open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Supertramp

[thumb|right|250px|'''Supertramp''' sus l'empont en [Alemanha en 1980]]

**Supertramp** (Supèr-barrutlaire) èra un grop britanic de *pop* ''ròck'' fondat a Londres (Anglatèrra) en 1969 per **Rick Davies** e **Roger Hodgson**, ambe d'autres musicians que cambian segon las periòdas, per ne citar que qualques uns, Dougie Thompson a la bassa de 1972 dincas a 1988, Bob Siebenberg a la batariá a partir de 1973, John Helliwell au saxofòn a partir de 1973, etc. Aguèt sas mai gròssas ventas de disques dins las annadas 1970 a partir del tresen album, *Crime of the Century* (sortit en 1974), e es aital devengut un dels grops los mai populars de la fin d'aquela decennia. 

**Roger Hodgson** a compausat e cantat la majoritat de las cançons conegudas de **Supertramp** coma *Dreamer*, *Give a Little Bit*, *The Logical Song*, *Breakfast in America*, *It's Raining Again*, etc. **Rick Davies** a tanben compausat e cantat qualques títols celèbres coma *Bloody Well Right*, *Goodbye Stranger* e *Cannonball*.

Lo grop a vendut mai de 70 milions de disques dins lo monde. Lor album lo mai conegut es *Breakfast in America*, sortit en 1979 e vendut a mai de 20 milions d'exemplars, lo quatren album lo mai vendut entre totes en França. Es d'alhor sus aqueste album que figura la cançon benlèu la mai emblematica de Supertramp, *The Logical Song*.  

A partir de setembre de 1983, **Rick Davies** contunha **Supertramp**, quitament se lo cantaire principal, **Roger Hodgson**, a quitat lo grop. 

En 2002, lo grop alemand Scooter faguèt una represa tècno ''house'' de *The Logical Song*. Ne faguèt una tanben fin 2023 lo discjòquei francés David Guetta, ambe Kim Petras al cant (*When We Were Young*).

**Supertramp** es inactiu dempuèi 2015.

## Discografia

* 1970: *Supertramp* 
* 1971: *Indelibly Stamped* 
* 1974: *Crime of the Century* 
* 1975: *Crisis? What Crisis?* 
* 1977: *Even in the Quietest Moments…* 
* 1979: *Breakfast in America* 
* 1982: *…Famous Last Words…* 
* 1985: *Brother Where You Bound* 
* 1987: *Free as a Bird* 
* 1996: *Democracy* 
* 1997: *Some Things Never Change* 
* 2002: *Slow Motion* 

## Cançons mai conegudas
* *Dreamer* (1974)
* *School* (1974)
* *Bloody Well Right* (1974)
* *Give a Little Bit* (1977)
* *Breakfast in America* (1979)
* *The Logical Song* (1979)
* *Goodbye Stranger* (1979)
* *Take the Long Way Home* (1979)
* *It's Raining Again* (1982)
* *My kind of lady* (1983)
* *Don’t leave me now* (1983)
* *Cannonball* (1985)
* *Better days* (1986)
* *I’m beggin’ you* (1987)
* *It’s alright* (1988)

## Referéncias
Joan Pèr Viravent

**Joan Pèr Viravent** (*Jean-Pierre Birabent* en francés; 1èr d'agost de 1949-4 de gèr de 2023) qu'èra un engenhaire e pedagòg bigordan, gascon, occitan.

Agregat de letras, formator d'engenhaires, que ho eth purmèr ensenhaire d'occitan ar'escòla normau de Tarba, puish qu’ensenhè la lenga dens licèus. Autor damb Joan Salas Lostau d'un *Mémento grammatical du gascon*, hesó ua tèsi sus Simin Palai.

Qu'estó tanben eth creator deth cercle occitan de Tarba.
## Bibliografia
* Damb Joan Salas Lostau. *Mémento grammatical du gascon*. Escòla Gaston Febus; Nosauts de Bigòrra; Cercle occitan de Tarba. 1989
* Participacion ath libe collectiu *Bigorre*. Lo Puèi: Christine Bonneton. 1988. ISBN 978-2-86253-081-9
* Participacion ath libe collectiu *Hautes-Pyrénées. Bigorre plus vraie que nature*. Lo Puèi: Christine Bonneton. 1998. ISBN 978-2-86253-225-7
* *L'itinéraire d'un félibre : Simin Palay (1874-1965)*. Tèsi de doctorat. Lille: Atelier national de reproduction des thèses, 2001
* *Simin Palay, 1874-1965*. Éditions du Val d'Adour. 2010. ISBN 978-2-914678-16-2
Tears for Fears

**Tears for Fears** es un grop britanic de *pop* ròck e new wave, originària de Bath (Anglatèrra). Es estat fondat en 1981 per lo guitarrista e cantaire anglés de soca basca, espanhòla e francesa Roland Orzabal, nascut lo 21 d'agost de 1961, e lo bassista anglés Curt Smith, nascut lo 24 de junh de 1961. Son acompanhats d'autres musicians coma Ian Stanley aus clavièrs e Manny Elias a la batariá. 

**Tears for Fears** a conegut una capitada enòrma tan plan sul plan comercial qu'artistic un detzenat d'annadas entre 1983 e 1993, ambe tubes memorables coma *Mad World*, *Shout* (benlèu la mai coneguda), *Everybody's wants to rule the world* o encara *Sowing the seeds of love*. 

Lor cançon *Mad World* es estada plan sovent represa, per Gary Jules e Michael Andrews, per Madilyn Bailey, per Jasmine Thompson, per Demi Lovato, e quitament per Nicola Sirkis (cantaire del grop francés Indochine), per Cats on Trees, etc.

## Discografia
* 1983: *The Hurting*
* 1985: *Songs from the Big Chair* 
* 1989: *The Seeds of Love*
* 1993: *Elemental* 
* 1995: *Raoul and the Kings of Spain*
* 2004: *Everybody Loves a Happy Ending*
* 2022: *The Tipping Point*
* 2024: *Songs for a Nervous Planet*

## Cançons mai conegudas
* *Mad world* (1983)
* *Shout* (1985)
* *Everybody Wants To Rule The World* (1985)
* *Sowing The Seeds Of Love* (1989)
* *Woman In Chains* (1990)
* *Advice For The Young At Heart* (1990)
* *Laid So Low (Tears Roll Down)* (1992)
* *Break It Down Again* (1993)

## Referéncias
Vesac e Sent Amanç

La comuna nòva de **Vesac e Sent Amanç** (oficialament *Bézac* en francés) es la fusion, lo 1èr de genièr de 2023, de las comunas occitanas de Vesac e de Sent Amanç. Administrativament, es dins lo departament d’Arièja de l’estat francés.
Masterboy

thumb|right|250px|'''Masterboy''' (2014)

**Masterboy** es un projècte tècno-dance anglofòn alemand fondat de caps 1990 per Tommy Schleh e Enrico Zabler, ambe la cantaira Trixi Delgado. Es benlèu lo grop lo mai representatiu e l'un dels mai populars d'aqueste estili tècno dance englobat uèi au sens larg dins *l'eurodance*, derivat dins las annadas 90 de la house e sosgenre comercial de la tècno qu'èra au som entre 1992 e 1996. Aital, pendent aquesta periòda, **Masterboy** a avut de nombroses [tubes](https://fr.wikipedia.org/wiki/Tube_(musique)) coma *Feel the heat of the night* (lor mai gròssa capitada en 1994), *Is this the love* (fin 1994 e debut 1995), *Different dreams* ou *Generation of love* (en 1995). 

