open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Fòlcarda

**Fòlcarda** (*Folcarde* en francés) es una comuna lengadociana en Lauragués, situada dins lo departament de la Nauta Garona e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada en Lauragués a 42 km au sud-èst de Tolosa.

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Le nom es atestat *Folcarda*, sense data .
Segon Dauzat, *Fòlcarda* ven probablament d'un nom germanic d'òme *Folc-hard*, al femenin, per significar un nom de proprietat . 
Segon Negre, *Fòlcarda* ven d'un nom germanic d'òme *Folcardus*, ambe *-a* . 
La primièra sillaba s'es refortida en causissant *-ò-*, contra [u] (l'articulacion d'origina deviá ésser un -ó- barrat), per evitar le risc de vocalizacion de *-l*.

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Fòlcarda èra de la diocèsi civila de Sant Pàpol, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de la diocèsi de Sant Pàpol e de la senescauciá de Lauragués. En 1790, Fòlcarda èra del canton d'Avinhonet, en l'an IX, del canton de Vilafranca. Le vocable de la glèisa es Nòstra Dòna (d'après l*'Ordo*) .

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Vilafranca de Lauragués; es ara del canton de Revèl.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Anco

**Anco Software** o **Anco** siguèt una societat d'edicion e de distribucion de videojuecs anglesa fondada en 1982 e dissouguda lo 20 de mai de 2003 après lo decès dau proprietari, Anil Gupta. Pendent un moment certans desvelopaires de la chorma d'Anco formèron Floodlit Software especificament per perseguir lo desvelopament de patchs per Player Manager 98, Player Manager 2003 e Kick Off 2002. Parallelament aquestei desvelopèron per Beautiful Game Studios una generacion de juecs Championship Manager per la companhiá Eidos.
Drudàs

**Drudàs** (*Drudas* en francés) es una comuna gascoa, dens lo departament de la Nauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada a 37 km al Nòrd-Oèst de la vila.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Ni Dauzat, ni Negre, ni J. Astor, nimei les Féniés, non disen ren de Drudàs. 
Véser Durdat e La Requilha.

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Drudàs èra de l'eleccion de Lomanha, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de l'archidiocèsi de Tolosa, de la senescaucia de Tolosa. Le vocable de la glèisa es Sent Abdon e Sent *Sennen*. Tanlèu 1790, Drudàs èra deu canton de Cadors. Per  decret  deu  7  d'abriu de 1948,  la  seccion  de *Naples-et-Fenouillet* (*Le Nable*, segon la mapa de Cassini, e *Fenolhet*)  estoc  separada  de  Drudàs  e incorporada au Burgau . En 2015, suprimiscón le canton de Cadors e Drudàs passèc au canton de Legavin, largament espandit.

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Personalitats ligadas a la comuna
* Bertrand-Bernard de Boyer-Drudas, Baron de Drudàs
* Louis-Emmanuel de Boyer-Drudas de Sauveterre (1725-1789)

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Nòtas e referéncias
Hòrgas

**Hòrgas** (*Forgues* en francés) es ua comuna gascoa en Savés, situada dens lo departament de la Nauta Garona e la region de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada en Savés a 45 km au sud-oèst de Tolosa, 25 km au sud-oèst de Murèth e 6km de Riumas, a las termièras de las terrassas de la Garona hauta e deus tuquets de Gers.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Le nom es atestat *Forgos* en 1269. Le sens es identic a *harga*, au plurau. Le mot ven deu latin *fabrica* (derivat de *faber*, « haure »), « obrador », pèi « harga ». Pòt designar ua activitat metallurgica a partir de minas de hèr. De *fàbrica*, quan l'accent tonic non s'es desplaçat sus *-i-* (----> *fabrega*), l'evolucion estèc **faurgas* / *haurgas* en gascon (*-br-* > *-wr-*), d'aquí las duas variantas *hargas* e *hòrgas* .

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Hòrgas èra de l'eleccion de Ribèra Verdun, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de la diocèsi de Lombèrs e de la senescaucia de Tolosa. Le vocable de la glèisa es Nòsta Dauna. Tanlèu 1790, Hòrgas èra deu canton de Riumas .

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna qu'èra deu canton de Riumas; qu'es ara deu canton de Casèras.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

* Glèisa amb un campanar modèrne

## Personas ligadas a la commune

* Sylvain Augier, presentator de television

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Sèrbes

Lei **Sèrbes** (*Срби/Srbi* en sèrbe) son un pòble de la familha indoeuropèa ; fan partida dau grope deis Eslaus e de la branca deis Eslaus dau Sud. Vivon essencialament en Serbia, en Montenegro, en Bòsnia e Ercegovina, en Croàcia, e dins lo monde lei migracions sèrbas an escampat una diaspòra de 4 milions de personas. Un Sèrbe sus tres viu pas en Serbia.


Image: Serbs in Croatia, Bosnia, Montenegro and Serbia, 1981.png
Image:SerbsInYugoslavia1992-1995.png
Image:Balkans05.png
Image:Balkans2010.png
Paars

**** es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region dels Nauts de França.

## Geografia
### Comunas vesinas


 400px|left||Distanças e posicion relativa 
 



## Istòria
## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments
## Personalitats ligadas amb la comuna
## Véser tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Caricatura

[vinheta|drecha|250px|''Lo Barbier rapide'', caricatura de [Thomas Rowlandson, ans 1790.]]

Una **caricatura** es un genre literari de dessenh umoristic que carga certans trachs de caractèr sovent divertissents, ridiculs o desplasents dins la representacion d'un subjècte. A passat temps, a l'epòca de Leonardo da Vinci, lei caricaturas si disián "grotescas".

