open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Yangra Kangri

**Yangra Kangri** (også Ganesh I) er den høgste fjellet i Ganesh Himal, eit fjellmassiv i Himalaya. Fjelltoppen når 7&nbsp;422 meter over havet.

Yangra Kangri ligg på landegrensa mellom Nepal og Folkerepublikken Kina. 24. oktober 1955 kleiv eit fransk-sveitsisk klatrelag til topps som dei fyrste menneska. Gruppa som nådde toppen vart leia av Raymond Lambert, han hadde fylgje med Eric Guachet og ei kvinne Claude Kogan. På vegen ned fjellet omkom Guachet. Yangra Kangri har berre sjeldan vorte bestige sidan.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Yangra Kangri|Yangra Kangri]]» frå ,  den 1. juli 2025.*  

## Bakgrunnsstoff
Bygdepride

**Bygdepride** er ein norsk årleg festival og medlemsorganisasjon som fremjar skeive sine rettar i bygdesamfunn. Festivalen vart arrangert for fyrste gong i mai 2018 i Ørsta og Volda, og har sidan blitt ein årleg tradisjon som finn stad andre veka i mai, med mellom anna parade, kinoframsyning, føredrag, konsertar og meir.

## Om festivalen
Sidan 2024 har festivalen vore arrangert i Nordfjord i tillegg til Søre Sunnmøre, med arrangement i kommunane Volda, Ørsta, Ulstein, Hareid, Vanylven, Sande og Stad. Den største og mest synlege hendinga er Pride-paraden, som går føre seg i Volda på siste dag av festivalen, med påfølgjande paradeshow i Uppheimsparken.

Paraden samlar som regel mykje folk, og fekk merksemd både nasjonalt og internasjonalt då han vart arrangert for fyrste gong i 2018, og samla fleire tusen menneske og over 50 lag og organisasjonar. Paraden vart direktesend av fleire store mediehus, mellom anna NRK, VG og TV2.

I 2018 gjekk festivalen over tre dagar. Sidan har festivalen vorte halden over ei veke.

## Organisasjonen Bygdepride
Organisasjonen Bygdepride vart stifta i 2017 med føremål om å spreie kunnskap og fremje aksept av og toleranse for LHBTI+-personar, det vil seie lesbiske, homofile, bifile, transpersonar og intersex-personar, mellom anna ved arrangering av ein årleg festival. Organisasjonen er open for alle som ynskjer å støtte saka. Bygdepride har sidan 2024 hovudkontor i Ørsta.

I tillegg til å arrangere mindre hendingar i løpet av året, står Bygdepride òg for utdeling av Bygdeprideprisen, som årleg vert delt ut til ein person eller organisasjon som på ein utmerka måte har gjort ein særskilt innsats for skeive personar si stilling i bygdesamfunnet. Tidlegare vinnarar av prisen er Rune Sæbønes (2019), Nynorsk kultursentrum og Aasentunet (2022), Bente Hjertenæs og sokneprest Arne Moltubak (2023), Anbjørn Steinholm Frislid (2024), og Sparebank 1 SMN Volda (2025).

Bygdepride deler sidan 2025 òg ut «Bygdeven»-utmerkinga som er ein spontan heider som vert gjeven til personar eller organisasjonar som har gjort ein framifrå innsats for skeive på bygda, og i så måte ref=gjort bygda til ein betre stad og leve for alle. 

## Kjelder
Bygdeprideprisen

**Bygdeprideprisen** er ein årleg pris som vert delt ut til ein person eller organisasjon som på ein utmerka måte har gjort ein særskilt innsats for skeive personar si stilling i bygdesamfunnet. Prisen er open for nominasjonar frå kven som helst. Styret i organisasjonen Bygdepride bestemmer kven som får prisen.

Prisen vart for fyrste gong delt ut i 2019, då Rune Sæbønes fekk han. I 2020 og 2021 vart utdelinga avlyst grunna koronapandemien.

## Vinnarar

## Kjelder
Kay Smits

**Kay Kirsten Evert Smits** () er ein nederlandsk handballspelar som sidan 2025 spelar for tyske Gummersbach. I 2023 var han med å vinne EHF-meisterligaen for SC Magdeburg. Han er ein kjapp og fintesterk midtre rykkromspelar (playmaker).

## Karriere
### Klubbspel
Etter å ha spelt to år for Limburg Lions, flytta Smits i 2016 til den tyske andredivisjonsklubben Wilhelmshaven. I 2018 skreiv han kontrakt med danske Tvis Holstebro, der han vart verande i tre sesongar. Deretter gjorde han 2021-23 teneste hos det tyske topplaget SC Magdeburg. 2021/22-sesongen bidrog Smits til at Magdeburg steig til topps i bundesligaen. Eitt år seinare vart han toppskårar med 8 fulltreffarar då Magdeburg sigra over KS Kielce i finalen i EHF-meisterligaen 2023. Perioden 2023-25 var han aktiv i Flensburg-Handewitt. Våren 2024 tok han del då det tyske mannskapet triumferte i EHF-europaligaen. Også våren 2025 vann Flensburg-Handewitt den same turneringa, utan Smits kom på bana i finalespelet. Frå hausten 2025 spelar for han for tyske Gummersbach.

### Landslagsspel
Smits fekk sin landslagsdebut 11. juni 2016 og har pr juni 2025 delteke i 88 landskampar og skåra 406 mål. 

### Merittar
*Vinnar av EHF-meisterligaen: 2023 for SC Magdeburg
*Vinnar av EHF-europaligaen: 2024, 2025 for Flensburg-Handewitt
*Tysk bundesligameister: 2022 for SC Magdeburg
*Vinnar av DHB-pokalen: 2022 og 2023 for SC Magdeburg
*Finalist i EHF-europaligaen: 2022 for SC Magdeburg
*Belgisk-nederlandsk seriemeister: 2015 og 2016 for Limburg Lions
*Belgisk-nederlandsk cupmeister: 2015 og 2016 for Limburg Lions

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Kay Smits|Kay Smits]]» frå ,  den 30. juni 2025.*
Sara Hørte

**Sara Iren Lindbak Hørte** () er ein norsk fotballspelar som spelar for Vålerenga.

## Klubbkarriere
### Tidleg karriere
Hørte spelte for KFUM Oslo i 4. divisjon, før ho gjekk til  i 2016. Ho debuterte for A-laget til Øvrevoll-Hosle i 1. divisjon i 2017.

### Kolbotn (2019–2022)
Før 2019-sesongen signerte Hørte for Kolbotn. Ho debuterte i Toppserien mot Sandviken i april 2019. 

Våren 2022 vart det kjent at Hørte var ønska av ei rekkje toppklubbar både i Noreg og utlandet. Blant anna Vålerenga,  og engelske  var blant klubbane som ønskte å hente ho. I starten av august 2022 stadfesta Kolbotn at dei hadde godtatt fleire bod på Hørte, og at det til slutt stod mellom Rosenborg og Vålerenga.

### Rosenborg (2022–2024)
I august 2022 vart det kjent at Hørte hadde signert ein toårskontrakt med Rosenborg. I 2023 vart ho cupmeister med klubben.

