open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
H

Lo grafèma **H** (prononciat [ˈat͡ʃo̝]) es eiretada del latin ont èra l'ochena letra segon l'òrdre de son alfabet.
Es una letra escassa dins la lenga occitana modèrna manca en gascon, varietat que remplacèt la F latina mejançant una pèrdia del ponch d'articulacion inicial (procès popularament sonat "aspiracion") per una consonanta fricativa glotala sorda notada [h]. Aital FARINA i venguèt *haria*, FORMICA > *hormiga* per exemple.  Dins divèrsas varietats gasconas, lo son a desaparegut en seguida d'un procès d'amudiment qu'a afectat similarament l'espanhòl. Aquesta letra apareis pr'aquò combinada a d'autras letras, coma dins los digrafs **[[nh]]**, **[[lh]]** e en gascon **[[sh]]**. 

Aquesta letra s'emplega tanben mai que mai dins la transcripcion de mantun toponim estrangièr.

## Evolucion grafica de H

## Del latin a las lengas romanicas modèrnas
En latin, la H èra ja pas prononciada sistematicament a l'entorn dels sègles III o IV, que l'Appendix Probi indica doas formas incorrèctas gramaticalament, *ostiae* per *hostiae* e *aduc* en luòga d**adhuc''. Las lengas romanicas, doncas, eiretèron pas aquel son e las que pronóncian (coma lo [[romanés]] o l'occitan gascon) o an prononciat una [h] (coma l'espanhòl) l'obtenguèron ulteriorament a partir d'evolucions d'autras consonantas (coma en gascon o en espanhòl a partir de [[F]]) o per encausa de las influéncias d'autras lengas.
Graficament pr'aquò la letra es estada servada dins la màger part de las lengas romanicas per de rasons [[etimologia|etimologicas]]. Fan excepcion a aquesta causida l'occitan modèrn (franc del gascon) e l'[[italian]] (que pr'aquò la sèrva per de rasons de discriminacion visuala dins la conjugason d**avere* coma per exemple dins *ho* o *hai*).

La letra H per contra trobèt mai d'utilitat dins una granda varietat de combinasons amb d'autras consonantas, sovent per indicar de fonèmas novèls qu'existissián pas en latin. Aital en italian, [[occitan ancian]] e [[catalan ancian]] serviguèt per servar lo son [k] de *c-'' davant [e] o [i] (en catalan modèrn se pòt veire encara dins qualques noms d'ostal coma Domènech).

Cap al sègle XIII son emplec en occitan se generalizèt per marcar de sons palatalizats, coma dins los digrafs lh e nh, fins a tal ponch qu'èran encara emplegats dins lo francés dels documents del sègle XVI e que son estats servats dins lo nom en francés de qualques localitats occitanas coma Paulhan o Rodilhan per exemple.
K

**K** es l'onzena letra e l'ochena consonanta de l'alfabet latin. A un emplec fòrça limitat en occitan qu'i apareis mai que mai dins la toponimia estrangièra o dins la transcripcion e se pronóncia [k]. Seguida d'una *h*, forma un digraf, *-kh-*, que representa lo son [x] dins las transcripcions de noms e toponims estrangièrs 
Interven coma abreviacion del prefix *quilo-/kilo-* dins mantun mot coma *quilomètre* (km), *quilograma* (kg), *quilohertz* (kHz) e en informatica (kb per *kilobit*, kB per *kilobyte* etc...). 
En quimia es, jos sa forma majuscula, lo simbòl del potassi e en fisica s'emplega per lo gra kelvin. 

## Origina
Se pensa que l'escritura actuala d'aquesta letra es venguda per l'etrusc, que faguèt una adaptacion de la *kappa* grèga. L'evolucion grafica de la letra seriá la seguenta:
Naarden

**Naarden** (pron.[ˈnaːrdə(n)]) es una vila e municipalitat neerlandesa de la region de Gooi, situada dins la província d'Olanda del Nòrd.
Kobe

thumb|right|200px|Lo pòrt de Kobe
**Kobe** (神戸市?, Kōbe-shi, que significa *Pòrta deis esperits*, en japonés) es la ciutat mai granda e la prefectura dau canton de Hyōgo. S'atròba sus l'illa d'Honshū pròche d'Osaka. Son pòrt es v'un dei mai important de Japon çò que vau a la vila d'èstre embessonada amb Marselha. Es una dei tres parts de l'aglomeracion dau Keihanshin, amb Osaka e Kyoto.
Y

**Y** (i grèga [ˈi ˈɣrɛɣɔ], loc. i grega) es una letra de l’alfabet latin qu’es pas utilizada dins la grafia classica de l’occitan. L’occitan utiliza generalament lo grafèma **i**.

Dins d’autras grafias de l’occitan, es utilizada pel son . Ex. *lou pay* (lo pair).

I a de lengas que pòt portar de signes diacritics: ƴ, ý, ŷ, ÿ, ȳ, ẏ, ẙ, ỳ, ỵ, ỷ, ỹ.

Dins l’alfabet fonetic internacional, marca lo son /u/ coma dins *un*.

Existís tanben dins l'alfabet cirilic (у marca lo son /o/) qu’i pòt tanben portar de signes diacritics: ў, ӯ, ӱ, ӳ, varianta "de la coa drecha" ү, ұ, combinason dins la letra arcaïca ѹ.
Zijpe

**Zijpe** es una anciana comuna dels Païses Basses, en Olanda del Nòrd. En 2013 foguèt annexada per Schagen.
Ç

La **Ç** es una letra de l'alfabet latin; cèrtas lengas, coma lo catalan, lo francés e l'occitan, la classifican coma varianta de la letra *[[C]]*.
Eemnes

thumb|250px|Glèisa de Eemnes Buiten en 1859, pintura de Jan Fabius
**Eemnes** (pron.: [eːmˈnɛs]) es una comuna neerlandesa, situada dins la província d'Utrecht. Comptava 7.899 abitants en 2015.
Leusden

**Leusden** es una vila e comuna neerlandesa de la provincia d'Utrecht. Comptava 29.043 abitants en 2013 per una superficia de 62,02 km².
Lindsey Vonn

thumb|Lindsey Vonn (2017)
**Lindsey Caroline Vonn**, nascuda **Kildow** (St. Paul, Minnesòta, 18 d'octobre de 1984) es una esquiaira americana. Foguèt la primera campion olimpic americana de esqui alpenc (Jòcs Olimpics de 2010). Deten lo recòrd de victòria en Copa del Monde d'esquí alpin dempuèi genièr de 2015.

## Palmarès

* **[[Jòcs Olimpics]]**:
** 20 px 1
** 12 px 1

* **[[Campionat del Mond d'esquí alpin]]**:
** 20 px 2
** 15 px 3

* **[[Copa del Monde d'esquí alpin]]** (Golden Globe)
** 20 px 15
** 15 px 5
** 12 px 5

* **[[Copa del Monde d'esquí alpin]]** (espròva)
** 20 px 64
** 15 px 29
** 12 px 16
Mysore

**Mysore** (o Mysuru, en cannada: ಮೈಸೂರು *maisūru*) es la segonda vila de l'Estat du Karnataka en Índia, capluòc del districte de Mysore, anciana capitala del reialme de Mysore.

En 2011, la vila comptava  abitants.

