open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Karl Hammes

Karl Hammes (nascut lo 25 de març 1896 a Zell, dins la val de Mosèla, ara en Renània-Palatinat, e mòrt lo 6 de setembre 1939 a Varsòvia) èra un cantaire d'operà alemand (bariton) e pilòt de caça pendent las Primièra e Segonda Guèrra mondialas.

Cantèt a Bayreuth, Berlin, Colonha, Salzborg e Viena (Àustria).

## Vida
Aprèp l'Abitur en 1916, Karl Hammes comencèt la formacion de pilòt de caça dins l'esquadron de caça Richthofen. Acabèt la Primièra Guèrra mondiala ambe'l grade de major. Puèi comencèt a estudiar al Conservatòri de Musica de Colonha; Se'n seguiguèron las primièras aparicions sus scèna. En 1926-1927, foguèt convidat al Krolloper de Berlin. Hammes agèt un primièr grand succès en 1927 quand pareguèt dins l'operà *Parsifal* al Festenal de Bayreuth. Dins las annadas 1929 a 1935, faguèt partida de l'Operà d'Estat de Viena e del Festenal de Salzborg; en 1935 mudèt a l'Operà d'Estat de Berlin et recebèt lo títol de *Kammersänger*.

Quand s'avièt la Segonda Guèrra mondiala en 1939 tornèron convocar Hammes coma pilòt de caça. Qualques jorns aprèp lo començament de la guèrra, moriguèt a Varsòvia pendent una batalha aeriana.

Pauc de testimoniatges de sos talents de cantaire se son conservats fins ara. Entre els, i a l'operà de Richard Strauss *Ariadne auf Naxos*, dirigit per Clemens Krauss dins un enregistrament del 11 de junh 1935 de l'estacion de ràdio del Reich a Berlin (dins lo ròtle de Harlekin) e l'operà de Wolfgang Amadeus Mozart *Don Giovanni*, dirigit pel jove Joseph Keilberth e enregistrat per la ràdio del Reich lo 27 de març 1936 (dins lo ròtle de Don Giovanni). Hammes joguèt tanben dins dos filmes.

## Nòtas e referéncias
Aqueste article es son mai que mai una traduccion de l'article alemand.
Hasekura Tsunenaga

**Hasekura Tsunenaga** (1571 – 7 agost, 1622) (japonés: 支倉六右衛門常長?, Hasekura Rokuemon Tsunenaga), tanben apelat Don Felipe Francisco Hasekura après sa conversion al cristianisme, foguèt un samorai japonés, vassal del daimyō de Sendai, Date Masamune,  

Dins los ans 1613 a 1620, Hasekura dirigiguèt una mission diplomatica près del papa Paul V. Traversèt lo Pacific al bòrd de la San Juan Bautista, una nau bastida dins aquela tòca per Masamune, Hasekura transitèt per la Nòva Espanha (arribant a Acapulco e partent de Veracruz) e visitèt Espanha e divèrs autres pòrts d'escala en Euròpa en rota. Aquela mission istorica es dita l'ambassada de Keichō (慶 長 使節) e seguís l'ambassada de Tenshō (天正 使節) de 1582. Sul viatge de retorn, Hasekura e sos companhs an retraçat lor rota a travèrs la Nòva Espanha en 1619, navigant d'Acapulco per Manilla, puèi navigant cap al nòrd entrò Japon en 1620. [3] Es generalament considerat coma lo primièr ambassador de Japon dins las Americas e en Espanha. 

E mai que l'ambassada de Hasekura foguèsse calorasaement recebuda en Espanha e a Vatican, aquò se debanèt a una epòca ont Japon s'encaminava cap a la suppression del cristianisme. Los monarcas europèus coma lo rei d'Espanha an aitaal refusat los accòrds comercials que Hasekura recescava. Hasekura tornèt en Japon en 1620 e moriguèt de malautiá un an pus tard, son ambassada s'acabèt aparentament amb pauc de resultats dins un Japon de mai en mai isolacioniste.
Mil Mi-2

Lo **Mil Mi-2** es un elicoptèr sovietic de transpòrt leugier desvolopat dins leis annadas 1950-1960 e intrat en produccion a partir de 1965. Certanei versions equipadas d'un canon de 23 mm, de roquetas de 57 mm ò de míssils anticarris pòdon tanben menar de missions de sostèn raprochat. Maugrat sa concepcion sovietica, l'usina de produccion èra installada en Polonha e  unitats ne'n sortiguèron de 1965 a 1985. Aquel elicoptèr foguèt adoptat per un trentenau de país, especialament per Polonha e lo blòt de l'Èst.

## Liames intèrnes

* Mil.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Mil (elicoptèr)

**Mil** (« Миль » en rus) es la forma abreujada de la companhiá de construccion d'elicoptèrs russa e èx-sovietica de l'Usina de Moscòu d'Elicoptèrs Mil eissit dau burèu d'estudi sovietic OKB-329 fondat per l'engenhaire Mikhail Mil. En 2006, una reorganizacion de l'industria aeronautica russa entraïnèt sa fusion ambé Kamov e Rostvertol per formar Oboronprom. Pasmens, lo nom Mil foguèt gardat gràcias a sa notorietat. Dins lo corrent de son istòria, foguèt a l'origina de mai d'un modèl d'elicoptèr famós :
* Mil Mi-1, elicoptèr leugier polivalent (1948).
* Mil Mi-2, elicoptèr leugier polivalent (1965).
* Mil Mi-4, elicoptèr de transpòrt e de lucha antisosmarina (1955).
* Mil Mi-6, elicoptèr de transpòrt pesant (1957).
* Mil Mi-8, elicoptèr polivalent (1968).
* Mil Mi-10, elicoptèr grua (1965).
* Mil Mi-14, elicoptèr de lucha antisosmarina (1978).
* Mil Mi-17, elicoptèr de transpòrt (1974).
* Mil Mi-20, elicoptèr leugier (1960).
* Mil Mi-24, elicoptèr pesant d'ataca (1978).
* Mil Mi-26, elicoptèr pesant (1983).
* Mil Mi-28, elicoptèr d'ataca (1984).
* Mil Mi-34, elicoptèr leugier (1993).

## Liames intèrnes

* AgustaWestland.
* Airbus Helicopters.
* Bell Helicopter.
* Boeing.
* Kamov.
* Rostvertol.
* Sikorsky Aircraft.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Mil Mi-17

Lo **Mil Mi-17** es un elicoptèr rus èx-sovietic desvolopat dins leis annadas 1970 a partir dau Mil Mi-8. Destinat au transpòrt pesant, intrèt en servici en 1981 dins l'armada sovietica e es estat adoptat per mai de 60 país a l'ora d'ara. Mai de  unitats son estadas produchas dempuei leis annadas 1980 e la produccion es totjorn en cors.

