open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Perry Christie

**Perry Gladstone Christie** (Nassau, 21 d'agost de 1944) es un avocat e òme politic de las Bahamas que foguèt primièr ministre de las Bahamas entre 2002 e 2007.

## Biografia
[180px|thumb|Christie amb l'anciana secretària d'estat americana [Condoleezza Rice]]
**Perry Christie** un avocat de las Bahamas, foguèt probablament lo politician mai jove qu'arribèt al Senat, que venguèt senador en novembre de 1974, doncas quand aviá pas que 30 ans.
Béla Bartók

**Béla Bartók** (Nagyszentmiklós, 25 de març de 1881 - Nava York, 26 de seteme de 1945) que ho un pianista e compositor ongrés de musica classica deu sègle XX. La soa musica que s'inspira de la musica folclorica; qu'ei considerat, suu plan analitic, com un deus fondators de l'etnomusicologia.

Que neishó dens ua familha de musicians en bèth vàder mainatge precòç autan com pianista com compositor. Qu'estudiè a l'Academia Reiau de Budapest.
Emiliano Figueroa Larraín

**Emiliano Figueroa Larraín** (1866-1931) òme politic foguèt president de Chile en doas ocasions: entre lo 6 de setembre e lo 23 de decembre de 1910, e entre 1925 e 1927.
Julia Clari

**Maria Julia Clari** (*Marie Julie Clary* en francés) (Marselha, 26 de decembre de 1771 – Florença, 7 d'abrial de 1845), molher de Josèp Bonaparte, foguèt princessa de l'Empèri Francés, reina de Nàpols (1806-1808) e reina d'Espanha (1808–1813).

Èra la filha de Francés Clari, un ric mercant de seda de Marselha (1725–1794) e de Ròsa Somís (1737–1815), e sòrre de Desirada Clari, reina de Suècia.

Aguèt tres enfants amb Josèp Bonaparte :
* Julia Josefina (1796-1796).
* Zenaïda (1801–1854), maridada en 1822 amb Carles Lucian Buonaparte (1803–1857).
* Carlòta (1802–1839), maridada en 1829 amb Napoleon Loís Buonaparte (1804–1831), un brèu moment rei d'Olanda en 1810.

Anèt pas jamai en Espanha del temps que son òme i regnava. I foguèt escaissada *la Reina Intrusa*.
Justine Lévy

**Justine Lévy** (nascuda lo 27 de setembre de 1974 en França) es una escrivana francesa, filha del filosòf e escrivan francés Bernard-Henri Lévy e d'Isabelle Doutreluigne.

Estudièt la Filosofia a París e trabalhèt coma legidora per las edicions Calmann-Lévy  e edicions Pauvert pendent nòu ans. Trabalha ara per un grand ostal d'edicion. 

En 1995, se maridèt amb Raphaël Enthoven, lo filh de Jean-Paul Enthoven (lo melhor amic de son paire). En 2000 son òme partiguèt amb Carla Bruni (que n'es lo paire del filh). 
Conta sos malastres sentimentals dins *Rien de grave*.

Viu ara amb l'actor Patrick Mille ("Chico") e an una filha, Suzanne (2004).

## Bibliografia
* *Le Rendez-vous*, Plon, 1995 
* *Rien de grave*, Stock, 2004
Cazac

Lo **cazac** (autonim: Қазақ тили, *qazaq tili*; en alfabet arabi: قازاق تىلى) es una lenga turquesa parlada essencialament en Cazacstan e dins de païses vesins.

Se pòt escriure amb l'alfabet cirillic (en i apondent 9 letras: Ә, Ғ, Қ, Ң, Ө, Ұ, Ү, Һ, İ), amb l'alfabet latin modificat, o amb l'alfabet arabi tanben modificat.

## Correspondéncia de las grafias
Arres

**Arres** ei un municipi dera Val d'Aran en eth terçon de Lairissa. Dividit en dus pòbles, Arres de Jos (on es eth sèti deth municipi) e Arres de Sus, s'atròba essenciaument sus era riba dreta de Garona (Era Bordeta ei sus era riba esquèrra).

## Istòria
Era glèisa parroquiau de Sant Joan ei enter Arres de Jos e Arres de Sus. Data de cap a 1816 o 1817.

### Toponimia
*Arres* es atestat en 1298. En espanhòl s’escriu *Arrés*.

### Conses (Alcaldes)

|-
| align="left"| 1995 || - ||align="center"| Pere Castet Farré || CiU / CDA
|-
| align="left"| 1983 || 1995 ||align="center"| Juan Josep Cortes Abella || Independent
|-
| align="left"| 1979 || 1983 ||align="center"| Eduard Castet Monge || Independent

## Politica
Eleccions de 2023: CDA se guanhe es tres regidors.

Eleccions de 2019: er ajuntament a 3 còssos o regidors. CDA se guarde eth municipi.

Eleccions de 2015:L'ajuntament a 3 còssos o regidors.

Eleccions de 2011:

## Administracion
Eth caplòc ei eth pòble d'Arres de Jos. 

## Demografia
Era populacion ei de  abitants ().

Populacion des pòbles en :

* Arres de Jos: 
* Arres de Sus: 
* Era Bordeta: 

## Eraudica
Arres a dus escuts, un quadrilaterau a la mòda catalana, un normau segontes era tradicion aranesa.

Escut_Aranés_d'Arres.svg|Escut d'Arres
Escut d'Arres (Val d'Aran, Occitània).png|Escut catalan d’Arres


## Ligams extèrnes
* Siti oficiau deth municipi
* Ficha estatistica IDESCAT
* Toponimia deth municipi d'Arres

## Referéncies
Bausen

**Bausen** ei un municipi ath Nòrd Oèst dera Val d'Aran, en eth terçon de Quate Lòcs.

Eth municipi compren tanben eth nuclèu de Pontaut e eth lòc fronterer despoblat d'Eth Pònt de Rei.

Eth vilatge, sus ua costièra, se religa ara carrièra de Vielha per ua pista horestau. Era glèisa parroquial actual de Sant Pèir estot construta probablement ath s. XVIII (l'antica, dedicada a Santa Eulàlia, ère emplaçada devath eth nuclèu actuau). Ath costat deth portau i a ua estela cinerària romana esculturada.

## Demografia
Era poblacion ei de  abitants ().

Poblacion des vilatges en :

* Bausen: 
* Pontaut: 

## Istòria
En 1823 un grand encendi destrusiguèt era quasi totalitat deth pòble (lhevat era glèisa).

Abans 1984 er ortografia oficiau ère *Bausén* (catalan).

### Conses (Alcaldes)

|-
| align="left"| 2023 || 2027 ||align="center"| Alidé Sans Mas || Aran Amassa
|-
| align="left"| 2019 || 2023 ||align="center"| José Antonio Barés Martín || CDA-PNA
|-
| align="left"| 2015 || 2019 ||align="center"| Veronique Marie Noelle Fontan || UA
|-
| align="left"| 1991 || 2015 ||align="center"| Eugenio Ochoa de Alda Rodríguez || CiU / CDA
|-
| align="left"| 1987 || 1991 ||align="center"| José María Amiell Redonets || Independent
|-
| align="left"| 1983 || 1987 ||align="center"| Eugenio Ochoa de Alda Rodríguez || AP
|-
| align="left"| 1979 || 1983 ||align="center"| Didac Toldra Rodon || CiU
 
 
## Politica

L'ajuntament a 3 còssos o regidors.

