open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Jòc

Un **jòc** (var. **juec**, **juòc**; del latin: *jocus*) es una activitat de lesers que pòu èsser fisica o intellectuala e somesa a de règlas convencionalas.

## Referéncias
Pau Fèlix

**Pau Fèlix** (en francés: *Paul Félix*, Alès, 9 de mai de 1803 – 18 de decembre de 1879) foguèt un felibre important del país d'Alès.

## Biografia
Pau Fèlix foguèt recebeire a l'ospici d'Alès e al costat d'aquela activitat, foguèt un dels escrivans mai famoses de l'airal cap a la fin del sègle XIX. Foguèt lo degan de l'escòla raiòla "Tabò". La produccion de Fèlix s'inscriu dins un rebut de la grafia mistralenca, en seguir lo biais de far de sos predecessors cevenòls (coma La Fara-Alès), çò que li foguèt criticat per mantun de sos contemporanèus. Son òbra màger foguèt *Las fadas en Cevenas* que publiquèt en 1872.

## Òbras
* *Las fadas en Cevenas* ("Las fados en Cévénos") 1872
* *Las moninetas* ("Las mouninetos") 1876
* *La breçadissa, cançon cevenòla* ("La bressadisso, cansou cevenolo") 1877
* *Los jardinièrs d'en Pradariá* ("Los jardignés d'en Pradarié"), comédia bilinga occitan-francés, 1879

## Ligams extèrnes
* ''Las fadas en Cevenas'' a Gallica.fr
* ''Las moninetas'' a Gallica.fr
* ''La breçadissa, cançon cevenòla'' a Gallica.fr
Portèth d'Aspèth

**Portèth d'Aspèth** (*Portet-d'Aspet* en francés) qu'ei ua comuna gascoa de Coserans, situada en eth departament dera Hauta Garona e era region administrativa d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.

## Geografia

### Perimètre deth territòri

## Toponimia
Segon Dauzat e Rostaing, *Portèth* que ven deth latin *portus* damb eth sufixe *-ellum*; que s'ageish d'un pòrt de montanha .
Segon Negre, eth nom que ven der occitan *pòrt*, damb eth sufixe diminutiu *-èl* qui ei *-èth* en gascon. Eth nom que designa un petit còth. Eth nom deth vilatge que ven deth pòrt . 

## Istòria
Pendent er Ancian Regime, Portèth d'Aspèth qu'èra dera eleccion de Comenge, doncas dera província de Gasconha, dera generalitat d'Aush, dera diocèsi de Conserans e dera senescaucia de Pàmias. Eth vocable dera glèisa qu'ei Sent Líser. Tanlèu 1790, Portèth d'Aspèth qu'èra deth canton d'Aspèth.

## Administracion

* Abans era refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, era comuna qu'èra deth canton d'Aspèth; qu'ei ara deth canton de Banhèras de Luishon.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas damb era comuna

## Véder tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Portèth de Luishon

**Portèth de Luishon** (*Portet-de-Luchon* en francés) qu'es ua comuna gascoa de Comenge, situada en eth departament dera Hauta Garona e era region administrativa d', ancianament de Mieidia-Pirenèus. 

## Geografia

### Perimètre del territòri

## Toponimia
*Portèth* que ven deth latin *portus*, « còth, passatge en montanha », damb eth sufixe diminutiu *-eth-*, deth latin *-ellum*.

## Istòria
Pendent eth Ancian Regime, Portèth de Luishon qu'èra dera eleccion de Ribèra-Verdun, doncas dera província de Gasconha, dera generalitat d'Aush, dera diocèsi de Comenge e dera senescaucia d'Aush. Eth vocable dera glèisa qu'es Sent Genèst. Tanlèu 1790, Portèth de Luishon qu'èra deth canton de Banhèras de Luishon .

## Administracion

* Ara refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, era comuna que demorè en eth canton de Banhèras de Luishon.

## Demografia

* En  era populacion qu'èra de  abitants e era densitat qu'èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

Village95.jpg|Portèth.
Presbytère.JPG|Era anciana cura.
Troupeaubovins.jpg|Tropèth de vacas a l'estiva.
Troupeaubovins.jpg|Dus molins en arriba de l'arriu de Labaish.
Portet-de-Luchon_église_(2).JPG|Era glèisa Sent Genèst.


## Personalitats ligadas damb la comuna

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Luishon

**Luishon** pòt designar los toponims:
* **[[Banhèras de Luishon]]**
* '''Portèth de Luishon

## Vejatz tanben
Lo parçan del Luishonés
Euskadi ta Askatasuna

[vinheta|[Graffiti a Altsasu, Navarra.]]
**Euskadi ta Askatasuna** (sigla **ETA** per "País Basc e libertat" en basco) es una organizacion armada (classificada coma terrorista) que sa tòca es l'independéncia del Bascoat.

## Istòria
Sa creacion remonta au 31 de julhet de 1959. Se lo nom es restat incambiat, lo contengut de l'organizacion a rapidament evoluit. Creada per unes joves nacionalistas, ETA es rejoncha a partir deis ans 1960 per una movença revolucionària. Au començament gausiguèt de popularitat, non solament au País Basc, mai tanben dins la rèsta d'Espanha, per son oposicion frontala au Franquisme.

Al moment de la transicion democratica espanhòla, refusa de reconéisser la constitucion e perseguís la lucha armada contra los govèrns democratics. Es marginalizat que la màger part de sos sòcis s'estiman melhor de menar un combat politic.

En genier de 2011 proclama l'arrèst de la lucha armada.

### Nòtas e referéncias
Castanet (Galhaqués)

**Castanet** (*Castanet* en francés) es una comuna lengadociana del parçan Galhaqués situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
 
## Geografia

## Toponimia
*Castanet* ven de l'occitan *castanet*, « castanhal, castanheda ». *Castanet* ven dirèctament del latin *castanetum*, meteis sens, format de *castaneum*, « castanhièr, castanh » e del sufixe *-etum* .

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Véser tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Jòri

**Sent Jòri** (*Saint-Jory* en francés) es una vila lengadociana del Tolosan, situada dins le departament de la Nauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Es una comuna de Tolosa Metropòli.