Lei caricaturas, especialament dins la pressa escricha, an de tòcas socialas, politicas, totjorn criticas.
Illustrator

Un **illustrator** es un artista cargat de l'illustracion d'un obratge. Per exemple, Gustave Doré siguèt un deis illustrators mai celèbres de Rabelais, Charles Perrault e de *[[Don Quichòte]]* de Cervantes. Lo tèrme apareis au sègle XIX per designar tot artista que contribuis a l'ornamentacion d'una pagina imprimida, dins lo domani de la pressa o de l'edicion. Doncas lei domanis d'aplicacion son fòrça larges : la literatura, l'istòria, l'actualitat, lei sciéncias, la mòda (Gruau per Christian Dior), etc.
Georges Léonnec

**Georges Paul Gaston Léonnec**, naissut a Brèst en 1881 e defuntat en 1940, siguèt un illustrator francés, coneissut especialament per seis illustracions leugieras dins *[[Lo Sorire]]* o *[[La Vida parisenca]]*.
Istoriografia

L'istoriografia a per objècte l'escritura de l'istòria ; l'escòla istorica alemanda noma aqueu camp d'estudi *Geschichtswissenschaft* (sciéncia de l'istòria) o *Geschichtsschreibung* (escritura de l'istòria). L'adjectiu "istoriografic" qualifica lo biais que l'istòria s'escriu.
Épinay-sur-Seine

**Épinay-sur-Seine** es una comuna francesa que si situa dins lo departament de la Sèina e Sant Danís e la region d'Illa de França. La comuna d'Épinay-sur-Seine si situa a l'extremitat occidentala de Sèina e Sant Danís, au limit deis Auts de Sèina e de la Vau d'Oise.
## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Veire tanben
### Bibliografia
### Articles connèxes
### Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
### Nòtas

### Referéncias
Félix María Samaniego

thumb|Félix María Samaniego
**Félix María Serafín Sánchez de Samaniego** (Laguardia, 12 d'octobre de 1745-Laguardia, 11 d'agost de 1801) foguèt un escrivan espanhòl que venguèt famós per encausa de sas fablas. Reculhiguèt l'esperit de las Luses (èra un afogat del movement enciclopedista francés) amb una morala racionala de tipe classic, en metre l'enfasi suls defèctes que voliá criticar a partir dels animals e gràcias a de vèrses amb una metrica plan trabalhada.
Borg

Un **borg** es una aglomeracion rurala inferiora a la vila onte a luòc d'ordinari lo mercat dei vilatges situats dins seis environs. En generau, se parla de borg per designar una ciutat de dimension intermediària entre lo vilatge e la vila, sens borgada o banlèga. Dins maites païses, istoricament o uèi encara, aquò correspond a un estatut legal (per exemple, en Republica Chèca).

## Etimologia
Lo latin *burgus* , versemblablament d'origina germanica, intrèt en Gàllia sota l'Empèri, onte daissèt pas que quauquei traças toponimicas dins lo Miegjorn (la preséncia de toponims occitans dau tipe Burc (/ü/) indican una /u/ longa). Lo tèrme saxon intrèt vèrs lo sègle V en Bolonhés e la region de Bayeux, puei tornarmai au sègle X per lei colons anglosaxons en Normandia, au sens de  e de . Passèt en francés ancian gràcias ai dialèctes picards e normands. La forma "borg" (d'onte lo provençau "borgada") se tròba abondosament en toponimia occitana atanben.
Caatinga

thumb|250px|Païsatge de ''caatinga'' durant lo periòde de pluèjas.

**[[Caatinga]]** (del Tupi-Guarani: *caa* (bòsc) + *tinga* (blanc) = bòsc blanc) es un bioma que se tròba solament al Brasil.

La *caatinga* ocupa una superfícia d'aperaquí , gairenben 8,6% del territòri de Brasil, en englobant de forma contunha part dels estats brasilièrs de Piauí, Ceará, Rio Grande do Norte, Paraíba, Pernambuco, Alagoas, Sergipe e Bahia en la region Nòrd-Èst de Brasil, e part del nòrd de Minas Gerais en la region Sud-Èst de Brasil.

thumb|left|200px|''Caatinga'' durant la sason seca.
Presenta una vegetacion tipica de regions semiaridas. Es principalament una zòna arbustiva seca e un bòsc d'arbres basses e espinoses que pèrdon las siás fuèlhas durant la sason seca. Anteriorament se cresiá que la *caatinga* èra lo resultat de la degradacion de formacions vegetalas mai exuberantas coma son la dels bòscs amazonics. En aquel bioma a enregistradas unas 1000 espècias de flòra e se crei que n'i a lo doble o lo triple pas encara enregistradas.

Los cactus, plantas de tija espessa, arbusts espinoses e d'èrbas adaptadas a la secada forman la capa jols arbres. Fòrça plantas creisson, florisson e morisson durant la brèva sason umida.

La *caatinga* compren qualques enclavaments de bòsc tropical umid. Aperaquí 15 milions de personas vivon dins la region, e la populacion se considèra qu'es de las pus pauras de Brasil. L'agricultura en la sason seca es fòrça limitada e i a solament qualques paucas zonas de irrigacion coma la de la val del riu São Francisco.
Lista de succèsses musicales

Una **lista de succèsses musicales** (en anglés nomenada un *music chart*) es una manièra de donar a musica un gra. Lo gra ven de la popularitat de la musica. La *[[Billboard]] Hot 100* es una lista populara. L'informacion sus listas ven de qualques fonts divèrsas, coma lo nombre d'objèctes venduts, lo nombre de còps un cant foguèt sonat sus la ràdio, lo nombre de còps un cant o album foguèt descargat, e d'autres critèris. Listas son qualques còps faches per un genre musical especial, per exemple *Top 10 Rock Songs*.
Porto de Galinhas

right|210px| Porto de Galinhas
**Porto de Galinhas** es una plaja coneguda de la Region Nòrd-èst de Brasil. La siá reputacion ven, principalament, de las beutats naturalas, piscinas d'aigas claras formadas entre coralhs, estuaris, sabla blanca, mangròvas e cocotièrs. Localizada dins la vila d'Ipojuca, a 70 quilomètres de Recife, es una de las plajas del litoral del Nòrd-èst pus visitadas pels toristas europèus, principalament portugueses, espanhòls e italians.
Priez

**** es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region de Picardia.

## Geografia
### Comunas vesinas


 400px|left||Distanças e posicion relativa 
 



## Istòria
## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments
## Personalitats ligadas amb la comuna
## Véser tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Anna Roig i l'Ombre de ton chien

**Anna Roig i l'Ombre de ton chien** es un grop de musica catalan, compausat per **[[Anna Roig]]** (musica e paraulas) e **[[L'ombre de ton chien]]** (arrengatges). Combinan d'un biais natural lo catalan amb lo francés dins las sieunas cançons.

