open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Drift

[vinheta|Una [Citroën 2CV en **drift**]]
[vinheta|Una [Nissan 350Z en accion.]]
Lo **drift** (en anglés *drifting*, « deriva ») es una disciplina d'espòrt automobil dins la quala lo pilòt mena lo veïcul per que lisa d'un costat a l'autre de la pista betumada. L'espròva se debana davant de jutges : son notats la trajectòria, la velocitat, l'angle d'atac e l'estil.

Las veituras de drift son generalament de propulsions compactas e de copats espòrts de mejan gabarit, de còps de quatre ròdas motritz convertidas en propulsion. S'agís tanben generalament de veituras de marca japonesas (país d'ont lo drift es originari), çò que ne fa que de nombrosas veituras an lo volant a drecha car son adaptadas a una conducha a esquèrra.

Lo but es d'enviar lo mai de poténcia possibla a las ròdas arrièr afin de reduire lor aderéncia a la pista e atal lisar en fasent accelerar la veitura. Lo *drift* deu èsser mantengut tot lo lòng de la virada en utilizant gaireben tota la poténcia del veïcul, un frenatge ben calibrat e una susvirada fòrça precís.

## Istoric
La disciplina a debutat dins los ans 1980 al Japon. L'interpretacion modèrna del drift a per origina una fòrma de corregudas de carrièra illegalas practicadas pels Zoku sus las rotas sinuosas de montanha e apeladas « touge » o « tōge ».

Lo pilòt japonés Keiichi Tsuchiya (escaissat uèi lo ), el meteis inspirat per la tecnica de pilotatge de Kunimitsu Takahashi, ancian pilòt motociclista corrent dins lo campionat de Japon de las veituras de torisme (JTCC) dins los ans 1970, a practica lo drift al moment d'espròvas illegalas (tōges) puèi participat al lançament de la disciplina sus circuit en 1988.

## Cossí es jutjat lo drift ?
Puèi que los eveniments de drift son jutjats per l'execucion e l'estil, los jutges devon conéisser los limits de las veituras e de diferentas tecnicas utilizadas pels pilòts. Aquestes expèrts jutjan e avaloran la trajectòria, la velocitat, l'angle, la qualitat de l'espectacle e lo contròla del veïcul.

Après mantun sessions d'assags liures, los pilòts inscriches devon passar per una session de qualificacion en sòlo abans de participar a las sessions d'eliminacion Top-16 en « *battle* ». Devon après se qualificar dins lo « Best 8 » (los uèch melhors) abans de poder avançar al « *Final Four* » (quatre melhors o demi-finala) que precedís la granda finala.

D'accions coma ralentir al ponch de geinar l'adversari, fonsar dins un autre veïcul o far una culejada son illegalas e excluson sul pic lo pilòt.

## Nòtas e referéncias



## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Tecnicas de pilotatge automobil
* RC Drift, pratica del drift amb de veituras ràdio-comandadas.
Districte d'East Garo Hills

Lo **districte d'East Garo Hills** (*districte oriental dels puèges dels garos*) es un districte de l'estat de Meghalaya en Índia. Los garos son un pòble de lenga tibetobirmana.

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Williamnagar. Lo districte foguèt modificat en 2012, quand lo nòrd de son territòri foguèt destacat per fondar lo districte de North Garo Hills.

## Referéncias

## Fonts
*  *[http://www.eastgarohills.gov.in/index.html East Garo Hills District]*, siti oficial de *East Garo Hills District*.
NGC 4414

**NGC 4414** es una galaxia espirala regulara cotonosa situadae a 18pc de la Tèrra dins la constellacion de la Cabeladura de Berenitz. Foguèt observada pel telescòpi espacial Hubble en 1995.

NGC 4414 a un diamètre de  annadas lutz. En comparason amb nòstra galaxia, la Via Lactèa, qu'a un diamètre situat entre  e  annadas lutz. Los braces exteriors de la galaxia semblan conténer d'estelas en formacion.

## Referérencias

## Ligams extèrnes
* 
*  ''Hubble Heritage Project''
*  ''Astronomy Picture of the Day''
*  NGC 4414 sur *ESA/Hubble*.
Williamnagar

**Williamnagar** es una vila de l'estat de Meghalaya en Índia.

## Administracion
Williamnagar es lo capluòc del districte d'East Garo Hills.

## Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 24 597 abitants. L'alfabetizacion es plan nauta, amb 88,98 % de la populacion que sap legir e escriure.

## Fonts
*  *[https://www.census2011.co.in/data/town/801538-williamnagar-meghalaya.html Williamnagar: Census 2011-2020 data]*
Còl de Turini

Lo **còl de Turini** es un còl de montanha dins lo sud daus Aups francés. Liga Lantosca, dins la valada de la Vesubiá, a Susper, dins la valada de la Bevera. Permet totparier de junher la valada dau Palhon e las vilas de l'Escarèa e de Luceram. S'elevant a 'na altituda de 1604m., se troba pres de la cima dau massís de l*'Aution*. La cima dau còl es entre las comunas d'O Morinhet e La Bolena.

Un vilatge se troba a la cima dau còl, onte tres rotas principalas convergen. Una quatrena rota mena au Camp d'Argent, onte i a 'na estacion d'espòrts d'ivern, e en-delà vers la cima de l'Aution (*Poncha de las Tres-Comunas*).
War

Lo **war** es una lenga austroasiatica parlada en Índia.

## Localisacion
La lenga es parlada en Meghalaya.

## Classificacion e dialèctes
La magèr part de las lengas austroasiaticas parladas en Índia fan partida de la branca de las  lengas munda, coma per exemple, l'ho o lo santali. Lo war, amb qualquas lengas pròchas tamben presentas en Meghalaya, lo khasi, lo pnar e lo lyngngam, forma una autra branca de l'austroasiatic. Foguèt longtemps vist coma un dialècte del khasi.

## Referéncias

## Fonts
*  K.S. Nagajara, 1990, *Khasi Phonetic Reader*, Mysore, Central Institute of Indian Languages.
Districte d'Ukhrul

Lo **districte d'Ukhrul** es un districte de l'estat de Manipur en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila d'Ukhrul. En decembre de 2016, una part del districte foguèt destacada de son territòri per fondar lo nòu districte de Kamjong.

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://ukhrul.nic.in/ Ukhrul District]*, siti oficial d*'Ukhrul District*.
Districte de Kamjong

Lo **districte de Kamjong** es un districte de l'estat de Manipur en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Kamjong. Kamjong es un dels sèt nòus districtes fondats en decembre de 2016, amb aquels de Kangpokpi, Tengnoupal, Pherzawl, Noney, Jiribam e Kakching. Lo districte foguèt fondat en destacant lo sud del territòri del districte d'Ukhrul.

