Bode

**Bode**  (*Boudes* en francés) es una comuna auvernhata dau departament dau Puèi de Doma e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.

## Geografia
Environat de terrassas de vinhas que s'estatjan sobre los costaus ensolelhats, le vialatge a de nombrosas maisons vinhaironas, que las genovesas que soslinhan los covèrts fòrman de còps que l'i a de doças corbas, ditas *en chapèl de gendarmas*.

Le vialatge es situat au fons de la valada dau Cosilhon, una petita ribèira classada en promèira categoria per los peschaires.

## Toponimia
Las atestacions ancianas son *Buciacensis* au sègle XI e *Bousde* en 1510. La -s- davant la -d- es pas etimologica.

La comuna se ditz [ˈbudə] vèrs Vinzèla e vèrs La Chapèla e Marcoça.

## Istòria
La configuracion actuala dau vialatge data de l'epòca medievala : la forma poligonala de las murralhas que protegissián alòrs le vialatge se pòdon enquèra ben veire. Aus sègles XVIII e XIX s'es desvolopat vèrs Bode un important vinhau, anuèit reconstituit après que siage estat victima dau filloxèra a la fin dau sègle XIX.

## Cultura locala e patrimòni
### Luòcs e monuments
vinheta|Fòrt sobre la plaça de la glèisa de Bode.
Pas luènh dau vialatge i a una curiositat geologica locala, la « valada daus Sents » : dins la tèrra roja, l'erosion creèt de curiosas formacions de color òcra que s'apèlan « chaminadas de fadas ». Le site de la Valada daus Sents compren non solament le Valon de las Fòssas, mas maitot le Cirque de las Motas e la fònt minerala de Bard, qu'èra desjà coneguda e utilizada mentre l'epòca gallo-romana. Aquel site es classat « Espaci Naturau Sensible » per le conselh departamentau e faguèt l'objèct d'un amainatjament per lai permetre las espermenadas pedestras dins le respèct de l'environament particularament fragile (eschalèirs, passarèlas, terrassas d'observacion). Le conselh generau dau Puèi de Doma e la comunautat de comunas dau Lembron Vau d'Alèir an finançat le projèct. Le Conservatòri daus espacis naturaus d'Auvèrnha s'es charjat de la realizacion tecnica dau projèct e dau seguit dau plan quinquenau de gestion. Un parcatge a l'entrada dau vialatge es le punt de despart dau torn de descobèrta dau site.
vinheta|La fònt romana de Bard.
Sobre aquel itinerari se tròba la fònt romana de Bard. Aquela fònt bolhenta d'aiga gasosa fuguèt probablament amainatjada mentre l'epòca romana. En 1882, descobriguèron en son fons 67 pèças de moneda a l'efigia de l'emperaire Domician.
vinheta|Glèisa Sent Lop.
La glèisa Sent Lop, datada dau sègle XI es classada Monument Istoric dempuèi 1988, mas las modificacions realizadas dau mentre los sègle XIX e XX alordiguèron le clochèir. La glèisa s'enfonsa progressivament dins le sòu e las parets se fendilhan en menaçar de se desrochar. Los visitaires pòdon pus entrar dempuèi le començament de las annadas 2000. L'associacion daus amics de la glèisa Sent Lop fuguèt creada per sostenir financèirament e tecnicament le projèct d'òbras que le còst de la promèira trencha es evaluada a l'entorn de 800 000 èuros. Las òbras inicialement prevegudas en 2020 semblan aveire pres de retard (en feurèir 2022).

Las òbras permetràn de consolidar le clochèir e de mèlhs ancrar las fondacions dau bastiment.

De subvencions de l'Estat, dau conselh regionau et du conselh departamentau fuguèron demandadas.

A l'entorn de la glèisa, podèm veire un fòrt vialatgés bravament ben conservat. Las abitacions, lòtjas e cavas dau fòrt, privadas per la majoritat, son bravament ben entretengudas gràcia a las preconizacions de l'arquitècte daus Bastiments de França.

Petit borg de Bard : jusca le sègle XVIII, Bode compreniá tres vialatges o luòcs-dits : Donesac, Bard, Poion.
* Poion fuguèt restachat a una comuna vesina pendent una reforma fiscala.
* Donesac èra una mansa laissada a l'abandon que rèsta pas ren anuèit.
* Bard es un petit borg que compren de maisons de vinhairons, de colombèirs… Es traversat per un riu apelat au sègle XIX la Brugèira.
vinheta|redresse|Maison fòrta de la Bòria - vialatge de Bard - Bode.
Existís una maison fòrta dau sègle XIII, remaniada au sègle XVI, apelada Maison de la Bòria qu'aparteniá embei la familha dau chancelèir Duprat de vèrs Soire.

## Administracion

## Demografia

## Personalitats liadas a la comuna

## Veire tanben

## Liams extèrnes

## Nòtas e referéncias
### Nòtas

### Referéncias