## Espeitadoira

**Anna Roig i l'Ombre de ton chien** es l'apogèu del projècte d'Anna Roig --coma cantaira e compausidora -- e de L'ombre de ton chien --coma musicians--. Foguèron atrachats per la musica francesa e volguèron s'amassar per cantar totes ensems de reviradas e adaptacions de cançons francesas. Capitèron lèu e, pendent un temps, percorreguèron Catalonha e França. Puèi, l'an 2009, getèron lo sieu primièr disc, *Anna Roig e l'Ombre de ton chien*, compausat e cantat per Anna Roig e amb los arrengatges de L'ombre de ton chien.

Lo grop a plan de succès en Catalonha, e an pel moment getat lo sieu segond disc, *Bigoti vermell* ("Mostacha roja"). 

## Membres del grop

Fan partida del grop:
* **[[Anna Roig]]**: votz e composicion
* **[[Carles Sanz]]**: piano, clavièrs, melodica e carrilhon
* **[[Magí Batalla]]**: guitarra electrica e guitarra acostica
* **[[Carles Munts]]**: baissa electrica e contrabaissa 
* **[[Ricard Parera]]**: batariá e percussion

## Discografiá

* *Anna Roig i l'Ombre de ton chien*, 2009.
* *Bigoti vermell*, 2011.

## Ligams

* Pagina web oficiala
* MySpace
* Youtube
* Facebook
* Twitter

## Referéncias
Francarvila

**Francarvila** (*Francarville* en francés) es una comuna lengadociana en Lauragués, situada dins le departament de la Nauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada en Lauragués a 29 km a l'Èst de Tolosa.

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Le nom es atestat *Francardvilla* en 1249 . 
Segon Dauzat, *Francarvila* ven del nom germanic d'òme *Francard* e del latin *villa*, « granda proprietat » . 
Negre causís un autre nom germanic (o una varianta), *Francherius*, ambe *villa* . 
Les Féniés daissan a causir entre les *Francs* (coma Godorvila es le vilatge dels Gots) e un nom d'òme *Franco*, « òme liure » .

## Istòria
La glèisa foguèt bastida en 1861.
vignette|upright=1.8|centre|La glèisa.

Pendent l'Ancian Regime, Francarvila èra del comtat de Caramanh [incorporat a la província de Lengadòc en 1779], de l'archidiocèsi de Tolosa, de la senescauciá de Lauragués. Le vocable de la glèisa es Sent Sarnin. Tanlèu 1790, Francarvila èra del canton de Caramanh. La comunautat de *Laclastre* (nom francés, en occitan probablament *La Clastra*) foguèc annexada a Francarvila per ordenança del 30 de mai 1847. Vendina foguèc annexada a Francarvila temporàriament en l'an VIII  . En 2015, suprimiguèron le canton de Caramanh e Francarvila passèc al canton de Revèl, largament espandit.

Pendent l'Ancian Regime, la comunautat de *Laclastre* (nom francés, en occitan probablament *La Clastra*) èra del comtat de Caramanh [incorporat a la província de Lengadòc en 1779], de l'archidiocèsi de Tolosa (lo nom de la parròquia èra *Magradous*, en francés), de la senescauciá de Lauragués. Le vocable de la glèisa èra Sent Pèire. Tanlèu 1790, La Clastra èra del canton de Caramanh. La Clastra foguèc incorporada temporàriament a Prunet, restablida en l'an X, puèi annexada definitivament a Francarvila per ordenança del 30 de mai 1847 .

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas et referéncias
Garac

**Garac** (*Garac* en francés) es una comuna gascoa situada dens lo departament de la Hauta Garona e la region administrativa d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada sus l'Arsèna a 34 km au Nòrd-Oèst de la vila. Garac es sus ua sèrra, çò que permet d'aver beròias vistas, au sud mei qu'au nòrd.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Garrhac* en 1256 , *Garacum* en 1265 . 
Segon Dauzat, Astor, *Garac* veng deu nom gallic d'òme *Garos*, dambe'u sufixe *-acum* . 
Segon Xavier Delamarre, l'etime es *Gārācon*, « la proprietat de Gāros », nom celtic d'òme derivat classicament en *-ācon* . 
Marginau com sovent, Negre causeish le nom germanic d'òme *Garo*, damb *-acum* , pas la solucion mei probabla.

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Garac èra de l'eleccion de Lomanha, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de l'archidiocèsi de Tolosa, de la senescaucia de Tolosa. Le vocable de la glèisa es Sent Joan Baptista. Tanlèu 1790, Garac èra deu canton de Cadors . En 2015, suprimiscón le canton de Cadors e Garac passèc au canton de Legavin, largament espandit.

La parròpia de Sent Damian, dens la comuna de Garac, èra de l'archidiocèsi de Tolosa e de la senescaucia de Tolosa . Le nom es de mau trobar, quitament sus la mapa de Cassini, absent de la lista deus lòcs de la comuna. Parròpia despareguda lèu ?

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

Église_Saint-Jean-Baptiste_de_Garac_-_Côté.jpg|La glèisa Sent Joan Baptista.
Église_Saint-Jean-Baptiste_de_Garac_-_Porche.jpg|Le pòrge.
Église_Saint-Jean-Baptiste_de_Garac_-_Vers_les_Pyrénées.jpg|Les Pirenèus au sud, despèi la glèisa. Garac es sus ua sèrra.


