Lexic lemosin

Lo lemosin ten en general lo vocabulari de l'occitan amb los eventuals cambiaments fonetics del nòrd-occitan, mas a tanben de fòrmas lexicalas especificas (arcaïsmes e mots diferents de la rèsta de l'occitan) que plan sovent son comunas amb los dialèctes auvernhat e vivaroaupenc. Aqueste lexic conten de tèrmes tanben emplegats endacòm mai, pasmens los avèm pas excluses per amor de donar una mòstra de vocabulari lemosin. Nos basèm sus lo diccionari Occitan/Francés d'Ives Lavalada, ed. IEO Lemosin 2010, dont trobam extraches aquí http://al.deliquet.free.fr/Occitan/Joan-Pau_VERDIER/Joan-Paul_VERDIER_01.htmlz

D'espleitar: https://espritdepays.com/bonus/glossaire-les-mots-du-perigord.

NDR: tota esmenda, correccion o melhorament es benvengut, especialament quand ignorèm la definicion o l'existéncia d'un mot ("??") o que sèm pas segurs qu'existisca ("?").
Certans mots pòdon aver una consonanta iniciala epetentica: *g-uech* [get], *l-èsser*, *z-onte*, *v-onta*...

franc. : francesisme a evitar

Lo sufix aumentatiu -às, -assa ven -ard, -arda.

* abalhat,-da part. pass. : maucorat,-da, deçaubut,-da
* abaura: fr. (d') à présent
* abausir, 'bausir [bu 'vi] : abausir, esbalausir
* abeurat, abeurada: fr. détrempé(e)
* abeuratge m., beuratge f.?? : beuratge
* abilhar ('bilhar) v. assasonar (tanben vòl dire Vestir) 
* abinar: acoblar (sens general e sens sexual)
* abocha (d'), d'abochas? : la gòrja duberta e lo còrs virat contra terra
* abochar, abochonar (s'): acatar (s') (tanben  emplegat)
* abora (d') : d'ora, tòst
* abòrd (d') : a l'instant, tot primièr, lèu; d'abòrd que: tantlèu que; puèi que (tanben emplegat)
* abracar: fatigar grandament
* abrial (sud del Perigòrd), abriu (nòrd [abri(w)/abre], abriau: abril)
* abriar: acorcir, abracar, escodar
* acaçar (acassar? varianta de (a)catar?) : cobrir
* aca(p)tar, 'ca(p)tar (/s') : amagar, escondre; cobrir
* acelar, açalar, acialar: abrigar de la pluèja
* acelat, açalat, acialat (a l') : abric (a l'); d'amagat, d'escondon, d'agachon, d'assetons)
* acepte: aisat, facile
* achabason: terminacion
* achaptar: comprar, crompar (non seriá un francesisme: Acapte e acaptar ‘adquirir, obtenir’ com acatar ‘reverenciar, respectar, obesir’ provenon en darrièra instància d’un meteis vèrb latin captare)
* acharrau V. Charrau
* acimar: emplenar a ras
* acimat, -ada: que sa cima es elevada
* aclapir (s'): acatar (s') (tanben emplegat) ; s'esfondrar, tombar tot d’un còp, s’afojar
* aclatar (s'): acatar (s') (tanben emplegat)
* acocolar (s'): acatar (s') (tanben emplegat)
* acoconar (/s'): emmitoufler
* acossar : encoratjar
* acotar: fr. appuyer, accoter, soutenir, étayer; atteindre
* acotir, cotir: batre, maltractar, prene pels cabèls
* acotit, -ida, cotit, -ida: mesclat, -ada
* acranar (s') : se far crane, polit
* acraponhir (s'): acatar (s') (tanben emplegat)
* acropir (s'): acatar (s') (tanben emplegat)
* adir: asirar, mauvoler a quauqu'un
* adissença: asirança, òdi
* aer: èr, aire (tanben emplegats)
* aficar: pimpar??
* afinar: enganar
* aflatar: careçar
* afincar: ballar, careçar; aficar ??
* afincar (s') : s'aplicar
* aflincar v. Aficar
* afamgalir: afamar
* afolar: avortar, far avortar; destruire
* afolir: afolesir, far venir fòl
* aforchar: enforcar; fr. être à califourchon
* afortigar, afortir: afirmar, assegurar
* ageir? : ??
* agresir fr. aigrir
* agroar (s') (Prov. tanben) : acatar (s') (tanben emplegat)
* agromar, agromelar, agromelir (s'): acatar (s') (tanben emplegat)
* agromelir (s’) : se redusir, se far tot pitit en s’escondre
* agrumir (s'): acatar (s') (tanben emplegat)
* agrupir (s'): acatar (s') (tanben emplegat)
* aguir : asirar
* aguissable: aissable, fr. détestable, insupportable
* aguissença: asirança, òdi
* aicí a (/tant) (d') : fins a
* aicianta (d') : fins a
* aigafòrt: aigafòrta (tanben emplegat)
* airau: airial, fr. basse-cour
* airier: abajonièr (vaccinum myrtillus)
* aisat adj. aisit
* aisinable : propri a rendre servici, a metre a l'aise
* aisinar : aprestar, preparar, alestir
* aitanben: (a)tanben; fr. aussi bien, c'est pourquoi
* aitanpauc: tanpauc ; fr. aussi bien, c'est pourquoi
* aitanplan: tanplan; fr. aussi bien, c'est pourquoi
* aitau: atal
* aitot V. Eitot
* ajauc: fr. ajonc
* ajumbrir (s'): acatar (s') (tanben emplegat)
* alacada: fòrta plojada?
* alaidonc, 'laidonc: donc, doncas. Alaidonc que: dau temps que, mentre que
* alau: alai, ailà
* albalutz V. Orbalutz
* alha (Cruesa): alh
* alopir: assalhir; maltractar; invectivar
* aluchar : alumar (tanben emplegat)
* alulhar: cridar fòrt per far portar la votz au lonh. Alulhar de jòia: udlar, cridar, udolar plan fòrt, per mostrar la jòia
* amassar, 'massar: regropar ; atrapar, prendre (un còp)
* amodelonar: fr. antasser
* amorrar : abaissar la testa, faire mòrdre la pols
* amortesir fr. adoucir
* ancèis, ancès que : abans (oc. anc. anceis, del latin ante-ipsum)
* anchau m. : anchòia f.
* anda: tanta, sògra, mairastra; abusivament: granda, mameta
* anueit/anuèit, anuech/anuèch: auei, uei (tanben emplegats)
* apà! (de Òc-pas?) : non vòli pas!
* apautar: fr. renverser
* apetís fr. ciboulette
* aplèch [aplej] : fr. soc (de charrue)
* apoiar: fr. appuyer
* aponhar: garder, aver mestièr de quicòm; fr. répugner à faire quelque chose, tarder
* aprueismar ('prueismar, [prajmà], [(o)preimà], [apresmà], [aprowmà]): apropchar
* aquilhs (plural de 'aquel', ancian cas subjècte)
* ara. D'ara ençai: d'ara enans, d'ara en avant. V. Aura
* arair: araire
* arçà! : interj. per incitar a faire quicòm (de òr + ça)
* arcar: passar per dessús de
* arçau : arç (planta). Fiau d'arçau: fil de fèrre barbelat
* archelar: escalar. fr. escalader
* areclana: arcolan
* argiu m. : argila
* ariclana: V. Areclana
* aromaire: murtrièr?
* aromir: tuar
* arondesir fr. arrondir
* apietosir: fr. apitoyer
* arpiar: arpejar
* arreir: arrèire
* arser: ièr al ser
* asperja f. espargue
* assedrat: assedat
* artichau, artrujau m. cachofle
* assumir (s') : s'assopir
* assuausar: apasimar, adocir, calmar
* assús, a sus: sus, sobre
* atrapar de (d') : se botar de, començar de
* atrevador: endrech qu'atira; rendètz-vos
* au: o (pronom neutre)
* aubalutz V. Orbalutz
* aubrisson: arbust
* auçada: nautada
* aucha, òucha: pradèl o camp claus situat prèp de la maison, sovent près de la cort dels pòrcs, ont se los laissava
* auchard: aucat, mascle de l’aucha
* auguer, auger?? : aver
* aul: el. V. Eu
* aulana: avelana. fr. noisette
* aumalha f. bestial gròs, bèstias amb banas que fan de la charn roja per la nuridura
* aura adv. ara. Tot aura/Totaura: ara meteis, en aqueste moment; tota ara/totara (d'aquí un moment). D'aura enlai: d'ara endavant
* aures: quicòm mai, autra causa
* ausanier (comunas del sud del país de Garait, region de Sent Vauric): bois [bwej] entrò una linha que jonh Ansesme, Jòlhac e Ladapeira, e [bwi] dejós d'aquesta delimitacion)
* ausar: gausar
* ausela: ironda; femela d'auseu
* auseu: aucèl
* auvelha, ovelha n. oelha, aolha
* auvernhata: fr. litorne (grive)
* avacar: reüssir, capitar
* avalir (s') : esfondrar (s')
* avances, avanceis : abans (oc. anc. anceis, del latin ante-ipsum)
* avant que de + v. inf. : abans de
* avantier (l') : i a quauques jorns, i a quauque temps
* aver: prend lo sens d'atrapar, raubar, n'acabar amb quicòm o quauquarren, tuar
* avesar: rendre domde, adometjar; familiarizar
* avesat (d') : de costuma, d'abitud
* avisar: regardar
* ba(m)bòia, babula, babuia: nesci; estatua; petòta
* babinhon mf. menton
* babòi : original (persona estranha)
* babusar: repapiar
* bacada n. past, pasta, pastèla (pels animals). fr. patée pour les cochons
* bacar: donar la bacada
* bada-graula:?? 
* badar v. cridar
* badada: grand crit
* bafada: repais d’importáncia en quantitat
* bajar: pensar
* balada : frairiá, vòta
* balaia: escoba (tradicionala de bàlec o autra planta)
* balajar (Corresa) : escobar
* balanç: vam, eslanç
* balharc: òrdi
* balharja: òrdi de primavera
* balinjas n. f. plur.: fr. couches ou langes
* banchieron: banc pichon
* banlesar (se) : barrutlar, fr. errer
* banturla, banturle?? m. persona non seriosa (non pejoratiu)
* banturlar (se) : fr. errer; musar, perdre son temps a far quicòm? 
* barbòta: mena de sèrp non verenosa
* baraquen: fr. voyou
* barbelòta: jonquilha
* bargassar: charrar
* bargasson: que japa sens rason, que crida, que fa de bruch
* barginhar: esitar. Sens barginhar: sens esitacion, de manièra fèrma
* barja (Cruesa): partida de la granja situada au-dessús de l’estable on s'estojava lo fen e la palha
* barracat, - ada adj: barriolat, -ada
* barradís n. tèrra clausa près de la maison.
* barradissa: claus
* barrancon: barrèu d’escala o de cadièra, per ext. baston
* barrial, barriu: barril
* barrutlar: fr. errer
* bascha: fr. bâche la toile
* b-assetz: assatz; cèrts, certans (qualques)
* bàssia: aiguièra. fr. évier
* b-assuelh: asuèlh, fr. seuil (de la porte)
* batalhar, batalar?:  charrar
* baterias: batasons (tanben emplegat)
* bateusa: fr. moissonneuses-batteuse
* bauda: asnessa, borrica, Saura 
* 'bausir [bu 'vi], abausir: abausir, esbalausir
* baussuelh : asuèlh, fr. seuil (de la porte)
* beca f. vèspa
* beça, beçal, beçau, beçol, betol, betolaud, beç
* becar: fr. picorer
* becicar: far la sesta
* belier: febrièr
* belhier: febrièr
* belinament : fr. foisonnement, grouillement
* belujar (/se) : (se) bolegar
* benaise: satisfait, content
* beneisir: benesir (emplegat tanben)
* bentot: tanben
* berche: fr. édenté
* bergossa: vièlha oelha coriaç sense valor mercanta
* besenga/besinga: pauta
* besilh, besilha: causa de pas cap d'importància, pas res
* besilhar, bosilhar, far de las besilhas: bosigar, trencar, deteriorar, desgalhar, far de mala òbra
* bessicar (bercicar? breçicar?, de Brèç?) : somnolar
* bestiaria: bestiesa
* besunha, besonha: causa; obratge, afars (personals), bagatge... (tot çò qu'aparten a qualqu'un)
* b'etot, ben 'tot: benlèu
* beu (de " de) : a còp de, a fòrça de
* beu (de ~ que) :  a mesura que, a proporcion que
* beuna?, beune? : ??
