Federico Fellini

**Federico Fellini** (nascut a Rimini - Emilia Romanha - en 1920 e defuntat a Roma en 1993) foguèt un cineasta (realizator e scenarista) italian.

Dins l'espaci de gaireben 40 ans e un vintenat (*24*...) de filmes, d'a Lo sheiq blanc en 1952 fins a La Votz de la luna en 1990, se creèt un mond rèirepersonal mitat sòmi e mitat realitat (*e recipròcament*...) que ne faguèt lo representant màger e pus universalament conegut e reconegut amai representatiu de la cinematografia italiana.
## La Vida

### Joventut e formacion
Nasquèt a Rimini dins una familha de la pichòta borgesia provinciala que la siá maire n' Ida Barbiani, romana d'a l'Esquilin, teniá l'ostal e lo siu paire n'Urbano fasiá de representant de produches alimentaris per una botica d'a Gambettola, vilòta situada a unes 20&nbsp;km de Rimini. 

Lo jove Federico ne serà mercat per la vida per tres causas màgers: lo pes de la Glèisa Catolica, lo fascisme ambient d'aquela pontannada mas tanben la siá facultat pro personala per se n'enfugir demercé lo sòmi e lo dessenh (caricaturas dels sius professors e camaradas de classa...). 

Çò ne mòstra e tre d'ora la siá atraccion de cap a l'imaginacion... coma la bastison als quatre cantons de sa cambra d'una istòrias dessenhadas inspiradas pel *[[Little Nemo]]* d'en Windsor McKay... que lai ja se mesclavan imaginari de l'istòria contada e *realisme somiarèl* del siu luòc concret de vida (Rimini en aquesta escasença...), melhoras emparas possiblas contra la mediocritat de la societat que lai viviá.

E es aquela atraccion de cap a çò imaginari que lo farà d'en primièr dessenhaire de tria (serà davant cineasta lo siu primièr mestièr vertadièr) de *fumetti* (*id est*  bendas dessenhadas) o *vinhetas* (umoristicas per la màger part) qu'Itàlia n'es e n'èra una productritz de tria.

De jornals locals coma La Domenica del Corriere o lo setmanièr politicosatiric Il 420 ne publicaràn d'unas de las siás entre 1938 e 1939.

### Lo despart per Roma
*Montèt* a Roma amb la mamà (qu'ela aviá ambedós sos parents dins la capitala...), son fraire Riccardo amai sa sorretona Maddalena, que lai se va inscriure a la Facultat de Drech.
Puslèu qu'avocat (ne passèt pas jamai un examen) es jornalista que pensava far.
Tre 1939 comença de collaborar al Marc'Aurelio, principala revista satirica italiana (dins los limits de *çò satiric* de l'Itàlia mussoliniana) ont pro lèu lai entamenarà las siás *[[Storielle di Federico]]*.Ja vengut famós en pel mondet roman, ne participarà aviat a d'unes filmes que ne crearà los *gags* o n'escriurà de dialògs pel comic Aldo Fabrizzi e los sius espectacles d'empont.

### en Fellini e la ràdio

Comença en 1941 de trabalhar per l' Ente Italiano Audizioni Radiofoniche / EIAR que li alandarà las pòrtas encara barradas del mond de l'espectacle roman.Lai presentèt entre 1942 e 1943 una seria de *radioscènas*, n'èssent la mai famosa las 24 emissions titoladas *[[Cico e Pallina]]*.
Lai rescontrarà na Giulietta Masina que fasiá ela de Pallina e li ne farà descubrir, amai d'amor (se maridèron tre 1943 e demorèron amassa fins a la mòrt d'en Federico, malgrat pericles e estrabuncs, coma dins totes los parelhs  del mond...), los camins de Cinecittà e del mitan un chic barrat del cinèma italian.

### Scenarista de cinèma...
Aprèp d'unes scenaris escriches per n' Aldo Fabbrizzi (*[[Avanti c'è posto...]]*) e d'unes autres realizators, lo  rescontre mai important foguèt lo d'en Roberto Rossellini que collaborèt lo jove Fellini al scenari de *[[Roma città aperta]]* e *[[Paisà]]*, que per aiceste filme quitament ne foguèt el l'assistent del realizator.

