open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sjirokko

**Sjirokko** (også kalla *sirocco*, *scirocco* og stundom *jugo* eller *siroc*) er ein vind i Middelhavet som kjem frå Sahara og kan nå orkan styrke i Nord-Afrika og Sør-Europa. I Nord-Afrika er han kjend med det arabiske ordet *qibli* (قبلی som tyder «kjem frå qibla».)

## Opphavet til namnet
*Scirocco* og *sirocco* er italienske namn som kjem frå det greske namnet σιρόκος (sirokos), medan *jugo* er namnet på vinden i Kroatia, Montenegro og Slovenia, og *ghibli* i Libya. Sjirokko-vinden når særlege område av Frankrike og inneheld her meir fukt. Her vert vinden kalla *[[marinvind|marin]]*. På Kanariøyane vert han kalla *La Kalima* og her er vinden trykkande og varm og fører med seg støv. Namnet på sjirokko sørvest i Spania er *[[leveche]]*, og *xaloc* på katalansk. *Leveche* fører vanlegvis med seg raud Saharasand og er knytt til uvêr og kraftig regn. Vinden er særs kraftig og varer om lag fire dagar. På Malta vert vinden kalla *xlokk*.

## Utvikling
Sjirokko oppstår frå varme, tørre og tropiske luftmassar som vert ført nordover atv lågtrykksceller som flyttar seg austover i Middelhavet med vind som startar i dei arabiske ørkenane eller i Sahara. Den varmare, tørrare kontinentallufta blandar seg med den kjøligare og fuktigare havlufta i lågtrykket og sirkulasjonen mot klokka rundt lågtrykket fører denne blandingslufta til sørkysten av Europa. 

## Påverknad
Sjirokko fører til støvete og tørre tilhøve langs nordkysten av Afrika, uvêr i Middelhavet og kalde, våte dagar i Europa. Sjirokko kan vare alt frå ein halv dag til mange dagar. Mange folk får problem med helsa under sjirokkovinden, anten på grunn av varmen og støvet langs kysten av Afrika, eller det kjølige og fuktige vêret i Europa. Støvet som sjirokkovinden fører med seg kan øydelegge mekanisk utstyr og trengje inn i hus. 

Vindstyrkar på nesten 100 km/t (27-27 m/s, full storm) er mest vanleg om hausten og om våren. Dei når ein topp i mars og i november, samstundes med at det er særs varmt. 

## Liknande vindar
Det finst andre dominerande vindsystem i regionen som *[[bora|bora/bura/burja]]* (nordvestleg) og *[[libeccio|llebeig/lebeccio/lebić]]* (sørvestleg).

## Galleri

Fil:Sirocco wind1.jpg|Sjirokkoretningane over middelhavet
Fil:Saharastaub.jpg|Saharatåke over Kufstein i Austerrike 22. februar 2004
Fil:Siroccowind2 (Zadar).JPG|Sjirokkovinden feiar inn over Zadar i Kroatia


## Sjå òg

* Bora
* Gregale
* Khamaseen
* Levantades
* Leveche
* Marinvind
* Meltemi
* Mistralvind

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Sirocco|Sirocco]]» frå , den 5. februar 2009.* 
** * oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
* Namn på vindar
* Lokale vindar i Middelhavet
Analyse

Ein **analyse** er ein systematisk metode for å undersøkje eller forske på korleis ei stoffmengd eller eit sakskompleks er sett saman ved å dele det opp i mindre einingar. Ordet «analyse» kjem frå gresk *analysis*, som tyder 'oppløysing'. Ordet kan òg brukast om undersøkinga som er resultatet av analysearbeidet. Det motsette av analyse er syntese. 

Ulike fagområde har utvikla sin eigen metodikk for analyse. Innan analytisk kjemi skil ein til dømes mellom kvantitativ analyse, som undersøkjer mengda av ulike stoff i ein prøve, og kvalitativ analyse, som undersøkjer kva for stoff som finst i ein prøve.
  
## Former for analyse
* Tekstanalyse
** Analyse av argumenterande tekstar
** Analyse av episke tekstar
* Rekneskapsanalyse
* Romleg analyse

## Kjelder
*
AnnaSophia Robb

**AnnaSophia Robb** () er ein USA-amerikansk film- og TV-skodespelar og songar frå Denver i Colorado i USA. Ho har hatt rollar i blant anna serien *[[Drake & Josh]]*. Robb vart fyrst kjent i 2005, etter å ha spelt rolla som Violet Beauregarde i filmen *[[Charlie og sjokoladefabrikken]]*. I *[[Broen til Terabithia (2007)|Broen til Terabithia]]* (2007) speler ho ein av hovudrollene med Josh Hutcherson i den andre. Robb har også gjeve ut ei singelplate med ein song som vart brukt i denne filmen.

Robb har også spelt inn filmane *Race to Witch Mountain, Soul Surfer* og *The Way, Way Back*. Frå 2013 til 2014 spelte ho hovudrolla som Carrie Bradshaw i tv-serien *The Carrie Diaries*.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:AnnaSophia Robb|AnnaSophia Robb]]» frå ,  den 14. mai 2015.*  
 

## Bakgrunnsstoff
* AnnaSophia Robb Online
Høvel

Ein **høvel** er ein reiskap som blir brukt til å høvle tre eller andre stoff. Under høvlinga er det eit metallblad som flassar av småe lag av stoffet som skal høvlast for å forme det. Ein høvel blir som regel brukt i sløyden, men kan og brukast i andre samanhengar.

Ein kan bruka ulike høvlar i dagleglivet, som barberhøvel til å barbera hår med eller ostehøvel til å skava av osteflak med.

## Bakgrunnsstoff
Sanmarinsk geografi

San Marino er eit land i Sør-Europa, ein enklave sentralt i Italia, som landet har ei 39 km lang landegrense mot. Han er det minste sjølvstendige staten i Europa etter Vatikanstaten og Monaco. San Marino er dominert av Apenninane. Landet har eit areal på 60,5 km². Det har eit fuktig subtropisk klima til maritimt klima med milde til kjølige vintrar og varme, solrike somrar. Med fjell i alle kantar er landet kjend for å utvinning av byggestein og berre 17 % av landet kan dyrkast. Fleire elvar renn gjennom landet og dei største av desse er Ausa, Marano og Rio San Marino.

## Politisk geografi

San Marino er delt inn i ni castelli eller kommunar. Desse er: 

* Acquaviva
* Borgo Maggiore
* Chiesanuova
* Domagnano
* Faetano
* Fiorentino
* Montegiardino
* San Marino by (*Città di San Marino*), hovudstaden
* Serravalle

## Miljø
San Marino er delaktig i miljøavtalar som omfattar biologisk mangfald, klimaendringar, ørkenspreiing og kvalfangst. 