* beuradenc : bevible, potable, que se pòt beure
* bevetar: beure lentament
* biau biau ! : japada mai aguda dels jounes chens
* bicanard: païsan pej.
* bicas f. pl. labras
* bicar: baisar, potonar
* bicon: poton
* bieta: bleta
* bi(n)gois (de ") : fr. de guingois
* bigòrra m. bigarraud/bigarròt, bigarroei/bigarroelh: blat d'Espanha, milhòc
* bigòs/bigoelh (bigwé) m. fr. hoyau
* bisard??, bisarde?, bisarda: bisarre, bijarre
* bilha: tronc d'un aubre
* binhet: bonheta
* biòla: bèç??, betol??
* biòla (d'un forn) : fr. charbons ardents
* bladar fr. emblaver; fig. joncher??
* bladasons : fr. semailles (du blé)
* bladin: blat negre (tanben emplegat)
* blagassar: charrar
* blanc fr. chevesne, meunier (peis)
* blanch, -a: blanc, -a
* blancha pura: aiga de vida
* blanchinhard, a: fr. banchâtre
* blandar: ?? (lo fuec)
* blesta f.: fr. écheveau
* bocanar: fa de bruch
* bochas f. pl. labras
* boda: fanga
* bodra, broda (de 'brauda'?) : fr.  crotte, boue battue; ordure
* bodrós: fug-l'òbra
* boes!: bah!
* boifar: v. Boissar
* boija, boïja [bwejjo] [buijJo] (Cruesa e endacòm mai): V. buïja
* bòina?, boina [bwejno] : bòrna
* boinar: bornar
* boïolar: faire de bofiòlas, fr. se boursoufler
* boirador [bwejra'dur] fr. instrument pour enlever la deuxième peau des châtaignes dans l'opération qui consiste à blanchir les châtaignes, instrument que l'on appelle aussi en Creuse "las tanalhas"
* boirar [bwej'ra]: mesclar, braçar, pelar las castanhas amb un boirador (aisina per las emblanquir)
* boiricin: panièr
* boiriu: redalh, fr. regain
* bois m. pl.: encastre (d'una fenèstra)
* boissar : escobar
* boisson blanc : espinalba, aubespina, jargas blanc, jargue, fr. aubépine
* bòja, bòtja (?) : saca
* bojal(h?) : fr. trou. bogalh?
* bojalar: traucar
* bolar: s'enfonzar los pès dins l'aiga e n'aver la cauçadura mòla
* bolega: fanga liquida
* bolin: panet redond
* bolit, bolhit, bulit, bulhit: olada (plat)
* boljar, bolejar: bolegar (tanben emplegat)
* bomba (a tota ~) : en córrer plan regde, plan viste
* bombar: fr.  bondir, rebondir
* bòn(n?)a: fr. marécage
* bondir: fr. gronder (bruch)
* bonhar: far trempar, macerar (varianta de Banhar qu'a aquesit un sens particular) 
* bonhat,-da : se ditz d’una frucha tròp madura, tanben de quauquaren qu’a demorat dau temps a trempar dins un liquid
* bonicon: ??
* bordairatge, bordieratge: bòria, ermitage, fr. closerie, petite métairie
* bordassar (metatèsi d'Adob(r)assar) [burdasà/durdasà] : repetaçar, fr. rapetasser V. 'do(b...)rassar
* bordier: bordièr; p. ext. logatièr
* boreta: bar(r)iòta, carriòl(a)
* borifa: fr. rombe (instrument de musica)
* borilh: borlhon, tapon (coma la nèu) ; tot pitit grun de pouvera
* bornat m., bornhon : buc (demorança de las abelhas, autrescòps facha amb la cavorna de chastenh, aura dins de caissas de fusta)
* bornha: panièr grand, naut e pregond, de palha tressada per tal de conservar la frucha
* bornhon V. Bornat
* borramesclar: mesclar totalament?
* borrar: tustar (tanben emplegat)
* borrassons: fr. langes, couches
* borricha (grafia?): bòssa, bossa (engenh de pesca)
* borricon: fr. bourriquet
* borrilh : polvera, bordilha. fr. balayures, poubelle
* borrinar : barrutlar, fr. errer
* borriqueta: saussa o sopa d'orselha
* bòsc beneit: bois
* bosar (se) : se laissar tombar coma una bosa
* boschalh : tap (de trafec rotièr)
* bòta: bota (fr. outre)
* botarèl: campanhòu
* bòtja (?), bòja : saca
* botjar: vojar fr. verser. Plòure coma qui la bòtja: Plòure a semaladas
* boreta: fr. brouette
* botareu: fr. bolet
* 'bracar V. Abracar
* braçar: remenar
* braçat (de *) : à bras-le-corps
* bradar: gelar
* bradassa: charraira, fr. barbouilleuse
* bradassar (brandassar) v. secodre; parlar a tort e a travèrs
* bradasson, bredasson: persona maladreita o brusca
* bradau adj. (tombar *) : fr. lourdement
* braga: fr. culotte
* bran: bordilha
* brancantar : barrutlar, fr. errer
* branchiera : ?? 
* brand o bram?: "sonar a brand": fr. sonner à toute volée
* brandinar: barrutlar, fr. errer
* brau: fr. lisière de terre qui sépare un champ d'un autre
* braulhós: brumós
* bravament adj. : doçament; regde; rudament
* brave, brava : bèl, bèla
* brèça [barça] : brèç
* brechar: cobrir
* brechalh (Cruesa): tapadoira
* bredilha: charraira
* brejadís: discussions, charradissa; baralha, disputa
* brejauda: sopa caracteristica del Lemosin facha de cauls e de lard (de 'brejar')
* brejon: codena del lard
* brenada: manjalha de bren amb aiga per péisser los pòrcs
* breta, bretona: vaca de lach
* bretonar: faire de grumèls
* briar (de 'breviar') : acortar
* bric de (pas *) : pas ges de; pas cap de, cap bri de
* brija (pas *) : pas brica
* brijon, brigon: miga, morcèl
* brima: molsa; bruine, crachin (que dona l'oidiom o lo mildiu als vergièrs)
* brimar: fr. bruiner; èsser atacadas las trufas pel mildiu
* bringa: femna mal bastida, una evaporada, una filha nauta e desguindada que fa pas que saltilhar e gambadar
* bringar: dançar, saltar, folastrar
* bròcha: branca secondària d'un aubre
* brochilhon: branquilhoneta
* brochon: fr. brindille
* brocon (far au "): ?? (es un jòc)
* broda: fanga
* brodir (brondir), brudir: far de brug, bronzir, bondinar, resclantir
* brodischa: branquilhon;fr. broussaille
* brostachabrit: fr. chèvrefeuille
* brosinar: brosinhar, brusinhar. fr. bruiner d'une pluie fine et persistante
* bruau (variant de bruelh?): talús
* bruchadís: bruch continu??, brejadís ??
* brucir: mòrdre, atacar a pitits còps de dents, pinçar, piunar
* bruja: bruguièra
* brujaud: fr. ajonc
* brumerlós: brumós
* brun (faire ") : faire negre/fosc. montar brun: s'escuresir lo cèl
* brundir (lat. Grundire) : bronzir, bronzinar
* bruset? bruselh?: io-io fabricat pels mainatges
* budalha: budèls de pòrc
* bufec: fr. vide (de fruit à coque: cacau, avelana...)
* buïja, buija, boïja, boija, buja, boja: pradèl (bas e umid), pasquièr, situat sovent prèp de la maison, inculte ont gaireben sempre l'èrba a creissit naturalament. Ancianament designava la bosiga. fr. terre en friche, pâtis, jachère
* buja, bruja: gèrla, jarra (cruche à huile en terre cuite vernissée, non à long col, mais à anses)
* bujandariá: fr. buanderie
* bunhet m. : aurelheta (pastisson)
* bura: de color fosc
* burgaud, bergauda (Cruesa), burgon n. : fosseron
* burrau (Cruesa): fr. babeurre
* butir: butar
* cabonhat adj. : fr. encaissé fig.??
* cacau, cacalh (de 'cascalh' ?), calau, cacòu: notz
* cacunha: automobil vièlh
* caga-menut: avar
* çaiquedelai, çai que delai: ça que la, çaquelà
* caireforcha: caireforc
* cairiá (cairia, càiria) : canton (coin de l'âtre). C(h)erchar per las cairiás : c(h)erchar, furonar pertot sens succés; caire, ròdol/ròde, parçan, comarca
* calau: notz. fr. noix V. Cacau
* caleta: fr. cosse
* calhada, calhadon, calhat (Cruesa): formatge blanc
* calhar: fr. tasser (la terre)
* calòta: sièta crosa
* camjar: cambiar
* campar (/se): quilhar, dreçar
* canaçon : fr. caleçon
* canal [conar]
* cancanar, cancanilhar: charrar
* cancaridier: fr. frêne
* canòla (Dordonha) V. Coada
* cap (pas *) Bas. Lem. : ges
* capforcha: caire
* capit: poirit (fusta)
* 'captar (/se) V. Aca(p)tar
* caquetar: charrar
* carcalin: pan gròs en corona
* carcilhar (se) fr. s’émietter?
* cardalhan??, cardalhau: tòpi, topinambor
* carolha (Cruesa): pèl d'espic de blat d'Índia
* carreu: fr. chariot
* cascavel: cadun dels torns qu'òm fa en restant suls pès e las mans sans que lo còrs tòque lo sòl
* cascavelar: avançar fasent cascavels
* cassa, casson: bocin de tèrra, ben massiu, fr. motte de terre. Durmir coma un casson : durmir coma una còça (dormir pregondament). Un casson de pan: un bocin de pan
* cassar: copar
* 'catar (/se) V. Aca(p)tar
* catissar(s'): acatar (s') (tanben emplegat)
* catura : tòrt, despit o damnatge causat a qualqu'un
* cauçar: fr. butter (la terre)
* cauças: socas (d’arbre)
* caumassa: calmàs (calor estofanta)
* cauquilhard: pelegrin
* cavalhier: gendarme
* cencena: nœud de l'écheveau; remue-ménage??
* cendrilha: fr. mésange
* censat: gaireben
* 'cepte V. Acepte
* cerèisa/cirèisa [sirèijo], cerièisa [serièijo] : cerièra
* cerv: cèrvi
* ‘chabason: terminacion
* chabeç: fr. fâne
* chablata, chabla: clujada (fr. toit de chaume)
* chabreta: siulet o cornet d'escorça de castanhièr fabricat pels goiats
* chabreu, chabròla, charbòu?, chabròt? : barreja de bolhon e de vin. "far chabreu" ajostar de vin al bolhon
* chabreulh/chabridon: cabridon
* chabròl, chabròu, chabròt? : cabiròl? , fr. chevreuil?; cabridon? 
* chabruelh: cabiròl, fr. chevreuil
* chadan: tèrra (de 'chada an')
* chadieira: cadièra
* chafre : surnom, escais(-nom)
* chafrolhar: fr. froisser
* chaine, chasne, casse, jarric, rover, rove
* chaitiu, -iva: coquin; marrit (maloneste e mauplasent) : persona malaürosa, magra e de pauc de santat, pas en fòrma
* chalelh [chonej] [tchalej] : calelh (tanben emplegat)
* chambija: rastèl
* chambon: jambon
* chamnhar, chamjar v. cambiar
* chaminaire: vagabond, sens-ostau
* chaminar: caminer; vagabondar 
* chanabon: cambe??, carbe??