Eleccions de 2019:

Eleccions de 2015:

Eleccions de 2011:

## Eraudica

**Blasonament:** De gules, dues claus (d’Aran) passades en aspa damb es dents dejós que guarden tà dehòra, era d’aur en banda e era d’argent en barra. Timbrat damb corona dubèrta deth sègle XIV des reis d’Aragon.

## Ligams extèrnes
* Siti oficiau deth municipi
* Ficha estatistica IDESCAT

## Referéncies
Juan Antonio Iribarren

**Juan Antonio Iribarren Cabezas** (1885-1966) militar e òme politic foguèt president de Chile entre lo 17 d'octobre e lo 4 de novembre de 1946.
Orthonectida

L'embrancament dels **Orthonectida** compren sonque un trentenat d'espècias parasitas d'invertebrats marins.

## Classificacion
Orthonectida Giard 1877 
*Rhopaluridae Caullery 1961 
**Rhopalura Giard 1877 sinonim Prothelminthus Jourdain 1881
**Intoshia Giard 1877	
**Ciliocincta Kozloff 1965	
**Stoecharthrum Caullery & Mesnil 1899	
Heteronectida Hartman 1925 
*Pelmatosphaeridae Caullery 1961 
**Pelmatosphaera Caullery & Mesnil 1904

## Referéncias
* Giard, E., "The Orthonectida, a new class of the phylum of the worms" *Quart. J. Microsc. Sci.*, 1880 n.s. 20: 225-240
* Hanelt B, Van Schyndel D, Adema CM, Lewis LA, Loker ES, "The phylogenetic position of Rhopalura ophiocomae (Orthonectida) based on 18S ribosomal DNA sequence analysis", *Mol Biol Evol.* 1996 Nov;13(9):1187-91
Les (Val d'Aran)

**Les** (en catalan: *Lés*) ei ua vila e municipi dera Val d'Aran, en eth terçon de Quate Lòcs, ath marge deth riu Garona. Ei era sola localitat dera Val damb eth títol de Baronia.

Les ei conegut per era sua tradicion deth Haro, un tronc d'avet que, plantat sus era plaça deth vilatge, ei cremat era nueit de Sant Joan. Cinc dies mei tard, per Sant Pèir, se hè era quilhada, que ei era plantada deth haro qui's cremarà l'an d'après.

  *Eth haro de Les*

## Demografia
Era poblacion ei de  abitants ().

## Politica
Eleccions de 2015:

Eleccions de 2011:

## Eraudica
**Blasonament:** D’azur, ua tor d’aur, maçonada e dubèrta, damb dus leons quilhadi, d’argent, un en cada costat, afrontadi, susmontada damb corona de baron. En punta, era clau d’Aran, alterada, en faisha. Timbrat damb corona dubèrta deth sègle xiv des
reis d’Aragon.

## Patrimòni

* Castèth de Les
* Çò de Jèp de Montoya
* La Baronia de Les
* Sant Blasi de Les

## Personalitats ligades ath municipi
* Maria Pilar Busquets (1937), escrivana e Sindica dera Val d'Aran (1991-1993).
* Jèp de Montoya (1959), escrivan e president der Institut d'Estudis Aranesi.
* Francés Boya Alòs (1960), escrivan e Sindic dera Val d'Aran (2007-2011).
* Jusèp Boya (1960), istorian e director generau deth patrimòni dera Generalitat de Catalonha

## Ligams extèrni
* Siti oficiau deth municipi
* Informacion dera generalitat
* Ficha estatistica IDESCAT
Trilobozoa

Los **trilobozoaris** (***Trilobozoa***), es a dire los «&nbsp;animals de tres lòbes&nbsp;», fòrman un  d'animals arcaïcs, apareguts dins lo biotòp d'Ediacara. Se caracterizan per una simetria ciclica d'òrdre 3.

Los pus ancians d'entre eles, los Albumaresidae e los Tribrachididae, avián l'aparéncia de coissins circulars.

## Ligams extèrnes
* Palaeos Trilobozoa
Puèi de Coma

Lo **Puèi de Coma** es un volcan estint d'Occitània, en Auvèrnhe, dins los monts Domas e lo Massís Centrau. Se situa a quauques quilomètres a l'oèst de la vila de Clarmont-Ferrand. Son altitud es de  mètres.
Bossòst

**Bossòst** ei ua vila occitana e municipi dera Val d'Aran, en eth terçon de Quate Lòcs. Situat a 710 m d'altitud e ena riba esquèrra de Garona, comptave  abitants en .

D'interès ei era glèisa romanica d'Era Assompcion de Maria, deth sègle XII.

## Geografia
Aucupe un terrenh accidentat pes contrafòrts dera sèrra que separe era Val d'Aran dera val de Luishon, en es quaus s'encastren, en tot sauvar un desnivèu de 1200&nbsp;m, es afluents dera Garona pera quèrra (arrisses de Peira-ròia, Casteràs, de Marra, de Casteths), e pera sèrra de Montlude, er arriu de Margalida pera dreta. 

Era vegetacion naturau (bòsqui de avet, de hèsqui e, as solanes, de roure de huelha grana) aucupe era major part deth tèrme. Era explotacion forestau e era ramaderia son es bases economiques tradicionaus. 

Eth 1980 i auie 351 a conreades, mès des 80% prats, e la rèste milhòc, farratge e truhes. I a vacum e ovin. Es mines de blenda de Margalida non son espletades actuauments. I a dus ressèqui, ua planta elaboradora de productes leitèrs e ua centrau electrica. 

Era proximitat deth balneari de Banhères de Luishon convertic era vila en lòc d'ostiuatge dempús deth començament deth s XX; actuauments ei eth tresau centre toristic dera Val d'Aran. 

Era vila, ar arribatge esquèr de Garona, ei plaçada ath pè deth castèth de Bossòst o era Castèra, fortificacion medievau arroïada. Siguec un centre mercadèr deth baish Aran e eth caplòc deth terçon o alcaldia de Bossòst. Era glèisa parroquiau dera Assompcion, romanica, ei deth s XII; a planta rectangulara, damb tres naus e tres absides.

## Demografia
Era poblacion ei de  abitants ().

## Istòria
### Conses (Alcaldes)

|-
| align="left"| 2023 || 2027 ||align="center"|  Montse de Burgos Barbé || VVB
|-
| align="left"| 2015 || 2023 ||align="center"|  Amador Marqués Atés || UA
|-
| align="left"| 2003 || 2015 ||align="center"| Francisco Rodríguez Miranda || Independent puish UA-PSC
|-
| align="left"| 1991 || 2003 ||align="center"| Felip Delseny Caubet || Independent puish CDA
|-
| align="left"| 1983 || 1991 ||align="center"| Hipolito Cruces Socasau || Independent
|-
| align="left"| 1979 || 1983 ||align="center"| Francisco Berdie Peremarti || Independent

### Eleccions
Eleccions de 2015: L'ajuntament a 9 còssos.

Eleccions de 2011:

## Simbèls
**Blasonament:** D’argent, un Fènix, de sable, neishent dera Immortalitat. D’azur, bordadura siglada damb era devisa, en sable: “PULVERE SURGAM CANDIDA PURE ECCE. BOSSÒST”. Timbrat damb corona dubèrta deth sègle xiv des reis d’Aragon.