La creacion per la capitala d'aquestes nòus districtes menèt a la contestacion e a de trebolum per las populacions nagas que repròchan al govèrn d'Imphal de los aver creats sens consultar lo « Hill Area Committees » que representa los nagas.

Lo govèrn de Manipur a pas publicat d'estatisticas sus lo districte, que siá la superfícia o la populacion.

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://manipur.gov.in/?page_id=619 Districts in Manipur]*, Siti oficial de l'estat de Manipur.
Cabeladura de Berenitz

La **Cabeladura de Berenitz** es un ancian asterisme del cèl boreal que foguèt definida coma una de las 88 constellacions modèrnas. Es localizada entre lo Leon a l'oèst e lo Boièr a l'èst, e es vesedoira dels dos emisfèris. Son nom fa referéncia a la reina Berenitz II d'Egipte, que sacrifiquèt sa longa cabeladura per ne far una ofèrta votiva a Afrodita. Seriá estat introduita dins l'astronomia occidentala durant lo sègle tresen abans JC per Conon de Samos, e mai que siá pas vesedoira sus l'Atlas Farnèse. Es descrita coma una constellacion a partir del sègle XVI per Gerardus Mercator puèi per Tycho Brahe notadament. La Cabeladura de Berenitz es una de las solas de las constellacions modèrnas amb l'Escut de Sobieski qu'es nomenada d'après un personatge istoric.
Districte de Bishnupur

Lo **districte de Bishnupur** es un districte de l'estat de Manipur en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Bishnupur. 

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://bishnupur.nic.in/demography/ Demography of Bishnupur District]*, siti oficial de *Bishnupur District*.
Districte d'Ussel

Lo **districte d’Ussel** es una anciana division administrativa francesa au nord-est dau departament de Corresa. Lo chapluec era a Ussel.

## Istòria
Lo districte d’Ussel fuguet creat en 1790, en mesme temps que lo departament de Corresa. Fuguet suprimit en 1795. L’arrondiment d’Ussel, a sa creacion en 1801, ne torna prene exactament los limits.

## Compausicion
A sa creacion, lo districte era compausat daus uech cantons seguents:
* Aiguranda
* Bòrt
* Bujat
* Maismac
* Nòuvic
* Sent Angeu
* Sornac
* Ussel
Districte d'Imphal West

Lo **districte d'Imphal West** es un districte de l'estat de Manipur en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Lamphelpat. 

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://imphalwest.nic.in/ Imphal West District]*, siti oficial de *Imphal West District*.
Sençac

**Sençac** (*Sensacq* en francés) qu'ei ua anciana comuna gascona de Tursan situada dens lo departament de las Lanas e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània. Despuish 1844, qu'ei incorporada a Miramont e Sençac.

## Geografia
Sençac qu'ei au sud-oèst de la comuna de Miramont e Sençac. La glèisa qu'ei sola dab lo son cementèri, un chic mèi luenh a l'oèst sus ua sèrra son quauques ostaus e lo castèth de Sençac.

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *de Sensaco*, en 1289, *Sensac*, sus duas mapas deu començament deu sègle XVIII. Bénédicte Boyrie-Fénié dona pas la prononciacion .

Bénédicte Boyrie-Fénié qu'explica lo nom per un *cognomen*, *Senicio*, dab lo sufixe *-acu-*. Non se sap perqué, B. Boyrie-Fénié qu'escriu *Sensac* . Se cercam noms aparentats, que i a Sinsat, que Dauzat e Rostaing explican per un nom latin d'òmi *Sincius* e Censy, nom latin d'òmi *Centius*, Cencenac, per **Cincinnus*, inferit deu nom latin d'òmi *Cincius*, lo tot dab lo sufixe *-acum* . Delamarre qu'utiliza lo nom gallic *Cintios* per Censy, qui èra donc un **Cintiācon* segon eth . Tots aqueths noms, seguits deu sufixe celtic *-ācon*, latinizat en *-acum*, que convienen foneticament e que justifican obligatòriament ua grafia *Sençac* o *Cençac* (mès en cas de dobte, la grafia mèi simpla que s'impausa, donc *Sençac*). Sençac qu'èra donc ua grana proprietat antica o leugèrament posteriora.
                                                                                                                                                                          
## Istòria
En 1844, qu'incorporèn Sençac a la comuna de Miramont e Sençac .

## Demografia

* Lo n° INSEE qu'ei estat cambiat per rasons practicas.

## Lòcs e monuments
* La glèisa de Sent Jacme, inscritas aus monuments istorics despuish lo 17 de heurèr 1997.
* Lo castèth de Sençac

## Personalitats ligadas dab la comuna
## Véder tanben
* Miramont e Sençac
* Comunas de las Lanas

## Ligams extèrnes
* Comunautat de comunas de Shalossa Tursan
## Nòtas
Itanagar

**Itanagar** es la capitala de l'estat d'Arunachal Pradesh en Índia.

## Administracion
Itanagar es la capitala de l'estat d'Arunachal Pradesh e es situada dins lo districte de Papum Pare.

## Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 59 490 abitants.

## Fonts
*  *[https://www.census2011.co.in/data/town/801428-itanagar-arunachal-pradesh.html Itanagar: Census 2011-2020 data]*
Namsai

**Namsai** es una vila de l'estat d'Arunachal Pradesh en Índia.

## Administracion
Namsai es lo capluòc del districte de Namsai.

## Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 14 246 abitants.

## Fonts
*  *[https://www.census2011.co.in/data/town/801448-namsai-arunachal-pradesh.html Namsai: Census 2011-2020 data]*
Agartala

**Agartala** es la capitala de l'estat de Tripura en Índia.

## Administracion
Agartala es la capitala de l'estat de Tripura e tamben lo capluòc del districte de West Tripura.

## Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 400 004 abitants.

## Fonts
*  *[https://www.census2011.co.in/census/city/186-agartala.html Agartala: Census 2011-2020 data]*
Pfutsero

**Pfutsero** es una vila de l'estat de Nagaland en Índia.

## Administracion
Pfutsero es situada dins lo districte de Phek.

## Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 10 371 abitants.

## Fonts
*  *[https://www.census2011.co.in/data/town/801461-pfutsero-nagaland.html Pfutsero: Census 2011-2020 data]*
Districte de Phek

Lo **districte de Phek** es un districte de l'estat de Nagaland en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Phek. 