I juni 2024 vart det kjent at Hørte skal ha takka nei til å forlenge kontrakten med Rosenborg, og kom til å forlate klubben når kontrakten gjekk ut i juli same år.

### Vålerenga (2024–)
I juli 2024 vart det kjent at Hørte hadde signert ein toårskontrakt med Vålerenga. I sin fyrste sesong med Vålerenga i 2024 var ho med å vinne både serien og cupen, i tillegg til å ta klubben til gruppespel i  for første gang. Ho skåra det avgjerande målet i cupfinalen mot sin tidlegare klubb Rosenborg.

## Landslagskarriere
Hørte har landskampar for ,  og det norske A-landslaget.

I 2019 var Hørte i den norske troppen til .

Hørte vart tatt ut på det norske A-landslaget for fyrste gang i august 2022. Ho debuterte og skåra sitt fyrste mål i VM-kvalifiseringskampen heime mot , den 6. september 2022.

Hørte var med i sin fyrste meisterskapstropp med A-landslaget til VM i Australia og New Zealand i 2023.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Sara Hørte|Sara Hørte]]» frå , den 1. juli 2025.*
Mathilde Harviken

**Mathilde Hauge Harviken** () er ein norsk fotballspelar frå Elverum, som spelar for den italienske klubben  og det norske landslaget.

## Klubbkarriere
Harviken debuterte i Toppserien for Fart i mars 2019, ein sesong som enda med nedrykk for Fart. 

I juni 2020 signerte Harviken for Røa, og fortsette dimed i Toppserien. Men 2020-sesongen enda med Harviken sitt andre nedrykk på rad. I 2021 vart ho tatt ut på årets lag i 1. divisjon av *Sportskollektivet*. 

I desember 2021 vart det kjent at Harviken melde overgang til Rosenborg. Ho fikk prisen for årets gjennombrot i Toppserien i 2022.

I januar 2025 signerte Harviken for den italienske klubben Juventus.

## Landslagskarriere
Harviken har landskampar i aldersbestemte klassar for J15, J16, J17, J19, U23 og det norske A-landslaget.

Harviken vart tatt ut på det norske A-landslaget for fyrste gang i august 2022 og debuterte i VM-kvalifiseringskampen heime mot  6. september 2022.

Som 20-åring vart Harviken tatt ut til sin fyrste seniormeisterskap til VM i Australia og New Zealand i 2023.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Mathilde Harviken|Mathilde Harviken]]» frå , den 1. juli 2025.*
Marit Bratberg Lund

**Marit Bratberg Lund** () er ein norsk fotballspelar frå Ilseng i Stange, som spelar for den portugisiske klubben SL Benfica og det norske landslaget.

## Klubbkarriere

### Fart (2013–2014)
I 2012 søkte Fotballaget Fart om dispensasjon til den då 14 år gamle Lund om å spele i Toppserien, fordi dei meinte ho var god nok trass i at ho var for ung. Men NFF avslo førespurnaden.

I 2013 spelte Lund for Fart i 1. divisjon, etter at dei hadde rykka ned frå Toppserien. Fyrste halvdel av 2014-sesongen skåra ho seks mål på 12 kampar for Fart i 1. divisjon.

### Kolbotn (2014–2020)
I september 2014 signerte Lund for Kolbotn. Ho debuterte for Kolbotn og i Toppserien den 21. september 2014, i ein heimekamp mot Røa.

Totalt spelte ho 98 kampar og skåra 15 mål for Kolbotn i Toppserien.

### Sandviken og Brann (2021–2024)
Den 17. desember 2020 signerte Lund for . I hennar fyrste sesong var ho med å vinne klubben sin fyrste seriemeisterskap. Med 13 målgjevande og 7 mål frå sin venstre vingbackposisjon var ho ein viktig bidragsytar til gullaget. Ho blei kåra til «årets spelar» i  både i den offisielle kåringa, av . og under . 

Før cupfinalen 2021 mot Vålerenga, hadde Lund aldri bomma på eit straffespark i sin seniorkarriere, men ho bomma frå straffemerket i cupfinalen som Vålerenga vann 2–1.

Før 2022-sesongen blei Sandviken ein del av Sportsklubben Brann; dette året vann Lund «» med klubben.

I 2023 blei Lund av TV 2 kåra til «årets forsvarsspelar» i Toppserien.

### Benfica (2024–)
Den 24. juli 2024 vart det kjent at Lund hadde signert for den regjerande portugisiske meisteren Benfica.

## Landslagskarriere
Lund har landskampar for J15, J16, J17, J19, U23 og det norske A-landslaget.

I 2021 reagerte fleire fotballekspertar på at Lund ikkje fekk sjansen på A-landslaget, trass i at ho var blant dei beste spelarane i Toppserien.

Lund blei tatt ut på det norske A-landslaget for fyrste gang i august 2022, i det som var den  fyrste troppen til Hege Riise som landslagssjef. Ho debuterte då ho startet VM-kvalifiseringskampen heime mot , den 6. september 2022. Lund blei tatt ut i sin fyrste meisterskapstropp med A-landslaget til VM i Australia og New Zealand 2023.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Marit Bratberg Lund|Marit Bratberg Lund]]» frå , den 1. juli 2025.*
Justine Kielland

**Justine Kvaleng Kielland** () er ein norsk fotballspelar som spelar for den tyske klubben .

## Klubbkarriere

### Stabæk (2016–2023)
Kielland spelte aldersbestemt fotball i Fossum IF før ho gjekk til Stabæk før 2016-sesongen. Ho debuterte i Toppserien for Stabæk i august 2018.

Kielland vart av *Norske Fotballkvinner* vald ut på årets lag i Toppserien i 2022.

Kielland vart det største salet nokonsinne på kvinnesida i historia til Stabæk då ho vart seld til Brann i 2023.

### Brann (2023–2024)
I august 2023 signerte Kielland ein treårskontrakt med .

### Wolfsburg (2024–)
Den 1. juli 2024 vart det kjent at Kielland hadde signert ein kontrakt med den tyske storklubben  til 30. juni 2027.

## Landslagskarriere
Kielland har landskampar for J18, U23 og A-landslaget til Noreg.

I oktober 2023 vart Kielland kalla opp til det norske A-landslaget for fyrste gang etter forfall i den norske troppen. Ho debuterte for A-landslaget den 27. februar 2024, då ho vart bytta inn etter pause i Nasjonsliga-kampen mot  på .

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Justine Kielland|Justine Kielland]]» frå , den 1. juli 2025.*
Marthine Østenstad

**Marthine Østenstad** () er ein norsk fotballspelar frå Madla i Stavanger, som spelar for .

## Karriere
### Klubbkarriere
Østenstad har tidlegare spelt for Madla Idrettslag,  og . Ho var i ung alder midtbanespelar, men vart etter kvart omskolert til midtstoppar.

I 2024 blei Østenstad utnemnd til ny kaptein for .

### Landslagskarriere
Østenstad har landskampar for J15, J16, J17, J19 og U23-landslaget til Noreg.

I august 2022 blei Østenstad tatt ut på det norske A-landslaget for fyrste gang, i det som var Hege Riise sin fyrste tropp som landslagssjef. Ho debuterte for A-landslaget den 1. desember 2023 mot Portugal på Ullevaal Stadion.

