Clarmont-Ferrand

**Clarmont-Ferrand** z-es la capitala istorica d'Auvèrnha e v-una de las dètz vialas mai grandas d’Occitània. Maitot z-es la prefectura dau departament dau Puèi de Doma. 

La viala es mencionada per los grècs coma la capitala de la tribú daus *arvèrnes (Arverni)* davant de se desvolopar a l'epòca galloromana embei le nom d**Augustonemetum'' au . En tot relevar de la província de l'Aquitània Promèira, fuguèt subjècte aus pilhatges repetits de part daus pòbles qu'envasiguèron Gàllia, sobretot los [[vandals]], los [[alans]], los [[visigòts]] e los [[francs]]. La viala actuala de Clarmont-Ferrand resulta de la fusion de las doas vialas de **Clarmont** e de **Montferrand** en [[1633]].

Embei una aira urbana a l'entorn de 500 000 abitants, qu'es la mai grand viala dau nòrd d'Occitània e una viala joina e estudianta embei 40 000 estudiants.

== [[Eraudica]] ==
Blasonament: «D’azur embei la crotz de golas bordada d’aur, cantonada de quatre flors de lis dau mesme».

== Geografia ==
**Clarmont-Ferrand** z-es una viala dau centre de l'[[França|Estat francés]], chapluòc dau [[departaments franceses|departament]] dau [[Puèi de Doma (departament)|Puèi de Doma]].

z-Es situada dins le [[Massís Centrau]] a una nautor de 410 mètre e z-es dominada per la [[Linha daus Puèis]] (una chadena de volcans sopits) que culmina a 900 mètres. A l’èst de Clarmont comença la plana de [[Limanha (parçan)|Limanha]], asaigada per [[Alèir]].

Clarmont z-es au rescontre de dos grands ais d'autorotas: l'[[A71]] e l'[[A75]] (que relia [[Besièrs]] embei [[París]]) e l'ais [[Bordèu]] / [[Sant Estève]] / [[Lion]] (embei las [[A89]] e [[A72]]).

=== Charrèiras, quartèirs e luòcs-dits ===

* **Barrèira** (de) **vas Soire** (''Barrière d'Issoire'')

=== Clima ===
Le [[clima]] de Clarmont se caracteriza per una ben granda amplitud termica embei d'estius franc chauds e d'ivèrns ben freids.

La Linha daus Puèis arrèsta las niulas que vènon de l'oèst en tot alimentar coma aquò las fonts coma [[Volvic]], e maitot en demenir la pluviometria de Clarmont d'Auvèrnha que z-es una de las mai bassas d'Occitània.

== Istòria ==

Clarmont d'Auvèrnha z-es mencionada per le geograf [[Grècia|grèc]] [[Estrabon]] embei son nom [[Gal (lenga)|gal]]: **Nemossos**.

Z-èra una viala daus [[Arvèrnes]] que vencèron (embei le chapdau [[Gàllia|gallés]] [[Vercingetorix]]) las legions romanas a rasa de Clarmont, vèrs [[Gergòia]].

Conquistada fin finala par los romans, la viala prenguèt le nom d’''Augustonemetum'', en onor de l’emperaire [[August]]. Creissèt biaucòp e devenguèt una de las mai grandas vialas de Gàllia.

Au [[sègle V]], fuguèt assetjada e conquistada per los [[visigòts]] que la conservèron jusca l'an [[507]], chaçats per los [[francs]].

Au [[sègle IX]], n-òm comenquèt d'apelar la viala Clarmont (de ''Clarus Mons'', que designava le chastèl qu'aparava la viala). Fuguèt atacada ben de còps per los [[vikings]].

En [[1095]] le papa [[Urban II]] lai presiquèt la [[Primièra Crosada|Promèira Crosada]]. La viala de Montferrand fuguèt presa en 1388 per [[Peiròt de Fontans]], rotèir dau partit anglés.

== Demografia ==


== Economia ==


== Transpòrts ==


=== Ligasons exterioras ===


=== Transpòrts urbans ===


== Administracion ==






Clarmont z-es devesida en 6 [[cantons dau Puèi Domat|cantons]]:
* Le [[canton de Clarmont-Ferrand 1|canton de Clarmont-Ferrand 1]] compta  abitants
* Le [[canton de Clarmont-Ferrand 2|canton de Clarmont-Ferrand 2]] compta  abitants
* Le [[canton de Clarmont-Ferrand 3|canton de Clarmont-Ferrand 3]] compta  abitants
* Le [[canton de Clarmont-Ferrand 4|canton de Clarmont-Ferrand 4]] compta  abitants
* Le [[canton de Clarmont-Ferrand 5|canton de Clarmont-Ferrand 5]] compta  abitants
* Le [[canton de Clarmont-Ferrand 6|canton de Clarmont-Ferrand 6]] compta  abitants

== Patrimòni ==
**Clermont-Ferrand''' z-es classada viala d'art e d'istòria.

### Edificis religiós

* Nòstra Dama dau Pòrt : bastida au sègle XII e classada per l'UNESCO au Patrimòni Mondiau de l'Umanitat.thumb|right|210px|Catedrala e estatua d'Urban II
* Catedrala de Nòstra Dama de l'Assompcion

### Monuments civils e luòcs remirables

* Opèra Municipala

## Cultura

### Espòrt

* ASM Clarmont Auvèrnhe

### Festenaus

### Musèus

## Relacions internacionalas

### Vilas embessonadas
* : Aberdeen. 
* : Salford. 
* : Ratisbona. 
* : Gomel. 
* : Uviéu.

### Acòrdis de cooperacion
* : Braga
* : Norman (Oklahoma)

## Personatges celèbres
* Apollinar de Clarmont, comte d'Auvèrnha
* Charles-Toina Ravel, poèta occitan de la Revolucion
* Blasi Pascal (1623-1662), filosòfe, teologian e matematician
* Antòni Francés Marmontèl (1816-1898), pianista e pedagògue
* Édouard Michelin (1859-1940), inventor dau pneumatic desmontable
* Fernand Forèst (1851-1914), inventor dau motor de combustion intèrna

## Articles connèxes
* Lista daus evèsques de Clarmont

## Liams extèrnes

*Enciclopèdia daus chamins de fèrre

## Nòtas e referéncias
### Nòtas

### Referéncias