open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Rafael Casanova

**Rafael Casanova i Comes** () var ein katalansk jurist, og støttespelar for erkehertug Karl av Austerrike som tronpretendent til krona Spania under den spanske arvefølgjekrigen. Han vart borgarmeister i Barcelona og øvstkommanderande i Catalonia under omleiringa av Barcelona fram til han vart skadd i kamp då han kommandert eit motåtak med den militsen i Barcelona ved San Peter-fonten den siste dagen av omleiringa, 11. september 1714. Han vart frisk etter skadane etter krigen og heldt fram kampen mot absolutisme som advokat, og det er vorte hevda at han skreiv boka *Record de l'Aliança feta a Jordi Augusto de la Gran Bretanya* der Catalonia krever at England oppfyller Genova-traktaten.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Rafael Casanova|Rafael Casanova]]» frå ,  den 18. desember 2011.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
* VV.AA. (Various Authors, 2006): *Catalunya durant la Guerra de Successió*. Barcelona: Ara Llibres
* BAKER, J: *[http://mdc.cbuc.cat/u?/llibimpe16,36033 Deplorable History of the Catalans : from their first engaging in the war, to the time of their reduction with the motives, declarations, and engagements, on which they first took arms, the letters, treties, ...]*. London, 1714
* BAKER, J: *[http://books.google.com/books?id=FQ2oQwAACAAJ&dq=The+Case+of+the+Catalans+Considerd&hl=ca&ei=WkdATaX_AcSeOvDL9aQI&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=1&ved=0CCcQ6AEwAA The Case of the Catalans considerd]*. London, 1714
* MANONELLES, M.: *[https://web.archive.org/web/20100625163817/http://international-view.cat/armari/internationalview:internationalview/2/civ04_19.pdf The Huset Lords and the ‘Case of the Catalans’]*
* SERRET, C. (1996): *Rafael Casanova i Comes, Conseller en Cap*. San Baudilio de Llobregat: Ayto. de San Baudilio de Llobregat.
Guido von Starhemberg

**Guido Wald Rüdiger, greve av Starhemberg** () var ein austerriksk militæroffiser.  

Han var syskenbornet til Ernst Rüdiger von Starhemberg (1638-1701), den kjende kommandanten i Wien under den tyrkiske omleiringa i 1683, og var adjutanten hans under striden. Guido følgde syskenbarnet sitt, og seinare prins Eugene av Savoie, i slaga mot tyrkarane. 

I den spanske arvefølgjekrigen kjempa Starhemberg i Italia og Spania. Mellom 1706 og 1708 var han øvstkommanderande for keisararmeen i Ungarn, og leia operasjonane mot opprøra til Frans II Rákóczi. I 1708 vart han utpeikt som øvstkommanderande for austerrikarane i Spania. 

I lag med James Stanhope klarte han å erobre Madrid i 1710, etter sigrar i Almenar og Saragossa.

I desember vart han tvungen til å forlate byen på grunn av mangel på støtte hos folket i Madrid for den Habsburgske tronpretendenten. Etter nederlag i slaget ved Brihuega og slaget ved Villaviciosa (1710), trekte han seg attende til Catalonia, der han vart statthaldar, då erkehertug Karl reiste attende til Austerrike.

Etter freden i Utrecht (1713), gav erkehertug Karl, no keisar Karl VI, han ordre om å forlate Catalonia. Han trekte seg attende med soldatane sine til Genova på engelske skip. 

Då han døydde i 1737 var han guvernør i Slavonia.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Guido Starhemberg|Guido Starhemberg]]» frå ,  den 18. desember 2011.*
Hendrik van Nassau-Ouwerkerk

**Hendrik van Nassau-Ouwerkerk** (engelsk: *Henry, Count of Nassau, Lord of Overkirk*, fransk *Henry de Nassau d'Auverquerque*) () var ein nederlandsk general og tremenning til kong Vilhelm III av England og hans hoffstallmeister. Som lord av Ouwerkerk og Woudenberg i Nederland vart han av engelskmennene kalla «Lord Overkirk» eller «Count Overkirk».

Han var fødd i Haag som son av Louis av Nassau-Beverweerd (den uekte sonen til Maurice of Nassau, fyrste av Oranien) og kona hans Isabella van Hoorn. Han vart døypt der den 16. desember 1640. Han fekk tittelen greve av Nassau (*graaf van Nassau*) av keisar Leopold I i 1679, og vart med i invasjonen til Vilhelm III av England i 1688. Han vart så utpeikt til hoffstallmeister året etter. Han budde i London, mest kjend ved Overkirk House, som seinare vart ein del av 10 Downing Street. 

Overkirk var ein av hetugen av Marlborough sine mest tiltrudde generalar, og førte venstreflanken i armeen til Marlborough i både Ramillies og Oudenarde. Han vart feltmarskalk av den nederlandske armeen i 1704.

Overkirk døydde den 18. oktober 1708 i Roeselare i dagens Belgia og er gravlagd i Nassau-LaLecq-krypten i Ouderkerk aan den IJssel i Nederland. Enka hans, France van Aerssen van Sommelsdijck budde i Overkirk House fram til ho døydde i 1720. Dei etter let seg åtte born

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Henry de Nassau, Lord Overkirk|Henry de Nassau, Lord Overkirk]]» frå ,  den 18. desember 2011.*
Victor Amadeus II av Sardinia

**Victor Amadeus II** () var hertug av Savoie frå 1675 til 1730. Han hadde òg titlane marki av Saluzzo, hertug av Montferrat, prins av Piemonte, greve av Aosta, Moriana og Nizza. Ludvig XIV av Frankrike arrangerte ekteskapet hans for å halde ein fransk påverknad i hertugdømet, men Victor Amadeus braut likevel raskt bort frå påverknaden til Frankrike. Då faren døydde i 1675, tok mora over som regent i namnet hans, sidan han då berre var ni år gammal, og hadde makta de facto fram til 1684 då Victor Amadeus nekta ho å styre staten vidare. Etter å ha kjempa i den spanske arvefølgjekrigen, vart han konge av Sicilia i 1713, men vart tvungen til å endre tittelen og i staden verte konge av Sardinia som dei direkte etterkomarane hans krev som ein del av kongedømet Italia. Victor Amadeus etterlet seg mange kulturelle inntrykk i Torino då han bygde om kongepalasset i Torino, Venariapalasset, Palazzina di caccia of Stupinigi samt bygde Superga-basilikaen der han er gravlagd.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Victor Amadeus II of Sardinia|Victor Amadeus II of Sardinia]]» frå ,  den 18. desember 2011.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
* Storrs, Christopher: *War, diplomacy and the rise of Savoy, 1690-1720*, Cambridge University Press, 1999, ISBN 0521551463
* Symcox, Geoffrey: *Victor Amadeus II: absolutism in the Savoyard State, 1675-1730*, University of California Press, 1983, ISBN 9780520049741