## Kjelder

* *Delar av denne artikkelen bygger på «[[:en:Geography of San Marino|Geography of San Marino]]» frå ,  den 4. februar 2009.*
Montegiardino

**Montegiardino** er den minste av ni kommunar eller *castelli* i San Marino. Han har 818 innbyggjarar (2006). 

## Geografi
Han grensar til dei sanmarinske kommunane Fiorentino og Faetano og dei italienske kommunane Monte Grimano og Sassofeltrio. 

## Historie
Montegiardino vart ein del av San Marino under den siste utvidinga av republikken i 1463.

## Grender
Montegiardino har ei grend (*[[curazia]]*), Cerbaiola. 

## Kjende folk frå Montegiardino
* Anita Simoncini, songar

## Bakgrunnsstoff

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:|en:]]» frå , den 4. februar 2009.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Dorte

**Dorte** og **Dorthe** er danske kortformer av kvinnenamnet *[[Dorotea]]*, som er danna av dei greske orda *doros*, 'gave', og *theos*, 'gud'.

Dorte har norsk namnedag den 6. februar.

Namnet er særs utbreidd på Grønland, der Dorthe var det 6. mest vanlege kvinnenamnet i 2004, og i Danmark, der 
14 993 kvinner (0,55 %) heitte Dorthe og 12 666 (0,47) heitte Dorte i 2007.

Namnet var vanleg i Noreg på 1700-talet. I 2009 var det 424 kvinner som heitte Dorthe og 155 som heitte Dorte i Noreg.

## Kjende kvinner med namnet
Personane i lista er ordna kronologisk etter fødeår.
* Dorte Karrebæk (f. 1946), dansk illustratør og forfattar
* Dorte Mandrup (f. 1961), dansk arkitekt
* Dorthe Skappel (f. 1962), norsk programleiar
* Dörte Thümmler (f. 1971), tysk turnar

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Dorte|Dorte]]» frå , den 5. februar 2009.* 
 
### Fotnotar
Gymnastikk

**Gymnastikk** kjem frå det greske ordet «gymnos» som betyr naken. I det gamle Hellas var ein naken når ein dreiv idrett. Gymnastikk vart brukt som omgrep for systematiske øvingar for utvikling av styrke, smidigheit og harmoni.

Gymnastikk (kort gym) er namnet på eit skolefag i mange vestlege land. I Noreg er gymnastikk namnet på eit skolefag i ein del privatskolar, bl.a. steinerskolane. I den offentlege skolen heiter det tilsvarande faget kroppsøving.
Waitangidagen

**Waitangidagen** (engelsk ) er nasjonaldagen til New Zealand og Niue, som er laust knytt til New Zealand. Han blir feira den 6. februar til minne om Waitangitraktaten, som blei underteikna på denne datoen i 1840
av representantar for den britiske krona og over 500 maorileiarar. Avtalen er sett på som eit grunnleggjingsdokument for New Zealand, og har vore offisielt feira sidan 1947 og offentleg fridag sidan 1974. 

Den største feiringa av waitangidagen finn stad ved Waitangi nord på New Zealand, der avtalen blei underskriven. Her blir gjerne politiske leiarar ønskt velkommen til Ngapuhi Te Tii Marae om kvelden 5. februar, og folk frå den lokale iwien held talar om dagsaktuelle tema. Ved daggry på sjølve waitangidagen heiser marinen det newzealandske flagget, det britiske flagget og det britiske marineflagget White Ensign på området utanfor Treaty House, der avtalen blei underskriven. I løpet av dagen blir det typisk framført song og dans, halde ein gudsteneste og marineskip og marori-wakaer framfører eit historisk spel om korleis guvernør William Hobson blei henta til lands for å skriva under avtalen. Sidan 1970-talet har også maoriaktivistar protestert mot feiringa, typisk mot mangelen på respekt for Waitangiavtalen. I 2001 blei feiringa av dagen flytta til Wellington på grunn av protestane.

Elles på New Zealand kan dagen markerast med familiesamkome, festar eller konsertar, eller ein kan feira sommardagen med ein strandtur. 

Waitangidagen blir også feira utanfor New Zealand, som i London, der det finst mange newzealandarar. Folk kler seg ut og syng nasjonalsongar som «God Defend New Zealand». Det blir halde eit ball og ein pubrunde. Klokka fire samler mange av dei feirande seg på Parliament Square utanfor Palace of Westminster og utfører ein tradisjonell maorikrigsdans. Denne veldig markeringa står i kontrast til den meir lågmælte feiringa av dagen på New Zealand.

## Kjelder


* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Waitangi Day|Waitangi Day]]» frå , den 5. februar 2009.* 


## Bakgrunnsstoff

*A history of Waitangi Day ved NZHistory.gov.nz
*WaitangiTribunal.govt.nz, som tek for seg Waitangi-traktaten
*The Waitangi Collection ved NZ On Screen
Sandøy kyrkje

**Sandøy kyrkje** er ei åttekantkyrkje på Sandøya i Ålesund kommune i Møre og Romsdal fylke. Kyrkja er frå 1812 og bygd i treverk. Ho blei påbygd sakristi og restaurert i 1879. Det er sitjeplassar til 250 personar i kyrkja. Det er kyrkjegard ved kyrkja. 

Altertavla frå 1818 er laga av Tavle-Jakob (Jacob Sørensen Giskegaard).

Kyrkja er soknekyrkje i Sandøy kyrkjesokn i Molde domprosti.

## Kjelder

* Om Sandøy kyrkje på nettstaden kulturnett.no
* Redaktør: Alf Henry Rasmussen &ndash; *Våre kirker : norsk kirkeleksikon*. Vanebo Forlag, Kirkenær 1993. ISBN 82-7527-022-7 - «Sandøy kirke», s. 315

## Bakgrunnsstoff
* 
* 
* Om Sandøy sokn på nettstaden til Den norske kyrkja
* Kart frå 1979 som viser kyrkjestader og soknegrenser, på nettstaden til Universitetet i Bergen
* «Kirkebøker, Møre og Romsdal» på nettstaden til Arkivverket
Aukra kyrkje

**Aukra kyrkje** står på Aukrasanden på Gossen i Aukra kommune i Møre og Romsdal fylke, og er ei tømra åttekantkyrkje frå 1835.

Ho har 250 sitjeplassar. Det er kyrkjegard rundt kyrkja. 

## Historie
Det har vore kyrkje på Gossen sidan seinmellomalderen. Den fyrste Aukra-kyrkja var truleg ei stavkyrkje bygd i 1430-åra. Ho vart påbygd i 1648, men brann ned etter at lynet slo ned i henne i 1709. Ei ny tømra krosskyrkje stod ferdig i 1712. Ho fekk stå i 60 år før også ho brann ned etter lynnedslag i 1772. Likeins gjekk det med kyrkja som vart innvigd i 1774. Ho brann ned i 1834, og vart erstatta med kyrkja som no står.

