open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Lo Pug (Sauvatèrra)

**Lo Pug** (*Le Puch* en francés) es una anciana comuna deu Vasadés istoric, en Guiana, lingüisticament gascona, situada dens lo departament de Gironda e la region de Novèla Aquitània e absorbida en 1965 per Sauvatèrra de Guiana .

## Geografia
L'ancian borg es situat a tres km au nòrd de la vila de Sauvatèrra, prèp de la RD 670 La Rèula-Liborna.

## Toponimia
Lo Pug (atestacion *de Podio*, en 1281). Es una fòrma [vasadesa e bordalesa] deu mot latin *podium*, que designa un lòc elevat, una tuca . Lo mot es espandit en occitano-romanic, tanben en Aragon, dens lo sud-oèst francés, etc, mès es generalament sigut d'un determinant.

## Istòria
## Demografia

## Lòcs e monuments
Glèisa Sent Cristòfle (fòrma supausada, mès près de Liborna i a Sent Cartòfle), romanica deus sègles XI e XII. Es classada aus monuments istorics per arrestat deu 14 d'abriu 1909 per lo portau e inscrita en totalitat dempui lo 16 d'abriu 2002 . 


Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_01.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_03.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_05.JPG
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_04a.JPG
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_02.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Chapiteaux_N.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Chapiteaux_S.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_06.JPG
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Chapiteaux_Nord_Chap_II_a.JPG
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Chapiteaux_Nord_Chap_II_b.JPG
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Modillon_01.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Modillon_02.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Modillon_03.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Modillon_04.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Modillon_06.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Modillon_07a.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Croix_de_cimetière.JPG
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Nef.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Chœur.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Autel_2.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Baptistère.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Chaire.jpg
Sauveterre-de-Guyenne_Église_du_Puch_Confessionnal.jpg


## Personalitats ligadas emb la comuna
## Veire tanben
## Ligams extèrnes
## Nòtas
ISTAT

thumb|Logo de l’ISTAT
L’**Istituto nazionale di statistica** (**ISTAT** - "Institut nacional d'estatistica") es l’organisme public en carga de las estatisticas dins l’estat italian. Foguèt creat en 1929. A lo sèti a Roma.

Es en carga, per exemple, dels recensaments de populacion e de la codificacion de las entitats territorialas ("còdi ISTAT").

## Ligams extèrnes
* Sit oficial de l’ISTAT
* Sit oficial de donadas demograficas de l’ISTAT
Eugenio Calabi

thumb|250px|Eugenio Calabi
**Eugenio Calabi** (Milan, 11 de mai de 1923 in Milan) es un matematician italoamerican. Professor emerit de l'Universitat de Pennsilvània, es especializat en geometria diferenciala, eqüacions diferencialas parcialas e sas aplicacions.
Ezekiel Kemboi

thumb|250px|Ezekiel Kemboi en 2013 als Campionats Mondials d'Atletisme
**Ezekiel Kemboi Cheboi** (25 de mai de 1982) es un atlèta kenyan. Especializat dins la categoria dels 3.000 mètres steeplechase, ganhèt als Jòcs Olimpics de 2004 e de 2012, e tanben als Campionats Mondials de 2009, de 2011, de 2013 e de 2015.
Fabrizio Donato

thumb|250px|Fabrizio Donato en 2009
**Fabrizio Donato** (Latina, Itàlia, 14 d'agost de 1976) es un atlèta italian. Es especialista de triple saut e de saut de longor.
Evelyn Berezin

**Evelyn Berezin** (Nòva York, 12 d'abril de 1925) es una engenhaira informaticiana americana. Es coneguda mai que mai per sa concepcion d'un dels primièrs tractaments de tèxtes.
Eugenia Maniokova

**Eugenia Aleksandrovna Maniokòva** (en rus: **Евгения Александровна Манюкова**; Moscòu, 17 de mai de 1968) es una anciana jogaira de tennis russa.
Eugen Polanski

thumb|250px|Eugen Polanski en 2007
**Eugen Polanski** (pron.: [ˈɔjɡɛn pɔˈlanskʲi]) nascut **Bogusław Eugeniusz Polański** (pron.: [bɔˈɡuswaf ɛwˈɡɛɲuʂ pɔˈlaɲskʲi]; 17 de març de 1986) es un fotbolaire polonés. Jòga actualament en Alemanha, dins lo club TSG 1899 Hoffenheim.
Esperanza Baur

**Esperanza Díaz Ceballos**, mai coneguda coma **Esperanza Baur** (1926 – Ciutat de Mexic, 11 de març de 1961) foguèt una actritz mexicana. Foguèt coneguda mai que mai coma segonda esposa de l'actor american John Wayne.
Abya Yala

**Abya Yala** (pr. Abia Iala) es lo nom que se causiguèron en 1992 los pòbles indigènas d’America per designar lo continent, en plaça d’un derivat del navegador europèu Amerigo Vespucci. 
Es un mot de lenga cona, una lenga parlada a Panamà, propausat per l’activista aimara Takir Mamani.

## Ligam extèrn
* Centre cultural per Abia Iala en Eqüator (en espanhòl)
Cardon

**Cardon** es un tèrme generic que designa nombrosas espècias de plantas espinosas apartenent principalament a la familha de las Asteracèas (o Compausadas), especialament los genres *[[Carduus]]* (los cardons propriament dits), *[[Cynara]]* (las carchòfas) e *[[Cirse|Cirsium]]* (los cirses).

Son sovent d'adventícias qu'an en comun d'èsser, generalament, de plantas de terrens arids, de portar de fuèlhas fissantas o d'espinas, e d'aver des flors reünidas en inflorescéncias formant de tèstas densas e serradas, capituls o ombellas.
Eunice Kennedy Shriver

thumb|250px|Eunice Kennedy Shriver
**Eunice Mary Kennedy Shriver** (Brookline, Massachusetts, 10 de julh de 1921 – Hyannis, Massachusetts, 11 d'agost de 2009) foguèt una filantròpa e activista sociala americana. Membre de la familha Kennedy, creèt en 1962 lo Camp Shriver dins l'estat de Maryland que qualques ans mai tard, en 1968 venguèt las Olimpiadas Especialas (en anglés: *Special Olympics*).

A mai foguèsse una ardenta democrata, promoguèt la candidatura republicana de l'actor Arnold Schwarzenegger, marit de sa filha, la jornalista Maria Shriver, coma governador de Califòrnia.
Étienne-Barthélémy Garnier

thumb|320px|''La consternacion de Priam e de sa familha'' fach per Étienne-Barthélémy Garnier en 1800
**Étienne-Barthélémy Garnier** (París, 24 d'agost de 1759 - París, 16 de novembre de 1849) foguèt un pintor francés.
Discípol del pintor occitan Josèp Maria Vien, foguèt recebut segond al concors artistic Prèmi de Roma en 1787 mas per contra amb son òbra *La Mòrt de Taci* se ganhèt lo primièr prèmi l'annada seguenta. 

Especializat dins la produccion de scènas istoricas, son òbra mai prestigiosa es *La consternacion de Priam e de sa familha* (en francés: *La consternation de Priam et de sa famille*) servada actualament al Musèu d'Engoleime.

En 1816 foguèt causit coma membre de l'Acadèmia de Bèlas Arts francesa.

