open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
La Bastida de Paumèrs

**La Bastida de Paumèrs** (en francés *Labastide-Paumès*) ei ua comuna gascoa, situada dens lo departament de la Hauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Es tanhenta de L'Isla de Haut, en Savés.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Lo mot *bastida* ei un participi passat substantivat qu'agó primèrament lo sens de « fortificacion » puish que designèc petitas vilas fondadas aus sègles XIII e XIV, dambe franquessas autrejadas aus abitants . Lo nom *bastida* ven deu vèrbe *bastir*, deu francic **bastjan*, « trenar », a l'origina « bastir fortificacions trenadas gràcias a paus plaçats a l'entorn d'un castèth » . 
L'objectiu de la creacion pòt estar militar e politic, o de mesa en valor de las tèrras dens un airau boscós . 
### Paumèrs
*Paumèrs* ei l'ancian nom abans la transformacion en bastida, « e cant a Palmers vengo » .
*Paumèrs* ei benlèu en relacion dambe'u *paumèr*, lo pelegrin, lo « portaire de palmas », que tornava de Jerusalèm dambe ua huèlha de palmièr, simbòle crestian de la victòria de la he sus la mòrt .

### Auban
*Auban* ven benlhèu deu nom latin d'òme *Alban(i)us*, la proprietat d*'Alban(i)us*, o deu nom modèrne d'òme *Auban*.

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, La Bastida de Paumèrs èra de l'eleccion de Comenge, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de la diocèsi de Lombèrs e de la senescaucia de Tolosa. Lo vocable de la glèisa ei Senta Catarina (Catalina), d'après l' *Ordo*. Tanlèu 1790, La Bastida de Paumèrs èra deu canton de L'Isla de Haut. Lo nom oficiau es *Labastide-Paumès, Cazac et Auban* de 1790 a l'an II. Casac ei separat de La Bastida de Paumèrs e vad comuna per decret deu 26 de març 1958 .

Auban èra ua parròpia de la diocèsi de Lombèrs e de la senescaucia de Tolosa. Lo vocable de la glèisa, annèxa de Polastron, ei pas coneishut . Auban ei au sud de la comuna, au limit dambe Polastron. I a pas cap de glèisa nimei de cementèri.

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna qu'èra deu canton de L'Isla de Haut; qu'es ara deu canton de Casèras.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas dambe la comuna

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Montesquiu de Guitaud

**Montesquiu de Guitaud** (en francés *Montesquieu-Guittaut*) ei ua comuna de Comenge en Gasconha, administrada peu departament de Hauta Garona de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Es tanhenta de l'Isla de Haut.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Montesquivo* en 1389 e 1402 . 
*Montesquiu* es format de *mont*, deu latin *mons*, *montem*, e *esquiu*, « sauvatge, herotge, ostile » . S'aplica en teoria a un castèth sus un site escalabrós, o que pretén n'estar.
### Guitaud
*Guitaud* ven d'un nom germanic de persona format de *wid-*, *wit-*, « bòsc », e de *wald (an)*, « governar » . Ei probablament un nom de senhor.

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Montesquiu e Guitaud èran de l'eleccion de Comenge, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de la diocèsi de Comenge e de la senescaucia de Tolosa. En 1790, èran deu canton de L'Isla de Haut. Lo vocable de la glèisa de Montesquiu ei Sent Supèri, lo de la glèisa de Guitaud, annèxa de Montesquiu, Sent Joan Baptista. Montesquiu èra escrit *Montesquieu* o *Montesquieu-de-L’Isle* e Guitaud èra escrit *Guittaut* o *Guitaut* o *Guitaud*. Las duas comunas fusionèn per ordenança deu 9 d'abriu de 1839 .

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².
### Demografia Guitaud

## Lòcs e monuments


Montesquieu-Guittaut_-_Entrée_de_la_commune.jpg
Montesquieu-Guittaut_-_Calvaire_de_l'église.jpg|Calvari de la glèisa de Guitaud.
Montesquieu-Guittaut_-_Plaque_hommage_14-18_sous_le_porche_de_l'église_de_Montesquieu.jpg|Placa deus mòrts de 14-18 devath lo pòrge de la glèisa de Montesquiu.
Montesquieu-Guittaut_-_Eglise_de_Guittaut_12.jpg|La glèisa de Guitaud.
Montesquieu-Guittaut_-_Eglise_de_Guittaut_Calvaire_sculpté_sur_le_portail.jpg|Calvari escultat sus la glèisa de Guitaud.
Montesquieu-Guittaut_-_Plaque_hommage_14-18_sous_le_porche_de_l'église_de_Guittaut.jpg|Placa deus mòrts de 14-18 devath lo pòrge de la glèisa de Guitaud.


## Personalitats ligadas amb la comuna

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Mirambèu

**Mirambèu** (*Mirambeau* en francés) ei ua comuna gascoa, situada dens lo departament de la Hauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Es tanhenta de L'Isla de Haut, en Savés.
 

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Segon Dauzat e Rostaing, *Mirambèu* ei format deu vèrbe *mirar*, « guaitar » e de l'adjectiu « bèl »; designa ua hautor d'on se ved de luenh . Implicitament, los autors hèn cap diferéncia entre los *mirambèus* e los *mirabèus*. 
Segon Negre, *Mirambèu* representa l'imperatiu occitan *mira*, « guaita, admira » e gascon *bèu* [?] , per un lòc haut, plan en vista, d'on se ved de luenh. Lo nom a coneishut l'atraccion de *rambalh*  (!). 

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Mirambèu èra de l'eleccion de Comenge, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de la diocèsi de Lombèrs e de la senescaucia de Tolosa. Lo vocable de la glèisa, annèxa de Martissèrra, ei Sent Andrèu. Tanlèu 1790, Mirambèu èra deu canton de L'Isla de Haut .

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de L'Isla de Haut; ei ara deu canton de Casèras.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas dambe la comuna

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias


 ?
Montbernard

**Montbernard** (en francés tanplan com en occitan) qu'ei ua comuna gascoa de Comenge, situada dens lo departament de la Hauta Garona e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
Es tanhenta de L'Isla de Haut.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
*Montbernard* qu'ei format deu resultat de *mons* [*montem*], « montanha ----> turon » e d'un nom de persona, lo deu senhor .

## Istòria
Pendent l'Ancian Regime, Montbernard qu'èra de l'eleccion de Comenge, doncas de la província de Gasconha, de la generalitat d'Aush, de la diocèsi de Comenge e de la senescaucia de Tolosa. Lo vocable de la glèisa qu'es Sent Bernat. Tanlèu 1790, Montbernard qu'èra deu canton de L'Isla de Haut. Lo nom de la comuna qu'èra *Montbernard et Figas* de 1790 a l'an X .