## Ligams extèrnes
* Siti oficiau deth municipi
* Ficha estatistica IDESCAT

## Referéncies
Es Bòrdes

**Es Bòrdes** (en catalan: *Les Bordes* o *Les Bordes de Castell-lleó*; en espanhòu: *Las Bordas*) ei un vilatge e municipi dera Val d'Aran, en eth terçon de Lairissa.

Abantes 1857 eth sòn nom ère *Benes, Besgos y Bordas*. De 1877 a 1982, eth sòn nom oficiau ère *Las Bordas*. De 1982 a 1984 ère *Les Bordes*.

## Administracion
Lo municipi a quate vilatges: Es Bòrdes, Benós, Begós e Arró, qui ei ua entitat municipau descentralizada.

## Istòria
En 1857 eth municipi de Benós, Begós e es Bòrdes annèxe l'ancian municipi d'Arró, e càmbie eth sòn nom en Es Bòrdes (oficiaument Las Bordas).

### Conses (Alcaldes)

|-
| align="left"| 1987 || - ||align="center"| Francés Medan Juanmartí || CiU / CDA
|-
| align="left"| 1979 || 1987 ||align="center"| Ana Maria Tomás Palmartí || Independenta

## Politica
Eleccions de 2015:

Eleccions de 2011:

## Demografia
Era poblacion ei de  abitants ().

Populacion des pòbles :
* Es Bòrdes : 179 abitants
* Benòs : 15 abitants
* Begòs : 18 abitants
* Arró : 25 abitants

## Eraudica

## Ligams extèrnes
* Siti oficiau deth municipi
* Informacion dera generalitat
* Ficha estatistica IDESCAT

## Referéncies
Norbert Ratsirahonana

**Norbert Lala Ratsirahonana** (n. 1938) jutge e òme politic foguèt president de Madagascar entre 1996 e 1997.
Rhombozoa

L'embrancament dels **Rhombozoa** compren sonque un centenat d'espècias parasitas dels rens dels cefalopòdes.

## Classificacion
Dicyemidea von Köllicker, 1882 sinonim Moruloidea & Planuloidea 
* Dicyemida van Beneden 1882
** Dicyemidae van Beneden 1882 
*** Dicyema von Koelliker 1849
*** Dicyemennea Whitman 1883 sinonim Dicyemina van Beneden 1876
*** Dicyemodeca Wheeler 1897 sinonim Pleodicyema Nouvel 1961
*** Dodecadicyema Kalavati & Narasimhamurti 1980	
*** Pseudicyema Nouvel 1933	
** Kantharellidae Czaker 1994 
*** Kantharella Czaker 1994
* Heterocyemida van Beneden 1882 
** Conocyemidae Stunkard, 1937
*** Conocyema van Beneden 1882
*** Microcyema van Beneden 1882

## Referéncias
Classificacion de Hallan
Gusargues

**Gusargues** (en francés *Guzargues*) es una comuna lengadociana situada dins lo departament francés d'Erau e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.

## Geografia

### Perimètre del territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *villa Agucianicis* (varianta : *Agusanicis*), *villa Aguzianicis* en 899, *villa de Agusanicis*, cap a 922, *S. Michaelis de Aguzanicis* en 1111, *villam de Aguzanicis* (varianta : *Agusanicis*) en 1156, 1161, 1208, *de Agusanicis*, sense data [sègle XII ?], *de Aquitanicis* en 1208, *villam de Aguztanicis* en 1208, *parrochia et decimaria ecclesie S. Michaelis de Agusanicis* en 1253, 1291, *de Agusanicis* en 1272, 1314, 1392, *Gussargues*, *Guizargues* en 1526, *de Agusanicis* en  1529, *de Aguzanicis* en 1550, *Guerargues* en 1622, *Gussargues* en 1626, *Guzargues* en 1648, *Gusargues* en 1759, *Guzargues* en 1740-60, en 1770-71 (mapa de Cassini). 

Segon Hamlin, *Gusargues* ven del gentilici latin *Acutius*, amb lo sufixe *-anicis*. Per de rasons foneticas, lo sufixe *-anicis* emplegat sistematicament per Hamlin permet pas de menar a *-argues* (*c-* davant *i* > *z*); cal remplaçar per lo sufixe *-anicos* segon Joan Pèire Chambon.

Gusargues, nom qu'a conegut una aferèsi (supression del començament), vendriá d'un nom latin d'òme, *Acutius*, o benlèu *Acusius* o *Agusius*, amb lo sufixe *-anicum* . Gusargues èra donc probablament una anciana granda proprietat antica qu'aviá per mèstre *Acutius*, o *Acusius* o *Agusius*. 
   
## Istòria

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton de Càstrias; es ara dau canton de Sant Geli dau Fesc.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Luòcs e monuments
## Personalitats ligadas amb la comuna
## Veire tanben
* Comunas d'Erau
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Pedro Varela Olivera

**Pedro José Varela Olivera** (1837-1906) òme politic foguèt president interin d'Uruguai en doas ocasions: 15 de febrier a 1 de març de 1868, e entre 1875 e 1876.
Acid3

**Acid3** es una pagina de tèst que permet de verificar lo bon seguiment dels estandards web pels navegadors web. Son especialament testats Document Object Model e JavaScript. La pagina Acid3 mòstra lo resultat en percentatge amb 100/100 se lo navegador seguís l'ensemble dels estandards. Pr'aquò l'imatge deu èsser lo meteis que l'imatge de referéncia, per vertadièrament validar lo seguiment dels estandards. Existís una fòrta diferéncia entre los navegadors actuals, per exemple Google Chrome que passa lo tèst a 100% alara que Internet Explorer 8 passa lo tèst amb un resultat de 20%.

Lo desvolopament de Acid3 a començat en abril de 2007 e foguèt acabada lo 3 de març de 2008, lo desvolopaire principal es Ian Hickson, qu'a tanben codat lo tèst Acid2. Acid2 s'interèssa puslèu a la partida CSS, mas aqueste tresen tèst Acid s'ocupa puslèu de las tecnologias modèrnas del web, utilizadas per exemple dins lo Web 2.0, coma ECMAScript e DOM Level 2. Çaquelà una partida s'ocupa tanben de SVG (qu'es un format d'imatge), XML, e de data URI. Compren mantun element de recomandacions de l'organisme W3C coma lo CSS3, mas aquesta nòrma es pas encara acabada. La màger partida del tèst Acid3 es escricha en ECMAScript (JavaScript).

