open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Mètro de Milan

Lo **mètro de Milan** es un malhum metropolitan que desservís la vila de Milan (Itàlia) e una partida de son aglomeracion. Lo malhum comporta actualament 4 linhas e una linha urbana del servici ferroviari suburban.

## Istoric
La primièra linha es obèrta en 1964 après 7 ans de trabalhs. La segonda es inaugurada en 1969, la tresena en 1990 e la quatrena en 2013. Pendent tot aqueste periòde, las primièras linhas son estadas regularament perlongadas, de faiçon importanta especialament per la linha 2 en 1972 (8 estacions) e 1978 (3 estacions, mas segonda estacion de correspondéncia entre las doas primièras linhas), 1980 per la linha 1 (4 estacions), 2011 per la linha 3 (4 estacions).

## Malhum

## Nòtas e referéncias



## Vejatz tanben

### Articles ligats
* Milan
* Tramvai de Milan
* Servici ferroviari suburban de Milan

### Ligams extèrnes
*  ATM - Societat dels Transpòrts Milanés
* Carto.Metro : mapa detalhada del mètro de Milan
Duun

Lo **duun** (o duun de l'oèst) es una lenga mande, una branca de las lengas nigèrocongolesas, parlada en Mali. 

## Classificacion
Lo duun es una lenga samogo un sosgrop del mande del nòrd-oèst que compren tamben lo dzuungoo, lo seenku e lo banka.

## Escritura
L'alfabet duun es:
a, b,, c, d, e, ɛ, f, g, h, gb, i , j, k, kp, l, m, n, ɲ, ŋ, ŋm, o, ɔ, p, r, s, sh, t, u, v, w, x, y, z, zh

## Referéncias

## Fonts
*  Anonim, 2006, *Duungooma ABC. alphabet duun « samogho »*, Sissako, SIL Mali.
*  Laura McPherson, 2017, *[https://web.archive.org/web/20201030005034/http://llacan.vjf.cnrs.fr/PDF/Mandenkan57/mcPherson57.pdf The morphosyntax of adjectives in Seenku]*, Mandenkan 57, p. 25-48.
Banka (lenga)

Lo **banka** (o bankagooma) es una lenga mande, una branca de las lengas nigèrocongolesas, parlada en Mali. 

## Localisacion
Lo banka es parlat al nòrd de Sikasso, dins lo sud-èst de Mali.

## classificacion
Lo banka es una lenga samogo un sosgrop del mande del nòrd-oèst que compren tamben lo duun, lo dzuungoo e lo seenku.

## Referéncias

## Fonts
*  Valentin Vydrine, 2017, *[https://www.academia.edu/32558312/Выдрин_В._Ф._Манде_языки_Языки_мира_Языки_манде_Отв._ред._В.Ф._Выдрин_Ю.В._Мазурова_А.А._Кибрик_Е.Б._Маркус._РАН._Институт_языкознания._СПб._Нестор-История_2017._С._16-45 Манде языки]*, dins Языки мира: Языки манде, p. 16-45, V; Vydrine, I. Mazurova, A. Kibrik, E. Markus (eds), RAN Institut Jazykoznanija, Sant-Petersborg, Nestor-Istoria.
*  Laura McPherson, 2017, *[https://web.archive.org/web/20201030005034/http://llacan.vjf.cnrs.fr/PDF/Mandenkan57/mcPherson57.pdf The morphosyntax of adjectives in Seenku]*, Mandenkan 57, p. 25-48.
Marka

Lo **marka** (o dafin) es una lenga mande, una branca de las lengas nigèrocongolesas, parlada en Burkina Faso e en  Mali. 

## Localisacion
Lo marka es parlat dins las regions frontalièras de Burkina Faso e de Mali.

## classificacion
Lo marka es una lenga mandinga un sosgrop important del mande de l'oèst que compren tamben lo bambara, lo bolon, lo diola, lo jahanka, lo kassonke, lo malinke, lo maninka, lo maninka de Kita e lo sininkere.

## Referéncias

## Fonts
*  Valentin Vydrine, 2017, *[https://www.academia.edu/32558312/Выдрин_В._Ф._Манде_языки_Языки_мира_Языки_манде_Отв._ред._В.Ф._Выдрин_Ю.В._Мазурова_А.А._Кибрик_Е.Б._Маркус._РАН._Институт_языкознания._СПб._Нестор-История_2017._С._16-45 Манде языки]*, dins Языки мира: Языки манде, p. 16-45, V; Vydrine, I. Mazurova, A. Kibrik, E. Markus (eds), RAN Institut Jazykoznanija, Sant-Petersborg, Nestor-Istoria.
*  Mohamadou Diallo, 2000, *[https://web.archive.org/web/20140819193023/http://llacan.vjf.cnrs.fr/PDF/Mandenkan36/36diallo.pdf Les parlers marka au Burkina Faso : contrastes au niveau grammatical ]*, Mandenkan 36, p. 65-83.
Mikhaïl Mishustin

thumb|Mikhaïl Mishustin
**Mikhail Vladimirovich Mishustin** (rus: Михаил Владимирович Мишустин, [mʲɪxɐˈil vɫɐˈdʲɪmʲirəvʲit͡ɕ mʲiˈʂʊsʲtʲin]; nascut lo 3 de març de 1966) es un economista e òme politic rus qu'es Primièr ministre de Russia dempuèi 2020. Foguèt director del servici federal dels impòstes entre 2010 e 2020.

Lo 15 de genièr de 2020, foguèt nomenat al pòste de Primièr ministre de la Federacion de Russia per lo president Vladímir Pótin.  D'audiéncias sus sa nominacion se tenguèron a la Doma d'Estat lo 16 de genièr.
Tramvai de Milan

Lo **tramvai de Milan** es un malhum de tramvai que desservís la vila de Milan (Itàlia) e una partida de son aglomeracion. Totalisant una longor de 180,3 kilomètres, lo malhum foguèt inaugurat en 1881 e possedís uèi 17 linhas.

## Malhum actual
Lo malhum compta 17 linhas urbanas.

* **1** Greco (Via Martiri Oscuri) ↔ Roserio
* **2** Piazza Bausan ↔ Piazzale Negrelli
* **3** Duomo (Via Cantù) ↔ Gratosoglio
* **4** Piazza Castello ↔ Niguarda (Parco Nord) (*Metrotranvia Nord*)
* **5** Ortica (Via Milesi) ↔ Ospedale Niguarda
* **7** Piazzale Lagosta ↔ Quartiere Adriano (*Metrotranvia di Bicocca*)
* **9** Stazione Centrale (Piazza IV Novembre) ↔ Stazione Genova
* **10** Viale Lunigiana ↔ Piazza XXIV Maggio
* **12** Roserio ↔ Viale Molise
* **14** Cimitero Maggiore ↔ Lorenteggio
* **15** Duomo (Via Dogana) ↔ Rozzano (Via Guido Rossa) (*Metrotranvia Sud*)
* **16** San Siro Stadio (Piazza Axum) ↔ Via Monte Velino
* **19** Lambrate ↔ Piazza Castelli
* **24** Piazza Fontana ↔ Vigentino (Via Selvanesco)
* **27** Piazza Fontana ↔ Viale Ungheria
* **31** Bicocca ↔ Cinisello (Via I Maggio) (*Metrotranvia di Cinisello*)
* **33** Piazzale Lagosta ↔ Viale Rimembranze di Lambrate

## Nòtas e referéncias



## Vejatz tanben

### Articles ligats
* Milan
* Mètro de Milan
* Servici ferroviari suburban de Milan

### Ligams extèrnes
*  ATM - Societat dels Transpòrts Milanés
.gay

**** (anglés, "omosexual") es un nom de domeni generic. Es en servici dempuèi lo 9 d'agost de 2019.
## Referéncias
Vai

Lo **vai** (o galinas) es una lenga mande, una branca de las lengas nigèrocongolesas, parlada en libèria e en  Sierra Leone. 

