open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Csak a zene

**«Csak a zene»** (ungarsk for *Berre musikk*) er ein song av den ungarske musikkgruppa Depresszió frå 2014. Songen er skriven av Halász Ferenc, Ádám Hartmann, Dávid Nagy, Zoltán Kovács og Miklós Pálffy.

«Csak a zene» var eit av bidraga i A Dal 2014, den ungarske uttakinga til Eurovision Song Contest 2014 i København i Danmark.

## Kjelder
*
Hayesbreen i Coats Land

**Hayesbreen** er ein isbre i Antarktis søraust i Weddellhavet kring 27 km vest-sørvest for Dawson-Lambtonbreen. Han vart oppdaga under ein flytur med eit U.S. Navy LC-130-fly over Caird Coast den 5. november 1967, og vart kartlagt av US Geological Survey frå fotografi teken på denne tida. Han vart namngjeve av Advisory Committee on Antarctic Names etter kapteinløytnant Winston R. Hayes som var pilot på flyturen.

## Sjå òg
* isbrear i Antarktis

## Kjelder
Goldsmithbreen

**Goldsmithbreen** er ein isbre som flyt vest-nordvest gjennom Theron Mountains i Antarktis, 6&nbsp;nautiske mil sør for Tailend Nunatak. Han vart først kartlagt i 1956–57 under Commonwealth Trans-Antarctic Expedition (CTAE) og kalla opp etter Rainer Goldsmith, ein militærlege den fremre gruppa til CTAE i 1955-56.

## Kjelder
Jeffriesbreen

**Jeffriesbreen** er ein isbre mellom Lenton Bluff og Maro Cliffs, som flyt nordvestover i minst 8&nbsp;nautiske mil gjennom Theron Mountains i Antarktis. Han vart først kartlagt i 1956–57 under Commonwealth Trans-Antarctic Expedition og kalla opp etter Peter H. Jeffries, ein meteorolog i den fremre gruppa på ekspedisjonen i 1955–56.

## Kjelder
Lerchenfeldbreen

**Lerchenfeldbreen** er ein isbre som flyt vest-nordvestover mellom Bertrab Nunatak og Littlewood Nunataks. Han flyt saman med sørsida av Schweitzerbreen før dei munnar ut i enden av Vahselbukta. Han vart oppdaga av Den tyske antarktisekspedisjonen, 1911-12, under Wilhelm Filchner, som namngav breen etter Hugo Graf von und zu Lerchenfeld auf Köfering und Schönberg, som støtta ekspedisjonen økonomisk.
 
## Kjelder
Penckbreen

**Penckbreen** er ein liten isbre som flyt nordover langs vestsida av Bertrabbreen til Vahselbukta. Han vart oppdaga av Den tyske antarktisekspedisjonen i 1911-12, under Wilhelm Filchner, som namngav breen etter den tyske geografen Albrecht Penck.

## Sjå òg
* isbrear i Antarktis

## Kjelder
Posadowskybreen

**Posadowskybreen** er ein isbre som flyt til nordkysten av Bouvetøya, 1 nautisk mil (1,9&nbsp;km) aust for Kapp Circoncision. Han vart først kartlagd og vart namngjeven av Gauss-ekspedisjonen under Erich von Drygalski, som vitja øya i februar 1902.

Posadowskybreen vart kalla opp etter grev Arthur von Posadowsky-Wehner, innariksminster i Det tyske riket, som var avgjerande i å få statleg støtte til ekspedisjonen.

## Kjelder
Help Me

**«Help Me»** (engelsk for *Hjelp meg*) er ein song av den ungarske musikkgruppa Extensive. Songen er skriven av Krisztián Héjja, Máté Horvay og Attila Dolmán.

## Eurovision
### A Dal 2014
«Help Me» var eit av bidraga i A Dal 2014, den ungarske uttakinga til Eurovision Song Contest 2014 i København i Danmark.

## Bakgrunnsstoff
*
The Way I Do

**«The Way I Do»** (ungarsk for *Slik eg gjer*) er ein song av den ungarske songaren Hien, som vil verte gjeven ut i 2014. Songen er skriven av Nguyễn Thanh Hiển og Johnny K. Palmer.

## Eurovision
### A Dal 2014
«The Way I Do» er eit av bidraga i A Dal 2014, den ungarske uttakinga til Eurovision Song Contest 2014 i København i Danmark.

## Bakgrunnsstoff
*
A legnagyobb hős

***A legnagyobb hős*** (ungarsk for 'Den største helten') er eit album av den ungarske musikkgruppa HoneyBeast frå 2014.

Tittelsongen «A legnagyobb hős» var eit av bidraga i A Dal 2014, den ungarske uttakinga til Eurovision Song Contest 2014 i København i Danmark.

## Sporliste

## Kjelder
*
Catch Me av Gigi Radics

**«Catch Me»** (engelsk for *Fang meg*) er ein song av den ungarske songaren Gigi Radics som blei framført i musikkonkurransen  A Dal i 2014. Songen er skriven av Freja Blomberg, Maria Marcus og Charlie Mason.

## Eurovision
### A Dal 2014
«Catch Me» var eit av bidraga i A Dal 2014, den ungarske uttakinga til Eurovision Song Contest 2014 i København i Danmark.

## Bakgrunnsstoff
*
Egy percig sztár

**«Egy percig sztár»** (ungarsk for *Stjerne i eitt minutt*) er ein song av den ungarske songaren Ibolya Oláh frå 2014. Songen er skriven av Ibolya Oláh.

«Egy percig sztár» var eit av bidraga i A Dal 2014, den ungarske uttakinga til Eurovision Song Contest 2014 i København i Danmark.

## Kjelder
*
Recoverybreen

**Recoverybreen** er ein isbre som flyt vest langs sørsida i Shackletonkjeda i Antarktis. Han vart oppdaga frå lufta og utforska frå bakken under Commonwealth Trans-Antarctic Expedition i 1957, og fekk dette namnet fordi kjøretøya nytta under ekspedisjonen fleire gonger måtte bergast (recovery på engelsk) frå bresprekk på denne breen under kryssinga av Antarktis. Han er minst 100&nbsp;km lang og 64&nbsp;km brei ved munningen.

**Recoverystraumen**, som drenerer delar av Den austantarktiske iskappa inn i breen, er nesten 800&nbsp;km lang og gjev is til Filchnerisen i  Weddellhavet. Området inneheld fire subglasiale sjøar, og fører til at isstraumen varierer dramatisk, frå 2 til 50 meter per år. Isstraumen drenerer kring 35 milliardar tonn med vatn og is i havet kvart år, medan heile det Det austantarktiske isdekket gjev frå seg kring 57 milliardar tonn på eit år.

## Sjå òg
* Isstraum
* isbrear i Antarktis
* Isstraumar i Antarktis

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Recoverybreen|Recoverybreen]]» frå ,  den 14. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Viker kyrkje

**Viker kyrkje** i Vestre Ådal er ei langkyrkje frå 1702 i Ringerike kommune i Buskerud fylke. Dette er den eldste bevarte trekyrkja på Ringerike. Tårnet vart truleg oppført i 1721 og sakristiet i 1901.

