Deep Purple

**Deep Purple** er eit hardrockband som vart danna i 1968 i Hertford i England i Storbritannia. Gruppa har ved sida av Black Sabbath og Led Zeppelin vorte rekna som pionerar innan hardrock og heavy metal, sjølv om somme bandmedlemmar hevdar at ein ikkje kan kategorisere musikken deira til ein enkelt sjanger. Dei var ein gong oppført i *[[Guinness Rekordbok]]* som «det mest høglydte bandet i verda» og har seld over 100 millionar album på verdsbasis,, inkludert 7,5 millionar album i USA.

Deep Purple vart rangert på 22. plass på lista til VH1 over dei største hardrock-artistane gjennom tidene.

Bandet har gått gjennom mange endringar og ein åtte år lang pause (1976–84). Besetningane frå 1968 til 1976 vert ofte kalla Mark I, II, III og IV. Den andre og mest suksessrike besetninga var med Ian Gillan (vokal), Roger Glover (bass), Jon Lord (tangentinstrument), Ian Paice (trommer) og Ritchie Blackmore (gitar). Denne besetninga var aktiv frå 1969 til 1973, og igjen frå 1984 til 1989, samt i 1993, før gnissingane mellom Blackmore og dei andre medlemmane vart for store. Den noverande besetninga (med gitarist Steve Morse) har vore mykje meir stabil, sjølv om Lord forlet bandet i 2002 med Paice som einaste gjenverande originalt medlem.

Eitt særdrag ved Deep Purple sin musikk, som skil gruppa frå Led Zeppelin og Black Sabbath, men som går att i seinare hardrock, er påverknaden frå barokkmusikken, uttrykt gjennom lange duellar mellom gitar og orgel. Tydelege døme på dette høyrer ein i låtane «Speed King» frå albumet *[[Deep Purple in Rock]]*, «Highway Star» frå *[[Machine Head]]* og «Burn» frå albumet *[[Burn av Deep Purple|Burn]]*. Desse sitatteknikkane frå den europeiske kunstmusikken, særskilt barokkmusikkken, fanst i Deep Purple sin musikk allereie på det første albumet, *[[Shades of Deep Purple]]*, frå 1968, til dømes på låten «Mandrake Root». Dette er eit element som knyter gruppa sin musikk til, og viser sambandet med den samtidige progressiv rocken, aktørar som Emerson, Lake & Palmer, Yes og Genesis. Låtane «Smoke on the Water», «Highway Star», «Child In Time», «Black Night», «Perfect Strangers» og «When A Blind Man Cries» er mellom dei mest kjende verka til Deep Purple.

## Historie
### Byrjinga (1967-1968)
I 1967 kontakta den tidlegare Searchers-trommisen Chris Curtis forretningsmannen Tony Edwards i London, i håp om at han kunne setje i saman eit nytt band, som skulle heite **Roundabout**.  Curtis hadde ein visjon om ei «supergruppe» der bandmedlemmane kom på og gjekk av, som på ein musikalsk karusell (*roundabout* på engelsk). Edwards likte ideen og gjekk med på å finansiere føretaket i lag med to partnarar: John Coletta og Ron Hire, alle frå Hire-Edwards-Coletta (HEC) Enterprises.

Den første dei hyrte inn var klassisk-opplærte hammondorganisten Jon Lord, som før hadde spelt med The Artwoods (leia av Art Wood, bror til den framtidige Rolling Stones-gitaristen Ronnie Wood, og med Keef Hartley som eit anna medlem). Han vart etterfølgd av gitarist Ritchie Blackmore, som vart overtydd om å vende attende frå Hamburg for å prøvespele for den nye gruppa. Blackmore hadde vorte kjend som ein dugande studiogitarist, og hadde tidlegare vore med i The Outlaws, Screaming Lord Sutch og Neil Christian & The Crusaders. Curtis oppførte seg eksentrisk og vart raskt tvungen ut av prosjektet, men Lord og Blackmore var lystne på å halde fram, og fortsette å rekruttere fleire medlemmar.

På bassgitar foreslo Lord den gamle venen sin Nick Simper, som han hadde spelt i lag med i eit band kalla The Flower Pot Men and their Garden (tidlegare kjend som The Ivy League) i 1967. I tillegg til å vere med i Deep Purple, var Simper òg kjend for å ha vore med i bandet Johnny Kidd and The Pirates og sete i bilen som kræsja då Kidd mista livet. Simper hadde kjend Blackmore sidan tidleg i 1960-åra då det første bandet hans, the Renegades, debuterte kring samstundes med eit av dei tidlegare banda til Blackmore, the Dominators. Bobby Woodman var førstevalet på trommer, men under prøvespelinga for vokalisten i bandet, kom Rod Evans frå the Maze i lag med trommeslagaren sin, Ian Paice. Blackmore hadde sett Paice på turné med the Maze i Tyskland i 1966 og var imponert over den 18 år gamle guten. Medan Woodman gjekk ut for å kjøpe sigarettar, fekk Blackmore Paice til å spele litt, og både Paice og Evans vart hyrt inn i bandet, og besetninga var komplett.