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://phek.nic.in/demography/ Demography of Phek District]*, siti oficial de *Phek District*.
*  *[https://www.census2011.co.in/census/district/613-phek.html Phek: Census 2011-2020 data]*
Districte de Zunheboto

Lo **districte de Zunheboto** es un districte de l'estat de Nagaland en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Zunheboto. 

## Populacion
La populacion del districte èra de 114 014 abitants, al recensament de 2011. La lenga mai parlada es lo sumi.

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://zunheboto.nic.in/demography/ Demography of Zunheboto District]*, siti oficial de *Zunheboto District*.
*  *[https://www.census2011.co.in/census/district/610-zunheboto.html Zunheboto: Census 2011-2020 data]*
Sumi

Lo **sumi** (o sumi naga, sema) es una lenga tibetobirmana parlada en Índia.

## Localisacion
La lenga es parlada en Nagaland, subretot dins lo districte de Zunheboto.

## Classificacion e dialèctes
Lo sumi es una lenga tibetobirmana de la branca angami-pochuri e a quatre dialèctes: lo sumi occidental parlat le long de la ribièra Doyang, lo sumi oriental, dins la region de de Khezha, le chizolimi e lo dialècte central central a l'entorn de de la vila de Zunheboto, qu'es lo dialècte utilizat per la lenga escricha.

## Phonologie
L'inventari fonemic del sumi es:

### [[Vocalas]]

### [[Consonantas]]

### [[ton|Tons]]
Lo sumi est une lenga tonala que ten tres tons, naut, mejan et bas.

## Referéncias

## Fonts
*  M.V. Sreedhar, 1980, *Sema Grammar*, Mysore, Central Institute of Indian Languages.
Oficier superior

Un **oficier superior** es un oficier militar situat entre leis oficiers subaltèrnes e leis oficiers generaus. Es un oficier qu'ocupa de foncions d'enquadrament au sen d'un còrs de tropa ò d'un estat major ò de foncions de comandament dins una unitat importanta (batalhon, regiment, bregada, naviri, esquadra aeriana, basa militara).

## Liames intèrnes

* Oficier.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Districte de Wokha

Lo **districte de Wokha** es un districte de l'estat de Nagaland en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Wokha. 

## Populacion
La populacion del districte èra de 166 343 abitants, al recensament de 2011. La majoritat de la populacion èra campèstra a 78,96 %, e 21,04 % ciutadina. 

La lenga mai parlada es lo lotha.

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://wokha.nic.in/demography/ Demography of Wokha District]*, siti oficial de *Wokha District*.
*  *[https://www.census2011.co.in/census/district/611-wokha.html Wokha: Census 2011-2020 data]*
Grazia Zafferani

**Grazia Zafferani** (Sant Marin, 31 de decembre de 1972) es una femna politica santmarinesa (Movimento Civico Rinnovamento - Equità - Transparenza - Ecosostenibilità) qu’es capitani regenta del 1èr d'abril al 30 de setembre de 2020 amb Alessandro Mancini.
Alessandro Mancini

**Alessandro Mancini** (Sant Marin, 4 d'octobre de 1975) es un òme politic santmarinés (Partit dels Socialistas e dels Democratas) qu’es capitani regent del 1èr d'abril al 30 de setembre de 2020 amb Grazia Zafferani.

Foguèt tanben capitani regent del 1èr d'abril al 30 de setembre de 2007 amb Alessandro Rossi.
Dimapur

**Dimapur** (*dimapor*) es la magèr vila de l'estat de Nagaland en Índia.

## Administracion
Dimapur es lo capluòc del districte de Dimapur.

## Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 122 834 abitants. La lenga parlada es lo nagamés.

## Fonts
*  *[https://www.census2011.co.in/census/city/183-dimapur.html Dimapur: Census 2011-2020 data]*
Districte de Mokokchung

Lo **districte de Mokokchung** es un districte de l'estat de Nagaland en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Mokokchung. 

## Populacion
La populacion del districte èra de 194 622 abitants, al recensament de 2011. La majoritat de la populacion èra campèstra a 71,37 %, e 28,63 % ciutadina. 

La lenga mai parlada es l'ao.

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://mokokchung.nic.in/demography/ Demography of Mokokchung District]*, siti oficial de *Mokokchung District*.
*  *[https://www.census2011.co.in/census/district/609-mokokchung.html Mokokchung: Census 2011-2020 data]*
Comarca de Pinares

220px|thumb|left|La província de Soria dins Espanha
220px|thumb|left|Los bòsques de la comarca que recep lo sieu nom
La **Comarca de Pinares** es una comarca de la província de Soria, en Castelha e Leon (Espanha). En realitat, es a caval sus las províncias de Soria e Burgos.

Lo territòri se pòt devesir en doas *subcomarcas,* equivalentas a de sosparçans: *Pinares Bajos* (Pinares Basses), al sud de *Pinar Grande* (Pinar Grand), territòri que fa partida de la comarca naturala mas aperten al municipi de Soria, e dins lo sector de Burgos los vilatges religats per la rota nacionala N-234; e *Pinares Altos* (Pinares Nauts), al nòrd de *Pinar Grande*, e dins lo sector de Burgos lo rèste.
Ebèn

vinheta|ebèn
L**'ebèn** natural es lo nom donat a la fusta de còr o duramen produch per difrentas espècas d'arbres de la familha de las *Ebenaceae* apartenent al genre *Diospyros*, nomenats **ebenièrs**, e tanben d'unes arbres del genre *albergia*. Se trapan dins la regions tropicalas del Mond Ancian e son conegut dempuèi l'Antiquitat mai anciana per la color sorna, pròche del negre, de lor fusta.

Las caracteristicas màger de l'ebèn son sa color gaireben negra e sa densitat nauta. Atal se trapa d'escandalhs d'ebèn mai o mens escur (unes demoran gris) e durs.

Sols los *Diospyros* de fusta negra o gaireben pòdon se qualificar d'ebenièr. Los *Diospyros kaki*, per exemple, quitament fòrça pròches dins la classificacion botanica, ne son pas.

Lo mot ebèn es derivat del latin *ebenus*, d'esperel del grèc *ebenos* (mot d'origina egipciana *hibnj*) que designava ja aquesta fusta a l'epòca de l'Egipte faraonica, ont dintrava dins la composicion de pichons objèctes precioses de totas menas.