## Estandards
Aqueles estandards son testats :
* DOM Level 2 Traversal (tèsts 1-6)
* DOM Level 2 Range (tèsts 7-11)
* Content-Type: image/png; text/plain (tèst 14, 15)
* <object> handling and HTTP status codes (tèst 16)
* DOM Level 2 Core (tèsts 17, 21)
* DOM Level 2 Events (tèsts 17, 30-32)
* CSS Selectors (tèsts 33-40)
* DOM Level 2 Style (tèst 45)
* DOM Level 2 HTML (tèst 60)
* DOM Level 2 Views
* ECMAScript GC (tèsts 26-27)
* Unicode 5.0 UTF-16 (tèst 68)
* Unicode 5.0 UTF-8 (tèst 70)
* HTML 4.0 Transitional (tèst 71)
* HTML 4.01 Strict
* SVG 1.1 (tèsts 74, 78)
* SVG 1.1 Fonts (tèsts 77, 79)
* SMIL 2.1 (tèsts 75-76)
* ECMAScript Conformance (tèsts 81-96)
* Data URI scheme (tèst 97)
* XHTML 1.0 Strict (tèst 98)
* HTTP 1.1 Protocol

### Navegadors

## Referéncias


## Ligams extèrnes
*Lo tèst
Ayurveda

L**'Ayurveda** (sanscrit: आयुर्वॆद, la 'sciéncia de la vida') es un sistèma de medecina tradicionala originari d'Índia, e practicat dins d'autras partidas del mond coma medecina alternativa. En sanscrit, lo mot *ayurveda* amassa los mots *āyus,* que significa "vida" e *veda*, que significa "sciéncia". Evoluent a travèrs son istòria, Ayurveda demòra un sistèma de medecina infuent en Asia del sud. La literatura tardiva de l'Ayurveda apareguèt durant lo periòde vedic en Índia. Lo *[[Sushruta Samhita]]* e lo *[[Charaka Samhita]]* foguèron de trabalhs influents sus la medecina tradicionala durant aqueste periòde. Los practicians ayurvedics identifiquèron tanben fòrça preparacions medecinalas e proceduras cirurgicalas per sonhar divèrsas infirmitats e malautiás.

L'Ayurveda es considerat coma una medecina alternativa en Occident, ont mantun de sos metòdes, coma las èrbas, los massatges, e los exercicis de iòga son mes en practica.

## Nòtas
Istòria economica

L**'istòria economica** es una especialitat de l'istòria qu'estúdia l'evolucion de l'economia. Recensa los faches economics, los ordena e ne prepausa una interpretacion amb de teorias economicas.
Besacorb

Besacorb o **Vesacorb** (en francés, **Bézacoul**) es una anciana comunautat puèi comuna de Tarn, annexada en 1833 per Telhet.

## Demografia
Evolucion demografica de la comuna de Besacorb de 1793 a 1821.



Font : *Des villages Cassini aux communes d'aujourd'hui*.

## Istòria
La comunautat de Besacorb se compausava dels vilatges e masatges de La Còsta, La Tòrta, L'Algariá, Catalan, La Molina, Besacorb, Sirvens, La Canorga, La Satjairiá, La Guiraudiá, Ban, L'Ardiá, La Bertrandiá, La Tenesa e La Bruguièra. 

Besacorb èra pas una parròquia, e per exemple lo vilatge dependiá de la parròquia de Sant Estève de Terrabusset.
La comunautat de Besacorb èra talament escampilhada qu'après la Revolucion francesa foguèt dividida en doas comunas: Besacorb e La Bruguièra de Besacorb. Puèi, La Bruguièra foguèt annexada per Marçals. En 1833, quora l'Oèst de la comuna de Paulinh se separèt d'aquela, annexèt Vesacorb que los quatre o cinc tròces de la comuna li èran enclavats dedins. Besacorb foguèc doncas engolida per la comuna novèla de Telhet sonada Telhet e Vesacorb puèi simplament Telhet. Enfin, en 1897 la comuna de Paulin venguèt Paulinhet.

## Referencias
Agurain

**Agurain** (**Sauvatèrra d'Alaba**) qu'ei ua comuna de Bascoat. Administrativament, qu'ei dens la província d'Alaba e la comunautat autonòma espanhòla deu País Basc.

## Istòria e toponimia
Segon Madoz, lo nom originau qu'èra **Hagurahin**. La comuna qu'incorpòra tanben los vilatges d’Alangua, Arrízala, Eguileor e Opacua. 
Qu'arrecebó lo nom espanhòu de **Salvatierra** de l'arrei Alfons X. En 1258 qu’i annexèn los vilatges d'Udala e Salurtegui. L’arrei Sanç IV qu’i horniscó Ocariz e Munaín. Ferrand IV e Alfons XI qu’i horniscon 15 autes vilatges (Madoz no’n da pas la lista). Lo toponim oficiau qu'estó sonque en espanhòu (*Salvatierra*) dinc a 1994. En 1996 que prengó lo nom oficiau de *Salvatierra/Agurain*. Locaument, que hasèvan servir *Salbaterra* en basco. 


[{  "type": "ExternalData",  "service": "geoline",  "ids": "Q398698",  "properties": {  "fill": "#fc3",  "stroke": "#ff1010"  }}]
Sistèma locomotor

L'estudi de l'aparelh locomotor conteng, l'estudi de l'esquelet, de las articulacions e çò qui los liga: que sia passiu (ligaments), o actiu (muscles).

## Composicion

### los [[òs]]

### las articulacions

### los ligaments

### los muscles

### los canèrs

*las artèrias: menhan la sang cap aus tishuts deu còs, despuish los ventricules cardiacs. Dens los membres, som mei muscularas qu'elasticas

*las veas: tòrnan menhar la sang cap au còr, trovam de las honsudas e de las superficaus, ende arrebòcar pas, las honsudas usan la contraccion musculara, mentre que las superficaus an valvulas

*los capilars: son la zòna d'escambi entre la sang e los tishuts

*los limfatics: amassan lo liquide extra-capilar que n'es pas passat dens la vea

### los nervis

## Lo sistèma axiau

*lo raquis

*l'articulacion temporo-mandibulària

## Lo membre toracic

*la cinta escapulara

*Lo braç

*lo cobde

*l'avantbraç

*lo punhet

*la man

## Lo membre inferior

*la cinta pelviana

*lo triangle femorau

*la cuèissa

*lo jolh

*la cama

*la cavilha

*lo pè

## Referéncias
Arrondiments de Tarn

Lo departament de Tarn compren dos arrondiments, creats en 1800 :
* Albi
* Castras

De 1800 a 1926, i aviá dos autres arrondiments :
* Galhac annexat per lo d'Albi en 1926
* La Vaur annexat per lo de Castras en 1926
Espatla

thumb|right|200px|Esquèma de l'espatla umana
thumb|right|200px|Esquèma de l'espatla umana
L**'espatla** o **cinta escapulara** es l'arradit deu membre superior, es formada de tres òs (clavicula, escapula e lo cap de l'umèrus e de cinc articulacions. Atau, ende bolegar lo membre superior, l'accion deus muscles darà un movement complèxe de totas las articulacions, pe'u biaish de flechors ventraus, extensors dorsaus, abductors lateraus, adductors mediaus e rotators.

## Las articulacions de l'espatla

* l'articulacion sternocòstoclaviculara

* l'articulacion acromioclaviulara

* l'articulacion escapuloumerala

* l'articulacion escapulotoracica

* l'articulacion sosdeltoïdiana

## Los muscles de l'espatla

* grop ventrau:
** sosclavian
** petit pectorau
** gran pectorau

* grop dorsau:
** supraespinau
** sosespinau
** petit rond
** gran rond
** gran dorsau
** subescapular

* grop mediau:
** dentelat anterior
** elevator de l'escapula
** romboïde
** trapèzi

* grop laterau:
** coracobraquiau
** deltoïde

## Lo contengut
La Bruguièra de Besacorb

**La Bruguièra de Besacorb** (o **Vesacorb**; en francés, **Labruguière-Bézacoul**) es una anciana comuna de Tarn, annexada en 1827 per Marçals.

Se situa a l'oèst de Marçals.

