open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Los Darrièrs Jorns del mond

***Los Darrièrs Jorns del mond*** (títol original en francés : *Les Derniers Jours du monde*) es un film de sciéncia-ficcion francés realizat pels fraires Larrieu, d'après lo roman eponim de Dominique Noguez. Sortit en França lo 19 d'agost de 2009, foguèt projectat en primièra mondiala sus la Piazza Grande lo 9 d'agost de 2009 dins l'encastre del Festenal Internacional de Cinèma de Locarno.

## Sinòpsi
La fin del mond se sarra. Robinson Laborde (Mathieu Amalric) se lança dins un viatge a travèrs lo Bascoat, lo nòrd d'Espanha e Occitània, dins un ambient preapocaliptica que lo butarà dins los braces de nombrosas femnas en quista d'amor.

## Ficha tecnica

* Títol : *Los Darrièrs Jorns del mond*
* Títol original : *Les Derniers Jours du monde*
* Realizacion : Arnaud e Jean-Marie Larrieu
* Assistent realizator : Arnaud Dommerc
* Productor : Bruno Pesery
* Societat de produccion : Soudaine Compagnie
* Societat de distribucion : Wild Bunch Distribution
* Scenari : Arnaud e Jean-Marie Larrieu d'après lo roman de Dominique Noguez
* Fotografia : Thierry Arbogast
* Musica : Manuel de Falla, Léo Ferré, Benjamin Britten e Daniel Darc
* Montatge : Annette Dutertre
* Decòrs : Ana Alvargonzalez e Riton Dupire-Clément
* Costums : Caroline Tavernier
* Genre : Sciéncia-ficcion
* Format : Color - 35 mm - Dolby SRD - 2,35:1
* Durada : 130 minutes
* País : 
* Lenga originala : francés
* Primièra mondiala : 9 d'agost de 2009 al Festenal Internacional de Cinèma de Locarno en 
* Data de sortida : 19 d'agost de 2009 en 

## Distribucion

* Mathieu Amalric : Robinson
* Catherine Frot : Ombeline
* Sergi López : Teo
* Karin Viard : Chloé
* Sabine Azéma : La marquesa d'Arcangues
* Omahyra Mota : Laëtitia
* Clotilde Hesme : Iris
* Christophe Paou : Pascal
* Pierre Pellet : Cédric Ribot
* Manon Beaudoin : Mélanie

## A l'entorn del film
Après que París siá bombardada, Tolosa ven la capitala de França. Dins la desbranda, lo govèrn s'installa dins l'ostalariá de luxe de la plaça del Capitòli. De nombrosas scènas son filmadas dins diferents lòcs del centre-vila de Tolosa.

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Ligams extèrnes

*  *[https://www.imdb.com/title/tt1390405/reference Los Darrièrs Jorns del mond]* sus l’*[[Internet Movie Database]]*
*  *[http://www.allocine.fr/film/fichefilm_gen_cfilm=138194.html Los Darrièrs Jorns del mond]* sus *[[Allociné]]*
Caçolet

Lo **caçolet** (var. **cassolet**), o ** mongetada** es una especialitat culinària de Lengadòc que conten principalament mongetas e carn.

Una legenda raconta que l'origina del caçolet remonta a la Guèrra de Cent Ans : quand los angleses èran en Lengadòc, los pageses de Castèlnòu d'Arri avián pas que qualques mongetas e un pauc de salsissa per manjar e aguèron l'idèa de getar aquela noiridura dins un plat de tèrra cuècha. Aquel plat s'apèla la caçòla.

Tres vilas, Castèlnòu d'Arri, Tolosa e Carcassona, se disputan l'origina del caçolet. Caduna de las vilas a una recèpta pròpria amb d'ingredients diferents.

Segon Prospèr Montanhièr (Prosper Montagné), un famós cosinièr lengadocian : *Lo caçolet, es lo Dieu de la cosina occitana; Dieu lo Paire, es lo caçolet de Castèlnòu d'Arri, Dieu lo filh es lo de Carcassona e lo Sant Esperit lo de Tolosa*.
## Ligams extèrnes
* Lauragués : Caçolet - Occitanica-eAnem / CIRDÒC 

## Vejatz tanben
* Fabada asturiana
* Feijoada
* Faves ofegades
* Castèlnòu d'Arri
Quinta dau lop

Tradicionelament la **quinta dau lop** (o **quinta del lop**, **quinta deu lop**, **quinta delh lop**...) es l'intervala format per las notas la\flat - mi\flat dins los instruments a clavier construchs a la Renaissença e pendent lo periòde barròc (òrgue e clavecin).

'La es lo resultat de l'accòrd successiu de las 11 autras quintas, dins la construccion d'un *temperament*.
Élise Lucet

vinheta|Élise Lucet en 2015.
**Élise Lucet**, nascuda lo 30 de mai de 1963 a Roan (Sèina Maritima), es una jornalista, cap redactritz e presentatritz de television francesa.

Après una vintena d'annadas passadas a France 3, especialament coma presentatritz del *[[19/20]]*, presentèt puèi pendent onze ans, lo *[[Jornal de 13 òras (France 2)|Jornal de 13 òras]]* de France 2 del diluns al divendres, fins al 29 d'abril de 2016.

Estacada al jornalisme d'investigacion, produtz e presenta *[[Pièces à Conviction]]* de 2000 a 2011, lo magazina *[[Cash Investigation]]* a partir de 2012 e lo magazina *[[Envoyé Spécial]]* dempuèi 2016 sus France 2.

## Nòtas e referéncias
Brave flic, marrit flic

La tecnica del  es una tactica psicologica utilizada dins la negociacion e los interrogatòris.

Aquesta tactica implica una equipa de dos interrogators que prenon aparentament un apròchi opausat cap a l'interrogat. Los interrogators pòdon interrogar la persona cadun son torn o pòdon la confrontar al meteis temps.

## Tecnica
Lo « marrit flic » pren una actitud agressiva e negativa a l'esgard de l'interrogat, lançant d'acusacions flagrantas, de comentaris desplasents, de menaças e, en general, creat de l'antipatia entre lo subjècte e el meteis. Aqueste prepara lo terren pel « brave flic » qu'agís ambe benvolença, semblant portar un sosten e de la compreneson, e mostrant de la simpatia per l'interrogat. Lo brave flic defendrà tanben la persona del marrit flic. Lo subjècte pòt sentir que pòt cooperar ambe lo brave flic, siá per confisança siá per paur del marrit flic. Pòt alara cercar la proteccion del brave flic e fornir las informacions que los enquestaires cercan.

Aquesta tecnica a tanben sos inconvenients pr'amor que pòt èsser facilament identificada e lo « marrit flic » se pòt alienar lo subjècte.

## Nòtas e referéncias



## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Falsas avoacions
Licèu Ozenne

vinheta|280x280px|La cort interiora del licèu.
Lo **licèu Ozenne** es un establiment d'ensenhament segondari e superior, situat al 9 de la carrièra Josèp Merlin a Tolosa, a proximitat de la basilica de Sant Sarnin.