## Kjelder
* 

## Bakgrunnsstoff
* Sigrid og Håkon Christie: Viker kirke i «Norges kirker»
* 
*
Everything av Linda Király

**«Everything»** (engelsk for *Alt*) er ein song av den amerikansk-ungarske songaren Linda Király frå 2014. Songen er skriven av Linda Király, Shannon Sanders og Tamás Király.

«Everything» var eit av bidraga i A Dal 2014, den ungarske uttakinga til Eurovision Song Contest 2014 i København i Danmark.

## Kjelder
*
This Is My Life av Musicfabrik

**«This Is My Life»** (engelsk for *Dette er mitt liv*) er ein song av den ungarske musikkgruppa Musicfabrik, skriven av László Sövegjártó, András Rozmann, Szilárd Sinka og Ákos Hegyi.

«This Is My Life» var eit av bidraga i A Dal 2014, den ungarske uttakinga til Eurovision Song Contest 2014 i København i Danmark.

## Kjelder
*
Bjørnfjell kapell

**Bjørnfjell kapell** er eit sportskapell frå 1952 i Narvik kommune, Ofoten prosti i Nordland fylke.

Byggverket er i tre og er teikna av Bjarne Romsloe. Det inneheld òg rom for overnatting. Kapellet vart reist på dugnad av Narvik kristelege ungdomsforening.

## Litteratur
* Alf Henry Rasmussen (red.): *Våre kirker - norsk kirkeleksikon*, Vanebo forlag 1993, side 164, ISBN 82-75-27022-7

## Bakgrunnsstoff
*
Reindalen i Tafjord

**Reindalen** er eit dalføre i Tafjordfjella. Reindalsseter turisthytte er sentrum i rute- og hyttenettet i Tafjordfjella. Dalføret er del av Tafjorden-Reindalen landskapsvernområde i utkanten av Reinheimen nasjonalpark.

Reindalen ligg på meir enn 700 meter over havet, men har stor furuskog mellom anna eit freda tre som er opp mot 1000 år gamalt. Omkring 1900 vart det sett opp to sager i den veglause dalen for produsere trelast av den store skogen. Plankane vart køyrt på sledeføre og deretter på løypestreng til Rødal. Trelasten var nytta til husbygging fleire stader i Norddal kommune og til ostekasser. Jacobsaga vart restaurert i 1989 av Storfjordens Venner og tilhøyrer no Ålesund-Sunnmøre Turistforening. Reindalssaga (eller Petersaga) var ferdig restaurert i 2009. 

Reindølå har via Reindalsfossen avløp til vasskraftmagasinet Zakariasvatnet.

## Kjelder
Ullerål kyrkje

**Ullerål kyrkje** er ei arbeidskyrkje i Hønefoss i Buskerud fylke. Kyrkja er bygd i to trinn, med vigsling i 1984 og 2004.

## Litteratur
* 

## Bakgrunnsstoff
* Ullerål kyrkje 
*
Schweitzerbreen

**Schweitzerbreen** er ein isbre som drenerer vest langs nordsida av Littlewood Nunataks til Vahselbukta. Lerchenfeldbreen, som går vest-nordvestover, flyt saman med den nedre delen av denne breen. Han vart oppdaga av Den tyske antarktisekspedisjonen, 1911–12, under Wilhelm Filchner. Han namngav han etter major Schweitzer, den første leiaren i Den tyske antarktisekspedisjon-selskapet.

## Kjelder
André Beauneveu

**André Beauneveu** var ein bilethoggar, bokmålar og byggmeister, aktiv i Frankrike mot slutten av 1300-talet.

## Liv og gjerning
Beauneveu vert fyrste gongen nemnd i året 1363, då han tok del i bygginga av ei kyrkje i Valenciennes, ein by som kanskje var fødestaden hans. Året etter vart han kalla til Paris av kong Karl V for å lage fleire kongelege gravminne ved Saint-Denis-klosteret.

Tidlegast i 1374 fekk Beauneveu oppdraget med å forme gravminnet over greven Ludvig II av Flandern, gravkapellet var då allereie bygt. I dag eksisterer berre ein alabastfigur av helgenen Katarina, av det som ein gong var eit omfattande biletverk.

Frå 1386 var Beauneveu i teneste hos hertugen av Berry, Jean de Valois. År 1388 vart han forflytta til Bourges, residensbyen til hertugen. Ved hoffet fekk Beauneveu posisjonen som meister for kunsten. Dermed vart det hans oppgåve å leie den kunstnariske utsmykkinga av interiøret på Mehun-sur-Yèvre-slottet. Samstundes leia han arbeidet med å forme glasmåleria og skulpturane i helgenkapellet i Bourges. Han laga i desse åra også eit framifrå illuminert bokverk som ber namnet *Psalteret til Jean de Berry*.

Truleg døydde han mellom 1400 og 1403.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:André Beauneveu|André Beauneveu]]» frå ,  den 14. desember 2013.*
Åssiden kyrkje

**Åssiden kyrkje** er ei arbeidskyrkje frå 1967 i Drammen kommune i Buskerud fylke. Kyrkja er oppført i raud teglstein og har 350 sitjeplassar i kyrkjesalen og 250 i tilstøytande sal. Kyrkjegarden er ved Åssiden kapell, om lag 1,7&nbsp;km lengre vest, nær grensa til Nedre Eiker kommune.

## Fotnotar

## Litteratur
* 
* 

## Bakgrunnsstoff
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Åssiden kirke i «Norges Kirker»
* Åssiden kirke på Kyrjkesøk
* Åssiden kyrkjelyd
* 
* Bygg uten grenser 
* Åssiden kyrkje på YouTube: https://www.youtube.com/watch?v=u3brEldVDQg
Andreas Hval

**Andreas Henriksen Hval** () var ein norsk prest og politikar for Høgre frå Norderhov i Buskerud.

Hval var son til ein gardbrukar. Sjølv vart han student i 1867 frå Nissens skole i Kristiania, tok deretter teologisk embetseksamen i 1873. Han var lærar ved Ringerikes Realskole 1869–72 og ved Aars og Voss skole i hovudstaden 1873–75. Sidan var han tilsett ved Hartvig Nissen sin jenteskule 1875–76, stiftskapellan i Hamar stift 1876–77, residerande kapellan i Sør-Odal 1877–80. Frå 1880 til han døydde var Hval fengselsprest ved Trondhjems Straffeanstalt.

Hval høyrde til den generasjonen av yngre embetsmenn i Trondheim som tok leiinga i den konservative Grundlovsforeningen i 1880-åra. Han var 2. vararepresentant til Stortinget frå krinsen Trondhjem og Levanger 1889–91, då han møtte heile 1890-sesjonen og fram til 9. mars 1891 i staden for Jacob Aall Bonnevie. Stortingsperioden 1892–94 hadde han fast plass. 1890-91 var han medlem av konstitusjonskomiteen, medan han 1892-94 var sekretær i kyrkjekomiteen. Hval skal ha vore relativt moderat i byrjinga av sitt stortingsliv, men fylgde etterkvart partiet Høgre si linje. 

Åra 1900-10 var Hval aktiv i foreiningslivet, mellom anna som sekretær og forretningsførar i Den norske kirkes presteforening.

## Kjelder
*Lindstøl, Tallak:*Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Kikert

**Kikert** (*Cicer arietinum*) er ei belgfrukt i erteblomfamilien. Dei næringsrike frøa blir mykje brukt i matlaging, mellom anna i middelhavsmat og i indisk mat. 