## Kjelder
* Om Aukra kyrkje på nettstaden Kulturnett
* 

### Referansar

## Bakgrunnsstoff
* 
* Nettstaden til Aukra kyrkjelyd
* Om Aukra kyrkjelyd på nettstaden til Den norske kyrkja
* Kart frå 1979 som viser kyrkjestader og soknegrenser, på nettstaden til Universitetet i Bergen
* «Kirkebøker, Møre og Romsdal» på nettstaden til Arkivverket
*
Høyballe

Ein **høyballe** er komprimert (pressa) høy. Høyballar finst i ulike former og storleikar - små firkantballar som er lette å bere og enkle å transportere, og store firkantballar. Elles vert både høy og gras pakka i rundballar.

## Sjå òg
* Rundballe
* Ballpresse
NGC 4921

**NGC 4921** er ein spiralgalakse som ligg rundt 320 millionar lysår unna jorda i stjernebiletet Berenike sitt hår. NGC 4921 er ein sokalla «anemisk spiral», der den vanlegvis kraftige stjernedanninga som dannar spiralarmane i spiralgalaksar er svak. Mykje av den ytre spiralstrukturen er òg uvanleg jamn.

NGC 4921 ligg i galaksehopen Coma.

## Kjelder

* *Denne artikkelen baserer seg på biletsleppet *'«Exceptionally deep view of strange galaxy»*' frå den 5. februar 2009 av det europeiske informasjonssenteret for Hubble.*
Otrøy kyrkje

**Otrøy kyrkje** er ei einskipa langkyrkje på Otrøya i Molde kommune i Møre og Romsdal fylke. Kyrkja er frå 1878 og bygd i treverk. Arkitekt var Jacob Wilhelm Nordan. 

Ho blei restaurert i 1968. I 1963 blei kyrkja dekorert innvendig av kunstmålar Gunnar Haukebø.
Kyrkja har 300 sitjeplassar. Det er kyrkjegard ved kyrkja. 

Otrøy kyrkje er soknekyrkje i Midsund kyrkjesokn i Molde Domprosti. Soknet heitte tidlegare Sør-Aukra.

## Kjelder
* Om Otrøy kyrkje på nettstaden kulturnett.no
* 

### Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Om Midsund kyrkjelyd på nettstaden til Den norske kyrkja
* Kart frå 1979 som viser kyrkjestader og soknegrenser, på nettstaden til Universitetet i Bergen
* «Kirkebøker, Møre og Romsdal» på nettstaden til Arkivverket
* 
*
Nord-Heggdal kapell

**Nord-Heggdal kapell** er ei einskipa langkyrkje på Nord-Heggdal på sørsida av Otrøy i Molde kommune i Møre og Romsdal fylke. Kyrkja er frå 1974 og bygd i treverk i nauststil. Kyrkja har 98 sitjeplassar og er teikna av Johannes Heggdal.

To teppe laga av Gjertrud Hals i 1986 er altertavle. Det eine viser treeiniga medan det andre viser ein kross med tornekruner. Over midtgangen heng det ein modell av MS «Havdrott». Han er laga av Anders Finnøy og kom på plass i 2000.

## Kjelder
* Om Nord-Heggdal kapell på nettstaden kulturnett.no
* 

### Referansar

## Bargrunnsstoff
* Om Midsund kyrkjelyd på nettstaden til Den norske kyrkja
* Kart frå 1979 som viser kyrkjestader og soknegrenser, på nettstaden til Universitetet i Bergen
* «Kirkebøker, Møre og Romsdal» på nettstaden til Arkivverket
* 
*
Doris

**Doris** er eit kvinnenamn av gresk opphav. Det har også vore noko brukt som mannsnamn. Namnet er i slekt med Dorris og Dory.

Doris har svensk namnedag den 6. februar og norsk den 7. august.

## Tyding
Det greske ordet *doris* (Δωρίς) tyder 'dorisk kvinne'. Doris er namnet på ei okeanide (ei havnymfe) i gresk mytologi.

Det kan også vera sett på som ei kortform av Dorothea (gresk Δωροθεα), der førsteleddet tyder 'gåve'.

## Bruk

Namnet blei utbreidd i Europa på 1800-talet. Det var særleg brukt i USA på 1920- og 1930-talet, då 1,0&nbsp;% og fleire av alle jenter fekk namnet. I Noreg hadde 573 kvinner førenamnet Doris i 2009.

## Kjende namneberarar
* Doris Lessing (1919-2013), britisk forfattar
* Doris Day (1922-2019), amerikansk songar og skodespelar
* Doris Hart (1925-2015), USA-amerikansk tennisspelar
* Doris Roberts (1930-2016), USA-amerikansk skodespelar
* Doris Troy (1937-2004), USA-amerikansk songar
* Doris de Agostini (f. 1958), sveitsisk alpinist

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Doris|Doris]]» frå , og «[[:da:|Doris]]» frå  den 6. februar 2009.*  
*Doris på behindthename.com
*
Fylkesveg 321 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 321|fylkesveg 321 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 321 i Nordland** går mellom Korgen og Valla i Hemnes kommune. Vegen er 10,3 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Korgen
* Valla bru (ca. 150 m)
* Valla

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 322 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 322|fylkesveg 322 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 322 i Nordland** går mellom Olderneset og Tverråga i Hemnes kommune. Vegen går i Leirskardalen og er 13,6 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Olderneset
* Endepunkt Tverråga

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 323 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 323|fylkesveg 323 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 323 i Nordland** går mellom Bollermoen og Innerdalen i Hemnes kommune. Vegen er 5,6 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Bollermoen
* Endepunkt Innerdalen

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 332 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 332|fylkesveg 332 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 332 i Nordland** går mellom Hestmyra og Bleikvassli Gruver i Hemnes kommune. Vegen er 2,0 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Hestmyra
*Endepunkt Bleikvassli Gruver

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 351 i Nordland

**Fylkesveg 351 i Nordland** går mellom Dalsgrenda og Litlforsen i Rana kommune. Vegen er 9,0 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Dalsgrenda
*Fv351 Storbruforsen (ringveg)
*Litlforsen
*Øverdalen
*Fv351 Storbruforsen

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 326 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 326|fylkesveg 326 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 326 i Nordland** går mellom Bjerka og Forsen i Hemnes kommune. Vegen er 8,1 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Bjerka
*Endepunkt Forsen

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 331 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 331|fylkesveg 331 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 331 i Nordland** går mellom Bleikvasslia og Tustervatnet i Hemnes kommune. Vegen er 13,2 km lang.

Vegen er ein del av *[[Villmarksvegen i Nordland]]*.