### Una realizacion partejada
En 1950 e doncas als sius 30 ans, corealizarà amb n' **[[Alberto Lattuada]]** lo filme *[[Luci del Varietà]]* qu'ambedós cineastas capitèron de trabalhar en osmòsi, segon molts testimònis del rodatge, coma pas gaire sovent se n'escai dins lo 7en art.

### Lo Sheiq blanc
Comença alavetz amb *Lo sceicco bianco* los sius vertadièrs *debuts* dins la realizacion amb d'unes tèmas que ja lo's teniá endintre la siá clòsca amai los sius apetisses d'artista, çò es a saber la dualitat espectacle e realitat, vida vera e vida somiada e ca etc.
Los sius filmes, a partir d'alara, son coma lo polsar de la siá vida d'òme e d'artista, que per el nada diferéncia fasiá ni faguèt.

## L'Òbra
Un total de 24 filmes se ne compausa l'òbra siá ( en comptar quitament los tres filmes corts que faguèt per d'unes filmes *collectius*...) e demest eles un bon quinzenat de caps d'òbra, n'èssent los autres e tot parièr tras qu'importants pel coneissement e l'estudi de l'univèrs tan personal e particular amai unic *fellinian*.

## Los Caps d'òbra

### '''''Lo Sheiq blanc'''''   1952
* veire l'article *[[Lo Sheiq blanc]]*
### '''''Los Vitelloni'''''  1953
* veire l'article *[[Los Vitelloni]]*
### '''''La Strada'''''   1954
* veire l'article *[[La Strada]]*
### '''''Las Nuèches de Cabiria''''' 1957
* veire l'article *[[Las Nuèches de Cabiria]]*
### '''''La dolce vita''''' 1960
* veire l'article *[[La dolce vita]]*
### '''''Fellini Satyricon''''' 1969
* veire l'article *[[Fellini Satyricon]]*
### '''''Los clowns'''''  1970
* veire l'article *[[Los Clowns]]*
### '''''Fellini Roma'''''  1972
* veire l'article *[[Fellini Roma]]*
### '''''Amarcord'''''  1973
* veire l'article *[[Amarcord]]*
### '''''E la nau se'n va'''''  [[1983]]
* veire l'article *[[E la nau se'n va]]*
### '''''Ginger e Fred'''''  1987
* veire l'article *[[Ginger e Fred]]*
### '''''Entrevista'''''  1987
* veire l'article *[[Entrevista]]*
### '''''La Votz de la luna'''''  1990
* veire l'article *[[La Votz de la luna]]*