En Guaiana, **ebèn** designa d'arbres de fusta dura del genre *Handroanthus* (ancianament *Tabebuia*, *Bignoniaceae*) amb l'ebèn verd e l'ebèn ròse,.

## Ecologia
Abitat: monts cauds e rocasuts.

Naut de  (dimensions d'un casse) per un tronc de  e un diamètre de mens d'un mètre.

Sols los pés femnes serián reputats per aver un bon ebèn de color negra pro estable amb fòrça pauc (o pas) de venas blanquinosas.

## Fusta

* Fusta preciosa fòrça negra o venada. Gran fòrça prim, fusta pòrça pesuga. Fial drech, talh net, fòrça sec a l'aisida e asclatge franc. Finament mirgalhat d'incrustacion de cristals d'acid oxalici que li dona son aspèct treslusent tant particular a la lutz. Polissatge perfièch, lusent, fòrça lis, mat o brilhant, fòrça pesuc (densitat de 1,00 a 1,10)
* Botanic, espèciax:
** *[[Diospyros ebenum]]*, ebèn de las Índias (Índia, Ceylan). Exportacion gaireben impossibla (espècia protegida) e solas de pichonas pèças de laüteriá pòdon èsser exportadas.
** *[[Diospyros perrieri]]* ebèn de Madagascar (Madagascar, Maurici). Es la varietat  que foguèt mai utilizada pels mòbles franceses del sègles XVII e XVIII.
** *[[Diospyros crassiflora]]* ebèn d'Afric (Gabon, Cameron). Es l'espècia africana mai negra.
** *[[Diospyros celebica]]*, ebèn de Macassar o Macassar de Coromandel utilizat en placatge a l'epòca Art déco 
** *[[Diospyros melanoxylon]]*
** *[[Diospyros mun]]*
** *[[Diospyros tesselaria]]* (Maurici)

## Utilizacion
vinheta|Esculptura de l'ebèn a Zanzibar
[vinheta|[Escultura|Esculptura d'ebèn (art african)]]

* Trabalhat en ebenisteriá, escultura, laüeria, marqueteriá, costelleriá, e dins de jòcs (escacs, damas...) jos forma de fusta massissa, en fulhets o placatge. Es tanben utilizada per la concepcion d'instruments de musica coma la flaüta, la clarineta, lo clarin, la bodega, la toca d'instruments de còrds e baguetas de tambor.

## Nòtas e referéncias

## Vejatz tanben
Districte de Longleng

Lo **districte de Longleng** es un districte de l'estat de Nagaland en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Longleng. Lo districte foguèt fondat en 2004, a partir del territòri d'aquel de Tuensang, a l'encòp del districte de Kiphire.

## Populacion
La populacion del districte èra de 50 484 abitants, al recensament de 2011. La majoritat de la populacion èra campèstra a 84,92 %, e 15,08 % ciutadina. 

Las lengas parlada son lo phom e l'ao.

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://longleng.nic.in/demography/ Demography of Longleng District]*, siti oficial de *Longleng District*.
*  *[https://www.census2011.co.in/census/district/615-longleng.html Longleng: Census 2011-2020 data]*
Districte de Peren

Lo **districte de Peren** es un districte de l'estat de Nagaland en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Peren. Lo districte foguèt fondat en 2003, a partir del territòri d'aquel de Kohima.

## Populacion
La populacion del districte èra de 95 219 abitants, al recensament de 2011. La majoritat de la populacion èra campèstra a 85,52 %, e 14,48 % ciutadina. 

Las lengas parlada son lo zeme, lo liangmai e lo rongmei.

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://peren-district.nic.in/demography/ Demography of Peren District]*, siti oficial de *Peren District*.
*  *[https://www.census2011.co.in/census/district/618-peren.html Peren: Census 2011-2020 data]*
Districte de Kohima

Lo **districte de Kohima** es un districte de l'estat de Nagaland en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Kohima, qu'es tamben la capitala de Nagaland. 

## Populacion
La populacion del districte èra de 267 988 abitants, al recensament de 2011. La majoritat de la populacion èra campèstra a 54,42 %, e 45,18 % ciutadina. 

Las lengas parlada son l'angami e lo rengma.

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://kohima.nic.in/demography/ Demography of Kohima District]*, siti oficial de *Peren District*.
*  *[https://www.census2011.co.in/census/district/617-kohima.html Kohima: Census 2011-2020 data]*
Districte de Tuensang

Lo **districte de Tuensang** es un districte de l'estat de Nagaland en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Tuensang. En 2017, una part del del territòri foguèt destacada per fondar lo districte de Noklak.

## Populacion
La populacion del districte èra de 196 596 abitants, al recensament de 2011. La populacion èra campèstra a 81,29 %, e per 18,17 % ciutadina. 

Las lengas parlada son lo chang, lo sangtam, lo yimchungrü e lo khiamniungan.

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://tuensang.nic.in/demography/ Demography of Tuensang District]*, siti oficial de *Tuensang District*.
*  *[https://www.census2011.co.in/census/district/614-tuensang.html Tuensang: Census 2011-2020 data]*
Districte de Noklak

Lo **districte de Noklak** es un districte de l'estat de Nagaland en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Noklak. Loç districte foguèt fondat en 2017, en destacant una part del territòri del districte de Tuensang''.

## Referéncias
Thoubal

**Thoubal** es una vila de l'estat de Manipur en Índia.

## Administracion
Thoubal es lo capluòc del districte de Thoubal.

## Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 45 947 abitants.

## Fonts
*  *[https://www.census2011.co.in/data/town/801479-thoubal-manipur.html Thoubal: Census 2011-2020 data]*
Districte de Mon

Lo **districte de Mon** es un districte de l'estat de Nagaland en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Mon. 

## Populacion
La populacion del districte èra de 250 671 abitants, al recensament de 2011. La majoritat de la populacion èra campèstra a 86,24 %, e 13,76 % ciutadina. 

La lenga mai parlada es lo konyak.

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://mon.nic.in/demography/ Demography of Mon District]*, siti oficial de *Mon District*.
*  *[https://www.census2011.co.in/census/district/608-mon.html Mon: Census 2011-2020 data]*
Districte de Gomati

Lo **districte de Gomati** es un districte de l'estat de Tripura en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila d'Udaipur. Lo districte foguèt fondat en 2012, en separant lo nòrd del districte de South Tripura.  

