Jun'ichiro Tanizaki

vinheta|drecha|Jun'ichiro Tanizaki en 1913
**Jun'ichiro Tanizaki** (*谷崎 潤一郎 Tanizaki Jun'ichiro*) es un escrivan japonés neishut a Tòquio dens lo quartièr de Nihonbashi lo 24 de julh 1886 e mòrt dens la medisha vila lo 30 de julh 1965.
## Biografia
### Joenessa
Junichiro Tanizaki creish dens una familha aisada de mercadèr. Hè estudis deus brilhants a l'Universitat imperiau de Tòquio, mes en 1910 la roeina deu son pair l'oblija d'ic estancar. La medisha annada, publica son purmèr tèxte, una nòva crudèla e rafinada, *Lo Tatoatge* (*刺青, Shisei*), dens la revista *Shinshicho* (*新思潮*, « navèth corrent de pensada ») qu'a hondada dab quauques amics. L'istòria de la bèra cortisana e deu son tatoatge en forma de telaranha hè escandau e entinoa sa carrièra d'escrivan. En 1913, amassa totas sas nòvas dens un reculh titolat *Lo Diable* e subís las fulminacions de la censura que las jutja immoraus. Publica shens se desalenar dramas, comedias e scenarii ad una epòca on lo cinèma n'es enqüèra a sas prumerias. Revira tanben la pèça d'Oscar Wilde *L'esventalh de Lady Windermere* (*Lady Windermer's Fan*). Instalat a Yokohama, frequenta los residents estrangers e descubrís l'imatge de la hemna occidentau.
### Tèrratrem de 1923
Quan un tarrible tèrratrem destrusís la vila lo 1<sup>er</sup> de seteme 1923, s'instala definitivament dens lo Kansai. Es partvirat per la catastròfa : eth que tirava son inspiracion de l'occident e de la China exotica se torna de cap au Japon a partir de 1924, data a la quau pareish son purmèr roman, *Un amor dessenat* (*痴人の愛, Chijin no Ai*). Aquesta cronica dolenta e ironica raconta la vida conjugau de Joji Kawai e de Naomi, una joena servidora, que sauneja de vàder una hemna « modèrna » coma las occidentaus e sap jogar de sa berojor... La hemna perfida e temptatora es tanben au còr deu *Daubuns preferissen las ortigas* (*蓼喰ふ蟲, Tade ku mushi*) : un òme es tiralhat entre tres hemnas, una eurasiana, una borgesa tèrna e una beautat classica.
### Genji monogatori
Consacra la segonda partida de sa vida a tradusir en japonés modèrne lo *[[Genji monogatori]]* (源氏物語), òbra classica de la romancèra deu segle XIau, Murasaki Shikibu.
### Pendant la Segonda Guèrra mondiau
En 1943, la publicacion en huelheton deu son cap d'òbra *Quate sòrs* (*細雪, Sasameyuki*) es prohibida pr'amor qu'es jutjada inconvenenta en temps de guèrra. Aquesta esmiraglanta saga familhau que raconta la vida de quate joenas japonesas hòrt diferentas dens lo Japon de l'entre-duas-guèrras, pareish finaument entre 1946 e 1948.
### Vielhum
Après la guèrra, Tanizaki publica romans audaciós au centre deus quaus plaça son vielhum, l'impoténcia e la mòrt. Dens *La clau* (*鍵*, *Kagi*), un respectable professor d'universitat, a l'atge deu demon deu mijorn, ne pòt pas mei contentar sa joena hemna dotada d'un temperament excessiu. Après aver ensajat excitants de tota mena, s'apercep que la jalosia es un incomparable stimulant... *Diari d'un vielh hòu* ("瘋癲老人日記", "fûten
rôjin nikki") raconta lo drama d'un vielh que s'enamora de sa nora, anciana dançaira de music-hall a la morau libra. En compensacion, li acòrda libertats apertament limitadas e lo manten dens una excitacion que s'exaspèra d'autant mei que ne pòt abotir que sus de las demonstracions lamentablas.
### Mòrt
Tanizaki mòr en junh 1965, deishant una òbra importanta, unanimament considerada coma màger deu sègle XXau japonés.

## Prèmi Tanizaki
Decernit en son aunor, lo prèmi Tanizaki es una de las recompensas literàrias principaus au Japon.
## Ligams extèrnes
*https://web.archive.org/web/20061015232207/http://www.shunkin.net/ sit en francés consacrat a Jun'ichiro Tanizaki