Parallèlament a lor capitada en 1995, **Masterboy** a adobat *Anywhere*, lo tresen album de la cantaira Indra, e l'album *Dreadatour* de Ice MC en 1996.

## Discografia
* 1991: *Masterboy Family* 
* 1993: *Feeling Allright* 
* 1994: *Different Dreams*
* 1995: *Generation of Love*
* 1996: *Colours* 
* 2006: *US Album* 

## Cançons mai conegudas
* *I Got To Give It Up* (1994)
* *Feel the heat of the night* (1994)
* *Is this the love* (1994)
* *Different dreams* (1995)
* *Generation of love* (1995)
* *Anybody (movin' on)* (1995)
* *Land of dreaming* (1996)
* *Baby let it be* (1996)
* *Show me colours* (1996)

## Referéncias
Ice MC

**Ice MC**, nascut **Ian Campbell** lo 22 de març de 1965 a Nottingham (Anglatèrra), es un cantaire e rapaire anglés d'origina jamaïcana. Es conegut per èsser l'un dels cantaires los mai populars de la tècno dance dins las annadas 1990, pas mens de tres tubes de la sola annada 1994, emblematics d'aquel estili (*Take away the Colour*, *Think About the Way*, *It's a rainy day*), essent d'el. Es estat acompanhat de la cantaira Alexia a partir de 1994.

## Biografia

Cantaire anglo-jamaïcan, **Ice MC** s'installa au mièg de las annadas 1980 en Itàlia, a Florença. Es a n'aquela epòca que se lança dins la musica, e en 1989, en plena periòde house, sortís lo títol *Easy*, son primièr single e sa primièra collaboracion amb lo productor italian Robyx. *Easy* es una capitada internacionala e ven aital un estandard de la musica house.

En 1994, **Ice MC** sortís *Take away the colour*, un [single](https://fr.wikipedia.org/wiki/Single_(musique)) novèl que va marcar una virada artistica : en efièch, **Ice MC** renóncia ambe aqueste títol a la house primitiva de la debuta, cambia d'estili e se vira cap a la tècno dance en s'adaptant au sens larg a la mòda *"eurodance"* d'aquesta periòda, un estili que seguís un esquèma plan precís, una bocla melodica principala e dançarèla, un passatge au frasejat rap o ragga, e un repic puslèu *pop* interpretat per una votz femenina. Per la votz femenina, Robyx, son productor, engatja alavetz la corista Alexia, qui en seguida l'acompanha tanben sus scèna.

Sa capitada va anar au delà de totas las esperanças : serà en efièch colossal, amb un pic en 1994 e 1995 que coïncidís ambe lo de la tècno dance (Masterboy, Cappella e Maxx son tanben au som a n'aquesta meteissa periòda), e que permet a **Ice MC** de cantar sus los emponts dels quatre cantons del monde. **Ice MC** se retròba quitament en cap dels classaments de ventas de disques dins de nombroses païses.

En 1996, collabòra ambe lo grop *tècno-dance* anglofòn alemand Masterboy per adobar son quatren album estudiò *Dreadatour*. 

Pr'aquò la decadéncia de la mòda *"eurodance"* e mai especificament de l'estili *tècno-dance* a partir de 1996 menarà a la casuda artistica de **Ice MC** coma de tant d'autres d'aqueste meteis registre (Masterboy, Dr. Alban, La Bouche, Maxx, Cappella, Haddaway, 2 Unlimited, U96...), e quitament se *"l'eurodance"* tornarà d'un biais episodic a la mòda jos de novèlas formas mai tard, **Ice MC** e la màger part dels artistas de la primièra èrsa tècno dance de la periòda 1992-1996 van desaparéisser del davant de la scèna.

## Discografia
* 1990: *Cinema* 
* 1991: *My World - The Early Songs* 
* 1994: *Ice'n'Green*
* 1996: *Dreadatour* 
* 2004: *Cold Skool* 

## Cançons mai conegudas
* *Easy* (1989)
* *Take Away The Colour* (1994)
* *Think About The Way* (1994)
* *It's A Rainy Day* (1994)
* *Give Me The Light* (1996)

## Referéncias
Dr. Alban

**Dr. Alban** (Lo Doctor Albanh), nascut **Alban Nwapa** lo 26 d'agost de 1957 au Nigèria, es un cantaire e rapaire anglofòn de Suècia. Es conegut per èsser l'un dels cantaires los mai populars del genre tècno dance dins las annadas 1990. Sas doas cançons las mai conegudas son *It's my life* e *Sing Hallelujah* en 1992 e 1993.

## Biografia

A 23 ans, **Alban Nwapa** comença d'estudis de doctor dentista en Suècia. Es d'aquí que ven son nom de scèna, **Lo Doctor Albanh**, pr'amor de sos estudis en medecina dentari. Per las finançar, se lança dins la musica e trabalha coma discjòquei dins « *Alphabet Street* », una discotèca coneguda d'Estocòlme.

En 1990, encontra Denniz Pop del labèl musical « *SweMix* ». Amb Denniz Pop e Leila K, enregistra *Hello Afrika*, un primièr album dins un estili que mescla reggae, hip-hop e musica house, e qu'obteng una polida capitada, gràcias en particular au succès del [single](https://fr.wikipedia.org/wiki/Single_(musique)) *No coke* en 1991.

En 1992, **Dr. Alban** càmbia un pauc d'estili en se sarrant de la tècno dance ambe son segond album *One Love* que conteng un tròç que serà un tube enòrme en Euròpa tota : *It's my life*. En seguida, sa cançon *Sing Hallelujah* que sortís en [single](https://fr.wikipedia.org/wiki/Single_(musique)) en 1993 a encara mai de succès e demòra a l'ora d'ara la mai coneguda del **Doctor Albanh**.  

**Dr. Alban**, coma plan mai d'autres artistas de sa generacion, comença de passar de mòda a partir de 1996 en seguida de l'aflaquiment de la tècno dance.

## Discografia
* 1991: *Hello Afrika* 
* 1992: *One Love* 
* 1994: *Look Who's Talking*
* 1996: *Born In Africa* 
* 1997: *I Believe* 
* 2000: *Prescription* 
* 2007: *Back To Basics* 

## Cançons mai conegudas
* *No Coke* (1991)
* *It's My Life* (1992)
* *Sing Hallelujah* (1993)
* *Look Who's Talking* (1994)
* *Let The Beat Go On* (1994)

## Referéncias
Haddaway

**Haddaway**, nascut **Nestor Alexander Haddaway** lo 9 de genièr de 1965 a Pòrt d'Espanha (Trinitat e Tobago), es un cantaire anglofòn de pop dance, fòrça popular entre 1993 e 1995. A passat son enfància aus Estats Units, puèi s'es installat en Alemanha (a Colonha), çò qu'explica que faguès d'eurodance dins las annadas 1990. Es mai que mai conegut pel tube de l'estiu 1993 *What is love?*, tanben l'un dels mai gròsses succèsses tècno dance de las annadas 1990, quitament n°1 de las ventas de disques en França au mes de julhet de 1993.
 