## Biografia
Étienne-Barthélémy Garnier nasquèt en 1759 dins una familha de notables parisencs. Enfant unic, foguèt mandat al Collège Mazarin ont faguèt d'estudis serioses. Se dirigiguèt pro lèu cap a una carrièra artistica, e comencèt a aprendre lo dessenh amb lo pintor Louis Durameau. Passèt puèi pel talhièr d'un autre pintor parisenc, Gabriel-François Doyen abans de venir discípol del montpelhierenc Josèp Maria Vien.
thumb|250px|''La mòrt de Taci'' realizat per Garnier en 1788
Jos la direccion de son mèstre, participèt en 1787 al Prèmi de Roma amb son òbra *La mòrt de Sedecias* e emportèt alara lo segond prèmi. Un an mai tard, en 1788 se tornèt presentar e ganhèt lo primièr prèmi gràcias a *La mòrt de Taci*. Posteriorament Garnier partiguèt viure e estudiar dins la capitala italiana. Realizèt alara d'autras escenas istoricas abans de tornar a París en 1793 per evitar los trebolaments que se vivián en aquel temps a Roma. En 1800 presentèt son òbra màger *La desolacion de la familha de Priam* al salon d'aquel an e aquesta foguèt alara considerada coma una de las òbras mai importantas de son temps. 

En 1816 quand se reorganizèt l'Acadèmia de las Bèlas Arts francesa, se demandèt a Garnier de ne venir membre. Foguèt nomenat puèi en 1819 cavalièr de la legion d'onor.
Enrique Santos Montejo

**Enrique Santos Montejo**, escaissat **Calibán** (Bogotà, 15 de julh de 1886 - Bogotà, 28 de setembre de 1971) foguèt un jornalista e politician colombian. Fraire ainat d'Eduardo Santos, futur president de Colómbia de 1938 a 1942, fondèt lo jornal liberal e progressista *La Linterna* lo 30 de julh de 1909.
Erwin Rommel

**Erwin Johannes Eugen Rommel** (Heidenheim, Alemanha, 15 de novembre de 1891 – Herrlingen, Alemanha, 14 d'octobre de 1944) foguèt un militar alemand. En seguida de sa campanha victoriosa en Africa del Nòrd que durèt de 1940 a 1943, foguèt escaissat "Rainal del Desèrt" (en alemand: *der Wüstenfuchs*). 

Acusat d'èsser implicat dins la temptativa d'assassinat d'Adolf Hitler lo 20 de julh de 1944, Rommel se vegèt constrench a se suicidar en octobre de 1944.
Ernst Mayr

thumb|250px|Ernst Mayr en 1994
**Ernst Walter Mayr** (Kempten, Alemanha, 5 de julh de 1904 – Bedford, Massachusetts, 3 de febrièr de 2005) foguèt un biologista, ornitològ e taxonomista germanoamerican. Demest los biologistas evolucionistas mai prestigioses del sègle XX, sas òbras an contribuït bèlament a la revolucion conceptuala qu'a menat a la sintèsi evolucionista modèrna de la genetica mendeliana e de l'evolucion darwiniana e tanben al desvolopament del concèpte de l'espècia biologica.
Ernst Mielck

thumb|250px|Ernst Mielck
**Ernst Leopold Christian Mielck** (Vyborg, Finlàndia, 24 d'octobre de 1877 - Locarno, Soïssa, 22 d'octobre de 1899) foguèt un compositor finlandés. Moriguèt abans de far sos 22 ans de tuberculòsi en Soïssa.
Ernest Payne

**Ernest Payne**, escaissat **Ernie Payne** (Worcester, Anglatèrra, 23 de decembre de 1884 – Worcester, 10 de setembre de 1961) foguèt un ciclista anglés. Ganhèt una medalha d'aur durant los Jòcs Olimpics de Londres de 1908, dins la categoria de perseguida en equipa amassa amb Clarence Kingsbury, Leonard Meredith e Benjamin Jones.
Ernest Mayer

**Ernest Mayer** (Zgornji Tuhinj, Eslovènia, 10 de novembre de 1920 - Ljubljana, 17 de març de 2009) foguèt un botanista eslovèn. Autor de mai de 100 articles scientifics de tematica botanica, s'interessèt subretot a l'identificacion fitogeografica, morphologica e taxonomica de las plantas que creisson sul territòri de l'anciana Iogoslavia e tanben dins lo demai de la peninsula balcanica, amb una enfasi sus l'endemisme e lo polimorfisme de las espècias.
Esteban Gutiérrez

thumb|250px|Esteban Gutiérrez al Grand Prèmi de Malaisia de 2016
**Esteban Manuel Gutiérrez Gutiérrez** (pron.: [esˈteβan maˈnwel ɣuˈtjeres ɣuˈtjeres]; Monterrey, Mexic, 5 d'agost de 1991) es un pilòt automobil mexican. 

En 2008, quand aviá pas que 17 ans Gutiérrez ganhèt lo títol del campionat Formula BMW Euròpa, çò que faguèt d'el lo pilòt mexican mai jove a emportar un campionat internacional.
El Vilar (Canillo)

**El Vilar** es un vilatge del Principat d'Andòrra, situat dins la parròquia de Canillo. En 2009 comptava 11 abitants.
El Forn

**El Forn** o **les Cases del Forn** es un vilatge del Principat d'Andòrra, situat dins la parròquia de Canillo. En 2009 comptava 56 abitants.
El Serrat (Ordino)

thumb|250px|Glèisa de Sant Pere del Serrat
**El Serrat** es un vilatge del Principat d'Andòrra, situat dins la parròquia d'Ordino. En 2009 comptava 138 abitants.
Ansalonga

thumb|250px|Ansalonga en ivèrn
**Ansalonga** es una comuna del Principat d'Andòrra, situada dins la parròquia d'Ordino. Se tròba a 1331 m d'altitud. En 2013 comptava 55 abitants.
Els Plans

**Els Plans** es un vilatge del Principat d'Andòrra, situat dins la Val de Ransol e la parròquia de Canillo. En 2009 comptava 54 abitants.
Arinsal

thumb|250px|Glèisa de Sant Andreu d'Arinsal
**Arinsal** es una aglomeracion del Principat d'Andòrra, situada dins la parròquia de la Massana a 1.467 m d'altitud. En 2009 comptava 1.623 abitants.

A partir de las annadas 1970 l'endrech venguèt lo centre d'una estacion d'esquí situada dins la val de Comallémpia e dempuèi genièr de 2001 es ligada a l'estacion d'esquí de Pal.
Emma Laine

**Emma Johanna Laine** (Karlstad, Suècia, 26 de març de 1986) es una jogaira de tennis finlandesa. Participaira regulara dins l'equipa nacionala finlandesa, atenhèt sa melhora classificacion mondiala lo 7 d'agost de 2006 quand arribèt a la 50ª posicion.

Son paire, Erkki Laine, èra un prestigiós jogaire de hockey.
Anyós

thumb|250px|Glèisa de Sant Cristòfol
**Anyós** es un vilatge del Principat d'Andòrra, situat dins la parròquia de la Massana. En 2009 comptava 667 abitants.
Aixirivall

thumb|250px|Glèisa de Sant Pere d'Aixirivall
**Aixirivall** es un vilatge del Principat d'Andòrra, situat dins la parròquia de Sant Julià de Lòria. En 2009 comptava 816 abitants.