Bandet starta for alvor i mars 1968 ved Deeves Hall, ein landstad i South Mimms i Hertfordshire. Bandet budde, skreiv songar og øvde i Deeves Hall, som var fullt utstyrt med dei nyaste Marshall-forsterkarane. Etter ein kort turné i Danmark og Sverige i april, der dei framleis vart kalla Roundabout, foreslo Blackmore eit nytt namn: Deep Purple, kalla opp etter favorittsongen til bestemora hans. Dette kom til ved at alle i gruppa måtte foreslå eit namn dei skreiv på ei tavle i øvingslokalet. Nest etter Deep Purple var «Concrete God», som dei tykte vart for valdsamt.

### Gjennombrot (1968-1970)

I mai 1968 flytta bandet inn i Pye Studios i Marble Arch i London for å spele inn debutalbumet *[[Shades of Deep Purple]]*, som kom ut i juli. Gruppa hadde suksess i Nord-Amerika med ein versjon av Joe South sin «Hush», og i oktober 1968 hadde songen nådd 4. plass på Billboard Hot 100 i USA og 2. plass på den kanadiske RPM-lista. Same månad varma Deep Purple opp for Cream på *[[Goodbye av Cream|Goodbye]]*-turneen deira.

Det andre albumet til bandet, *[[The Book of Taliesyn]]* (med ein versjon av Neil Diamond sin «Kentucky Woman»), kom ut i Nord-Amerika samstundes med turneen og nådde 38. plass på Billboard-lista og 21. plass på RPM-lista. Albumet kom ikkje ut i heimlandet før året etter. Tidleg i 1969 spelte Deep Purple inn det tredje albumet sitt, som berre vart heitande *[[Deep Purple av Deep Purple|Deep Purple]]*. Albumet inneheldt strykarar og blåsarar på eine songen («April»), og syner spor frå føregangarane til Lord som Bach og Rimskij-Korsakov, og fleire andre inspirasjonskjelder, som Vanilla Fudge. (Lord og Blackmore har til og med hevda at bandet ønskte å vere ein «Vanilla Fudge-klone».) Sidan det ikkje var singelmateriale på albumet, spelte bandet òg inn singelen «Emmaretta», kalla opp etter Emmaretta Marks, som då song i musikalen *[[musikalen Hair|Hair]]*, som Evans prøvde å forføre. Dette vart den siste innspelinga med originalbesetninga.

Det nordamerikanske plateselskapet til Deep Purple, Tetragrammaton, var no nesten konkurs og utsette produksjonen av albumet *Deep Purple* til etter den amerikanske turneen i 1969 var ferdig. Dette, i tillegg til dårleg marknadsføring, gjorde at albumet selde dårleg, og nådde aldri Billboard Top 100. Kort tid etter albumet kom ut gjekk Tetragrammaton konkurs og bandet stod utan pengar med ei uviss framtid. Tetragrammaton vart overteken av Warner Bros. Records, som gav ut Deep Purple sine album i USA i 1970-åra. Under den amerikanske turneen i 1969 diskuterte Lord, Blackmore og Paice om å ta bandet i ei tyngre retning. Dei følte at Evans og Simper ikkje ville passe inn med ein tyngre rockestil og begge vart erstatta i løpet av sommaren. Paice sa «me måtte ha ei endring. Om dei ikkje hadde gått hadde bandet gått i oppløysing.»