## Personalitats ligadas dambe la comuna

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Fouta Djalon

Lo **Fouta Djalon**, de còups que i a escrich **Fouta Djallon** especialament per leis anglofòns, es un massís montanhós que si situa en Guinèa, subrenomat  per qué l'i naisson de corrents d'aiga importants de l'Oèst african : Tinkisso (afluent de Nigèr), Senegau, Gàmbia, Koliba. Amb una superficia de , e una altitud mejana de , lo Fouta Djalon es un ensems de planas e còlas que son ponch mai aut es lo mont Loura (). D'efèct, coneis una pluviometria importanta, e lei dos fluvis principaus de la region, Gàmbia e Senegau, l'i an son sorgent. Lei planas consistisson en una formacion espessa de gres que recuèrbe la ròca granitica dau sota-sòu. L'erosion per la plueia e lei fluvis a cavat de gòrgas prefondas e de valadas dins lo gres.
Gençac de Garona

**Gençac de Garona** (*Gensac-sur-Garonne* en francés) es ua comuna gascona en Volvèstre, situada dins lo departament de la Hauta Garona e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airau d'atraccion de Tolosa situada en Volvèstre e sus Garona, a 60 km au sud de Tolosa.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Genssac* en 1263, *Gensaco* en 1341 . 
Lo nom de Gençac que ven deu nom latin d'òme *Gentius*, ambe'u sufixe *-acu(m)* , latinizacion d'un sufixe celtic *-acon*. Se tracta donc d'una anciana propietat d'epòca romana qu'aviá per mèste *Gentius*. 
Segon Xavier Delamarre, le nom *Gentios* qu'es [probablament] celtic. Noms de persona celtics qu'i son aparentats (*Ad-gentius*, *Ate-genta*, *Bitu-gentus*, etc .

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, *Gensac* o *Gensac-Saint-Julien*) qu'èra de l'eleccion de Comenge, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de la diocèsi de Rius, de la senescauciá de Pàmias. En 1790, Gençac qu'èra deu canton de Rius, en l'an X, deu canton de Casèras, puish que tornè au canton de Rius en l'an XII, d'aquí a sa supression en 2015. Gotavernissa qu'estó temporàriament incorporat  a Gençac en l'an VIII. La glèisa qu'es devath le patronatge de Nòsta Dauna. Lo nom oficiau que passè de *Gensac* a *Gensac-sur-Garona* per decret deu 22 de març 1929 .

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Rius; es ara del canton d'Autariba.

## Demografia

* En  la populacion qu'èra de  abitants e la densitat qu'èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
* castèth deu sègle XVIII.
* Glèisa e son estatua deu Crist sus la cròtz deu sègle XIV.

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

### Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Gençac

## Comunas

* '''Gençac''' una comuna de Bigòrra
* '''Gençac''' una comuna de Charanta
* '''Gençac''' una comuna de Lomanha

* **[[Gençac de Bolonha]]** una comuna de Comenge
* **[[Gençac de Garona]]** una comuna de Volvèstre

## Vejatz tanben
Gensac
Gensac (omonimia)

## Personas

* **[[Claude Gensac]]**, actritz francesa

## Comunas

* '''Gensac''', comuna d'Entre Duas Mars

* **[[Gensac-la-Pallue]]**, comuna de Charanta

## Vejatz tanben

* '''Gençac'''
Gibèl

**Gibèl** (*Gibel* en francés) es una comuna lengadociana en Lauragués e al tèrme del Tolosan, situada dins lo departament de la Nauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada en Lauragués a 47 km al Sud-Èst de Tolosa.

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Vuelh Iuelh* (sense virgula), *Gibello* en 1243 .
Segon Dauzat, *Gibèl* ven del latin *gibbus*, « bòssa, giba », ambe'l sufixe *-ellum* . 
Negre dona la meteissa explica, mes autrament : benlèu l'occitan *giba*, ambe'l sufixe diminutiu *-èl*, donc una giba pichona » . Gibèl es bastit sus un puèg alongat. 
Astor cita pas *Gibèl*, mes evòca lo gotic *giba*, « don, present », dont le nom de persona *Gibel* (escrit en francés) es un diminutiu, o benlèu pus interessant encara, le derivat germanic *Gibilo* > *Gibelo* .

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Gibèl èra de la diocèsi civila de Mirapeis, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de la diocèsi de Mirapeis e de la senescauciá de Lauragués. En 1790, Gibèl èra del canton de Senta Gabèla; ambe Calmont, per decret del 16 de julhet 1810, passèron al canton de Nalhós, arrondiment de Vilafranca de Lauragués (dempuèi 2015, son del canton d'Escalquens). Le vocable de la glèisa es Sent Antòni .

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
* Ostal de Coulom del sègle XVIII (monument istoric)

## Personalitats ligadas a la comuna
* Fabien Pelous

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Gotavernissa

**Gotavernissa** (*Goutevernisse* en francés) es una comuna gascona, istoricament e, çò sembla, lingüisticament, en Volvèstre, situada dens lo departament de la Nauta Garona e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada en Volvèstre a  al Sud de Murèth e  al sud de Tolosa.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Gotavernissa* en 1243 , *Gutta vernissa* en 1246 . 
Segon Dauzat e Astor, le nom qu'es format de *gota*, « petit riu, riu temporari », de *vern-*, « vèrn », e deu sufixe *-issa*, ambe un sens globau de « riu bordat de vèrns » .
Segon Negre, Gotavernissa qu'es sus *l'Aussou* [sus las mapas : *Azau*], afluent esquèrre d'Arisa. Le gascon *gota* qu'a per sens « esgot, gotèr » (diccionari Palay) e *vernissa* que significa (medish diccionari) « verneda en plantacion » . Negre qu'a mau legit Palay : que confón *gota* e *gotèr*. E Asau non pòt estar qualificat de *gota*. La gota es un afluent d'Asau au sud deu vilatge.

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Gotavernissa èra de l'eleccion de Comenge, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de la diocèsi de Rius, de la senescauciá de Pàmias. En 1790, Gotavernissa èra del canton de Montesquiu de Volvèstre, en l'an VIII, del canton de Rius, en l'an X de Montesquiu, puèi tornèc al canton de Rius en l'an XII, d'aquí a sa supression en 2015. La glèisa qu'es devath lo patronatge de Sent Joan Baptista . Gotavernissa qu'estó temporàriament incorporat a Gençac en l'an VIII 

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Rius; es ara del canton d'Autariba.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Jusas

**Jusas** (*Juzes* en francés) es una comuna lengadociana en Lauragués situada dins lo departament de la Nauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada en Lauragués a 36 km al sud-èst de Tolosa.