## Citacions

** *[[Lo mot "realisme" significa pas res.Que d'un cèrt biais, tot es realista.I a gessa frontièra entre çò imaginari e çò real.]]*
* *[[Tot art es autobiografic; la pèrla es l'autobiografia de l'arma.]]*
* *[[Cada lenga se vei lo mond d'una manièra diferenta.]]*
* *[[I a pas cap fin ni cap debuta.I a sonque la passion infinida del viure.]]*
* *[[Son aquestas limbas, aquela frontièra entre lo mond de çò tangible e çò intangible, que ne son de verai lo mond de l'artista.]]*
* *[[Lo cinèma t'a aquò salutari: quitament se lo desir primenc se n'esfumèt, la realizacion çò ne cabís de tantes problèmas concrèts que tte ne fas en davant per far]]* *[[çò que cal sens pas cap te ne mainar, que non t'o recòrdas cap.Lo filme lo te ròdas sens saber exactament de qué se tracha.]]*
* *[[Lo cinèma es lo biais mai dirècte per entrar en competicion amb Dieu.]]*
* *[[La vida es una combinason de magia amb espaguetis.]]*
* *[[Aquela istòria de confusion mentala es tipica dels reaccionaris, que trapan necessari d'aver d'idèas claras sus tot, d'o s'interpretar tot d'un biais racional, sens que li ne fague cap de besonh dobtar de pas res.]]*
* *[[L'artista, coma totòm, li ne fa de besonh s'enfaciar amb decision los sius dobtes, n'acceptar la siá guèrra.]]* *[[O se pòt pas cap trapar que ne foguèsse tot balançat.Es aquò que li ne balha dignitat a la mission de l'artista e de l'òme.]]*
* *[[L'artista es sempre un provincial.Ne viu el entre un mond tangible e un intangible: aquelas son las frontièras de la siá província.]]*
* *[[Ne soi ges d'acòrdi amb la libertat totala per l'artista.Daissat a se meteis, e liure per far quina causa li n'agrade, l'artista n'acaba per far pas res.]]* *[[Se i a quicòm perilhós per un artista, es precisament aquela question de la libertat totala, a l'espèra de l'inspiracion e de çò de mai.]]*
* *[[Lo cinèma es una vièlha petan, coma lo circ o la varietat, que ne sap ela cossí balhar moltas formas de plaser.]]*
* *[[Vau pas res demostrar, qu'es mostrar que vau.]]*
* *[[La television es lo miralh ont se rebat la desbarruta de tot lo nòstre sistèma cultural.]]*
* *[[Se ne volèm comprene quicom, nos cal dedicar al silenci.]]*
* *[[L'unica objectivitat que coneissi es la subjectivitat.]]*
* *[[Existisssètz sonque dins ailò que fasètz.]]*
* *[[Çò interessant non es cap çò que disèm mas lo biais que o disèm.]]*
* *[[Es mai aisit d'èsser fisèl a un restaurant que non pas a una femna.]]*
* *[[Non me digatz pas çò que fau.Ieu o vòli cap saber.]]*
* *[[Lo miu trabalh es sonque la miá relacion amb çò tot.]]*
* *[[Parlar de sòmis es coma parlar de filmes, d'un còp que lo cinèma s'utiliza lo lengatge dels sòmis: d'annadas pòdon passar en una segonda e ne podètz anar d'un luòc a un autre.]]* *[[Es un lengatge fach d'imatges.E dins lo cinèma vertadièr, cada objècte e cada lutz o cada lum se significan quicòm, coma en pantais.]]*
* *[[Dins la mitologia del cinèma, n'es l'Oscar lo prèmi suprèm.]]*
* *[[Ne soi autobiografic quitament quand parli d'una sòla.]]*
** *[[N'es en Chaplin l'Adam que totes ne descendèm.]]*

## Distincions
* 
... **[[Grande Ufficiale dell'Ordine al merito della Repubblica Italiana]]** (18 d'agost de 1964... )
* 
... **[[Cavaliere di gran croce dell'Ordine al merito della Repubblica Italiana]]** (27 d'abril de 1987 )

