Mediator europèu

Lo **Mediator europèu** es un organ de contraròtle de l’Union europèa que sèi a Estrasborg. Es un *[[ombudsman]]*, servent d'intermediari entre les ciutadans e las autoritats europèas. Dins aquela foncion, lo Mediator europèu renfortís los dreches dels ciutadans europèus en mai del caractèr democratic de l’Union Europèa.

Lo Mediateur europèa a per mission d’enquestat sus de cases d'« administracion marrida » dins las accions de las institucions, dels organs e dels organismes de l’Union Europèa. Le terme « administracion marrida » designa una situacion onte una institucion de l’Union enfranh las proceduras administrativas, los principis de bona administracion o los dreches de l'òme. Los cases de « administracion marrida » concernisson subretot las irregularitats administrativas, l’injustícia e las practicas inequitables, la discriminacion, los abuses de podes, la manca o lo refús d’informacion coma los retards injustificats.

Lo Mediateur europèu foguèt creat amb lo Tractat de Maastricht en 1992. Lo primièr mediator europèu, lo Finlandés Jacob Söderman, foguèt elegit lo 12 de julhet de 1995. Dempuèi 2009, lo Mediator europèu es instituit per l’article 228 del Traitat sul foncionament de l'Union europèa (ex-art. 195 TCE). Es tanben mencionat per dos còps al articles 20§2 e 24 que enoncia lo drech per « tot ciutadan de l’Union » de « recorir al mediator europèu ». Las entrepresas, las associacions e las collectivitats sesent dins l’Union europèa pòdon tanben aver recors al Mediator europèu.

La persona al cap d'aquel organ pòrta d'esperela lo titòl de Mediator europèu, es elegida per un mandat de 5 ans renovelable que correspond a la legislatura del Parlament Europèu.

## Estatut e organizacion
Lo Mediator europèu es institucionalament ligat al Parlament Europèu. Dins lo Tractat sul foncionament de l'Union Europèa (TFUE), l’article 228, que prevei las disposicions relativas al Mediator europèu, se situa dins la seccion que concerna lo Parlament europèu.

Lo Mediator europèu es elegit pel Parlament europèu. Los detalhs de la procedura d’eleccion son arestat dins le Reglament interor del Parlament europèu. Lo Mediator europèu  e  (art. 228§2 TFUE).

Conformament a una procedura legislativa especiala, l' del Mediator europèu son establidas pel Parlament europèu  estatuent a la majoritat qualificada (art. 228§4). Las modalitats d’accion del mediator son atal definidas dins lo Reglament del Parlament europèu. Cada an, lo Mediator europèu deu presentar « un rapòrt al Parlament europèu suls resultats de la seunas enquèstas » (art. 228§1 TFUE).

Lo Mediator europèu . Pendent la durada de las seunas foncions, lo Mediator europèu  (art. 228§3 TFUE).

Lo Mediator europèu  (art. 228§2). La procedure de destitucion es detalhada dins lo Reglament del Parlament europèu. Fins ara, cap de mediator foguèt destituit de las seunas foncions.

Le médiateur actuel est le Grec Nikiforos Diamandouros. Foguèt elegit en 2003, puèi promongat aprèp las eleccions europèas de 2004 e encara 2010. Es assistat per una còla de prèp trenta personas, subretot de juristas. Dempuèi 1996, lo Mediator europèu constiuiguèt un malhum de 90 burèls repartits dins 32 Estats europèus. Çò que li permet d'aver mai d'eficacitat per tractar las peticions que li son adreçadas.

## Competéncias e foncionament
Lo Mediator europèu estudia los planhs  (art. 228§1 TFUE). Per que sián examinats, aqueles planhs devon respectar uns critèris.

Lo Mediator europèu  (art. 228§1 TFUE). Pòt pas enquestar suls planhs que concernon las autoritats localas, regionalas o nacionalas – que dependon dels Estats membres – nimai sus las activitats que concernon los tribunals, los mediators nacionals, las entreprisas o encora los particulars. Lo Mediator europèu pòt examinar los planhs que concernisson la Cort de justícia de l’Union europèa  (art. 228§1 TFUE).

## Bibliografia
* Patrick Dollat, *Droit européen et droit de l’Union européenne*, Éditions Dalloz (3e édition), 2010
* Syméon Karagiannis et Yves Petit (éditeurs), *Le médiateur européen : bilan et perspectives*, Bruylant, 2007

## Veire tanben
### Articles connèxes
Parlament Europèu
### Ligams extèrnes
* Site oficial

### Nòtas e referéncias