Amable Faucon

**Amable Faucon** naissit le 21 de septembre vèrs Riòm e mòrt dins aquela viala le 12 d'abriau 1808, z-es un escrivan e poèta de lenga occitana, e particularament de dialècte auvernhat.

S'inscriu coma v-una de las figuras dau movement rococo de l'occitan dau sègle XVIII. z-Es mai generalament, v-una de las figuras de la literatura en auvernhat.

Faucon participa maitot a la vida politica riomaira e ven jornalista mentre la Revolucion Francesa.

## Biografia
[esquèrra|vinheta|250x250px|Plaça de las Taulas vèrs [Riòm.]]
Amable Faucon ven d'una familha borgesa de vèrs Riòm que demòra dins la charrèira de las Taulas (en referença embei le merchat que lai se teniá).

z-Es le garçon de Pèire Faucon, chapelèir e de sa femna Francesa Faucon. D'abòrd eleva au Collègi de l'Orador de vèrs Riòm z-es après pres au servici d'un procuraire mentre mai d'una annada. Congediat per aquel darrèir z-es botat sos la proteccion dau president d'Avaux sobre la recomandacion de l'Intendent d'Auvèrnha, Charles-Antòni de Chaserac. Faucon ven alòrs menaire daus chamins dins le còrs reiau daus Ponts e Chauçadas. Quasiment dins le mèma temps rencontra Joana Jacquet, originària de vèrs Lion, qu'esposa le 4 de novembre 1754, e embei la quala aguèt una nombrosa descendença.

Botat a la retirada venguèt jornalista mentre la Revolucion davan que tornar a sa fonccion aus Ponts e Chauçadas a l'atge de 72 ans.

## Òbra literària
vinheta|256x256px|Extrait dau ''Conte de las Perdritz'' dins un recuelh dau sègle XIX, Occitanica. Transcripcion en grafia classica : 

« ''Paubra, qué farai ieu ? Ailàs, de ieu quò es fait ! Gergosa que te sèis, quò es ton darrèir morcèl. La maire daus umans fuguèt un pauc gormanda. Mas jamai tant que ieu, 'lha ne fuguèt frianda. Coratge, Jaquelina, benliau quò sirá ren. Si ieu z-ai le bonaür de ganhar mon chabet. Per Monsur le curat, quò z-a granda aparença, que ieu l'apaisarai d'un còp d'aiga d'esperança. Combaud, en arribant, anonça le curat ; Eh ben, ma paubra femna, as-tu tot preparat ?'' »
Coma la majoritat daus escrivans occitanofònes de son sègle, Amable Faucon ven de la petita borgesiá urbana, que sola contunha d'escriure e de publiar de tèxtes en occitan. D'un punt de veguda lingüistic los tèxtes de Faucon son representatius daus parlars nòrd-occitans de Limanha e d'un punt de veguda literari per l'insercion d'elements comics mas maitot de morala.

Amable Faucon, en mai de sos nombrós poèmas, es maitot conegut per aveire escriut una parodia de La Henriade de Voltaire publiada en 1798 coneguda en francés sos le nom d*'Henriade de Voltaire mise en vers burlesques auvergnats*. Élie Fréron, critic literari e contemporani de Faucon, afortís que Voltaire se-mèma legiguèt e riguèt a la parodia de son tèxte.

## Posteritat
Amable Faucon e sos tèxtes son regularament utilizats dins le quadre literari e pedagogic occitan. Una charrèira pòrta maitot son nom vèrs Riòm.

Dins la segonda meitat dau sègle XIX, l'escrivan provençau Frederic Mistral a en partida fait servir los tèxtes de Faucon per l'amor de reculhir los termes occitans d'Auvèrnha e realizar son diccionari occitan *[[Lo Tresaur dau Felibritge]]*.

## Lista d’òbras

* *La Henriada* (en francés *La Henriade de Voltaire mise en vers burlesques auvergnats*), [lire en ligne sur ''Tolosana''.
* *Le Conte de las perdritz* (en francés *Le Conte des Perdrix*), publiat en 1798, [lire en ligne sur ''Occitanica''

## Per aprigondir

### Bibliografia

* Marc de Vissac, *Amable Faucon : Poète Limagnien*, Paris, H. Champion, 1896, 52 p.