open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Geir

:Sjå òg spyd og ekstremvêret Geir
**Geir**, også skrive **Geirr**, er eit er eit norrønt ord som tyder *[[spyd]]*. Det er eit norsk mannsnamn som òg kan brukast som namnedel, gjerne som sistedel i eit mannsnamn, men òg som førstedel i både manns- og kvinnenamn. Namnedelen finst òg med skrivemåten **Ger-** etter påverking frå tysk.

Geir har namnedag 30. mai.

## Kjende namneberarar

* Geirr Tveitt (1908 - 1991), norsk komponist
* Geir Grung (1926 - 1989), norsk arkitekt
* Geir Børresen (f. 1942), norsk skodespelar, kjend som *Max Mekker* og *Labbetuss*
* Geir Lundestad (f. 1945), norsk professor
* Geirr Lystrup (f. 1949), norsk visesongar
* Geir Haarde (f. 1951), islandsk politikar
* Geir Rønning (f. 1962), norsk musikar
* Geir Zahl (f. 1975), gitarist i Kaizers Orchestra

## Namnesamansetjingar
### Mannsnamn

### Kvinnenamn
* Geira
* Geirhild
* Geirid
* Geirlaug
* Geirunn

### I stadnamn
* Geirangerfjorden

## Bakgrunnsstoff
Namnedag

Ein **namnedag** er ein dag som er tileigna ein person sitt førenamn. Det er ein merkedag for personar som har dette namnet, og blir feira om lag som ein fødselsdag i nokre land, særleg i Hellas og Sverige. Kva namnedag ein har står i ei særskild liste. I Noreg blir ho gjeven ut i almanakken, medan den offisielle katolske helgenlista, som styrer katolske namnedagar, blir gjeven ut av Vatikanet.

## Historie
Skikken med namnedagar oppstod i den kristne kyrkja, mest for å redusera tydinga av den heidenske fødselsdagsfeiringa. Det vart vanleg å ta namn etter den helgenen som i følgje kyrkja vakta over datoen dåpsdagen fall på. Når helgenane blei feira på sin dag, kunne dei som hadde namnet føla seg litt spesielle. Det var òg rekna som meir heldig å feira den dagen ein tok imot dåpen og frelsen på, framfor dagen ein blei fødd som eit syndig menneske. 

Etter Reformasjonen fall mykje av den gamle helgendyrkinga bort i Norden, og Noreg mista sin tradisjon med namnedagar. I Sverige, derimot, levde han vidare. I øvre lag av samfunnet blei dagen feira på same måte som ein fødselsdag, og namnedagar har sidan vore feira i store delar av samfunnet i både Sverige og Finland.

I førstninga eksisterte det ingen standardiserte lister over namnedagar, men i 1747 fekk Sverige ein offisiell almanakk. To år senare vart namnedagar inkludert i denne almanakken. Etter dette har namnedagsfeiring vore vanleg i store delar av Sverige og Finland. 

## Notid
Namnedagsskikken blei teken opp att i Noreg av Almanakkforlaget i 1988, då dei fekk namneforskaren Kristoffer Kruken og andre til å laga eit framlegg om nye namnedagar. Desse var baserte på dei gamle namnedagane, men tok òg med nyare namn som var blitt vanlege sidan då. Listene over namnedagar blir oppdatert nå og då. 

Dei katolske landa feirar namnedagar etter ei offisiell liste frå Vatikanet, men i mange land har namnedagsfeiring aldri slått rot. I Noreg har namnedagsfeiring vorten vanlegare dei siste åra, mens i Danmark er namnedagsfeiring svært uvanleg. I Finland ser ein det som viktig å fordela namna på dagane slik at størst mogleg del av folket får ein namnedag, medan lista frå Vatikanet held seg til helgenar, som dei stadig tek inn nye av.

## Sjå også
* Namnedagar i Noreg
* Namnedagar i Sverige
* Namnedagar i Danmark

## Bakgrunnsstoff
* Søkeside for namnedag
Abdullah II av Jordan

**Abdullah II ibn al-Hussein av Jordan** () er konge av det hasjemittiske kongeriket Jordan. Han overtok som konge den 7. februar 1999 etter at kong Hussein av Jordan døydde. Kong Abdullah reknar slekta si, hasjemittane, attende til profeten Muhammed. 

Han har saman med kona si, dronning Rania, fire born. Dei fire borna er: prins Hussein (f. 1994), prinsesse Iman (f. 1996), prinsesse Salma (f. 2000) og prins Hashem (f. 2005).

Den 28. november 2004 vart kronprinstittelen teken frå broren prins Hamzah. Etter arvefølgjereglane blei kongssonen Hussein rekna som kronprins, sjølv om han ikkje var formelt utnemnd. 2. juli 2009 blei Hussein formelt gjort til kronprins gjennom kongeleg dekret.

Kong Abdullah vart i 2000 tildelt storkrossen av St. Olavs Orden.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
* Kong Abdullah II offisiell nettstad
Danske fjernsynskanalar

Dette er dei **[[Danmark|danske]] fjernsynskanalane**.

## Store kanalar

Alle kabel- og parabolselskap i Danmark må distribuere desse kanalane ifylgje lova:
* DR1 - kringkasta av Danmarks Radio (DR)
* DR2 - kringkasta av DR, ikkje alle som har analog antenne kan få inn denne kanalen
* TV 2 (Danmark)

## Regionale kanalar
Desse er er alle kringkasta av TV 2 (Danmark):

* TV Syd
* TV 2/Fyn
* TV 2/Øst
* TV 2/Nord
* TV 2/Lorry
* TV/Midt-Vest
* TV 2/Østjylland
* TV 2/Bornholm

## Kabel- og satellittkanalar

* 3+
* TV 3
* Kanal 4
* Kanal 5
* TV 2 Zulu - kringkasta av TV 2 (Danmark)
* TV 2 Charlie - kringkasta av TV 2 (Danmark)
* The Voice TV
* DK 4
* 4Sport - kringkasta av DK 4

## Internett-baserte kanalar

* TV 2 Sputnik - internett-basert kanal kringkasta av TV 2 (Danmark)
Fjernsynskanalar i Noreg

Dette er ei liste over fjernsynskanalane som er tilgjengeleg i Noreg:

## Norske fjernsynskanalar
(Av desse kanalane er det berre NRK1, NRK2, TV 2 og TVNorge ein kan få inn utan digital motakar, litt avhengig av kvar ein bur.)
#### NRK
* NRK1
* NRK2
* NRK3/NRK Super
* NRK Tegnspråk
#### TV2 Gruppen
* TV 2
* TV 2 Zebra
* TV 2 Nyhetskanalen
* TV 2 Filmkanalen
* TV 2 Sport
#### TVNorge Gruppen
* TVNorge
* VOX
* FEM
* MAX

#### Andre
* Visjon Norge
* Rikstoto Direkte
* Viasat Sport HD
* Frikanalen

### Norske fjernsynskanalar som sender frå utlandet

* TV3 (Viasat)
* Viasat 4
* MTV Norge
* FEM
* Max

## Marknadsdel
Oversikt over marknadsdelen til dei største fjernsynskanalane i Noreg.

## Kjelder
Kristne

:*Sjå òg namnet [[Namnet Kristen|Kristen]]*
**Kristne** er folk som vedkjenner seg kristendommen, ein monoteistisk religion som byggjer på læra til den jødiske Jesus frå Nasaret. Kristne er den største gruppa som følgjer éin religion i verda, men er delte inn i fleire ulike kyrkjesamfunn. Ein reknar med at det finst over 2 milliardar kristne i verda.

