open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Rimons

**Rimons**  (en francés tanplan coma en occitan) es una comuna deu Vasadés istoric, en Guiana, lingüisticament maròta e benlèu gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Rumodz (de ~)*, en occitan, en 1274, *Rumoribus (de ~)*, en latin, en 1369-1370, *Rimmolinis (de ~)*, en latin, en 1535 . Dauzat, que probable devé pas conéisher las atestacions, cercava, sense certitud, deu costat deu germanic *ric*, « ric, poderós », acompanhat deu latin *mons* [de son resultat], o deu costat deu nom germanic d'òme *Ricmund*. Bénédicte Boyrie-Fénié, maugrat las atestacions, se basa sus lo cas de Rimont e de Rimont e Savèl per acordar una preféréncia, aquò sense certitud, a un compausat de *mont* e de *ric*, adjectiu qu'a lo sens de « fòrt, redobtable »; B. Boyrie-Fénié tend donc a rebutar la proposicion de P.H. Billy, que vesèva dens lo nom lo mot *rumors*, « bregas, riòtas, baralhas », motivat per de conflictes de possession. La prudéncia, probablament, fèi que B. Boyrie-Fénié cèrca pas a prepausar una grafia basada sus son analisi, que seré **Rimont*, mes consèrva lo nom francés, *Rimons*, coma fòrma occitana deu nom. La tresena atestacion, *de Rimmolinis*, seré lo nom d'un afluent de riba esquèrra deu riu Segur , mes qu'a benlèu un rapòrt emb lo nom de la comuna, e, solide, emb lo mot *remolin*. La posicion de B. Boyrie-Fénié, que se basa sus lo nom actuau puslèu que sus las atestacions, que per era pòden estar de las faussas latinizacions, es mauaisida : se las atestacions èran de las fantasias d'escriba, serén puslèu atiradas per lo mot *mont* que per lo mot *rumors*. Aquò fèi que la solucion de P.H. Billy sembla pus racionala; dens la siguda deus temps, l'atraccion de *mont* explica plan lo nom modèrne. Observem plan la curiosa finala deu mot *Rumodz*, en 1274 : dona l'impression d'un esfòrç per conservar lo nom dens sa plenor, e sustot la letra *-r-*, menaçada d'amudiment, un pauc coma a Cors de Vertuèlh, la prumèira de las duás atestacions, *Cozs* e *Cols*, s'interpretava coma la pròva d'una dificultat a conservar lo grope *-ls* en finala. Aquò's un detalh que va dens lo sens de l'interpretacion deu nom coma *rumors*.

## Istòria

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Montsegur; es adara deu canton de *Le Réolais et Les Bastides* (en francés), donc deu Reulés e de las Bastidas.

## Demografia

## Luecs e monuments

## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
## Nòtas
Renhac (Gironda)

**Renhac** (*Regna[t]* en grafia mistralenca; *Reignac* en francés) es una comuna gavaia de Bordalés  situada dens lo departament de Gironda de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *Sanctus Mauricius de Rinhaco* en 1339, *cappella de Rinhac* en 1360, *decime de Rinhaco* en 1361, *apud Brinhac* en 1378 .
Segon Dauzat e Rostaing, *Reignac* ven dau nom galloroman d'òme *Renius*, emb lo sufixe *-acum* . 
Segon Negre, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, *Reignac* ven dau nom gallic de persona *Reginius*, emb lo sufixe *-acos*. Segon J. Astor, tanben citat per B. Boyrie-Fénié, *Reignac* ven dau nom gallic d'òme *Renos*, latinizat en *Renius* .
Bénédicte Boyrie-Fénié causís, coma Negre, lo nom gallic *Reginius* emb lo sufixe gallic *-acos* e explica l'evolucion cap au nom medievau *Rinhac* : **Reginiacos* latinizat en **Reginiacum* > **Reyiniaco* > **Reyinhaco* > **Rey(i)nhac-* > *Rinhac* .
Xavier Delamarre tracta pas de Reignac mes de noms aparentats (Reignat, Régny, Rigneu, Rignat, etc). Assaja de causir per cadun entre *Rēn(n)ios*, *Reginios* e *Rīginios* (lo qu'a lo mèi de derivats), emb la derivacion en *-ācon* ; *Rīginios* es lo que fonciona pus dirèctament per *Rinhac*.
Lo nom ancian es [ri'ɲat], mes lo nom gavai actuau es [re'ɲat] segon Carles de Tortolon  (*-t* articulat).

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
* Reignac sus lo site de l'Insee

## Nòtas
Rausan

**Rausan** (*Rauzan* en francés) es una comuna occitana deu Vasadés istoric, en Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Rogiano (molendini de ~)*, en 1108, *Roazan*, en 1133, *Rauzinars (Amanevum de ~)*, en 1165, *Rusan (Arnaldo de ~)*, en 1274, *Rosam (Arnaldi ~)*, en 1304, *Rauzan (Petrus de ~)*, en 1307-1317. 
Bénédicte Boyrie-Fénié evòca las possessions deus Plantagenèsts en Aquitània per far veire que l'atestacion de 1133, *Roazan* porré correspondre a un nom semblable au nom de *Sent Ruadhan*, abat de Lorrha, dens lo comtat de Tipperary, en Irlanda, sense estar un agionime; mes lo maridatge d'Alionòr d'Aquitània emb Enric Plantagenèst es posterior, 1152. Si la fòrma de 1133, *Roazan*, es lo resultat de **Roadanus*, lo nom passa a *Rausan* pr'amor de l'atraccion de *raus* o per interversion de vocalas. La fòrma de 1165, *Rauzinars*, emb lo sufixe *-are*, a lo sens de « lòc ont i a de raus », mes pòt pas donar *Rausan* . Rausan devé pas estar la vilòta fòrt coneishuda qu'es venguda per que l'aparéncia de son nom embarrasse tant los escribas. 
Per Xavier Delamarre, *Rausan* èra **Rauissianon*, la proprietat de **Ravissios*, nom inatestat, justificat per de las rasons interioras a las lengas celticas e per la proximitat emb ''Revessio(ne)'' < ''Rouission'' . En mèi de l'incertitud sus lo nom, lo problèma es tanben que **Rauissianon* meneré a **R(a)ussan*, emb *s* sorda.