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *S. Jorius* en 1149 e 1204, *ad S. Jorium* en 1204 [véser la mencion precedenta], *Sant Jori* en 1428 . 
*Sent Jòri* es una varianta del nom Sant Jòrgi o Jòrdi o Juèri, *Georgius*, martir de Capadòcia al sègle IV, que son nom en grèc significa *lauraire*, *paisan*, o d'un autre sant, l'apòstol Sant Jòrdi de Velai del sègle III.
*Jòri* representa la fòrma dissimilada de *Georgius*, **Georius*. Negre parla de *Georgius* tractat coma *Georius* , mes aquò vòl pas dire que la dissimilacion es al moment de la fixacion del nom. J. Astor opausa *Juèri*, ambe diftongason de *ò*, e *Jòri*, ambe conservacion sabenta de *ò* etimologic .

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Sent Jòri èra de la diocèsi civila de Tolosa, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de l'archidiocèsi de Tolosa, de la senescauciá de Tolosa. Le vocable de la glèisa es Sent Jòrdi (Jòri, varianta). I a tanben la capèla de Nòstra Dòna *de Beldou*. En 1790, Sent Jòri èra del canton de Castèlnau d'Estretasfonts, en l'an IX, del canton de Frontonh. La comuna de *Novital-Viguerie* (nom francés) fosquèc suprimida per ordenança del 4 d'agost 1846 e despartida entre Sent Jòri e (en pichona partida) L'Espinassa . 
Pendent l'Ancian Regime, la comunautat non parròquia de *Novital-Viguerie* (nom francés), aviá las meteissas apertenéncias. En 1790, èra del canton de Bruguièras, en l'an IX, del canton de Frontonh . I a un castèl de *Novital* al sud-sud-èst de Sent Jòri.

## Administracion

 

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².
### Novital-Vigariá

## Lòcs e monuments

Saint-Jory - La Mairie.jpg
Saint-Jory - L'église.jpg|
Saint-Jory - L'église Façade.jpg|
Saint-Jory - L'église Clocher mur.jpg|


## Personalitats ligadas amb la comuna

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona
## Ligams extèrnes

## Nòtas
La Barta de Lesat

**La Barta de Lesat** (en francés *Labarthe-sur-Lèze*) es ua comuna lengadociana deu departament de la Hauta Garona  e de la  region administrativa d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Bartas*, *Barthe* . 
Segon Dauzat, *barta*, mot prelatin usitat en gascon e lengadocian, a le sens de « petit bòsc, bartàs, boissonada, mata » . 
Segon Negre, *La Barta* representa l'occitan *barta*, mot d'origina gallica « terrenh cobèrt de barta » . 
Les Féniés indican le sens usitat en gascon, en tot cas a l'oèst, « ribèra bassa inondabla » , mes le sens generau es probablament lo que conveng ací. 

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, La Barta de Lesat èra de la diocèsi civila de Tolosa, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de l'archidiocèsi de Tolosa, de la senescaucia de Tolosa. En 1790, La Barta de Lesat èra deu canton de Murèth, en 1997, deu canton de Portèth. Le vocable de la glèisa es Sent Andrèu .

## Administracion

* A la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna, qu'èra deu canton de Portèth, i demorèt.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas damb la comuna

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Abadiá de Sant Miquèl de Galhac

L**'abadiá de Sant Miquel de Galhac** es una anciana abadiá benedictina.

## Origina
Foguèt fondada en 972, quand l'avesque d'Albi configuèt un domeni als benedictins per que i fondèsson una abadiá. S'installèt sus las ribas de Tarn sus de tèrras que foguèron ocupadas dins l'Antiquitat per una villa galloromana.

## Desvolopament e edat astrada
Lo terren foguèt desbosigat e avalorat. En primièr amb de culturas alimentàrias puèi lèu la vinha ja plantada pels Romans ne fa un vam important. Un pòrt foguèt creat sus Tarn per exportar lo vin cap a Bordèu. Lo domeni dels monges es pauc tocat per la politica de la tèrra brutlada menada pendent la crosada contra los Albigeses  al contrari dels bens del comte Raimon VI de Tolosa. La patz de retorn, lo comèrci del vin recomencèt. Sos revenguts permetèron de tornar bastir en partida de l'abadiá en 1273. En 1524, foguèt secularizada, un capitòli de canonges remplacèt la comunautat, mas lo titre abadial foguèt conservat.

## Decadéncia
La guèrra de Cent Ans puèi l'epidemia de pèsta negra arroïnèron la vila: perdèt la mitat de sa populacion e le comèrci del vin s'arrestèt. 
Entre 1562 e 1572, pendent las guèrras de religion la vila patiguèt dels combats entre catolics e protestants. S'acabèron en 1572 per un chaple de protestants. Aqueles darrièrs foguèron getats per las fenèstras de l'abadiá e tuats dins lo Tarn par de batelièrs.

## Segonda edat astada
L'abadiá foguèt tornada bastida e decorada entre 1570 e 1620. Amb lo comèrci del vin e lo vam de la cultura del pastèl, l'abadiá tornèt al vam.

## Fin de l'epòca eclesiastica
Lo domeni se vendèt coma ben nacional pels revolucionaris a partir de 1789.

## L'abadiá al sègle XXI
* Glèisa abadiala: la glèisa de Sant Miquel es lo sèti d'una parròquia de Galhac
* Clastras: cort que materializa la plaça de las ancianas clastras.
* Bastiments de l'anciana abadiá: foguèron restaurats. Abrigan un musèu sus l'arqueologia, la navigacion sul Tarn, lo vinhal, lo companhonatge, e las tradicions e arts popularas, l'ostal dels vins de galhac e un cavòt de tastar.

## Nòtas e referéncias


## Annèxes
### Articles connèxes
* Tarn (departament)
* Vila de Galhac e vinhal de Galhac.

### Ligams extèrnes
* Site de la vila de Galhac.
Bròsa

**Bròsa** (*Broze* en francés) es una comuna lengadociana del País d'Albi dins lo departament de Tarn e dins la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
### Perimètre del territòri

## Toponimia
Las atestacions ancianas son *Brutia*, en 972, *Broza*, en 1259 . Lo nom de *Bròsa* s'explicariá per un mot germanic (aparentat al gotic **brŭts*, « borron, boton ») ambe lo sufixe *-ia* (doncas *Brotia*) . Una autra explicacion es un derivat del nom latin de persona *Brotius*, *(villa) *Brotia* .