## Privatliv
Østenstad er dotter av tidlegare landslagsspelar Egil Østenstad.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Marthine Østenstad|Marthine Østenstad]]» frå , den 1. juli 2025.*
Signe Gaupset

**Signe Gaupset** () er ein norsk fotballspelar frå Molde som spelar for .

## Klubbkarriere
Gaupset spelte aldersbestemt fotball for  og . 

### Sandviken/Brann (2021–)
I april 2021 vart det kjent at Gaupset hadde signert for dåverande . Ho var på dette tidspunktet svært ettertrakta og hadde vore ønska av dei fleste klubbane i Toppserien. 16 år gammal debuterte ho i Toppserien i september 2021, då ho spelte frå start og skåra sitt fyrste mål mot Arna-Bjørnar på Brann Stadion. I løpet av hausten spelte ho fem seriekampar for Sandviken som vart seriemeister denne sesongen.

Før 2022-sesongen vart Sandviken ein del av Sportsklubben Brann, og denne sesongen var Gaupset ein sentral del av laget som vann «». I cupfinalen mot Stabæk skåra ho to av måla og vart kåra til «banens beste».

Som 17-åring vart Gaupset plukka ut på UEFA si liste over 10 kvinnelege fotballspelarar å sjå opp for i 2023. I mars 2024 vart ho rangert som det femte største talentet i verda på kvinnesida av fotballnettsida *GOAL*.

## Landslagskarriere
Gaupset har aldersbestemte landskampar for J16, J17 og J19-landslaget til Noreg. Ho var kaptein for Noreg under .

I februar 2024 vart ho for fyrste gong tatt ut i troppen til det norske A-landslaget, i det som var landslagssjef Gemma Grainger sin fyrste tropp. Den 27. februar 2024 fekk ho sin debut for A-landslaget i nasjonsligakampen mot  på , då ho blei bytta inn for Celin Bizet Ildhusøy etter 73 minutt.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Signe Gaupset|Signe Gaupset]]» frå , den 1. juli 2025.*
Lisa Naalsund

**Lisa Fjeldstad Naalsund** () er ein norsk fotballspelar som spelar for  og det norske landslaget.

## Klubbkarriere
### Arna-Bjørnar (2012–2018)
Naalsund byrja å spele fotball i Tertnes som seksåring før ho etterkvart tok steget til Arna-Bjørnar. Ho debuterte i Toppserien for Arna-Bjørnar som 16-åring og var med å ta bronse i sin fyrste sesong. I løpet av sine sju sesongar i Arna-Bjørnar tok ho med seg fire bronsemedaljar. 

### Sandviken/Brann (2019–2022)
I desember 2018 vart det kjent at Naalsund, saman med Amalie Eikeland og Cecilie Redisch Kvamme, melde overgang frå Arna-Bjørnar til byrival . I 2019 var ho ønskt av regjerande seriemeister LSK Kvinner, men takka nei og signerte etterkvart ny kontrakt med Sandviken. Året etter takka ho nei til ein overgang til italienske . I 2021 var ho med å ta den fyrste seriemeisterskapen til Sandviken nokonsinne. Ho vart same år nominert til årets spelar i Toppserien, og tatt ut på årets lag av NTB.

### Manchester United (2023–)
Den 24. januar 2023 signerte Naalsund for den engelske toppklubben . Hun hadde to assist i FA-cupfinalen mot  i mai 2024, der Manchester United vann 4–0.

## Landslagskarriere
Naalsund har landskampar for J15, J16, J17, J19, U23 og det norske A-landslaget.

Naalsund vart tatt ut til A-landslaget for fyrste gong i november 2017.

Undervegs i VM i Frankrike 2019 vart ho kalla inn til den norske troppen som erstattar for ein skada Emilie Haavi. Men dessverre for Naalsund var regelverket slik at ho ikkje kunne tas inn som ein del av troppen som kunne spele kampar, og ho måtte dimed nøye seg med å vere ein del av treningsgruppa under resten av meisterskapen.

Debuten for A-landslaget kom fyrst 10. juni 2021 då ho vart bytta inn for Vilde Bøe Risa i ein privatlandskamp mot Sverige.

Naalsund vart tatt ut til EM i England 2022, men i ein privatlandskamp mot New Zealand før meisterskapen, pådrog ho seg ein skade som gjorde at ho mista EM.

## Merittar
#### Med Sandviken / Brann
* Toppserien: , 
* Noregsmeisterskapen: 

#### Med Manchester United
* FA-cupen: 2023/24

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Lisa Naalsund|Lisa Naalsund]]» frå , den 1. juli 2025.*
Verdsmeisterskapen i symjing 2003

**Verdsmeisterskapen i symjing 2003**, den tiande i rekka, vart avvikla i Barcelona i Spania i tida 12.–27. juli.

Japanske Kosuke Kitajima forbetra verdsrekordane på 100 og 200 meter bryst, medan USA sine utøvarar, Michael Phelps på 200 og 400 meter medley, og Ian Crocker i 100 meter butterfly flytta rekordane i nemnde øvingar. USA sitt mannskap vann 4 x 100 meter medley på ny rekord. Amanda Beard frå USA forbetra verdsrekorden i 200 meter bryst, den einaste nye kvinnerekorden.

## Menn
### 50 meter fri




### 100 meter fri




### 200 m fri




### 400 m fri




### 1500 m fri




### 100 meter rygg




### 200 m rygg




### 100 meter bryst




### 200 m bryst




### 100 meter butterfly




### 200 m butterfly




### 200 meter medley




### 400 m medley




### 4 x 100 meter fri




### 4 x 200 m fri




### 4 x 100 meter medley




## Kvinner
### 100 meter fri




### 200 meter fri




### 400 meter fri




### 800 meter fri




### 100 meter rygg




### 200 meter rygg




### 100 meter bryst




### 200 meter bryst




### 100 meter butterfly




### 200 meter butterfly




### 200 meter medley




### 400 meter medley




### 4 x 100 meter fri




### 4 x 200 meter fri




### 4 x 100 meter medley




## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Schwimmweltmeisterschaften 2003|Schwimmweltmeisterschaften 2003]]» frå ,  den 2. juli 2025.*
Olympiastadion i München

**Olympiastadion i München** er ein fleirbruksstadion i byen München sør i Tyskland. Det vart planlagt til Sommar-OL 1972 av arkitektfirmaet Behnisch & Partner og var arena for ulike idrettar og opnings- og avslutningsseremoniane under leikane. Etter sommarleikane var over, vart stadionet i hovudsak brukt som heimebane for FC Bayern München frå 1972 til 2005 og, med avbrot, av TSV 1860 München. I 2005 flytta begge fotballklubbane til nybygde Allianz Arena. I tillegg til kampane åt desse fotballklubbene, fann andre profesjonelle kampar også stad på Olympiastadion. Finalane i Fotball-VM 1974 og Fotball-EM 1988, samt fleire finalar i UEFAs ulike klubbturneringar vart avvikla på Olympiastadion.