Ordet «kikert» kjem frå tysk *Kichererbse* som opphavleg kjem frå latin *cicer*, ei avleiing av ordet for arr, *cicatrix*, som også kan visa til ei innholing i plantar. På andre språk er kikerter mellom anna kjende som *chana* (Sør-Asia), *ceci* (italiensk) eller *garbanzo* (spansk-påverka område).

## Skildring
Kikertplanten blir tjue til femti cm høg, og har små blad på begge sider av stammen. Blomane er lyslilla. 
Dei dannar seinare ein belg som inneheld to eller tre erter. 

Kikerter veks best i subtropisk eller tropisk klima med meir enn 400 mm nedbør i året. Dei kan også dyrkast i temperert klima, men avlinga vil då bli mykje mindre. Ein dyrkar særleg kikerter i Middelhavsområdet, vest i Asia og i India. I søraustlege Tyrkia finst *[[Cicer reticulatum]]*, ein eldre, viltveksande slektning av kikerta. Ein reknar derfor med at det var her ein byrja dyrka kikerter.

## Bruk

Ein kan eta kikerter mogne eller umogne. Kikerter kan kokast, steikast, bakast, mosast, malast til mjøl (kikertmjøl eller besan) eller spirast. Ertene eigner seg både til krydra rettar som chana masala, milde rettar som hummus og søte rettar som laddu. 
Kikerter kan vera ei viktig proteinkjelde i vegetarisk mat, og molne eller moste har dei bindande eigenskapar som gjer dei til ei god eggeerstatning.

Kikerter kan mellom anna brukast til snacks, i salatar og stuingar, i bollar som falafel eller i pannekaker som farinata, cecina og socca. Kikertmjøl blir mykje brukt i ulike frityrsteikte rettar, som papadam, pakora og panelle.
I burmesisk matlaging og i Yunnan i Kina blir mjølet brukt til å laga ein type tofu.

## Kjelder

*K. Kris Hirst, «Chickpeas or Garbanzo beans (Cicer arietinum) Domestication and History», about.com
*Philologos, «Chickpeas», ON LANGUAGE, *Forward* (October 21, 2005)

----
**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Chickpea|Chickpea]]» frå , og «[[:nb:|Kikert]]» frå  den 23. august 2014.*  

## Bakgrunnsstoff
Schimperbreen

**Schimperbreen** er ein isbre aust i Herbert Mountains i Shackleton Range, som flyt nord-nordaust til Slessorbreen. Han vart fotografert frå lufta av U.S. Navy i 1967, og kartlagd i British Antarctic Survey (BAS), 1968&ndash;71. I samband med at stadnamn i området vart kalla opp etter glasiologar, kalla United Kingdom Antarctic Place-Names Committee (UK-APC) breen etter Karl Friedrich Schimper (1803–67), ein tysk botanikar som i 1835 la fram den første teorien om at det var isen under istida i Europa som var opphavet til flyttblokker.

## Kjelder
Mahadjanapada

**Mahadjanapada** (sanskrit महाजनपद, *mahājanapada*, 'stort land') er ei nemning for fleire større rike som fanst i Nord-India mellom 500- og 200-talet f.Kr., ein grunnleggjande periode i indisk historie. Samtidige buddhistiske tekstar nemnar 16 slike rike. Nokre av desse er også kjende frå vediske tekstar &mdash; dette gjeld Gandhara, Kambodja, Kuru/Pantsjala, Matsya, Kashi og Kosjala. Resten av rika &mdash; Avanti, Asjvaka, Sjurasena, Vatsa, Tsjedi, Malla, Vridji, Magadha og Anga &mdash; var nye statsdanningar. Desse var delvis danna av eldre statar og delvis av nye landområde i aust som byrja bli meir viktige.

Mahadjanapada-rika var anten monarki eller styrt som ein slags republikkar eller oligarki, danna som høvdingdøme av ein eller fleire klanar. Det fanst også ei rekkje mindre statar med liknande styresett, som Koliya-, Moriya-, Jnatrika-, Sjakya- og Littsjavi-statane. Sistnemnde fekk etterkvart svært mykje makt.

Institusjonsdanninga og den sosiale lagdelinga i denne perioden tyder på eit stabilt, landbruksbasert samfunn. I Mahadjanapada-tida blei det utvikla to ulike skriftystem, *[[brahmi]]* og *[[kharoshti]]*, som blei forløparane til ei rekkje moderne indiske skriftsystem. Ein byrja også ta i bruk myntar av kopar og sølv.

Fleire byar voks til under Mahadjanapada-tida, som storbyar, marknadsbyar og busetnader med bymur. Det blei også utvikla ei rekkje laug (*shreni*). Nokre av desse blei etterkvart til kastar.

Det fanst fleire ulike religiøse strøymingar i denne tida, typisk i mindre sekter som ajivika og carvaka. To sekter blei etterkvart til eigne religionar, buddhismen grunnlagd av Gautama Buddha, og djainismen, grunnlagd av Mahavira. Begge religionane stilte spørsmål ved dei gamle vediske normene. Dei preika begge ikkje-vald og motstand mot dyreofringar. Dei hadde system med omvandrande munkar og kloster, og gav kvinner moglegheit til å delta i desse systema.

## Tekstar
Buddhistteksten *Anguttara Nikaya* nemner dei seksten Mahadjanapada-rika fleire gonger. *Digha Nikaya* nemner tolv av dei, men utelèt fire av dei (Assaka, Avanti, Gandhara og Kamboja). *[[Tsjulla-Niddesa]]*  nemner også Kalinga og Yona, medan ho utelèt Gandhara.  Djainteksten *[[Bhagavati Sutra]]* har eit anna religiøst og geografisk fokus, og nemner desse Mahadjanapada-rika: Anga, Banga (Vanga), Magadha, Malaya, Malavaka, Accha, Vaccha, Kochcha, Padha, Ladha (Lata), Bajji (Vajji), Moli (Malla), Kasi, Kosala, Avaha og Sambhuttara. 

Panini skreiv sanskritgrammatikken sin i denne perioden, medan Yaska skreiv det etymologiske verket *Nirukta*. Talemåla i Mahadjanapada-rika  var stort sett prakritspråk.

## Bakgrunnsstoff

## Kjelder

*«India», *Encyclopædia Britannica*. Encyclopædia Britannica Ultimate Reference Suite.  Chicago: Encyclopædia Britannica, 2011.


**Delar av denne artikkelen bygger på «[[:en:Mahajanapada|Mahajanapada]]» frå ,  den 14. desember 2013.*
Anga

**Anga** (sanskrit , IAST **) er eit historisk område nordaust i Sør-Asia. Det var eit viktig rike på 500-talet f.Kr. før det blei teke over av Magadha i same hundreåret.

Anga er eit av dei «seksten store rika» som er nemnde i buddhistiske tekstar som *[[Anguttara Nikaya]]*. Det er også nemnd i djaintekstar som *[[Vyakhyaprajnapti]]*, og i hinduverket *Mahabharata*.

I følgje informasjon frå *Mahabharata* låg riket i eit område som i dag tilhøyrer delstatane Bihar og Jharkhand i India, seinare også delar av Bengal. Elva Champa (dagens Chandan) danna grensa mot Magadha i vest medan nordgrensa var danna av elva Koshi.

