open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Districte de Viana do Castelo

Lo **districte de Viana do Castelo** es un districte de Portugal que correspond a la nòva comunautat intermuninicipala del Naut Minho.

## Municipis
* Arcos de Valdevez
* Caminha
* Melgaço
* Monção
* Paredes de Coura
* Ponte da Barca
* Ponte de Lima
* Valença
* Vila Nova de Cerveira
* Viana do Castelo
Abcaz

L**'abcaz** (Аҧсуа бызшәа [apʰswa bɨzʃʷa] en abcaz) es una lenga caucasenca del nòrd-oèst parlada en Abcazia e dins la diaspora abcaza, dins la rèsta del Caucàs e en Turquia.

## Classificacion
L'abcaz es classificat dins la familha de las lengas caucasencas del nòrd-oèst, ont forma lo grop abcaz-abaza amb l'abaza.

## Escritura
L'abcaz s'escriu amb un alfabet cirillic espandit: 

## Dialèctes
Coneis tres dialèctes:
* l’abzhywa, parlat dins lo Caucàs
* lo bzyb, parlat dins lo Caucàs e en Turquia
* lo sadz, parlat sonque en Turquia uèi

## Literatura
La literatura orala epica dicha nartica es presenta en abcaz. Los autors mai coneguts son lo poèta Bagrat Shinkuba, mòrt en 2004, e lo prosator Fazil Iskander, qu'escriguèt sustot en rus, çaquelà.
(588) Achilles

**(588) Aquilles** es un asteroïde troian de Jupitèr que se situa pròche lo ponch de Lagrange L4 de l'orbita de la planeta. Descubèrt en 1906, es lo premier asteroïde conegut que fa partida d'aquela classa. Aquò permetèt de confiermar l'existéncia deis asteroïdes troians qu'èra estada supausada per lei calculs de Joseph-Louis Lagrange sus lei problemas de tres còrs. D'un diamètre de 130 a 135 km, es lo quatren ò lo seisen asteroïde troian pus important de Jupitèr.

## Istòria

L'existéncia d'objèctes situats ai ponchs de Lagrange de l'orbita de Jupitèr foguèt prevista tre 1772 per lo matematician francés Joseph-Louis Lagrange (1736-1813). Pasmens, la confiermacion d'aquela teoria aguèt solament luòc en 1906 amb la descubèrta d'Aquilles, lo 22 de febrier, per l'astronòm alemand Max Wolf (1863-1932) e lo calcul de sa trajectòria per lo Suedés Carl Charlier (1862-1934). L'asteroïde recebèt lo nom d'Aquilles. Dins lo corrent deis ans seguents, lei descubèrtas de (617) Patròcle e de (624) Ectòr creèron la tradicion de donar lo nom d'eròis de la Guèrra de Tròia ais asteroïdes situats ai ponchs de Lagrange de Jupitèr. Aquò es a l'origina dau tèrme *asteroïde troian* qu'es utilizat per designar aqueu tipe d'objèctes.

## Orbita e caracteristicas

Aquilles orbita lòng de l'orbita de Jupitèr en demorant a proximitat dau ponch de Lagrange L4. Fa donc lo torn dau Soleu en 11 ans e 11 mes en seguissent una trajectòria elliptica (e = 0,15) que se situa entre 4,44 e 5,97 ua. 

Lei mesuras fotometricas mòstran una forma esferica e un diamètre compres entre 130,1 e 135,5 km. La superficia es sorna car son albedo es estimat entre 0,032 e 0,043. Per lo rèsta, Aquilles es un objècte quasi desconegut que sa talha empedís una observacion dirècta per lei telescòpis. De mai, ges de sonda espaciala es passada dins lo sector dei ponchs de Lagrange jovians.

## Annèxas

### Liames intèrnes

* Aquilles.
* Ponchs de Lagrange.
* Troian (astronomia).

### Bibliografia

### Nòtas e referéncias
(636) Erika

**(636) Erika** es un asteroïde de la cencha principala descobèrt lo 8 de febrièr de 1907 per l'astronòm american Joel Metcalf a Taunton al Massachusetts. Sa designacion provisòria èra 1907 XP. L'origina de son apellacion es desconeguda.
Vila Franca de Xira

**Vila Franca de Xira** es un municipi portugués de l’Airal Metropolitan de Lisbona (Granda Lisbona).
Peninsula de Setóbal

Localizacion

La **Peninsula de Setóbal** (en portugués, *península de Setúbal*) es una de las doas josregions estatisticas NUTS-3 que compausan l’Airal Metropolitan de Lisbona. Son caplòc es a Setóbal.

## Municipis
Departament de l'Oèst (Aïtí)

Lo **departament de l'Oèst** (creòl: *Lwès*) es un dels departaments d'Aïtí. A una superfícia de  e unes 3 664 620 abitants (recensament per estimacion de 2009). La capitala de l'Estat, Pòrt del Prince n'es lo caplòc.
Élodie Lorandi

**Élodie Lorandi** (Canas, 31 de mai de 1989) es una nadaira occitana.

Fai partida de la seleccion francesa andispòrt. Se ganha una medalha d'argent als jòcs paralimpics de Pequin, tres medalhas als jòcs paralimpics de Londres, e doás medalhas de bronze als jòcs de Rio (100 m e 400 m nada liura S10).
(1002) Olbersia

**(1002) Olbersia** es un asteroïde	de la cencha principala de 32 km. de diamètre. Foguèt descobèrt  per Vladimir Albitsky a l'observatòri de Cimieis en Crimèa lo 15 d'agost de 1923. Foguèt nomenat d'après Heinrich Olbers.
Lama (bodisme)

vinheta|Lama del bodisme tibetan
Lo títol de **lama** (tibetan: བླ་མ་&#x2C;&#x20;Wylie&nbsp;: *bla ma*, contraccion de bla na med pa, insuperable) es donat a un ensenhaire religiós del bodisme tibetan.

## Significations
Aquel títol pòt èsser utilizat de biais onorific per un monge, una monja o, dins las escòlas Gelugpa, Nyingma, Kagyu e Sakyapa, un practicant avançat del tantrisme, per indicar lor nivèl d'espiritualitat e/o d'autoritat. Pòt tanben èsser utilizat per designar de tulkus, renaissenças de lamas, coma lo Dalaï Lama o lo Panchen Lama.
* Lo tèrme *lama*, que s'utiliza tanben en Occident, designa un nivèl de realizacon esperitala avançat. I a de lamas monges e de lamas laícs.
* Qu'ajan fach una retirada de tres ans o non, los moges o monjas avent fach los vòts de *pratimoksha*, pòdon aver un nivèl mes avançat.
* Los droplas son de practicants ensenhants avent fach una retirada, mas avent pas lo nivèl de realizacion dels lamas; guidan, explican e donan de lecturas oralas (*lung*) de practicas mas pas las transmissions de podeir (*dbang*). Pòdon demandar a èsser lama passat dos ans, la decision essent presa pel conselh dels lamas.
* Lo tèrme "lama" traduch lo sanscrit goró

## Notas


## Referéncias

* Ouvrage Claire Lumière "Petite guirlande des maîtres tibétains du présent" (21 juillet 2011)

## Vejatz tanben
* Dalaï Lama
* Karmapa
* Panchen Lama
* Bhikṣu
* Goró
Lama (omonimia)

**Lama** es a l'encòp un nom comun e un nom pròpri:
* Lo lama, un animal de granda talha de la Cordilhièra dels Andes de la familha dels camelidèus ;
* Lama, un genre d'animals de la familha dels camelidèus;
* Lo lama, un ensenhaire del boddisme tibetan, coma lo dalaï Lama e lo Panchen Lama ;
* Lama o Lamba o losso , una lenga parlada al Tògo.