## Discografia
* 1993: *What is love?* 
* 1995: *The Drive* 
* 1999: *Let's Do It Now*
* 2001: *My Face* 
* 2002: *Love Makes* 
* 2005: *Pop Splits* 

## Cançons mai conegudas
* *What Is Love* (1993)
* *Life* (1993)
* *I miss you* (1994)
* *Rock my heart* (1994)
* *Fly away* (1995)

## Referéncias
Lignit

Lo **lignit** es una ròca sedimentària compausada de rèstas fossils de plantas. Es una ròca intermediària entre la torba e la olha.

Lo lignit es un carbon compausat de 65 à 75 % de carbòni. Servís pel caufatge e per produire d'electricitat. Lo lignit a l'estat natural conten un grand percentatge d'aiga (50 %). Es trissat e secat per tal de reduire la dòsi d'aiga  a apperaquí 11 %. Deçà, los volatils contenguts dins lo lignit son tròp instables per una aplicacion securizada (risc d'autoinflamacion).

Le poder calorific inferior (PCI) del lignit secat es d'aperaquí 20 MJ/kg, çò que ne fa un combustible pauc rendable (le PCI de la olha se situa a l'entorn de 29 MJ/kg).
AMX-10 RC

thumb|right|AMX-10 RC francés durant un entraïnament.

L’**AMX-10 RC** es veïcul militar de reconoissença francés concenbut durant leis ans 1970. D'una massa de 15,8 a 17 t, es dotat d'un blindatge leugier, d'un sistèma de propulsion eficaç (85 km/h sus lo prat batalhier) e d'un canon de 105 mm. Intrat en servici en 1981 dins l'armada francesa, foguèt egalament exportat vèrs Marròc e Qatar. Destinat ais unitats blindadas leugieras encargadas de la reconoissença, son canon poderós li permet de representar una menaça vertadiera per un carri de combat e d'assegurar de missions de proteccion deis espacis liures entre doas unitats. Au començament deis ans 2020, es en cors de remplaçament en França per l'EBRC.

L'AMX-10 RC participèt a la guèrra de Kuwait en 1991 au sen dau còrs expedicionari francés. Obtenguèt de resultats positius gràcias a sa mobilitat. En 2023, d'exemplaris dèvon èsser mandats a l'armada ucraïnesa dins lo quadre de l'ajuda occidentala còntra l'invasion russa.

## Liames intèrnes

* AMX-10 P.
* Guèrra blindada.

## Bibliografia

## Nòtas e referéncias
Universitat Estatala Politecnica de Califòrnia a Humboldt

L**'Universitat Estatala Politecnica de Califòrnia a Humboldt** (en anglés *California State Polytechnic University, Humboldt*, sovent abreujat en *Humboldt* o *Cal Poly*) es una universitat publica a Arcata, Califòrnia. Es una de las tres universitats estatalas politecnicas de Califòrnia.

## Veire tanben
### Bibliografia
### Articles connèxes
### Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
### Nòtas

### Referéncias
Estil Mission (arquitectura)

L**'Estil Mission**, mai pròpriament cridat **Estil Neomission** (traduccions de terminologia; veire #Nom), fasiá partida d'un movement arquitectural, a partir de la fin del sègle XIX, per la renaissença e la reïnterpretacion dels estils colonials americans. L'Estil Mission s'es inspirat de las missions espanhòlas franciscanas de la fin del sègle XVIII e de la debuta del sègle XIX a Nauta Califòrnia.

L'Estil Mission èra lo mai popular entre 1890 e 1915, dins de nombrosas estructuras residencialas, comercialas e institucionalas, en particular las escòlas e los depausses de camin de fèrre.

## Nom
En anglés, l'estil es apelat "Mission Revival" ("Renaissença de la mission") a Califòrnia, "California Mission Revival" ("Renaissença de la mission de Califòrnia") dins d'autras partidas dels Estats Units (en particular Nòu Mexic e Tèxas, que tenan lors pròpris estils arquitecturalas unicas.), e "Spanish Mission" ("Mission espanhòl") a Austràlia.

En espanhòl, l'estil es apelat "Estil Misión" o "Estil Neomisión" (pr'amor qu'es una *recreacion* de l'estil arquitecturala de las missions de Califòrnia; los dos estils son pas identics.).
Pietragalla

**Pietragalla** es 'na comuna italiana de  abitants, situada dins la provincia de Potenza, dins la region de Basilicata, en Itàlia meridionala.

## Geografiá
Localitat dau Naut Bràdano a proximitat de Pentoza, Pietragalla es vironada de tres montanhas: *La Terra*,
*San Michele* e *La Serra*.

### Comunes vesinas
Acerenza, Avigliano, Cancellara, Forenza, Potenza, Vaglio Basilicata.
Dire Straits

**Dire Straits** (sovent escrich **dIRE sTRAITS**) èra un grop de rock britanic fondat en 1977 pel cantaire, guitarrista e compositor anglés Mark Knopfler (nascut en 1949) ambe son fraire **David Knopfler** a la guitarra ritmica, **John Illsley** a la bassa, **Pick Withers** a la batariá, e oficialament desseparat en 1995 (en realitat, èra inactiu dempuèi 1993). Foguèt un grop màger del rock de las annadas 80 e del començament de las annadas 90. 

Las cançons las mai conegudas de **Dire Straits** en Occitània son *Money for nothing* (1985), *Sultans of swing* (enregistrat en 1978, lor primièr succès en 1979), *Walk of Life* (1986), *Private Investigations* (1982), *Your Latest Trick* (1986 e 1993) e *Calling Elvis* (1991).

## Discografia
* 1978: *Dire Straits*
* 1979: *Communiqué* 
* 1980: *Making Movies*
* 1982: *Love over Gold*
* 1985: *Brothers in Arms*
* 1991: *On Every Street*

## Cançons mai conegudas
* *Sultans of swing* (1979)
* *Tunnel Of Love* (1980)
* *Private Investigations* (1982)
* *Industrial disease* (1982)
* *Twisting by the Pool* (1983)
* *Money for Nothing* (1985, ambe Sting)
* *Walk of Life* (1986)
* *Brothers in Arms* (1986)
* *Your Latest Trick* (1986 e 1993)
* *Calling Elvis* (1991)
* *Heavy Fuel* (1991)
* *On Every Street* (1992)
* *The Bug* (1992)
* *You And Your Friend* (1992)

## Referéncias
Michel Berger

**Michel Berger**, de son nom vertadièr **Michel Jean Hamburger**, es un pianista, autor, compositor, interprète, director artistic e adobaire musical francés, nascut lo 28 de novembre de 1947 a Neuilly sur Seine (França). 

A agut una influéncia fòrça importanta sus la cançon francesa dins las annadas 70, 80 e fins a la debuta de las annadas 90, pr'amor qu'a compausat e escrich per d'artistas tan variats coma Bourvil, Véronique Sanson (sa companha entre 1967 e 1973), Françoise Hardy, Johnny Hallyday, e sustot per son esposa France Gall. Es quitament estat sollicitat per lo cantaire anglés Elton John pel duò *Donner pour donner* ambe France Gall justament. 

A sustot compausat la musica de dos opèras-ròck francofòns plan coneguts, "Starmania" en 1978 e "la Legende de Jimmy" en 1990 (tèxtes del canadian Luc Plamondon). Lo disc de *Starmania* s'es vendut a mai de 3 milions d'exemplars dempuèi sa creacion e figura donc demest las 10 mai grandas capitadas francofònas de tostemps. Aital, lo fach d'aver agut un ròtle dins *Starmania* a ajudat a lançar la carrièra de joves cantaires de la scèna francofòna de las annadas 80 e 90. Demest los qu'an debutat dins *Starmania* e qu'an agut en seguida una polida carrièra, podèm citar Daniel Balavoine, Maurane, Jean Leloup o Renaud Hantson.

