Agaricus campestris

Lo **pradelet**, **agaric** o la **mòrta de fred** (***Agaricus campestris***) es un campairòl basidiomiceta comestible, pròche de lo cultivat conegut en França coma "champignon de Paris" (*[[Agaricus bisporus]]*).

## Noms vernaculars
****agaric*** coma tèrme generic per *Agaricus*
****agaric rascanhut***
****bola de névia*** (lemosin)
****bolet de prat***
****bosiguet***
****boson / bosareu / bosaron***
****cabarlàs***
****camparòu de prat / champanhòu de prat***
****champanhòu de rosada***
****gòrja roja***
****mòrta de fred***
****papa-chanteu*** (vivaro-alpin)
****pè de buòu***
****pradelet / pradet / pradèl / pradelon***
****psalliòta dei camps***
****rosilhon / rosat***

## Classificacion
Es un campairòl qu'aparten al règne dels ***[[Fungi]]***, de l'embrancament dels ***[[Basidiomycota]]***, de la classa des ***[[Agaricomycetes]]***, de l'òrdre dels ***[[Agaricales]]***, de la familha des ***[[Agaricaceae]]*** e del genre ***[[Agaric|Agaricus]]***.

Fa partida del grop dels **Agarics**.

Lo **nom scientific** del bosiguet es ***Agaricus campestris*** L. (1753). Son sinonim scientific es ***Psalliota campestris*** (L.) Quél. (1872).

En anglés, se ditz *Field mushroom* o *Meadow mushroom*, en catalan simplament *Camperol* ; en francés, es conegut coma *Rosé-des-prés*, o de còps *Agaric champêtre*.

## Descripcion de l'espòrocarpa
**Siloeta :** 

Es un campairòl que presenta un pè e un capèl. Lo pè es central. Jos lo capèl, l'imenium es fach de lamas liures, sarradas e inegalas, pr'amor que i a lamelas mai cortas.

**Capèl :**

Lo capèl a una tailha compresa entre 4 et 12cm de diamètre. Es blanc a crèma e ven gris-ròse ambe l'atge. Sa marja es longtemps enrotlada e debòrda un pauc del capèl, de còps. Sa forma es d'en primièr emisferica a convèxa, puèi ven plan ambe lo temps. Es lissa a un pauc coma s'aviá de mèchas (de color marron palla).

**Pè :**

Mesura entre 3 e 10cm de naut e entre 0,8 et 2cm de larg. Es de color blanca, de còps crèma. Es lissa, cilindric pasmens s'afina a la basa. A un anèl blanc, membranós, que puja, cort e fragil, sovent desaparegut. A pas de vòlva.

**Imenium :**

Las lamas son liuras, serradas ambe preséncia de lamèlas. Lo pè se pòt doncas separar del capèl. Las lamas son ròsa saumon, puèi venon brunas ambe l'atge.

**Carn :**

La carn es blanca, rosís un pauc e lentament a la copa. Es espessa e plena.

**Sentor e sabor :**

La sentor del bosiguet es agradiva, fongica, fa fòrça pensar al campairòl de París. La sabor es doça e fongica tanben, semblabla a la del campairòl de París.

**Esporada :**

Bruna.

**Imatges :**
Rosé des prés 001.jpg
Imatge:2012-02-13 Agaricus campestris L 199587.jpg
Imatge:Agaricus campestris gills stems 2012-10-04.jpg
Rosé des prés 007.jpg
Rosé des prés 008.jpg


## Localizacion
Es un campairòl saprotròf. Se tròba per las pradas, los òrts e las pasturas de las vacas o dels cavals. Creis *en tropa* (en grops pichons), de còps en *redons de posoèras*. Se tròba dins lo monde entièr, sustot en Euròpa e en America del Nòrd. Segon las regions, pòt èsser fòrça comun o pro rare.

*Agaricus campestris* creis de la fin de l'estiu fins a la fin de l'auton, entre agost e novembre, pasmens se pòt trobar tre la prima.

## Comestibilitat

Lo bosiguet es un **fòrça bon comestible**. Es plan amassat e manjat. Pòt èsser cultivat, e d'alhor, la sabor del bosiguet sembla fòrça a la del "champignon de Paris" (campairòl de París), fòrça cultivat, el. 

Val melhor lo manjar quand las lamas son encara ròsas e quand la carn es pas verolada. Aital, es pas conselhat de manjar aqueles campairòls quand eles-meteisses son estats colonizats per un autre campairòl (que provòca lo moisit de l'espòrocarpe).

## Confusions
De pas confondre lo bosiguet ambe :

- *[[Amanita verna]]*, toxic, mortal.

- *[[Amanita virosa]]*, toxic, mortal.

- *[[Amanita phalloides]]*, que creis dins las selvas, toxic, mortal.

- *[[Entoloma sinuatum]]*, que creis mai que mai davath los aubres e sus las tèrras alcalinas. Es un campairòl toxic.

- *[[Agaricus bresadolanus]]*, un pauc toxic.

- *[[Agaricus xanthodermus]]*, ambe un capèl tronconic, que la la carn ven jauna al tocat, mai que mai a la basa del pè. Es un pauc toxic.

- *[[Agaricus sylvicola]]*, que la la carn ven fòrça jauna al tocat. Aqueste se pòt manjar (comestible).

- *[[Agaricus essettei]]*, que la la carn ven fòrça jauna al tocat tanben. Se pòt manjar tanben (comestible).

- *[[Agaricus arvensis]]*, que la carn ven un pauc jauna, mai que mai a la basa del pè. Se pòt manjar (comestible).

- *[[Leucoagaricus leucothites]]*, ambe lamas blancas. Se pòt manjar (comestible).


Imatge:Amanita verna.jpg|*[[Amanita verna]]* *(toxic, mortal)* 
Imatge:2006-08 Amanita virosa crop.jpg|*[[Amanita virosa]]* *(toxic, mortal)* 
Imatge:Amanita phalloides 1.JPG|*[[Amanita phalloides]]* *(toxic, mortal)* 
Imatge:2005-09-25 Entoloma sinuatum cropped.jpg|*[[Entoloma sinuatum]]* *(toxic)*
Imatge:Agaricus bresadolanus 393849.jpg|*[[Agaricus bresadolanus]]* *(toxic)* 
Imatge:2011-10-13 Agaricus xanthodermus Genev 181971.jpg|*[[Agaricus xanthodermus]]* *(toxic)* 
Imatge:Agaricus sylvicola 1255906.jpg|lien=|*[[Agaricus sylvicola]]* *(comestible)*
Imatge:Agaricus arvensis 1292544.jpg|lien=|*[[Agaricus arvensis]]* *(comestible)*
Imatge:2009-10-23 Leucoagaricus leucothites (Vittad.) M.M. Moser ex Bon 61894 crop.jpg|lien=|*[[Leucoagaricus leucothites]]* *(comestible)*


## Nòtas e referéncias
### Nòtas

### Referéncias