Lo vilatge ten una glèisa del sègle XVI, Sant Pere d'Aixirivall.
Erna Sellmer

thumb|250px|Erna Sellmer en 1945 (a man esquèrra)
**Erna Elisabeth Dorothea Sellmer** (Amborg, Alemanha, 19 de junh de 1905 – Munic, 13 de mai de 1983) foguèt una actritz alemanda. Venguèt coneguda internacionalament gràcias a son ròtle de la serviciala Frau Gerber dins la sèria soïssocanadiana de las annadas 1970 *[[George]]*, que los protagonistas principals èran un gos sant Bernat e sos proprietaris.
Cleveland Williams

**Cleveland Williams**, escaissat **Big Cat Williams** (Griffin, Georgia, 6 de junh de 1933 – Houston, Tèxas, 3 de setembre de 1999) foguèt un boxaire american. Actiu dins la categoria dels peses pesants dempuèi las annadas 1950 fins a las annadas 1970 foguèt considerat coma un dels melhors boxaires per un sondatge de la revista *[[Ring Magazine]]*.
Erik Mongrain

thumb|250px|Erik Mongrain en 2007
**Erik Mongrain** (Montreal, Quebèc, 12 d'abril de 1980) es un guitarrista e compositor quebequés.
Es famós per son estil particular acostic e per sa tecnica de tocar la guitarra en far de tapinatge amb totas doas mans.

## Discografia
**Fates* (2007)
**Equilibrium* (2008)
**Forward* (2012)
Emma P. Carr

thumb|250px|Emma P. Carr
**Emma Perry Carr** (Holmesville, Ohio, 23 de julh de 1880 – Evanston, Illinois, 7 de genièr de 1972) foguèt una quimista e espectroscopista americana. Foguèt una pionièra dins l'utilizacion de l'espèctre ultraviolet de las moleculas organicas coma mejan d'estudiar sas estructuras electronicas.

Per sas contribucions en quimia, Emma Carr recebèt en 1937 la Medalha d'Aur Francis P. Garvan autrejada per la Societat de Quimia Americana.
Eric Saade

thumb|250px|Erik Saade en 2011
**Eric Saade** (pron.: [ˈeː.ˈrɪk sa.ˈaː.ˈdɛ]; Kattarp, Suècia, 29 d'octobre de 1990) es un cantaire suedés. Fondador en 2007, amassa amb Robin Stjernberg, Luwdig "Ludde" Keijser e Johan Yngvesson del grop masculin suedés What's Up!, se diriguèt tre febrièr de 2009 devèrs una carrièra de solista.

## Discografia
* *Masquerade* (2010)
* *Saade Vol. 1* (2011)
* *Saade Vol. 2* (2011)
* *Eric Saade: Deluxe* (2012)
* *Forgive Me* (2013)
Emanuele Crialese

**Emanuele Crialese** (Roma, 26 de julhet de 1965) es un realizador e scenarista italian. Se faguèt conéisser en 1997 gràcias al film *Once We Were Strangers*.

## Filmografia
* *Once We Were Strangers*  (1997)
* *Respiro* (2002)
* *Golden Door* (*Nuovomondo*) (2007)
* *Terraferma* (2011)
Emil Rilke

thumb|250px|Emil Rilke en 2010
**Emil Rilke** (Ústí nad Labem, Chequia, 19 de novembre de 1983) es un fotbolaire chèc. Jòga actualament al FK Ústí nad Labem, aprèp d'èsser partit del club romanés Universitatea Cluj.
Emil Ermatinger

thumb|250px|Emil Ermatinger en 1921
**Emil Ermatinger** (Schaffhausen, Soïssa, 21 de mai de 1873 – Zuric, 17 de setembre de 1953) foguèt un professor e filològ germanista soïs.
Rama IX

**Phumiphon Adunyadet** (ภูมิพลอดุลยเดช en tai, sovent transcrich **Bhumibol Adulyadej** ; Cambridge, 5 de decembre de 1927 - 13 d'octobre de 2016) de l'ostal de Chakri, foguèt rei de Tailàndia jol nom de **Rama IX ** de 1946 a 2016 (70 annadas, 4 mesadas e 4 jornadas).

vinheta|Lo rei e la reina Sirikit en 1963, per Erling Mandelmann.

Filh del rei Rama VII, succedís al fraire Rama VIII après la mòrt suspècta d'aqueste. Daissèt mai d'un còp l'armada prene lo poder. Moriguèt en 2016 après dos ans d'abséncia publica en rason de sa santat.

Èra tanben un esportiu qu'adorava la petanca, un espòrt occitan qu'a importada dins son país e que contunha encara uèi a se desvolopar, sustot dins de torneges reials.

## Nòtas e referéncias
Institut d'optique Graduate School

L’Institut d'optique Graduate School (pus simplament *SupOptique*) es una granda escòla francesa situada a Palaiseau.

## Ligams extèrnes
*  Sit web oficial de SupOptique
El Tarter

thumb|250px|Glèisa de Sant Pere del Tarter
**El Tarter** es un vilatge del Principat d'Andòrra, situat dins la parròquia de Canillo. En 2015 comptava 672 abitants.
Emma Ihrer

thumb|250px|Tomba d'Emma Ihrer
**Emma Ihrer**, nascuda **Emma Rother** (Glatz, Alemanha, 3 de genièr de 1857 – Berlin 8 de genièr de 1911) foguèt una sindicalista e politiciana feminista alemanda. Militanta fòrça activa dins la defensa del feminisme e dels dreches de las trabalhadoras, fondèt mantas societats per tal de portar ajuda a aqueles collectius.
SpaceX

**Space Exploration Technologies Corporation**, coneguda jol nom
de **SpaceX**, es una societat americana (USA) de transpòrt aerospacial.

Es estada creada en 2002 per Elon Musk amb per tòca de far mermar lo còst  
desplaçaments entre la Tèrra e l'espaci. Las fusadas emplegadas an per nom Falcon.
Es un dels dos prestataris privats que la NASA fisèt un contracte de transpòrt de fret cap a l'Estacion Espaciala Internacionala (ISS) dins l'encastre del programa COTS.

La societat SpaceX concèp, construtz e comercializa los lançaires Falcon 9, los motors Merlin que las propulsan e lo vaissèl cargo Dragon e sa version abitada. Lo lançaire Falcon 1 que foguèt lo primièr lançaire de la societat es pas pus en servici. Après tres fracasses en 2006, 2007 e 2008, aguèt luòc lo 28 de setembre  de 2008 lo primièr succès del lançaire Falcon 1, que metèt puèi en orbita lo satellit d'observacion malaisian RazakSAT durant son cinqen vòl, lo 13 de juilhèt de 2009. Lo cargo espacial Dragon lançat per una fusada Falcon 9 òbra dins l'encastre del programa d'avitalhament de l'Estacion espaciala internacionala. SpaceX, qu'emplega mai de  personas (2015) mai que mai en Califòrnia, dispausa en mai de doas installacions de lançament sus la basa de Cap Canaveral (los pads SLC-40 e 39A), un a Vandenberg Air Force Base (lo pad SLC-4E) e un autre es a se bastir dins lo sud de Tèxas, a Boca Chica. SpaceX dispausa tanben d'un banc d'ensages per sos motors en Texàs.