## Prèmis e guerdons
* 
* 1953: ***[[Leon d'argent]]*** de la *[[Mòstra de Venècia]]* per *[[Los Vitelloni]]*
* 1954: *[[Riban d'argent]]*  de la *[[melhora realizacion]]* per *[[Los Vitelloni]]*
* 1954: ***[[Leon d'argent]]*** de la *[[Mòstra de Venècia]] per *La strada*
* [[1955]]: *Riban d'argent* de la *melhora realizacion* per *La strada*
* [[1956]]: *Bodil*  del *melhor filme europèu* per *La strada*
* [[1956]]: *NYFCC Award*  del *melhor filme estrangièr* per *La strada*
* [[1957]]: ***[[Oscar]]*** del *melhor filme de lenga estrangièra* per *La strada*
* [[1957]]: *David di Donatello d'aur*  de la *melhora realizacion* per *Las Nuèches de Cabiria*
* [[1957]]: *Mencion especiala - Prèmi de l'OCIC* al *Festenal de Canas* per *Las Nuèches de Cabiria*
* [[1958]]: *Riban d'argent de la *[[melhora realizacion]]* per *[[Las Nuèches de Cabiria]]*
* 1958: *[[Screen Directors Guild Award]]*  del *[[melhor filme de lenga estrangièra]]* per *[[La strada]]*
* 1958: *[[Blue Ribbon Shou]]* del *[[melhor filme de lenga estrangièra]]* per *[[La strada]]*
* 1958: ***[[Oscar]]*** del *[[melhor filme de lenga estrangièra]]*  per *[[Las Nuèches de Cabiria]]*
* 1960: ***[[Palma d'aur]]*** del *[[Festenal de Canas]]* per *[[La dolce vita]]*
* 1960: *[[David di Donatello d'aur]]* de la  *[[melhora realizacion]]* per *[[La dolce vita]]*
* 1961: *[[Riban d'argent]] del *melhor sicut original per *[[La dolce vita]]
* [[1961]]: *NYFCC Award* del *melhor filme estrangièr* per *La dolce vita*
* [[1963]]: *NYFCC Award del *[[melhor filme estrangièr]]* per *[[Uèch e mièg]]*
* 1963: *[[Grand Prèmi]]* del *[[Festenal de Moscòu]]* per *[[Uèch e mièg]]*
* 1964: *[[Riban d'argent]] del [[melhor filme]]* per *[[Uèch e mièg]]*
* 1964: *[[Riban d'argent]]* del *[[melhor sicut original]]* per *[[Uèch e mièg]]*
* 1964: *[[Riban d'argent]] del *melhor scenari* per *Uèch e mièg*
* [[1964]]: *Bodil* del *melhor filme europèu* per *Uèch e mièg*
* [[1964]]: ***[[Oscar]]*** del *melhor filme de lenga estrangièra* per *Uèch e mièg*
* [[1965]]: *NYFCC Award* del *melhor filme estrangièr* per *Julieta dels esperits*
* [[1970]]: *Riban d'argent* de la *melhora fotografia* per *Fellini Satyricon*
* [[1970]]: *Riban d'argent* dels *melhors costums* per *Fellini Satyricon*
* [[1970]]: *Riban d'argent* dels *melhors decòrs* per *Fellini Satyricon*
* [[1970]]: *Riban d'argent* del *melhor scenari* per *Fellini Satyricon*
* [[1972]]: *Grand Prèmi de la Comission Superiora tecnica* al *Festenal de Canas* per *Fellini Roma*
* [[1974]]: *Riban d'argent* del *melhor filme italian* per *Amarcord*
* [[1974]]: *Riban d'argent* del *melhor sicut original* per *Amarcord*
* [[1974]]: *David di Donatello d'aur* del *melhor filme* per *Amarcord*
* [[1974]]: *David di Donatello d'aur* de la *melhora realizacion* per *Amarcord*
* [[1974]]: *NYFCC Award* del *melhor filme* per *Amarcord*
* [[1975]]: *Prèmi Kinema Jumpo* del *melhor filme estrangièr* per *Amarcord*
* [[1975]]: *Bodil* del *melhor filme europèu* per *Amarcord*
* [[1975]]: ***[[Oscar]]*** del *melhor filme de lenga estrangièra* per *Amarcord*
* [[1978]]: *BAFTA Film Award  de la *[[melhora direccion artistica]]* per *[[Lo Casanova de Fellini]]*
* 1980: *[[Riban d'argent]]* de la*[[realizacion del melhor filme italian]]* per *[[La Ciutat de las femnas]]*
* 1984: *[[Riban d'argent]]* de la realizacion del melhor filme italian* per *E la nau se'n va...*
* [[1984]]: *David di Donatello d'aur* del *melhor filme* per *E la nau se'n va...*
* [[1984]]: *David di Donatello d'aur* pel *mellhor scenari* per *E la nau se'n va...*
* [[1984]]: *David di Donatello Luchino Visconti* per la *carrièra*
* [[1985]]: ***[[Leon d'aur]]*** de la *Mòstra de Venècia* per la *carrièra*
* [[1986]]: *David di Donatello especial René Clair* per *Ginger e Fred*
* [[1986]]: *Medalha d'aur de la vila de Roma* pel *30en aniversari* dels *David di Donatello*
* [[1986]]: *Prèmi especial del jubilèu d'aur* als *Directors Guild of America Awards*
* [[1987]]: *Prèmi del 40en aniversari del Festenal de Canas* per *Entrevista*
* [[1987]]: *Grand Prèmi* del *Festenal internacional del filme de Moscòu* per *Entrevista*
* [[1989]]: *Prèmi del cinèma europèu* per la *carrièra*
* [[1993]]: ***[[Oscar d'onor]]*** per la *carrièra*