## Istòria

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Pujòus; es adara deu canton des *Côteaux de Dordogne* (en francés)

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Cambas (Enter Duas Mars)

**Cambas** (*Cambes* en francés) es una comuna bordalesa , lingüisticament gascona, situada dens lo departament de Gironda e la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia
Comuna plaçada dens l'airal urban de Bordèu en Entre Duas Mars, en riba dreta de Garona a 19 km en amont de Bordèu.

### Perimètre dau territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Alexandre de Cambis*, en latin en 1217, *Petrus de Cambes*, en 1242-1255, *Cambas*, en 1273, *portum de Cambis*, en latin, en 1273, *Cambes*, en 1299, *parochia de Cambe*, en 1307-1317, *a priore de Cambie*, en 1326, *cappella de Cambis arch. Benaugensis*, en 1326, *cappella de Cambis*, en latin, en 1342. Bénédicte Boyrie-Fénié considèra que lo nom ven d'un locatiu *cambis*, dau latin vulgar *cannapu(m)*, dau classic *cannabis*, damb lo sens de *aus camps de cambe*, çò que la preséncia d'una anciana cordaria per los batèus justifiqueré  (a l'epòca de la fixacion dau nom ?). Mes lo cambe (o la cambe) èra cultivat pertot per los besonhs textiles. Dauzat explica que los noms dau tipe *Camb(as)* venen dau gallés **cambo*, « corba », damb una valor oronimica, e mèi dens lo quite vilatge bordalés qu'es en riba de Garòna . En venent dau sud-èst (de Cadilhac, lo bòrn dau plan de l'Entre Duas Mars, generalament rectilinèu, es ací romput per una comba afluenta, que fòrma una corba convèxa, e tanben per una auta corba segondària. Mes Delamarre descriu lo mot *cambo-* dens lo sens de « corba d'un flume » o de « corba de la frontèira »  e explica lo *Cambes* / *Cambas* bordalés, tanplan coma lo d'Agenés e lo de Carcin coma de las propietats de *Cambos*, atestat, venguts de *cambā*, damb lo sufixe *-a*, utilizat damb los noms de propietat . Justament, los noms de Carcin e d'Agenés s'escriven damb *-as*. En Gasconha occidentala, i a pas de diferéncia de prononciacion entre *-a* e *-e* en posicion pòsttonica, probablament dempuèi las prumèiras atestacions. Bénédicte Boyrie-Fénié causís la grafia *Cambes*. *-S* finala dens los tres lòcs a tanben besonh d'explicar.

## Istòria

## Administracion

* A la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna, qu'èra dau canton de Crion, i demorèt.

## Demografia

## Lòcs e monuments

* La glèisa Sant Martin presenta d'elements daus sègles XII e XIX. Lo portau e l'arcada son las parts mei ancianas, a l'interior retaule dau sègle XVIII. L'edifici hot inscrit au títol daus monuments istorics en 2001.

### Cambas d'autes còps

Cambes centre-du-bourg 1.jpg
Cambes centre-du-bourg 2.jpg
Cambes centre-du-bourg 4.jpg
Cambes centre-du-bourg 5.jpg
Cambes centre-du-bourg 6.jpg
Cambes centre-du-bourg 7.jpg
Cambes centre-du-bourg 8.jpg
Cambes centre-du-bourg 11.jpg


## Personalitats ligadas damb la comuna
## Veire tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Camarsac

**Camarsac** (*Camarsac* en francés) es una comuna bordalesa , lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre dau territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Camarzag*, *Camerchac*, aus sègles XI-XII, *Camarciacum*, en latin, aus sègles XI-XII, *Sancti Germani de Camersac*, en 1273, *Akamarsac*, en 1307-1317, *de Camarsaco arch. de Inter-duo-Maria*, en latin, en 1326, *Camarsac*, en 1361 . Segon Dauzat, *Camarsac* vendré d'un nom latin d'òme **Camarcius*, derivat de *cam[m]arus*, « cranc », damb lo sufixe *-acum* , latinizacion dau sufixe gallés *-ācon*. Bénédicte Boyrie-Fénié causís lo cognomen *Camars*, qu'a l'avantatge d'estar atestat, damb *-acu(m)* e cita tanben las proposicions diferentas de Negre, *Camurcius*, e d'Astor, **Camarius*, derivat de *camarus* . Delamarre cita tanben daus noms gallés, *Camaros*, sense rapòrt damb lo latin *cammarus*, pui un derivat possible **Camaricos*, e tanben *Cambarios* ; mes parla pas de *Camarsac*; **Camaricios*, *Cambaricios* ?

## Istòria

## Administracion

* A la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna, qu'èra dau canton de Crion, i demorèt.

## Demografia

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas damb la comuna
## Veire tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Cadilhac de Fronçadés

**Cadilhac de Fronçadés** (*Cadillac-en-Fronsadais* en francés)  es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de la Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Lenga
Segon l'enquèsta de Tortolon e Bringuièr (1873-1875), Cadilhac èra una comuna gascona; lo parlar de Cadilhac e de las comunas vesinas èra diferent deu borqués e deu libornés. Deu borqués, se diferencia per la prononciacion de *j* : lo *jourt* e pas *l'iourt* o lo *iourt* (lo jorn), caractèr progressiu, puei que Vilagoja, pus a l'èst enquèra, se ditz *Bilegou-ie*; per la conservacion de *u* : *dou hut* e pas *dou heut* (deu huc); de contraccions coma *saous dit* e pas *sus leus dit* (sus + los + dits); la conservacion de la nasala dens la tresena persona deu plurau ; *bÉnon* o *bÉnoun* e pas *bÉnou* (venon, venen). Deu libornés, se diferencia per la prononciacion de *h* : *hille* e pas *fille* (hilha, filha), *hut* e pas *fut* (huc = huec, fòc); per lo mendre usatge deu diftongue *óou* : *deu* se ditz *dou* [du] e pas *dóou*  (las grafias de l'autor son utilisadas).

