open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Daatsohí łitsooígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Pheucticus chrysopeplus"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 8&ndash;10di asdzoh áníłtso. Bikąʼígíí éi bitsʼíís łitso; bitʼaʼ éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bitseeʼ éí łizhin; bidaaʼ éí łibá. Baʼáádígíí éí bitsʼíís diłhiłgo łitso.

Daatsohí łitsooígíí éí dzidzé dóó chʼil binááʼ yildeeł dóó tsin bineestʼąʼ yiłchozh; chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Wóláchííʼ yíłkáahii bitsiiʼ łichíʼígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Habia cristata"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 7&ndash;8di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin; bitsiiʼ éí łichííʼ; bidaaʼ éí diłhił.

Wóláchííʼ yíłkáahii bitsiiʼ łichíʼígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł.
Biʼééʼ Łigaii Bikéyahdę́ę́ʼ gáagii

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Dootłʼizhii Bikédaayahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Corvus splendens"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 15&ndash;17di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin; bitsiiyah dóó bikʼos éí halbá; bidaaʼ éí diłhił.

Biʼééʼ Łigaii Bikéyahdę́ę́ʼ gáagii éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii dóó łóóʼ dóó naʼastsʼǫǫsí dóó dííłdzid éí yilghał ałdóʼ.
Zhį́ʼii dootłʼizhí bijáád łitsooígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Cyanocorax yucatanicus"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 11&ndash;14di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin; bitʼaʼ dóó binághah dóó bitseeʼ éí dootłʼizh; bijáád éí łitso; bidaaʼ éí diłhił dóó łitso.

Zhį́ʼii dootłʼizhí bijáád łitsooígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii dóó naʼastsʼǫǫsí éí yilghał ałdóʼ.
Zhį́ʼii dootłʼizhí diltʼóshígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Cyanocorax dickeyi"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 11&ndash;12di asdzoh áníłtso. Bitsiiʼ dóó bitéél éí łizhin; bitéél dóó bitsiiyah dóó binátsʼiin dóó binnáyaah éí łigai; bitʼaʼ dóó binághah éí diłhiłgo dootłʼizh; bitseeʼ éí diłhił dóó kʼídzígai; bidaaʼ éí diłhił.

Zhį́ʼii dootłʼizhí diltʼóshígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii dóó naʼastsʼǫǫsí éí yilghał ałdóʼ.
Zhį́ʼii dadootłʼizhígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí  dóó Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Cyanocorax"* deiłníigo deiyózhí. Zhį́ʼii dadootłʼizhígíí éí 17 ałʼąą ádaatʼé.

Díí tsídii éí 10&ndash;15di asdzoh ádaníłtso łeh. Bitsʼíís éí łizhin dóó dootłʼizhgo naashchʼąąʼ łeh.

Zhį́ʼii dadootłʼizhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii deildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí deiłchozh; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii dóó naʼastsʼǫǫsí éí deilghał ałdóʼ.
Ąąʼąʼiitseenézí bikʼos łigaaígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  dóó Haʼaʼaahjí Naakaii Dootłʼizhí Bikéyahdi dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Dendrocitta frontalis"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 9&ndash;11di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łigai; bitsiiʼ dóó bitseeʼ éí łizhin; bitłʼaaʼ éí dibéłchíʼí; bitʼaʼ éí dibéłchíʼí dóó kʼíjíjin; bidaaʼ éí łizhin.

Ąąʼąʼiitseenézí bikʼos łigaaígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii dóó naʼastsʼǫǫsí éí yilghał ałdóʼ.
Ąąʼąʼiitseenézí bítááʼ halzhinígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  dóó Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Crypsirina temia"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 12&ndash;13di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilbá dóó chʼilgo dootłʼizh; bítááʼ éí halzhin; binááʼ éí dootłʼizh; bidaaʼ éí łibá.

Ąąʼąʼiitseenézí bítááʼ halzhinígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii dóó naʼastsʼǫǫsí éí yilghał ałdóʼ.
Ąąʼąʼiitseenézí bitéél łigaaígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí Biʼééʼ Łigaii Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Dendrocitta leucogastra"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 18&ndash;19di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łigai; binághah éí dibéłchíʼí; bitsiiʼ dóó bitʼaʼ éí łizhin; bitseeʼ éí dinilbá dóó kʼíjíjin; bidaaʼ éí diłhił.

Ąąʼąʼiitseenézí bitéél łigaaígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii dóó naʼastsʼǫǫsí éí yilghał ałdóʼ.
Náátsʼózídę́ę́ʼ ąąʼąʼii dootłʼizhígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Cissa hypoleuca"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 7&ndash;8di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dootłʼizh; bitéél dóó bitłʼaa éí łigai; binákʼee éí halzhin; bitʼaʼ éí dibéłchíʼí; bítááʼ éí diniltso; bidaaʼ éí łichííʼ.

Náátsʼózídę́ę́ʼ ąąʼąʼii dootłʼizhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii dóó naʼastsʼǫǫsí éí yilghał ałdóʼ.
Ąąʼąʼii dadootłʼizhígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí  dóó Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Cissa"* deiłníigo deiyózhí. Ąąʼąʼii dadootłʼizhígíí éí dį́į́ʼ ałʼąą ádaatʼé.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 7&ndash;8di asdzoh ádaníłtso łeh. Bitsʼíís éí dootłʼizh; binákʼee éí halzhin łeh.