Hovudstaden i riket var Champa (*campā*). Byen låg på høgresida av elva Ganges nær samanrenninga med Champa. han var ei tid særs rik, og var ein av seks viktige byar i Oldtids-India (Digha Nikaya). Bhagalpur i Bihar blir ofte identifisert som staden Champa låg, og omfattar to landsbyar kalla «Champa-nagara» og «Champa-pura».

Ifølgje *[[Mahabharata]]* blei ein av pesonane i verket, Karna, utropt til konge av Anga av herskaren Duryodhana.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Anga|Anga]]» frå ,  den 9. februar 2015.*
Marleik

﻿**Marleik** er ein knoll av mergel (kalkhaldig leire) i kvartære leirer. Marleikaer har rund eller avlang, ofte eigendommeleg form og inneheld ofte fossil (fisk eller skjel). Marleikar er ein form for konkresjonar danna ved utfelling av kalsiumkarbonat omkring rotnande dyrerestar. 

Dei finst mange stader i Noreg, men er mest vanleg på Austlandet, i Romsdalen, i Trøndelag og i Nordland.

## Kjelder
*Marleik. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 1. desember 2013 frå http://snl.no/marleik.
Skoger kyrkje

**Skoger kyrkje** eller **Skoger nye kyrkje** er ei langkyrkje i upussa tegl i Drammen kommune i Buskerud fylke. Ho avløyste Skoger gamle kyrkje, som er den eldste kyrkja i Drammen.

Kyrkjegarden er stor og vart utvida i 2011–12.

## Bilete frå kyrkja

Fil:Skoger_kirke_koret.jpg|Altarpartiet
Fil:Skoger_kirke_Christi_Daab_detalj.jpg|Detalj altarbilete
Fil:Skoger_kirke_kirkeskip orgel.jpg|Mot orgelgalleriet
Fil:Skoger_kirke_cembalo.jpg|Cembalo
Fil:Skoger kirke 2018 (3).jpg|Kyrkja frå sida
Fil:Skoger kirke 2018 (1).jpg|Kyrkja frå baksida


## Litteratur
* 
* 
* 

## Bakgrunnsstoff
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Skoger kirke i «Norges Kirker
* Drammen kyrkjelege fellesråd om kyrkja
* Drammen kyrkjelege fellesråd om kyrkjegarden
* 
* Kirkeliv i Skoger 1885 – 1940
*
Mandal guttekorps

**Mandal Guttekorps** er eit korps som held til i Mandal. Det har om lag 130 musikarar i alderen 9 til 19 år.

## Historie
Korpset vart stifta i 1909 av organist Lars Heggen. I 2009 feira korpset 100-årsjubileum, og det vart markert med fleire ulike arrangement.  Eit av høgdepunkta var ein jubileumskonsert der det var eit utdrag frå korpsets historie og musikk. Korpset framførte blant anna «Guttene kommer» som var korpsets aller første nummer for 100 år sidan og marsjen «100 Rubiner» som vart komponert av den tidlegare dirigenten Alf Willy Vestergren til 100-årsjubileet. Korpset har eit venskapskorps i Tyskland som heiter Knabenmusik Meersburg.

## Korpset no for tida
Korpset har dei siste åra hatt rundt 120 medlemmar fordelt på rekruttar, drillrekruttar, juniorkorps, juniordrill, A-korps og A-drill. Alle avdelingar i korpset har fokus på både det musikalske og sosiale. I løpet av året vert det arrangert mange konsertar og turar. A-korpset reiser på utanlandsturar anna kvart år. Korpset har kvar sommar sidan 1985 arrangert ein skulekorpsfestival for korps saman med Blomdalen Jentekorps. Denne festivalen heiter Mandal Skolekorpsfestival. Først vart den berre arrangert annan kvart år, men frå 2009 blir den arrangert kvar sommar.

Fatjon Dakaj er no musikalsk leiar og dirigent for A-korpset og juniorkorpset. Irene Lande har ansvaret for drillen. Leiar for styret i Mandal guttekorps er Merete Aanensen, nestleiar er Bernt Rølland.

## Kjelder

*Mandal guttekorps (mandalguttekorps.no)
*Mandalsfestivalen (mandalkorpsfestival.no)

## Bakgrunnsstoff
*Nettstaden til Mandal guttekorps
*Nettstaden til Mandalsfestivalen
* Katalog til arkiv etter Mandal guttekorps hjå Statsarkivet i Kristiansand
Melanokratisk

**Melanokratisk** er eit omgrep i geologien som tyder mørkfarga. Det vert nytta om om magmatiske bergartar som er rike på mørke mineral. *Mesokratiske bergartar* har omtrent like mykje mørke og lyse bestanddelar, medan *leukokratiske bergarter* hovudsakleg består av lyse mineral. 

## Sjå òg
* felsisk
* femisk

## Kjelder
*Melanokratisk. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 1. desember 2013 frå http://snl.no/melanokratisk.
Mergel

**Mergel** er ei kalkhaldig leire. Han inneheld vanlegvis 25–75 % kalsiumkarbonat. Han kan innehalde dolomitt i staden for kalsiumkarbonat. Mergel vart tidlegare brukt som jordforbetringsmiddel for å tilføre nyttevekstane kalsium. Dette vart kalla *mergling*.

## Kjelder
*Mergel. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 1. desember 2013 frå http://snl.no/mergel.
Mjøskalk

**Mjøskalk** eller **mjøskalkstein** er ein kalkstein frå ordovicium frå den nordlege delen av Oslofeltet. Han inneheld nokre av dei eldste korallreva i verda. Kalken er både finkorna og tett, og har ein farge som varierer frå grå til mørk grå avhengig av grafittinnhaldet (organisk materiale). Mjøskalken er delvis særs rein (opptil 96 % kalk), og mellom anna dolomitt, kvarts, feltspat og kloritt.

Han vert broten på Toten og ved Furuberget, nord for Hamar. Innhaldet av forureinande komponentar gjer at bruken av mjøskalk (gjennom kalkbrenning) berre avgrensar seg som miljøkalk, til jordbruket og celluloseindustrien, sjølv om han tradisjonelt sett òg har blitt brukt som bygningsstein og til finpukk. 

Kalksteinen er kalla opp etter Mjøsa og namnet vart innført i 1908 av Johan Kiær, som var professor i paleonotologi og historisk geologi ved Universitetet i Oslo. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Mjøskalk|Mjøskalk]]» frå ,  den 15. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


*Mjøskalk. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 1. desember 2013 frå http://snl.no/mj%C3%B8skalk.
Mo i geologi

Ein **mo** er ei landskapsform som er danna under istider der sand og grus vert avsett i havet føre kanten av isen, der isen vart liggande i ro ei stund under tilbaketrekkinga. 

I Noreg finn ein dei fleste moane Romerike sør for Mjøsa, Eggemoen sør for Randsfjorden, Geiteryggen ved Skien, sandterrassane føre Eidfjordvatnet i Hardanger og Høybuktmoen ved Kirkenes.