## Liames intèrnes

* Mil.
* Mil Mi-8.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
M113

Lo **M113** es un veïcul de transpòrt de tropas desvolopat per leis Estats Units d'America dins lo corrent deis annadas 1950 e intrat en servici en 1960. Gràcias a l'influéncia estatsunidenca, un còst feble e una mantenença aisada, foguèt un succès important ambé  unitats fabricadas e una produccion totjorn en cors. Cinc versions principalas (M113, M113A1, M113 A2, M113A3 e M113ACAV) e de centenaus de versions localas existisson. 

Aperaquí 50 país utilizèron ò utilizan totjorn lo M113 que participèt a mai d'un conflicte major coma la Guèrra de Vietnam, la Guèrra de Kippour, lei guèrras indopaquistanesas de 1965 e 1971, lei guèrras estatsunidencas en Iraq, lei guèrras de Liban ò la Guèrra Civila Siriana. I a demostrat una mobilitat e una fisabilitat importantas mai son blindatge es vulnerable ais armas anticarris. Ansin, certaneis armadas l'utilizan plus coma veïcul de premiera linha ò desvolopan de versions dotadas de proteccions renfòrçadas.

## Liames intèrnes

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Arequipa

**Arequipa** es una vila dau sud de Peró. Es un centre demografic, economic, politic e culturau important dau país. D'efèct, en 2015, èra la tresena ciutat pus poblada amb aperaquí  abitants, lo segond pòl industriau (bens manufacturats e textil) e lo sèti de la Cort Constitucionala de Peró. Son centre istoric de 332 ectaras foguèt classat au Patrimòni Mondiau de l'Umanitat de l'UNESCO en 2000.

Lei recèrcas arqueologicas mostran una preséncia umana que data dau millenari VI av. JC. Avans la conquista espanhòla, l'endrech èra una region agricòla de l'Empèri Inca. La vila foguèt fondada lo 15 d'aost de 1540 per lo *[[conquistador]]* Garcí Manuel de Carbajal. Venguèt rapidament un centre economic important fòrça fidèu a l'Empèri Espanhòu. Après l'independéncia de Peró, la vila foguèt lo centre de mai d'un còp d'estat e foguèt brevament la capitala dau país en 1835-1836 e en 1882-1883. Au sègle XX, la vila contunièt de participar activament ais insureccions perovianas fins ais annadas 1950. Son industralizacion acomencèt a la fin deis annadas 1960 e conoguèt una creissença importanta gràcias a una diversificacion fòrta e la proximitat de Brasil, de Chile e de Bolívia.

## Liames intèrnes

* Centre istoric d'Arequipa.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Trujillo

**Trujillo** es una vila dau nòrd-oèst de Peró qu'es un centre demografic, economic, politic e culturau major dau país. En 2015, sa populacion èra d'aperaquí  abitants. Es considerada coma la capitala culturala de Peró car se situa dins una region ocupada per mai d'una civilizacion precolombiana (cultura moche, cultura chimú... etc.) e car foguèt lo luòc de naissença de mai d'un artista perovians, especialament d'escrivans famós coma Cesar Vallejo e Víctor Raúl Haya de la Torre.

Foguèt fondada lo 6 de decembre de 1534 per lo *[[conquistador]]* Diego de Almagro. Aguèt un ròtle important dins l'insureccion peroviana còntra l'Empèri Espanhòu, dins la formacion de la justícia peroviana coma sèti de la premiera Cort d'Apèu dau país e foguèt dos còps capitala provisòria. En 1932, foguèt lo còr d'una insureccion sociala durament reprimida per lo govèrn centrau.

## Liames intèrnes

* Centre istoric de Trujillo.
* Revolucion de Trujillo de 1932.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Civilizacion de Caral

La **civilizacion de Caral** es una civilizacion precolombiana dau centre de la costat nòrd dau Peró actuau. Amb au mens 30 centres urbans dins una zòna de  km², èra una societat complèxa que son apogèu se situa entre lei sègles XXX e XVIII av. JC. Premiera civilizacion dau continent american, dispareguèt dins lo corrent dau sègle XVIII av. JC e aguèt una influéncia importanta sus lei civilizacions precolombianas seguentas.

Lei premiers vestigis foguèron descubèrts en 1905 mai lei cavaments vertadiers acomencèron pas avans leis annadas 1940 e la premiera sintèsi deis estudis regardant aquela societat foguèt publicada solament dins leis annadas 1990. Lei recèrcas an mostrat l'emergéncia rapida d'una arquitectura massiva ambé de bastiments religiós piramidau de talha granda, lo mestritge de tecnologias textilas (coton), l'aparicion d'un art musicau e l'existéncia d'un panteon religiós que certanei divinitats foguèron represas per lei civilizacions ulterioras de la region. Installats dins una region d'activitat sismica importanta, leis abitants desvolopèron pereu de tecnicas de reparacion dei bastiments damatjats per lei tèrratrems.

En revènge, la terralha e lo norrigatge èran pas encara coneguts. L'organizacion intèrna de la civilizacion es tanben desconeguda. En particular, son sistèma de produccion de norridura es l'objècte d'un debat entre lei partisans de l'existéncia d'una agricultura desvolopada e lei partisans d'una economia basada sus la pesca e l'esplecha dei ressorsas maritimas. Aqueu debat es liat a la descubèrta de quantitats importantas de rèstas de pes, de mamifèrs marins e de varatge. Pasmens, l'agricultura semblava ben tenir un ròtle important, especialament dins lei vilas pus alunchats de l'ocean. La natura dau poder es egalament desconeguda mai lei relacions entre lei diferentei ciutats semblan fòrça pacificas car leis arqueològs an descubèrt ges d'armas ò d'edificis militars.

La disparicion d'aquela civilizacion dins lo corrent dau sègle XIX av. JC es generalament explicada per la conjugason de tèrratrems violents e de cambiaments climaticas entraïnats per lo fenomèn El Niño.

## Fotografias


File:PeruCaral01.jpg|Vestigis de doas piramidas de la vila de Caral.
File:PeruCaral15.jpg|Vestigis de la basa d'una piramida de Caral.
File:Caral-Supe in Peru.jpg|Vestigis de l'anfiteatre de Caral.


## Liames intèrnes

* Caral, vila principala de la civilizacion.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Piura

**Piura** es una vila dau nòrd-oèst de Peró que sa populacion èra d'aperaquí  en 2015. Fondada en julhet de 1532 per lo *[[conquistador]]* Francisco Pizarro, es un centre demografic (5 vila peroviana pus poblada), economic (torisme) e culturau important dau país.