Bandet leitte etter ein ny vokalist og Blackmore tok kontakt med den 19 år gamle songaren Terry Reid, som året før hadde avslått eit tilbod om å fronte det nydanna Led Zeppelin. Sjølv om han syns tilbodet var «smigrande», var Reid framleis bunden til den eksklusive platekontrakten sin med produsenten Mickie Most og meir interessert i ein solokarriere. Blackmore måtte sjå seg om andre stader. Bandet fekk tak i songaren Ian Gillan frå Episode Six, eit band som hadde gjeve ut fleire singlar i Storbritannia utan å slå skikkeleg gjennom. Gillan hadde ein gong vorte kontakta av Nick Simper då Deep Purple først vart starta, men Gillan skal ha sagt til Simper at han ikkje hadde tru på Roundabout-prosjektet, medan han følte Episode Six kom til å gjere det stort. Six-trommeslagar Mick Underwood – ein gamal ven av Blackmore frå Savages-tida - introduserte bandet til Gillan og bassist Roger Glover. Dette gjorde at Episode Six meir eller mindre vart oppløyst og gav Underwood skuldkjensle det neste tiåret, fram til Gillan tok han med i bandet han starta etter Deep Purple gav seg seint i 1970-åra. Dette skapte Deep Purple Mark II-besetninga, som først gav ut Greenaway-Cook-songen «Hallelujah». Trass i at songen vart framført på fjernsyn i Storbritannia, gjorde songen det dårleg. Blackmore hadde sagt til *[[Record Mirror]]* at dei «trengde ei kommersiell plate i Storbritannia» og skildra songen som ein «noko midt i mellom-sak» mellom det bandet normalt ville spele, men med eit kommersielt motiv.

Bandet fekk publisiteten dei trong i 1969 med *[[Concerto for Group and Orchestra]]*, eit tre sats langt episk verk av Lord som eit soloprosjekt og framført av bandet i Royal Albert Hall med Royal Philharmonic Orchestra, dirigert av Malcolm Arnold. I lag med *[[Five Bridges]]* av The Nice var dette eit av dei første samarbeida mellom eit rockeband og eit symfoniorkester. Dette konsertalbumet, *Concerto for Group and Orchestra*, vart det første albumet deira som nådde albumlista i Storbritannia. Gillan og Blackmore var derimot ikkje særskild nøgd med at bandet no var kjend som «gruppa som spelte med orkester» når dei hadde planar om å skape ein mykje strammare, hardrock-stil. Trass i dette skreiv Lord *[[Gemini Suite Live|Gemini Suite]]*, eit anna orkester/gruppesamarbeid i same stil, for bandet seint i 1970. Roger Glover har seinare hevda at Jon Lord fungerte som leiaren i bandet i dei tidlege åra.

### Toppår (1970-1976)

Kort tid etter orkesterutgjevinga starta Deep Purple eit hektisk liv med turnear og plateinnspelingar og tok få pausar dei neste tre åra. Det første studioalbumet deira i denne perioden, kom ut halvvegs i 1970 og var *[[Deep Purple in Rock|In Rock]]* (eit namn underbygd av det Mount Rushmore-inspirerte biletet på framsida av plateomslaget), som inneheldt då faste konsertsongar som «Speed King», «Into The Fire» og «Child in Time». Bandet gav òg ut singelen «Black Night» som nådde Topp 10-lista i Storbritannia. Samspelet mellom gitaren til Blackmore og det forvrengde orgelet til Lord, i lag med den hylande vokalen til Gillan og rytmeseksjonen Glover og Paice, fall bandet no på plass og drog mot den tyngre stilen dei ønskte, bort frå dei tidlegare albuma sine. I lag med Zeppelin sitt *[[Led Zeppelin II]]* og Sabbath sitt *[[Paranoid av Black Sabbath|Paranoid]]* forma *In Rock* heavy metal-sjangeren og korleis denne skulle vere.

Eit nytt album, *[[Fireball]]*, kom ut sommaren 1971. Tittelsporet «Fireball» vart gjeven ut som singel og det same vart «Strange Kind of Woman», som ikkje kom ut på albumet, men som vart spelt inn under dei same innspelingane. Sistnemnde erstatta rettnok «Demon's Eye» på den amerikanske versjonen av albumet.

Berre veker etter *Fireball* kom ut spelte bandet alt songar for det planlagde neste albumet. Ein song (som vart «Highway Star») vart framført under den første konserten på *Fireball*-turneen og vart skriven på bussen på veg til ein konsert i Portsmouth. Tre månader seinare, i desember 1971, reiste bandet til Sveits for å spele inn *[[Machine Head]]*. Albumet skulle spelast inn i eit kasino i Montreux ved hjelp av Rolling Stones Mobile Studio, but men ein brann under ein Frank Zappa og Mothers of Invention-konsert, som vart starta då ein mann avfyrte eit signalbluss i taket, gjorde at bygget brann ned. Denne hendinga var inspirasjon for songen «Smoke on the Water». Albumet vart seinare spelt inn i ein korridor i det nærliggande tomme Grand Hotel.

