open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sent Roman (Fronsadés)

**Sent Roman** (*Saint-Romain-la-Virvée* en francés)  es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de la Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Lenga
Segon l'enquèsta de Tortolon e Bringuièr (1873-1875), Sent Roman èra una comuna gascona; lo parlar de Sent Roman e de las comunas vesinas èra diferent deu borqués e deu libornés. Deu borqués, se diferencia per la prononciacion de *j* : lo *jourt* e pas *l'iourt* o lo *iourt* (lo jorn), caractèr progressiu, puei que Vilagoja, pus a l'èst enquèra, se ditz *Bilegou-ie*; per la conservacion de *u* : *dou hut* e pas *dou heut* (deu huc); de contraccions coma *saous dit* e pas *sus leus dit* (sus + los + dits); la conservacion de la nasala dens la tresena persona deu plurau ; *bÉnon* o *bÉnoun* e pas *bÉnou* (venon, venen). Deu libornés, se diferencia per la prononciacion de *h* : *hille* e pas *fille* (hilha, filha), *hut* e pas *fut* (huc = huec, fòc); per lo mendre usatge deu diftongue *óou* : *deu* se ditz *dou* [du] e pas *dóou*  (las grafias de l'autor son utilisadas).

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *parochia Sancti Romani* en 1281, *Sanctus Romanus de Burcias* en 1339, *Sanctus Romanus* en 1361 .
*Sent Roman* es lo nom de dus martirs, d'un confessor de Blaia au sègle IV, d'un avesque de Roan au sègle VII, d'un ermita deu Jura au sègle V, etc, entre los 27 de l'Acta Sanctorum, mes per de las rasons de proximitat, lo sent de Blaia es lo pus probable ací . 
Per *Burcias* (veire Ascas), *Borçans* (?) devèva estar l'ancian nom de Sent Roman (o de Sent Martin, vilatge situat a 1 km d'Ascas en direccion de Sent Roman), remplaçat per un agionime. *Borçans* se pòt explicar per un nom latin d'òme, *Borcius*, probablament a l'ablatiu plurau.

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
* Sent Roman sus lo site de l'Insee

## Nòtas
Sent Pèir d'Armens

**Sent Pèir d'Armens** (en francés: *Saint-Pey-d'Armens*)  es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de la Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia
### Perimètre deu territòri

## Toponimia
La sola fòrma anciana coneishuda es *Ermenx* au sègle XIV .
*Sent Pèir* representa lo grèc *Petros*, en latin *Petrus*, nom de l'apòstol .
Lo determinant ven benlèu deu nom germanic d'òme *Ermingus* .

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Luecs e monuments

## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Perdon de Concas

**Sent Perdon de Concas** o **Sent Pardon de Concas**  (*Saint-Pardon-de-Conques* en francés) es ua comuna gascona de Vasadés administrada pr'eu departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
I a pas d'atestacions ancianas.
* **Sent Perdon/Pardon** se referís a Pardulphus, nom germanic *Pard-wulf* o *Bard-wulf*, un ermita garit miraculosament de la ceguesa, pui que vengut abat de Garait (sègles VII e VIII). Lo nom es tombat, en Occitània, dens l'atraccion de *perdon*, çò qu'explica la finala *-n* . Bénédicte Boyrie-Fénié causís d'escriure *Sent Pardon* , mès lo gentilici francés *Perdonnais* pòt har imaginar que lo nom de la comuna es, o èra, *Sent Perdon* puslèu que *Sent Pardon*.

* **Concas** representa lo vilatge d'Avairon, lòc de pelegrinatge a Senta Fe, dont lo nom s'explica per la coma que lo vilatge domina o per la cauquilha (clòsca, coscolha) daus romius .

## Istòria
Una partida, la seccion D, de la comuna de Sent Pèir d'Aurelhac, nommada Isle-de-Barreau (en francés), estut tirada d'aquesta comuna e atribuïda a Sent Pardon entre 1812 e 1851. Coma i a pas d'isla vertadèira, deu estar la ribèira bassa (8-9 m d'altitud), en totalitat o en partida, benlèu la qu'es situada entre Garòna au nòrd e dus braç dau riu *Beuve* (en francés), un que va cap au nòrd per s'ajustar au flume e l'aute, *Petit Beuve* (en francés) que demòra quasi parallèl a Garòna pendent la traversada de la comuna, au bòrd de la ribèira auta (26-28 m d'altitud). Se vei plan o se devina sus Google Earth.

## Administracion

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas dab la comuna

## Véser tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Miquèu de Fronsac

**Sent Miquèu de Fronçac** (*Saint-Michel-de-Fronsac* en francés) es una comuna d'Occitània, en Guiana e en Bordalés, lingüisticament gascona, administrada prau departament de Gironda de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Lenga
Segon l'enquèsta de Tortolon e Bringuièr (1873-1875), Sent Miquèu de Fronçac èra una comuna gascona; lo parlar deu Fronçadés orientau èra de tipe libornés. Deus parlars pus occidentaus, se diferenciava per la tendéncia progressiva a la prononciacion de *j* : lo *jourt* e pas *l'iourt* o lo *iourt* (lo jorn); per la conservacion de *u* : *dou hut* e pas *dou heut* (deu huc); de contraccions coma *saous dit* e pas *sus leus dit* (sus + los + dits); la conservacion de la nasala dens la tresena persona deu plurau ; *bÉnon* o *bÉnoun* e pas *bÉnou* (venon, venen), l'abséncia de *h* : *fille* e pas *hille* (filha, hilha), *fut* e pas *hut* o *heut* (huc = huec, fòc), *fasi* (1èira persona de l'imperfèit, e pas deu preterit, de *far*) ; per l'usatge deu diftongue *óou* : *deu* se ditz *dóou* e pas *dou* [du]; *ièi*, sovent, per *aièr*, *geir*  (las grafias de l'autor son utilisadas).

