Mont Pelvós

Lo **mont Pelvós** es un suc dau massís daus Escrinhs, dins lo departament francés daus Auts Aups.

## Toponimia
Lo nom de Pelvós ven de *pelve*, que significa « nauta montanha ».

## Geografia
vinheta|Lo ''Massís dau Pelvós'' en 1894.
vinheta|Fàcia sud dau Pelvós dempuèi la rota de las Eichaudas.
Considerat durant temps coma la cima mai nauta ddzu massís e de totes los Aups francés (abans l'annexion de la Savòia), Pelvós es una montanha immensa de nèu e de ròc, un vertadièr massís li tot sol. Es perque, de la vau de la Durença, sa massa impausanta amaga una bona part dau massís daus Escrinhs – que lo ponch culminant, la Barra daus Escrinhs – que lo Pelvós èra pres per la mai nauta montanha de la region e aquò explica tant perqué donèt son nom au massís tot entièr.
Lo mont Pelvós compren quatre cimas pro individualizadas : 

* la poncha Puiseux (3 943 , ponch culminant) ;
* la poncha Durand (3 932 ) ;
* lo Petit Pelvós (3 753 ) ;
* las Tres Dents daj Pelvós (3 683 ).

Es situat dins la comuna nòva de Vau Loïsa e Pelvós, ancianament dins la comuna de Pelvós.

## Istòria
Pel sud au dessús daus Ròcs Roges :

* 1828 - La primièra ascension foguèt efectuada pel capitani Durand, Alexis Liotard e Jacques-Étienne Matheoud (caçaire de camoç), lo 30 de julhet. Es probable que sián tanben montats a la poncha Puiseux mas lo capitani Durand ne'n faguèt pas mencion. Òm li atribuís doncas la primièra a la poncha Durand ;
* 1848 - Ascension de la poncha Puiseux per Victor Puiseux e lo guida Barnéoud, lo 8 de setembre.

Pel corredor Coolidge (via normala) :

* 1881 - William Auguste Coolidge amb Christian Almer paire e fils, lo 15 de julhet. Primièra ascension dau corredor Coolidge ;
* 1882 - Traversada dau Pelvós per Carles Passavant amb Alexandre Burgener e P. A. Reymond (pel glacièr de las Violetas), lo 25 de junh.

Per l'aresta nòrd-èst (aresta de las Violetas) :

* 1935 - Jean-Antoine Morin amb Jean Vernet, Georges Vernet e Jean Charignon.

Pel nòrd :

* 1888 - Ascension per Moritz von Küffner ;
* 1891 - Ascension per F.E.L Swann ;
* 1936 - Aresta nòrd de la poncha Puisieux per Maurice Fourastier e Arthur Manhès ;
* 1951 - Corredor nòrd de las Tres Dents dau Pelvós (*corredor Victor Caud*) per Victor Caud ;
* 1951 - Via dins lo Triangle de la Momia per Victor Caud amb Claude Nolin ;
* 1951 - *Corredor Pélas Verney* per Victor Caud amb Jean Walden ;
* 1964 - Fàcia nòrd per Raimond Ginel e Olivier Pinard.

## Alpinisme
Lo mont Pelvós es una cima complèxa (amb quatre ponchas distintas) : aculhís doncas nombroses itineraris d'alpinisme.

Aquela cima es bèl primièr coneguda dins lo mitan de l'alpinisme per sa celèbra traversada : mmontada pel corredor Coolidge e davalada pel gglacièr de las Violetas que servís de via nnormala, l'itinerari istoric essent un bricon desdaissada.

Dos autres corredors (Mettrier e Tuckett) pòdon servir d'itinerari de deslastatge, la via normala essent fòrça percorreguda.

Enfin, tres autres itineraris mai dificils existisson : l'aresta N, l'aresta W (via rocosa) e la penda centrala (via mixta).

## Nòtas e referéncias

## Vejatz tanben

### Bibliografia

* Coolidge William Augustus Brevoort, « Lo Mont Pelvoux : monografia istorica. La Meije e sos noms divèrses. », *Annuaire de la Société des touristes du Dauphiné,* imprimariá Alèir fraires, Grenòble, 1901.

### Ligams extèrns

* Geologia del Pelvós
* Punt d'alpinisme de la Poncha Puiseux
* Punt d'alpinisme de las tres dents del Pelvós
* Imatges ancians del Pelvós