== Filmografia ==
* 


 

* [[1950 al cinèma|1950]]: *Luci del varietà* *Lums de las varietats* (corealizat amb n'[[Alberto Lattuada]])
* [[1952 al cinèma|1952]]: *Lo sciecco bianco* *Lo Sheiq blanc*
* [[1953 al cinèma|1953]]: Episòdi *Agenzia matrimoniale* *Agéncia matrimoniala* dins *L'amore in città* *L'amor a la vila*
* [[1953 al cinèma|1953]]: *I vitelloni* *Los Vitelloni* (o: *Los Vedelòts*)
* [[1954 al cinèma|1954]]: *La strada* *La Strada*
* [[1955 al cinèma|1955]]: *Il bidone* *Il bidone*
* [[1957 al cinèma|1957]]: *Le notti di Cabiria* *Las nuèches de Cabiria*
* [[1960 al cinèma|1960]]: *La dolce vita* *La dolce vita*
* [[1962 al cinèma|1962]]: Episòdi *Le tentazioni del dottor Antonio* *Las temptacions del dottor Antonio* dins *Boccacio '70* *Boccaci 1970*
* [[1963 al cinèma|1963]]: *Otto e mezzo* *Uèch e mièg*
* [[1965 al cinèma|1965]]: *Giulietta degli spiriti* *Julieta dels esperits*
* [[1968 al cinèma|1968]]: Episòdi *Toby Dammitt* *Toby Dammit* dins *Tre passi nel delirio* *Tres passes en pel deliri*
* [[1969 al cinèma|1969]]: *Fellini Satyricon*
* [[1969 a la television|1969]] *Block-notes di un regista* *Blòc-nòtas d'un cineasta* (television)
* [[1970 al cinèma|1970]]: *I clowns* *Los Clowns* (television)
* [[1972 al cinèma|1972]]: *Roma* *Roma*
* [[1973 al cinèma|1973]]: *Amarcord*
* [[1976 al cinèma|1976]]: *Il Casanova di Federico Fellini* *Lo Casanova de Federico Fellini*
* [[1979 al cinèma|1979]]: *Prova d'orchestra* *Ensages d'orquèstra*
* [[1980 al cinèma|1980]]: *La città delle donne* *La ciutat de las femnas*
* [[1983 al cinèma|1983]]: *E la nave va* *E la nau se'n va*
* [[1985 al cinèma|1985]]: *Ginger e Fred* *Ginger e Fred*
* [[1987 al cinèma|1987]]: *Intervista* *Entrevista*
* [[1990 al cinèma|1990]]: *La voce della luna* *La Votz de la luna*

== Documents audiovisuals ==
*   

* [[Gideon Bachmann]]: ***Ciao Federico!***... reportatge sul rodatge de [[Fellini Satyricon]] amb entreten de l'autor amb Federico Fellini... Fime presentat al [[Festenal de Canas 2003]] dins l'encastre d'un *Hommage à Fellini*... - 1 DVD amb bonus: *Fellinikon, le Monde de Fellini* e de retalhs... (durada totala: 120 ')
* [[Damian Pettigrew]]: ***Fellini, je suis un grand menteur***... Produsit per n'[[Olivier Gal]] e [[Arte France]]... filme documentari amb las darrièras entrevistas de 1992 a Roma de l'autor d' *Amarcord*... Presentat al [[Festenal internacional d'Edimborg]] en [[2002]] e nominat pel Prèmi Arte del melhor documentari als [[European Film Awards/Prix du cinéma européen]]... Lo filme se gasanhèt lo *Prèmi Rockie* al *Festenal internacional * de Banff e lo *Coup de coeur* al *Festenal Internacional Vue sur les Docs* de [[Marselha]]... - 2 DVD amb los suplements: *Autour de Fellini*... (durada totala: 200')