## Toponimia
Lo nom es atestat en 1361, en latin : *prior Sancti Michaelis*.
*Sent Miquèu* representa *Michaël*, nom ebrèu de l'arcàngel, cap de las legions celèstas . 

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
* Sent Miquèu sau site de l'Insee

## Nòtas
Saint-Palais (Gironda)

**Saint-Palais** es una comuna gavaia de Bordalés  situada dens lo departament de Gironda de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *cappella de Sancti Paladii* en 1360, *apud Sanctum Palladium* en 1378, *Sancti Paladii de La Landa sive de Vitrazes* en 1360 .
*Saint-Palais* representa lo nom grèc de *Palladius* (o *Paladius* ?), avesque de Sentas au sègle VI, o (eventualament, mes es improbable) un sent grèc daus sègles IV-V. I a quatre *Saint-Palais* en Charanta e Charanta Maritima .

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
* Saint-Palais sus lo site de l'Insee

## Nòtas
Sent Miquèu de Castèthnau

**Sent Miquèu de Castèthnau** (*Saint-Michel-de-Castelnau* en francés) qu'es ua comuna gascona de Vasadés  administrada peu departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *Castrum Novum de Mames (apud ~)* (sense data), *Castri novi (par. ~)*, en 1274, *Castri novi (par. ~)*, en 1325, *Castri Novi de Maunus (capellanus ~)*, en 1325, *Castednau-de-Mames (Sant Miquel de ~)*, en 1325 .
* **Sent Miquèu** es lo nom d'un arcàngel, *Michaël* .
* ** (de) Castèthnau**. Damb *castèl/ castèth/chastèl*, etc, mot vengut deu latin *castellum* (e abans de *castrum*), l'adjectiu *nòu*, de *novum*, e sas fòrmas pus evolucionadas *nau* e *nuèu*, es lo qui se tròba mèi sovent en toponimia. En mèi deu sens literau, lo nom de *castèlnòu*/*castèlnau* designava petitas aglomeracions apiejadas sus ua fortalesa que las emparava, qu'èran donc borgs castraus medievaus (sègles XI a XIII)  estudiats per exemple per Benoît Cursente. Castèthnau es ua petita aglomeracion a 2 km deu borg, près de las roinas de *Castelnau-de-Mesmes* (nom francés). Per Bénédicte Boyrie-Fénié, lo castèthnau, au sens de borg castrau, es en realitat Sent Miquèu e ne vei la pròva dens l'existéncia d'un lòc, *Paropy* (*par(r)òpia* en gascon), ont seré l'anciana glèisa . Aquò supausa l'existéncia d'ua auta fortalesa au borg.

## Istòria

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Capsiuts; es adara deu canton deu Sud Gironda.

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas damb la comuna

## Véser tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Saint-Médard-de-Guizières

**Sent Medard de Guisièras **  qu'ei ua comuna francofòna, administrada peu departament de Gironda de la region d'Aquitània.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments
## Personalitats ligadas amb la comuna
## Véser tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Martin deu Pot

**Sent Martin deu Pot** (*Saint-Martin-du-Puy* en francés) es una comuna deu Vasadés istoric, en Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Lo nom es atestat en 1339, *Sanctus-Martinus-de-Lo-Pot*. Lo nom de la comuna garda la memòria de Sent Martin de Tors . Sent Martin, avesque de Tors, èra un evangelizator de las Gàllias au sègle IV  e las parròpias que pòrtan son nom datan sovent de la Hauta Edat Mejana.

Coma per Lo Pot, lo determinant sembla d'estar una varianta de *podium* , dont la fòrma regulara en Vasadés e en Bordalés es *pug*, un nom que demanda pas de traduccion. *Podium* pòt pas donar *pot*, es evident pr'amor de totas las règlas d'evolucion fonetica. Una solucion es d'imaginar una varianta, completament ipotetica, **podum*.

## Istòria

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Sauvatèrra de  Guiana; es adara deu canton de « Le Réolais et Les Bastides », donc deu Reulés e de las Bastidas.

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas damb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Martin La Cauçada

**Sent Martin La Cauçada** (en francés *Saint-Martin-Lacaussade*) es una comuna gavaia de Bordalés  situada dens lo departament de Gironda de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
La sola fòrma anciana coneishuda es : *Sanctus Martinus de La Caussada* en 1361 .
*Saint-Martin* representa *Martinus*, avesque de Tors, evangelizator de Gàllia au sègle V. 
*La Cauçada* ven dau gascon *cauçada*, dau latin *via(m) calceata(m)*. Aqueth nom representa un vièlh itinerari, benlèu la via romana de Blaia a Sentas .
### Frédignac
Frédignac (Fredinhac) èra una parròpia annèxa . *Fredinhac* ven dau nom gallic d'òme **Fritinius*, inferit de *Fritus* (
Saint-Mariens

**Saint-Mariens**  es una comuna gavaia de Bordalés  situada dens lo departament de Gironda de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
La sola fòrma anciana coneishuda es : *Sanctus Marianus* en 1361 .
Segon Dauzat, *Saint-Mariens* ven dau nom latin *Marianius*, sent ausserrés dau sègle VI . 
Negre, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, precisa que setze sents d'aqueth nom son referenciats. I a donc pas de certitud, mes un quadre dens la glèisa emb un monge que recita lo capelet emb una granda crotz de fusta erigida dens un bòsc es un indici favorable au sent d'Aussèrra .

## Istòria
En 1889, creèren la comuna de Saint-Yzan-de-Soudiac a partir dau territòri de Saint-Mariens e (sustot) de Saint-Savin .