## Populacion
La populacion del districte èra de 441 538 abitants al recensament de 2011. 

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://gomati.nic.in/ Gomati District]*, siti oficial de *Gomati District*.
*  *[https://ecostat.tripura.gov.in/statistical_abstract_2014.pdf Statistical Abstract 2014]*, Directorate of Economics & Statistics Planning (Statistics) Agartala, Department Government of Tripura.
Patxi Saez Beloki

**Patxi Saez Beloki** (Beasain, Guipuscoa, Bascoat, 8 de març de 1964) es un sociolingüista basc membre de la Académia Reiala de la Lenga Basca (L’Euskaltzaindia). Licenciat en Sciéncias Socialas e de l'Informacion e especialista en Planificacion Lingüistica per l'Universitat deu Bascoat.

## Lo Paradigma del Carri

Lo 12 de febrièr de 2016, a Bilbau, a la sedença oficiala de la Académia Reiala de la Lenga Basca, davant mai d'un centenat d'academics, investigadors e especialistas en lenga basca, presentèt pel primièr còp lo Paradigma del Carri, tanben aperat Paradigma del Besonh Natural.

Lo Paradigma del Carri prepausa un nòu paradigma sociolingüistic per la revitalizacion de las lengas minorizadas. Es un arquetipe o modèl general qu'articula lo carri de la revitalizacion de las lengas sus doas ròdas motrices —la de l'aquesiment de la lenga e la de la siá utilizacion— que viran simultanèament sus un meteis ais retroalimentandose mutuamente. La fòrça que mòu lo carri de la revitalizacion lingüistica s'origina per la besonh vitala e foncionala d'utilizar la lenga coma instrument de comunicacion sociala per satisfar los besonhs umans. Es aital que lo bastiment teoric del Paradigma del Carri es interconnectat amb la Piramida de Maslow o ierarquia dels besonhs umans.

Segon determina aqueste marc teoric, la revitalizacion lingüistica de tota lenga li cal començar per atier e satisfar, en un primièr moment, los besonhs umans de comunicacion efectiva e afectiva mai basicas e primitivas de l'individu (coma son las relacions Maire-filh e familialas, aital coma las relacions mai intimas d'amistat e confraternidad). Après satisfar los besonhs vitals de comunicacion de la primièra socializacion de l'individu la revitalizacion lingüistica a de se centrar en los besonhs naturales de comunicacion de la segonda socializacion coma l'educacion e culturizacion de l'individu qu'intervien en el d'agents socializadores tan importants coma l'escòla e los mejans de comunicacion amb un papièr fòrça considerable per internet e las rets socialas. Fin final, segontes lo Paradigma del Carri, l'activitat umana per antonomasia, ligada amb l'evolucion sociala e qu'es transversala a totes los besonhs umanas, es lo trabalh. Amb lo trabalh se sacia dempuèi lo besonh uman mai primigènia, coma es lo besonh vital d'alimentacion, fins a la mai complèxa o sofisticada, coma es la autorealizacion de l'èsser uman, plaçada en la cúspide de la Piramida de Maslow. Per tant, la recuperacion efectiva de tota lenga, en çò que tanh a instrument de comunicacion sociala, se culmina amb la normalizacion de la lenga en lo contorn laboral, activitat centrala de l'organizacion sociala de l'individu.

## Nòtas e referéncias


## Ligams extèrnes
* (pagina oficiala de Patxi Saez Beloki) 
* «Buscant noves bases per a la innovació», *Berria*, 13-02-2016. 
* «La lenga basca a d'èsser de besonh, aquesta es la clau» *Diario Vasco*, 12-02-2016. 
* «Patxi Saez: " L'academia a de dirigir la nòva estapa de la lenga basca"» Ràdio: *Euskadi Irratia*, programa: *Mezularia*, 24-02-2016.
Districte de Dhalai

Lo **districte de Dhalai** es un districte de l'estat de Tripura en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila d'Ambassa. 

## Populacion
La populacion del districte èra de 378 230 abitants al recensament de 2011. La majoritat de la populacion èra campèstra a 89,29 %, e 10,71 % ciutadina. 

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://dhalai.nic.in/demography/ Demography of Dhalai District]*, siti oficial de *Dhalai District*.
*  *[https://www.census2011.co.in/census/district/459-dhalai.html Dhalai: Census 2011-2020 data]*
Districte de West Tripura

Lo **districte de West Tripura** (*districte de Tripura de l'oèst*) es un districte de l'estat de Tripura en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila d'Agartala, la capitala de Manipur. En 2012, lo districte foguèt partejat en tres per fondar los districtes de Khowai e de Sipahijala. 

## Populacion
La populacion del districte èra de 918 200 abitants al recensament de 2011. Las lengas mai parladas son lo bengalin e lo kokborok, seguits per l'hajong, lo chakma o lo falam. 

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://westtripura.nic.in/ West Tripura District]*, siti oficial de *West Tripura District*.
*  *[https://ecostat.tripura.gov.in/statistical_abstract_2014.pdf Statistical Abstract 2014]*, Directorate of Economics & Statistics Planning (Statistics) Agartala, Department Government of Tripura.
Districte de Serchhip

Lo **districte de Serchhip** es un districte de l'estat de Mizoram en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Serchhip. Lo districte foguèt fondat en 1998, per separacion del districte d'Aizawl. 

## Populacion
La populacion del districte èra de 64 937 abitants al recensament de 2011. La lenga mai parlada es lo mizo. 

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://serchhip.nic.in/ Serchhip District]*, siti oficial de *Serchhip District*.
*  *[https://www.census2011.co.in/census/district/390-serchhip.html Serchhip District: Census 2011-2020 data]*
Districte de Hnahthial

Lo **districte de Hnahthial** es un districte de l'estat de Mizoram en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Hnahthial. Lo districte foguèt oficialament fondat lo tres de junh de 2019, per separacion del districte de Lunglei. 

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://web.archive.org/web/20211026033308/https://dipr.mizoram.gov.in/post/Hnahthial-district-celebrates-formation Hnahthial district celebrates formation]*, siti oficial de *Government de Mizoram*, 19 d'octòbre de 2019.
Fauna d'Azerbaitjan

[thumb|319x319px|[Canis lupus]]
**Fauna d'Azerbaitjan** se compta de divèrses membres del règne animal, qu'abitan en ecosistèmas marines, litorales, forestales, aupin, subalpin, de tèrras bassas e desèrts. Mai de 100 tipe d'animals son endèmiques d'Azerbaitjan.

A "Libre roge" de la Republica d'Azerbaitjan se cònste 108 tipe d'animals, quitament 14 tipes de mamifèrs, 357 tipes d'ausèls, 13 tipes de rèptils e anfibians, 5 tipes de peis e 30 tipe d'insèctes.