## Kjelder
*Bryhni, Inge. (14. februar 2009). Mo: geologi. I Store norske leksikon. Henta 1. desember 2013 frå http://snl.no/mo%2Fgeologi.
Metasomatose

**Metasomatose** er ei kjemisk omvandling av ein bergart ved stoffutveksling, der einskilde stoff i den opphavlege bergarten blir heilt eller delvis fjerna og erstatta av tilført stoff utanfrå. Temperatur og trykk, i tillegg til dei kjemiske komponentane som er med i prosessen, er avgjerande for kva slags nye mineral som erstattar dei gamle. 

Dei nye kjemiske stoffa kan tilførast i pneumatolytisk (i gassform) eller hydrotermalt (i væsker). 

Dei metasomatiske prosessane er særskild vanlege i område kring magmatiske intrusjonar, særleg i granittar. Kalksteinar er særleg utsette for metasomatose, og mykje verdifull malm har oppstått ved slik metasomatose, som kopar, vismut, sink, bly, sølv og jarn (skarnmalm). Ein finn fleire skarnførekomstar i Oslo- og Arendalsfeltet i Noreg. 

Granittisering, fenittisering og greisdanning er andre døme på metasomatiske prosessar. 

## Sjå òg
*Hydrotermal
*Malmskaping
*Greisen
*Skarn
*Hornfels
*Pneumatolyse

## Kjelder
*Raade, Gunnar. (14. februar 2009). Metasomatose. I Store norske leksikon. Henta 1. desember 2013 frå http://snl.no/metasomatose.
Miarolittisk

**Miarolittisk** er eit omgrep nytta i geologi om ein magmatisk bergart, til dømes ein granitt, som inneheld små uregelmessige holrom (druserom) med krystall av dei bergartsdannande minerala. Holroma kjem av høgt gassinnhald ved størkinga.

## Kjelder
*Miarolittisk. (14. februar 2009). I Store norske leksikon. Henta 1. desember 2013 frå http://snl.no/miarolittisk.
Játssz még jazzgitár

**«Játssz még jazzgitár»** (ungarsk for *Spel meir jazzgitar*) er ein song av den ungarske musikkgruppa Mystery Gang, som vil verte gjeven ut i 2014. Songen er skriven av Péter Egri.

## Eurovision
### A Dal 2014
«Játssz még jazzgitár» er eit av bidraga i A Dal 2014, den ungarske uttakinga til Eurovision Song Contest 2014 i København i Danmark.

## Bakgrunnsstoff
*
Minden mosoly

**«Minden mosoly»** er ein song av den ungarske songaren Noémi Takács frå 2014. Songen er skriven av Géza Demeter og Gábor Bruzsa.

«Minden mosoly» var eit av bidraga i A Dal 2014, den ungarske uttakinga til Eurovision Song Contest 2014 i København i Danmark.

## Kjelder
*
Ole Scheistrøen

**Ole Olsen Scheistrøen** () var ein norsk byggmeister og arkitekt. Han hadde ikkje formell utdanning som arkitekt.

Scheistrøen teikna og bygde rundt 50 norske kyrkjer og reiste 12 etter teikningar av andre arkitektar, av desse seks av Jacob Wilhelm Nordan.

## Kjelder
**[[Norsk kunstnerleksikon]]*, bind 3, N-So, Oslo: Universitetsforlaget 1986, Ole Olsen Scheistrøen side 462-463 digital utgåve

## Bakgrunnsstoff
Johannes VIII Palaiologos

**Johannes VIII Palaiologos** (gresk: Ίωάννης Η' Παλαιολόγος, Iōannēs VIII Palaiologos), () var den nest siste keisaren i det bysantinske riket. Han regjerte frn 1425 til 1448.

Johannes, som var fødd og døydde i Konstantinopel, tok over som romersk keisar då faren, Manuel II Palaiologos, døydde. Regjeringstida til Johannes vart sterkt prega av den akutte trusselen frå tyrkarane. For å få hjelp mot dei overmektige tyrkarane reiste han i 1439 til kyrkjemøtet i Firenze; Ferrara-Firenze-konsiliet. Der skreiv han under på ein union mellom den gresk-ortodokse kyrkja og den katolske kyrkja. Heime i Bysants vekte unionsavtalen einast protestar og splitting. Osmanarane utvida velde sitt meir og meir, så då Johannes døydde var det einast restar att av det bysantinske riket; Morea, Konstantinopel med omland, samt spreidde stader i Grekenland.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Johannes VIII Palaiologos|Johannes VIII Palaiologos]]» frå ,  den 15. desember 2013.*
Skoger gamle kyrkje

**Skoger gamle kyrkje** er ei langkyrkje av stein i Drammen kommune i Buskerud fylke. Kyrkja er truleg oppgført tidleg på 1200-talet. (Tømmeret i taket skal vere felt i perioden 1192–1218.)

Kyrkja vart avløyst av Skoger nye kyrkje i 1886, men har vorte halde ved like og vert nytta ved spesielle høve, t.d. årvisse olsokgudstenester.

## Bilete frå kyrkja

Fil:Altertavlen_Skoger_gamle_kirke.jpg|Altartavla frå 1631
Fil:Talerstol Skoger gamle kirke.jpg|Preikestolen
Fil:D%C3%B8pefont_Skoger_gamle_kirke.jpg|Døypefonten
Fil:Kavalerigruppe_Skoger_gamle_kirke.jpg|Kalvariegruppe
Fil:Orgel skip Skoger gamle kirke.jpg|Orgel og kyrkjeskip


## Kjelder
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Skoger gamle kirke i «Norges kirker»
* Kyrkjesøk
### Fotnotar

## Bakgrunnsstoff
* 
* 
* 
* 
* Drammen kyrkjelege fellesråd
* Terra Buskerud
* Ivar Vik: Kirkeliv i Skoger 1885–1940
*
Tangen kyrkje i Drammen

**Tangen kyrkje** er ei langkyrkje frå 1854 i Drammen kommune i Buskerud fylke. 
Ho er bygga i mur, og avløyste ei tømra krosskyrkje frå 1696. Kyrkja fekk eit tilbygg med kyrkjelydssal og peisestove i 1992.

Kyrkjegarden ligg om lag ein kilometer frå kyrkja.

## Kjelder

## Litteratur
* 

## Bakgrunnsstoff
* Tangen kirke ved kirken.no
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Tangen kirke i «Norges kirker»
* Tunsberg bispedømme
* 
* Tangen kyrkjelyd om kyrkja
* Tangen kyrkjelyd om kyrkjegarden
*
Nissedal kyrkje

**Nissedal kyrkje** er ei krosskyrkje i Nissedal kommune og sokn i Øvre Telemark prosti i Telemark. Byggverket frå 1764 er i tre og har 270 sitjeplassar.

Det har truleg stått ei mellomalderkyrkje på same plassen og altartavla og altarbordet frå 1600-talet er sannsynlegvis frå denne kyrkja. Kyrkja har òg ein omsydd messehakel frå før reformasjonen i 1537.

## Referansar

## Litteratur
* 
* 

## Bakgrunnsstoff
*
Slessorbreen

**Slessorbreen** er ein isbre som er minst 120&nbsp;km lang og 80&nbsp;km brei, og som flyt vest og ut i Filchnerisen nord for Shackletonkjeda. Han vart oppdaga frå lufta og kartlagt under Commonwealth Trans-Antarctic Expedition (CTAE) i 1956. Han vart namngjeve av CTAE etter marskalk sir John Slessor i RAF, som var styreleiar på ekspedisjonskomiteen.