Sidan 1982 har Olympiastadion vore den største scenen i München og brukt til friluftskonsertar. I tillegg til offentlege visningsarrangement har konsertar oftare  funne stad på stadion etter fotballklubbane flytta. EM i friidrett 2002 og EM i friidrett 2022 vart begge avvikla på Olympiastadion..

To tredjedelar av Olympiastadion er av jord og har ei friidrettsbane, i tillegg til ei fotballbane. Overflata består av gras. Arenaen var det fyrste stadionet i Tyskland utstyrt med torvvarme, og det hadde verdas mest moderne stadion-flaumlys som kan simulere dagslys. I tillegg til stadion spenner telttak-konstruksjonen også over Olympiahallen, den olympiske symjehallen. Slik er stadion meint å symbolisere lettheit og openhet. Det er eit av dei viktigste byggae i tysk etterkrigsarkitektur og er eit landemerke i München. Til liks med de andre bygningane under telttaket har Olympiastadion vore freda sidan 1997.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Olympiastadion München|Olympiastadion München]]» frå ,  den 2. juli 2025.*  

## Bakgrunnsstoff

*
Sasa (fleirtyding)

**Sasa** kan visa til:

## Stader

* Sa'sa', ein palestinsk landsby som blei tømd for folk under den arabisk-israelske krigen i 1948
* Sasa i Israel, ein kibbutz i Galilea, Israel
* Sasa i Nord-Makedonia, ein landsby i Makedonska Kamenica kommuna
* Sa'sa' i Syria, ein by i Rif Dimashq-provinsen
* Sasa, ein barangay i Buhangin-distriktet i Davao på Filippinane

## Annan bruk
* Dansen sasa, ein samoisk dans
* *[[Sasa]]*, ei bambusslekt 
* Shekere, eit perkusjonsinstrument som òg er kjent som «sasa» eller «saasaa»
Nersetterbåt

**Nersetterbåt**  er ein klinkbygd robåt, som har vorte brukt til tømmerfløyting, laksefiske, drivvedsanking og transport av folk og varer i  Drammensvassdraget.

Ein «nersetter» er ein person som fløyter tømmer eller fraktar andre varer nedetter vassdraget. Båten har fått namn etter ein som driv dette yrket..

Nersetterbåten er ein spissbåt bygd for roing, men har og vorte bygd med spegel, tiltenkt påhengsmotor.

Båten er flatbotna men ein  låg kjøl, og stikk ikkje djupt i vatnet. Om kjølen er litt djupare på midten, vert båten opplevd som lettare å manøvrere i vekslande straum. Stamnane er lave, og stig slak trå grunnaste kjølen til stamntoppane. Vanlege nersetterrbåtar er  frå 5 til vel 6 meter lange. Dei har vorte bygde med høgde halsar. Her kalla vinnhærser. 175 centimeter lange stokkar vart kløyvde og uthogde. Mellom framhals og bakhals ligg eit flatt bord, sandbordet.

Nersetterbåtane kunne tidlegare ha to bord opp om botnen, og vart kalla tobording.  Seinare, når den største skogen var uthogd,  vart det brukt eit bord meir.
Lenge vart band og stamnar laga av naturleg krokvaksne  emne av fure eller gran. Seinare har dei delvis vorte utsaga av plankar. (BU). For å forsterke det øvste bordet, var det sett på smale esingar utvendig og innvendig.
Nersetterbåten har for det meste vorte bygd på malar.

Det har vore vanleg å klinkbygge båtane med båtsaum og roer. Tidlegare har det vorte brukt nykt båtspikar.

Kring 1860 var det vanleg at tømmerfløytarar frå Drammensvassdraget arbeidde ved lensene i nedre del av Glomma. Båtane dei brukte der har mykje likskap med nersetterbåtar, som dei var vande med. 

Det har vorte bygd mindre båtar enn den vanlege nersetterbåten. Desse vert kalla  Jagern. Som namnet seier er dette den kjappaste av elvebåtane. På vassdraget har det og vore ein transportversjon (ca 6-7 meter lang og ca 2,5 meter brei). Dei har vorte kalla Røyert eller Storbåt og vart brukt til transport av teglstein og tremasse frå Eikerbygdene og ned til Drammen hamn Desse kunne  laste opp mot 10 tonn. 

Ein kan mellom andre stader sjå nersetterbåten på Temte Gård og Bygdesamling. 
## Kjelder

**Denne artikkelen bygger delvis på «[[:nb:Nersetterbåt|Nersetterbåt]]» frå ,  den 3. juli 2025.*  

## Referansar
Synne Jensen

**Synne Sofie Kinden Jensen** () er ein norsk fotballspelar som spelar for den spanske klubben .

## Klubbkarriere
Jensen spelte for Gjelleråsen i ungdomsåra. Som 16-åring signerte ho for LSK Kvinner. Hausten 2012 gjekk ho på utlån til . Etter begrenset med speletid i LSK melde ho i 2013 overgang til Kolbotn. Der vart ho klubbens toppskårer i 2014. Etter to år i Kolbotn vart ho henta til , eit av verdas beste fotballag på kvinnesida. I Wolfsburg vart ho lagvenninne med blant anna Caroline Graham Hansen. Etter lite speletid i den tyske storklubben gjekk ho i 2016 på utlån til Stabæk i Toppserien. Før 2017-sesongen vart ho permanent Stabæk-spelar som ein del av avtala om at Marie Dølvik Markussen gjekk motsett veg frå Stabæk til . Etter to og eit halvt år i Stabæk signerte ho i 2019 for Røa. Der vart ho klubbens toppskårar med 16 mål i . I januar 2020 signerte ho for Vålerenga, der var ho i sin fyrste sesong delaktig i å sikre den fyrste seriemeisterskapen til klubben og den fyrste cupmeisterskapen. Etter to sesongar i Vålerenga vart det i januar 2022 kjent at Jensen igjen skulle prøve seg utanlands og hadde signert for spanske Real Sociedad. I juli 2024 vart det kjent at ho hadde signert for den spanske klubben .

## Landslagskarriere
Jensen har vore innom alle landslag frå  til A-landslaget. Debuten for A-landslaget fekk ho i november 2014 mot New Zealand.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Synne Jensen|Synne Jensen]]» frå , den 2. juli 2025.*
Emilie Woldvik

**Emilie Marie Aanes Woldvik** () er ein norsk fotballspelar som spelar for den svenske klubben .

## Klubbkarriere
Woldvik debuterte i Toppserien for LSK Kvinner i april 2017 mot . Woldvik var med å vinne Toppserien med LSK Kvinner tre år på rad frå 2017 til 2019, i tillegg til Noregsmeisterskapen i 2018 og 2019.

Woldvik vart i 2019 og 2020 plukka ut på årets lag i Toppserien.

I januar 2025 signerte Woldvik ein toårskontrakt med den regjarende svenske seriemeisteren .

## Landslagskarriere
Woldvik har landskampar for J15, J16, J17, J19, U23 og det norske A-landslaget.

I februar 2020 vart Woldvik tatt ut på det norske A-landslaget for fyrste gang til troppen til .