## Ordsoge
Tilhengjarane av Jesus og religionen dei skapte har fått namn etter nemninga Jesus Kristus, gresk *Khristos* 'den salva, Kristus', som er ei omsetjing av det hebraiske ordet Messias. Omgrepet *khristianos* (Χριστιανός) har gjennom latin *christianus* og gammalengelsk komme til norsk via det norrøne adjektivet *kristinn*.

I følgje Apostelgjerningane var det dei gresktalande læresveinane i kyrkjelyden i Antiokia som fyrst vart kalla kristne. Den eldste kjende bruken av omgrepet utanfor Bibelen var då keisar Nero ifølge historikaren Tacitus gav kristne skulda for storbrannen i Roma i 64.

## Kjelder

* *Nokre delar av denne artikkelen bygger på «[[:en:Christians|Christians]]» frå , den 14. juli 2008.* 
 
### Fotnotar
Pinse

**Pinse** er ei kristen høgtid som vert feira femti dagar etter at Jesus stod opp igjen påskedag. Ho er til minne om at Den heilage anden kom til apostlane, og vert rekna som fødselsdagen til den kristne kyrkja. 

Kyrkjefargen for pinsen er raud; like flammande som den heilage anden.
Pinsevennene har teke namnet sitt fordi dei legg vekt på Den heilage anden som er i kvar enkelt.

Namnet «pinse» stammar frå det greske ordet «pentekoste», som betyr femtiande. Dette var opphavleg namnet for den jødiske høgtida sjabu‘ót som vert feira den femtiande dagen etter pesah.

I eldre nynorsk har *kvitsundag* vore ein vanleg nemning på pinsedagen (jf. den islandske nemninga *hvítasunnudagur*).

På engelsk er namnet på pinsedange *Whitsnu*. I Yorkshire og Lancashire i England, der kyrkjelydar kunne gå i *Whit Walks*, pinseopptog med musikk til medan dei bar nye klede, gjerne kvite. Sør i Yorkshire gjekk ungar på besøk til naboar for å visa fram dei nye kleda sine og kanskje få nokre pengar for det.  

2. pinsedag, det vil seie måndagen rett etter pinsedag, er offentleg fridag i Noreg og i mange andre europeiske land. 

Pinse er ei av dei tolv store høgtidene i den ortodokse kyrkja.

## Kjelder
One Penny Black

**One Penny Black**, eller «ein penny svart», er namnet på det fyrste offisielle frimerket i verda. Frimerket hadde lim på baksida, som ein kunne væta og lima på eit brev. Frimerket vart utgjeve av postvesenet i det sameinte kongeriket Storbritannia og Irland den 1. mai 1840, for bruk frå den 6. mai.

Frimerket syner dronning Victoria av Storbritannia i profil.
Liturgiske fargar

**Liturgiske fargar** er ulike fargar brukte som symbol i mange kristne kyrkjer for å markera ulike dagar og tider i kyrkjeåret. Ulike kyrkjesamfunn bruker ulike fargar, og ein del bruker ikkje liturgiske fargar i det heile.

Bruken av dei liturgiske fargane blei utvikla i mellomalderen. Dei har samband med hendingar som blir hugsa ein særsild dag eller tid av året. Ein finn fargen igjen i dekorasjonar i kyrkja, somme tider på lys, og på nokre av kleda til presten og andre leier gudstenesta.

Den normale kyrkjefargen, som blir brukt dersom ein ikkje er inne i ei særskild tid, er **[[grøn]]**. Han står for håp og vokster, og blir mellom anna brukt etter pinse.

Den sterke **[[raud]]**fargen står i kontrast til grønt. Han blir brukt til å markera den heilage anden i pinsen og kyrkja sjølv ved kyrkjejubileum og til ordinasjonar. Fargen står òg for eld og blod, og blir brukt når ein minnest apostlar og martyrar, til dømes ved 2. juledag og Olsok.

**[[Lilla]]** er ein farge som står for sorg, bot og ettertanke. Han blir brukt i adventstida før jul og i fastetida før pinse, på skjærtorsdag og langfredag, og til bots- og bededag. Fargen blir òg brukt ved gravferder.

**[[Kvit]]** er ein gledesfarge som står for lys, reinsle og heilagdom. Han blir brukt i juletida og i vekene etter påskedag. Han kan òg bli brukt ved vigsel.

## Hovudfargar i kyrkjeåret
Retningsliner for bruk av liturgiske fargar i Den norske kyrkja vart fastsett av kyrkjemøtet 20.11.2010. Gjennom kyrkjeåret er desse fargane vedtekne:
*Advent: fiolett
*Jul (frå julaftan til nyårsdagen): kvitt
*Kristi openberringsdag: kvitt
*Openberringstida (til  fastelavnssøndag: grønt
*Fasta (askeonsdag-påskeaftan): fiolett
*Påsketida (påskenatt-søndag før pinse): kvitt
*Pinse (1. og 2. pinsedag): Raudt
*Treeiningssøndag: kvitt
*Treeiningstida: grønt

## Liturgiske fargar på spesielle dagar
*Maria bodskapsdag: Kvitt
*Jonsok: Kvitt
*Mikkelsmess: Kvitt
*Helgemessesøndag: Kvitt
*Andre helgendagar:  Kvitt
*Stefanusdagen (Andre juledag): Raudt
*Aposteldagen (6. søndag i treeiningstida): Raudt
*Olsok: Raudt
*Andre martyrdagar: Raudt
*Bots- og bededag: Fiolett
*Hausttakkefest: Grønt
*1. mai og 17. mai bruker ein grønt eller fargen for kyrkjeårstida.

## Bakgrunnsstoff
Symbol i kyrkja

## Kjelder
Magnhild Haalke

**Magnhild Haalke** () var ein norsk forfattar frå Vikna i Nord-Trøndelag. 

## Liv
Ho var fødd som Magnhild Camilla Kvaale, og var den nest eldste i ein syskenflokk på ti.
Mor hennar var Kaja Augusta Wiig (1863–1948). Faren Knut Kvaale (1852–1942) var gardbrukar, lærar og kyrkjesongar.

Haalke utdanna seg som lærar. Ho verka i småskulen i over 30 år fram til ho tok avskjed i 1940.

Magnhild Haalke vart gift med målaren Hjalmar Haalke i 1922. Ho døydde i 1984, 99 år gammal.

## Forfattarskap

Haalke debuterte 50 år gammal i 1935 med romanen *Allis sønn*. I denne romanen møter vi vesle Elling og mor hans, som begge strir fordi Elling er annleis enn andre born. Historia om han ender tragisk; han drep syster si. Denne tragedien til det uvanlege barnet er spesielt for Magnhild Haalke.

Ho er òg kjend for trilogien *Grys saga*, som omfattar *Åkfestet* (1936), *Dagblinket* (1937) og *Rød haust* (1941). Hovudpersonen her er ei einsam, ugift kvinne som på sett og vis har tapt sitt eige liv.

Haalke skreiv enno ein trilogi, *Serinas hus* (1955), *Munter kvinne* (1957) og *Serinas vei* (1962), novellesamlinga *Sol og skygge* (1971) og erindringsboka *Mot nytt liv* (1978).

## Prisar og utmerkingar

* Gyldendals legat 1949
* Mads Wiel Nygaards legat 1953
* Doblougprisen 1980

## Kjelder
Yle

**Yle** (*Yleisradio*) eller *Rundradion* (svensk) er Finland sitt statlege selskap for radio og fjernsyn. Yle vart stifta i 1926. Selskapet kringkastar fem nasjonale fjernsynskanalar og tretten radiokanalar. Det finske statskringkastingsprinsippet er på mange måtar det same som NRK sitt.