 

## Bakgrunnsstoff
Omleiringa av Kehl i 1703

**Omleiringa av Kehl** i 1703 var ei hending i den spanske arvefølgjekrigen der franske styrkar kommandert av Duc de Villars erobra festninga til Det tysk-romerske riket i Kehl, ovanfor Strasbourg ved Rhinen. Omleiringa starta 20. februar 1703 etter at Villars tidleg på året hadde forlate vinterkvarteret. Festninga, som vart forsvart av 3500 soldatar under Ludvig Vilhelm, markgreven av Baden-Baden, kapitulerte den 10. mars. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Siege of Kehl (1703)|Siege of Kehl (1703)]]» frå ,  den 18. desember 2011.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
* Martin's History of France
Slaget ved Höchstädt

**Det første slaget ved Höchstädt** vart utkjempa 20. september 1703, nær Höchstädt i Bayern, og resulterte i ein siger til Frankrike og Bayern under marskalk Villars mot den austerrikske general Limburg Styrum.

## Opptakt
Den 5. september hadde hovudstyrken til keisaren under markgreve Ludvig Vilhelm av Baden-Baden teke fristaden Augsburg, og truga Bayern frå vest. Ludvig av Baden hadde etterlate ein styrke på 16&nbsp;000 mann under Styrum nord for Donau, som flytta austover og nådde Höchstädt den 19. september. Villars og kurfyrste Maximilian II Emanuel av Bayern flytta armeen sin på 17&nbsp;000 mann for å avskjere denne styrken, og gav ordre til ein annan fransk styrke på 7&nbsp;000 mann under d'Usson nær Dillingen om å gå til åtak bakfrå. 

## Slaget
Denne planen mislukkast nesten då d'Usson gjekk til åtak for raskt og armeen hans, som var i mindretal, vart pressa attende av Styrum. Men Villars og Maximilian Emanuel nådde akkurat fram i tide, og gjekk til åtak på keisararmen, før dei kunne gå attende i stillingane sine. Det var berre på grunn av heroisk motstand av baktroppen under Leopold I av Anhalt-Dessau at Styrum kunne redde armeen sin og nå Nordlingen.

Austerrikarane tapte 5&nbsp;000 mann, hovudsakleg som krigsfangar, 37 kanonar og det meste av armetoget. Franskmennene og bayerane tapte 1&nbsp;000 mann.

Eit år seinare vart det andre slaget ved Höchstädt utkjempa, kjend på engelsk houvdsakleg som slaget ved Blenheim.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Höchstädt|Battle of Höchstädt]]» frå ,  den 18. desember 2011.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
* Kart over slaget (tysk)
Nokon kjem til å komme

***Nokon kjem til å komme*** er eit skodespel av den norske forfattaren Jon Fosse, utgjeve i 1996. Stykket var det første Fosse skreiv, hausten 1992 og vinteren 1993, men blei korkje utgjeve eller oppført før i 1996, då som det tredje av stykkja hans; etter *Og aldri skal vi skiljast* (1994) og *Namnet* (1995). *Nokon kjem til å komme* hadde urpremiere på Det norske Teatret i 1996 og blei utgjeve av Samlaget same året.

Handlinga i stykkjet er, som i dei fleste av Fosse, knytt til et nokre fåe personar, med vage personkarakteristikkar. Stykkjet opnar med at *Ho* og *Han*, som begge er «halvmiddelaldrende» kjem til eit gammalt hus ved havet, som dei har kjøpt og ønskjer å busetje seg i, for å realisere forholdet sitt. Kort tid etter at dei er komne får paret vitjing av *Mannen*, ein eldre, einsleg mann som både er nabo og den som har seld huset til dei. Mannen er i og for seg harmlaus, men paret sin potensielle uro og engsting blir projisert mot han, og gjer han til «en katalysator for kjærlighet, død og seksualitet». Stykket har ein open slutt, kvar det framleis er usikkert om forholdet mellom *Ho* og *Han* kan reddast.

Ulike oppsetningar har presentert stykket som ein psykothriller, som eit stykkje om angst, eller som eit stykkje om erotikk.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Nokon kjem til å kome|Nokon kjem til å kome]]» frå ,  den 18. desember 2011.*  
 
## Fotnotar
Symjefuglar

**Symjefuglar**, latin **Natatores**, var i tidlegare taksonomi ein underklasse av fuglar. Gruppa samla artar med symjeføter.
__NOTOC__
## Liste over grupper som var rekna som symjefuglar
* Andefuglar, Anseriformes
* Lommar, Gaviiformes
* Dukkarar, Podicipediformes
* Stormfuglar, Procellariiformes
* Suler, skarvar og fregattfuglar, Suliformes
* Måsar, Laridae
* Terner, Sternidae
* Saksenebbar, Rynchopidae
* Jofamilien, Stercorariidae

## Kjelder

*  digital versjon, s. 495-497, Nasjonalbiblioteket, lest 6. mars 2021
* *svømmefugler*. (15. september 2020) I Store norske leksikon. Henta frå http://snl.no/svømmefugler 6. mars 2021

### Fotnotar

## Bakgrunnsstoff
Nasjonalfarge

**Nasjonalfarger** er farger brukt som nasjonalsymbol for eit land. Mange statar og nasjonar har formelt vedteke eit sett med fargar som deira offisielle «nasjonalfarger», medan andre har *[[de facto]]* nasjonalfarger som har vorte godt kjende gjennom populær bruk. Nasjonalfargene kan brukast i ulike samanhengar, som i nasjonalflagg og ved idrettstilstellingar.