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas emb la comuna

## Véser tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
* Saint-Mariens sus lo site de l'Insee

## Nòtas
Sent Manhe

**Sent Manhe** (*Saint-Magne* en francés) es una comuna gascona, administrada prau departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Veire tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Loís de Montferrand

**Sent Loís de Montferrand**  (*Saint-Louis-de-Montferrand* en francés) es una comuna bordalesa de Guiana, administrada pr'au departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània

## Geografia

### Perimètre dau territòri

### Urbanisme
## Toponimia
las fòrmas ancianas son *Montferandi*, *Montferrandi*, en latin, en 1278, *castrum de Mons Ferrandi*, en latin, en 1307-1317. *Montferrand* ven dau nom d'una familha qu'èra propietària d'una bona partida de la peninsula d'aquí au sègle XVIII. E Sent Loís representa versemblablament Loís IX de França . Lo nom de Sent Loís estut donat, probable, a la glèisa au sègle XVII quand lo país se poblèt.

## Istòria
Coma lo lòc èra sanhós, èra desèrt. Daus engenhaires olandés vengurén per assecar los palús au sègle XVII .

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton de Larmont; es adara dau canton de *La Presqu'île* (en francés), donc de la Peninsula.

## Transpòrts

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas damb la comuna

## Veire tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Manhe de Castilhon

**Sent Manhe de Castilhon** (*Saint-Magne-de-Castillon* en francés)  es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de la Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia
Sent Manhe es vengut la pus importanta banlèga de Castilhon, puèi que la vila a un territòri petit.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
La sola fòrma anciana es *Sanctus Magnus* en 1361 . 
*Sent Manhe* representa lo latin *Magnus* « grand », nom d'un sent locau, qu'es pas clarament coneishut . Astor ajusta un avesque de *Cimiez*, a Niça, au sègle V o un avesque de d'Avinhon au sègle VII. L'ocupacion deu lòc es anteriora a l'agionime (mosaïca galloromana trobada près de la glèisa), mes saben pas lo nom primitiu.

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Luecs e monuments

## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Lobèrt

**Sent Lobèrt** o *Sent Lobert*  (*Saint-Loubert* en francés) es ua comuna gascona de Vasadés administrada pr'eu departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Lo nom es atestat en 1299, *Seint Lobert*.
Bénédicte Boyrie-Fénié dona la prononciacion [senlu'bɛrt] e escriu *Sent Lobert*, çò qu'es una contradiccion. Cau donc legir *Sent Lobèrt*. Lo nom ven de *Lupercius*, martir a Eusa au sègle XIII. Lo nom dona *Loberç* en occitan, mès coneishot l'atraccion deus noms germanics en *-behrt*, com *Robèrt*, d'aquí la finala .

## Istòria
* Segon lo siti GAEL, una partida de la parròpia *Sent Lobèrt e Sent Loís de Castèths* formèt la comuna de Sent Lobèrt e l'auta partida formèt Castèths Andòrta . Aquera mencion es curiosa; solament, cau pas compréner que i avèva una glèisa *Sent Lobèrt e Sent Loís*. La glèisa Sent Loís de Castèths, situada dens lo borg, a 1 km de Sent Lobèrt, data deu sègle XIX. Mès, dens un lòc tant important, quasi una vila, n'i avèva pas una auta avant e que deviá tanben èste consacrada a Sent Loís ? E i a una glèisa Sent Lobèrt - anciana - a Sent Lobèrt. La comuna de Sent Lobèrt es hòrt petita, 2,11 km². Lo repartiment deu territòri de la parròpia devot èste inegau.

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Lengon; es adara deu canton deu Sud Gironda.

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas dab la comuna

## Véser tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Leon

**Sent Leon** (*Saint-Léon* en francés) es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre dau territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Sanctus Leo*, en latin, aus sègles XI-XIII, *cappella de Sancti-Leonis*, en latin, en 1342 . Leon es lo nom dau papa Leon lo Grand (440-461) e d'autes 8 papas, mes l'identitat precisa dau sent qu'es onorat es pas coneishuda .

## Istòria

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Crion; es adara deu canton de *L'Entre-deux-Mers* (en francés), donc de l'Entre Duas Mars.

## Demografia

## Lòcs e monuments

St Léon (France, Gironde) Eglise.jpg|Glèisa de Sent Leon
Saint-Léon Croix cimetière 2.JPG|Crotz de cementèri
Saint-Léon Croix carrefour 1.JPG|Crotz de cairehorc
St Léon château de Châteauneuf.jpg|Castèth de *Châteauneuf*


## Personalitats ligadas damb la comuna
## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Lugèir de Balion

**Sent Lugèir (de Balion)** (en francés: *Saint-Léger-de-Balson*) qu'es ua comuna bordalesa de Gasconha situada dens lo departament de Gironda e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas damb la comuna

## Véder tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Laurenç de las Comas

**Sent Laurenç dei Combas** (en francés: *Saint-Laurent-des-Combes*)  es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de la Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
La sola fòrma anciana coneishuda es *de Cumba* en 1282 .
*Sent Laurenç* representa *Laurentius*, nom d'un diague espanhòu, martirizat a Roma, sus una grasilha.
Lo gascon *coma* o *comba* (celtic *cumba*), designa una comba mes tanben una tuca, e pus precisament ací, un sector traversut 
onte, segon la legenda, Sent Melhon aurè cercat un abric per tant d'escapar ai Sarrasins au sègle VII. Lo sens primitiu de *comba* en celtic es « lo fons d'una nau ». La Gironda coneish lo mot au sens de « petita vath », donc un sens de relèu negatiu. .

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Luecs e monuments

## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Laurenç d'Arce

**Sent Laurenç d'Arce** (en francés: *Saint-Laurent-d'Arce*) es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de la Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Lenga
Segon l'enquèsta de Tortolon e Bringuièr (1873-1875), lo gascon de Sent Laurenç d'Arce es de tipe borqués, pr'aquò en hasent transicion emb los parlars situats pus a l'èst .