## Localisacion
Lo vai es parlat dins lo nòrd-oèst de Libèria e dins lo sud de Sierra Leone.

## classificacion
Lo vai fa partida d'un pichon sosgrop de lengas mande, amb lo kono.

## Referéncias

## Fonts
*  Valentin Vydrine, 2017, *[https://www.academia.edu/32558312/Выдрин_В._Ф._Манде_языки_Языки_мира_Языки_манде_Отв._ред._В.Ф._Выдрин_Ю.В._Мазурова_А.А._Кибрик_Е.Б._Маркус._РАН._Институт_языкознания._СПб._Нестор-История_2017._С._16-45 Манде языки]*, dins Языки мира: Языки манде, p. 16-45, V; Vydrine, I. Mazurova, A. Kibrik, E. Markus (eds), RAN Institut Jazykoznanija, Sant-Petersborg, Nestor-Istoria.
Mogofin

Lo **mogofin** (o mikhifore) es una lenga mande, una branca de las lengas nigèrocongolesas, parlada en  Guinèa. 

## Localisacion
Lo mogofin es parlat dins lo nòrd de Guinèa, dins las sosprefecturas de Kolaboui e Bintimodiya, dins la prefectura de Boké, que fa partida de la region de mateis nom.

## Classificacion
Lo mogofin es una lenga mande del grop mokole, que n'en fan tamben partida, lo kakabe lo lele e lo koranko.

## Referéncias

## Fonts
*  Valentin Vydrine, 2017, *[https://www.academia.edu/32558312/Выдрин_В._Ф._Манде_языки_Языки_мира_Языки_манде_Отв._ред._В.Ф._Выдрин_Ю.В._Мазурова_А.А._Кибрик_Е.Б._Маркус._РАН._Институт_языкознания._СПб._Нестор-История_2017._С._16-45 Манде языки]*, dins Языки мира: Языки манде, p. 16-45, V; Vydrine, I. Mazurova, A. Kibrik, E. Markus (eds), RAN Institut Jazykoznanija, Sant-Petersborg, Nestor-Istoria.
Partit Comunista Reünionés

Lo **Partit Comunista Reünionés** (oficialament en francés *Parti communiste réunionnais*), abreujat **PCR**, es un partit politic de la Reünion d'ideologia comunista.

Lo PCR foguèt fondat per Paul Vergès en mai de 1959 quand lo Partit Comunista Francés (PCF) encoratjava sas seccions d'otramar a venir completament independentas.

## Ligams extèrnes

*Site oficial del jornal ''Témoignages''
Comunautat de comunas d'Eila e Cremsa en Perigòrd

La **Comunautat de comunas d'Eila e Cremsa en Perigòrd** es una intercomunalitat perigòrda, situada dins lo departament de Dordonha e la region de Novela Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Son còdi SIREN es 200069094.

## Istòria
Lo 1èr de genier 2017, la comunautat de comunas resulta de la fusion de la CC de comunas dau Moissidanés en Perigòrd (a Moissídan, las 11 comunas) e de la CC dau País de Vilamblard (a Vilamblard, las 17 comunas). La residéncia es a Moissídan.

Lo nombre de comunas passa de 28 a 25 a causa de la creacion de la comuna novela d'Eiraud-Cremsa-Maurens que gropela 4 comunas, Maurens, Sent Joan d'Eiraud, Sent Júlian de Cremsa e La Vaissièra. 

## Composicion
La comunautat se compausa de totas las comunas de l'ancian canton de Vilamblard, de 10 comunas sus 11 dau canton de Moissídan e de la comuna de Las Leschas (ancian canton de La Fòrça).

Le nom de la comuna es segut dau nom de l'intercomunalitat precedenta. 

* Belesmas (de : Comunautat de comunas dau País de Vilamblard)
* Beupoiet (de : Comunautat de comunas dau Moissidanés en Perigòrd)
* Beuregard e Bassac (de : CC dau País de Vilamblard)
* Bornhac (de : CC dau Moissidanés en Perigòrd)
* Campsègret (de : CC dau País de Vilamblard)
* Clarmont de Beuregard (de : CC dau País de Vilamblard)
* Dovila (de : CC dau País de Vilamblard)
* Eiçac (de : CC dau País de Vilamblard)
* Eiraud-Cremsa-Maurens (comunas de : CC dau País de Vilamblard)
* Gleisanueva d'Eiçac (de : CC dau País de Vilamblard)
* Las Leschas (de : CC dau Moissidanés en Perigòrd)
* **[[Moissídan]]** (de : CC dau Moissidanés en Perigòrd)
* Montanhac de Cremsa (de : CC dau País de Vilamblard)
* Sent Alari d'Estiçac (de : CC dau País de Vilamblard)
* Sent Estefe de Pueicorbier (de : CC dau Moissidanés en Perigòrd)
* Sent Front de Pradon (de : CC dau Moissidanés en Perigòrd)
* Sent Joan d'Estiçac (de : CC dau País de Vilamblard)
* Sent Jòrgi de Montclar (de : CC dau País de Vilamblard)
* Sent Laurenç daus Urmes (de : CC dau Moissidanés en Perigòrd)
* Sent Loís d'Eila (de : CC dau Moissidanés en Perigòrd)
* Sent Martin de las Combas (de : CC dau País de Vilamblard)
* Sent Martin l'Astier (de : CC dau Moissidanés en Perigòrd)
* Sent Micheu de Dobla (de : CC dau Moissidanés en Perigòrd)
* Sent Mierd de Moissídan (de : CC dau Moissidanés en Perigòrd)
* ***[[Vilamblard]]*** (de : CC dau País de Vilamblard)

thumb|600px|center|Mapa de la Comunautat d'Eila e Cremsa en 2019

thumb|600px|center|Mapa de las densitats per comuna (donadas de 2016, boinas comunalas de 2019)

## Nòtas
Servici ferroviari suburban de Milan

Lo **servici ferroviari suburban de Milan** (en italian, *Servizio ferroviario suburbano di Milano*) es lo malhum de trens de banlèga de la vila de Milan, en Itàlia. Dobèrt en 2004, comporta actualament 11 linhas.

## Malhum

### Linhas
Las linhas al fons sombre traversent lo passatge ferroviari de Milan, l'infrastructura qu'a permit lo desvolopament del malhum coma l'òm coneis uèi.

### Material rotlant
Uèi, los trens electrics son utilizats TAF e TSR e veituras a dos nivèls o plancat bas ambe la locomotiva E464.

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Milan
* Mètro de Milan
* Tramvai de Milan
Mackenzie (flume)

**Mackenzie** (*Deh Cho* en slavey) es un flume canadenc dins los Territòris del Nòrd-Oèst que ten sa font dians lo Grand lac dels Eslaus e s'escola cap a la mar de Beaufort dins l'ocean Artic.

## Geografia
Amb , es lo flume pus long de Canadà e, amb sos afluents de la Paix e Finlay de las províncias d'Albèrta e de la Colómbia Britanica, forma lo segond pus long sistèma fluvial d’America del Nòrd. Lo bacin idrografic del flume Mackenzie compren  e son debit mejan s'enauça a /s.