## Toponimia
La sola fòrma anciana citada es : *Cadilhac* au sègle XVIII (mapa de Cassini) .
*Cadilhac* ven deu cognomen *Catilius*, emb lo sufixe *-acum*. Lo determinant *Fronçadés* e pas **Fronçagués* (sufixe *-ensem* > *-és*) s'explica per la prononciacion [frun'sat] de Fronçac; la consonanta *-t-*, venguda intervocalica, se sonoriza en *-d-* .

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
* Cadilhac sus lo site de l'Insee

## Nòtas
Cadarçac

**Cadarçac** (*Cadarsac* en francés) es una comuna d'Occitània, en Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Cadarzag*, en 1107-1118 (del cartulari de La Seuga, genaralament aproximatiu per las transcripcions de toponimes), *Cadarsaco*, en latin, en 1361. *Cadarçac* ven probablament d'un nom gallés, **Cataricios* / **Cataricius*, varianta de *Cataros* (puslèu que *Cadaricius*, atestat, perqué lo *d* se seré pas conservat), dab lo sufixe *-acum*, , latinizacion deu sufixe gallés *-āco(n)*. Cadarçac èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'avèva per mèste **Cataricius* (fòrma latinizada).

## Istòria

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Liborna; es adara deu canton deu Libornés-Fronçadés

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas dab la comuna

## Veire tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Camblanas e Meinac

**Camblanas e Meinac** (*Camblanes-et-Meynac* en francés) es una comuna bordalesa  de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre dau territòri

## Toponimia
* **Camblanas**. Las fòrmas ancianas son *apud Campalonas*, en latin, sense data, *Camlanas*, en 1184-1192, *Camplanas*, en 1289, *in palude de Camplanas*, en 1289, *a cappella de Camplanis*, en latin, en 1326, *Camblanes*, en 1361 . *Camblanas* ven d'un nom gallés d'òme *Camulus*/*Camulos*, damb lo sufixe latin *-anas* (o lo sufixe gallés *-ānā*) : *Cam(u)lanas* > *Camlanas* > *Camblanas* (*b* epentetic : pas etimologic, mes qu'ajuda a prononciar) .
* **Meinac**. Bénédicte Boyrie-Fénié cita pas de fòrmas ancianas, mes explica *Meinac* per un nomen *Menius* o *Manius*, o per un cognomen *Manius*, damb lo sufixe *-acum* , latinizacion dau sufixe gallés *-ācon*. Meinac o Mainac èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'avé per mèstre *Menius* o *Manius*. Coma en Bordalés, *-ai-* pretonic s'afeblís en [ɛj], la prononciacion de **Mainac* es identica a la de **Meinac* e, dens lo dobte, la grafia pus simpla es causida.

## Istòria
* En 1801, Meinac estut annexat a Camblanas. Una partida de la comuna (de Camblanas, que Meinac èra pus a l'èst) estut annexada a Vilanava d'Ornon , probable una partida qu'èra Garòna delà pr'amor daus càmbiaments de plaça dau flume.

## Administracion

* A la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna, qu'èra dau canton de Crion, i demorèt.

## Demografia

### Demografia Meinac

* Lo n° INSEE a estat cambiat per rasons practicas

## Lòcs e monuments

Fichièr:Eglise Saint-Pantaléon de Meynac 1a.JPG|
Fichièr:Eglise Saint-Pantaléon de Meynac 1b.JPG|
Fichièr:Camblanes Mairie.jpg|
Fichièr:Eglise Saint-Pantaléon de Meynac 1d.JPG|
Fichièr:Eglise Camblanes.jpg|
Fichièr:Eglise Saint-Pantaléon de Meynac 3.JPG|
Fichièr:Eglise Saint-Pantaléon de Meynac 4.JPG|
Fichièr:Eglise Saint-Pantaléon de Meynac 5.JPG|
Fichièr:Lagarreta.jpg|
Fichièr:Eglise Saint-Pantaléon de Meynac 7.JPG|


## Personalitats ligadas damb la comuna
## Veire tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Cabarà

**Cabarà** (*Cabara* en francés) es una comuna occitana deu Vasadés istoric , lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Bénédicte Boyrie-Fénié coneish pas de fòrma anciana . Dauzat compara Cabarà emb Cabaret e emb Cabariot en evocant peus tres una origina prelatina . Lo sufixe es benlèu *-ar*, çò que meneré, eventualament, segon Bénédicte Boyrie-Fénié, a un ensemble de vegetaus, per exemple una fòrma de *gabar* « toja », > *gabarar*, emb una iniciala assordida, coma per *kabare* en basque. Mès aqueth mot irè tan lònh cap au nòrd  ?

## Istòria

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Brana; es adara deu canton deus Tuquets de Dordonha.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
* Castèth de Blanhac

## Personalitats ligadas emb la comuna
## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Cabanac e Vilagrens

**Cabanac e Vilagrens** (*Cabanac-et-Villagrains* en francés) es una comuna bordalesa de Guiana administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Istòria

## Toponimia
La pronóncia es [kaβaˈnak eβilaˈɣɾəns]. Dens la lista sinodala de la diocèsi de Bordèu (fin dau sègle XIII), Vilagrens apareish sos aquesta ortografia, que correspón perhèitament a la pronóncia actuala.