## Toponimia
## 
* Lama, una upazila du Bangladèsh
###### 
* Lama, comuna de Corsega;
###### 
* Lama es un torrent de la província de Perosa de la region d'Ómbria ;
###### 
* Lama, una *[[freguesia]]* (parròquia civila) de la municipalitat de Barcelos, dins le districte de Braga, region Nòrd ;
###### 
*Lama es un lac a l'èst de Norilsk dins lo kraï de Krasnoïarsk ;
###### 
* mai d'unas localitats se nomenan **Lama** o compòrtan aquel nom dins lor denominacion: Lama-Pou, Lama-Kpèda, Lama-Kolidè, Lama-Kara.

## Referéncias
Lama (lenga)

Lo **lama** es una lenga gor parlada per gaireben  locutors al Tògo,  locutors al Benin e de centenas de locutors al Ghana.

## Alfabet

## Notas e referéncias

## Bibliografia
* 
* 
* 

## Ligams extèrnes

*
Tennis de cadieral de ròdas

Lo **tennis de cadieral de ròdas** es un andiespòrt derivat del tennis.

Inventat per Brad Parks, se practica dempuèi los ans 1970.

## Règlas
Lo tennis de cadieral seguís las règlas de la Federacion internacionala de tennis. Las dimensions del terren e la nautor del filat son los meteisses qu'al tennis per valids. La sola adaptacion al respècte del tennis practicat pels valids es que los jogaires de tennis de cadieral pòdon daisser la bala rebombir dos còps abans de la tornar. Lo segond rebomb se pòt far a l'exterior de las limitas del terren. Se pòt jogar al tennis en cadieral en simple, en doble o en doble mixte.
Se un jogaire tetraplegic es dins l'impossibilitat de lançar una bala al servici, alara una autra persona pòt lançar la bala per ela, mas se deu utilizar lo meteis biais per cada còp.

Lo jogaire perd lo punt se pòt pas tornar la bala abans lo tresen rebomb e se garda pas lo contacte d'una una de las doas patèrlas amb son cadieral quand frapa la bala.
vinheta|cadieral especific per la practica del tennis andiespòdrt
La condicion de participacion es d'aver un andicap motor que permet pas la practica del tennis de pé. Los jogaires an donc un andicap d'un o dels dos membres inferiors. I a pas de categoria d'andicap coma dins los autres andiespòrts.

Sols los jogaires o jogairas, que son tocats a un o dos membres superiors, jògan dins una categoria especifica: los Quads. Pòdon se ligar la raqueta a la man e unes utilizan un cadieral electric.

Lo cadieral de ròdas utilizat per la practica del tennis de cadieral es un material especific, amb un carroçtge important (20°) de ròdas arrièr, e una o doas rodetas avant per una estabilitat melhora. Sas qualitats son un pes fleble, una granda maniabilitat, una granda estabilitat e una simplicitat dels reglatges (sisa e posicionament).

## Notas e referéncias




## Vejatz tanben

### Ligams extèrnes
*  ITF tennis wheelchair
* Tennis de cadieral sul site del Comitat Internacional Paralimpic
(1509) Esclangona

**(1509) Esclangona** es un asteroïde. Foguèt descobèrt lo 21 de decembre de 1938 par l'astronòm occitan André Patry a Niça. Sa designacion iniciala foguèt 1938 YG. Foguèt nomenat Esclangona en onor de l'astronòm occitan Ernest Esclangon.

Aquel asteroïde a un diamètre de 12 quilomètres.

Esclangona a una pichona luna, provisoriament nomenada S/2003 (1509) 1, que mesura 4 km de diamètre e orbita a l'entorn de l'asteroïde principal a una distància mejana de 140 km.
(1510) Charlois

**(1510) Charlois** es un asteroïde. Foguèt descobèrt per André Patry a l'observatòri de Niça en 1939 e nomenat aital per omenatjar l'astronòm occitan Auguste Charlois.
(1514) Ricouxa

**(1514) Ricouxa** es un asteroïde	de las regions interioras de la cencha d'asteroïdes, d'aperaquí 7 quilomètres de diamètre. Foguèt descobèrt per l’astronòm alemand Max Wolf a l'observatòri d'Heidelberg-Königstuhl dins lo sud d'Alemanha lo 22 d'agost de 1906 e nomenat per l’astronòm occitan André Patry.
André Patry

**André Patry** (Àlans, Dordonha, 22 de novembre de 1902 - Niça, 20 de junh de 1960) foguèt un astronòm occitan. Eissit d’una familha lemosina, trabalhèt sustot a l’Observatòri de Niça.

Descobriguèt 9 asteroïdes e ne nomenèt un autre, (1514) Ricouxa. L’asteroïde (1601) Patry, descobèrt per Louis Boyer en 1942, pòrta son nom.

Asteroïds descobèrts per André Patry:
Romain Noble

**Romain Noble** (vasut a Bordèu lo 24 de junh de 1980) ei un esportiu paralimpic.

Aus jòcs de Londres, en 2012, se guanha ua medalha d’argent individuau.

Aus jòcs de Rio de Janeiro, en 2016, se guanha ua medalha d’aur per equipa (damb l’equipa de França).
Divisions administrativas de la Corèa del Sud

Las **divisions administrativas de la Corèa del Sud** an eiretat las divisions de Corèa mesas al punt a partir de 1892.

L’esquema general es aqueste:
Google Play

**Google Play** (de per abnas conegut coma Android Market) es una botiga de logicial internacional en linha desvolopada per Google pels dispositius de Android. Foguèt lançada en octobre de 2008. En octobre de 2012, i aviá gaireben 700,000 aplicacions disponiblas per Android, e lo nombre d'aplicacions descargadas èra de 25 mil milions. 

## Referéncias
Google Workspace

**Google Sites. ue povesís de biais independent las versionsitelefonot opara personalizadas idsite  produchs eteopai Google amb un [[Nom de domeni d'internet|nom de domeni]] personalizat pel client. Compta divèrsas aplicacions Web amb de foncions similaras de las seguidas buroticas tradicionals: e Foguèt la vision de Rajen Seth, un emplegat de Google que mai tard desvolopèt  Google 
Apps** Chromebooks.diveGmail, Google Groups, Google Calendar, Google Talk, Google Docs, Google Drive rses es  servici de Google

## Descripcion
Google Apps es gratuit e ofrís la meteissa quantitat d'estocatge que los comptes personals de Gmail. Google Apps for Work es destinat a las entrepresas e ofrís mai d'estocatge que lo corrièr electronic. Es disponible amb un drech anal/compte d'usatgièr. Google Apps pels sectors educatius e per las associacions sens tòca lucrativa son gratuïts e an la meteissa capacitat d'estocatge que las edicions per entrepresas. En mai de las aplicacions partejadas (calendièrs, documents, eca.), i a *Google Apps Marketplace*, qu'es una botiga virtuala pels usatgièrs de Google Apps. Conten de divèrsas aplicacions, gratuïtas o de pagar, que se pòdon installar per poder personalizar l'experiéncia de l'usatgièr amb Google Apps.