## Toponimia
La mapa de Cassini, au sègle XVIII, pòrta *St Laurent d'Arce*. Tots los *Sent Laurenç* venon deu nom de *Laurentius*, diague espanhòl martirizat a Roma, en 258, sus una grilha. Lo determinant *Arce* contunha lo latin *arx*, *arcis*, « plaça hòrta, ciutadèla » o simple « lòc haut ». Un nom latin porré estar confirmat per la descobèrta d'un petit mobiliari d'epòca galloromana . Sent Laurenç, a 31 m d'altitud, tresplomba la comba d'un petit riu situat a l'èst.

## Istòria

## Administracion

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
* Sent Laurenç d'Arce sus lo site de l'Insee

## Nòtas
Sent Laurenç de Medòc

**Sent Laurenç de Medòc** (*Saint-Laurent-Médoc* en francés) es una comuna medoquina de Guiana, lingüisticament gascona, administrada pr'au departament de Gironda de la region de Noèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre dau territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *Sent-Laurens (parropia de ~)*, en 1311, *Sancti-Laurentii de Medulco (ecclesie ~)*, en latin, en 1326, *Sancti-Laurencii in Medulco*, en 1361. Lo nom es lo d'un diague martirizat a Roma, en 258, en burtlant a petit fòc sus una grasilha, segon la tradicion ;
* **(de) Medòc** : lo nom oficiau estut longtemps *Saint-Laurent-et-Benon*, mès en 1986, la comuna vengut *Saint-Laurent-Médoc*. La determinacion prau Medòc, necessària pr'amor dau grand nombre de vilatges qu'an Sent Laurenç per patron, es anciana (atestacions de 1326 e de 1361). *Medulco* ven dau nom daus *Meduli*. L'etime de Medòc es **Medulicus*, que vengut **Medúl(i)co*, e **Medúl(i)c(o)* vengut *Medúuc* [meduwk] (sincòpa, pui vocalizacion de *-l-*, que se passèt abans las atestacions dau sègle XIV, que son de latinizacions). *Medouc* es present dins plan de fòrmas escritas , pui la dissimilacion  donèt **Medòuc*, que se simplifiquèt en *Medòc*, per dificultat de prononciar au còp lo diftongue e la consonanta finala.
* **Benon**. Per Benon (Charanta Maritima), Dauzat prepausa sense certitud un nom gallés d'òme *Bena* e lo sufixe *-onem*  (mès *bena* es un mot gallés que vòu dire « hemna » , çò que menaré a modificar l'explicacion).

## Istòria
Sent Laurenç annexèt **Benon** entre 1806 e 1820 .

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton de Sent Laurenç de Medòc; es adara dau canton dau Sud Medòc.

## Demografia

### Demografia Benon
* 1793 : 190 abitants
* 1800 : 209 abitants
* 1806 : 180 abitants 

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Julian Vaisherèla

**Sent Julian Beishavela** o **Sent Delian Beishavela** (*Saint-Julien-Beychevelle* en francés) es una comuna medoquina de Guiana, lingüisticament gascona, administrada pr'au departament de Gironda de la region de Noèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Etimologia
*Sent Julian Beishavela* ès compausat del nom de *Sent Julian*, al qual se pòt ajostar "de Rinhac". *Rinhac* tota cort poiriá èsser restituït com nom gascon d'aquela comuna.
Segon lo sit https://web.archive.org/web/20210830214831/https://toponimiaoc.webs.com/33gironda.htm lo nom gascon de la comuna es *Sent Julian Vaisherèla*.

La primièra atestacion datèt del 1450, « Bayssevelle » amb una senhoriá materializada sòus de las ortografias desparièras talas : Baysssevelle, Beychavelle, Baissa-vele, Bessevele, Bachavele, Baishavela. I a Beychevelle sus la carta de Cassini, puèi Bechevelle sus la carta de l’estuari de la Gironda de 1764 (https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b85922196/f1.zoom.r=Cours%20de%20la%20rivi%C3%A8re%20de%20Gironde%20et%20parties.langFR) e enfin Baſchevele sus la carta du Bourdelois del 1635 (https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b8592978g/f1.zoom.r=bourdelois).

*Beishavela* es lo nom del castèl eponim, que segon Boyrie-Fénié ven del gascon 'vaisherèra', del latin vascellella, derivat de vascellumu, autrament dich un endreit ont se regropavan los batèls pichons, valent a dire las gabarras, solament justament Beychevelle es tanben un pòrt sus Gironda.

Segon una etimologia populara (mesfisança !), *Beishavela* volriá dire "baissa vela" e auriá estat adreçat als batèls remontant Gironda, que passavan davant lo castèl dins l'estuari, selon l'exigéncia (reala o supausada) del duc d'Epernon, proprietari del castèl, grand amiral de França, d'un salut dels batèls passant davant l'edifici. Mas aquesta ipotèsi es desmentida per Bernard Ginestet (autor d'un obratge sus las apellacions dels vins de França) que s'es estacat a mostrar qu'aquel nom de Beychevelle existissiá almens 200 ans abans la legenda ligada al duc d'Epernon.

I a un Béchevelle a Sent Andreus de Cubzac, e un Bachevelle a Branens.

## Geografia

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Joan de Blanhac

**Sent Joan de Blanhac** (*Saint-Jean-de-Blaignac* en francés) es una comuna occitana deu Vasadés istoric, en Guiana, administrada per lo departament de Gironda e la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia
Lo borg es bastit sus un travèrs que domina la Dordonha e son pont sus la RD 670. Sent Joan de Blanhac es un caireforc rotièr modèste, mes d'importància au mens comparabla a Rausan e a Blasimont : RD 670 (Tolosa)-La Rèula-Liborna, RD 18 Gençac-Brana, RD 119 e 123 cap a Castilhon, que se contunhan per la RD 128E5 cap a Naujan e Postiac e la RD 119E3 cap a Jugasan, RD 119 e 123, autes camins cap a Rausan. Sa foncion comerciala actuala es quasi nulla pr'aquò : los comèrcis son sustot a Lavanhac, dens la ribèira, sus la comuna de Senta Tèrra.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *Blannag (ecclesia de ~)*, sense data, *Blanac (Helias de ~)*, sense data, *Blagnac (aecclesia de ~)*, en 1114, *Blaignag (aecclesia S. Johannis de ~)*, en 1115, *Blagniacum (apud ~)*, en 1155-1183 . Lo nom vendré d'un nom latin d'òme *Blannius* o *Blandius*, emb lo sufixe *-acu(m)*, latinizacion deu sufixe gallic *-acon*. (Sent Joan de) **Blanhac** èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'avèva per mèste *Blannius* o *Blandius*. 