Ąąʼąʼii dadootłʼizhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii deildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí deiłchozh; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii dóó naʼastsʼǫǫsí éí deilghał ałdóʼ.
Bítáátʼashzhiin

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi dóó  dóó Náhookǫsjí  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Nucifraga caryocatactes"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 12&ndash;14di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin dóó łigaigo yistłʼin; bítááʼ dóó bitʼaʼ éí halzhin; bidaaʼ éí diłhił.

Bítáátʼashzhiin éí neeshchʼííʼ dóó chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł.
Bitsiichįįshgahí yił aheełtʼéhé bitsiitʼáád halzhinígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdi dóó  dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Podoces hendersoni"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 12&ndash;14di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilbá; bitsiitʼáád éí halzhin; binághah éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bitʼaʼ dóó bitseeʼ éí kʼíjíjin; bidaaʼ éí diłhił.

Bitsiichįįshgahí yił aheełtʼéhé bitsiitʼáád halzhinígíí éí neeshchʼííʼ dóó chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł.
Dinilzhį́ʼii

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí kéyah dah siʼánígíí beʼałníiʼdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Psilorhinus morio"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 14&ndash;16di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin; bitłʼaaʼ éí łigai; bidaaʼ éí łitso dóó kʼíjíjin.

Dinilzhį́ʼii éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh; naʼashǫ́ʼii éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Hodíłchʼiltah gáagii łibáhígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Zavattariornis stresemanni"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 10&ndash;11di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bitʼaʼ dóó bitseeʼ éí łizhin; binákʼee éí dootłʼizh; bitłʼaaʼ éí łigai; bidaaʼ éí diłhił.

Hodíłchʼiltah gáagii łibáhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh; naʼashǫ́ʼii éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Tʼádootłʼizhii bitsiiʼ diłhiłígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Dootłʼizhii Bikédaayahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Garrulus lanceolatus"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 12&ndash;14di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo dinilbá; bitʼaʼ éí dootłʼizh dóó łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bitsiiʼ éí diłhił; bizééʼ éí łigaigo noodǫ́ǫ́z; bidaaʼ éí diłhił.

Tʼádootłʼizhii bitsiiʼ diłhiłígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh; naʼashǫ́ʼii éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Naakaii Łibáhí Bikéyahdę́ę́ʼ ąąʼąʼiiłbáhí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  hólǫ́; ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Cyanopica cooki"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 12&ndash;13di asdzoh áníłtso. Bitsiiʼ dóó bijáád łizhin; bitʼaʼ éí dootłʼizhgo łibá.

Naakaii Łibáhí Bikéyahdę́ę́ʼ ąąʼąʼiiłbáhí éí tséchʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ yildeeł; łahda chʼosh yázhí dóó dzidzé yildeeł ałdóʼ.
Kéyah dah naaʼeełídę́ę́ʼ tsʼánídílzhiʼí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Eʼeʼaahjí Tónteel bikáaʼdi kéyah dah naaʼeełí léiʼ bikáaʼgi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Aphelocoma insularis"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 9&ndash;11di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí yágo dootłʼizh; bizééʼ dóó biéél éí dinilgai; binághah éí halbá; binákʼee éí halzhin; bidaaʼ éí diłhił.

Kéyah dah naaʼeełídę́ę́ʼ tsʼánídílzhiʼí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh; naʼashǫ́ʼii éí bichʼiyąʼ ałdóʼ.
Tsʼánídílzhiʼí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Aphelocoma"* deiłníigo deiyózhí. Tsʼánídílzhiʼí éí tsostsʼid ałʼąą ádaatʼé.

Díí tsídii éí 9&ndash;12di asdzoh ádaníłtso łeh. Bitsʼíís éí dootłʼizh dóó dinilbáago naashchʼąąʼ łeh.

Tsʼánídílzhiʼí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii deildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí deiłchozh; chʼał dóó naʼashǫ́ʼii dóó naʼastsʼǫǫsí éí deilghał ałdóʼ.
Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídę́ę́ʼ zhį́ʼii táshchozhígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Dicrurus densus"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 10&ndash;14di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin; bitseeʼ éí deeshgizh; bidaaʼ éí diłhił.

Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídę́ę́ʼ zhį́ʼii táshchozhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; łahda dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ yiłchozh.
Zhį́ʼii táshchozhígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi dóó  dóó Naakaii Dootłʼizhii Bikédaayahdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Dicruridae"* deiłníigo deiyózhí. Zhį́ʼii táshchozhígíí éí 29 ałʼąą ádaatʼé.

Díí tsídii éí 10&ndash;14di asdzoh ádaníłtso łeh. Bitsʼíís éí łizhin łeh; bitseeʼ éí deesgizh; bidaaʼ éí diłhił.

Zhį́ʼii táshchozhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii deildeeł; łahda dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí deiłchozh.
Dǫ́ʼiiyiyiitsahí (Ałtsʼáʼáztiin)

*Tó wónaanídę́ę́ʼ dǫ́ʼiiyiyiitsahí
*Dǫ́ʼiiyiyiitsahíchilí
*Dǫ́ʼiiyiyiitsahí danizhóonii
*Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ dǫ́ʼiiyiyiitsahí
|}
Ayáásh nizhóonii bítááʼ halzhinígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Monarcha melanopsis"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bítááʼ dóó bizééʼ éí halzhin; bitłʼaaʼ éí łitsxo; bidaaʼ éí diłhił.