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Le nom es atestat en 1428, *Jusas* . 
Segon Dauzat, *Jusas* ven benlèu de l'ancian occitan *jus*, « situat en bas » .
Segon Negre, *Jusas* ven de l'adjectiu masculin plural *juzans*, « masatges inferiors, situats en aval de Belestar de Lauragués », puèi reculament d'accent . 
J. Astor explica tanben que *Jusas* ven de *jusan* al plural, ambe reculament d'accent. *Jus* s'explica per un crosament entre le resultat de *deorsum*, « en bas » e lo de *sursum* > *sus*, en ancian occitan e en ancian francés. 
N.B; L'atestacion del sègle XV se pòt legir **Jusans* (*Jusàs*) o *Jusas*.

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Jusas èra de la diocèsi civila de Tolosa, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de l'archidiocèsi de Tolosa e de la senescauciá de Lauragués. En 1790, Jusas èra del canton de Sant Felitz, en l'an XII, del canton de Revèl. Jusas fosquèc incorporat temporàriament, en l'an IV, a Maurens. Le vocable de la glèisa, annèxa de Morvilas Nautas, es Sant Leugièr .

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
* Castèl de Jusas


Juzes.JPG|Jusas.
juzes castle1.JPG|Lo castèl.
juzes rue.JPG|Una carrièra de Jusas.
juzes eg.JPG|La glèisa e la crotz de mission.
juzes sf.JPG|La sala de las fèstas.


## Personalitats ligadas ambe la comuna
* Sebastian de Severac, senhor de Jusas, de Montcausson e de Maurens maridèt Isabèl de Lator, Dama de Jusas (contracte de maridatge del 23 de junh de 1587). Aguèron dètz enfants. Le célèbre musicien compositeur Deodat de Severac (1872-1921) es un de sos nombroses descendents.

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Jinja (vila)

**Jinja** es una vila que si situa au nòrd dau Lac Victòria. Es lo segond centre comerciau d'Oganda, que s'establissèt en 1907.
Jornalista

Un **jornalista** (o **reportaire**, de l'anglés *reporter*, ) es una persona que son activitat es lo jornalisme.
Saponay

**** es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region dels Nauts de França.

## Geografia
### Comunas vesinas


 400px|left||Distanças e posicion relativa 
 



## Istòria
## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments
## Personalitats ligadas amb la comuna
## Véser tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Gemilh

**Gemilh** (*Gémil* en francés) es una comuna lengadociana del Tolosan, situada dins lo departament de la Nauta Garona e la région d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada a 21 km al Nòrd-Èst de la vila.

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Gimello* en 1252, *Gemelli villa* en 1266 .
Segon Dauzat, *Gemilh* ven probablament d'un nom galloroman d'òme *Gemellius* o *Gemilius* . Dins le libre, « nom d'òme galloroman » a en general le sens de « nom d'origina gallica ». 
Negre cita l'atestacion *Gimilh* de 1428 e causís le nom « romanic » de persona *Gemellius*. Atal fan les Feniés. 
Segon Xavier Delamarre, Gemilh ven de *Giamillon*, derivacion neutra singulara del nom celtic d'òme *Giamillos*, « la proprietat de *Giamillos* ». Aquel nom es plan frequent, mes sistematicament reinterpretat sul modèl del nom latin *Gemellus* .

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Gemilh èra de la diocèsi civila de Tolosa, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de l'archidiocèsi de Tolosa e de la senescauciá de Tolosa. Le vocable de la glèisa, qu'èra annèxa de Montastruc, es Sent Pèire. Tanlèu 1790, Gemilh èra del canton de Montastruc .

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km². Mes en 2022 arriba a 415 abitants.

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes
* Blòg oficial de la vila

## Nòtas e referéncias
Deodat de Severac

**Maria Josèp Alexandre Deodat de Severac**, nascut a Sant Felitz de Lauragués (Lengadòc) lo 20 de julhet de 1872 e mòrt a Ceret (Valespir) lo 24 de març de 1921, foguèt un compositor de musica. 

## Biografia
Eissit d'una familha de la noblesa, filh del pintre Gilbert de Severac, Deodat de Séverac faguèt sos estudis à Tolosa, puèi a Schola Cantorum de París, ont venguèt lo disciple de Vincent d'Indy e d'Albéric Magnard. Estudièt l'òrgue amb Alexandre Guilmant e venguèt l'assistent d'Isaac Albéniz. Fòrça tenent de sas racinas, s'installèt en Lengadòc, ont atirèt apuèi d'artistas coma Manolo Hugué, qu'encontrèt a París.

En 1900, escriguèt de poèmas sinfonics sur las sasons. Faguèt de melodias per las poesias de Baudelaire e de Verlaine e tanben de vèrses occitans e compausèt de musica corala amb arrengaments de tèxtes en catalan. Escriguèt doas opèras, *Le Cœur du moulin*, creada al ''Opéra-Comique de Paris'' lo 8 de decembre de 1909, e *Héliogabale*, creada a las Arenas de Besièrs en 1910 amb l'introduccion de la cobla catalana, grop d'instruments jogant las *primes* e los *tenores* (instruments de fusta semblant lo flaviòl). Sa musica per piano, d'estil fòrça personal, es sovent imatjada e colorada, coma dins lo *Chant de la Terre*, que descriu las amors rusticas, o las pèças *En Languedoc* e *Baigneuses au soleil*. La seguida *Cerdaña*, son cap d'òbra, illustra son amor pel territòri miègjornal.

Deodat de Severac èra lo cantoral d'una musica regionala e sostenguèt, en 1907, una tèsi sus *La Centralisation et les petites chapelles*. Claude Debussy diguèt que  .