*Machine Head* heldt fram frå dei to førre albuma og har vorte det mest kjende albumet til bandet. Det nådde førsteplassen i Storbritannia og sjuandeplassen i USA, og inneheld songar som vart konsertklassikarar, som «Highway Star», «Space Truckin'», «Lazy» og «Smoke on the Water», som Deep Purple er mest kjend for. Deep Purple heldt fram å turnere og spele inn musikk i eit forrykande tempo. Då *Machine Head* vart spelt inn hadde gruppa berre vore saman i tre og eit halvt år, men det var likevel det sjuande albumet deira. Samstundes gjorde bandet fire turnear i Nord-Amerika i 1972 og ein turne i Japan som førte til det doble konsertalbumet *[[Made in Japan]]*. Opphavleg var dette konsertalbumet berre meint for Japan, men vart gjeven ut verda over og vart ein stor hit. Det er framleis eit av dei mest populære og bestseljande konsertopptaka i rockehistoria.

Den klassiske Deep Purple Mark II-besetninga heldt fram arbeidet og gav ut albumet *[[Who Do We Think We Are]]* (1973), med hitsingelen «Woman from Tokyo». Hardkjøret byrja derimot å gjere seg merkande. På mange måtar hadde bandet vorte offer for sin eigen suksess. Etter suksessen med *Machine Head* og *Made in Japan*, i tillegg til *Who Do We Think We Are*, var dei eit av dei heitaste banda i 1973 i USA. Ian Gillan innrømde i 1984 at bandet vart pressa av managementet sitt for å få albumet ut så raskt som mogeleg å dra ut på turne, medan dei i røynda hadde trengt ein pause. Dei dårlege kjenslene førte til at Gillan, etterfølgd av Glover, slutta i bandet etter den andre turneen deira i Japan sommaren 1973 på grunn av usemjer med Blackmore.
 
Bandet hyrte først inn bassist og vokalist Glenn Hughes, tidlegare i Trapeze. I følgje Ian Paice hadde Glover fortalt han og Lord at han ønskte å forlate bandet nokre månader før han drog, så dei hadde alt byrja å følgje med på Trapeze-konsertane. Etter dei hadde fått inn Hughes, diskuterte dei om dei skulle halde fram som eit firemannsband, med Hughes på bass og vokal. I følgje Hughes vart han overtalt til å bli med i bandet fordi dei skulle ta inn Paul Rodgers frå Free som medvokalist, men no hadde Rodgers alt starta Bad Company. I staden leita dei etter nye vokalistar og tok til slutt inn David Coverdale, ein ukjend songar frå Saltburn i Nordaust-England, hovudsakleg fordi Blackmore likte den maskuline, blues-aktive stemma hans.

Denne nye besetninga heldt fram inn i 1974, og våren turnerte dei i USA med konsertar mellom anna i Madison Square Garden i New York den 13. mars, og Nassau Coliseum fire dagar seinare. Bandet spelte så på den kjende California Jam-festivalen ved Ontario Motor Speedway i California den 6. april 1974. Med over 250&nbsp;000 i publikum, spelte òg rockegigantar som Black Sabbath, Eagles, Emerson, Lake & Palmer, Earth, Wind & Fire, Seals and Crofts, Rare Earth og Black Oak Arkansas på festivalen. Delar av showet vart sendt på fjernsyn på ABC Television i USA og synte bandet for eit breiare publikum. Det første albumet til denne besetninga, *[[Burn av Deep Purple|Burn]]*, vart ein stor suksess (det andre albumet etter *Machine Head*, som nådde Topp 10 i USA), og vart etterfølgd av ein ny verdsturné. Tittelsporet «Burn», som opnar albumet, var eit bevisst forsøk av bandet på å slutte seg til progressiv rock-miljøet som var populært på denne tida med band som Yes, ELP, Genesis, Gentle Giant, etc. «Burn» var eit komplekst arrangement der alle i bandet fekk vise seg fram på instrumenta sine, særskild Blackmore med gitar inspirert av klassisk musikk. Albumet inneheldt òg vokalharmoniar av Hughes og Coverdale og element av funk og blues, ein stil som kom enno meir fram seint i 1974 med *[[Stormbringer av Deep Purple|Stormbringer]]*. Utanom tittelsporet vart fleire av songane på *Stormbringer* spelte på radio, som «Lady Double Dealer», «The Gypsy» og «Soldier of Fortune.» Blackmore mislikte offentleg albumet og dei funky soulelementa, og kalla det til og med «shoeshine music». Som følgje av dette forlet han bandet 21. juni 1975 og danna sitt eige band med Ronnie James Dio frå Elf, kalla Ritchie Blackmore's Rainbow, sidan forkorta til Rainbow etter det første albumet.