## Istòria

## Administracion

* A la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna, qu'èra del canton de Galhac, i demorèt.
## Demografia

## Ligams extèrnes
* Bròsa sul site de l'IGN

## Veire tanben
Comunas de Tarn

## Nòtas
Sestairòls

**Sestairòls** (*Cestayrols* en francés) es una comuna lengadociana en País d'Albi del departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Sestairòls es situada al centre del "Triangle d'Aur" Albi/Galhac/Còrdas e dedins lo vinhal galhaqués.

La comuna es eissida del gropament de tres parròquias: Sestairòls, Lincarca e Romanon (« cellam Romanorum », 1150, *monastèri dels Romans*).

## Istòria
Aquel ancian vilatge fortificat data de l'Edat Mejana. Foguèt fondada pels senhors de Pena getats de lor fieu per la Crosada dels Albigeses.

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments
* Pòrta bassa amb machacoladura del sègle XV. 
* Ostals amb de fenèstra geminada o ogivada
* Glèisa de Romanon del sègle XII
* Glèisa Saint Amans del sègle XV, al luòc dich *Lincarca*

## Torisme
* Restaurant lo restaurant del vilatge
* Cambras d'òstes: dins l'ancian presbitèri del vilatge

## Veire tanben
* Comunas de Tarn

## Nòtas e referéncias


## Ligam extèrnes
* Sestairòls sul site de l'IGN
Faiçac

**Faiçac** (*Fayssac* en francés) es una comuna lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus).

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants.

## Nòtas


## Veire tanben
* Comunas de Tarn

## Ligams extèrnes
Montelhs (Tarn)

**Montelhs** (*Montels* en francés) es una comuna lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Montels*, cap a 1139, *Montilis*, en 1259. Lo nom es un derivat de *mont*, ambe un sufixe *-el*, vengut del latin *-ilium*, a valor diminutiva . Lo vilatge es sus un puèg, mas las desnivelacions son de 20 a 30 m.

## Istòria

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Castèlnòu de Montmiralh; es ara del canton de *Vignobles et Bastides* (en francés), donc de Vinhals e Bastidas.

## Demografia

## Veire tanben
* Comunas de Tarn

## Ligams extèrnes
* Montelhs sul site de l'IGN

## Nòtas e referéncias
Ribièiras (Albigés)

**Ribièiras** (*Rivières* en francés) es una comuna lengadociana del País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Personas ligadas a la comuna
* Raymond Adolphe Séré de Rivières (1815-1895), lo « Vauban del sègle XIX ».

## Veire tanben

### Articles connèxes
* Comunas de Tarn

### Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Sant Bausèli

**Sant Bausèli** (*Saint-Beauzile* en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Tarn e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Lo nom es atestat en 1182, *Saint Bauzeli*, e en 1259, *S. Baudili*. Es lo nom galloroman de *Baudilius* o *Baudelius*, martirizat a Nimes al sègle III .

## Istòria

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Castèlnòu de Montmiralh; es ara del canton de *Vignobles et Bastides* (en francés), donc de Vinhals e Bastidas.

## Demografia

## Luòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Veire tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Caüsac de Vera

**Caüsac de Vera** (*Cahuzac-sur-Vère* en francés) es una comuna lengadociana en País d'Albi dins lo departament de Tarn e la region d'Occitània.

## Geografia

Bastida situada sus la Vera a qualques quilomètres d'Albi, entre Galhac e Còrdas, la « pèrla de las bastidas albigesas ».

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Per Dauzat e Rostaing, totis los *Cahuzac* (en francés) an la meteissa origina e Bénédicte Boyrie-Fénié considèra explicitament que los toponimes d'Òlt e Garona, Aude, Gèrs e Tarn venon del meteis nom, emai siá pas exactament lo que causiguèron sos davancièrs. Se pòt donc tornar escriure çò qu'existís dins l'article Caüsac (Òlt e Garona).

Dauzat e Rostaing postulan **Cadusiacum*, d'un nom d'òme gallo-roman **Cadusius*, del gallés *Cadus*, amb lo sufixe *-acum*. Astor òpta per **Caducius*, nom d'òme gallés, a partir de *Cadusius*, e Ernèst Negre per un nom de persona roman *Cabutius*, amb lo meteis sufixe (los dos citats per Bénédicte Boyrie-Fénié). Pel vilatge d'Òut e Garona, Bénédicte Boyrie-Fénié accèpta lo nomen *Cabutius*, *-b-* intervocalic passant a [w], amb sufixe *-acu*. La prononciacion actuala (que seriá) [kaj'zadde'βero], amb evitament de l'iatus, poiriá autorizar una grafia simplificada *Caisac de Vera*. La meteissa evolucion es coneguda a Caüsac (Òlt e Garona), dont la prononciacion actuala es [kεj'za]. Pels divèrses *Cahuzac*, Xavier Delamarre causís tanben *Cabutios* seguit del sufixe *-acon*, *cabutiācon*. Los noms *Cabutius*, *Cabutō* son atestats e venon d'una soca celtica *cab-* « gola, morre » .

Lo nom del riu *Vera* vendriá de **ver*, una varianta de la rasic « probablament celtica » **var*, dont lo sens es *aiga*. Segon Delamarre, lo nom d'aquela aiga deriva del celtic *uera* .

## Istòria

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Castèlnòu de Montmiralh; es ara del canton de *Vignobles et Bastides* (en francés), donc de Vinhals e Bastidas.

## Demografia

## Personnalités liées à la commune

* Joan Josèp Ange d'Autpol, general de la Revolucion e del Primièr Empèri, victoriós de las batalhas d'Austerlitz e à Iena, ferit a mòrt a la batalha d'Eylau, enterrat al Panteon. Son nom es gravat sur l'Arc de trionf de *l'Etoile*, nascut al castèl de Salèta, dins la comuna de Caüsac.
* Eugénie e Maurice de Guérin
* Aurélien Fenouillet, acordeonista del vilatge
* Faal d'Occitanie, poèta.

