open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Centre de Formacion Professionala Occitan Lengadòc

Lo Centre de Formacion Professionala Occitan es una associacion que nasquèt l'11 d'abril de 1994 a Besièrs. La tòca es la formacion a la lenga occitana per totes, mas tanben la gestion de l’environ d’aquesta formacion e tot çò qu’es ligat a la cultura e a la lenga en general. Dempuèi 1996, es convencionada per la Region de Lengadòc-Rosselhon dins l'encastre del Programa Regional Qualificant.

S'i pòt seguir de formacions per animar d'estagis e prene en carga de corses setmanièrs. Per aprestar lo mond al diplòma d'"Escapolaire" (primièr nivèl), e pel segond nivèl qu'òm amagèstra, o tanben, per ajudar las collectivitats localas per la lenga e la cultura occitanas (traduccions de panèls, proposicions de vesitas guidadas de monuments e informacion en occitan...) e per la formacion de lor personal.

S'i pòt formar lo mond qu'an lo sens de la comunicacion e de la relacion umana, que sabon parlar e escriure en occitan. Devon desirar de trabalhar per promòure la lenga occitana e l'ensenhar a d'adultes.
## Istoric
***1994** : naissença de l'associacion a Besièrs.
***1997** : lo CFPO comença de prepausar las accions de formacion de contunh pels regents titulars de las Calandretas.
***2000** : lo CFPO comença d'assegurar de la formacion dels formators professionals pel “Programa Parlar”.
## Formacions prepausadas
#Los Setmanièrs, los estagis Parlar de nivèl començaire o avançat.
#Formacions professionalas qualificantas : 
#*Primièra annada de formacion dels Regents de las Calandretas
#*Formacion de formators professionals en lenga e cultura occitanas modèrnas
#Formacion professionala pre-qualificanta :
#*Preparacion als mestièrs ligats a la cultura occitana e aprendissatge de l’occitan modèrne
#Formacion continua dels ensenhaires de las escòlas immersivas (Bressola, Calandreta, Diwan, Seaska e Zweisprachigkeit).

## Co-ordenadas

7 carrièra Franklin
34500 Besièrs

## Vejatz tanben
*Ret de Centres de Formacion Professionala Occitans
*Centre de Formacion Professionala d'Occitània Miègjorn-Pirenèus
*Centre de Formacion Professionau en Lenga e Cultura Occitanas Aquitània

## Ligams extèrnes
*  CFPO Lengadòc

### Sites utiles
*CFPO Miègjorn-Pirenèus
*Site deu CFPÒC Aquitània
*Congrès permanent de la lenga occitana
*Confederacion de las calandretas
*Establiment d’ensenhament superior occitan APRENE
*Aprenem l'occitan
*Associacion Parlem !
*Associacion Teleoc
*Escòla occitana d'estiu
*Institut d'Estudis Occitans
*Associacion Internacionala d’Estudis Occitans
*Federacion dels Ensenhaires de Lenga e de Cultura d’Òc
*Lo CIRDÒC
*InÒc Aquitània
*Occitanica, mediatèca enciclopedica occitana
*Chambra d'Òc
*Centre d'Animacion Pedagogica en Occitan-CAP'ÒC
*Associacion Espaci Occitan
*Convergéncia occitana
*La Pòrta d'Òc
*La Setmana
*Jornalet
*Ràdio País
*Ràdio Lengadòc Montpelhièr
*Ràdio Lengadòc Narbona
*Ràdio Occitània
*Ràdio Albigés

### Sites institucionals

*La Region Lengadòc e Rosselhon
*La Direccion Regionala dels afars culturals - DRAC
*La vila de Montpelhièr
Momificacion

La **momificacion** dens l'Egipte antica qu'ei lo procès peu quau lo còs deu defunts b'èra mes a l'acès de la putrefaccion e atau teoricament preservat per l'eternitat. Qu'ei probable que la conservacion naturau devuda au sequer deu desèrt egipcian que den l'idea d'inventar las tecnicas de momificacion. Dens la religion egipciana, l'èste qu'èra vist com compausat de cinc elements: lo nom (cambià'u o modificà'u que podèva estar un castig deus grans, condemnant l'amna per l'eternitat), un ba, un ka, ua ombra e un còs. Conservà'u qu'èra donc ua question de salut.
N'avem pas hèra de testimoniatges directes egipcians sus aquesta tecnica mes los autors grècs (enter los quaus Erodòt dens l'Equiste II) que descriven diferentas tecnicas; de mei, los estudis scientifics deu sègle XXau (com los analisis practicats sus la momia de Ramses II a l'escadença de la soa restauracion en França pendent las annadas setanta deu sègle XXau) que den lo parat de corregir las honts grègas.

Erodòt que descriu tres tractaments diferents mei o mens cars. Dens lo miélher que's començava per vueitar lo cervèth peu nas. Puish que calèva obrir lo vente dab un cotèth rituau de silex entà sortir las entralhas qui èran hicadas dens los vas canòpes, quate vases representant los quate hilhs deu diu Òrus:  Amset deu cap d'òmi (peu hitge), Api deu cap de baboin (peus paumons), Doanotef deu cap de can (per l'estomac) e Quebehnoef deu cap de haucon (peus intestins). Lo còr, hèra important puish qu'anava estar pesat peus dius au moment deu jutjament, que demorava on èra. Après lo còs qu'èra banhat dens ua solucion de sau de natron qui evitava lo poirumi. Fin finala que calèva soenhar la presentacion en bèth tornar barrar lo vente e en emplegant untamis e potingas de color per la pèth abans de bendar lo còs.
Nicolae Ceauşescu

**Nicolae Ceaușescu** (Scornicești, Pitești, 1918 - Târgoviște, 1989) foguèt un òme politic romanés,  President de Romania entre 1967 e 1989 e secretari general del Partit Comunista Romanés entre 1965 e 1989. 

Après la mòrt de Gheorghe Gheorghiu-Dej, en 1965, accediguèt al cap del país en venent secretari general del Partit comunista romanés (PCR). Es elegit president de la Republica socialista de Romania per la Granda Amassada nacionala de Romania en 1974 (reelegit en 1980 e 1985) e desvolopa lo cult de la personalitat pròpri d'aquel regim totalitari, que ne serà lo darrièr dirigent e que la polícia politica nomenada Securitate ne forma l'armadura. S'autodecernís los títols de « Conducător », « gèni dels Carpats » e « Danubi de la pensada », e pratica lo nepotisme.