## Administracion

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas damb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Camiac

**Camiac** (*Camiac-et-Saint-Denis* en francés) es una comuna occitana de Bordalés , en Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre dau territòri

## Toponimia
* **Camiac**. Las fòrmas ancianas son *Caminiacum*, *Camiacum*, *Camniacum*, en latin, aus sègles XI-XII, *Camiag*, aus sègles XI-XII, *parrochia de Caminhaco*, en latin, en 1273, *Sanctus-Martinus-de-Camiac*, en 1339, *Camiac*, en 1361, *Camillac*, au sègle XVIII, sus una de las mapas de Cassini . Per Dauzat, Camiac ven d'un nom gallés d'òme *Camius*, damb lo sufixe *-acum*  , latinizacion dau sufixe gallés *-ācon*. Dauzat es sigut per Astor, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, mentre que Negre, tanben citat per B. Boyrie-Fénié, es per *Cambius*. Las fòrmas ancianas permeten pas de justificar aqueths noms de mèstes. B. Boyrie-Fénié explica lo nom per **Càminiacu(m)*, accentuat sus la prumèira sillaba, devath l'influéncia dau substrat gallés : **Càminiacu-* > **Càm(i)nyaco* (sincòpa de la vocala de la segonda sillaba, situada après l'accent tonic, palatalizacion dau segond *-i-* en iatus) > **Camnhac* > *Camiac* (n palatal [ɲ] passa a *iòd* darrèr *m*) . Camiac èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'avé per mèste *Càminios* (B. Boyrie-Fénié cita pas aqueth nom explicitament). 

* *Saint-Denis* o *Saint Denis de Camiac* (nom francés), anciana parròpia avant 1789 e municipi en 1793. Bénédicte Boyrie-Fénié ditz pas ren de *Saint-Denis*, sonque ven de *Dionysius*, avesque de París e martir au sègle III , mes la ficha Cassini escriu per 1801 *Camiac et Saint-Donis* . *O* pòt representar *au-* occitan de *Daunís*, *Sent Daunís*. Es una ipotèsi.

## Istòria
* Entre 1790 e 1794, las parròquias de Camiac e de Sent Daunís (nom supausat) formèren la comuna de, en francés, *Saint Denis et Camiac* (1793), *Camiac et Saint-Donis* (1801), *Camiac-et-Saint-Denis* (1801) .

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton de Brana; es adara dau canton daus Tuquets de Dordonha.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas damb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Bruge

**Bruge**, inexplicablament, o puslèu **Bruja** segon las fòrmas ancianas (*Bruges* en francés) es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *Boyas*, shens data, *Broia*, shens data, *apud Bruia*, *Broia* en 1126-1147, *de Ulmeto apud Broiam*, en 1147, *de decima de Brugiis*, en 1196, *capelle de Bruges*, en 1276, *parropia de Bruja*, en 1311, *Sanctus-Petrus-de-Bruya*. Las shèis prumièras fòrmas venen dau Cartulari de la Seuva , sovent aproximatiu dens sas grafias.

Dauzat i vei un femenin de valor collectiva **brucas*, dau gallés *brucus* « bruga » o, auta solucion, un nom en rapòrt damb Brujas(Flandes) . Mès Bénédicte Boyrie-Fénié hè remarcar que la fòrma collectiva de *bruc* es *bruga*, damb un *g* dur. Segon la toponimista, las fòrmas ancianas menan au gascon *bròja*, « harinalh », mès tanben « brauda, hanha » , que descriu un lòc sanhós, enquèra plen de braus. Mès lo passatge de [ɔ] a [y] es irregular . A partir dau sègle XII, l'attraccion dau nom de la vila flamenca es pas impossibla.

La grafia de Bénédicte Boyrie-Fénié, *Bruge*, es incompatibla damb las fòrmas ancianas.
 
## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas damb la comuna
* Jérémy Frérot, cantaire, cantautor e guitarrista

## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Broqueiran

**Broqueiran** (*Brouqueyran* en francés) es una comuna gascona de Vasadés administrada pr'eu departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Per Dauzat, *Broqueiran* ven d'un nom gallo-roman d'òme, **Broccarius*, deu gallés *broccos*, « taish », dab lo sufixe *-anum* . Jacques Astor, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, pensa tanben que lo nom ven de **Broccarius*, dab un autre sens (lo gallés *broccos* a tanben lo sens o la connotacion de « prominent ») .

Bénédicte Boyrie-Fénié, part d'atestacions que son un còp per Broqueiran, un còp per Beucoiran, a Molís de Medòc : *Becoiran (Petrus de ~)*, en 1242-1255 (Beucoiran), *Brouqueyran (ecclesiam de ~)*, en 1261 (Broqueiran), *Bolcayran*, shens data (Beucoiran), *Belcorano*, shens data (Beucoiran), *Bolqueran / Bolqueyran*, shens data (Beucoiran). Lo sens de *bròc* (cf. gallés *broccos*, « taish » e latin *brochus*, « lo qu'a las dents prominentas o la boca prominentas, que despassan) e lo de *bèuc*, mot sonque medoquin, es prumèrament « espina » e los derivats del prumèir designan bartàs, lòcs plens de  bròcs blancs o de brucs. En i ajustant lo sufixe collectiu (ensemble de...) latin *-ariu(m)* e lo sufixe locatiu (l'endret on i a...) *-anu(m)*, *Broqueiran*, com *Beucoiran* e tanben com *[[Espiet]]* (
Branens (Gironda)

**Branens** (*Brannens* en francés) es una comuna gascona de Vasadés administrada pr'eu departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Bénédicte Boyrie-Fénié coneish pas de fòrmas ancianas . Dauzat explica lo nom pr'eu nom gallés d'òme *Brannos*, « lo cròc (ausèth) », e lo sufixe ligur *-incum*, çò que haré **Brannincum* . B. Boyrie-Fénié, com Negre, que cita, causeish una origina pus recenta, germanica de la fin de l'epòca romana, un nom d'òme *Borannus* e lo sufixe *-ingos*, çò que haré **Boranningos*, sincopat en **Brannengs* > **Branencs* (question de grafia [o tanben de prononciacion]) > *Branens* (simplificacion de la finala). Branens èra donc probablament un ancian grand maine qu'avé per mèste *Borannus*  (finala latinizada).

## Istòria

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton d'Auròs; es adara deu canton de *Le Réolais et Les Bastides* (en francés), donc deu Reulés e las Bastidas.