## Istòria
Théodore Fulgence Ozenne (1814-1898), dont proven lo nom del licèu, foguèt un banquièr tolosenc, membre del conselh municipal, president de la Cambra de Comèrci.

En 2012, malgrat l'interdiccion per la lei del 17 de junh de 1998, los estudiants en classas preparatòrias èran somés al bisutatge, estacats a las cledats de l'establiment e aspergits de saussa de peis.

En 2016, lo licèu festeja pendent una setmana los 25 ans d'ensenhament del japonés dins l'establiment ambe de concèrts, d'obradors, de projeccions e de  conferéncias, totas sul tèma del Japon.

## Nòtas e referéncias



## Vejatz tanben

### Ligams extèrnes

* Site oficial
Canton de Montrejau (Comenge)

Lo **canton de Montrejau** qu'ei ua anciana division administrativa de Gasconha e de Comenge, situada en eth arrondiment de Sent Gaudenç, eth departament dera Hauta Garona e era region de Miègjorn-Pirenèus, ara d'. Eras 17 comunas que son dempuèi 2015 dens eth canton de Sent Gaudenç. Era lenga autoctòna qu'es eth occitan gascon, dens era sua varianta orientau e pirenenc.

## Composicion

## Istòria
Eth canton de Montrejau que's creè en 1790 . 
En 1801, quan eth nombre deths cantons estoc demingat, eth canton qu'estó conservat, mès que perdó eras comunas d'Ardièja, de Gordan, Polinhan e Selhan, Uòs, Martras de Ribèra e Poentís de Ribèra, qui passèn ath canton de Barbasan. Eth canton non ganhè pas de comunas entre 1793 e 1801 e totas eras comunas qui èran dens eth canton de Montrejau abans 2014 qu'èran dejà deth canton en 1793 . 
En 2014, quan hascón ua refòrma cantonala, eth canton de Montrejau qu'estó suprimit per eras eleccions departamentalas de 2015 e que passè en canton de Sent Gaudenç per totas eras comunas, en aplicacion deth decret deth 13 de febrièr de 2014 , en seguida deras leis deth 17 de mai de 2013 (lei organica 2013-402 e lei 2013-403).

## Nòtas e referéncias
Unalaska (vila)

**Unalaska** es una vila situada dins las illas Aleutianas occidentalas de l'estat d'Alaska, als Estats Units.

Aquesta vila es localizada sus l'illa d'Unalaska, dins l'archipèla de las Aleutianas.

Sa populacion èra de 4 376 abitants segon lo recensament de 2000, amb una superfícia totala de 546,2 km2.

* 

## Referéncias
Canton de Bolonha de Gessa

Lo **canton de Bolonha de Gessa** qu'ei ua anciana division administrativa de Gasconha e de Comenge, en partida en Nebosan, situada ener arrondiment de Sent Gaudenç, eth departament dera Hauta Garona e era region de Miègjorn-Pirenèus, adara d'. Eras 24 comunas que son despuish 2015 en eth canton de Sent Gaudenç. Era lenga autoctòna qu'ei er occitan gascon, dens era sua varianta orientau e meridionau.

## Composicion

## Istòria
Eth canton de Bolonha que's creè en 1790 . En 1801, quan eth nombre deths cantons estoc demingat, eth canton qu'estoc conservat. Totas eras comunas deth canton d'abans 2015 qu'èran dejà en eth canton de Bolonha . 
En 2014, quan hascón ua refòrma cantonala, eth canton de Bolonha de Gessa qu'estó suprimit per eras eleccions departamentalas de 2015 e que passè en eth canton de Sent Gaudenç per totas eras comunas, en aplicacion deth decret deth 13 de heurèr de 2014 , en seguida deras leis deth 17 de mai de 2013 (lei organica 2013-402 e lei 2013-403).
En 2017, Lunats e Pegulhan que formèn la comuna navèra de Pegulhan .

## Nòtas e referéncias
Canton de Montrejau (omonimia)

* Canton de Montrejau (Comenge), canton de Hauta Garona
* Canton de Montrejau de Gers, canton de Gers
Viaducte deus Cocuts

vinheta|280px|Lo viaducte en setembre de 2018.
Lo **viaducte deus Cocuts**, sovent simplament aperat **viaducte de Bolonha de Gessa**, es un viaducte ferroviari de l'anciana linha de Tolosa a Bolonha de Gessa. Es situat suu hèit de Bolonha de Gessa, dens lo departament de Hauta Garona.

## Situacion ferroviària
Lo viaducte, d'una longor de 97 mètres, èra situat al punt quilometric (PK) 96,5 de la linha de Tolosa a Bolonha de Gessa (a via unica), entre las ancianas garas de Bolonha de Gessa e de Blajan. Encama lo rivet deu Cocut, un afluent de la Gessa.

Foguèt lo viaducte lo mai impausant de la linha.

## Istoric

### Cronologia

* 1901 (1èr d'agost) : Inauguracion deu viaducte.
* 1949 (31 de decembre) : Barradura au trafic ferroviari.

### Istòria

## Caracteristicas
Lo viaducte, construsit en teula de Tolosa e en pèira, a una longor de 97 mètres.

## Galeria

Viaduc des Coucuts 01.jpg|Lo viaducte vist dempuèi la riba sud deu lac.
Viaduc des Coucuts 02.jpg|Autra vista deu viaducte.
Viaduc des Coucuts 03.jpg|Vista apressada deu viaducte.


## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats
* Linha de Tolosa a Bolonha de Gessa
* Bolonha de Gessa
Bug de l'an 2000

vinheta|Bug de l'an 2000 : la pendula indica genièr de 1900 al lòc de genièr de 2000.
Lo **bug de l'an 2000** es una seria de mancas de prevesença e d'errors de programacion dins los logicials o lo material informatic, que riscava de causar un tractament erronèu de las datas a partir del <abbr>1<sup>èr</sup></abbr> de genièr de 2000. Dins de nombrós programas e plan de basas de donadas, mancava las doas chifras 19 correspondent al sègle, de faiçon qu'al passatge de 99 a 100, en realitat 00, de nombrós disfoncionament devián se produire dins aquestes tractaments informatics, 00 correspondent a l'annada 1900 al lòc de 2000.

Contràriament a çò que laissa entendre l'apellacion comuna de « bug de l'an 2000 », lo problèma de l'an 2000 èra pas a proprament parlar un bug, coma l'an ben soslinhat d'expèrts americans, mas una error de concepcion sistemica.

Finalament, pas cap de problèmas critics aguèt lòc.

## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Bug (informatica)
* Bug de l'an 2038
Grop Intergovernamental sul Cambiament Climatic

Lo ** Grop Intergovernamental sul Cambiament Climatic** (GICC) es un organisme intergovernamental de las Nacions Unidas, dedicat a porgir al monde una vision objectiva e scientífica del cambiament climatic, dels seus impactes e risques naturals, politics e economics, e de las opcions de responsa possiblas. 

