Blonde Nancy

**«Blonde Nancy»** (Neainsín Bhán) er ei irsk folkevisa som omtalar ein stril. Visa er frå Connemara, vest for byen Galway på vestkysten av Irland.

I denne visa er det gœliske (irske) ordet for stril nytta. Strilen vert på gælisk kalla «sraoill», «straoill» eller «straoille». Ordet «straoill» har i følgje fleire ordbøker sitt første kjente opphav i Irland i 1842. Ordet var knytt til ein omflakkande person. Ordet og omgrepet er knytt til folklore og segn attende i vikingtida. Ordet er også å finna i Newfoundland Engelsk, som eit låneord frå irske innvandrarar på Newfoundland frå kring år 1700. I nyare tid vart ordet «stril» nytta om ein uflidd person. Også I Irland vart ordet «stril» nytta som negative omtale av ein person.

## Gæliske former av ordet stril

Den engelsk-gæliske språksida teanglann.ie, som òg inneheld uttale av gœliske ord sraoill, f. (gs. ~e, pl. ~eanna), definerer ordet «stril» som:
* Ragged person; bedraggled person; sloven, slattern. ~ fir, mná, tattered, slovenly, man, woman.
* Trail. ~ éadaigh, trailing, tattered, garment. ~ deataigh, trail of smoke. (Var: ~e m & f).
Merk at fleirtals-ordet “straoilleanna” i Irland vœrt uttalt svœrt likt uttalen på strilamålet: «strilanna».

Gœlisk er eit keltisk språk, som også vart snakka av trellar, eller slavane som vikingar fanga eller kjøpte på marknaden i Dublin. Ordet har også ein engelsk versjon, som eit låneord frå gamalirsk. Ordet: “Streel”

På gamal gœlisk er singel -s- mest som ein stum konsenant.  Dobbel englske vokal  -ee- vert på engelsk uttalt som ein – i -.  På gamalt gaelisk vert -ee- utalt som -œ-.  Dermed vert ordet «streel» til «strœl» og også hørt uttalt som «trœl».  Ordet som vikingane brukte om slavar.

Det å kle seg «streelish» er for ein engelskmann, som når bergensaren snakkar om å kle seg «litt strilete».  Ordet finnst også i nederlandsk.

## Fair Nancy på engelsk
På engelsk lyder visa *Blonde Nancy*:

* Fair Nancy who is it you prefer,  Some other man or myself?  And Nancy I fancy you more than any other woman yet living.  I thought you were finer than any other woman alive.  But may any who would not praise you too, I be made speechless.
* On the first day of spring, I’ll prepare some land  And I’ll make a dwelling of my own there,  My family says that it is useless; sure,  There is a great choice of fine young women.  And I’ll have my pick of them,  She will not be praised for her inheritance or wealth  But for her quality and fine demeanour.
* If you are going to the fair,  Bring the ewe and the lamb,  If you are setting up house,  You should have your darling first.   She should be a woman of dignity, integrity and good reputation.  Showy wealth will not keep the home but do no let a miserable loafer entice you.

## Fair Nancy på Gœlic (gamalirsk)

*Is a Neainsín Bhán cé is ansa leat fear eile ná mé féin?  Is a Neainsín dtug mé fancy duit I dtosach ar mhná an tsaoil.  Mara shíl mé go mba bhréatha tú ná bean ar bith sa saol  Ach smid chainte ná raibh I gceann an té nach molfadh leatsa mé.
*Is an chéad lá d’Earrach tóigfidh mé talamh is beidh áras agam fhéin  Agus séard a dúirt mo mhuintir liom nach bhfuil aon mhaith I mo scéal Óra níl ach togha ar ógmhná an domhain is beidh mo roghain díobh agam féin Ní as a cuid ná a maoin a molfar í ach as a cáilíocht agus a dea-méin.
*Is ma théann tú chun an aonaigh bíodh an chaora leat is a huan, Is ma théann tú ag déanamh tíomhais bíodh do mhian agat ar dtús.  Óra bíodh sí maorga macánta is í molta as a cliú, Ní barr maoine a tharbharfas chun tíobhais thú ach ná mealltar le straoill tú.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
;Videoar og lydfiler av folkesongen på nettet:
*Song av ‪Eimear Arkins‬, YouTube.