Mond islamic

[thumb|400px|Espandiment geografic de l'islam al [sègle XXI. Mapa dels países que la comunautat musulmana representa mai de 50 % de la populacion.]]

La **civilizacion islamica**, **mond islamic** o **mond musulman** designa la zona geografica cobèrta par l'espandiment musulman.

La civilizacion islamica s'identifica a la **civilizacion aràbia** del periòde *dich* arabi classic (fins la casuda del Califat de Bagdad en tèrmes de datacion). D'efèit, fins a aquela epòca, la confusion amb le **mond arabomusulman** es totala.

Cal distriar la religion islam pròprament dicha de la civilizacion islamica. D'efèit, los pòbles vivent dins aquel espaci geografic son pas totes musulmans.

*Aquel article tracta pas del aspèctes religioses, mas culturals ligats a la civilizacion concernida dins la datacion çò dicha.*

## Espandiement geografic

Dos tipes de espandiment cultural opèran, son.

* Arabizacion culturala:
*La conquèsta musulmana mèna a aquel espandiment geografic principal.* Territòri : dempuèi Al Andalús e l'Ifriqiya à l'oèst, fins a Índia a l'èst, e abitat per de populacions de cultura islamica.

L'islam nasquèt en Arabia en 622 mercé e l'egira, a la seguida de la revelacion facha a Maomet. Los Arabis profitèron de la flaquesa dels empèris vesins (empèris bizantin e sassanida). Lo fulgurent espandiment militar, e la flaqua rebutada dels conquerents arabis pels autoctòns, s'expliquèron en mai d'una cavalariá leugièra nombrosa e ordonada, una preséncia pauc constrenhenta e subretot de bons comportaments dels soldats arabis.
La volontat d'espandir l'islam (Djihad = "esfòrç dins la fe", es a dire la volontat de propagar la novèla fe en un Dieu unic, se traduch per un espandiment rapid avent induch a espandir un contraròtle sul comerci mondial.

Los primièrs arrèsts d'aquelas conquèstas arribèron al sègle VIII, que se pòt considerar coma l'apogèu de l'empèri arabomusulman: batalhas  de Constantinòple (718), de Peitieus (732) e de Talas (751). L'unitat d'aquel vast ensems territorial se desfach amb las querèlas dinasticas, politicas e religioses (661 : naissença del chiisme). 

* Islamisacion religiosa:
*Autre zona d'espandiment: aquela de l'islamizacion. Apond de païses del Monde a la precedenta.*  Aquela zona es mai vasta, e comprend de partidas de l'Africa Negra, las còstas de la Bana d'Africa, l'Indonesia e las Filipinas que las populacions dintrèron en contacte amb la religion dels negociants venguts far comèrci de produches escasses.

* Païses de majoritat musulmana:

## Istoric

[thumb|L'''edat d'aur'' de dar al-Islam es une percepcion venent de son espandiment cultural sul plan de las sciéncias e tecnicas islamicas. <br />''vaquí, esquema de seccion d'un [glòbe ocular trobat dins un obratge de medecina.*]]

La [[islam|religion musulmana]] apareis al [[sègle VII]] de l’edat cristianitat. Dins una centana d’ans, se difusèt aviadament a l’ensems du bassin mediterranèu mejans d'arabis que conqueriguèron l’Africa del Nòrd poblada de loga data pels [[Berbèr]]s ; s'espandiguèron a la peninsula iberica dirigida per de pòbles germanics; los Arabis intègron tanben l’Asia Occidentala e desfaguèron los [[Empèri Bizantin|Bizantins]] e los [[Persan]]s [[Empèri Sassanida|sassanidas]]. Aquelas regions son doncas divèrsas per lor pòblament e coneissavan ja l’esclavatge e la tracha dels Africains dempuèi l'Antiquitat. Son en partida unificadas per la cultura arabomusulmana, que los fondaments son religioses e urbans; utilizan l’[[arabi]] e le [[dinar]] dins las transaccions comercialas. [[La Mèca]] en Arabia es la vila santa cap ont los musulmans van de [[pelegrinatge]]. 

Aprèp la casuda de la dinastia des [[Omeiadas]] (750), lo monde musulman s'escampilha en entitats politicas ([[califat]]s, [[emirat]]s, [[sultanat]]s) sovent rivalas. 