## Demografia
Evolucion demografica de la comuna de 1793 a 1821.



Font : *Des villages Cassini aux communes d'aujourd'hui*.

## Istòria
La comunautat de Besacorb se compausava dels vilatges e masatges de La Còsta, La Tòrta, L'Algariá, Catalan, La Molina, Besacorb, Sirvens, La Canorga, La Satjairiá, La Guiraudiá, Ban, Lardièr, La Bertrandiá, La Tenesa e La Bruguièra.

Après la Revolucion, la comunautat foguèt dividida en doas comunas: Besacorb e La Bruguièra de Besacorb, qu'èra constituida solament de La Bruguièra, tròp aluenhada dels autres masatges.

En 1827, la comuna de La Bruguièra de Besacorb es annexada a la comuna de Marçals.

## Referéncias
Quate Lòcs

Es **Quate Lòcs** ei un terçon tradicionau dera Val d'Aran, utilizat com circonscripcion territoriau entaras eleccions ath Conselh Generau. Eth son territòri correspond damb es municipis de Bausen, Bossòst, Canejan e Les. Era populacion ei de  abitants ().
## Eleccions ath conselh generau d'Aran
Eleccions de 2015:

Eleccions de 2011:
Irissa

**Irissa** o **Lairissa** ei un terçon tradicionau dera Val d'Aran, utilizat com circonscripcion territoriau entaras eleccions ath Conselh Generau. Eth son territòri correspond damb es municipis d'Arres, Es Bòrdes e Vilamòs.

Lo conselhèr de terçon ei er alcalde d'es Bòrdes Francés Medan.

Eleccions de 2011:

## Referéncies
Castièro

**Castièro** ei un terçon tradicionau dera Val d'Aran, utilizat coma circonscripcion territoriau entas eleccions ath Conselh Generau.

Resulte dera division der ancian terçon de Vielha.

Eth sòn territòri correspond damb era part sud deth municipi de Vielha e Mijaran: Vielha, Gausac, Casau, Betren, Escunhau e Casarilh.

## Eleccions
Eth terçon de Castièro elegís quate conselhèrs ath Conselh generau d'Aran.

Eleccions de 2011:

## Referéncies
Marcatosa

**Marcatosa** ei un terçon tradicionau dera Val d'Aran, utilizat com circonscripcion territoriau entaras eleccions ath Conselh Generau. Eth son territòri correspond damb era part nòrd deth municipi de Vielha e Mijaran: Vilac, Aubèrt e Betlan, Mont e Montcorbau, Arròs, Vila.

## Eleccions
Eth terçon de Marcatosa elegís un conselhèr ath Conselh generau d'Aran.

Eleccions de 2011:

## Referéncies
Montanhes araneses

***Montanhes araneses*** qu'ei er imne oficiau dera Val d'Aran. Ei ua version adaptada ara Val d'Aran der imne occitan ''Se canta''.

## Paraules oficiaus
Adoptat com imne oficiau dera Val eth 15 de deceme de 2008 peth Conselh Generau.

## Referéncies


## Ligams
* ''Montanhes araneses'' ath YouTube
Canejan (Val d'Aran)

**Canejan** ei un municipi dera Val d'Aran, en eth terçon de Quate Lòcs.
## Geografia
Municipi dera Val d'Aran, plaçat ena val de Toran, dempús der arribatge dreit dera Garona enquias nautors der estanh e des rasi de Liat.

Era part septentrionau deth tèrme, damb es elevacions des tucs de se Pans, d'era Pica e de Crabera, ei termierèra damb Comenge. Es terrens non conreats son aucupadi per prats e bòsqui. Ath delà des prats, que i son preponderants, òm i cotiva forment, segal, uerdi, milhòc, truhes, legums e bèri arbes frutèrs. Era ramaderia n'ei era principau hònt de riquesa (bestial bovin). 

I a jadiments de blenda e de zinc, e tanben de hèr e plomb, coma era Harga de Güerri. I a dues centraus electriques. Era de Pònt deth Rei profite es aigües der arriu de Toran e dera Garona ath limit damb França. Era de Toran profite es der arriu omonim. 

Era vila ei plaçada, elevada e escartada, sus era confluéncia der arriu de Toran e era Garona. Era glèisa parroquiau de Sant Joan d'Agost ei òbra dera s XIX. S'i conserven cases d'interès, coma era de Saurat (tor quarrada dera s XVI) e era de Benosa, damb ua capèla romanica. 

Eth folclòre ei encara, plan que diminuent, d'ua grana riquessa e varietat. Laguens eth tèrme i a es vilatges de Bordius, Campespin, era Cassenhau, eth Pradet, Porcingles, Sestrèr, era Mòla e Pujolà-ne-lèg, e eth pòble e santuari de Sant Joan de Toran.

## Vilatges e masatges
Es vilatges son :
* Bordius (inabitat)
* Campespín (inabitat)
* Canejan (75 abitants)
* Cassenhau, era (inabitat)
* Moron e era Mòla (19 abitants)
* Pontaut (1 abitant)
* Porcingles (6 abitants)
* Pradet, eth (6 abitants)
* Sant Joan de Toran (inabitat)

## Politica
Eleccions de 2015:

Eleccions de 2011:

## Demografia
Era poblacion ei de  abitants ().

## Eraldica
**Blasonament:** De sinòple, ua glèisa, d’argent, dubèrta, de sable. Timbrat damb corona dubèrta deth sègle XIV des reis d’Aragon.
## Ligams extèrnes
* Siti oficiau deth municipi
* Ficha estatistica IDESCAT
* Ficha estatistica MUNICAT

## Referéncies
Vilamòs

**Vilamòs** (en catalan: *Vilamós*) ei un vilatge e municipi dera Val d'Aran, e eth cap deth terçon de Lairissa.

## Administracion
Lo municipi a dus vilatges: Era Bordeta e Vilamòs. 

## Politica
Eleccions de 2015:

Eleccions de 2011:

## Demografia
Era poblacion ei de  abitants ().

## Ligams extèrnes

* Siti oficiau deth municipi
* Informacion dera Generalitat
* Ficha estatistica IDESCAT
* Carta deth municipi

## Referéncies
Economia de Gàmbia

Gàmbia a pas de ressorsas naturalas o mineralas confirmadas, e a una agricultura pauc desvolopada. Aperaquí 75% de la siá populacion depend de la cultura de la tèrra o de la creacion d'animals per subsisténcia. Las activitats industrialas principalas son lo tractament de cacauèta, de peisses, e de pèls. Lo comèrci de re-exportacion èra una activitat economica importanta, malgrat aiçò l'aumentacion de fiscalizacion del govèrn tre 1999 e l'inestabilitat de la moneda del país, lo dalasi, faguèt amb qu'aquesta activitat sofriguèsse reduccion.

Las beutats naturalas del país e la proximitat amb Euròpa ne faguèron una destinacion toristica importanta.

## Nòtas & referéncias
L'occitan a París

**L'occitan a París** es un sit dedicat a la vida occitana parisenca. Presenta las associacions que trabalhan a París per la defensa de la lenga e son espandiment. Se tròba tanben, un agenda, de ligams e un flux d'informacions sus la vida occitana en general.