## Istòria
Sent Joan de Blanhac èra un pòrt e un peatge sus la Dordonha .

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Pujòus; es adara deu canton deus Tuquets de Dordonha.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
* Anciana glèisa priorala deu sègle XII, que dependé de l'abadia de La Seuva Majora, fortificada au sègle XIV.


File:St-Jean-de-Blaignac 33 Portail église 2012.JPG|Lo portau
File:St-Jean-de-Blaignac 33 Façade sommet 2012.jpg|Lo clochèir
File:St-Jean-de-Blaignac 33 Tourelle 2012.jpg|Torreta laterala dreta
File:St-Jean-de-Blaignac 33 Porte latérale 2012.jpg|Pòrta laterala
St Jean de Blaingnac 2.JPG|Crotz de cementèri


## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Pòlit

**Sent Pòlit** (*Saint-Hippolyte* en francés) es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània. La prononciacion locala deus darrèrs occitanofòns naturaus correspond a la grafia Sent Pòlit, emb amudiment normau deu *t* finau en sillaba pòsttonica, tombada correnta de la vocala iniciala e accentuacion etimologica sus *ò* (cf. catalan *Sant Hipòlit de Voltregà*), diferenta de la qu'existèish en la varianta sabenta *Ipolit*.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
La prononciacion enregistrada cap a 1985 per l'associacion Alionòr de Liborna, es [sem'pɔli]. Las fòrmas ancianas son *a rectore ecclesie Sancti Ypoliti* en 1326, *Sanctus Ypolitus* en 1361 .
*Sent Pòlit* representa lo grèc *Hippolytus*, martir deu sègle III .
Segon Negre, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, los *Acta sanctorum* comptan dotze sents d'aqueth nom .
Segon Bénédicte Boyrie-Fénié, lo sent en question es lo doctor de la Glèisa deu sègle III. Malurosament, declara que l'usatge consèrva la fòrma occitana de son nom. E escriu *Sent Polit*, emb una prononciacion inventada .

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Luecs e monuments

## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Ilari deu Bòsc

**Sent Ilari deu Bòsc** (*Saint-Hilaire-du-Bois* en francés) es una comuna deu Vasadés istoric, en Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *a cappella Sancti Ylarii arch. Benaugensis*, en latin, en 1326, *cappella de Sancti-Ilarii*, en latin, en 1342 . Las latinizacions disen ren de la fòrma locala anciana.

Sent Ilari, en latin *Hilarius*, èra mai que mai un avesque de Peitieus, Sant Alari de Peitieus, al sègle IV, un papa, al sègle V, o un avesque d'Arle, al sègle V.

## Istòria

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Sauvatèrra de  Guiana; es adara deu canton de « Le Réolais et Les Bastides », donc deu Reulés e de las Bastidas.

## Demografia

## Lòcs e monuments
* La glèisa de Sent Ilari, monument istoric en 1925 

Saint-Hilaire-du-Bois 33 Église 02.jpg|Vista nòrd-èst de la glèisa de Sent Ilari (*2012*)
Saint-Hilaire-du-Bois 33 Église 03.jpg|L'absida de la glèisa (*2012*)
Saint-Hilaire-du-Bois 33 Église 04.jpg|Lo portau de la glèisa (*2012*)
Saint-Hilaire-du-Bois 33 Mairie.jpg|L'ostau de comuna
Saint-Hilaire-du-Bois 33 Mam.jpg|Lo monument aus mòrts (*2012*)


## Personalitats ligadas damb la comuna
## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Ilari de la Noalha

**Sent Ilari de la Noalha** (*Saint-Hilaire-de-la-Noaille* en francés), es una comuna deu Vasadés istoric, en Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
*La Noalha* deriva de *novalia*, « tèrras èrmas desboigadas i a gaire ».

*Sent Ilari*, en latin *Hilarius*, èra mai que mai un avesque de Peitieus, Sant Alari de Peitieus, al sègle IV, un papa, al sègle V, o un avesque d'Arle, al sègle V.

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Lòcs e monuments
* La glèisa de Sent-Ilari de la Noalha, dedicada a Sent Ilari de Peitieus, se bastit au sègle XII e es inscrita au títol deus Monuments istorics dempuèi 1925 per son portal romanic.
* Lo castèth de Sent Ilari, près de la glèisa, es una propietat privada que se visita pas.

## Personalitats ligadas damb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
## Nòtas
Sent Gironç d'Aigasvivas

**Sent Gironç d'Aigasvivas** (en francés *Saint-Girons-d'Aiguevives*) es una comuna gavaia de Bordalés  situada dens lo departament de Gironda de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
La sola fòrma anciana coneishuda es : *Sanctus Geronicius de Aquis Vivis* en 1339 .
Segon Dauzat e Rostaing, *Sent Gironç* ven dau greco-latin *Gerontius*, avesque de Milan au sègle V o avesque de Cervia (Italia) au sègle VI . 
Segon J. Astor, citat per B. Boyrie-Fénié, lo nom ven de *Gerontius* martir onorat a Aira . 
Segon Bénédicte Boyrie-Fénié, non se sap quau es lo sent eponime. *Saint-Girons* vengut *Saint-Girons-d'Aiguevives*. Es un retorn sus lo nom ancian en occitan, traduit en latin *Aquis Vivis*, a l'ablatiu . Porré estar l'ocurréncia pus septentrionala dau toponime occitanoromanic *Aigas Vivas*, present puslèu aquí ont l'aiga es rara. Veire per Aigasvivas (Aude).