Le regim comunista més en plaça lo 6 de març de 1945, e que Ceaușescu ne foguèt l'ultim dirigent, s'afondrèt lo 22 de decembre de 1989, durant la Revolucion romanesa debutada a Timișoara. Tres jorns pus tard, lo 25 de decembre de 1989, Nicolae Ceaușescu e sa molher Elena son jutjats, condemnats e executats a l'eissida d'une procedura expeditiva semblabla a las que lo regim utilizava contre los opausants e dissidents.
Dius egipcians per relacion

## Cosmologia [[Eliopòlis|Eliopolitana]]

                           Non (la mar grana de la creacion)
                            │
                         Ra (o Atom, diu deu sorelh)
           ┌─────────────┴─────────────────┐
           │                               │
         Sho (diu de l'aire)──────┬──────Tefnot (divessa de l'umiditat)
                 ┌────────────────┴────────────────────┐
                 │                                     │
              Not (divessa deu cèu) ─────────┬────────Geb (diu de la tèrra)
    ┌────────────────┬───────────────────────┴───────┬────────────────────────┐
    │                │                               │                        │           
 Isis──────┬───────Osiris───────────┬─────────────Neftis                    Seth
           │                        │
        Òrus                      Anubis

## La [[triada d'Eliopòlis]]

 Khapri ─ Ra ─ Atom

## Culte de Bastet

 Bastet─┬─Atom
        │    
   Misis

## La [[Triada de Menfis]]

 Ptah─┬─Sekhmet
      │    
  Nefertom

## La [[Triada d'Edfo]]

 Òrus─┬─Atòr
      │
  Arsomtos (Òrus le joen)

## La [[Triada de Tebas]]

 Amòn─┬─Mot
      │
   Khonso

## La [[triada d'Elefantina]]
 
 Khnom─┬─Anokis
       │
   Satet

## La [[triada de Madamod]]

 Rataoi─┬─Montou 
        │
   Arpare

## La [[triada d'Erment]]

 Ionit ─ Monto ─ Rataoi
Longitud

En geografia, era **longitud** ei era distància, en gras mesuradi sus eth Eqüator, que i a d'un lòc respècti a un meridian origina (Greenwich), a compdar deth quau se compde negativament de 0° a 180° cap ar oèst e positivament de 0° a 180° cap ar èst.

## Vedetz tanben
* Latitud
Corèa

thumb|right|300px|Localizacion dei dos estats coreans actuaus
[thumb|right|300px|Lei dos estats coreans actuaus: la [Corèa dau Nòrd 
(zona arange: lo ponch roge es la capitala Pyeongyang) e la Corèa dau Sud (zona blava: lo ponch roge es la
 capitala Seol)]]
thumb|right|300px|Lei tres reiaumes coreans au sègle V
**Corèa** (en corean *Hanguk* o *Joseon*) es lo país istoric dau pòble corean e de la lenga coreana. Se tròba a l'èst d'Asia. Forma una peninsula entre la mar de China Orientala e la mar de l'Èst (que son totei doas d'annèxes de l'ocean Pacific) a la quala cau apondre de territòris culturalament coreans au nòrd d'aquela peninsula e divèrseis illas vesinas coma Jeju-do. Dempuei leis ans 1945-1951, la Corèa istorica e lingüistica es dividida entre tres estats majoraus, la Corèa dau Sud (capitala: Seol), la Corèa dau Nòrd (capitala: Pyeongyang) e la Republica Populara de China (que compren l'extrèm nòrd dau país corean).

Lo gentilici es **corean -a**.
Alain Poher

**Alain Poher**, òme politic francés, foguèt President de la Republica per interim en 1969, après la demission de Charles de Gaulle, e tornarmai en 1974, aprèp lo decès de Jòrdi Pompidor.
François Mitterrand

**François Mitterrand**, avocat e òme politic francés, foguèt president de la Republica de 1981 a 1995.

331x331px|President Mitterand bij slotzitting Europa Congres Mitterand, kop, Bestanddeelnr 934-2444 (portrait crop)
Corèa (omonimia)

## Toponimia
* Corèa, país istoric
* la Corèa dau Nòrd, estat au nòrd de Corèa
* la Corèa dau Sud, estat au sud de Corèa

## Medecina
La corèa es una manifestacion neurologica provocant de movements incontrarotlables fins a l'abasiá

## Arts
La corèa es un rondèu grèc.
Fritz Pregl

**Friderik (Fritz) Pregl** (n. en 1869, m.1930) foguèt un quimista austriac. Recebèt lo Prèmi Nobel de Quimia en 1923.
Pyeongyang

**Pyeongyang** (transcripcion anciana: *Pyongyang, P'yŏngyang*) es la capitala de Corèa dau Nòrd. Aviá  estatjants en 2023, segon lei chifras de las Nacions Unidas.

## Nòtas e referéncias
Seol

**Seol** (prononciat: ; en corean: 서울; en transcripcion actuala: *Seoul*,  ; en transcripcion anciana: *Sŏul*) es la capitala de Corèa dau Sud. Sa populacion atenhiá  estatjants (2019) e   estatjants son aglomeracion.

## Istòria
La ciutat es situada aperaquí 50&nbsp;km au sud de la termiera de la Corèa dau Nòrd, tanben coneguda coma Zona Desmilitarizada Coreana. Seol es una vila vielha, que foguèt la capitala istorica de la dinastia Baekje (18 abC – 660 apC) e de la dinastia  Joseon (1392-1910). La ciutat venguèt la capitala de Corèa en 1394, dos ans après l'instauracion de la dinastia Joseon https://web.archive.org/web/20070824073852/http://english.seoul.go.kr/today/about/about_01quick.htm. Designada per l'estatut de ciutat especiala, Seol es administrada directament per lo govèrn nacionau.

## Societat
Sèti de las pus grandas entrepresas coreanas (las *[[chaebol]]*), coma Samsung, LG e Hyundai, Seol es considerada coma una vila globala. Son nivèl de vida fòrça enauçat e son PIB - lo quatren del mond per una aira urbana après Tòquio, Nòva York e Los Angeles - ne fan un dels principals centres economics del mond. Lo quartièr de Gangnam e la *[[Digital Media City]]* concentran d'entrepresas de novèlas technologias. La vila compta nombroses bastiments d'arquitectura futurista, coma lo *[[Dongdaemun Design Plaza]]* e la futura Lotte Super Tower 123, que deu aténher  de naut en 2016 e despassarà la N Seoul Tower. 

## Cultura
Importanta destinacion toristica, Seol compta tres monuments classats al patrimòni mondial de l'UNESCO : lo palais de Changdeokgung, lo santuari de Jongmyo e mai d'una tombas reialas de la dinastia Joseon. En rason de sa fòrta densitat de populacion, mai de tres milions de veïculs i son comptabilizats, çò qu'entraina d'encombraments quotidians. 

## Nòtas e referéncias
Graz

**Graz** es la capitala del ''Land'' d'Estíria, en Àustria. Sa populacion èra estimada a  abitants en 2011. Sa superfícia totala es .

thumb|230px|left|Torre del Relòtge, a Graz.
Jòrdi Pompidor

**Jòrdi Pompidor** (Montbodiu, Cantal, 1911 – París, 1974) (*Georges Jean Raymond Pompidou* en francés), professor e òme politic occitan e francés, foguèt president de la Republica de 1969 a 1974.