## Animals
I a aicí 97 tipe de mamifèrs, 357 tipes d'ausèls, 67 tipes de rèptils e anfibians, 97 tipes de peis e mai de 15 mil d'invertebrats. Simbòl de la fauna d'Azerbaitjan es caval de Karabakh estepari.

## Ausèls
A l'Azerbaitjan abitan mai de 300 tipe d'ausèls de 60 divèrsas familhas: aiglas, d'ausèls acolorides pichonas, scolopax rusticola, guits, auca, cigne, èca. A l'entorn de 40% d'eles abitan a l'Azerbaidjan tot l'an, 27% - a l'ivèrn. Ivèrn a Azerbaitjan es pas fred, per aquò fòrça ausèls a l'ivèrn migren de nòrd a Azerbaitjan. Ausèls aquatics s'amassan en las paluns, regions litoralas e interioras d'Azerbaitjan. L'aigla reiala es l'ausèl. Qu'abita dins las montanhas nautas.

[left|thumb|266x266px|[Acipenser|Еsturion]]
Lo pollambèrt abita dins las zònas subalpinas de Grand Caucàs e Caucàs Mendre.

## Peis
En aigas doças de país e a la mar Caspiana abitan 97 tipe de peisses. Mai d'eles abitan al riu Kura, autres lacs environats e restanca de Mingechaur. Majoritat dels peisses, abitats es aicí anàdrom o semianádromo. Entre los peisses anádromos mai precioses son salmons, d'esturions e beluga. De mai, en las massas d'aiga se tròban los lluços, carpas, kutum o d'autras.

## Mamifèrs
A l'Azerbaitjan abitan a l'entorn de 107 tipe de mamifèrs. Los tipes mai populars son de cabras caucàs e muflons caucàs occidentalas, qu'abitan en Najichevan e Caucàs occidental. Gazellas Se tròban entre los mamifèrs mai rars en Caucàs. Eles abitan a la region Shirvan d'Azerbaitjan. Muflons abitan en planas tot an. Leopard caucàs es un dels animals mai rars dins lo mond; abitan dins las montanhas del Caucàs de sud, montanhas de Zangezur, montanhas de Talysh. Leopard caucàs son en perilh de esgotament per la caça illegala. Aicí, abitan tanben de gats sauvatges, ors caucàs,  gat sauvatge, teixó, cèrvi, cabra, esquirol caucàs  ratolins de camp, èca.

## Referéncias


## Ligams extèrnes
Montcube

**Montcube** (*Moncube* en francés) qu'ei ua anciana comuna gascona de Shalòssa situada dens lo departament de las Lanas e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia
Lo prumèr problèma geografic qu'ei l'emplaçament deu lòc. Lo nom de Montcube qu'ei present, escrit *Moncube*, sus la mapa de Cassini , e que sembla pas luenh de l'actuau *Laféourère* (en francés), on i a ua abadia de monjas benedictinas despuish 1985 dens lo castèth d'aqueth nom , bastit en 1810 per la familha de Labòrda-Lassala. Lo nom qu'ei absent de las mapas mèi recentas; benlèu que lo nom deu castèth lo hascó oblidar.

Tant lo borg d'Èiras com lo lòc supausat de Montcube qu'èran quasi au limit de las duas comunas.

## Toponimia
Las fòrmas *ancianas* que son *Moncube* sus ua mapa de 1714 e ua auta de 1733. Lo nom qu'es format deu romanic *mont* e d'un aute qui auré, segon Bénédicte Boyrie-Fénié, un sens oronimic, çò qui haré de l'ensemble un pleonasme. La toponimista qu'evòca l'arradic preindoeuropèa **KoB-*, dab l'influéncia deu gascon *cuba*. Que i a a Nerbis un lòc nomentat *Métairie de Cubis* dab un tumulús, çò qui confirmaré la valor oronimica. B. Boyrie-Fénié qu'arreconeish lo costat conjecturau de sa construccion . La situacion deu lòc sus un planèr enter duas vaths s'opausa pas a un oronime.
 
## Istòria
Montcube èra pas parròpia au sègle XVIII .
I avè pas de borg vertadèr nimèi, probable, de glèisa quan èra comuna. Non se sap on èra l'ostau de comuna.

En 1844, qu'incorporén la comuna de Montcube a Èiras e la comuna d'Eyres (en francés) que vadó *Eyres-Moncube* .

## Demografia

* Lo n° INSEE qu'ei estat cambiat per rasons practicas.

## Lòcs e monuments
Probable que i avè nada glèisa avant la Revolucion, nimèi après.

## Personalitats ligadas dab la comuna
* Familha de Labòrda-Lassala.

## Véder tanben
* Èiras e Montcube
* Lista de las ancianas comunas de las Lanas sus la Wikipèdia francesa : https://fr.wikipedia.org/wiki/Liste_des_anciennes_communes_des_Landes#1861

## Ligams extèrnes
* Comunautat de comunas de Shalossa Tursan

## Nòtas
Teatre nacional academic dramatic azèri

thumb|300px|Vista del teatre
Lo **Teatre nacional academic dramatic azèri** (en azèri: *Azərbaycan Dövlət Akademik Milli Dram Teatri*) es un dels principals teatres d'Azerbaitjan. Fondat lo 1873, es lo teatre modèrn mai ancian d'Azerbaitjan. I son passats d'actors e de directors coma Mirzaga Alíev, Sidgi Ruhula, Merziyye Davudova, Elesker Ekberov, Adil Iskenderov, Khokume Gurbanova, Ismayil Dagistanli, Ismayil Osmanli, Mohsun Senani e Rza Tehmasib. La bastissa actuala foguèt dessenhada en 1919 e se tròba a l'Avenguda Fuzūlī de la vila de Bakó. Lo teatre pòrta lo nom de Mirza Fatali Akhundov, qu'es considerat coma lo fondator de la literatura modèrna azèri. 

## Vejatz tanben
* Teatre

## Referéncias


## Ligams extèrnes
* Sit internet oficiau de lo Teatre Dramatic Academic Estatal d'Azerbaitjan
Aizawl

**Aizawl** es la capitala de l'estat de Mizoram en Índia.

## Administracion
Aizawl es la capitala de l'estat de Mizoram e tamben lo capluòc del districte d'Aizawl.

## Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 293 416 abitants.

