Albar

L**'albar**, o **sause blanc**, es un arbre de fuèlhas caducas de la familha de las Salicacèas. Lo nom latin *Populus alba* ven de la color blanca argentada del revèrs de las seunas fuèlhas. Aquel pibol es originari d'Euròpa centrala e miègjornala e d'Asia occidentala e centrala.

## Descripcion

Fichièr:Populus alba trunk.jpg|Lenticèlas lausangicas sus la camba
fichièr:Populus alba branch.jpg|Fuèlhas polimorfas de *Populus alba*
fichièr:Populus alba 013.jpg|Catons mascles
fichièr:Populus alba leaf.jpg|Colors caracteristicas de las fuèlhas de l'albar
Populus alba_coupe_MHNT.jpg | *Populus alba*

### Aparelh vegetatiu
Es un arbre que rebotat podent vivre de 200 a 400. La seuna rusca blancha, lissa, ven grisa e rufa amb los ans, puèi acaba per cretat en lenticèlas en forma de lausanges. Las fuèlhas son fòrça polimorfas, palmadas o subovalas, a vegada gaireben romboïdalas, de bòrd sinuós o lobat dentada. Son blancas tomentosas al revèrs, verd escur dessús. Lo petiòl a une seccion transversala arredondida.

### Aparelh reproductor
Aquela espècia es dioïca. La florason se fa de març a abril, abans l'apareison de las fuèlhas. L'inflorescéncia es un caton mascle o feme. Cada flor es portada per un periant en forma de copa e aparada per una bractèa dentada e cilièa. La flor mascle compren 8 etaminas rogencas; la flor feme un ovari unilocular, de doas carpèlas, susmontada de 4 estigmatas jaunas disposadas en crotz. La pollinizacion es anemogama. 

Lo fruch obtengut aprèp fecondacion es una capsula bivalva, ovoída, de granas provesida d'una tufa blanca que la disseminacion es anemocòra.

## Abitat e reparticion
Aquela espècia viu en Euròpa centrala e miègjornala, mas tanben en Asia occidentala e centrale e en Africa de Nòrd. Se trapa aquela espècia dins gaireben tota Occitània e en França metropolitana, Corsega compresa e tanben en Catalonha.

Quitament se l'albar preferís las broas de rius o les luòcs umids, supòrta los mitans moderadament sècs. Presenta tanben una cèrta tolerància als embruns marins o una leugièra salinitat del sol. Es un arbre eliofil que preferís los sols neutres o basics. Buta mai sovent a una altitud inferiora a 900 m.

Aquela espècia es caracteristica de las associacions vegetalas de las selvas ribairencs, o selvas e bartasses fòrça umids. Es caracteristica de las selvas mediterranèas dels grands Sauses (associacion *Populetalia albae*) mas tanben de las selvas mediterranèas de pibols, olms e fraisses (associacion *Populion albae*). Es una de las espècias secondàrias de l'associacion *Querco-Ulmetum minoris*.

## Sistematica
### Descripcion
Aquela espècia foguèt descricha pel primièr còp en 1753 par Carl von Linné, naturalista suedés, dins son *[[Species plantarum]]* (vol 2).

### Etimologia
Lo tèrme latin *alba* significa "blanc" e fa referéncia a la rusca blancosa de l'arbre.

## Utilizacion

### Fusta
Sa fusta pauc densa se trabalha aisidament, mas se polís mal. Se fa subretot de pasta de papièr, d'aluquetas, d'embalatges o contraplacats, mas es tanben utilizat en menusariá o fustariá. Autrescòps, èra utilizat per fabricar de meirams, de carrugas e carriòlas, o de pòsts per lad pinturas d'òli. 

Es un combustible fòrça mediòcre, que produís pauc de calor a la combustion, e produís un carbon de paura qualitat.

### Autres usatges
* Plantat a titre ornamental, aquel arbre pòt tanben servir de paravent.
* Sa rusca contien de salicina e foguèt utilizada coma febrifug e per fabricar l'aspirina

## Nòtas e referéncias