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas damb la comuna

## Véser tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
## Nòtas
Brach

**Brach** (en francés tanplan coma en occitan) es una comuna medoquina de Guiana, lingüisticament gascona, administrada pr'au departament de Gironda de la region de la Noèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Camps (Libornés)

**Camps** (en francés, *Camps-sur-l'Isle*) qu'ei ua comuna francofòna, administrada peu departament de Gironda de la region d'Aquitània.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments
## Personalitats ligadas amb la comuna
## Véser tanben

## Ligams extèrnes

## Referéncias


## Nòtas
Campugnan

**Campugnan**  es una comuna gavaia de Bordalés  situada dens lo departament de Gironda de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *Sancta Maria de Campunenxs* en 1339, *Campunenxs* en 1360.
Segon Dauzat, *Campunhan* ven dau nom germanic *Campo, -one*, emb lo sufixe *-ing* .  
Bénédicte Boyrie-Fénié, i a una contradiccion entre lo sufixe de las atestacions e lo sufixe actuau. Lo punt comun es una vocala *-u-* [y], ça que permet d'escartar l'explicacion de Dauzat. B. Boyrie-Fénié se pronóncia pas .

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
* Campugnan sus lo site de l'Insee

## Nòtas
Capian

**Capian** (*Capian* en francés) es una comuna bordalesa , lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre dau territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Capianum*, en latin, sense data, *parrochia de Capian*, en 1273, *cappella de Capiano*, en latin, en 1361 . *Capian* vendré dau nom gallés *Cappios* (o en fòrma latina, lo nomen *Cappius*), damb lo sufixe latin *-anum*, o gallés *-anon*
(per Negre, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, lo nom *Cappianus*, sense sufixe). Capian èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'avèva per mèste *Cappios* / *Cappius*. 

## Istòria

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton de Cadilhac; es adara dau canton de l'Entre duas Mars.

## Demografia

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas damb la comuna
## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Cantòis

**Cantòis** (*Cantois* en francés) es una comuna bordalesa  de Guiana, lingüisticament gascona, situada dens lo departament de Gironda e la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

Lo 1èr de genièr de 2019 fusionèt damb Arbís dens la comuna novèra de Pòrta de Benauja, shens venir comuna delegada.

## Geografia

### Perimètre dau territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *ecclesie de Cantoy arch. Benaugensis*, en 1326, *cappella de Cantoys*, en 1342. *Cantòis* poiré s'explicar per un cognomen *Cantosenus*, sense sufixe. L'evolucion seré **Cantoseus* (amudiment ancian de *-n-* intervocalic, adara l'Entre Duas Mars es hòra de l'isoglòssa), pui **Cantosius* (palatalizacion de *-e-* qu'èra en iatus), pui **Cantosio*, pui **Cantoiso* (anteposicion de iòd), enfin *Cantòis*. Lo problèma es que lo nom seré un cas subjècte  (vendré d'un nominatiu en latin).

## Istòria

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton de Targon; es adara dau canton de *l'Entre-deux-Mers* (en francés), donc de l'Entre Duas Mars.

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas damb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
## Nòtas
Cablong

*Camp Long* o puslèu **Cablong**  (*Caplong* en francés) ei una comuna d'Agenés , en Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
Camp Long (grafia incorrècta per Camplong) es un arcaïsme. Lo nom modèrne es Cablong (prononciat coma *Cablon*). Lo nom *Cablong* es atestat graficament.

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* La populacion de 1793, 1100 abitants, correspond a Cablong e a son annèxa, Sent Quentin de Cablong.

## Luecs e monuments

## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Blesinhac

**Blesinhac** (*Blésignac* en francés) es una comuna bordalesa  de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre dau territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Bernardus de Blazinag*, sense data, *Bladinhac*, au sègle XII, *Blezinak*, en 1278, *Sanctus Vivianus de Blazinhac*, en 1339, *Blasinhaco*, en latin, en 1357 . *Blesinhac* vendré d'un nom d'òme, gallés d'origina, **Bladinius*, damb lo sufixe *-acum* (acòrd de Dauzat, Negre, Astor, Boyrie-Fénié) , latinizacion dau sufixe gallés *-ācon*. Blesinhac èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'avèva per mèste **Bladinius*. La fòrma regulara *Blasinhac* passèt a *Blesinhac* per afebliment de la vocala de la sillaba iniciala , que comença a paréisher dens las atestacions tanlèu lo sègle XIII. Delamarre cita pas **Bladios* ni **Bladinios*, mes, d'una part, un *Blandios* e un *Blandos* , basas possiblas per un ipotetic **Blandinios / *Blandinius* (qu'auré poscut passar a **Bladinios / *Bladinius* per simpla dissimilacion de nasala), e d'autra part, un adjectiu **blati-*, « moth ---> tendre », e dus noms comuns **blato-*, « flor o harina » , basas tanben possiblas per daus noms de persona.

## Istòria

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton de Crion; es adara deu canton de *L'Entre-deux-Mers* (en francés), donc de l'Entre Duas Mars.

## Demografia

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas damb la comuna
## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Castèlmauron d'Albret

**Castèlmauron d'Albret**  (*Castelmoron-d'Albret* en francés) es una comuna deu Vasadés istoric, en Guiana, lingüisticament maròta e benlèu gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània. Aquò's la mèi petita comuna de França (3,54 ectaras).

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Lo nom es escrit en latin *Castri Mauronis (de ~)*, en 1289 ; lo site municipal dona la mencion de * dominus de Castedmauron*, en 1081 . Lo nom es compausat de *Castèl* [ o puslèu de *Castèth*, francizat en *castel*] e deu nom d'òme *Mauron*, que ven deu latin *maurus*, « brun de pèth » . La tradicion gascona de denominacion s'es un pauc perduda, perqué la comuna fut longtemps dens la Petita Gavacheria, d'aquí lo nom en *Castèl-*.

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Castèlmauron èra residéncia d'una senescaucia .  

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Montsegur; es adara deu canton de *Le Réolais et Les Bastides* (en francés), donc deu Reulés e de las Bastidas.