Agrejat de letras, mèstre de las requestas onorari al Conselh d'Estat e ancian director general de la Banca Rothschild, venguèt membre del Conselh constitucional de 1959 a 1962, ocupèt puèi, durant la presidéncia de Charles de Gaulle, la fonccion de Primièr ministre del 14 d'abrial de 1962 al 10 de julhet de 1968.

Foguèt elegit 19en president de la Republica francesa, a l'eleccion presidenciala francesa de 1969, amb 58,21 % dels sufratges exprimits, fàcia a Alain Poher, lo 15 de junh de 1969. Exerciguèt la fonccion de president de la Republica del 20 de junh de 1969 entrò a sa mòrt lo 2 d'abrial de 1974.

Lo president Pompidor que parlava auvernhat amb sos electors cantalés declarèt qu'èra «auvernhat donc occitan».

### Referéncias
Marc Aurèli

**Marc Aureli** o **Marc Aurèli Antonin August** (en latin *Marcus Aurelius Antoninus Augustus*) (26 d'abril de 121 - 17 de març de 180) foguèt un emperaire roman de 161 fins a sa mòrt. Foguèt lo darrièr dels "Cinc Bons Emperaires" que governèron l'Empèri Roman entre 96 e 180, e es tanben considerat coma un dels mai importants filosòfs estoïcians.

## Renhe
[thumb|left|200px|Bust de Marc Aurèli al [British Museum de Londres]]
Son renhe foguèt marcat per de guèrras en Asia contra l'Empèri Part reviscolat, e amb las tribús germanicas a las frontièras germanicas de l'empèri (*Limes Germanicus*), en Gàllia e a travèrs de Danubi. Una revòlta dins l'èst menada per Avidius Cassius, foguèt pas capitada.
Lilla

**Lilla** (*Lille* en francés; *Rijsel* en neerlandés) es una vila de França, capluòc de la region administrativa dels Nauts de França e del departament del Nòrd. En 2009, Lilla aviá una populacion de 226.827  abitants dins sos limits administratius, e de 1 015 744 abitants per son aira urbana aital classada cinquena de França après París, Lion, Marselha e Tolosa.

thumb|230px|left|La catedrala de Lilla.

[thumb|left|220px|[Ivèrn a Lilla.]]

## Geografia
### Situacion
Lilla es situada dins lo nòrd de França al centre del departament de Nòrd, a una desena de quilomètres de la frontièira franco-bèlga. De par sa proximitat amb Belgica, Lille se trapa tanben tota pròcha de la frontièra lingüistica que, al nòrd de la vila, separa la region flamenca de la region walona. Aital, per exemple, lo pòst-frontièra de Menin es flamenc, mentre que los de Comines-Warneton e de Mouscron son walons.

La vila s'es establida dins la val de Deûle que plusors braces, uèi cobèrts en major part, traversan la vila. Navegat dempuèi l'epòca galloromana, lo riu, amenatjat recentament en canal de grand gabarit, traversa la vila del sud-oèst cap al nòrd per rejónher la Lys.

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments
## Personalitats ligadas amb la comuna
## Veire tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Primièr ministre de França

En França, lo **Primièr ministre** (en francés: *Premier ministre*) es lo cap del govèrn sota la Cinquena Republica. Aquela foncion succedís a la de President del Conselh. Demòra a l'Ostal de Matignon, situat a París.

L'article 8 de la constitucion de 1958 indica que lo Primièr ministre es nomenat per lo President de la Republica. L'article 21 enóncia que lo Primièr ministre dirigís l'accion del govèrn, es responsable de l'efièch de las leis e de la Defensa Nacionala.

## Articles connèxes

* Lista dels Primièrs ministres de França
Brian David Josephson

**Brian David Josephson** (n. en 1940) es un fisician britanic. A recebut lo Prèmi Nobel de Fisica en 1973.
Gustav Hertz

**Gustav Ludwig Hertz** (n. en 1887, m.1975) foguèt un fisician alemand. Recebèt lo Prèmi Nobel de Fisica en 1925.
Enrique Bolaños

**Enrique José Bolaños Geyer**, engenhaire, òme d'afars e politician n. 1928, foguèt president de Nicaragua entre 2002 e 2007.
Hideki Yukawa

**Hideki Yukawa** (en japonés: 湯川 秀樹; Tòquio, 23 de genièr de 1907 – Kyoto, 8 de setembre de 1981) foguèt un fisician japonés. Recebèt lo Prèmi Nobel de Fisica en 1949.
James Franck

**James Franck** (n. en 1882, m.1964) foguèt un fisician alemand. Recebèt lo Prèmi Nobel de Fisica en 1925.
Pieter Willem Botha

**Pieter Willem Botha** òme politic (1916-2006) foguèt primièr ministre de Sud-Africa entre 1978 e 1984, e president del país entre 1984 e 1989.
Göttingen

**Göttingen** es una vila de Bassa Saxònia en Alemanha, capitala del districte omonim. Se situa a mièg-camin entre Bonn e Berlin. Compta aperaquí 112 000 abitants, dont 32 000 estudiants.

Es un important centre universitari. L'Universitat de Göttingen es una de las pus celèbras d'Alemanha, amb 32000 estudiants e 2500 ensenhants. 42 prèmi Nobel  ensenhèron o estudièron a Göttingen. La vila abriga tanben la Bibliotèca de Bassa Saxònia, aital coma l'Institut Max-Planck e l'Acadèmia de las sciéncias. L'universitat ten dos jardins botanics al sen del Jardin botanic de l'Universitat Georg-August de Göttingen.
Arnoldo Alemán

**José Arnoldo Alemán Lacayo** (n. 1946) avocat e òme politic, foguèt president de Nicaragua entre 1997 e 2002.
Randolph Scott