**Michel Berger** a tanben compausat entre 1970 e 1987 la musica de cinc filmes. 

Lo paure **Michel Berger** es mòrt a l'edat de 44 ans solament d'una crisi cardiaca mentre qu'èra en vacanças en Provença lo 2 d'agost de 1992 a Ramatuela (Occitània).

## Discografia

* 1964 : *D'autres filles* 
* 1971 : *Puzzle* 
* 1973 : *Michel Berger* 
* 1974 : *Chansons pour une fan* 
* 1975 : *Que l'amour est bizarre* 
* 1976 : *Mon piano danse* 
* 1980 : *Beauséjour* 
* 1981 : *Beaurivage* 
* 1982 : *Dreams In Stone* 
* 1983 : *Voyou* 
* 1985 : *Différences* 
* 1990 : *Ça ne tient pas debout* 
* 1992 : *Double Jeu* (ambe France Gall)

## Cançons mai conegudas
* *Seras-tu là ?* (1975)
* *La Groupie du pianiste* (1980)
* *Quelques mots d'amour* (1980)
* *Celui qui chante* (1980)
* *Mademoiselle Chang* (1981)
* *Les Princes des villes* (1983)
* *Diego libre dans sa tête* (1983)
* *Y'a pas de honte* (1985)
* *Chanter pour ceux qui sont loin de chez eux* (1986)
* *Ça ne tient pas debout* (1990)
* *Le paradis blanc* (1990)
* *Laissez passer les rêves* (1992, ambe France Gall)
* *Superficiel et léger* (1992, ambe France Gall)

## Referéncias
Culture Beat

thumb|right|250px|L'actual grop '''Culture Beat''' (ambe ''Jacky Sangster'' au cant) sus l'empont en 2019

**Culture Beat** es un projècte tècno dance anglofòn alemand fondat en 1989 a Francfòrt de Men per Torsten Fenslau, ambe la cantaira Tania Evans (a partir de 1993) e lo rapaire Jay Supreme. Es estat l'un dels mai populars d'aqueste estili tècno dance englobat uèi au sens larg dins l'eurodance, derivat dins las annadas 90 de la house e sosgenre comercial de la tècno qu'èra au som entre 1992 e 1996. Aital, pendent aquesta periòda, **Culture Beat** a agut de nombroses [tubes](https://fr.wikipedia.org/wiki/Tube_(musique)) coma *Got to get it* e *Mr Vain* (benlèu lo mai conegut) en 1993 o *Anything* en 1994. 

L'actuala cantaira de **Culture Beat** sus l'empont es la britanica Jacky Sangster.

## Discografia
* 1991: *Horizon* 
* 1993: *Serenity* 
* 1995: *Inside Out*
* 1998: *Metamorphosis*

## Cançons mai conegudas
* *Mr. Vain* (1993)
* *Got to get it* (1993)
* *Anything* (1994)
* *World in you hands* (1994)
* *Inside out* (1995)

## Referéncias
Renaud Hantson

**Renaud Hantson**, nascut lo 29 de març de 1963 a París (França), es un cantaire, bataire, autor, compositor e interprète francés.

Creator del grop de heavy metal francés *Satan Jokers* en 1983, a començat una carrièra en sòlo en 1986 e a participat sus l'empont aus dos opèras ròcks de Michel Berger e Luc Plamondon, *Starmania* (de 1988 a 1990, dins lo ròtle de *Ziggy*, e de còps sus l'empont, lo de *Johnny Rockfort*) e *La Legenda de Jimmy* de 1990 a 1991. A tanben participat a la segonda tropa de la comèdia musicala francesa *Notre Dame de Paris* de 1999 a 2001 de Richard Cocciante e Luc Plamondon.

Sa cançon la mai coneguda en Occitània se ditz *Apprendre à vivre sans toi*, que foguèt un [tube](https://fr.wikipedia.org/wiki/Tube_(musique)) en 1994. 

## Discografia
* 1987 : *Ne plus dire qu'on est seul*
* 1988 : *Briseur de cœurs*
* 1990 : *Petit Homme*
* 1992 : *A.M.O.U.R.*
* 1994 : *Des plaies et des bosses*
* 1997 : *Seulement humain*
* 2002 : *Renaud Hantson*
* 2008 : *Je couche avec moi*
* 2011 : *Opéra rock*
* 2012 : *La Fissure du temps*
* 2013 : *Tout recommencer*
* 2017 : *Rock Star*
* 2020 : *Tatoués à jamais* 

## Cançons mai conegudas
* *C'est du sirop* (1990)
* *Petit homme* (1990)
* *Géant* (1991)
* *A.M.O.U.R.* (1992)
* *Ça n’suffit pas toujours * (1992)
* *Apprendre à vivre sans toi* (1994)
* *Quatre saisons* (1994)

## Referéncias
Héroes del Silencio

[right|200px|thumb|'''Héroes del Silencio''' sus l'empont a [Sevilha (Espanha) en 2007]]

**Héroes del Silencio** (de còps simplificat en **Héroes** o sonque per las loas inicialas **HDS**) qu'èra un grop de ròck espanhòu basat a Saragossa (Espanha), iniciaument format au bèth miei de las annadas 80 per *Juan Valdivia* (guitarra sòlo), *Enrique Bunbury* (cant e guitarra ritmica), *Joaquín Cardiel* (bassa) e *Pedro Andreu* (bateria). Qu'an conegut un gran succès en Espanha e en America latina, en an tanben avut un pauc de resson dens mantuns païses europèus coma França, Itàlia e Alemanha, hasent d'eres l'un deus grops los mès populars de l'istòria deu ròck espanhòu. Après dotze ans pendent los quaus an venut mès de sheis milions de disques dens mès de trenta sèt païses e ont t'i hasquèren tanben mès d'un milèr de concèrts, lo grop que's separèc en 1996.

Qu'èran coneguts entà aver un paréisher a la simbolica hòrta (son pròishes del gotic), dambe cançons a las paraulas de còps ambigüas, d'arpègis complèxes e ua solida basa ritmica. Las influéncias evocadas que van d'escrivans coma William Blake e Charles Baudelaire au nivèu literàri, a grops britanics coma Led Zeppelin e The Cult per la musica.​

Los quate albums estúdios qu'a sortit **Héroes del Silencio** que son estats botats per la revista musicau *Al Borde* dens la lista deus 250 melhors de tostemps deu ròck Iberoamerican : *Senderos de traición* (n° 5), *Avalancha* (n° 35),  *El espíritu del vino* (nº 117) e *El mar no cesa* (n° 119).

La cançon la mès coneguda de **Héroes del Silencio** en Occitània qu'i estèc un tube en 1992 se ditz *Entre dos tierras*. 

*Entre dos tierras* (publicada peu prumèr còp en 1990) qu'ei estada tanben considerada per la revista numerica *Satélite Musical* coma la dètz e navau melhora cançon de tostemps entau ròck ispanic. 

La revista *Rolling Stone* qu'a classat en 2012 **Héroes del Silencio** com dusau melhor grop de ròck espanhòu de l'istòria.