* chanòla: ansa
* chantilhar v. fr. chantonner
* chanturlar: fr. ânonner
* chapalon (Cruesa): V. pelharaud
* chapdau: ensemble daus bens, la propietat (terras e bèstias)
* chapiau: fr. pignon (d'un ostal)
* chapmarteu: caboçòla, capgròs, tèsta d’ase
* chaputadís: dispute
* charavelí(s): carivari, charvarin, fr. charivari, vacarme, tapage qu'on fait aux nouveaux mariés
* charbonièra, cendrilha, senzilha, gamada, coa de panlon: chincharra, sarralhier blau, tèsta blava (blua), pimparrin, lardeireta (tots en Provença maritima), lardier Prov.; fr. mésange charbonnière
* charjant: pesant, pesuc
* charmable, eissarmable ? : fr. charmant
* charmenar: tormentar, tracassar
* charpinhadís : disputa
* charrairon: caminòl charratièr
* charrau f. : intrada d'un camp sens barrallha, facha d’entrelaç de branchas, mai granda que la cleda; barralha "à claire voie" 
* charrièra, carriera: camin o espaci libre près dels ostals ont passan o estacionan las carretas entre las bòrdas; per ext. cort de la bòria (de. basse cour)
* chas adv. en çò de; chas ieu/me…: los membres de ma familha, l'ostalada
" chaser: caire, tombar
* chasne: casse
* chassida: fr. chassie
* chastiar: castigar
* chat-martre: martra
* chat-pitoir, chat-pitoi(s),  chat-pitòer?, chat-pitair, chat-pitais? [pituej/pitòj] : catpudre, (gat-)pudís
* chat-pudent, chat-punais V. Chat-pitoir
* chatinglar v. fr. chatouiller
* chauça: cauceta
* chauchabutida: ??
* chauchar: fr. appuyer
* chaucida: caucida, mena de cardon salvatge
* chaufaliech [-et] : fr. bassinoire
* chaul d'asne (Cruesa): mena de cardon salvatge
* chaulhadura: solhadura, brutícia
* chaulhar: solhar, enlordir, embrutar; trempar
* chaumassa : calor umidosa de l'estiu
* chaumenir fr. moisir
* chaumenit, -ida: fr. moisi, -e
* chaunhar: fr. grignoter, croquer
* chaupir : atrapar, agantar
* chaupre m., charpre m. calpre (arbre)
* chavana: tempesta
* chavau: caval
* chavau dau diable: fr. bousier, lucane ou cerf-volant, faucheux; mante religieuse
* chavaujar: cavalgar
* cheita: fr. chute?? 
* cheminada: cheminèia, chaminèia, cheminièra
* chen: can, chin, gos
* cherbe f., chibre m. (Cruesa) : carbe, cambe
* chialar (Cruesa): cridar en ploramicant
* chonhar (Cruesa): V. Fonhar
* chòrta (Cruesa): veitura, automobil
* chucant: fr. boudeur
* chucar: chocar
* 'cianta: V. Aicianta
* cierge: ciri
*cima (a la  de) : au bot/cap de
* cinglan (singlan?): colòbre vèrd e auriòl
* cir(i)èja: ceriesa. V. Cerèisa
* cirie(i)r m. ceresièr
* cirèisa, cirieisa: cerièra V. Cerèisa
* citron: sòrta de cogorda de color rossèla
* clabòt (ueu *) : uòu covat e non espelit, que siá estat fecondat o pas, o que l’embrion soiá mòrt
* clachar (se) : s'amagar, s'escondre
* cladassa: fr. litorne (grive)
* clampar, clampanciar: charrar
* clampinar: ?
* clapar: per dire de borrar vivament emb las mans o ben emb una lata, o amb quauquaren de plat, de plange
* clapeta: fr. pipelette
* clapeta (far "): charrar
* clapetar: fr. claquer (de las dents)
* clardat: clartat
* clauvar: clavar
* cledier: fr. séchoir
* cledon: fr. portillon
* clessa: fr. clisse
* clocauda : fr couvée, troupe de poussins, engeance, famille
* clucas : fr. lunettes
* clucaron m. grapaud que pòrta los uòus de la fema "a pelharaud"
* cluseu: fr. fente?
* coa de patla [panlo]: ajaça, agaça
* coada, coda (Cruesa): sòrta de lòssa de fusta o metalh amb un long tudèl traucat que se pausava sus la selha per beire o versar l'aiga. ("godet à queue qui sert à puiser de l'eau dans un seau"), cassotte
* coar: fr. couver
* coatar (se) : metre sa coberta
*còbla f. : fr. couplet
* coble (un ~ de) fig. : parelh (un ~ de)
* coca: patata
* còça: soca. V. Còssa
* coçar: cercar, espepissar 
* cocorda f. cogorla
* codar: pàisser las vacas dins lo coderc
* coeijar (/se) V. Coijar (/se)
* coenh : canton
* cogasson: se ditz per lo còu darreir la testa, lo copet
* cogoiç, cogòu/cagüelh-cagoelh [kagwey] m. cogòt
* cogolha, cagolha f. cagaròl
* coguol m. fr. cocu; coguola: fr. primevère
* coia, coja: fr. courge, citrouille; gorda faita amb una coloquinta
* coijar (/se) : (/se) colcar
* colar: descendre?  o prendre una carrièra
* còl(d)re, còure (còrre) : coudrier (notat 'coorre' en un lexic)
* colenar (se) : fr. se glisser
* colidor: corredor, fr. couloir
* colier: colar. fr. collier
* coma adv. amb (exprimís l’acompanhament quand òm parla daus umans e sovent de las bèstias de la bòria)
* coma: com. (/Com) vai 'cò? : com va?
* començada : començament, començança
* conchon: fr. bassin? 
* concir (lat. concidere) : fr. abattre, accabler (la calor)
* condencionar (se) fr. se coaguler
* coneitre: conéisser
* conelha (conuelha) : conolha
* conestre: conéisser
* congièra: congèsta
* conhar: enfonzar, folrar; fig fr. glisser dans
* conòrt: auguri, presagi, opinion, esgard
* conortar (se) : regaudir, consolar, donar de coratge
* conselh (se balhar) : se donar de còr, de determinacion
* contrariós: fr. contrariant
* convidós: convidaire
* còpa : copa (de bòsc)
* còp-sec d’abòrd : fr. tout de suite, sur le champ 
* copilhar: copar en morcelets
* copinhar: tustar?
* coquerla: cocut feme
* corbe, corba adj. : corb, corba
* corcha: sièja (fr. vandoise)
* coret: corada, coradilha
* còrnabudeu(s?) : fr. culbute
* cornelha: graula
* corniòla : còl, traquea artèria, esofag
* còrsonela, còrsenela fr. scorsonère
* cortissons: pantalons corts
* cosinacuol: renouée (lit. "démangecul" planta)
* còssa: soca
* cossier, cossei (Naut Lemosin): preocupacion (gascon 'cossidèr')
* cotilhons pl. : gonèla
* coturas f. pl. : terras cultivadas de blat, de segle, de blat negre
* cramilhera fr. crémaillère
* crànher : crénher, crénger (tanben emplegats)
* craunhar: fr. grignoter, croquer
* crema f. crenta
* crochar, 'crochar: acrocar
* crochet: fr. pissenlit
* cronhar: fr. grignoter, croquer
* cròs: trauc; fr. tane (de renard etc). Cròs dau cul: anus
* crostar: enlordir
* crubir, crubrir?? (p.p crubert) : cobrir
* crum: fr. brume 
* crumor (en ") : fr. obscurci par la brume
* crussir : manjar?, devorar?
* cubertilh: tap d'ola
* cubrir: cobrir
* cueire v. còure
* cuenh: canton, fr. coin (d'un luòc)
* cujar + v. inf. : arribar a, reüssir a
* cul sus testa: fr. sens dessus dessous
* cuol [kju], cuòl ([tior] a Tula) : cul (tanben emplegat)
* cussòla: gròs pan de segla
* dadet? (Cruesa): nom afectiu donat als mainatges (de 'daret' aret?)
* daiciá, daiciant (d'aicí a/en, ent (= ont) : d'aquí a; dinc a, fins fig. (tanben: d'aicí a)
* daivoar: desautorizar, renegar, condamnar
* dalh: fr. faux
* darreir (nontronés e endacòm mai) : darrier
* dau: del (tanben emplegat)
* dausuns: qualques, certans. 'dausuns còps' : certanas vetz
* decha: ferida
* degolinar: caire gota a gota
* degolinari (far ") : fr. enlever furtivement (en jòcs d'enfants)
* degrad, degrat: grad, gra
* degreu: mal grat, despiech, pena, estat de sofrença morala
* degut: deute (tanben emplegat)
* deibrir, dreibir: dubrir
* deimai: fatigat, geinat, excedit
* delesei? delaiçai? De lai ençai? [delesej] : d'ara en avant
* deleser: fug-l'òbra, hippy
* demia, demiá f, demieg m: mièg, mièja
* dempès: V. pès (d'en ")
* denada: viure(s); argent; tropèl?
* denaut: en naut
* desbilhar, des’bilhar (se) : desabilhar
* de(s)bolar: s'enfugir
* desavenhe: desagradable, desplasent
* desboijar: esbosigar
* desboirar: desmesclar V. Boirar
* desbojar, desbotjar, desvojar? : desbanar, travolhar; recontar, decorar, cardinejar
* desbolegar: desbrolhar??
* desborrinar : esborrifar?
* desbraulhar: grafia per Desbrolhar??
* desbrundelar: desrotlar (un fial)
* deschassidar: levar la chassida (crostas dels nòunats al bòrd de las paupièras e cilhas); dobrir los uèlhs al monde; batejar.
* descranilhar: descrocar, desgafar
* descrubir: descobrir
* desdire: fr. fausser (au sens materiel)
* desei (deseir?), deser : desir; fr. désir
* desennastar: levar l'asta
* desfarda: fr. débris, rebuts
* desgaunhar: fr. faire des grimaces; rechigner; fr. vomir ?
* desgaunhat, -ada: renfrogné, ronchon
* desgoletar: fr. se dérober, disparaître
* desgorçar: netejar una broa
* desgreu: mal grat, despiech, pena, estat de sofrença morala
* de(s)guelha: fr. boucan, bombance, ribote
* desjaivar, desgeivar? : far sortir del lièch
*deslenat: fatigat
* deslurat, -ada: fr. déniaisé(e), résolu(e)
* desnant: d'aicí/d'ara en avant
* desnogalhar: dobrir un *nogalh o notz
* despetesir: fr. décrasser
* despiech (far) : contranhar, desrenjar, saubre mau
* despuei [dejpej] [despë], dempuei, : depuis 
* desraijar: desrasigar, desraiçar
* desrei: malaür, desastre, troble, desrota
* desrejar: chambiar de direccion, desviar
* dessierv: dessert
* dessós, dessot?, dessots?, dessotz?: dessota, dejós
* destombar: càser (de sa nautor); fig. desconcertar
* destrenh: fr. ménage (faire le ")
* desvarachar: desbosigar, artigar, desglevar, de(s?)gorsar, fornelar
* desversar: fr. renverser
* desviardar: fr. décamper
* desvirar : ?? 
* desvirolar: escorjar
* desvoar: renegar (qualqu'un)
* det. grand det: det gròs?. mermilhon  : det pichon. guinhaire: indèx
* deu: del (arrondiment de [Sent Irieis])
* déver: deure (tanben emplegat)
* diaures!, diatres! : diantre!
* diesena: desena
* diesenat: desenat
* dietz: dètz
* dieumenc [diòmen], dieumenche [diòmenche], dieumergue [diomerge], dieumenge [dioumejne] : dimenge (dimenge o diumenc semblan las formas majoritàrias)
* dijuòus: dijòus
* dimenir : demenir, diminuar (tanben emplegat)
* dinc a: fins a
* dindaud: dindon, dinde (Corresa)
* dindrinar: tindar 
* dispareitre, disparestre : disparéisser
* dissa(n)des n. (de */'die 'sambati/) : dissabte (de */'die 'sabat-i/ tanben emplegat [disadde])
* 'do(b...)rassar, 'dobrassar? (>adobassar) v. : petaçar. fr. raccomoder (un tissu)
* doas-tres: qualques
* doçarèl: fat, doçastre
* doler v. : dòler
* domaisela: fr. cerf-volant
* domdar v. : domesticar 
* domde : docil
* dondar v. Domdar
* dòstar: dostar, retirar
* dòuça: fr. gousse; mongeta, fr. haricot vert
* dòure, doler v. : dòler 
* dreibida, deiberta, duberta, druberta: pp. dobèrta
* d'òrs en avant: d'ara en davant
* drollichon: drollet
* drubir, drobiir, dreibir, dubrir, druebir, deibrir, ubrir : dobrir
* drucar: ??
