Katsuhiro Otomo

**Katsuhiro Otomo** (大友・克洋) es un dessenhaire de manga, scenarista e realisator de films d'animacion. Nasquèt lo 14 d'abril de 1954 dins la prefectura de Miyagi, al Japon. Es entre autre l'autor d**[[Akira (manga)|Akira]]'', de son [[Akira (anime)|adaptacion en anime]] e de ''[[Steamboy]]''.

== Biografia ==
=== De començaments classics ===
Katsuhiro Otomo venguèt lèu apassionat pel mond de la benda dessenhada e del [[cinèma]]; abans de se lançar dins aquel [[univèrs]], decidiguèt s'anar a la capitala. En [[1973]], a detz e nòu ans, Otomo faguèt ja fòrça òbras per las edicions [[Kodansha]], la cadena de [[television]] [[NHK]] o pel [[magazin]] ''Action Comics''. E dins aquela revista publiquèt sa premièra benda dessenhada: una adaptacion de ''[[Mateo Falcone]]'' de [[Prosper Mérimée]], que nomenèt ''Jusei'' (''[[A Gun Report]]'').

Collaborèt près de sièis ans amb ''Action Comics'', i creant una seisentana d'istòrias cortes, qu'una será a l'origina de ''[[Memories (film, 1995)|Memories]]''. Lo grafisme d'Otomo es encara pas plan establit, quitament se tend totjorn mai cap al fotorealisme, alara que lo tèma dels seus recits tend cap a la violéncia o lo futur. Pauc conegut, es pasmens seguit per d'amators que presavan sas istòrias destacadas del canon tezukien del manga.

Sa premièra istòria granda foguèt publicada en [[1977]]. Titulada ''Sayonara Nippon'', Aquel manga conta las aventuras d'un [[karate]]ka [[japon|japonés]] a [[Nòva York]]. Otomo decidiguèt l'an seguent d'escriure ''Fireball'', recit de sciéncia ficcion que sovent prefigura ''Akira'' mas demorèt inacabat. La sortida de dos recuèlhs d'istòrias corts, ''Short Peace'' e ''Highway Star'', l'incita a contunhar dins la [[benda dessenhada]]. Produguèt d'autres serias dins los [[ans 1970]], que: ''Good Weather'', ''Hansel et Gretel'', ''Kibun wa mō sensō'' e ''Boogie Woogie Waltz''. Mas sonque foguèt al començament dels ans 1980 qu'Otomo espeliguèt vertadièrament. 

Fasent las fondacions d**Akira*, *Domu* (*Sòmis d'enfant*), publicat per Futabasha en [[1983]], es un thriller [[Tòquio|Toquioïta]] que fa resson per sa mesa en pagine fòrça cinematografica. Aquela òbra recebèt lo Grand Prèmi japonés de la [[sciéncia ficcion]].

=== *Akira* e lo novelum del manga ===
*Akira* comencèt a èsser publicat dins *Young Magazine* en decembre de [[1982]]. Mesclant amb engenh de tèmas classics de la sciéncia ficcion, coma la manipulacion psiquica, la [[distopia]], dins un univèrs postapocaliptic perfièchament bastit, Otomo, alara totalament net de l'eritatge d'[[Osamu Tezuka]] que marcava dempuèi los ans 1950 la produccion japonesa de benda dessenhada, « torna inventar la benda dessenhada a lo seu compte ».

Lo vam se faguèt subte: los volums d*'Akira*, editat per [[Kodansha]] se vendèron cadun al mens a  exemplars, e son editor li donèt son Prèmi del manga en 1984, categoria Generala (*seinen*). Otomo, venguèt al [[Japon]] un « Dieu novèl » fasent fòrça seguisseires, foguèt remarcat dins lo mond entièr pels professionals e la critica. En 1988 als Estats Units d'America e en 1990 en França, [[Epic Magazine|Epic Comics]] e [[Glénat]] tradusèron *Akira*, a un epòca ont lo manga èra encara gaireben desconegut. Èra lo començament del vam de l'explosion de la benda dessenhada japonesa dels ans 1990 dins los monds anglofòns e francofòns.

Per assegurar lo ritme de parucion exigit pels seus emplegaires, Otomo decidiguèt de fondar lo seu estudi, [[MASH Room]]. E foguèt dempuèi alara que comencèt son trabalh de [[realisator]].

=== Lo trabalh cinematografic ===
Quitament abans la creacion del seu estudi, Otomo ja aviá abordat lo mond de l'animacion. En [[1983]], participèt amb [[Akira Toriyama]] (*Dragon Ball*) e [[Rumiko Takahashi]] (*Ranma ½*) a la realizacion del film *Crusher*. Mas foguèt vertadièrament amb [[Rintaro]], sus *Armaggedon*, qu'Otomo se decobriguèt una passion per la realizacion. Faguèt d'en primièr de pichons projèctes coma la supervision dels [[Original Video Animation|OAV]] de *Violence Jack*, eissits dels manga de [[Go Nagai]] (*Goldorak*).