En 2007, que son estats aunorats per l'ostau de disques EMI en reconeishença d'aver venut mès de sheis milions d'albums, en mès d'aver recebut per la jurada lo *Premio Ondas* especiau la medisha annada.

## Discografia
* 1988: *El mar no cesa* 
* 1990: *Senderos de traición*
* 1993: *El espíritu del vino*
* 1995: *Avalancha*

## Cançons mai conegudas
* *Entre dos tierras* (1990)
* *Maldito duende* (1990)
* *La chispa adecuada* (1995)

## Referéncias
The Cult

**The Cult** es un grop de ròck britanic, originari de Bradford en Anglatèrra, ambe per membres màgers lo cantaire *Ian Astbury* e lo guitarrista *Billy Duffy*.

**The Cult** es actiu dempuèi 1983. Es considerat coma un dels grops a l'origina del Ròck gotic, estili que s'es desvolopat en Anglatèrra en seguida del punk e de còps aparentat o confondut au sens larg amb la *new wave* (se parla tanben de còps de *pòst-punk*). Pasmens, **The Cult** es tanben estat influenciat per la cultura dels pòbles indigènas d'America, pel ròck psiquedelic de las annadas 60 e 70, e en particular pel grop american The Doors.

La cançon la mai coneguda de **The Cult** en Occitània es *She Sells Sanctuary* (enregistrada 1985).

## Discografia
* 1984 : *Dreamtime*
* 1985 : *Love*
* 1987 : *Electric*
* 1989 : *Sonic Temple*
* 1991 : *Ceremony*
* 1994 : *The Cult*
* 2001 : *Beyond Good and Evil*
* 2007 : *Born Into This*
* 2012 : *Choice of Weapon*
* 2016 : *Hidden City*
* 2022 : *Under the Midnight Sun*

## Referéncias
Deep Purple

**Deep Purple** es un grop de rock britanic, originari de Hertford, Hertfordshire, en Anglatèrra, considerat coma un dels pioniers del hard rock, e qu'es devengut ambe Led Zeppelin l'un dels grops los mai influents de las annadas 70. 

La cançon la mai conegudas del grop es *Smoke on the water*, ambe son legendari [riff](https://fr.wikipedia.org/wiki/Riff_(musique)) de guitarra. 

**Deep Purple** es tostemps estat un grop compausat de cinq sòcis, pr'aquò los musicians an sovent cambiat. 

La formacion originala es compausada de *Rod Evans* au cant, de *Ritchie Blackmore* a la guitarra, de *Nick Simper* a la bassa, de *Jon Lord* a l'òrgue e de *Ian Paice* a la batariá. Jos aquela forma, **Deep Purple** enregistra tres albums influenciats pel movement psiquedelic e la musica classica. Aquela primièra version de **Deep Purple** va aver plan d'ora un primièr succès ambe una represa de *Hush*, una cançon escricha per *Joe South* pel cantaire american *Billy Joe Royal* e que **Deep Purple** a descobèrt per la interpretada per lor compatriòta britanic *Kris Ife*. 

L'arribada en 1969 del cantaire anglés *Ian Gillan* e del bassista galés Roger Glover correspond au moment ont lo grop es au som (1969-1973), es d'alhors a n'aquela epòca (1972) qu'es enregistrat l'album *Machine Head* que conten l'emblematic *Smoke on the Water*.

Après que *Ian Gillan* e Roger Glover se sian tirats del grop en 1973, lors remplaçants *David Coverdale* e *Glenn Hughes* fan virar musicalament **Deep Purple** cap a la *soul* e au *funk*, una evolucion afortida per l'arribada en 1975 del guitarrista *Tommy Bolin* (qui remplaça *Ritchie Blackmore*). 

En 1976, lo grop se separa, mentre que lo guitarrista *Tommy Bolin* se morís d'una subredòsi de dròga.

**Deep Purple** se torna formar en 1984 autorn de *Ian Gillan*, Roger Glover e *Ritchie Blackmore* (dincas en 1993), puèi contunha dins las annadas 90 ambe *Steve Morse* e *Don Airey*.

## Discografia
* 1968 : *Shades of Deep Purple*
* 1969 : *The Book of Taliesyn*
* 1969 : *Deep Purple*
* 1970 : *In Rock*
* 1971 : *Fireball*
* 1972 : *Machine Head*
* 1973 : *Who Do We Think We Are*
* 1974 : *Burn*
* 1974 : *Stormbringer*
* 1975 : *Come Taste the Band*
* 1984 : *Perfect Strangers*
* 1987 : *The House of Blue Light*
* 1990 : *Slaves and Masters*
* 1993 : *The Battle Rages On*
* 1996 : *Purpendicular*
* 1998 : *Abandon*
* 2003 : *Bananas*
* 2005 : *Rapture of the Deep*
* 2013 : *Now What?!*
* 2017 : *Infinite*
* 2020 : *Whoosh!*
* 2021 : *Turning to Crime*
* 2024 : *=1*

## Cançons mai conegudas
* *Hush* (1968, represa de Billy Joe Royal)
* *Black night* (1970)
* *Child in time* (1970)
* *Strange kind of woman* (1971)
* *Highway star* (1972)
* *Smoke on the water* (1973)
* *Woman from Tokyo* (1973)
* *Might just take your life* (1974)
* *Stormbringer* (1975)
* *Perfect strangers* (1984)
* *King of dreams* (1990)
* *Love Conquers All* (1991)
* *Anya* (1993)

## Referéncias
Roger Glover

**Roger David Glover**, nascut lo 30 de novembre de 1945 a Brecon (*Aberhonddu* en galés) au País de Galas (Reialme Unit), es un musician de ròck galés conegut coma bassista del grop hard ròck britanic Deep Purple. Es el justament qu'a trobat lo títol de la mai celèbra cançon de Deep Purple, *Smoke on the Water*, qu'evòca l'incendi del casinò de Montreux en Soïssa.

En sòlo, obten sa mai gròssa capitada en 1974 e 1975 ambe lo [tube](https://fr.wikipedia.org/wiki/Tube_(musique)) *Love is All*, tirat de l'album-concèpte qu'a compausat (ambe mantuns musicians e cantaires diferents) *The Butterfly Ball and the Grasshopper's Feast*, tròç cantat per Ronnie James Dio.

## Discografia (en sòlo)
* 1974 : *The Butterfly Ball and the Grasshopper's Feast*
* 1978 : *Elements*
* 1984 : *Mask*
* 1988 : *Accidentally on Purpose* (ambe Ian Gillan)
* 2002 : *Snapshot*
* 2011 : *If Life Was Easy*

## Referéncias
Los Bravos

**Los Bravos** èra un grop ròck anglofòn espanhòl originari de Madrid (Espanha). Format en 1965, lo grop es conegut pel celèbre títol *Black is Black*, gròs succès au Reialme Unit, au Canadà e aus Estats Units en 1966. Lo single s'es vendut a un milion d'exemplars capvath lo monde entièr. La version francesa, *Noir c'est noir*, qu'es estada tanben a l'epòca un gròs succès dins los païses francofòns, foguèt enregistrada e interpretada per Johnny Hallyday, e es quitament venguda un títol màger de son repertòri.

*Black is Black* es estat escrich per *Michelle Grainger*, *Tony Hayes* e *Steve Wadey*. 