## Kommunar og knutepunkt

*  Bleikvasslia,  til Nymoen (36,0 km)
*  frå Tustervatnet til  Fiskelauselv i Hattfjelldal kommune (35,4 km)

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 354 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 354 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 354 i Nordland** går mellom Bjørnneset og Svartisåga bru i Rana kommune. Vegen er 9,4 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Bjørnneset
* Kommunal veg frå Svartisåga bru til  Bjørnåga (5,7 km) og til Svartisdalen (3,8 km)

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 355 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 355 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 355 i Nordland** går mellom Langset i Rana kommune og Melfjorden i Rødøy kommune. Vegen er 42,0 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Langset
*Ravnåga

*Endepunkt Melfjorden

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 356 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 356 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 356 i Nordland** går mellom Røssvoll og Langfjellet i Rana kommune. Vegen er 7,7 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Røssvoll
* Skonseng
*  Langfjellet

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 357 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 357 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 357 i Nordland** går mellom Grønfjelldal og Østerdal i Rana kommune. Vegen er 16,5 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Grønfjelldal
*Endepunkt Østerdal

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 358 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 358 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 358 i Nordland** går mellom Messingsletta og Dunderland i Rana kommune. Vegen er 3,7 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Messingsletta
* Kommunal veg frå Dunderland til Lian (1,4 km)

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 361 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 361 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 361 i Nordland** går mellom Alteren og Altermark i Rana kommune. Vegen er 5,0 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Alteren
*Endepunkt Altermark

## Bakgrunnsstoff
Bilethoggargalaksen

**Bilethoggargalaksen** eller **NGC 253** er ein Seyfert-spiralgalakse som ligg rundt 13 millionar lysår unna jorda i stjernebiletet Bilethoggaren. Galaksen vart oppdaga av Caroline Herschel den 23. september 1783 medan ho leitte etter kometar. Galaksen er den ljosaste medlemen av Bilethoggargruppa, som er kan henda den næraste galaksegruppa.

## Kjelder

* *Denne artikkelen baserer seg på pressemeldingane *'STScI-1998-42** og **STScI-2008-35*' frå [[Space Telescope Science Institute]].*

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 111 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 111|fylkesveg 111 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 111 i Nordland** går mellom Forvik og Vistnesodden i Vevelstad kommune. Vegen er 3,9 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Forvik
* Endepunkt Vistnesodden

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 112 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 112 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 112 i Nordland** går mellom Vågsodden og Hamn i Vevelstad kommune. Vegen er 9,6 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Ferje  Vågsodden
*Endepunkt Hamn

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 114 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 114 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 114 i Nordland** går mellom Stokkasjøen og Visthus i Vevelstad kommune. Vegen er 5,9 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Ferje  Stokkasjøen
* Endepunkt Visthus

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 131 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 131|fylkesveg 131 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 131 i Nordland** går mellom Mindlandet ferjekai og Mæland i Alstahaug kommune. Vegen er 5,2 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Ferje  Mindlandet ferjekai
*  Mæland

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 133 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 133|fylkesveg 133 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 133 i Nordland** går mellom Tjøtta og Svinnes i Alstahaug kommune. Vegen er 5,5 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Tjøtta
*Endepunkt Svinnes

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 166 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 166 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 166 i Nordland** går mellom Hestøya og Enokvalen i Herøy kommune. Vegen er 6,0 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Hestøya
*  Kalvøyrevet bru (298 m)
* Indre Øksningan
* Endepunkt Enokvalen (på Ytre Øksningan)

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 181 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 181 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 181 i Nordland** går mellom Hildset og Våg i Dønna kommune. Vegen er 4,6 km lang. 

## Kommunar og knutepunkt

* Hildset
* Våg

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 187 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 187|fylkesveg 187 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 187 i Nordland** går mellom Steinsvika og Bryggevika i Dønna kommune. Vegen er 1,7 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Steinsvika
* Dønnes
*  Bryggevika

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 382 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 382|fylkesveg 382 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 382 i Nordland** går mellom Nesna og Hammarøya i Nesna kommune. Vegen er 8,1 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Nesna
* Endepunkt Hammarøya

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 402 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 402 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 402 i Nordland** går mellom Onøy ferjekai og Lurøy kai i Lurøy kommune. Vegen er 6,5 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Ferje  Onøy ferjekai
*Endepunkt Lurøy kai

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 403 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 403 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 403 i Nordland** er ei ferjestrekning mellom Stokkvågen og Innerkvarøya i Lurøy kommune.

## Kommunar og knutepunkt

*   Ferje frå Stokkvågen
* til Innerkvarøya

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 139 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 139|fylkesveg 139 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 139 i Nordland** går mellom Gårdvik og Nyhus i Alstahaug kommune. Vegen er 4,8 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Gårdvik
*  Nyhus

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 148 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 148|fylkesveg 148 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 148 i Nordland** går mellom Andvågen og Siva i Alstahaug kommune. Vegen er 2,0 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Andvågen
*Kommunal veg frå Siva til Botn (2,8 km)

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 404 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 404 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 404 i Nordland** går mellom Storselsøy i Rødøy kommune og Hestmona i Lurøy kommune. Vegen er 6,0 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Ferje  Storselsøy
*Arm Storselsøy (0,1 km)

*Kommunal veg frå Hestmona til Vågen (0,8 km) og til Bryggneset (0,5 km)

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 439 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 439|fylkesveg 439 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 439 i Nordland** går mellom Tonnes i Lurøy kommune og Eidhaugen i Rødøy kommune. Vegen er 14,2 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Eidhaugen

* Kvina
* Konsvikosen
* Endepunkt Tonnes

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 431 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 431|fylkesveg 431 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 431 i Nordland** går mellom Kilboghamn og Strandneset i Rødøy kommune. Vegen er 3,9 km lang utanom ferjestrekninga.

## Kommunar og knutepunkt

*  Ferje frå  Kilboghamn
* til Oldervika
* Kommunal veg frå Strandneset til Hellvika (0,3 km)

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 432 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 432|fylkesveg 432 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 432 i Nordland** går mellom Losvika og Kobbvågen i Rødøy kommune. Vegen er 2,1 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Ferje  Losvika
*Arm frå Losvika til Buøya (0,4 km)
*Kommunal veg frå Kobbvågen til Selvågen gård (0,2 km)

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 433 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 433|fylkesveg 433 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 433 i Nordland** går mellom Vågaholmen og Vågaholmen dampskipskai i Rødøy kommune. Vegen er 1,1 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Vågaholmen
* Endepunkt Vågaholmen dampskipskai

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 441 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 441|fylkesveg 441 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 441 i Nordland** går mellom Gjerøy og Esvåg i Rødøy kommune. Vegen er 5,4 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Ferje  Gjerøy
*Kommunal veg frå Esvåg til Sandvika (1,0 km)