Pendent l'Ancian Regime, Barran, comunautat non parròpia, qu'èra de l'eleccion de Comenge e de la diocèsi de Comenge. La comunautat de Barran qu'estó suprimida e incorporada a Montbernard en 1790 . *Higas* o *Figas* (Higars ?) qu'èra tanben ua comunautat non parròpia de l'eleccion de Comenge. En 1790, lo nom de la comuna de *Montbernard et Figas*  que marca l'incorporacion de *Higars* a Montbernard. Barran qu'es a l'oèst de Montbernard, *Figas* au sud-èst.

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna, qu'èra deu canton de L'Isla de Haut; qu'ei ara deu canton de Casèras.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas dambe la comuna

## Véser tanben
* Comunas de la Nauta Garona

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Concerto per vriulon (Beethoven)

Lo **concerto per [[vriulon]]** en Re major Op.61 de Ludwig van Beethoven qu'ei un deus caps d'òbras mei interpretats e enregistrats d'aqueth compositor e ua de las pèças de referéncia deu repertòri d'aqueste instrument.

Que ho interpretat peu purmèr còp lo 23 de deceme de 1806 au Theater an der Wien a Viena peu violonista Franz Clement. Aqueth qu'avèva arrecebuda la particion tard dab chic de possibilitat entà l'ensajar.

Que ho estampat en 1808. Arron la soa purmèra non conegó pas un succès deu grans durant las annadas seguentas. En 1844, totun, que ho reviscolat peu violonista Joseph Joaquim devath la direccion de Felix Mendelssohn.

## Estructura e orquestracion

Lo concerto que's compausa deus movements seguents :
* Allegro ma non troppo (Re major)
* Larghetto (Sol major)
* Rondo. Allegro (Re major)

La particion d'orquèstra qu'ei escrivuda entaus instruments seguents: vriulon solo,còrdas, flabuta, 2 clarins, clarinetas, bassons, trompas, trompetas, e timpani. Que compta dab ua Cadenza (generaument la cadenza de Fritz Kreisler qu'ei la mei sovent interpretadas, e de segur, ua enter mantuas autas prepausadas per d'autes interprets).

## Ligam extèrne
* http://www.youtube.com/watch?v=JdYGmPH9fcs Tresau moviment interpretat per Itzhak Perlman.
Ambialet

**Ambialet** (*Ambialet*  en francés) es una comuna de Lengadòc del departament de Tarn e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus

Los abitants son los ambialetòls.

## Geografia
Situada dins la valada de Tarn, lo site es lo resultat dels capricis d'aquel riu : una de sas voltas, longa de 3&nbsp;km, enlace l'agulha esquitosa de la levada d'Ambialet que i es bastit lo vilatge amassant aital los cors superiors e inferiors en un istme d'uns solament trenta mètres.
Lo vilatge es devesit en doas parts :
* Ambialet d'en bas : avans la Revolucion Francesa, foguèt lo sèti de la viscomtat ; doas barcas asseguravan las comunicacions cap a Valença d'Albigés e Corris fins la construccion dels ponts aprèp 1900. La pòrta de l'olmièra apara lo vilatge dels aigats de Tarn (*tarnadas*). Un camin tras los ostals mena a la glèisa de Sant Gèli, bastit gotic encendiat en 1568, restaurat en 1994/95 e utilizat coma luc d'exposicions. Als som de la levada i a lo Priorat: un monastèri e sa glèisa romanica del sègle XI.
* Ambialet d'en naut : sèti administratiu de la comuna dominat per las roïnas del castèl senhoral se va per un caminòl cap a Sant Rafèl d'ont òm pòt admirar un panoramà. 
D'autres vilatges son dins la comuna :
* La Condamina : pichon vilatge a l'entorn de la glèisa de Sant Pèire. Vaqui i a la sala de la vila communale, lo camp de tennis e un luòc de picnic.
* Bonaval : vilatge traversat per lo GR 36: roïnas d'un vièlh castèl e glèisa dedicada a Santa Carissima.

## Activitat economica
Son activitat principala es agricòla suls planòls e toristica prèp de la ribièra.

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments

* Glèisa de Sant Gèli
* lo Priorat: un monastèri e sa glèisa romanica del sègle XI
* las roïnas del castèl senhoral
* la glèisa de Sant Pèire
* las roïnas d'un vièlh castèl e glèisa dedicada a Santa Carissima
* l'arbre legendari de Nostra Dama D'Oder eissit d'una bròca d'un arboç qu'aurià torna porta de Tèrra Santa un crosat en romievatge a *Nostra Dama de la Volta*.

## Ligams extèrnes
* Ambialet sul site de l'IGN
* Ambialet sul site de l'Insee
* L'arbre de Nostra Dama d'Oder dins ''krapo arboricole''

## Nòtas e referéncias
Cuqueron

**Cuqueron** qu'ei un vilatge bearnés deu bacin de Lac e tanhent de la vila de Monenh. Qu'ei ua comuna deu departament deus Pirenèus Atlantics dens la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
La prononciacion qu'ei [kyke'run]. Las fòrmas ancianas que son *Cucuror* au sègle XIIau, *Cucuroo* en 1345, *Cuquroo* en 1385, *Quoquron* en 1434, *Cocuroo* en 1456, *Cocurour* en 1655, *Cuquerour* en 1657, *Coucuron* en 1675, *Cucuron* (mapa de Cassini, a la fin deu sègle XVIIIau) .

Segon Dauzat, lo nom que vien d'ua arradic preindoeuropèa **kuk-*, « sèrra arredondida », dab lo sufixe *-onem* . 

Segon Miquèu Grosclaude, i a pas de dobte sus l'origina preindoeuropèa de l'arradic **kuk*, « mont arredondit, cap », presenta dens toponimes nombrós. Aquera arradic qu'ei sovent alongada en *-ur* o *-ul* (*kukurata* en asturian, *kukuru* en sarde, *kukulu*, « hautin, turon, cap » en basco). Ací, la fòrma primitiva *Cucuron* qu'a un alongament en *-ur*, mès la finau qu'ei pas lo sufixe latin *-onem*, mès ua romanizacion de la fòrma « basco-aquitana » *kukulu* .

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas dab la comuna
## Véder tanben
* Comunas deus Pirenèus Atlantics

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Parbaïsa

**Parbaïsa** o meileu **Partbaïsa** (*Parbayse* en francés) qu'ei un vilatge de Bearn deu bacin de Lac e tanhent de la vila de Monenh. Qu'ei ua comuna deu departament deus Pirenèus Atlantics e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
La prononciacion qu'ei [parba'izɔ]. Las fòrmas ancianas que son *Partbayse* en 1535, *Part-Baysa* en 1538, *Parbaïse* en 1776, *Les Parbaise* (mapa de Cassini, a la fin deu sègle XVIIIau) .

Lo nom qu'ei compausat deu latin *pars, partem*, « costat, partida, lòc situat dens ua direccion » e lo nom de l'aiga *Baïsa* (cf. *de la part de la mair*, *part-devant, part-darrèr*, « deu costat de l'èst, de l'oèst », *Partarrieu*, « deu costat de l'arriu »). Lo lòc (vilatge, comuna) qu'ei situat près de Baïsa .