## Demografia

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas emb la comuna
## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Pontdaurat

**Pontdaurat** (en francés, *Pondaurat*) es una comuna gascona de Vasadés administrada pr'eu departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *Pontem de Auro*, en 1254, en latin, *Pontis-Daurati (hospitalis de ~)*, en 1273, en latin, *Pontis Deaurati (par. de ~)*, en 1274, en latin, *Ponte Deaurato (Sancti Antonii de ~)*, en 1285, en latin, *Pons Deauratus (villa in terra Vasatensi de ~)*, en 1307-1317, en latin, *Pons Daurat*, en 1307-1317. Tots los toponimistas son d'acòrd dab lo sens, evident, deu nom, mès la question es sa motivacion. La color jauna clara de la pèira locala aus arrais deu sorelh [e la preséncia d'un pont ancian, especialament quand èra neu] pòden justificar lo nom (posicion de J. Astor, de P.H. Billy, represa per  Bénédicte Boyrie-Fénié) .
## Istòria

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton d'Auròs; es adara deu canton de *Le Réolais et Les Bastides* (en francés), donc deu Reulés e las Bastidas.

## Demografia

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton d'Auròs; es adara deu canton de *Le Réolais et Les Bastides* (en francés), donc deu Reulés e las Bastidas.

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas damb la comuna

## Véser tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
## Nòtas
Willi Stoph

**Willi Stoph** (1914-1999) engenhaire e òme politic, foguèt lo President del Conselh dels Ministres (cap de govèrn) de la Republica Democratica Alemanda en doas ocasions: aprèp la mòrt de Otto Grotewohl (1964-1973) e entre 1976 e 1989. Tanben foguèt cap d'Estat del país aprèp la mòrt de Walter Ulbricht, entre 1973 e 1976.
Otto Grotewohl

**Otto Grotewohl** (1894-1964) òme politic, foguèt lo primièr President del Conselh dels Ministres (equivalent a primièr ministre) de la Republica Democratica Alemanda. Governèt entre 1949 e 1964.
Porchères

**Porchères** (*Porchères* en francés) qu'ei ua comuna de  administrada peu departament de Gironda de la region d'Aquitània.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Véser tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Tisac de Curton

**Tisac de Curton** (*Tizac-de-Curton* en francés) es una comuna occitana de Bordalés , lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre dau territòri

* Tisac e Geniçac se tòcan pas, mès se'n manca pas de gaire.
## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *in nemore de Tizac*, sense data, *nemoris de Tizac*, en 1194-1201, *Tyzacum*, en latin, en 1230, *in Tisiaco*, en latin, au sègle XIII, *castrum Tyssacum*, en 1307-1317, *cappella de Tizaco de Inter-duo-Maria*, en latin, en 1326, *Tisac*, en 1361 . *Tisac* ven dau nomen o cognomen latin, *Titius*, derivat de *Titus*, damb lo sufixe *-acum* , latinizacion dau sufixe gallés *-ācon*. Tisac èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'avé per mèste *Titius*. Lo determinant es lo nom dau castèth de Curton (roeinas au sud de la comuna).

Lo nom de Curton es benlèu lo medish que lo de l'omonime vasadés, Sent Martin de Curton. Se n'es atau, *Curton* ven benlèu d'un nom latin d'òme, **Curtone*, de **Cūrtus*, shafre derivat de *cŭrtus*, « cort », damb lo sufixe *-one* .

## Istòria

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton de Brana; es adara dau canton deus Tuquets de Dordonha.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas damb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Clamenç VI

**Peire Rogier** (1291-1352) es un òme de gleisa occitan que venguèt papa jol nom de **Clamenç VI** (var. **Clement VI**). Sortiguet de l'ostau daus Rogiers, senhors daus Rosiers daus Gletons, que donet dos papas a la gleisa catolica (Clamenç VI e lo sieu nebot Gregòri XI). Es el que crompet Avinhon a la reina Joana.
Innocenci VI

**Innocenci VI**, nascut Étienne Aubert, a Baissac, 1282 e mòrt lo 12 de setembre de 1362. Foguèt evesque de Noyon e evesque de Clarmont, puèi papa a Avinhon, de 1352 a 1362, coma successor del papa Clamenç VI (1342-1352).
Filadèlfia

**Filadèlfia** (en anglés: *Philadelphia*, de còps escaissada *Philly*) es una vila de l'Estat de Pennsilvània, situada al nòrd-èst dels Estats Units, entre Nòva York e Washington DC. Sesena vila del país, Filadèlfia compta prèp de  abitants dins la comuna (*Philadelphia City*) e aperaquí  abitants dins son airal metropolitan (PMSA de Filadèlfia–Camden–Wilmington). Centre istoric, cultural et artistic màger als Estats Units, Filadèlfia es tanben un grand pòrt industrial pel riu Delaware que se geta dins l’ocean Atlantic.

## Nòtas e referéncias
Delaware (omonimia)

**Delaware** pòt designar:

----
* Delaware, Estat de l’èst dels Estats Units.
* Delaware, vila d’Ohio, Estats Units.
* Delaware, vila canadenca d’Ontàrio.
* Delaware, flume de l'èst dels Estats Units, nomenat d'après Lord de la Warr, governador de la colonia de Jamestown.
* Delaware, nom donat als Amerindians vivent a la broa del riu Delaware, del pòble Lenape.

## Vejatz tanben
* Comtat de Delaware
Belfòrt (omonimia)

**Belfòrt** pòt designar : 
*La vila francesa situada dins lo Territòri de Belfòrt : Belfòrt
*La vila occitana de Carcin : Belfòrt de Carcin
Patrici Pojada

es un istorian, lingüista e cercaire occitan del país de Fois. Especialista de las relacions occitanocatalanas e de las migracions occitanas, es professor d'istòria a l'Universitat de Perpinhan. Es tanben membre del conselh lingüistic del Congrès Permanent de la Lenga Occitana, de l'Institut d'Estudis Araneses-Acadèmia Aranesa de la Lenga Occitana e foguèt president del Grop de Lingüistica Occitana. Es tanben dempuèi novembre de 2018 membre de la seccion istorico-arqueologica de l'Institut d'Estudis Catalans (IEC).