## Referéncias
Tipu Sultan

**Tipu Sultan**, (en ordo:ٹیپو سلطان, en cannada: ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನ್ ) tanben conegut amb lo nom de **Tipu Sahib** (1749-4 de mai de 1799) foguèt sultan de Mysore a partir de 1782 e un dels principals oposants a l'installacion del poder britanic en Índia, çò que li valguèt l'escai de *Tigre de Mysore*.
Annelise Coberger

**Annelise Coberger** (Christchurch, Nòva Zelanda, 16 de setembre de 1971) es una anciana esquiaira alpina neozelandesa.
Amy Williams

thumb|Amy Williams (2010)
**Amy Joy Williams** (Cambridge, 29 de setembre de 1982) es una anciana esqueletonaira anglesa. Ganhèt una medalha d'aur als Jòcs Olimpics de 2010.
Klingon

Lo **klingon** es une lenga construcha.thumb|180x180px|by Cristiano Betta Licensed under CC BY 2.0
Dins aquesta lenga, lo mot « Bonjorn » existís pas. Lo Klingon compta un trentenat de locutors sus tèrra e un centenat de personas lo sabon escriure. Los klingons son d'aliens que demòran sus la planèta Kronos. Aquesta lenga foguèt creada pel lingüist Marc Okrand en 1984 pel film Star Treck III . Existisson d'autras lengas imaginàrias coma lo Sildave (Tintin) o lo Nav'i (Avatar). Tolkien, l'autor del « Sènher  del anèls » n'inventèt un dezenat. Los klingons son de guerrièrs, adonc lo vocabulari  bellicós es ric, i a pas cap de formula de cortesiá e Okrand causiguèt de sons guturals e talhats, que cal prononciar amb fòrça. .

thumb|left
Lo Klingon se pòt escriure de doas menas, en caractèrs « pIqaD » coma sus la fotografia o en caractèrs latins. Utilizan las letras majusculas per representar los sons que se pronóncian pas coma en anglés (per exemple, H coma Bach en alemand) e lo signe ' es la representacion d'un son glotal. Coma en Turc, la magèr part dels mots contenon de prefixes e de sufixes aponduts a la raissa.. Existisson 29 prefixes e 36 sufixes per los verbs. Per dire « Avètz pas tròp talent ? » escrivon « bIghungqu'bea' », -be representa la negacion e -a l'interrogacion. Dins la frasa, se trapa d'en primièr lo complement d'objècte, puèi lo verb e enfin lo subjècte.  Nombrosas aisinas son a disposicion per estudiar la lenga : un diccionari vendut a 250 000 exemplars, de corses en linha, una guida de conversacion descargable sus i-phone. Lo Klingon Language Institute  balha tanben quatre nivèls de certificacion (KLCP).

thumb|180x180px|by Juvarra - Own work. Licensed under CC BY-SA 3.0Lo Klingon es tanben un subjècte de tèsa, e un psicolingüista coma l'especialista Lawrence M. Schoen balha mai d'unas conferéncias. Armond Speers parlèt a son filh solament en Klingon las tres primièras annadas de sa vida per estudiar lo procediment d'aquesiment d'una lenga en co dels mainatges. Hamlet, l'epopèia de Gilgamesh foguèron revirats e publicats , lo teatre Zeebelt joguèt en 2010 l'opéra « u' » escrit en Klingon, podètz tanben visitar las caunas de Jenolan ,en Austràlia, amb una audioguida dins aquesta lenga o encara crompar un clavièr d'ordenador amb de tòcas representant las lètras de l'alfabet Klingon. Existís tanben un traductor en linha.
Laura Robson

thumb|250px|Laura Robson en 2012
**Laura Robson** (Melbourne, Austràlia, 21 de genièr de 1994) es una jogaira de tennis britanica.
Jérôme Marie Champion de Cicé

vinheta

**Jérôme Marie Champion de Cicé** (Roazhon - siá *Rennes* -, lo 3 de setembre de 1735 - Ais de Provença, lo 9 d'aost de 1810) sieguèt un prelat francés d'origina bretona qu'ocpèt lei sièti occitans de z-Ais, Rodès e Bordèu. 

Es a l'origina de la *Declaracion dei Drechs en 24 articles*, ela mema fònt d'inspriration de la furtura *[[Declaracion dei Drechs de l'Òme e dau Ciutadan]]*.

Favorable ai lengas localas, faguèt editar de cantics religiós en dobla version francés/provençau. Coma va sotalihna Renat Merle, aquèu tèxte emplega una grafia a l'encòp gramaticala (ambé de consonantas latentas de pluraus e infinitius) mai simpla ambé pauc de consonanta etimologica.

## Edicion
* *Recueil de cantiques spirituels*. Tolon : Alexandre Curet, 1814http://books.google.fr/books?id=ZocsPtyAXJwC&printsec=frontcover&dq=J%C3%A9r%C3%B4me+Marie+Champion+de+Cic%C3%A9+recueil+cantiques&hl=fr&sa=X&ei=xr-7UY6pFYuGhQf6ooEI&ved=0CDwQ6AEwAA.

## Fònt
*Merle, Renat. *Inventaire du texte provençal de la region toulonnaise*. Nimes : GRAICHS, 1986.
Coiòt

Lo **coiòt** (*Canis latrans*, que significa "can jaupaire") es un membre de la familha Canidae, emparentat amb lo can domestic. Los coiòts se tròban pas qu'en America del Nòrd e America Centrala; dempuèi Canadà fins a Còsta Rica. Lo sieu nom ven del mot nahuatl *coyotl* (AFI /ˈkojo:tɬ/). E mai que s'amassen de còps que i a en manadas, son en general solitaris. Vivon en mejana 6 ans. Recentament, se son descobèrts de manadas de coiòts dins las montanhas centralas de Panamà, çò que fa pensar a una migracion cap al sud d'aqueste mamifèr.

Malgrat que foguèsson estat intensament caçats, los coiòts son un dels pauques grands animals qu'an alargat son abitat dempuèi la conquista d'America pels europèus. An ocupat d'airals en America del Nòrd ancianament abitats pels lops, e se son abituats a consomar d'escobilhas e a caçar d'animals domestics.
Panda gigant

Lo **panda gigant** (*Ailuropoda melanoleuca*) es una espècia de mamifèr de l'òrdre Carnivora e de la familha dels orses (Ursidae), coma o mòstran los darrièrs estudis del sieu ADN. Lo panda roge el, aperten a una familha pròpria e independenta, la dels Ailuridaes. Nadiu de China centrala, lo panda gigant abita en de regions montanhudas coma Sichuan o Tibet, fins a una altitud de 3.500 mètres. Es en perilh critic d'escantiment; l'espècia es fòrça localizada. La principala noiridura del panda gigant es lo bambó.  L'ors panda es lo simbòl de WWF (Fons mondial per la proteccion de la natura) dempuèi 1961.
Pona

**Pune** (en anglés Poona, en marata: पुणे *Puṇē*) es una vila de Maharashtra, en Índia.

## Administracion
Pune es lo capluòc del districte de Pune.

## Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 3 124 458 abitants e aquela de l'aglomeracion, sonada la metropòli, èra de 5 057 709.