**Randolph Scott** (n. en 1898, m. 1987) foguèt un actor american de cinèma.

## Filmes
(títols en anglés)
* 1928 Sharp Shooters
* 1929 The Virginian
* 1929 The Far Call
* 1929 The Black Watch
* 1930 Dynamite
* 1931 Women Men Marry
* 1932 Hot Saturday
* 1932 Island of Lost Souls
* 1932 A Successful Calamity
* 1932 Sky Bride
* 1932 Heritage of the Desert
* 1932 Wild Horse Mesa
* 1933 Broken Dreams
* 1933 To the Last Man
* 1933 Hello, Everybody!
* 1933 The Thundering Herd
* 1933 Murders in the Zoo
* 1933 Cocktail Hour
* 1933 Man of the Forest
* 1933 Supernatural
* 1933 Sunset Pass
* 1933 Buffalo Stampede
* 1934 Wagon Wheels 
* 1934 The Last Round-Up
* 1935 Home on the Range
* 1935 Village Tale
* 1935 The Fighting Westerner
* 1935 So Red the Rose
* 1935 She
* 1935 Roberta
* 1936 And Sudden Death
* 1936 Follow the Fleet
* 1936 The Last of the Mohicans
* 1936 Go West, Young Man
* 1937 High, Wide and Handsome
* 1938 Rebecca of Sunnybrook Farm
* 1938 The Road to Reno
* 1938 The Texans
* 1939 Jesse James
* 1939 Susannah of the Mounties
* 1939 Coast Guard
* 1939 Frontier Marshal
* 1939 20,000 Men a Year
* 1940 My Favourite Wife
* 1940 Virginia City
* 1940 When the Daltons Rode
* 1940 Western Union
* 1941 Paris Calling
* 1941 Belle Starr
* 1942 To the Shores of Tripoli
* 1942 Pittsburgh
* 1942 The Spoilers
* 1943 Bombardier
* 1943 Corvette K-225
* 1943 Gung Ho!
* 1943 The Desperadoes
* 1944 China Sky
* 1944 Follow the Boys
* 1944 Belle of the Yukon
* 1945 Captain Kidd
* 1946 Abilene Town
* 1946 Badman's Territory
* 1946 Home Sweet Homicide
* 1947 Christmas Eve
* 1947 Trail Street
* 1947 Gunfighters
* 1947 Albuquerque
* 1948 Return of the Bad Men
* 1948 Coroner Creek
* 1949 Fighting Man of the Plains
* 1949 Canadian Pacific
* 1949 The Walking Hills
* 1949 The Doolins of Oklahoma
* 1950 The Cariboo Trail
* 1950 The Nevadan
* 1950 Colt 45
* 1951 Santa Fe
* 1951 Sugarfoot
* 1951 Starlift
* 1951 Fort Worth
* 1951 Man in the Saddle
* 1952 Carson City
* 1952 The Man Behind the Gun
* 1952 Hangman's Knot
* 1953 Thunder over the Plains
* 1953 The Stranger Wore a Gun
* 1954 Ten Wanted Men
* 1954 Riding Shotgun
* 1954 The Bounty Hunter
* 1955 Rage at Dawn
* 1955 Tall Man Riding
* 1955 A Lawless Street
* 1956 Seven Men from Now
* 1956 Seventh Cavalry
* 1957 Decision at Sundown
* 1957 Shoot-Out at Medicine Bend
* 1957 The Tall T
* 1958 Buchanan Rides Alone
* 1959 Ride Lonesome
* 1959 Westbound
* 1960 Comanche Station
* 1962 Ride the High Country
Tramontana

La **tramontana** es un vent fòrt e freg que bufa en Lengadòc e que s'establís entre lo nòrd dels Pirenèus e lo sud-oèst del Massís Central e que bufa sus l'oèst d'Erau, Aude e los Pirenèus Orientals. Es de còps que i a pus intermitent entre l'èst d'Erau e l'oèst  de Gard.
.
## Articles connèxes
* Mistral (vent)

## Nòtas e referéncias
Bassa Saxònia

La **Bassa Saxònia** (var. **Baisha Saxònia**) (alemand : Niedersachsen; bas saxon : Neddersassen ; frison oriental : Läichsaksen) es un estat (*[[Länder alemands|Land]]*) del nòrd oèst Alemanha. Es lo segond pus grand Estat en superfícia, amb 47 624 km2, e lo quatren en populacion (8 milions en 2021) entre los 16 Länder federats en Republica federala d'Alemanha. Dins las zonas ruralas, lo bas saxon del nòrd e lo frison oriental son encara parlats, e mai que de mens en mens.

La Bassa Saxònia confronta la mar del Nòrd, los lands de Schleswig-Holstein, Amborg, Meclemborg-Cispomerània, Brandeborg, Saxònia-Anhalt, Turíngia, Èssa e Ren del Nòrd-Vestfàlia, e los Païses Basses. En mai, l'Estat de Brèma forma doas enclavas al sen de la Bassa Saxònia, una essent la vila de Brèma, l'autra son pòrt maritim, Bremerhaven. La Bassa Saxònia confronta mai de vesins que tot autre Bundesland. Las pus grandas vilas de l'Estat son la capitala de l'Estat Hannover, Braunschweig (Brunswick), Lüneburg, Osnabrück, Oldenburg, Hildesheim, Wolfenbüttel, Wolfsburg e Göttingen.

La Bassa Saxònia es lo sol Bundesland qu'englòba a l'encòp de zonas maritimas e montanhosas. La region nòrd-oèst de l'Estat, sus la còsta de la mar del Nòrd, se sona la Frisa orientala e las set illas de la Frisa orientala son una destinacion toristica presada. A l'extrèm oèst de la Bassa Saxònia se tròba l'Emsland, una region economicament emergissenta mas puslèu pauc poblada, autrecòps dominada par de paluns inaccessibles. La mitat nòrd de la Bassa Saxònia, tanben coneguda coma de plana d'Alemanha del nòrd, es gaireben invariablament plana, levat los relèus leugièrs a l'entorn del Geestland de Brèma. Cap al lo sud e al sud-oèst se tròban las parts nòrd de las nautas tèrras centralas alemandas : las nautas tèrras de la Weser e las montanhas de Harz. Entre los dos se tròban los puèges de Bassa Saxònia.
### Istòria

### Geografia

### Economia

### Ligams extèrnes
Cap de Creus

Lo **Cap de Creus** es situat dins la comarca gironesa de l'Aut Empordan, en Catalonha, al nòrd del golf de Roses, a l'extremitat nòrd-èst de la Peninsula Iberica, que constituís son punt pus oriental. 

Es un puèg abrupte e rocalhós, de 672&nbsp;m d'altitud, que s'enauça sus la Mediterranèa formant una pichona peninsula  de caractèr montanhós, amb de nombrosas entalhas en forma de pichonas calas. D'un punt de vista geologic e morfologic, forma una partida dels relèus dels Pirenèus orientals, que s'enfonzan dins la mar pel massís del cap de Creus. Sus de terrens granitics e d'estructura laminara de l'ordovicic (paleozoïc). 

Aquel païsatge foguèt tanben escalprat per las ondas provocadas per la tramontana, lo vent fred que bufa del nòrd e nòrd-oèst, e pels vents del levant. Dins aqueste airal se registran de precipitacions annalas entre 500 e 800&nbsp;mm. Ça que la, es un clima mediterranèu umid, caracterizat per la doçor termica e de precipitacions moderadas.

Presenta una vegetacion de matas e d'arbrilhons de tipe garriga.

Lo cap de Creus ten un far a son extremitat orientala, que se tròba a 87&nbsp;m d'altitud e qu'arriba amb son senhal luminós, fins a 34 milas.

## Ligams extèrnes
* El Cap de Creus
Corbièras (region)

Las **Corbièras** o **Corbièiras** (en catalan: *les Corberes*; en francés: *les Corbières*) son una region naturala situada al limit de Lengadòc (Occitània) e de Rosselhon (Païses Catalans). La partida nòrd forma un parçan occitan e la partida sud una soscomarca de Rosselhon. La vila principala occitana n'es Lesinhan de las Corbièras.