Lo GICC foguèt fondat en 1988 per l'Organizacion Meteorologica Mondiala (OMM) e lo Programa de las Nacions Unidas per l'environament e posteriorament foguèt aprovat per l'Assemblada Generala de las Nacions Unidas. L'adesion es dobèrta a totes los membres de l'OMM e de l'ONU. Lo GICC produtz de rapòrts que contribuisson al trabalh de la Convencion cadre de las Nacions Unidas sul cambiament climatic (UNFCCC), lo principal tractat internacional sul cambiament climatic. L'objectiu de la UNFCCC es "d'estabilizar las concentracions de gases d'efièche de serre dins l'atmosfera a un nivèl qu'evite l'interferéncia antropogenica (provocada per l'òme) perilhosa amb lo sistèma climatic".
Linha de Tolosa a Bolonha de Gessa

[vinheta|300x300px|Mapa de linha en [francés.]]
La **linha de Tolosa a Bolonha de Gessa** foguèt una linha del malhum de la companhiá dels Camin de Fèrre del Sud-Oèst.

## Istòria
La declaracion d'utilitat publica es prononciada lo 14 d'abril de 1896.

La linha es obèrta per seccions :

* 1900 (16 d'octobre) : de Tolosa a Senta Fe de Peirolièras pels viatjaires
* 1901 (11 de febrièr) : de Tolosa a Senta Fe de Peirolièras pels merças
* 1901 (28 de febrièr) : de Fontsòrbas a Riumas
* 1901 (6 d'abril) : de Riumas a Lombèrs
* 1901 (13 de mai) : de Lombèrs a L'Isla de Haut
* 1901 (<abbr>1<sup>èr</sup></abbr> d'agost) : de L'Isla de Haut a Bolonha de Gessa

La linha es definitivament barradura lo 31 de decembre de 1949.

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* CFSO
Canton de Sent Gaudenç

Eth **canton de Sent Gaudenç** qu'es ua division administrativa de Gasconha e de Comenge, situada en eth arrondiment de Sent Gaudenç, eth departament dera Hauta Garona e era region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus. Damb era refòrma cantonau de 2014, aplicada aras eleccions de 2015, eth canton que's conservèc e que passèc de 21 a 62 comunas, en conservant eras suas comunas d'origina. Totas eras comunas que son despuish 2017 dera Comunautat de comunas de Còr e Costalats de Comenge (SIREN 200072643). La predominança lingüistica qu'es er occitan gascon, dens era sua varianta orientau e pirenenca.

## Composicion d'aquí a 2015

## Composicion despuish 2015
Eth canton navèth de Sent Gaudenç que compren 3 ancians cantons e 62 comunas :
* totas eras 21 comunas deth ancian canton de Sent Gaudenç;
* totas eras 24 comunas deth ancian canton de Bolonha de Gessa (arrondiment de Sent Gaudenç);
* totas eras 17 comunas deth ancian canton de Montrejau (arrondiment de Sent Gaudenç).

Despuish que Lunats e Pegulhan fusionèn dens la comuna navèra de Pegulhan (2017), eras 62 comunas que son vengudas 61.

### Eras comunas deth canton ancian de Sent Gaudenç
Eras 21 comunas.

### Eras comunas deth canton de Bolonha de Gessa

En 2017, *[[Lunats]]* (o *Lunacs*) e Pegulhan que formèn èra comuna navèra de Pegulhan.

### Eras comunas deth canton de Montrejau

## Istòria
Eth canton que's creè en 1790 . 
En 1801, quan eth nombre deths cantons estó demingat, eth canton qu'estó conservat e que ganhè eras comunas d'Er Espitau e de Puntís d'Inard, qui èran deth canton d'Aspèth . 

Ara refòrma cantonala de 2015, eth canton qu'estó conservat e que passè de 21 a 62 comunas per eras eleccions departamentalas de 2015, en aplicacion deth decret deth 13 de heurèr de 2014 , en seguida deras leis deth 17 de mai de 2013 (lei organica 2013-402 e lei 2013-403). Sent Gaudenç, er ancian caplòc, que vengó burèu centralizator. Ara refòrma cantonala de 2014, eth canton que passè deth n° 3129 ath n° 3114. 
En 2017, Lunats e Pegulhan que fusionèn dens era comuna navèra de Pegulhan, donc eras 62 comunas que son vengudas 61.

## Nòtas e referéncias
Boliviano

Lo **boliviano** es lo nom de la moneda de  Bolívia que lo  còde ISO es BOB. Un *boliviano* se subdivisa en 100 *centavos*. Son emission es contrarotlada per la Banca centrala de Bolívia e la conversion en novembre 2005 èra de 8 BOB per  e 9,7 BOB per .

Las diferentas pèças de moneda son : 10, 20 e 50 *centavos* e 1, 2 et 5 *bolivianos*. Los diferents bilhets son : 10, 20, 50, 100 e 200 *bolivianos*.
CFSO

La **CFSO** (per **companhiá dels Camin de Fèrre del Sud-Oèst**) foguèt una entrepresa ferroviària de 1900 a 1949. Son malhum èra de  e las linhas èran totas a via metrica.
Gara de Sent Lis

vinheta|280x280px|L'ancian bastiment pels viatjaires en 2018.
La **gara de Sent Lis** foguèt una gara ferroviària de la linha de Tolosa a Bolonha de Gessa, sus la branca cap a Senta Fe de Peirolièras, situada sul territòri de la comuna de Sent Lis, dins lo departament de la Nauta Garona.

Foguèt mesa en servici en 1900 per la companhiá dels Camin de Fèrre del Sud-Oèst e definitivament barradura al trafic dels viatjaires en 1949. Situat sus una seccion desclassada e desferrada, lo bastiment es totjorn present e reafectat per una utilizacion privada.

## Situacion ferroviària
Establida a 207 mètres d'altitud, la gara de Sent Lis èra situada al punt quilometric (PK) 23,9 de la linha de Tolosa a Bolonha de Gessa, entre la gara de Senta Fe de Peirolièras e l'arrèst de Bontemps.

## Istòria
[vinheta|Las ancienas empresas ferroviàrias an laissadas plaça a una carrièra puèi de camins dins las fustas fins a l'[arrèst de Bontemps.Aicí, 500 mètres abans d'arribar a la gara.]]
La gara de Sent Lis es mesa en servici lo 16 d'octobre de 1900 per la companhiá dels Camin de Fèrre del Sud-Oèst, quand obrís a l'espleitacion l'embrancament de Bontemps a Senta Fe de Peirolièras.

La gara es obèrta al trafic de las merças lo 11 de febrièr de 1901.

La gara barra a l’encòp que la linha, lo 31 de decembre de 1949.