## Sjå òg
* Isstraum
* isbrear i Antarktis
* Isstraumar i Antarktis

## Kjelder
*
Strattonbreen

**Strattonbreen** er ein isbre 20 nautiske mil (37&nbsp;km) lang, som flyt nord frå Pointer Nunatak og så nordvest nord for Mount Weston i Shackletonkjeda. Han vart først kartlagt i 1957 under Commonwealth Trans-Antarctic Expedition og kalla opp etter David G. Stratton, som var landmålar og nestleiar for gruppa frå Commonwealth Trans-Antarctic Expedition som kryssa Antarktis i 1956-58.

## Kjelder
Weldonbreen

**Weldonbreen** er ein isbre som flyt ut i den søraustlege delen av Weddellhavet kring 30&nbsp;nautiske mil (60&nbsp;km) vest-sørvest for Hayesbreen. Isbreen vart oppdaga ein rekognoseringstur med eit LC-130-fly frå U.S. Navy over kysten av Coats Land, 5. november 1967, og vart kartlagt av US Geological Survey (USGS) frå fotografi tekne på den tida. Han vart namngjeve av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Don W. Weldon i US Navy, fotograf på denne flyturen.

## Kjelder
Haug kyrkje i Ringerike

**Haug kyrkje** er ei langkyrkje frå 1200-talet i Haugsbygd i Ringerike kommune i Buskerud fylke. Kyrkja var svært forfallen på 1600-talet, men vart restaurert og utvida i 1712. Ho fekk si noverande ytre framtoning ved ei utdiving i 1878. Interiøret vart restaurert i 1962–63.

## Litteratur
* 

## Bakgrunnsstoff
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Haug kirke i «Norges kirker»
* 
*
Vibeke Skofterud

**Vibeke Westbye Skofterud** () var ein norsk langrennar frå Slitu i Eidsberg kommune i Østfold. Ho vart olympisk meister i stafett med Noreg i 2010 og vart verdsmeister i stafett både i 2005 og 2011. I alt vann ho fem medaljar med Noreg i stafettar under ulike ski-VM og vinter-OL. Skofterud var medlem av Slitu Idrettsforening. I 2002 vart ho norsk meister i sprint-øvinga.

## Aktiv
Skofterud fekk sitt internasjonale gjennombrot i OL-sesongen 2002, med di ho i Cogne 8. desember 2001 vart nummer tre på 5 km i klassisk stil. Gjennom tolv sesongar, 2002 til 2013, oppnådde ho tolv pallplasseringar etter individuelle verdscuprenn, men gjekk aldri heilt til topps. Derimot var ho i tida 2001-12 med på å vinne 17 stafettevlingar i verdscupen.

Under Ski-VM 2003 i Val di Fiemme gjekk Skofterud på ankeretappen Noreg inn til sølvmedalje i 4 x 5 km stafett, 32 sekundar bakom det tyske laget. To år seinare var ho flytta over til startetappen då Noregs stafettlag vann VM-gullet, åtte sekundar føre Russland. Skofterud gjekk same etappen under Ski-VM 2007, der ho fekk ein medalje av den valøren ho mangla, ein bronsemedalje.

Skofterud vart olympisk meister i 4 x 5 km stafett under Vinter-OL 2010 i Vancouver og verdsmeister i same øvinga under Ski-VM 2011 i Oslo. Begge gongane gjekk ho fyrsteetappen på Noregs lag, som ved begge høva elles bestod av Therese Johaug, Kristin Størmer Steira og Marit Bjørgen.

I 2012 vann Skofterud kvinneklassa i Vasaloppet, som første norske kvinne, og sette ny løyperekord med 4.08,24.

### Medaljar og besteplasseringar i internasjonale meisterskap
*Ski-VM 2001 i Lahti: Nr 16 på sprinten
*Vinter-OL 2002 i Salt Lake City: Nr 8 på 30 km
*Ski-VM 2003 i Val di Fiemme: Nr 13 på 10 km. Sølvmedalje i 4 x 5 km stafett
*Ski-VM 2005 i Oberstdorf: Nr 16 på 15 km. Gullmedalje i 4 x 5 km stafett
*Ski-VM 2007 i Sapporo: Nr 13 på 15 km. Bronsemedalje i 4 x 5 km stafett
*Vinter-OL 2010 i Vancouver: Gullmedalje i 4 x 5 km stafett
*Ski-VM 2011 i Oslo: Nr 6 på 30 km. Gullmedalje i 4 x 5 km stafett

### Medaljar og besteplasseringar i noregsmeisterskap
*Ski-NM 2001: Bronsemedalje på 30 km i Steinkjer 
*Ski-NM 2002: Gullmedalje på sprinten på Høydalsmo
*Ski-NM 2003: Bronsemedalje på sprinten i Molde
*Ski-NM 2004: 
*Ski-NM 2005: Nr 4 på 10 km på Lillehammer
*Ski-NM 2006: Nr 4 på 15 km på Kongsberg
*Ski-NM 2007:
*Ski-NM 2008: Sølvmedalje på 10 km i Trondheim
*Ski-NM 2009: Bronsemedalje på 10 km på Gjøvik
*Ski-NM 2010: Nr 4 på 10 km i Stokke
*Ski-NM 2011: Bronsemedalje på 10 km i Steinkjer 

Skofterud omkom i ei ulukke med vasskuter ved Tromøya i Arendal kommune.
 
## Kjelder
**Sportsboken*, aktuelle årgangar
Academybreen

**Academybreen** er ein stor isbre i Antarktis i Pensacolafjella, som drenerer nordvestover mellom Patuxent Range og Neptune Range og ut i Foundationstraumen.

Han vart kartlagt av USGS frå landmålingar og flyfoto tekne av US Navy i 1956-66, og vart namngjeven av US-ACAN etter National Academy of Sciences som spelte ei viktig rolle i planlegginga av det amerikanske prosjektet i Antarktis.

## Sjå òg
* isbrear i Antarktis

## Kjelder
*
Strømsø kyrkje

**Strømsø kyrkje**  (i si tid kalla **Hellige Kors kirke**) er ei krosskyrkje frå 1667 i Drammen by i Buskerud fylke. Frå 1839 til 1843 var det storvøle på kyrkja under leiing av Christian Heinrich Grosch. Mykje av interiøret og inventaret vart fornya den gongen.

På kyrkjegarden står eit gravkapell.

## Bakgrunnsstoff
* 
* 
* 
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Strømsø kirke i «Norges Kirker»
* Strømso kyrkjelyd om kyrkja, kyrkjegarden og gravkapellet
* 
* 

## Fotnotar
Romsonden Yutu

**Yutu** (kinesisk for 'Jadekaninen', ein mytologisk figur) er eit kinesisk umanna forskingskøyretøy som landa på månen  15. desember 2013. Det var med det den fyrste mjuklandinga på månen sidan 1976 og det fyrste månekøyretøyet etter sovjetiske Lunokhod 2. Yutu er ein del av Chang'e 3-ferda og veg 120 kg.