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas dab la comuna

## Véder tanben
* Comunas deus Pirenèus Atlantics
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Chinatown

***Chinatown*** es un filme american realizat per Roman Polanski e produit per Robert Evans, sortit en 1974. *Chinatown* es un dels grands classics de las annadas 1970. Es originalament distribuit per la Paramount.

## Sinòpsi

*Chinatown* es un Filme negre, que se passa dins las annadas 1930 a Los Angeles, en plena secada. Una femna que se presenta coma Mma Mulwray, contracta lo detectiu Jake Gittes (Jack Nicholson) per seguir lo seu marit, engenhaire de las aigas de la vila e sospechat d'adultèri. Aquel es lèu trobat mòrt, negat. Gittes perseguís son enquèsta, e descobrís que la femna que lo contractèt es pas la vertadièra Mma Mulwray. Puèi s'amorosís d'Evelyne Mulwray (Faye Dunaway), la vertadièra femna de l'engenhaire, e perseguís sas recèrcas malgrat las menaças de tuaires professionals, fins a la descobrir de la vertat. Lo filme s'acaba dramaticament.

## Distribucion
* Jack Nicholson : J.J. Gittes
* Faye Dunaway : Evelyn Mulwray 
* John Huston : Noah Cross
* Perry Lopez : Éscobar
* Roman Polanski : l'òme al cotèla
Tarsac (Bearn)

**Tarsac** o **Tarçac** (*Tarsacq* en francés) qu'ei un vilatge de Bearn deu bacin de Lac e tanhent de la vila de Monenh. Qu'ei ua comuna deu departament deus Pirenèus Atlantics e de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
La prononciacion qu'ei [tar'sak]. Las fòrmas ancianas que son *Terçag* en 1286, *Tarsac* en 1344, *Terssac* en 1372, *Tarssac* en 1385, *Tersac* au sègle XIVau, *Tarsac* (mapa de Cassini, a la fin deu sègle XVIIIau) .

*Tarsac* o *Tarçac* que vien deu nom latin d'òmi *Tertius* dab lo sufixe galloroman *-acum*. Tarçac qu'èra la proprietat de Tertius .

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas dab la comuna

## Véder tanben
* Comunas deus Pirenèus Atlantics
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Senescaucia de las Lanas

La **[[Senescaucia]] Principau de las [[Lanas de Gasconha|Lanas]]** que s'estenèva sus ua part substanciau de l'actuau departament de las Lanas e tanben sus bèras zonas de l'actuau departament deus Pirenèus Atlantics, com la vila de Baiona e Labord.

## Presentacion
Que's creè en 1255, per division de la Senescaucia de Guiana. Qu'estó erigida en circonscripcion particulara en 1454 peu rei Carles VII.

A l'origina, qu'englobava Labord, la vila de Baiona, ua vintea de parròquias puish restacadas au departament deus Pirenèus Atlantics (subertot dens los sectors de Bidaishe e Arsac) e ua bona part de l'actuau departament de las Lanas, dilhèu tanben (au mensh dens un purmèr temps) lo vescomtat de Sola. Que's sosdividí rapidament de hèit en tres senescaucias segondàrias, los siètis de las quaus èran Baiona, Dacs e Sent Sever, circonscripcions judiciàrias dens la practica autonòmas las uas de las autas mes qui èran en teoria unidas devath l'autoritat d'un senescau d'espasa (dens lo ròtle purament protocollari) qui residiva a Sent Sever, puish a Dacs.

* La Senescaucia de Baiona que cobriva la vila de Baiona e Labord.
* La Senescaucia de Dacs qu'englobava 73 parròquias.
* La Senescaucia de Sent Sever qu'èra formada de 112 parròquias.
Las Cabanas (Tarn)

**Las Cabanas** (*Les Cabannes* en francés) es una comuna occitana de Lengadòc en País d'Albi dins lo departament de Tarn e la region .

## Geografia
Comuna siuada entre Còrdas e Vindrac e Alairac ont i a la gara SNCF de Còrdas e Vindrac sus la linha TER Tolosa o Albi via Tessonièra cap a Clarmont-Ferrand o Briva la Galharda

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments

* Ostals dels sègles XII e XIII
* Gleisa d'estil gothic, amd benechièr del sègle XV e crotz de fèrre fargat del sègle XVI

* Teatre *Lo Colombièr*, agençat dins una anciana blancarià.

## Personalitat ligadas a la comuna

* Pierre Nicole, director del Teatre *Lo Colombièr*, ancian raalisator a la television suissia romanda, fondador en 1990 del *Teatre Lamartine* a Genèva.

## Vejatz tanben
### Nòtas e referéncias


### Ligams extèrnes
* Las Cabanas sul site de l'IGN
Las Cabanas (Arièja)

**Las Cabanas** o  *Escabanas* , *Les Cabannes* en francés) es una comuna occitana del País de Fois, situada dins lo departament d'Arièja e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia
;Situacion
La comuna de Las Cabanas es situada dins la nauta val d'Arièja, a la confluéncia d'Aston, a  au sud èst de Tarascon d'Arièja e  al nòrd-oèst d'Ax. 

La comuna de Las Cabanas es minuscula (87 ha) e environada d'autres comunas pauc espandidas : Puèg, Castèlverdun (79 ha), Aulòs...

;Vias de comunicacion
La comuna es traversada par la Rota nacionala (París-La Guingueta d'Ix).  I a tanben una gara SNCF, gara de Las Cabanas, sus la linha de Tolosa-La Tor de Querol.

### Perimètre del territòri

## Toponimia
;Determinacion del nom
Patrici Pojada presenta *Las Cabanas* coma la fòrma « classica », valent a dire « normala », e *Escabanas* coma una fòrma populara , usitada pr'aquò. Lo site Toponimia occitana a una preferéncia per *Escabanas* o *Es Cabanas*, pel motiu de la prononciacion locala  e Top'Oc recèrca selecciona *Las Cabanas* .
;Atestacions
Lo nom es atestat en 1385, *Las Cabanas*, e l'origina es *Las Cabanas de Castèlverdun* . (Castèlverdun es al sud-oèst, a pauca distància).
; Etimologia, origina
Lo nom ven del bas-latin *capanna*, « cabana, cabanon », eventualament d'usatge pastoral . La preséncia d'un article senhala normalament una formacion al segond millenari. L'origina del futur caplòc de canton es donc modèsta : de cabanas, probablament a foncion comerciala, sul camin grand de la ribièra d'Arièja, simplas dependéncias d'un castèl que las aparava e, probable, espleitava los comerciants.

## Istòria

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Las Cabanas; es ara del canton de *Haute-Ariège* (en francés), donc de Nauta Arièja.

## Demografia

* En 1793, la municipalitat compreniá tanben Alvièrs, Aston, Aulòs, Castèlverdun e Puèg. La populacion totala de **1793, 1569 abitants**, empachariá lo grafic de foncionar.