Utan Blackmore måtte Deep Purple fylle ein av dei største ledige stillingane i rockemusikken. Trass i dette nekta resten av bandet å gje seg, og mange vart overraska då dei annonserte ein erstatning for Blackmore: amerikanaren Tommy Bolin. Det finst minst to versjonar om korleis Bolin kom inn i bandet: Coverdale hevdar at det var han som tok Bolin inn på prøvespeling. «Han kom inn, tynn som ei rive, med håret farga grønt, gult og blått med fjør i. Med seg hadde han denne særs vakre kvinna frå Hawaii i ein hekla kjole utan noko anna under. Han plugga gitaren i forsterkaren og jobben var hans.» I eit intervju som opphavleg vart publisert i Melody Maker i juni 1975 hevda Bolin sjølv at han kom til ei prøvespeling etter å ha vorte anbefalt av Blackmore. Bolin hadde vore medlem av fleire band seint i 1960-åra som Denny & The Triumphs, American Standard, og Zephyr, som gav ut tre album frå 1969 til 1972. Før Deep Purple var dei mest kjende innspelingane til Bolin som studiomusikar på jazzfusionalbumet til Billy Cobham *[[Spectrum av Billy Cobham|Spectrum]]* frå 1973, og som erstatning for Joe Walsh på to James Gang-album: *[[Bang av James Gang|Bang]]* (1973) og *[[Miami av James Gang|Miami]]* (1974). Han hadde òg spelt med artistar som Dr. John, Albert King, The Good Rats, Moxy og Alphonse Mouzon, og arbeidde på det første soloalbumet sitt, *[[Teaser av Tommy Bolin|Teaser]]*, då han vart med i Deep Purple.

Det første albumet deira, *[[Come Taste the Band]]*, kom ut i oktober 1975. Trass i blanda kritikk fekk bandet inn ein ny, ekstrem funky stil i hardrocken sin. Bolin hadde stor innverknad, og etter oppfordring frå Hughes og Coverdale, utvikla gitaristen mange av songane. Seinare viste det seg at Bolin hadde store dop-problem, og etter avlyste konsertar og dårlege framføringar var bandet i fare.

### Oppløysing og soloprosjekt (1976–1984)
Slutten kom på ein turné i England den 15. mars 1976 ved Liverpool Empire Theatre. Coverdale skal ha gått av scenen i tårer og levert inn avskjeden sin, og vart fortalt at bandet han slutta i ikkje fanst lenger. Avgjersla om å legge Deep Purple ned vart teken ei stund før den siste konserten av Lord og Paice (dei siste gjenverande originale medlemmane), som ikkje hadde fortalt dette til nokon andre. Oppløysinga vart offentleggjort i juli 1976.

Seinare var Bolin akkurat ferdig med det andre soloalbumet sitt, *[[Private Eyes av Tommy Bolin|Private Eyes]]*, då tragedien skjedde den 4. desember 1976. I Miami, under ein turne som oppvarmar for Jeff Beck, vart Bolin funnen medvitslaus av kjærasten. Ho klarte ikkje å vekke han og fekk raskt kontakt med ambulansepersonell, men det var for seint. Den offisielle dødsårsaka var overdose av fleire typar narkotika. Bolin vart berre 25 år gammal.

Etter oppløysinga fekk dei fleste tidlegare og noverande medlemmane av Deep Purple suksess i fleire andre band, som Gillan, Whitesnake og Rainbow. Mange prøvde derimot å få bandet samla att, særleg når hardrocken fekk ein oppsving seint i 1970-åra og tidleg i 1980-åra. I 1980 oppstod ein turnéversjon av bandet med berre Rod Evans som tidlegare medlem av Deep Purple. Dette førte til søksmål frå dei andre medlemmane i bandet om bruken av namnet. Evans tapte saka og måtte betale $672&nbsp;000 for å ha brukt namnet utan løyve.

### Gjenforeining (1984-1994)

I april 1984, åtte år etter at Deep Purple vart oppløyst, vart den «klassiske» besetninga frå tidleg i 1970-åra gjenforeint med Gillan, Lord, Blackmore, Glover og Paice. Bandet signerte ein avtale med PolyGram, der Mercury Records gav ut albuma deira i USA, og Polydor Records i Storbritannia og andre land. Albumet *[[Perfect Strangers]]* vart spelt inn i Vermont og kom ut i oktober 1984. Det selde særs godt og nådde 5. plass i Storbritannia og 17. plass på Billboard 200 i USA med singlane og dei faste konsertsongane «Knockin' At Your Back Door» og «Perfect Strangers». Turneen som følgde, starta i Australia, så til Nord-Amerika og så til Europa på sommaren. Turneen vart ein enorm suksess. I USA selde dei meir i 1985 enn nokon annan artist utanom Bruce Springsteen. I Storbritannia spelte bandet ein konsert i Knebworth den 22. juni 1985 (med Scorpions som oppvarmar, i tillegg til UFO og Meat Loaf). Vêret var dårleg med kraftig regn og djup gjørme føre 80&nbsp;000 tilhengjarar. Konserten vart kalla «Return Of The Knebworth Fayre».