### Ligams extèrnes
* Lo sit
Edyta Górniak

**Edyta Anna Górniak** (nascuda lo 14 de novembre de 1972, a Ziębice en Polonha) es una cantaira pop polonesa.

## Discografia
### Albums
* 1995 - *Dotyk*
* 1997 - *Edyta Górniak*
* 1999 - *Live'99*
* 2002 - *Perła*
* 2003 - *Invisible*
* 2007 - *E.K.G.*
* 2008 - *Zakochaj się na Święta w  kolędach* (Nadals de pel monde)

### Singles
* *Once In A Lifetime* (EDEL, 1994)
* *When You Come Back To Me* (EMI, 1997)
* *Anything* (EMI, 1998)
* *One & one* (Toshiba EMI: 1997, EMI Europe: 1999)
* *Linger* (EMI, 1999)
* *Impossible* (Virgin, 2003)
* *The Story So Far* (Virgin, 2003)
* *Whatever It Takes* (Virgin, 2003)

## Ligams extèrnes
* Sit oficial
* Forum
Economia del Vanuatu

L'economia de Vanuatu es basada principalament sus l'agricultura familiala, que sosten aproximativament 70% de la populacion. La pesca, los servicis financièrs e lo torisme, amb los mai de 167.000 visitants en 2007, son d'autres sectors essencials de l'economia. Los depauses minerals son insignificants; lo país a pas cap depaus conegut de petròli. Un pichon sector d'industrias leugièras servís lo mercat local.

La font principala d'impòstes es principalament las importacions. Lo desvolopament economic es limitat per la dependéncia de relativament paucs de produches d'exportacion, per la vulnerabilitat a las catastròfas naturalas, e per de distàncias longas dels principals mercats de consumidors.

## Referéncias
Maurice Jarre

**Maurice Jarre** (Lion, lo 13 de setembre de 1924 - Los Angeles lo 29 de març de 2009) foguèt un compositor francés de musica de filmes (200 filmes). Recebèt tres  per Lawrence of Arabia (1962), Doctor Zhivago (1965) e A Passage to India (1984). Es lo paire del compositor Jean-Michel Jarre (filh de Francette Pejot), de Stéphanie Jarre (filha de Dany Saval) e de Kevin Jarre.

## Filmografia
Louis-François Lejeune

**Louis-François Lejeune** (nascut lo 3 de febrièr de 1775 a Estrasborg, mòrt lo 29 de febrièr de 1848 a Tolosa) foguèt un pintor, escrincelaire e militar francés del Primièr Empèri. Director de l'Escòla de las Bèlas Arts de Tolosa en 1837. Primièr cònsol de Tolosa de 1841 a 1848.

## Nòtas
Carrièra Louis François Lejeune

La **carrièra [[Louis-François Lejeune]]** se trapa dins lo quartièr Compans-Caffarelli, quartièr #1 de Tolosa (atalhonatge de la novèla còla municipala). 
Se troba dins la carrièra Louis-François Lejeune:
* La federacion del Partit Socialista de la Nauta Garona
* Lo cabaret-restaurant "O Toulouse"
Economia de Zimbabwe

L'economia de Zimbabwe èra una de las pus fòrtas d'Africa, mas sufriguèt una enòrma deterioracion aprèp la presa de poder de Robert Mugabe. Dins los darrièrs ans lo caumatge arribèt a 94% e l'inflacion actualament es de 100&nbsp;000% al mes.

Lo govèrn de Zimbabwe confronta una granda varietat de problèmas economics, del temps que luta contra un deficit fiscal insostenible, una taxa de cambiament oficial superavalorada, una iperinflacion, e la fauta de bens de consum. La siá participacion a la guèrra de la Republica Democratica de Còngo entre 1998 e 2002 costèt de centenats de milions de dolars de las siás resèrvas. Lo programa de reforma agrària del govèrn, caracterizat pel caòs e la violéncia, produsiguèt de damatges dins lo sector agricòla comercial, font tradicionala d'exportacions e de devisas, e generador de 400&nbsp;000 emplecs. En mai, tornèt Zimbabwe d'exportador a importador d'aliments.

## Nòtas & referéncias
Baloard Armand Duportal

vinheta|280px|La rota del baloard.
Lo **baloard [[Armand Duportal]]**  se trapa dins lo quartièr Compans-Caffarelli, quartièr n° 1 de Tolosa (atalhonatge de la novèla còla municipala). 

Se troba dins la Carrièra Armand Duportal:
* los barris vièlhs
* lo restaurant "Michel Sarran"
* lo licèu professional Santa Maria de Sant Sarnin
Lista de las carrièras de Tolosa en francés

Aqueste article recensa las **carrièras de [[Tolosa]]** amb lor nom en francés.

## A
*Rue des Amidonniers
*Avenue de l'Ancien Vélodrome
*Boulevard d'Arcole
*Route d'Albi
*Rue Alsace Lorraine
*Route d'Agde
*Rue des Arts

## B
*Allée de Barcelone
*Impasse du Bachaga Boualem
*Rue Bayard
*Rue Bonnat
*Rue bertrand de born
*Avenue Edouard Belin
*Impasse Borda
*Rue des Bouquières
*Boulingrin
*Allée de Brienne
*Rue Bénézet
*Impasse Bénézet

## C
*Place du Capitole
*Boulevard Carnot
*Cours Dillon
*Rue de Cugnaux
*Rue Croix Baragnon
*Rue Camille Soula
*Côte Pavée
*Rue Cagire

## D
*Boulevard Armand Duportal
*Place de la Daurade
*Quai de la Daurade
*Rue de la Dalbade

## E
*Place Esquirol
*Rue du capitaine Escudié

## F
*Rue du Faubourg-Bonnefoy
*Allée Charles de Fitte
*Rue des Fontaines
*Rue Philippe Féral
*Rue du Férétra
*Rue des Filatiers
*Rue de la Fonderie

## G
*Allée Jules Guesde
*Avenue de la Gloire
*Rue des Goutisses
*Rue Geffroy Nina
*Place Raymond Grimaud

## H
*Rue Louis Hérold

## I
impasse andre campras

## J
* Avenue Jean Chaubet
* Rue de Japon
* Rue Joutx Aigues

## K

## L
*Rue Lafayette
*Boulevard Lascrosses
*Rue du Languedoc
*Rue des Lois
*Rue Théodore Gosselin dit Georges Lenôtre

## M
*Rue Mage
*Boulevard Marengo
*Rue Mas des Augustins
*Rue du May
*Rue de Metz
*Boulevard des Minimes
*Avenue des Minimes
*Allée Frédéric Mistral
*Rue Monié
*Avenue de Muret

## N

*Route de Narbonne
*Rue Notre-Dame
*Rue Ninau
*Grand'Rue de Nazaret

## O
*Place Olivier
*Rue Ozenne

## P
*Rue des Paradoux
*Rue Pargaminières
*Rue Perchepinte
*Rue Pharaon
*Rue Picot de Lapeyrouse
*Rue de la Pomme
*Rue des Polinaires
*Avenue Camille Pujol
*Rue Peyrollières
*Rue de la Pleau

## R

*Rue Jules de Resseguier
*Rue Robert
*Avenue Jean Rieux
*Rue du rempart Saint Étienne
*Rue de la République
*Rue des Regans
*Avenue de Rangueil

## S
*Rue Saint Antoine du T
*Rue Saint Félix
*Rue Saint-Rome
*Quai Saint Pierre
*Place Saint Pierre
*Rue Sainte Catherine
*Boulevard de Strasbourg 
*Chemin de la salade ponsan
*Rue stalingrad
*Rue Pierre Saliès
*Place Roger Salengro
*Allée des Sciences Appliquées

## T
*Rue du Taur
*Rue du Tchad
*Rue Tolosane
*Rue de Terre-Cabade
*Quai de Tounis
*Rue des Tourneurs

## U
*Rue de l'Union
*Rue de l'université du Mirail
*Avenue de l'URSS

## V
*Allée Francois Verdier
*Rue valade
*Rue Vélanes

## W
*Place Ernest Wallon
*Place Wilson

## X

## Y
*Rue de l'Ysalguier

## Z
*Allée des Zéphirs

## Vejatz tanben

* Lista de las carrièras de Tolosa : Carrièras de Tolosa en occitan.