Ayáásh nizhóonii bítááʼ halzhinígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; łahda dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ yiłchozh.
Ayáásh nizhóonii diltʼóshígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Trochocercus cyanomelas"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px|Baʼáádígíí
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bikąʼígíí éí bitsʼíís łizhin; bitłʼaaʼ éí łigai; bidaaʼ éí diłhił. Baʼáádígíí éí łibá.

Ayáásh nizhóonii diltʼóshígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; łahda dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ yiłchozh.
Dǫ́ʼiiyiyiitsahí nizhóonii bitseeʼ nineezígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  kéyah dah ndaaʼeełí léiʼ bikáaʼgi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Terpsiphone corvina"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 6&ndash;8di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łizhingo naashchʼąąʼ dóó dootłʼizhgo bízdílid; bitsiiʼ éí łizhin; bidaaʼ éí łibá.

Dǫ́ʼiiyiyiitsahí nizhóonii bitseeʼ nineezígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; łahda dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ yiłchozh.
Ayáásh tseentélí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi dóó Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi dóó Binááʼádaałtsʼózíidi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Rhipidura"* deiłníigo deiyózhí. Ayáásh tseentélí éí 50 ałʼąą ádaatʼé.

Díí tsídii éí 5&ndash;8di asdzoh ádaníłtso łeh, áádóó éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii deildeeł; łahda dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí deiłchozh.
Atseeyilzhólii

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Lamprolia victoriae"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin; bitłʼaakááʼ éí łigai; bitseeʼ éí nteel; bidaaʼ éí diłhił.

Atseeyilzhólii éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tsídii bitʼatah hózhóón dootłʼizhígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Paradisaea rudolphi"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 11&ndash;13di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí diłhił; bitʼaʼ dóó bitseeʼ éí dootłʼizh; binákʼee éí łigai; bitseeʼ éí ayóo nineez; bidaaʼ éí łibá.

Tsídii bitʼatah hózhóón dootłʼizhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh ałdóʼ.
Tsídii naashchʼąąʼí binághah halchíʼígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Diphyllodes respublica"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 19&ndash;20di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí chʼilgo dootłʼ́izh; bitʼaʼ éí dibéłchíʼí; binághah éí halchííʼ; bitsiiʼ éí łizhin; bitsiitʼáád éí dootłʼizh; bitsiiyah éí łitso; bitseeʼ éí łizhin; bidaaʼ éí diłhił.

Tsídii naashchʼąąʼí binághah halchíʼígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh ałdóʼ.
Gáagii bitʼatah hózhóón

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi dóó Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Phonygammus keraudrenii"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 11&ndash;12di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin naashchʼąąʼ dóó dootłʼizhgo bízdílid; binááʼ éí łichííʼ; bidaaʼ éí diłhił.

Gáagii bitʼatah hózhóón éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh ałdóʼ.
Zhį́ʼii tseenézí bítááʼ dootłʼizhígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Astrapia mayeri"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 12&ndash;13di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin; bítááʼ dóó bitsiitʼáád dóó bizééʼ éí chʼilgo dootłʼizh dóó bízdílid; bidaaʼ éí diłhił. Bikąʼígíí éí bitseeʼ éí łigai dóó ayóo nineez.

Zhį́ʼii tseenézí bítááʼ dootłʼizhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh ałdóʼ.
Zhį́ʼii yilzhólígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Ptiloris victoriae"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 8&ndash;10di asdzoh áníłtso. Bikąʼígíí éí łizhin. Baʼáádígíí éí bitsʼíís yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bitéél éí łigai dóó diłhiłgo halkizh.

Zhį́ʼii yilzhólígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh ałdóʼ.
Tsídii bitʼatah hózhóón dóó bikʼéí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi dóó Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Paradisaeidae"* deiłníigo deiyózhí. Tsídii bitʼatah hózhóón dóó bikʼéí éí 45 ałʼąą ádaatʼé.

Díí tsídii éí 10&ndash;25di asdzoh ádaníłtso łeh, áádóó éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii deildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí deiłchozh ałdóʼ.

Tʼááłáhági átʼéego:Tsídii bitʼatah hózhóón dóó bikʼéí
Gáagii dóó Tsídii bitʼatah hózhóón dóó bikʼéí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí nahasdzáán tʼáá siʼą́ą́ ńtʼę́ę́ʼ bikááʼgóó dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Corvoidea"* deiłníigo deiyózhí.

Díí tsídii éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii deildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí deiłchozh; gáagii dóó zhį́ʼii éí chʼał dóó naʼashǫ́ʼii deilghał ałdóʼ.

Tʼááłáhági átʼéego:Gáagii dóó Tsídii bitʼatah hózhóón dóó bikʼéí
Yádadíłtihii (Ałtsʼáʼáztiin)

*Tsinlátah yádadíłtihii
*Tó wónaanídę́ę́ʼ yádadíłtihii dóó bikʼéí
*Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ yádadíłtihii
|}
Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ atʼaʼ yiltseeʼí diłhiłígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Menura alberti"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px|Baʼáádígíí
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 28&ndash;30di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin; bitłʼaaʼ éí łigai; bidaaʼ éí diłhił. Bikąʼígíí éí bitseeʼ ayóo nineez; bitsiiʼ dóó bitʼaʼ éí dootłʼizhgo ndaashchʼąąʼ.

Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ atʼaʼ yiltseeʼí diłhiłígíí éí naʼashjéʼii dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Ahééháshį́į́hdę́ę́ʼ yaayááhaltsoii

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí Ahééháshį́įhdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Geothlypis beldingi"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bizééʼ dóó bitéél éí łitso; binákʼee dóó bítááʼ éí halzhin; bidaaʼ éí diłhił.

Ahééháshį́į́hdę́ę́ʼ yaayááhaltsoii éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Yaayááhaltsoii

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó tʼéiyá dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Geothlypis"* deiłníigo deiyózhí. Yaayááhaltsoii éí 12 ałʼąą ádaatʼé.

Díí tsídii éí 5&ndash;6di asdzoh ádaníłtso łeh; bitsʼíís éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ łeh, áádóó éí bizééʼ łitso.

Yaayááhaltsoii éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł.
Chʼótah yádíłtihii

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Setophaga fusca"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí diłhił; bizééʼ dóó bitéél dóó binátsʼiin éí łitso; bitʼaʼ éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí łibá.

Chʼótah yádíłtihii éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tsinlátah yádíłtihii bitłʼaakááʼ łitsooígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Setophaga coronata"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px|Bikąʼígíí
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí diłhiłgo łibá dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bitłʼaakááʼ éí łitso; bizééʼ éí łigai; bidaaʼ éí diłhił. Bikąʼígíí éí binákʼee halzhin.

Tsinlátah yádíłtihii bitłʼaakááʼ łitsooígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tsinlátah yádíłtihii diłhiłgo dootłʼizhígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Setophaga caerulescens"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bikąʼígíí éí bitsʼíís diłhiłgo dootłʼizh; bitéél dóó bitłʼaaʼ éí łigai; bizééʼ dóó binákʼee éí halzhin; bidaaʼ éí diłhił. Baʼáádígíí éí łibá dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ.

Tsinlátah yádíłtihii diłhiłgo dootłʼizhígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tseeyaałgaii bitsiitʼáád dibéłchíʼígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Myioborus brunniceps"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bizééʼ dóó bitéél dóó binákʼee éí łitso; bitsiitʼáád éí dibéłchíʼí; bitseeyaa éí łigai; bidaaʼ éí diłhił.

Tseeyaałgaii bitsiitʼáád dibéłchíʼígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Dibénééz Bikéyahdę́ę́ʼ tsinlátah yádíłtihii

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Myiothlypis bivittata"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łitso; bitʼaʼ dóó binághah éí łibá; bitsiitʼáád éí halzhin; bidaaʼ éí diłhił.

Dibénééz Bikéyahdę́ę́ʼ tsinlátah yádíłtihii éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tsinlátah yádíłtihii bitsiitʼáád noodǫ́zígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Basileuterus trifasciatus"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí diłhiłgo łitso; bizééʼ dóó bitéél éí łitso; binátsʼiin éí łigai; bitsiitʼáád éí łibá dóó łigaigo noodǫ́ǫ́z; bidaaʼ éí diłhił.

Tsinlátah yádíłtihii bitsiitʼáád noodǫ́zígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tsinlátah yádíłtihii łichíʼígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí kéyah dah siʼánígíí beʼałníiʼdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Cardellina rubra"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łichííʼ; binákʼee éí halzhin; bitʼaʼ dóó bitseeʼ éí dinilzhin; bidaaʼ éí diłhił.

Tsinlátah yádíłtihii łichíʼígíí éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tábąąh ayááshiłzhiin bitsiitʼáád łigaaígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Cinclus leucocephalus"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5&ndash;7di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin; bitéél dóó bizééʼ dóó bitsiitʼáád dóó binághah éí łigai; bidaaʼ éí diłhił.

Tábąąh ayááshiłzhiin bitsiitʼáád łigaaígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tábąąh ayááshiłzhiin

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí nahasdzáán tʼáá siʼą́ą́ ńtʼę́ę́ʼ bikááʼgóó dahólǫ́, tʼáá hazhóʼó Naakaii Łizhiní Bikéyah dóó Nahatʼeʼiitsoh Bikéyah, ńléidi éí ádaadin. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Cinclus"* deiłníigo deiyózhí. Tábąąh ayááshiłzhiin éí ashdlaʼ ałʼąą ádaatʼé.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5&ndash;7di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin dóó diłhiłgo naashchʼąąʼ łeh; bidaaʼ éí diłhił.

Tábąąh ayááshiłzhiin éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł.
Tábąąh ayáásh bitéél łitsooígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi dóó Kéyah Dańlíinii bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Gerygone sulphurea"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibáago yishtłizh; bitéél dóó bizééʼ éí łitso; bitłʼaaʼ éí łigai; bidaaʼ éí diłhił.

Tábąąh ayáásh bitéél łitsooígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tábąąh ayáásh bizééʼ halzhinígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi dóó Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Gerygone palpebrosa"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí diłhiłgo łibá; bitéél éí dinilzhin; bizééʼ éí halzhin; bikąʼígíí éí bináyaah łigai; bidaaʼ éí diłhił.