## Nasjonalfarger
} ||  ||  ||
-->
|-
| 
| Svart
| Okerraud, svart, kvitt/sylv.
| 
| 

|-
| 
| Raud, grøn, blå, gull, svart og kvit
| Grøn og gull (innan idrett)
| 
| 

|}

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:National colours|National colours]]» frå ,  den 19. desember 2011.*
Wilfred Thomas

**Wilfred Thomas** () var ein australsk songar, låtskrivar og fjernsyn- og radioprogramleiar for British Broadcasting Corporation. Han var mellom anna kommentator for Storbritannia under Eurovision Song Contest 1956, sjølv om landet ikkje deltok i tevlinga.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Wilfred Thomas|Wilfred Thomas]]» frå ,  den 19. desember 2011.*
Flyskrekk

**Flyskrekk** eller **aviatofobi** er frykta for å reise med fly, helikopter eller andre luftbårne mekanismar. Dette kan skuldast at varigheten av ei flyulukke ofte er lenger enn den i til dømes ei bilulukke.
Kamphandlinga 2. mai 1707

**Kamphandlinga 2. mai 1707**, òg kjend som **Beachy Head**, var eit sjøslag i den spanske arvefølgjekrigen der ein fransk skvadron under Claude de Forbin hindra ein stor britisk konvoi eskortert av tre linjeskip under kommandør Baron Wylde. Kamphandlinga starta då tre franske skip, «Grifon», «Blackoal» og «Dauphine», forankra seg til HMS «Hampton Court», tok livet av kapteinen hennar, George Clements, og kapra skipet. «Mars» med 60 kanonar, styrt av Claude Forbin, gjekk så til åtak på HMS «Grafton» og då dei franske skipa «Blackoal» og «Fidèle» kom til, tok dei livet av kapteinen Edward Acton, og tok dette skipet òg. Konvoien vart spreidd og det siste britiske eskorteskipet, HMS «Royal Oak», vart hardt råka og med 12 fot vatn innanbords klarte det å kome seg unna ved å gå på land nær Dungeness. Dagen etter vart «Royal Oak» slept frå staden det stranda, ned til The Downs.

Franskmennene tok 21 handelsskip, i tillegg til to 70-kanonars linjeskip, og førte dei alle til Dunkerque.

## Slaget
Den 1. mai sette ein stor konvoi av stad mot Vestindia, verna av tre linjeskip. Dei segla ut frå the Downs og var kring 18 n.m. vest for Beachy Head, då dei møtte den franske skvadronen frå Dunkerque, kommandert av Claude de Forbin. Skvadronen bestod av sju linjeskip og seks kaperskip. Slaget byrja då tre franske skip, «Grifon», «Blackoal» og «Dauphine», forankra seg til HMS «Hampton Court», tok livet av kapteinen hennar, George Clements, og kapra skipet. Kommandør Wyld tok fem av dei største handelsskipa inn i linja si og møtte med stort mot åtaket til dei franske skipa. I to og ein halv time kom det tung eld frå begge sider. «Hampton Court» kjempa desperat, men måtte overgje seg. Claude Forbin sitt 60-kanonars «Mars» gjekk så til åtak på HMS «Grafton» og fekk med seg dei franske skipa «Blackoal» og «Fidèle», og skipet vart kapra etter ein halvtime med kanoneld. Wyld sitt HMS «Royal Oak», som hadde 11-12 fot vatn i lasterommet, klarte å komme seg unna med store tap ved å grunnstøyte. Skipet vart sidan slept til The Downs.

## Slagordenen
### Frankrike
* «Mars» 60 - Chevalier de Forbin, Chef de Division.
* «Dauphine» 56 - Comte de Roquefeuil
* «Fidèle» 56 - Baron d'Arey.
* «Blackoal» 54 - de Tourouvre
* «Salisbury» 50 - Chevalier de Vezins.
* «Griffon» 50  - Chevalier de Nangis
* «Protée» 50 - Comte d'Illiers.

6 kaperskip

### Storbritannia
* HMS «Royal Oak» 76 - Kommandør Baron Wylde, unnslapp forlis ved stranding.
* HMS «Hampton Court» 70 - Kaptein George Clements, kapra.
* HMS «Grafton» 70 - Kaptein Edward Acton , kapra.

55 handelsskip

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Action of 2 May 1707|Action of 2 May 1707]]» frå ,  den 19. desember 2011.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
* Haws, Duncan; Hurst, Alexander Anthony (1985). The Maritime History of the World: A Chronological Survey of Maritime Events from 5&nbsp;000 B.C. Until the Present Day. Vol I. ISBN 978-0-903662-10-9.
* Allen, Joseph. *Battles of the British Navy: from A.D. 1000 to 1840* Bell & Daldy publishing, ASIN B00087UD9S
*Troude, O. *Batailles navales de la Frankrike, Vol. I.*
Fernando Paggi

**Fernando Paggi** () var ein sveitsisk dirigent og musikar. Han var dirigent for Radio Monte Ceneri Orchestra og var òg dirigent for Eurovision Song Contest 1956, Eurovision Song Contest 1961 og Eurovision Song Contest 1964.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Fernando Paggi|Fernando Paggi]]» frå ,  den 19. desember 2011.*
Wolf Mittler

**Wolf Mittler** () var ein tysk radioprogramleiar og journalist. Han har mellom anna vore kommentator for Vest-Tyskland under Eurovision Song Contest 1956.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Wolf Mittler|Wolf Mittler]]» frå ,  den 19. desember 2011.*
Vegard Ylvisåker

**Vegard Urheim Ylvisåker** () er ein norsk musikar og komikar, kjend frå duoen Ylvis, der han opptrer saman med broren Bård Ylvisåker.

Han er fødd i Sogn, men er oppvaksen både i Afrika og i Bergen. Brørne har delteke i mange fjernsynsprogram, som «I kveld med Ylvis» og «Ylvis møter veggen». Dei har òg laga sceneshowa «Ylvis - en kabaret», «Ylvis - en konsert», «Ylvis goes philharmonic», «Ylvis 3» og «Ylvis 4».

Vegard Ylvisåker er gift og har to born.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Vegard Ylvisåker|Vegard Ylvisåker]]» frå ,  den 22. desember 2012.*

## Bakgrunnsstoff
* ylvis.com
Omleiringa av Lille i 1708

**Omleiringa av Lille** (12. august - 10. desember 1708) var viktigaste operasjonen i 1708 under den spanske arvefølgjekrigen. Etter eit standhaftig forsvar i 120 dagar, kapitulerte den franske garnisonen i byen og festninga Lille, kommandert av marskalk Boufflers, for styrkane til Hertugen av Marlborough og prins prins Eugene.

Omleiringa var kjende bland samtidige for ***l'affaire des poudres*** («kruthendinga»), der Chevalier de Luxembourg med 2&nbsp;000 kavaleristar passerte gjennom dei allierte linjene og klarte å levere 40&nbsp;000 pund krut til forsvararane.

Omleiringa var mogeleg fordi ein fransk arme vart utsletta i slaget ved Oudenarde og ved at ein førte i land ved Ostend store mengder ammunisjon og mat etter slaget ved Wijnendale. Under det meste av felttoget kommanderte Eugene styrken som kringsette Lille, medan Marlborough kommanderte styrkane som dekte desse mot franskmennene i området. I ein kort periode seint i september, etter at Eugene vart skadd den 21., tok Marlborough kommandoen over både kringsetjarane og dekningsstyrken.