### Ligams intèrnes
* Tolosa
La Mòta (Vilasiscle)

**La Mòta** o **Vilasiscle** (*Vilo-siscle* en grafia mistralenca, apelada *La Motte* segon Savartés; *Villesiscle* en francés) es una comuna lengadociana, situada dins lo departament d'Aude e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.

## Geografia
Comuna situada en Lauragués, al ras de Carcassés e de Rasés e al pè de la Malapera. 

## Toponimia
Las atestacions ancianas son : *Vilaciscla* en 1212; *La dismerie de Nostre Dame de Villesiscle* en 1293; *Decimarium Beate Marie de Villa Cisclo, …Villacisculum* en 1315; *Villa de Villesciscle* en 1317; *Villasiscla* en 1344; *Beata Maria de Villasisculo* en 1347; *Prioratus secularis et sine cura Beate Marie de Villacisculo* en 1479; *Villesische* en 1494; *Villecycle* en 1565; *Ecclesia Sancte Marie de Villa Asculo* al sègle XV; *Rectoria de Villesiscle sub invocatione beatae Mariae Virginis* en 1637; *Ecclesia parochialis Sancti Antonii, alias Beatae Mariae de Villesiscle* en 1639; *Villasiscle* en 1640; *Ecclesia Sancti Antonii de Villesiscle* en 1646; *Saint Antoine de Lamotte Villesiscle* en 1686; *La Mothe* en 1711; *Villesiscle* en 1744; *La Motte* en 1912 (en francés, del nom del castèl, segon l'abat Savartés). 
*Villa* designa las grandas proprietats ruralas a partir del sègle IV, puèi pren pauc a pauc lo sens de « vilatge ». Lo nom *Vilasiscla* es completat per un determinant escur; un derivat del vèrbe *sisclar* es improbable .
*La Mòta* presenta pas de dificultats : lo bas latin *motta*, probablament prelatin, en toponimia « autura », puèi lèu « tap natural o artificial subremontat d'un castèl » e per extension nom del castèl .
N.B Lo mot *mota*, trobat al sègle VII en Bigòrra per Virgilius Maro Grammaticus dins lo lexic d'una lenga dita *semedia*, es identificat ambe'l prelatin **motta* per Joan Glaudi Dinguirard.

## Economia
Agricultura e viticultura son la principala economia de la comuna amb la produccion de cerealas, e de vinha, AOC "Malapera".

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Véser tanben
* Comunas d'Aude

## Ligams extèrnes
* La Mòta sul site de l'Insee

## Nòtas
Tor Monumentau

200px|right|thumb|La '''Tor Monumentau''' ('''Torre Monumental''') apitada suber la plaça Fuerzas Aéreas Argentinas.
La **Tor Monumentau** (en espanhòl: **Torre Monumental**) ancianament *Tor deus Anglés* (en espanhòl: *Torre de los Angleses*) qu'ei un monument de Buenos Aires situat dens lo quartièr de Retiro bastit per la comunautat anglesa d'aquesta ciutat en commemoracion deus cent ans de l'independéncia d'Argentina (qui ho celebrada lo 25 de mai de 1910). 

Tots los materiaus e la man d'òbra que hon importats d'Anglatèrra. La soa inauguracion que ho retardada per la Primièra Guèrra Mondiala de 1914 a 1918 e per la necessitat de vueitar la plaça de las installacions d'ua companhia de gas qui non se n'anè pas qu'en 1912.

Arron de la Guèrra de las Malvinas en 1982 la tor que ho tornada batejar **Tor Monumentau** e la *plaça Británica* on e's quilhava que ho oficiaument batejada plaça Fuerzas Aéreas Argentinas (deu nom de l'armada de l'aire argentina qui's destaqué durant lo conflicte bellicós).

Durant la legislatura de Fernado de la Rúa com cap deu govèrn de la ciutat de Buenos Aires, la tor que ho restaurada e lo son ascensor modernizat entà facilitar la vesita deus toristas.

## Ligams extèrnes
*  Site oficiau de la Tor Monumentau (Torre Monumental) 
* Torre Monumental (Tor Monumentau) Google Maps
Compans-Caffarelli

[vinheta|L'esplanada Compans-Caffarelli e [Compans-Caffarelli (mètro de Tolosa)|son estacion de mètro.]]
**Compans-Caffarelli** es un quartièr de la vila de Tolosa, Occitània. Foguèt bastit dins lo centre de Tolosa entre lo baloard de Las Croses e lo baloard de la Marqueta al ras del Canal de las Doas Mars sus las ancianas casèrnas militaras del meteis nom. La construccion comencèt dins los ans 1980, per se perlongar fins a uèi en desbordar de l'autre costat dels baloards al sud e al nòrd del quartièr.

Es un quartièr d'afars amb vocacion regionala, que concentra mai de &nbsp;m² de burèus, d'ostalariás, de lotjaments. Es desseparat en dos per lo Jardin Public de Compans-Caffarelli contenent un jardin japonés.
Plaça del Capitòli

La **Plaça del Capitòli** pòt designar:
*La Plaça del Capitòli a Tolosa, Occitània (França)
*La Plaça del Capitòli a Roma, Itàlia sul puèg del Capitòli
Basilica de Sant Sarnin

La **Basilica de Sant Sarnin** es un dels edificis religioses mai importants d'Occitània, e subretot lo mai emblematic de Tolosa (Lengadòc). Es un santuari bastit per recaptar las relíquias de Sant Sarnin, avesque de Tolosa, martirizat en 250. La carrièra del Taur que mena de la plaça del Capitòli a la basilica tira d'efièch son nom de las circonstàncias del martiri, Sarnin essent estat trach per un taure furiós per çò qu'èra una rota sortissent de la vila. L'edifici sèrva 260 capitèls romanics e es lo simbòl de l'arquitectura romanica occitana. Tolosa recebiá la visita de nombroses romieus pel Camin de Sant Jaume de Compostèla, o venguts onorar las relíquias de Sant Sarnin. Sant Sarnin foguèt puèi un dels centres de pelegrinatge pus importants de l'Occident medieval. Venguèt monument istoric en 1840 e es estada inscricha al Patrimòni Mondial de l'UNESCO en 1998.