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 442 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 442|fylkesveg 442 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 442 i Nordland** går mellom Kilboghamn og Steinsland i Rødøy kommune. Vegen er 3,8 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Kilboghamn
* Endepunkt Steinsland

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 443 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 443|fylkesveg 443 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 443 i Nordland** går mellom Selsøyvika ferjekai og Skjelstad i Rødøy kommune. Vegen er 2,3 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Ferje  Selsøyvika ferjekai
*Arm til Selsøyvika (0,3 km)
**Kommunal veg frå Selsøyvika til Pikhågen (0,6 km)
*Kommunal veg frå Skjelstad til Breivika (1,1 km)
*Kommunal veg frå Skjelstad til Rangsund (1,4 km)

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 7422

**Fylkesveg 7422** går mellom Meløy kyrkje og Meløysjøen i Meløy kommune. Vegen er 690 meter lang. Tidlegare hadde vegen namnet fylkesveg 455 i Nordland.
## Kommunar og knutepunkt

*  Meløy kyrkje, kommunal veg til Skagen (1,8 km)
* Endepunkt Meløysjøen

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 457 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 457 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 457 i Nordland** går mellom Reipå og Marka i Meløy kommune. Vegen er 5,6 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Reipå
*Endepunkt Marka

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 458 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 458 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 458 i Nordland** går mellom Reipå og Fore i Meløy kommune. Vegen er 3,0 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Reipå
* Endepunkt Fore

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 437 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 437|fylkesveg 437 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 437 i Nordland** går mellom Kila og Tryggestad i Rødøy kommune. Vegen er 5,4 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Kila
*Kommunal veg frå Tryggestad til  Vågenget (1,3 km)

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 440 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 440|fylkesveg 440 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 440 i Nordland** går mellom Straumsvika og Nord-Værnes i Rødøy kommune. Vegen er 13,1 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

*  Straumsvika
* Endepunkt Nord-Værnes

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 465 i Nordland

:*Sjå òg [[fylkesveg 465 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 465 i Nordland** går mellom Setvikdalen og Glomfjord sentrum i Meløy kommune. Vegen er 1,2 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Setvikdalen
*Endepunkt Glomfjord sentrum

## Bakgrunnsstoff
2MASX J00482185-2507365

**2MASX J00482185-2507365** er eit par av okkulterande spiralgalaksar i stjernebiletet Bilethoggaren. Bakgrunnsgalaksen ligg rundt 780 millionar lysår unna jorda. Den fremre galaksen viser store støvstrukturar utanfor sjølve hovudskiva som er synlege ved at dei stengjer for lyset frå bakgrunnsgalaksen. Det er ukjend kor vanlege slike støvstrukturar er i galaksar. 

Bakgrunnsgalaksen har omtrent same storleik som Mjølkevegen, og er soleis rundt 10 gonger so stor som framgrunnsgalaksen.

I den visuelle nærleiken av 2MASX J00482185-2507365 ligg Bilethoggargalaksen.

## Kjelder
*
Origo Norge

**Origo Norge** er ein kristeleg organisasjon som arbeider får å fremje trua på at universet, naturen og livet er skapt , ut frå ei overtyding om at dette synspunktet har mange etiske og filosofiske konsekvensar. 

Foreininga meiner ein kan kombinere den kristne trua på skaping med vitskapleg aktivitet på mange måtar, og at det finst minst like godt vitskapleg grunnlag for trua på skapinga som for utviklingslæra.

Styreleiar i 2009 er Professor, Dr. Phil. Peder A. Tyvand.

I samarbeid med den danske systerorganisasjonen gjev Origo ut 
*Tidsskriftet ORIGO*, som skal setje søkjelys på vitskap, skaping og etikk. Tidsskriftet har vore utgjeve i Danmark sida 1983.

## Bakgrunnsstoff
* Origo Norge
* Origos nettside i høve Darwin-jubileet
Origo

**Origo** er eit matematisk omgrep for nullpunktet i eit koordinatsystem, punktet der aksane møter kvarandre. 

Origo delar aksane i ein positiv og ein negativ halvakse. Koordinatane til origo er (0,0) ieit todimensjonalt system og (0,0,0) i eit tredimensjonalt.
Mutasjon

**Mutasjon** er ei endring i eit gen eller kromosom under ei celledeling. Omgrepet *mutasjon* vart innført i 1901 av den nederlandske biologen, genetikeren og botanikeren Hugo de Vries (1848-1935). 

Sjølv om cellene kopierer DNA-molekyla med stor nøyaktigheit, skjer det nokre gonger feil. Då kan rekkjefølgje av baser i genet bli endra, og vi har fått ein mutasjon. Når mutasjonar skjer under danninga av ei kjønnscelle, kan den bli overført til dee neste generasjonane. Nokre feil skjer under replikasjonen, mens andre kan skyldast omgjevnadene, t.d. biotopmessige endringar eller andre ytre påverknadsfaktorar.
Parabolantenne

**Parabolantenne** er ein type antenne for mottak av høgfrekvente radiosignal (mikrobølgjer) frå direktestrålande sendarar.

Namnet kjem av at tverrsnittet av reflektor på antenna er parabelforma (med parabelens opning mot sendaren) og såleis gjer det mogleg å fokusere parallelt innkomande strålar mot eit punkt på antenna der eit mikrobøljgehovud er plassert. Ein annan spesiell eigenskap ved parabolantenner er at innkommande parallelle strålar reiser like lang veg til fokuspuktet og vil difor vere i fase med kvarandre og signalet vert såleis forsterka.

Parabolantenner vert nytta i det meste av satellittbasert kommunikasjon og distribusjon, det gjeld både overvaking, punkt-til-punkt-kommunikasjon og kringkasting. Antenna må då plasserast innanfor satellitten sitt dekkingsområde og parabolen vert difor retta mest mogleg mot satellitten.
For kringkastingsføremål nyttar ein geostasjonære satellittar som går i bane over ekvator ganske rett sør for oss, berre nokre grader til aust eller vest

Slike antenner vert også nytta i telekommunikasjon i såkalla punkt-til-punkt radiolinjesystem, sjølv om reflektoren her vanlegvis er skjult bak eit deksel så den ikkje ser parabolforma ut.
FEM

**FEM** er ein norsk fjernsynskanal som starta sendingane sine den 3. september 2007, i samband med opninga av det digitale bakkenettet. Fjernskanalen som er systerkanalen til TVNorge, har kvinner som målgruppe og sender dokumentarar, dramaseriar, spelefilmar, situasjonskomediar, i tillegg til mote- og kjendisnyhende. FEM er tilgjengeleg via RiksTV på det digitale bakkenettet, parabol og kabel-TV. Kanalen sender frå London med ein Ofcom-lisens. På denne måten kan ein sende reklame etter engelske reglar, slik også TV3 og Viasat 4 gjer. I februar 2008 starta kanalen det eigenproduserte talk-showet Studio 5.