## Servici als viatjaires
Gara barradura situada sus una seccion de linha desclassada.

## Patrimòni ferroviari
L'ancian bastiment pels viatjaires es devengut una abitacion privada.

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Linha de Tolosa a Bolonha de Gessa
Impòst sus la fortuna immobiliària

L**'impòst sus la fortuna immobiliària** es l'impòst sus la fortuna francés pagat, dempuèi lo 1<sup>èr</sup> de genièr de 2018, per las personas fisicas e los cobles detenent un patrimòni immobiliari non afectat a l'activitat professionala net taxable estrictament superior al sulhet de 1,3 million d'èuros de patrimòni immobiliari.

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Impòst de solidaritat sus la fortuna
Mètro de Palma

Lo **mètro de Palma** es lo malhum de mètro de la vila et de l'aglomeracion de Palma a Malhòrca sus las illas Balearas.

## Lista de las estacions

### Linha M1

centrat|sens cadre|800px
* *[[Gara de la Plaça d'Espanha|Plaça d'Espanha]]* (Estacion intermodala)
* *[[Jacint Verdaguer (mètro de Palma)|Jacint Verdaguer]]*
* *[[Son Fortesa - Son Costa (mètro de Palma)|Son Fortesa - Son Costa]]*
* *[[Son Fuster Vell (mètro de Palma)|Son Fuster Vell]]*
* *[[Gran Vía Asima (mètro de Palma)|Gran Vía Asima]]*
* *[[Son Castelló (mètro de Palma)|Son Castelló]]*
* *[[Camí dels Reis (mètro de Palma)|Camí dels Reis]]*
* *[[Son Sardina (mètro de Palma)|Son Sardina]]*
* *[[UIB (mètro de Palma)|UIB]]* (Universitat de las illas Balearas)

### Linha M2

centrat|sens cadre|800px
* *[[Gara de la Plaça d'Espanha|Plaça d'Espanha]]* (Estacion intermodala)
* *[[Jacint Verdaguer (mètro de Palma)|Jacint Verdaguer]]*
* *[[Son Fortesa - Son Costa (mètro de Palma)|Son Fortesa - Son Costa]]*
* *Son Fuster*
* *Son Cladera-es Vivero*
* *Verge de Lluc*
* *Pont d'Inca*
* *Pont d'Inca Nou*
* *Polígon Marratxí*
* *Marratxí*

## Nòtas e referéncias

## Vejatz tanben

### Articles ligats
* Malhum ferroviari de Mallorca

### Ligams extèrnes

* Site oficial del « Transport de les Illes Balears »
Mètro de Londres

Lo **mètro de Londres** (en anglés : *London Underground*) es lo malhum metropolitan que desservís lo Grand Londres e los espacis a l'entorn d'Essex, de Hertfordshire e de Buckinghamshire. Es comunament apelat *Underground* — que significa « sosterranh », emai que 55 % del malhum siá situat en susfàcia — o *The Tube* (« Lo tube »), en referéncia a la forma cilindrica dels tunèls de sas linhas prigondas. Lo premièr projècte d'un mètro a Londres remonta a 1827. La *[[Metropolitan Line]]* es la premièra linha, inaugurada lo 10 de genièr de 1863, çò que ne fa malhum metropolitan mai vièlh al mond, son traçat constituïssent d’ara enlà dins sa màger partida la Hammersmith & City line. Lo malhum actual compta 11 linhas e desservís 270 estacions (dont d'unas barraduras) sus près de 402 kilomètres. Permet lo transpòrt de 1,379 miliard de viatjaires al moment del cicle annadièr 2016-2017, siá una mejana quotidiana de mai de 4,8 milions de passatgièrs.

## Malhum

### Linhas
Lo mètro de Londres possedís onze linhas : Bakerloo line, Central line, Circle line, District line, Hammersmith & City line, Jubilee line, Metropolitan line, Northern line, Piccadilly line, Victoria line e Waterloo & City line. Fins al 22 de decembre de 2007, lo malhum comptava una dotzena linha, la East London line, que barrèt per de trabalhs de conversion foguèt integrada al malhum del London Overground al moment de sa reobertura en 2010. Las linhas de mètro pòdon èsser classadas en dos tipes : recobèrtas (*Subsurface*) e en sosterranh prigond (*Deep-level Tube*). Las linhas recobèrtas son cavadas per lo metòde de las trencadas cobèrtas, ambe los ralhs situats environ cinq mètres jos la susfàcia. 

## Nòtas e referéncias



## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Mapa del mètro de Londres
* Oyster card

### Ligams extèrnes

*  Site oficial del mètro
Mètro de Nòva York

Lo **mètro de Nòva York** (en anglés, *New York City Subway*) es un malhum de transpòrt metropolitan desservissent la vila de Nòva York als Estats Units. La totalitat de las infrastructuras e de la flòta aperten a la vila de Nòva York, mas l'espleitacion del malhum es confisada a la New York City Transit Authority, una branca de la Metropolitan Transportation Authority (MTA).

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Transpòrt a Nòva York
* Metropolitan Transportation Authority
* New York City Transit Authority

### Ligams extèrnes

* Site de la MTA
Les Guignols de l'info

vinheta|Logo de l'emission de 1992 a 2015.
***Les Guignols de l'info*** es una emission de television satirica francesa de mariòtas, difusada entre lo 29 d'agost de 1988 e lo 22 de junh de 2018 sus Canal+.

Parodia de jornal televisat, l'emission es une caricatura del mond politic, dels mèdias, de las personalitats o mai generalament de la societat francesa e del mond actual.

## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Guinhòl
* *[[Pol Fiction]]*
* Lista de las mariòtas dels Guignols de l'info
Agent de susvelhança de la via publica

[vinheta|ASVP a [Estrasborg.]]
En França, un **agent de susvelhança de la via publica** (**ASVP**) es un agent municipal. Los ASVP devon èsser agradadas pel procuraire de la Republica e prestar jurament davant un tribunal d'instància per poder agir sols sus la via publica.

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Policièr municipal (França)
* Garda comunal
Comunautat de comunas de Còr e Costalats de Comenge

Era Comunautat de comunas de Còr e Costalats de Comenge qu'ei ua intercomunalitat de la Republica Francesa, situada en eth departament dera Hauta Garona e era region d' ancianament de Miègjorn-Pirenèus. Eth son còdi SIREN ei 200072643.
* Ficha Banatic : https://www.banatic.interieur.gouv.fr/intercommunalite/200072643-cc-coeur-et-coteaux-du-comminges
* Ficha INSEE : https://www.insee.fr/fr/statistiques/2011101?geo=EPCI-200072643.

## Istòria
Eth 1èr de gèr de 2017, la comunautat de comunas que resultè dera necessitat per ua EPCI (establiment public de cooperacion intercomunala) d'aver 15.000 abitants pr'amor dera lei NOTRe deth 7 d'aost de 2015, aplicada per era fusion deras CC : 
* Comunautat de comunas de Bolonhés (24 comunas, eras deth canton de Bolonha de Gessa, residéncia Bolonha de Gessa);
* Comunautat de comunas de Nebosan Ribèra Verdun (17 comunas, eras deth canton de Montrejau, residéncia Montrejau);
* Comunautat de comunas de las Pòrtas de Comenge (24 comunas, eras deth canton de L'Isla de Haut, residéncia L'Isla de Haut);
* Comunautat de comunas de Sent Gaudencés (21 comunas, eras deth canton de Sent Gaudenç, residéncia Sent Gaudenç);
* Comunautat de comunas deras Tèrras d'Aurinhac (19 comunas, eras deth canton d'Aurinhac, residéncia Aurinhac).