Den 22. oktober gjekk dei allierte inn i byen med enorme tap, 12&nbsp;000 mann. Boufflers heldt fram motstanden frå citadellen i Lille i fleire veker, og påførte dei allierte ytterlegare tap på 4&nbsp;000 mann. Medan den dyktige manøvreringa til dei allierte frustrerte franskmennene som prøvde å redde den dyrebare festninga&mdash;den siste viktige franske bastionen nord i Flandern&mdash;førte det heltemodige forsvaret til Boufflers at omleiringa varte godt inn i vinteren, fram til at ein ikkje lenger kunne utføre tokt mot Frankrike det året. Det franske forsvaret i Lille trekte seg attende med full krigsære.

Med tapet av Lille forsvann det franske nærværet i Nord-Flandern, og dei allierte vendte seg mot Gent, og tok byen seint i desember. Ein invasjon Frankrike sommaren etter langs den opne korridoren gjennom Lille, stogga derimot opp med det blodige slaget ved Malplaquet.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Siege of Lille (1708)|Siege of Lille (1708)]]» frå ,  den 19. desember 2011.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
* Lynn, John A. The Wars of Louis XIV, 1667–1714. Longman, (1999). ISBN 0-582-05629-2
*

## Bakgrunnsstoff
* Omleiringa av Lille 1708
Bård Ylvisåker

**Bård Urheim Ylvisåker** () er ein norsk musikar og komikar. Han er kjend frå duoen Ylvis, der han opptrer saman med broren Vegard Ylvisåker.

Bård er fødd i Sogn, men er oppvaksen både i Afrika og i Bergen. Saman med broren har han delteke i mange fjernsynsprogram. Han er kjend for fjernsynsprogramma *«I kveld med Ylvis», «Ylvis møter veggen»*, samt sceneshowa *«Ylvis - en kabaret», «Ylvis - en konsert», «Ylvis goes philharmonic», «Ylvis 3» og «Ylvis 4»*.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Bård Ylvisåker|Bård Ylvisåker]]» frå ,  den 19. desember 2011.*  

## Bakgrunnsstoff
* http://ylvis.com/om/
Slaget ved The Lizard

**Slaget ved the Lizard** (fransk *Combat du Cap Lézard*) fann stad den 21. oktober 1707 under den spanske arvefølgjekrigen nær Lizard Point i Cornwall med to franske skvadronar under René Duguay-Trouin og Claude de Forbin og ein engelsk konvoi, verna av ein skvadron under kommandant Richard Edwards.

Duguay-Trouin og Forbin var to av dei mest suksessrike franske marinekommandantane og dei hadde påført den allierte handelsflåten store tap.

## Slaget
Den 20. oktober 1707 la ein stor handelsflåte på 80 til 130 engelske skip ut frå Plymouth på veg mot Portugal med forsyningar til krigen i Spania. Det var fem engelske eskorteskip under kommandantan Edwards som følgde desse.

Dagen etter, nær Lizard Point, vart dei oppdaga av to franske skvadronar med seks skip i kvar. Teknisk sett var Forbin den øvste franske offiseren, men Duguay-Trouin var meir aggressiv, og skipa hans leia åtaket og påførte mest skade, etter at Forbin hadde oppdaga den britiske konvoien.

Dette slaget vart nesten ein totalt siger for franskmennene: «Cumberland», «Chester» og «Ruby» vart ekne, men «Royal Oak» kom seg inn til Kinsale med nokre handelsfartøy. «Devonshire» forsvarte seg sjølv i fleire timar mot sju franske skip, før ho tok fyr og eksploderte, berre to av 900 mann overlevde.

## Involverte skip

### Storbritannia (Richard Edwards)
* HMS «Cumberland» 80 - kapra av «Lys» og «Gloire»
* HMS «Devonshire» 80 - eksploderte
* HMS «Royal Oak» 76 - rømde
* HMS «Chester» 50 , kaptein John Balchen - kapra 
* HMS «Ruby» 50 - kapra

80 til 130 handelsskip

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle at The Lizard|Battle at The Lizard]]» frå ,  den 19. desember 2011.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*Allen, Joseph. *Battles of the British Navy: from A.D. 1000 to 1840*. Bell & Daldy publishing (1872) ASI: B00087UD9S

## Bakgrunnsstoff
*Jean et Michèle Polak: "Bibliographie maritime française"
Slaget ved Cassano i 1705

**Slaget ved Cassano**, utkjempa den 16. august 1705, var ein hard kamp i den italienske krigsskodeplassen i den spanske arvefølgjekrigen. Begge sidene fekk påført store tap, men franskmennene stod att som sigerherrar.

## Slaget

I 1705 prøvde armeen til Vendôme og eit friskt korps frå Frankrike å knekke Victor Amadeus og hans nye austerrikske allierte og dei var så langt så suksessrike at hertugen trygla keisaren om å sende ein ny, frisk arme. Eugene kommanderte denne armeen, og stod opp mot ein styrke under bror til Vendôme, Philippe, kalla Grand Prior. Denne mannen, ein lat amatør, let seg sjølv overraske av det harde åtaket til Eugene på linja ved elva Adda. Då dagen gjekk mot slutten hadde austerrikarane vorte hindre i å krysse elva, på grunn av ukuelege motet til Vendôme.

## Etterverknad

Eugene av Savoie vart skadd i slaget og forlet Italia for å verte frisk i Austerrike. Dessau vart òg skadd og den prøyssiske kontingenten hans vart sterkt redusert. Den austerrikske armeen måtte trekkje seg attende til Tirol for vinteren. Likevel hadde aktiviteten til Eugene i stor grad letta presset på Piemonte, og gjort at Torino heldt ut, og dermed halde den halvhjarta hertugen av Savoie tru til den nye alliansen hans. Franskmennene utsette underlegginga av Piemonte til året etter, etter ordre frå Ludvig XIV.

Derfor var det ikkje noko direkte resultat frå dette slaget. Trass i at det gjekk mange liv tapt er slaget nesten gått i gløymeboka. Totalt mista 4&nbsp;000 mann livet, og minst 6&nbsp;000 vart skade. Kor mange soldatar som drukna i elva er ukjend.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Cassano (1705)|Battle of Cassano (1705)]]» frå ,  den 19. desember 2011.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
* Lynn, John A. The Wars of Louis XIV, 1667–1714. Longman, (1999). ISBN 0-582-05629-2
Omleiringa av Nice i 1705

**Omleiringa av Nice** fann stad frå 15. mars 1705 til 4. januar 1706 under den spanske arvefølgjekrigen mellom den franske armeen til Ludvig XIV og Victor Amadeus II av Savoie. 