* dueinan, d'uei un an, endueinan, en d'uei un an: l'an que ven
* dumpuèi: dempuèi  
* durbir: dobrir
* durmença: dormança, fr. somnolence
* egulhada: fr. aiguillon à boeufs
* eidredon: edredon
* eigar, aigar, eissegar, asengar v. metre en òrdre, agençar, adobar; ajustar, separar; adesar
* eimatin: aqueste matin
* einoiar: sofrir; fr. ennuyer (embêter)
* einueg: problèma, pena
* einuech adv. uèi
* einuei, ennuei (esnuei) : sofrença. V. einueg
* eiperar, esperar [eipéra] fr. attendre
* eirisseu f. jolverd
* eisanhe: avar
* eisilar: fr. glisser
* eisir: aisir??; eissir??
* eissabanit : ??
* eissabencar: eissabrancar, eissabancar?, desbrancar, (e)scabeçar
* eissaragar (grafia de verificar): esparpalhar lo fen. V. Eissigar
* eissarquiar: esfondrar, desplaçar la tèrra
* eissaurar: V. Eissurir
* eissaurelhar : assordir
* eissebrar: estrifar, entalhar
* eissegar : segar, meissonar; fig. destruire
* eisserbant: deserbant
* eisserbar: sarclar, arrancar las marridas èrbas
* eisserbatge: deserbatge
* eissicolhar (s') : cridar
* eissigar (varianta d'eissegar/eissagar: partejar en parts egalas entre personas) (/s') : esparpalhar
* eissiular: siblar, siular
* eissolent: insolent
* eissorlar: eissordar (dins lo sens d'enervar)
* eissublar, eissuflar, eissicliar (sicliar) : siblar, siular (lat. exsibilare)
* eissubir : fr. se volatiliser??
* eissufle, estufle, eschurlet, eschuflòl, eschurlòl: siblet, siulet (lemosin classic)
* eissurir v. fr. premsar, serrar, tòrcer, faire secar, fr. essorer, épreindre; agotar, fr. tarir; fig. agitar, quichar lo chuc
* eitot: tanben
* embaisse: biais, afar
* embarbolicar: embrolhar?; embarbostir?
* embrucida, embrussida: morduda, nhacada; fr. pincée
* emper adv. pasmens, totun, pr'aquò (cf. catalan 'emperò')
* emplei: emplec
* empleiar, empluiar franc. : emplegar
* emplenat, empluiat franc. : emplegat
* emplir: emplenar
* empluiar, empleiar franc. : emplegar
* empluiat, emplenat franc. : emplegat
* en per avant: aperabans
* enançar: avançar, progressar
* enautar (/s') : enauçar
* enchaiença, enchaison: escasença, pretèxte
* enclunhe: enclutge. fr. enclume
* encranilhar: encrancar
* endalh: andain. Fenar los endalhs: faner les andains
* endechar: endecar, mabolhar, abasir, abismar
* endechat, -ada: andicapat ; privat d'un o plusors dets de la man
* endonc: puèi que; alara, alavètz (en aquel moment)
* endueinan [ɛndej'nɔm]: l'an venent
* endunle, endutle: budeu emplit de charn de pòrc aprestada. Se conserva emb lo salat (charn de pòrc salada) e que se minja bulhit. fig. V. Entrule
* endurar: sofrir
* enfetós: pudent
* enfeurit,-da: enfebrit (que suefra de las feures)
* enfonilh: fr. entonnoir
* engalunchar (s'): s'installar o èsser pres dins las brancas d'un aubre
* engarçar: trompar meschantament
* engaulhar (/s') : se crotter de boue
* enginjaire: fr. inventeur
* engolar: engolir; fr. gober
* engraunhar: engraufinhar, grafinhar
* engrunar: fr. écosser, égrainer
* engueitar: gaitar, espiar
* engingar: engimbrar
* engravissa: escaravissa, fr. écrevisse
* engulhar:  conhar lo fiau dins l’agulha; conhar lo còrs dedins un vestit per s’abilhar
* eniurar: fr. enivrer
* enjagat,-ada : posicionat d’un meschant biais
* enjucar (s') : s'enjocar, se plaçar a la cima de quauquaren d'aut (aubre, eschala, teulada, etc.)
* enmatin (l' ~) : matin (lo ~)
* enniblat: ennivolat
* enniurar: fr. enivrer
* enquera, engueras/engueras (d') adv. encara
* enquilhar: cargar (un vestit)
* enrotar: començar, metre en rota
* ensauvar (s'): se sauvar
* enser (l'): lo ser
* ensorcelar, ensorcierar, ensorcilhar: enfachinar, enfadar (tanben emplegats)
* ensubrevut, -uda: que pòrta lo marrit uèlh o sus lo qual l'an getat, embreissat, emmascat, enfada, enfachinat, enfachilhat
* entainar: tardar; languir
* entau: aital (del latin 'in tale (modo')'); (ai)tant
* entanhar: enfangar, enfangassar?, embodigar??/embodijar??. fr. embourber
* ente : ont
* entòrcha : fr. torche
* entraupa: entrava; trapèla, tracanard
* entraupar (s') : fr. s'entraver, trébucher
* entreprener: entreprendre, entreprene, entrepréner
* entrebreschar: ??
* entrule m. òme pauc actiu, mal desgordit
* entrusca (tant) que: fins (a tant) que
* envertolhar: recurbir, entornar, enrotlar, envolopar
* enviá: enveja
* enviblar: trompar; jugar de meschants torns, ensorcelar
* envirolar: entornejar
* esbabinhar (s') : finfonhar, ranguilhejar, biscar, ragassar, petonar, fr. grommeler, rouspéter (en faisant des grimaces)
* esbadaurelar (s’) : cridar a plen gorjareu, plan fòrt, en alulhar
* esbalausir [ejbalu 'vi], esblausir [ejblu' zi] : esbalausir
* esbatoelh, esbatoeri(s...): fr. ébat; amusement; joguet
* esbaubit: plan estonat
* esbelar: se far bèl, lo temps
* esblanchurir: blanquejar
* esblausir [ejblu' zi], esbalausir [ejbalu 'vi] : esbalausir
* esbolhar, desbolhar: traire lo budelam, dobrir las tripas; demolir, destruire, abatre
* esborlhar: fr. aveugler
* esborissar: esborrifar
* esbraceiar: esbracejar
* esbramelada: fr. bêlement
* esbramelar (s') : fr. s'égosiller
* esbresinaer, esbrijonar, esbrisonar: fr. émietter?
* esbrodichar, esbrodichonar (minoratiu?) : podar un aubre, fr. épointer
* escadassar: cridar per paur (per dire los crits de las jalinas)
* escaletar: fr. casser, enlever la coquille, écailler
* escanar: fr. éreinter
* escarabissa: fr. écrevisse
* escassonar: émotter
* escassonat, -ada: dividit, trencat
* escebrament [eysebrà]: estrifament
* escebrar [eysebrà, esibrà], escicar, escirpar: destrifar, partir, escarpir
* eschala dau Bon Diu, o dau diable: arquet de sant Martin
* eschaletar: escalar. fr. escalader
* eschamjar, eschamnar: escambiar
* eschamge, eschamnhe: escambi
* eschantir: atudar; aucir
* eschardilha: fr. écharde
* escharnir (s') : grimacejar ''Dau citre o ben dau vin que es jasbre vos fará vos escharnir''
* escharonhar: escorjar, levar la charn de mala manièra, en eissebrar
* eschauradís : escaufament
* eschaurar: escaufar
* eschauton: fr. écheveau
* eschavel: fr. rouet
* eschilla [eschinla] : esquilla
* eschivar v. estalviar, economizar; evitar
* escicar (essecar??) : talhar?
* esclapir (s') : s’esfondrar, tombar tot d’un còp
* esclargir: esclarir, fr. rincer
* esclarsiera, esclarciera?, esclarsida: fr. clairière?; esplendor?; esclat de lum. loc. A l'esclarsiera/esclarsida: fr. à la pointe du jour
* escorcir: escorçar
* escorsiera: corsièra
* escrasar: esclafar
* escraunar (s') : cridar (coma una graula)
* escrupir: escupir
* escujar (s') : s'escondre
* escunlar, escutlar, escudlar: versar, vojar, mesurar; plaçar, despensar; fr. embarrasser, rendre penaud, interdit.
* escura: bòria, bòrda, granja
* escuròu: esquiròl
* esfarbir, esferbir: desbarbolhar
* esfeunir: mettre en colère, exciter, irriter
* esfeunit,-da adj. : dins un estat de colera
* esfodir, esfòudir, esfaudir?? : espantar?
* esfoudir: affoler
* esfredir: mettre en colère, exciter, irriter
* esfredit,-da adj. : susprés, paurós
* esgirdar: asperger éclabousser
* esgleisa: glèisa (tanben emplegat)
* esgorçar: agotar; desboijar (desbosigar)
* esgrinjòla: V. grinjòla
* esjarrar: esgarrar. fr. écuisser, fendre en déchirant
* esjarrilhar, ajalhar, esjalinar (per terra): (s'): acatar (s') (tanben emplegat)
* esjavinhar(s') V. Esbabinhar (s')
* eslampar, eslampiar [eslampià/eslapià], (es)ropiar, eslifrar, colenar v. lisar, fr. glisser; déraper?? 
* eslampiada: fr. laisser-aller, emportement hors de soi, licence; lampada, fr. lampée (prendre une ~ d'une boisson)
* eslauç, eslhauç: fr. éclair
* eslhausada: coup d'éclair
* eslhausar, eslhauçar: fr. faire des éclairs
* eslausiada: coup d'éclair
* eslonjar (/s') : (/s')alongar; se jaire/jàser
* esmai, desmai: fr. émoi, souci, inquiétude
* esmaginar (cf. cat. anc.) [eimaginà]: imaginar
* esmaiar/esmajar: inquietar, estonar; decorar, florir, fr. émailler fig.; S’esmajar de quauqu’un o de quauqua ren: migrar, demandar o cherchar de las novelas, s'en preocupar, s'en inquietar
* esmalir (s'): enrabiar (s')
* esmalit,-da adj. : dins un estat de colera
* esmància: menaça
* esmanciada: menaça. A esmanciadas : fr. en rampant?
* esmanciament: acte d'esmanciar
* esmanciar: amenaçar, far de menaças amb un signe de la man
* esmaraunar o esmarraunar?? (s' ") : fr. grogner
* esmirar: visar (aver coma objectiu, cibla)
* esmiraudiat: miraculat??
* esnançar [ejnansà]?? (amb EI- non etimologica) : avançar, progressar
* esnharlar: agrandir un vestiment a otrança en tirant dessús
* esnuiança: fr. ennui
* espanhar v. (u)lhauçar
* espandre: espandir
* espanir (s') (Cruesa) V. espatarrar (s')
* espansilhar: escampilhar
* esparrar (s') V. espatarrar (s')
* esparson: fr. écouvillon
* esperar [esperà] fr. espérer
* espetissar: apetitir
* espeulhar: espelhar, escorjar (levar la peu per la recuperar)
* espinasson: albespina??, aubespin?? 
* espingar: gambadar, se ditz pejorativament per dançar, remudar, bolegar
* esplamir: fr. étaler?
* espodansar: espodassar, podar un aubre
* espofidar: fr. pouffer??
* espotir [ejputí], espòutir (lat. Pullis: pòu, polvèra) : fr. écraser, réduire en poudre
* espistrolhar: fr. éclabousser
* esraminar : fr. gronder
* esranchat, -ada: garrèl,- a
* esranhadís : fr. toile d’araignée
* esrantelar: levar las rantelas
* esrapar: desrapar
* esritjós (grafia per iretjós??) : ??
* essaurelhar: V. Eissaurelhar
* estamnar : entamenar?
* estancha: estanhòl, pescariá
* estelura: estelam?
* esterbar (de Trevar??): barrutlar, fr. errer
* estiflar: siular
* estinhar: v. Estribar
* estinhassar : fr. ébouriffer
* estolha: estobla, restoble, rastolh
* estorbar: dispersar
* estorbeu: esparvier (tanben emplegat)
* estorcer (/s') : fr. se tordre, se tortillerèstra: lucana petita del granièr
* estre: èsser. Estre per +v. inf. : èsser al punt de
* estrech : èsser un '' : èsser fòrça magre
* estrelhar: donar una rosta, fr. étriller, battre, donner une raclée
* estribar : trabalhar, usar, fatigar; fr. unir le ﬁl en le dévidant par le moyen d'une pièce de cuir ou de drap nommée 'estribador' ou 'estinhador'; fr. mener bon train
* estrifolhar: estrelhar, batre, donar una bona leiçon
* estufladís: siulament larg
* estuflar: siular
* estujar: escondre, amagar; estojar ?