## Embessonatge
* Maar prèp de Lauterbach (Èssa) 
* Tormac 
## Nòtas e referéncias
Empus

**Empus**  o **Empús** ? (*Ampus* en francés) es una comuna provençala situada dins lo departament de Var e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants.

## Luòcs e monuments

## Personalitats liadas ambé la comuna

## Vèire tanben
* Comunas de Var

## Liames extèrnes

## Nòtas
Senta Crotz (Tarn)

**Senta Crotz** (*Sainte-Croix* en francés) es una comuna lengadociana del País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
### Perimètre del territòri

NB. Vilanòva de Vera es a pauca distància al nòrd-oèst.

## Toponimia
Lo nom de Senta Crotz es lo de parròquias plaçadas jol patronatge de la Crotz del Crist .
## Istòria
La comuna se creèt en 1950 a partir de Castèlnòu de Lèvis .

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton d'Albi-nòrd-oèst; es ara del canton d'Albi-3.
## Demografia

## Luòcs e monuments
* Bèla glèisa de campanar particular
* Domeni d'Escaussas: vin de Galhac

## Nòtas e referéncias


## Veire tanben
* Comunas de Tarn

## Ligams extèrnes
* site de la vila
* Santa Crotz sul site de l'Insee
Amarens

**Amarens** (*Amarens* en francés) es una comuna d'Occitània (Lengadòc) del departament francés de Tarn e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Luòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Tarn
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Donasac (Rasés)

**Donasac** (*Donazac* en francés) es una comuna lengadociana, situada dins lo departament d'Aude e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.

## Geografia
Donazac e *Puèg-salamon* (?) son de vilatges situats sul travèrs de doás sèrras opausadas, separadas per un riu e d'orientacion èst-oèst, mai que mai sus un pompidor.

### Perimètre del territòri

## Toponimia
### Donazac
Las fòrmas ancianas son : *Donazagum seu Morciolum* en 931, *Donadac* en 1162, *Castrum de Donazaco..., Donasaco* en 1232, *Donezaccum* en 1316, *Donzacum* en 1319, *Donezacum* en 1351, *Dovezacum* = *Donezacum* en 1377, *Donnezac* en 1594, *Domnaza* en 1277-1639, *Donazac* en 1647, *Daunasac* en 1665, *Donazac* en 1781 . 
*Donazac* ven del nom latin d'òme, *Donatius*, ambe'l sufixe *-acum* , latinizacion del sufixe gallés *-ācon*. Donazac èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'aviá per mèstre *Donatius* (*Donatus*, que los Féniés supausan , conven pas formalament. I a un tipe *Donasac*, format sus *Donatius*, utilizable tanben per Donasac (País Cordés), e un tipe *Donzac*, format sus *Domitius* (Donzac (Brulhés), Donzac (Lanas)) : dins lo primièr cas, la vocala interiora *a*, plan mai solida, se sincòpa pas.

### Puèg Salamon
Puèg Salamon es una anciana rectoriá de la diocèsi de Narbona. La glèisa, ancianament parroquiala, del vocable de Sant Ponç, ara [cap a 1900] es una annèxa de Donasac. Las fòrmas ancianas son : *In Poiolo, in terminio de Frimiaco* en 931, *Villa Podii Salomonis* en 1120, *Sanctus Poncius de Podio Salomonis* en 1198, *Ecclesia de Podio Salomone* en 1351, *Puisalamou*  entre 1503 e 1589, *Pech Salamon* en 1594, *Puysalamon* en 1594, *Pexalamou* en 1672.
Lo nom es format de l'eretièr del latin *podium* e d'un nom de persona. *Salomon*. La vocala de la sillaba centrala s'assimilèt a la primièra, cap als sègles XIV-XVI. Le nom **Frimiac*, probablament d'un vilatge vesin desparegut, vengut benlèu del nom germanic *Fremmo*, ambe'l sufixe *-acum*, es debrembat.

## Istòria
* Entre 1790 e 1794, Pech Salamou (*Puèg-salamon* ?) foguèt annexat a Donazac . Donazac e *Puèg-salamon* èran, çò sembla, doás parròquias . *Puèg-salamon* es situat al nòrd-èst de la comuna e lo vilatge demòra una aglomeracion. Lo siti Cassini dona pas de populacion recensada per *Puèg-salamon* (aquí perqué la comunautat es supausada dejà annexada per sa vesina), mès la populacion fornida per Donazac en 1793, 171 abitants, es largament inferiora a la de 1800, 257 abitants , çò qu'es pas normal dins de talas proporcions. I a doncas una possibilitat que *Puèg-salamon* foguèsse estada comuna en 1793 e benlèu recensada, coma se fasiá sovent, ambe una autra comuna. 

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton d'Alanha; es ara del canton de *La Piège-au-Razès* (en francés), que se disiá *de [[Bram]]* abans lo 1èr de genièr 2016.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas amb la comuna

## Véser tanben
* Comunas d'Aude

## Ligams extèrnes
* Donasac sul site de l'Insee

## Nòtas
Itsac

**Itsac** (*Itzac* en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Lo nom es atestat en 1261 : *Etzac*. Es un nom en *-ac*, derivat del sufixe celtic *-*ako-* e latinizat en *-acum*. S'ajusta normalament a un nom de grand proprietari. Lo dobte es doncas mai que mai sul nom d'aquel mèstre. Dauzat pensa, en fasent veire sos dobtes, a *Itius* , Negre a *Eppius* o *Eggius*  e los Féniés seleccionan *Eppius* . 