Den 7. mars 2020 fekk Woldvik debuten på A-landslaget då ho kom inn for tidlegare lagvenninne Ingrid Moe Wold mot Tyskland under .

## Merittar
### Med [[LSK Kvinner Fotballklubb|LSK Kvinner]]
* Toppserien: 2017, 2018, 2019
* Noregsmeisterskapen: 2018, 2019

### Personleg
* Årets lag i Toppserien: 2019, 2020

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Emilie Woldvik|Emilie Woldvik]]» frå , den 2. juli 2025.*
Selma Panengstuen

**Selma Panengstuen** () er ein norsk fotballspelar som spelar for .

Panengstuen har tidlegare spelt for Skreia IL,  og Stabæk. I november 2021 signerte hun for Kolbotn.

Panengstuen har landskampar for J15, J16, J17, J19 og U23-landslaget til Noreg. Ho var ein del av  som tok sølv i .

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Selma Panengstuen|Selma Panengstuen]]» frå , den 3. juli 2025.*
Stine Hovland

**Stine Hovland** () er ein norsk fotballspelar frå Vadheim, som spelar for Arna-Bjørnar.
## Karriere
### Klubbkarriere
Hovland spelte for Kaupanger før ho gjekk til  før 2014-sesongen. I Sandviken vart ho etterkvart utnemnd til kaptein. Ho spelte 5,5 år for Sandviken, før ho gjekk til italienske  sommaren 2019. Etter éin sesong for AC Milan forlét ho klubben sommaren 2020.

Etter å ha vorte mor for fyrste gong, gjorde Hovland comeback på fotballbana hausten 2021 for  i 2. divisjon. I mars 2022 vart det kjent at ho hadde signert for Arna-Bjørnar.

### Landslagskarriere
Hovland hadde aldri spelt ein landskamp, heller ikkje aldersbestemt, før ho som 27-åring vart tatt ut på det norske A-landslaget for fyrste gong i 2018. Ho var i den norske troppen til VM i Frankrike 2019.

## Privatliv
Ho er syster av fotballspelar Even Hovland.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Stine Hovland|Stine Hovland]]» frå , den 3. juli 2025.*
Therese Sessy Åsland

**Therese Sessy Åsland** () er ein norsk fotballspelar frå Stavanger, som spelar for den svenske klubben .

## Klubbkarriere
Åsland spelte for  i Toppserien, før ho gjekk til  før 2013-sesongen. Ho fekk sju kampar for Avaldsnes før ho returnerte til Klepp. I 2016 gjekk ho til Røa, der ho spelte i tre sesongar. 

Åsland gjekk til LSK Kvinner før 2019-sesongen, der spelte ho samtlege av kampane laget hadde i Toppserien og var med å vinne , i tillegg til  der hun skåra i cupfinalen. 

Før 2020-sesongen gjekk Åsland til det svenske topplaget . I sin fyrste sesong i klubben var ho med å ta bronse i serien, og ho vart kåra til årets midtbanespelar i Damallsvenskan. 

I 2022 melde Åsland overgang til  og vart med det den fyrste signeringa til Brann sitt kvinnelag nokonsinne.

I januar 2023 vart det kjent at Åsland hadde signert for den spanske klubben .

I juli 2023 signerte Åslaand for den svenske klubben .

## Landslagskarriere
Åsland har kampar for J15, J16, J17, J19, U23 og det norske A-landslaget.

Åsland debuterte for A-landslaget borte mot Japan, 11. november 2018.

Åsland var med i den norske troppen til VM i Frankrike 2019.

## Annet
Therese er veslesyster til ishockeyspelaren  og dotter til tidlegare ishockeyspelar Glenn Åsland. 

Åsland har vore open om at ho lever med sjukdommen polycystisk ovariesyndrom (PCOS). 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Therese Sessy Åsland|Therese Sessy Åsland]]» frå , den 3. juli 2025.*
Emilie Nautnes

**Emilie Nautnes** () er ein norsk fotballspelar som spelar for den spanske klubben Madrid CFF.

## Klubbkarriere
Nautnes kom til Fortuna Ålesund frå moderklubben Gossen i 2014. Etter halvanna år i 1. divisjon med Fortuna, gjekk ho til Arna-Bjørnar i 2015. 

I juli 2019 signerte Nautnes ein toårskontrakt med LSK Kvinner; same haust var ho med å bli både serie- og cupmeister med klubben. I cupfinalen mot Vålerenga bidrog ho med å skåre to mål. Frå juni 2020 og ut kontraktstida i LSK Kvinner var ho sjukemeld og spelte dimed ikkje for klubben.

Nautnes trente med Rosenborg frå januar 2022, og i mars same år signerte ho ein kontrakt med klubben.

## Landslagskarriere
Emilie Nautnes har landskamper for J15, J16, J17, J19, U23 og A-landslaget til Noreg.

Nautnes vart teken ut på det norske A-landslaget for fyrste gang i september 2018. I november same år debuterte ho for A-landslaget mot Japan. Ho vart teken ut til den norske troppen til VM i Frankrike 2019.
## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Emilie Nautnes|Emilie Nautnes]]» frå , den 3. juli 2025.*
Cecilie Redisch Kvamme

**Cecilie Redisch Kvamme** () er ein norsk fotballspelar som spelar for .

## Klubbkarriere
Etter å ha spelt for seniorlaget til Tertnes Idrettslag i 3. og 4. divisjon, gjekk Redisch Kvamme til Arna-Bjørnar i 2012. Ho debuterte i Toppserien i april 2012. Etter sju sesongar i Arna-Bjørnar, gjekk ho til byrival  før 2019-sesongen.

I august 2019 signerte Redisch Kvamme for  i engelske . Ho spelte i to sesongar for klubben, før ho returnerte til Sandviken i mai 2021.

## Landslagskarriere
Redisch Kvamme har landskampar for J17, J19, U23 og det norske A-landslaget. Ho var i den norske troppen til VM i Frankrike 2019.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Cecilie Redisch Kvamme|Cecilie Redisch Kvamme]]» frå , den 4. juli 2025.*
Hans Maartmann Fleischer

**Hans Maartmann Fleischer** () var ein norsk offiser, stortingsmann og byråkrat frå og i Kristiansand.

Fleischer tok eksamen ved krigsskulen i 1837. Han var deretter sekondløytnant og frå 1841 premierløytnant i Kristiansandske brigade. Han var utdanna cand.jur. i 1847. Frå 1856 til 1879 var han brigadeauditør i Kristiansand.  Han var varamann til fleire storting, og møtte 1865-66 i staden for Claus Christian Olrog som sa frå seg valet. Fleischer var då medlem i Protokollkomiteen og den forsterka budsjettkomiteen. Valbolken 1874-76 var han andrepresentant til Stortinget frå Kristiansand. Då hadde han sete i Lagtinget og i Militærkomiteen. 17. januar 1882 vart han som varamann kalla til å møte i stortinget, men møtte ikkje.

Fleischer var medlem i Kristiansand bystyre frå 1859, i mange år vald til ordførar. Han var elles forlikskommissær frå 1861 og styremedlem 1864-82 i Noregs Bank si avdeling i Kristiansand. I 1861 var han medlem av ein kongeleg kommisjon om loslova, i 1873 om den militære straffelova.