La boca del flume Mackenzie comporta un vast dèlta sanhós de  ont vivon nombroses aucèls de passa, aparats per la convencion dels aucèls de passa. Son estuari es repertoriat site de reproducion pels belugas.

Lo flume demòra navegable aproximadament cinc meses l'an. Es gelat d’octobre a mai. Durant los meses d’ivèrn d'unas porcion del flume son utilizadas coma rotas de glaça.

Foguèt nomenat en onor de Alexander Mackenzie, que viatgèt sul flume quora temptava d’aténher l’ocean Pacific. La separacion entre lo bacin del flume Mackenzie e lo bacin du flume Yukon a l’oèst forma la frontièra entre los Territòris del Nòrd-Oèst e Yukon.

## Referéncias
Linha 1 del mètro de Milan

La **linha 1 del [[mètro de Milan]]** es la primièra linha del malhum metropolitan de Milan que foguèt construcha en 1964. Es dotada de 38 estacions e foguèt perlongada en 2005. Es comunament apelada "La Roja" per çò que lo roge es la color principala utilizada dins l'amainatjament, las mapas, e lo sistèma de senhalizacion dins las estacions.

## Istòria

### Cronologia

* 1964 (1<sup>èr</sup> de novembre) : Sesto Marelli - Lotto
* 1966 (2 d'abril) : Pagano - Gambara
* 1975 (18 d'abril) : Gambara - Inganni
* 1975 (8 de novembre) : Lotto - QT8
* 1980 (12 d'abril) : QT8 - San Leonardo
* 1986 (28 de setembre) : San Leonardo - Molino Dorino e Sesto Marelli - Sesto 1º Maggio
* 1992 (21 de març) : Inganni - Bisceglie
* 2005 (19 de decembre) : Molino Dorino - Rho Fiera

## Traçat e estacions

### Lista de las estacions

## Nòtas e referéncias



## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Mètro de Milan
* Milan
Front Popular de Liberacion Nacionala

[vinheta|[Bandièra del front.]]
Lo **Front Popular de Liberacion Nacionala** (oficialament en creòl reünionés *Lorganizasion Popilèr po Libèr nout Péï*, abreujat **LPLP**) es un partit politic reünionés independentista e anticolonialista fondat en 2009. Se bat per "una veritabla descolonizacion de la Reünion." Lo partit es un front de divèrsas organizacions independentas, i compreses lo *Parti Indépendantiste Nasion Rénioné*, lo *Mouvman Antikolonialis Rénioné* (MAR), lo *Patriot Rénioné*, lo *Drapo Rouz* e qualques ancians membres del *Mouvman pou Lindépandans Larénion* (MIR).

## Notas e referéncias

## Ligams extèrnes
* Site oficial
Festival de la Cançon d'Eurovision Júnior 2020

Lo **Concors Eurovision de la cançon júnior 2020** (en anglés: Junior Eurovision Song Contest 2020, en francés: Concours Eurovision de la chanson junior 2019 e en polonés: Konkurs Piosenki Eurowizji dla Dzieci 2020) es un concors musical televisiu, que se fa annalament dempuèi l'an 2003. Se celebrarà a Polonha, après la siá segonda victòria consecutiva.

## Païses participants

## Finala
*Alemanha - Susan amb la cançon "Stronger with you"
*Armenia - Maléna Fox amb la cançon "Why"
*Bielorussia - Arina Pehtereva amb la cançon "Aliens (Prishel'tsy)" (Пришельцы)
*Cazacstan - Karakat Bashanova amb la cançon "Forever"
*Espanha - Soléa amb la cançon "Palante".
*França - Valentina amb la cançon "J'Imagine"
*Georgia - Sandra Gadelia amb la cançon "You are not alone"
*Malta - Chanel Monseigneur amb la cançon "We are more"
*Païses Basses - Unity amb la Cançon "Best frieds"
*Polonha - Ala Tracz amb la cançon "I'll be Standing"
*Russia - Sofia Feskova amb la cançon "Moy novy den (My New Day)" (Мой новый день)
*Serbia - Petar Aničić amb la cançon "Heartbeat (Otkucaj srca)" (Откуцај срца)
*Ucraïna - Oleksandr Balabanov amb la cançon "Vidkryvai Open Up" (Відкривай)

## Autres païses
*Austràlia: (SBS)
*Austria (ORF)
*Belgica (RTBF) 
*Bulgaria (BNT) 
*Croàcia (HRT)
*Danemarc (DR) 
*Escòcia (BBC Alba)
*Eslovènia (RTV Slovenija) 
*Estònia (ERR)
*Finlàndia (Yle)
*Galas (S4C)
*Grècia (ERT)
*Irlanda (TG4) 
*Islàndia (RÚV)
*Israèl (KAN)
*Itàlia (Rai Gulp)
*Letònia (LTV)
*Macedònia (MRT)
*Moldàvia (TRM)
*Norvègia (NRK) 
*Portugal (RTP)
*Romania (TVR)
*Sant Marin (SMRTV)
*Soïssa (SRG SSR)
*Suècia (SVT) 
*Turquia (TRT)

## Curiositats
*Ongan, s'anoncièt que se cambiarà al supervisor executiu, lo norvegian Jon Ola Sand pel suedés Martin Österdahl.
*Poiriá ongan aver lo retorn de Norvègia e Suècia al festival e la primièra participacion de Islàndia. En mancant unicament Dinamarca e de la part de Finlàndia que faguèsse la siá primièra participacion perque participèsson totes los païses nordics

## Vejatz tanben
*Festival d'Eurovision Junior
*Festival d'Eurovision
*Festival d'Eurovision 2020
*Concors d'Eurovision de Joves Musicians 2020
Linha 5 del mètro de Milan

La **linha 5 del [[mètro de Milan]]** es una linha del malhum metropolitan de Milan dotada de 19 estacions e primièra linha automatica del malhum. S'agís tanben de la primièra ligne del malhum dont lo traçat es integralament en defòra de la *cerchia dei Bastioni* e del centre istoric de la vila. Un primièr tròç foguèt inaugurat lo 10 de febrièr de 2013, un segond lo 1<sup>èr</sup> de març de 2014, e un darrièr, avent parcialament dobèrt al public lo 29 d'abril de 2015 a l'ocasion de l'inauguracion de l'Exposicion universala de 2015, foguèt completat lo 14 de novembre de 2015.

## Istòria
Los trabalhs de construccion de la linha desmarran en 2007 e sont fisats a un grop d'entrepresas, especialament Ansaldo STS, AnsaldoBreda, Alstom e l'operator Milano Trasporti.

### Cronologia
* 2013 (10 de febrièr) : Zara - Bignami
* 2014 (1èr de març) : Zara - Porta Garibaldi
* 2015 (19 d'abril) : Porta Garibaldi - San Siro Stadio  
* 2015 (6 de junh : Portello
* 2015 (20 de junh) : Cenisio
* 2015 (26 de setembre) : Gerusalemme
* 2015 (11 d'octobre) : Monumentale
* 2015 (14 de novembre) : Tre Torri
* ? : Bignami - Monza

## Traçat

### Lista de las estacions

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Mètro de Milan
* Milan
Bignami (mètro de Milan)

**Bignami** es una estacion de la linha 5 del mètro de Milan. Inaugurada lo 10 de febrièr de 2013, es lo terminus nòrd de la linha abans son venent perlongament en direccion de Munscia.

## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Mètro de Milan
* Linha 5 del mètro de Milan
Canton de Moissídan

Lo **canton de Moissídan** es una anciana division administrativa de Perigòrd, suprimida en 2015, situada dins l'arrondiment de Periguers, lo departament de Dordonha e la region d'Aquitània, aura de Novela Aquitània. Las 11 comunas son dempuei 2015 dins lo canton de la Vau d'Eila (burèu centralizator Nuòuvic)  e son tanben dins la Comunautat de comunas d'Eila e Cremsa en Perigòrd, manca de Sorzac. La lenga autoctòna es l'occitan lemosin.

## Composicion

## Istòria
Lo canton de Moissídan se creet en 1790 dins lo districte de Moissídan . Lo 13 de *brumaire* an X (4 de novembre 1801), lo canton de Moissídan se conservet dins l'arrondiment de Rabairac .

A las eleccions departamentalas del 22 de març 2015, en aplicacion dau decret dau 21 de feurier de 2014 que delimita los cantons dau departament de Dordonha, lo canton de Moissídan fuguèt suprimit .

## Nòtas
Movement Socialista Monarquic

vinheta|150x150px|Emblèma del movement e son jornal,  «Lo Lis Roge».
Lo **Movement Socialista Monarquic** (oficialament en francés *Mouvement Socialiste Monarchiste*), abreujat **MSM**, foguèt un movement politic francés efemèr monarquic d'esquèrra fondat en 1945 a París per Jean Marc Bourquin. Inspirat per l'experiéncia de la guèrra, las monarquias liberalas escandinavas e la tradicion socialista francesa, cercava se distinguir del fassisme e lo collaboracionisme de l'Accion Francesa.

Lo militant occitan Francés Fontan foguèt un ancian membre.

La pensada del MSM seriá represa pera Novèla Accion Reialista.

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben
*Partit Carlista
Dagbani

Lo **dagbani** es una lenga gor, una branca de las lengas nigèrocongolesas, parlada en  Ghana. 

## Localisacion e dialèctes
Lo dagbani es parlat dins la Region Nòrd de Ghana. La lenga a tres dialèctes, lo tomosili, lo dialècte de l'oèst situat dins la region de Tamale, lo nayahali, lo dialècte de l'èst, parlat dins la ciutat de Yendi e a l'entorn, e lo nanuni, a l'entorn de Bimbilla.

## Classificacion
Lo dagbani es una lenga gor del grop oti-vòlta. Fa partida d'un sosgrop amb lo mampruli, lo kusaal, lo hanga e lo kamara.

## Referéncias

## Fonts
*  Samuel Alhassan Issah, 2012, *[https://web.archive.org/web/20190420163452/http://main.journalofwestafricanlanguages.org/index.php/downloads/send/113-volume-39-number-1/588-phrasal-identificational-and-contrastive-focus-in-dagbani Phrasal identificational and contrastive focus in Dagbani]*, Journal of West African Languages 39:1, p. 75-96.
Biali

Lo **biali** (o berba) es una lenga gor, una branca de las lengas nigèrocongolesas, parlada en Benin. 

## Localisacion e dialèctes
Lo biali es parlat dins las comunas de Matéri, Tanguiéta e Cobly del departament de l'Atacora. La lenga a quatre dialèctes, lo kapai parlat a Gouandé e a l'entorn, lo lasuali, a Dassari, lo piangi a Piangou, e lo mátèi, parlat a Matéri.

## Classificacion
Lo biali es una lenga gor del grop oti-vòlta. Fa partida d'un sosgrop oriental amb lo ditammari, lo mbelime, lo nateni e lo waama.

## Referéncias

## Fonts
*  Coffi Sambiéni, 2013, *[https://web.archive.org/web/20190808071044/http://main.journalofwestafricanlanguages.org/index.php/downloads/send/116-volume-40-number-1/597-composition-nominale-dans-les-langues-gur-oti-volta-orientales Composition nominale dans les langues gur Oti-Volta-Orientales]*, Journal of West African Languages 40:1, p. 37-53.
Ditammari

Lo **ditammari** (o tammari) es una lenga gor, una branca de las lengas nigèrocongolesas, parlada en Benin e en Tògo. 

## Localisacion e dialèctes
Lo ditammari es parlat en Benin dins las comunas de Boukombé, Natitingou, Toucountouna, Cobly, Tanguiéta, Kouandé e Copargo, del departament de l'Atacora. La lenga a un dialècte de l'oèst e un dialècte de l'èst.

## Classificacion
Lo ditammari es una lenga gor del grop oti-vòlta. Fa partida d'un sosgrop oriental amb lo biali, lo mbelime, lo nateni e lo waama.

## Referéncias

## Fonts
*  Coffi Sambiéni, 2013, *[https://web.archive.org/web/20190808071044/http://main.journalofwestafricanlanguages.org/index.php/downloads/send/116-volume-40-number-1/597-composition-nominale-dans-les-langues-gur-oti-volta-orientales Composition nominale dans les langues gur Oti-Volta-Orientales]*, Journal of West African Languages 40:1, p. 37-53.
Jornada internacionala de las calinhadas

La **jornada internacionala de las [[calinhada]]s** es un eveniment annal que se produtz lo 21 de genièr.

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Calinhadas gratuitas
Calinhada

vinheta|Una calinhada de grop.
Una **calinhada** es un contacte fisic entre doas personas e qu'implica generalament una estrencha ambe los braces o una granda proximitat.

Se i a mai d'una persona, òm parla de calinhada de grop.
Samoe

Lo **samoe** (o samwe, samue, wara) es una lenga gor, una branca de las lengas nigèrocongolesas, parlada en  Burkina Faso. 

## Localisacion e dialèctes
Lo samoe es parlat dins cinc vilatges del departament de Loumana, dins la província de la Léraba.

## Classificacion
Lo samoe es una lenga gor del grop wara-natyoro, que ne'n fan tamben partida lo paleni e lo natyoro.

## Alfabet
L'alfabet samoe es:

## Referéncias

## Fonts
*  Virpi Kalliorinne, 2012, *[http://sil-burkina.org/sites/default/files/Guide%20d%27orthographe%20samue.pdf Guide d'orthographe samué]*, SIL Burkina Faso.
Tampulma

Lo **tampulma** (o tamprusi) es una lenga gor parlada en Ghana.

## Localisacion
Lo tampulma es parlat dins lo district de Damongo, e tamben dins aquel d'East Mamprusi, que son situats dins la Region Nòrd de Ghana.

## Alfabet
L'alfabet tampulma es.

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Samuel Asare, 2018, *[https://tampulma.webonary.org/ Tampulma-English Dictionary]*, SIL International.
Wali

Lo **wali** (o waalii) es una lenga gor parlada en Ghana.

## Localisacion
Lo wali es parlat dins la ciutat de Wa, lo capluòc de la Region Upper West de Ghana, e a l'entorn.

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Solomon A. Dansieh, 2017, *[https://waalii.webonary.org/ Waalii-English Dictionary - Yel'bie aning a 'Muno Gbangu. Nansaarii aning Waalii]*, SIL International.
Hanga

L**'hanga** es una lenga gor parlada en Ghana.

## Localisacion
L'hanga es parlat dins lo district de Damongo, e dins la ciutat de meteis nom, dins la Region Nòrd de Ghana.

## Alfabet
L'alfabet hanga es.

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Geoffrey Hunt, 2017, *[https://web.archive.org/web/20190929171637/http://hanga.webonary.org/ Tampulma-English Dictionary]*, SIL International.
Sisaala tumulung

Lo **sisaala tumulung** es una lenga gor parlada en Ghana.

## Localisacion
Lo sisaala tumulung es parlat a Tumu, lo capluòc del district de Sissala East, dins la region Upper West de Ghana.

