Geraldine Fraser-Moleketi

**Geraldine Joslyn Fraser-Moleketi** (o belegwe ka la 24 Phato 1960) ke Radipolotiki wa Afrika Borwa yo e bego e le Tona ya Tirelo ya Setšhaba le Taolo go tloga ka la 17 Mosegamanye 1999 go fihla ka la 25 Lewedi 2008. E bile gape leloko la Komitiphethiši ya Bosetšhaba ya African National Congress go fihla ka 2007. Ngwanešo ke Arthur Fraser yo ka Mosegamanye 2022 a ilego a bea ditatofatšo tša bosenyi kgahlanong le Mopresidente Cyril Ramaphosa.

## Ngwaga wa matswalo le wa mahlalagading

O belegwe ka Cape Town ka la 24 Phato 1960, e le yo mogolo go bana ba tshela ba Cynthia, mošomi wa feketori, le Arthur Fraser, morutiši yo a šomago dikolong tše di kgethegilego ka Peninsula ya Kapa.

Fraser o feditše mengwaga ya gagwe ya go hlangwa le rakgadi wa gagwe wa mma yo a dulago setšhabeng se sennyane sa Klipfontein kgauswi le kampa ya go phatlalala ya bakhukhu ya Cape Town, Crossroads, Cape Town. Pono ya gagwe ka bophelo e ile ya bopša ke ditumelo tša rakgadi wa gagwe yo e bego e le mošomi yo mafolofolo wa mokgatlo wa bašomi.

Dipolitiki di ile tša kgoma gape bophelo bja lapa la gagwe. Fraser o be a e-na le nywaga e seswai ge kgaetšedi ya mmagwe, yoo monna wa gagwe a bego a le mafolofolo Mokgatlong wa Botee bjo e sego bja Yuropa, a tloga nageng yeo go yo tšea bophelo bja bothopša. Ka nako yeo a fihlago go Standard 8 Fraser o be a hlagoletše temogo e tseneletšego ya dipolitiki. Mo nakong ye o tsene sekolo se se phagamego sa Livingstone.

## Thuto

Fraser-Moleketi o ile a dira marematlou go tšwa Sekolong se Segolo sa Livingstone kua Claremont, Cape Town seo se bego se na le histori ya go fa barutwana ba sona pono ye nngwe ka ga histori ya Afrika Borwa le merero ya dipolotiki tša leago. Mengwaga ya kgethologanyo ka dipeseng tša Motse Kapa, moo seripagare sa pese se bego se boloketšwe bašweu, le yona e be e loutše pono ya gagwe ya dipolotiki gomme Fraser o gopola dintwa le bana ba sekolo ba bašweu ka dipeseng tša masepala tšeo di bego di sepela go ya le go boa sekolong. Fraser o ile a tutuetšwa gape ke ditiragalo ka gare le go dikologa Cape Town, go swana le go thuthupišwa ga mekhukhu ka bulldozer ka Crossroads mathomong a bo-1970, boipelaetšo bja sekolo bja 1976 le go ngala mošomo ga Fatti’s le Monis le boycott ya bareki. Kgateletšego ya semorafe magareng ga Ditšhaba tša Mebala le tša Maafrika tšeo di dulago mafelong a bodulo ao a bego a tšwelela le tšona di be di oketšega. Fraser o ile a gata mogato pele ka maiteko a go rarolla dikgateletšego tše.

O na le Masters ya Taolo go tšwa go Yunibesithi ya Pretoria..

## Mošomo wa dipolitiki

Ka 1980 ge a le ngwageng wa gagwe wa bobedi University of the Western Cape, o ile a tloga Afrika Borwa go ya bothopša ka Zimbabwe. Fraser-Moleketi o ile a kgethwa go Komiti ya Bogare ya South African Communist Party ka 1988. O ile a boela Afrika Borwa ka Phupu 1990 ge Mokgatlo wa Bokomanisi o be o sa thibelwa gomme a thuša go hloma diofisi tša bona tša setšhaba.

Ka morago ga go rola modiro ga Mopresidente Thabo Mbeki ka Lewedi 2008, Fraser-Moleketi e be e le yo mongwe wa matona a lesome ao a ilego a romela mangwalo a go rola modiro ka la 23 Lewedi, le ge e le gore ka morago go ile gwa tsebišwa gore a ka ba a ikemišeditše go dula a le mošomong wa gagwe. Se, le ge go le bjalo, ka morago se ile sa ganetša ke mmoleledi wa gagwe gomme a tšeelwa legato ke Richard Baloyi ka la 25 Lewedi.

Kemal Dervis wa Lenaneo la Tlhabollo la Ditšhabakopano (UNDP) o tsebišitše ka go thwalwa ga Fraser-Moleketi bjalo ka Molaodi wa Taolo ya Temokrasi ka go Biro ya Pholisi ya Tlhabollo (BDP) ya UNDP. Fraser-Moleketi o tšere karolo ya gagwe ye mpsha ka la 2 Pherekgong 2009. 

## Molekane wa monna

O nyetše Jabu Moleketi yo a kopanego le yena kampeng ya tlwaetšo ya sešole kua Lusaka.

## Ditšhupetšo

* "Who is Who in South African Politics," by Shelagh Gastrow, 1995, Rovan Press, Johannesburg,