Còr

thumbnail|Diagrama d'un còr uman.

Lo **còr** es un organ animal que servís a impulsar la sang pertot lo còrs. Generalament pòt aver una, doas o quatre cavitats segon los animals. Es un muscle void qu'impulsa la sang dins los vaissèls sanguins. Es l'element central del mediastin (region anatomica compresa entre ambedós palmons) e es connectat a de conduchas nomenadas venas (per ont arriba la sang al còr) e artèrias (conduchas de sortida).A cada batement, envia una onda de sang dins las artèrias.

Lo còr d'un vertebrat se compausa de muscle cardiac, un teissut de muscle estriat involontari que se tròba solament en aquel organ. Lo còr uman mejan, en batent a 72 pulsacions per minuta, batrà aperaquí 2.500 milions de còps al cors de la vida (aperaquí 66 ans). Pesa una mejana de 250- en çò de las femnas e 300- en çò dels òmes.

L'interior es dividit en doas mitats, la drecha e l'esquèrra, separadas per una clauson, compta de mai doas cambras, una superiora o aurelheta e una inferiora o ventricul. Aquelas doas cambras se comunican per las valvulas auriculoventricularas, que son la valvula tricuspida situada entre l'aurelheta e lo ventricul senèstres e la valvula mitrala entre l'aurelheta e lo ventricul dreches. A las aurelhetas arriban las venas cavas e las venas pulmonaras. D'un autre costat, la sortida de sang dels ventriculs es regulada per las valvulas sigmoidas o *semilunars, cap a las artèrias aorta e pulmonara.

## [[Embriologia]]
Lo còr se forma a partir de la fusion sus la linha mejana de las doas aortas dorsalas de l'embrion. Aqueste tub primitiu dona luòc a una seguida de dilatacions successivas: sinus, atrium, ventricul, bulb e trònc. Durant lo desvolopament aqueste tub se plegarà subre se meteis alara que las dilatacions primitivas se modificaràn per donar luòc a las cavitats definitivas; del sinus deriva lo sinus venós (retorn de la circulacion coronària), l'atrium donarà las aurelhetas un còp separadas pel septe interatrial. Lo ventricul primitiu e lo bulb se diferencian en ventriculs mentre que l'evolucion del trònc cardiac donarà luòc als trams inicials de les artèrias aorta e pulmonara.

## Estructura
thumbnail|200px|dreta|Còr uman retirat d'un òme de 64 ans.
L'estructura deu còr es diferenta segon las brancas deu regne animal (vedetz sistèma circulatòri):

## Còr uman
[thumbnail|left|200px|[Anatomia de superfícia deu còr. Lo còr es  demarcat per:
-Un punt 9&nbsp;cm a l'esquèrra de la linha mediosternala (apex deu còr) 
-La setena articulacion esternocostal de la dreta 
-La vòuta superiora deu tresen cartilagi costal drech, a 1&nbsp;cm de la linha sternala drecha
-La vòuta inferiora deu segon cartilagi costal esquèrra, a 2,5&nbsp;cm de la linha sternala laterala esquerra.
]]

### Morfologia cardiaca
#### Cavitats cardiacas

#### Valvas cardiacas

## Fisiologia
[thumbnail|esquerra|100px|[Sistòle]]
[thumbnail||esquerra|100px|[Diastòle]]

## Sistèma cardionector

thumbnail| 200px | Illustracion deu còr uman.
thumbnail| 250px | Còr e venas principalas.

## Donadas curiosas

## Transplantament de còr
Lo 3 de decembre de 1967 Louis Wahskanski, un comerciant sud-african, va ser lo primièr pacient deu monde a recebre un còr trasplantat.

## La mitologia deu còr

### Centre d'energia

### La sautaire ; Lo sèti de las emocions

## Relacion entre lo sistèma circulatòri e los autras sistèmas
- **Sistèma circulatòri e sistèma respiratòri** :

-**Sistèma circulatòri e sistèma òssi** :

- **Sistèma circulatòri e sistèma digestiu** :

- **Sistèma circulatòri e sistèma d'excrecion** :

## Nòtas
 

## Véser tanben
* Antiaritmic
* Miocardi

## Ligams extèrnes

* Animacion de la contraccion del còr 
* Malautiás coronàrias 
* eMedicine: Anatomia cirurgica deu còr 
* Còr tridimensional interactiu