Las geminadas prepausadas per Negre e los Féniés se simplifican. Foneticament, pausa problèma. E quitament se lo lengadocian occidental e central coneis un grand nombre d'africadas del tipe [t͡s], apareisson generalament pas a l'escrit, mai que mai al sègle XIII. Cal considerar lo cas d'Itsac coma excepcional. Se poiriá teoricament pensar, per explicar aquela particularitat, en mai de las proposicions dels autors citats, a un nom en tres sillabas dont la segonda se seriá amudida (sincòpa de la pretonica), en daissant las consonantas que li sèrvon de limits, eventualament modificadas per lor contacte recipròc : E + (oclusiva) + (e ?) + (consonanta) + -ac > E + (consonanta eventualament modificada) + (consonanta eventualament modificada) + -ac; mas la dificultat es de lo trobar. **Iccidius*, citat per Sijac, conven pas. Fòra dels noms de persona, tempta d'evocar la vinha nommada *ĕtēsĭācus*, mas aquò supausariá qualques condicions per donar *Etzac* ( *-sia-* passa regularament a *-sa-*, donc **Edesac* es pas impossible, mas perqué dels dos *e*, lo que combina lo desavantatge d'èsser inicial e brèu se seriá conservat e l'autre perdut ? E perqué un nom de vinha sense sufixe per un vilatge o una *villa* ?).

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Veire tanben

### Articles connèxes

### Liens extèrnes
* Itsac sul site de l'IGN

## Nòtas e referéncias
La Ròca (Tarn)

**La Ròca** (*Larroque* en francés) es una comuna lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Una fòrma anciana es : *la Rocha de Poigcelsi*, en 1176  (Puègcèlsi es a qualques km) . *Ròca* es un mot occitan, resultat de **rocca*, mot prelatin. *Ròca* designa una montanha o un puèg rocassós, puèi pren lo sens de castèl fòrt, perqué aimavan mai installar una fortalesa dins una posicion defenduda naturalament, escalabrosa, escarpada. 

## Istòria

## Administracion

 

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Castèlnòu de Montmiralh; es ara del canton de *Vignobles et Bastides* (en francés), donc de Vinhals e Bastidas.

## Demografia

## Luòcs e monuments
* Castèl

## Veire tanben
* Comunas de Tarn

## Nòtas e referéncias


## Ligams extèrnes
* La Ròca sul site de l'IGN
Combafan

**Combafan** (* Combefa* en francés) es una comuna lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments
* Lo Castèl de Combafan foguèt une residéncia d'estiu dels evesques d'Albi.

## Nòtas e referéncias


## Ligams extèrnes
* Combafan sul le site de l'IGN

## Veire tanben
Comunas de Tarn
Milhavet

**Milhavet** (*Milhavet* en francés) es una comuna lengadociana del País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Veire tanben

### Articles connèxes
* Comunas de Tarn

## Nòtas e referéncias
Noalhas (País Cordés)

**Noalhas** (*Noailles* en francés) es una comuna lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Un riu, Vera, traversa la comuna, situada al nòrd de Galhac e al nòrd-oest d'Albi. Lo terrador fa partida de l'apellacion Galhac (en francés e oficialament, *Gaillac*).

## Toponimia
Noalhas (*Noailla*, 1259) deriva de *novalia*, «tèrras èrmas desbosigadas i a pas gaire».

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Veire tanben

## Ligams extèrnes
* Noalhas sul site de l'IGN

## Nòtas e referéncias
Puègcèlsi

**Puègcèlsi** (*Puycelsi* en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Tarn e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

Lo vilatge es quilhat sus un puèg rocassut que domina de 150 m la val de Vera, prèp de la selva de Gresinha.

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Lo nom es atestat en 1180, *Puhcelse*, en 1259, *Podiocelso*. Es una formacion latina, que compren lo mot *podium*, vengut *puèg*, e l'adjectiu *celsus*, « naut, enlairat ». La formacion es anteriora al periòde occitan, perqué l'adjectiu a pas passat en occitan . Lo mot *puèg* es tipic de l'occitanoromanic e de las regions prèpas; una formacion latina, pre-occitana, ambe *puèg*, es possibla perqué lo mot vengut de *podium* arriba al sud de Maine e Léger, departament que foguèt benlèu en partida orientat cap al sud de Gàllia pendent una partida del primièr millenari, mas que jamai parlèt pas occitan, pròva que *podium* aviá dejà son sens actual, « autura, luòc naut », dins l'epòca de transicion entre latin e occitan.

## Istòria
La vila foguèt fondada al sègle X pels monges benedictins de l'abadiá d'Orlhac, prèp d'un ancian site preïstoric. 

Luòc cobejat, sofriguèt de sètges, coma aquel de Simon IV de Montfòrt pendent la Crosada dels Albigeses (1211-1213). Lo castèl foguèt desmontat seguent lo tractat de Meus-París lo 12 d'abril de 1229.

Tanben foguèt assetjada per la Crosada dels pastorèls en 1320 e los Angleses en 1386 (Guèrra de Cent Ans). Jamai foguèt presa per fòrça.

Lo vilatge èra prospèr fins a 1830 amb prèp de 2000 abitants e gaireben abandonat dins los ans 1950. Foguèt restaurat per de residéncias segondàrias.

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Castèlnòu de Montmiralh; es ara del canton de *Vignobles et Bastides* (en francés), donc de Vinhals e Bastidas.

## Demografia

## Luòcs e monuments

* Barris del sègle XIV. La pòrta de l'Eiriç amb un doble sistèma de defensa prèp la torre de la preson. Lo tot tresplomba las liças. 
* Capèla de Sant Ròc 1703
* Castèl dels capitans governadors, sègle XV
* Capèla de Sant Jaume dicha 
* Ostals dels sègles XV e XVI que l'ostal de vila
* Glèisa de Sant Cornelha dels sègles XIV e XV amb mòbles classats.
* Al pè del vilatge, vergièr conservatòri regional creat per contribuir a salvar d'espècias d'arbres fruitièrs tradicionalas e menaçadas.
* Sabonariá a la capèla de Sant Ròc: sabon natural e BIO 

## Personas ligadas a la comuna
* Reno e Mélaka, dessenhaires e escrivans de bendas dessenhadas 
* Anne Duguël (Gudule), escrivana.
* Olivier Ka, escrivan e escenarista de bendas dessenhadas.

; fonts
* Senhal explicatiu sus la plaça del vilatge
* site de la vila

## Veire tanben
* Comunas de Tarn

## Ligams extèrnes
* site de la vila
* fotos

## Nòtas e referéncias
Santa Ceselha del Cairon

**Santa Ceselha del Cairon** (*Sainte-Cécile-du-Cayrou* en francés) es una comuna lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

### Perimètre del territòri
 
## Toponimia
* **Santa Ceselha**. Lo nom ven de *Caecilia*, martira romana, cap a 230 .
* **del Cairon**, atestat *del Cairo*, en 1191. Lo Cairon correspond a un sibornièr, un dolmèn . Lo mot *cairon* deu èsser un diminutiu de *caire*, del latin *quadrum*, qu'aviá lo sens de « pèira cairada »  (mas Dauzat e Rostaing separan pas dins lor explicacion lo tipe *cairon* del tipe *cairòl*).
 