Era mapa dera CC de Nebosan Ribèra Verdun qu'ei indisponibla.

## Composicion

## Véser tanben
## Eras intercomunalitats en Hauta Garona
 

## Nòtas
Impòst de solidaritat sus la fortuna

L**'impòst de solidaritat sus la fortuna** (**ISF**) es l'ancian impòst sus la fortuna francés pagat per las personas fisicas e los cobles detenent un patrimòni net taxable estrictament superior a d'unes sulhet d'intrada al 1èr de genièr de l'annada considerada. Es creat en 1989, e remplaçat lo 1èr de genièr de 2018 per l'impòst sus la fortuna immobiliària (IFI).
Linha M1 del mètro de Palma

La **linha M1 del [[mètro de Palma]]** es la primièra linha del malhum metropolitan de Palma sus l'illa de Malhòrca. Es inaugurada lo 25 d'abril de 2007, compta 9 estacions e s'estend sus . Religa la gara de la Plaça d'Espanha (estacion intermodal de Palma) a l'universitat de las Illas Balearas. La linha aparten al Govèrn de las Illas Balearas e es espleitada per las Servicis Ferroviàrias de Malhòrca (SFM).

## Lista de las estacions

* *[[Gara de la Plaça d'Espanha|Plaça d'Espanha]]* (Estacion intermodala)
* *[[Jacint Verdaguer (mètro de Palma)|Jacint Verdaguer]]*
* *[[Son Fortesa - Son Costa (mètro de Palma)|Son Fortesa - Son Costa]]*
* *[[Son Fuster Vell (mètro de Palma)|Son Fuster Vell]]*
* *[[Gran Vía Asima (mètro de Palma)|Gran Vía Asima]]*
* *[[Son Castelló (mètro de Palma)|Son Castelló]]*
* *[[Camí dels Reis (mètro de Palma)|Camí dels Reis]]*
* *[[Son Sardina (mètro de Palma)|Son Sardina]]*
* *[[UIB (mètro de Palma)|UIB]]* (Universitat de las illas Balearas)

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Mètro de Palma
* Linha M2 del mètro de Palma

### Ligams extèrnes

* Aquesta linha sus OpenStreetMap
La França a paur

(en francés, ) es la frasa d'obertura del jornal televisat de TF1 del 18 de febrièr de 1976, prononçada pel presentator Roger Gicquel l'endeman de l'arrestacion del murtrièr de Philippe Bertrand dins l'afar Patrick Henry.
Bigflo et Oli (rap francés)

**Bigflo et Oli**, de còps que i a abreujat **B&O**, es un grop de rap tolosenc.
Es compausats dels fraires Florian "Bigflo" e Olivio "Oli" Ordoñez.

## Biografia
Florian e Olivio nasquèron d'un paire argentin e d'una maire francesa d'origina argeriana, a Vilanuèva d'Òlt, e creissèron dins lo quartièr dels Minimes a Tolosa,. Recebèron tre l'enfància una formacion musicala e instrumentala solida, Olivio estudiant la trompeta e Florian la battariá e lo piano al Conservatòri de Tolosa. Es en ausissent la cançon *[[J'voulais (cançon de Sully Sefil)|J'voulais]]* de Sully Sefil, sortida en 2001, que los dos fraires començèron de far de rap, avián respectivament nòu e sièis ans. Èran ja iniciats a la musica mercé a sos parents : lo  paire essent cantaire de salsa e la maire qu'escotava fòrça cançon francesa (Jacques Brel, Charles Aznavour e Francis Cabrel notadament).  
### Discografia
* 2014 : *[[Le Trac]]* (EP)
* 2015 : *[[La Cour des grands (album)|La Cour des grands]]* (reeditat en 2016)
* 2017 : *[[La Vraie Vie]]* (version deluxe a la fin del meteis an)
* 2018 : *[[La Vie de rêve (album)|La Vie de rêve]]*

## Referéncias
Coprinus comatus

Lo ***coprinus comatus***, en occitan **escomèl**, **escomela** o **cuol d'ase** es un bolet de la familha deis *[[Agaricaceae]]* e dau genre *[[Coprinus]]*.

Son capèu es d'una largor mejana de 6 a 12 cm. Es en de fus quand l'especimen es jove mai evoluciona pauc a pauc vèrs una forma de campana. Totalament lisca, la cuticula fòrma de flòcs que semblan a d'escalhas. Sa color evoluciona vèrs lo falet, lo brun e, enfin, lo negre. Lei lamelas son inicialament blancas e liuras avans de venir ròse puei negre. Lo pè, cilindric, aganta generalament una autor de 6 a 15 cm amb una largor de 1 a 1,5 cm. Se destaca aisament dau capèu. Sensa vòlva, presenta un anèu en forma de baga. Coma leis autrei coprins, *Coprinus comatus* es una espècia deliquescenta.

Lo *coprinus comatus* creis dins lei pelencs, lei pradariás e leis espacis forestiers desgatjats (esclargieras...) entre abriu e decembre. Necessita de sòus amb de concentracions importantas d'azòts e es possible de lo trobar sus de molons de femier.

Es considerat coma un comestible excellent a condicion de lo manjar jove, es a dire quand es encara totalament blanc. Tota partida colorada dèu èsser remandada e es necessari de lo manjar dins l'ora que vèn après la recòlta. Es ansin sovent manjat crus dins una salada.

De riscs de confusion existisson amb un autre coprin, *[[Coprinopsis atramentaria]]*, qu'es generalament pus pichon e que tèn un capèu mens cilindric. Aquela error pòu aver de consequéncias negativas car la consumacion de *[[Coprinopsis atramentaria]]* presenta una toxicitat importanta (trèbols cardiacs) s'es acompanha d'alcòl.

## Galariá


File:Coprinus comatus 2019.10.24 (1).jpg|Fotografia d'un especimen jove
File:Coprinus comatus 2019.10.24 (2).jpg|Fotografia d'un grop d'especimens
File:- Coprinus comatus -.jpg|Fotografia d'un grop d'especimens
File:Coprinus comatus 2019.10.24 (3).jpg|Fotografia d'un especimen vièlh
File:Coprinus comatus - Coprin-chevelu-20080831.jpg|Fotografia d'un especimen vièlh


## Liames intèrnes

* Mycota.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Ieu president de la Republica

[vinheta|upright|[François Hollande en 2012.]]
 (en francés, ) es lo sintagma repetit dins l'anafòra prononçada lo 2 de mai de 2012 per François Hollande, al cors del debat televisat de l'entre dos-torns opausant a Nicolas Sarkozy, al moment de l'eleccion presidenciala francesa de 2012.