Selskapet Yleisradio er eigd av ei stifting og finansiert gjennom fjernsynslisens. Éi av dei best kjende internasjonale tenestene til Yle er *Nuntii Latini*, nyhende på Latin, som vert kringasta til heile jorda via radio og Internett.

Finland er eit land med to språk. Svensk er morsmålet til rundt 6 % av befolkninga. Yle tilbyr radio- og fjernsynsprogram på svensk via Finlands Svenska Television og Finlands Svenska Radio.

## Kanalar
* **Yle TV1** sender nyhende, dokumentarar, drama, kultur, undervisning, satirisk underhaldning og film. 
* **Yle TV2** er hovudkanalen for ungar, tenåringar og sportsinteresserte. Dei viser også drama, underhaldning og faktaprogram. 
* **Yle Teema** er den digitale kanalen for kultur, kunnskap og vitskap. Dei sender opptak av utøvande kunst, klassisk musikk, dokumentarar om kunst og historie, filmar og temaprogram.
* **Yle Fem** er den digitale svenskspåklege kanalen med nyhende, fakta- og barneprogram og underhaldning. Dei viser nordiske filmar og seriar. Mange av programma har finske undertekstar.

**Internasjonale kanalar**
* **TV Finland** er ein digital satellittkanal som viser eit utval av Yle-program. 

**Anna** 
* Yle Teksti-tv (Teletext)

## Radio
* **Yle Radio 1** sender kultur, spesielle hendingar, snakkeprogram, klassisk musikk (konsertar med Det finske radiosymfoniorkesteret), jazz, folkemusikk, verdsmusikk og religiøs musikk. 
* **YleX** er ein radiokanal med raskt tempo og ny musikk og populærkultur, sikta til 17–27-åringar. Kanalen sender rundt 70 prosent musikk, ny og utanlandsk pop og rock, og fleire spesielle musikkprogram.
* **Yle Radio Suomi** er den nasjonale og regionale nyhendekanalen, som òg sender sport og underhaldning. Av musikk speler han innanlandske og utanlandske slagerar, voksenpop og nostalgisk pop. 
* **Yle X3M** Ein svenskspråkleg kanal for aktuelle hendingar, debatt og populærkultur. Sender òg nyhende, barneprogram, sport og musikkprogram om ny pop og rock.
* **Yle Radio Vega** Aktuelle hendingar, på svensk for alle lyttargrupper. Tilbyr òg kultur og regionale program. Voksenpop, jazz og klassisk musikk. 
* **Yle Sámi Radio** Ein samiskspråkleg radiokanal som dekkar nordre Sameland. Han samsender med Noreg og Sverige. 

## Digitale tenester
* **Yle Puhe** Digitale nyhende og aktuelle hendingar, snakkeprogram frå Yle sine andre radio- og fjernsynskanalar. Klassisk jazz. 
* **Yle Klassinen** 24 timar i døgnet med klassisk musikk.

## Bakgrunnsstoff
* Yle – Offisiell nettstad
* svenska.yle.fi – Offisiell nettstad for svensk Yle
Fjernsynsserien Offshore

**Offshore** er ein norsk såpeserie som vart send på NRK1 1996-1999. Serien har namnet sitt frå nemninga Offshore, som har vorte ei nemning på verksemd utaskjærs.

Serien handla om Hroar Torgersen, eigar av oljeselskapet *NorWestOil*, om familien og kollegaene hans, og ikkje minst om livet på oljeplattformen «Huldra» i Nordsjøen.

Første episode vart send 8. september 1996. Det vart produsert og vist 119 episodar i alt. Siste episode vart send i 1999.

Serien vann Amandaprisen i klassen Beste underhaldningsproduksjon for fjernsyn både i 1998 og i 1999.

Sentrale skodespelarar i serien: 
* Finn Schau - Hroar Torgersen
* Kjersti Døvigen - Barbara Torgersen
* Christoffer Staib - Robert Torgersen
* Stine Varvin - Susanne Torgersen
* Kalle Øby - Torbjørn Lindbekk
* Helga Mjeldheim - Nina Martens
* Frank Krog - Jonny Mjelde
* Mia Gundersen - Mette Haug (seinare Mjelde)
* Wenche Kvamme - Dagny Ulrichsen
* Kristoffer Joner - Ståle Pettersen
* Suzanne Paalgård - Åsa Vestly
* Ketil Høegh - Steinar Lindbekk
* Guri Johnson - Hanne Hartløfsen
* Vanessa Borgli - Charlotte Berg
* Kirsten Hofseth - Aslaug Berg
* Sigmund Sæverud - Ola Berg
* Ulrik Randsborg Lie - Ola William Berg
* Jarl Goli - Harald Vestheim
* Geir Kvarme - Svein Amundsen
* Kim Sørensen - Truls Hartløfsen
* Håvard Bakke - Tor-Arne Hoff
* Rut Tellefsen - Inger Porsum
* Ove Christian Owe - Vidar Bjerke
* Kristin Skogheim - Solveig Dokken Bjerke
* Anne Krigsvoll - Berit Bjerke
* Frank Iversen - Frank Bjerke
* Örjan Landström - Göran Sundén
* Arlene Wilkes - Nadia Sundén

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Offshore (TV-serie)|Offshore (TV-serie)]]» frå ,  den 4. august 2006.*  
 
* ["Offshore" TV-Series 1996-2000 på http://www.imdb.com
Viasat

**Viasat** er eit parabolselskap eigd av Modern Times Group. Kringkastar frå London og hovudområdet er dei nordiske landa og dei baltiske statar. Sendingane deira kan bli motteke frå Sirius 2 eller 3 satellittar på 5° aust med ein DVB mottakar utstyrt med ein Viaccess/NDS dekodingsmodul.

## Kanalar
### Deira eigne kanalar
* TV3
* TV3+
* Viasat 4
* ZTV
* TV8
* TV1000
* TV1000 HD
* TV1000 Action
* TV1000 Classic
* TV1000 Family
* TV1000 Nordic
* TV1000 Plus One
* Viasat Sport 1
* Viasat Sport HD
* Viasat Sport 2
* Viasat Sport 3
* Viasat SportN
* Viasat Explorer
* Viasat History
* Viasat Nature/Crime
* Viasat Ticket

### Kanalane dei distribuerer
* BBC World
* Bloomberg TV
* Cartoon Network
* CNBC Nordic
* CNN International
* Deutsche Welle-TV
* Discovery Channel
* Disney Channel
* E!
* Fox News Channel
* The God Channel
* Hallmark Entertainment
* MTV
* Nickelodeon
* Playboy TV
* Playboy TV Plus
* Spice
* Spice Private/Spice Platinum
* Travel Channel
* Turner Classic Movies
* VH1
* Zone Reality

## Sjå òg
* Norske fjernsynskanalar
* Danske fjernsynskanalar
* Svenske fjernsynskanalar
* Finske fjernsynskanalar

## Bakgrunnsstoff
* Viasat Norge
Sveriges Television

**Sveriges Television** (**SVT**) er det føretaket som sidan 1979 har hatt ansvaret for statsfjernsynet i Sverige. Verksemda vert finansiert med ei obligatorisk fjernsynsavgift. SVT hadde monopol på fjernsynssendingane når dei starta i Sverige i 1956. Då var det Sveriges Radio som hadde ansvaret for fjernsynssendingane.
Føretaket er eit aksjeselskap som vert eigd av ei stifting.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff

*
Toralf Tollefsen

**Toralf Tollefsen** () var ein norsk trekkspel-virtuos fødd i Fredrikstad.

Tollefsen tok til å spela trekkspel som sjuåring. Han fekk etter kvart Ottar E. Akre som lærar.
Han spelte både folkemusikk og klassisk. I 1933 blei han engasjert av BBC og arbeidde for den engelske kringkastinga i fem år. Han heldt til i Noreg under andre verdskrigen, men drog tilbake til England etterpå og blei konsertmusikar. Han opptredde mellom anna 
som solist med den einaste trekkspelkonserten skriven til då, av Pietro Deiro. Tollefsen turnerte seinare i Europa, Amerika og Australia.