**Los Bravos** èra constituït de *Michael Volker Kogel* (nascut lo 25 d'abril de 1944 a Berlin, Alemanha) au cant, del britanic *Tony Anderson* au cant e a l'armonica (fraire de *Jon Anderson* qu'a fondat lo grop Yes), de *Antonio Martinez* a la guitarra, de *Miguel Vicens Danus* a la bassa, de *Manolo Fernandez* (piano e òrgue, remplaçat per *Jesús Glück Sarasibar* après sa mòrt en 1968) e de *Pablo Gomez* (batariá).

## Referéncias
Vetusta Morla

Fondat en 1998, **Vetusta Morla** es un grop pop ròck espanhòl, originària de Tres Cantos au nòrd de Madrid (Espanha), compausat de « *Pucho* » (*Juan Pedro Martí*) au cant, de *David* « *El Indio* » *García* a la batariá, de *Álvaro B. Baglietto* a la bassa, de *Jorge González* a las percussions, de *Guillermo Galván* aus clavièrs e de *Juan Manuel Latorre* a la guitarra e aus clavièrs.

Lo nom del grop, **Vetusta Morla**, ven del personatge de la vièlha tartuga giganta (*Morla*) de *L'Istòria interminabla* (*Die unendliche Geschichte / The NeverEnding Story*) dins lo roman de l'escrivan alemand Michael Ende.

## Discografia
* 2008 : *Un día en el mundo*
* 2011 : *Mapas*
* 2014 : *La deriva*
* 2017 : *Mismo sitio, distinto lugar* 

## Cançons mai conegudas
* *Copenhague* (2008)
* *Valiente* (2009)
* *Los días raros* (2012)
* *Maldita Dulzura* (2013)
* *Fuego* (2014)
* *Consejo de Sabios* (2018)

## Referéncias
Barricada

**Barricada** es un grop de ròck alternatiu espanhòl del País basc, originari del barri de la *Chantrea* de Pampalona (Navarra). Lor estil es un ròck urban que vària entre punk e heavy metal. Ambe sos 15 albums e mai de mila concèrts balhats entre 1982 e 2013, **Barricada** es considerat coma un grop emblematic de la scèna ròck espanhòla, certificat disc de diamant per mai d'un milion d'albums venduts dempuèi lor formacion dincas a lor separacion en 2013.

**Barricada** era compausat de *Enrique Villarreal* « *El Drogas* » au cant e a la bassa, de *Javier Hernández* « *Boni* » (cant, guitarra y còrs), de *Mikel Astrain* (batariá dincas en 1984), de *Fernando Coronado* (batariá a partir de 1984), de *Sergio Oses* (guitarra e cant en 1982 e 1983), de *Alfredo Piedrafita* (cant, guitarra e còrs) e de caps la fin, de *Ibon Sagarna* (batariá entre 2002 e 2013) e de *Ander Izeta* (bassa e còrs en 2012 e 2013). 

## Discografia
* 1983 : *Noche de rock and roll*
* 1985 : *Barrio conflictivo*
* 1986 : *No hay tregua*
* 1987 : *No sé qué hacer contigo*
* 1988 : *Rojo*
* 1989 : *Pasión por el ruido*
* 1991 : *Por instinto*
* 1992 : *Balas blancas*
* 1994 : *La Araña*
* 1996 : *Insolencia*
* 2000 : *Acción directa*
* 2002 : *Bésame*
* 2004 : *Hombre mate hombre*
* 2009 : *La Tierra está sorda*
* 2012 : *Flechas cardinales*

## Cançons mai conegudas
* *No hay tregua* (1986) 
* *Animal caliente* (1988)
* *En blanco y negro* (1991)
* *Oveja negra* (1992)
* *Problemas* (1994)
* *Sean bienvenidos* (2004)
* *Por la libertad* (2009)

## Referéncias
Triana

**Triana** es un grop de ròck progressiu espanhòl originari de Sevilha (Espanha). Es estat format en 1974 per *Jesús de la Rosa Luque* (au cant e aus clavièrs), *Eduardo Rodríguez Rodway* (a la guitarra) e *Juan José* « *Tele* » *Palacios* (a la batariá). Lors tres primièrs albums son retrospectivament considerats coma de caps d'òbras del ròck progressiu espanhòl, quitament se venon vertadièrament populars amb los dos seguents (*Un encuentro* e *Un mal sueño*), obtenent lor primièr n°1 amb la cançon *Tu frialdad* en 1980 sonque.

Lo 14 d'octobre de 1983, *Jesús de la Rosa* defunta dins accident de la rota, çò qu'arrèsta còp-sèc l'activitat del grop. 

Pasmens, en 1994 *Juan José* « *Tele* » *Palacios* pren la decision polemica de « reformar Triana  », mas ambe de musicians novèls. E quand defunta a son torn en 2002, los membres totjorn actius d'aquel **Triana** segonda version decidisson de contunhar lor activitat ambe aquel nom, una decision logicament criticada pel darrièr dels membres originals encara en vida, *Eduardo Rodríguez Rodway*.

**Triana** es tot simplament lo nom d'un barri de Sevilha. 

## Discografia
* 1975 : *El Patio* 
* 1977 : *Hijos del agobio* 
* 1979 : *Sombra y luz* 
* 1980 : *Un encuentro* 
* 1981 : *Un mal sueño* 
* 1983 : *Llegó el día*

## Cançons mai conegudas
* *Abre la puerta* (1975)
* *En el lago* (1975)
* *Tu frialdad* (1980)
* *Un nido en mi ventana* (1981)
* *Una noche de amor desesperada* (1981)

## Referéncias
Afar Artús

L’**afar Artús** es un exemple de discriminacion linguistica contra l'occitan. Pertòca lo pichon Artús Varena nascut a Mende lo 15 de decembre de 2022.

Lo nenon es l'enfant d'Emilia Alari e de Lissandre Varena e lo cabdèt d'Amanç, que tanben pòrta un prenom occitan, admés per l'estat civil. La comuna de Mende refusa l'enregistrament del prenom amb l’u accentuada amb lo motiu qu’aquela letra es “pas francesa”. Los parents van demandar una derogacion a las disposicions administrativas a la justícia. Tanben an demandada l’intervencion de la presidenta del conselh regional, Carole Delga. L’afar a un resson important dins l’estat francés mas tanben dins d’autres estats europèus. S’i fa notadament lo parallèl amb l’afar Fañch.