== Bibliografia ==
* 
=== òbras d'en Federico Fellini ===
==== en italian ====
* *'Federico Fellini**: ''Fare un film''... [[Einaudi]]
* **Federico Fellini** & [[Damian Pettigrew]]: ''Fellini: Sono un gran bugiardo.L'ultima confessione del Maestro''... [[Elleu multimedia]] [[Roma]] [[2003]]
* **Federico Fellini**: ''La mia Rimini - Rimini, mes racines - Rimini, my home town... [[Guaraldi]] [[2007]]
==== en anglés ====
* **Federico Fellini**: ''Fellini: Costumes and Fashion'', catalòg de la mòstra al musèu Stedelijk d'Amsterdam del 1èr de julhet al 19 de setembre de 1994 sota la direccion de n' [[Ida Panicelli]]... [[Edizioni Charta]] [[Milan]] [[1994]]
* **Federico Fellini** & [[Damian Pettigrew]]... ''I'm a Born Liar: A Fellini Lexicon''... [[Harry N. Abrams Inc.]] [[Nòva York]] [[2003]]

==== en francés ====
* **Federico Fellini**, [[André Bazin]] ''et al.'': ''La Strada.Un film de Federico Fellini''... [[Éditions du Seuil]] [[París]] [[1955]]
* **Federico Fellini** & [[Tonino Guerra]]: Amarcord ( Je me souviens) [[Gallimard]] idem [[1974]]
* **Federico Fellini**: ''Les propos de Fellini''... [[éd.Buchet/Chastel]] id [[1980]]
* **Federico Fellini** & [[Bernardino Zapponi]]: ''La Cité des femmes'' [[éd. Albatros]] id [[1980]]
* **Federico Fellini** & [[Giovanni Grazzini]]: ''Fellini par Fellini''... [[Calmann-Lévy]] id [[1984]]
* **Federico Fellini**: ''Intervista''... [[éd. Flammarion]] id [[1987]]
* **Federico Fellini** & [[Milo Manara]]: ''Voyage à Tulum''... [[Castermann]] id [[1990]]
* **Federico Fellini**: ''Giulietta''... [[éd. de Faillois]] id [[1990]]
* **Federico Fellini** & [[Damian Pettigrew]]: ''Fellini, je suis un grand menteur''... [[L'Arche]] id [[1994]]
* **Federico Fellini**: ''Faire un film''... [[éd. du Seuil]] id [[1996]]
* **Federico Fellini** & [[Milo Manara]]: ''Le Voyage de G. Mastorna''... [[Casterman]] id [[1996]]
* **Federico Fellini** & [[Georges Simenon]]: ''Carissimo Simenon, Mon cher Fellini''... [[éd. de l'Étoile/Cahiers du Cinéma]] id [[1998]]
* **Federico Fellini**: ''Le Livre de mes rêves''... [[éd. Flammarion]] id [[2007]]
=== òbras a l'entorn de l'artista e de l'òbra ===
* 
==== en italian ====
* [[Sonia Schoonejans]]: ''Fellini''... [[Lato Side]] [[Roma]] [[1980]]
* [[Pier Marco De Santi]]: ''I disegni di Fellini''... [[Editori Laterza]] idem [[1993]]
* [[Mario Verdone]]: ''Federico Fellini...Il Castoro Cinema n.165''... [[Editrice Il Castoro]] [[1994]]
* [[Tullio Kesich]]: ''Su la Dolce vita con Federico Fellini''... [[Marsilio]] [[Venezia]] [[1996]]
* [[Angelo Arpa]]: ''L'Arpa di Fellini''... [[Edizioni dell'Oleandro]] [[Roma]] [[2001]]
* [[Simona Casavecchia]]: ''Io sonno la mia invenzione.L'Europa, Fellini e il cinema italiano nelli scriti di Angelo Arpa''... [[Edizioni Studio 12]] idem [[2003]]
* [[Tullio Kesich]]: ''Federico Fellini, la vita e i film''... [[Feltrinelli]] [[Milan]] [[2007]]