Mark II-besetninga gav så ut *[[The House of Blue Light]]* i 1987, som vart etterfølgd av ein ny verdsturne. Bandet måtte ta ein pause då Blackmore knekte fingeren sin på scenen då han kasta gitaren opp i lufta og prøvde å fange han att. Det vart gjeve ut eit konsertalbum frå turneen, *[[Nobody's Perfect av Deep Purple|Nobody's Perfect]]* (1988) som vart spelt inn under fleire konsertar. Songane var derimot stort sett basert på den kjende *Made in Japan*-setlista. I Storbritannia vart ein ny versjon av «Hush» (med Gillan på vokal) gjeven ut for å markere 20-årsjubileet til bandet. I 1989 fekk Gillan sparken då forholdet hans til Blackmore igjen surna og dei musikalske retningane deira vart for forskjellige. Opphavleg hadde bandet tenkt å hente inn frontmann i Survivor, Jimi Jamison, som erstattar for Gillan, men dette mislukkast på grunn av komplikasjonar med plateselskapet til Jamison. Til slutt, etter å ha hatt fleire profilerte songarar på prøvespel, som Brian Howe (White Spirit, Ted Nugent, Bad Company), Doug Pinnick (King's X), australske Jimmy Barnes (Cold Chisel) og John Farnham (Little River Band), Terry Brock (Strangeways, Giant) og Norman «Kal» Swann (Tytan, Lion, Bad Moon Rising), vart tidlegare Rainbow-vokalist Joe Lynn Turner rekruttert av bandet. Denne Mark V-besetninga spelte berre inn eitt album, *[[Slaves & Masters]]* (1990) og drog på ein turné. Albumet selde heller dårleg og nådde 87. plass i USA, og tilhengjarar kritiserte albumet for å ikkje vere noko anna enn eit såkalla «Deep Rainbow»-album.

Då turneen var over vart Turner tvungen ut av bandet, då Lord, Paice og Glover (og plateselskapet) ønskte Gillan attende for 25-årsjubileet. Blackmore gav under tvil etter etter å ha bede om og til slutt fått 250&nbsp;000 dollar på kontoen sin. Den klassiske besetninga spelte inn *[[The Battle Rages On]]*. Men Gillan omarbeidde mange av dei eksisterande songane på albumet. Blackmore vart rasande på det han kalla ikkje-melodiske element. I løpet av ein elles suksessrik europeisk turné, forlet Blackmore bandet i november 1993, denne gongen for godt.  Joe Satriani vart henta inn for å fullføre konsertane i Japan i desember og vart verande med bandet på sommarturneen i Europa i 1994. Han vart tilbydd permanent plass i bandet, men på grunn av platekontrakten sin kunne han ikkje dette. Bandet valde så einstemmig Dixie Dregs/Kansas-gitarist Steve Morse som erstattar for Satriani.

### Nyare tid (2002-2022): ''Bananas'', ''Rapture of the Deep'', ''Now What?!'', ''Infinite'', ''Whoosh!'' og ''Turning to Crime''
I 2003 gav den nye besetninga ut *[[Bananas av Deep Purple|Bananas]]*, det første studioalbuma deira på fem år, og byrja å turnera som støtte for dette. EMI Records nekta å forlengja kontrakten med Deep Purple, kanskje på grunn av lågare sal enn forventa. Faktisk selde *In Concert with The London Symphony Orchestra* meir enn *'Bananas*.

Bandet spelte på Live 8-konserten i Park Place (Barrie i Ontario) i juli 2005 og i oktober gav dei ut sitt neste album, *[[Rapture of the Deep]]*, som vart etterfølgd av Rapture of the Deep-turneen. Både *Bananas* og *Rapture of the Deep* vart produsert av Michael Bradford. I 2009 sa Ian Gillan «Platesalet har stadig vorte dårlegare, men folk betalar mykje for konsertbilletar.» I tillegg sa Gillan: «Eg trur ikkje lukka kjem med pengar.»