Al [[sègle XI]], l’irrupcion dels [[Turc]]s venguts d’Asia centrala cambia la geografia de l'[[Orient Mejan]] e de l’Africa del nòrd, avec l’instauracion de l’[[Empèri Otoman]] ([[1299]]-[[1922]]).



== Govèrn ==



== Economia ==
Es fondada sul comerci e la recerca  tecnologica. Los mercants avián los metodes seguents:
* lors deslaçaments gropats lors permetavan d'èsser raubats mens aisidament ;
* Transportavan gaire d'argent liquid amb eles mejans als [[Chèc (pagament)|chècs]] ;
* Desvelopavan lo comèrci maritim amb la creacion de companhias maritimas ;
* Avián una monada engatjada sur l'aur que mesuravan en carats ;
* Bastiguèron en plaça un malhum de magasins nomenats [[Caravanserralh]].

== Cultura ==



=== Art ===




=== Arquitectura ===
L'arquitectura islamica es un eritatge de l'empèri Persan qu'èra l'una de las civilizacions mai desvelopada


=== Sciences et philosophie ===



=== Educacion ===



== Drech ==



== Societat ==



La civilizacion arabomusulmana repausa sus un malhum de vilas e d’[[oasi]]s de foncions de negòci desvolopadas que lo còr es lo mercat ([[sok]], [[bazar]]). Aquelas ciutats son ligadas entre elas per un sistèma de rotas que traversavan de regions miègaridas o deserticas. Aquela pistas son percorridas per de carregs que constisson lo trafic [[Caravane (carreg)|caravanièr]].

== Religion ==



Cal distriar la religion [[islam]] d'esperela de la civilizacion *Islam*. En efècte, los pòbles vivent dins l'espacia plaçat jos l'obediénça dels [[calif]]s son pas totes musulmans.

=== Confrairiás religiosas ===



== Nòtas e referéncias ==

<references/>

== Vejatz tanben ==
=== Ligams intèrnes ===

* Expression en [[arabi]]: *Dar al-Islam*. Sembla que l'emplec d'aquela expression convenga pas per designar la *'civilizacion islamica*', mas puslèu a l'ensems des personas dins l'espaci geografic, çò que se rapòrta a la [[cretientat]] al respècte a l'[[tres monoteismes|autre monoteïsme]].
* [[Lista dels Païses amb de populacion musulmana]]

=== Ligams extèrnes ===

*  [https://web.archive.org/web/20100113151627/http://www.north-of-africa.com/ africa del nòrd]  
*  [http://remmm.revues.org Revista dels monds musulmans e de la Mediterranèa]
*  [http://www.fleurislam.net/pages/fr_accl.html fleurislam.net]
*  [https://web.archive.org/web/20110422163827/http://www.bostani.com/disponible.html bostani.com]

=== Bibliografia ===
* Conéisser la Civilizacion Aràbia:
** Juan Vernet. Ce que la culture doit aux Arabes d'Espagne.  Éd. Sindbad.Paris 1985.
** [[Claudio Sánchez-Albornoz]]. L'Espagne musulmane.  Éd. OPU/Publisud. 1985
*** Roger Garaudy.
*** L'Islam vivant.  Éd. La Maison des Livres. Alger 1986.
*** Pour un dialogue des civilisations.  Éd. Denoel,1979.
*** L'Islam habite notre avenir.  Éd. Desclée de Brouwer,1981.
*** Promesse d'Islam. Essai.  Éd. du Seuil.1981.
*** Appel aux vivants.  Éd. du Seuil. 1979
*** Biographie du XXème siècle. Le testament philosophique de Roger Garaudy. Présentation du Père Chenu. Éd. Tougui. 1985.
** [[Henry Corbin]].  Histoire de la philosophie islamique. Éd. Gallimard. Coll. Folio.1986
** Frithjof Schuon. Comprendre l'Islam.  Éd du Seuil.1976.
** Roger Du Pasquier. Découverte de l'Islam.  Éd. des trois continents.1984.
** Jacques Berque. Les arabes d'hier à demain.  Éd. du Seuil.1969.
** Buresi, Pascal, *Géo-histoire de l'islam'', Paris, Belin, Sup-Histoire, 2005, 355 p.