## Fonts
*  *[https://www.census2011.co.in/census/city/375-pune.html Pune: Census 2011-2020 data]*
HafenCity

thumb|250px|Vista aeriana (dempuèi l'èst) de HafenCity
**HafenCity** es un barri situat dins lo districte de Hamburg-Mitte de la vila alemanda d'Amborg. Foguèt creat coma entitat novèla del districte l'1 de març de 2008, e es a conéisser un projècte de regeneracion urbana.
Marata

Lo **marathi**  o **marata** (मराठी, Marāṭhī) (AFI: /məˈɾaʈʰi/) es una lenga indoariana. Es la lenga oficiala de l'estat indian de Maharashtra e una de las 23 lengas oficialas de l’Índia. Aviá 73 milions de parlaires en 2001. Lo marata es la lenga que ten lo quatren pus important nombre de parlaires nadius en Índia. Los dialèctes majors del marata son lo marata estandard e lo warhadii. I tanben mai d'un sosdialèctes coma l'ahirani, lo dangi, lo vadvali, lo samavedi, lo khandeshi e lo malwani.
Fontaine Bartholdi

thumb|250px|La Fontaine Bartholdi
La **Fontaine Bartholdi** es una font de la vila de Lion. Situada a la place des Terreaux, dins lo centre de la vila (1èr arrondiment), deu son nom al fach que foguèt realizada per l'escultor francés Frédéric Auguste Bartholdi.
L'Illustration

**L'Ilustration** que ho un deus principaus jornaus setmanaus francés estampat enter 1843 e 1944.

Fondat a París, que's mudè a Bobigny dens una grada tor de bricaen 1933 (uei vaduda residéncia estudiantina).

Que ho lo prumèr de publicar fotografias. Gavidat peu collaborator Jacques Bouly de Lesdain e vadut votz de la propaganda nazi que ho barrata la Liberacion.
Avast Antivirus

**Avast!** es un programa informatic d'antivirus de l'entrepresa Avast Software, qu'a sa sedença a Praga, capitala de Chequia. Sa primièra version foguèt creada en 1988.
Niendorf

**Niendorf** (en bas alemand: **Niendörp**) es una comuna del bezirk d'Eimsbüttel de l'estat d'Amborg en Alemanha. En 2011 comptava 39.760 abitants.
Primo Nebiolo

thumb|Primo Nebiolo
**Primo Nebiolo** (Scurzolengo, 14 de julh de 1923 – Roma, 7 de novembre de 1999) foguèt un dirigent esportiu italian.
Elba (flume)

**Elba** (en chèc *Labe*, en sorab *Łobjo*, en polonés *Łaba*, en bas alemand *Elv*, en alemand *Elbe*, en ongrés *Elba*) es un flume de l'Euròpa Centrala que ten son origina en Boèmia (Republica Chèca), en fàcia dels Sudets. Se geta dins la mar del Nòrd dins un grand estuari que s'i tròba la ciutat-estat d'Amborg (Alemanha), un dels pòrts mai importants d'Euròpa.
Françoise Sagan

**Françoise Sagan**, de son nom vertadièr **Françoise Quoirez** (Cajarc, 21 de junh de 1935 – Honfleur, 24 de setembre de 2004) foguèt una escrivana francesa.

## Òbras
### Romans
* *Bonjour tristesse* (1954)
* *Un certain sourire* (1956)
* *Dans un mois, dans un an* (1957)
* *Aimez-vous Brahms...* (1959)
* *Les Merveilleux Nuages* (1961)
* *La Chamade* (1965)
* *Le Garde du cœur* (1968)
* *Un peu de soleil dans l'eau froide* (1969)
* *Des bleus à l'âme* (1972)
* *Un profil perdu* (1974)
* *Le Lit défait* (1977) 
* *Le Chien couchant* (1980)
* *La Femme fardée* (1981)
* *Un orage immobile* (1983)
* *De guerre lasse* (1985)
* *Un sang d'aquarelle* (1987)
* *La Laisse* (1989)
* *Les Faux-fuyants* (1991)
* *Un chagrin de passage* (1993)
* *Le Miroir égaré* (1996)
Yohan Blake

thumb|250px|Yohan Blake durant los campionats del mond de Daegu en 2011
**Yohan Blake**, escaissat **The Beast** ("la Bèstia") (Saint James, Jamaica, 26 de decembre de 1989) es un atlèta jamaican. Especializat dins l'esprint dels 100 mètres e 200 mètres, ganhèt una medalha d'aur als campionats del mond en 2011, venent aital lo vencedor mai jove dins l'istòria de la corsa dels 100 m. L'an seguent, emportèt amb l'equipa jamaïcana la medalha d'argent en 100 m e 200 m del temps dels Jòcs Olimpics de Londres de 2012.
Luguelín Santos

thumb|250px|Luguelín Santos del temps del Campionat Mondial d'Atletisme a Moscòu en 2013
**Luguelín Miguel Santos Aquino** (Bayaguana, Monte Plata, Republica Dominicana, 12 de novembre de 1992) es un atlèta e militar dominican especializat del 400 m. Durante sa carrièra esportiva s'es ganhat una medalha d'aur  als Jòcs Panamericans de Canadà en 2015, una medalha d'argent als Jòcs Olimpics, e una medalha de bronze al Campionat mondial d'Atletisme a Moscòu.
Abdalaati Iguider

**Abdalaati Iguider** (en arab: عبد العاطي إگيدر; Errachidia, 25 de març de 1987) es un atleta marroquin, especialista del 1.500 mètres.
Mohamed Farah

thumb|250px|Sir Mo Farah en 2013 a Moscòu
**Sir Mo Farah** (Mogadisho, 23 de març de 1983) es un atlèta britanic.
Aar

**Aar** (nom francés; en alemand: *Aare*) es un riu de Soïssa de 295 km de longor, que nais dins lo massís d'Aar-Gothard e es afluent de Ren (en riba l'esquèrra). Passa per las gòrjas de l'Aar (*Aareschlucht* en alemand),passa Meiringen, travèrsa lo lac de Brienz, passa Interlaken, travèrsa lo lac de Thun abans de passar per Bèrna; après, recep las aigas del riu Sarine e continua fins al lac de Bienne. Pren puèi la direccion de l'est, passant al pe del Jura. Se li unisson los rius Emme, Reuss e Limmat. Crosa las vila d'Olten, Aarau e Brugg. Aar continua puèi son camin cap al nòrd fins al Ren.

## Galariá

File:Suisse 2005 Thun ponts couverts.jpg|Thun
File:Suisse 2005 Berne aare 2.jpg|Bèrna
File:Aare Mattequartier Altstadt Bern.jpg|Bèrna
File:Aare river in Bern.jpg|Bèrna
File:Swiss buren 02.JPG|Büren
File:A5 Aarebruecke.jpg|Arch
File:Soleure aar.JPG|Solothurn
File:Aarburg Altstadt.jpg|Aarburg 
File:Picswiss_SO-18-02.jpg|Olten 
File:Brugg Aare.jpg|Brugg 
File:London2007zurich img 5743.jpg|Coblença (Soïssa)
Abel Mutai

vinheta|Abel Mutai (2011)

**Abel Kiprop Mutai** (districte de Nandi, Kenya, 2 d'octobre de 1988) es un atleta kenyan, especialista del steeple.
Aries Merritt

**Aries Merritt** (nascut lo 24 de julhet de 1985 a Chicago) es un atlèta american especialista del 110 mètres baranhas. Guerdonat durant los Jòcs olimpics d'estiu de 2012, a Londres, es l'actual detentor del recòrd del monde del 110 m baranhas amb 12 s 80, establit lo 7 de setembre de 2012 durant lo Memorial Van Damme de Brussèlas.
Hansle Parchment

`
thumb|250px|Hansle Parchment en 2015 a Beijing
**Hansle Parchment** (Saint Thomas, Jamaica, 17 de junh de 1990) es un atlèta jamaican especialista del 110 mètres baranhas.
### Palmarès
Revòuta dei Turbants Jaunes

La **Revòuta dei Turbants Jaunes** se debanèt de 184 a 192 dins l'Empèri Chinés. Fuguèt entraïnada per Zhang Jiao, fondator de la secta taoïsta Taiping, qu'organizèt una insureccion còntra la dinastia Han. Sei partisans adoptèron un turbant jaune coma signe de raliment donant son nom a la revòuta.