## Istòria

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Castèlnòu de Montmiralh; es ara del canton de *Vignobles et Bastides* (en francés), donc de Vinhals e Bastidas.

## Demografia

## Veire tanben
* Comunas de Tarn

## Ligams extèrnes
* Santa Ceselha del Cairon sul site de l'IGN
* Santa Ceselha del Cairon sul site de l'Insee

## Nòtas
Sent Marcèl e Campas

**Sent Marcèl e Campas** (*Saint-Marcel-Campes* en francés) es una comuna lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Una bòrda d’*Agniès* a Campas (*Aniès*) es mençonada per Jolibois.

## Istòria
A la revolucion i a tres municipalitats, Sant Marcèl, Sant Marçal e Campas. Las primièras doas fusionan dins Sant Marcèl tre 1791. Campas e Sant Marcèl son reünidas en 1972.

## Administracion

## Demografia

## Veire tanben
* Comunas de Tarn.

## Ligams extèrnes
* Sent Marcèl e Campas sul site de l'IGN

## Nòtas e referéncias
Totnac

**Totnac** (*Tonnac* en francés) es una comuna lengadociana del País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Vejatz tanben
comunas de Tarn.

## Ligams extèrnes
* Tontac sul site de l'IGN
* Tontac sul site de l'Insee
* Tontac sul site Mapquest

## Nòtas
Vius (Tarn)

**Vius** (*Vieux* en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Tarn e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Las atestacions son *Viantium*, al sègle VI, *Viancio* en 961, *Viaus* en 1259, *Viousso* en 1382, *Vieucio* en 1444. Lo nom sembla venir de **viantium*, mot de bas-latin derivat de *viare*, « viatjar », ambe lo sens d'« estacion, relai » . Lo començament de l'evolucion a partir de **Vianç-* es una vocalizacion de *-n* en *-u* davant [-s], coma per exemple a Confolèuç
Confolèuç

**Confolèuç** (*Couffouleux* en francés) es una comuna lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
La comuna es situada sus la riba esquèrra de Tarn sus l'autre riba i a Rabastens
Sul territòri i a la Gara de Rabastens-Confolèuç.

## Toponimia
### Confolèuç
*Confolèuç*, dins una comba, ven del latin *confluentes*, «jonhent, ajustador, ajustant». L'atestacion de 1147 per Pèus e Cofolèus, *Confoulens*, mòstra que, la finala èra en *-ens* (puslèu que *-èns*) : dempuèi l'Edat Mejana, mai que mai en Albigés, *-n-* dins lo grope *-ns* s'es vocalizada en [-w-], e la vocala *-e-* precedenta s'es dobèrta en *-è-* a l'encòp.
### Sant Barç
La prononciacion es [san'bas]. Lo sent es *Euparchius*, confondut ambe *Vedastus*, d'aquí lo nom francés *Sent Vaast*. Las fòrmas ancianas son *Sti Eparchii*, al sègle XIII, *Sti Barci* en 1202, *Sti Epartii*, *Sto Epartis* en 1219.

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Nòtas


## Veire tanben
* Comunas de Tarn

## Ligams extèrnes
* Site de la vila
* Confolèuç sul site de la comunautat de comunas
* Confolèuç sul site de ''villes et villages de France''
Auçac

**Auçac** (*Aussac* en francés) es una comuna occitana del Lengadòc administrada pel departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Luòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Tarn
## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Fenòls

**Fenòls** (nom oficial en francés, *Fénols*) es una comuna lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region d'.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Referéncias


### Ligams extèrnes
* site de la comuna
* Presentacion de la commune
Grava

La **grava** (var. **gravèl**, **gravèlh**, **gravèr**, **gravier**, **gravièr**) es una ròca sedimentària detritica constituïda de particulas que sei dimensions son definidas per de convencions granulometricas. En Occitània, la convencion pus utilizada es aquela de la nòrma NF P18-560 que precisa de limits anant a 2 a 20 mm. Dins la rèsta dau monde, s'utilizan de còps d'autrei règlas (1 a 10 mm, 4 a 64 mm). Au sen de la populacion generala, la grava designa de calhaus de talha pichona utilizats per curbir una superficia.

## Liames intèrnes

* Granulometria.
* Pozzolana.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
La Grava (Tarn)

**La Grava** (*Lagrave* en francés) es una comuna lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
thumb|center|Tèrra de la primièra terrassa de Tarn a La Grava

### Situacion
La Grava es situada sus la riba esquèrra de Tarn.

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments
thumb|300px|Vista de La Grava

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles connèxes

### Ligams extèrnes
* site de La Grava
Florentin

**Florentin** o **Florentinh**, es una comuna francesa lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region de Miègjorn-Pirenèus).

## Geografia
Sus las laissas quaternàrias superioras de Tarn, a prèp de quatre quilomètres del riu de Tarn, s'espandisson las costièras d'un naut mejan de 200 a 500 m que dominan la val de Tarn sus la riba esquèrra, montant a l'èst cap a Albi e à l'oèst se va en serradas de puèges, al sud de Cadaluènh, separan lo bacin de Tarn d'aquel de Dadon. Sus aquelas costièras, se situan lo vilatge e lo castèl de Florentin.

## Istòria
Las originas de Florentin son de l'epòca galloromana pendent la conquista de Gàllia per Juli Cesar (51 ab. C.). Faguèt partida de la "civitas albigensium" (ciutat o territòri d'Albi) a la fin del sègle IV; aquò indica qu'un territòri dels Rutènes èra devesit pels romans.
Etimologia: lo nom de Florentin ven d'un personatge roman *Florentins* (Florentin,1260,RT,111,167,1864,4).