## Liames intèrnes

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Caral

**Caral** èra la vila principala de la civilizacion de Caral aperaquí 180 km au nòrd de la capitala dau Peró actuau. Abitada entre 2600 e 2000 av. JC, ocupava una superficia de 60 ectaras e es considerada coma la premiera vila dau continent american. L'endrech presenta de vestigis importants ambé lei rèstas de plusors piramidas, d'un anfiteatre, d'ostaus e d'un geoglif. En 1999, foguèt classat au Patrimòni Mondiau de l'Umanitat de l'UNESCO.

## Liames intèrnes

* Civilizacion de Caral.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Seuva Amazonica

La **Seuva Amazonica** es una seuva eqüatoriala situada dins lo bacin d'Amazonas en America dau Sud. S'estend sus nòu país (Brasil, Colómbia, Eqüator, Peró, Bolívia, Veneçuèla, Surinam, Guyana e la Guaiana Francesa). Amb una superficia d'aperaquí  km, es la seuva pluviala pus gròssa de la planeta e sa premiera resèrva de biosfèra e de biodiversitat. Pasmens, dempuei leis annadas 1970, es fòrça menaçada per la desforestacion e leis activitats umanas qu'an ja causat la disparicion d'au mens 18% de la seuva originala.

## Liames intèrnes

* Seuva pluviala.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Lac Poopó

Lo **Lac Poopó** es un lac salat de Bolívia situat a  m d'altitud dins l'Altiplano a 130 km au sud d'Oruro. Sa superficia varia dins lo corrent de l'annada, generalament entre  e  km². Forma lo sistèma TDPS ambé lo Lac Titicaca, lo riu Desaguadero e lo Salar de Coipasa qu'es un bacin endoreïc d'altitud auta situat dins la zòna centrala deis Andes.

## Liames intèrnes

* Desaguadero.
* Lac Titicaca.
* Salar de Coipasa.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Desaguadero

Lo **Río Desaguadero** ò **Desaguadero** es un riu de Bolívia d'una longor de 436 km qu'es lo pus important dau bacin dau Lac Titicaca. Descarga l'excès d'aiga d'aqueu lac en direccion dau Lac Poopó. Son debit mejan es de 35 m3/s a la sortida dau Lac Titicaca e de 89 m3/s dins la partida finala de son liech.

## Liames intèrnes

* Sistèma TPDS.
* Lac Titicaca.
* Lac Poopó.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Ameenah Gurib-Fakim

vinheta|drecha
**Ameenah Gurib-Fakim** (grafia anglesa, pr. Amina Gorib-Faquim) es una biologista que l'elegiguèron presidenta de Maurici lo 4 de junh de 2015. Dintrèt en foncions lo 5 de junh.
Neverland Ranch

**Neverland Ranch** qu’ei ua zona residenciau non incorporada enclavada en la ciutat de Santa Barbara County, dens l’estat american de Califòrnia.

## Personalitats de Neverland Ranch
* Michael Jackson
Huaca del Sol

La **Huaca del Sol** es un bastiment situat dins la region de la vila de Trujillo. Bastit e regularament modificat per lei Moches entre 100 e 700, a una forma de piramida rectangulara de 228 mètres sus 136 amb una autor de 41. Maugrat son nom religiós, inventat au sègle XVI per leis Espanhòus, èra pas un temple mai un edifici administratiu de la ciutat de Moche.

## Liames intèrnes

* Moche.
* Huaca de la Luna.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Corindon

Lo **corindon** es un minerau de color fòrça variabla (incolòr, blau, roge, gris, negre, jaune e pus rarament verd, ròse ò violet). A una duretat de 9 e una densitat de 4,0-4,1. Es format d'oxid d'alumini (simbòl quimic : Al2O3) cristallizat segon un sistèma trigonau de classa ditrigonala scalenoedric. Dins la natura, lei cristaus an una forma prismatica, tabulara ò de còps bipiramidala. Son esclat es adamantin ò veirenc.

Es un minerau accessòri caracteristica dei ròcas metamorficas amb una concentration auta d'alumini. En causa de sa duretat fòrça importanta, resistís ben a l'alteracion e se troba donc tanben de còps dins certanei depaus sedimentaris. Lei varietats opacas son utilizadas dins l'industria per sei proprietats abrasivas. Lei varietats lindas e transparentas son utilizadas coma gemma e pòdon aver una valor fòrça importanta, especialament lei varietats rojas e blavas que son respectivament dichas robin e safir.

## Liames intèrnes

* Robin.
* Safir.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Salcantay

**Salcantay** ò lo **Nevado Salcantay** ( m) es una montanha peroviana situada dins lo sud dau país aperaquí 40 km au nòrd-oèst de Cuzco. Es la cima pus auta de la Cordilhèra Vilcabamba que fa partida deis Andes e es la 12 montanha pus auta de Peró.

## Liames intèrnes

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Yerupajá

**Yerupajá** ò lo **Nevado Yerupajá** ( m) es una montanha peroviana qu'es la segonda pus auta dau país. Situada dins la zòna centrala de la Cordilhèra Occidentala, sa cima es d'accès malaisada e la premiera ascension aguèt pas luòc avans 1950 (Jim Maxwell e Dave Harrah). Fa partida dau Pargue Nacionau de Huascarán classat au Patrimòni Mondiau de l'Umanitat de l'UNESCO.

## Liames intèrnes

* Pargue Nacionau de Huascarán.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Arsenolita

L**'arsenolita** es un minerau de color blanc, blau ò jaune. A una duretat de 1,5 e una densitat de 3,88. Es format d'oxid d'arsenic (simbòl quimic : As2O3) cristallizat segon un sistèma cubic de classa exasisoctaedric. Dins la natura, lei cristaus son rars e l'arsenolita forma generalament de jaç polverulents. Son esclat es veirenc.

Es un minerau eissit de l'alteracion dins de jaciments de sulfurs e se troba donc sovent associat amb aqueu tipe de mineraus. Maugrat sa concentracion auta d'arsenic, presenta ges d'interès industriau en causa de sa raretat.

## Liames intèrnes

* Arsenic.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Rutile

Lo **rutile** es un minerau de color generalament roge ò gris ambé de rebats roges, bruns, blaus, violets, negres ò jaunes. A una duretat de 6,0-6,5 e una densitat de 4,25. Es format d'oxid de titani (simbòl quimic : TiO2) cristallizat segon un sistèma tetragonau de classa ditetragonala bipiramidala. Dins la natura, lei cristaus an una forma prismatica e pòdon agantar de longors fòrça importantas. Son esclat es adamantin (dins lei cristaus transparents) ò metallic.

Es un minerau segondari comuns dei ròcas magmaticas intrusivas e dei metamorficas, especialament lei pegmatitas. En causa de sa duretat importanta, lo rutile presenta tanben una resisténcia bòna a l'alteracion e pòu donc se trobar dins de depaus sedimentaris. Es associat ambé de mineraus coma lo qüars, la pirofillita, l'ematita, l'hornblenda, divèrsei feldspats ò l'apatita. Lo rutile es principalament utilizat coma minerau de titani.