## Economia

* Elevatge bovin
* Fusta
* Torisme
** Esquí: la comuna es sus la rota del Plan de Belha.
** Albèrgament en lotjaments comunals *Les Oustallous*, Camping *Le Bois de Boulogne*, Vilatge de vacanças VVF *Les Cigalières*, e mai, d'estiu coma d'ivèrn.

## Lòcs e monuments

* Gara de Las Cabanas
* Plan de Belha
* Cauna de Lombrives

## Ligams extèrnes
* Site oficial de la comuna
* Las Cabanas sul site de l'IGN

## Nòtas
Vindrac e Alairac

**Vindrac e Alairac** (*Vindrac-Alayrac* en francés) es una comuna lengadociana del País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

## Toponimia
Per *Vindrac*, lo diccionari Dauzat e Rostaing prepausa lo nom d'òme gallés **Vindaros*, de *Vindos*, e sufixe *-acum*. Se tractariá donc de la propietat d'un òme d'aquel nom.

Per *Alairac*, l'etimologia es la meteissa que la d'Alairàs, Alairac (Auvèrnhe), totis dos en lo Naut Léger, Alairac (Carcassés), Alairac (Droma) ("Aleyrac"),  e un vilatjòt de la comuna de Sautairargues, citat en 804 jol nom de *villa Alairanicos*. L'etimologia seriá, segon Dauzat, lo nom d'òme latin *Alarius* o *Hilarius* ambe'l sufixe *-acum* , latinizacion del sufixe gallés *-ācon*; i a una autra possibilitat, *allariācon*, del nom gallés *Allarios* (e Xavier Delamarre precisa que *Allarius* es pas un nom latin, çò que concernís probablament tanben *Alarius* prepausat per Dauzat) . Se tractariá doncas de la proprietat antica d'un òme del nom d'Allarios, Alarius o Hilarius.

## Istòria

## Administracion

* La cossolessa Céline Boyer pairinèt Éric Zemmour a las presidencialas de 2022 e se presentèt per deputada al nom de Reconquista. Pr'amor d'aquò, la comuna foguèt victima d'accions d'intimidacion de nèrvis. A la fin Céline Boyer e quatre conselhièrs demissionèron. Se'n seguèt una eleccion parciala. 

## Demografia

## Luòcs e monuments
* Gara de Còrdas e Vindrac.

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Veire tanben
Comunas de Tarn

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Plan de Belha

Lo **plan de Belha** es un massís montanhós dels Pirenèus lengadocians situat dins lo departament d'Arièja. Es al sud de la valada d'Arièja entre Tarascon e Ax en dessús dels vilatges de Las Cabanas, d'Alvièrs e de Brèbe. L'accès rotièr al plan se fa per la rota (D 522) dempuèi Las Cabanas.

Longtemps, aquel plan foguèt pas mai qu'un luòc d'estiva per las vacas. Es recentament vengut lo site d'una importanta estacion d'espòrts d'ivèrn dels Pirenèus, principalament per la practica de l'esquí de fons. 

Tanben, pel plan de Belha passa lo carrairon GR 10 que travèrsa los Pirenèus d'èst cap a l'oèst. 

Enfin, la montada de Las Cabanas fins al plan (16&nbsp;km à 8 %) constituís sovent dempuèi 1998 l'arribada d'una estapa del Torn de França ciclista.

## Geografia
Lo plan de Belha es delimitat par las vals de dos afluents d'Arièja : Aston a l'oèst, Laball a l'èst. Se termina al sud  pel pòrt de Fenestràs (1967 m), ont passa lo GR 10 ; e al nòrd, per lo versant la val d'Arièja.

## L'estacion d'esquí

Es una estacion de jorn, i a pas l'albergament sul plan; l'albergament se fa dins la val.

La gestion es intercomunala.

## Ciclisme
## Nòtas e referéncias

## Ligams extèrnes
* Site de l'estacion
* Perfil e declivitat dempuèi Las Cabanas


Imatge:numérisation0001.jpg|Lo vilatge de Las Cabanas al pè de la montanha
Imatge:numérisation0010.jpg|Bovins et cavals sus la rota
Imatge:Départ des pistes et sentiers du Plateau de Beille.jpg|Despart de las pistas d'esquí
Imatge:Vue au Nord en direction de la Montagne de la Tabe.jpg|Vista al Nòrd vèrs la Montanha de la Taba
Aigafonda

**Aigafonda** (*Aiguefonde* en francés) es una comuna occitana de Lengadòc del departament francés de Tarn e de la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

Los abitants son los aigafondeses.

## Geografia
Aquel vilatge es pausat al pè de la Montanha Negra a quatre quilomètres de la vila de Masamet.

## Istòria
En 1831, la comuna absorbiguèt las ancianas comunas de Caucalièira de La Vaur e de Sant Albin. Per arrestat prefectoral del 14 de novembre de 1946, Aigafonda cediguèt a la comuna de Caucalièira (valent a dire anciana Caucalièira d'Albigés) los masatges de Caucalièira (anciana C. de La Vaur) et *le Dugas* (en francés).

## Administracion

## Demografia

## Luocs e monuments
Lo castèl d'Aigafonda apartenguèt a la familha d'Esperendiu. La construccion actuala data principalament del sègle XVII.

## Veire tanben
* Comunas de Tarn

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Filosofia grècoromana

En realitat se pòt pas separar la filosofia grèga e la filosofia romana. Ciceron, Marc Aurèli o Plotin parlèron e escriguèron totes lo grèc e se comprenguèron coma los escolans dels Mèstres grècs (Platon, Aristòtel). La filosofia grèga quant a ela, luènh de degenerar en passant dins las mans dels romans, ganhèt sus fòrça ponches una vigor novèla coma dins lo cas de l'Estoïcisme o del Platonisme.
La filosofia grècoromana, coma la civilizacion grècoromana, es un continuitat inseparable.
Sant Adrian

**Sant Adrian** (var. **Sent Adrian**) o **Adrian de Nicomèdia** que ho un guarda erculian de l'Empèri Roman e per aquesta rason que martirizè los crestians dinc a la soa conversion generada per l'impression de la loa fe e de la loa resisténcia. Qu'esposè Senta Natalia e que hon ambdus martirizats lo 4 de març de 306 a Nicomèdia.

Que ho trucat contra un enclumi e escapsat. 

Qu'ei sovent representat en militar roman dab las soas armas e dab un enclumi.
Pinars

**Pinars** (*Pinas* en francés) qu'ei ua comuna d'Occitània, en Gasconha, situada dens eth departament deths Hauts Pirenèus dera region d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.

## Geografia
 

## Toponimia
Era prononciacion qu'ei [pi'nas] (grafia fonetica deths autors). Era sola fòrma anciana qu'ei : *Pinas* (mapa de Cassini, ara fin deth sègle XVIII).

Segon R. Aymard, eth nom qu'ei eth gascon *pinàs*, « bòsc de pins », dab eth sufixe *-às*, augmentatiu o péjoratiu.