Våren 1705 kringsette den franske armeen, kommandert av hertugen av La Feuillade bastionane og tårna kring Nice, som då høyrde til hertugdømet Savoie ved kysten av Middelhavet. Etter ei fleire veker lang omleiring overgav byen seg, men festninga stod imot artillerieldeln til Hertugen av Berwick. Som ein akropolis, ruvar festninga over byen frå ei klippe omringa av 2,3 km lange murar. Festninga i Nice vart redusert til ruinar av 113 kanonar og bombekastarar, og overgav seg etter 54 dagar med bombardement. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:fr:Siège de Nice (1705-1706)|Siège de Nice (1705-1706)]]» frå ,  den 19. desember 2011.*
Slaget ved Calcinato

**Slaget ved Calcinato** var eit slag i den spanske arvefølgjekrigen utkjempa den 19. april 1706 nær Calcinato i Italia mellom styrkane til Frankrike og Spania og styrkane til Austerrike. Det enda med siger for dei fransk-spanske styrkane til marskalk Vendôme.

## Opptakt
I italia hadde felttoget i1 706, som før, to delar. Striden om Piemonte og striden mellom dei franske styrkane i Lombardia og den andre armeen til austerrikarane, som prøvde å slå seg saman med armeen til Victor Amadeus og Starhemberg i Piemonte. Sistnemnde vart driven attende av Vendôme ved Cassano, og trekt seg attende til Brescia og Gardasjøen, Vendôme følgde opp og slo vinterleir kring Castiglione og Mantova.

## Slaget
I april 1706 hadde Vendôme nytta at Eugene var borte, og gått til åtak på den austerrikske leiren ved Montechiaro–Calcinato. Målet hans var å marsjere gjennom natta og overraske stillinga ved Ponte San Marco lengst til deira venstre, men då dagen kom merka han seg at han kunne gje den fiendtlege venstreflanken kamp ved Calcinato før høgreflanken ved Montichiari kunne nå fram. Då han nådde fram braut forsvaret fullstendig saman og han dreiv den austerrikske armeen opp i fjella, der Eugene hadde store vanskar med å samle dei att.

## Etterverknad
Vendôme vart send til Flandern etter eit knusande nederlag der i slaget ved Ramillies. Som følgje av den katastrofale omleiringa av Torino vart den franske stillinga i Italia brått dårleg, og mot slutten av året hadde alle dei franske styrkane vorte drivne ut av Italia.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Calcinato|Battle of Calcinato]]» frå ,  den 19. desember 2011.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
* Lynn, John A. *The Wars of Louis XIV, 1667–1714.* Longman, (1999). ISBN 0-582-05629-2
Omleiringa av Gaeta i 1707

**Omleiringa av Gaeta** var ei tre månadar lang kringsetjing av byen Gaeta i Italia i 1707 av austerrikske styrkar under Wirich Philipp von Daun, under den spanske arvefølgjekrigen. Omleiringa enda den 30. september då dei historiske festningsverka kring byen vart totalt øydelagde. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Siege of Gaeta (1707)|Siege of Gaeta (1707)]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Slaget ved Siracusa i 1710

**Slaget ved Siracusa** var eit sjøslag i den spanske arvefølgjekrigen utkjempa den 9. november 1710, utanfor Siracusa på Sicilia. Ein fransk flåte på fire skip kommandert av Jacques Cassard kom for å støtte ein tungt lasta fransk handelsflåte som hadde vorte blokkert i hamna i Siracusa av ein britisk flåte. Cassard kom utanfor Siracusa då det meste av blokadeflåten hadde drege av stad for å få nye forsyningar i Port Mahon. Han klarte dermed å ta «Falcon» og «Pembroke», dei to skipa som var att for å oppretthalde blokaden, og eskorterte så flåten til Marseilles.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Syracuse (1710)|Battle of Syracuse (1710)]]» frå ,  den 20. desember 2011.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
* Norman, Charles Boswell. ''The corsairs of Frankrike''
* Statham, Edward Phillips. ''Privateers and privateering''
SRG SSR

**SRG SSR** er allmennkringkastaren i Sveits, skipa i 1931.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:SRG SSR|SRG SSR]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Jacques Navadic

**Jacques Navadic** () var ein fransk programleiar fødd i Lille. Han var tilsett ved Radio Luxembourg frå 1955 til 1984, og blei leiar for RTL i 1984. 

Han var mellom anna kommentator for Luxembourg under Eurovision Song Contest 1956.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Jacques Navadic|Jacques Navadic]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Gjalp

**Gjalp** (norrønt *Gjálp*) er ei gyger (jotunkvinne) i norrøn mytologi. Ho er dottera til jotunen Geirrød og syster til Greip.
Dei bur i Risaland, ved grenseelva Hemra.

Ein gong Tor og Loke er på veg til Geirrød vert dei overrumpla av at elva Vimur brått får ei enorm vassføring og nær skòlar dei avgarde. Tor får då auge på Gjalp som skrevande over elva står og pissar. Det er vasslatinga hennar som lagar bråflaumen, og han kastar ein stein mot henne og seier: «Ved osen skal å stemmast!». Når Tor er framkomen til Geirrød og får sett seg lyftest brått stolen mot taket, og Tor må bruke staven Gridarvol til å ta tak mot taksperrene og få pressa seg ned att. Under stolen var Gjalp og systera Grip som skrik når ryggene deira knekkjest av Tor si tyngd.

## Referansar
Den argosaroniske bukta

**Den argosaroniske bukta** (gresk Αργοσαρωνικός Κόλπος, *Argosaronikós Kólpos*) er ei samnenming for dei to store buktene Argolikósbukta og Saroniabukta aust for Peloponnes. Her ligg Dei argosaroniske øyane, til vanleg oftast omtala enklare som Dei saroniske øyane.
Slaget ved Castiglione i 1706

**Slaget ved Castiglione** fann stad den 8. september 1706 i den spanske arvefølgjekrigen. Ein fransk arme slo ein hessisk arme som omleira Castiglione delle Stiviere. 

## Slaget

Sidan mai 1706 hadde ein fransk arme på 48&nbsp;000 mann under Louis d'Aubusson de la Feuillade kringsett hovudstaden i hertugdømet Savoie, Torino, medan ein annan arme på 44&nbsp;000 mann under Louis Joseph de Bourbon, duc de Vendôme hindra austerrikarane frå å forlate Gardasjøen. Vendôme vart derimot kalla attende til Flandern for å gjenopprette orden der etter tapet i slaget ved Ramillies, og overlet kommandoen til den uerfarne hertugen av Orléans. Eugene av Savoie utnytta situasjonen og storma til Torino, og tvinga Orléans til å dele styrkane sine. Han forlet 23&nbsp;000 mann under greven av Médavy nær Adige i tilfelle det skulle dukke opp allierte forsterkingar frå andre sida av Alpane.