* esversar: fr. renverser
* esvetlar [esvenlà], esvedlar (s') V. espatarrar (s')
* esviardar: fr. éreinter
* esvirolada: ??
* esvirolar: escorjar; fig. despolhar
* etiada: fr. jachère nue
* eu (Naut lemosin): el (Bas lemosin) V. Aul
* exprès (a ' '') : fr. à dessein
* fadard [fodar], fadarda/fadassa: fadat, fat, nesci
* faiòu n. fau
* faler: caler
* fame: fam
* famgala: fr. fringale
* familha: tanben vòl dire 'mainatge, enfant'. "(Ilhs) an doas familhas"
* fanha: fanja, fanga (tanben emplegats)
* fanir: ??
* farcidura: farçum, farça
* farfantela: ??
* Farjòu: Ferreòl
* faròt: ??
* farrar: farratjar?? ; ferrar
* farròlha f. : ??
* fastjar [fashà/foshà] (latin ''fastidiare'') : empebrinar; fr. fâcher 
* fat, fada: caluc, uga
* fava, fava verda: mongeta, fr. haricot vert
* feblesir: feblir
* femorier: fr. fumier
* fendassa: crebassa
* feniera: fr. fénil
* fermic, fermitz, furmic: formic, formiga
* fermijar: formiguejar (de monde, etc)
* fers, fera: sauvatge; fièr, -a
* feunial: fr. taie d'oreiller
* feure f. sovent en pl. : fèbre. Feure bringau
* feurier: febrièr
* feuse: falgueira (tanben emplegat)
* fiau per linha : de fial en cordura, de fial en agulha (punt per punt, per lo detalh, dins una succession logica)
* fiau: fil, fial
* fiaulat: bandat, pintat
* filh de vessa ! : macarèl
* fiolon: botelheta
* flaia: fr. pousse d'un végétal
* flaina: fagina
* flau onomat. : fr. vlan
* flaujon : fr. flageolet. 
* flaunhard : fr. flemmard? 
* flaüticar [flejticà] :  sonar mal la flabuta
* fleitau: plafond
* flissonar: ondejar? ; fr. frissonner??
* fodinar: fr. fouiller
* foirar : aver la foira
* foitar(/se) : fotre
* foitre (/se) : fotre
* folharja: fuelham
* folharjós: folhós
* fonhassar o fonhar (?) (Cruesa): ploricar
* fomarier: fumièr; bordilhas
* fomorjar : ??
* fòrt (a ~ de), a fòrç de ?? : a fòrça de, a dich de, a dicha de
* fotrasson: janfotre
* frachin: cendre o escòrias pichonas, oxid negre de fèr
* fradassa: frachiva (landa, terrenh inculte)
* frair n. fraire
* frau: tèrras abandonadas, èrmas
* freg f. : freg m.
* fregir: refregir
* fremijar: fremir
* frijoladís: frejolum, fr. frisson
* frijolar: fremir, estrementir
* frenir (de "fenir" ?) : gastar, usar
* fresche : fresc (tanben emplegat)
* freschum: fr. fraîchin
* frestinar: furgar, fosilhar, cercar, tafurar, nistejar
* fretissa: V. Lissa; pan negre fretat d'alh
* fricaud, -a, fricós, -a: fr. ragoutant, friand, appétissant
* frijol, frijolada: frejolum, fresiment, fr. frisson
* frijolar: fremir
* frijoladís, frijolament (frisolament? ?), frejolament? (fresolament??): fr. frissonnement
* frimor: frejolum, fresiment, fr. frisson
* fringa-marçau (far la ") : ribòta, festa
* flissar: ondejar? ; fr. frissonner??
* frissar: ondejar? ; fremir, fr. frissonner
* friular : fiular en frire ??
* frotjar o frojar? frochar? (se ven de 'fruchar') v. créisser (arbres, plantas), butar, grandir, se fortificar, aprofiechar; fruchar, frutejar
* fruncir (las ussas)
* fuelher : caler, faler
* fumari (Cruesa): fumièr
* funtar: defuntar, morir
* furgalhar: fr. fouiner, fouiller
* gabolhan: fr. églantier
* gafada: mossegada, estrifada, esquinç(ada); regomàs, monha; bajocada; malbiais
* gafon: fr. gond
* galatja, jalatja [ga'lazo] : fr. ajonc d’Europe
* galeton: pastisson
* galhauda f. rana (de 'gaulha')
* galòpa:?? 
* gamar: raubar finament
* gamiraud: fr. garnement
* gana: ga, gas, gau. fr. gué (tanben emplegats) 
* ganh: gasanh
* ganha: truèja
* ganhon, gaunhon, nhon, go(i?)nhon n. pòrc
* gansolhar v. fr. éclabousser
* gargolh, garguilh: fr. rale, gargouillement borborygme, grouillement, passage ou production des gaz dans les intestins; enrouement, barguignage; médisance, murmure, babil.
* garlècha: fr. gardon
* garlopa: fr. varlope
* garri: rat pichòt (terme afectiu)
* garrissada: bòsc de garrics
* gasinar: furetar
* gaste, -a: fatigat, -ada, las, -ssa, abracat, -ada (de gaste: de fatiga)
* gata: pòcha
* gatge m. salari; mòble; instrument; recipient, esplecha, ostilh, ustensilha (sovent vaissèla o panièr); causa. Gatge pissier: gresala de pissar. En occitan medieval ''gatge'' = fr. attirail
* gatieira: davantal, faudal
* gaton: pochon (pòcha pichona)
* gauça: gòrça ??
* gaug : fr. pissenlit
* gaulha f. fanga
* gaulhada : f. fanga
* gaulhar, gaulhier, gaulhasson: gassòt
* gaunha: gauta
* gaunhas f. pl. : fr. gâle; écrouelles, cicatrices des écrouelles
* gemar: gemir
* gença: balaja, engranièra, escoba (tanben emplegat)
* gençar: balajar
* genha: caprici
* gente, -a adj. graciós, -sa
* gentiament adv. : doçament, amb gràcia
* genuelh: genolh
* getacion: (fach de getar un) marrit sòrt
* g-i, gui, li: i
* giau (<geu) : gibre
* giba: volam, fr. serpe à long manche
* giblar: plòure a semaladas de faiçon quasi orizontala
* gibon: volam per esclairir (fr. élaguer) los aubres
* a gible? a gibles? (plòure "): a plenas selhas (plòure ")
* gigonha: irresolucion, dificultat futila que arrèsta la decision d'un afaire
* gigonhar, cigonhar, jaguinhar? : trabalhar inutilament, traire mal a faire un obratge mecanic per fauta de bon otilh; cracar, far de bruch, coma lo de quicòm mal jontat; agir lentament, lambinar, lamternar, trabalhar quaucòm amb mejans insufisents per i reüssir; (Cruesa): fr. gigoter
* gileta: vesta
* gingar: fr. giguer, saltar, gambadar, fr. folâtrer
* gipa-japa (far) : tressautar, tressalhir
* giraudela: giròla (mena de camparòl)
* girrinar: bruch del sautarelh
* giton: fr. rejeton ? (d'arbre)
* gitre: fr. gîte
* giure: gibre
* glaç: glaçon
* glara: clara d'uòu (tanben emplegat)
* gleisa [eλeizo]/[e(l)ieiso]
* gloriosetat: vanitat
* gòfe (gònfle) : fr. bouffi
* goiasson: enfanton
* goiat, -a: gojat, -ata
* goion: fr. goujon
* golar: engolir, englotir
* goneu: abit, vestit d'infant
* gòrça: brossalha, ramalha, ramada, rodicha onte i a de las rumecs, daus boissons daus petiòts aubres entremesclats; broa de clausura, fr. fourré
* gorgeira: fr. gosier
* gorgetar: vomir; avoir des haut-le-coeur; fr. gaver (un animal) 
* gòrja f. boca
* gòrja roja: fr. rosé des prés
* gorjar: fr. gaver (un animal)
* gorjarèu, gorgarèu: fr. gosier, conduit de l'arrière-bouche à l'oesophage.
* gorret: fr. goret
* gorrin, gòrra: pòrc/truèia; pòrc marin
* gorrinar, gorreinar: fr. chatouiller; gratar, fretar
* gosonar: fr. remuer (un bâton) dans un trou
* ‘grafuelh  (agrafuelh) : fr. houx
* (non) gran [gro] adv. : ne ... : pas brica ... N'es gran/Non gran: fr. certes pas
* granda: mameta
* grandmair, grandpair, grandamair: grandmaire
* granissar: far de granissa. fr. grêler
* granolha: rana, granhòta
* grapar: fr. gripper (attraper, saisir)
* grapiar: escalar. fr. escalader
* gratussar: fr. gratter en surface (la poule)
* grautons: gratabons, graissons
* gresa: ??
* greu: grelh, grilh (tanben emplegats)
* grial: fr. vaisseau en bois rond en forme de jatte
* griala: fr. terrine
* grinha (cercar ~) : cercar brega: cerchar de se brejar, en paraula o emb los punhs)
* gri(n)jòla: v. Grisòla
* griselard : grisós, grisastre
* grisòla [gri(n)jòlo] : fr. lézard des murailles
* grison: granit (pèira)
* gro: groa ??
* groada, gruada: nidada (de poletons...)
* grolaud: ??
* gromar: fr. croupir; cuire (trop) longtemps; s’attarder
* groüm: fr. groin; pòrc
* grun : grain; fr. chenil, niche
* grumilha, grumulha: lagrema
* grusilhon: grun pichòt
* guelha: pelha
* guena: monina
* guèrlhe, guèrlha, guèrle, guèrlia adj. : fr. louche
* guerlon : fr. gobelet en ferblanc et à une anse qui sert de mesure pour le lait
* gui, g-i: i
* guicho?: fr. chat-perché
* guichon: fenestron
* guidauba: fr. viorne
* guilanèus m. pl. : fr. quête des oeufs (En Naut Carcin, per l'Avent los jovents e los mainatges anavan quistar de farina e d'uòus. Segon Xavièr Vidal, aqueles cants se dison ''guilhònas'', e, dins d'unes vilatges que i a, se cantavan pel Cap d'an. Per Cap d'an se crida Al gui, l'an nuòu (''gui'' es un francisme per vesc).
* guilhaneu (per '') : estrenas? (de començament d'an). V guilanèus
* guinde (Peiregòrd, Bas Lemosin) : piòt, dinda, dindon
* guindre: fr. dévidoir
* guisauba: vidauba ??
* 'guissable, aguissable : asirable, fr. haïssable
* gusseu: fr. bobine, pelote
* guita: fr. cane (femelle du canard)
* i. V. Ilhs
* idolar: udolar, cridar fòrt, fr. hurler
* i-eu: V. Eu
* ifofonar : cridar per sostenir la nòvia
* ilhs: els
* imatjar, esmajar?? [ejmajà] (cat. anc. esmaginar) : imaginar
* inhon: onhon, ceba
* intucat : intocat, endecat??
* io: ièu
* iò: o (article neutre)
* ja! ja! (jatz? de Jaire?) : per far arrestar los buòus
* jaçar, jagassar (liagassar), jacassar, jacinar, (s’)esjacinar (tanben: cridar coma una ajaça), bargassar: charrar
* jaciaud: jaç, fr. tanière
* jadilha: fr. jatte, vaisseau rond et sans anses, fait d'une pièce de bois
* jadilhada: grand quantitat
* jai: gag, gai (auseu)
* jaiç: jaç. fr. gîte
* jal (bas-lemosin) : gal
* jalussada: còp de gel (meteorologia)
* jalussier: qui apporte nombreuses gelées blanches
* jangaunhas n. maissèlas
* jangladís: crits de granda dolor
* janglar : cridar, lo pòrc o can quand qualqu'un li trepeja la coa; fr. grignoler
* janzi : '' Quante ma granda-mair vesiá quauqu’un cassar de las nosilhas emb las dents, disiá que quò « li donava lo janzi ». Quò li fasiá l’efiech d’una seja que vos sisla dins las aurelhas, que vòstras dents semblen prestas de vos tombar de las gengivas.''
* janton: paisan
* januelh: V. Genuelh
* jardòla (en '') : ??