Segon Miquèu Grosclaude, que s'ageish d'un bòsc de pins, mes en gascon i a pas de collectius vegetaus dab eth sufixe *-às*. Que vau mei vira's cap ath gascon *pinar* (*-r* muda), ath plurau, deth latin *pinus*, « pin » e sufixe collectiu *-are*.

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  era populacion qu'èra de  abitants e era densitat qu'èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas dab era comuna

## Véder tanben
* Comunas deths Hauts Pirenèus

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Pam de Nas

**Pam de Nas** qu'ei ua libreria occitana e catalana de París. Ua tempsada (durant las annadas 1980) que coexistè amassa dab ua auta libreria occitana parisenca aperada *Beluga*. Desempuish la clavadura d'aquesta darrèra, *Pam de Nas* que demora un deus principaus lòcs de la vita culturau occitana parisenca.

Qu'ei situada carrèra deus Grans Augustins.
Anton Bruckner

**Anton Bruckner** (Ansfelden, lo 4 de seteme de 1824 - Viena, l'11 d'octobre de 1896)  que ho un compositor austriac de la fin deu romantisme. Qu'ei mei que mei conegut per las soas sinfonias, messas e motets.
Giacomo Puccini

**Giacomo Puccini** (Luca, lo 22 de deceme de 1858 – Brussèlas, lo 29 de noveme de 1924) que ho un compositor italian d'opèra e qu'ei un deus mei interpretats dens lo repertòri de l'art liric. Enter los sons opèras mei famós que podem mentàver : *[[Manon Lescaut (Puccini)|Manon Lescaut* (1893), *[[La Boèmia]]* (1896), *[[Tosca]]* (1900), *[[Madama Butterfly]]* (1904) e *[[Turandot]]* (1926).

Gessit d'ua familha de musicians, qu'estudiè au Conservatòri de Milan abans de'n sortir diplomat en 1883. La soa purmèra escaduda sus l'empont que ho *Manon Lescaut* (1893) basat suu libe de l'abat Prévost.
Tajan

**Tajan** (*Tajan* en francés) qu'ei ua comuna d'Occitània, en Gasconha, administrada per eth departament deths Hauts Pirenèus e era region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus. Qu'ei tanhenta de Lanamesa.

## Geografia
 

## Toponimia
Era prononciacion qu'ei [ta'ya] (grafia fonetica deths autors). Eras fòrmas ancianas que son : *A. de Taian* en 1250, *de Tayano*, en latin, en 1389, *de Tayano*, en latin, ath sègle XV, *Tajan* (mapa de Cassini, ara fin deth sègle XVIII).

Segon Dauzat, *Tajan* que vien benlhèu deth nom latin d'òmi *Tatius*, dab eth sufixe *-anum*.
Segon Negre, *Tajan* que vien deth nom latin d'òmi *Tadius* e sufixe *-anum*.

Segon Miquèu Grosclaude, eths dus que son atestats e possibles.  *Tajan* que vien deth nom latin d'òmi *Tatius* o *Tadius*, dab eth sufixe *-anum*. Tajan qu'èra la proprietat de Tatius o de Tadius.

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  era populacion qu'èra de  abitants e era densitat qu'èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas dab era comuna

## Véder tanben
* Comunas deths Hauts Pirenèus

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Francisco Antonio Rodríguez Poveda

**Francisco Antonio Rodríguez Poveda**,  politician n. 1938, foguèt president interin de Panamà entre lo 1 de setembre e lo 20 de decembre de 1989.
Balmar – Gramont (mètro de Tolosa)

**Balmar – Gramont** (*Balma – Gramont* en francés) es una estacion cap de la linha A del mètro de Tolosa, situada sus la comuna de Balmar dins la banlèga èst de Tolosa.

## Situacion sul malhum
L'estacion es lo terminus nòrd-èst de la linha A del mètro de Tolosa, après l'estacion Argolets.

## Istòria
L'estacion Balmar-Gramont dobriguèt lo 20 de decembre de 2003, après de trabalhs de perlongament de la linha A debutats en 2001. De l'obèrtura de la linha A en 1993 fins a 2003, lo terminus de la linha foguèt Bèlmont.

En 2013, l'estacion a conegut mai de 4,6 milions de validacions, ço qu'en fach la cinquena estacion de la linha A la mai frequentada. De mai, en 2016, l'estacion enregistrèt  validacions, ço qu'en fach totjorn la 5e estacion sus 18 la mai frequentada, davant Esquiròl e darrièr Capitòli.

## Servicis als viatjaires

### Accès e acuèlh
Es la sola estacion de mètro de la linha A implantada fòra de Tolosa. Es situada en efièch sul territòri de la comuna de Balmar, vila de banlèga èst, prèp d'un giratòri ont s'encontra las rotas d'Agde e de La Vaur, la carrièra Sant Joan e lo camin de Gabardie. Es çaquelà situada a qualques desenas de mètres del territòri de la comuna de Tolosa.

L'estacion es accessible per doas intradas : l'una al nivèl de la gara d'autobús, del costat de la carrièra Sant Joan, e l'autre del costat del centre comercial. Aquestas doas intradas totalizan doas ascensors, doas escalièrs e doas escalièrs mecanics. L'estacion es equipada de cais laterals amb dotze pòrtas li permetent de recebre de ramas de 52 m de quatre veituras.

### Dessèrta
Coma dins l'ensemble del mètro tolosenc, la primièra partença de l'estacion e de l'autre cap de linha, Bassa Comba, es a 5h15, e la darrièra es a 0h del dimenge al dijòus, e 3h lo divendres e dissabte.

### Intermodalitat
L'estacion es desservida per las linhas Tisséo 20, 51, 68, 72, 83, 84, 101, 102 e 103, per la linha a la demanda 106, e per las linhas del malhum interurban *Arc-en-Ciel* Hop!304, 353, 376 e 381.

L'estacion possedís tanben lo primièr parcatge relai del malhum de transpòrts en comun de Tolosa, ambe 1462 plaças.

## Arquitectura
vinheta|Potz de lum, dins la sala dels bilhets, ambe l’òbra d'art associada a l'estacion.
L'òbra d'art unica associada a l'estacion es un jardin circular plaçat al sen d'un grand giratòri, jos lo nivèl del sòl. Es visible dempuèi lo hall de l'estacion gràcias a de grandas fenèstras. Aquesta òbra foguèt realizat par Jean-Michel Othoniel.