## Kritikk

Kanalen er vorten skulda for å ha ein «fornærmande profil» av medie- og kjønnsforskar Wenche Mühleisen og dåverande Ny Tid-redaktør Martine Aurdal.

## Sjåartal
Kanalen hadde dei siste vekene i 2007 ein gjennomsnittleg marknadsdel på 1 prosent i totalbefolkninga, og ein del på 1,4 prosent blant kvinner i alderen 20-49 år.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
Modern Times Group

**Modern Times Group** (**MTG**) er eit svensk mediekonsern som eig Viasat, Metro International, CDON.com, TV-Shop & Bet24.com. Selskapet har verksemder i 30 land. MTG er ein av dei største fri- og betal-TV-operatørane i Skandinavia og Baltikum. Selskapet er også den største eieren i det fjerde største TV-nettverket i Russland og den største kommersielle radiooperatøren i Norden. Konsernet har eit samarbeid med NRK om sportssendingar.

## Bakgrunnsstoff
*
Harmoni

**Harmoni** er eit musikalsk omgrep for tonar som kling samstundes, i eit regelbunde rytmisk mønster. Det kan også vere anna som opptrer i samklang. Ei meir spesifikk variant av den første tydninga er akkord. Det er vanleg å beskrive harmonikken som musikkens «vertikale» plan, ettersom samtidig klingande tonar står under kvarandre i notesystemet, og er eit av dei musikalske grunnelementa som vert studert i musikkteorien. Den greina av musikkteorien vert kalla *harmonilære*.

## Sjå òg
* Fargeharmoni
Kačanikkløfta

**Kačanikkløfta** (albansk *Gryka e Kaçanikut*, serbisk Качаничка клисура - *Kačanička klisura*) er ei kløft sør i Kosovo. Ho strekkjer seg mellom byen Kačanik og grensa til Makedonia. Elva Lepenac renn gjennom kløfta. 

I tida under Det osmanske riket var det harde kampar i kløfta og det er til og med skrive songar om dette. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Kačanik Gorge|Kačanik Gorge]]» frå , den 7. februar 2009.*
Ovčar-Kablar-kløfta

**Ovčar-Kablar-kløfta** (serbisk Овчарско-кабларска клисура, *Ovčarsko-kablarska klisura*) er ei kløft vest i Serbia og ein del av dalen som elva Zapadna Morava renn gjennom. Det er bygd over 300 kloster i kløfta sidan 1300-talet og ho er kjend som «det serbiske Áthos».

## Geografi

Ovčar-Kablar-kløfta ligg vest i Serbia, halvvegs mellom byane Čačak (17&nbsp;km mot aust) og Požega i vest, om lag 155&nbsp;km sørvest for hovudstaden Beograd.

Kløfta er den smalaste av dalane som Zapadna Morava renn gjennom og eit framhald av Požegaseinkinga i vest. Kløfta held fram ivdare som Čačak-Kraljevo-seinkinga i aust. Kløfta er grove ut mellom det 985 meter høge fjellet Ovčar i sør og det 885 meter høge Kablar i nord. Desse fjella har gjeve kløfta namnet sitt. Elva svingar seg gjennom kløfta i om lag 15&nbsp;km.

## Økonomi

Ovčar spa (*Ovčar banja*) ligg i kløfta, om lag 278 meter over havet. Her finst varmt (37,5&nbsp;°C), svovelhaldig vatn som vert nytta til behandling av revmatisme og nerve- og hudsjukdommar.

I 1954 vart Zapadna Morava demd opp i kløfta med to demningar og det vart skapt kunstige innnsjøar, Ovčarsjøen, som etter kvart har grodd igjen på grunn av avleiringar som elva har ført med seg. Den andre demninga med kraftverk med ein kapasitet på 7 megawatt, skapte den 1,5&nbsp;km² store Međuvršjesjøen.

I kløfta går både jernbane og motorveg som knyter sentrale og vestlege område av Serbia saman.

## Kloster

Dei første kyrkjene vart bygd her tidleg på 1300-talet etter at leigesoldatar frå det katalanske selskapet plyndra det austromerske halvøya Athos i 1307-1309. Det serbisk ortodokse presteskapet flykta frå halvøya og starta bygginga av dei første klostera i kløfta. Fleire prestar kom hit etter det tyrkisk-serbiske slaget ved Marica i 1371. Sidan den gong har over 300 kloster, kyrkjer og heilagdomar vorte bygd i kløftet, men i dag er berre ti kloster, ei kyrkje og ei heilag grotte igjen. Dei fleste av dei andre vart øydelagd under osmanarane frå 1400- til 1700-talet.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Ovčar-Kablar Gorge|Ovčar-Kablar Gorge]]» frå , den 7. februar 2009.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
NGC 2397

**NGC 2397** er ein spiralgalakse som ligg rundt 60 millionar lysår unna jorda i stjernebiletet Flygefisken. Supernovaa SN 2006bc gjekk av i galaksen i 2006.

## Kjelder

* *Denne artikkelen baserer seg på biletsleppet *'«Exploding star in NGC 2397»*' frå den 31. mars 2008 av det europeiske informasjonssenteret for Hubble.*
Ada Međica

**Ada Međica** (serbisk Ада Међица) er ei øy og ein bydel i Beograd, hovudstaden i Serbia. Han ligg i kommunen Novi Beograd.

Ada Međica er ei ovalt forma elveøy i elva Sava. Ho er om lag ein kilometer lang og 200 meter brei og ligg like nord for den mykje større øya Ada Ciganlija.

Øya er skogkledd og har ingen innbyggjarar, men mange fritidsbustader eigd av innbyggjarar i Beograd. Om sommaren kjem over 2000 innbyggjarar frå Beograd her i helgene. Staden har ikkje brusamband og er heller ikkje utbygd med turistfasilitetar. 

Namnet på øya tyder på serbisk «grense-elveøy», sidan Sava i fleire hundreår var grensa mellom fleire statar (Romarriket, Austromarriket, Kongedømet Ungarn, Serbia, Det osmanske riket, Habsburgmonarkiet med fleire). 

## Bakgrunnsstoff
* Bilete av Ada Međica  (serbisk)

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Ada Međica|Ada Međica]]» frå , den 7. februar 2009.*
Čaplja

** Čaplja** (serbisk Чапља) er ei planlagd øy på venstrebreidda av Donau i Serbia. I følgje Generell Byplanlegging i Beograd skal ho danna kommunen Palilula i byen.

Området som er utpeikt for den framtidige øya ligg i Banat-delen av kommunen Palilula mellom Donau og Jojkićev Dunavac-kanalen. 