## Geografia

La region de las Corbièras comença a l'estanh de Leucata per s'acabar a costat de Carcassona. Al nòrd, las Corbièras son separadas de Menerbés per lo flume d'Aude.
Lo punt mai naut de las Corbièras es lo puèg de Bugarag (1230&nbsp;m). 
Las Corbièras son constituidas en majoritat de sèrres calcaris de 400&nbsp;m a 500&nbsp;m d'altitud amb una vegetacion rara. Aquela region es coneguda per son vin (vin de las Corbièras).

## Toponimia
 A l'Atge Mejan, la region s'apelava en latin *Vallis Corbaria*. 
L'abat Savartés fornís d'atestacions, sonque per *La Corbièra*, definida coma la partida meridionala del *Pagus Narbonensis* e una subdivision de Termenés (cantons actuals de Sijan, Durban, una partida dels de Lesinhan e de La Grassa), non pas per l'ensemble de las Corbièras, region montanhosa. Pel primièr sens, donc, las atestacions son : *Vallis Corbaria* al sègle VIII, *In Corberia* en 1271, *In Corbaria* en 1274, *In tota Corbeiria* en 1280, *Terra Corbarie..., Corberie* en 1360, *Vicarius in Corbaria et in Termenesio* en 1275, *Vicarius Corbariae* en 1302 (viguièr, representant de l'arquevesque de Narbona), *Archidiaconus Corbariensis* (archidiague, qu'a succedit al viguièr), *Basse Courbière* en 1526, *Haulte Courbière* en 1528 (subdivisions de la diocèsi civila per l'entreten dels camins). 
Segon Dauzat, le mot *Corbièra(s)* ven del latin **corb-aria*, per *corv-aria*, lòc trevat pels còrbs.
Segon Jacques Astor, an supausat una raiç oronimica preindoeuropèa **kor-b*, barrejada ambe'l latin *corvus*, « còrb », per explicar *Corbièra(s)*. En realitat, aquela ipotèsi a de valor sonque per qualques cases e *corbièra*, demorança dels còrbs, permet d'explicar las *Corbièras*, perqué aquelis aucèls aiman las auturas rocassosas .

## Vilas e vilatges principals

* Lengadòc : Lesinhan de las Corbièras, Portèl de las Corbièras, La Grassa, Durban de las Corbièras, Tuissan.
* Rosselhon : Òpol i Perellós, Vingrau, Estagell, Talteüll (Tautavel).

## Luòcs toristics

* Talteüll: Cauna de l'Aragó, sit preïstòric de l'Òme de Talteüll (-450 000)
* Castèl de Pèirapertusa
* Castèl de Querbús

## Ligams extèrnes
*Corbièras : Istòria(s) de frontièras- Occitanica eAnem / CIRDOC 
*Corbièras : Querbús  - Occitanica eAnem / CIRDOC

## Referéncias
Taoret

**Tuèris** (en egipcian antic *tꜣ-wrt*, en grèc Θουέρις *Thouéris*) qu'ei ua divessa egipciana deu cap d'ipopotam e deu còs de hemna encinta. Per'mor de la dificultat a mudà's au cap d'un prenh, qu'ei representada a bèth còps acotantant se sus barròts en forma de ankh (simbèu de vita hèra difusat enqüera uei lo dia). 

Qu'èi la divessa de la fertilitat, de las hemnas encintas, de l'amainadament e deus petits mainatges. Qu'èra pregada e portada en amuleta entà emparar los prenhs e los amainadaments. Qu'emparava contra las dificultats e aquesta empera que la hè representat mantuns còps miaçanta e muishant dents qui semblan mei estar de crocodil que non pas d'ipopotam.
Sòbec

**Sobèc** qu'ei un diu egipcian deu cap de cocodril e deu còs d'òmi. Qu'ei venerat depuish au mens la purmèra dinastia e los sons lòcs de culte qu'èran mei que mei Kòm Òmbo e la region deu Faiom.
Mesa

**Mesa** (*Mèze* en francés e *Mezoa* en occitan ancian) es una comuna occitana de Lengadòc, situada administrativament dins lo departament d'Erau e la region d'Occitània. Coma sa vesina Agde, foguèt fondada pels focèus al sègle VI abans Crist.

## Geografia
### Situation
La comuna de Mesa èra lo capluòc del canton de Mesa. Es situada a  d'Agde,  de Seta e  de Montpelhièr.

Lo site relativament planièr e se tròba al nòrd-èst de la vila lo rèc del Sesquièr e lo lac dels Sesquièrs. La vila es acantonada entre las vinhas e l'estanh de Taur.

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *Mesua collis* al Ier sègle ap. J.-C., *castrum de Mesoae* en 844, *villam Mezua* en 987-996, *villa de Mesoa... cum... ecclesia... S. Hilarii* en 990, *castello quem vocant Mesoa*, cap a 1036, *castellum de Mesoa* en 1045, cap a 1059, *Mesoa* cap a 1068, *Mesua* en 1077-1099, *Mesoam* en 1112, *decima S. Ylarii de Mesua* en 1121, *capellano de Mezua* en 1139, *castri de Mezoa* en 1147, *castellum quod dicitur Messua* en 1152, *castri de Mesoam*, *Medoe* en 1168, *Mesua* (variantas : *Meloa*, *Mezua*) en 1173-4, *extra vetus vallum de Mesoa* en 1174, *castrum de Messoa*, *ecclesia S. Ylarii* en 1175, *S. Ylarii de Mezua* en 1215, *de Mesua* en 1219, *Mesoe* en 1226, *castrum de Mesua* en 1303, *de Mesua*, a la fin del sègle XIV, *Mere* en 1418, *Meso*, *Mezo* en 1419, *l'Eglise de Mize* en 1518, *Mèze* en 1563, *Mèse* en 1626, *Meze* en 1626, 1643, *Matge* cap a 1683, *Mèze* en 1694, *Meze* en 1708, 1740-60, 1770-72 (mapa de Cassini). 

Segon Dauzat e Rostaing, *Mesa* vendriá d'una raiç preceltica *mis-*, qu'a per sens probable « sanha », amb lo sufixe prelatin *-ua*; segon Hamlin, *Mesa* vendriá del grèc *μέoή o *μέσoν « mièg », amb (de faiçon mai insegura) *ὦa*, per un sens de « ribatge » (segon 
E. Negre, TGF, 1, p. 288 e P. Fabre, NLL, p. 53 , n. 1). Mesa es a l'interior d'un airal de cadastracion grèga a l'entorn d'Agde (atal coma o demostrèt Dòna M. Clavel-Lévêque), çò que fa encara mai versemblabla una origina grèga del toponime.