Per sinecdòca, designa sustot l'anafòra en question.

Particularament comentada per la premsa, que l'a represa jos fòrma de tèxte o de video a la sortida del debat, fa seguida a la question pausada per la jornalista Laurence Ferrari : .

## Contèxt

## Nòtas e referéncias

### Nòtas

### Referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Figura d'estil
* President de la Republica Francesa
* Debat televisat del segond torn de l'eleccion presidenciala francesa
Montluçon

**Montluçon**   (en francés *Montluçon*) (*Montleçon* en occitan ancian), es una vila d'Occitània situada dins la region istorica de Borbonés, lo departament d'Alèir e la region administrativa d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnha.

## Geografia
La viala de Montluçon es situada dins lo Massís Centrau, au nòrd-oèst de la region d'Auvèrnhe e a l'oèst dau departament d'Alèir. Es la comuna principala de l'aira urbana de Montluçon que concentrava  abitants en 2007 e 32 comunas. Istoricament, aperten a la província de Borbonés. Son unitat urbana amassa las comunas de Desertinas, Domairat, Lavault-Sainte-Anne, Montluçon, Premilhat, Quinçainas e Saint-Victor. Montleçon es situat a  de Garait,  de Molins,  de Clarmont-Ferrand,  de Borges,  de Châteauroux e  de París.

### Populacion

### Comunas vesinas


    400px|left|Distanças e posicion relativa



## Toponimia

## Istòria

## Administracion

## Luòcs e monuments

## Personalitats liadas a la comuna

## Veire tanben

## Liams extèrnes

## Galariá

Image:Montluçon1.JPG|Montluçon.
Image:Montluçon castle.JPG|Lo chastèl de Montluçon.
Image:Montlucongammlastan.JPG|Ostals ancians.
Image:Montluconfrånovan.JPG|Vista sobre las teulissas.


## Nòtas
Castanhada

La **castanhada** (en catalan: castanyada) es una fèsta organizada per los Païses occitans. Tanben se organiza als Païses catalans y la rèsta del nòrd d'Espanha (Astúrias, Cantàbria, Galícia, Leon e Zamora), e Las Hurdes, dins de la província de Cáceres.

## Origina de la fèsta
## Simbolisme
### Païses occitans
Se celèbra coma una fèsta de celebracion o coma una fèsta de la tardor.

### Païses catalans
Aquela fèsta es associada al jorn de Totes Sants. dins los jorns compreses entre lo 1 de novembre (Totes Sants) e lo 11 de novembre (Sant Martí) (pòt se celebrar, tanben en datas prèpas), se sòl celebrar aquela fèsta ont mancan pas las castanhas grasilhadas al fuòc, lo vin nòu e los xoriços.

## Vejatz tanben
*Castanhas
## Nòtas e referéncias

## Ligams extèrnes
*La Castanhada (en catalan)
Accessibilitat a las personas andicapadas

[vinheta|Una rampa d'accès pels [Fautuèlh rotlant|fautuèlhs rotlants sus un autobús d'Agde.]]
L**'accessibilitat a las personas andicapadas** es la possibilitat per las personas d'accedir a un lòc fisic o a d'informacions.

## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Andicap
* Lei Andicap (lei 
* Accessibilitat
Dennis Meadows

**Dennis L. Meadows**, nascut lo 7 de junh de 1942 en Montana (Estat Units), es un scientific e professor emeriti de l'Universitat de New Hampshire e coautor, amb tres scientifics del MIT, del rapòrt *[[The Limits To Growth]]* en 1972, que met evidéncia lo perilh per l'environament planetari de la creissença demografica e economica de l'umanitat.
## Trabalh

### Club de Roma
Lo club de Roma es un think tank mondial qui tracta de nombrosas questions de politica internacionala. Foguèt fondat en abrial de 1968 e suscitèt una atencion considerabla del public en 1972 amb son rapòrt titolat *[[Los limits of Growth]]* ("Los limits de la creissença"). De 1970 e 1972, al MIT Meadows dirigiguèt lo "Club of Rome Project on Predicament of mankind"  que bastiguèt lo modèl mondial eissit d'aquela publicacion.

### ''The Limits to Growth''
"The Limits to Growth" es un libre de 1972 que modeliza las consequéncias d'una populacion mondiala en creissença rapida e de ressorças limitadas, comandat per lo Club de Roma. Meadows coescriguèt lo libre amb sa molher Donella H. Meadows, Jørgen Randers e William W. Behrens III.

Lo libre faguèt servir lo modèl World3 per simular las consequéncias de las interaccions entre la Tèrra e los sistèmas umans. . Lo libre reprend d'unas preoccupacions e de prediccions del reverend Thomas Robert Malthus dins "An Essay on the Principle of Population" (1798).

L’objectiu final de èra pas de far de prediccions specificas, mas d’explorar cossí la creissença exponenciala interagís amb de ressorças limitadas. Coma la talha de las ressorças es desconeguda, sol lo comportament general pòt èsser explorat.
Shō Tai

**Shō Tai** (尚泰, *[[pinyin]]*: *Shang Tai*; 3 d’agost de 1843 – 19 d’agost de 1901) foguèt lo darrièr rei del Reialme de Ryukyu (8 de junh de 1848 – 10 d’octobre de 1872) e lo cap del domeni de Ryukyu entrò lo 27 de març de 1879. Son règne s'acabèt per l’annexion a Japon. En 1879, foguèt forçar de s’installar a Tokyo.
Delicte d'iniciat

Lo **delicte d'iniciat** es una nocion de drech penal. Concernís la practica d'utilizar d'informacions privilegiadas,

* siá obtengudas dirèctament per una persona del fach de sas activitats per exemple dins o per una societat costada en borsa,
* siá recebudas (*recapte de delicte d'iniciat*) d'una persona avent aquestes informacions,

per far d'operacions a son profièch suls títols o actius concernits abans que l'informacion ven publica, entrainant una baissa o una auça dels cors de borsa.

## Nòtas e referéncias
Canton de Sent Biat

Eth **canton de Sent Biat** qu'ei ua anciana division administrativa de Comenge, en Gasconha mei que mei e en Lengadòc, situada en arrondiment de Sent Gaudenç, eth departament dera Hauta Garona e era region de Miègjorn-Pirenèus, ara d'. Eras 22 comunas que son despuish 2015 en canton de Banhèras de Luishon. Era lenga autoctòna qu'es eth occitan gascon, en era sua varianta orientau e pirenenca.

## Composicion

## Istòria
Eth canton que's creè en 1790 . En 1801, quan eth nombre deths cantons estoc demingat, eth canton qu'estoc conservat. Totas eras comunas deth canton d'abans 2015 qu'èran dejà en canton de Sent Biat, hòra d'Estenòs, qui èra deth canton de Sent Bertran. Que i a tanben eth cas de **Coladotz* (nom supausat), qui èra deu canton d'Aspèth e entrè dens eth canton en 1974, en s'incorporar a Bots . 
En 2014, quan hasquèn ua refòrma cantonala, eth canton de Sent Biat qu'estó suprimit per eras eleccions departamentalas de 2015 e que passè en canton de Banhèras de Luishon per totas eras comunas, en aplicacion deth decret deth 13 de heurèr de 2014 , en seguida deras leis deth 17 de mai de 2013 (lei organica 2013-402 e lei 2013-403).
Eth 1er de gèr de 2019 eras comunas de Sent Biat e de Les que fusionèn .