## Alfabet
L'alfabet sisaala de Tumu es.

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Caleb Batong, Justin Tia, Margrit Frempong, Justin Frempong, 2016, *[https://web.archive.org/web/20171222092206/http://sisaala.webonary.org/ Sisaala-English Dictionary]*, SIL International.
Acadèmia Creòla Haiciana

L**'Acadèmia** **Creòla Haiciana** (en creòl haician *Akademi Kreyòl Ayisyen*) es l'institucion en Haití que reglamenta la lenga creòla. La Constitucion de 1987 de l'article 213  reconeis l'existéncia de l'Acadèmia. Es compausat de fins a 55 universitaris jos la direccion de Jean Pauris Jean-Baptiste.

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben
#### Ligams extèrnes
* Site oficial l'Acadèmia
Ca’ Granda (mètro de Milan)

**Ca’ Granda** es una estacion de la linha 5 del mètro de Milan inaugurada lo 10 de febrièr de 2013.

## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Mètro de Milan
* Linha 5 del mètro de Milan
Sisaali

Lo **sisaali** es una lenga gor parlada en Burkina Faso.

## Localisacion
Lo sisaali es parlat a  l'entorn de la ciutat de Boura, dins la província de Sissili.

## Alfabet
L'alfabet sisaali es:

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Marc Zalvé, Lukas Neukom, Michèle Bender, 2013, *[http://sil-burkina.org/sites/default/files/Lexique%20sissala%20-%20français.pdf Sɩsɩ́aalɩ ɩ́wɩbɩ́íé mʋʋla - Lexique sissala-français avec un index français-sissala]*, Ouagadougou, SIL Burkina Faso.
Chorama

Lo **chorama** (o tchourama, turka) es una lenga gor parlada en Burkina Faso.

## Localisacion e dialèctes
Lo chorama es parlat dins las províncias de Comoé e de la Leraba. La lenga a un dialècte de l'oèst e un dialècte de l'èst.

## Alfabet
L'alfabet chorama es:

Las vocalas nasalizadas son escrichas amb un tilde : ã, ǝ̃, ɛ̃, ĩ, õ, ɔ̃, ũ.

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Anonim, 2003, *[http://sil-burkina.org/sites/default/files/Dictionary%20tchourama-francais%202003%20A5.pdf Lexique tchourama - français, français - tchourama]*, Ouagadougou, SIL Burkina Faso.
*  Colin J. Suggett, 2006, *[http://sil-burkina.org/sites/default/files/Guide%20d%27orthographe%20du%20tchourama.pdf Guide d’orthographe tchourama]*, Ouagadougou, SIL Burkina Faso.
Ncham

Lo **ncham** (o ntcham, ncam, bassari) es una lenga gor parlada en Tògo e en Ghana.

## Localisacion
Lo ncham es parlat dins lo nòrd-oèst de Tògo, dins la ciutat de Bassar e a l'entorn, e dins lo nòrd-èst de Ghana.

## Alfabet
L'alfabet ncham es:

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Samuel Kpagheri, 2019, *[https://ntcham.webonary.org/ Dictionnaire ntcham-français]*, SIL International.
Kabiye

Lo **kabiye** (o cabrès, cabrais) es una lenga gor parlada en Tògo, en Ghana e en Benin.

## Localisacion
Lo kabiye es parlat dins lo nòrd de Tògo, en Ghana e en Benin. Los dialèctes son lo boufale, lo kewe, lo kijang, e lo lamatissi.

## Alfabet
L'alfabet kabiye es:

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Anonim, 2014, *[https://web.archive.org/web/20190929164617/http://kabiye.webonary.org/ Dictionnaire kabiye-français]*, SIL International.
Konni

Lo **konni** (o koma) es una lenga gor parlada en Ghana.

## Localisacion
Lo konni es parlat dins lo nòrd de Ghana.

## Alfabet
L'alfabet konni es:

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Mike Cahill, 1994, *[https://uta-ir.tdl.org/uta-ir/handle/10106/1190 Diphthongization and underspecification in Kɔnni]*, UTA Working Papers in Linguistics 1, p. 109-125.
Clotilde Courau

[vinheta|Clotilde Courau al [festenal de Canas de 2018.]]
**Clotilde Courau**, nascuda lo 3 d'abril de 1969 a Levallois-Perret, es una actritz francesa. Per son maridatge amb Emmanuel-Philibert de Savoie, es devenguda la princessa **Clotilde de Savoie**, princesse de Venise et de Piémont.
Isaalo

L**'isaalo** (o isaala de l'oèst) es una lenga gor parlada en Ghana.

## Localisacion
L'isaalo es parlat a Lambussie, dins lo district de Lambussie Karni, dins la region Upper West de Ghana, près de la frontièra amb lo Burkina Faso.

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Steven Paul Moran, 2006, *[https://commons.emich.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1072&context=theses A Grammatical Sketch of Isaalo (Western Sisaala)]*, tèsa, University of Michigan.
Paasaal

Lo **paasaal** (o isaala paasaale) es una lenga gor parlada en Ghana.

## Localisacion
Lo paasaal es parlat al sud de Tumu e a l'oèst de Wa, lo capluòc de la region Upper West de Ghana.

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Steven Paul Moran, 2006, *[https://commons.emich.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1072&context=theses A Grammatical Sketch of Isaalo (Western Sisaala)]*, tèsa, University of Michigan.
Brigitte Fossey

[vinheta|Brigitte Fossey al [festenal de Canas de 2017.]]
**Brigitte Fossey** es una actritz francesa nascuda lo 15 de junh de 1946 a Tourcoing.

Sa carrièra a debutat a l'atge de cinc ans amb lo ròtle de Paulette dins lo filme *[[Jeux interdits]]* realizat per René Clément, contunha en 1967 dins *[[Lo grand Meaulnes]]*. Ambe sos ròtles dins las annadas 1970 (*L'Ironie du sort*, *La Brigade*, *Le Bon et les méchants*, *Calmos*, *Les Fleurs du miel*, *le Pays bleu*, *L'Homme qui aimait les femmes*), foguèt una de las vedetas de sa generacion.

En 1980 aguèt un grand succès dins lo ròtle de Françoise Beretton dins La Boum, puèi La Boum 2 en 1982.
Tem

Lo **tem** (o cotocoli, temba) es una lenga gor parlada en Tògo, en Ghana e en Benin.

## Localisacion
Lo tem es parlat en Tògo dins las prefecturas de Tchaoudjo e Sotouboua prefectures de la region Centrala, dins la prefectura d'Agou de la region dels Plateaux, e dins aquelas de Bassar and Assoli, dins la region de Kara. La lenga es tamben parlada en Ghana e en Benin.

## Alfabet
L'alfabet tem es:

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Rebecca Snead, 2016, *[https://www.webonary.org/tem/ Tɔ́m bíya kpeewú Dictionnaire tem-français]*, SIL International.
Annie Girardot

vinheta|Annie Girardot en 2005.
**Annie Girardot** es una actritz e comediana francesa nascuda lo 25 d'octobre de 1931 a París e mòrta dins aquesta meteissa vila lo 28 de febrièr de 2011.

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben
Frafra

Lo **frafra** (o farefare, gurene, ninkare, nankani) es una lenga gor parlada en Ghana e en Burkina Faso.

## Localisacion
Lo frafra es parlat en Burkina Faso dins los departaments de Zecco e de Ziou, dins la província del Nahouri. Pasmens, 90% dels frafra vivon en Ghana. La lenga es constituïda de quatre dialèctes, lo ninkare, parlat en Burkina Faso per 30 000 personas, lo gurene, lo booni e lo nankani.