## A l'entorn

* Centre comercial Auchan Occitània
* Zòna d'activitat Prat-Gimont e Vidalhan
*Periferic de Tolosa, sortida 15

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

*Mètro de Tolosa
**Linha A del mètro de Tolosa
*Transpòrts en comun de Tolosa

### Ligams extèrnes

*  Presentacion de l'estacion Balmar – Gramont e de son œuvre d'art per Tisséo
*  Presentacion de las tres estacions del prolongament de la linha A per Séquences Architectes
*site sus l'occitan dins lo Mètro de Tolosa
Argolets (mètro de Tolosa)

vinheta|270x270px|Lo bastiment de l'estacion.
vinheta|L'intrada.
[vinheta|Lo cai en direccion de l'[Baisha Coma (mètro de Tolosa)|estacion ''Baisha Coma''.]]
vinheta|Lo parcatge.
**Argolets** es una estacion de la linha A del mètro de Tolosa.
## Presentacion
L'estacion es equipada de cais laterals amb dotze pòrtas que li permeten de recebre de ramas de 52 m de quatre veituras. Espleitat uèi sus 26 m amb duas veituras.

### Arquitectura
L'òbra d'art associada a l'estacion es una installacion de Jacques Vieille : un jardin pendolant amb cinc grands pals.

## Situacion

### A l'entorn

* Estacion de bicicletas VélôToulouse n° 215
* Zòna verda dels Argolets
* Escòla del circ del Lido

### Correspondéncias

* Bus: linhas Tisséo |33|39|43|75|76
* Parcatge : 1050 plaças

## Notas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

*Mètro de Tolosa
**Linha A del mètro de Tolosa
*Transpòrts en comun de Tolosa

#### Estacions connèxas

*Balmar-Gramont
*La Roseda

### Ligams extèrnes

*  Presentacion de l'estacion dels Argolets e de son òbre d'art per Tisséo
*  Presentacion de las tres estacions del prolongament de la linha A per Séquences Architectes
*site sus l'occitan dins lo Mètro de Tolosa
Roseda (mètro de Tolosa)

[vinheta|280x280px|L'unica [Boca de mètro|boca de l'estacion.]]
**Roseda** es una estacion de la linha A del mètro de Tolosa.
## Presentacion
L'estacion es equipada de cais laterals amb dotze pòrtas li permetent de recebre de ramas de 52 m de quatre veituras. Expleitat uèi sus 26 m amb doas veituras.

### Arquitectura
L'òbra d'art associada a l'estacion (de Damien Cabanes) consistís en de poses de lutz dobèrts dins los cais. « L’uèlh « tomba » aital dins de fòssas – parallelepipedicas – ritmadas per « una succession de placas espasadas e dobèrtas amb una fenèstra que son entorn es enlusit d’una color diferenta »

## Situacion
L'estacion es situada dins lo quartièr de La Roseda

### A l'entorn

* Bibliotèca de la Roseda
* Collègi e Licèu de *Jolimont*
* Grope escolar Juncasse
* Estacion de velò VélôToulouse n° 178 (Brunaud – Plana)

### Correspondéncias

* Bus: linhas Tisséo |19|36

## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Mètro de Tolosa
**Linha A del mètro de Tolosa
*Transpòrts en comun de Tolosa

#### Estacions connèxas

*Los Argolets
*Belmont

### Ligams extèrnes

*  Presentacion de l'estacion de La Roseda e de son òbra d'art per Tisséo
*  Presentacion de las tres estacions del prolongament de la linha A per Séquences Architectes
*  site sus l'occitan dins lo Mètro de Tolosa
Joan Jaurés (mètro de Tolosa)

**Joan Jaurés** (*Jean Jaurès* en francés) es una estacion de las linhas A e B del mètro de Tolosa. Es l'unica estacion a establir una correspondéncia entre las doas linhas, atal que la mai frequentat del mètro tolosenc, ambe mai de 20 milions de validacions en 2016. Es situada dins lo centre-vila de Tolosa, dins lo quartièr Sant Jòrdi, a proximitat de la plaça Wilson.

## Situacion sul malhum
Joan Jaurés es situada sus la linha A del mètro de Tolosa, entre las estacions Capitòli al sud-oèst e Marengo SNCF al nòrd-èst.

L'estacion es tanben situada sus la linha B, entre las estacions Joana d'Arc al nòrd-oèst e Francés Verdier al sud-èst.

## Istòria

## Servicis als viatjaires

### Accès e acuèlh
L'estacion se compausa en fach de doas estacions relacionadas: sus linha A, l'estacion es situada a l'èst e pus prigonda que l'estacion de linha B.

L'estacion de la linha A es equipada d'un cai central amb dètz pòrtas li permetent de recebre de ramas de 26 m de doas veituras. Uèi solament una rama es en servici.

Sus la linha B, i a tres cais per doas vias : lo cai central s'utiliza per l'embarcament dels passatgièrs, los cais laterals pel desbarcament. Las pòrtas de la rama se dobrisson dels dos costats; pasmens, per menar los viatjaires a sortir del bon costat, la senhalizacion visuala embarcada indica un sol costat e las pòrtas del cai central se dubrisson amb un retardament a respècte d'aquelas del cai lateral. Aquel sistèma permet de reduire lo temps d'arrèst dins l'estacion. 

Los cais comptan dotze pòrtas, que permeton de recebre de ramas de 52 m de quatre veituras.

### Dessèrta
Coma dins l'ensemble del mètro tolosenc, la primièra partença dels caps de linha es a 5h15, e la darrièra es a 0h del dimenge al dijòus, e 3h lo divendres e dissabte.

### Intermodalitat

* Bus: Linhas Tisséo |L1|L8|L9|14|29|Aeropòrt|Centre Vila

## Arquitectura
L'estacion compta doas òbras d'art: sus la linha A, una anamorfòsi se revelant a un certan ponch de l'escalièr d'accès sud de las Passejadas de Joan Jaurés, foguèt realizada per Felice Varini.
La fresca abstraita de la linha B foguèt realizada par Julije Kneifer.

Toulouse - Métro - Jean Jaurès (25078835056).jpg|Lo cai de la linha A.
France Toulouse metro jean jaurès 200707.jpg|Lo cai central de la linha B.
Jean Jaurès 02.jpg|Hall de l'estacion, visible dempuèi las passejadas de Joan Jaurés.


## A l'entorn

* Cinèmas UGC Tolosa e Gaumont Wilson
*Plaça Wilson
* Estacions de velò VélôToulouse n° 17 (Strasbourg – Sardane), n° 18 (Strasbourg – Jean-Jaurès) e n° 19 (Carnot – Péri)
* Teatre de la Ciutat TNT

## Nòtas e referéncias



## Vejatz tanben

### Articles ligats

*Mètro de Tolosa
**Linha A del mètro de Tolosa
**Linha B del mètro de Tolosa
* Transpòrts en comun de Tolosa

### Ligams extèrnes

* Presentacion de l'estacion de Joan Jaurès (sus la linha A e sus la linha B) e de sas òbras d'art (sus la linha A et sus la linha B) per Tisséo
* site sus l'occitan dins lo Mètro de Tolosa
Capitòli (mètro de Tolosa)

**Capitòli** (*Capitole* en francés) es una estacion de la linha A del mètro de Tolosa. Es situada sul square Charles de Gaulle, dins lo quartièr Capitòli, dins l'ipercentre de Tolosa, a proximitat de la plaça del Capitòli e de la carrièra d'Alsàcia e Lorena.