## ''Google Apps for Work''
Es un servici de Google que povesís de divèrses produchs de Google amb un nom de domèni personalizat pel client. Compta divèrsas aplicacions web amb de foncions similaras a las seguidas buroticas tradicionalas, coma Gmail, Hangouts, Calendar, Drive, Docs, Sheets, Slides, Groups, News, Play, de Sites e Vault. Foguèt la creacion de Rajen Sheth, un emplegat de Google que desvolopèt posteriorament los Chromebooks.

## Referéncias



## Ligams extèrnes
* Redcorus - Distribuidor Autorizat Google Apps per Entrepresas
* ChileMedios - Distribuidor Oficial Google Apps for Business per Chile
* Implantadors - Distribuidor Autorizat Google Apps per Entrepresas
* 
* Luòc web oficial
* Luòc web d'aprendissatge
Great Hucklow

vinheta|upright 1.3| Localizacion de Great Hucklow dins Derbyshire.
**Great Hucklow** es un vilatjòt e una parròquia civila del comtat de Derbyshire, dins la region dels Midlands de l'Est en Anglatèrra (Reialme Unit).

Se tròba dins lo pargue nacional de Peak District <sup>(en)</sup>, entremièg los borgs de Tideswell e Bradwell.

Lo vilatge a un centenat d'estatjants, mas l'ensemble constituït pel recampament de las parròquias de Great Hucklow, Foolow, Grindlow e Little Hucklow ne compta 427 (segon lo recensament de 2011).

La localitat es a 315 mètres d'altitud. Se situa a  de Buxton <sup>(en)</sup>,  de Sheffield,  de Manchester e  de Londres.

## Economia
País de pasturals, ont paisson vacas e fedas, la contrada es mai que mai agricòla. Çaquelà, lo vilatge a tanben una pichona activitat industriala, de mercé sa mina de fluorita, proprietat de la societat British Fluorspar Ltd.
thumb|center|upright 0,5|Lo campèstre de Great Hucklow.

## Cultura
Pendent unes quaranta ans, Great Hucklow s'empresèt de sa tropa de teatre, fondada en 1927. Joguèron, notadament, ''Lo Mercadièr de Venècia'' de William Shakespeare.

Ten una escòla d'ensenhament primari aital coma doás capèlas : una es unitariana (data de 1696) e l'autra metodista (bastida al sègle XIX).

Great Hucklow es embessonat dempuèi 2010 amb Parisòt, vilatge roergat de Tarn e Garona, en França.

## Espòrts e lésers
L'aerodròm de Great Hucklow, pincat sul planòl de Camphill a 390 mètres d'altitud, es avodat al vòl a vela. L'activitat es bailejada, dempuèi 1935, per l'associacion *Derbyshire and Lancashire Gliding Club*. Los penjals escalabroses del site permeton de practicar, tanben, lo parapenta e lo deltaplana.

De mai, dins tot Peak District, son en pesièra los afogats d'escalada, espeleologia, escorreguda, canotatge, ciclisme o equitacion.
thumb|center|upright 0,5| Planaire a Camphill en 1948.

## Nòtas e referéncias


## Galariá
thumb|left|upright 0,5|  Pub ''The Queen anne''.
thumb|right|upright 0,5| Bòria.
thumb|center|upright 0,5|Ostal d'estil georgian.

## Sorsa
Aqueste article es parcialament eissit d'una traduccion de l'article de Wikipèdia en anglés intitolat ''Great Hucklow''. 

## Ligams extèrnes
*Derbyshire and Lancashire Gliding club, club de vòl a vela de Camphill (Great Hucklow).
*The Nightingale Centre, establiment unitarian (al còr del vilatge), albèrga conferencièrs e vacancièrs.
Derbyshire

**Derbyshire** es un comtat situat al nòrd d'Anglatèrra, al Reialme Unit. Sa capitala es Matlock, e la vila pus granda es Derby. Ocupa una aira de  2,625 km2 e  sa populacion l'an 2014 èra d' 1,019,500 abitants.

Lo comtat confronta Grand Manchester, West Yorkshire, South Yorkshire, Nottinghamshire, Leicestershire, Staffordshire e Cheshire.
Maxime Valet

**Maxime Valet** (nascut a Tolosa lo 18 de mai de 1987) es un esportiu e floretista paralimpic occitan.

En 2015 es campion del mond per equipa al floret (amb l’equipa de França).

Als jòcs de Rio de Janeiro, en 2016, se ganha una medalha de bronze al floret individual e una autra per equipa (amb un autre occitan e un breton).

Als jòcs paralimpics de París, se ganha una autra medala de bronze al floret per equipa (amb Damien Tokatlian e d'autres).
.monster

**** ("monstre", en anglés, nom de marca) es un nom de domeni generic. Es en servici dempuèi lo 14 de setembre de 2016.

## Referéncias
Damien Seguin

**Damien Seguin** (naissut lo 3 de setembre de 1979 a Briançon) es un esquipper occitan paralimpic.

## Paumarés
; Jòcs paralimpics
* 2004 :  Medalha d'aur
* 2008 :  Medalha d'argent en 2.4 m J.I
* 2016 :  Medalha d'aur en 2.4 mR J.I
Jean-François Ducay

**Jean-François Ducay**, (nascut a Briva lo 22 de junh de 1979) es un pongista andisport occitan.

Se ganha una medalha d'argent a Londres en tennis de taula de classa T1, e una medalha d'aur a Rio de Janeiro per equipas (amb l'equipa de França, classas T1 e T2).
Juan Antonio Pezet

**Juan Antonio Pezet y Rodríguez de la Piedra**, (Lima, 11 de junh de 1834 - Chorillos, 24 de març de 1879) es un militar e òme d'estat perovian d'origina occitana. Lo grand Antòni, nascut en 1740 près de Narbona, s’establiguèt al Peró en 1765.

Foguèt president de Peró del 2 d'agost de 1863 al 25 d'abril de 1865.
Maria Cristina Còsta-Rixte

**Maria Cristina Còsta **(Vauriàs, 10 de genièr de 1948-28 d'agost de 2019) èra una ensenhaira, autora e traductritz occitana. A mai de sas traduccions cap a l'anglés o l'occitan, amb sas sòrres publiquèt lo libre *Melanostrum, chronique rabassière familiale* en 2017. Molher de l'occitanista Joan Claudi Rixte, viviá a Taulinhan.

## Biografia
Après una agregacion d'anglés, Maria Cristina Còsta seguiguèt una carrièra de professora fins a la retirada, e de militanta e obrièra de l'occitanisme. 

Revirèt de l'anglés una causida de poèmas del poèta irlandés Seamus Heaney, e cap a l'anglés *La gacha a la cisterna* de Robèrt Lafont.

Morís en agost de 2019.

## Libres
* *Mélanostrum, chronique rabassière familiale* coescrich amb Simone Mathieu e Anne-Marie Bertrand (2017)

## Traduccions
### en occitan
* *Poèmas causits 1966-1975* (1996), revirada dempuèi l'anglés de *Selected Poems 1965-1975* de Seamus Heany.
* *Lo secret de la rabassiera* (2013), revirada dempuèi lo francés de *Le secret de la rabassière* de Nicòla Faucon-Pellet.

