Estadi deu Bourdalat

L**'Estadi deu Bordalat** (prononciat en francés : *[stad dy a.mo]*) qu'ei un estadi polivalent e centre esportiu situat a Pau, au Bearm. La construccion que començà en 1948 e l'estadi qu'ei proprietat de la vila de Pau dempuish 1983, quan estó transferit de l'armada francesa. L'usatge principau d'aqueste estadi qu'ei tàs partidas de rugbi de XV, que serveish com terren tà l'equipa de la Seccion Paulina.

L'estadi qu'a ua capacitat de 14,999 plaças, maugrat que aqueste nombre ei estat redusit après la retirada de la tribuna d'Aussau. Qu'acuelh las partidas de rugbi de la Seccion Paulina dempuish 1991, abans que jogavan a l'Estadi de la Crotz deu Prince dempuish 1910.

Renovacions significativas qu'estón hèitas en 1988, e lo Pau FC, lo club de fotbòl locau, qu'utilitzà tanben l'estadi pendent un temps a partir de 1991. En 2017, l'Estadi deu Bordalat que passè per ua transformacion màger, la melhoracion de la soa estetica dab ua cobèrta distintiva sus las tribunas Nòrd e Èst. Aquesta renovacion que balhè a l'estadi ua aparéncia mei modèrna e eleganta.

Lo Pau FC que finí per desplaçà's au son pròpri estadi au Nouste Camp en 2018 mes qu'avó de tornar a l'Estadi deu Bordalat pendent la purmèra mitat de la sason 2020-2021 mentre que lo son nau estadi arribava a las nòrmas de la Liga 2. En mei, l'Estadi deu Bordalat qu'acuelh divèrses eveniments esportius e culturaus, com la finau de la Pro D2 2018-19.

Tocant a la capacitat, l'Estadi deu Bordalat qu'ei l'estadi mei grand deus Pirenèus Atlantics, mei que l'Estadi Jean-Dauger a Baiona e lo Parc deus espòrts d'Aguiléra a Biàrritz. Qu'ei tanben lo tresau mei gran estadi de la region Nova Aquitània, juste darrèr los estadis Matmut Atlantique e Chaban-Delmas a Bordèu.

## Obertura
L'Estadi deu Bordalat qu'estó purmèr construit com un estadi militar tà acuélher l*'Escòla Nacionau Militara d'Entrenament Fisic*, qui avó de desplaçà's de Paris au començament de la Dusau Guèrra Mondiau. Lo coronèl de Fornel qu'encapè aquesta iniciativa, e l'estadi qu'estó acabat en 1948.

L'inauguracion oficiau de l'estadi qu'arribè après la Dusau Guèrra Mondiau, lo 9 d'octobre de 1949. René Lehmann, lo cap deus espòrts a L'Aurore, qu'estimè la capacitat de l'estadi a 100,000 sedenças, e lo laudè com ua "meravilha arquitecturau". Que hè ua comparason dab l'Estadi Yves-du-Manoir, qui avè besonh urgent d'investiment pendent aqueth periòde.

Aqueth dia, Papa Gallo Thiam qu'arrealizè ua gesta notabla en superar lo recòrd francés de saut de naut precedentament tengut per Georges Damitio, en passar 1,99 mètres. Atletas distinguits com Étienne Bally, Étienne Gailly, e André Mourlon qu'èran tanben presents, dab André Mourlon qui non podè pas bàter lo son pròpri recòrd.

En 1957, l'estadi qu'estó rebatejat en aunor deu son creator, e que's coneishè com l'Estadi Coronèl de Fornel.

## Istòria de l’Estadi deu Bordalat

### Estadi militar
En 1950, lo Coronèth de Fornel organizèt los Campionats Mondiaus Militars a l’Estadi deu Bordalat. Aqueth medish an, lo purmèr match de rugbi se joguèc aquí, entre l’equipa militara francesa e la Royal Air Force Rugby Union, dab ua victòria deus francés per 8 a 3. En 1951, l’Armada de l’Aer e l’Armada Francesa joguèn tanben un match de rugbi.