## Situacion sul malhum
Capitòli es situada sus la linha A del mètro de Tolosa, entre las estacions Esquiròl al sud-oèst, e Joan Jaurés al nòrd-èst.

## Istòria
L'estacion es mesa en servici lo 26 de junh de 1993, a l'encòp que la linha A. Aviá abriga una agéncia Tisséo.

Avans la barradura del quartièr als veïculs motorizats, l'estacion èra en correspondéncias ambe de linhas de bus de Tolosa.

En 2016, l'estacion enregistrèt  validacions, en fasent la quatrena estacion la mai frequentat de la linha, mas tanben de l'ensemble del malhum del mètro de Tolosa. Representava alara 8% del trafic de la linha.

## Servicis als viatjaires

### Accès e acuèlh

L'accès a l'estacion dempuèi lo jardin Charles de Gaulle se fa via un escalièr en grasas, dos escalièrs mecanics o un ascensor. Dempuèi la carrièra d'Alsàcia Lorena, l'accès se fa mercé a dos escalièrs dins un bastiment de tipe hausmanian abrigant lo Virgin Megastore.

L'estacion es equipada d'un grand cai central a dotze pòrtas permetent de recebre de ramas de 52 m de quatre veituras.

### Dessèrta

Coma dins l'ensemble del mètro tolosenc, la primièra partença dels caps de linha es a 5h15, e la darrièra es a 0h del dimenge al dijòus, e 3h lo divendres e dissabte.

### Intermodalitat

La naveta del centre-vila a d'arrèsts a proximitat, notadament sus las carrièras adjacentas a la plaça del Capitòli.

## Arquitectura

L'òbra d'art associada a l'estacion foguèt realizada per Giulio Paolini. Consistís en un « jòc de colomnas de granit gris clar compausadas d'elements d’una auçada correspondent a la mitat, al quart, a l'ochen o al setzen de l'auçada jos plafon de l’alcòva ».
Fichièr:Metro Toulouse Capitol - panoramio.jpg|Lo cai central
Fichièr:Toulouse - Métro - Capitole (24478265313).jpg|Lo cai cap a Balmar-Gramont
Fichièr:Toulouse - Métro - Capitole (24478259213).jpg|Lo novèl escalièr d'accès
Fichièr:Toulouse - Métro - Capitole (24737437099).jpg|Lo 1èr sòtol
Fichièr:Toulouse - Métro - Capitole (24737438659).jpg|Las colomnas


## A l'entorn

* Capitòli
*L'Ostal Universal
* Licèu Pèire de Fermat
* Ofici de Torisme
* Plaça del Capitòli
* Estacions de velò VélôToulouse n° 1 (Poids-de-l'Huile), n° 2 (Lafayette) e n° 3 (Pomme)
* Teatre del Capitòli de Tolosa

## Nòtas e referéncias



## Vejatz tanben

### Articles ligats

*Mètro de Tolosa
**Linha A del mètro de Tolosa
*Transpòrts en comun de Tolosa

### Ligams extèrnes

* Presentacion de l'estacion del Capitòli e de son òbra d'art per Tisséo
* site sus l'occitan dins lo Mètro de Tolosa
Esquiròl (mètro de Tolosa)

**Esquiròl** (*Esquirol* en francés) es una estacion de la linha A del mètro de Tolosa. Es situada sus la plaça Esquiròl, dins lo quartièr omonim, en plen centre-vila de Tolosa.

## Situacion sul malhum
Esquiròl es situada sus la linha A del mètro de Tolosa, entre las estacions Sant Çubran Republica a l'oèst, e Capitòli al nòrd.

## Istòria
L'estacion es mesa en servici lo 26 de junh de 1993, a l'encòp que la linha A.

Son nom ven del plaça e quartièr ont l'estacion es situada, dont lo nom es eissit del psiquiatre Joan Estève Esquiròl, nascut a Tolosa en 1772.

Essent fòrça prèpa de l'estacion Carmes de la linha B, un corredor de correspondéncia entre aquestas doas estacions foguèt considerat.

## Servicis als viatjaires

### Accès e acuèlh
L'estacion es accessible dempuèi la plaça Esquiròl, al nivèl del crosament ambe la carrièra de Metz e la carrièra dels Cambis, a proximitat del Pont Nau. A doas intradas, situadas cara a cara lo long de la plaça, ambe caduna un escalièr e un escalièr mecanic, mas tanben una intrada per ascensor a l'angle de la carrièra dels Cambis.

L'estacion es equipada d'un grand cai central a dotze pòrtas permetent de recebre de ramas de 52 m de quatre veituras.

### Dessèrta
Coma dins l'ensemble del mètro tolosenc, la primièra partença dels caps de linha es a 5h15, e la darrièra es a 0h del dimenge al dijòus, e 3h lo divendres e dissabte.

### Intermodalitat
L'estacion es en correspondéncia ambe las linhas de bus Tisséo L7, L9, 12, 14, 44 e lo Noctambus ; e tanben ambe las linhas d'autocarris regionals 318, 319, 358, 359, 361, 364 e 380.

## Arquitectura
L'estacion foguèt concebut pel cabinet d'arquitèctes tolosenc Séquences.

L'òbra d'art integrada a l'estacion se compausa d'un pilar conic en metal e d'una intervencion sus la paret èst. Aquela òbra foguèt realizada per François Bouillon.

Métro Esquirol intérieur.jpg|Lo cai central de l'estacion.
Métro Esquirol - Salle billets.jpg|L'accès als cais.


## A l'entorn

* Cambra de Comèrci e d'Industria de Tolosa
* Escòla Superiora de las Bèlas Arts de Tolosa
* Ostal dels Assezat, abrigant la Fondacion Bemberg e l'Union de las acadèmias e societats sabentas
* Musèu dels Agustins
* Pont Nòu de Tolosa
* Estacions de velò VélôToulouse n° 10 (Place-Esquirol) e n° 25 (Place-Rouaix)

## Nòtas e referéncias



## Vejatz tanben

### Articles ligats

*Mètro de Tolosa
**Linha A del mètro de Tolosa
*Transpòrts en comun de Tolosa

### Ligams extèrnes

*  Presentacion de l'estacion d'Esquiròl e de son òbra d'art per Tisséo
*  Presentacion de l'estacion Esquiròl per ''Séquences Architectes''
*  site sus l'occitan dins lo Mètro de Tolosa
Sant Çubran – Republica (mètro de Tolosa)

**Sant Çubran – Republica** (*Saint-Cyprien – République* en francés) es una estacion de la linha A del mètro de Tolosa. Es situada dins lo quartièr Sant Çubran, sus la riba esquèrra de la Garona, al sud-oèst del centre-vila tolosenc.

## Situacion sul malhum
Sant Çubran Republica es situada sus la linha A del mètro de Tolosa, entre las estacions Pè d’auca a l'oèst e Esquiròl a l'èst.