### en anglés
* *The Watcher at the Cistern* (2014), revirada de *La gacha a la cistèrna* de Robèrt Lafont.

## Referéncias


## Ligams extèrnes
Grafgnàna

**Grafgnàna** (forma lombarda e emiliana; en italian e oficialament: *Graffignana*) es una comuna italiana de 2.671 abitants. Administrativament es dins la província de Lodi en Lombardia.

## Geografia

Grafgnàna es a 35 km al sud de Milan e a 15 km a l'èst de Lòd.

## Actualité
Es la villa de naissença de Louis Carles Borromeo avesque de Pesaro de 1953 a 1975.

Los principals trabalhadors estrangièrs venon de:

* Albania, 84
* Romania, 45
* Egipte, 33
* Marròc, 27

## Ligams extèrnes

* Site wèb oficial
(1162) Larissa

**(1162) Larissa** es un asteroïde que vira a l'entorn del Solelh. Mesura aproximativament 45 quilomètres de diamètre e fa una revolucion a l'entorn del Solelh cada 8 ans. Foguèt descobèrt per l'astronòm alemand Karl Wilhelm Reinmuth a Heidelberg, lo 5 de genièr de 1930. Sa designacion provisòria èra 1930 AC.
Damien Tokatlian

**Damien Tokatlian** (Clarmont-Ferrand, 5 de genièr de 1970) z-es un escrimaire paralimpic especialista delh floret.

## Paumarés

### Jòcs paralimpics
* Argent Medalha d’argent al floret per equipas amb l'equipa de França a Londres (2012)
* Bronze Medalha de bronze al floret per equipas amb l'equipa de França a Rio (2016)
* Bronze Medalha de bronze al floret per equipas amb l'equipa de França a París (2024)
Espital de Ranguelh

L’**espital de Ranguelh** es un establiment public de santat situat en a Tolosa quartier de Ranguelh sul Puèg David. Fa partit del Centre espitalièr universitari de Tolosa.

Lo site de l'espital de Ranguelh abriga tanben d'unitats de l'INSERM del CNRS e d'estructuras especificas coma l'unitat de transplantacion d'organs, l'Institut de medecina e fisiologia espaciala.

## Istòria
Foguèt obèrt en mai de 1975 e inaugurat lo 27 d'octobre de 1975 per Simone Veil, ministra de la santat, en présence de Pèire Baudis, conse màger de Tolosa.

## Accés
* Rota: Sortida 23a, 23 e 24 del Periferic de Tolosa.
* Transpòrts en comunun: dempuèi l'estacion Universitat Pau Sabatièr rejónher lo bus BUS 88 o 88S

## Servicis
Regropa fòrça pòls mediacal e quirurgicals detiats en 3 bastimts (h1, h2 et h3).
* Urgéncias - servici d'acuèlh
* Anestesia reanimacion (adults)
* Bioquimia (laboratòri)
* Cardiologia
* Centre de patologia aortica
* Diabetologia, malautiás metabolicas e nutricion
* Ematologia (laboratòri)
* Epatogastroenterologia e de nutricion
* Exploracions foncionalas fisiologicas
* Farmacia
* Immunologia (laboratòri)
* Medecina intèrna e ipertension arteriala
* Médecina legala e medecina penitenciara
* Medecina nucleària
* Medecina fisica e de Readaptacion
* Medecina vasculària
* Nefrologie - immunologia clinica
* Nefrologia - iperstension arteriala - dialisi -transplantacion d'organs
* Odontologia -
* Odontologia - grop activitat diagnostic
* Oncologia medicala digestiva ginecologica
* Quirurgia cardiovasculària
* Quirurgia generala e digestiva 
* Quirurgia generala e ginecologica 
* Quirurgia plastica, reconstructritz e estetica
* Quirurgia vasculària e angiologia
* Radiologia centrala
* Radioquirurgia estereotaxica
* Urologia - andrologia e transplantacion renala

## Vejatz tanben

### Bibliografia

### Article connèxe
* Centre espitalièr universitari de Tolosa

### Ligams extèrnes
* Site oficial de l'espital de Ranguelh
* Plan de l'Espital de Ranguelh

## Referéncias
Pertús d'Antioche

thumb|right|Situacion dau pertús

Lo **pertús d'Antiòquia** es un estrech situat en França dins lo departament de la Charanta Maritima. Separa l'illa de Ré (au nòrd) de l'illa d'Oleron (au sud).

Vers l'oèst, lo pertús dona sus l'ocean Atlantic.

thumb|center|upright=5.0|Vuda panoramica dau Pertús d'Antiòquia de la Poncha dau Chay.
Illa Madame

thumb|right|Vuda satellita de l'illa
L**'illa Madame**  es una illa francesa, banhada per l'ocean Atlantic, au larja de las costas de la Charanta Maritima e aparten a l'archipèla charentés.
Espital Larrey

L’**espital Larrey** es un establiment public de santat situat a Tolosa. Fa partit del centre espitalièr universitari de Tolosa.

## Istòria
Ancian espital militar.

Fondat per Alexis Larrey, quirurgian-Major a l’Espital de la Grava, en 1793. Foguèt foncional fins als ans 1980 dins los ancians bastits de la Plaça de Sant Pèire Saint-Pierre. Qu'après aver estat inscrich als monuments istorics abrigan lo conservatòri d'arrajada regional de Tolosa.

Hippolyte Larrey es lo nom donat al novèl espital militair del sègle XX situat sul Puèg David pròche de Espital de Ranguelh. En 2000 es integrat al centre espitalièr universitari de Tolosa.

## Accès
* Rota: Sortida 23a, 23 e 24 del Periferic de Tolosa.
* Transpòrts en comunun: dempuèi l'estacion Universitat Pau Sabatièr rejónher lo bus BUS 88

## Servicis
* Dermatologia
* Dialisi Periodica
* Endocrinologia - Malautiás metabolicas - Nutricion
* Exploracion de la foncion respiratòria e medecina de l'espòrt
* ORL e quirurgia cervicofaciala
* Quirurgia Toracica
* Pneumologia
* Unitat de Cancerologia Cervicotoracica

## Vejatz tanben

### Bibliografia

### Article connèxe
* Centre espitalièr universitari de Tolosa

### Ligams extèrnes
* Site oficial de l'epital Larrey

## Referéncias
Nòstra Dama de Polinhi

**Nòstra Dama de Polinhi** (*Pouligny-Notre-Dame* en francés) es 'na comuna occitana. Administrativament es dins lo departament francés d'Endre e la region dau Centre e Vau de Léger.

## Geografia
La comuna es situada al sud dau departament e chaup lo Franhe, lo punt mai naut dau departament (459 m).

### Comunas vesinas


 400px|gaucha||Distanças e posicion relativa 
 



## Toponimia
***Nòstra Dama de Polinhi** - *Eccl. de Polignet* en 1212; *Parr. de Poligniaco* en 1270; *Polligny* en 1771; *N.D. de Pouligni* au seglhe XVIII (Cassini); *Bourg-des-Bois* jos la Revolucion; *Notre Dame de Pouligny* en 1793; *Pouligny (Notre-Dame-de), Pouligny-Notre-Dame* en 1801.