## Fonts
*  *[https://www.census2011.co.in/census/city/185-aizawl.html Aizawl: Census 2011-2020 data]*
Districte de Lawngtlai

Lo **districte de Lawngtlai** es un districte de l'estat de Mizoram en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Lawngtlai. Lo districte foguèt fondat en 1998, en partejant l'ancian districte de Chhimtuipui en dos nòvas unitats administrativas, lo districte de Lawngtlai e aquel de Saiha. Lawngtlai compren doas conselhs autonòms, lo Chakma Autonomous District Council e lo Lai Autonomous District Council.

## Populacion
La populacion del districte èra de 117 894 abitants al recensament de 2011. Las lengas mai parlada son lo chakma e l'hakha chin. 

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://lawngtlai.nic.in/ Lawngtlai District]*, siti oficial de *Lawngtlai District*.
*  *[https://www.census2011.co.in/census/district/392-lawngtlai.html Lawngtlai District: Census 2011-2020 data]*
Propulsion (automobila)

En automobila, la **propulsion** designa una transmission segondària ont la poténcia del motor es transmés a las ròdas endarrièras, contràriament als veïculs de traccion. Aquesta apellacion es principalament basada sus un abús de lengatge puèi que ren buta l'endarrièra del veïcul per qu'avança.

## Descripcion
Aqueste tipe de transmission, unica al moment dels debuts de l'automobila, presenta los inconvenients seguents :

* necessitar un tunèl se lo motor es situat à l'abans. Aqueste tunèl es necessari a l'arbre de transmission devent passar jol plancat del veïcul, generant un encombrament suplementari e podent generar de bruches parasits ligats als palièrs, al diferencial e als cardans ;
* dins lo cas dels veïculs de torisme a motor abans, la reparticion de las massas es desfavorable a las ròdas motritz ;
* generar una tendéncia a la susvirada se lo motor es situat endarrièr.

Presentan çaquelà d'avantatges :

* simplicitat arquitecturala ;
* economia suls jonches de transmission ;
*eficacitat crescuda dins lo cas de veïcul potent, lo coble a las ròdas produsent en reaccion un transferiment de massa sus l'ais arrièr, generant una melhora aderéncia del tren arrièr, mes a profièch dins la transmission de poténcia, mas sens egalar aquela d'una transmission integrala.

## Nòtas e referéncias

### Nòtas


### Referéncias


## Vejatz tanben

### Articles ligats

* Traccion (automobila)
Districte de Saiha

Lo **districte de Saiha** (o districte de Siaha) es un districte de l'estat de Mizoram en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Saiha. Lo districte foguèt fondat en 1998, en partejant l'ancian districte de Chhimtuipui en dos nòvas unitats administrativas, lo districte de Saiha e aquel de Lawngtlai. Siaha compren un conselh autonòm, lo Mara Autonomous District Council. 

## Populacion
La populacion del districte èra de 56 574 abitants al recensament de 2011. La lenga mai parlada es lo mara.

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://siaha.nic.in/ Saiha District]*, siti oficial de *Saiha District*.
*  *[https://www.census2011.co.in/census/district/393-saiha.html Saiha District: Census 2011-2020 data]*
Saiha

**Saiha** (o Siaha) es una vila de l'estat de Mizoram en Índia.

## Administracion
Saiha es lo capluòc del districte de Saiha.

## Demografia
Al recensament de 2011, la populacion de la vila èra de 25 110 abitants.

## Fonts
*  *[https://www.census2011.co.in/data/town/801519-saiha-mizoram.html Saiha: Census 2011-2020 data]*
Districte de Lunglei

Lo **districte de Lunglei** es un districte de l'estat de Mizoram en Índia. 

## Administracion
Lo capluòc del districte es la vila de Lunglei. Lo tres de junh de 2019, lo districte de Hnahthial foguèt fondat en destacant una part del territòri del districte.

## Populacion
La populacion del districte èra de 161 428 abitants al recensament de 2011. 

## Referéncias

## Fonts
*  *[https://web.archive.org/web/20200217080031/http://lunglei.nic.in/ataglance.htm Lunglei District]*, siti oficial de *Lunglei District*.
*  *[https://www.census2011.co.in/census/district/391-lunglei.html Lunglei District: Census 2011-2020 data]*
*  *[https://web.archive.org/web/20211026033308/https://dipr.mizoram.gov.in/post/Hnahthial-district-celebrates-formation Hnahthial district celebrates formation]*, siti oficial de *Government de Mizoram*, 19 d'octòbre de 2019.
Lengas angami-pochuri

Las **lengas angami-pochuri** son una branca de las lengas tibetobirmanas parladas per de populacions nagas que vivon dins lo Nòrd-Èst d'Índia. 

## Classificacion
Las lengas que fan partida de l'angami-pochuri, dins la classificacion de Burling (2003) son:
*rengma-pochuri
**ntenyi *(rengma del nòrd)*
**pochuri
*rengma-simi
**rengma
**sumi *(sema, simi)*
*kheza-mao-angami
**angami
**chokri
**khezha 
**sopvoma *(mao)*
**poula *(poumai)*

## Referéncias

## Fonts
*  Robbins Burling, 2003, *The Tibeto-Burman Languages of Northeast India*, in Graham Thurgood, e Randy J. LaPolla (eds.) The Sino-Tibetan languages, p. 169-191, Routledge language family series, Londres, Taylor & Francis.
Guilhemeri

**Guilhemeri** es un quartièr residencial de Tolosa situat a l’èst del centre vila, lòng del Canal del Miègjorn, entre l'avenguda de la Glòria et l'avenguda Joan Riu, en aval de Bonora e de la Còsta Pavada.

Le nom , que ven beleù d'un patronim (Guilhem Eris ?)  es ligat a l'aiga . La fònt (o potz o grifol)  de Guilhemeri èra una de las majoras per la dona de l'aiga dins la vila. Dins le quartièr, la carrièira de l'Aqüeducte ont i aviá la "pòrta del ferre" que teniá las tampas es un autre testimòni d'aquela fonccion.

Le nom es ara per tot le quartièr a l'entorn de l'avenguda Camille Pujol. La partida naùta de l'avenguda, declarada  "còr de quartièr Guilhemery" en 2019, èra marcada Bonora sobre les plans de 1904 e 1950.