* jarpalha: disputa
* jarra f. : garra (d'animal), cuèissa; fr. quartiers (de viande); lobes de noix  
* jasbre, jasbra : ? ''Dau citre o ben dau vin que es jasbre vos fará vos escharnir''
* jase?, jars? (Cruesa): auc (auca mascle)
* jaser, jaire v. : jàser, jaire
* jaspir: prendre, atrapar quicòm de sas mans
* jaspissons, jarpissons? (Cruesa): fr. grande bardanne; autoadesiu, adesiu
* jau (naut-lemosin) : gal
* jau d'Índia: dindon
* jaufada: grapada, grafada, fr. jointée (de mains)
* jausemt, jauvent, -a adj. faste; benfasent, -a, qu'a bonastre
* jauvir: gausir
* Joan-femna: fr. garçon manqué
* joine: jove
* jònc: jonc
* jorn falit (a '') : a solelh colc
* jòune, -a, joune, -a adj. jove, -a
* juca: granièr pel fen
* junja f. vedèla (vedèla i designa lo vedèl feme que ven grand)
* jurc’a, jusca, jurcinc’a, jurcanta, juscanta: adv. duscas
* justar o ajustar: mólzer
* jutar: far de jus??
* labencha: granda peira plata
* lac m. mara, cròs d’aiga durmenta
* ladre, -a: marrit, -ida
* lai: i
* lai-bas, la-bas: aval
* lai-sus, la-sus: ailamont
* larjoït : ?? 
* laschar: fr. lacher
* la-sus: ailamont
* lata: fr. perche
* latz (Cruesa): fr. giron
* lau (en ") : en bas
* lausissa: teit de lausas
* lebretar: bruslar d’enveja
* lechadier: fr. friand
* lechatariá n. lecariá
* legièr (de '') : ??
* len, lena adj. : ??
* lendoman: endeman
* lerpar: lecar
* lerpeiós: vescós, limparós
* lesina: avarícia, retenguda
* levada: regòla d'un prat
* lèva-nas: fr. effronté
* li: i 
* liga [lia] : fr. fanon
* liar: ligar ([lià] es la prononciacion generala en occitan)
* liauna: fr. lierre
* licossiana/liquossiana : pocion, licor?? 
* liedra: fr. lièrre
* liera: fr. lièrre
* limaç: limac, caragaula
* limaçon: lo haiolet, la malimòrna
* limanda: fr. planche, rayon, étagère
* limerò: fr. manigance, intrigue
* liquossiana/licossiana : pocion, liquor?? 
* lira: fr. mulot
* lissa, lissada, 'lhissa (alhissa) f. alh salvatge
* loba: gròssa pèira o ròc isolat dins un prat, que non se pòt traire
* loenh: luènh
* loina [lwejno] : fr. engourdissement; descoratjament per tota mena de trabalh
* loira: puta
* lojandier, lotjandier: fr. locataire
* lor inv. ex. 'las lors'
* lovanja: lausança
* luec: luòc (tanben utilizat). Dau luec que: dau temps que
* lugarn [ligò] : l'estela del matin
* luminier: fr. luminaire
* lunon: estela
* luquet: fr. loquet
* luquetar : fr. scintiller
* lura f. : animal o can gròs, bon a pas ren; òme polit que sembla bon mas non l'es, fug-l'òbra, peresós, coard; fig. pl. decas, enganhs, contes
* lusert, luserta/lisèta (Cruesa): lausèrt
* macha adj. : ?? 
* mag, maid, mast: mastra, maestra, mats, mèid, mèi, mei. fr. pétrin V. Maid
* magilhon (mangilhon?, mensilhon? del latin 'mensa' taula?): còfre de la sala de manjar que servís per s'assetar
* mai: emai
* maid, mag, mast: mastra, maestra, mats, mèid, mèi, mei. fr. pétrin
* maiada: fr. bouquet (de fleurs); fr. aubades du premier mai sous les fenêtres des jeunes filles à marier
* maiar: florir; agrementar
* malhonar: ligar, estachar
* mainatgier: estauviaire
* mainatjar: economizar, estauviar
* mainin: mameta
* mairgranda: grandmaire
*mairina: ostal de la comuna; fr. mairie
* mair-reir: mairgranda
* maisei: ??
* maison: ostal. Dins maison: a casa. èsser pas darrier maison: èsser luènh
* maitot: tanben
* malangorir: trefosir?
* malàudia: malautiá
* maleira: (fach de getar un) marrit sòrt
* maleviar: ??
* malinar (se) v. fr. se culotter
* malinas f. pl. pantalons
* malurnança n. f. : èsser en situacion de grands malaürs
* malvenguda, mauvenguda: accident
* manciar: batre a punhadas, se batre; menaçar
* manca adv. : levat, exceptat
* mance, màncie m., mança f. : esquèrra. A man mança: a man esquèrra
* mance, màncie adj., mança f. adj. : maladrech 
* mandin: matin (tanben utilizat)
* mandinier, -iera: mendicant
* mangle, manglhe (mànlie): margue
* manhar: tocar
* maniar: jugar un meschant torn
* maniganç n. bandit, coquin, paubre malautruc; hippy
* marendar: far lo marende
* marende n.: collacion de quatre oras; disnar (repais de l2h al nòrd e a l'est, e de 16h a l'oest)
* marendon: petit repais; collacion de quatre oras; sopar
* màrfie (aver lo ") : avoir l'onglée ?
* marga: fr. chatte (minou); sobrenom de l'ajaça
* margaud: fr. matou
* margolin: gaton
* marmusar: murmurar
* marmona: ??
* marn f. : branca gròsssa, principala, d'un aubre, fr. branche charpentière
* marolhaire: nom donat als estamaires e refachaires ambulants
* marranha : desacòrd
* marronar: V. romegar
* mas, mas qu'un [maskan] : solament, levat; mai, pas jamai (ex: Ne’n fagueren ‘na saussa la pus rara / Qu’aguessam mas minjat / En tota nòstra vita)
* mas si es [ma:shiej] : mas òc! , mas n'es [ma:nej] : mas non!
* mascarat m. : fr. mascara
* massadís : regropament
* 'massar: V. Amassar
* massaròta: fr. bosse?
* mast, mag, maid: mastra, maestra, mats, mèid, mèi, mei. fr. pétrin V. Maid
* matrassar: tuer?? 
* mau. Grand mau: fr. haut mal, épilepsie. Ne'n poder pas mau: poder viure sens se’n far, sens i pensar, sens se preocupar de ren. Ne'n poder pas ben mau: li èsser completament egal
* mauchancier: malastrós, malastruc
* maudisença : dire de chausas faussas sus quauqu’un, ne’n parlar malonestament
* maujauvent adj. nefaste, que pòrta malastre
* mauplasent: fr. déplaisant
* maussa f. majofa, fraga
* me (ex: per me) pron. ieu
* medre: meissonar
* meduesa liuesa, medalierza : fr. moissonneuse-lieuse
* megue, mèrgue, lach megi: fr. petit lait
* meissaber, menssaber?, maussaber? : fr. méconnaître
* meissonja, meissunja, messunja: messòrga, messònja
* meitot: tanben
* mejauvent V. Maujauvent
* memet: mamet, mameta
* meneit, -a, menet, -a: fals(a) devòt(a), devòt(a) supersticiós e minuciós
* menesplier: nesplier (tanben emplegat)
* menina (Cruesa): grand-maire
* mercier: gròs grapaud ventrut. sin. sabatier
* mèrende V. Marendar
* mèrende V. Marende
* merendon V. Marendon
* merfondre (se)
* merlata: merle femèla
* merlaton: merle mainatge
* mermilhon: det pichon; sexe masculin
* meschaent [meytsen/meychen] [mey(t)san]: marrit, dolent
* meseis: mesme, meteis, meteus
* mesme: meteis, meteus
* mestiu: remedi
* mestiva: meisson
* mestivar v. meissonar
* mestivurza-baturza : fr. moissonneuse-batteuse
* mestura: fr. méteil (mescla de farina de blat e d'una pichona part d'òrdi o segal)
* mia-tastons (a ") : a palpas
* mianadís : ??
* miaulan: milan, mialan, mielon, fr. milan
* miaunar: miaular
* micha: pan de forment
* mielhs adv. melhor
* migrar: s'enrabiar; s'inquietar.  Migrar pas (de quicòm) : pas aver enveja (de quicòm)
* migrar (se) : se desolar, se plànger en se-mesme, se far repròche
* mijon : migon ("las moschas se permenen sus la taula d'un mijon a l'autre")
* mina: fr. chatte (minou)
* minaud: minòt, mainatge ("Creurias qu'eu (= lo chastenh) fai de la lumiera talament eu a de minauds")
* minhard: manhac, gentil; polit
* minjadoira: fr. garde-manger
* minin f.: menina
* minon: cat??
* miràudia: miracle
* miroelh, -a : brilhant, -a
* mistra: asnessa, borrica, sauma
* mochaespija: idea favorida
* mochanàs: mocador
* modelon: molon, fr. monceau, tas
* moens (nontronés) : mens
* moira f. : ??
* molada: molhièra, terrenh umid
* montador: ascensor
* morisca: masca, careta
* moscla : fr. moule
* móstie, móstia adj. : mosti, móstia
* mòure, mòudre : molinar
* museu, morral, morrilhon : fr. muselière
* musir: fr. moisir
* nhaca: dent?
* nainai: brèç
* naistre: nàisser
* nastre ['na:tre] opiniastre, testut
* nauça : ??
* nauva: fr. ruisseau?
* naveu: nap
* negra: nèira, piusa
* neiar (lat negare) : negar fr. nier
* neinar: V. ninar fr.
* neir, neira: negre, negra
* nejar (lat necare) : negar fr. noyer
* n'es!, n-es! : que non!
* nespla: fr. nèfle
* neteiar, netiar, neitiar: netejar
* névia, nèvia ? : nèu
* nhòrla, viòrla: istòria comica, galejada un pauc cruda, de còps en vèrs o pròsa
* nibla f., nible m./f. : nivol gròs cargat de pluèja (nivol f. s'i ditz tanben)
* niela: ?? 
* ninadoira [ninadoeira] : breç
* ninar : breçar, fr. se balancer; dandiner
* niure: sadol, -a (qu’a tròp begut; qu’a lo ventre ben plen, qu’a plan o tròp minjat)
* nivol f.
* nivós: nivolós
* noblalhon : petit nòble
* nojalh: nogalh; ametla
* nonmàs: solament
* nosilha f. avelana
* nuble m. : nivol
* nuèch, nuèit ? [nè(t)] [né] [nè] [nüè] [nüé] [në]
* nuirir (?), nurir: noirir
* ò, iò, zo: o (article neutre)
* ò! ò! : anèm! (per far avançar los buòus)
* obludar: oblidar
* oblueda: oblit?
* obrant (jorn ") : jorn trabalhat
* òc-ben [a bej], òc-plan [o plo]/[a-pla] : òc, reforçat
* o-ben-tòst [obeto] (òc-ben-tot?)
* olhar : emplenar, comblar, ben unflar
* ona/onòr? (estar en l') : non pas bolegar
* onglon: ongla del pè del pòrc
* onte: ont
* òps (per '') : per necessitat? (oc. lem. anc. aver òps de: fr. avoir besoin de; aver òps a : fr. faire besoin, être utile à. ''Las òbras qui aurien òps al molí'' : fr. les bois d’œuvre qui feraient besoin au moulin). cat. anc. ops, it. uopo, cast. anc. uebo
* orbalutz (a l') : al crepuscul (lusor del matin o del ser) ; orizont (a l')
* òrge: òrdi (tanben emplegat)
* orlutz: orizont. V. Orbalutz
* ortolalha: fr. légumes
* ortruja: ortiga
* òs: nogalh d'un fruch
* òssas f. pl. : fr. ossements 
* ostièra m./f. : fr. casanier
* ostieira m. : pauc-val, libertin
* ovelha, oelha (Cruesa): oelha
* paela: padèla
* pagun, paguna, p'un, pen: cap (pas un(a))
* paier (Sent Iries la Montanha) : morceau de pain, de crêpe, etc., que l'on donne au chien pour le « payer » de sa peine quand il a ramené un animal écarté; herbe, fourrage, etc., que l'on donne à la vache pour qu'elle se laisse traire (del latin Panarius)
* pairolhièr: estamaire o refachaire (ambulant)
* palenc: palissada; fr. palis (facha d'estacas de castanhièr)
* palhissa : clujada (fr. toit de chaume)
* palisson, palhasson: panièr redond per metre lo pan a levar abans la coccion
* palhassona: casal, fr. chaumière
* pam (de l’autre ~) expr. : de l’autre costat, de l’autre biais
* panolha: fr. panouille, épi de maïs
* panturlar (se ) : trular, se promener sans but précis.