## Liames intèrnes

* Titani.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Cassiterita

La **cassiterita** es un minerau de color generalament sorna (negre, gris fèrre, brun sorn, avelana ò ròsa). A una duretat de 6-7 e una densitat de 6,9. Es format d'oxid d'estanh (simbòl quimic : SnO2) cristallizat segon un sistèma tetragonau de classa ditetragonala bipiramidala. Dins la natura, forma generalament de cristaus prismatics corts ò de massas fibrosas. Son esclat pòu èsser submetallic, adamantin ò resinós.

Es un minerau dei ròcas intrusivas acidas e dei venas pegmatitas. Gràcias a sa duretat auta, resistís ben a l'alteracion e pòu donc se trobar dins de depaus sedimentaris. Es sovent associat ambé de mineraus caracteristicas deis intrusions e dei venas magmaticas coma lo qüars, la volframita, la tormalina, la topazi, la lepidolita e la fluorina. Son utilizacion principala es aquela de minerau d'estanh mai es de còps utilizat coma pigment.

## Liames intèrnes

* Estanh.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Diogènes de Sinope

thumb|Diogènes De Sinope
**Diogènes De Sinope** (en latin *Diogenes*, en grèc: Διογένης ὁ Σινωπεύς), nomenat **lo cínic**, nascut a Sinòp entre lo 391 e 399 AbC (o alara en 412 AbC) e mòrt a Corint en 323 AbC, èra un filosòf cínic. Filh d'un banquièr del nom d**'Icesies** o **Icetes.** Diogènes Laèrci conta que lo sèu paire o lo quita Diogènes aviá estat acusat d'aver falsificat de moneda e que, en consequéncia, lo futur filosòf calguèt fugir de Sinope.

Demorèt en Atenas e foguèt discipòl d'Antistènes d'Atenas (que el èra discipòl de Socrates). Jove foguèt extravagant menava una vida de austeritat e d'autocontraròtle: l'estiu se cobrissiá de sabla caud e a l'ivèrn se rebondèt de nèu; viviá per la carrièra o dins una barrica, anava mal vestit e descalçat e d'autras actituds semblablas e mai sovent excentricas, mas sembla que pasmens èra pro respectat a Atenas. 

Dins un viatge a Egina foguèt capturat per de piratas e menat en Creta per èsser vendut coma esclau e declarèt al marcand que li demandava çò sabiá far que sabiá « governar los òmes ». Foguèt comprat per un ric Corintian qu'admirava son independéncia d'esperit, Xeniades de Corint, que li donèt lèu la libertat, e li encarguèt d'elevar lo sieu filh. Demorava a Corint mas passava los ivèrns a Atenas.

Es a Corint que s'entretenguèron lo vièlh filosòf vagabond amb lo jove rei de Macedònia, Alexandre lo Grand. L'episòdi legendari es entre autre contat per Plutarc, *la Vida d'Alexandre*, XVIII, per Ciceron, *las Tusculanas*, 5, XXXII, e per Diogènes Laèrci, *Vidas dels filosòfs*, Libre VI.
Vaquí la version mai complèta de lor conversacion:
::''

Existís de versions diferentas de la causa de sa mòrt: seriá mòrt a causa d'una infection duguda à mordedura d'un can qu'auriá panat son òs, per se noirir.
D'autras fonts afirman que lo faguèt morrir l'ingestion d'un pofre crus, après una jòga, o alara, decebut, auriá volontariament arrestat de respirar.

Segon Plutarc lo Moriguèt a l'edat de 90 ans en 323 AbC,  mèsme jorn qu'Alexandre lo Grand.

Es conegut dins l'istòria coma un despresós de la cultura e influiguèt mai pel seu biais de viure que pas per los sieus ensenhaments filosòfics. Los ancians explicavan tota mena d'anecdòtas sus Diògenes, la mai coneguda que ne ditz que viviá dins un barrica.

Diogènes foguèt lo primièr a se nomenar d'esperel cosmopolita, puslèu que se declarar ciutadan d'una vila o d'un Estat.

## Representacions de Diogènes
Diogènes foguèt fòrça representats divèrses dins l'istòria de l'art, sovent coma personificacion del mesprètz de las convencions socialas.

## Vejatz tanben
* Sindròma de Diogènes

## Ligams extèrnes
* Diogènes dins Filoxarxa
Estibiconita

L**'estibiconita** es un minerau de color jaune-blanc. A una duretat de 4,5-5,0 e una densitat de 5,58. Es format d'oxid idratat d'antimòni (simbòl quimic : Sb3O6(OH)) cristallizat segon un sistèma cubic de classa exacisoctaedrica. Dins la natura, lei cristaus son rars e generalament pichons e l'estibiconita forma generalament de massas terrosas. Son esclat es veirenc ò nacrat.

Es un minerau tipic dei zònas d'alteracion dei jaciments d'antimòni. Es donc sovent associat a d'autrei mineraus d'antimòni e ai mineraus caracteristics dei venas e deis intrusions magmaticas (qüars, calcita... etc.). Es utilizat coma minerau d'antimòni.

## Liames intèrnes

* Antimòni.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Tupamaros

Los **Tupamaros** tanben coneguts com lo **Moviment de Liberacion Nacionau - Tupamaros** (var. **Moviment de Liberacion Nacionala - Tupamaros**, **MLN-T**) qu'ei ua organisacion d'esquèrra radicau uruguaiana activa enter las annadas 1960 e 1970 que miè activitats guerrilla urbana.

Politicament que's juntè au Frente Amplio en 1989, moviment qu'arribè au poder en 2009 quand José Mujica, ancian capdau Tupamaros, e ho  elejut president de la republica.
Praxis

**Praxis** (*nf*, d'origina grèga<nowiki/>) pòt designar:
* L'accion al sens estrict, en oposicion a la teoria, e immanenta sens autre fin que lo perfeccionament de l'agent. Aristòtel distria la praxis de la poïesi. La praxis a una finalitat intèrna a l'accion, non separabla de l'action (*Lo fach de ben agir es la tòca mèsma de l'accion.*). La poïesi (o creacion, o producvion) a per finalitat la produccion d'un ben o d'un servici, es a dire quicòm d'exterior a l'accion d'aquel qu'o fabrica o lo dona.

* Al sens d**accion sostenduda per una idèa cap a un resultat practic'', designa l'ensems de las activitats umanas susceptiblas de transformar los rapòrts socials e/o de modificar lo mitan natural.
Per [[Antonio Gramsci]], la [[filosofia]] de la praxis designa la quita concepcion del [[marxisme]] opausat al [[determinisme economic]].

Pels [[internacionala situacionista|situationnistas]], que compartisson al subjècte amb Antonio Gramsci, la praxis es la practica que se reconeis d'esperela per la teoria que resulta de son accion.

