Sant Maurise de Navacèlas

**Sant Maurise de Navacèlas** o probablament **Sant Maurise e Navacèla** (*Saint-Maurice-Navacelles* en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament d'Erau e la region d', ancianament de Lengadòc-Rosselhon.

## Geografia

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *parrochia S. Mauricii* en 1027-1032, 1038, 1097, 1107, 1114, 1116, 1122, *S. Mauricii cum villa* en 1145, *villam S. Mauricii* en 1157, *[ecclesiam] S. Mauricii cum villa* en 1162, *parrochia S. Mauricii* en 1168, 1213, *ecclesia S. Mauricii* en 1252, *S. Mauricii de Alajone* en 1393, 1484, *S. Maurici*, al sègle XVI, *Maurice* en 1622, *St Maurice* en 1648, 1740-60, 1774-75 (mapa de Cassini).
* **Sant Maurice** : *Mauritius* o *Mauricius*, nom latin, es lo cap de la legion tebana martirizat a Agaune en 286. Cap referéncia a l'element *Navacèla*, vilatge de la comuna situat a 7 km -----> **Sant Maurise e Navacèla**. Lo determinant foguèt ajustat en 1938.
### Alajon o Alajó
*Alajon* (Alajó), determinant de 1393 e 1484, representa tota la partida septentrionala de Larzac en Erau : segon Eugène Thomas (1865), se ditz Sant Miquèl d'Alajon, Lo Cròs d'Alajon, Lo Cailar d'Alajon, Sant Feliç d'Alajon; l'origina del mot seriá *Ara Jovis* « l'autar de Jupitèr », d'après un autar acavalat sus la comuna del Cròs e la de Sant Miquèl, « a 100 passes de la rota imperiala [RD 9, anciana rota de Roergue abans la construccion del camin de l'Escaleta] e sus l'embrancament que va de Sant Miquèl a Sòrbs ». Una origina *Ara Jovis* justificariá la grafia *Alajó*. Segon Gaston Combarnous, [lo] Cròs èra « dit encara d'Alajou en 1920 » (Combarnous, Revue Internationale d'Onomastique, XXIII, p. 186). *Alajon* seriá, segon Frank R. Hamlin, un tèrme preindoeuropèu **aladione* o **alaione* que se'n coneis pas lo sens. Hamlin refusa donc l'identificacion *Alajon* = *Ara Jovis*, aquò per una rason lingüistica : se l'airal coneis la dissimilacion *araire* > *alaire*, un passatge de *Ara-* a *Ala-* seriá tròp aboriu al sègle XI.
### Navacèla
Las fòrmas ancianas son : *villa que vocant nova Cella*, cap a 1005, *ecclesia S. Marie de Novacella* en 1060-1108, *villa que vocatur Novacella* cap a 1070, *villa Nova Cella*, après 1140, *capellam Beate Marie de Novacella* en 1234, *ecclesia S. Marie de Novacella* en 1252, *S. Mariae de Novacella* en 1253, *vallem de Novacella* en 1286, *de Novacella*, al sègle XVI, *Navacelle* en 1628, 1648, 1771, 1774-75 (mapa de Cassini), *l'eglise de Navacelle* en 1740-60. Se cal pas fisar a las primièiras atestacions en *nova*, perqué aquel adjectiu seriá après lo nom e perqué passa pas a *nava* en lengadocian. Lo premièr element *nava-* s'explica per la celèbra ola. *Nava* seriá un mot gallic e son sens seriá « depression del sòl, cròs entre doás montanhas ». Aquel origina gallica de *nava* fa benlèu partida de la tradicion, encara que Dauzat lo jutge preceltic, mas lo mot es absent de *La Langue gauloise*, 2003, de Pierre-Yves Lambert e de dos obratges de Xavier Delamarre, *Dictionnaire de la Langue gauloise*, 2na edicion, 2008, e *Noms de lieux celtiques de l'Europe ancienne*, 2012.
### [[Madièiras]]
Madièiras es en partida sus la comuna de Rògas, mas la glèisa es dins Sant Maurise.
Las fòrmas ancianas son : *villa Maderias*, al sègle X o XI (?), *terminio de Maderias* en 1060-1074, *desuper Maderias* en 1060-1108, *castrum de Maderiis* en 1217, *ecclesia S. Salvatoris de Maderiis* en 1252, *castri de Maderiis*, cap a 1257, *de Maderiis* en 1344, *ecclesia S. Salvatoris de Maderiis* en 1484, *Madieres* en 1622, 1648, *l'eglise de Madieres* en 1740-60, *Madieres* en 1771, 1774-75 (mapa de Cassini). Hamlin considèra que Madièiras ven del latin *materia*, « fusta », puslèu que del gentilici *Materius* emplegat sense sufixe.
Per Madièra (Arièja), Dauzat e Rostaing explican lo nom per **Materia (villa)*, la proprietat de *Materius* (nom latin). Segon Patrici Pojada, d'acòrdi amb Negre, lo meteis Madièra ven, sense certitud, del latin *matĕrĭa*, « materials, fusta (per bastir...) », benlèu amb lo sens de luòc de produccion de fusta. Per Madires (Catalonha), près de Cabrils d'Odèn, Coromines dona la meteissa explicacion.

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Luòcs e monuments
## Personalitats ligadas amb la comuna
## Veire tanben
* Comunas d'Erau
## Ligams extèrnes

## Nòtas