I 1977 vann Tollefsen juryen sin heidringspris under utdelinga av Spellemannprisen.

## Litteratur
* *Verdensartisten Toralf Tollefsen*. Sjøholt : Norild, c1994. ISBN 82-7225-227-9

## Kjelder
* Remembering Toralf Tollefsen (PDF)
* Kåre Sagmyr Agentur
Dk4

**dk4** er ein dansk fjernsynskanal som sender via satellitt og kabel over heile Danmark, og er finansiert gjennom betaling av dette. dk4 byrja sendingane sine i 1994, og sender m.a. politikk, kultur, underhaldning, musikk, undervisning og film.

## Bakgrunnsstoff
* dk4 sine vevsider
Mykedroner

**Mykedroner** er eit plateselskap som  vart grunnlagt i 1996 og ligg i Trondheim. Selskapet gjev ut pop og elektronika i små opplag på vinyl.

## Katalog

2001- (12"s):
*14 : daimon 12"

1996-2000 (7"s):
*13 : epa 7"
*12 : Safariari 7"
*11 : Osaka (f) 7"
*10 : Remington Super 60 7"
*09 : Metrotone (uk) 7"
*08 : University Punx 7"
*07 : Dag-Are Haugan 7"
*06 : The Shadow Ring (uk) 7" 
*05 : Beanmix (us) 7"
*04 : Bronson Comet Lighter / want 7" 
*03 : Kant 7" 
*02 : Kjetil D. Brandsdal / Fibo-Trespo 7" 
*01 : Want 7"

## Bakgrunnsstoff
* Heimesida til mykedroner
TV4

**TV4** er den største reklamefinansierte fjernsynskanalen i Sverige. Kanalen starta kringkastinga via satellitt i 1990 og, sidan 1992, på bakkenettet. I 1994 vart TV4 den største fjernsynskanalen, og var det i ein del år. Sveriges Television (SVT) sine to kanalar mista fleire og fleire sjåarar. Men i 2001] la SVT om sendeplanane. Etter å ha lagt om sendeplanane i 2001, hadde SVT1 like mange sjåarar som TV 4.

Hovudeigarane til TV4 AB er Bonnier, Proventus, Schibsted og MTV Oy.
BBC

**British Broadcasting Corporation** (**BBC**, norsk 'Det britiske kringkastingsselskapet') er ein britisk radio- og fjernsynskringkastar. Selskapet vart danna i 1927 ved kongeleg dekret frå det tidlegare British Broadcasting Company, og starta den 2. november 1936 opp dei fyrste regulære fjernsynssendingane i verda. Fram til ITV vart oppretta i 1955 hadde BBC monopol på radio- og fjernsynssendingar i Storbritannia. 

BBC hadde ei norsk avdeling under andre verdskrigen som hadde sendingar retta mot det norske folket i Noreg, der dei tyske okkupasjonsmaktene hadde sett inn forbod mot kringkasting. Det var òg ulovleg å høyra på radio, men mange gjorde det likevel i løynda.

Programma som blir viste er ofte eit resultat av eigenproduksjon. Selskapet vert av mange oppfatta som eit av dei mest seriøse medieselskapa i verda, med ein nøytral og sjølvstendig synsvinkel. BBC tek på seg rolla som allmennkringkastar i Storbritannia, og norske NRK, i likheit med dei fleste andre eldre fjernsynskanalar i Europa, samanliknar seg difor ofte med BBC. På same måte som NRK vert BBC finansiert med lisensmiddel. Rett nok vert enkelte delar av BBC sitt programtilbod betalt av andre; World Service vert betalt av det britiske utanriksdepartementet. Dessutan har BBC i dei seinare år tent ein del på sin kommersielle del, mellom anna ved sal av DVD-kopiar basert på programma deira.

I Storbritannia vert kanalen ofte kalla *The Beeb* eller *Auntie* («tante», fordi kanalen tidlegare var kjent for å ha ein oppdragande stil i mange av sine program).

## På fjernsyn
### Fjernsynskanalar i Storbritannia

I Storbritannia har BBC eit Public Service-oppdrag. TV-kanalane BBC One og BBC Two blir distribuert via det analoge nettet til heile Storbritannia.

* BBC One
* BBC Two
* BBC Three
* BBC Four
* CBBC
* CBeebies
* BBC News
* BBC Parliament
* BBC HD
* Gaelic Digital Service

### Verdsfemnande kanalar
BBC har òg ei omfattande verksemd utanfor Storbritannia. Verksemda internasjonalt blir drive under føretaket BBC Worldwide, som er eit kommersielt føretak. Pengar frå tv-lisensen i Storbritannia går derfor ikkje til desse kanalane.

* BBC Prime (tilgjengeleg på satellitt hjå Canal Digital og i somme kabelnett i Noreg)
* BBC World News (tilgjengeleg på Canal Digital, Viasat, det digitale bakkenettet og i somme kabelnett i Noreg)
* BBC Food (tilgjengeleg på Canal Digital)

* BBC America
* BBC Arabic televisjon
* BBC Canada
* BBC Entertainment
* BBC Kids (Canada)
* BBC Knowledge
* BBC Lifestyle

* UKTV
* UKTV i Australia og New Zealand
* Animal Planet
* People+Arts

## På radio
### Analoge og digitale

* BBC Radio 1
* BBC Radio 2
* BBC Radio 3
* BBC Radio 4
* BBC Radio 5 Live

### Digitale
* BBC Radio 1Xtra
* BBC Radio 5 Live Sports Extra
* BBC 6 Music
* BBC 7
* BBC Asian Network

### I andre land
* BBC Radio Scotland
* BBC Radio nan Gàidheal
* BBC Radio Shetland
* BBC Radio Orkney
* BBC Radio Wales
* BBC Radio Cymru
* BBC Radio Ulster
* BBC Radio Foyle

### Lokalradio
* BBC Local Radio

### Internasjonale
* BBC World Service
* BBC Russian Service
* BBC Arabic
* BBC Spanish
* BBC Persian
* BBC Pashto (www.bbcpashto.com)

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
*
Fredrik VIII av Danmark

**Frederik VIII** () var son av kong Kristian IX av Danmark og Louise av Hessen-Kassel. Han var konge av Danmark frå 1906 til 1912.

I 1869 gifta han seg med prinsesse Lovisa av Sverige, dotter av Karl IV av Noreg. Allereie som nygifte overtok kronprinsparet Charlottenlund slott som sommarbustad. Her vart fleire av dei åtte borna deira fødde. Dei to fyrstefødde vart kongar som Kristian X av Danmark og Haakon VII av Noreg.

Mellom ordnane åt Frederik VIII fanst òg Storkrossen med kjede av St. Olavs Orden, tildelt 1862.

Han døydde i Hamburg.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
Kristian IX av Danmark

**Kristian IX** () vart fødd på Gottorp slott i Schleswig-Holstein som hertug Frederik Wilhelm av Glücksburg.

I 1853 vart han peika ut som dansk tronfylgjar, då kong Fredrik VII av Danmark ikkje hadde nokon direkte tronarving. I røynda var det kona, Louise av Hessen-Kassel, som hadde arverett til trona. Ho var niese av kong Kristian VIII Fredrik av Danmark.