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas emb la comuna

## Véser tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
* Saint-Girons sus lo site de l'Insee

## Nòtas
Sent Gervasi (Gironda)

**Sent Gervais** o **Sent Gervasi** (en francés: *Saint-Gervais*)  es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de la Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *in parrochiis de Sancti Gervasii* en 1273, *in vico de Sancti Gervasii de Lengonio* en 1273, *parrochia de de Sancti Gervasii* en 1361, *St Gervais* (mapa de Cassini, sègle XVIII) .
Segon Dauzat e Rostaing, lo nom representa lo latin *Gervasius*, nom d'un martir deu temps de Dioclecian, emb son besson *Protasi*/*Protais* . 
Segon Negre, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, lo nom ven deu latin *Gervasius*, un deus cinc de l*'Acta Sanctorum*. Segon Astor, tanben citat per B. Boyrie-Fénié, lo sent es lo frair de Protais, martirizat en Itàlia en 303-304 .
Bénédicte Boyrie-Fénié considèra que lo nom de la comuna representa ben lo besson de Protais. Lo site estut ocupat a l'epòca galloromana e una parròpia s'i fondèt .
NB. I a pas adara d'indici que permeta de causir entre la varianta *Gervais*, evolucion regulara de *Gervasius* per anticipacion deu iòd, e *Gervasi*, varianta causida per Bénédicte Boyrie-Fénié (que hornís sonque la prononciacion en francés).

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
* Sent Gervasi sus lo site de l'Insee

## Nòtas
Sent Genís deu Bòsc

**Sent Genís deu Bòsc**  o **Sent Genís dau Bòsc** (*Saint-Genis-du-Bois* en francés) es una comuna deu Vasadés   istoric, en Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre dau territòri

## Toponimia
Bénédicte Boyrie-Fénié coneish pas de fòrmas ancianas. *Genís* es lo resultat de *Genesius*, nom de mèi d'un sent, dont un martir a Roma a l'epòca de Dioclecian, autes dus martirs a Arle e en Auvèrnhe, un arquevesque de Lion e un avesque de Clarmont, tots dus au sègle VII, mès saben pas quau es lo sent qu'es onorat dens lo nom de la glèisa e de la comuna. Los autes eretèirs de *Genesius* en Gironda son daus *Genès* e lo nom es donc unic, valà perqué Bénédicte Boyrie-Fénié se pensa que lo determinant es pas necessari : escriu *Sent Genís* tot cort .

*Sent Genís deu Bòsc* o *Sent Genís dau Bòsc* ? La fòrma locala es benlèu [daw] ([dɔw] a Blasimont, 14 km, [daw] a La Seuva, 14 km) e l' *Atlas Linguistique de la Gascogne*, mapa 628, relèva *laugèir* [law'ʒɛj] per *leugèir* a Blasimont e a Gresilhac, benlèu per ipercorreccion (mès *leugèir* a La Seuva Majora). Pus a l'èst, la prononciacion [ɔw-] a la pretonica pòt representar au còp *au-* e *eu-* e una grafia *deu* es pus simpla, mès dejà a Blasimont, au nòrd-èst, [aw-] pretonic comença a poder se prononciar, emb un certan polimorfisme. *Sent Genís dau Bòsc* es la fòrma pus prudenta e probabla quand lo determinant s'escriu (pr'aquò *-deu Bòsc* es una fòrma grafica acceptabla damb la pèrta daus parlars naturaus).

## Istòria

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton de Targon; es adara dau canton de *l'Entre-deux-Mers* (en francés), donc de l'Entre Duas Mars.

## Demografia

## Lòcs e monuments
* La glèisa romanica es inscrita aus Monuments istorics dempui 1925 .

## Personalitats ligadas damb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
## Nòtas
Sent Genès de Lobaut

**Sent Genès de Lobaut** o *Sent Genès de Lombaut* (*Saint-Genès-de-Lombaud* en francés) es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre dau territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Sanctus Genesius*, en latin, aus sègles XI-XIII, *Lobaut*, aus sègles XI-XIII, *parrochiani de Lobaut*, en 1273, *Sanctus-Genesius-de-Lobaut*, en 1339-1340, *cappella de Lobaut*, en 1354, 1356 e 1367 .
* **Sent Genès**. Sent *Genès*, fòrma mija-sabenta, representa *Genesius* (shafre crestian, sus lo grecolatin *genesis*, « creacion, generacion », donc au sens mistic « recreacion, vita novèra », per J. Astor), nom de mèi d'un sent, un martir a Roma dau temps de Dioclecian, un arquevesque de Lion au sègle VII, un martir en Auvèrnhe au sègle III, un martir a Arle en 308, un avesque de Clarmont au sègle VII; sembla pas possible de saber lo qu'èra dedicatari de la glèisa (adara, aquò's la Senta Verge) .
* **Lobaut** ? La fòrma actuala dau nom, que sembla d'estar lo nom ancian dau vilatge, es *Lombaud* en francés. Bénédicte Boyrie-Fénié causís de gardar la fòrma medievala, mes çò pus probable es que la varianta damb nasala deu tanben estar la fòrma occitana, donc *Lombaut*. Lo nom es pas germanic. B. Boyrie-Fénié i postula sense certitud un oronime ancian de tipe **lop-* . Notem que lo vilatge es sus un bòrn de planiu que domina d'a penas 30 m una comba, mes la penta es regda. Delamarre escriu que la soca *lub-* es atestada en gallés. L'autor dona l'exemple d'un nom d'òme **Lub-eli*, a prepaus d'un autre lòc . Un nom gallés **Lub-* > **Lov-* (prononciat [lub-] en gascon) auré poscut estar influenciat per daus noms germanics en *-aud*. Simpla ipotèsi.