## Alfabet
L'alfabet del ninkare de Burkina Faso es:

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Idda Niggli, Urs Niggli, 2016, *[https://web.archive.org/web/20190809081100/https://ninkare.webonary.org/ Dictionnaire ninkare-français]*, SIL International.
*  Idda Niggli-Gemperle, 2014, *[http://www.kassena-ninkarse.org/data/documents/Discourse%20Functions%20of%20Conjoiners%20in%20Ninkare%20Idda%20Niggli.pdf Discourse Functions of Conjoiners in Ninkare]*, tèsa, Redcliffe College.
Mètro de Los Angeles

Lo **mètro de Los Angeles** (oficialament en anglés : *Los Angeles County Metro Rail*, en occitan : *camin de fèrre metropolitan del comtat de Los Angeles*) es lo principal sistèma de transpòrt en comun servissent Los Angeles e son aglomeracion. Espleitat per la Los Angeles County Metropolitan Transportation Authority (LACMTA), dispausa de 93 estacions despartidas sus sièis linhas, totalisant 170,1 quilomètres de vias e près de  passatgièrs per jorn.

La primièra linha del mètro de Los Angeles foguèt inaugurada en 1990. Al cors de las annadas lo malhum s'es fòrça estendut, e mai se la dessèrta rèsta encara pro febla comparada a aquela d'autres mètros del mond, tot coma la frequentacion del malhum metropolitan que demòra largament en deçà d'aquela dels mètros d'autras grandas metropòlis talas que Nòva York o París. A la manièra de son omològ nòvayorkés, de nombrós ponches d'arrèsts del mètro de Los Angeles son pas sosterranhs. En efièch, una granda partida de las estacions es situada en susfàcia, e d'unas pòdon tanben seguir un traçat aerian.

Lo trafic es generalament assegurat de 5 òras del matin a mièjanuèch, mas los oraris pòdon variar segon la linha utilizada e lo jorn de la setmana. En dimenjada los trens pòdon efectivament foncionar fins a doas òras del matin. E puèi, la dessèrta del comtat de Los Angeles es tanben assegurada per d'autres mejans de transpòrt en comun : de nombrosas linhas d'autobús completan atal lo mètro de Los Angeles. Lo malhum d'autobús rapides del comtat permet tanben de melhorar la qualitat de sa dessèrta, e los malhums ferroviaris Amtrak e Metrolink i son tanben ligats.

## Nòtas e referéncias

### Nòtas


### Referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Los Angeles
* Transpòrts a Los Angeles

### Ligams extèrnes

*  Site oficial
Doma d'Estat

La **Doma d'Estat** (rus: Госуда́рственная ду́ма, tr. Gosodárstvennaya doma), comunament abreujat en rus "Gosduma" (Госду́ма), es la cambra bassa del parlament de Russia, mentre que la cambra nauta es lo Conselh de la Federacion. La Doma ten sesilha al centre de Moscòu, a qualques passes de la Plaça del Manètge.
La Doma d'Estat amassa 450 deputats. Remplacèt lo Sovièt Suprèma en seguida de la novèla constitucion introduita per Boris Yeltsin après la crisi constitucionala de 1993, e foguèt aprovada per un referendum.
Pogoli

Lo **pogoli** (o phuie, puguli) es una lenga gor parlada en Burkina Faso.

## Localisacion
Lo pogoli es parlat dins las regions del Sud-Oèst e dels Hauts-Bassins.

## Alfabet
L'alfabet pogoli es:

La nasalisacion es marcada amb un tilde : ã, ẽ, ɛ̃, ĩ, ɩ̃, ɔ̃, õ, ɔ̃, ũ, ʋ̃.

Lo pogoli a tres tons. Lo ton naut es pas escrich. Lo ton bas es escrich am l'accent grèu, per exemple, à, è, ɩ̀. Lo ton naut baissat es indicat per l'accent agut, per exemple, é, ɩ́, ó, ɔ́, ṹ, ʋ̃́.

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Jacques Malo, 2014, *[http://puguli.com/fr/mlsp-dl/621/29437/79234?r=0 Guide d'orthographe du puguli]*, Ouagadougou, Association nationale pour la traduction de la Bible et l’alphabétisation (ANTBA).
*  Anonim, s. d., *[https://docs.google.com/viewer?url=http%3A//puguli.com/fr/mlsp-dl/621/29428/79217%3Fs%3D1%26type%3D.pdf Alphabet pougouli]*, Projet de Traduction de la Bible en Puguli.
Mètro de Wuhan

Lo **mètro de Wuhan** (en chinés : 武漢地鐵) es un dels sistèmas de transpòrt en comun de Wuhan, capitala de la província de Hubei, al centre de la Republica Populara de China. Dempuèi 2018, lo malhum compta 9 linhas.

## Istòria

La circulacion foguèt temporàriament completament ininterrompuda pendent 65 jorns del 23 de genièr de 2020 al 27 de març de 2020 en rason de la pandèmia de Covid-19.

## Material rotlant


Rolling stock NO. A62 of Wuhan Metro Line 1.jpg|Linha 1
Rolling Stock of Wuhan Metro Line 2 2018-02-13 (2).jpg|Linha 2
Rolling Stock of Wuhan Metro Line 3 2018-02-13.jpg|Linha 3
NO. D51 train of Wuhan Metro Line 4.jpg|Linha 4
Rolling stock of Wuhan Metro Line 6.jpg|Linha 6
NO.G03 Train of Wuhan Metro Line 7.jpg|Linha 7
武汉地铁8号线列车(3).jpg|Linha 8
Rolling Stock of Wuhan Metro Line 11 02APR2018 (05).jpg|Linha 11
Rolling Stock of Wuhan Metro Yangluo Line (3).jpg|Linha Yangluo 
Train Interior of Wuhan Metro Line 7 (1).jpg|Interior d'un tren de la linha 7 
武汉轨道交通11号线车厢内部 (2).jpg|Interior d'un tren de la linha 11
武汉地铁8号线三金潭车辆段.jpg|Depaus Sanjintan de la linha 8


## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Wuhan
* Tramvai de Wuhan
Partit Comunista Martiniqués

Lo **Partit Comunista Martiniqués** (oficialament en francés *Parti communiste martiniquais*), abreujat **PCM**, es un partit politic martiniqués d'ideologia comunista fondat en 1957 per Léopold Bissol, Georges Gratiant, René Ménil e Victor Lamon. Son cap actual es Georges Erichot, secretari general del partit.

## Ligams extèrnes

* Site oficial
Lengas tiefo

Las **lengas tiefo** son una pichona branca de lengas gor parladas en Burkina Faso. Lo tiefo es sovent presentat coma una sola lenga, mas Heath, Hantgan e Ouattara (2017) distinguisson doas lengas diferentas.

## Classificacion
Lo tiefo fa partida del gor sonat periferic, qu'es a dire que la question de sa plaça dins lo grop de las lengas gor demòra irresolguda. Heath, Hantgan e Ouattara, perpausan alaidonc de lo considerar coma una branca del ensem gor. Lo problèma es lo mateis per lo viemo, lo tossian e lo wara-natioro.

Heath, Hantgan e Ouattara identifican doas lengas tiefo, lo tiefo de Niafogo (sonat per els tiefo-N) e lo tiefo de Daramandougou (tiefo-D). Aquel fach, foguèt ja establit per Winkelmann, qu'estudièt las doas lengas en 1990-1994 e que constatèt qu'èran pas mutualament comprensiblas.