Den 15. november 1863 vart han konge då Fredrik VII av Danmark døydde. Samstundes vart det ei ny danske kongeslekt, Glücksborgarane på den danske trona.

Han var konge av Danmark frå 1863 til 1906. Kongeparet fekk borna: Fredrik VIII, Vilhelm (Georg I av Hellas), Valdemar, Alexandra, Dagmar og Thyra. Kristian IX er kjend som «Europas svigerfar». Heile fire av borna kom til å sitja på europeiske tronar. Alexandra vart dronning av Storbritannia, gift med kong Edvard VII av Storbritannia. Dagmar vart keisarinne av Russland, gift med tsar Alexander III av Russland (under namnet Maria Feodorovna). I 1887 avslo prins Valdemar å eit tilbod om å verta konge av Bulgaria.

Kristian IX døydde, 87 år gamal, den 29. januar 1906 på Amalienborg og vart gravlagd i Roskilde domkyrkje i kapellet til Glucksborgarane.

Dronning Margrethe II av Danmark er ein direkte etterkommar av Kristian IX og i 1905 vart barnebarnet Carl konge av Noreg som Haakon VII.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
Fredrik VII av Danmark

**Fredrik VII** () var son av kong Kristian VIII Fredrik av Danmark og Charlotte Frederikke av Mecklenburg-Schwerin. Han var konge av Danmark frå 1848 til 1863. Han vart den som innførte den danske grunnlova frå 1849 og blei den første kongen etter eineveldet.

Fredrik VII gifta seg til saman tre gongar, men fekk ingen arvingar. Difor etterfylgde prins Christian av Glücksburg han som konge.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
Tú alfagra land mítt

**Tú alfagra land mítt** er Færøyane sin nasjonalsong. Tittelen tyder *O du mitt vene land*. Teksten er skriven av Símun av Skarði (1872-1942), melodien er ved Peter Alberg (1823-1892).

## Tekst

:Tú alfagra land mítt,
: mín dýrasta ogn!
: á vetri so randhvítt,
:á sumri við logn,
:tú tekur meg at tær
:so tætt í tín favn.
:Tit oyggjar so mætar,
:Gud signi tað navn,
:sum menn tykkum góvu,
:tá teir tykkum sóu.
:Ja, Gud signi Føroyar, mítt land!

:Hin roðin, sum skínur
:á sumri í líð,
:hin ódnin sum tínir
:mangt lív vetrartíð,
:og myrkrið, sum fjalir
:mær bjartasta mál,
:og ljósið, sum spælir
:mær sigur í sál:
:alt streingir, ið tóna,
:sum vága og vóna,
:at eg verji Føroyar, mítt land.

:Eg nígi tí niður
:í bøn til tín, Gud:
:Hin heilagi friður
:mær falli í lut!
:Lat sál mína tváa
:sær í tíni dýrd!
:So torir hon vága
:- av Gudi væl skírd -
:at bera tað merkið,
:sum eyðkennir verkið,
:ið varðveitir Føroyar, mítt land!
Kristian X av Danmark

**Kristian X**, dansk **Christian X**, () var konge av Danmark frå 1912 til 1947 og konge av Island frå 1918 til 1944. Kristian var eldste son av kong Frederik VIII av Danmark og Lovisa av Sverige. Kong Haakon VII av Noreg var ein yngre bror av Kristian X. 

Mellom ordnane åt Christian Xs fanst òg Storkrossen med kjede av St. Olavs Orden, tildelt i 1909.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
Guden Uranus

**Uranus** er det latinske namnet på Uranos frå gresk mytologi, og var namnet romarane brukte om sin gud **Caelus** då dei identifiserte han med den greske guden. «Caelus» eller «Coelus» er hannkjønnsformer av namnet, og var mest brukte. Tidvis brukte ein også inkjekjønnsforma **Caelum**.

Somme gonger blei Uranus òg kalla Titan, ettersom han var far til titanane. Han blei også identifisert med Jupiter, som også var himmelgud.

Guden har gjeve namn til planeten Uranus, og titanane har gjeve namn til planeten sine månar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Caelus|Caelus]]» frå ,  den 17. mars 2014.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*Varro, *De lingua latina* 5.57
*Hyginus, *Fabula* pr. 2 (17)
*Corpus Inscriptionum Latinarum 6.81.2.
Tilsetjingsstoff

**Tilsetjingsstoff**, også kalla **e-stoff** er kjemiske stoff som er lovlege å nytta i matvarer. Det finst om lag 340 tilsetjingsstoff som har fått kvart sitt E-nummer. Det tyder at EU har gitt dei permanent eller mellombels godkjenning.

Tilsetjingsstoffa vert som regel klassifiserte etter funksjon jamfør lista under. Eitt og same tilsetjingsstoff har gjerne meir enn ein funksjon. Til dømes er askorbinsyre (E300) både ein antioksidant, ei syre og eit mjølhandteringsmiddel.

### Liste over funksjonsområde
* Antiklumpemiddel
* Antioksidant
* Drivgass
* Fargestoff
* Hevemiddel
* Konsistensmiddel
* Emulgator
* Fortjukningsmiddel
* Fuktvarande middel
* Fyllmiddel
* Geleringsmiddel
* Modifisert stive
* Stabilisator
* Konserveringsmiddel
* Mjølhandteringsmiddel
* Overflatehandteringsmiddel
* Smaksforsterkar
* Skumdempande middel
* Smeltesalt
* Syregradsregulerande middel
* Syre
* Søtstoff
Fyrstehuset Schleswig-Holstein-Sonderburg-Glücksburg

**[[Schleswig-Holstein]]-[[Sonderburg]]-[[Glücksburg]]** (dansk *Slesvig-Holsten-Sønderborg-Lyskborg*) er namnet på det nord-tyske fyrstehuset som regjerer i Noreg, Danmark og Storbritannia, og tidlegare regjerte i Hellas.

Schleswig-Holstein-Sonderburg-Glücksburg er eigentleg ei linje av Fyrstehuset Oldenburg.

Fyrstehuset kom til kongsmakt med kong Kristian IX av Danmark. 
Den tidlegare greske prinsen av Hellas og Danmark, hertug Philip av Edinburgh, gift med  dronning Elizabeth II av Storbritannia, var også medlem av fyrstehuset Schleswig-Holstein-Sonderburg-Glücksburg, og kong Charles III av Storbritannia høyrer dermed òg til dette fyrstehuset.

## Bakgrunnsstoff
* Schleswig-Holstein-Sonderburg-Glücksburg Royal Family
864

**864** (romartal DCCCLXIV)

## Hendingar

### Utlandet
* Februar - Keisar Ludvig II kringsette Roma, men da han vart sjuk gjekk han med på fred med paven.
* Boris I av Bulgaria lét seg døype og grunnla dermed den bulgarske kyrkja (*eller [[865]]*).
* Ein vikingflåte gjekk til åtak på Toulouse.
* Orso I Participazio vart doge av Venezia.

### Noreg
*

## Fødde
*

## Døde
*
851

**851** (romartal DCCCLI) var eit normalår som byrja på ein torsdag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
*Olav Kvite (Amlaibh Conung) vart konge i Dublin

### Noreg
*

## Fødde
*

## Døde
*

## Kjelder
843

**843** (romartal DCCCXLIII)

## Hendingar

### Utlandet
* 10. august: Verdun-traktaten vart signert
* august: Karl den skalla vart konge i Vestfrankarriket
* Danske vikingar fer i hærtog og omlegrar Paris.