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Luòcs e monuments
* Lo Buòu de Mesa

## Personalitats ligadas amb la comuna
## Veire tanben
* Comunas d'Erau

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Bosigas (Erau)

**Bosigas** (prononciat en estandard:  e localament ) (en francés e oficialament: *Bouzigues*) es una comuna occitana de Lengadòc. Situada dins lo departament d'Erau e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon, comptava 1.613 abitants en 2022.

Los escais dels estatjants de Bosigas son *crancs*, *nega-avesques* o *innocents*

## Geografia
Comuna situada sus la riba nòrd de l'estanh de Taur, dins l'Erau, ligada a la mar Mediterranèa occidentala pels canals de Seta e Massilhan.

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *ecclesiam S. Jachobi de Bocigis* en 1146, *ecclesiam S. Jacobi de Bocigis*, *de Bozicis* en 1154, *in terminio de las Bozigas*, *terminio de Bozigas* en 1172, *forcia de Bozigis* (varianta : *Bosigis*) en 1219, *castrum de Bosigis*, *territorii de Bosigis* en 1303, *de Bozagiis*, *de Bossigiis*, a la fin del sègle XIV, *Borigues* en 1418, *de Bossigues* en 1518, *de Bosigue* en 1529, *Bouzigues* en 1626, 1643, *Bouzigue* cap a 1683, *Bousigue* en 1708, *Bousigues* en 1740-60, *Bouzigues et Croix de Bouzigues* en 1770-72 (mapa de Cassini). 

Segon Dauzat, *Bosigas* ven del gallic *bodica*, « artiga, bosiga »; segon Hamlin, l'origina es l'occitan *bosiga*, « artiga, bosiga », del gallic o pregallic **bodica*. Lo mot *bosiga* es pauc usitat ara.

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Luòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Veire tanben
* Comunas d'Erau

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Lopian

**Lopian** (prononciat: ) (en francés e oficialament *Loupia*) es una comuna occitana de Lengadòc. Situada administrativament dins lo departament d'Aude e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon, comptava 253 abitants en 2022.

## Geografia

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Castellum de Lupiano* en 1116, *Villa Lupianum cum ecclesia* en 1162, *Castrum de Lupiano* en 1232, *De Lopiano in Reddesio* en 1262, *Lupyanum* en 1298-1326, *Luppiacum* en 1319, *Loppian* en 1552, *Lupian* en 1594, *Lopia, Louppia, Louppian* en 1594, *Loupia* en 1781 . 
Segon Albèrt Dauzat, *Lopian* ven d'un nom latin d'òme *Lŭppius*, ambe'l sufixe *-anum* . Per Lopiac (Gironda), Bénédicte Boyrie-Fénié seguís Ernèst Negre e aima mai *Loppius*, tirat del cognomen *Loppo* . Lopian èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'aviá per mèstre *Lŭppius* o *Loppius*.

## Istòria

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Limós; es ara del canton de *la Région-Limouxine* (en francés), donc de la Region Limosenca.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Véser tanben
* Comunas d'Aude

## Ligams extèrnes
* Lopian sul site de l'Insee

## Nòtas
Corbièras

* Las Corbièras son una region naturala situada al limit de Lengadòc (Occitània) e de Rosselhon (Païses Catalans). La partida nòrd forma un parçan occitan e la partida sud, una soscomarca de Rosselhon. 
* Corbièras es lo nom d'una comuna occitana d'Aude.
* Corbiera es lo nom d'una comuna occitana dels Aups d'Auta Provença.
Periòde roman d'Egipte

Egipte que passè devath l'autoritat romana en -30 après deu suicidi de Cleopatra VII. Qu'èra governada per prehèits nomats per l'Emperaire roman. Per Roma, qu'èra un país sosmés e la màger hont de blat, qui los sons abitants libres non podon vader ciutadans pas sonque a partir deu regnat de l'emperaire Caracalla (a la debuta deu sègle IIIau). A maugrat d'aquesta situacion viscuda com ua mena de decadéncia lo certes dius egipcians que conquesten l'Empèri e lo temple d'Isis a Pompeia be n'ei un exemple. A la division de l'emperi roman enter Occident e Orient, Egipte que passè devath l'autoritat deu dusau e que ho l'emperaire de Constantinòble qui ordonè la clavadura e destruccion deus temples. En 391, lo temple d'Isis a Filae que ho barrat lo darrèr. Abandonada la religion, tanben qu'hon la soa escritura ieroglifica e las tradicions com la momificacion.
Dinastia dels Ptolemèus

La **dinastia deus Ptolemèus**, tanben coneguda com dinastia lagida, que regnè sus Egipte enter -305 e -30, sia enter la mort de Lissandre lo Gran (Alexandre lo Gran) e lo suicidi de Cleopatra VII, darrèra reina d'aqueta dinastia qui's èra considerada decendenta de Lagòs (en grèc Λαγóς), generau de Lissandre. 
A maugrat qui los Ptolemèus e bastín ua navèra capitala (Alexàndria) e qu'empleguèn la lenga grèga, que s'identifiquèn dab la cultura e la religion egipciana ; que bastín temples deu màgers com, per exemple, lo temple d'Òrus a Edfo. Lo temps d'aquesta dinastia que ho donc ua renavida culturau per Egipte (la bastida de la famosa bibliotèca qui cremè just a la fin d'aqueth periòde que'n ho la màger pròva). De destacar tanben, lo periòde lagide que de aus judius lo parat de tornar installar en Egipte on, segond la tradicion, setanta sages judius arrevirèn la Bíblia (a la demanda deu sobiran) exactament deus medish biais sens consultà's : atau que vadó la Bíblia deus Setanta.

Cartoche (aquiu qu'ei lo determinatiu per "rei") deus Ptolemeos (qu'i cau léger en ieroglifs fonetic : P-T-OA-L-M-I-I-S) :


## Faraons de la dinastia lagida

* Ptolemèu Ièr Sòter (*Sauvador*), de -305 dinc a -285
* Ptolemèu II, de -285 dinc a -246
* Ptolemèu III, de -246 dinc a -222
* Ptolemèu IV, de -222 dinc a -205
* Ptolemèu V Epifan, de -204 dinc a -180
* Ptolemèu VI, de -180 dinc a -145
* Ptolemèu VII, de -145 dinc a -144
* Ptolemèu VIII, de -144 dinc a -116
* Ptolemèu IX, de -116 dinc a -107, puish de -88 dinc a -81
* Ptolemèu X Alexandre, de -107 dinc a -88
* Ptolemèu XI Alexandre, en -80
* Ptolemèu XII Neòs Dionisòs (*Navèth Dionisòs*) o * Aulèta* (*Lo flabutaire*), de -80 dinc a -58, puish de -55 dinc a -51
* Bereniça IV, de -58 dinc a -55
* Cleopatra VII, de -51 dinc a -30
* Ptolemèu XIII Dionisòs, de -51 dinc a -47
* Ptolemèu XIV Filopatòr (*aimant lo son pair*), de -47 dinc a -44
* Ptolemèu XV Cesarion, de -44 dinc a -30