Lo 6 de febrièr de 2018 la fusada Falcon Heavy es lançada amb succès e plaça en orbita eliocentrica la Rooadster Tesla d' Elon Musk. 
Lo 30 de mai de 2020, la fusada Falcon 9 e lo vaissèl Crew Dragon fan son primièr lancement d'un equipatge  per NASA cap a l'Estacion Espaciala Internacionala.
Rama VIII

vinheta|Lo rei Ananthamahidon.
**Ananthamahidon** (อานันทมหิดล en tai, sovent transcrich **Ananda Mahidol**; Heidelberg, 20 de setembre de 1925 - Bangkok, 9 de junh de 1946) de l’ostal de Chakri, foguèt rei de Tailàndia jol nom de **Rama VIII** de 1935 a 1946.

A l’abdicacion del paire, lo rei Rama VII, en 1935, a pas que 9 ans e es dins una escòla en Soïssa. Contunha sos estudis abans de tornar definitivament en Tailàndia en 1945. Morís en 1946, assassinat. Lo fraire Phumiphon li succedís.

## Nòtas e referéncias
Erasistrat

[vinheta|300x300px|Erasistrat  òbra de [Jean-Auguste-Dominique Ingres]]
**Erasistrat** (*Erasistratus*, Ἐρασίστρατος) foguèt un famós mètge e anatomista grèc, probablament nascut a *Iulis*, dins l'isla de Keos (a Suides ditz Còs, e Galen ditz Quio), vèrs 304 AbC. Plini lo Vièlh ditz qu'èra felen d'Aristotil per la siá filha Píties, mas segon Suides èra filh de Cretoxena, sòr del mètge Mitan, e filh probablament de Cleombrot (demòra pas clar se lo menciona coma paire o coma oncle).

Foguèt discipol de Crisip de Cnidos. Demorèt en la cort de Seleuc I Nicàtor, ont aqueriguèt granda reputacion en descobrir la malautiá d'Antiòc, per Antiòc Ièr lo prince eretièr, vèrs lo 294 AbC. Seleuc, ja vièlh, s'èra maridat amb la jove e guapa Estratonice, filha de Demetri Poliorcetes, qu'aguèt amb el un filh, mas après Antiòc s'enamorèt de la siá mairastra Estratonice e revelèt pas lo sieu desir; se metèt malaut e los mètges atenhián pas endonviar qué aviá, mas Erasistrat, en veire qu'aviá pas cap de mal fisic, comencèt a cercar en l'esperit, e observèt que lo povàs li anava mai rapid quand la siá mairastra èra près e li cambiava la color de la cara; li comuniquèt al rei que lo filh aviá una malautiá incurable perque èra marrit d'amor e amb una dama inaccessible; lo rei diguèt que i aviá pas cap de femna inaccessible pel filh del rei, e Erasistrat li diguèt que n'i aviá una, la siá pròpria femna. Seleuc li donèt la siá femna a lo sieu filh e lo govèrn de qualques províncias.

Mai tard, demorèt en Alexàndria, ont començava a i aver una nomenada escòla de medecina e exerciguèt fins a avançada edat; en aqueles ans, contunhèt d'estudiar anatomia e faguèt d'experiéncias e d'investigacions fins al ponch que foguèt dich que dissequèt criminales vius.

Moriguèt probablament a Ionia, doncas que foguèt enterrat dins la montanha de Mícale. Segon Eusèbi de Cesarèa, viviá encara al 258 AbC. 

Aguèt de nombroses discipols e una escòla de medecina amb lo sieu nom contunhèt d'existir fins al començament del sègle I. De la siá escòla foguèron Apoemantes, Apolloni Memfita, Artemidor, Caridem, Crisip, Heràclides, Hermògenes de Tricca, Hicesi, Marcial, Menòdor, Ptolemèu, Estraton e Xenofont. 

Escriguèt de nombroses libres de anatomia, medecina e farmacia, que se'n conserva solament lo títol e qualques fragments preservats per Galen e Celi Aurelian. Se crei que foguèt l'inventor de la paraula traquèa. 

## Ligams externs
Danny Faure

**Danny Faure** (nascut lo 8 de mai de 1962 à Kilembe, Oganda) es un òme politic de la Seichèlas. Vicepresident dempuèi lo 30 de junh de 2010, ven president de la Republica lo 16 d'octobre de 2016 après la demission del president Michel.
.radio

**** ("ràdio" en anglés) es un nom de domeni generic. Es en servici dempuèi lo 12 d’octobre de 2016.
## Referéncias
Ernest Sabatier

**Ernest Sabatier **(Chassinhòlas, 24 de mai de 1886 - 1965) es un capelan e filològ auvernhat.

## Biografia
Estudièt a Valença puèi a Fribourg.

Foguèt curant d'Abemama dins la islas de Gilbèrt (uèi Kiribati). Trabalhèt sus la lenga gilbertina e publiquèt en 1954 un *Dictionnaire gilbertin-français*. 

## Referéncias
Canton de Durban de las Corbièras

Lo **Canton de Durban de las Corbièras** es es una anciana division administrativa francesa situada dins lo departament d'Aude e l'anciana region Lengadòc-Rosselhon, uèi  dins la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon. Es comprés dins l'Arrondiment de Narbona e comptava 14 comunas. Lo caplòc de canton es Durban de las Corbièras.

## Geografia
Lo canton foguèt organizada a l'entorn de Durban de las Corbièras, a l'arrondiment de Narbona. La siá altitud vària de 36 m (Vilaseca de las Corbièras) a 709 m (Embres e Castelmaur) per una altitud mejana de 177 m. 

## Comunas
* Albàs
* Caçcastèl de las Corbièras
* Costoja
* Durban de las Corbièras
* Embres e Castelmaur
* Fontjoncosa
* Fraisse de las Corbièras
* Jonquièras
* Quintilhan
* Sant Joan de Barro
* Sant Laurenç de la Cabrerissa
* Tesan de las Corbièras
* Vilanòva de las Corbièras
* Vilaseca de las Corbièras

## Administracion

## Vejatz tanben
* Aude
* los Arrondiments d'Aude
* Cantons d'Aude
* las Comunas d'Aude

## Ligams extèrns
* Le canton de Durban-Corbières sur le site de l'Insee, .
* Le canton de Durban-Corbières sur Mapquest, , consultat lo 17 d'octòbre de 2016.
Padang Sidempuan

thumb|250px|Vista del centre de Padang Sidempuan
**Padang Sidempuan** es una vila indonesiana, situada dins la region de Sumatra del Nòrd. Anciana capitala de la Regència de Tapanuli del Sud, s'esten sus un airal de 114.65 km² e comptava una populacion de 199.582 abitants en genièr de 2014.

## Administracion
La vila es devesida en sièis districtes (en indonesian: *kecamatan*) indicats çai-jos (donadas de populacion de 2010)

thumb|250px|Localizacion geografica de Padang Sidempuan en Indonesia
Franz Jonas

thumb|250px|Franz Jonas en 1965
**Franz Josef Jonas** (pron.: [fʀanʦ ˈjoːnas]; 4 d'octobre de 1899 – Viena, 24 d'abril de 1974) foguèt un politician austrian. Membre del Partit Social Democrata d'Àustria, foguèt president d'Àustria de 1965 a 1974.