Og det var det som skjedde. Ein hessisk arme under kronprinsen av Hessen-Kassel, den framtidige kong Fredrik I av Sverige, kryssa Alpane og kringsette Castiglione. Her gjekk Médavy til åtak og vann ein total siger. Hessarane tapte 8&nbsp;000 mann som anten vart drepne, skadde eller sakna. 

## Etterverknad

Dette nederlaget var eit tilbakeslag for dei allierte som hadde vunne slaget ved Torino dagen før og jaga franskmennene ut av Milano og Savoie. No hadde derimot Médavy kontroll over Cremona og Mantova, og blokkerte kommunikasjonslinjene til austerrikarane gjennom passa i Alpane. Andre franske soldatar heldt framleis viktige byar sentralt i Italia, og det var derfor ikkje mogeleg å slå seg saman med dei 8&nbsp;000 spanske soldatane i Napoli. 

Dei allierte var delte i korleis dei skulle halde fram. Dei maritime maktene ønskte å forfølgje dei flyktande franskmennene over Alpane og ta kontroll over den franske marinebasen i Toulon for slik å tvinge Ludvig XIV til fred. Keisar Josef I av Austerrike ønskte å ta seg av Médavy først, for å gjer ferdig planane om å ta over dei spanske områda i Italia, Napoli og Sicilia.
Ludvig XIV kom til hans støtte. Den franske kongen hadde desperat mangel på soldatar og opna tosidige forhoandlingar med Josef for å sikre at soldatane hans i Italia kom seg trygt attende til Italia. Trass i protestar frå nederlendarane og engelskmennene, godtok Josef avtalen i Milano med Frankrike den 13. mars 1707, som tillet armeen til Médavy om å marsjere uskadd attende til Frankrike, og opna vegen til Sør-Italia for den austerrikske armeen under grev Wirich Philipp von Daun. Han nådde den napolitanske grensa den 22. juni og to veker seinare kapitulerte dei spanske soldatane der, som verken fekk forsyningar frå verken land eller sjø. 

Åtaket på Toulon fann stad den 29. juli, men no var franskmennene førebudde og styrkte, og åtaket var mislukka. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Castiglione (1706)|Battle of Castiglione (1706)]]» frå ,  den 20. desember 2011.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*Heritage History, The Spanish Succession 
*German Armies War and German Politics 1648-1789 by Peter H.Wilson p.122
Slaget ved Toulon i 1707

**Slaget ved Toulon** vart utkjempa frå 29. juli til 21. august 1707 i Toulon i Frankrike under den spanske arvefølgjekrigen. Under slaget vart ein fransk og spansk styrke slått av ein samla styrke frå Austerrike, Dei sameinte Nederlanda, Savoie og Storbritannia.

I juli 1707 prøvde prins Eugene av Savoie å ta den franske marinebasen Toulon. Eugene hadde kryssa Var den 11., og sjølv om han vart hindra av ineffektiviteten til Victor Amadeus II av Savoie nådde han fram til Frejus. Han var i kontakt med den britiske flåten under admiral Shovell den 16. the 16th. Somlinga til Victor Amadeus førte til fleire forseinkingar, og gav  hertugen av Berwick tid til å sende heim forsterkingar frå Spania til marskalk René de Froulay de Tessé i Toulon før dei allierte nådde fram (26. juli).

Den 14. august tok Tessé attende den viktige høgda Santa Catarina, som dei allierte hadde storma ei veke tidlegare, og Eugene, som fann retretten truande og såg at han hadde liten sjanse til å ta Toulon, måtte gje opp forsøket sitt (22. august), og fakk tilbake til andre sida av Var. Han hadde då tapt 10&nbsp;000 mann på forsøket. Shovell bombarderte den franske hamna før han evakuerte og klarte å søkkje to franske linjeskip og råke to andre hardt.

Det einaste gode resultatet for dei allierte var at franskmennene hadde søkkt heile skvadronen sin på meir enn 40 skip med mellom 50 og 110 kanonar kvar i hamna for å hindre at fienden tok dei. Kong Ludvig XIV gav ordre om å søkkje skipa og seinare hente dei opp att. Han var redd for at Royal Navy skulle setje skipa i brann. Tredekkarane låg slik at berre det øvste dekket låg over vatn. Mykje av skadane dei fekk viste seg derimot umogeleg å reparere, og det er estimert at den franske marinen mista 15 linjeskip i handlinga, og dermed let engelskmennene ta over kontrollen av Middelhavet.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Toulon (1707)|Battle of Toulon (1707)]]» frå ,  den 20. desember 2011.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
**Holmes, Richard. *Marlborough: Britain's Greatest General: England's Fragile Genius*, Harper Perennial, 2009 ISBN 0007225725
NPO 1

**NPO 1** er den fyrste nasjonale kringkastaren i Nederland, skipa 2. oktober 1951. Fram til 1964 var namnet NTS og fram til 19. august 2014 var namnet Nederland 1.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Nederland 1|Nederland 1]]» frå ,  den 20. desember 2011.*  
 

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
RTS 1

**RTS 1** er ein sveitsisk fjernsynskanal ått av Télévision Suisse Romande, skipa 1. november 1954. Fram til 1997 var namnet TSR.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:RTS 1 (Swiss TV channel)|RTS 1]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
La Une

**La Une** er ein fjernsynskanal ått av Radio Télévision Belge Francophone, skipa 3. oktober 1953. Fram til 1960 var namnet INR, mellom 1960 og 1977 var namnet RTB, mellom 1977 og 1997 var namnet RTBF1 og mellom 1997 og 2004 var namnet RTBF La Une.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:La Une|La Une]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
VRT 1

**VRT 1** er ein nederlandskspråkleg fjernsynskanal i Belgia. Han er hovudkanalen til den flamske allmennkringkastaren Vlaamse Radio- en Televisieomroeporganisatie (VRT), og vart skipa i 1953. Kanalen har tidlegare heitt NIR TV, BRT, BRT1, TV1 og Eén.

## Bakgrunn
Fram til 2005 heitte kanalen TV1, da kanalen bytta namn til Eén. I 2023 vart namnet endra til VRT 1.

I 2016 hadde han ein markedsandel på 32,6 prosent i den flamske tv-marknaden, og var den største tv-kanalen i Flandern.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Eén|Eén]]» frå ,  den 20. desember 2011.*  
**Delar av denne artikkelen bygger på «[[:nb:Eén|Eén]]» frå ,  den 30. november 2018.*  

## Bakgrunnsstoff
*
Das Erste

**Erstes Deutsches Fernsehen** (*Fyrste tyske fjernsyn*), markedsføres som **Das Erste** (*Den fyrste*), er ein tysk fjernsynskanal ått av Arbeitsgemeinschaft der öffentlich-rechtlichen Rundfunkanstalten der Bundesrepublik Deutschland, skipa i 1954. Fram til 1964 var namnet Deutsches Fernsehen (*Tysk fjernsyn*) og mellom 1964 og 1984 var namnet ARD Deutsches Fernsehen (*ARD tysk fjernsyn*).