## Vitalitat
Lo tiefo es plan menaçat de disaparéisser. Dempuèi la fin del sègle XIX, es mai que mai remplaçat pel diola, una lenga mande que ven a èsser la *[[lingua franca]]*, e la lenga dominanta dins lo sud-oèst de Burkina Faso.

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Jeffrey Heath, Aminata Ouattara, Abbie Hantgan, 2017, *[http://hdl.handle.net/11858/00-001M-0000-002C-2F37-1 Short grammar of Tiefo-N of Nyafogo (Gur, Burkina Faso)]*, Language Description Heritage Library.
Esclusas de Fonseranas

vinheta
Las **Esclusas de Fonseranas**, o l**'escala d'esclusas de Fonseranas**, son un ensems d'uèch esclusas atenentas (esclusa octupla), situadas a Besièrs (Erau), constituissent una òbra màger del canal del Miègjorn. Dempuèi 1858 e la construccion del pont-canal d'Òrb, las doas darrièras esclusas son pas mai utilizadas. Las esclusas adjacentas son l'esclusa d'Òrb a l'èst e l'esclusa d'Argens, a l'oèst.vinheta|alt=|esquèrra

## Proteccion
Las esclusas de Fonseranas an fach l'objècte d'un classament al títol dels monuments istorics per un decrèt del 14 d'octobre de 1996. Compren: los paraments dels uèch bacins; los cais de l'ensems de l'òbra, sul canal del Miègjorn e sul canal d'evacuacion; las catòrze voladas d'escalièr qu'enròdan los bacins; las hitas d'amarra en pèira; lo pontet voutat, a l'extremitat aval de l'òbra; la passarèla voutada, entre lo quatren e lo cinquen bacin. L'ensems es egalament inscrich dempuèi 1996 sus la lista del patrimòni mondial de l'UNESCO al títol del canal del Miègjorn.

## Nòtas e referéncias
Nabit

Lo **nabit** es una lenga gor parlada en Ghana.

## Localisacion
Lo nabit es parlat dins lo district de Nabdam, dins la Region Upper East de Ghana. Nabdam es lo nom del pòple que parla nabit.

## Classificacion
Lo nabit es sovent vist coma un dialècte frafra. Los locutors del nabit refusan aquò, e dison que poden pas comprener lo gurene, un dels dialèctes frafra, que lo nabit e lo gurene son pas mutualament comprensibles.

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Robyn Giffen, 2013, *[https://open.library.ubc.ca/cIRcle/collections/ubctheses/24/items/1.0074444 We begin to write: Creating and using Tthe first Nabit orthography]*, tèsa, University of British Columbia.
Diola

Lo **diola** (o dyula, jula) es una lenga mande, una branca de las lengas nigèrocongolesas, parlada en Burkina Faso, Mali e en Còsta d'Evòri. 

## Localisacion
Lo diola es subretot parlat dins lo sud-oèst de Burkina ont es vengut la *[[lingua franca]]* de la region.

## Escritura
Lo diola s'escriu amb l'alfabet latin, mas tamben amb l'escritura nko. L'alfabet latin del diola en Burkina Faso es:

## Referéncias

## Fonts
*  Urs Niggli, 2016, *[https://web.archive.org/web/20190527034201/https://dioula-bf.webonary.org/ Dictionnaire dioula-français]*, SIL International.
Esclusa d'Òrb

vinheta
L**'esclusa de l'Òrb** es una esclusa de cambra unica del canal del Miègjorn. Sa construccion foguèt lançada en 1854 al meteis temps que lo Pont-canal d'Òrb e meses en servici en 1858 amb doas esclusas puèi transformada en una sola. Se tròba a 208 km de Tolosa a 12 m d'altitud. Las esclusas adjacentas son l'esclusa de Besièrs separada pel Pòrt Nòu de Besièrs a l'èst e l'esclusas de Fonseranas, a l'oèst.

Es situada dins la comuna de Besièrs dins lo departament d'Erau.

## Nòtas e referéncias
Lengas kwa

Las **lengas kwa** son una grop de lengas d'Africa de l'Oèst. Constuïsson una branca de la granda familha de las lengas nigèrocongolesas.

## Classificacion
La classificacion intèrna del kwa es:
*lengas tano
**tano central
***akan
****akan
****abron
****wasa
***bia
****nzema-ahanta: ahanta, jwira-pepesa, nzima
****anyin, anyin morofo, baule, anufo, sehwi
**guang
***guang del sud
****awutu
****larteh, cherepon, gua
***guang del nòrd
****gonja-dompo 
*****dompo
*****gonja
****nkonya-nkami 
*****nkami
*****nkonya
****nterato
***guang del nòrd-oti
****foodo
****kyode
****ginyanga
****nawuri
****chumburung
****tchumbuli
****kplang
****krache
****dwang
****nchumbulu
***avikam
***alladian
*lengas na-togo
**lelemic
***lelemi-lefana
***siwu-lolobi
***sekpele, selee
***boro
**ikpana
**basila-adele
***anii, adele
**avatime-nyangbo
***avatime
***nyangbo, tafi
***tuwuli
**ikposso
***ikposso
***igo
*lengas kebu-animere
**kebu
**animere
*lengas ga-dangme
**ga
**dangme

Una part de las lengas de la classificacion de Haspelmath Hammarström, Forkel e Bank, son pas dins aquela de Blench. Haspelmath et alii retenon las lengas nyo, que las lengas tano ne'n venon a èsser un sosgrop, al sen d'un grop potou-tano:
*lengas nyo
**agneby 
***abé
***abidji
***adioukrou
**atie
**avikam-alladian 
***alladian
***avikam
**lengas potou-tano
***potou
****ebrié
****mbato
***tano
****lengas tano de l'oèst
*****abore
*****eotile
*****lengas tano centrala
*****krobu

## Referéncias


## Fonts
*  Roger Blench, 2009, *[https://web.archive.org/web/20150503210412/http://main.journalofwestafricanlanguages.org/index.php/downloads/send/105-volume-36-number-1-2/535-do-the-ghana-togo-mountain-languages-constitute-a-genetic-group Do the Ghana-Togo mountain languages constitute a genetic group?]*, Journal of West African Languages, 36:1-2, p. 19-35. 
*  *[https://glottolog.org/resource/languoid/id/kwav1236 Classificacion dins Glottolog]*
Esclusa de Joarras

vinheta
L**'esclusa de Joarras** es una esclusa de cambra simpla del canal del Miègjorn. Bastida cap a 1674, se tròba a 142,7 km de Tolosa a 49 m d'altitud. Las esclusas adjacentas son l'esclusa d'Omps a l'èst e l'esclusa de Puègeric, a l'oèst.

Es situada sus la comuna d'Asilha lo Comtal dins lo departament d'Aude.

## Nòtas e referéncias
Selee

Lo **selee** (o santrokofi) es una lenga kwa parlada en Ghana.

## Localisacion
Lo selee es parlat dins lo district de Santrokofi, dins la region de Vòlta en Ghana, per los Balɛɛ.

## Escritura
L'alfabet selee es:

A/a B/b D/d E/e Ɛ/ɛ F/f G/g H/h I/i K/k L/l M/m N/n O/o Ɔ/ɔ P/p R/r S/s T/t U/u W/w Y/y Kp/kp Ky/ky Ny/ny

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Yvonne Agbetsoamedo, 2014, *[https://pdfs.semanticscholar.org/adaa/ccf62af056d368b633a8213e302038dae3e6.pdf Aspects of the Grammar and Lexicon of Sεlεε]*, tèsa, Universitat de Stockholm.
Comunautat de comunas de Charanta Lemosina

La **comunautat de comunas de Charanta Lemosina** (en francés *Communauté de communes de Charente Limousine*) es una intercomunalitat situada dins lo departament de Charanta e la region de Novela Aquitània, aus extremitats nòrd-oest de la Charanta Lemosina e sud-est de Peitau. Son sieti es Confolent.