### Noreg

## Fødde
*

## Døde
*
834

**834** (romartal DCCCXXXIV)

## Hendingar

### Utlandet
*

### Noreg
* Osebergskipet vart hauglagt.

## Fødde
*

## Døde
*
831

**831** (romartal DCCCXXXI)

## Hendingar

### Utlandet
* Malamir blei khan av Bulgaria etter Omurtag 
* Sarasenarane tok Palermo.
* Den heilage Ansgar grunnla den første kyrkja i Sverige, i Birka.

## Fødde
*

## Døde
*
835

**835** (romartal DCCCXXXV) var eit normalår som byrja på ein fredag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* Helgemesse eller allehelgensdag blei fastsett til 1. november av pave Gregorius IV. Festdagen blei innført i heile det karolingiske Frankarriket av Ludvig den fromme.

### Noreg
*

## Fødde
*

## Døde
* Kūkai, japanesk munk, diktar, kunstnar og lærd
* Lu Tong, kinesisk diktar

## Kjelder
Sonja

**Sonja** eller **Sonia** er eit kvinnenamn som kjem frå russisk, men har gresk opphav. Det russiske kjælenamnet **Соня** (Sonja) er avleia av det greske kvinnenamnet Sophia som tyder visdom. 

Sonja har norsk namnedag den 29. november og svensk namnedag 15. mai.

Per april 2005 var det om lag 4650 kvinner i Noreg med namnet Sonja.
 
## Kjende personar med namnet Sonja

* Sonja Kovalevskaja (1850–1891), russisk matematikar og forfattar
* Sonja Henie (1912–1969), norsk-amerikansk skøyteløpar
* Sonja Wigert (1913–1980), norsk-svensk skodespelar
* Sonja Aase Ludvigsen (1928–1974), norsk stortingspolitkar
* Dronning Sonja av Noreg (f. 1937 som Sonja Haraldsen)
* Sonia Gandhi (f. 1946), indisk-italiensk politikar
* Sonja Irene Sjøli (f. 1949), norsk stortingspolitkar
* Sonja Mandt (f. 1960), norsk stortingspolitkar
* Sonia O’Sullivan (f. 1969), irsk friidrettsutøvar 
* Sonja Holterman (f. 1971), norsk forfattar
* Sonja Nef (f. 1972), sveitsisk alpinist
* Sonja Nyegaard, norsk forfattar

## Sonja i litteraturen
Sonja er namnet på hovudpersonen i skodespelet *[[Reisen til julestjernen]]*.

## Bakgrunnsstoff
TV3

**TV3** er eit vanleg namn for fjernsynskanalar. Det kan visa til:

*TV3 kringkasta av Viasat i:
**Noreg
**Sverige
**Danmark
**Estland
**Latvia
**Litauen

eller

*TV3 i Catalonia
*TV3 i Ghana
*TV3 i Irland
*TV3 på New Zealand
*TV3 i Slovenia
*TV3 i Malaysia
*TV3 i Medford
TV3 Viasat

**TV3** er den største reklamefinansierte fjernsynskanalen til Viasat, som er ein del av det svenske mediakonsernet Modern Times Group. TV3 kringkastar seks separate kanalar i Skandinavia og dei baltiske statane med underhaldning og dokumentarar. Alle kanalane er kringkasta frå London i Storbritannia. Dette gjer at Viasat kan omgå dei strenge reglane for reklame i Skandinavia, spesielt når det gjeld reklame retta mot born.

## Land
* Noreg
* Sverige
* Danmark
* Estland
* Latvia
* Litauen

## Sjå òg
* ZTV
* TV8
* TV1000

* Norske fjernsynskanalar
* Danske fjernsynskanalar
* Svenske fjernsynskanalar

## Bakgrunnsstoff
* TV3 Norge
Svenske fjernsynskanalar

Dette er ei liste over fjernsynskanalar som vert kringkasta for eit svensk publikum. Innhald som ikkje er på svensk er teksta, men inneheld fortsett originallyden (på same måte som her i Noreg). Program som ikkje er svenske, berekna på ungar er likevel, vanlegvis dubba til svensk. Mange program får ein svensk tittel, som vert brukt i sendeskjemaet.

## Analoge kanalar
Desse kanalane er gratis (Kringkastingsvgift på SVT1 og SVT2) og sender til analoge antenner, men òg via digital, satellitt og kabel.

* SVT1 - sjå òg Sveriges Television
* SVT2 - sjå òg Sveriges Television
* TV4

* Utbildningsradion - Skulefjernsyn, sender i tomromma til SVT1 og SVT2 og har ansvaret for Kunskapskanalen (sjå lenger nede på sida).

## Satellitt, kabel og digitale kanalar
Desse er berre tilgjengelege på kabel, satellitt eller digital kringkasting.

* SVT24 - sjå òg Sveriges Television
* Barnkanalen - sjå òg Sveriges Television
* Kunskapskanalen - sjå òg Sveriges Television
* SVT Europa - sjå òg Sveriges Television
* TV4+ - sjå òg TV4
* TV4 Film - sjå òg TV4
* TV400 (Sverige) - tidlegare kjent som Mediteve - sjå òg TV4
* Kanal5 - sjå òg SBS Broadcasting Group
* TV3 - sjå òg Viasat
* ZTV - sjå òg Viasat
* TV8 - sjå òg Viasat
* TV1000 - sjå òg Viasat
* TV1000 Action - sjå òg Viasat
* TV1000 Classic - sjå òg Viasat
* TV1000 Family - sjå òg Viasat
* TV1000 Nordic - sjå òg Viasat
* TV1000 Plus One - sjå òg Viasat
* Viasat Sport 1 - sjå òg Viasat
* Viasat Sport 2 - sjå òg Viasat 
* Viasat Sport 3 - sjå òg Viasat
* Viasat Explorer - sjå òg Viasat
* Viasat History - - sjå òg Viasat
* Viasat Nature/Action - tidlegare kjent som TV6 - sjå òg Viasat
* Canal+ Sverige
* Canal + Film 1
* Canal + Film 2
* C More Film
* Canal + Sport

## Nasjonale versjonar av utanlandske kanalar
Nasjonale kanalar for Sverige eller Norden. 

* Animal Planet
* Cartoon Network
* Discovery Channel
* Disney Channel 
* Eurosport
* Hallmark Entertainment
* JETIX - tidlegare kjent som FOX Kids
* MTV Nordic - sjå òg MTV
* National Geographic
* Nickelodeon
* Reality TV
* Showtime
* Travel Channel
* TCM

## Utanlandske kanalar som ikkje har nasjonale versjonar

* Adventure 1
* BBC Food
* BBC Prime
* BBC World
* Bloomberg TV
* Chelsea TV
* CNBC Europe
* CNN International
* Deutsche Welle
* ESPN Classic Sports Europe
* EuroNews
* Eurosport 2 - tidlegare kjent som Eurosport News
* Extreme Sports
* Fashion TV
* Fox News Channel
* The God Channel
* MUTV
* MTV2
* Playboy TV
* Playboy TV Plus
* Sky News
* Spice Platinum
* TV5
* VH1
* VH1 Classic

## Finland
* Finlands Svenska Television (Den Finlands-svenske avdelinga til Yleisradio)

## Bakgrunnsstoff

* Canal Digital Norge kabel- og satellittfjernsyndistributør
* UPC Norge - kabelfjernsyndistributør
* Viasat Norge - Satellittfjernsyndistributør
Harald

**Harald** er eit mannsnamn, eit gamalt nordisk namn. Namnet har opphav i ord som tyder *hær* og *herskar*. Tydinga er altså noko nær *[[hærførar]]* eller *[[krigsherre]]*. Fleire danske, norske og engelske kongar har hatt namnet Harald. På engelsk skriv ein namnet **Harold**.