## Istòria

## Administracion

* A la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna, qu'èra dau canton de Crion, i demorèt.

## Demografia

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas damb la comuna
## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Saint-Genès-de-Fronsac

**Saint-Genès-de-Fronsac**  es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gavaia, administrada per lo departament de Gironda e la region de la Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Lenga
Segon l'enquèsta de Tortolon e Bringuièr (1873-1875), Saint-Genès-de-Fronsac èra una comuna gavaia.

## Toponimia
La sola fòrma anciana es : *Sanctus Genesius de Bonzaco* [Bonzac èra lo caplòc de l'archipreirat de Fronçac] en 1339 .
Saint-*Genès*, fòrma mija-sabenta, representa *Genesius* (shafre crestian, sus lo grecolatin *genesis*, « creacion, generacion », donc au sens mistic « recreacion, vita novèra », per J. Astor), nom de mèi d'un sent, un martir a Roma dau temps de Dioclecian, un arquevesque de Lion au sègle VII, un martir en Auvèrnhe au sègle III, un martir a Arle en 308, un avesque de Clarmont au sègle VII .

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
* Saint-Genés sus lo site de l'Insee

## Nòtas
Sent German dau Pug

**Sent German dau Pug** (*Saint-Germain-du-Puch* en francés) es una comuna occitana de Bordalés , lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre dau territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son totas en latin : *Sanctus Germanus de Podio*, aus sègles XI-XIII, *parrochia de Sancto Germano*, en 1273, *Elyas de Podio*, en 1299, *a cappella Sancti-Germani de Podio arch. de Inter-duo-Maria*, en 1326, *cappella Sancti-Germani-de-Podio*, en 1342 . *Sent German* ven dau latin *Germanus*, avesque d'Aussèrra au sègle V . Lo segond element ven de la granda familha *du Puch*, en francés, donc *dau Pug*, que i bastit una casa fòrta en 1330. Aqueth patronime ven dau nom comun *pug*, fòrma bordalesa dau resultat de *podium* . Lo castèth dau Grand Pug es pas netament sus un pug, çò que confirma una origina patronimica (nom de persona) puslèu qu'oronimica (vocabulari dau relèu). I a tanben un castèth dau Petit Pug dens la comuna.

## Istòria

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton de Brana; es adara dau canton daus Tuquets de Dordonha.

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments
## Personalitats ligadas damb la comuna
## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent German de la Ribèra

**Sent German de la Ribèira** (*Saint-Germain-de-la-Rivière* en francés)  es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de la Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre del territòri

## Lenga
Segon l'enquèsta de Tortolon e Bringuièr (1873-1875), Sent German de la Ribèira èra una comuna gascona.

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son : *Sanctus Germanus de Ripperia* en 1339, *Sanctus Germanus* en 1361, *Sanctus Germanus de Ripperia* en 1398 .
*Sent German* representa *Germanus*, nom latin d'un avesque d'Aussèrra au sègle V o benlèu d'un avesque de París au sègle VI. Lo determinant es la ribèira de Dordonha, non pas l'aiga , mes puslèu la plana, que lo borg tresplomba, o benlèu la comuna vesina.

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas emb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes
* Sent German sau site de l'Insee

## Nòtas
Sent Fèrmer

**Sent Fèrme**([sen'fɛrmə]) (*Saint-Ferme* en francés) es una comuna deu Vasadés istoric, en Guiana, lingüisticament maròta e gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son en latin : *Sancti Fremerii (abbas ~)*, en 1170, *Sancti Fremerii (abbati ~)* en 1281, *Sancti Ffermerii (abbate ~)* en 1281. Lo nom vendré donc deu nom germanic d'òme *Framarius* [latinizat], puèi una metatèsi (que Bénédicte Boyrie-Fénié explica per l'atraccion deu mot *fèrma*, au sens d'« afermatge »), dejà presenta dens la segonda atestacion de 1281, auré menat au nom actuau. Dens la grafia causida per Bénédicte Boyrie-Fénié, *Sent Fèrmer* , l'èrra finala se justifica pas mèi que l'èna de **òmen* per *òme* o de **àsen* per *ase*.
Lo sent eponime, patron de l'abadiala, neishut a Pampalona au sègle III, fut discípol de Sent Sarnin, puèi avesque de Tolosa, evangelizator d'Agenés, de l'Entre Duas Mars, d'Auvèrnhe, etc, l'escapitèren en 285 [o en 303] a Amians . Mes, çò que B. Boyrie-Fénié escriu d'un sent nommat *Framarius* sembla correspondre en bona partida a Sent Fermin, *Firminus* .

## Istòria
* Avant 1806, la comuna *des Gentis* (nom francés) fut annexada a Sent Fèrme .

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Pelagrua; es adara deu canton de *Le Réolais et Les Bastides* (en francés), donc deu Reulés e de las Bastidas.

## Demografia

## Luecs e monuments
Son impausanta abadia benedictina, dedicada a Nòsta Dòna, es cada annada, decap aus Rèis, lo teatre d'una gripa (?) viventa de 60 figurants e d'una messa occitana, amassant mèi de 800 espectators. Aqueste eveniment estut creat aquò hèi 20 ans per Alain Pierre, professor d'occitan, e Anne de Reignac, presidenta de l'associacion daus Amics de l'Abadia.

## Veire tanben
* Comunas de Gironda
## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Feliç de Fontcauda

**Sent Feliç de Fontcauda** (*Saint-Félix-de-Foncaude* en francés) es una comuna deu Vasadés istoric, en Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

Lo borg es a Planau (plancarta *Foncaude*), a 600 m de la glèisa de Fontcaude.

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Lo nom de Sent Feliç (atestacions *Sanctus-Felix-de-Savinhaco*, en 1339, *Sanctus-Felix*, en 1361, es lo de tres papas canonizats, d'avesques e martirs, dont un martir a Girona  en 304.