Tábąąh ayáásh bizééʼ halzhinígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tábąąh ayáásh

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi dóó Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi dóó Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Gerygone"* deiłníigo deiyózhí. Tábąąh ayáásh éí 19 ałʼąą ádaatʼé.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;6di asdzoh ádaníłtso. Bitsʼíís éí łibá dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ łeh; bidaaʼ éí diłhił.

Tábąąh ayáásh łibáhígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł.
Téél halchíʼí (Ałtsʼáʼáztiin)

***[[Téél halchíʼí]]**

*Tó wónaanídę́ę́ʼ téél halchíʼí (dóó bikʼéí)
*Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ téél halchíʼí (dóó bikʼéí)
----

*Hodíłchʼiltah téél halchíʼí bitsiiʼ łizhinígíí
*Hodíłchʼiltah téél halchíʼí dootłʼizhígíí
*Tsiikʼi Déíbaalí Bikéyahdę́ę́ʼ téél halchíʼí bizééʼ łigaaígíí
|}
Hodíłchʼiltah yádíłtihii bizééʼ łitsooígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Neosericornis citreogularis"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin; bizééʼ dóó binátsʼiin éí łitso; binákʼee éí halzhin; bidaaʼ éí diłhił.

Hodíłchʼiltah yádíłtihii bizééʼ łitsooígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Hodíłchʼiltah yádíłtihii doo yitʼíinii

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Hylacola cauta"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí; bizééʼ éí łigai; bitéél éí diłhiłgo noodǫ́ǫ́z; bidaaʼ éí diłhił.

Hodíłchʼiltah yádíłtihii doo yitʼíinii éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Téél halkizhii (Ałtsʼáʼáztiin)

***[[Téél halkizhii]]**
*Haʼaʼaahdę́ę́ʼ téél halkizhi
*Tábąąh téél halkizhii
----
*Téél halchíʼí bikʼéí łaʼ
*Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ téél halkizhii
*Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ téél halkizhii
|}
Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ yádadíłtihii

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi dóó Kéyah Dah Ndaaʼeełí Łánídi dóó Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Acanthizidae"* deiłníigo deiyózhí. Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ yádadíłtihii éí 66 ałʼąą ádaatʼé.

Díí tsídii éí 3&ndash;7di asdzoh ádaníłtso łeh, áádóó éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł.

Tʼááłáhági átʼéego:Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ yádadíłtihii
Tsétah tsídii nahatʼeʼí bitéél yishtłizhígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Chaetops aurantius"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 8&ndash;9di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí; bitéél éí yishtłizhgo łitsxo łeh; bitsiiyah dóó binághah éí halbá; bitʼaʼ éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí diłhił.

Tsétah tsídii nahatʼeʼí bitéél yishtłizhígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tsétah tsídii nahatʼeʼígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Chaetops"* deiłníigo deiyózhí. Tsétah tsídii ndahatʼeʼígíí éí naaki ałʼąą átʼé.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 8&ndash;9di asdzoh ádaníłtso. Bitsʼíís éí dibéłchíʼí; bitsiiyah dóó binághah éí halbá; bitʼaʼ éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí diłhił.

Tsétah tsídii ndahatʼeʼígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł.
Dǫ́ʼiiyiyiitsahí bikʼiiz yishtłizhígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Poecilodryas cerviniventris"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilgai; bikʼiiz éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bitʼaʼ dóó bitseeʼ éí dinilzhin; bitsiiʼ éí łizhin; binátsʼiin éí łigai; bidaaʼ éí diłhił.

Dǫ́ʼiiyiyiitsahí bikʼiiz yishtłizhígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Dǫ́ʼiiyiyiitsahí dinilzhinígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Heteromyias albispecularis"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 6&ndash;7di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilzhin; bitʼaʼ éí łizhin; bitéél éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bizééʼ éí łigai; bidaaʼ éí diłhił.

Dǫ́ʼiiyiyiitsahí dinilzhinígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tó ńlį́ bibąąh dǫ́ʼiiyiyiitsahí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Chooyééł Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Peneothello pulverulenta"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 3&ndash;5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bizééʼ dóó bitéél éí łigai; bitʼaʼ dóó bitsiitʼáád éí łizhin; bidaaʼ éí diłhił.

Tó ńlį́ bibąąh dǫ́ʼiiyiyiitsahí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ téél halchxíʼí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Petroica boodang"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin (baʼáádígíí éí bitsʼíís łibá); bitéél éí halchxííʼ; bítáaʼ dóó bitłʼaaʼ éí łigai; bitʼaʼ éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí diłhił.

Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ téél halchxíʼí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdę́ę́ʼ tsiitʼáád łitsoii yázhí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi dóó Haʼaʼaahjí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Regulus regulus"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 3&ndash;4.5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo łibá; bitsiitʼáád éí łitso; bitʼaʼ éí dinilzhin; binátsʼiin éí łizhin; bidaaʼ éí diłhił.

Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdę́ę́ʼ tsiitʼáád łitsoii yázhí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tsiitʼáád łitsoii yázhí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó dóó Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Regulidae"* deiłníigo deiyózhí. Tsiitʼáád łitsoii yázhí éí hastą́ą́ ałʼąą ádaatʼé.

Díí tsídii éí 3&ndash;4.5di asdzoh ádaníłtso łeh, áádóó éí chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł.

Tʼááłáhági átʼéego:Tsiitʼáád łitsoii yázhí
Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii daachʼį́dí binátsʼiin halchíʼígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Pardalotus rubricatus"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo łibá; binátsʼiin éí halchííʼ; bitsiitʼáád éí halzhin dóó łigaigo halkizh; bitʼaʼ éí łitsxo dóó łizhingo naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí diłhił dóó doo nineez da.

Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii daachʼį́dí binátsʼiin halchíʼígíí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii daachʼį́dí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdi tʼéiyá dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Pardalotidae"* deiłníigo deiyózhí. Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii daachʼį́dí éí dį́į́ʼ ałʼąą ádaatʼé.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 3&ndash;5di asdzoh ádaníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo łibá; bidaaʼ éí diłhił dóó doo nineez da.

Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii daachʼį́dí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł.
Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ tsídiishtłizhí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdi dóó  dóó Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bitsįʼ Yishtłizhii Bikéyahdi dóó Binááʼádaałtsʼózíidi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Prunella fulvescens"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo łibá; bizééʼ dóó binátsʼiin éí dinilgai; binákʼee éí halzhin; bidaaʼ éí diłhił.

Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ tsídiishtłizhí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tsídiishtłizhí bitéél halchíʼí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Dootłʼizhii Bikédaayahdi dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Prunella rubeculoides"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5&ndash;7di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo łibá; bitʼaʼ éí dinilzhingo noodǫ́ǫ́z; bitéél éí halchííʼ; bizééʼ éí halbá; bidaaʼ éí diłhił.

Tsídiishtłizhí bitéél halchíʼí éí chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Jiinííhí (íiyisígíí)

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Haemorhous mexicanus"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí yishtłizhgo łibá dóó dinilgaigo noodǫ́ǫ́z; bikąʼígíí éí bitéél dóó bítááʼ dinilchííʼ; bidaaʼ éí łibá.

Jiinííhí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Chʼah Diʼilii Bikéyahdę́ę́ʼ jiinííhí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  dóó Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdi dóó  dóó Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Carpodacus rhodochlamys"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá dóó dinilchíiʼgo naashchʼąąʼ; bitʼaʼ éí dinilzhin łeh; bidaaʼ éí łibá.

Chʼah Diʼilii Bikéyahdę́ę́ʼ jiinííhí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Jiinííhí bítááʼ halchíʼígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Dootłʼizhii Bikédaayahdi dóó Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Carpodacus puniceus"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px|Baʼáádígíí
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá dóó dinilgaigo naashchʼąąʼ; bitʼaʼ éí dibéłchíʼí; bikąʼígíí éí bitéél dóó bítááʼ halchííʼ; bidaaʼ éí diłhił.

Jiinííhí bítááʼ halchíʼígíí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tsiiʼyishbizhí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ jiinííhí binátsʼiin łigaaígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Carpodacus dubius"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí dinilchííʼ; bitʼaʼ dóó bitseeʼ dóó bitsiiyah éí dinilzhin; binátsʼiin éí łigai; bidaaʼ éí łibá.

Tsiiʼyishbizhí Bikéyahdę́ę́ʼ jiinííhí binátsʼiin łigaaígíí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tó wónaanídę́ę́ʼ jiinííhí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí tó wónaanídi tʼéiyá dahólǫ́; Naakaii Łizhiní Bikéyahdi dóó Nahatʼeʼiitsoh Bikéyahi éí ádaadin ndi. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Carpodacus"* deiłníigo deiyózhí. Tó wónaanídę́ę́ʼ jiinííhí éí 27 ałʼąą ádaatʼé.

Díí tsídii éí 5&ndash;6di asdzoh ádaníłtso łeh, áádóó éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł. Bikąʼígíí éí bitéél dóó bitsiiʼ dinilchíiʼ łeh; bitʼaʼ éí dibéłchíʼí.

Tʼááłáhági átʼéego:Tó wónaanídę́ę́ʼ jiinííhí
Haʼaʼaahjí Tónteeldę́ę́ʼ tsídiiłtsooí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Tónteel bikáaʼdi kéyah dah ndaaʼeełí léiʼ bikáaʼgi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Serinus canaria"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łitso; bitʼaʼ éí łigai dóó dinilzhin; bidaaʼ éí łibá.

Haʼaʼaahjí Tónteeldę́ę́ʼ tsídiiłtsooí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tsídiiłbáhí bitsiiʼ łizhinígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Serinus alario"* (éí doodaiiʼ *"Alario alario"*) deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px|Baʼáádígíí
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibáa łeh; bitʼaʼ éí dibéłchíʼí; bikąʼígíí éí bitsiiʼ łizhin; bidaaʼ éí łibá.

Tsídiiłbáhí bitsiiʼ łizhinígíí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tó wónaanídę́ę́ʼ tsídiiłtsooí dóó bikʼéí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Naakaii Łizhiní Bikéyahdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Serinus"* deiłníigo deiyózhí. Tó wónaanídę́ę́ʼ tsídiiłtsooí dóó bikʼéí éí tseebíí ałʼąą ádaatʼé.

Díí tsídii éí 4&ndash;5di asdzoh ádaníłtso łeh, áádóó éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó naʼashjéʼii dóó wóʼałtaasʼéí deildeeł.

Tʼááłáhági átʼéego:Tó wónaanídę́ę́ʼ tsídiiłtsooí dóó bikʼéí
Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ teełtah tsídiiłtsooí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Naakaii Łizhiní Bikéyah beʼałníiʼdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Crithagra koliensis"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí diłhiłgo łitso; bikąʼígíí éí bizééʼ dóó bitéél łitso; bidaaʼ éí łibá.

Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ teełtah tsídiiłtsooí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ tsídiiłtsooí binághah diłhiłígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí Naakaii Łizhiní Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Crithagra flaviventris"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łitso; binágah dóó bitsiitʼáád éí diłhiłgo łitso; bitʼaʼ éí dinilzhin dóó łitso; bidaaʼ éí łibá dóó ntsaa.

Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ tsídiiłtsooí binághah diłhiłígíí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Shádiʼááhdę́ę́ʼ tsídiiłtsooí bitsiiyah halzhinígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Spinus magellanica"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łichííʼ; bitsiiyah dóó bitsiiʼ éí halzhin; bitʼaʼ éí łizhin dóó łitso; bidaaʼ éí łibá.

Shádiʼááhdę́ę́ʼ tsídiiłtsooí bitsiiyah halzhinígíí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Daatsohí (Ałtsʼáʼáztiin)

*Tááʼyaʼniiltʼóshii bikʼéí
*Tó wónaanídę́ę́ʼ tsídiiłtsooí dóó Jiinííhí bikʼéí
*Eʼeʼaahjí Tónteeldę́ę́ʼ daatsohí
*Daatsohí daashtłizhígíí
|}
Ásáí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii daachʼį́dígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Ásáí Dineʼé Bikéyahdi dóó Tsiikʼi Déíbaalí Bikéyahdi dóó  dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Bucanetes githagineus"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bidaaʼ éí łitsxo dóó doo nineez da.

Ásáí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ tsídii daachʼį́dígíí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Tsídiiłbáhí bítááʼ halchíʼígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Deeteel Bikéyahdi dóó Haʼaʼaahjí Hakʼaz Dineʼé Bikéyahdi dóó Náhookǫsjí Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Acanthis"* deiłníigo dayózhí. Tsídiiłbáhí bítááʼ halchíʼígíí éí tááʼ ałʼąą ádaatʼé.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 4&ndash;5di asdzoh ádaníłtso. Bitsʼíís éí dinilbá; bítááʼ éí halchííʼ; bidaaʼ éí łitso dóó doo nineez da.

Tsídiiłbáhí bítááʼ halchíʼígíí éí chʼil binááʼ dóó chʼosh yázhí dóó wóʼałtaasʼéí yildeeł.
Ałnánoodǫ́ǫ́z Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ dááʼałnááʼáhé

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Ałnánoodǫ́ǫ́z Dineʼé Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Loxia scotica"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 6&ndash;7di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibáago łichííʼ; bitʼaʼ éí dinilzhin; bidaaʼ éí łibá.

Ałnánoodǫ́ǫ́z Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ dááʼałnááʼáhé éí chʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ yildeeł.
Dááʼałnááʼáhé

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó dóó Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Loxia pytyopsittacus"* deiłníigo deiyózhí. Dááʼałnááʼáhé éí hastą́ą́ ałʼąą ádaatʼé.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 6&ndash;7di asdzoh ádaníłtso. Bitsʼíís éí łibáago łichííʼ; bitʼaʼ éí diłhił łeh; bidaaʼ éí łibá.

Dááʼałnááʼáhé éí chʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ deildeeł.
Naakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ daatsohí bitʼaʼ łizhin dóó łigaaígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdi dóó  dóó  dóó  dóó Naakaii Dootłʼizhii Bikédaayahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Mycerobas carnipes"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 8&ndash;10di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łizhin; bitéél éí łitso; bitʼaʼ éí łigaigo łikizh; bidaaʼ éí łibá. Baʼáádígíí éí bitsiiʼ doo łizhin da.

Naakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ daatsohí bitʼaʼ łizhin dóó łigaaígíí éí chʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ yildeeł.
Naakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ daatsohí binághah yishtłizhígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  dóó Naakaii Dootłʼizhii Bikédaayahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Mycerobas affinis"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px|Baʼáádígíí
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 8&ndash;10di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łitso; bitʼaʼ dóó bitsiiʼ éí łizhin; binághah éí yishtłizhgo naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí łibá. Baʼáádígíí éí bitsiiʼ dóó bitʼaʼ łibá.

Naakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ daatsohí binághah yishtłizhígíí éí chʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ yildeeł.
Naakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ daatsohí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí  dóó Naakaii Dootłʼizhii Bikédaayahdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Mycerobas"* deiłníigo deiyózhí. Naakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ daatsohí éí dį́į́ʼ ałʼąą ádaatʼé.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 8&ndash;10di asdzoh ádaníłtso. Bitsʼíís éí łitso łeh; bitsiiʼ dóó bitʼá dóó bitseeʼ éí łizhin; bidaaʼ éí łibá. Baʼáádígíí éí łibá.

Naakaii Dootłʼizhii Bikéyahdę́ę́ʼ daatsohí éí chʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ yildeeł.
Binááʼádaałtsʼózí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ daatsohí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  dóó Haʼaʼaahjí  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Eophona personata"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 7&ndash;9di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łiba; bítááʼ dóó bitseeʼ éí łizhin; bitʼaʼ éí kʼíjíjin; bidaaʼ éí łitso.

Binááʼádaałtsʼózí Dineʼé Bikéyahdę́ę́ʼ daatsohí éí chʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ yildeeł.
Daatsohí bitsiiyah halzhinígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí  dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Coccothraustes abeillei"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 7&ndash;9di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łitso; bítááʼ óó bitsiiyah dóó binághah éí halzhin; bitʼaʼ éí kʼíjíjin; bidaaʼ éí łibá.