## Istòria
Nòstra Dama de Polinhi venguet 'na comuna dau departament d'Endre en 1789. En 1793 foguet 'pelada Borg daus Bòsches (*Bourg-des-Bois*). En 1801 es mençonada coma *Polinhi (Nòstra Dama)* a l’origina dau toponim oficiau actuau.

## Administracion

## Demografia

## Nòtas e referéncias
Miranda (arquitectura)

[vinheta|Jol teulat de la nau e de la crozada de la [Basilica de Sant Sarnin|basilica de Sant Sarnin de Tolosa, las mirandas tornadas après la « desrestauracion » de las intervencions de Viollet-le-Duc.]]
[vinheta|[Ostal d'Assesat a Tolosa: las fenèstras del darrièr estatge èran a l’origina des mirandas obertas.]]
En arquitectura, se nomena **miranda**, del latin *mirari*, una partida nauta  dins lo bastit amb una o mai baias destinadas a veire e gaitar a l'entorn.  La miranda pòt designar un uèlh de buòu e en país catalan, per extension, una baia permetent d'i veire. 

## Arquitecture e urbanisme medievals
De vilas e vilatges pòrtan un nom venent de *miranda*, considerat coma ostal fòrt e en seguida un ensemble fortificat amb foncion, per sa situacion geografica o son arquitectinica, de pòste de gaita: es lo cas de Marmanda, Mirmanda, e plan segur Miranda (Gèrs).

## Arquitectura occitana
Subretot en Ocitaniá (Provença, Lengadòc, Gasconha…) atal se nomena l'obertura, mai sovent de cindre, realizada en seriá en naut d’un edifici, jol teulat, non tampat per una fenèstra o una grasilha. Es una de las caracteristicas de l’arquitectura occitana a partir del sègle XIII. Las mirandas connectadas per un camin de ronda avián sovent un ròtle defensiu.

L’exemple mai representatiu èra a la basilica de Sant Sarnin de Tolosa ont las mirandas regnavan jol teulat de la nau e crozada. Supprimidas per Viollet-le-Duc dins una restauracion de 1860, tornèron amb la « desrestauracion » de 1985.

Dins los ostals e quitament los rics ostals de familhas de Tolosa e del Lengadòc, las mirandas avián per utilitat de ventilar los estatges nauts ont se servaca lo pastèl. Sens autra foncion pas qu'estetica e la vista del « païsatge », la « miranda tolosana » fa partit del repertòri arquitectural de l’epòca classica coma definit per l’arquitècte Nicolas Bachelier.

## Notas e referéncias




## Annèxes

### Articles connèxes
* Gotic miègjornal

### Ligans extèrnes

### Bibliografia
wikt:Miranda
.fido

**** (nom de can en anglés, e nom de marca) es un nom de domeni generic depausat per Rogers Communications Canada Inc. Es en servici dempuèi lo 20 de setembre de 2016.

## Tanben veire
* .rogers
## Referéncias
Miranda (omonimia)

## Arquitectura
* Una '''miranda''' es una construccion en naut destinada a veire e gaitar a l'entorn. 

## Toponimia
### En Occitània
* '''Miranda''' es comuna occitana situada dens lo departament de Gers.
* **[[Miranas]]** o **Miranda** es comuna occitana situada dens lo departament de Gers.
#### D'etimologia pròcha
** Mirmanda es una comuna occitana del Daufinat dins lo departament de Droma.
** Marmanda una comuna de Gasconha dins lo departament d'Òlt e Garona.
### En Espanha
* **[[Miranda de Azán]]** es un municipi de la província de Salamanca (Castelha e Leon, Espanha)
* **[[Miranda de Ebro]]** es un municipi de la província de Burgos (Castelha e Leon, Espanha)
* **[[Miranda del Castañar]]** es un municipi de la província de Salamanca (Castelha e Leon, Espanha)
* **[[Miranda de Arga]]** es una comuna de la Comunautat Forala de Navarra, Espanha
Puèg David

drecha|vinheta|250x250px|Dempuèi lo Puèg David, vista sul Tolosa
drecha|vinheta|250x250px|Dempuèi lo Puèg David, vista suls Pirenèus
Lo **Puèg David** es un tuc e un quartièr de Tolosa situat al tèrme sud de la vila e compausat d'un grand pargue de 280 ha, culminant a  al dessús de Garona e qui domina l'ensemble de la ciutat mondina. 

Lo Puèg David presente una vista sus l'aglomeracion tolosenca e sus la sèrra dels Pirenèus.

Lo luòc es regularament subrevolat pels avions aterrissant a l'Aeropòrt Tolosa Blanhac.

Dos grands espitals i son installats: l'espital de Ranguelh e l'Espital Larrey.

## Geologia
Mai generalement, **Puèg David** designa una seguida de relèus de ( a  d'altitud) que va fins a Venèrca. Es una faissa mollassica limitada al nòrd e a l'èt cap a la val de l'Èrs Mòrt e a l'oèst, per las vals de Garona  e Arièja.

## Istòria
De rèstes d'occupacion venon de l'epòca Neolitica i foguèron trobats pendent d'escavacions en 1974 près de l'Oppidum de Cluzèl

En agost de 1799, los reialistas lo prenguèron dins lor ensag de contistat Tolosa.

## Veira tanben
* Laissas de Garona
* Ranguelh
* Vièlha Tolosa

### Referéncia




centre|vinheta|650x650px|Vista sus Tolosa dempuèi lo Puèg David
Laissas de Garona

Las **laissas de Garona** son de laissas fluviatilas formant un sistèma d'escalonament geografics, visible per exemple dempuèi Tolosa. Son constituidas de depauses d'argil e de còdols correspondent als lièchs dels cors successius de Garona, passent del lièch superior al lièch inferior per de trencaduras de penjals que forman de taps en travèrses regdes. 

## Descripcion e formacion
Las laissas se realizèron dins los periòdes interglaciaris. A la fin de la primièra glaciacion del Quaternari, pendent la fontda dels glaces (periòde interglaciari de Günz-Mindel), lo cors de Garona, plan a l'oèst del cors actual s'alarguissèt, carrejant dels sediments e còdols, et s'enfonsèt dins un plan argilós. Aquel plan se clinèt un pauc cap a l'Èst pendent de periòdes glaciàrias seguentas. Pendent la fonda seguenta (Mindel-Riss), lo cors de Garona donc curèt un lièch nòu, larg, argil e còdols, enfonsat de gaireben 50 m. Lo meteis procediment se realizèt pendent lo periòde Riss-Würm. 

Al nivèl de Tolosa, per exemple, las laissas an tanben d'altituds escalonadas. L'actual cors de Garona en dejós de 140 m, enfonsat d'unes mètres dins la laissa de Sant Çubran. La laissa seguenta Purpan es a 156 m gaireben. Aquela de Colomèrs es gaireben a 186 m. Aquela de Bocona es a 220 m/246 m, a 20 km de Garona. En fàcia, de la riba Èst de Garona, un tuc testimòni (Puèg David) a 246 m subreplomba Garona de 100 m, correspondent a l'enfonsament del fluvi sus l'ensemble del procediment.