## Geografia

Mapa de la comunautat de comunas de Charanta Lemosina au 1er de genier de 2019.|thumb|right|400px|upright=1.8
### Compausicion
Regropa 62 comunas au 1er de genier 2017:

*Azac
*Aloa
*Ambernac
*Ançac
*Beuluec
*Benais
*Briguelh
*Brilhac
*Chabanès
*Chabrac
*Champanha Molton
*Chassanuelh
*Chassanom
*Chapciec
*Cherves Chastelar
*Chirac
*Confolent (sieti)
*Espeneda
*Essa
*Estanhac
*Eissiduelh
*Iessa
*Janolhac
*La Peirusa
*Lo Boschatge
*Lesinhac
*Lessac
*L'Esterp
*Luçac
*Lo Grand Mas Diu
*Lo Lindois
*Lo Vielhcerier*
*Los Pins
*Manòc
*Massinhac
*Maseròlas
*Maseiras
*Montembuòu
*Monteirolet
*Mausom
*Nuelh
*Orador-Fanès
*Parzac
*Pleuvila
*Pressinhac
*Romasieras Loberc
*Rossinas
*Sent Crestòfa
*Sent Claud
*Sent Constanç
*Sent Laurenç
*Sent Mari
*Sent Maurzis
*Sent Quentin
*Saugond
*Sauvanhac
*Suaus
*Suris
*Turgont
*Vernuelh
*Vieux-Ruffec
*Vitrac
Susa

**Susa** pòt far referéncia a:

## Luòcs
* Susa, vila de Colómbia.
* Susa, vila antica d'Iran, una de las capitalas d'Elam, puèi de l'Empèri Aquemenida.
* Shush, vila d'Iran que se desvelopat a l'entorn de las roïnas de Susa.
* Susa, vila piemontesa de lenga arpitana, ancianament de lenga occitana.
* Susa, comuna anciana en Ongria.
*Susa es un estat en Tunisia (*Sousse* en francés).

## Personalitats
* Abdas de Susa, avesque persan.
* Adelaïda de Susa, princessa piemontesa del sègle XI.

### Nom de familha
Susa es un nom de familha portat per:

* Charlotte Susa (1898-1976), actritz alemanda;
* Conrad Susa (1935-2013), compositor american d'origina eslovaca;
* Katsuaki Susa (nascut en 1984), boxaire japonés.

## Referéncias
Susa (Itàlia)

**Susa**, apelat **Soisa** en vivaroaupenc de Chaumont o **Suèisa** en parlar de Roure (*Suso* en grafia mistralenca; *Seüse* en occitan ancian; *Souiza, Suèiza, Suza* o *Susa* en arpitan; *Susa* en piemontés e en italian), es 'na comuna de la Val Susa, dins lo Piemont italian.

## Istòria
* Comtat de Susa

## Veire tanben
### Liames intèrnes
* Pas de Susa
* Valadas arpitanas dau Piemont

## Referéncias
Avatime

L**'avatime** (o siya) es una lenga kwa parlada en Ghana.

## Localisacion
L'avatime es parlat dins sèt vilatges del district de Ho, dins la region de Vòlta en Ghana.

## Escritura
L'alfabet avatime es:

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Rebecca Defina, 2009, *[https://web.archive.org/web/20200125094746/https://www.academia.edu/6238127/Aspect_and_modality_in_Avatime Aspect and modality in Avatime]*, tèsa, Universitat de Lèida.
Nkami

Lo **nkami** es una lenga kwa parlada en Ghana. La lenga, parlada per pas que 400 personas, es menaçada.

## Localisacion
Lo nkami es parlat a Amankwa dins lo district de North Kwahu, dins la region de l'Èst en Ghana.

## Notas e referéncias

## Fonts
*  George Akanlig-Pare, Rogers Krobea Asante, 2009, *[https://web.archive.org/web/20191229213105/http://main.journalofwestafricanlanguages.org/index.php/downloads/send/125-volume-43-number-1/633-vowel-harmony-in-nkami Vowel Harmony in Nkami]*, Journal of West African Languages 43:1, p. 21-44.
Nyangbo

Lo **nyangbo** (o nyagbo) es una lenga kwa parlada en Ghana.

## Localisacion
Lo nyangbo es parlat dins nòu vilatges del district d'Afadzato South, dins la region de Vòlta en Ghana, per los batrugbu.

## Notas e referéncias

## Fonts
*  James Essegbey, 2019, *Tutrugbu (Nyangbo) Language and Culture*, Lèida, Brill.
Tafi

Lo **tafi** es una lenga kwa parlada en Ghana.

## Localisacion
Lo tafi es parlat dins quatre vilatges del district d'Hohoe, dins la region de Vòlta en Ghana.

## Escritura
L'alfabet tafi es:

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Mercy Bobuafor, 2013, *[https://openaccess.leidenuniv.nl/bitstream/handle/1887/20916/bookpart.pdf?sequence=23 A grammar of Tafi]*, tèsa, Lèida.
Siti

Lo **siti** (o cira) es una lenga gor parlada en Còsta d'Evòri.

## Localisacion
Lo siti es parlat dins lo vilatge de Vonkoro, situat dins lo departament de Bouna, dins la region de Bounkani.

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Andréa Alla, 2019, *[https://web.archive.org/web/20200125153320/http://www.ila.ci/upload/ila/article/2_ALLA_45.pdf Les noms complexes en siti, langue gur  de Côte d’Ivoire]*, Cahiers Ivoiriens de Recherche Linguistique (C.I.R.L.) 45, p. 19-28.
*  Jonathan Allen Brindle, Enoc Kra, 2010, *[https://www.ajol.info/index.php/gjl/article/view/86787/96682 Siti/Kyitu: an Endangered Language of Côte d’Ivoire]*, Ghana Journal of Linguistics 1:2, p. 67-76.
Ikposso

L**'ikposso** (o ikposo, kposo) es una lenga kwa parlada en Tògo e en Ghana.

## Localisacion
L'ikposso es parlat dins las prefecturas de Wawa e de l'Amou, dins la region dels Plateaux en Tògo, e tamben en Ghana.

## Escritura
L'alfabet ikposso es:

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Aude Soubrier, 2013, *[http://theses.univ-lyon2.fr/documents/lyon2/2013/soubrier_a L'ikposso uwi Phonologie, grammaire, textes, lexique]*, tèsa, Lion.
*  Louise Dozeman, Julien Koufedji, 2015, *[https://docs.google.com/viewer?url=http%3A//akpossowadza.net/fr/mlsp-dl/673/33280/87479%3Fs%3D1%26type%3D.pdf Guide de transition: français-ikposso]*, Kara, SIL Togo.
Ga (lenga)

Lo **ga** es una lenga kwa parlada en Ghana. 

## Localisacion
Lo ga es la lenga originària de la capitala de Ghana, Accra. Es tamben parlada dins las regions a l'entorn, dins los districts d'Accra Metropòla, de Ga e de Tema.

## Notas e referéncias

## Fonts
*  Akua Asantewaa Campbell, 2017, *[https://scholarship.rice.edu/bitstream/handle/1911/102269/CAMPBELL-DOCUMENT-2017.pdf?sequence=1&isAllowed=y A Grammar of Gã]*, tèsa, Rice University.