Per april 2005 var det over 17.300 menn i Noreg med Harald som fornamn.

## Kjende personar med namnet Harald
### Kongar
* Harald I Hårfagre, norsk konge
* Harald II Eiriksson Gråfell, norsk konge
* Harald III Hardråde, norsk konge
* Harald IV Magnusson Gille, norsk konge
* Harald V av Noreg (f. 1937), norsk konge
* Harald Blåtann, norsk-dansk konge
* Harald Hein, dansk konge
* Harald Hildetand, sagakonge
* Harald Klak av Jylland, konge i mellomalderen
*Harald Harefot av England
*Harald Godwinson av England

### Andre
* Harald Hjärne (1848-1922), svensk historikar
* Harald Sohlberg (1869-1935), norsk kunstmålar
* Harald Cramér (1893-1985), svensk matematikar
* Harold Macmillan (1894-1986), britisk statsminister
* Harald Strøm (1897-1977), norsk idrettsmann
* Harald Sæverud (1897-1992), norsk komponist
* Harold Pinter (1930-2008), britisk forfattar og nobelprisvinnar
* Harald Grønningen (f. 1934), norsk langrennar 
* Harald Heide-Steen jr. (1939-2008), norsk skodespelar
* Harald Mæle (f. 1944), norsk skodespelar
* Harold Faltermeyer (f. 1952), filmmusikkomponist
* Harald Torfinn Thune (f. 1952), fylkesmann i Rogaland
* Harald Aabrekk (f. 1956), norsk fotballtrenar
* Harald Stanghelle (f. 1956), norsk journalist
* Harald Zwart (f. 1965), norsk filmregissør
* Harald Eia (f. 1966), norsk komikar
* Harald Rosenløw Eeg (f. 1970), norsk forfattar og musikar
* Harald Martin Brattbakk (f. 1971), norsk fotballspelar
* Harald Rønneberg (f. 1973), norsk programleiar, kjent frå Senkveld
* Harald Frey, norsk basketballspelar

## Anna
*Mstislav den store vart kalla Harald i norrøne soger

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
Håkon

**Håkon** eller **Haakon** er eit mannsnamn med opphav i Norden og i norrønt språk. Namnet har vore skrive **Hakon** eller **Hakun**. På svensk er det vanleg å skriva **Håkan**, på dansk **Haagen**.

Truleg tyder namnet *den høgætta*. Mange norske kongelege har heitt Håkon eller Haakon.

Håkon er den mest brukte forma av namnet i Noreg, med rundt 11.600 brukarar. Om lag 2.100 heiter Haakon, svært få heiter Hakon og Håkan, medan Hakun ikkje er i bruk.

Håkon har namnedag den 22. juni.

## Kjende namneberarar
### Kongelege
* Håkon I (Haraldsson) Adalsteinsfostre den gode (Konge av Noreg 933&ndash;ca. 960)  
* Håkon Sigurdsson, Ladejarl Håkon Jarl (Riksstyrar av Noreg ca. 970&ndash;995). 
* Håkon Magnusson Toresfostre (Norsk tronkrevjar 1093&ndash;1094)
* Håkon II (Sigurdsson) Herdebrei (Konge av Noreg 1157&ndash;1162) 
* Håkon III Sverresson (Konge av Noreg 1202&ndash;1204)
* Håkon IV Håkonsson (Konge av Noreg 1217&ndash;1263)
* Håkon V Magnusson (Konge av Noreg 1299&ndash;1319)
* Håkon VI Magnusson (Konge av Noreg 1343&ndash;1380)
* Haakon VII (Konge av Noreg  1905&ndash;1957)
* Kronprins Haakon, (f. 1973) (prins Haakon Magnus), kronprins av Noreg frå 1991.

### Andre
* Haakon Lie (1905 - 2009), norsk politikar
* Håkon Bleken (f. 1929), norsk kunstnar
* Håkon Aasnes (f. 1943), norsk teikneserieskapar
* Håkan Nesser (f. 1950), svensk forfattar
* Håkan Hellström (f. 1974), svensk musikar
* Håkon Opdal (f. 1982), norsk fotballmålvakt

## Bakgrunnsstoff

*ssb.no namnestatistikk for mannsnamnet Håkon 
*ssb.no namnestatistikk for mannsnamnet Håkan
Sigbrit

**Sigbrit** eller **Sigbritt** er eit kvinnenamn med opphav i Nederland. Namnet skal koma av samansettinga *[[Sig-|sigu]]*, siger, og *[[Berit|beraht]]*, strålande eller lys.
Namnet vert noko nytta i Sverige og Danmark. 

## Personar med namnet Sigbrit
* Sigbrit Willoms, mor til Dyveke Sigbritsdatter
Rosendal

**Rosendal** er administrasjonssenter i Kvinnherad kommune, og den største turistbygda. Staden har .

Ved Rosendal tettstad ligg òg den største turistattraksjonen i kommunen &ndash; Baroniet Rosendal, eit lite slott frå om lag 1666 som ligg inne i eit stort parkanlegg, i dag eit museum som mellom anna fokuserer på unionstida med Danmark. Kring Rosendal er det høge fjell, og det er ikkje langt til isbreen Folgefonna og Folgefonna nasjonalpark, sjølv om tettstaden ligg ut mot Hardangerfjorden. På kaia i Rosendal ligg Skaalurensamlinga, ei museumssamling som fokuserer på dei lange skipsbyggingstradisjonane i Rosendal. Steinparken i Rosendal viser dei ulike bergartane på Folgefonnhalvøya. Her er også ei samling av arkelogiske funn frå området, utstilt i ei restaurert røykstove frå mellomalderen, på den gamle Malmanger prestegard.

Frå gamalt av var Rosendal ei jordbruksbygd, med eit rikt jord- og husdyrbruk som henta impulsar frå drifta på Rosendal Avlsgård, hovudgarden ved Baroniet Rosendal. I dag er det flest arbeidsplassar knytt til turisme, tenesteyting og handel.

Kvinnherad kyrkje ligg i Rosendal. Steinkyrkja er delvis bygd i romansk og delvis i gotisk stil og er frå om lag 1250.
 
Avisa Grenda kjem ut i Rosendal. 

## Bakgrunnsstoff
* Kvinnherad kommune om Rosendal
TV8

**TV8** (starta i 1997 og kjøpt opp av MTG i 1999) er ein svensk fjernsynskanal og ein del av Viasat Broadcasting.

Kanalen blir distribuert i Viasat sin kanalpakke (Heile Skandinavia) samt på kabelfjernsyn (berre i Sverige). TV8 finst òg på det digitale nettet (berre i Sverige). TV8 har ei rekkjevidd på 2.172.000 i Skandinavia.
Kanalen sender i samsending med Fox News og Bloomberg og dokumentarar.
Gustav II Adolf av Sverige

**Gustav II Adolf** (–) var konge av Sverige. Han vart fødd i Stockholm som son av kong Karl IX av Sverige og Kristina av Holstein-Gottorp. Andre namnevariantar er **Gustaf II Adolf**, *Gustaf II Adolph*, lat. *Gustavus Adolphus*, *Gustav Adolf den store*. Tilnamn *Lejonet från Norden*. Han var regent av Sverige 1611-32.