Per [[Jean-Paul Sartre|Sartre]], dins sa ''[[Critica de la rason dialectica]]'', la praxis designa lo camp de l'activitat practica s'opausant à l'[[exis]] (practica rigidificada).

Dins las [[Sciéncias socialas|sciéncias umanas]] lo mot **praxis** pòt designar especificament los activitats codificadas, la mena generica de pensar la transformacion del mitan natural e dels rapòrts socials alara que lo mot practicas designa los cases singulars d'aquela transformacion. Lo mot **praxis*' prend atal lo sens de praxeonomia. La produccion de discors correspondent es la praxeografia.
* *Praxis (grop)*, un grop de funk metal des [[ans 1990]].
* *Praxis (labèl)*, un labèl de [[tecno]] anglés.

== Fiction ==
* *Praxis*, una luna de la planèta Qo'noS dans l'univèrs de  [[Star Trek]].
* *Praxis'', una firma transnacionala de ficcion imaginada per Kim Stanley Robinson dins sa trilogia de Mart.

## Referéncias
Palm Canyon

thumb|Vista d'un riu a Palm Canyon.
**Palm Canyon** es un canhon près de Palm Springs en Califòrnia, als Estats Units d'America. Foguèt lo luòc de residéncia de la cultura Cahuilla. De rèstes de lor existéncia e de lor biais de vida demoran fins ara jos la forma de fondacions, de trencadas, de sèrvas, de camins, de luòc d'estocatge de noirituras e tanben de pinturas e esculturas dins lo ròc. Lo luòc es toritic e abriga de grandas ostelariás. 

Es dins aquel canhon qu'un immigrant allemand, Bill Pester, s'installèt en 1906 dins una cabana per viure un biais devida  identic en tot ponch a aquel dels Hippies que sorgiguèt al sen de la societat estatsuniana seissenta ans mai tard.

## Notas e referéncias
Brucita

La **brucita** es un minerau de color variabla (incolòr, verd, blau, jaune-ròsa ò brun) qu'a una duretat de 2,5 e una densitat de 2,4. Es format d'idroxid de magnèsi (simbòl quimic : Mg(OH)2) cristallizat segon un sistèma trigonau de classa ditrigonala escalenoedrica. Dins la natura, lei cristaus son rars e an una forma tabulara pseudoexagonala. Pasmens, la brucita forma sovent de massas microcristallinas. Son esclat es sedós.

Aqueu minerau se troba generalament dins de venas idrotermalas de temperatura bassa dins lei ròcas serpentinosas. Pòu tanben se formar a partir de l'alteracion de la periclasa. Es sovient associat ambé de carbonats de magnèsi, l'aragonita, la cromita e lo crisòtil. A doas utilizacions principalas que son l'extraccion de magnèsi e la fabricacion de retardadors de flama.

## Liames intèrnes

* Magnèsi.
* Periclasa.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Calcita

La **calcita** es un minerau de color variabla (incolòr, blanc, jaune, ròsa, verd ò brun) qu'a una duretat de 3,0 e una densitat de 2,71. Es format de carbonat de calci (simbòl quimic : CaCO3) cristallizat segon un sistèma trigonau de classa ditrigonala escalenoedrica. Lei cristaus naturaus son fòrça comuns ambé de formas fòrça variablas que pòdon èsser prismaticas, escalenoedricas ò romboedricas. Son esclat es veirenc ò nacrat.

La calcita se troba generalament dins de ròcas sedimentàrias (cauquier sustot), de ròcas metamorficas (maubre en particular), dins certanei venas e pus rarament dins certanei ròcas volcanicas (carbonatits). En causa de sa frequéncia dins la natura, pòu èsser associat a un nombre important de mineraus. Seis utilizacions son tanben nombrosas dins lo bastiment, dins l'industria quimica ò dins la metallurgia.

## Liames intèrnes

* Calci.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Magnesita

La **magnesita** es un minerau de color variable (iincolòr, blanc, jaune ò brun) qu'a una duretat de 4,0-4,5 e una densitat de 3. Es format de carbonat de magnèsi (simbòl quimic : MgCO3) cristallizat segon un sistèma trigonau de classa ditrigonala escalenoedrica. Lei cristaus son rars e pòdon èsser prismatics, romboedrics ò escalenoedrics. Pasmens, dins la natura, aqueu minerau se troba generalament sota la forma de massas microcristallinas. Son esclat es veirenc ò nacrat.

La magnesita se troba coma minerau segondari dei ròcas amb una concentration fòrta de magnèsi (serpentina, olivina... etc.), dins certanei cauquiers ò dolomitas e, rarament, dins de venas metallifèras. Es generalament associat ambé lo talc, la clorita, la calcita e divèrsei mineraus metallifèrs. Es utilizada coma minerau de magnèsi e a d'aplicacions variadas dins la metallurgia, l'industria farmaceutica, la fabricacion de refractaris ò de ciments especiaus.

## Liames intèrnes

* Magnèsi.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
The Doors

**The Doors** èra un grop d'acid rock, format a Los Angeles (Califòrnia), en julhet de 1965 e dissolgut lo 1973. Ne fasián partida: Jim Morrison coma cantaire, Ray Manzarek als clavièrs e a la baissa, John Densmore a la percussion e Robby Krieger a la guitarra.

## Discografia
* *The Doors* (1967)
* *Strange Days* (1967)
* *Waiting for the Sun* (1968)
* *The Soft Parade* (1969)
* *Morrison Hotel* (1970)
* *Absolutely Live* (1970) (Dirècte)
* *L*.*A. Woman* (1971)
* *Other Voices* (1971)
* *Full Circle* (1972)
* *An American Prayer* (1978)
* *Alive She Cried* (1983) (Dirècte)
* *Live in Europe* (1990) (Dirècte)
* *In Concèrt* (1991) (Dirècte)
* *Opening The Doors of Perception* (1998)
* *Essential Rarities* (1999) (Rareses)
* *Bright Midnight* (2001) (Dirècte)

## Vejatz tanben
* Jim Morrison
* *The Doors (film)*, film dirigiit per Oliver Stone de 1991
* *When You're Strange*, Documentari dirigit per [ Tom DiCillo] lo 2010
* Lista dels 500 melhors discs de totes los tempses segon Rolling Stone

## Ligams extèrnes
* Web oficial ()
Liu Gang

**Liu Gang** (chinés: 刘刚 Liú Gāng; nascut lo 30 de genièr de 1961 a Liaoyuan, Jilin, China) es un matematician, fisician, intellectual e militant politic chinés e american.
Las pòrtas de la percepcion

***Las Pòrtas de la percepcion*** (títol original : *The Doors of Perception*) es un libre d'Aldous Huxley, paregut en 1954, qu'amassa un vintenat d'ensages de filosofia espirituala.  Un d'aqueles, lo mai conegut e que donèt le títol al recuèlh, conta la premièra experiéncia facha pEr l'autor de la mescalina, una substància psiquedelica, jos la vigiléncia d'un psiquiatre anglés, lo doctor Humphrey Osmond, e analisa l'interés de l'utilizacion d'aquel tipe de substància dins l'encastre del besonh de transcendéncia de l'èsser uman.