Foguèt tanben un defensor veement de l'esperanto a del temps del Congrès Mondial de l'Esperanto que se faguèt en 1970 a Viena, faguèt son discors en aquesta lenga.
Fred Armisen

thumb|250px|Fred Armisen en 2014
**Fereydun Robert Armisen**, mai conegut coma **Fred Armisen** (Hattiesburg, Mississipí, 4 de decembre de 1966) es un actor american. Conegut subretot coma membre del *[[Saturday Night Live]]* qu'i participèt de 2002 a 2013, joguèt tanben dins divèrsas comèdias coma *EuroTrip*, *Anchorman*, e *[[Cop Out]]*.
Gichin Funakoshi

thumb|250px|Funakoshi Gichin a l'entorn de 1924
**Gichin Funakoshi** (en japonés: 船越 義珍 Funakoshi Gichin; Yamakawa, Prefectura d'Okinawa, Japon, 10 de novembre de 1868 – Tòquio, 26 d'abril de 1957) foguèt un artista marcial japonés. Considerat coma lo paire del karate modèrn, es conegut mai que mai pel fach que fondèt l'estil de karate dich shotokan.
Bibliotèca Nacionala d'Azerbaitjan

La ** Bibliotèca Nacionala d'Azerbaitjan** (en azèri: *Azərbaycan Milli Kitabxanası*), es la bibliotèca oficiala d'Azerbaitjan. Foguèt establida lo 1923 e a la siá sedença dins la capitala del país, Bakó.

## Ligams extèrnes
* Sit oficial
George Soros

thumb|250px|George Soros a la Conferéncia sus la Seguretat de Munic en 2011
**George Soros**, nascut **György Schwartz** (en ongrés: *Soros György*; 12 d'agost de 1930) es un entrepreneire, milionari e filantròp ongaroamerican. Filh de l'escrivan esperantista ongrés Tivadar Soros, venguèt famós tre las annadas 1970 per sa creacion dels hedge funds, e per sas activitats d'especulation sus las monedas e las accions que li valguèron l'escais de "L'òme que trenquèt la Banca d'Anglatèrra" en 1992 del temps de la crisi financièra sonada Dimècres Negre. 

Filantròp implicat, d'un biais que causa qualques controvérsias, dins l'evolucion dels païses de l'anciana orbita sovietica, es actualament president del Soros Fund Management. Fondèt l'Open Society Institute, que venguèt en 2010 l'Open Society Foundations, que n'es tanben president.
Gerardus Mercator

thumb|250px|Retrach de Gerardus Mercator
**Gerhard De Kremer**, mai conegut jos son nom latin **Gerardus Mercator** (Rupelmonde, Flandra, 5 de març de 1512 – Duisburg, 2 de decembre de 1594) foguèt un cartograf, matematician e geograf flamenc. Es l'autor de la projeccion que pòrta son nom, essenciala en cartografia.

A títol d'omenatge en 1935, l'Union Astronomica Internacionala donèt son nom a un cratèr lunar e puèi a l'asteroïde (4798) Mercator.
Deuteronòmi

Lo **Deuteronòmi** es lo cinquen libre de la Bíblia ebraïca o Ancian Testament e darrier de la Torah (lo Pentateuc crestian). Conten los racontes daus darriers discors de Moïses aus israelitas e lo raconte de sa mòrt, avans l'entrada dins lo País de Canaan, sus l'autra riba de Jordan. Lo nom ven dau grec τὸ Δευτερονόμιον *tò Deuteronómion* , perque forma un segond còde de leis, aprep 'queu de l'Exòde. En ebrieu se ditz דברים *Devarim*, valent a dire 'paraulas', que son los prumiers mots dau texte.
Télécom ParisTech

Télécom ParisTech (en francés *École nationale supérieure des télécommunications* o pus simplament *ENST*) es una granda escòla francesa situada a París.

## Ligams extèrnes
*  Sit web oficial de Télécom ParisTech
Libre dels Psalmes

Los **Psalmes** o **Salmes** (var. **Psaumes**, **Saumes**) (del grèc ψαλμός *psalmos*, mot que designa una melodia jogada al saltèri), tanben apelats **Psaltièr** o **Saltièr** (var. **Psautièr**, **Sautièr**...) son un libre de la Bíblia, lo primièr de la seccion dels *Ketuvim*, segon lo canon de la Bíblia ebraïca. En ebrieu se sonan ספר תהילים *Sefer Tehilim*, valent a dire "libre de las lausenjas". Dins la tradicion jusieva, lo Libre dels Psalmes es devesit, per analogia amb la Torah, en cinc libres separats per de doxologias. L'estudi textual a mostrat mantun grop de psalmes en rason de lors semblanças; las formas principalas son los imnes, los planhs individuals, los planhs collectius, las cançons de fe (), las cançons de lausenja (o mercés) individualas, los psalmes reials, los psalmes sapiencials.
Herzogenrath

**Herzogenrath** es un municipi alemand del districte d’Aquisgran, dins l’estat de Ren del Nòrd e Vestfàlia.
Levitic

Lo **Levitic** (Λευιτικός *Leuitikós* en grec ancian) es lo tresen daus cinc libres de la Torah (Pentateuc). Deu son nom au terme , preire ebrieu eissit de la tribú de Leví. Lo nom ebrieu dau libre es ויקרא *VaYikra* 'E [Dieu] apelet'. Parla daus devers sacerdotaus en Israel, soslinhant la santetat de Dieu e lo còde de vida que deu èstre observat per lo pòble per fin de venir sant. Sa finalitat es d'ensenhar los preceptes moraus e los rituaus religiós de la lei de Moïses.
Libre daus Nombres

Lo **Libre daus Nombres** (traduch dau grec Αριθμοί *Arithmoí*) es lo quatren daus cinc libres de la Torah (Pentateuc). En ebrieu se ditz במדבר *BeMidbar*, valent a dire 'dins lo desert'. Detalha l'istòria israelita de la sortida d'Egipte a l'arribada a Sinai, Qadesh-Barnea e Moab. Deu son títol aus nombrós denombraments o recensaments daus israelitas que conten. 'Queu texte abòrda daus temas variats e òm i tròba daus racontes, daus textes de leis, de las profecias e de las listas genealogicas. Un de sos ensenhaments mai importants es que lo pòble de Dieu deu agir segon la fe, fasent fisança a sas promessas. Conta lo chastic infligit per Dieu a Israel per sa desobesissença. La tradicion atribuís la paternitat dau libre a Moïses, mas las tensions e contradiccions internas dau libre, lo vocabulari emplegat e las allusions a daus evenements istorics, situan son escritura entre los segles VIII e VI avC.
.bharti

**** ("indian" en indi) es un nom de domeni generic. Es en servici dempuèi lo 8 de mai de 2015.
## Referéncias
.boats

**** ("batèus" en anglés) es un nom de domeni generic. Es en servici dempuèi lo 13 de febrièr de 2015.
## Referéncias
Guy de Maupassant

**Henri René Albert Guy de Maupassant** (castèl de Minomesnil, Tourville-sur-Arques, França, 5 d'agost de 1850 – París, 6 de julh de 1893) foguèt un escrivan francés. Demest los autors mai populars del sègle XIX, foguèt un dels creadors del conte modèrn e un mèstre de la novèla literària. Aperten a l'escòla realista, que descriu las vidas e las destinadas umanas e las fòrças socialas en tèrmes desillusionats e sovent pessimistas.