## Istòria
L'estacion es mesa en servici lo 26 de junh de 1993, a l'encòp que la linha A.

En 2016, l'estacion enregistrèt  validacions, ço qu'en fach la 7e estacion la mai frequentat de la linha A.

## Servicis als viatjaires

### Accès e acuèlh
L'estacion es situada dins lo quartièr de Sant Çubran, prèp del pont Nòu de Tolosa a la fin de la Carrièra de la Republica al centre de la Plaça interiora de Sant Çubran

L'estacion es equipada de cais laterals a dotze pòrtas permetent de recebre de ramas de 52 m de quatre veituras. 

Situada en zòna inondable, es dotada de pòrtas estancas. 

### Dessèrta
Coma dins l'ensemble del mètro tolosenc, la primièra partença dels caps de linha es a 5h15, e la darrièra es a 0h del dimenge al dijòus, e 3h lo divendres e dissabte.
### Intermodalitat
L'estacion es desservida per las linhas 13, 14, 31, 45, 66 e lo Noctambus del malhum Tisséo e per las linhas 343, 362, 363, 365, 369 e 373 del ret Arc-en-Ciel.

## Arquitectura
L'òbra d'art associada a l'estacion se compausa, a l'interior, d'una mosaïca a l'entorn d'un potz de lutz e, a l'exterior, de tres volums parallelepipedics placats en enfilada formant font. Aquela òbra foguèt realizada per François Morellet

Stcyprienbillets.jpg|Sala dels bilhets e dels torniquets.
Verrière st cyprien.jpg|Veiriera de l'estacion.


## A l'entorn

* Centre municipal de l'afiche, de la carta postala e de l'art grafica
* Clinica Sarrus-Teinturiers
* Espital de la Grava
* Espital Joseph-Ducuing
* Institut Claudius-Régaud
* Mercat cobèrt Sant Çubran
* Musèu d'Art Modèrne e Art Contemporanèu *Les Abattoirs*
* Estacions velò  VélôToulouse n° 77 (Place-intérieure-Saint-Cyprien) e n° 78 (Place-intérieure-Saint-Cyprien – Darre)

## Nòtas e referéncias



## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Mètro de Tolosa
**Linha A del mètro de Tolosa
* Transpòrts en comun de Tolosa

### Ligams extèrnes

*  Presentacion de l'estacion Sant Çubran-Republica e de son òbra d'art per Tisséo
*  site sus l'occitan dins lo mètro de Tolosa
Pata d'Auca (mètro de Tolosa)

**Pata d'Auca** (*Patte d'Oie* en francés) es una estacion de la linha A del mètro de Tolosa. Es situada sus la plaça e dins lo quartièr omonim, dins lo quartièr administratiu de Sant Çubran.

## Situacion sul malhum
Pata d'Auca es situada sus la linha A del mètro de Tolosa, entre las estacions Arenas al sud-oèst, e Sant Çubran Republica a l'èst.

## Istòria
L'estacion es mesa en servici lo 26 de junh de 1993, quand la linha A.

## Servicis als viatjaires

### Accès e acuèlh

### Dessèrta
Coma dins l'ensemble del mètro tolosenc, la primièra partença dels caps de linha es a 5h15, e la darrièra es a 0h del dimenge al dijòus, e 3h lo divendres e dissabte.

### Intermodalitat
L'estacion es desservida per las linhas 14, 45 e 66 del malhum de bus Tisséo e per las linhas 343, 362, 363, 365, 369 e 373 del ret Arc-en-Ciel.

## Arquitectura
L'òbra d'art associada a l'estacion es compausada, a l’interior, de dos volums plans (« doas paginas d’un libre compausat de placas de granit marbrat clar ») e a l'exterior, al centre de la plaça, d'un « grand quadre vironat placat de granit blau ». Aquela òbra es de Noël Cuin.

## A l'entorn

* Collègi *Émilie-de-Rodat*
* Glèisa del Còr Sacrat
* Grope escolar *Patte-d'Oie*
* Estacion de velò VélôToulouse n° 130 (Billières – Patte-d'Oie)

## Nòtas e referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Mètro de Tolosa
**Linha A del mètro de Tolosa
* Transpòrts en comun de Tolosa

### Ligams extèrnes

* Presentacion de l'estacion  Pata d'auca e de son òbra d'art per Tisséo
* site sus l'occitan dins lo Mètro de Tolosa
Marengo – SNCF (mètro de Tolosa)

drecha|sens_quadre|260x260px
**Marengo – SNCF** es una estacion de la linha A del mètro de Tolosa.

## Presentacion
L'estacion es equipada d'un cai amb uèit pòrtas li permetent de recebre de ramas de 26 m de doas veituras.
Un accès sosterranh dirècte permet la correspondéncia amb los trens de la Gara de Tolosa Matabuòu (notablament amb la linha D) e los autocarris interurbans de las rets *Arc-en-ciel* del departament de la Nauta Garona e TER de Miègjorn-Pirenèus a la gara rotièra vesina.

### Arquitectura
L'òbra d'art associada a l'estacion es una òbra luminosa : « quatre volums de lutz de colors blanca, blau clar, rosada e blava, evocacion del cèl de Tolosa e sa lutz naturala e representant los dos elements exteriors, l’aiga e l’aire, veïcul de la lutz ».

## Situacion
L'estacion es situada a la gara de Tolosa Matabiau.

### Correspondéncias

**Marengo – SNCF* :
** Mètro de Tolosa: linha A
** Bus: Linha Tisséo 14, 22, Gloire, 16S e 22S
*Gara de Tolosa Matabuòu :
** Ret de transpòrts en comun de Tolosa: Linha D e F
** Bus: Linha Tisséo 27
** Trens TER d'Occitània : linhas 1, 2, 3, 4, 8, 14, 15, 16, 17, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 39 et 40
** Trens de grandas linhas
**Gara rotièra* :
** Bus: Linhas Tisséo |Aéroport
** Autocarris Ret Arc-en-ciel de la Nauta Garona
** Autocarris TER d'Occitània : linhas 915, 920, 924, 925, 940, 941, 942, 945, 946, 947 et 948

### A l'entorn

* Canal de las Doas Mars
* Gara de Tolosa Matabuòu
* Mediatèca de José Cabanis
* Estacions de velò VélôToulouse n° 5 (Leduc) et n° 96 (Mediatèca)

## Vejatz tanben

### Articles ligats

*Mètro de Tolosa
**Linha A del mètro de Tolosa
*Transpòrts en comun de Tolosa

#### Estacions connèxas

*Belmont
*Joan Jaurès

### Ligams extèrnes

*  Presentacion de l'estacion de Marengo – SNCF et de son òbra d'art per Tisséo
*  Presentacion del pôle d'escambis de Marengo – SNCF e de la gare de Matabuòu sul portal ferroviari de Guillaume Bertrand
*  TER-SNCF Midi-Pyrénées
*  site sus l'occitan dins lo Mètro de Tolosa