## Laissa e ret idrografic
Cada laissa est incisada per de rius afluents de Garona. Los rius seguisson l'inclinason Sud Oèst/Nòrd Èst curant de vals (coma aquela del Toish, de l'Aussonèla o de la Loja).

## Referéncias
Bocona (selva)

**Bocona** es un bòsc d'Occitània situat per partida dins lo parçan de Savés, dins lo departament francés de Nauta Garona e un pauc de Gers, a un vintenat de quilomètres à l'oèst de Tolosa.

## Descripcion
D'una superfícia de 2 700 ectaras, es gerit majoritariament per l'Ofici nacional de las forests (bòsc domanial de ). Compren tanben de partidas privadas e d'autras comunalas. S'i trapa una basa de lésers, gerida pel Sindicat mixte per l'amenatjament de la selva de Bocona.

Los plants locals mai espandits de Bocona son de garrics (*[[Quercus petraea]]* e *[[Quercus robur]]*) mens sovent *[[Quercus pubescens ]]* e *[[Quercus suber|Q. suber]]* e lo pin maritim. D'autres fulhoses coma de castanhs, calpres, tilhs, e fraisses son tanben presents en mescla. De plants exotics coma los garrics roges d'America *(Q. rubra)* e los avets de Nordmann *(Abies nordmanniana)* son presents, mai sovent plantats.

Aquèl bòsc es lo sol grand massís boscat pròche del Grand Tolosa, mas malgrat de sa fòrta fraquentacion, conten de sanglars e cabròls. D'autras espècias mai discrètas i son presentas coma la geneta lo rainal e lo tais. Lo Circaèt Joan lo blanc caça sus las talvèras.

Per decret de l'11 de setembre de 2009, aquel massís es classificat forest de proteccion sus une superfícia d'unes  (dque 300 en Gers), sul territòri de las comunas de Brats, Daus, La Sèrra Pradèra, Legavin, Levinhac, Merenvièla, Mondonvila, Montaigut de Sava e Pibrac (en Nauta Garona) e Pujaudran (en Gers).

## Formacion
Lo massís s'apièja sus d'ancianas laissas alluvialas de Garona formadas dins lo 1èr interglaciari, de Günz-Mindel.

## Activitats
Una basa de léser s'i trapa amb una piscina, de terrens de tennis, un minigolf, un airal de picnic, de dralhas per l'escorreguda, coma lo Camin de Sant Jaume via Tolosana o pel BTT.

## Toponimia
Las fòrmas ancianas, per la vila antica prèpa de l'Isla de Baish, o l'ahorest, son : *Buchona*, *Bocona*, *Bucona* cap a 893 .

## Istòria
esquèrra|vinheta|Estèla en memòria de François Verdier a Bocona
L'itinerari de l'Anonim de Bordèu passa dins la region e mencionan le site de *Bucconis*, plan prèp de l'Isla de Baish.

François Verdier i foguèt tuat par la gestapo.

## Referéncias




## Vejatz tanben

### Article connèxe

### Ligam extèrne
* Site del sindicat mixte per l'amenatjament de la forest de Bocona
(1182) Ilona

**(1182) Ilona** es un asteroïde de la cintura principala descobèrt lo 3 de març de 1927 per l'astronòm alemand Karl Wilhelm Reinmuth. Lo luòc de descobèrta es l'observatòri de Heidelberg-Königstuhl. Sa designacion provisòria èra 1927 EA.

## Referéncias
(1200) Imperatrix

**(1200) Imperatrix** es un asteroïdede la cencha principala descobèrt en 1931 per Karl Wilhelm Reinmuth a l'observatòri de Königstuhl.
Bershawn Jackson

thumb|250px|Bershawn Jackson en 2015 a Doha
**Bershawn D. Jackson** (Miami, Florida, 8 de mai de 1983) es un atlèta american. Especializat dins los 400 mètres amb baranhas, ganhèt una medalha de bronze dins aquesta categoria durant los Jòcs Olimpics d'Estiu de 2008.
Bernardin Luin

thumb|250px|''Madonna del roseto''
**Bernardin Luin**, o tanben **Bernardino Luini** o **Bernardino Scapi** en italian (Dumenza, a l'entorn de 1481 – Milan, junh de 1532) foguèt un pintor lombard. Artista afiliat a l'escòla lombarda renaissentista, apartenguèt al grop dich dels leonardesques, inspirat per l'òbra de Leonardo da Vinci.
Calpre

Los **calpres** constituisson un genre d'arbres e arbrilhons de la famila de las Betulacèas (anciana de familha de las Corilacèas ara integrada a las Betulacèas). Aquel genre (*Carpinus*) compta una trentena d'espècias de las regions temperadas de l'emisfèri nòrd, d'Asia menora e d'Euròpa. Dona una fòrça bona lenha, de bonas fustas de tornar e autras fustas. 

## Etimologia
Lo mot calpre ven del latin *carpĭnus*.

## Caracteristicas generalas
esquèrra|vinheta|Fuèlha de calpre comun
Los calpres son d'arbres podent mesurar fins a 25 mètres, de fuèlhas marcescentas, altèrnas, pichonas (de 3 a 10 cm de long), simplas, amb lo bòrd del limbe finament dentelat.
esquèrra|vinheta|200x200px|Calpres vièlhs de la selva de Sababurg (Alemanha)
esquèrra|vinheta|200x200px|Fruchs del calpre comun
Las flors son agropadas en inflorescéncias, en forma de catons pendents, polinizadas pel vent. Las flors masclas e femes se trapan sus de catons diferents mas ambedos sèxes son presents sus cada planta (espècia monoïca). Las flors masclas sens periant son pas qu'etaminas au nombre de 10 a 20. Las flors femes an un pistil constituït d'un ovari de doas lòtjas subremontadas de dos estigmats amb un calici.

Los fruchs son d'aquènis lenhoses de 3 a 6 mm de long, logats a una bractèa en forma de fuèlha simpla o trilobada que forma una ala favorizant son espandiment. Mai sovent i a de 10 a 30 granas per caton.

## Distribucion
Las espècias de calpre son originàrias des regions temperadas de l'emisfèri nòrd, subretot de regions d'Orient Extrèm coma la China. Una sola espècia es d'origina nordamericana *Carpinus caroliniana*) e dos son europèas (*Carpinus betulus* e *Carpinus orientalis*).

La selva naturala mai granda de calpres d'Euròpa es la Selva d'Hardt a l'èst de la region de Mülhausen.

## Sistematica

### Espècias principalas

### Lista de las espècias e sosespècias
Segon Kew Garden World Checklist  (22 déc. 2010):

## Utilizacion
[vinheta|Calpreneda arcada  de [Theux (Belgica)]]
Lo calpre *Carpinus betulus* que se talha plan es sovent plantat coma arbre d'ornament dins los pargues e jardins, e per realizar d'andanas (Calprenedas) e de plaisses.

La fusta dels calpres es fòrça dura, densa t blanca e la dificultat encontrada per ne far d'òbras limitèt son utilizacion. Pasmens es cercat pels usatges demadant una fusta dura, coma las bancas dels maselièrs, de macetas o de margues. Es tanben utilizat coma lenha (brasas excellentas) et en tornatge.

Lo poder calorific del calpre es d'entre los mai nauts de las espècias d'arbres europèus. Son carbon va plan per las fargas.