Lo nom sintetiza los de las duas comunas fondatritz, fusionadas en decembre 1848 : *Sent Feliç de Pomèirs* e *Fontcauda*, nom que necessita pas de traduccion . Pomèirs (atestacions *Pomeys*, en occitan, en 1294, *Pomeria (villa ~)*, en latin, en 1307-1317 [per Sent Sulpici de Pomèirs ?], *Pomers*, en occitan, en 1307-1317) es un castèth, dont lo nom de pomareda  es lo de la familha que lo bastit.

## Istòria
En decembre 1848, Sent Feliç de Pomèirs (216 abitants au recensament de 1846) fusionèt damb Fontcauda (234 abitants au recensament de 1846).

## Administracion

* Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Sauvatèrra de Guiana; es adara deu canton de *Le Réolais et les Bastides* (en francés), donc Lo Reulés e las Bastidas.

## Demografia

### Evolucion demografica de Fontcauda (1793-1846), pui de Sent Feliç de Fontcauda

### Evolucion demografica de Sent Feliç de Pomèirs (1793-1846)

* Las donadas de la dreta deu grafic, plaçadas automaticament, son las de la comuna entèira de Sent Feliç de Fontcauda

## Lòcs e monuments
* Castèth de Pomèirs, deu sègle XIII monument istoric dempui 2007 


Saint-Félix-de-Foncaude Château de Pommiers 01.jpg|Vista generala deu castèth de Pomèirs au nòrd
Saint-Félix-de-Foncaude Château de Pommiers 03.jpg|Tor castrala de Pomèirs au sud-oèst 
Saint-Félix-de-Foncaude Château de Pommiers 02.jpg|La pòrta nòrd de Pomèirs
Saint-Félix-de-Foncaude Château de Pommiers 04.jpg|La cortina de Pomèirs au sud 
Saint-Félix-de-Foncaude Château de Pommiers 05.jpg|La capèra de Pomèirs a l'èst 
Saint-Félix-de-Foncaude Château de Pommiers colombier 01.jpg|Lo remarcable colomèir de Pomèirs 
Saint-Félix-de-Foncaude Château de Pommiers colombier 02.jpg|Lo colomèir de Pomèirs
Saint-Félix-de-Foncaude Église Notre-Dame 02.jpg|La glèisa de Nòsta Dòna de Fontcauda (sègle XII)
Saint-Félix-de-Foncaude Église Saint-Félix 01.jpg|La glèisa de Sent Feliç de Pomèirs (sègle XII)
Image:Saint-Félix-de-Foncaude Moulin.jpg|Lo molin de Pinquet a Sent Feliç


## Personalitats ligadas damb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Estèfe de Liça

**Sent Estèfe de Liça** (*Saint-Étienne-de-Lisse* en francés)  es una comuna bordalesa de Guiana, lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda e la region de la Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Sanctum Stephanum de Lissa* en 1289, *prioratus Sancti Stephani de Lyce* en 1305 . 
*Sent Estèfe* representa lo grèc *Stephanus*, lo prumèir martir e de fòrça autes sents . 
Lo determinant *Liça* deriva benlèu deu nom *Liccaeus*, donc **Liccaeia*, qu'a tanben donat *Liçac* (mèi d'un lòc) segon Negre . Liçac es tanben explicat per un nom latin d'òme *Lissius*, *Liccius* o *Liscius*  o un nom gallic d'òme *Liccios* (emb lo sufixe *-acum*)  (*Liccios* se latiniza en *Liccius*).
Lo passat arqueologic de la comuna es fòrt ric e se lugís dens los estrats d’ocupacion deu morre de Niord, benlèu lo toponime primitiu .

## Istòria

## Administracion

## Demografia

* En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

## Luòcs e monuments

## Personalitats ligadas amb la comuna

## Veire tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes

## Nòtas e referéncias
Saint-Denis-de-Pile

Sent Denís de Pila (*Saint-Denis-de-Pile* en francés) qu'ei ua comuna francofòna, administrada peu departament de Gironda de la region de Novela Aquitània.

## Geografia

## Toponimia
* **Guasèr** (fr *Goizet*)

## Istòria

## Administracion

## Demografia

## Luòcs e monuments
## Personalitats ligadas amb la comuna
## Véser tanben

## Ligams extèrnes

## Nòtas
Sent Còrme

**Sent Còrme**  o *Sent Còsme* (*Saint-Côme* en francés) es ua comuna gascona de Vasadés administrada pr'eu departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

## Geografia

### Perimètre deu territòri

## Toponimia
Las fòrmas ancianas son *Sancto-Cormo (in parrochiis de ~, diocesis Vasatensis)*, en 1273, *Sent-Corme (in parrochiis de ~)*, en 1273. Lo nom es lo d'un sent martirizat a *Cir*, *Cyrrhus*, *Cyrrus*, o *Kyrros*, anciana vila de Siria, dab son frair supausat, Damian. Lo rotacisme que hascoc passar **Còsme* a *Còrme* data au mens deu sègle XIII . En occitan, lo grope *-sm-* se pronóncia a l'origina *-zm-*, mès es quauquarren d'instable e lo passatge a *-rm-* (rotacizacion) o, hòra deu gascon, eventualament *-im-* (vocalizacion), es normau.

Bénédicte Boyrie-Fénié dèisha la causida énter las grafias *Sent Còrme* e *Sent Còsme* , mès la segonda es pas tan fonologica (empacha de saber la prononciacion o de n'èste segur, emèi en coneishent lo parlar locau vasadés).
 
## Istòria

## Administracion

* Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Vasats; es adara deu canton deu Sud Gironda.
 
## Demografia

## Lòcs e monuments

## Personalitats ligadas dab la comuna

## Véser tanben
* Comunas de Gironda

## Ligams extèrnes

## Nòtas