**Barn med [[Maria Eleonora av Brandenburg]] (gift [[1620]]):
* [[Kristina av Sverige|Dronning Kristina]] (1626-1689), [[dronning av Sverige]] 1644-1654

**Barn med elskarinna Margareta Slots:*'
* [[Gustav Gustavsson av Wasaborg]], fødd [[24 april]] [[1616]]

== Krigarkongen ==

Gustav II Adolf er kjend for å ha kjempa i [[Trettiårskrigen]]. Han er rekna som den fremste svenske krigarkongen ved sidan av kong [[Karl XII av Sverige]]. Trettiårskrigen er rekna å ha vart mellom [[1618]] og [[1648]], og fann for det meste stad på området til [[det tysk-romerske riket]], sentralt i [[Europa]]. 
* I mai [[1630]] steig Gustav i land med hæren sin i [[Pommern]]. Den 6. juli gjekk han inn i [[Tyskland]].
* I [[slaget ved Breitenfeld]] i september [[1631]], sigra Gustav over katolske styrkar leia av [[Johan Tzerclaes, hertug av Tilly|Tilly]], sjølv etter at den allierte protestantiske Saxiske hæren var flykta.
* I [[slaget ved Lech]] i mars [[1632]], sigra Gustav over Tilly ei gong til. I slaget vart Tilly dødeleg såra.
* I april 1632 stod [[slaget ved Rain]].
* I april 1632 la den svenske hæren [[München]] under seg. 
* I september 1632 gjekk Gustav til åtak på festninga [[Alte Feste]]. [[Albrecht von Wallenstein|Wallenstein]] kommanderte forsvararane og åtaket vart slege attende. Nokre leigesoldatar i den protestantiske hæren deserterte.
* I november 1632 i [[slaget ved Lützen]], Gustav vart drepen, men svenskane vann over Wallenstein. Den svenske krigsinnsatsen vart vidareført av generalane Horn, Banér, Torstensson og kanslar Oxenstierna fram til [[freden i Westfalen]].

== Sjå òg ==
* [[Axel Oxenstierna]]

== Bakgrunnsstoff ==

* Findeisen, Jörg-Peter (1996): *Gustav II. Adolf von Schweden: der Eroberer aus dem Norden*, ISBN 3-222-12425-6
* Junkelmann, Marcus (1993): *Gustav Adolf (1594-1632). Schwedens Aufstieg zur Grossmacht'', ISBN 3-7917-1397-3
Mette

**Mette** er eit kvinnenamn. Det er mykje brukt i Norden, og kan vera ei kortform av Matilde eller Margrete.
Det har variantar som Metta, Meta, Metha og Metty. Mette har norsk namnedag den 14. mars.

Mette er også eit tysk slektsnamn.

## Bruk
Namnet er utbreidd i Danmark, der det var det 4. mest vanlege, brukt av 39&nbsp;611 kvinner eller 1,45 %, i 2007.
Det er 9&nbsp;825 kvinner som heiter Mette i Noreg. Namnet var mest populært på 1960-talet, då over 1,0 % av nyfødde jenter fekk namnet. Namnet er òg vanleg i namnesamansetjingar, til dømes som Anne Mette eller Siri Mette.

## Kjende namneberarar
* Mette Marit Astrup (1760–1834), dansk skodespelar
* Mette Marie Madsen (f. 1924), dansk politikar, minister og forfattar
* Mette Lange-Nielsen (1929&ndash;1981), norsk skodespelar
* Mette Winge (f. 1937), dansk forfattar
* Mette Newth (f. 1942), norsk illustratør og forfattar
* Mette Bergmann (f. 1962), norsk diskoskastar
* Mette Elisabeth Finnestad (f. 1970), norsk skyttar
* Kronprinsesse Mette-Marit av Noreg (f. 1973)
* Mette Davidsen (f. 1976), norsk handballspelar
* Mette Karlsvik (f. 1978), norsk forfattar

## Kjelder


* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Mette|Mette]]» frå , den 14. mars 2009.*
Angelica

**Angelica** eller **Angelika** er eit latinsk kvinnenamn som tyder 'som ein engel'. Det er ei hokjønnsform av *angelicus*, 'engleaktig', som igjen er avleia av *angelus*, «engel». Dette ordet har igjen gjeve namnet Angela. 

Angelica har gjeve opphav til det franske namnet Angélique og er i slekt med det danske namnet Engelke.

## Kjende namneberarar
* Angelika Kauffmann (1741–1807), sveitsisk kunstnar
* Maud Angelica Behn (f. 2003), norsk kongeleg

## Andre tydingar
Angelica er ei slekt i skjermplantefamilien. Namnet på slekta kjem truleg frå kvann, som tidlegare blei kalla *herba angelica*, engleurten.

Angelica er òg namnet på ein søt, gul likør av baskisk opphav. Han er laga av kvitvin tilsett brennevin, og kan minna litt om portvin.

## Bakgrunnsstoff
Dag

**Dag** er ei grunnleggjande tidseining som menneske har kjend til sidan urtidene. Det viser til den lyse eller vakne delen av døgnet. Motstykket til dag er natt.

I bergmannsspråket nyttar ein dag som i uttrykket «ute i dagen» i motsetnad til inne i gruva. 

## Kva tid byrjar og sluttar ein dag?
I eintal på norsk bruker ein som regel ordet om tida med dagslys som kjem mellom soloppgangen om morgonen og solnedgangen om kvelden. Midpunktet heiter middag. Er det tale om fleire dagar, viser ein som regel til døger. I vår tid reknar me med at dagen tek til ved midnatt. Tidlegare var det vanleg å seia at han byrja i grålysinga om morgonen, medan andre tradisjonar, som den jødiske, reknar med at neste dag byrjar ved solnedgangen kvelden føre.

Dei vanlege oppdelingane av døgeret.
*Morgon - 06:00-09:00
*Føremiddag - 09:00-12:00
*Ettermiddag - 12:00-18:00
*Kveld - 18:00-24:00
*Natt - 00:00-06:00

Lengda av dagen varierer både med breiddegrad og årstid, med unntak av på ekvator der dag og natt er like lange heile året. Denne variasjonen i daglengd kjem av at rotasjonsaksen til jorda står på skrå i forhold til rotasjonsplanet jorda følgjer i banen sin rundt sola. 

## Grupper av dagar
Dei fleste kalendrar i bruk i dag deler dagar inn i grupper på sju, som saman utgjer ei veke. Dagane har namn som kjem opp att kvar sjuande dag. Den norske veka har sju dagar: Måndag, tysdag, onsdag, torsdag, fredag, laurdag og sundag. 

I tillegg finst det spesielle dagar som kjem igjen på ei viss tid ein gong i året, til dømes fødselsdagar og høgtidsdagar. 

## Dag som person
I norrøn gudetru var *Dagr* namnet på ein gud som var personleggjeringa av dagen. Han var son til jotunkvinna Natt og Delling, guden for morgongryet. På same måte som gudinna Sol og guden Måne fór han og Natt over himmelen kvart døger. Dag rei på hesten Skinfakse.

Dag er òg blitt eit vanleg mannsnamn i dei nordiske språkområda. Kjende namneberarar er Dag Hammarskjöld og Dag Solstad.

Ekstremvêret Dag var eit uvêr som råka Nord-Noreg i 1996. 

## Sjå òg
* Oversyn over dagar med artiklar

## Kjelder

*

*Metlex hos Meterologisk Institutt - Tid 

## Bakgrunnsstoff
Saturnus

**Saturnus** kan vise til: 

*guden Saturn
*sommarfuglarten Saturnus

Fleire skip har hatt namnet «Saturnus». 
*
*