Lo 26 de deceme de 1951, lo purmèr match internacionau de rugbi a XIII se debanèc a l’estadi, on l’equipa nacionau de Nòva Zelanda, los "Kiwis", bató un grop de jogadors deu Bascoat, deu Bearn e de Bigòrra dab un escòre de 32 a 12. Aquerò arrecaptèc 20 000 espectators, çò que vadó la màger assisténcia istorica a l’estadi entà un match de rugbi a XIII.

A partir de 1954, l’usatge de l’estadi se desplaçèc entà d’autas associacions esportivas de Pau, dab lo desvolopament economic causat per l’expleitacion deu bacin de Lac, après un acòrd dab lo Ministèri de la Defensa.

Lo Coronèth de Fornel morí a començament de 1956, e l’"Escòla Nacionau de Formacion Fisica Militara" estó transferida a Antíbol. En 1957, l’estadi estó oficiaument batejat com "Estadi Coronèth de Fornel", en onor deu son fondator.

A partir de 1960, l’estadi deu Bordalat estó ocupat peu 1èr Regiment de Caçaires Paracadutistas pendent sheis ans. Lo Football Club de Pau, creat lo 16 de mai de 1959, vadó lo purmèr club esportiu a utilizar l’estadi a comptar de 1960, dab ua victòria per 5-1 contra Rochefort.

Totun, dab lo temps, l’estadi vengó mens utilizat e estó considerat com un "elefant blanc" dens ua zòna periferica de la vila.

En 1965, la vila de Pau estudièc la construccion d’un navèth estadi municipau a Cami Salié, mes lo projècte se realizèc pas. Lo rugbi a XIII tornèc en 1972 dab l’AS Pau Bearn que jonhó la Division Nacionau 1. L’Estadi deu Bordalat acuelhó en noveme de 1972 un match deu Cop deu Monde de Rugbi a XIII entre la Grand Bretanha e Nòva Zelanda, dab 8 000 espectators.

En 1980, los Generaus Pottier e Fayette tornèn batejar oficiaument l’estadi com "Estadi Coronèth de Fornel". Las òbras de renovacion comencèn dens las annadas 1970 e continuèn dinc a mieiannadas 1980, dab la construccion d’un burèu, de tribunas navèras e de la mesa a nivèu deu terrenh.

L’estadi passèc oficiaument a la vila de Pau en 1983.

### Section Paloise
En agost de 1990, lo club de rugbi de Seccion Paulina quitèc lo son estadi istoric, lo Estadi de la Crotz deu Prince, entà s’establir a l’Estadi deu Bordalat. Lo purmèr match se joguèc lo 18 d’agost de 1990 contra Bègla-Bordèu dens lo Challenge Du Manoir, dab ua des.hèita de 0-12.

Dinc a la renovacion de 2017, l’estadi aviá ua capacitat de 13 000 espectators, e visquó de grana assisténcia pendent lo match de Coupe de France 1993-94 entre Pau Football Club e AS Saint-Étienne, o la mieja-finala de promocion de 2013 entre Seccion Paulina e Estadi Rochelés.

A las annadas 2010, vadó evident que l’estadi necessitava ua renovacion màger après 20 ans de la purmèra. Après divèrsas discussions, lo cònsol François Bayrou decidí de renauir l’ancian estadi au lòc de’n bastir un navèth.

La renovacion, dirigida per l’arquitècte Julien Camborde, s’acabèc en 2017 per un prètz de 15,6 milions d’èuros. La capacitat passèc a 18 324 espectators, dab 3 000 sètis provisionaus e 1 500 logèus de comèrci. L’estadi a uei ua forma en "U" e i a de projèctes entà bastir ua quatau tribuna tà completar l’oval e realizar la vision deu Coronèth de Fornel.

En 2018, lo Pau Football Club quitèc l’Estadi deu Bordalat tà anar a Nouste Camp.

## Réferencias