## Monuments legats peus Lagides

* la ciutat d'Alexàndria (Ptolemèu I) ;
* la ciutat de Ptolemaïda (Ptolemèu I) ;
* lo Far d'Alexàndria (Ptolemèu II) ;
* la bibliotèca d'Alexàndria ;
* lo temple d'Òrus a Edfó ;
* lo temple d'Isis a File ;
* lo temple d'Atòr à Denderah (Cleopatra  e Ptolemèu  Cesarion) ;
* lo temple de Sòbec e d'Aroeris a Kom Ombò.
Tipologia lingüistica

La tipologia de las lengas se compausa de dos critèris. D'un latz, l'ordi de la frasa simpla (SVO, SOV..), de l'autra se la lenga es agglutinanta, isolanta, etc.
Aude (omonimia)

* Aude, un flume situat en Occitània (Lengadòc) e en Catalonha.
* Aude, un departament de l'Estat francés situat en Occitània.
Golf del Leon

Lo **golf del Leon** (forma lengadociana e sabenta; veire Nòtas) (en catalan *Golf del Lleó*, en latin *sinus Gallicus*) es una pichòta part de la mar Mediterranèa que se tròba long del litoral sablós de las regions occitanas de Lengadòc e Provença e de las regions catalanas de Rosselhon e Empordan, entre Tolon e lo cap de Creus. Sas còstas son sustot en França (Provença a partir de Tolon, Lengadòc, Rosselhon) e un pauc en Espanha (Empordan fins al cap de Creus).

Es tanben cridat la **mar de Lengadòc**, **mar de Catalonha** o lo **golf de Narbona**.

600px|Ocean e mars d'Euròpa

## Nòtas e referéncias
### Nòtas

### Referéncias
Cantons d'Aude

Lista dels 35 cantons del departament d'Aude, per arrondiment :

* arrondiment de Carcassona (18 cantons - prefectura : Carcassona) :canton d'Alzonne - canton de Belpech - canton de Capendu - canton de Carcassonne-Centre - canton de Carcassonne-Est - canton de Carcassonne-Nord - canton de Carcassonne-Sud - canton de Castelnaudary-Nord - canton de Castelnaudary-Sud - canton de Conques-sur-Orbiel - canton de Fanjeaux - canton de Lagrasse - canton de Mas-Cabardès - canton de Montréal (Aude) - canton de Mouthoumet - canton de Peyriac-Minervois - canton de Saissac - canton de Salles-sur-l'Hers

* arrondiment de Limós (8 cantons - sosprefectura : Limós) :canton d'Alaigne - canton d'Axat - canton de Belcaire - canton d'Eissalabra - canton de Coisan - canton de Limós - canton de Quilhan - canton de Saint-Hilaire

* arrondiment de Narbona (9 cantons - sosprefectura : Narbona) :canton de Coursan - Canton de Durban de las Corbièras - canton de Ginestas - canton de Lesinhan de las Corbièras - canton de Narbona-Est - canton de Narbona-Ouest - canton de Narbona-Sud - canton de Sigean - canton de Tuchan

## Omonimias
Lo canton de Montréal a un omonim exacet dins lo departament del Gers.

Non i a pas d'omonimia exacta per lo canton de Saint-Hilaire, mas la comuna chef-lieu a plusors omonims exactes e parcials.

## Vejatz tanben
* arrondiments d'Aude
* comunas d'Aude
Canton de Lesinhan de las Corbièras

Lo **canton de Lesinhan de las Corbièras** es una division administrativa francesa del departament d'Aude e de la region d'Occitània.

## Geografia
Aqueste canton es organizat a l'entorn de Lesinhan de las Corbièras dins l'arrondiment de Narbona. La sieu altitud varia de 19&nbsp;m (Lesinhan de las Corbièras) a 589&nbsp;m (Camplong d'Aude) per una altitud mejana de 75&nbsp;m.

## Istòria

## Administracion

## Composicion - Demografia
Lo canton de Lesinhan de las Corbièras se compausa de 18 comunas per  estatjants en 1999.




| Argens de Menerbés || align="right" | 330 || align="right" | 11200 || align="right" | 11013
|-
| Botenac || align="right" | 609 || align="right" | 11200 || align="right" | 11048
|-
| Camplong d'Aude || align="right" | 270 || align="right" | 11200 || align="right" | 11064
|-
| Castèlnòu d'Aude || align="right" | 362 || align="right" | 11700 || align="right" | 11077
|-
| Conilhac de las Corbièras || align="right" | 601 || align="right" | 11200 || align="right" | 11098
|-
| Cruscadas || align="right" | 324 || align="right" | 11200 || align="right" | 11111
|-
| Escalas || align="right" | 336 || align="right" | 11200 || align="right" | 11126
|-
| Fabresan || align="right" | 1086 || align="right" | 11200 || align="right" | 11132
|-
| Ferrals de las Corbièras || align="right" | 1004 || align="right" | 11200 || align="right" | 11140
|-
| Fontcobèrta || align="right" | 424 || align="right" | 11700 || align="right" |11148
|-
| Homps || align="right" | 605 || align="right" | 11200 || align="right" | 11172
|-
| **[[Lesinhan de las Corbièras]]** || align="right" | 8266 || align="right" | 11200 || align="right" | 11203
|-
| Luc d'Orbiu || align="right" | 786 || align="right" | 11200 || align="right" | 11210
|-
| Montbrun de las Corbièras || align="right" | 293 || align="right" | 11700 || align="right" | 11241
|-
| Montseret || align="right" | 401 || align="right" | 11200 || align="right" | 11256
|-
| Ornasons || align="right" | 951 || align="right" | 11200 || align="right" | 11267
|-
| Sant Andrieu de Ròcalonga || align="right" | 828 || align="right" | 11200 || align="right" | 11332
|-
| Torosèla || align="right" | 448 || align="right" | 11200 || align="right" | 11393
|}

## Vejatz tanben
* Aude
* Arrondiments d'Aude
* Cantons d'Aude

## Ligams extèrnes
* Le canton de Lézignan-Corbières sur le site de l'Insee
* plan du canton de Lézignan-Corbières sur Mapquest
* Localisation du canton de Lézignan-Corbières sur une carte de France
Menerbés

**Menerbés** (*Minervois* en francés) es un parçan occitan situat en Lengadòc (departament d'Aude e d'Erau).
Los limits de Menerbés son de mal definir, lo sol limit natural es la Montanha Negra al nòrd. Menerbés es tot simplament lo *pagus menerbensis* al sègle IX, lo país a l'entorn de Menèrba, que serà mai tard lo Vescomtat de Menèrba.

Lo gentilici es **menerbés -esa**.