En causa de l'afebliment dau govèrn centrau en declin dempuei de decennis, lei Han fuguèron rapidament en dificultat. Deguèron donc demandar l'ajuda de generaus e de vassaus poderós que capitèron d'esquichar pauc a pauc la revòuta. La mòrt de Zhang Jiao favorizèt la victòria deis aliats de l'emperaire. Pasmens, lei combats entraïnèron lo partiment de l'Empèri entre lei senhors e generaus venceires que perdiguèt la direccion vertadiera de l'Empèri e dispareguèt en 220.

## Liames intèrnes

* Dinastia Han.
* Periòde dei Tres Reiaumes.
* Republica Populara de China.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Dinastia Xia

La **dinastia Xia** es, segon l'istòria chinesa tradicionala, la premiera dinastia imperiala chinesa. Auriá dirigit un principat de China Centrala de 2205 a 1767 avC. Pasmens, en causa de la manca de vestigis descubèrts e de documents escrichs, son existéncia es encara mau segura e lei dètz-e-sèt sobeirans Xia an un aspèct fòrça legendari.
Dinastia Shang

La **dinastia Shang** fuguèt la segonda dinastia chinesa tradicionala e es la premiera que son existéncia es demostrada per de vestigis arqueologics. Reinèt de 1750 a 1040 avC. Èra basat sus la cultura de milh e desvolopèt divèrsei trachs caracteristics de la societat chinesa dei periòdes seguents coma lo culte deis ancians e una ierarquia estricta. Lo rèi dominava la societat gràcias a sei foncions religiosas. Existiá una aristocràcia qu'èra cargada de la guèrra còntra lei populacions estrangieras e, de còps, entre elei.

## Ligams intèrns

* Dinastia Xia.
* Dinastia Zhou.
* Republica Populara de China.

## Nòtas e referéncias
Stephen Kiprotich

thumb|Stephen Kiprotich (2014)
**Stephen Kiprotich** (Kapchorwa, Oganda, 27 de febrièr de 1989) es un atleta ogandés especialista en corregudas de longa distància. Se ganhèt la medalha d'aur al maraton dels Jòcs Olimpics de Londres de 2012 amb un temps de 2:08:01. Kiprotich foguèt lo primièr atleta d'Oganda que ganhèsse una medalha als Jòcs Olimpics dempuèi 1996 e la primièra d'aur dempuèi 1972.
Abel Kirui

**Abel Kirui** (Bomet, Kenya, 4 de junh de 1982) es un atleta kenyan especialista de las corregudas de longa distància. Se ganhèt la medalha d'aur del maraton del campionat del mond de 2009 que se debanèt a Berlin e al de 2011 que se faguèt a Daegu. Durant los Jòcs Olimpics de Londres en 2012, capitèt de ganhar la medalha d'argent en maraton, precedit per l'ogandés Stephen Kiprotich que s'emportèt la d'aur.
Renaud Lavillenie

**Renaud Lavillenie**, nascut lo 18 de setembre de 1986 a Barbezieux-Saint-Hilaire (Charenta), es un atleta francés, especialista del Saut amb pèrga. Obtenguèt lo recòrd del monde de sa categoria lo 15 de febrier de 2014, en passar  en sala a Donetsk en Ucraïna.
Björn Otto

**Björn Otto** (nascut lo 16 d'octobre de 1977) es un atlèta alemand especialista del saut amb pèrga.
Establiguèt son recòrd personal a 6.01 mètres, lo 5 de setembre de 2012 a Aquisgran.
### Referéncias
Madonna

thumb|right|Madonna en 2015

**Madonna Louise Veronica Ciccone**, mai coneguda coma **Madonna** (Bay City, Michigan, 16 d'agost de 1958) es una cantaira, compositora e productritz americana.

Escaissada la "Reina del Pop" (en anglés: *Queen of Pop*), Madonna es una icòna populara internacionala dempuèi las tres darrièras decadas.

## Discografia
* *Madonna* (1983)
* *Like A Virgin* (1984)
* *True Blue* (1986)
* *Like A Prayer* (1989)
* *Erotica* (1992)
* *Bedtime Stories* (1994)
* *Ray of Light* (1998)
* *Music* (2000)
* *American Life* (2003)
* *Confessions on a Dance Floor* (2005)
* *Hard Candy* (2008)
* *MDNA* (2012)
* *Rebel Hearts* (2015)
**Madame X* (2019)
Charles Aznavour

thumb|250px|Charles Aznavour en 2014
**Charles Aznavour**, nascut **Chahnour Varinag Aznavourian** (en armèni: Շահնուր Վաղինակ Ազնավուրեան; París, 22 de mai de 1924 – Moriés, Bocas de Ròse, 1èr d'octobre de 2018) foguèt un cantaire francés. Amb una carrièra qu'a durat mai de 60 ans, es un dels interprèts mai populars e apreciats de la cançon francesa e es estat sovent comparat amb Frank Sinatra. Durant sa carrièra d'artista a interpretat sas cançons en cinc lengas e a vendut mai de 100 milions de disques.

A sa mòrt dins son ostau segondari en Provença, èra domiciliat a Genèva, ont èra representant permanent d'Armenia a l'ONU. Èra tanben, dempuèi 1995, representant permanent d'Armènia a l'Unesco.

## Discografia

* *Charles Aznavour chante Charles Aznavour, n° 1* (1953)
* *Charles Aznavour chante Charles Aznavour, n° 2* (1955)
* *Charles Aznavour chante Charles Aznavour, n° 3* (1956)
* *Bravos du Music-Hall* (1957)
* *Believe in me!* (1958)
* *C'est ça* (1958)
* *Les deux guitares* (1960)
* *Je m'voyais déjà* (1960)
* *Il faut savoir* (1961)
* *Alléluia* (1962)
* *Qui?* (1963)
* *La mamma* (1963)
* *Charles Aznavour, vol. 1 Versions nouvelles* (1964)
* *Charles Aznavour, vol. 2 Versions nouvelles* (1964)
* *Que c'est triste Venise* (1964)
* *Charles Aznavour, vol. 3 Versions nouvelles* (1964)
* *Aznavour 65* (1965)
* *La bohème* (1966)
* *De t'avoir aimée* (1966)
* *Entre deux rêves* (1967)
* *Face au public* (1968)
* *J'aime Charles Aznavour, vol. 4 Versions nouvelles* (1968)
* *Désormais* (1969)
* *Aznavour sings Aznavour, vol. 1* (1969)
* *Aznavour sings Aznavour, vol. 2* (1970)
* *Non, je n'ai rien oublié* (1971)
* *Idiote je t'aime* (1972)
* *Aznavour chez lui, à Paris* (1973)
* *Ce soir là, Aznavour. Son passé au présent* (1973)
* *Visages de l'amour* (1974)
* *Hier encore Versions nouvelles, orchestrations de Del Newman* (1975)
* *Voilà que tu reviens* (1976)
* *Plein feu sur Aznavour* (1976)
* *Je n'ai pas vu le temps passer* (1978)
* *Guichets fermés* (1978)
* *Un enfant est né* (1978)
* *Autobiographie* (1980)
* *Charles Aznavour est à l'Olympia (Live, Olympia 1980)* (1981)
* *Je fais comme si* (1982)
* *Une première danse* (1982)
* *Charles chante Aznavour et Dimey* (1983)
* *Aznavour (Embrasse-moi)* (1986)
* *Aznavour (Je bois)* (1987)
* *Récital Aznavour (Live, Palais des congrès 1987)* (1987)
* *L'éveil Nouveaux enregistrements* (1989)
* *L'élan Nouveaux enregistrements* (1989)
* *L'envol Nouveaux enregistrements* (1989)
* 1991 Aznavour 92 (Tréma)
* 1994 Toi et moi (Musarm)
* 1995 Aznavour – Minnelli au Palais des Congrès de Paris (en vivo, recitales del 20 novembre al 15 de diciembre de 1991) (EMI)
* 1995 Palais des Congrès 1994 (Live) (EMI)
* 1996 Roche et Aznavour (EMI)
* 1996 Charles Aznavour au Carnegie Hall (Live, juin 1995) (EMI)
* 1997 Plus bleu (EMI)
* 1998 Jazznavour (EMI)
* 1999 Palais des congrès 97/98 (Live) (EMI)
* 2000 Aznavour 2000 (EMI)
* 2001 Palais des congrès 2000 (Live) (EMI)
* 2003 Je voyage (EMI)
* 2005 Bon anniversaire Charles – Palais des congrès 2004 (Live) (EMI)
* 2005 Insolitement vôtre (EMI)
* 2007 Colore ma vie (EMI)
* 2011 Toujours
Ashton Eaton