## Òbras principalas

;Òbras per piano 
* *Le Chant de la terre* (1900)
* *En Languedoc*(1904)
* *Baigneuses au soleil* (1908)
* *Cerdaña* (1904-1911)
* *En vacances* (1912)
* *Sous les lauriers roses* (1918)
;Musica pel teatre 
* *Le Cœur du moulin*, poèma liric en dos actes (1908)
* *[[Héliogabale]]*, tragèdia lirica en tres actes (1910)
;Melodias 
* fòrça recuèlhs, que *À l'aube dans la montagne* (1906) e *Flors d'Occitània* (1912)

## Bibliografia
* Blanche Selva, Déodat de Séverac, ed: Delagrave, 1930
* Vladimir Jankélévitch, La Présence lointaine ed: Seuil; París, ISBN 2020064510
* Jean-Bernard Cahours d'Aspryn Déodat de Séverac, musicien de lumière. Sa vie, son œuvre, ses amis 1872-1921, ed: Atlantica-Séguier, 2001, ISBN 978-2840492351
* Pierre Guillot : *Déodat de Séverac : Écrits sur la musique*, ed: Mardaga (1993). *Déodat de Séverac : La musique et les lettres*, ed: Mardaga (2002). *Déodat de Sévérac, musicien français*, ed: L'Harmattan (2010).
* Mario d'Angelo, La musique à le Belle Epoque. Autour du foyer artistique de Gustave Fayet (Béziers, Paris, Fontfroide), ed: MAGFF, 2010, ISBN 2-909941-07-8

## Ligams extèrnes

* Deodat de Severac a l'òrgue
Kalimantan

**Kalimantan** es lo nom de la part indonesiana de l'illa de Bornèo, tèrme eissit de *Berunai* que se retròba dins lo nom del sultanat de Brunei.

## Divisions administrativas
Kalimantan, qui constituís los quatre cinquen de Bornèo, es devesit en cinc províncias :
* Kalimantan Barat (Kalimantan occidental), capitala Pontianak ;
* Kalimantan Tengah (Kalimantan central), capitala Palangkaraya ;
* Kalimantan Selatan (Kalimantan del Sud), capitala Banjarmasin ;
* Kalimantan Timur (Kalimantan oriental), capitala Samarinda ;
* Kalimantan Utara (Kalimantan del Nòrd), capitala Tanjung Selor.
Celèbes

**Celèbes**, en indonesian *Sulawesi*, es una illa d'Indonesia a  a l'èst de Bornèo, a  al sud de las Filipinas, a  a l'oèst de las Molucas e al nòrd-èst de Java. Amb una superfícia de , es la quatrena illa del mond, mas representa pas que 7 % de la populacion permor de son relèu e de la selva tropicala. Lo punt culminant es lo mont Rantemario de .

## Geografia
Celèbes se tròba a l'Èst de la linha de Wallace e doncas dins la part oceaniana d'Indonesia.

Celèbes es devesida en 6 províncias:
* Celèbes del Centre (jaune)
* Celèbes del Nòrd (verd)
* Celèbes de l'Oèst (marron clar)
* Celèbes del Sud (ròse)
* Celèbes del Sud-Èst (marron)
* Gorontalo (blau)
L'Humanité

vinheta|Logo deu jornal.

[thumb|right|250px|Extrach d'una [caricatura de L'Humanité publicada lo 27 de mai de 1913, que mòstra lo senator radicau Clémenceau e lo President de la Republica Poincaré reconciliats dins un sosten comun a la lèi dei tres ans.]]

**L'Humanité** (*L'Umanitat* en occitan), es un jornal francés, socialista fins a la fin de 1920 puei comunista, fondat en 1904 per lo dirigent socialista Joan Jaurés. Organe centrau dau Partit Comunista Francés de 1920 a 1994, rèsta fòrça pròche dau PCF maugrat la dubertura de sei paginas a d'autrei partits de la senèstra.
Octavian Bringuièr

**Octavian Bringuièr** (en francés *Octavien Bringuier*; Montpelhièr, 21 de genièr de 1829 – Montpelhièr, 10 de setembre de 1875) foguèt un escrivan e lingüista occitan del país de Montpelhièr.

## Biografia
Octavian Bringuièr nasquèt en 1829 dins una familha de la pichona borgesiá montpelhierenca. Faguèt d'estudis classics abans de s'engatjar dins l'armada quand faguèt sos 18 ans. Aprèp qualque temps que se vegèt viatjar per divèrses territòris de l'estat francés e mai en Argeria laissèt l'armada en 1854. Dintrèt en 1857 a la Pòsta, foguèt mandat a Arle ont coneguèt e s'amistancèt amb mantes felibres. Aquelas relacions faguèron que comencèt alara d'escriure en occitan
Puèi las mutacions lo portèron a Marselha, Avinhon abans de tornar a Montpelhièr en 1864. En genièr de 1866 se maridèt amb Marta Ròsa Bonet. Partiguèt amb Carles de Tortolon tre 1873 explorar la frontièra lingüistica entre occitan e francés. Venguèt president de la Societat per l'Estudi de las Lengas Romanicas.

## Ligams extèrnes
* ''Nadau als enfantons'' a Gallica.fr
* ''Un michant reve'' a Gallica.fr
* ''Poesias lengadocianas'' a Gallica.fr
Celebas del Centre

**Celebas del Centre**, en indonesian **Sulawesi Tengah**, es una província d'Indonesia sus l'illa de Celebas.

Foguèt creada en 1964. Sa capitala es la vila de Palo.

Sa division administrativa: Palo e dètz districtes.
* Banggai (Luwuk)
* Illas Banggai (Banggai)
* Buol
* Donggala
* Morowali (Bungku)
* Parigi Moutong (Parigi)
* Poso
* Sigi (Sigi Biromaru)
* Tojo Una-Una (Ampana)
* Toli-Toli.
Baloard Deodat de Severac

vinheta|Lo baloard.
Lo **baloard [[Deodat de Severac]]** de Tolosa va de l'avenguda de Murèth (Cròtz de Pèira) prèp de la riba esquèrra de Garona cap a las Arenas. 

Lo Baloard es traversat per la linha de trens de Tolosa Matabuòu cap a Aush (passatge de nivèl perilhós).

Se tròba dins lo baloard **Deodat de Severac**:
* lo licèu professional Deodat de Severac.

## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Lista de las carrièras de Tolosa
La Bruguièra Dorçan

**La Bruguièra Dorçan** (*Labruyère-Dorsa* en francés) es una comuna lengadociana, situada dins le departament de la Nauta Garona e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada a 16 km al Sud-Èst de Murèth sul Tedèlon.
vignette|upright=1.8|centre|Mapa de la comuna de La Bruguièra Dorçan e de las comunas prèpas.

