Cambaròta

vinheta|150x150px|<center>Fossil de cambaròta</center>
Las **cambaròtas ** (var.** cambaròts **; **esquira**) son una mena de crustacèus, amb una forma caracteristica: an lo còrs prim, alongat e comprimit lateralament. Apertenon a diferents gropes que presentan aquela forma de "camba", malgrat que la relacion taxonomica es de còps fòrça aluenhada. Se nomenan cambaròtas los crustacèus:
* decapòdes dendrobranquiats De la superfamilha dels peneoïdeus
* decapòdes pleociemats De linfraòrdre dels carideus
* Autres tipes de crustacèus

## Decapòdes dendrobranquiats peneoideïds
vinheta|150x150px|<center>''Penaeus vannamei''</center>
Se pòdon destacar, entre autres:
:* La *cambaròta rosada* ò *gambàs* en Provença (*Aristeus antennatus*), qu'es lo mai tipica del Païses Catalans, e lo cat. *gambot* (nom en occitan?) (*Plesiopenaeus edwardsianus*), d'un roge fòrça alucat, ambedoas de la familha dels aristeids.
:* La *cambaròta blanca* o *cambaròta  langostinièra* (nom en occitan?) (*Parapenaeus longirostris*), pauc abituala dins la zòna nòrd-occidental de la Mediterranèa e s'impòrta de las còstas d'Africa, un peneïd.
:* La *cambaròta bòrda* (nom en occitan?) (*Solenocera membranacea* o *Plesionika heterocarpus*), un solenocerid.
:* Lo *langostin*, un peneïd, a aquel tipe de forma.

## Decapòdes pleociemats carideus
Se nomenan tanben cambaròtas fòrça menas de carideus, un infraòrdre plan nombrós de decapòdes pleociemats. Qualqu'uns dels representants mai coneguts son:
:* Fòrça de las nomenadas "cambaròtas" son de carideus de talha pichona. Son comuns los de la familha dels palemonids, coma *Palaemon serratus* (carambòt en dialècte provençau), *Palaemon elegans* o *Palaemonetes varians*, los de la familha dels alfeïds, coma *Alpheus glaber* o los dels ipolitids, coma *Hippolyte longirostris* o *Lysmata seticaudata.* En aquela darrièra familha i a tanben la cambaròta verda (*Hippolyte viridis*).
:* La *cambaròta  pansuda* (nom en occitan?) (*Plesionika edwardsii*), un pandalid.
:* *La cambaròta gavacha* (nom en occitan?)  (*Dugastella valentina*), endemica del País Valencian, qu'es un atid.
:* La *cambaròta d'alguièr* (nom en occitan?)  (*Crangon crangon* e *Crangon* sp.), Un crangonid.
:* Lei *lingunbaus* (*Athanas sp.* e *Alpheus sp.*), qu'an una pinça-pistolet e que pòdon produrre fòrça bruch ambé calor per la defença ò per caçar.
vinheta|Aristeus Antennatus

## Autres crustacèus
:* La *cambaròta  emperiala* (nom en occitan?), es coma se sona de còps la galiòta o galera (*Squilla mantis*), un hoplocarid.
:* Los eufasiacis o *krill*, son crustacèus planctonics, fòrça pichons, de mens de 70 mm, amb una forma de cambaròta .

File:Caridina japonica.jpg|Caridina japonica, un atid
File:Crangon crangon.jpg|Cambaròta d'alguièr
File:Coonstripe shrimp.jpg|Un carideu


## Gastronomia
vinheta|Plat de cambaròtas
Son en general fòrça presadas gastronomicament e an un grand interès comercial. De mai lo fach que qualques espècias forman de grandas concentracions d'indivús ne facilita lo rendiment economic de la pesca. Dins la cosina dels Païses Catalans la cambaròta  es totjorn estat fòrça avalorada e es una part fondamentala dels rises mai distinguits e los aperitius *de dimenge*.

A la còsta de la Mediterranèa i a tres pòrts mai que mai consacrats a la captura de la cambaròta rosada (Aristeus Antennatus): Palamós, Dénia e Borriana, e los prèses pòdon aténher de nivèls fòrça enauçats durant tota la sason de pesca d'aquel crustacèu.

La cambaròta  es un ingredient fòrça important de tota una sèria de plats, coma la padena, la sarsuela de peis e lo suquet de peis. 

Entre los plats tipics cal destacar l'omeleta de cambaròtas, la cambaròta  amb bleta, lo coctèl de cambaròtas e las cambaròtas "al ajillo".

## Referéncias


## Vejatz tanben
### Varietats de cambaròta

*civada (cambaròta)
*griseta
*regada

### Autres crustacèus religats
*favolha
*langostin
*salicòt

## Ligams extèrnes
* Tv3 Quèquicom   La gamba, un cas de pesca sostenible 11 de març de 2014.