Qualques ans mai tard, en [[1988]], lo realizator comencèt l'adaptacion cinematografica d*Akira*. Aquela òbra d'anticipacion foguèt considerada alara coma un dels melhors films d'animacion jamai sortit. Per aquel film, Katsuhiro Otomo s'acompanhèt de personnalitats: Rintaro, [[Kawajiri]] (*Ninja Scroll*), [[Koji Morimoto]] (*Magnetic Rose*) e [[Kawamori]] (*Macross Plus*).

Se après *Akira* dessenhèt gaireben pas mai de benda dessenha, n'abandonèt pas l'scenari: en [[1991]], scenarizèt *Rōjin Z* e *Mother Sarah*, aquela darrièra seriá essent dessenhada per [[Takumi Nagayasu]]. Aquelas doas òbras foguèron publicadas per Shunkan Young Magazine (una publicacion de Kodansha) e Delcourt en [[1996]] per la version francesa. En [[1993]], concebèt *Zed*, una istòria independanta corealizada per [[Tai Okada]].

Après lo film *Akira*, Otomo produguèt una de las tres istòrias del film de sceneta, *Memories* (*cannon fodder*). En [[1997]], participèt à *Perfect Blue* e *Spriggan*, amb [[Satoshi Kon]] e Kawasaki. En 2004 sortiguèt *Steamboy*, un projècte que mayurava dempuèi un desenat d'ans.

Lo 20 de julhèt de 2013 sortiguèt *Short Peace*, un film compausat d'una introduccion e de 4 courts mestratges; Otomo realizèt lo primièr court mestratge *Combustible* e scenarizèt lo segond (*Buki yo Saraba*, « Un adieu a la armas », realizat per Hajime Katoki).

== Òbra ==
Lista complèta: 

=== Manga ===
* [[1973]] : *Jūsei*
* [[1979]] : *Short Piece*
* [[1979]] : *Highway Star*
* [[1979]] : *Fireball*
* [[1981]] : *Good Weather*
* [[1981]] : *Sayonara Nippon*
* [[1981]] : *Hansel and Gretel*
* [[1982]] : *Kibun wa mo senso*
* [[1982]] : *Boogie Woogie Waltz*
* [[1982]] : 
* [[1982]]-[[1990]] : *Akira*
* [[1983]] : *Dōmu*
* [[1987]] : *The Order to Cease Construction* (工事中止命令)
* [[1987]] : *Coming Soon*
* [[1987]] : *See You Again*
* [[1991]] : *Zed*, tirat de l'[[OAV]] *Roujin Z* (scenari, amb [[Amina Okada]])
* [[1995]] : *Akira Club* ([[Artbook]]) 
* [[1996]] : *SOS Dai Tokyo Tankentai*
* [[2002]] : *Hipira-kun* (*scénario*)

=== Cinèma ===
* [[1986]] : *Manie Manie : Les Histoires du labyrinthe*
* [[1987]] : *Robot Carnival*
* [[1988]] : *Akira*
* [[1991]] : *World Apartement Horror* (ワールド・アパートメント・ホラー)
* [[1995]] : *Memories*
* [[2004]] : *Steamboy*
* [[2006]] : *Mushishi*
* [[2013]] : *Short Peace*

== Prèmis ==
* 1983 : Japon 4 Grand Prèmi Japonés de la SF (日本SF大賞) per *Domu*
* 1984 : Japon 15 [[Prèmi Seiun]] per *DOmu* (categoria *Manga*)
* 1984 : Japon 8 Pèmi del manga Kodansha per *Akira*
* 1990 : EUA [[Prèmi Harvey (comics)|Prèmi Harvey]] de la melhora reedicion estrangièra per *Akira*
* 1992 : EUA Prèmi Harvey de la melhora edicion estatsunidenca d'una òbra estrangièra per *Akira*
* 1993 : EUA Prèmi Harvey de la melhora edicion estatsunidenca d'una òbra estrangièra per *Akira*
* 1996 : EUA Prèmi Harvey de la melhora edicion estatsunidenca d'una òbra estrangièra per *Akira*
* 2002 : EUA [[Prèmi Eisner]] de la melhora edicion estatsunidenca d'una òbra internacionala per *Akira*
* 2005 : França Cavalièr de l'[[Òrdre de las Arts e Lettras]]
* 2012 : EUA [[Temple de la renomada Will Eisner]]
* 2013 : Japon Medalha del ruban porpre
* 2014 : EUA Prèmi Winsor McCay al 41 [[Prèmi Annie]]
* 2015 : França [[Grand prèmi de la vila d'Engoleime]] al [[Festenal internacional de la benda dessenha d'Engoleime]]

== Annèxes ==
=== Bibliografia  ===
* Collectif, « L'architecte du Chaos », dans *Calliope* N°1 p.24-32, [[Semic]], juin 2002.
* [[Masajiro Kanoh]], « BD Japonaise, au commencement était Tezuka », dans *Les Cahiers de la bande dessinée* , novembre-décembre 1986.

=== Articles connèxes ===
* *Akira''
* Cyberpunk

## Notas e referéncias