Deep Purple heldt konsertar i 48 land i 2011. The Songs That Built Rock-turneen brukte eit 38 mann stort orkester og inkludert ei framføring på O<sub>2</sub> Arena i London. Heilt fram til mai 2011 var bandmedlemmene usamde om dei skulle laga eit nytt studioalbum, fordi det eigentleg ikkje ville tena pengar lenger. Roger Glover uttalte at Deep Purple burde laga eit nytt studioalbum «sjølv om det kostar oss pengar.» Tidleg i 2011 sa David Coverdale og Glenn Hughes til VH1 at dei gjerne ville gjenforeina den tredje besetninga av bandet ved det rette høvet, til dømes ein velgjerdskonsert. Etter ei rekkje låtskrivarøkter i Europa, bestemde Deep Purple seg for å spela inn gjennom sommaren 2012, og bandet annonserte at dei ville gi ut det nye studioalbumet sitt i 2013. Steve Morse kunngjorde til det franske magasinet *Rock Hard* at det nye studioalbumet ville bli produsert av Bob Ezrin.

.
16. juli 2012 døydde medgrunnleggjaren og den tidlegare organisten deira, Jon Lord, i London, 71 år gammal. I desember 2012 uttalte Roger Glover at bandet hadde fullført arbeidet med 14 låtar til eit nytt studioalbum, og at 11 eller 12 låtar skulle vera med på det endelege albumet som skulle givast ut i 2013. 26. februar 2013 vart tittelen på det nittande studioalbumet til bandet annonsert som *[[Now What?!]]*, som vart spelt inn og miksa i Nashville i Tennessee, og gitt ut 26. april 2013. Albumet inneheld sporet «Vincent Price», kalla opp etter skodespelaren som hadde jobba med både Gillan og Glover tidlegare i karrieren.

Den 25. november 2016 annonserte Deep Purple *[[Infinite av Deep Purple|Infinite]]* som tittelen på det tjuande studioalbumet sitt, som vart sleppt 7. april 2017. Som støtte for albumet starta Deep Purple den 13. mai 2017 i Bucureşti i Romania på The Long Goodbye-turneen. Då turneen vart annonsert i desember 2016 sa Paice til nettstaden Heavyworlds at det «kan bli den siste store turneen», og la til at bandet «ikkje veit». Han skildra turneen som langvarig og sa: «Me har ikkje lagt nokon faste planar, men det er openbert at ein ikkje kan turnera på same måte som ein gjorde då ein var 21 år. Det blir vanskelegare og vanskelegare. Folk har andre ting i livet, og det tek tid. Men ein skal aldri seia aldri.» Den 3. februar 2017 sleppte Deep Purple ein videoversjon av «Time for Bedlam», det første sporet frå det nye albumet og det første nye Deep Purple-sporet på nesten fire år.

Den 29. februar 2020 vart ein ny låt, «Throw My Bones», sleppt på nettet, og det nye albumet *[[Whoosh!]]* var planlagt gitt ut i juni. Utgivinga av albumet vart seinare utsett til 7. august 2020 på grunn av covid-19-pandemien. Ei melding i *[[NME]]* meinte at albumet ikkje høyrdest ut som samtidsmusikk anno 2020, men antyda at «kanskje det er bra». Gillan stadfesta i eit intervju 4. august 2020 at han og dei andre medlemmene i Deep Purple ikkje har nokon snarlege planar om å pensjonera seg.

Den 6. oktober 2021 annonserte banda tittelen på coveralbumet *[[Turning to Crime]]*, som vart gitt ut 26. november 2021.

### Sidan 2022

I mars 2022 kunngjorde Morse at han måtte ta ein pause frå bandet etter at kona hans fekk diagnosen kreft. Bandet, som nyleg hadde vendt tilbake til liveopptredenar, heldt fram med å turnera med Simon McBride, tidlegare medlem av Sweet Savage, som vikar for Morse, som på det tidspunktet offisielt vart verande i bandet. 23. juli 2022 vart det kunngjort at Morse ville forlata bandet permanent for å kunna fokusera på å ta vare på kona si som kjempa mot kreft. Seinare i september same år vart McBride offisiell medlem av bandet.

I 2022 kunngjorde juni Gillan at bandet planlegg å jobba med sitt tjue-tredje studioalbum etter avslutninga av *Whoosh!*-turneen: «Deep Purple har booka ei skriveøkt i mars 2023, som eg trur er for å komma i gang med å tenkja på vår neste plate.»