* papulon m. pibol
* paradèla: grande oseille
* parchar: ??
* parcir: esparnhar : fr. épargner. Se parcir de: s'estar de, s'empachar de. Lo Parciriam est le surnom qu'on donne à l'enfant non désiré, dont on se serait bien passé.
* parelh: fr. paire; couple
* parròfia, paròfia : parròquia
* parpalh [porpar], [parpai/perpai] : peitrina; corsatge; sen (partida del còs del bas del còl fins al ventre), fr. pourpoint 
* parquenada: pastenaga, carròta (tanben emplegat)
* parròpia/parròfia: parròquia. fr. paroisse
* parsilh, persilh, peiressilh m. : jolvèrd
* part-qu'a-part: fr. de part en part
* pasmens: totun
* passador: fr. défilé, endroit où passe une route entre une falaise et un cours d’eau (du latin médiéval passus (pas, passage, chemin, défilé)
* passat deman: deman passat
* passerau: fr. moineau
* patolhier: gassòt (region d'Ussel)
*pau: baston
* paucha: sirventa
* paun: paon, pavon
* paupanhar, paupinhar : paupar?
* pautut (Cruesa): grapal
* pavan: pavon, paon
* peciar: petaçar
* pedoira [pedwejro] : veissiga
* peirejadís o peirissadís: tàpia, fr. pisé
* peis, pest? ([pejst]>[pejs]??) : la pesta
* pejar: pegar
* pejar?? , 'pejar ?? : apuejar, apiejar
* pelh m. pesolh
* pelhaire: fr. déguenillé; pelharòt, pelharotaire
* pelharaud/pelharòu (metatèsi: peralhòu) m. pelharòt, pelharotaire (tanben s'i emplega pelhaire o pelharet?); creatura fantastica (portar a peralhòu/au pelharaud: portar (un enfant) sus l'eschina, los braces entorn del còl e las gambas altorn de la talha del portaire)
* pelhaud : persona paubre, vestida de guenilhas, maladiva
* pelissa : femna publica
* pelisson: fr. paillasse ??
* peluca: ussa?; parpèla?
* pelucar: pampaluguejar
* peluja: ??
* pen, pena V. P'un
* pena, penau m. : ginesta
* penau: fr. lande de genêts et donc par extension une terre pauvre où pousse naturellement cette plante
* pendaulha: fr. balançoire
* pendaulhar: fr. pendiller
* pendolhar: pendre, penjar
* penlan: fr. voyou
* pensivós,-osa  adj. : pensatiu,-iva, pensativós,-osa
* peput f. : puput
* per m. : pereir, aubre que mena las peras, los perons.
* perinqueta: baudufa
* permenar (se) v. passejar (non es pas un francisme)
* peròt, -òta (Marcha lemosina, Charanta occitana, nòrd de la Nauta Vinhana): piòt, dindon
* perpai (perpalh) : V. Parpalh
* per tot aquò: malgrat acò
* pès (d'en "), dempès : drech
* pès (aus quatre ~) : en córrer plan regde
* peschier: lavador (se ditz tanben)
* peschièra : endrech aigadós ont i a daus peissons per la consomacion ; se ditz per lo vivier, la serva
* peseu m. pese; mongeta
* pestelar (se) : (se) batre
* pestelariá : causa pauc importanta, babiòla
* pesteu: batedor, de bugadeira
* pestrir: pastar, fr. pétrir
* peta-raba: bleta-raba; fr. pétoire
* petairòla: escopeta, fusilh
* petaron n. ciclomotor
* petinar [pitinà] : apetitir
* petiòt: petit, pichòt
* petonar: s'enervar, repotegar
* peu f.: pel; femna publica
* pia: còrna, bana
* pialar: pelar
* piardon: fr. serfouette
* piau: pèl
* piaular: siular
* picassat, picat: V. Pigat
* picatau, picatal, pichatal, pichatau: picòt (auseu)
* pièg [pjej], piei: pièg
* piela, peila, padela, padena n. padena, padela
* pietat (a") : de genolhs?
* pieuna : ??
* pifrar: chimar
* pigassa : fr. moucheture
* pigassajar, pijassar: picassar, pigalhar (fr. tacheter; bigarrer; chatoyer)
* pigat, picassat, pigassajat, pijassat, picassonat : fr. tacheté, esp. de negre (qui a des tâches de rousseur)
* pigonhar (/se): picar còntra qualqu'un, se quichar
* pigòt : fr. pie (color)
* piguet : fr. chardonnet
* pija adj. : bigarrat 
* pija n. : taca sus la pel
* pijassada : fr. moucheture
* pijassar: V. Pigassajar
* pilaud: aucat, mascle de l’aucha
* pilhonar : fr.  cligner des yeux
* pimpaunhar: fr. peloter, tâter
* pinambor: fr. topinambor
* pinar, pinard??, pinalh?? : òme ric
* pinara: vin
* pinarar: chimar de tròp
* pinat, - ada: plen, emplit, tot cobèrt
* pincar: plantar
* pincat,-da  part. pass. : dreçat (-da), levat (-a), en l’aer. Estar pincat: estar drech a esperar
* pindolhar o pingolhar: pendre
* pingraula: espingada
* pringralhar: ??
* pinhie(i)r: pin (arbre)
* pipeiaire: aucelaire
* pirca: pista
* pissa-rata [pisa rato/piso ròto] : rata penada
* piunar: pinçar
* piuse m. : piusa f.
* plafond, plafons ?
* plaidiar: plaidejar
* plais: broa
* planchon n. taula, seccion, departament (d'un comerç)
* planben: encara, tanben
* planger: plànger, plànher
* plangier: planièr (tanben emplegat), plan, plat
* planher: plànger, plànher
* plantar (/se) : arrestar (/s')
* platussar: charrar
* plegut: p.p. de pleure/plòure
* ploia: pluèja
* ploiós: plujós
* plòure coma qui la bòtja: plòure a plenas selhas
* plueviós, -osa adj. pluejós, -osa
* plòia/plueia: pluèja
* pluiau: Occident, colcant, vent de pluèja
* plujada: fr. averse
* plumadís (de frucha) : pèl, pelalha
* plunhar: plenhar, emplenar. fr. remplir; fr. serrer (l'un contre l'autre)
* plusiors franc. : plusors
* pofar (se) : fr. se piquer, se dépiter
* polhar: reprimandar
* polon f. asnessa, borrica, sauma
* pols f. pl. : milhàs; milhassina, farinetas (fr. bouillie de mais)
* pom: poma; pomièr
* pom/poma de tèrra: patata (tanben emplegat)
* poma ar tèrra: patata (tanben emplegat)
* pomairòu: luòc plantat de pomièrs
* poma-pòrc: patata (tanben emplegat)
* pomeitèrra: patata (tanben emplegat)
* pompira f. patata
* ponar (se): acatar (s') (tanben emplegat)
* poner, póner: pondre
* ponhada: fr. poignée
* popin: popada??
* pòrc de mar n. pòrc marin
* pòrcs singliers: pòrc singlar
* portament: biais d'anar??
* portar pena: migrar, se far dau meschant sang
* pòrta-tetons: sostens
* pos f. pl. V. Pols
* poschar?, possar (>polsar) : tossir
* pòst f. : fr. planche
* potareu: camparòl (cèps en particular)
* pòus f. pl. : fr. bouillie de maïs. gasc. cruishada
* poussiera, pouvera: pols, polvera
* pradelar (se) v. se passejar en perdent son temps
* premier: primièr
* préner, prener ['prenei] ['prene:] : prene, préner. Préner lo chamin per poncha: anar tot drech, d’un biais decidit. Préner las vias: s’enrotar, se botar en rota
* pres: prèp ("Pres lo mur")
* pretz (per  que) : a mesura que, a proporcion que
* progiet: projècte
* propchen fr. : propchan, propdan; venidor, que ven
* prosseja, pressuja: persega
* prund: pregond
* puat: otís, qual??
* pudentor: pudor, pudessina
* pudin: fr. bourdaine ou bois puant, qui dégage une odeur forte sous son écorce
* pudinhard V. Chat-pitoir
* puèg [pei], puég, peug, puig, pug: puèg 
* puescher, puesser : poder (tanben emplegat)
* p'un, p'una, p'unpiau: cap (pas un(a))
* punhar: fr. répugner à faire quelque chose, tarder
* purar: plorar
* purir, puresir: poirir (tanben emplegat)
* purnai(s?), putnais, pudnais: catpudre, (gat-)pudís
* quante (Alt lemosin) : quand (Bas lemosin)
* quauquarren/quauqua ren adv. quicòm. quauqua ren mai: quicòm mai
* quauqu'un: qualque
* queraque, queriaque (creiaque) (de 'creiriatz que'?) adv. sens dobte
* qu'es que qu'es? : qu'es acò?
* quincalhar: fr. carcailler (la caille)
* quincaròla: partida mai nauta d'un aubre. fr. faîte
* quintar (/se) : fr. pencher
* quò: aquò, çò; quò es [kej], [kwej]: (aquò) es; quò pleu/plòu: plòu
* raba: fr. rave
* rabiaud: mena de rabe?? ("Totas doas venina d'eisserbar las racinas e 'las portavan chascuna un panier de rabiauds, aurelhas de lebre, erba dau lach per los lapins)
* rabator : fr. rabat
* rabilha: fr. fâne
* rabin: fr. champ de navets
* rabusar: repapiar
* raca: misèria
* rachar (se) : anar, se rendre a
* racina: pastenaga, carròta (tanben emplegat)
* racroquilhar : fr. recroqueviller
* rafe m. rave (fr. radis ou raifort)
* raiar: brilhar
* raiç: pastenaga, carròta (tanben emplegat). raiç blancha : panais
* raissas (plòure a '') : a semaladas
* raleta: fr. faîte de la maison
* raletar (se): s'engulhar
* ramada f. fr. averse
* ramalhaud: fr. têtard
* rana: fr. crécelle; fr. courtilière (Nauta Vinhana e Cruesa)
* ranar: renar, marronar, se plànger en parlar entre sas dents
* randa (a ") [ronda] : a rand de, prèp de
* ranhós: ernhós?
* rantela, rantiala: fr. toile d’araignée
* rantela dau ventre: diafragme
* rapieta: fr. lézard gris
* ras (èsser bon '') : tot prèp
* rasís adv. : tot prèp de
* raucenós: ??
* raucha: ratja??
* rauche: rauc
* rauchós: enraucat
* rauja: ràbia
* raunament: renament??, fr. grognement??, bougonnement??
* ravalha (Cruesa): fr. rave
* rebombar: fr.rebondir
* rebondre : rescondre, amagar; fr. rebondir; apondre
* rebusar: repapiar
* rechanar, rechinar: arroganhar
* rechinat adj. : en colèra
* reclana V. Areclana
* recorson : ??
* recroquilhar (se ") : fr. se recroqueviller
*refaufinhar (se ') : se galar, se regalar; fr. se régaler
* reganhar: fr. rechigner, montrer les dents, grommeler
* regolar: vomir, regantar
* regolhonar: fr. faire des rejets
* rei daus auseus, reibelet, reibenet, rebeineu, reibelet (HM), reibetau (23), traucaplais (24), l'uelh de buòu (87S), lo pitit buòu : fr. troglodyte
* reir-còr (a ") : a racacòr
* reir-grandpair, reina-grandamair : reire-grandpaire
* rejauvir (/se) : (/se) regaudir
* rejauvit,-da, adj. : plan content, plan aürós, que mostra sa jòia
* rejonar, rejonhar?? : ??
* relh: fr. fourgon d'un four
* relhar v. grimpar
* remudar : remenar
* renconhar (se "): fr. se cogner
* rencurar, rancurar: regretar, èsser enfelonit d'una pèrda; se plànher, esp. de la dolor. "rencura lo ventre" : li fa mal lo ventre
* renmàs: solament
* rentrar: tornar, tornar entrar
* repastar: repàisser
* reprosimar [reprozimà], reprueismar ? : fr. rapprocher
* recoquilhonar : fr. recroqueviller?