vinheta|Ashton Eaton en 2012 al championat del mond indoor d'Istanbul
**Ashton James Eaton** (Portland, Oregon, 21 de genièr de 1988) es un atlèta american, especialista del decatlon e de l'eptatlon. Es un campion olimpic qu'a actualament lo recòrd mondial a l'encòp coma decatlonian e eptatlonian.
Kim Wilde

thumb|250px|Kim Wilde en 2007
**Kim Smith**, mai coneguda coma **Kim Wilde** (Londres, 18 de novembre de 1960) es una cantaira anglesa. Venguèt famosa a la debuta de las annadas 1980 en plena periòda new wave gràcias a sas cançons "Kids in America" e "Cambodia". En 1983, recebèt lo Brit Award de la melhora artista britanica.
Dempuèi lo començament de sa carrièra a vendut mai de 10 milions d'albums e 20 milions de singles dins lo mond entièr.

En 1986, a représ ambe fòrça succès la cançon "You Keep Me Hangin' on" de The Supremes. 

## Discografia
* *Kim Wilde* (1981)
* *Select* (1982)
* *Catch As Catch Can* (1983)
* *The Very Best Of* (1984)
* *Teases & Dares* (1984)
* *Another Step* (1986)
* *Close* (1988)
* *Love Moves* (1990)
* *Love Is* (1992)
* *The Singles Collection 1981–1993* (1993)
* *Now & Forever* (1995)
* *The Very Best of Kim Wilde* (2001)
* *Never Say Never* (2006)
* *Come Out And Play* (2010)
* *Snapshots* (2011)
* *Wilde Winter Songbook* (2013)
* *Here Come the Aliens* (2018)
* *Closer* (2025)
Serguèi Kirdiàpkin

thumb|250px|Serguèi Kirdiàpkin en 2012
**Serguèi Alexàndrovich Kirdiàpkin** (en rus: Сергей Александрович Кирдяпкин; Insar, 18 de junh de 1980) es un atlèta rus, especialista de la caminada atletica (20 e 50 km). Es maridat a la caminaira russa Aníssia Kirdiàpkina.
Hugo Lloris

thumb|230px|Hugo Lloris en 2018
**Hugo Lloris** (Niça, 26 de decembre de 1986) es un fotbolaire occitan. Es capitani de l'equipa nacionala francesa de fotbòl dempuèi febrièr de 2012. Jòga actualament amb lo Tottenham Hotspur.
Adil Rami

**Adil Rami** (Bastia, Corsega, 27 de decembre de 1985) es un fotbolaire internacional francomarroquin. Jòga actualament al País Valencian, coma defensa dins lo Valéncia CF.
Patrice Evra

thumb|250px|Patrice Evra en 2012 durant l'Euro de Fotbòl
**Patrice Latyr Evra** (Dakar, 15 de mai de 1981) es un fotbolaire francés d’origina senegalesa. Joguèt en Occitània a Niça e au Monegue abans de partir jogar al Juventus de Turin.
Mathieu Valbuena

**Mathieu Valbuena**, naissut lo 28 de setembre de 1984 a Bruge, Aquitània, es un fotbolaire professionau que jòga a l'Olimpic de Marselha.

Maugrat que fuguet bèu promier eissut (e suportaire) dei Girondins de Bordèu, Mathieu Valbuena, tanben escais-nomat *Petit Vélo* venguèt un jogaire emblematic dau grand rivau dei bordelés, l'Olimpic de Marselha, que li es professionau despuei 2006 après d'aguer estat fòra-bandit dau centre de formacion dei Girondins e après d'aguer passat tres annadas de temps dins lei divisions amatritz, promier amb lo Langon-Castèth FC puei amb lo FC Liborna.

Despuei 2010, es tanben seleccionat dins l'equipa de França de fotbòl, que li venguèt, a cha pauc, v'un dei pilars ofensiu.
Anja Pärson

thumb|Anja Pärson (2013)
**Anja Pärson** (Umeå, Suècia, 25 d'abril de 1981) es una esquiaira alpina suedesa.
Territòris del Nòrd Oèst

Los **Territòris del Nòrd Oèst** (en anglés : *Northwest Territories*, lengas atabascanas : *Denendeh*, en inuinnaqtun : *Nunatsiaq*, en inuktitut : ᓄᓇᑦᓯᐊᖅ,*Nunatsiaq*) son un dels  tres  territòris federals de Canadà. Dintrèron dins la Confederacion canadenca lo 15 de julhet de 1870, mas la termièras actualas datan del 1èr d'abrial de 1999, amb la creacion de Nunavut. Confrontan a l'oèst Yukon, a l'èst Nunavut e al sud la Colómbia Britanica, Albèrta e Saskatchewan. S'estendon sus una superfícia de 1 346 106 km2, Se tracta de la tresena pus granda delimitacion del país, après Nunavut e Quebèc. Amb una populacion de 41 786 abitants (donadas de 2016), los Territòris del Nòrd Oèst  son lo segond e pus grand pus poblat dels tres territòris  del nòrd de Canadà. La populacion estimada en 2020 es de 45,161 abitants. La capitala es Yellowknife.

S'i tròban lo Grand lac de l'Ors — pus grand lac situat integralament en Canadà —, lo Grand lac dels Esclaus, lo flume Mackenzie e los canhons de la réserva del pargue nacional de Nahanni. Lo territòri s'estend tanben sus la partida occidentala de l'archipèla Artica e comprend las illas Banks e del Prince-Patrick, e de tròces de las illas Victòoria e Melville. Son punt culminant es lo mont Nirvana, près de la frontièra amb Yukon, culminant a 2 773 mètres d'altitud. Lo territòri es majoritàriament cobèrt per la taiga.
Daniel Balavoine

thumb|250px|Daniel Balavoine en 1984
**Daniel Balavoine** (Alençon, 5 de febrièr de 1952 - 8 km de Gourma-Rharous, Mali, 14 de genièr de 1986) foguèt un cantaire e cantautor francés. A d'originas bascas (*Etcheberts*) e occitanas del costat de sa menina gascona (*Marie Marguerite Ducamp*), a quitament un pauc viscut dins sa familha pendent sa joventut a Pau (Bearn).