Daatsohí bitsiiyah halzhinígíí éí chʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ yildeeł.
Tsídiiłtsooí bidaatsohígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Hesperiphona vespertina"* (éí doodaiiʼ *"Coccothraustes vespertinus"*) deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 6&ndash;9di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łitso; bitsiiʼ éí dinilzhin; binákʼee éí łitso; bitʼaʼ éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí dinilbá.

Tsídiiłtsooí bidaatsohígíí éí chʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ yildeeł.
Tsídiiłbáhí bitéél halchíiʼii

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Náhookǫsjí Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Fringilla montifringilla"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bitsiiʼ dóó binághah ei diłhił; bitéél éí halchííʼ; bitʼaʼ éí łizhin dóó łigaigo naashchʼąąʼ; bidaaʼ éí diniltso.

Tsídiiłbáhí bitéél halchíiʼii éí chʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ yildeeł.
Tsídiiłbáhí dootłʼizhígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Tónteel bikáaʼdi kéyah dah naaʼeełí léiʼ bikáaʼgi tʼéiyá hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Fringilla teydea"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 5&ndash;6di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibáago dootłʼizh; bitʼaʼ dóó bitseeʼ éí łizhin; bidaaʼ éí łibá.

Tsídiiłbáhí dootłʼizhígíí éí chʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ yildeeł.
Tłʼaałchiiʼí diłhiłígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Euphonia pectoralis"* deiłníigo dayózhí.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 3&ndash;5di asdzoh áníłtso. Bikąʼígíí éí bitsʼíís diłhiłgo dootłʼizh; bitłʼaaʼ éí dibéłchíʼí; biwos éí łitso; bidaaʼ éí łibá. Baʼáádígíí éí łitso dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ.

Tłʼaałchiiʼí diłhiłígíí éí dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ dóó dahtsʼaaʼ yiłchozh; łahda chʼosh yázhí yildeeł ałdóʼ.
Tłʼaałtsooí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí kéyah dah siʼánígíí bikááʼgóó dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Euphonia"* deiłníigo deiyózhí. Tłʼaałtsooí éí 27 ałʼąą ádaatʼé.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 3&ndash;5di asdzoh ádaníłtso. Bikąʼígíí éí bitsʼíís dootłʼizhgo łizhin łeh; bitłʼaaʼ dóó bitéél éí łitso; bidaaʼ éí łibá. Baʼáádígíí éí łitso dóó yishtłizhgo naashchʼąąʼ.

Tłʼaałtsooí éí dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ dóó dahtsʼaaʼ deiłchozh; łahda chʼosh yázhí deildeeł ałdóʼ.
Dziłtah tłʼaałtsoii dootłʼizhí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí  dóó  dóó  dóó  hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Chlorophonia occipitalis"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 3&ndash;5di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí chʼilgo dootłʼizh; bitłʼaaʼ éí łitso; bitsiitʼáád éí yágo dootłʼizh; bidaaʼ éí łibá.

Dziłtah tłʼaałtsoii dootłʼizhí éí dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ dóó dahtsʼaaʼ yiłchozh; łahda chʼosh yázhí yildeeł ałdóʼ.
Nákʼeeshzhiin daachʼį́dí bitsiitʼáád halzhinígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah yisdzoh, áádóó éí Haʼaʼaahjí Tónteel bikáaʼdi kéyah dah ndaaʼeełí léiʼ bikáaʼgi hólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Pyrrhula murina"* deiłníigo dayózhí.

### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 6&ndash;7di asdzoh áníłtso. Bitsʼíís éí łibá; bitsiiʼ dóó bitʼaʼ éí łizhin; bidaaʼ éí diłhił dóó doo nineez da.

Nákʼeeshzhiin daachʼį́dí bitsiitʼáád halzhinígíí éí chʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ yildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí yiłchozh ałdóʼ.
Tó wónaanídę́ę́ʼ nákʼeeshzhiin daachʼį́dígíí

&nbsp;éí tsídii tsídígíí dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí Tó Wónaanídę́ę́ʼ Bilagáana Bikéyahdi dóó Bilį́į́ʼ Ńdeiltihii Dineʼé Bikéyahdi dóó  dóó Naakaii Dootłʼizhii Bikédaayahdi dahólǫ́. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí *"Pyrrhula"* deiłníigo deiyózhí. Tó wónaanídę́ę́ʼ nákʼeeshzhiin daachʼį́dígíí éí tsostsʼid ałʼąą ádaatʼé.
thumb|left|250px
### Ánoolinígíí dóó bichʼiyąʼ
Díí tsídii éí 6&ndash;7di asdzoh ádaníłtso. Bikąʼígíí éí bitsʼíís łibá dóó łichíiʼ łeh; bitʼaʼ dóó bitseeʼ éí kʼíjíjin; binákʼee éí halzhin; bidaaʼ éí diłhił dóó doo nineez da. Baʼáádígíí éí bitsʼíís łiba.

Tó wónaanídę́ę́ʼ nákʼeeshzhiin daachʼį́dígíí éí chʼil binááʼ dóó neeshchʼííʼ deildeeł; dzidzé dóó tsin bineestʼąʼ éí deiłchozh ałdóʼ.