Øya er meint å få eit areal på 5,82 km² og skal skapast ved å grave ein kanal langs den noverande elvebreidda. Dette ville gjere våtmarksområdet her om til ei verkeleg øy. Øya er meint som eit rekreasjonsområde for innbyggjarane i og rundt Beograd, mellom anna med golfbane. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Čaplja|Čaplja]]» frå , den 7. februar 2009.* 

## Bakgrunnsstoff
* Byplanlegging i Beograd
Store krigsøya

**Store krigsøya** eller **Veliko ratno ostrvo** (serbisk Велико ратно острво) er ei elveøy (*ada*) i Serbia der elva Sava munnar ut i Donau. Ho er ikkje busett, men er rekna som ein del av Beograd, hovudstaden i Serbia. 

Øya ligg relativt nær breidda, på det næraste om lag 200 meter frå land. Sør for øya ligg restane av den tidlegare større Vesle krigsøya. 

## Geografi og dyreliv

Store krigsøya er hovudsakleg forma som ein trekant og dekkjer eit område på 2,11 km². Ho er låg, myrlendt og ofte overflauma av Donau. På øya er bygd ein kanal, Veliki Galijaš, som etter kvart har vorte fylt att i endane av Donau og omgjort til ein 0,24 km² stor innsjø, som vert nytta som hekkeplass av fuglar i området. I langvarige, tørre periodar tørkar innsjøen heilt inn og skapar problem for det lukka økosystemet rundt innsjøen. I dag er 2/3 av øya eint naturreservat for 196 fugleartar, mange av dei utryddingstruga. Ei av strendene i Beograd, Lido, ligg nord på øya. 

Stundom vert det fjerna avleiringar frå nordenden av øya, slik at øya ikkje vert landfast.

Av planter på øya finn ein typisk myrfauna, som siv og sverdliljer, men òg tre som svartpoppel, ask, hyllebær, hagtorn og eitt og anna bartre.

## Historie

Øya har vore militært viktig gjennom historia som eit strategisk punkt for erobring eller forsvaring av Beograd. I 1521 var til dømes Beograd omleira av tyrkiske styrkar, og dei fleste åtaka mot byen starta frå øya. I frigjevinga av Beograd i 1806 nytta opprørsarmeen òg øya, denne gongen med serbisk artilleri som bombarderte festninga Kalemegdan. Under offensiven til Austerrike-Ungarn mot Beograd i 1915, starta dei austerriksk-ungarske styrkane åtaka sine frå øya. 

Då ein starta å byggje Novi Beograd i 1948 avgjorde styresmaktene at øya skulle øydeleggjast ved å ta sand og jord frå her til å dekkje over myrene i Srem, der ein ny by skulle byggjast. Donau førte derimot med seg så mykje avleiringar at øya aldri forsvann. I staden for nytta ein sand og jord frå Vesle krigsøya, som nesten vart øydelagd i prosessen. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Great War Island|Great War Island]]» frå , den 7. februar 2009.* 
** * oppgav desse kjeldene:*
** 
** 
** 
** 

## Sjå òg
* Ada Ciganlija
* Vesle krigsøya
Vukovarska ada

**Vukovarska ada** er ei øy i Donau i Kroatia nær byen Vukovar. 

Medan Jugoslavia eksisterte var øya ein del av Sosialistrepublikken Kroatia. I den kroatiske sjølvstendekrigen okkuperte den jugoslaviske folkearmeen og serbiske paramilitære styrkar øya. I 1991 vart Kroatia sjølvstendig og Badinter-komiteen avgjorde at grensene mellom republikkane i Jugoslavia skulle verte grensa mellom landa, men øya og områda aust i Kroatia var under serbisk kontroll på denne tida. 

Etter fredsavtalen i 1998 vart dei austlege områda i Kroatia frigjeve, men øya Vukovar vart verande under serbisk okkupasjon. Ein liknande situasjon oppstod ved Šarengradøya. 

I 2004 trekte Serbia hæren sin tilbake frå øya., men kroatar har enno ikkje høve til å vitje øya. Ein del av fredsavtalane sa at Kroatia skulle kontrollere den vestlege breidda av Donau og Serbia den austlege breidda. Serbia meiner derimot at avgjersla til Badinter-komiteen ikkje gjeld, og at Vukovarøya bør verte ein del av Serbia, sidan ho ligg nærare den serbiske breidda enn den kroatiske.. Kroatia meiner at avgjersla til Badinter-komiteen er endeleg og at øya høyrer til Kroatia. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Island of Vukovar|Island of Vukovar]]» frå , den 7. februar 2009.* 
** * oppgav desse kjeldene:*
Šarengradska ada

**Šarengradska ada** (*Šarengradøya*) er ei i Donau i Kroatia, nær byen Šarengrad.

Under Jugoslavia var øya ein del av Sosialistrepublikken Kroatia. Under den kroatiske sjølvstendekrigen okkuperte den jugoslavisk folkearmeen og serbiske paramilitære styrkar øya. 
I 1991 vart Kroatia sjølvstendig og Badinter-komiteen avgjorde at grensene mellom republikkane i Jugoslavia skulle verte grensa mellom landa, men øya og områda aust i Kroatia var under serbisk kontroll på denne tida. 

Etter fredsavtalen i 1998 kom Baranja og austlege område av Slavonia tilbake til Kroatia, men øya Šarengrad, samt øya Vukovarska ada vart verande under serbisk okkupasjon. 

I 2002 opna den serbiske armeen eld frå øya mot presidenten Vukovar-Syrmia fylke, Nikola Safer og eskorten hans då han var på veg til eit møte med kollegaer i Serbia. Dette skjedde trass i at følgjet hadde fått offisiell serbisk løyve til møtet.

I 2004 trekte Serbia styrkane sine tilbake frå øya, og erstatta dei med serbisk politi, så kroatar har i dag høve til å vitje øya. 

Serbarane meiner at sidan øya ligg nærare den serbiske breidda av Donau enn den kroatiske, så høyrer ho til Serbia. Kroatane følgjer derimot avgjersla til Badinter-komiteen, som gjer øya til ei kroatisk øy. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Island of Šarengrad|Island of Šarengrad]]» frå , den 7. februar 2009.* 
** * oppgav desse kjeldene:*
Kožara

**Kožara** (serbisk Кожара) er ei elveøy (*ada*) i Serbia på venstre breidda til Donau. Øya høyrer til byen Beograd og kommunen Palilula.

Kožara er forma som ein trekant og ligg i Banat-delen av kommunen, mellom Donau og *Jojkićev Dunavac*-kanalen. Kožara dekkjer eit område på 0,44&nbsp;km² og namnet på serbisk tyder « lêr(øya)».

Øya er utsett for flaum og er fullstendig dekt av myrområde og skog. Her er ingen innbyggjarar.