## Notas e referéncias




## Vejatz tanben

### Articles connèxes
* Forest
* Calpreneda
* Silvicultura

### Ligams extèrnes
* 
* 
* 
* Référence Tela Botanica (France métro) : ''Carpinus'' L. (fr)
* 
* 
*
Tais d'America

Lo **tais d'America** (***Taxidea taxus***) es una espècia de la familha dels mustelids. Es lo sol representant actual del genre ***Taxidea***.

Aquela espècia foguèt decricha pel primièr còp en 1777 pel naturalista alemand Johann Christian Daniel von Schreber (1739-1810) e lo genre en 1839 pel zoologista britanic George Robert Waterhouse (1810-1888).
esquèrra|vinheta|Tais d'America

## Comportament
Viu mai sovent sol, dins los bòscs (o tanben dins las vilas ont trapan de manjar dins los rebuts). Sortís sa tuna cavada per sas arpas aceradas al calabrun, per caçar de conilhs, mirgas e tàmias, que trapa amb son nas, sa vista essent marrida.

## Lista de las sosespècias
Segon Mammal Species of the World                         (21 juin 2013) e :
* sosespècia *Taxidea taxus berlandieri* Baird, 1858
* sosespècia *Taxidea taxus jacksoni* Schantz, 1946
* sosespècia *Taxidea taxus jeffersonii* (Harlan, 1825)
* sosespècia *Taxidea taxus marylandica* Gidley & Gaxin, 1933
* sosespècia *Taxidea taxus taxus* (Schreber, 1777)

## Notas e referéncias




## Ligams extèrnes

### Site de referéncias taxinomicas
* 
* 
* Référence Catalogue of Life : ''Taxidea taxus'' (Schreber, 1777) (en) (consulté le 21 juin 2013)
* 
* 
* Référence North American Mammals : ''Taxidea taxus'' (en) (consulté le 21 juin 2013)
* 
* Référence SeaLifeBase : <small>espèce </small>''Taxidea taxus''  (Schreber, 1777) (fr) (+ noms communs) (consulté le 21 juin 2013)
* 
* 
* Référence UICN : <small>espèce</small> ''Taxidea taxus''  (Schreber, 1777) (en) (consulté le 21 juin 2013)

### Autres ligams extèrnes
* Blaireau d'Amérique - Cinq questions sur le blaireau site Parcs Canada – Le coin de l’enseignant.
Louis Carles Borromeo

**Louis Carles Borromeo** (n. a Grafgnàna, lo 26 d'octobre de 1893 - m. a Pesaro lo 4 de julhet de 1975) foguèt un avesque italian. 

Foguèt consagrat prèire en 1918. Comencèt coma professor de filosofia a Lòd.

Lo 4 de novembre de 1951 foguèt fach avesque auxliar de Lodi pel papa Piu XII e consagrat per monsenhor Pietro Calchi Novati lo 2 de decembre seguent.

Foguèt transferit a Pesaro en 1953; foguèt prèire conciliar durant totas las sessions del Concili Vatican II. En 1971, inaugurèt la nòva parròquia de sant Carles Borromeo.

## Bibliografia
* Ernesto Preziosi, *"La marea che sale…" Mons. Luigi Borromeo vescovo di Pesaro e l'apertura a sinistra*, in *Frammenti. Quaderni per la ricerca*, nº 11, 2007.

## Referéncias

## Ligams extèrnes

* Louis Carles Borromeo - Catholic-Hierarchy
(1201) Strenua

**(1201) Strenua** (de nom provisòri *1931 RK*) es un asteroïde. Foguèt descobèrt lo 14 de setembre de 1931 per l'astronòm alemand Karl Wilhelm Reinmuth dempuèi l'observatòri de Heidelberg-Königstuhl.
(1220) Crocus

**(1220) Crocus** (nomenat anteriorament e provisòriament *1932 CU*) es un asteroïde situat dins la region exteriora de la cencha d'asteroïdes. Foguèt descobèrt l'11 de febrièr de 1932 per l'astronòm alemand Karl Wilhelm Reinmuth a l'observatòri de Heidelberg.
Consòrci Liure de Comunas

Un **consòrci liure de comunas** (*Libero consorzio comunale*) es lo primièr nivèl de division administrativa mes en plaça per la lei del 4 d'agost de 2015 dins la region autonòma italiana de Sicília. Sa tòca es de se substituïr a las províncias regionalas suprimidas lo 4 d'agost.

I a 9 consòrcis, que 3 an l'estatut de ciutat metropolitana e los autres 6 son solament consòrcis:
* lo Consòrci Liure de Comunas d'Agrigent
* lo Consòrci Liure de Comunas de Caltanissetta
* la Ciutat Metropolitana de Catània
* lo Consòrci Liure de Comunas d'Enna
* la Ciutat Metropolitana de Messina
* la Ciutat Metropolitana de Palèrme
* lo Consòrci Liure de Comunas de Ragusa
* lo Consòrci Liure de Comunas de Siracusa
* lo Consòrci Liure de Comunas de Trapani
Consòrci Liure de Comunas de Ragusa

Lo **Consòrci Liure de Comunas de Ragusa** es una division administrativa de Sicília insituïda en 2015 al lòc de la província del meteis nom.
Província de Sardenha del Sud

La **província de Sardenha del Sud** es la mai recenta província de l'estat italian. Après lo referèndum de supression de las províncias regionalas de Sardenha de 2012 (anullat en 2013) e la creacion de las ciutats metropolitanas, lo govèrn regional prenguèt de decisions atipicas en redusir l'airal de la Ciutat Metropolitana de Castèl a la sola conurbacion. Amb la rèsta de l'anciana província de Castèl, las províncias suprimidas de Carbonia-Glèisas e Campidano Mejan, la comuna de Genoni (autres còps de la província d'Aristanis) e aquela de Seui (autres còps de la província de l'Ogliastra), se creèt aquela província de Sardenha del Sud.

La capitala provisòria es Carbonia. Lo còde estatistic es **111**.
Aristanis

**Aristanis** (*Oristany* en catalan: ; en italian: *Oristano*) es una vila de Sardenha e lo caplòc de la província omonima.

## Nòtas e referéncias
Ciutat Metropolitana de Catània

La **Ciutat Metropolitana de Catània** (*Città metropolitana di Catania* en italian) es una division administrativa de primièr nivèl de la region italiana de Sicília que remplaça la província de Catània lo 4 d'agost de 2015. 

Sa capluòc es Catània e sa populacion atenhiá de  abitants ().

## Nòtas e referéncias
Consòrci Liure de Comunas d'Enna

Lo **** es una division administrativa de Sicília que reprenguèt lo territòri de la Província d'Enna. La capluòc n'es la vila d'Enna.
Bobfergusonita

La **bobfergusonita** es un mineral de formula Na2Mn5FeAl(PO4)6. Descobèrt en 1986 dins la region canadiana de Manitòba, deu son nom al mineralogista canadian Robert Bury Ferguson, donat a títol d'omenatge pel 65en anniversaire d'aquel professor de l'Universitat de Manitòba. Sa color varia dempuèi lo verd-marron al roge-marron. Actualament lo mineral es estat trobat sonque a Canadà e en Argentina.
Enrique Iglesias

**Miguel Enrique Iglesias Preysler**, mai conegut coma **Enrique Iglesias** (Madrid, 8 de mai de 1976) es un cantaire espanhòl. Es lo filh de Julio Iglesias.