## Kjelder
*Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Otto Dietrich

**Jacob Otto Dietrich** () var ein tysk journalist, rikspressesjef for NSDAP og statssekretær i Hitler-Tyskland.

Otto Dietrich spelte ei førande rolle i pressekontrollen i nazistaten. Som Reichsleiter høyrde han til Adolf Hitlers næraste stab i meir enn 13 år. Frå 1931 til 1945 var han ansvarleg for å leie det nasjonalsosialistiske avislandskapet som rikspressesjef for NSDAP. Frå 1938 var han pressesjef for riksregjeringa og statssekretær i riksdepartementet for opplysning og propaganda.

## Kjelder
*Deutsche Biograhie
Dika Mem

**Dika Mem** () er ein fransk handballspelar som har gjort teneste i FC Barcelona sidan 2016. Han er verdsmeister 2017, olympisk meister 2021 og europameister 2024 med Frankrike sitt landslag. Mem, som er høgre rykkromspelar, har vunne EHF-meisterligaen 2021, 2022 og 2024 for FC Barcelona.

## Karriere
### Klubbspel
Sesongen 2015/16  spelte Mem på Tremblay sitt lag i fransk toppdivisjon. Deretter skreiv han kontrakt med det spanske meisterlaget FC Barcelona. Med dette mannskapet vart han kvar einaste sesong spansk seriemeister og nasjonal cupmeister. Mem skåra to av måla då Barcelona valsa over danske Aalborg HB i meisterliga-finalen 2021. Eitt år seinare enda meisterliga-finalen mellom Barcelona og polske KS Kielce likt, etter ekstraomgangar. Kampen vart avgjort til Barcelona sin fordel med straffekast. Mem skåra seks av måla i kampen. Han skåra sju av måla då Barcelona i 2024 enno ein gong gjekk til topps i meisterligaen.

### Landslagsspel
Mem har sidan 2016 sanka ei rad medaljar med Frankrike sitt landslag. Etter bronse i EM 2016, vart det gullmedalje under verdsmeisterskapen 2017. Sidan fekk han bronse i VM 2019 og gull under dei olympiske sommarleikane i Tokyo i 2021. Åra 2023-25 var han med på å vinne sølv i VM 2023, gull i EM 2024 og bronse i VM 2025. 

### Merittar
*OL-gull: 2021 med Frankrike
*VM gull: 2017 med Frankrike
*EM-gull: 2024 med Frankrike
*VM-sølv: 2023 med Frankrike
*EM-bronse: 2016 med Frankrike
*VM-bronse:2019, 2025 med Frankrike
*Vinnar av EHF-meisterligaen: 2021, 2022 og 2024 for FC Barcelona
*Spansk serievinnar: 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023, 2024 for FC Barcelona
*Spansk cupmeister: 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023, 2024 for FC Barcelona
*Finalist i EHF-meisterligaen: 2020 for FC Barcelona

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Dika Mem|Dika Mem]]» frå ,  den 3. juli 2025.*
Johan Peter Johansen

**Johan Peter Johansen** () var ein norsk jurist, lensmann og byråkrat som representerte Jarlsberg og Larviks amt i Stortinget 1874-76.

Johansen var fødd i Kristiania, og døydde der. Han utdanna seg til cand.jur. i 1860. Han vart overrettssakførar 1861 og deretter lensmann 1863-80 i Strømmen. Frå 1874 til 1880 var han samstundes konstituert politimeister og magistrat i Svelvik. Til sist var han kopist i Finansdepartementet 1882-91.

Valperioden 1874-76 var han stortingsmann, vald frå Jarlsberg og Larvik. På Tinget var han i 1874 medlem i Justiskomite nr 1, 1875-76 medlem i Justiskomiteen.

## Kjelder
*Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Lonigo

**Lonigo** er ein by og ein kommune i provinsen Vicenza i Veneto-regionen i Italia. Kommunen har 16&nbsp;000 ibuarar og dekker eit areal på 49 km². Byen ligg om lag 25 kilometer sørvest for provinshovudstaden Vicenza.

I landsbyen Bagnolo står Villa Pisani, eit herskapshus bygt i 1540-åra som er med på UNESCO si verdsarvliste.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Lonigo|Lonigo]]» frå ,  den 4. juli 2025.*  

## Bakgrunnsstoff

*
NOREF Senter for internasjonal konfliktløysing

**NOREF Senter for internasjonal konfliktløysing** (forkorta **NOREF**) er ei norsk stifting oppretta i 2008. Ho har som hovudoppgåve å støtta opp om norsk og internasjonal fredsinnsats og arbeider med å førebyggja, redusera og løysa internasjonale konfliktar. Dette vert gjort igjennom uformelt konfliktdiplomati og støtte til mekling og tilrettelegging i regi av aktørar som Utanriksdepartementet og FN. NOREF er involvert i fredsprosessar i Afrika, Latin-Amerika, Midtausten og Søraust-Asia.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:no:NOREF Senter for internasjonal konfliktløsning|NOREF Senter for internasjonal konfliktløsning]]» frå ,  den 4. juli 2025.*  

## Bakgrunnsstoff
*
Verdsmeisterskapen i symjing 2005

**Verdsmeisterskapen i symjing 2005**, den 11. i rekka, vart avvikla i Montreal i Canada i tida 16.–31. juli.

## Menn
### 50 meter fri




### 100 meter fri




### 200 m fri




### 400 m fri




### 1500 m fri




### 100 meter rygg




### 200 m rygg




### 100 meter bryst




### 200 m bryst




### 100 meter butterfly




### 200 m butterfly




### 200 meter medley




### 400 m medley




### 4 x 100 meter fri




### 4 x 200 m fri




### 4 x 100 meter medley




## Kvinner
### 100 meter fri




### 200 meter fri




### 400 meter fri




### 800 meter fri




### 100 meter rygg




### 200 meter rygg




### 100 meter bryst




### 200 meter bryst




### 100 meter butterfly




### 200 meter butterfly




### 200 meter medley




### 400 meter medley




### 4 x 100 meter fri




### 4 x 200 meter fri




### 4 x 100 meter medley




## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Schwimmweltmeisterschaften 2005|Schwimmweltmeisterschaften 2005]]» frå ,  den 5. juli 2025.*
Interstellart objekt

**Interstellare objekt** er himmellekamar som ikkje er bundne av tyngdekrafta til ei stjerne. 1I/ʻOumuamua er det fyrste oppdaga interstellare objektet som har passert gjennom solsystemet, og vart oppdaga i 2017. Per juli 2025 er det tre kjende interstellare objekt som har fare gjennom solsystemet.

Etter gjeldande teoriar vert dei fleste interstellare objekta danna i skiver av gass og støv kring unge stjerner, før dei vert skuvne av tyngdekrafta til ein planet på ein slik måte at dei får kurs ut av stjernesystemet.