Maupassant èra lo "protegit" de Flaubert e sas istòrias son caracterizadas per una economia d'estil e un desnosament eficaç e aisit. L'accion se debana sovent durant la Guèrra Francoalemanda de 1870, ont i descriu la futilitat de la guèrra e los civils innocents que, pres dins d'eveniments que los despassan, son en permanéncias cambiats per son experiencia. Escriguèt qualques 300 istòrias cortas, sièis novèlas, tres racontes de viatge, e un volum de verses. Sa primièra publicacion, *Boule de Suif* ("Bola de Seu", 1880), es sovent considererada coma son cap d'òbra.
## Òbras
* *Boule de suif* (1880)  
* *La Maison Tellier* (1881)  
* *Une partie de campagne* (1881)
* *Une vie* (1883)
* *Mademoiselle Fifi* (1882)  
* *Contes de la Bécasse* (1883)  
* *Au soleil* (1884)
* *Clair de Lune* (1883)  
* *Les sœurs Rondoli* (1884)
* *Yvette* (1884)
* *La Parure* (1884)
* *Miss alex* (1884)
* *Adieu*(1884)
* *L'héritage* (1884)
* *Monsieur Parent* (1885)
* *Bel-Ami* (1885)
* *Contes du jour et de la nuit* (1885)
* *La Petite Roque* (1886)
* *Toine* (1886)
* *Mont-Oriol* (1887)
* *Le Horla* (1887) 
* *Sur l'eau* (1888)
Hans Sachs

thumb|250px|Representacion de Hans Sachs sus una gravadura de Michael Ostendorfer

**Hans Sachs** (Nurembèrg, 5 de novembre de 1494 – Nurembèrg, 19 de genièr de 1576) foguèt un poèta e mèstre cantaire alemand. Autor emblematic, lo compositor es lo personatge principal de l'opèra de Richard Wagner *Die Meistersinger von Nürnberg*.

## Òbras
thumb|upright|''Sämtliche Fabeln und Schwänke'', 1 (1893)

* *Der fahrende Schüler im Paradies* (1550)
* *Das Wildbad* (1550)
* *Das heiss Eisen* (1551)
* *Der Bauer im Fegefeuer* (1552)
Gustave Flaubert

**Gustave Flaubert** foguèt un escrivan francés nascut a Rouen lo 12 de decembre de 1821 e mòrt a Croisset, luòc dich de la comuna de Canteleu, lo 8 de mai de 1880. 

Prosator de primièr plan de la segonda mitat del sègle XIX, Gustave Flaubert marquèt la literatura universala de per la prigondor de sas analisas psicologicas, son sens del realisme, son agach lucid suls comportaments dels individús e de la societat, e per la fòrça de son estil dins de grands romans coma *Madame Bovary* (1857), *Salammbô* (1862), *L'Éducation sentimentale* (1869), o lo recuelh de novèlas *Trois contes* (1877).
Grop d'Ada

Lo **grop d'Ada** ò **escòla de la cort de Carlesmanhe** es un grop de manuscrichs enluminats carolingians produsit entre 780 e 814 dins l'environa de l'emperaire Carlesmanhe. Son estile es estat definit per l'istorian de l'art alamand Wilhelm Koelher.

## Estile
Lo promier manuscrich comandat per Carlesmanhe encara servat es l'Evangeliari de Godescalc, estigançat devèrs 781-783. Sembla pasmens d'aguer estat realizat a Worms puslèu qu'a la cort d'Aquisgran. La rompedura estilistica es pron fòrta rapòrt a l'enluminadura merovingiana que lo precedís. Lo grop d'Ada es estat, eu, estigançat completament a Aquisgran, au dintre de la cort imperiala. Lei manescrichs se caracterizan per una bèla influéncia de l'enluminadura antica, amb de manuscrichs provenent, probable, de Ravena. Presentan en generau de retrachs d'evangelistas de bèla dimension, enviroutats d'un bèl encastre arquitecturat.

Aquesta escòla despareisse lèu après de la mòrt de Carlesmanhe en 814. Faudrà esperar leis enfants de Loís lo Promier lo Piós per qu'una nòva escòla imperiala tòrna espelir.

En mai d'aquestos manuscrichs, d'autreis istorians apondèron a n'aquesta escòla lo vielh Psautier d'aur de la Rèina Ildegarda encuei despareissut e leis Evangèlis de Saint-Denis, provenent de la fin dau .

## Lei manuscrichs
Bèrra

## Idronims
* **[[Bèrra (Aude)|Bèrra]]** es un riu del departament d'Aude.
* **[[Berre (Droma)|Bèrra]]** es un riu del departament de Droma.

## Toponims
* **[[Bèrra (Aups Maritims)|Bèrra]]** es una comuna dels Aups Maritims.
* **[[Bèrra (Bocas de Ròse)|Bèrra]]** es une comuna de las Bocas de Ròse.
* La **[[Mar de Bèrra]]** es un estanh situat dins las Bocas de Ròse.

## Istòria
* Los **[[senhors de Bèrra]]** èran los senhors de Bèrra.
* La **[[batalha de Bèrra]]** foguèt un batalha qu'opausèt Carles Martèl als Sarrasins en 737.
Hippoliet Van Peene

thumb|250px|Hippoliet van Peene
**Hippoliet Jan Van Peene** (Kaprijke, Belgica, 1 de genièr de 1811 - Gant, 19 de febrièr de 1864) foguèt un mètge, escrivan e dramaturg flamenc. Es conegut mai que mai per son òbra *De Vlaamse Leeuw*, pareguda en 1847 que foguèt utilizada pel compositor Karel Miry per crear l’imne flamenc.
Hugo Pratt

thumb|250px|Hugo Pratt en 1989
**Hugo Pratt** (Ugo Eugenio Prat) (Rimini, Itàlia, 15 de junh de 1927 – Grandvaux, Soïssa, 20 d'agost de 1995) foguèt un dessenhaire italian. Es famós per la sèria de son personatge mai emblematic, l'aventurièr Corto Maltese.
Imata Kabua

thumb|250px|Imata Kabua
**Imata Kabua** (20 de mai de 1943) es un politician marshallés. Foguèt president de la Republica de las Islas Marshall de 1997 a 2000.
Canton de Sijan

drecha|vinheta|300x300px|Lo canton al departament de l'Aude

Lo **Canton de Sijan**, uèi canton de las Corbièras maritimas, era un canton francés del departament d'Aude dins l'anciana region de Lengadòc-Rosselhon, uèi region d'Occitània. Es comprés dins l'arrondiment de Narbona, aviá 11 comunas. Lo capluòc de canton era Sijan.

## Comunas
* Las de Cavas  
* Fulhan
* Fitor
* La Pauma
* Leucata
* La Novèla
* Peiriac de Mar
* Portèl de las Corbièras
* Ròcafòrt de las Corbièras
* Sijan
* Trelhas

## Vejatz tanben
* Cantons d'Aude
Janalhac

**Janalhac** pòt essèr:
* Janalhac, una comuna de , departament de 
* Janalhac, una comuna de , departament de
Charlotte's Web 2: Wilbur's Great Adventure

***Charlotte's Web 2: Wilbur's Great Adventure*** es un filme d'animacion d'aventuras american de 2003, e la seguida de lo filme de 1973 *[[Charlotte's Web (filme, 1973)|Charlotte's Web]]*.
Lo Grand Narbona

**Lo Grand Narbona** (*Le Grand Narbonne* en francés) es una comunautat d'aglomeracion francesa, situada dins lo departament d'Aude e dins la region Occitània, a l'entorn de la vila de Narbona.
 