## Démographie

## Luòcs e monuments
* Glèisa al centre del vilatge. 

* A costat, i a lo castèl de Florentin, longtemps proprietat de la familha de Canterac

## Referéncias


## Vejatz tanben
### Articles connèxes
* Comunas de Tarn

### Ligams extèrnes
La Becièira de Candelh

**La Becièira de Candelh** (*Labessière-Candeil* en francés) es una comuna lengadociana en País d'Albi del departament de Tarn e la region de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Referéncias


## Veire tanben
### Articles connèxes
* Comunas de Tarn

### Ligams extèrnes
* site de la comuna
Lopiac (omonimia)

**Lopiac** es un toponim per las comunas:
*de :
**'''Lopiac''', comuna francesa d'Òlt
**Lopiac, anciana comuna francesa d'Òlt, annexada a Puèg l'Avesque
*de :
** '''Lopiac''',comuna francesa de Gironda
** **[[Lopiac de la Rèula]]**, comuna francesa de Gironda
*de 
** '''Lopiac''', comuna francesa de Tarn
* d'
** '''Lopiac''', anciana comuna de Cantal, annexada a Pleus
Joguina

[right|thumb|Un [ors de peluisha, un des joguets mès arreconeisudi.]]

Ua **joguina** o **joguet** ei un objècte destinat a jogar.

Associadi ath léser, pòden èster presents en mantunes moments dera vida vidanta de faiçon individuau o en grop. N'i a de destinades tàs dròlles, tàs joeni, tàs adulti e autanplan tàs animaus com eth gat o eth can. Eth jòc e eth divertiment ei, bensè, un lengatge universau. Tot eth monde jòga, quinsevolha l'edat, òmes o hemnes, chimpanzés, cans e gats, atau qu'ei un error establir diferéncies d'edat, sèxe o espècia en çò que tanh as joguets e ath jòc en generau. Ath delà, jogar ei ua causa positiua e cau qu'aumplisque ua part dera nòstra vida.

## Istòria
[thumb|left|200px|Ua exposicion de joguets des antics romans, entre es quaus diuersi de plan coneishudi pes [mainatges : un pipòt, un dat, sonalhs, e siètes de joguina.]]

[thumb|200px|Un mainatge dab un [cèrcol o ròda.]]

Auei podèm trapar musèus que mos bremben era evolucion des joguets ath long deth temps coma eth Museu de Joguets i Autòmats (Tibidabo], Barcelona, Catalonha) e eth Museu Valencià del Joguet d'Ibi (País Valencian) o eth Museu del joguet de Catalunya en Figueres.

## Classificacion

### Joguet de colleccion
thumb|Cotxe amb mecanisme de corda fet de llauna

### Musèus

## Desvolopament enfantin

## Gènre
[thumb|esquerra|Un [tanc de joguet damb telecomanda. Es pensades sexistes an inculcat ara societat occidentau qu'i a uns joguets entà mainatges e d'autri entà mainades. Enqüèra ara dempús de fòrça ans es demarches comerciaus van en aguesta linha que, ath delà, prigonize es orientacions violentes enes dròlles damb es joguets bellics coma eth dera imatge.]]

## Influéncia de la mercadotecnica
[175px | thumb | [Trompeta tradicionala]]

## Materials de las joguinas

* Joguinas de fusta: (matraca)
* Jòcs de metal
* Jòcs de papièr e Origami: (avion de papièr)
* Jocs de tela e Manacas de drap: (titella, osset de peluix)

### Nòrmas de seguretat
[thumb|Els joguets que contenen peces petites, com aquests trossos de [Lego, en alguns països han d'alertar per llei que no són aptes per als més petits, ja que podrien ingerir les peces.]]

## Industria

## Nòtas


## Bibliografia
* 
* 
* 
* Cross, Gary: *The Cute and the Cool: Wondrous Innocence and Modern American Children's Culture*, Oxford University Press, New York, 2004.
* Hamlin, David: "The Structures of Toy Consumption: Bourgeois Domesticity and Demand for Toys in Nineteenth-Century Germany", en *Journal of Social History*, Vol. 36, 2003.

## Ligams extèrnes
* Museu de Joguets i Autòmats de Verdú
* Museu del joguet de Catalunya a Figueres
* Museu Valencià del Joguet d'Ibi
* Museu de la jugueta antiga de Sa Pobla
* Jocs i joguines

* Juguetes Antiguos Juan C. Requena
Parisòt (Tarn)

**Parisòt** (*Parisot* en francés) es una comuna lengadociana del País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments
* Capèla de Santa Sigolena

## Veire tanben
* Comunas de Tarn

## Ligams extèrnes
* site de la vila
* Parisòt sul site de l'IGN

## Nòtas e referéncias
Bèlagarda (Tarn)

**Bèlagarda** (*Bellegarde* en francés) es una anciana comuna occitana. Èra administrada pel departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

Dempuèi lo 1èr de genièr de 2016 es una comuna delegada de la comuna nòva de Bèlagarda e Marçal.
## Geografia

## Toponimia
*Garda* ven del germanic **wardon*, « gardar », *wart*, « garda », puèi « tor de gacha », puèi « fortalesa » en general, *bèla* es simplament un adjectiu valorizant. Los noms del tipe *Bèlagarda* son doncas associats a de fortalesas, de tors de gacha; son presents en Occitània e en Arpitània e gaireben absents en França pròpiament dita. La sola comuna d'aquel nom i es Bellegarde, dins lo Loiret  e lo nom es un transferiment d'un nom occitan francizat : lo vilatge se disiá *Choisy-aux-Loges* fins al 6 d'agost 1645, quand son senhor, Roger II de Saint-Lary de Bellegarde (~1562-1646), que sa familha sortiá de Belagarda (dins lo Gers) e de Sent Lari, (dins la Nauta Garona), instaurèt lo nom novèl.