## Kjelder
Oscar Olsen

**Sigurd Oscar Olsen** () var ein norsk lege og politikar frå Kristiansand. Han var 1945–49 stortingsrepresentant frå kjøpstadene i Vest-Agder og Rogaland. Innom alkoholistomsorga vert Olsen rekna som ein pioner.

Olsen tok i 1935 medisinsk embetseksamen ved Universitetet i Oslo, og arbeidde frå 1936 som lege i heimbyen Kristiansand. I 1954 grunnla han Alkoholklinikken der han var overlege fram til han vart pensjonist. 1970–73 var han formann i Rådet for legeetikk.

Under 2. verdskrigen var Olsen aktiv i motstandsarbeidet. I januar 1943 flykta han over til Sverige. Der arbeidde han som lege for norske flyktningar. Hausten 1945 vart han vald til stortingsrepresentant for Venstre og valkrinsen som omfatta Kristiansand, Mandal, Flekkefjord, Stavanger og Haugesund. I stortinget var han sekretær i Helsekomiteen. Frå 1947 til 1967 og på ny 1976-79 var han medlem i bystyret i Kristiansand, 19964-66 varaordførar og formann i sosialstyret. Han var medlem av Kringkastingsrådet 1966-77.

Olsen vart i 1978 utnemnd til riddar av 1. klasse av St. Olavs orden. I 1994 vart oppretta Dr. Oscar Olsens pris til fremme av norsk rusmiddelforskning. 

## Kjelder
*stortinget.no
Berthold Auerbach

**Berthold Auerbach** () var ein tysk forfattar av jødisk herkomst. Han er kjend for sine landsbyforteljingar frå Schwarzwald: *Schwarzwälder Dorfgeschichten*.

Auerbach var frå landsbyen Nordstetten i dagens Baden-Württemberg. Her voks han opp i små kår, men ved hjelp eit stipend fekk han studere filosofi. Som student var han politisk aktiv i den såkalla «Burschenschaftsbewegung», ei patriotisk studentrørsle. Denne aktiviteten førte til han i periodar sat fengsla.

Auerbach debuterte med *Schwarzwälder Dorfgeschichten* (‘Landsbyhistorier frå Schwarzwald’), ei rad forteljingar som kom ut frå 1843 til -54. I denne syklusen av forteljingar skildrar han det enkle livet i ein landsby. Boka vart svært populær og inspirerte mange forfattarar til å skrive tilsvarande landsbyhistorier. Seinare skreiv han både prosa og teaterstykke, utan å få eit like stort gjennomslag som med landsby-sogene.

Auerbach engasjerte seg i å forbetre dei tyske jødane sine kår. Han skreiv og gav i 1836 ut brosjyren *Das Judentum und die neueste Literatur* (‘Jødedommen og ny litteratur’). Han er elles kjent for sine omsetjingar av Baruch Spinoza sine tekstar.

Fleire av Auerbach sine forteljingar har vorte omsett til norsk. Rasmus Løland sine omsetjingar av *Barfüssel* og *Ivo, der Hajrle* kom i 1905 og 1906 på nynorsk som *Anne Berføtt* og *Ivo Prestemne*.

Auerbach døydde i Cannes i Frankrike.

## Kjelder
*
Gynoxys

***Gynoxys*** er ei slekt av søramerikanske dekkfrøplantar i korgplantefamilien, ein del av Asterales. Ho femnar om ca. 130 artar med utbreiing som strekker seg frå Venezuela via Colombia, Ecuador, Peru og Bolivia til det nordvestlege Argentina.

Dei karakteristiske trekka ved slekta *Gynoxys* er:
*vekstforma er oppreist buskaktig eller treaktig;
*blada er ordna motsett og er filtaktige, ullen (tomentøse) på undersida;
*blomsterhovuda (kapitela) har klokke- eller kuppelform;
*bloma er talrike;
*slekta er endemisk for Sør-Amerika.

Det er funne at *Gynoxys* er vertar for leddyr, somme *Gynoxys* skil ut eit søtleg sekret på undersida av blada, vanleg føde for bladlus. Ein har registrert at tre eller fleire fugleartar, inkludert meisedaknis (*Xenodacnis parina* / *[[Xenodacnis petersi]]*) finn føde på *Gynoxys*-blad, dei beitar både på leddyra og på sekreta.

## Artsoversyn
Somme av artane skildra i 1992 og seinare:

## Kjelder

* *Artikkelen er dels basert på «[[:it:Gynoxys|Gynoxys]]» frå , den 6. juli 2025*

## Bakgrunnsstoff
Hengam

**Hengam** er ei iransk øy i Persiabukta, sør for Qeshm. Det er tre landsbyar på øya med til saman nokre hundre familiar.

Hengam var okkupert av Portugal på 1500- og 1600-talet. I 1913 flytte den Den britiske marinen sin fyrste permanente marinebase i Persiabukta frå Basaidu på Qeshm til Hengam. Britiske tenestemenn meinte at Hengam hadde eit betre klima og ei meir strategisk plassering ved Hormuzsundet.

## Kjelder
Steen Steensen Blicher

**Steen Steensen Blicher** () var ein dansk prest, diktar og forfattar.

Blicher var fødd i Vium ved Viborg, der faren var prest. Han vart cand.theol. i 1809 og vart året etter adjunkt i Randers, men braut av då han ikkje makta underordne seg og finne seg til rette med regelbunde arbeid. I fleire år var han paktar på prestegarden til faren. Frå 1819 var han sokneprest i Torning ved Viborg, og deretter i Spentrup ved Randers. Statsbankerotten i 1813 førte til at midelen han hadde gifta seg til, gjekk tapt. Sidan sleit han med stor skuld.

Blicher hadde ein rik givnad og dyrka allsidige interesser. Det førte til noko usamanhangande i personlegdommen hans. Fyrst og fremst er han diktar. Han tok til som lyrikar. Hovudverket hans her er «Trækfuglene». Men fyrst frå 1823 fann han si særeigne novellistiske form då han tok til med attforteljing av soger frå jysk folkeliv. Hovudverka her er: «En Landsbygdens Dagborg» og «'E. Bindstouw», med det siste verket la han grunnen til seinare dikting på jysk folkemål. Andre noveller er «Røverstuen», «Ak, hvor forandret», «Hosekræmmeren», «Præsten i Vejlby», «Telse», «Juleferierne» og «14 Dage i Jylland». I Blicher sine verk merkar ein påverknad frå opplysningstida, men i den lokalfarga realismen ser ein drag som peikar framover. Som diktar hadde han fin naturkjensle og evne til djup psykologi. Skildringane av landskap og menneske er råkande og allsidige. Blicher stod bak Himmelbjergfestane, dei fyrste dansk folkefestane.

## Kjelder
**Norsk Allkunnebok. IV.bandet*.1950
Petter Morottaja

**Petter Jori Andaras Morottaja** () er ein finsk forfattar, universitetslærar og språkaktivist som skriv bøker på enaresamisk. 

Morottaja er fødd i Inari i Finland. Han er son av Matti Morottaja og bror av artisten Amoc, som rappar på enaresamisk.