Lo titol del recuèlh es una citacion del poèta mistic e visionari William Blake: « Se las pòrtas de la percepcion èran netejadas, cada causa apareissariá a l'òme tal coma es, infinida » , extracha del recuèlh de tèxtes en vèrses e en prosa titolat *Lo Maridatge del Cèl e de l'Infèrn*.

Aquel títol, a son torn, inspirèt Jim Morrison dins la causida del nom del group que n'èra l'alma e lo cantaire, The Doors.

## Resumit
Après una brèva presentacion de recercas al subjècte de la mescalina, Huxley conta que n'aviá consomit 0,4 gramas un jorn de mai de 1953 dins l'esper de contemplar de païsatges visionaris vivament colorats. Fin finala, constata un grand cambiament dins sa percepcion del mond exterior, mas vei pas que de luses e de formas, imputa lo fach per qu'es un marrit visualizaire. 

Huxley afirma que l'experiéncia es ni agradabla ni desagrabla simplament es.

Globalement, escrich que la capacitat a pensar e a soscar normalament es pas mermada jos la mescalina: las percepcions visualas son just exacerbadas, e l’utilizator veirá pas cap de rason d'agir tant l'experiéncia es fascinanta. 

Fin finala, Huxley conclutz que la mescalina permet pas d'esclairir lo subjècte, ni de li donar de visions beatificas mas considèra l'experiéncia coma una gràcia. La mescalina es pas necessària, mas pòt èsser utila, subretot pels intellectuals que pòdon venir de victimas dels mots e dels simbòls (veire: Benjamin Lee Whorf). Afirma qu'una persona que viu una tala experiéncia es transformada positivament.

## Acuèlh
Lo libre recebèt un acuèlh a l'encòp positiu e negatiu de las personnalitats apartenent a de domenis plan diferents coma la literatura, la psiquiatria, la filosofia o la religion.

Per exemple, lo psiquiatre anglés William Sargant examinèt lo libre pel *[[British Medical Journal]]* se concentrant sus las reflexions al subjècte de l'esquizofrenia. Considèra que lo libre torna al primièr plan los patiments mentalas dels esquizofrèns e plaça atal los psiquiatres en fàcia a lor escac a los solatjar.  
D'autres coma Ronald Fisher e Joost A.M. Meerloo dobtan de la validitat del raconte d'Huxley o insistisson sus son caractèr subjectiu.

## Notas e referéncias
Siderita

La **siderita** es un minerau de color jaune clar ò brun qu'a una duretat de 4,0-4,5 e una densitat de 3,89. Es format de carbonat de fèrre (simbòl quimic : FeCO3) cristallizat segon un sistèma trigonau de classa ditrigonala escalenoedrica. Lei cristaus naturas son escalenoedrics ò romboedrics mai aqueu minerau se troba tanben sovent en massas fibrosas. Son esclat es veirenc.

La siderita se troba generalament dins de venas idrotermalas de temperatura bassa, dins de depaus sedimentaris d'origina quimica e dins certanei venas metallifèras. Es sovent associada amb de mineraus metallifèrs. Se sa concentration de fèrre es sufisenta, la siderita es utilizada coma minerau de fèrre.

## Liames intèrnes

* Fèrre.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Rodocrosita

La **rodocrosita** es un minerau de color ròsa que vèn negre ambé l'alteracion dau minerau. A una duretat de 4,0 e una densitat de 3,7. Es formada de carbonat de manganès (simbòl quimic : MnCO3) cristallizat segon un sistèma trigonau de classa ditrigonala escalenoedrica. Lei cristaus naturaus son rars, escalenoedrics ò romboedrics, e aqueu minerau forma generalament de massas granulàrias, fibrosas ò espaticas. Son esclat es veirenc.

La rodocrosita se troba dins lei venas idrotermalas de temperatura bassa e coma minerau de ganga dins certanei jaciments d'argent, de coire, de plomb e de zinc. Es sovent associada ambé lo qüars, la calcita e divèrsei mineraus metallifèrs. Es utilizada per l'extraccion de manganès, dins la metallurgia d'acièrs especiaus e dins la fabricacion de joièus.

## Liames intèrnes

* Manganès.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Esferocobaltita

L**'esferocobaltita** es un minerau de color roge ò ròsa que vèn pauc a pauc negre quand s'altera. A una duretat de 4,0 e una densitat de 4,13. Es formada de carbonat de cobalt (simbòl quimic : CoCO3) cristallizat segon un sistèma trigonau de classa ditrigonala escalenoedrica. Lei cristaus naturaus son rars, escalenoedrics ò romboedrics, e aqueu minerau forma generalament de massas fibrosas ò botriodas. Son esclat es veirenc.

L'esferocobaltita es un minerau rar que se troba de còps dins de jaciments de pirita en associacion ambé lo qüars e la calcita. A ges d'utilizacion industriala.

## Liames intèrnes

* Cobalt.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Aragonita

L**'aragonita** es un minerau de color fòrça variabla (incolòr, blanc, blau clar, jaune, ròsa, gris) qu'a una duretat de 3,5-4,0 e una densitat de 2,93. Es formada de carbonat de calci (simbòl quimic : CaCO3) cristallizat segon un sistèma ortorombic de classa bipiramidala. Lei cristaus naturaus son prismatics e lòngs mai aqueu minerau pòu tanben formar de massas fibrosas ò de concrecions pisoliticas ò estalagmititas. Son esclat es veirenc.

L'aragonita se pòu trobar dins d'endrechs variats coma de depaus sedimentaris evaporitics, de fònts idrotermalas, de ròcas volcanicas, de zònas d'alteracion dei jaciments de sulfurs ò de ròcas metamorficas de pression auta. Es sovent associada ambé lo sofre natiu, la celestina, la barita, la calcita, lei zeolitas, la dolomita, la limonita ò la malaquita. A ges d'utilizacion industriala mai es de còps utilizada en 	joielariá.

## Liames intèrnes

* Calci.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Smithsonita

La **smithsonita** es un minerau de color fòrça variada (incolòr, blanc, blau, verd, ròsa, brun ò jaune) qu'a una duretat de 4,5-5,0 e una densitat de 4,0-4,5. Son nom vèn dau quimista britanic James Smithson (1765-1829) qu'es a l'origina dau Smithsonian Institution. Es formada de carbonat de zinc (simbòl quimic : ZnCO3) cristallizat segon un sistèma trigonau de classa ditrigonala escalenoedrica. Lei cristaus naturaus son rars, escalenoedrics ò romboedrics, e aqueu minerau forma generalament de massas fibrosas ò botrioidas. Son esclat es veirenc.