## Kjelder
* ''China's Jade Rabbit rover rolls on to Moon's surface''
Chambersbreen

**Chambersbreen** er ein isbre i Forrestal Range i Pensacolafjella, som drenerer aust frå Mount Lechner og Kent Gap, ved samløpet mellom Saratoga Table og Lexington Table, og ut i Support Force-breen. Han vart oppdaga og fotografert den 13. januar 1956 på ein transkontinental patruleflytur under U.S. Navy sin Operasjon Deep Freeze I frå McMurdo Sound til nærleiken av Weddellhavet og attende. Han vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names etter kaptein Washington I. Chambers i US Navy, ein av pionerane i utviklinga av flykatapultar for skip.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Chambers Glacier|Chambers Glacier]]» frå ,  den 15. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene: 
* *
Childsbreen

**Childsbreen** er ein isbre i Neptune Range i Pensacolafjella, som drenerer vestover frå Roderick Valley og ut i Foundationstraumen. Han vart kartlagt av US Geological Survey frå landmålingar og frå flyfoto tekne av U.S. Navy i 1956–66, og vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names etter John H. Childs, ein bygningssnekkar ved Ellsworth-basen, vinteren 1958.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Childs Glacier|Childs Glacier]]» frå ,  den 15. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene: 
* *
Edgebreen

**Edgebreen** er ein liten klippeaktig isbre som drenerer nordover og ut i Davis Valley nordaust i Dufek Massif i Pensacolafjella. Han vart kartlagt av US Geological Survey frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy i 1956–66, og vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names etter Joseph L. Edge, ein fotograf i U.S. Navy-skvadron VX-6 på Operasjon Deep Freeze 1963 og 1964.

## Kjelder
Jaburgbreen

**Jaburgbreen** er ein brei isbre som drenerer vestover mellom Dufek Massif og Cordiner Peaks i Pensacolafjella i Antarktis. Han vart kartlagt av US Geological Survey frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy i 1956–66, og vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names etter løytnant Conrad J. Jaburg i US Navy, ein helikopterpilot ved Ellsworth-basen vinteren 1957.

## Kjelder
Kovacsbreen

**Kovacsbreen** er ein isbre ved søraustsida av Lexington Table, som flyt aust-nordaust og inn i Support Force-breen i Forrestal Range i Pensacolafjella. Han vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) i 1979 etter Austin Kovacs, leiaren for ei landmålingsgruppe for US Antarctic Research Program i 1973-74 i området. Han arbeidde òg i McMurdo Sound-området.

## Kjelder
Aaronbreen

**Aaronbreen** er ein 7,5 km lang isbre i Antarktis som flyt mellom Janulis Spur og Gray Spur i Thiel Mountains. Namnet vart foreslått av Peter Bermel og Arthur B. Ford, som i lag leia gruppa frå U.S. Geological Survey (USGS) som vitja Thiel Mountains frå 1960 til 1961. Han vart kalla opp etter Johm M. Aaron, ein geolog frå USGS og som i y1960&ndash;61 og 1961–62 field parties to the Thiel Mountains.

## Sjå òg
* Isbrear i Antarktis

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Aaron Glacier|Aaron Glacier]]» frå ,  den 15. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Ahrnsbrakbreen

**Ahrnsbrakbreen** er ein isbre i Enterprise Hills i Heritage Range, som flyt nord mellom Sutton Peak og Shoemaker Peak til samløpet med den nedre enden av Unionbreen. Han vart kartlagt av US Geological Survey frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy i 1961&ndash;66, og vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names etter William F. Ahrnsbrak av US Antarctic Research Program, ein glasiolog ved Palmer-stasjonen i 1965.

## Kjelder
Acostabreen

**Acostabreen** er ein isbre kring 3,5&nbsp;km lang som flyt nord frå Thurston Island like aust for Dyer Point. Han vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Alex V. Acosta frå US Geological Survey (USGS) ved Flaggstaff i Arizona. Han var data- og grafikkspesialist som var ein del av USGS-laget som kompilerte 1&nbsp;5&nbsp;000&nbsp;000-skala satelittbiletekart av Antarktis og Siple Coast-området i 1990-åra.

## Kjelder
Alfred Eder

**Alfred Eder** () er ein austerriksk tidlegare skiskyttar frå Piesendorf i forbundslandet Salzburg, som i perioden 1976-94 deltok i seks påfølgjande vinter-OL. Han vann to individuelle VM-medaljar i løpet av karrieren, begge i bronse. Sonen Simon Eder har delteke internasjonalt i skiskyting i fleire sesongar.

## Aktiv
Eder deltok i vinter-OL 1976 på austerriksk heimegrunn, utan å kunne gjere seg gjeldande høgt oppe på resultatlistene. Frå 1978 byrja han i enkeltrenn å hevde seg mot dei beste skiskyttarane i verda, men hans internasjonale gjennombrot kom fyrst i 1983 då han tok bronsemedaljen på 10&nbsp;km under VM i Antholz. Tre år seinare vann han i Oslo si andre VM-bronse, då på normaldistansen over 20&nbsp;km.

I sin beste sesong i verdscup-turneringa, 1985, vart han nummer fire. Han la opp i 1995, etter å ha delteke i 20 internasjonale meisterskap på rad.

### Medaljar og besteplasseringar i internasjonale meisterskap
*VM i skiskyting 1978 i Hochfilzen: Nr 11 på 10&nbsp;km 
*VM i skiskyting 1979 i Ruhpolding: Nr 8 på 10&nbsp;km
*VM i skiskyting 1981 i Lahti: Nr 14 på 10&nbsp;km
*VM i skiskyting 1983 i Antholz: Bronsemedalje på 10&nbsp;km
*VM i skiskyting 1985 i Ruhpolding: Nr 4 på 10&nbsp;km
*VM i skiskyting 1986 i Oslo: Bronsemedalje på 20&nbsp;km
*Vinter-OL 1988 i Calgary: Nr 4 i stafett
*VM i skiskyting 1989 i Feistritz: Nr 9 på 20&nbsp;km
*VM i skiskyting 1990 i Oslo: Nr 12 på 10&nbsp;km
*VM i skiskyting 1991 i Lahti: Nr 18 på 20&nbsp;km
*Vinter-OL 1994 på Lillehammer: Nr 10 på 20&nbsp;km

## Kjelder

**Sportsboken*, aktuelle årgangar
**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Alfred Eder|Alfred Eder]]» frå ,  den 15. desember 2013.*
Arapyabreen

**Arapyabreen**  er ein 11,4&nbsp;km lang og 5&nbsp;km brei isbre på austsida av dei sentrale Sentinel Range i Ellsworth Mountains i Antarktis, som ligg sør for Youngbreen. Han flyt sørover langs vestsida av Barnes Ridge og aust for Chapman Peak og flyt saman med Ellenbreen sørvest for Mount Besch.

Isbreen er kalla opp etter feriestaden Arapja søraust i Bulgaria.

## Kjelder

* Bulgarsk antarktisk stadnamnregister.  Antarctic Place-names Commission. (detaljar på bulgarsk, grunnleggande data  på engelsk)
* SCAR Composite Gazetteer of Antarctica.
Asterbreen

**Asterbreen** er ein isbre i Antarktis som heller ned austsida av Craddock Massif og flyt mellom Elfring Peak og Willis Ridge ut i Thomasbreen i Sentinel Range i Ellsworth Mountains. Han vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names i 2006, etter Richard C. Aster, ein professor i geofysikk ved New Mexico Institute of Mining and Technology, som var involvert i vulkanologiske studiar ved vulkanobservatoriet ved Mount Erebus på Ross Island.