Se faguèt conéisser en França de caps la fin de l'annada de 1978 gràcias al succès de sa cançon en francés "Le Chanteur", e tanben a la meteissa periòda gràcias a son interpretacion de Johnny Rockfort dins l'opèra rock *[[Starmania]]* creat per Michel Berger e Luc Plamondon. Se faguèt remarcar posteriorament per son engatjament civic e social.

Moriguèt tragicament dins un accident d'elicoptèr durant lo Ralli del París - Dakar lo 14 de genièr de 1986.

## Discografia
* *De vous à elle en passant par moi * (1975)
* *Les aventures de Simon et Gunther... Stein * (1977)
* *Le chanteur* (1978)
* * Face amour / Face amère * (1979)
* * Un autre monde * (1980)
* * Vendeurs de larmes * (1982)
* * Loin des yeux de l'Occident* (1983)
* * Sauver l'amour * (1985)

## Cançons mai conegudas
* *Le chanteur* (1978)
* *Quand on arrive en ville* (1979, tirat de l'opèra rock *[[Starmania]]*)
* *SOS d'un terrien en détresse* (1979, tirat de l'opèra rock *[[Starmania]]*)
* *Lucie* (1979)
* *Mon fils, ma bataille* (1980)
* *Lipstick polychrome / Je ne suis pas un héros* (1981)
* *La vie ne m’apprend rien* (1981)
* *Vivre ou survivre* (1982)
* *Vendeurs de larmes* (1982)
* *Pour la femme veuve qui s’éveille* (1983)
* *Dieu que c'est beau* (1984)
* *L'Aziza / Tous les cris, les S.O.S.* (1985)
* *Sauver l'amour* (1986)
* *Aimer est plus fort que d’être aimé* (1986)

## Daniel Balavoine cantat pels autres
Ja plan popular en França al moment de sa mòrt, aquesta subrevenguda de faiçon inopinada contribuïrà a far de Daniel Balavoine una legenda de la pop francesa a títol postum : aital, de nombroses artistas reprendràn sas cançons, e aquelas represas auràn quitament de còps una capitada francament superiora a las versions originalas.
* *Lucie* per Jeanne Mas (1987)
* *Tous les cris, les S.O.S.* per Jeanne Mas (1990)
* *Je ne suis pas un héros* per Johnny Hallyday (1991)
* *La vie ne m’apprend rien* per Liane Foly (1999) 
* *Tous les cris, les S.O.S.* per Lena Kann (1999)
* *Vivre ou survivre* per Natasha St-Pier (2006)
* *SOS d'un terrien en détresse* per Grégory Lemarchal (2007)
* *Tous les cris, les S.O.S.* per Zaz (2016)
* *Aimer est plus fort que d'être aimé* per Cats on Trees (2016)
* *Tous les cris, les S.O.S.* per Larusso (2020)
Michael Schmidt-Salomon

**Michael Schmidt-Salomon** (Trevèri, 14 de setembre de 1967) es un escrivan e filosòf alemand. Es lo dirigent de la Fondacion Giordano Bruno, una organizacion umanista qu'es critica devèrs la religion. Es estat assimilat al "principal ateïsta" d'Alemanha.

## Liames extèrnes
*  Michael Schmidt-Salomon (Deutsche Biographie)
Iqaluit

**Iqaluit** (en inuktitut: ᐃᖃᓗᐃᑦ)(abans coneguda coma **Frobisher Bay**) es la capitala del territòri canadian de Nunavut. A una populacion de 15.748 abitants (2006).
Orangotan

Los **orangsotans** forman un genre (***Pongo***) de monins qu'apartenon a la familha dels ominids. Son de grands monins diurns, de pelatge clarsemat de color rovilh a irange escur, que coma los autres ominoïds, an pas de coa. Son endemics de las sèlvas tropicalas de las illas de Sumatra e Bornèo, territòris partejats entre Indonesia e Malàisia.

Le genre *Pongo* compren tres taxons distincts qu se diferencian dificilament per sa morfologia mas qu'ocupan d' airals de reparticion diferents. Los orangotans de Bornèo son leugièrament pus pichons que las doas autras espècias, orangotans de Sumatra e orangotans de Tapanuli, que se situan ambedoas a Sumatra, al nòrd e al sud del lac Toba. Son los sols grands monins que vivon pas en grop. Los mascles coma las femes son solitaris, mas aquestas pòdon viuvre acompanhadas de son pichon, que demòra amb elas pendent sas primièras annadas de vida.

Severament amenaçadas per la destruccion de son abitat al profièch de las activitats umanas, las espècias d'orangotans son totas las tres classadas Espècia en perilh d'extincion e fan l'objècte de programas de conservacion.
Hyracotherium

***Hyracotherium*** (bèstia semblanta a un daman), conegut tanben coma *Eohippus*, es un genre atudat de mamifèrs perissodactils de la familha Palaeotheriidae.

Es considerat coma un aujòl del tapir, del rinocèros e del caval. Èra un animal quadrupèd que visquèt dins l'emisfèri Nòrd (en Asia, Euròpa e America del Nòrd), pendent lo periòde Eocèn, fa de 60 a 45 milions d'ans.

*Hyracotherium* èra un pichon erbivòr de la talha d'un guèine, aviá quatre dets a las patas avant e tres a las patas de darrièr que lo central èra pus long, protegits per de batas.
Totò

thumb|250px|Totò
**Antonio Focas Flavio Angelo Ducas Comneno De Curtis di Bisanzio Gagliardi**, mai conegut per son escais **Totò** (Nàpols, 15 de febrièr de 1898 - Roma, 15 d'abril de 1967) foguèt un actor de cinèma e de teatre italian.
69 (posicion)

thumb|Posicion 69
La posicion dicha **69** (nom trach de la situacion opausada de cadun dels partenaris coma dins lo nombre) es una practica sexuala que permet l'estimulacion orala del sexe de totes dos partenaris simultanèament, valent a dire una fellacion per un òme e un cunnilingus per una femna.
Spadenland

**Spadenland** es un barri del districte de Bergedorf dins l'estat d'Amborg en Alemanha. En 2011 comptava 466 abitants per una superficia de 3,4&nbsp;km².
Advanced Composition Explorer

***Advanced Composition Explorer*** o **ACE**  es un satellit scientific del programa Explorer de l'agença espaciala americana de la NASA qu'a per objectiu d'estudiar in situ las particulas d'origina solara, interplanetaras, interstellaras e galacticas. ACE foguèt lançat en 1997 e sa mission deut durar entrò 2024.
Erich Honecker

**Erich Honecker** (Neunkirchen, 25 d'aost de 1912 - Santiago de Chile, 29 de mai de 1994) foguèt un òme politic de la Republica Democratica Alemanda. Coma secretari generau dau Partit Socialista Unificat d'Alemanha (SED) e president dau Conseu d'Estat de la RDA, dirigiguèt l'Alemanha de l'Èst de 1976 a 1989. Adoptèt una economia de « consomacion socialista » e aguèt un ròtle important dins lo raprochament entre la RFA e la RDA. Pasmens, deguèt pauc a pauc faciar de dificultats economicas en causa de la manca de modernizacion de l'economia dau país e refusèt de sostenir la politica de dubertura iniciada per Mikhaïl Gorbachov. Per aquò, foguèt reversat per la direccion dau partit en 1989. En 1991, foguèt arrestat per son ròtle dins la repression estatica menada per leis autoritats de la RDA e rapidament liberat en causa de la malautiá. S'exilèt au Chile onte moriguèt.
Friedrich Ebert

thumb|250px|Friedrich Ebert
**Friedrich Ebert** (Heidelberg, 4 de febrièr de 1871 – Berlin, 28 de febrièr de 1925) foguèt un politician alemand. Dirigent del Partit Socialdemocrata Alemand (SPD), foguèt lo primièr president de la Republica de Weimar.
Bruce Willis

vinheta

**Walter Bruce Willis** (Idar-Oberstein, Alemanha de l'oèst, 19 de març de 1955) es un actor, cantaire, scenarista e producteur de cinèma american. Willis foguèt revelat per la sèria *Moonlighting*, e venguèt lèu una dels actors mai apreciats del cinéma d'accion gràcias a son ròtle de John McClane dins lo film *Die Hard*. D'autres films coma *12 Monkeys*, *The Fifth element*, *Armaggeddon*, *The Sixth Sense* o *Unbreakable* li portèron la consecracion.