La smithsonita se troba dins lei zònas d'alteracion dei jaciments de zinc generalament associada ambé la cerusita, l'hemimorfita, la malaquita, l'anglesita e la piromorfita. Es utilizada coma minerau de zinc e de còps per l'ornamentacion.

## Liames intèrnes

* Zinc.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Estroncianita

L**'estroncianita** es un minerau incolòr a l'estat pur e blanc, gris, verd ò ròsa en preséncia d'impuretats. A una duretat de 3,5-4,0 e una densitat de 3,76. Es formada de carbonat d'estronci (simbòl quimic : SrCO3) cristallizat segon un sistèma ortorombic de classa bipiramidala. Lei cristaus naturaus son rars e aqueu minerau se presenta generalament sota la forma de massas microstallinas ò d'agregats. Son esclat es veirenc.

Se troba coma minerau de ganga dins lei venas metallifèras d'origina idrotermala e dins lei zònas d'oxidacion dei jaciments metallifèrs. Pòu èsser associat ambé la celestina, la whiterita, la baritina e divèrsei sulfurs. Son utilizacion principala es aquela de minerau d'estronci mai es tanben utilizada per l'industria pirotecnica (fuòc d'artifici porpre), per l'industria sacarifèra e per la produccion de veires especiaus.

## Liames intèrnes

* Estronci.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Los Camins de Katmandó

***Los Camins de Katmandó*** (*Les chemin de Katmandou*) es lo títol de doas òbras contant la meteissa istòria d'Hippies caminant cap al Nepal
* Los Camins de Katmandó, lo film de 1969, Scenari: René Barjavel e André Cayatte
* Los Camins de Katmandó, lo libre (1969) de René Barjavel que tirèt de l'scenari del film precedent.
.azure

**** ("azur", en anglés, nom de tecnologia) es un nom de domeni generic depausat per l'entrepresa americana Microsoft. Es en servici dempuèi lo 6 de junh de 2015.
### Tanben veire
* .microsoft
## Referéncias
Smithsonian Institution

La **Smithsonian Institution** es una institucion de recèrca scientitifica creada per lo govèrn estatsunidenc en 1846 gràcias a un legat dau quimista britanic James Smithson (1765-1829). Au fieu deis ans, a adoptat de missions suplementàrias regardant l'edicion de publicacions, la creacion e la gestion de musèus ò lo desvolopament d'òbras pedagogicas e educativas. Ansin, l'institucion es uei associada a un ret de 19 musèus e de 9 centres de recèrca. 

## Liames intèrnes

* James Smithson.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
.montblanc

**** (de Mont Blanc, montanha en Arpitània) es un nom de domeni generic depausat per l'entrepresa soïssa Richemont. Es en servici dempuèi lo 5 de junh de 2015.
### Tanben veire
* .jlc
## Referéncias
Diggers (San Francisco)

**Los Diggers** es un collectiu contracultural anarquista basat a San Francisco, actiu entre 1966 e 1969, animat subretot per Kenny Wisdom, aliàs Emmett Grogan. Eissit en partida de la *San Francisco Mime Troup*, aquel collectiu se dissolguèt dins d'autres projèctes comunautaris, comunalistas e ecologistas. Atal se nomenèron en omenatge al Diggers angleses del sègle XVII. Lo collectiu de San Frnacisco es davancièr de collectius actuals coma Food not bombs o Les restos du coeur.

Foguèt en distribuissent de majar als marginals pendent lo periòde del "Flower Power" qu'aquel collectiu mostrèt la coeréncia de son combat.

## La San Francisco Mime Troup
En 1959, a San Francisco, Ron G.Davis creèt la *San Francisco Mime Troup*, una tropa de teatre de carrièra. Se pagava al capèl dins fòrça pargues de la vila, après aver paradat masquetat per las carrièras. La tropa se consacrava alara a d'espectaclas de *commedia dell'arte*, forma teatrala masquetada jogant la caricatura e la distanciacion. Ron Davis, militant pròche de la Novèla Esquèrra, aviá estudiat lo mim a París e ja montat d'autors europèus amb lo *Actors Workshop* de San Francisco, mas volgava abordar de questions politicas amb d'autres publics qu'aqueles del teatre bastit. 

Mas per jogar en public dins los pargues de San Francisco, cal demandar l'autorizacion a la prefectura de polícia. L'estiu de 1965, aquela refusèt una representacion d' *Il Candelaio* de Giordano Bruno, filosòf italian de la Renaissença, la jutjant "obscèna". La tropa pasmens manten l'espectacla e invita de militants e d'artistas engatjats a los sosténer. La polícia èra presenta, mas la tropa monta sus l'enpont e anóncia jogar "per lor plaser mai grand" una scèna d'arrestacion. La polícia los arresta sul còp, jols crits e tusts de la fola. Es una de las primièras forma de çò que Peter Berg e Ron Davis nomenon lo teatre guerilha.

La tropa es compausada e sostenguda pels militants del Free Speech Movement, los cineastas del Newsreel, dels beatniks, los artistas e autres abitants de San Francisco. Comptava fins a 75 membres. En 1966, la tropa invitèt d'autres abitants, artistas e actors socials a soscar la decentralizacion de las institucions culturalas e la necessitat de partejar la cultura amb las populacions desfavorizadas. Sus aquela basa foguèt creada l'ALF, Frent de Liberacion dels Artistas, suggerissent de dolenças als poders publics e iniciant un festenal d'arts gratuit per la vila.

## Bibliografia
*  Emmett Grogan (Kenny Wisdom), *Ringolevio. Une vie jouée sans temps morts...*, éditions Gallimard, 1998, notice éditeur, .
*  Alice Gaillard, *Les Diggers. Révolution et contre-culture à San Francisco (1966-1968)*, éditions de l'Échappée, 2009, .
*  Vincent Ostria, *Les Diggers (1966-1968), des anars chez les hippies*, Les Inrocks  6 d'octobre de 2014 en linha.

## Vejatz tanben

### Articles conèxes
* Youth International Party
* Diggers
* Hippie
* Haight-Ashbury 
* Emmett Grogan
* San Francisco Mime Troup
* Esquat
* Food not bombs

### Ligams extèrnes
*  archius dels diggers
Daniel Cohn-Bendit

**Daniel Cohn-Bendit** (Montalban, Carcin, 1945) es òme politic francoalemand. Foguèt eurodeputat a partir de 1994 e pòrtavotz del Partit Verd Europèu en 2004. Nascut en Occitània mas de nacionalitat alemanda, menèt una carrièra politica en França e Alemanha, malgrat que demora un personatge mai que mai mediatizat a França.