## Bibliografia
* Mathilde Saez, "Prénom recalé par l'État : pourquoi ces parents n'ont pas le droit d'appeler leur enfant Artús ?"  *Parents*, 12/01/2023
* "Un couple se fait refuser le prénom de son enfant: «Notre pays nous refuse notre culture»", *Le Soir*, 12/01/2023
* Marie-Liévine Michalik, "Langues régionales : l'état civil d'un bébé retoqué pour son écriture en occitan", *Le Figaro*, 14/01/2023
* "Mende/ Lozère : le service de l’état-civil de la Ville refuse d’enregistrer un prénom… occitan", *Ouillade*, 06/01/2023
* Romane de Bellechasse, "Ils choisissent un prénom occitan pour leur enfant, l’état civil le leur refuse", *Elle*; 11/01/2023
* Médodie Capronnier, "L'état civil n'accepte pas le prénom de leur bébé, des parents en colère : “Notre pays nous refuse notre culture”", *Magicmaman* 10/01/2023
* "L’État refuse le prénom d’un nouveau-né à cause d’un accent occitan", *Le Point*, 11/01/2023
* Hugo Septier, "Lozère: l'état-civil refuse qu'ils prénomment leur fils "Artús" en raison d'un accent occitan" *BFMTV*, 11/01/2023
* "Le prénom recalé par l’État, pourquoi ces parents n'ont pas le droit d'appeler leur enfant Artús", *7 sur 7*, 11/01/2023
* "Prénom: ils ont choisi Artús pour leur fils mais l’Etat refuse, ces parents sont dans l’incompréhension", *La Voix du Nord*, 10/01/2023
* "Ce prénom occitan a été refusé par l'état civil et les parents ne comprennent pas pourquoi", *Démotivateur* 11/01/2023
* Zoé Tison, "Un prénom régional refusé par l’état en Lozère à cause d’un accent", *Au féminin*, 10/01/2023
* Sara Brull i Ortega, "Francia obliga a poner un nombre francés a un bebé occitano", *El Nacional*, 03/01/2023
* Betty Betzy, "Des parents se voient refuser le prénom de leur bébé pour une raison inattendue ", *Entre nous*, 12/01/2023

## Referéncias
Hombres G

**Hombres G** qu'ei un grop pop e new wave espanhòu fondat en 1982 a Madrid (Espanha) per David Summers (bassa e cant), Rafa Gutiérrez (guitarra), Javier Molina (bateria) e Daniel Mezquita (guitarra). **Hombres G** son hèra coneguts en Espanha dempuish 1985, l'annada deu succès de la loa cançon *Devuélveme a mi chica* (aperada de còps tanben *Sufre mamón* pr'amor de l'arrepic). En seguida, **Hombres G** qu'ei devengut tanben un grop popular en America Latina.

## Discografia
* 1985 : *Hombres G*
* 1986 : *La cagaste... Burt Lancaster*
* 1987 : *Estamos locos... ¿o qué?*
* 1988 : *Agitar antes de usar*
* 1989 : *Voy a pasármelo bien*
* 1990 : *Ésta es tu vida*
* 1992 : *Historia del bikini*
* 2002 : *Peligrosamente juntos*
* 2004 : *Todo esto es muy extraño*
* 2007 : *10*
* 2010 : *Desayuno continental*
* 2019 : *Resurrección*
* 2021 : *La esquina de Rowland*

## Cançons mai conegudas
* *Devuélveme a mi chica* (Sufre mamón) (1985)
* *Venezia* (1985)
* *Marta tiene un marcapasos* (1986)
* *Te quiero* (1986)
* *El ataque de las chicas cocodrilo* (1987)
* *Temblando* (1987)
* *Si no te tengo a ti* (1988)
* *Suéltate el pelo* (1988)
* *Voy a pasármelo bien* (1989)
* *Chico Tienes Que Cuidarte* (1989)
* *Lo noto* (2002)
* *Si no te tengo a ti* (2012, ambe Ana Torroja)

## Referéncias
Java oriental

**Java oriental** (en indonesian *Jawa Timur*) es une província d'Indonesia situada dins l'èst de l'illa de Java. Es bordada a l'oèst per la província de Java central, al nòrd per la mar de Java, a l'èst par l'estrech de Bali e al sud per l'Ocean Indian. La capitala n'es Surabaya.
La Oreja de Van Gogh

**La Oreja de Van Gogh** (L'aurelha de Van Gogh, de còps simplificat en **LOVG** o **LODVG**) qu'ei un grop de musica *pop* e ''pop ròck'' espanhòu deu País basco (Sent Sebastian) fondat en 1996. Lo grop qu'ei compausat deus musicians Pablo Benegas (guitarra), Álvaro Fuentes (bassa), Xabi San Martín (clavièrs) e Haritz Garde (bateria) dambe, a l'ora actuala, la cantaira Leire Martínez Ochoa. 

Amaia Montero que n'ei estada la cantaira pendent onze ans, puish, en 2007, que's tirèc deu grop entà debutar ua carrièra sòlo, e qu'ei alavetz a n'aqueste moment qu'ei estada remplaçada per la Leire Martínez.

**La Oreja de Van Gogh** qu'ei un grop hèra popular en Espanha, en America Latina e quitament aus Estats Units, dambe un drin de resson tanben en França, au Reiaume Unit, au Japon e en Israèl. 

Las cançons las mei conegudas de **La Oreja de Van Gogh** que son *Cuéntame al oído* (cançon sortida en [single](https://fr.wikipedia.org/wiki/Single_(musique)) fin 1998, succès deu començament de l'annada de 1999), *La playa* (2001), *20 de enero* e *Rosas* (2003), o enqüèra *El último vals* (2008).

Arren qu'en Espanha, qu'aurén venuts mei de 3 260 000 albums.

## Discografia
* 1998 : *Dile al sol* 
* 2000 : *El viaje de Copperpot* 
* 2003 : *Lo que te conté mientras te hacías la dormida* 
* 2006 : *Guapa* 
* 2008 : *A las cinco en el Astoria* 
* 2011 : *Cometas por el cielo* 
* 2016 : *El planeta imaginario* 
* 2020 : *Un susurro en la tormenta*

## Cançons mei conegudas
* *Cuéntame al oído* (1998)
* *Cuídate* (2000)
* *La playa* (2001)
* *Puedes contar conmigo* (2003)
* *20 de enero* (2003)
* *Rosas* (2003)
* *Muñeca de trapo* (2006)
* *Dulce locura* (2006)
* *El último vals* (2008)
* *Inmortal* (2008)
* *Jueves* (2008)
* *La niña que llora en tus fiestas* (2011)
* *El primer día del resto de mi vida* (2013)
* *La chica del espejo* (2018)

## Referéncias
El Canto del Loco

**El Canto del Loco** (Lo Cant del Fòl, de còps simplificat en **ECDL**) èra un grop espanhòl de power pop e pop ròck, originària d'Algete dins la banlèga nòrd-èst de Madrid (Espanha). Lo grop es estat fondat en 1994 pel duò Dani Martín e Iván Ganchegui (que quita lo grop en 2002). David Otero, cosin de Dani, dintra coma guitarrista dins lo grop un pauc mai tard en seguida de la partença d'un dels musicians. Lo grop s'estabiliza ambe l'arribada de Jandro Velázquez a la batariá e de Chema Ruiz coma bassista, e publican alavetz un primièr album eponim lo 16 de junh de 2000. 

En dètz ans, **El Canto del Loco** a publicat cinc albums estúdios e vendut mai d'un milion de disques. Lo grop s'es separat en 2010.

## Discografia
* 2000 : *El Canto del Loco* 
* 2002 : *Contracorriente* 
* 2003 : *Estados de ánimo* 
* 2005 : *Zapatillas* 
* 2008 : *Personas*

## Referencias
Måneskin

**Måneskin** (que significa "Clar de Luna" en danés) es un grop de ròck italian format a Roma en 2016.

**Måneskin** es compausat de *Damiano David* al cant, de *Victoria De Angelis* a la bassa, de *Thomas Raggi* a la guitarra e d**Ethan Torchio'' a la batariá. ''Victoria De Angelis'' a d'originas [[Danemarc|danesas]] : es ela qu'a trobat l'idèa del nom **Måneskin** pel grop.