## Referéncia

https://www.francebleu.fr/emissions/les-mots-d-oc/toulouse/quartier-guilhemery
Replanat tibetan

Lo **replanat tibetan** (tibetan: བོད་ ས་ མཐོ །, wylie: *bod sa mtho*), tanben conegut en China coma replanat Qinghai–Tibet  o replanat Qing–Zang  (chinés: 青藏高原; pinyin: Qīng–Zàng Gāoyuán) o replanat imalaian, es un vast replanat enauçat en Asia centrala  e en Asia de l'èst, cobrissent la màger part de la Region autonòma de Tibet e Qinghai dins l'oèst de China, aital coma Ladakh e Lahaul & Spiti (Himachal Pradesh) en Índia. S'espandís sur aperquí 1 000 quilomètres del nòrd al sud e 2 500 quilomètres d'èst en oèst. Es lo pus naut e pus grand replanat del monde, amb una superfícia de 2 500 000 quilomètres carrats (aperaquí cinc còps la talha de la França metropolitana). Amb una altitud mejana superiora a 4 500 mètres e essent enrodat d'impausants sèrres qu'abrigan los dos pus nauts somalhs del monde, lo mont Everest e lo K2, lo replanat tibetan es sovent sonat "lo tet del monde".

Lo replanat tibetan conten las aigas d'amont dels aigapendents de la màger par de las aigas de las regions environantas. Sas desenas de milièrs de glacièrs e autras caracteristicas geograficas e ecologicas servissent de "castèl d'aiga" per estocar l'aiga e manténer lo debit. Es de còps que i a sonat lo tresen pòl essent donat que sos camps de glaça contenon la pus granda resèrva d'aiga doça en defòra de las regions polaras. L'impacte del rescalfament climatic sul replanat tibetan presenta un interèst scientific intensa.
Jammu e Cashmir

**Jammu e Cashmir** pòt designar:

*Jammu e Cashmir, un territòri de l'Union d'Índia.
*Jammu e Cashmir, un ancian estat d'Índia.
*Jammu e Cashmir, un estat princièr qu'existiguèt en Índia entre 1846 e 1952, durant lo Raj britanic.
Jammu e Cashmir (territòri de l'Union)

**Jammu e Cashmir** es un  territòri de l'Union del nòrd d'Índia que constituís la part sud de la region pus larga de Cashmir que fa l'objècte d'un litigi territorial entre  Paquistan e Índia dempuèi 1947, e entre Índia e China dempuèi 1962. Situat principalament dins las montanhas d'Imalaia, lo Jammu e Cashmir confronta l'Himachal Pradesh e Panjab al sud, e Ladakh a l'èst e es separat per la linha de contraròtle a l'oèst e al nòrd dels territòris contrarotlats per Paquistan, respectivament l'Azad Cashmir e lo Gilgit-Baltistan .

Las disposicions relativas a la formacion del territòri de l'Union de Jammu e Cashmir èran contengudas dins la lei de 2019 sus la reorganizacion de Jammu e Cashmir, que foguèt adoptada per las doas cambras del Parlament indian en agost de 2019. L'acte reconstituguèt l'ancian Estat de Jammu e Cashemir en dos territòris de l'Union, lo Jammu e Cashmir e Ladakh, amb efièit al 31 d'octobre de 2019
Lengas konyak

Las las **lengas konyak** son un grop de lengas brahmaputranas, una branca de las lengas tibetobirmanas, que son parladas per de populacions nagas dins lo Nòrd-Èst d'Índia, en Birmania. 

## Classificacion
Lo konyak, dins la classificacion de Burling (2003) acampa:
*tangsa
*nocte
*wancho
*konyak
*phom
*chang
*khiamniungan

Van Driem (2008) apond d'autres parlars que considera coma de dialèctes del tangsa, per exemple, lo moklum, lo longcang (lungchang), lo longphi, l'hawi (have, havi), lo jogli (jugli, yogli), lo tikhak, lo longri, lo rangpang, lo moshang. Dona d'autras lengas konyak pas classificadas, parladas en Nagaland e en Birmania, lo kuwa, l'haimi, lo ponyo, lo welam, lo nokaw, lo htangan (leinong).

## Referéncias

## Fonts
*  Robbins Burling, 2003, *The Tibeto-Burman Languages of Northeast India*, in Graham Thurgood, e Randy J. LaPolla (eds.) The Sino-Tibetan languages, p. 169-191, Routledge language family series, Londres, Taylor & Francis.
*  George van Driem, 2008, *[https://www.researchgate.net/profile/George_Van_Driem/publication/316659801_The_Naga_language_groups_within_the_Tibeto-Burman_language_family/links/590a4569458515ebb4a535ec/The-Naga-language-groups-within-the-Tibeto-Burman-language-family.pdf The Naga language groups within the Tibeto-Burman language family]*, dins Michael Oppitz, Thomas Kaiser, Alban von Stockhausen, Marion Wettstein (eds.) Naga Identities: Changing Local Cultures in the Northeast of India, p. 311-321, Gant, Uitgeverij Snoeck.
Dadra e Nagar Haveli e Daman e Diu

**Dadra e Nagar Haveli e Daman e Diu** (DNHDD), es un territòri de l'Union situat dins l'oèst d'Índia. Foguèt creat per la fusion dels territòris de l'Union de Dadra e Nagar Haveli e Daman e Diu.

Le governament indian anoncièt lo projècte de fusion en julhet de 2019 e la legislacion necessària foguèt adoptada per lo Parlament indian en decembre de 2019 e dintrèt en vigor lo 26 de genièr de 2020. Lo territòri es compausat de quatre entitats geograficas distintas : Dadra, Nagar Haveli, Daman e l'illa de Diu. Las quatre regions fasián partit de l'Índia portuguesa e relevan d'ara endavant de l'administracion indiana dempuèi lo mitan del sègle XX.
Lengas brahmaputranas

Las **lengas brahmaputranas** (o lengas bodo-konyak-jinghpaw, lengas sal) son una branca de las lengas tibetobirmanas parladas per de populacions nagas que vivon dins lo Nòrd-Èst d'Índia, en Birmania e en China. 

## Classificacion
Lo brahmaputran, dins la classificacion de Burling (2003) acampa tres grops:
*las lengas bodo-garo, o bodo-koch
**bodo
***kokborok
***tiwa
***dimasa
***kachari
***bodo
***mech
**garo
**koch 
***atong
***ruga
***koch
***rabha
**deuri
*las lengas konyak
**tangsa
**nocte
**wancho
**konyak
**phom
**chang
**khiamniungan
*las lengas kachinicas, o luïcas
**sak
**kadu
**andro
**sengmai
**jinghpo, singpho

## Referéncias

## Fonts
*  Robbins Burling, 2003, *The Tibeto-Burman Languages of Northeast India*, in Graham Thurgood, e Randy J. LaPolla (eds.) The Sino-Tibetan languages, p. 169-191, Routledge language family series, Londres, Taylor & Francis.