## Lo plan de la basilica
thumb|left|250px|Plan de la basilica
* 1 Pòrta dels Comtes
* 2 Arcossòli dels Comtes
* 3 Portal de l'anciana abadiá
* 4 Pòrta Mièjavila
* 5 Portal occidental
* 6 Emplaçament de las ancianas clastras
* 7 Capèla de Sant Pèire
* 8 Sacristia
* 9 Capèla del Crucifix
* 10 Capèla de las armas del Purgatòri
* 11 Capèla de l'Immaculada Concepcion
* 12 Capèla de Sant Jòrdi
* 13 Capèla del Sant Esperit
* 14 Capèla de Sant Marçal, Sant Cirgue e Santa Julita
* 15 Capèla de Santa Silvia
* 16 Capèla de la Verge
* 17 Capèla de Sant German
* 18 Autar màger
* 19 Pintura romanica: *Noli me tangere*
* 20 Cicle de la Resurreccion
* 21 Pintura representant Sant Agustin
* 22 Rèstas de pinturas: la crucifixion

## Galariá

imatge:Abside et clocher de St Sernin.jpg|Capèlas e campanal
31 - Toulouse - Basilique Saint-Sernin - Facade.jpg‎|Portal principal
imatge:Saint sernin ,toulouse ,divers point de vue 2.jpg|Absida
imatge:Toulouse, Basilique Saint-Sernin 1.jpg|Costat de pòrta Mièjavila
imatge:CeilingStSernin.JPG
imatge:Basilique Saint-Sernin Toulouse 10.JPG
imatge:Crypte de St Sernin Toulouse.jpg|Cripta
imatge:(Toulouse) - Basilica Saint-Sernin nave.jpg|La nau vista des de l'aigua.


## Nòtas
Plaça del Capitòli (Tolosa)

thumb|400px|right|La plaça del Capitòli.
La **plaça del Capitòli** (francés *place du Capitole*) es situada al centre de la vila de Tolosa, Occitània,  fàcia al Capitòli del meteis nom. 

La plaça  m² e conten pas cap de construccion levat la preséncia pel sòl d'una representacion de la crotz occitana. (vesedoira sus Google Map).
La construccion de la plaça decidida pels consols, foguèt pas acabada qu'al mitan del sègle XIX. De trabalhs foguèron menats per Jean-Pascal Virebent per uniformizar los bastiments enrodants la plaça. 
Al nòrd de la plaça se trapa la carrièra del Taur, al sud la carrièra Sant Roma e la part oèst dona sus las famosas arcadas
Sent Martin de la Guépia

**Sent Martin de la Guèpia** (*Saint-Martin-Laguépie* en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Tarn e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments
* Castèl del sègle XII bastit per lo Comte de Tolosa, es cremat per las armadas de Simon de Montfòrt tre la Crosada dels Albigeses. Foguèt restaurat per l'Associacion "Lo Vièlh Castèl" creada en 1998. Susplomba lo jonhent de Viaur e d'Avairon.

## Referéncias
Economia de Malawi

Malawi es un dels païses pus densament poblats e un dels mens desvolopats del mond que depend fondamentalament de l'agricultura. A una extension totala de 11,8 milions d'ectaras mas sonque 40% son cultivablas. L'agricultura representa gairenben 40% del PIB e 80% de las exportacions, sustot lo tabac e lo tè. Mai de 80% de la populacion viu a la campanha.

Es un país sodesvolopat amb una economia de subsisténcia e un fòrt deute extèrne fruch de la nauta dependéncia de produchs de l'exterior -compreses aliments - e de la siá escassa capacitat de desvolopar relacions comercialas favorablas. De 1992 fins en 2005, lo PIB per tèsta descreissèt, amb recuperacion de 2006 fins en 2008.

## Nòtas & referéncias
Estampariá

L**'estampariá** (gasc. **estamperia**) o **imprimeriá** (gasc. **imprimeria**) es un dispositiu mecanic que servís a copiar un tèxt o un imatge en aplicar per pression una superfícia tenchada sus un supòrt papièr o teissut. Los sistèmas mecanics utilizats foguèron assemblats d'en primièr aperaquí cap a 1440 per un orfèbre del Sant Empèri Roman Germanic nomenat Johannes Gutenberg, qu'utilizèt per aquò far una premsa de vitz ja existenta qu'èra utilizada pels vestits, rasims, etc., e benlèu per la xilografia, qu'existissiá en Euròpa ja abans Gutenberg. A l'encòp las tecnicas d'impression xilografica e los caractèrs mobils foguèron utilizats d'en primièr en China e en Corèa mantun centenats d'ans abans, mas Gutenberg èra lo primièr que desvolopèt l'estampariá en Occident. 

A la Renaissença, los metòdes d'impression basats sus la premsa de Gutenberg s'espandiguèron d'aviat d'en primièr a travèrs Euròpa tota, puèi per la rèsta del mond. Prenguèt la plaça de divèrsas tecnicas xilograficas en venir lo format de caractèrs mobils modèrnes pus utilizat, fins que siá descaçat per l'aveniment de la tecnologia offset.

### Ligams extèrnes
* Vidèo en occitan del CRDP de Tolosa: ''L’imprimeriá''
Economia de las Comòras

Las Comòras son un país paure, amb una populacion jove e en  creissença rapida, sens sistèma de transpòrt plan desvolopat e sens fòrça ressorsas naturalas.

## Nòtas & referéncias
Adralhador

thumb|Adralhador per encaminar los paquets d'informacions.
thumb|Adralhador per connectar un malhum local (LAN) a internet.
Un **adralhador** o **encaminador** es un equipament intermediari dins un malhum informatic qu'encamina los paquets d'informacions. 

La caracteristica principala d'aquestes dispositius es de seleccionar la rota mai apropriada per tornar mandar los paquets recebuts. Es a dire, encaminar los paquets per lo melhor camin disponible cap a una destinacion determinada.
Los adralhadors son de dispositius que operan al nivèl 3 del modèl OSI de referéncia. 

## Nòtas
Omosexualitat

[thumb|330px|[Enric de Tolosa-Lautrèc, las doas Amantas]][thumb|330px|right|Monument situat a [Amsterdam en omenatge als omosexuals deportats]]

L**'omosexualitat** es l'interès e l'atraccion sexuala, emocionala, romantica e afectiva entre doas personas del meteis sèxe.

Segon los periòdes e las culturas, l'omosexualitat es mai o mens acceptada o reprimida. Dins las societats occidentalas, la tendéncia va cap a l'acceptacion fins a l'obtencion dins d'unas regions d'un estatut legal (pariatge civil o maridatge amb dreches cambiadisses). Malgrat aquestas avançadas, l'omosexualitat es condemnada dins 88 païses (principalament en Africa e Orient Mejan) per de penas anant de l'empresonament fins a la pena capitala.

## Article connèxe
* Eterosexualitat
* Bisexualitat
* PACS
Estampadoira

Una **estampadoira** (gasc. *estampadera* o *imprimidera*) es un periferic d'ordenador que permet de produire una còpia permanenta de tèxts o de grafics de documents memorizats en format electronic, en los estampar sus un supòrt fisic, mai que mai lo papièr. Utilizan per aquò far de cartochas de tencha o la tecnologia lasèr.
Diego de Torres Villarroel

200px|thumb|Diego de Torres Villarroel (1694-1770)**Diego de Torres Villarroel**, (Salamanca, 1694 - Salamanca, 1770), foguèt un escrivan, astrològ e professor de l'Universitat de Salamanca e un deus escrivans màgers deu sègle XVIII espanhòu. Autor de la seuna autobiografia, *Vida, ascendencia, nacimiento, crianza y aventuras del doctor Don Diego de Torres y Villarroel* (1743, amb succedivas contunhaments).