An ganhat en notorietat en [[Itàlia]] en participant ambe succès a de concorses musicals, en particular a la television au ''X Factor'' [[Itàlia|italian]], concors qu'an acabat segond en 2017. Lo 7 de març de 2021, an ganhat la 71na edicion del Festenal de [[Sant Rémol|Sant Rémol]].

An sustot ganhat lo mitic [[Festival de la Cançon d'Eurovision]] en 2021 ambe lor títol [[Musica Rock|ròck]] [[italian]] ''Zitti e buoni'' en representent [[Itàlia]]. Ja coneguts dins lor país d'origina, aquela victòria a n'aquel concors lor balha una bona visibilitat a l'escala internacionala e son aital estats classats dins los hit-paradas d'autres païses : aital, en 2021, **Måneskin** ven lo primièr grop [[Itàlia|italian]] a aténher lo tòp 10 del classament [[Reialme Unit|britanic]] amb lo [https://fr.wikipedia.org/wiki/Single_(musique) single] de ''Zitti e buoni'', e la meteissa annada an classat tanben lo títol en [[anglés]] ''I Wanna Be Your Slave'' dins lo tòp 10 [[Estats Units d'America|american]]. Una version d'aquela cançon tirada de lor segond album (''Teatro d'ira: Vol. I'') es tanben estada enregistrada en duò ambe [[Iggy Pop]]. E lo 6 de novembre de 2021, montèron sus l'empont en primièra part dels [[The Rolling Stones|Rolling Stones]] a [[Las Vegas]] ([[Estats Units d'America|Estats Units]]).

==Discografia==
* 2018 : ''Il ballo della vita'' 
* 2021 : ''Teatro d'ira: Vol. I''
* 2023 : ''Rush!''

==Cançons mai conegudas==
* ''Zitti e buoni'' (2021)
* ''I Wanna Be Your Slave'' (2021, ambe [[Iggy Pop]])
* ''Beggin** (2021, represa de The Four Seasons)
* *The Loneliest* (2022)
* *Valentine* (2023)

## Referéncias
Lo Castèl

**Lo Castèl** pòt èsser:
* Un toponim:
** Lo Castèl, comuna de Lengadòc
** Lo Castèl, comuna de Ligúria
* Un obratge:
** *[[Lo Castèl (novèla)|Lo Castèl]]*, novèla de Franz Kafka
Lo Castèl (Pinha)

**Lo Castèl** (*O Castê* en ligur, *Castelvittorio* en italian e oficialament) es una comuna intemeliana, vesina de Pinha. Administrativament, es dins la província d'Impèria e la region de Ligúria de l’estat italian.

## Istòria
A la revolucion, foguèt annexat a Pinha e al departament dels Aups Maritims. Se retrobèt l'autonomia en 1798.
Little Pieces of Marmelade

**Little Pieces of Marmelade** (Trocilhons de confitura), o mai simplament **LPOM**, es un grop de ròck d'Itàlia que canta en anglés e en italian, compausat de *Daniele Ciuffreda* (batariá e cant) e *Francesco Antinori* (guitarra), ancians participants en 2020 a l'edicion italiana del concors musical a la television *X Factor* (an acabat segond), e originaris de la region de las Marchas.

## Discografia
* 2020 : *Little Pieces of Marmelade*

## Cançons mai conegudas
* *LPOM* (2020)
* *One Cup of Happiness* (2020)
* *Gimme All Your Love* (2020)

## Referéncias
CCCP Fedeli alla linea

**CCCP Fedeli alla linea** (URSS Fidèls a la linha), de còps simplificat en **CCCP**, es un grop de punk ròck italian format en 1982. Son nom, *CCCP*, ven de la sigla russa per Union Sovietica. Los dos menaires del grop son lo cantaire *Giovanni Lindo Ferretti* e lo guitarrista *Massimo Zamboni*. Es considerat coma un grop important del ròck italian de las annadas 1980. Lo grop se dessepara en 1990. 

## Discografia
* 1986 : *Affinità-Divergenze*
* 1987 : *Socialismo e Barbarie*
* 1989 : *Canzoni, Preghiere, Danze del II Millennio*
* 1990 : *Epica, Etica, Etnica, Pathos*

## Referéncias
Litfiba

**Litfiba** es un grop de ròck italian format a Florença en 1980.

**Litfiba** emportèt lo Festenal ròck de Bolonha en 1982. A l'epòca, **Litfiba** èra compausat de *Federico* « *Ghigo* » *Renzulli* a la guitarra, de *Gianni Maroccolo* a la bassa, de *Ringo De Palma* a la batariá, de *Antonio Aiazzi* aus clavièrs e del cantaire *Piero Pelù*.

Lo nom ven de l'adreça télex de lor estúdio dins lor vila natala, Florença) : LITFIBA es la sigla en italian per **L** (l'indèx telefonic télex De L'operator) **IT** (Itàlia) **FI** (*Firenze* per Florença en italian) **BA** (per *Bardi*, lo nom de la carrièra dins la quala se trobava lor local de repeticion).

*Gianni Maroccolo* quitèt lo grop en 1989 e lo bataire *Ringo De Palma* se moriguèt d'una subredòsi d'eroïna l'annada d'après, pendent l'enregistrament de l'album *El Diablo* (1990).

Pendent l'enregistrament de *Terremoto*, **Litfiba** aviá alavetz *Franco Caforio* a la batariá e Roberto Terzani a la bassa (remplaçat après per *Daniele Bagni*). 

Après un darrièr concèrt balhat a Monza en julhet de 1999, lo cantaire *Piero Pelù* quitèt lo grop per se lançar dins una carrièra sòlo. Foguèt remplaçat per *Gianluigi* « *Cavo* »  *Cavallo*.

En 2009, lo cantaire *Piero Pelù* torna dins lo grop.

## Discografia
* 1985 : *Desaparecido* 
* 1987 : *17 Re* 
* 1988 : *Litfiba: 3* 
* 1990 : *El Diablo* 
* 1993 : *Terremoto* 
* 1995 : *Spirito*
* 1997 : *Mondi sommersi* 
* 1999 : *Infinito* 
* 2000 : *Elettromacumba* 
* 2001 : *Insidia* 
* 2005 : *Essere o sembrare* 
* 2012 : *Grande nazione* 
* 2016 : *Eutòpia*

## Referéncias
Javanés

Lo **javanés** (escritura javanesa : ꦧꦱꦗꦮ, Pegon : باسا جاوا‎) es una lenga malaiopolinesiana parlada pel pòble javanés del centre e de l'èst de l'illa de Java, en Indonesia. Existisson tanben de parlaires de javanés sus la còsta nòrd de l'oèst de Java. Es la lenga mairala de mai de 98 milions de personas.

Lo javanés es la pus importanta de las lengas austronesianas en nombre de locutors natius. I a mai d'un dialèctes regionals clarament desparièrs. Las lengas vesinas pus pròchas son lo sondanés, lo madurés e lo balinés. La màger part dels locutors de javanés parlan tanben l'indonesian pels afars oficials e lo comèrci e per comunicar amb los indonesians non javaneses.

I a de locutors de javanés en Malàisia (concentrats dins la part de la còsta oèst dels Estats de Selangor e Johor) e a Singapor. Lo javanés es tanben parlat per las comunautats d'imigrants tradicionals d'origina javanesa en Surinam, Sri Lanka e Nòva Zelanda.

Amb l'indonesian, lo javanés es lenga oficiala dins la region especiala de Yogyakarta, en Indonesia.