Bruce Willis foguèt maridat amb l'actritz Demi Moore en 1987. Divorcièt en 2002 e es actualament amb la modèla Emma Heming.
Vladímir

**Vladímir** (en rus: Владимир, prononciacion: [vlɐˈdʲimʲɪr]) es una vila russa e lo centre administratiu de l'Oblast de Vladímir. Es situada sul flum Kliazma a 200 km a l'èst de Moscòu. Comptava en 2010 una populacion de 345.373 personas.
Kristiansand

**Kristiansand** es una vila, una municipalitat e la capitala del comtat de Vest-Agder dins lo sud de Norvègia. La municipalitat de Kristiansand es la cinquena mai importanta del país amb una populacion de 90.476 abitants lo 1èr de genièr de 2013. La zòna urbana de Kristiansand, situada completament dins la municipalitat, teniá una populacion de 67.547 estatjans l'1 de genièr de 2009, e representa l'ochena zòna urbana mai granda de Norvègia.
Nome

**Nome** pòt designar:

## Toponims
* Nome, vila d’Alaska.
* Nome, vila norvegiana del Comtat de Telemark.

## Vejatz tanben
* Nòme
Dana Scully

L'agent especial del FBI **Dana Scully** es un personatge de ficcion de television. Interpretada per l'actritz americana Gillian Anderson, es, amassa amb l'agent Fox Mulder (interpretat per David Duchovny), un dels protagonistas principals de la sèria de television del canal Fox, *[[The X-Files]]*.
The X-Files

***The X-Files*** es una sèria de sciéncia-ficcion americana. Creada per Chris Carter narra las aventuras extraordinàrias dins l'univèrs del paranormal d'un parelh d'agents del FBI, Fox Mulder e Dana Scully.
Oelde

thumb|250px|La Langestraße dins lo centre de Oelde
**Oelde** (pron.: [ˈœldə]) es una vila alemanda situada dins lo districte de Warendorf e la region de Ren del Nòrd-Vestfàlia.
Warendorf

**Warendorf** es una vila alemanda situada en Ren del Nòrd-Vestfàlia qu'es lo capluòc de l'arrondiment de Warendorf. Comptava 37.006 abitants en decembre de 2012.
L'origina de las espècias

**L'origina de las espècias** (títol original en anglés : *On the Origin of Species*) es un libre de Charles Darwin publicat lo 24 de novembre de 1859, considerat coma un dels trabalhs precursors de la literatura scientifica e lo fondament de la teoria de la biologia evolutiva.

Lo títol complèt de la primièra edicion foguèt *On the Origin of Species by Means of Naturala Selection, or the Preservation of Favoured Races in the Struggle for Life* (L'origina de las espècias mejançant la seleccion naturala, o la preservacion de las raças favorizadas dins la lucha per la vida). En la siá sesena edicion de 1872, lo títol foguèt modificat en *The Origin of Species* (L'origina de las espècias).

Amb aquesta òbra Charles Darwin (1809-1882) prepausèt lo mecanisme de la seleccion naturala coma explicacion de l'origina de las espècias. En fasent un paralelisme amb la seleccion artificiala realizada per l'èsser uman per las plantas o lo bestial, Darwin creèt lo concèpte de seleccion naturala, es a dire que la natura selecciona las populacions melhoras per la subrevivença dins un mitan determinat e n'escarta las mens bonas.
Geronimo

**Geronimo** (mescalero-chiricahua *Goyaałé*, AFI:kòjàːɬɛ́, "lo que badalha"; junh de 1829 – 17 de febrièr de 1909) foguèt un cap important dels apaches bedonkohe que luchèt contra Mexic e Tèxas e son extension a la tèrras tribalas apachas diverses decennis durant las guèrras apachas. "Geronimo" èra lo nom que li donèron durant una batalha los soldats mexicans. Lo nom chiricahua de Geronimo es conegut en anglés coma **Goyathlay** o **Goyahkla**.

Après d'una ataca mexicana de sa tribú, ont los soldats tuèron sa maire, sa molher Alope e sos tres filhs en 1851, Geronimo va far una seria d'atacas de venjança contra los mexicans.

En 1886, après d'una longa perseguida, Geronimo se va liurar a las autoritats oficiosas texanas coma presonièr de guèrra. Ja vièlh, va venir una celebritat, apareissent dins las fieiras  mas jamai li foguèt pas possible de tornar a sas tèrras nadalas. Geronimo moriguèt en 1909 de complicacions d'una pneumonia a Fort Sill, Oklahoma.

### Referéncias
Louis de Funès

**Louis de Funès de Galarza**, dich **Louis de Funès**, (31 de julhet de 1914, Courbevoie – 27 de genier de 1983, Nantas) es un actor de cinèma francés e una vedeta deis annadas 1960-1980. Interpretava generalament de ròtle de Francés mejans impulsius e repotegaires e aviá un jòc de mimicas de remarca. Sa carriera es jalonada de succès ambé mai de 270 milions d'espectators cumulats e de ròtles importants dins de films majors dau cinèma francés coma *La Traversée de Paris* (1956), *La Vendetta* (1961), *Le Gendarme de Saint-Tropez* (1964), la trilogia *Fantômas* (1964), *Le Corniaud* (1965), *La Grande Vadrouille* (1966), *Oscar* (1967), *Le Tatoué* (1968), *Jo* (1969), *Sur un arbre perché* (1970), *La Folie des grandeurs* (1971), *Les Aventures de Rabbi Jacob* (1973), *L'Aile ou la Cuisse* (1976), *La Zizanie* (1977), *L'Avare* (1980), *La Soupe aux choux* (1981) o *Le Gendarme et les Gendarmettes* (1982). Recebèt un Cesar d'onor en 1980.
Fox Mulder

L'agent especial del FBI **Fox William Mulder** es un personatge de ficcion de television. Interpretat per l'actritz american David Duchovny, es, amassa amb l'agent Dana Scully (interpretada per Gillian Anderson), un dels protagonistas principals de la sèria de television del canal Fox, *[[The X-Files]]*.
Halle

**Halle**, nomenada tanben **Halle an der Saale**, es una vila alemanda. Es la localitat mai impotanta de l'estat federat de Saxònia-Anhalt.
Solingen

250px|thumb|Vista de Solingen-Mitte
**Solingen** (pron.: [ˈzoːlɪŋən]) es una dei vilas principalas de Ren del Nòrd-Vestfàlia dins l'Alemanha.
Neuss

thumb|250px|Ostal de la Comuna de Neuss
**Neuss** (pron.: [ˈnɔʏs], en limborgés: **Nüss**; escrich abans *Neuß* fins a 1968) es una vila alemanda de la region de Ren del Nòrd-Vestfàlia.
Paderborn

**Paderborn** es una dei vilas principalas de Ren del Nòrd-Vestfàlia en Alemanha. Poblada de mai de 150 000 abitants, se situa ras la font de la ribièira Pader.
Aequidens

Lo genre ***Aequidens*** regropa d'espècias de peisses percifòrmes qu'apartenon a la familha dels Ciclids.