Øya er ein uforstyrra stad med eit naturleg dyreliv, berre om lag 600 meter frå den eldste delen av Beograd. Trass i dette har styresmaktene i byen lagt fram planar om at øya ein gong skal byggast ut.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Kožara|Kožara]]» frå , den 7. februar 2009.*
Ada Ciganlija

**Ada Ciganlija** eller berre **Ada** (serbisk Ада Циганлија) er ei menneskapt halvøy og tidlegare øy i elva Sava i sentrale område av Beograd. Namnet vert òg nytta om den kunstige Savasjøen og stranda her. Øya ligg nedanfor sentrum i byen og har dei siste tiåra vorte omgjort frå ei utilgjengeleg myr frykta for offisielle avrettingar, til ein særs populær fleirbruksstad for innbyggjarane i Beograd med strender og sportsanlegg. Om sommaren kjem hit over 100&nbsp;000 vitjande dagleg og opp til 300&nbsp;000 vitjande i helgene. 

## Geografi

Øya ligg på høgre breidda av Sava og tre vegfyllingar omgjorde øya geografisk til ei halvøy. Ho vert likevel framleis rekna som ei øy av innbyggjarane i Beograd. Øya er langstrekt, om lag 6 km frå sørvest til nordaust, og 700 meter på det breiaste med eit areal på 2,7 km².

### Savasjøen

Savasjøen, vanlegvis berre kalla Ada, vart skapt av vegfyllingane som går ut til øya i 1967. Innsjøen er 4,2 km lang, i snitt 200 meter brei og er 4-6 meter djup. Han dekkjer eit område på 0,8 km². 7 km av breidda til innsjøen er omgjort til ei grusstrand på begge sider. Vasstemperaturen når vanlegvis 24&nbsp;°C om sommaren. 

Begge demningane som lukkar innsjøen er utstyrt med røyr og pumper og vatnet renn gjennom eit lite tjern før det renn inn i sjølve innsjøen. Slik kan styresmaktene reinse vatnet før det vert pumpa vidare inn i Savasjøen. Vassverket i byen nyttar òg dette vatnet. Sidan vatnet er drikkevasskjelde er det strenge miljømessige vern av innsjøen og motoriserte båtar på innsjøen eller hundar på stranda er ikkje lov.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Ada Ciganlija|Ada Ciganlija]]» frå , den 7. februar 2009.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff

* Offisiell nettstad  (serbisk)
* Biletgalleri av Ada Ciganlija  (serbisk)
Discovery HD

**Discovery HD** er ein fjernsynskanal som er eigd av Discovery Networks Europe. Heile døgeret sender kanalen programproduksjonar i High Definition frå Discovery Channel og systerkanalane. Discovery HD vart først lansert i Asia i 2005 og i Sverige den 1. november 2006. Danmark, Finland og Noreg følgde etter i 2007.

## Bakgrunnsstoff

*
LINER

**LINER** (engelsk forkorting for *low-ionization nuclear emission-line region*) er ein vanleg type galaksekjerne. Særtrekket deira er høva mellom emisjonslinene som gjerne er veike. 

Det finst for ein del LINER-objekt ein tydeleg samanheng med aktive galaksekjernar. Grunna veike og breie emisjonsliner reknar ein med at desse LINER-objekta er veike aktive galaksekjernar, sidan emisjonslinene liknar på dei ein finn hjå Seyfert type 1-galaksar. I tillegg er den ultrafiolette strålinga, radiostrålinga eller røntgenstrålinga lik.

Andre LINER-objekt inneheld gass som er vorten eksitert av kollisjonar i stjernevinden som blæs frå område med eksplosiv stjernedanning eller gjennom fotoionisering som skriv seg frå uvanleg varme stjerner etter kvart som den eksplosive stjernedanninga utviklar seg. Båe trekka kjenner ein att frå galaksar med eksplosiv stjernedanning, og ein reknar difor med at desse LINER-objekta ligg i slike galaksar. 

## Kjelder
* *Denne artikkelen baserer seg på artikkelen «LINER» s. 231 i *'Philip's Astronomy Encyclopedia*' utgjeven i [[2002]].*
Vesle krigsøya

**Vesle krigsøya** eller **Malo Ratno Ostrvo** (serbisk Мало Ратно Острво) er ei elveøy (*ada*) i Serbia som ligg der elva Sava munnar ut i Donau. Ho høyrer til byen Beograd og kommunen Zemun.

## Plassering

Øya ligg mellom Store krigsøya og høgresida av Donau som ligg i kommunen Novi Beograd, berre 200 meter frå der Sava munnar ut i Donau.

## Kjenneteikn

Øya vart mykje større før den andre verdskrigen. Då bygginga av Novi Beograd starta i 1948 vart sand flytta frå øya til fastlandet på store transportband og dekte myra som den nye byen vart bygd på. Dette førte til at øya vart langt mindre.

Det som er att av øya er i hovudsak ei tynn landstripe som er mindre enn 300 meter lang og 60 meter brei. Øya er dekt av vegetasjon (poppel) og er ikkje tilgjengeleg for folk.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Malo Ratno Ostrvo|Malo Ratno Ostrvo]]» frå , den 7. februar 2009.*
Ostrvo

**Ostrvo** (tyder berre 'øy' på serbisk) er den største serbiske øya i Donau med eit areal på 60 km². Ho er 20 km lang og 3 km brei. Øya ligg aust for Beograd, nær Kostolac. Ho er tett skogkledd og ikkje busett. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Ostrovo (Kostolac)|Ostrovo (Kostolac)]]» frå , den 7. februar 2009.*
Serbisk

**Serbisk** er eit slavisk språk som vert snakka i Serbia, Montenegro og Bosnia-Hercegovina. Det er særleg knytt til serbarar.

Serbisk vart tidlegare kalla serbokroatisk, serbisk eller kroatisk, og hadde tre uttalevariantar (*ekavisk*, *ijekavisk* og *ikavisk*). Eit døme på dette er «mjølk», som på ekavisk vert «*mleko*», på ijekavisk «*mlijeko*» og på ikavisk «*mliko*». Serbisk og kroatisk er no skild frå kvarandre. Den ekaviske varianten av serbisk er mest nytta i Serbia og delvis i Montenegro, medan den ijekaviske varianten vert snakka i Bosnia-Hercegovina, Montenegro og Kroatia. Kroatisk språk er bygd på *ijekavisk* (Sentral-Kroatia) og *ikavisk* (Dalmatia, Istria, Bosnia).

Det serbiske alfabetet nyttar kyrillisk skrift med enkelte spesialbokstavar, medan i Bosnia, Kroatia og Montenegro nyttar ein latinske bokstavar. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Serbisk|Serbisk]]» frå , den 7. februar 2009.* 

## Bakgrunnsstoff
* Funky Serbian - Lær serbiske ord med audio  
* Serbian Language and Culture Workshop  Lær serbisk