Foguèt mesa en plaça lo 26 de decembre de 2002. Amassa 39 comunas e  abitants, sus un territòri de 973 km².

## Comunas membres
Comunautat d'aglomeracion Erau Mediterranèa

La ****  es una comunautat de comunas francesa, situada dins lo departament 
d'Erau.

## Composicion
Amassa 20 comunas :
*Adiçan
*Agde
*Aumas
*Beçan
*Castèlnòu de Guèrs
*Caus
*Càsols d'Erau
*Florençac
*Lesinhan de la Ceba
*Montanhac
*Nesinhan de l'Avesque
*Nisaç
*Pesenàs
*Pinet
*Pomeiròus
*Portiranhas
*Sant Ponç de Mauchins
*Sant Tibèri
*Torbes
*Viàs

## Veire tanben
* Intercomunalitats d'Erau
* Arrondiments d'Erau
* Comunas d'Erau

## Nòtas
Ventenac

**Ventenac** pòt  designar:
***[[Ventenac (Arièja)|Ventenac]]** una comuna occitana d'Arièja.
***[[Ventenac Cabardés]]**  una comuna occitana de Cabardés dins Aude.
***[[Ventenac (Menerbés)|Ventenac]]**  una comuna occitana de Menerbés dins Aude.
Rei de Tailàndia

Aquesta es la lista dels monarcas de Tailàndia.
## renhat de Tonburi
L'unic rei de Tonburi foguèt Taksin.

## Dinastia Chakri (1782 fins a uèi)
100px|right|Simbolo di Chakri dinastio.

## Vejatz tanben
* lista dels primièrs ministres de Tailàndia
Montcuc de Carcin Blanc

**Montcuc de Carcin Blanc** es, dempuèi lo 1èr de genièr de 2016, una comuna novèla occitana situada en Carcin, dins lo departament d'Òlt, en region d', ancianament en Miègjorn-Pirenèus. Es nascuda del regropament de las cinc comunas de Bèlmontet, Lebrèlh, Montcuc, Senta Crotz e Valpronda.

## Geografia

## Toponimia
Veire a Bèlmontet, Lebrèlh, Montcuc, Senta Crotz e Valpronda.

## Istòria
La novèla comuna es efectiva dempuèi lo 1èr de genièr de 2016, çò que cambièt las cinc comunas ancianas en « comunas delegadas », que l'arrestat del 20 d'octobre de 2015 ratifica lor creacion. Lo capluòc es fixat a Montcuc  .

En mai de 2020, las comunas delegadas foguèron suprimidas .

## Administracion

## Demografia
Per l'evolucion demografica abans 2016, veire a Bèlmontet, Lebrèlh, Montcuc, Senta Crotz e Valpronda.

2017: 153 174 1200 65 114 total 1706

## Lòcs e monuments
Veire a Bèlmontet, Lebrèlh, Montcuc, Senta Crotz e Valpronda.

## Personalitats ligadas amb la comuna
Veire a Bèlmontet, Lebrèlh, Montcuc, Senta Crotz e Valpronda.

## Veire tanben
* Comunas d'Òlt
* 
* L'occitan de Carcin

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Diccionari General Occitan

Lo **Diccionari General Occitan Cantalausa** es un diccionari en occitan, òbra de Loís Combas. 

Foguèt publicat en 2002 per Edicions Cultura d'Òc. A mai de 100.000 intradas e 200.000 definicions e 1.056 paginas e es lo primièr diccionari occitan que las definicions son tanben en aquela lenga.

Incorpòra totes los mots dels anteriors diccionaris de Frederic Mistral e Loís Alibèrt en i apondent de paraulas nòvas e neologismes de tota sòrta. La majoritat d'intradas son en dialècte lengadocian, mas i apareisson tanben de mots pròpris d'autres dialèctes. L'autor, Loís Combas, mai conegut coma Joan de Cantalausa, i consacrèt vint ans de la siá vida e lo dediquèt als occitanistas e catalanistas de tot lo mond.

## Edicion de Miquèl Joffre
Al sègle XXI, l'ensenhaire roergàs Miquèl Joffre publiquèt una edicion aumentada, consultabla liurament en linha sul sit del Grelh Roergàs, que corregís los errors de Combas e aumenta d'informacions dels lexics de Josiana Ubaud e d'autres.

## Nòtas


## Ligams extèrnes

*Diccionari general occitan de Cantalausa. Edicion aumentada en occitan e en francés per Miquèl Joffre
*
Frédéric Bazille

**Jean Frédéric Bazille**, nascut lo 6 de decembre de 1841 a Montpelhièr, e mòrt al combat lo 28 de novembre de 1870 a Beaune-la-Rolande (Loiret), foguèt un pintre impressionista occitan.
Vincent Mériton

**Vincent Mériton** (Victòria, 20 de decembre de 1960) es un òme politic de las Seichèlas. 

Lo 28 d'octobre de 2016 ven vicepresident de la Republica.
.basketball

**** ("basquetbòl" en anglés) es un nom de domeni generic. Es en servici dempuèi lo 19 d’octobre de 2016.
## Referéncias
Michel Aoun

**Michel Naim Aoun** (n. 1935) militar (general) de religion crestiana maronita, foguèt lo president de Liban de 2016 a 2022.
Frede Jensen

**Frede Jensen** (1926-2008) èra un filològ romanista e universitari danés que faguèt la mai granda part de la carrièra als Estats Units.
Especialista reconegut de las lengas romanicas e notadament de l’occitan ancian, escaisnomat "lo Bescherelle de l’ancian occitan", publiquèt una sintaxi de l’occitan ancian que fa referéncia.

Èra tanben afogat d'alpinisme.

## Òbras sus l’occitan
* *From Vulgar Latin to Old Provençal*. University of North Carolina Press, Studies in the Romance Languages and Literatures, No. 120, 1972. 97 pp.
* "Provençal cor and “cors:” A Flexional Dilemma". *Romance Philology* 28.1 (1974). pp. 27-31. 
* *The Old Provençal Noun and Adjective Declension*. Odense University Press, Études romanes de l'Université d'Odense, Vol. 9, 1976. 177 pp.
* *Provençal Philology and the Poetry of Guillaume of Poitiers*. Odense University Press, Études romanes de l'Université d'Odense, Vol. 13, 1983. 374 pp.
* *The Syntax of Medieval Occitan*. Tübingen: Max Niemeyer Verlag, *Beihefte zur Zeitschirft für romanische Philologie*, Vol. 208, 1986. I-VII. 431 pp.
* *Syntaxe de l'ancien occitan*. Tübingen: Max Niemeyer Verlag, *Beihefte zur Zeitschift für romanische Philologie*, Vol. 257, 1994. 404 pp.
* *Troubadour Lyrics. A Bilingual Anthology*. New York: Peter Lang Publishing, Studies in the Humanities, vol. 39, 1998, 593 pp.
* *A Comparative Study of Romance*. New York: Peter Lang Publishing, Studies in the Humanities, vol. 46, 1999, 446 pp.
* *Syntaxe de l'ancien occitan*. Berlin, Boston: Max Niemeyer Verlag. Reprint 2010. ISBN: 978-3-11-093614-8. DeGruyter Online.
* *The Syntax of Medieval Occitan*. Berlin, Boston: Max Niemeyer Verlag. Reprint 2015. ISBN: 978-3-11-093614-8. DeGruyter Online.