Autres toponims de la comuna:

* *La Brandiá*

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Véser tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Lopiac (Tarn)

**Lopiac** (*Loupiac* en francés) es una comuna lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

## Toponimia
*Lopiac*, coma Lopiac (Gironda) e los autres Lopiac, ven d'un nom d'òme latin *Luppius* (Dauzat) o *Loppius* (Negre), ambe'l sufixe gallic (gallés, gal) *-āco(n)*, latinizat en *-acum* . Lopiac èra donc probablament una anciana granda proprietat antica qu'aviá per mèstre *Luppius* o *Loppius*. La preséncia de *-pp-* geminada (dobla) permet la conservacion del timbre sord de la consonanta (un *-p-* simple se seriá sonorizat en *-b-*).
## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Vejatz tanben

## Nòtas e referéncias


## Ligams extèrnes
* Lopiac sul site de l'IGN
Cambon (Albigés)

**Cambon** (*Cambon* en francés) es una comuna lengadociana dele País d'Albi dins lo departament de Tarn e la region d'Occitània.

## Geografia
La topografia del territòri se compausa de cinc vals estrechas (val de Sòtas, de Lesèrt, de Tabornie, de Plancatòrta) serradas entre 5 costièras e planòls (La Maurelie, La Lausie, La Forestòla, Lo Borg, La Sarrada).

Los abitants èran gropats en pichons masatges. Tanben uèi la populacion es gropada en masatges, los ancians que grandiguèron e de nòus.

## Istòria
L'etimologia de *Cambon* ven del mot gal *cambo*: , que prenguèt lo sens de: .

Sègle XII: A la plaça de la glèisa actuala, i auriá agut un castèl e sus aquel puèg lo vilatge seriá estat alara enrodat de muralhas. (Agost de  1166 : autorizacion de Ramon Trencavel e son filh Rogièr de bastir lo castèl de Cambon en Albigés.)

Sègle XIII:Ancian priorat fortificat.

Sègle XIV: Construccion de la glèisa de Sant Pèire, sus las murlhas.

1789: Comunautats de Cambon (dicha Cambon de Montèls) e de Grèsas, senescauciá de Carcassona, diocèsi d'Albi.

1790: Municipalitats de Cambon e de Grèsas, canton de Sant Juèri, districte d'Albi.

1791: Le 11 juin, la comuna de Grèsas foguèt unida a la de Cambon.

An X: Comuna de Cambon, canton de Sant Juèri puèi de Vilafranca d'Albi, arrondiment d'Albi.

Fins als ans 1960 :La comuna demorèt rurala e agricòla puèi urbanizacion de la comuna per venir una comuna periurbana.

2003 : Adesion a la Comunautat d'Aglomeracion d'Albigés.

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments
 
* La Glèisa de Sant Pèire: glèisa de nau unica amb doas capèlas de costat, orientada èst-oèst. Bastida amb de cairons de sistre del Segalar vesin.

* Pinturas classificadas: *L’adoracion dels Magues*, Òli sus fusta, sègle XVII (copia d'epòca del quadre de Jacopo Bassano) ; *L’Adoracion dels Pastres*, Òli sus fusta , Escòla italiana, sègle XVI (còpia d'epòca d'une òbra retocada d'Abraham Bloemaert)

## Referéncias


## Vejatz tanben
Cambon (omonimia)

## Comunas de
* '''Cambon''', en País d'Albi dins lo departament de Tarn de l'airal urban d'Albi
* **[[Cambon de La Vaur]]**, dins lo departament de Tarn de l'airal urban de Tolosa
* **[[Cambon e Salvèrgas]]**,  dins lo parçan d'Espinosa (Erau)

## Comunas deu
* '''Cambon''' dins la província de Labord (Pirenèus Atlantics)

## Nom d'ostal
Sent Gorgòri

**Sent Gorgòri** (oficialament en francés *Saint-Grégoire*) es una comuna occitana de Lengadòc situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
## Geografia

## Toponimia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments
* La **glèisa parroquiala** del sègle XIX.

* La capèla de **Nòstra Dama de Caüsaguet** romanica, d'aspècte fortificada, sus la riba de Tarn : campanar carrat, absida voltada ; benitièr exagonal gotic; estatua de Nòstra Dama dels Àngels, quadre de la Crucifixion amb vista d'Albi al sègle XVII.

* La **capèla de Caussanel**: Verge del sègle XV de fusta policròma.

* Lo **castèl de La Bastida Vassals :** donjon del sègle XIII dominant un ancian molin sul Lezèrt e un pont d'epòca. Lo castèl foguèt destruit, pel Prince Negre e Rodrigue de Villaudrant, pendent la Guèrra de Cent Ans en 1430. Pendent la visita a Albi del daufin e futur Loís XI de França, de reünir l'argent per lo tornar bastir, mas aquel refusèt. Uèi las roïnas de La Bastida Vassals tresplomban encara lo lezèrt. 

* Lo **sosterranh** del bòsc de Sent Gorgòri.

* Las **fonts de Meot** conegudas per sas vertuts dempuèi l'epòca galloromana.

* Lo **castèl de Cussac** bastit aprèp la destruccion de La Bastida Vassals pels descendents del Senhor de Gasc a la fin del sègle XV, puslèu Renaissença susplomba encara la val de Tarn.

## Personas ligadas a la comuna
 
* **Capitani Jean-Marie Roussel**

* **[[Jean-Jacque Rigal]]**(1755-1835) Nascut a Caussanel, cirurgian celèbre; son fils demorant à Galhac foguèt un urològ tanben plan reconegut, inventor d'un instrument medical per extraire los calculs.

* **Lo senhor de Gasc** 

* **Capitani Rodrigue de Villaudrant** (sègle XIV) luòctenent del Cavalièr Negre

* ''Lo Cavalièr Negre'' o ''Prince Negre'' (sègle XIV)

* Lo Doctor Griffouliéres

## Veire tanben

### Articles connèxes
* Comunas de Tarn

### Ligams extèrnes
* site de la vila
* Bòria Equèstra Puèg Merlhon

## Nòtas e referéncias
Cambon de La Vaur

**Cambon de La Vaur** (*Cambon-lès-Lavaur* en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

La comuna se situa dins l'Airal urban de Tolosa.

## Geografia

## Toponimia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Veire tanben

## Ligams extèrnes

## Referéncias
Artiga (Var)

**Artiga** (*Artigues* en francés) es una comuna provençala situada dins lo departament de Var e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur. 

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants.

## Luòcs e monuments

## Personalitats liadas ambé la comuna

## Vèire tanben
* Comunas de Var

## Liames extèrnes

## Nòtas