## Toponimia

Las fòrmas ancianas son : *In territorio Narbonensi, suburbio Minerbense* en 836, *pago Menerbense*, *in Minerbense* en 844, *suburbio Minerbensi* en 852, *pago Minerbensi* en 855, 870, *suburbii Minerbensis* en 878, *suburbio Minerbense* en 899, 983, *Comitatus Narbonensis et Menerbensis* en 1068, *de Menerbez* en 1069, *territorio Minerbensi* en 1102, *vicaria Minerbesii* en 1360, *viguerie de Minerbois*, cap a 1370, *Menerbais, Mynerbois, Minerbois, Minerbés, Minerboys* entre 1586 e 1591.  

## Istòria
Dins Menerbés, òm pòt trobar doas traças de la preïstòria : la balma de Fauzan e la de Bisa. 

Lo Menerbés èra lo país [pagus] de Menèrba, donat çaquelà dins los documents, quora coma un *pagus*, quora coma un *suburbium* de Narbona. Foguèt d'en primièr una vigariá carolingiana de ressòrt plan redusit, venguèt una vigariá reiala, d'aquí a son incorporacion a la vigariá de Carcassona cap a 1320 e son espandiment venguèt pus important : en Erau, lo canton de Lonzac e quatre comunas del canton de Sant Ponç de Tomièiras, en Aude, lo canton de Peiriac, sèt comunas del canton de Lesinhan e cinc comunas del canton de Campendut.
Lo primièr senhor de Menerba conegut, es Rainald. 
Pendent la Crosada dels Albigeses, en 1210, los crosats ataquèron Menerbés, fèu del senhor Guilhèm de Menèrba, vassal de Raimon Rogièr Trencavel, vescomte de Carcassona e de Rasés. Lo 22 de julhet de 1210, los crosats dintèron dins Menèrba e 180 catars foguèron cremats. Guilhèm de Menèrba venguèt un faidit. En 1216 e en 1218, èra al sètge de Bèucaire e a Tolosa, al costat del comte de Tolosa.
D'en primièr dins la diocèsi de Narbona, foguèt despartit en 1317 entre aquela diocèsi per la màger part e la diocèsi de Sant Ponç de Tomièiras; compreniá alara 45 comunautats. Del punt de vista religiós, Menerbés formava un archipreirat (1236 : *Archipresbyter Minerbensis*) dont lo capluòc èra Asilha; compreniá los destreits d'Asilha e de Caunas (15 parròquias) .

En 1907, la revòlta dels vinhairons nasquèt en Menerbés a Argelièrs, amb Marcellin Albèrt e los 87 d'Argelièrs.

## Activitats

* Vin
* Òli d'oliva
* Ris

## Luòcs toristics

* Lo vilatge de Menèrba
* Canal del Miègjorn
* Capitèla
* Abadiá de Caunas de Menerbés

## Premsa

* La Setmana de Menerbés (*Semaine du Minervois*) amb cada setmana, una cronica en occitan.

## Bibliografia

## Ligams extèrnes

*  Istòria de Menerbés
*  Sit oficial del vin de Menerbés
Lesinhan (omonimia)

* Lesinhan de las Corbièras, vila del departament d'Aude.
* Lo canton de Lesinhan de las Corbièras dins lo departament d'Aude.
* Lesinhan la Ceba, vilatge del departament d'Erau.
Hifiklub (rock en anglés)

**Hifiklub** es un grop occitan de  en lenga anglesa, venent de Tolon (Provença). Revendica d'influéncias musicalas fòrça variadas coma lo blues. En mai d'aquò, lei sòcis d'Hifiklub connèctan sa creativitat musicala amb un engatjament fòrt dins d'autrei domenis artistics coma lo cinèma, lo design e l'arquitectura.

## Sòcis
Sei sòcis permaments son:
* **Laugier**, valent a dire Règis Laugier: bassa e votz principala
* **Benito**, valent a dire Luc Benito: batariá e votz addicionala
* **Morcillo**, valent a dire Nicolau Morcillo: guitarra e votz addicionala

Un èx-sòci èra Felip Dias, remplaçat per Morcillo en 2007.

Sei sòcis ocasionaus son:
* Earl Slick
* Paulo Furtado
* Evil Eddy Jo
* Plain Jane
* Robert Aaron 
* Michael Beckett
* Dead Combo
* Skerik

## Istoric
Lo grop apareguèt amb son projècte actuau en 2006, en fasent seguida au grop Hi Fi Killers.

Lo primier volum dau projècte d'Hifiklub, *French Accent*, lo coproduguèron en 2006 a Nòva York au costat d'Earl Slick (artista sòlo e musician de David Bowie) e lo registrèron amb sa participacion e mai amb aquelei de Paulo Furtado (The Legendary Tiger Man), Robert Aaron (Fischerspooner), Michael Beckett (Schneider TM) e pron d'autres.

## Vejatz tanben
### Liames extèrnes
*  Sit oficiau
*  Hifiklub a MySpace
*   Entrevista de Laugier (clicatz a: "Musica" > "Interviste" > "Hi Fi Klub" vèrs la fin de la lista)
Pic d'Aneto

Lo **Pic d'Aneto** qu'ei lo punt mei haut deus Pirenèus dab 3404 m. Que hè partida deu massís de la Maladeta que ne'n constituish l’extremitat sud. Que's situa dens la comuna de Benasc o Benás, dens la província d'Òsca, au nòrd de la comunautat autonòma d’Aragon, en Espanha.

## Ascension

La pujada que se hè generalament  desempuish l'arruc de la Renclusa (2140 m). Enlà, l'itinerari que passa capvath la mei granda partida deu glacièr que s'espandish cap nòrd deu pic. Lo suc qu'ei dehendut per un cort passatge arrocalhós nomenat "pont de Maomet". Qu'ei format per bèth blòcs estables, dab ua hòrta exposicion au void de cada costat. A la cima que se trapa ua crotz impressionanta e ua vista contrastada, dab cap nòrd, lo massís de la Maladeta cobèrt de nèu e cap sud lo fosc e sec Haut Aragon.

## Nòtas e referéncias
Jorge Batlle Ibáñez

**Jorge Batlle Ibañez**, avocat, jornalista e òme politic n. 1927, foguèt president d'Uruguai entre 2000 e 2005.
Georges Clemenceau

thumb|Georges Clemenceau

**Georges Benjamin Clemenceau**, escaissat *lo tigre*, (nascut lo 28 de setembre de 1841 a Mouilleron-en-Pareds, mòrt lo 24 de novembre de 1929 a París) foguèt un jornalista e un òme politic francés.

Foguèt cap de govèrn (1906-1909 e 1917-1920) pendent la revòlta dels vinhairons de 1907 e tanben pendent la Primièra Guèrra Mondiala.
President del Conselh (França)

En França, sos la Tresena e la Quatrena Republica, lo cap del govèrn èra apelat **President del Conselh**.
L'apelacion de *President del Conselh* es tanben la del cap del govèrn en Itàlia, en Polonha e en Serbia. 

## Veire tanben

* Primièr ministre de França