## Discografia
* *Enrique Iglesias* (1995)
* *Vivir* (1997)
* *Cosas del Amor* (1998)
* *Enrique* (1999)
* *Escape* (2001)
* *Quizás* (2002)
* *7* (2003)
* *Insomniac* (2007)
* *Euphoria* (2010)
* *Sex and Love* (2014)
* *Final (Vol. 1)* (2021)
* *Final (Vol. 2)* (2024)
Hayley Atwell

thumb|250px|Hayley Atwell en 2015
**Hayley Elizabeth Atwell** (Londres, 5 d'abril de 1982) es una actritz angloamericana. Se faguèt conéisser gràcias a sas interpretacions dins l'òbra de teatres *[[A View from the Bridge]]*, e puèi dins de films tre 2007 coma *[[Cassandra's Dream]]* e *[[The Duchess]]*. Venguèt famosa internacionalament per son interpretacion de l'agenta secrèta Peggy Carter dins las produccions de Marvel, e subretot la sèria de television *[[Agent Carter (sèria de television)|Agent Carter]]*.
Nahed Hattar

**Nahed Hattar** (en arab: ناهض حتر‎‎; 1960 – Amman, Jordania, 25 de setembre de 2016) foguèt un escrivan e activista civic jordanian. Arrestat lo 13 d'agost de 2016 per aver pegat sus son compte Facebook una caricatura religiosa, foguèt assassinat davant lo tribunal de la capitala jordaniana lo 25 de setembre del meteis an.
Club Nacional de Football

Lo **Club Nacional de Football** es un club de fotbòl professional basat a Montevideo, Uruguai. 
Los *bolsos* an ganhat quaranta sièis campionats, tres Copa Libertadores d'America e tres Copa Intercontinentau.

## Istòria

Lo Nacional es fondat en mai de 1899, coma resulta de la fusion dau *Montevideo Football Club* e dau *Uruguay Athletic Club* dau quartièr *La Unión*. Las colors roge, blau e blanc, son aqueras de la bandièra d'Artigas, èroi de l'independéncia uruguaiana. En 1902, Nacional es per lo premier còp campion uruguaian, e l'an seguent l'equipa nacionala d'Uruguai, constituida solament per jogadors de Nacional, trionfa per lo premier còp davant l'equipa d'Argentina.

En 1925, Nacional viatja en Euròpa, jogant trenta uèch partidas, amb vint-sièis victòrias, sèt partidas nullas e cinc desfachas. Lo 29 de març a Bordèu, venç 4 - 0 lo Stade bordelais, campion de la Liga dau Sud-Oèst.

## Estadi

Le Nacional jòga a l'Estadi **Gran Parque Central**. Aquel estadi a una capacitat de 26 500 plaças.

## Jogaires famós dau club

## Ligam extèrne
*  Site oficial del club
René Marsiglia

**René Marsiglia** (Aubanha, 19 de setembre de 1959-25 de setembre de 2016) èra un fotbolaire occitan.

## Jogaire
* 1968-1972: Aubanha
* 1972-1976: SO Caillols
* 1976-1978: US Boulogne 
* 1978-1983: Lille OSC 
* 1983-1985: RC Lens 
* 1986-1987: Sporting Toulon Var 
* 1987-1994: OGC Niça
* 1994-1995: Amiens SC

## Tecnician
* 1998-2000: Amiens SC
* 2000-2001: Le Havre AC
* 2001-2002: AS Cannes
* 2002-2003: Olimpic Alès 
* 2003-08/2004: AS Cannes 
* 2005-2012: OGC Niça
* 2012-2013: Dubaï Club
* 2013-2014: Nîmes Olympique
Tais (animal)

**Tais** es un tèrme que designa d'espècias de mamifèrs apartenent a la familha dels Mustelids. Aquel nom correspond pas a un nivèl precís de la classificacion scientifica de las espècias. Es donc un nom vernacular que lo sens es ambigú en biologia e designa d'espècias distinctas de las Melinae (taisses eurasiatics) o las *[[Tais d'America|Taxidea]]* (tais d'America).

## Caracteristicas comunas
Los animals designatss jol nom de tais sont de mamifèrs carnivòrs de talha mejana, de còs massís, de patas cortas e morre long. La forradura espesa e rufa es bicolòra, negra o gris brun, amb mai sovent de largas bendas blancas anant del cap fins al col o l'esquina, selon las espècias.
'Honey' the badger.jpg|Tais europèu
Meles meles anakuma at Inokashira Park Zoo.jpg|Tais de Japon
AmericanBadger.JPG|Tais d'America
Arctonyx-collaris-hog-badger-2.jpg|Tais de gòrja blanca
Melogale moschata (male) Praha zoo 02.2011 01.jpg|Tais furet (de China)
Mellivora capensis in Howletts Wild Animal Park.jpg|Tais de mèl


## Notas e referénciass
Pridi Banomyong

**Pridi Banomyong**, n. 1900 d. 1983, foguèt brèvament primièr ministre de Tailàndia entre lo 24 de març e lo 23 d'agost de 1946.
Geneta

vinheta|300x300px|Geneta al pargue animalièr d'Argelèrs de Gasòst.
vinheta|300x300px|Quadre de Brueghel, que sembla tractar del tèma du sens de l'odorat, ont se vei una geneta aprivada.
**Geneta** est un nom vernacular que designa en d'espècias de pichon mamifèrs carnivòrs estrictament nocturns de pelatge tacats gris o rosenca amb una coa anelada. 

En França, la geneta es protegida dempuèi 1972; confirmat per l'arrèst ministeria del 19 de mai de 1981 e la tenda, destruccion, presa son formalament interditas. 

## Origina de las genetas "europèas"
Originàrias d'Africa, serián estat introduchas en Euròpa pels Romans o los Moros.

## Classificacion
Son classicadas dins la familha de las viverinèas que regropa de genetas e de civetas.

## Espècias de genetas
* *[[Genetta angolensis]]*
* *[[Osbornictis piscivora]]*
* *[[Genetta genetta]]*
* *[[Genetta victoriae]]*  
* *[[Genetta johnstoni]]* 
* *[[Genetta maculata]]* 
* *[[Genetta servalina]]*
* *[[Genetta tigrina]]*

## Referéncias
Tais (omonimia)

## Zoologia
Lo nom **[[tais (animal)|tais]]** designa d'espècias de mammifèrs:
* los taisses eurasiatics, coma lo tais europèu (*Meles meles*),
* lo tais d'America (*Taxidea taxus*),

## Toponimia
* Tais una comuna de Lengadòc en Segalar.
Illa de França (província)

vinheta|110x110px|Escut d'Illa de França
**Illa de França** es una anciana província de França. La soa capitau qu'estó París.
Cabanas (omonimia)

**Cabanas** pòt èsser 
## lo toponim de:
*Cabanas, una comuna de Provença dins lo departament de las Bocas de Ròse.
*Cabanas, una comuna de Roergue dins lo departament d'Avairon.
*Cabanas, un municipi de Galícia de la província espanhòla de La Coronha.
### Vejatz tanben
*Las Cabanas
## lo patronim de:
*Joan de Cabanas un escrivan provençal de lenga occitana del sègles XVII e XVIII