Han gav ut si første bok 17 år gammal. Debutboka hans, *Suábi maainâs*, var den første fantasyromanen som vart gitt ut for enaresamisk ungdom. Den andre boka hans, gitt ut eit år seinare, er ei barnebok. Begge bøkene vart gitt ut av Anarâškielâ servi ry. og er illustrerte av Martti Rikkonen.

I ein alder av 25 stilte han som kandidat til Sametinget i Finland, men vart ikkje vald. Han er aktiv i den enaresamiske organisasjonen Anarâškielâ servi ry., og han var redaktør i nettavisa til organisasjonen Kierâš, som vart gitt ut ein gong i veka. Han underviser også i enaresamisk ei rekkje stader, mellom anna ved Helsingfors universitet. 

## Bibliografi

* *Suábi maainâs*, 1999
* *Riävskánieidâ*, 2000

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:no:Petter Morottaja|Petter Morottaja]]» frå ,  den 7. juli 2025.*
Gynoxys revolutifolia

***Gynoxys revolutifolia*** er ein nyleg oppdaga art av slekta *[[Gynoxys]]* i korgplantefamilien, skildra i 2024 frå fjellområda på ca. 2800&nbsp;moh. i provinsane Loja og Zamora-Chinchipe i Ecuador. 

Artsnamnet *revolutifolia* viser til dei karakteristiske  bladkantane – *revoluti* «bretta nedover» og *folia* «blad». 

Dette er ein låg, opprett busk eller lite tre, 1,5–2,5&nbsp;m høgt, med hudaktige blad som har særs nedrulla kantar. Blada har framståande årepar (8–12) på begge sider og er tett dekte av variert hårvekst, noko som gjev dei eit ullaktig preg. Blomsterhovuda sit i toppen av greinene, er gule med 4–5 ytre blomar og 8–12 indre røyrforma blomar. Arten er utpeikt som ny fordi den nedrulla bladkanten og bladopperflata sine hår er unike innan slekta. 

## Status
Forskarane bak funnet understrekar at denne spesialiserte arten har svært avgrensa utbreiing, har vore forveksla med andre artar og krev nærare kartlegging og vernetiltak.

Ettersom *G. revolutifolia* er ein art som først vart formelt skildra i 2024, er han enno ikkje breitt gjennomgått av det internasjonale botanikarsamfunnet per 2025. Namnet er offisielt og nomenklaturisk gyldig.

## Kjelder

*

## Bakgrunnsstoff
Samiske stadnamn i Senja kommune

Senja kommune har mange stadnamn som kjem frå samisk. Mange av dei norske namna som finst i dag, til dømes Svanvatnet (Njukčajávri) er beinveges omsetjingar frå dei opphavlege samiske namna som vart til under fornorskinga. Andre namn som kan koma beinveges frå samisk, til dømes Gilberg (ved Kjølva eller *Gilvu*) og Kyle, lèt seg neppe forklåra utifrå einast norske ordrøter.

Senja har i tillegg mange namn som viser til gamal samisk busetnad, som på norsk har fått føreleda *Finn-* eller *Lapp-.* Hans Ragnar Mathisen frå Senja og Omegn Sameforening gjev 31 slike namn, og nemner i tillegg garden *Veidmannen* i gamle Torsken kommune, som klårt viser til samisk veiding. Namn på samisk som viser til nordmenn, til dømes Dážavárri (Langdalsryggen, bokstavleg "Bumannsfjellet"), vantar ikkje heller.

Namn i lista er gjevne i to former. Den fyrste er på det lokale målføret, det andre er det "godkjende" namnet på nordsamisk der dette er ulikt.

## Namn i gamal Lenvik kommune

## Namn i gamle Berg og Torsken kommunar

## Namn i gamal Tranøy kommune

## Kjelder
Halvor J. Berg

**Halvor Johannesson Berg** () var ein norsk gardbrukar og politikar frå Hol i Buskerud.

Berg tok over ættegarden Slåtto i 1870 og farsgarden Berg i 1885. Han var medlem i Hol heradsstyre frå 1876 til 1910, ordførar 1892-1904. Åstadskommissær 1881-84 og 1909-1905, frå 1906 forlikskommissær. Berg var mange gongar valmann, representerte Buskerud i Stortinget 1903-06. På Tinget sokna han til høgrepartiet, og var medlem i Vegkomiteen.

## Kjelder
*Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Simen Christian Berg

**Simen Christian Berg** () var ein norsk fløytingsinspektør og politikar frå Fredrikstad.

Berg var son til ein skipsførar. Sjølv var han frå 1831 til -39 tilsett i ei meklarforretning i Frankrike. Åra 1843-47 var han gardbrukar i Berg i Østfold, samstundes ordførar i heradet og forlikskommissær. Der etter var han fløytningsinspektør fram til 1860, og sidan kjøpar av tømmer til den same fløytningsforeininga. Denne tida budde han i Fredrikstad. Berg slutta jobben i 1873 og budde sidan på garden Rørek i Berg. Han var ugift.

Berg representerte Smaalenenes amt i 1848-stortinget. Han var medlem i Tollkomiten.

## Kjelder
*Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Verdsmeisterskapen i symjing 2007

**Verdsmeisterskapen i symjing 2007**, den 12. i rekka, vart avvikla i Melbourne i Australia i tida 17. mars–1. april.

Michael Phelps frå USA sletta verdsrekordane på 200 meter fri, 200 meter butterfly, 200 meter medley og 400 meter medley. Hans landsmenn Aaron Peirsol og Ryan Lochte forbetra verdsrekordane i brystsymjing, Peisol på 100 m og Lochte på 200 m. Også USA sitt mannskap i 4 x 200 meter fri pynta på verdsrekorden i øvinga. På kvinnesida sletta franske Laure Manaudou verdsrekorden i 200 meter fri, medan dei USA-amerikanske kvinnene Natalie Coughlin og Katie Hoff flytta verdsrekordane i høvesvis 100 meter rygg og 400 meter medley. I stafettane sette USA sitt kvinnelag i 4 x 200 meter fri ny verdsrekord, det same gjorde Australia sine utvalde i 4 x 100 meter medley.

Norske Alexander Dale Oen kom på åttandeplassen i 100 meter bryst, det var fyrste gongen på 13 år at ein norsk utøvar kvalifiserte seg til ein finale i verdsmeisterskap i symjing.

## Menn
### 50 meter fri




### 100 meter fri




### 200 m fri




### 400 m fri




### 1500 m fri




### 100 meter rygg




### 200 m rygg




### 100 meter bryst




### 200 m bryst




### 100 meter butterfly




### 200 m butterfly




### 200 meter medley




### 400 m medley




### 4 x 100 meter fri




### 4 x 200 m fri




### 4 x 100 meter medley




## Kvinner
### 100 meter fri




### 200 meter fri




### 400 meter fri




### 800 meter fri




### 100 meter rygg




### 200 meter rygg




### 100 meter bryst




### 200 meter bryst




### 100 meter butterfly




### 200 meter butterfly




### 200 meter medley




### 400 meter medley




### 4 x 100 meter fri




### 4 x 200 meter fri




### 4 x 100 meter medley




## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Schwimmweltmeisterschaften 2007|Schwimmweltmeisterschaften 2007]]» frå ,  den 7. juli 2025.*