## Sjå òg
* isbrear i Antarktis

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Asterbreen|Asterbreen]]» frå ,  den 15. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
MacNamarabreen

**MacNamarabreen** er ein isbre i Patuxent Range i Pensacolafjella, som drenerer nordaustover mellom Thomas og Anderson Hills til Foundationstraumen. Han vart kartlagt av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy i 1956-66. Han vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter Edlen E. MacNamara, som var utvekslingsforskar frå US Antarctic Research Program (USARP) ved  Molodjozjnaja-stasjonen vinteren 1967.

## Kjelder
San Martin-breen

**San Martin-breen** er ein brei isbre som flyt vestover og kryssar Argentina Range i Pensacolafjella. Han vart kartlagt av US Geological Survey (USGS) frå landmålingar og flyfoto tekne av U.S. Navy i 1956-67. Han vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (US-ACAN) etter den argentinske isbrytaren «General San Martín», som førte den første gruppa til General Belgrano-stasjonen på Filchnerisen i 1954-55 og sidan hadde mange turar i området.

Breen ligg nær Belgrano II-basen.

## Kjelder
Balishbreen

**Balishbreen** er ein isbre, 18&nbsp;nautiske mil lang, som flyt nord frå Soholt Peaks til Splettstoesserbreen like nordaust for Springer Peak i Heritage Range i Ellsworth Mountains. Han vart kartlagt av US Geological Survey frå landmålingar og frå flyfoto tekne av U.S. Navy i 1961–66, og vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names etter offiser Daniel Balish, nestkommanderande i U.S. Navy-skvadron VX-6 under Operasjon Deep Freeze 1965, og befalshavande i 1967.

## Kjelder
Bearmanbreen

**Bearmanbreen** er ein isbre som startar like ved Mount Howell sentralt på Thurston Island. Isbreen flyt ut sør i Schwartz Cove på sørsida av øya. Han vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names etter F.O. Bearman, fotograf i den austlege gruppa under U.S. Navy Operasjon Highjump, som tok flyfoto av denne breen og nærliggande kyststrok, 1946–47.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bearman Glacier|Bearman Glacier]]» frå ,  den 15. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene: *
*
Bellisimebreen

**Bellisimebreen** er ein isbre kring 4&nbsp;nautiske mil lang som flyt sør frå Thurston Island aust for Myersbreen. Han vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names etter Lynda B. Bellisime i US Geological Survey (USGS) som del av USGS-laget som kompilerte 1&nbsp;5&nbsp;000&nbsp;000-skala kart basert på Advanced Very High Resolution Radiometer i Antarktis av Siple Coast-området i 1990-åra.

## Kjelder
Franz Klammer

**Franz Klammer** () er ein austerriksk tidlegare skirennar frå bygda Mooswald i Kärnten. Han vart olympisk meister i utfor under OL 1976 i Innsbruck. To år tidlegare tok han sølv i same øvinga under VM i St. Moritz, samt gull i kombinasjonen.

Heile fem sesongar vann Klammer pokalen som vinnar av utfor-delen av verdscupen i alpine greiner. Perioden 1975-78 vann han fire år på rad, og tok sin femte og siste utforpokal i 1983. Ingen utforrennar har klart å kopiere denne bragda. Klammer vann i alt 26 renn i verdscupen i alpint, alle i utfor, unnateke ein kombinasjonssiger. Den fyrste verdscupsigeren kom i desember 1973 i Schladming, den siste i Kitzbühel 10 år og ein månad seinare.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Franz Klammer|Franz Klammer]]» frå ,  den 15. desember 2013.*
Rudolf Nierlich

**Rudolf Nierlich** () var ein austerriksk skirennar frå Bad Ischl i Oberösterreich. Han vart verdsmeister i både slalåm og storslalåm under VM 1989 i Vail, og forsvarte VM-tittelen i storslalåm under VM 1991 i Saalbach-Hinterglemm.

Gjennom sesongane 1988-91 vann han åtte renn i verdscupen i alpine greiner, tre av sigerane kom i storslalåm og fem i slalåm.

Tre månader etter han hadde forsvart posisjonen som verdsmeister i storslalåm, omkom han på heimstaden St. Wolfgang am Salzkammergut då han i kraftig regnver kolliderte bilen sin mot ein husmur.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Rudolf Nierlich|Rudolf Nierlich]]» frå ,  den 15. desember 2013.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*
Berisadbreen

**Berisadbreen** er ein 4,5&nbsp;km lang og 1,5&nbsp;km brei isbre på Veregava Ridge, sentralt i Sentinel Range i Ellsworth Mountains i Antarktis. Han drenerer nord-nordvestover frå Kushla Peak og flyt saman med Daterbreen nordaust for Sipey Peak.

Isbreen er kalla opp etter den thrakiske kongen Berisad, 358-352 fvt.

## Kjelder

* Berisadbreen. SCAR Composite Antarctic Gazetteer.
Brookbreen

**Brookbreen** er ein isbre som flyt vestover mellom Mount Strybing, Mount Allen og Krusha Peak ut i Benderbreen sør i Sentinel Range i Ellsworth Mountains i Antarktis. Han vart namngjeven av Advisory Committee on Antarctic Names (2006) etter Edward J. Brook, ein professor i geovitskap ved Oregon State University. Han dreiv paleokliamtisk forsking for United States Antarctic Program i fleire feltsesongar frå 1988. Han var styreleiar for U.S. National Ice Core Working Group som nytta iskjernar i Antarktis for forsking i 2004–05.

## Kjelder
* SCAR Composite Antarctic Gazetteer.
*
Branscombbreen

**Branscombbreen** er ein isbre i Antarktis, 9,5&nbsp;km lang, som flyt vest frå nordvestsida av Vinson Massif (det høgaste punktet i Antarktis) ut i Nimitzbreen i Sentinel Range i Ellsworth Mountains. Den øvre delen av breen får is frå både Goodge Col og Jacobsen Valley, medan sidebreen Rochébreen flyt saman med Branscombbreen like nordvest for Príncipe de Asturias Peak.

Isbreen vart kartlagt av USGS frå landmålingar og USN flyfoto mellom 1957 og 1960. Han vart namngjeven av US-ACAN etter Lewis M. Branscomb, styreleiar i National Science Board frå 1982 til 1984.

## Sjå òg

* isbrear i Antarktis

## Kjelder

* SCAR Composite Gazetteer of Antarctica.
*
Kthehu

**«Kthehu»** (albansk for *Kom attende*) er ein song av den albanske songaren Luiz Ejlli, gjeven ut i desember 2013. Songen er skriven av Marjan Deda og Sokol Marsi.

«Kthehu» var eit av bidraga i den fyrste semifinalen og finalen i Festivali i 52-të i Këngës në RTSH, den albanske uttakinga til Eurovision Song Contest 2014 i København i Danmark. Alle bidraga deltok både i éin semifinale og finalen, og «Kthehu» enda på tiandeplass med 20 poeng. 

## Kjelder
* 
* 
*
Lavasj

**Lavasj** eller **lavash** er ein type brød som vert laga i land som Tyrkia og Iran og i Kaukasia. Det er flatt, tynt og ovalt og som regel med sesamfrø strøydde oppå.

## Kjelder