Jolly Kramer-Johansen

**Jolly Kramer-Johansen** () var ein norsk komponist, musikar og kapellmeister. Han skreiv filmmusikk til ei rekkje norske filmar, og var stiftar og mangeåring formann for Norsk Filmkomponist Forening. 

## Liv og virke
Jolly Henry Johansen var fødd i Kristiania (Oslo) som son av Oscar Christian Johansen (1875–1932), ein vevar og oppfinnar, og Signe Otilie Johansen (1880-1963).
Han gifta seg med med Valborg Elisabeth Helgestad i 1920.

Jolly Johansen lærte å spela fleire instrument, mellom anna klaver hjå Harald Hansen og orgel hjå Arild Sandvold, og studerte musikkteori og komposisjon hjå Per Steenberg og Karl Andersen. Frå 1920-åra var han kjend under namnet Kramer-Johansen. Han var musikar i Julius Csizmas orkester, ved Speilen restaurant på Grand Hotel og ved Theatercaféen. Kramer-Johansen spelte også i det første norske radioorkesteret, Hålands solistorkester, trioen Singing Players og Ønskekvartetten i NRK. Han interesserte seg også for teknologi, og spelte inn «En liten søt Hawaiipike» som ein «musikalsk spøk» der han song duett med seg sjølv og spelte alle instrumenta.

### Komponist
Frå 1930-talet komponerte Kramer-Johansen mykje filmmusikk. Han tonesette mange filmar for arbeidarrørsla, mellom anna tekstar av Rudolf Nielsen og av samarbeidspartneren Arne Paasche Aasen. Informasjonsfilmar som *Norge for folket* (1936) og *By og land hand i hand* (1937) hadde musikk av han. Vidare skreiv han musikk til spelefilmar som *Eli Sjursdotter* (1938), *De vergeløse* (1939), *Tante Pose* (1940), *Tørres Snørtevold* (1940), *Vigdis* (1943) og *Fem år som vi så dem* (1947). I filmar som *Den forsvundne pølsemaker* (1941) og *En herre med bart* (1942) samarbeidde han med Kristian Hauger.
Han stod også for utvalet av musikk til *[[Filmavisen]]*. 

Jolly Kramer-Johansen skreiv også ei rekkje kortare songar og kor- og orkesterverk som kantater. Songen «Karusell», framført av Kirsti Sparboe, vann den norske finalen av Melodi Grand Prix i 1965. Ein annan populær song var «Serenade til Mor» (1933) med tekst av T. Larssen. Av orkesterverk kan nemnast *Norsk Bondebryllup*, *Kantate på Arbeiderpartiets 60-års jubileum* (1947) og *Kavalkade til Norsk Arbeidersangerforbunds 50-årsjubileum 1958*.

### Organisasjonsmann
Kramer-Johansen var aktiv fagforeiningsmann, og var med i fleire musikarlag. I 1937 var han med på å stifta Norsk Slagerkomponistforening, seinare Norske Populærautorer (NOPA). I 1939 stifta han Norsk Filmkomponistforening. Han var styremedlem i fleire organisasjonar, mellom anna TONO. 

Jolly Kramer-Johansen budde mesteparten av livet på Torshov i Oslo. I 1999 blei ei gate der kalla opp etter han (langs vestsida av Torshovdalen til Fagerheimgata). 1. mai 2002 blei ein byste som var utforma av sonen hans, Willy Kramer-Johansen, avduka i Torshovparken. I samaband med 100-årsdagen til komponisten blei det halde ei rekkje tilstellingar i Oslo.

## Filmar
(utval)
### Komponist

*1936 - *[[Norge for folket]]* (informasjonsfilm)
*1937 - *[[By og land hand i hand]]*
*1938 - *[[Det drønner gjennom dalen]]*
*1938 - *[[Eli Sjursdotter]]*
*1938 - *[[Lenkene brytes]]*
*1939 - *[[Familien på Borgan]]*
*1939 - *[[Gryr i Norden]]*
*1939 - *[[De vergeløse]]*
*1940 - *[[filmen Bastard|Bastard]]*
*1940 - *[[Tante Pose]]*
*1940 - *[[Tørres Snørtevold]]*
*1941 - *[[Den forsvundne pølsemaker]]*
*1941 - *[[Hansen og Hansen]]*
*1941 - *[[Kjærlighet og vennskap]]*
*1942 - *[[Den farlige leken]]*
*1942 - *[[Det æ'kke te å tru]]*
*1942 - *[[En herre med bart]]*
*1942 - *[[Jeg drepte!]]*
*1943 - *[[Sangen til livet]]*
*1946 – *[[Et spøkelse forelsker seg]]*
*1947 - *[[5 år - som vi så dem]]* (dokumentarfilm)
*1951 - *[[Vi gifter oss]]*
*1958 - *[[Bustenskjold]]*
*1959 - *[[Fredløs i skogen]]*
*1960 - *[[Orient]]*
*1961 - *[[filmen Hans Nielsen Hauge|Hans Nielsen Hauge]]*

### Skodespelar
* 1961 - *[[filmen Hans Nielsen Hauge|Hans Nielsen Hauge]]* (Kramer-Johansen spelte rolla som «Vekteren»)

## Kjelder

* Jolly Kramer Johansen (15. februar 2009), *Store norske leksikon*. Henta 17. januar 2014. 
* Kåre Grøttum, «Jolly Kramer Johansen» (13. februar 2009), *Norsk biografisk leksikon*. Henta 17. januar 2014.


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Jolly Kramer-Johansen|Jolly Kramer-Johansen]]» frå ,  den 17. januar 2014.*