## Lista de las espècias
Segon  :
* *[[Aequidens chimantanus]]* Inger, 1956
* *[[Aequidens diadema]]* (Heckel, 1840)
* *[[Aequidens epae]]* Kullander, 1995
* *[[Aequidens gerciliae]]* Kullander, 1995
* *[[Aequidens hoehnei]]* (Miranda Ribeiro, 1918)
* *[[Aequidens latifrons]]* (Steindachner, 1878)
* *[[Aequidens mauesanus]]* Kullander, 1997
* *[[Aequidens metae]]* Eigenmann, 1922
* *[[Aequidens michaeli]]* Kullander, 1995
* *[[Aequidens pallidus]]* (Heckel, 1840)
* *[[Aequidens paloemeuensis]]* Kullander et Nijssen, 1989
* *[[Aequidens patricki]]* Kullander, 1984
* *[[Aequidens plagiozonatus]]* Kullander, 1984
* *[[Aequidens potaroensis]]* Eigenmann, 1912
* *[[Aequidens rondoni]]* (Miranda Ribeiro, 1918)
* *[[Aequidens tetramerus]]* (Heckel, 1840)
* *[[Aequidens tubicen]]* Kullander et Ferreira, 1991
* *[[Aequidens viridis]]* (Heckel, 1840)

## Nòtas e referéncias

## Ligams extèrnes

* 
* 
* 
* 
* 
*
Archocentrus

**Archocentrus** es un genre neotropical, Cryptoheros Allgayer, 2001 es un genre vesin (Fishbase) pas reconegut per ITIS.

## Lista d'espècias
Segon ITIS:
* *[[Archocentrus centrarchus]]* (Gill in Gill & Bransford, 1877)
* *[[Archocentrus multispinosus]]* (Günther, 1867)
* *[[Archocentrus spilurus]]* (Günther, 1862)
* *[[Archocentrus altoflavus]]* (Allgayer, 2001)
* *[[Archocentrus centrarchus]]* (Gill in Gill & Bransford, 1877)
* *[[Archocentrus myrnae]]* Loiselle, 1997
* *[[Archocentrus nanoluteus]]* Allgayer, 1994
* *[[Archocentrus nigrofasciatus]]* (Günther, 1867)
* *[[Archocentrus panamensis]]* (Meek & Hildebrand, 1913)
* *[[Archocentrus sajica]]* (Bussing, 1974)
* *[[Archocentrus septemfasciatus]]* (Regan, 1908)
* *[[Archocentrus spinosissimus]]* (Vaillant & Pellegrin, 1902)
* *[[Archocentrus chetumalensis]]* (Schmitter-Soto, 2007)

## Ligams extèrnes

* A systematic revision of the genus Archocentrus (Perciformes: Cichlidae), with the description of two new genera and six new species Zootaxa 1603: 1–78 (2007)
* 
* 
* 
*
Benoît Potier

**Benoît Potier** (Mulhouse, 3 de setembre de 1957) es un engenhaire e director d'entrepresa francés. Es dempuèi 2006 lo president director general d'Air liquide.
Cabildo

* Es un sinònim d**'[[ajuntament]]**.
** **[[Cabildo insular]]:** entitat administrativa de las illas Canàrias.
** **[[Cabildo colonial]]:** institucion colonial espanhòla del territòris americans
Aequidens rivulatus

***Andinoacara rivulatus*** es una espècia de peisses percifòrmes qu'aparten a la familha dels Ciclids.

## Referéncias taxinomicas
* Nicklas Wijkmark, Sven O. Kullander and Ramiro E. Barriga Salazar, Andinoacara blombergi, a new species from the río Esmeraldas basin in Ecuador and a review of A. rivulatus (Teleostei: Cichlidae)
* 
* 
* 
* 

## Vejatz tanben
### Ligams extèrnes
Sinstorf

**Sinstorf** (en bas alemand: **Sinstörp**) es un vilatge alemand del districte d'Harburg, situat dins lo sud de l’estat d'Amborg.
Amy Johnson

thumb|Amy Johnson
**Amy Johnson** (Kingston upon Hull, 1 de julh de 1903 – Londres, 5 de genièr de 1941) foguèt una aviadora anglesa. Foguèt una de las primièras femnas a volar e dels pionièrs de l'aviacion britanica. Venguèt puèi Comandanta de l'Òrdre de l'Empèri Britanic.
C.K. Vineeth

**C. K. Vineeth** (Kerala, Índia, 28 de febrièr de 1988) es un fotbolaire indian. Jòga actualament coma centre de terrenh al Prayag United.
Ahmad Heryawan

**H. Ahmad Heryawan** (Sukabumi, 19 de junh de 1966) es un politician indonesian. Es l'actual governador de la província de Java de l'oèst.
Pavia (Itàlia)

**Pavia** (*Pavìo, Pabìo* (gascon), *Pobìo, Pobigo, Pòbio* (roergat) en grafia mistralenca; l'anciana *Ticinum*, en lombard e italian **Pavia**) es una vila situada al sud-oèst de Lombardia, al nòrd d'Itàlia, a 35 km al sud de Milan. Es la capitala de la província omonima (*Provincia di Pavia* en italian). En 2011, teniá una populacion de 71.142 abitants Lo riu Ticino travèrsa la ciutat abans de confluir amb lo riu Pò.

Lo gentilici es **pavés -esa** o **pavesia**.

Pavia es la capitala d'una província fertila que forma part de la Plana padana o Val de Pò, e se centra essencialament sus la viticultura e la produccion de ris, cerealas e produches lachièrs. Las industrias son principalament situadas en banlèga, çò que preserva l'atmosfèra suava de la ciutat e lo clima d'estudi e de meditacion associat a l'Universitat de Pavia.
## Referéncias
Flensburg

**Flensburg** es un vila alemanda de Schleswig-Holstein. La vila compta  abitants. Es la tresana pus granda vila del *Land* aprèp Kiel e Lübeck
### Galariá

File:Flensburg.jpg|Flensburg (2005)
File:Flensburg Nordertor.jpg|Nordertor
File:Das Rote Schloss am Meer (Flensburg-Mürwik Juli 2014), Bild 07.JPG|Marineschule Mürwik
File:Flensburg Wasserturm Mürwik.jpg|Mürwiker Wasserturm
File:Der Dampfer Alexandra fährt im Flensburger Hafen.JPG|Alexandra
File:Kraftfahrt-Bundesamt (Fenster mit Rollos bilden an dem Tag Abkürzung KBA), Flensburg-Mürwik Mai 2014, Bild 06.JPG|KBA
Hanau

**Hanau** es una vila alemanda de Main-Kinzig-Kreis, dins l' estate (Land) d'Èssa. Se situa a 25 km a l'èst de Francfòrt.
Tübingen

**Tübingen** es una ciutat istorica de la region de Baden-Württemberg, en Alemanha.

## Vejatz tanben
* Universitat de Tübingen