Pendent la seuna joventut se faguèt conéisser coma un dels caps visibles de la revòlta de mai 68 en frança ont, per la seuna ideologia d'extrèma esquèrra (apertenguèt al movement anarquista) e per èsser pelrog, èra chafrat *Dany le Rouge* ("Daní lo Roge"). Ara, mas, venguèt favorable al capitalisme e a una "ecologia que prenga en compte l'economia de mercat per poder la regular". En 1984 intrèt al partit ecologista alemand Aliança 90/Los Verdes e en 1999 se declarèt "liberal-libertari", es a dire, que "sosten un *reformisme ecologicosocial* ligat a la tradicion libertària antiestatala".

Favorable a una Euròpa federala, en setembre de 2010 cofondèt lo [{Grop Spinelli]] per trabalhar dins aquela direccion.

## Vida personala
En Daniel Cohn-Bendit nasquèt a Montalban (Occitània), ont s'èran refugiats los seus parents, josieus d'Alemanha, per fugir los nazis. Demorèt apatrid fins al seus quatorze ans e se declarèt totjorn "ciutadan europèu". Li foguèt ofèrta la nacionalitat francesa mas preferiguèt que son passapòrt que contenga aquela dels seus paires, segon el per aver pas a far lo servici militar. Estudièt la Sociologia a Nanterre. Demòra a l'ora d'ara Francfòrt de Men.

En 1975 publiquèt lo libre *Le grand bazar*, ont dins lo capítol, "Little big men", evòca las seunas experiéncias coma educador dins un fogal d'enfants "alternatiu" de Francfòrt. Qualques passatges de l'òbra parlan del desrevelh sexual dels mainats de 1 a 6 ans e donan testimòni d'experiéncias fisicas ambigüas que l'autor aguèt amb eles. Cohn-Bendit Parla tanben de las seunas experiéncias, de biais provocatiu, dins lo programa literari de la television francesa *Apostrophes*, dirigit per Bernard Pivòt, dins l'emission del 23 d'abril de 1982.

## Referéncias


## Ligams extèrnes
* Web oficial de Daniel Cohn-Bendit ()
* Ficha de Daniel Cohn-Bendit a la web del Parlament Europèu () ()
* Video Intervencion al Parlament Europèu sus l'ipocresiá de l'UE contra las crisis de l'an 2010 ().
Sapa Inca

**Sapa Inca** (« Inca principau » en occitan) èra lo títol portat per lei monarcas de l'Empèri Inca :
* Manco Capac, fondator de la dinastia inca (benlèu legendari).
* Sinchi Roca (vèrs 1230-1260).
* Lloque Yupanqui (vèrs 1260-1290).
* Mayta Capac (vèrs 1290-1320).
* Capac Yupanqui (vèrs 1320-1350).
* Inca Roca (vèrs 1350-1380).
* Yahuar Huacac (vèrs 1380-1400).
* Viracocha Inca (vèrs 1400 - 1438).
* Pachacutec (1438-1471).
* Tupac Yupanqui (1471-1493).
* Huayna Capac (1493-1527).
* Huascar (1527-1532).
* Atahualpa (1532-1533).
* Topa Hualpa (1533).
* Manco Inca (1533-1545).
* Sayri Tupac (1545-1560).
* Titu Kusi Yupanqui (1560-1571).
* Tópac Amaro (1571-1572).

## Liames intèrnes

* Empèri Inca.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Comunautat de comunas de Pichòta Camarga

La ****  es una comunautat de comunas francesa, situada dins lo departament 
de Gard.

## Composicion
Amassa 5 comunas :
* Vauverd (capluòc)
*Aimargues
*Aubòrn
*Bèuvesin
*Lo Cailar

## Veire tanben
* Intercomunalitats de Gard
* Arrondiments de Gard
* Comunas de Gard

## Nòtas


* Lo SPLAF (Sit sus la Populacion e los Limits Administratius de França)
* L'ASPIC
Baby boom (omonimia)

**Baby boom** pòt far referéncia a:
* Baby boom, un augment important del taus de natalitat d'uns païses, just après la fin de la Segonda Guèrra mondiala
* Baby Boom (film 1987), un film american realiat per Charles Shyer, sortit en 1987
Cocarda peroviana

La **cocarda peroviana** es un simbòl nacionau de Peró qu'es generalament portada coma una ensenha sus un vèstit. A ges de caractèr oficiau mai sei dimensions son definidas per una lèi adoptada en 1825.

## Liames intèrnes

* Peró.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Diggers (omonimia)

## Comunautats
* Los **Diggers** son una faccion crestiana de la Primièra revolucion anglesa,  collectiu d'esquataires fondada en 1649. 
* Los **Diggers** son un collectiu contracultural dels ans 1960 pròche dels hippies de  San Francisco, nomenats atal en omenatge als precedents.

## Cinèma e television
* *Diggers* es un film australian realizat per F.W. Thring en 1931.
* *Diggers* es un film american realizat per Katherine Dieckmann en 2006.
* *Diggers* es un cort mestratge american realizat per Cheryl Slean en 2007.

## Mai
* *Diggers* es lo títol original del segond roman de la trilogia *Lo Grand Libre dels gnòms*, de Terry Pratchett.
* *Diggers* es un videojòc desvelopat per Millennium Interactive.
* The Diggers es un grop escossés de britpop e power pop format en 1997.
Cajón

Lo **cajón** es un instrument de musica inventat en Peró dins lo corrent dau sègle XVIII a partir de caissas de fruchs ò de pes utilizadas per leis esclaus. Es una caissa de resonància parallelepipedica d'aperaquí 50x30x30 cm. La placa de tòca (devant) es pus fina per permetre una elasticitat e una resonància pròprias a l'instrument. La placa a l'arrier es pertusada per un trauc de 10 cm de diamètre que permet la sortida dau sòn. Un timbre situat sus la placa superiora vibra pendent la tòca de l'instrument e permet de diferenciar lei cajóns. Es format de còrdas de guitara ò de bassa, d'un timbre clar de batariá, de campanetas ò d'objèctes metallics capables de vibrar.

## Liames intèrnes

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Neoclassicisme

Lo **neoclassicisme** es un movement artistic qu'es apareguda dins la pintura, l'escultura, lo teatre, la musica e l'arquitectura entre 1750 e 1830. S'inspira de l'art grèc e roman antic après la redescubèrta dei roïnas de Pompei e Herculanum.

## Liames intèrnes

* Classicisme.
* Grècia antica.
* Roma antica.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
.lasalle

**** (nom d’entrepresa americana) es un nom de domeni generic depausat per la societat d'imobiliari d’entrepresa Jones Lang LaSalle. Es en servici dempuèi l’11 de junh de 2015.
## Referéncias