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Das Erste|Das Erste]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Israel Academy of Sciences and Humanities

**Israel Academy of Sciences and Humanities** er eit vitskapsakademi grunnlagd i 1961 som held til i Jerusalem. Akademiet har 102 av dei mest framståaande forskarane i Israel som medlemmer. Akademiet ligg like ved tenestebustaden til presidenten i Israel.

## Bakgrunnsstoff

* Israel Academy of Sciences and Humanities
Rai 1

**Rai 1** er ein italiensk fjernsynskanal ått av Radiotelevisione Italiana, skipa 3. januar 1954. Kanalen heitte tidlegare Programma Nazionale, Rete 1 og Rai Uno.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Rai 1|Rai 1]]» frå , den 20. desember 2011.*
DR1

**DR1** er den fyrste fjernsynskanalen i Danmark ått av Danmarks Radio, skipa 2. oktober 1951. Kanalen heit tidlegare Statsradiofonien TV og DR TV.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:DR1|DR1]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Janine Lambotte

**Janine Lambotte**  () var ein belgisk programleiar. Ho var den fyrste kvinna i Europa som presenterte nyhende på fjernsyn. 

Ho var mellom anna kommentator for Belgia under Eurovision Song Contest ei rekkje gonger. Fyrste gong i 1956 og siste gong i 1971.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nl:Janine Lambotte|Janine Lambotte]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Bianca Maria Piccinino

**Bianca Maria Piccinino** () er ein italiensk journalist, programleiar og forfattar. Ho var den første kvinna til å leia eit italiensk nyhendeprogram, nyheitssendinga 17:00.

Piccinino har også mellom anna vore kommentator for Italia under Eurovision Song Contest 1956 og 1957.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:it:Bianca Maria Piccinino|Bianca Maria Piccinino]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
TF1

**TF1** er ein fransk fjernsynskanal skipa i 1935 som tilhøyrer TF1-gruppa. Kanalen har tidlegare hatt namna Radio-PTT Vision, RN Télévision, Fernsehsender Paris, Télévision Française, RDF, RTF, Première chaîne de la RTF og Première Chaîne de l'ORTF.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:TF1|TF1]]» frå ,  den 20. desember 2011.*  


## Bakgrunnsstoff

*
RTL9

**RTL9** er ein luxembourgsk fjernsynskanal ått av RTL Group, skipa 23. januar 1955. Kanalen heit tidlegare Télé-Luxembourg, RTL Télé Luxembourg, RTL Télévision og RTL TV.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:RTL9|RTL9]]» frå ,  den 20. desember 2011.*  


## Bakgrunnsstoff

*
Gunnar Hansen

**Gunnar Valdemar Hansen** () var ein dansk sportsjournalist. Han har mellom anna vore kommentator for Danmark under Eurovision Song Contest 1956, sjølv om landet ikkje deltok i tevlinga.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:da:Gunnar “Nu” Hansen|Gunnar “Nu” Hansen]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Anaïd Iplicjian

**Anaïd Iplicjian** () er ein tysk skodespelar. Familien hennar er frå Armenia. Ho var programleiar for Eurovision Song Contest 1957.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Anaid Iplicjian|Anaid Iplicjian]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Bobbejaan Schoepen

**Modest Schoepen**, kjend som **Bobbejaan Schoepen** () var ein belgisk songar og låtskrivar. Han representerte Belgia i Eurovision Song Contest 1957 med songen «Straatdeuntje» og enda på ein åttandeplass saman med bidraget til Sveits.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bobbejaan Schoepen|Bobbejaan Schoepen]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Danièle Dupré

**Danièle Dupré** () var ein fransk songar. Ho representerte Luxembourg i Eurovision Song Contest 1957 med songen «Amours mortes (tant de peine)» og enda på ein fjerdeplass.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Danièle Dupré|Danièle Dupré]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Nunzio Gallo

**Nunzio Gallo** () var ein italiensk songar. Han representerte Italia i Eurovision Song Contest 1957 med songen «Corde della mia chitarra» og enda på ein sjetteplass. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Nunzio Gallo|Nunzio Gallo]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Margot Hielscher

**Margot Hielscher** () er ein tysk songar og skodespelar. Ho representerte Vest-Tyskland i Eurovision Song Contest 1957 med songen «Telefon, Telefon» og enda på ein fjerdeplass. Året etter representerte ho igjen Vest-Tyskland i tevlinga, denne gongen med songen «Für zwei Groschen Musik» som enda på sjuandeplass.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Margot Hielscher|Margot Hielscher]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Bob Martin

**Bob Martin** () var ein austerriksk songar. Han representerte Austerrike i Eurovision Song Contest 1957 med songen «Wohin, kleines Pony?» og enda sist i tevlinga.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bob Martin (singer)|Bob Martin (singer)]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Birthe Wilke

**Birthe Wilke** () er ein dansk songar.

Saman med Gustav Winckler vann ho Dansk Melodi Grand Prix 1957 og representerte Danmark i Eurovision Song Contest 1957 med songen «Skibet skal sejle i nat». Dei enda på ein tredjeplass, og avslutta songen ved å kysse i heile 13 sekund. Ho vann og Dansk Melodi Grand Prix 1959 og representerte Danmark i Eurovision Song Contest 1959 med songen «Uh, jeg ville ønske, jeg var dig». Denne gongen enda ho på ein femteplass.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Birthe Wilke|Birthe Wilke]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Gustav Winckler

**Gustav Frands Wilzeck Winckler**, kjend som **Gustav Winckler** () var ein dansk songar og komponist.

Saman med Birthe Wilke vann han Dansk Melodi Grand Prix 1957 og representerte Danmark i Eurovision Song Contest 1957 med songen «Skibet skal sejle i nat». Dei enda på ein tredjeplass, og avslutta songen ved å kysse i heile 13 sekund. Han har òg delteke i Dansk Melodi Grand Prix 1964 med songen «Ugler i mosen» og i Dansk Melodi Grand Prix 1966 med songen «Salami».

Han døydde i ei bilulukke i 1979.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Gustav Winckler|Gustav Winckler]]» frå ,  den 20. desember 2011.*
Kim Jong-un

**Kim Jong-un** (fødd i 1983 eller tidleg i 1984) har vore *[[de facto]]* diktator i Nord-Korea sidan 17. desember 2011. Kim Jong-un er den tredje yngste sonen til Kim Jong-il, tidlegare leiar i Nord-Korea. Frå 2010 vart han sett på som arvtakar til leiinga av Nord-Korea. Etter at faren døydde vart han utropt til «Den store etterfølgjaren» av nordkoreansk fjernsyn, og vart då *[[de facto]]* leiar i landet.