## Ettermæle
Deep Purple er i lag med Led Zeppelin og Black Sabbath rekna som pionerar innan hardrock og heavy metal. Gruppa har påverka mange andre band, som Metallica, Queen, Aerosmith, Van Halen, Alice in Chains, Pantera, Bon Jovi, Rush, Motörhead, samt mange New Wave of British Heavy Metal-band som Iron Maiden, Judas Priest, Def Leppard, og tidlege black metal-band som Venom og King Diamond. Iron Maiden-bassist og hovudlåtskrivar Steve Harris har sagt at «tyngda» til Iron Maiden var inspirert av «Black Sabbath og Deep Purple med litt Zeppelin inni der.» Vokalist i Def Leppard, Joe Elliot, har sagt, «I 1971 var det berre tre band som gjaldt, Led Zeppelin, Black Sabbath og Deep Purple.» Black metal-pioneren King Diamond nemner Deep Purple som «det største bandet som fanst i 1970-åra». I 2000 vart Deep Purple rangert på 22. plass på lista til VH1 over dei 100 største hardrockartistane gjennom tidene.

Deep Purple gjennom Blackmore, Lord, Paice, Gillan og Glover blei tekne inn Rock and Roll Hall of Fame i 2016.
Mangelen på innlemming før dette hadde ført til ulike reaksjonar. Toto-gitaristen Steve Lukather har sagt: «Dei har sett inn Patti Smith, men ikkje Deep Purple? Kva er den første songen alle lærer å spele? [«Smoke On The Water»]...Og dei er ikkje i Rock and Roll Hall of Fame? ...Rock and Roll Hall of Fame har mista kulheita si med slike openlyse manglar» Tidlegare Guns N' Roses-gitarist Slash uttrykte overrasking og usemje med at Deep Purple ikkje var innlemma: «Lista over folk som ikkje ein gong er nominert er ufatteleg...men mest ufatteleg for meg er Deep Purple. Korleis kan ein la vere å innlemme Deep Purple?». Då Metallica-trommis Lars Ulrich vart spurt kven han kunne tenke seg å innlemma gjekk han for Deep Purple.

## Bandmedlemmar

### Noverande medlemmar
* Ian Paice – trommer 
* Roger Glover – bass 
* Ian Gillan – solovokal, munnspel, perkusjon 
* Don Airey – klaverinstrument 
* Simon McBride – gitar, korvokal 

### Tidlegare medlemmar
* Jon Lord – klaverinstrument, strykearrangement, korvokal 
* Ritchie Blackmore – gitar 
* Nick Simper – bass, korvokal 
* Rod Evans – solovokal 
* Glenn Hughes – bass, kor-og solovokal 
* David Coverdale – solo- og korvokal 
* Tommy Bolin – gitar, kor- og stundom solovokal 
* Joe Lynn Turner – solovokal 
* Joe Satriani – gitar 
* Steve Morse – gitar 

#### Turnémusikarar
* Christopher Cross – gitar 
* Randy California – guitar 
* Candice Night – korvokal 
* Nick Fyffe – bass 
* Jordan Rudess – klaverinstrument 

## Diskografi

**[[Shades of Deep Purple]]* (1968)
**[[The Book of Taliesyn]]* (1968)
**[[Deep Purple av Deep Purple|Deep Purple]]* (1969)
**[[Deep Purple in Rock]]* (1970)
**[[Fireball]]* (1971)
**[[Machine Head]]* (1972)
**[[Who Do We Think We Are]]* (1973)
**[[Burn av Deep Purple|Burn]]* (1974)
**[[Stormbringer av Deep Purple|Stormbringer]]* (1974)
**[[Come Taste the Band]]* (1975)
**[[Perfect Strangers]]* (1984)
**[[The House of Blue Light]]* (1987)
**[[Slaves and Masters]]* (1990)
**[[The Battle Rages On...]]* (1993)
**[[Purpendicular]]* (1996)
**[[Abandon]]* (1998)
**[[Bananas av Deep Purple|Bananas]]* (2003)
**[[Rapture of the Deep]]* (2005)
**[[Now What?!]]* (2013)
**[[Infinite av Deep Purple|Infinite]]* (2017)
**[[Whoosh!]]* (2020)
**[[Turning to Crime]]* (2021)
**[[=1]]* (2024)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Deep Purple|Deep Purple]]» frå ,  den 12. november 2011 og [[:en:Deep Purple|Deep Purple]]» frå , den 28. mai 2012*
 

### Engelsk bibliografi
**Deep Purple - The Illustrated Biography*, Chris Charlesworth, Omnibus Press, 1983, ISBN 0-7119-0174-0
**Smoke on the Water: The Deep Purple Story*, Dave Thompson, ECW Press, 2004, ISBN 1-55022-618-5
**The Complete Deep Purple*, Michael Heatley, Reynolds & Hearn, 2005, ISBN 1-903111-99-4

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
* The Highway Star - alt om Deep Purple
*Classic Deep Purple 1970-1974