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Le nom es atestat en 1428, *La Bruguiera* . 
De fòrmas relativament ancianas son presentas dins una monografia de 1885 redigida per un regent de la comuna. Mòstran que *Dorsa* es tradicional dins lo nom del vilatge : *La Burguière Dorsa* en 1619, *La Burguière Ancas* en 1688; dins lo registre del prèire Bories (1630-1654) : *La Burguère Dorsa*, *La Bruguière* en 1692; *Laburière Dorsa* en 1740, *Laburière Dorsas* en 1759, *La Bruyère* en 1774. L'autor cita tanben la cresença a una vila (compréner *villa*, granda proprietat, puèi vilatge) despareguda, sus un puèg al nòrd de la comuna d'Autariba e près de La Bruguièra, al lòc *Vilarasa*, un nom evocator; le lòc èra enrodat de valats  (un castèl, una aglomeracion fortificada ?). I a un *Vila-rasa*, qu'es pas qu'una *masia*, coma lo de Lengadòc es un ostal, a Sant Boi de Lluçanès. 
*Bruguièra* ven del latin *brucaria*, del gallic tardiu **brūcāria*, ancianament **wroicāriā*, « camp de brugas ». Le nom de la planta èra en gallic **uroicā*, passat en **brūca* en gallic tardiu d'epòca galloromana, segon Delamarre (en realitat, res empacha pas que *bruca* siá l'adaptacion del gallic **uroicā* en latin, sense que lo gallic el-meteis l'aja conegut e Pierre-Yves Lambert explica que lo tractament *wr-* > *br-* se faguèt probablament en romanic). 
Dauzat confond les resultats  de *bruca* (*brucus*, segon el) e de *brucaria*, pr'amor de la semantica francesa (en francés, l'eretièr de *brucaria* a pres lo sens de *bruga*) .  
Mes cossí explicar *Dorçan* (o *d'Orçan*) ?

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, La Bruguièra èra de la diocèsi civila de Tolosa, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de l'archidiocèsi de Tolosa, de la senescauciá de Tolosa. Èra del canton d'Autariba tanlèu 1790. Oficialament, venguèt *Labruyère-Dorsa* pel decret del 22 de junh de 1921. Le vocable de la glèisa, annèxa d'Autariba, èra Sent Sarnin . 

## Administracion

* A la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna, qu'èra del canton d'Autariba, i demorèt.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona
## Ligams extèrnes

## Notes et références
La Caunha

**La Caunha** (*Lacaugne* en francés) es una comuna lengadociana istoricament, mès benlèu lingüisticament gascona, en Volvèstre, situada dins lo departament de la Nauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa al tèrme amb departament d'Arièja situada en Volvèstre sus l'anciana rota nacionala 626 a 27 km al sud de Murèth e 47 km al sud de Tolosa.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
*Caunha* es una varianta de *cauna* e a le sens de « cauna, espeluga, cròta ». Es, segon Negre, un element de lexic atestat de Garona a Narbona, mès sol Dauzat n'explica l'etimologia : un sufixe collectiu *-ea* (un ensemble de caunas). *Cauna* es un mot d'origina prelatina . 

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, La Caunha e *Saint-Pierre d'Artix* èra de la diocèsi civila de Rius, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de la diocèsi de Rius, de la senescaucia de Tolosa. En 1790, La Caunha èra deu canton de Carbona, en l'an XII èra deu Canton de Rius. Lo vocable de la glèisa es Senta Magdalena . 

I a un lòc nomat *St Pey* au sud-èst de La Caunha que representa probablament *Saint-Pierre d'Artix*. Es pas dins Carbona, com escriu lo *Dictionnaire des localités de la Haute-Garonne*, mès dins La Caunha. *Saint-Pierre-d'Artix* èra una parròquia annèxa de Lesat, de la diocèsi de Rius e de la senescauciá de Tolosa .

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Rius; es ara del canton d'Autariba.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
La Garda de Lauragués

**La Garda de Lauragués** (*Lagarde* en francés) es una comuna lengadociana situada dins le departament de la Nauta Garona e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada en Lauragués a 36 km al Sud-Èst de Tolosa.
 
### Perimètre del territòri

## Toponimia
Negre daissa a causir simplament entre « gaita » e « tor de gaita » per l'occitan *garda* .
D'autres son pus explicits. Le nom de *La Garda* ven d'un vèrbe germanic *wardon*, que donèc le mot germanic *wart*,  « garda », que prenguèc le sens de « gaita », puèi « tor de garda », puèi « fortalesa en general », latinizat en *warda* o *wardia*. Correspond generalament a de puèges o de castèls .
Le toponime es rare en francés, fòra de l'extrème nòrd o dels manlèus e transferiments (possessions d'un senhor qu'aviá *garda* dins son patronime) e sembla mai que mai occitan (o present dins l'ancian territòri de l'occitan pendent la Nauta Edat Mejana).

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, La Garda de Lauragués, *Lagarde* o *Lagarde-Lauragais*, èra de la diocèsi civila de Mirapeis, doncas de la província de Lengadòc, de la generalitat de Tolosa, de la diocèsi de Mirapeis e de la senescauciá de Lauragués. Le vocable de la glèisa es Sant Remesi (o Romièg). En 1790, La Garda èra del canton d'Avinhonet, en l'an IX, del canton de Vilafranca .

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Vilafranca de Lauragués; es ara del canton de Revèl.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Nòtas e referéncias
L'Agraulet Sent Nicolau

**L'Agraulet Sent Nicolau** (*Lagraulet-Saint-Nicolas* en francés) es una comuna gascoa, situada dins lo departament de la Nauta Garona e la region d',  ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada a 45 km al Nòrd-Oèst de la vila sus una costèra expausada al sud.