## Nòtas e referéncias
Hala de Sent Lis

vinheta|La hala.
La **hala de Sent Lis** es una hala situada a Sent Lis, dens lo departament de Hauta Garona.

## Descripcion

## Localizacion
La hala es au centre de la plaça Nacionala, sus la comuna de Sent Lis.

## Istòria

La hala es construsida entre 1842 e 1846 per Edmond Chambert.

L'edifici es classat au títol deus monuments istorics en 2004.

En 2014, es completament reabilitada.

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Sent Lis

### Ligams extèrnes

*  La hala, site de la comuna de Sent Lis
La Cadena (mètro de Tolosa)

**La Cadena** (*La Cadène* en francés) es una futura estacion del mètro de Tolosa, situada a Labeja. Serà lo terminus de la tresena linha del mètro, a costat de la futura gara de Labeja-La Cadène. Son obertura es prevista per 2025.

## Istoric
Lo projècte d'aquesta estacion data de 2011 dins l'encastre del projècte de perlongament de la linha B fins a *Labeja - La Cadena* ont son obertura foguèt alara prevista en 2019. Aquestes perspectivas an çaquelà estat anulladas a la seguida a las eleccions municipalas de 2014, e donc al cambiament de governança de la metropòli.

Reven en projècte dins l'encastre de la tresena linha del mètro e de la connexion ambe la linha B.

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Mètro de Tolosa
** Projècte de tresena linha del mètro de Tolosa
* Labeja
Montaudran – Pista dels Gigants (mètro de Tolosa)

**Montaudran – Pista dels Gigants** (*Montaudran – Piste des Géants* en francés) es una futura estacion del mètro de Tolosa, situada dins lo quartièr de Montaudran. Serà situada sus la tresena linha del mètro. Son obertura es prevista per 2025.

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

*Gara de Montaudran
*Mètro de Tolosa
**Projècte de tresena linha del mètro de Tolosa
Fontanas (omonimia)

**Fontanas** pòt èsser:

* Fontanas, una comuna de , departament d'
* Fontanas, una comuna de Brivadés, delh departament de 
* Fontanas es una comuna de , departament de 
* Fontanas del Causse es una comuna de , departament d'
* Nauçac e Fontanas es una novèla comuna de
Baloard de Soïssa – Ponts Bessons (mètro de Tolosa)

**Baloard de Soïssa – Ponts Bessons** (*Boulevard de Suisse - Ponts Jumeaux* en francés) es una futura estacion del mètro de Tolosa, situada dins lo quartièr dels Sèt Denièrs. Son obertura es prevista per 2028.

## Articles ligats

* Mètro de Tolosa
** Projècte de tresena linha del mètro de Tolosa

## Nòtas e referéncias
Georges Eugène Haussmann

vinheta|Lo baron Haussmann en 1860.
**Georges Eugène Haussmann**, comunament apelat lo **baron Haussmann**, nascut lo 27 de març de 1809 a París e mòrt lo 11 de genièr de 1891 dins la meteissa vila, es un naut foncionari e òme politic francés.

Prefècte de la Sèina de 1853 a 1870, dirigiguèt las transformacions de París jos lo Segond Empèri en aprigondissent lo vast plan de renovacion establit per la commission Siméon, que visa a contunhar los trabalhs engatjats per sos predecessors a la prefectura de la Sèina, Rambuteau e Berger.

## Nòtas e referéncias



## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Segond Empèri
* Napoleon III
* Adolphe Alphand
* Eugène Belgrand
* Istòria de París
* Transformacions de París jos lo Segond Empèri

### Ligams extèrnes
Estat de necessitat

L**'estat de necessitat** es una nocion juridica que consistís a autorizar una accion illegala per empachar la realizacion d'un damatge mai grèva.

## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Responsabilitat penala en França
* Violéncia en drech civil francés
* Legitima defensa
* Drech de retirament
* Principi de necessitat
Responsabilitat penala en França

La **responsabilitat penala** es l'obligacion de respondre de las infraccions comesas e de subir la pèna prevista pel tèxt que los reprimís.

A la diferéncia de la responsabilitat civila (qu'es l'obligacion de respondre del damatge que l'òm a causat en le reparant en natura o per equivalent, pel versament de damatges-interès), la responsabilitat penala implica un recors per l'Estat contre un treble a l'òrdre public.
Violéncia en drech civil francés

En drech civil francés, la **violéncia** es una constrenta exercida sus un contractant en vista d’obténer d'aqueste un consentiment forçat. Lo vici de violéncia es posat per l’article 1130 del còdi civil francés, que parla d’un consentiment « extorquit » per violéncia.

La jurisprudéncia admet doas sòrtas de constrentas, s'agissent d'una violéncia en drech de las obligacions :

* una constrenta fisica, quand fisicament l'autor de la violéncia fòrça lo contractant a signar lo contracte ;
* una constrenta morala, per l’intermediari de menaças que fan pression sus la persona, o sus son entoratge.

Coma lo dòl, la nocion de violéncia es ambivalenta, perque designa a l'encòp lo vici del consentiment e lo delicte.

## Liames intèrnes

* Drech.
* Violéncia.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Canton de La Mota de Chalancon

Lo **canton de La Mota de Chalancon** es una anciana division administrativa de Daufinat, situada dins l'arrondiment de Diá, lo departament de Droma e la region de Ròse-Aups, ara d'Auvèrnhe-Ròse-Aups. Las 13 comunas son dempuèi 2015 dins lo canton de Diés (burèu centralizator Diá). La lenga autoctòna es l'occitan vivaroaupenc, dins sa varianta aupina.

## Composicion

## Istòria
Lo canton se creèt en 1790 e i ajustèron d'autras comunas en 1801. La refòrma cantonala de 2013-2014, aplicada en 2015, lo suprimiguèt.

## Nòtas e referéncias
L'Èrsa (filme)

**L'Èrsa** (*Die Welle* en alemand) es un filme alemand de Dennis Gansel sortit en 2008 e liurament inspirat de , un estudi experimental d'un regim autocratic, menat pel professor d’istòria Ron Jones ambe d'escolans de primièra de l'escòla Cubberley a Palo Alto (Califòrnia) pendent la primièra setmana d'abril de 1967.