* Kathryn KLINGEBIEL. "Bibliographie linguistique de l’ancien occitan. Premier supplément", *Revue de linguistique romane* 51 (1987) pp. 501-516.
Sent Pau e Flaunhac

**Sent Pau e Flaunhac**, es, dempuèi lo 1èr de genièr 2016, una comuna novèla carcinòla, situada dins lo departament d'Òut e la region d', ancianament en Miègjorn-Pirenèus. Es nascuda del regropament de las doás comunas de Sent Pau de Laubreçac e Flaunhac, lo capluòc.

## Geografia

## Toponimia
Veire a Sent Pau de Laubreçac e a Flaunhac.
## Istòria
La novèla comuna es efectiva dempuèi lo 1èr de genièr 2016, çò que càmbia las doás comunas ancianas en « comunas delegadas » e l'arrestat del 29 de decembre 2015 ratifica lor creacion . Lo capluòc es fixat a Flaunhac.

## Administracion

## Demografia
* Per l'evolucion demografica abans 2016, veire a Sent Pau de Laubreçac e a Flaunhac.

## Lòcs e monuments
Veire a Sent Pau de Laubreçac e a Flaunhac.
## Personalitats ligadas amb la comuna
Veire a Sent Pau de Laubreçac e a Flaunhac.
## Veire tanben
* Comunas d'Òlt
* 
* L'occitan de Carcin

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Districtes de la Còsta d'Evòri

Lo **districte** es una anciana division administrativa de la **[[Còsta d'Evòri|Còsta d’Evòri]]**. Creats en 2011 per dessús de las regions, los districtes son suprimits en 2014.

Las 31 regions èran agropadas dins 12 districtes. Existisson tanben 2 districtes autonòms, Abidjan e Iamossocro, que son ara al meteis nivèl que las regions.

Son tornats creats en 2021 coma districtes autonòmes.

## Referéncias
François Gabart

thumb|right|François Gabart en 2013.
**François Gabart** (nascut lo 23 de març de 1983 a Saint-Michel-d'Entraygues (Charanta)) es un navegador francés. Ganhèt en 2013 l'espròva en solitari : Vendée Globe.

## Carrièra
*Ganhaire de Vendée Globe 2012-2013
*Ganhaire de Route du Rhum en 2014
*Ganhaire de Transat Jacques Vabreen 2015 (amb Pascal Bidégorry)
Fraire dels ors

***Fraire dels ors*** (originalament en anglés: *Brother Bear*) es un filme d'animacion american producha per Walt Disney Feature Animation e sortit en 2003. Es le 44e filme de la seria *Walt Disney Animated Classics*.
Institut supérieur international du parfum, de la cosmétique et de l'aromatique alimentaire

L’**Institut supérieur international du parfum, de la cosmétique et de l'aromatique alimentaire** (*ISIPCA*) es una granda escòla francesa situada a Versalhas.

## Ligams extèrnes
* Sit web oficial de l'ISIPCA
Lista dels primièrs ministres de Tònga

220px|thumb|Blason de Tònga.
Aquesta es la **lista dels [[primièr ministre|primièrs ministres]] de [[Tònga]]** de 1876 fins a uèi.

## Nòtas
Mar de Ross

La **mar de Ross** es una baia prigonda de l'ocean austral que borda lo continent Antarctic entre la tèrra de Marie Byrd a l’est e la tèrra de Victòria a l’oèst.
Banjar (lenga)

Lo **banjar** (**bahasa banjar)** es una lenga austronasiana parlada en Indonesia, dins lo Sud-Èst de l'Illa de Bornèo mas tanben en Malàisia e dins la rèsta de l'Indonèsia (diaspora).

## Vocabulari
Comparason entre lo banjar e l'indonesian:

## Referéncias


## Bibliografia

*  Hudson, Alfred B., *The Barito Isolects of Borneo. A Classification Based on Comparative Reconstruction and Lexicostatics*, Data Paper: Number 68, Ithaca, Department of Asian Studies, Cornell University, 1976.
País de Belvés

**País de Belvés** (*Pays de Belvès* en francés) es, dempuèi lo 1èr de genièr 2016, una comuna novèla occitana situada en Perigòrd, dins lo departament de Dordonha, en region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània. Es nascuda del regropament de Belvés e de Sench Amand de Belvés.

## Geografia

## Toponimia
Veire a Belvés e Sench Amand de Belvés.

## Istòria

## Administracion

## Demografia
Per l'evolucion demografica abans 2016, veire a Belvés e Sench Amand de Belvés.

## Lòcs e monuments
Veire a Belvés e Sench Amand de Belvés.

## Personalitats ligadas emb la comuna
Veire a Belvés e Sench Amand de Belvés.

## Veire tanben
* Comunas de Dordonha

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Simon Cambolas

**Simon Cambolas**, nascut lo 2 de julhet de 1760 à Sent Ginièis d'Òlt, mòrt lo 19 de genièr de 1840 a Riam, es un òme politic francés, deputat pendent lo periòde revolucionari francés a la Convencion nacionala.

## Biografia
Nebòt de l’abat Rainal que lo crida près d'el a París, Cambolas parcorriguèt, jol cobèrt d'una mission diplomatica secrèta, l’Euròpa entièra (Angletèrra, Saxe Gotha, Prússia, Soïssa) en companhiá de son oncle en quista de nòu elements a portar a l’*Istòria de las doas Índias*.

Mercand a l’epòca de la Revolucion, ven oficièr municipal e elegit, en setembre de 1792, deputat del departement d’Avairon a la Convencion nacionalq, ont votèt la mòrt del rei.

Lo 5 de març de 1793, faguèt un rapòrt las colonias, après foguèron declaradas en estat de guèrra amb l’Angletèrra. Opausat al partit de la Comuna, defendèt los Girondins lo 31 de mai de 1793, s’auça contra lo movement organizat dins París pels Montanhards, provòca de recercas contra los autors de l’insurreccion, e faguèt lo 6 de junh, una vigorosa sortida contra lo comitat revolucionari de la Comuna qu’accusa de se permetre una infinitat d’arrestacions illegalas. Pasmens, foguèt pas compres dins los actes d’accusacion lançats alara contra los enemics de la Montanha, passa quitament al Conselh dels Cinc Cents, e ne sortiguèt le 20 de mai de 1797 per paréisser pas mai sus la scèna politica enseguida.

## Fonts
* « Simon Camboulas », dans Robert et Cougny, Dictionnaire des parlementaires français, 1889 &#x5B;détail de l’édition&#x5D;  
* Étienne Psaume, *Biographie moderne, ou galerie historique, civile, militaire, politique, littéraire, judiciaire*, , Paris, A. Eymery, 1816, p.&nbsp;225.
* Marc de Vissac, *Les Révolutionnaires du Rouergue : Simon Camboulas*, Riom, Édouard Girerd, 189.

## Veire tanben