## Biografia

## Òbras
### Lenga
* *Los vèrbs conjugats*, IEO Arièja, 1993, 1996, 2005
* *Diccionari occitan-catalan/català-occità* (2005), coescrich amb C. Balaguer

### Istòria
* *Une vallée frontière dans le Grand Siècle. Le Val d'Aran entre deux monarchies* (1998)
* *Identité et solidarités dans les Pyrénées. Essai sur les relations humaines (XVIe-XIXe siècle)* (2000)
* *Une société marchande. Le commerce et ses acteurs dans les Pyrénées modernes (haut Pays de Foix, vers 1550-1700)* (2008)
* *Le Voisin et le Migrant. Hommes et circulations dans les Pyrénées modernes (XVIe–XIXesiècle)* (2011)
* *Viure com a bons veïns. Identitats i solidaritats als Pirineus (segles XVI-XIX)* (2017)

## Referéncias
Sèrgi Viaule

**Sèrgi Viaule** (La Vaur, 21 de julhet de 1950) es un escrivan e militant occitanista d'Albigés. S'impliquèt tanben dins la vida politica en militar dins lo Partit Occitan e al Partit de la Nacion Occitana, e se presentèt a divèrsas eleccions.

## Bibliografia
* *A temps destorbe* IEO (1989)
* *Una ponhada de clavèls* (1999)
* *Nucleari ?, parlem-ne !* (2000)
* *Qualques nòvas d'Albigés* (2002)
* *Naturalament* (2002)
* *Curdistan: una nacion camina de cap a son independéncia* (2002)
* *Orguelh rasonable* (2003)
* *Un siècle d'occitanisme politique* (2003)
* *Una sason en Pro D2 amb los Chucabondas* (2007)
* *Los uòus* Lo Clusèl (2011)
* *La paraula a bon conte* Lo Clusèl (2011)
* *Passejada en Escandinavia* Lo Clusèl (2011)
* *Escorregudas en Albigés* Lo Clusèl (2012)
* *Na Balfet* (2012)
* *Na Balfet (roman policièr en occitan)* (2013)
* *La venjança de N'isarn Cassanha* (2013)
* *Fotuda planeta !* IEO (2014)
* *Barrutlada en Irlanda e en Gallas* (2014)
* *Fotrairol* (2015)
* 1001 aicós (2018)
* *Dins las pesadas d'en Robèrt-Lois Stevenson del Puèi de Velai fins a Alès* (2019).
* *Journal d'un Jaquet : del Puèi de Velai fins a Compostèla sul Camin de Sant-Jacmes* (2021)
* *Pas de panica a Sant-Perdols* (Roman germander) (2022)
* *Figuras impausadas* (2022)
* *Itinerari d'un resistent* (2023)
* *Ma virada del Mont-Blan*c *(raconte)* (2024)

## Referéncias
Pierre Malvezin

**Pierre Malvezin** èra un lingüista. Foguèt president de la Societat Nacionala de Lingüistica.

## Bibliografia
* Glossaire de la langue d'oc, 1908-1909, reedicion en 2006, ed. La Découvrance.
Józef Piłsudski

**Józef Klemens Piłsudski** (1867-1935) militar e òme politic, foguèt lo primièr cap d'Estat de Polonha aprèp l'independéncia. Governèt entre lo 18 de novembre de 1918 e lo 9 de decembre de 1922. Puèi foguèt primièr ministre entre lo 2 d'octobre de 1926 e lo 27 de junh de 1928.
Victoriano Huerta

**José Victoriano Huerta Márquez** (1850-1916) engenhaire e militar, foguèt president de Mexic entre 1913 e 1914.
Belfòrt

**Belfòrt** (en francomtés *Béfô*, en francés *Belfort*) es una comuna francesa situada dins lo departament del Territòri de Belfòrt e dins la region de la Borgonha Franca Comtat.
## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Véser tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Delaware (flume)

**Delaware** (en anglés: *Delaware River*) es un flume del nòrd-èst dels Estats Units que s'escampa dins l'ocean Atlantic a la baia de Delaware. Sa longor totala, de la font de son braç pus long fins a *Delaware Capes* es de 660&nbsp;km. 

Lo flume Delaware constituís una part de las termièras entre los Estats de Pensilvània e de Nòva York, la totalitat de la frontièra entre Nòva Jersei e Pensilvània e la màger part de la frontièra entre l'estat de Delaware e l'estat de Nòva Jersei. Provesís una part importanta de l'aiga de la vila de Nòva York.

Lo flume foguèt explorat pel navegador olandés Adriaen Block coma part de la colonia dels Nòus Païses Basses. Foguèt sonat , que marcava lo punt pus meridional de la colonia.
Pedro Lascuráin Paredes

**Pedro José Domingo de la Calzada Manuel María Lascuráin Paredes** (1856-1952) foguèt un òme politic que governèt Mexic coma president durant 45 minutas, lo 18 de febrièr de 1913. Foguèt lo govèrn pus cort del mond.
Miranda de Ebro

**Miranda de Ebro** es un municipi de la província de Burgos (Castelha e Leon, Espanha), situat dins la comarca d'Èbre. Sa populacion èra estimada a  abitants en 2007. Sa superfícia totala es de 101,33&nbsp;km².

## Ligams extèrnes

www.mirandadeebro.es Web de la comuna.
Agaçac

**Agaçac** es un toponim occitan pòt èsser:
* una comuna de Comenge (Nauta Garona): Agaçac
* una comuna de Roergue (Avairon): Agaçac
La grafia afrancesada **Agassac* es de defugir.
Asasp e Arròs

**Asasp e Arròs** (*Asasp-Arros* en francés) qu'ei ua comuna de Bearn situada ena vath d'Aspa. Qu'ei administrada peth departament deths Pirenèus Atlantics dera region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
### Asasp
Era prononciacion qu'ei [a'zasp]. Eras fòrmas ancianas que son *Asap*, en 1364, *Azasp* en 1385, *Asasp* cap a 1630, *Asasp* (mapa de Cassini, ara fin deth sègla XVIIIau) .

Gerhard Rohlfs, citat per Grosclaude, qu'explica *Asasp* per era preposicion latina *ad* (« cap a ») e eth basco *azpe*, « concavitat ». Era motivacion qu'ei eth vilatge ei situat ara entrada dera vath d'Aspa .