## Sinòpsi

## Ficha tecnica

* Títol : *L'Èrsa*
* Títol original : *Die Welle*
* Realizacion : Dennis Gansel
* Scenari : Dennis Gansel, Todd Strasser, Peter Thorwarth
* Musica : Heiko Maile
* Productors : Martin Moszkowicz, Nina Maag
* Distributor : BAC Films
* País : 
* Lenga : alemand
* Durada : 108 minutas
* Datas de sortida :
**  18 de genièr de 2008 (Festenal de Cinèma de Sundance)
**  13 de març de 2008
**  4 de març de 2009

## Distribucion

* Jürgen Vogel : *Rainer Wenger*
* Frederick Lau : *Tim*
* Max Riemelt : *Marco*
* Jennifer Ulrich : *Karo*
* Christiane Paul : *Anke Wenger*
* Elyas M'Barek : *Sinan*
* Cristina do Rego : *Lisa*
* Jacob Matschenz : *Dennis*
* Maximilian Vollmar : *Bomber*
* Maximilian Mauff : *Kevin*
* Ferdinand Schmidt-Modrow : *Ferdi*
* Tim Oliver Schultz : *Jens*
* Amelie Kiefer : *Mona*
* Odine Johne : *Maja*
* Fabian Preger : *Kaschi*
* Teresa Harder : *Mare*
* Jaime Ferkic : *Bobby*
* Liv Lisa Fries : *Laura*
* Dennis Gansel : *Martin*
* Johanna Gastdorf : *Maire de Tim*
* Gerald Alexander Held : *Paire de Tim* (Alexander Held)
* Maren Kroymann : *Schuldirektorin*

## Produccion

### Genèsi

## Benda originala

* *[[Rock 'n' Roll High School|Rock'n'Roll High School]]* per EL*KE, l'original essent de The Ramones.
* *Rock'N'Roll Queen* de The Subways.
* *Execution Song* de Johnossi.
* *NIghtlight* de Bonobo (feat. Bajka) (la discussion entre Marco e Lisa dins un bar).
* *Tick Tick Boom* de The Hives.
* *Garden of the Growing Hearts* d'Empty Trash (sus la plaja).

## Acuèlh

### Intradas
En França, lo filme a estat vist per  espectators.

## Distincions

### Recompensas
Lo filme a estat doble laureat dels prèmis del filme alemand ambe lo Prèmi de Bronze (categoria melhor filme) e lo Prèmi d'Aur decernit a Frederick Lau (prèmi d’interpretacion masculina, categoria melhor segond ròtle).

### Nominacions
Lo filme a tanben estat nomenat al Festenal de Cinèma de Sundance (grand prix du jury).

## A l'entorn del filme

* Una segonda version de la fin del filme foguèt tornada, per evitar de   trucar los espectators : Tim, a la fin, se suicida pas, mas tomba en plors dins los braces de Rainer, abans d'èsser emmenat ambe li per la polícia.

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Societat de contraròtle • Contraròtle social • Vida privada • Susvelhança globala • Estat policièr
* Evergreen State College
* La Tresena Èrsa
Vaporwave

La **vaporwave** (de còps estilizat ｖａｐｏｒｗａｖｅ) es un genre musical e movement artistic avent emergit sus internet dins las annadas 2010 de las scènas dance indépendantes coma lo seapunk, la bounce house, la witch house, e la chillwave. La vaporwave es caracterizada per sa nostalgia e sa fascinacion per la cultura retro, la tecnologia, e las publicitats de las annadas 1980 e 1990.

Ben que son actitud e son messatge sián divergissents e ambigús, la vaporwave servís al còp de critica e de parodia de la societat de consomacion, del sistèma capitalista, la propaganda, de la cultura yuppie de las annadas 1980, e de la musica new age.

## Interpretacions
La vaporwave es un genre musical pròpri al ciberespaci interpretat coma una critica distopica del capitalisme dins la vena del ciberpunk. Lo critic musical Adam Harper del *Dummy Mag*, descrich lo genre coma .

Lo tèrme « vaporwave » pòt tanben èsser una referéncia a l'estil planant dels tròçs. 情報デスクVIRTUAL, chafre de Vektroid, descrich son album *札幌コンテンポラリー* coma una  e una .

## Nòtas e referéncias



## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Ans 1980
* Ans 1990
Forèst de Blanchafòrt

vinheta|La forèst lemosina de Blanchafòrt foguèt considerada pendent fòrça temps coma un bòsc encantat.
La **Forèst de Blanchafòrt** es situada a la communa de La Grauliera en Corresa. Es un bòsc de garrics considerat tradicionalament coma encantat. Es una forèst coneguda per sos mites e la sieuna fònt d'aiga miraculosa. Es vesitada pendent tot l'an per d'aimants dels luòcs encantats. En 2014,  foguèt dubèrta una dralha comunala per los visitaires. I a divèrsas estacions ont conéisser l'istòria, la fauna e la flora del bòsc. Un escultor local trabalhèt sus 5 d'aquelas estacions e i a d'esculturas sieunas al paisatge long del camin. 
## Origina del nom
Lo nom de "Blanchafòrt" auriá una relacion amb lo Chastèl de Blancha de Castelha que i seriá demorada una nuèch a l'epòca medievala.
## Legendas
La legenda del Bòsc de Blanchafòrt afirma que i aguèt, un còp, una tempèsta e qu'un desconegut seriá estat acolhit per una paubròta vielha que èra estada foragetada pels abitants de la vila de Blanchafòrt. L'òme auriá sauvat apuèi aquela vielhòta quand la vila dofguèt destrusida. Una fònt , nomenada la "Fònt de l'Ermita", marca lo luòc ont i aguèt la cabana d'aquela vielha femna. Una pièra prèp de la fònt illustra tanben aquel mite: une cabra seriá estada aucida per un beleg e seriá estada convertida en pèira.

## Referéncias

## Veire tanben
Canton de Salias de Salat

Eth **canton de Saliás deth Salat** qu'ei ua anciana division administrativa de Comenge, en Gasconha, situada dens er arrondiment de Sent Gaudenç, eth departament dera Hauta Garona e era region de Miègjorn-Pirenèus, ara d'. Eras 22 comunas que son despuish 2015 dens eth canton de Banhèras de Luishon. Era lenga autoctòna qu'ei eth occitan gascon, dens era sua varianta orientau e pirenenca.

## Composicion

## Istòria
Eth canton que's creè en 1790 . En 1801, quan eth nombre deths cantons estó demingat, eth canton que's conservè e que ganhè duas comunas qui èran deth canton d'Aspèth : Montastruc de Salias e Roeda .
En 2014, quan hasquèn ua refòrma cantonala, eth canton de Saliás deth Salat qu'estó suprimit per eras eleccions departamentalas de 2015 e que passè en canton de Banhèras de Luishon per totas eras comunas, en aplicacion deth decret deth 13 de heurèr de 2014 , en seguida deras leis deth 17 de mai de 2013 (lei organica 2013-402 e lei 2013-403).

## Nòtas e referéncias
Legitima defensa

La **legitima defensa** es una excepcion juridica. Interromp l'accion al penal contre un prevengut qu'aurà fach cessar una agression contre el meteis o autrú per de mejans en d'autres cas interdits. Aquesta nocion s'aplica als individús e als Estats.