* [[Giovanni Solari]]: ''L'Italia di Fellini''... [[Edizioni Sabinae]] [[2008]]
* [[Antonio Tripodi]] & [[Marco Dalla Gassa]]: ''Approdo a Tulum: le Neverland a fumetti di Fellini e Manara''...[[LT 12]] [[Venezia]] [[2010]]
==== en anglés ====
* [[Peter Bondanella]]: ''The Cinema of Federico Fellini''... [[Princeton University Press]] [[Princeton]] [[1992]]
* [[Vincenzo Mollica]]: ''Fellini''... catalòg de la mòstra al musèu Guggenheim del 31 d'octobre de 2003 al 14 de genièr de 2004... [[éd. Skira]][[Genèva]] [[2003]]
==== en francés ====
* [[Geneviève Agel]] & [[Dominique Delouche]]: ''Les Chemins de Fellini'' seguit per ''Journal d'un bidoniste''... [[(éd. du Cerf]] [[coll. 7e ART]] [[París]] [[1956
* [[Gilbert Salachas]]: ''Federico Fellini''... [[éd. Jacques Glénat]] [[Grenòble]] [[1977]]
* [[Liliana Betti]]: ''Fellini: un portrait'' [[éd. Albin Michel]] [[París]] [[1980]]
* [[Gilles Ciment]]: ''Federico Fellini''... [[Dossier Positif-Rivages]] [[éd. Rivages]] idem [[1988]]
* [[Jean Collet]]: ''La création selon Fellini''... [[éd. José Corti]] id [[1990]]
* [[José Luis De Villalonga]]: ''Fellini''... [[éd. Michel Lafon / Ramsay cinéma]] id [[1993]]
* [[Bertrand Levergeois]]: ''Fellini'' [[éd. de l'Arsenal]] [[Coll. Curriculum]] id [[1994]]
* [[Bertrand Levergeois]]: ''Fellini.La Dolce Vita du Maestro''... [[éd. de l'Arsenal]] id [[1994]]
* [[Lietta YTornabuoni]]: ''Federico Fellini''... [[Rizzoli]] [[Nòva York]] [[1995]]
* [[Costanto Costantini]]: ''Conversations avec Federico Fellini''... [[éd. Denoël]] [[París]] [[1995]]
* [[Jean-Max Mejean]]: ''Fellini, un rêve, une vie''... [[Le Cerf]] [[coll. 7e Art]] id [[1997]]
* [[Christian-Marc Bosséno]]: ''Et vogue le navire''... estudi critic [[Nathan]] id [[1998]]
* [[Vincenzo Mollica]]: ''Fellini mon ami''... [[éd. du Rocher]] id [[2002]]
* [[Bernardino Zapponi]]: ''Mon Felini''... [[éd. de Falois]] id [[2003]]
* [[Tullio Kezich]]]: '' Fellini''... [[Gallimard]] id [[2007]]
* [[Dominique Delouche]]: ''Mes felliniennes années'' [[éd. P.A.S.]] id [[2007]]
* [[Benito Merlino]]: ''Fellini''... [[Gallimard]] [[coll. "Folio Biographies"]] id [[2007]]
* [[Sam Stourdzé]]: ''Fellini: la grande parade''... [[éd. Anabet]] id [[2009]]
* [[Jean Gili]]: ''Federico Fellini, le magicien du réel''... [[Découvertes Gallimard]] id [[2009]]
* [[Collectiu]] coordenat per [[Jean Gili]]: ''Federico Fellini - Collection Positif''... [[éd.Scope / La Collection Positif]] id [[2Z009]]

== Vejatz tanben ==
== Ligams extèrnes ==

* 
* 
*  [https://web.archive.org/web/20130906021746/http://www.federicofellini.net/  Sit pedagogic subre en Federico Fellini]
*  [http://fondation-fellini.ch  Sit soís... ''Fondation Fellini'' - Sion]

== Ligams videografics ==

* 
* [http://www.youtube.com]

** sus **YouTube**... mai de ''[[5240]]'' documents subre en **Federico Fellini*' en picar coma clau *Federico Fellini''

## Nòtas e referéncias