Kim er *Daejang*, tilsvarande *[[general]]*, i Den koreanske folkehæren og nestleiar i den sentrale millitærkommisjonen. Det er ikkje kjent nøyaktig når Kim vart fødd, men det er anten i 1983 eller tidleg i 1984. Nokre kjelder gjev opp datoen til 8. januar 1984.

Han gjekk på den engelskspråklege International School of Berne i Sveits inntil 1998.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Kim Jong-un|Kim Jong-un]]» frå ,  den 20. desember 2011.*  

## Bakgrunnsstoff
Piæ Cantiones

***Piæ Cantiones*** (latin for 'fromme songar') er ei samling andelege mellomaldersongar som kom ut i 1582. Ho er rekna som den eldste songboka frå Norden. Songane vart samla frå Katedralskulen i Åbo og prenta i Greifswald, som då høyrde til Sverige. Dei 74 songane er hovudsakleg på latin, men har òg noko svensk tekst. I samlinga finn ein mellom anna dei kjende julesongane «In dulci jubilo» («Eg synger jolekvad»), «Puer natus in Betlehem» («Eit barn er født i Betlehem»), «Personent hodie» og «Gaudete».

Den fullstendige boktittelen er *Piæ Cantiones ecclesiasticae et scholasticae veterum episcoporum*, 'Fromme geistlege og lærde songar etter dei gamle biskopane'. Songane blei skrivne ned av Theodoricus Petri, ein finsk student ved universitetet i Rostock, og redigerte og gjevne ut av Jacobus Petri Finno, eller Jaakko Suomalainen, rektor ved katedralskulen i Åbo. Songane i samlinga er delte inn etter emne, som fødselen til Jesus, treeininga og det akademiske livet. Nokre av songane har tydeleg mellomaldersk, medan andre stammar frå seinrenessansen. Om lag halvparten av songane kan knytast til musikk frå andre stader i Europa, medan andre berre finst i denne samlinga. Andre stammar truleg frå Finland eller Norden elles. 

Samlinga skil seg ut gjennom å vera eit samarbeid mellom den katolsksinna Petri og den lutheranske Finno kort tid etter reformasjonen, i ei tid prega av religiøs strid. Nokre av songane ber preg av dette, gjennom at fleire tilvisingar til jomfru Maria er blitt bytta ut med namnet Jesus. I andre høve står det katolske preget att, som i «Ava Maris Stella».

Det eldste gjenverande eksemplaret av *Piæ Cantiones* er oppbevart ved Jyväskylä universitet. Samlinga blei gjeven ut på nytt i 1625, med eit tillegg på 13 nye songar av ein komponist frå Rostock, Daniel Friderici. Gjennom dei neste hundreåra blei *Piæ Cantiones* trykt fleire gonger, og songane har lenge vore brukte i finske skular. På 1800-talet danna songane utgangspunkt for fleire engelske songar, i nokre høve omsetjingar, i andre høve nydiktingar til dei eldre songane, som julesongen «Good King Wenceslas» til vårmelodien «Tempus adest floridum». 

## Bakgrunnsstoff
*Digitalisert utgåve ved lillhannus.net
*Faksimileutgåve ved spielleut.de

## Kjelder

*«Piæ Cantiones» ved hymnsandcarolsofchristmas.com
*spielleut.de
Robert Beauvais

**Robert Beauvais** () var ein fransk forfattar og journalist. Han var mellom anna kommentator for Frankrike under Eurovision Song Contest 1957.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Robert Beauvais|Robert Beauvais]]» frå ,  den 21. desember 2011.*
Tom Sloan

**Thomas James H Sloan**, kjend som **Tom Sloan** () var ein britisk programleiar og journalist. Han var mellom anna kommenator for Storbritannia under Eurovision Song Contest 1957, 1958, 1959, 1961, 1964 og 1968.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Tom Sloan (broadcaster)|Tom Sloan (broadcaster)]]» frå ,  den 21. desember 2011.*
Nils Linnman

**Nils Håkan Torbjörn Linnman**, kjend som **Nils Linnman** () var ein svensk forfattar og programleiar. Han var mellom anna kommentator for Sverige under Eurovision Song Contest 1957, sjølv om landet ikkje deltok i tevlinga.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Nils Linnman|Nils Linnman]]» frå ,  den 21. desember 2011.*
Straatdeuntje

**«Straatdeuntje»** (nederlandsk for *Gatetone*) er ein song av Bobbejaan Schoepen. Han representerte Belgia i Eurovision Song Contest 1957 og enda på åttandeplass med fem poeng. Teksten er skriven på nederlandsk.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Straatdeuntje|Straatdeuntje]]» frå ,  den 21. desember 2011.*
Amours mortes (tant de peine)

**«Amours mortes (tant de peine)»** (fransk for *Daud kjærleik (så mykje tristheit)*) er ein song av Danièle Dupré. Han representerte Luxembourg i Eurovision Song Contest 1957 og enda på fjerdeplass med åtte poeng. Teksten er skriven på fransk.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Amours mortes (tant de peine)|Amours mortes (tant de peine)]]» frå ,  den 21. desember 2011.*
All

**«All»** (engelsk for *Alle*) er ein song av Patricia Bredin.

## Eurovision
### ''Eurovision Song Contest 1957''
«All» representerte Storbritannia i Eurovision Song Contest 1957 i Frankfurt am Main i Vest-Tyskland, og vart framført på engelsk av Patricia Bredin. Bidraget enda på sjuandeplass med seks poeng; to frå Sveits og eitt frå Belgia, Luxembourg, Austerrike og Nederland. Songen har ei lengde på eitt minutt og 52 sekund, noko som gjorde songen til det kortaste bidraget i *[[Eurovision Song Contest]]*, fram til «Aina mun pitää» representerte Finland i 2015. Det var òg det fyrste bidraget som vart framført på engelsk.

## Fotnotar

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:All (song)|All (song)]]» frå ,  den 21. desember 2011.*
Ellinikó-Arjyroúpoli

**Ellinikó-Arjyroúpoli** (gresk Ελληνικό-Αργυρούπολη) er ein kommune i dei sørlege forstadane til Aten i Hellas. Kommunen inngår i byområdet til Aten, og høyrer administrativt til periferieininga&nbsp;Sør-Aten i periferien Attikí.

## Administrativ inndeling
Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Ellinikó
* Arjyroúpoli
Dei to tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

## Referansar