* resmas: pas que
* respóner, responer: respondre
*resvelhar, revelhar?: desvelhar
* retrum: bedoceta, fr. poubelle
* ribiera: riba; per ext. fr. marécage
* ricancoina f. : un refranh, una chançoneta (pejoratiu)
* ridòrta: corona de pan
* rifanfara, refanfara ? : refranh
* rigalhon: fr. ruisseau
* rigolar: vomir
* ringueta: baudufa (Sarlat, Peiregòrd lengadocian)
* ripar: fr. glisser
* risolar: sorire?
* rison m. : rire, riseta
* rit: guit (fr. canard)
* riu [ri], [riew] bas lem. : fr. ruisseau
* riufe adj. : rufe, fr. rude au toucher?? ("'na chamisa pròpa de cherbe riufa")
* robiera: molhièra, terrenh umid
* ròcha: ròc
* ròcmòrt: fr. marne
* rodelar : redolar
* rodelon: rotlada
* rodilha: bar(r)iòta, boreta, carriòl(a)
* roge, roja: de pèl rog
* roia, roja f. : papach-rog
* ròla: glaça (element natural)
* romar: romegar
* romeu: romec (lo romeu de la mòrt)
* romde, romdre, ròmdre f. : fr. ronce. V. rumec
* rondelhon: fr. grognement, ronchonnement
* rondinada: ronde n. ? 
* ronhament: fr. grognement??
* ronhar, ronjar?, rosjar: rosigar
* roquilha: fiòla
* ros, -ssa, rosseu, rossela: blond, -a
* rosin: candela
* rosjar: rosigar
* ròure? : rove, rore
* rufar : fr. gercer
* rufe adj. : dur fig.
* rumec, romec, romen ?, romde, romdre, ròmdre, romze, rumze n. f. : fr. ronce
* rundir (lat. Grundire) : sens diferent de Brundir
* sabat : fr. vacarme
* sabatier: gròs grapaud ventrut. sin. mercier
* sablon: sabon
* sabor (de bona ~) loc. : de bona gràcia 
* saborau: codena del lard
* sabranada: fr.  ragoût aux haricots
* sabrondar (<subre+abondar) : desbordar (un liquid?, una ribièra)
* sadolaud: alcolic
* saïn [sei]: sagim, lard
* saion: vestit. fr. habit
* sancier: san, sanitós
* sangí! : sacredieu! (eufemisme per 'sang de Dieu')
* sangolhar (Cruesa): se divertir amb aiga dins un recipient o un gassòt
* sapcher: saber
* saquetar: batre
* sarcel, sarceu: fr. sarcloir
* sargata: lausèrt
* sargòlha: ??
* saubre: saber
* saüc [suéy(k)], [swéy], [se-ü], [sèy], [sòy(k)], saücau [suecau/siejcà/shuejcà]: sambuc, saüc
* saude: saule, sause
* saular, saumar (metatèsis de Salvar) : ??
* sautareu: sautarèl
* sauticar: fr. sautiller
* se: fr. soi (ex: chas se) 
* se: el/ela; eles/elas ('quò es se' : es el/ela)
* sebelir: sepultar
* sechiera: sequièra; endrech sec
* secodre v. : secotre v.
* secoduda : branlada
* sedon: fr. lacet; trapa, trapèla
* seguela: seguida
* sela: cadièra, seti
* selh : selha, ferrat
* selhe, selh (Cruesa): segle (cereal)
* semenalha: semença (tanben emplegat)
* sement f. : gra, grana. de tots " : de totas menas
* semnar v. semenar
* sensena: fiau, sens (d’una istòria, d’un eveniment, logica)
* senzilha: mesenga
* ser [sey]: ser (coma préner [preney], valer [valey] etc). de ser: aqueste ser. en ser: lo ser
* serenada: ??
* sernada (serenada?): serada
* serrar, sarrar: rengar; gelar fòrt
* sèrva f. estanh petit; reserva d’aiga per l’irrigacion dels camps
* seschiera: airal de seschas (fr. roseau des étangs)
* si: (ai)tant, talament
* sibar : absorbir fig.
* sicliar: V. eissublar, eissiular
* sicliar: assetar (tanben emplegat)
* sinar: sentir amb lo nas
* sindraina: ??
* singlarda: singlar femèla
* sislar: giscar, guiscar
* si us platz [siwpla]: se vos plai/platz
* sobechar: ??
* sobrar : èsser assadolat; rotar, singlotar d'aver manjat tròp
* soc, soch (pl. sochs), suchas: sabot
* sogolar : èsser assadolat; rotar, singlotar d'aver manjat tròp
* sòla f.: sòl
* sole adj: sol, solet
* solha: fr. paillasse du lit
* solombrilha: penòmbra?
* somelhejar: començar de s’endormir ; s’endurmelar
* somnhe n. : sòmi (tanben emplegat)
* sopena: ??
* sòr n. sòrre
* sorcelatge: devinha, devinalha
* sorniera: obscuritat
* sorniaud: ??
* suausa adj. : suauda (f.de suau)
* subrondar V. Sabrondar
* sucha: esclòp, sòca (sòca es de cuer emb una sòla de fusta. sucha o sòcs, o daus esclòps (dins una partida de
la Corresa) quand es tot de fusta. L'i a tanben los bolauds (que son daus gròs sòcs, de las gròssas suchas). Los sòcs claus son de fusta emb una brida de cuer)
* sumnhar: somjar
* sumcir [sunsí] (lat. subcidere) : fr. saisir, transir (lo freg); somcir/somsir (englotir) ; susprener, plan estonar
* sundir: sospirar
* suspurar: purar plan fòrt
* susvestit: fr. survêtement
* tabiraud: lo que vau ren, paubre baliraud
* tabustar: picar?
* taconar: picar
* tainar (/se) : pressar, tardar
* tainós: tinhós?
* talhon d'Adam: fr. pomme d'Adam
* talòs (de pan) : fr. quignon de pan
* tandis que (dau '') : dau temps que
* tanha: fr. bourbier
* tant mai... tant mai... : dont mai... dont mai... (tanben emplegat)
* tantarar: charrar
* tant-parlar f. : pinta (mesura de 1 a 2 litres)
* tapon: pilòt, fr. tas
* tarabasteu: fr. claquoir (instrument de musica)
* taravelar: sollicitar longament, en insistent.
* tartifla: patata
* teissut de còu: folat, mocador
* telhòu, telhaud m. telh
* temps (ben de '') : longtemps
* tendilhon: cavilha de fusta d'una charrue; sexe masculin
* tèrme: fr. tertre, talus, éminence pouvant servir dans certains cas de terme, borne, limite.
* terrauds pl. (Cruesa) nom donat als dos enfants d'un vilatge que son nascuts lo meteis jorn
* test: clesc (d'un uòu)
* testut: maça
* teula: fr. tuile
* tia-tia: fr. litorne (grive)
* timplat m.: fr. giffle, claque
* tirusa: automata per tirar d'argent
* tombareu: fr. charrette ??
* tonar: tronar (tamben emplegat)
* tonedre: troneire
* tòni m. nesci, pèc
* torilhon: taure pichon?? 
* torilhonar (/se) : la vaca montar una autra vaca?? 
* tornada (una) n. un fum de
* torrin: sop d'alh, ceba o tomata, ben pebrada (que se portava als novèls maridats l'endeman de lor nuèit de nòça)
* torrinar : faire son torrin, faire pauca causa
* torton: crèspa de blat negre
* tortre f. tortora. fr. tourterelle
* tòstat m. : tòsta F., fr. toast
* tot aura, totaura: ara meteis, en aqueste moment; tota ara/totara (d'aquí un moment)
* tot-parier, tot parier: egalament; fr. quand même
* Tots-sents: Tots-sants
* tram: sòl (d'un ostal)
* tramalh: mena de filat
* trança: fr. trance; angoissa
* tranuja: fr. chiendent
* trasconeitre: fr. reconnaître
* tràser: traire
* trasluc, traslutz: plena luna; jorn nefast, accident; agitacion, eveniments malaürós
* trassauta: fr. éclabousser ?, tressauter?, regisclar?
* trau: biga (fr. poutre)
* trauca-sac: fr. brome stérile
* trauchar: traucar ??
* traulhar: s'espaterrar dins l'èrba ja nauta; fr. pietiner, fouler, écraser au pressoir
* travelar V. Taravelar
* traversós: fr. espiègle
* treblant: susprenent?
* treblar: trebolar
* trefa, trefla (Cruesa e endacòm mai), truefla, tròfla, trofla, tofla: trufa; patata
* tremuelh: tremol (arbre)
* tren. en " de : fr. en train de
* trenc, tr(i)an(c) m. fr. croc à fumier
* trencha f., trenche m.?: fr. faux; houe, pioche courbe dont le fer est large et mince
* trepar : fr. trépinier
* trespassar: desobeïr, refusar d’entendre rason
* trevar: barrutlar, fr. errer; fr. hanter
* tribolar: trebolar, fremir
* trifolet: fr. trèfle rampant
* troçar/trossar (se) : se (tornar) botar los vestiments
* tròia, treuia/trueuia, trueja : truèia (tanben emplegat)
* troncar: trencar??
* truelh: pè de cabra (aisina). fr. pied-de-biche
* trufa, tofla, tròfla, trofla, truefla: patata
* trular: fr. errer; fenhantejar? 
* trule, trula f. ? (Cruesa): persona bèstia; fug-l'òbra, fenhant
* trundiment: retentiment
*trundir: fr. résonner
* tuar: atudar
* tucar: tocar, trucar
* tudelar: brotar (una planta
* tundir: enflar al punt d'aver la pèl tirada (e al fig. de vanitat p. e.); tondir
* tunlar: tossir
* turlaud, trulaud: idiòta
* tustadís: fait de tustar
* tutar v. fr. débusquer
* uchar, unlar, udlar, utlar, idolar: udolar, cridar fòrt
* udlar, ular, unlar, utlar, idolar: udolar, cridar fòrt
* ueitantivol: qu'a ueitanta ans
* uerge (Cruesa): òrdi
* uistra: ustra
* ujan [yˈz̪ɔm]: ongan
* ulhauç: fr. éclair
* um (varianta de ''òm'') o un(?) : òm, un òm
* unflar lo fetge (far) : esfeunir, eissorlar quauqu'un d'aiciá a l'esmalir
* unlament: udolament
* unlar: V. Udlar
* urosadament: aürosament
* ustilh : ostilh, aisina
* utlar: V. Udlar
* vachas negras (Cruesa): nivols gròsses grises e pluevioses
* vaisselar v. faire la vaissèla
* valhent adj. : valent
* vances, vancès: V. Avances
* vaque! : vèni!, ven! (tanben emplegats), gasc. çai!
* vargier: V. Vergier
* varrau, verrau : verrat
* varroelh: varrolh
* vaslet [vàle] : varlet
* verdera: fr. oseille
* veren m. verin
* verenós, -osa: verinós, -osa
* vergier [vargié], verdier: òrt (tanben emplegat)
* vernhau: vern
* vesaquí : veiquí (tanben emplegat)
* veschada: vesc(a), visc(ada)
* vessa: f. pet, vent
* vetz adv. : còp, vegada
* veüda, vuda: vista
* via: camin
* vianelon: androna
* viatge: còp (p. e. de beure)
* viau, viauda, viaus, viausa: marrit, marrida
* viena: fr. vielle
* vimzela V. Vinzela
* vinheta f. fr. oseille
* vinhau: vinha gròssa?
* vinhon m. ceba
* vinzela: flinga (gauleta, bagueta, lata o branca pichona, de vime o d’un autre arbrisson)
* viòrla: V. Nhòrla
* virason: vertige
* vironar: virar entorn
* vironseu: fr. virevolte
* 'visar V. Avisar. 'Visa la via! (per fòragitar qualqu'un)- Visar lo bornat: Faire la culhida de la  mèl
* visda, vusda: vista
* vispolar: ??
* vistar: regardar
* vita: vida
* vitoira: vitualhas, fr. victuailles
* vojadas o botjadas (plòure a ")  (grafia insegura...)
* vojar: vuejar
* volada n. voleibòl
* volha: oelha, aolha
* vonvonar : zonzonar?
* vorilh [vurí], voriu [vuriw/vwejriw, bwejriw/ bujriw] : fr. regain V. Borilh
* v-òs : òs
* vuda (>veüda>vesuda), vusda (>visda>vista) : vista
* vuelher: voler
* vulhença: volontat
* v-uèi: uèi
* zo, zò, zu: o (article neutre)

== Vejatz tanben ==
[lexic auvernhat