Le vilatge es plan petit, mès son territòri es important. Cobèrt de seuvas e de camps. 
Longtemps sofriscoc de l'exòde rural mès uei s'urbaniza e sa populacion aumenta.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Le nom es atestat *Agreoleto* en 1271 .
Segon Dauzat, *L'Agraulet* veng deu lengadocian (?) *agraula* (bas latin *graula*, deu latin *gracula*), dambe le sufixe collectiu *-etum* o diminutiu *-ittum* e aglutinacion de l'article . 
Segon Negre e les Féniés, *L'Agraulet* veng deu gascon *agraulet*, deu latin *acrifolium* « agreu, agreulon, verdboisset ». Les Féniés oblidan pas le sufixe *-et*, ajustat a *agreule*, *agrèu* . 
Segon Astor, *L'Agraulet* (dambe sufixe) veng deu bas latin **acrifulon* (classic *acrifolium*), dambe afebliment de *-f-* intervocalic en *-v-* o quitament sa tombada (*agreul* lengadocian) . En gascon, *-f-* se muda en *-h-* que despareish encara mei aisidament : **agrehol + et* > **agreolet* > **agreulet* > **agraulet*, apondi de l'article a data desconeguda.

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, L'Agraulet èra de l'eleccion de Lomanha, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de l'archidiocèsi de Tolosa, de la senescaucia de L'Isla de Baish. Le vocable de la glèisa es Sent Martin. Tanlèu 1790, L'Agraulet èra deu canton de Cadors. Per  decret  deu  22  de junh  1921, *Lagraulet* prengóc le nom oficiau de *Lagraulet-Saint-Nicolas* . En 2015, suprimiscón le canton de Cadors e L'Agraulet passèc au canton de Legavin, largament espandit.

Lo *dictionnaire des localités* deus archius departamentaus mentav ua parròpia de *Magreins* (nom francés) de l'archidiocèsi de Tolosa e de la senescaucia de L'Isla de Baish. Totun, poderé èster ua confusion dambe lo vilatge de Magrens uei dens la comuna de La Gràcia de Dieu: las duas comunas se segueishen dens lo diccionari, e non i a nada atestacion d'un Magreins prèp de L'Agraulet aulhors (cadastre, polhats, Internet Archive...)

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Economia
Airal de produccion del Sant sardos vin en AOVDQS

## Lòcs e monuments
* La glèisa es un exemple de las glèisas de la Nauta Garona amb son campanar mur

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Liens externes

## Nòtas e referéncias
La Peirèra

**La Peirèra** (*Lapeyrère* en francés) es una comuna foissenca en Volvèstre (mès lingüisticament gascona probablament ), situada dens lo departament de la Nauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Comuna de l'airal urban de Tolosa al tèrme amb Arièja situada en Volvèstre a 40 km al Sud de Murèth e 58 km al sud de Tolosa
vignette|upright=1.8|centre|Mapa de la comuna e de las comunas prèpas.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
L'etimologia de *La Peirèra*, en mai de l'article, es lo latin *petra*, damb lo sufixe *-aria*. Lo sens es « peirèra » .

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, La Peirèra èra del Comtat de Fois, de la generalitat d'Aush, de la diocèsi de Rius e de la senescauciá de Pàmias. La glèisa èra jol patronatge de Nòstra Dama. En l'an VIII e l'an XII, la comuna èra *Lapeyrère et Guignolas*. Foguèt del canton de Montesquiu de Volvèstre tanlèu 1790 . I a un lòc *Guinolas*, *Guinoulas*, *Guignolas*, segon las mapas, al sud de la comuna (**Guin(h)olàs*, **Guin(h)olars* ?).

## Administracion
 

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Montesquiu de Volvèstre; es ara deu canton d'Autariba.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Lautinhac

**Lautinhac** (*Lautignac* en francés) qu'es ua comuna gascoa de Comenge en Savés, situada dens lo departament de la Nauta Garona e la region d',  ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Situada en Savés a 27 km al Sud-Oèst de Murèth suus rius de Savareta, Monsenac e Toish.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Segon Dauzat, Le prumèr element es escur; ua aglutinacion de l'article a *Autinhac* (nom latin d'òme *Altinius* + *-acum*) es dobtosa . 
Segon Negre, *Lautinhac* veng benlèu deu nom « romanic » *Altinius*, dambe *-acum*, l'article es tardiu .

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Lautinhac qu'èra de l'eleccion de Comenge, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de la diocèsi de Lombèrs e de la senescaucia de Tolosa. Le vocable de la glèisa qu'es Sent Estròpi. Tanlèu 1790, Lautinhac qu'èra deu canton de Riumas .

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna qu'èra deu canton de Riumas; qu'es ara deu canton de Casèras.

## Demografia
 
* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

* Glèisa de 1846 que la flècha del campanar resistiguèt pas mai que qualques ans al tròn.
* Lo campanar torre amb tres campanas que una de 1668.
* Lo presbitèri (1830-1833) de brica es pas simetric al respèch de la pòrta de dintrada.
* Bòria amb pòrgue e pans de fusta, rare dins la region, la partida la mai anciana data del sègle XVIII.
* Le camin d'excursion GR 86 travèrsa la comuna de Lautinhac.


Imatge:Eglisedelautignac.jpg|Glèisa
Imatge:Ecolelautignac.jpg|Escòla publica
Imatge:mairielautignac.jpg|Ostal de vila
Imatge:foyeretmairie.jpg|Lo fogal rural e l'ostal de vila
Imatge:Presbytere_lautignac.jpg|Lo presbitèri
Imatge:Presbytere2_lautignac.jpg|Vista dempuèi la glèisa
Imatge:monument_morts.jpg|Monument dels morts
Imatge:Monument_morts_details.jpg|Destalhs del monument
Imatge:Lautignac1919.jpg|Lautinhac en 1919
Imatge:Croix à Lautignac.jpg|Cròtz restaurada en 2005
Imatge:Croix_nère.jpg|Cròtz de la Nèra

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Montfòrt d'Argenç

**Montfòrt** o **Montfòrt d'Argenç** (*Montfort* en francés, *Montfort-sur-Argens* dempuèi 1904) es una comuna occitana de Provença. Administrativament, es dins lo departament de Var e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur de l'estat francés. 

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants.

## Luòcs e monuments
## Personalitats liadas ambé la comuna

## Vèire tanben
* Comunas de Var

## Liames extèrnes

## Nòtas