Dauzat qu'explica *Asasp* per eth basco *as*/*aitz*, « punta rocosa » e *asp*, « darrèr ». 

Miquèu Grosclaude que tròba era proposicion bilingüa de Rohlfs mauaisida. J.B Orpustan que constata *Asasp* sembla ath compausat basco *aitz-aspi*, « en devath deth ròc » (*aspi* qu'ei « partida inferiora »). En espiant despuish eth pont deth Gave, eth borg ath pè dera montanha ponchuda nomada *eth Castèth*, era explicacion que sembla evidenta .

### Arròs d'Auloron
Per Arròs d'Auloron, véder ath article.

## Istòria
Eth 1èr de gèr de 1973 (arrestat prefectorau deth 29 de decembre de 1972), era comuna d'Arròs d'Auloron (nomentada Arròs dinc a 1956) qu'estó incorporada a Asasp entà formar era comuna navèra d'Asasp e Arròs . Arròs qu'ei comuna associada.

## Administracion

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas dab la comuna

## Véder tanben
* Comunas deus Pirenèus Atlantics
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Arròs de Nai

**Arròs de Nai** (*Arros-de-Nay* en francés) qu'ei ua comuna bearnesa administrada peu departament deus Pirenèus Atlantics e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
La prononciacion qu'ei [a'rrɔs]. Las fòrmas ancianas que son *Arrosium*, en latin, en 1100, *Arros* en 1120, *Rode* au sègle XIIau, *B. d'Arros* en 1137, *Arros* en 1286 e en 1385, *Arros* (mapa de Cassini, a la fin deu sègle XVIIIau) .

Segon Gerhard Rohlfs, citat per Grosclaude, *Arros* qu'ei lo cognomen *Arro* atestat dens inscripcions d'Espanha e de Lusitania .

Segon Dauzat, *Arròs* que vien deu basco (aquitanic) *(h)arr*, « pèira » dab lo sufixe aquitan *-ossum* .

Segon Miquèu Grosclaude, *Arròs* qu'ei un toponime aquitan, de *Arr*, « pèira » e sufixe *-ossum*, dab lo sens de « lòc on i a ròcs »; mès aquera explicacion s'acòrda pas dab la situacion dens l'arribèra deu Gave de Pau; lo cas qu'ei mausegur . 

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas dab la comuna

## Véder tanben
* Comunas deus Pirenèus Atlantics

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Guadalupe Victoria

**José Miguel Ramón Adaucto Fernández y Félix**, pseudonim **Guadalupe Victoria**, (1786-1843) militar, foguèt lo primièr president de Mexic. Governèt entre 1824 e 1829.
Agaçac (Comenge)

**Agaçac** (*Agassac* en francés) ei ua comuna gascona situada dens lo departament de la Nauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus. Los abitants son aperats los agaçaqueses.

## Geografia
Comuna situada dens (Comenge en Savés ?) a 45 km au nòrd-èst de Sent Gaudenç.
 

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
L'origina deu nom d'Agaçac es *Acatiacum*, deu nom latin d'òmi *Acatius*, per Dauzat e Astor, o *Acaciacum*, de la soa varianta *Acacius*, per Negre damb lo sufixe *-acum* 
 , latinizacion deu sufixe celtic *-ācon-*. Agaçac qu'èra una grana proprietat romana qui avè per mèste *Acatius* o *Acacius*. 
La bona grafia ei donc **Agaçac** e non *Agassac*.

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Agaçac èra de l'eleccion de Comenge, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de la diocèsi de Lombèrs e de la senescaucia de Tolosa. Lo vocable de la glèisa ei Nòsta Dauna. Tanlèu 1790, Agaçac èra deu canton de L'Isla de Haut .

## Administracion

Comuna que hè partida de la ueitau circonscripcion de la Hauta Garona.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
* La pèira blanca : qu'ei un baish-relhèu gallo-roman en marme de Sent Biat que representa la divessa cèlta Epòna.
* Lo tarròc feudau : l'assisa que demòra deu casterar au punt mei haut deu vilatge qui balha ua polida vista tant en direccion deu Baish-Savés qu'en direccion deus Pirenèus.
* Lo horn a teulas : l'ancian horn tuilier medievau se pòt véder a l'entrada sud deu vilatge.
* Lo potz de Sent Adora : potz cavat en 1811 dens un bordalat de bracèrs situat còsta lo castèth de Bolhac ont viviá en aqueth temps lo baron Joan Loís Dencausse de Gantiás, oficièr de cavaleria, ancian guarda deu còs deu rei d'Espanha.
* L'estela maçonica : L'origina d'aqueth monument erigit sus la plaça deu vilatge qu'ei pas exactament coneguda. L'ensemble deu son simbolisme qu'ei crestian, pr'aquò lo triangle radiant deu centre de la crotz a pas la fòrma eqüilaterau abituau deu simbolisme catolic, alavetz que poiré donc èster d'origina maçonica. Sus l'un de las soas fàcias, l'uelh enquadrat dens un triangle, tipic de la Francmaçoneria, qu'espia cap a la glèisa .

* La glèisa de la Nativitat de la Senta Verge : La glèisa d'Agassac qu'ei d'origina romanica, mes qu'ei estada fòrça adobada, auèi demora pas de romanic qu'ua pòrta dambe un enquadrament en plen peneder del costat de la rota. Au sègle XIII, los *Espitalèrs de Sent Joan*, futurs *Cavalèrs de Malta*, que fondèron ua sauvetat a Agassac : sus la paret sud-èst de la glèisa, del costat de la rota, que's pòt véder ua pèira sus la quau ei escultada ua crotz de Malta.

## Personalitats ligadas damb la comuna
* Joan Loís Dencausse de Gantias, oficièr de cavaleria, ancian guarda deu còs deu rei d'Espanha Carles IV.
* Maurice Pialat, realizator de cinèma francés de soca occitana (nescut en Auvèrnhe) ; dins las annadas 1990, èra proprietari d'ua maison a Agassac. 
* Michel Saint-Raymond, umorista e comedian occitan.

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias