open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Prairie Wind

***Prairie Wind*** er det 30. studioalbumet til den kanadiske musikaren Neil Young, gjeve ut 27. september 2005. Etter å ha å flørta med soulmusikk frå 1960-åra (*[[Are You Passionate?]]*) og laga ein rockeopera (*[[Greendale]]*) dei føregåande åra, var *Prairie Wind* tilbake til ein akustisk stil som minna om dei mest populære albuma hans, som *[[Harvest]]* og *[[Harvest Moon]]*. Albumet var delvis inspirert av sjukdommen og det nylege dødsfallet til faren, den kanadiske journalisten Scott Young, og albumet er dedisert til han. 

Young spelte inn albumet i Nashville før han vart operert for aneurisme våren 2005. På somme av songane på albumet ser det ut til at Young konfronterer dødelegheita si. 

Albumet hadde premiere under to konsertar 18. og 19. august 2005 i Ryman Auditorium i Nashville. Desse konsertane vart filma av Jonathan Demme og gjeven ut som *[[Neil Young: Heart of Gold|Heart of Gold]]*.

Young spelte første gongen avslutningssongen «When God Made Me» på Live 8-konserten i Barrie i Canada.

## Utgjeving

Albumet debuterte på 11. plassen på ''Billboard'' 200-lista den 15. oktober 2015 med eit salstal på kring 72&nbsp;000 eksemplar. Han låg på lista i 26 veker og hadde slet til gullplate den 23. januar 2006. *Prairie Wind* fekk to Grammypris-nominasjonar fo beste rockealbum av ein soloartist og beste rockesong av ein soloartist for «The Painter».

I Noreg nådde albumet til tredjeplass.

## Mottaking
Albumet vart av Robert Christgau rekna som «ei av dei nær døden-albuma» i lag med Mississippi John Hurt sitt *[[Last Sessions av Mississippi John Hurt|Last Sessions]]* (1972), Bob Dylan sitt *[[Time Out of Mind]]* (1997), Warren Zevon sitt *[[The Wind av Warren Zevon|The Wind]]* (2003) og Johnny Cash sitt *[[American VI: Ain't No Grave]]* (2010).

## Innhald

## Medverkande
*Neil Young - akustisk gitar, elektrisk gitar, munnspel, piano, vokal
*Ben Keith - Dobro, pedalsteel, slidegitar
*Spooner Oldham - piano, Hammond B3 orgel, Wurlitzer elektrisk piano
*Rick Rosas - bass
*Karl Himmel - trommer, perkusjon 
*Chad Cromwell - trommer, perkusjon 
*Grant Boatwright - akustisk gitar, korvokal
*Clinton Gregory - fele på «No Wonder»
*Wayne Jackson - horn
*Thomas McGinley - horn
*Emmylou Harris - gjestevokal
*Pegi Young (kona til Neil Young) - korvokal
*Diana Dewitt - korvokal
*Anthony Crawford - korvokal
*Gary Pigg - korvokal
*Curtis Wright - korvokal
*Chuck Cochran - strykearrangement
*Fisk University Jubilee Choir, dirigert av Paul Kwami

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Prairie Wind|Prairie Wind]]» frå ,  den 31. oktober 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Living with War: «In the Beginning»

***Living with War: «In the Beginning»*** er ei enklare utgåve av Neil Young-albumet *[[Living with War]]* frå 2006. Den originale tittelen var opphavleg ***Living with War - Raw***.  

Albumet inneheld dei første miksane av innspelingane, som vart gjort live av Young, Rick Rosas og Chad Cromwell. Miksane vart gjort same dag dei vart innspelt og gjort tilgjengeleg på iTunes på valdagen 7. november 2006. Plata kom ut i ei avgrensa utgåve med ein DVD som inneheldt videoar regissert av Young til kvar enkelt song på albumet. Han nytta mange biletkjelder, både frå irakkrigen, demonstrasjonar i USA og frå Al Gore-filmen *[[An Inconvenient Truth]]*. Videoane er ikkje berre ei oversikt over kva som hadde skjedd dei føregåande tre åra, men òg korleis det påverka heile verda. 

*[[Living with War]]*, kom opphavleg ut tidleg i mai 2006, og sette i gang reaksjonar frå begge sider av det politiske gjerdet. Med songar som «The Restless Consumer», «Shock and Awe», «Flags of Freedom» og «Let's Impeach the President», vart *Living with War* raskt rekna som ein unik musikalsk uttalelse. På denne utgåva av albumet er lyden rett frå kjelda, fanga live i studio nøyaktig slik dei vart spelte inn.    

## Innhald

## Medverkande
* Neil Young: gitar, vokal
* Rick Rosas: bass
* Chad Cromwell: trommer
* Tom Bray: trompet

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Living with War: "In the Beginning"|Living with War: "In the Beginning"]]» frå ,  den 31. oktober 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Mauni amavasya

**Mauni amavasya** er ei hinduhøgtid som fell ved nymånen som avsluttar månaden magha (typisk januar-februar i den vestlege kalenderen). Dagen er rekna som eit høgdepunkt innan denne heilage månaden, og eit godt høve til å dyrka dei tre gudane i Trimurtien og å bada i Prayag, møtepunktet for tre heilage elver. Høgtida kan markerast med faste, ritual og lovnader om stille. 

Mauni amavasya blir særleg rekna som viktig om ho fell på ein mandag, og markeringa er alltid større om det er kumbh mela det året.

## Namn
Ordet «mauni» kjem eigentleg frå *muni*, heilagmann, men minner om *maun(a)*, 'stille'. Både heilagmenn som lever som asketar og kortare eller lengre periodar der ein ikkje snakkar er viktige for denne høgtida. *Amavasya* viser til den dagen i ein månad då ein ser nymånen.

Høgtida er kjend som *Chollangi amavasya* i Andhra Pradesh og som *Darsj amavasya* andre stader i India.

## Bading under mauni amavasya
Under mauni amavsya badar ein gjerne i den heilage elva Ganga (Ganges). Den viktigaste staden for å ta eit heilag bad denne dagen er ved Prayag i Allahabad, der Ganga og Jamuna (og den mytologiske elva Sarasvati) flyt saman. Under badinga skal ein tia stille. 

Under den største kumbh mela-samlinga kan heile 30 millionar menneske bada i Prayag.

## Andre ritual
Denne dagen kan ein tilbe dei tre gudane i Trimurtien, Brahma, Visjnu og Sjiva.

Ein kan også utføra ritual heime, til dømes ved å få ein prest til å utføra homa (brennoffer) og podja, eller gå rundt eit pipaltre, som symboliserer Visjnu eller avataren hans, Krisjna. Under rituala er ein igjen gjerne stille, og kan først snakka igjen etter fullføringa.

## Kjelder
* 
* 
* 
* 
* http://www.hindu-festivals.net/mauni-amavasya/
Chrome Dreams

***Chrome Dreams*** er eit album frå 1977 av Neil Young som aldri vart gjeve ut. 

Albumet vart gjeve ut som på ei acetatplate og eit dokument som følgde denne gav inntrykk av at Young hadde gjeve albumet den offisielle tittelen *Chrome Dreams*. Det finst mange uoffisielle utgåver av *Chrome Dreams.*

23. oktober 2007 gav Neil Young ut eit nytt album kalla *[[Chrome Dreams II]]*.

## Songar
*Chrome Dreams* inneheldt mange songar som ikkje enno er gjeven ut. Versjonen av «Powderfinger» var ein akustisk versjon, medan «Sedan Delivery» er ein langsamare versjon enn den som er på *[[Rust Never Sleeps]]*, samt at han inneheld eit ekstra vers. «Pocahontas» er den same versjonen som på *Rust Never Sleeps* utan ekstraspor. «Hold Back the Tears» er ein heilt annan versjon enn den som er på *[[American Stars 'N Bars]]*, òg denne med eit ekstra vers. «Too Far Gone» vart først gjeven ut i 1989 på *[[Freedom av Neil Young|Freedom]]*. På *Chrome Dreams* vert denne spelt av Crazy Horse-medlem Frank «Poncho» Sampedro i lag med Young på ein mandolin frå 1917. «Stringman» er ein pianoballade som vart skriven for Jack Nitzsche og som var eit konsertopptak frå den europeiske turneen til Young i 1976 med ekstra lydspor frå studio. 18 år seinare spelte Young songen på *[[Unplugged av Neil Young|Unplugged]]*. «Homegrown» er ein annan miks enn versjonen på *American Stars 'n Bars*. Resten av songane er for det meste identisk til albuma som dei vart gjevne ut på seinare.

## Innhald

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Chrome Dreams|Chrome Dreams]]» frå ,  den 31. oktober 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Fork in the Road

***Fork in the Road*** er det 33. albumet til den kanadiske musikaren Neil Young, gjeve ut 7. april 2009 på Reprise Records. Albumet kom ut på vinyl 26. juli 2009. 

Albumet var inspirert av Young sin Lincoln Continental som han hadde bygd om til å gå på biodiesel og bakgrunnen til Young i Lincvolt-prosjektet han arbeidde på i lag med mekanikaren Jonathan Goodwin. Prosjektet gjekk ut på å utvikle eit levedyktig elektrisk motorsystem for bilar. Young sin Lincoln Continental frå 1959 var prototypen deira. Ein dokumentarfilm produsert av Larry Johnson følgde den første lengre turen til denne elektriske bilen på veg til Washington, DC.

I november 2010 starta bilen ein brann som førte til skadar på over ein million dollar på eit varehus og eigedelar som Young hadde lagra der. Young skulda på menneskeleg svikt og sa at han og teamet hans ønsket å byggje opp att bilen.

Young vart nominert til Grammy-prisen for beste rockesong for soloartistar for «Fork in the Road» i 2010.

Albumet nådde 19. plass i USA, 22. plass i Storbritannia, og i Noreg gjekk det heilt til topps på VG-lista, som einaste land i verda. 
 
## Innhald

## Medverkande
* Produsert av «The Volume Dealers» (Neil Young og Niko Bolas)
* Innspelt og miksa av Niko Bolas
*Neil Young – elektrisk og akustisk gitar, vokal
*Ben Keith – lapsteelgitar, elektrisk gitar, Hammond B-3 orgel, vokal
*Anthony Crawford – elektrisk og akustisk gitar, piano, Hammond B-3 orgel, vokal
*Pegi Young – vibrafon, akustisk gitar, vokal
*Rick Rosas – bass
*Chad Cromwell – trommer
*Larry Cragg – gitarteknikar
*Don McAulay – trommeteknikar
*Craig Roberts – gitarteknikar

## Salslister

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Fork in the Road|Fork in the Road]]» frå ,  den 31. oktober 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
*Video for «Fork in the Road» på NeilYoung.com
*
Haukeskjeggslekta

**Haukeskjeggslekta** er ei planteslekt i korgplantefamilien. I Noreg veks eller har vokse sju artar. Haukeskjeggartane har gulblomstra korger med korte ytre og jamlange indre korgdekkblad.

### Norske artar i haukeskjeggslekta
* Sumphaukeskjegg (*Crepis paludosa*)
* Enghaukeskjegg (*Crepis praemorsa*)
* Takhaukeskjegg (*Crepis tectorum*)
* Veghaukeskjegg (*Crepis biennis*)
* Fransk haukeskjegg (*Crepis nicaeensis*)
* Brakkhaukeskjegg (*Crepis capillaris*)
* Altaihaukeskjegg (*Crepis multicaulis*)

## Kjelder
*Johannes Lid: *Norsk-svensk-finsk flora*. Det Norske Samlaget, 1985.

**Denne artikkelen bygger på «[[:da:Høgeskæg|Høgeskæg]]» frå ,  den 31. oktober 2010.*  

## Bakgrunnsstoff
Regjeringa Konow

**Regjeringa Konow** vart utnemnd 2. februar&nbsp;1910 som ei samarbeidsregjering mellom Frisinna Venstre og Høgre. Regjeringa søkte avskil 16. februar 1912, etter at statsministeren hadde kome med ei støtteerklæring til landsmålet. Avskil vart innvilga i statsråd 19. februar, med verknad frå 20. februar 1912. Regjeringa Konow vart etterfølgd av Regjeringa Bratlie, ei ny samarbeidsregjeing mellom Frisinna Venstre og Høgre.

## Regjeringssamansetning
**[[Statsminister]]**
*Wollert Konow (S.B.) (1845-1924), FV:
	02.02.1910-20.02.1912

**[[Utanriksdepartementet]]**
*Johannes Irgens (1869-1939), FV: 
	02.02.1910-20.02.1912

**[[Finans- og tolldepartementet]]**
*Abraham Berge (1851-1936), FV:
	02.02.1910-20.02.1912
**[[Forsvarsdepartementet]]**
*Carl Sigwald Johannes Bull (1860-1936), H: 
	02.02.1910-20.02.1912

**[[Justis- og politidepartementet]]**
*Herman Carsten Johannes Scheel (1859-1956), H: 
	02.02.1910-20.02.1912

**[[Kyrkje- og undervisningsdepartementet]]**
*Just Knud Qvigstad: (1853-1957), H:
	02.02.1910-20.02.1912

**[[Landbruksdepartementet]]**
*Wollert Konow (S.B.) (1845-1924), FV:
	02.02.1910-28.02.1910
*Bernt Holtsmark (1859-1941), FV:
	01.03.1910-20.02.1912

**[[Arbeidsdepartementet]]**
*Bernhard Brænne (1854-1927), H:
	02.02.1910-10.06.1910
*Hans Jørgen Darre-Jenssen (1864-1950), FV:
	11.06.1910-20.02.1912

**[[Departementet for utenrikske saker, handel, sjøfart og industri]]**
*Sofus Arctander (1845-1924), FV:
	02.02.1910-10.06.1910
*Bernhard Brænne (1854-1927), H: 
	11.06.1910-20.02.1912

**[[Revisjonsdepartementet]]**
*Wollert Konow (S.B.) (1845-1924), FV:
	02.02.1910-20.02.1912

## Kjelder

**Delar av denne artikkelen bygger på «[[:nb:Wollert Konows regjering|Wollert Konows regjering]]» frå ,  den 31. oktober 2010.*
*Regjeringa Konow hos Regjeringen.no
*«Wollert Konows (S.B.) regjering (02.02.1910-19.02.1912)» i *[[Norsk samfunnsvitenskaplig datatjeneste]]*.
Chad Cromwell

**Chad Cromwell** () er ein amerikansk trommeslagar som er mest kjend for arbeidet sitt med Neil Young og Mark Knopfler.

Cromwell starta karrieren sin med Joe Walsh i 1986, og var med på albuma *[[Got Any Gum?]]* og *[[Ordinary Average Guy]]*.  

I 1987 starta Cromwell eit samarbeid med Neil Young. Han var opphavleg ein del av Neil Young & The Bluenotes og har sidan då spelt og turnert mykje med Young, på album som *[[Freedom av Neil Young|Freedom]]* (1989), *[[Prairie Wind]]* (2005) *[[Living with War]]* (2006) og *[[Chrome Dreams II]]* (2007). Han finst òg på *[[Neil Young: Heart of Gold|Heart of Gold]]*, ein dokumentarfilm der Young speler *[[Prairie Wind]]*. This was filmed at the Ryman auditorium og directed by Jonathan Demme.
 
Cromwell har òg spelt med Mark Knopfler på albuma *[[Golden Heart]]* (1996), *[[Sailing to Philadelphia]]* (2000), *[[The Ragpicker's Dream]]* (2002) og *[[Shangri-La]]* (2004). Han spelte òg i turnebandet til Knopfler etter dei første soloalbuma hans.

Cromwell turnerte med Crosby, Stills, Nash & Young sommaren 2006.

Han har òg arbeidd med artistar som Vince Gill, Amy Grant, Lady Antebellum, Diana Krall, Willie Nelson, Jackson Browne, Boz Scaggs, Wynonna, Trisha Yearwood, Miranda Lambert, Bonnie Raitt, Allison Moorer, Chris Knight, Rodney Crowell og Marty Stuart.

På midten av 2000-talet spelte han i bandet Fortunate Sons som gav ut eit album med same namn i 2004. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Chad Cromwell|Chad Cromwell]]» frå ,  den 31. oktober 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
The Archives Vol. 1 1963–1972

***The Archives Vol. 1 1963–1972*** er ein samleboks av Neil Young som kom ut 2. juni 2009. Det var den første i Neil Young Archives-serien, som etter kvart skal omfatte heile karrieren. Boksen vann Grammy-pris for beste plateboks, og inneheld mange sjeldne songar og opptak som aldri før er gjevne ut frå karrieren til Young starta i Winnipeg med The Squires, Buffalo Springfield, Crosby, Stills, Nash & Young og fleire av dei første soloalbumene hans. 

Etter mykje fram og tilbake vart det til slutt klart at boksen skulle gjevast ut i tre format: CD, DVD og Blu-ray. DVD og Blu-ray-utgåvene inneheld 10 plater (inkludert *Journey Through the Past* for første gong på DVD og Blu-ray) og ei 236 sider lang fargebok. CD-utgåva bestod av 8 CDar og eit CD-hefte. Alle DVD- og Blu-ray-utgåvene kom med eit kodekort for å laste ned MP3ar av alle songane i boksen.

Av dei 137 songane i boksen, er 47 av dei aldri gjevne ut før. Desse omfattar konsertversjonar eller alternative miksar av tidlegare kjende songar. Trette av songane har aldri vorte gjeven ut i noko form før. 

## Innhald
### Disk 00 - Early Years (1963-1965)

### Disk 01 - Early Years (1966-1968)

### Disk 02 - Topanga 1 (1968-1969)

### Disc 03 - [[The Riverboat|Live at the Riverboat (Toronto 1969)]]

### Disk 04 - Topanga 2 (1969-1970)

### Disk 05 - [[Live at the Fillmore East av Neil Young|Live At the Fillmore East]] (New York 1970

### Disk 06 - Topanga 3 (1970)

### Disk 07 - [[Live at Massey Hall 1971|Live at Massey Hall]] (Toronto 1971)

### Disk 08 - North Country (1971-1972)

### Disk 09 - [[Journey Through the Past]] – ein film av Neil Young
Inneheld trailer, radioreklamar og arkivgalleri. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:The Archives Vol. 1 1963–1972|The Archives Vol. 1 1963–1972]]» frå ,  den 31. oktober 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*



## Bakgrunnsstoff
* Reprise Records sin trailer
Yap

**Yap** er ei øy og ein delstat i Mikronesiaføderasjonen i det vestlege Stillehavet. Yap er kjent for den tradisjonelle valutaen sin, *[[rai-steinar]]*, store steinpengar som framleis kan nyttast som symbolske gåver.

## Geografi
Øya Yap ligg blant dei vestlege Karolinane i Mikronesia, ca. 1200 km austom Filippinane. Saman med dei mindre øyane Gagil-Tomil, Maap og Rumung dannar ho Yapøyane, som er omslutta av eit korallrev.

Yapøyane er òg hovedområdet i delstaten Yap òg kalla *Yap-State*. Delstaten består omfram Yapøyene av rundt 145 øyar og atollar kalla *Outer Islands* («Dei ytre øyane»), der dei største er Ngulu, Ulithi, Sorol, Eauripik, Woleai, Ifalik, Faraulep, Lamotrek og Satawal. Innbyggjartalet i delstaten ligg på rundt 11&nbsp;000, der ca 70 % bor på Yapøyene, dei fleste i hovudstaden Colonia på austsida av hovudøya.

Lufthamna til øya heiter *Yap International* (IATA-flyplasskode: YAP) og ligg sørvest for Colonia.

## Historie
Yapøyene har truleg vore busett sidan cirka 3000 f.Kr. Dei vart oppdaga av europearar i januar 1528 av den spanske kapteinen Álvaro dei Saavedra. 

Tyskland kjøpte øygruppa i 1899 og han vart då ein del av Tysk Ny-Guinea. Under første verdskrigen vart området okkupert av Japan i oktober 1914. Japan heldt forvaltningsmandatet over området ved Versaillesfreden i 1919.

Under andre verdskrigen vart øygruppa brukt som fly- og flåtebase av Japan fram til området vart erobra av USA i 1945.

I 1947 vart Yapøyane og resten av Karolinane av SN slått saman til *[[US Trust Territory of the Pacific Islands]]*, forvalta av USA.

Den 10. mai 1979 vart den autonome føderasjonen Mikronesia danna med lokalt sjølvstyre og den 3. november 1986 vart landa sjølvstendig.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Yap|Yap]]» frå ,  den 31. oktober 2010.*  


## Bakgrunnsstoff
* State of Yap, FSM Visitors Board
* Kart over Yapøyane
Yao Wenyuan

**Yao Wenyuan **  () var ein kinesisk litteraturkritikar og politikar og eit medlem av den såkalla «Firarbanden» under Kulturrevolusjonen.

Han byrja karrieren sin i Shanghai som litteraturkritikar og vart kjent for den skarpe kritikken sin av kollegaene sine, særleg etter at han i juni 1957 langa ut mot avisa *[[Wenhuibao]]*. Frå den tida byrja han å knyte seg opp i mot dei mest venstreorienterte politikarane i Shanghai, mellom dei leiaren for bystyret sin propagandaavdeling, Zhang Chunqiao. Artikkelen hans «Om den nye historiske beijingoperaen 'Hai Rui blir avsett frå embetet', publisert i Shanghaiavisa *Wenhuibao* den 10. november 1965 var med på å lansere Kulturrevolusjonen.

Artikkelen var om ein populær opera skriven av Wu Han, som var stadfortrådande borgarmeister av Beijing. Zhang Chunqiao og Jiang Qing, som saman med Mao Zedong skreiv avisartikkelen, ville gjere det gjeldande at Wu Operaen hans var kontrarevolusjonær fordi han visstnok la til rette for ei samanlikning med den dagsaktuelle situasjon og følgjeleg kritiserte Mao Zedong for å ha avsett rettskafne medarbeidarar.

I stykket om Hai Rui dreidde det seg om avsetjinga av ein keisarleg mandarin som hadde talt saka til bøndene overfor den keisarlege regjeringa, med tiltala om at mennene til regjeringa hykla om rettferda si men i røyndom undertrykte bøndene. Han mista deretter stillinga. Yao hevda at operastykket var eit fordekt åtak på Mao fordi han i 1959 hadde avsett forsvarsminister Peng Dehuai, som hadde kritisert moderniseringskampanjen til Mao,  *[[Det store spranget framover]]*, som hadde mislukkast katastrofalt.

Partileiinga i Beijing vart overraska og forvirra av dette åtaket, som vart trykt opp i dei viktigare avisene i heile landet. Dei freista å slå ring om Wu Han. Dette gav Mao høvet han var ute etter for å initiere «kampsesjonar» mot dei året etter. Yao vart på si side utnemnd til medlem av planleggings- og styringsorganet Kulturrevolusjonsgruppa.
Yao Wenyuan hadde den ideelle bakgrunnen for å framføre kritikken mot operaen, sidan hans eigen kommunistiske bakgrunn var plettfri.

I april 1969 vart han medlem av Politbyrået og konsentrerte seg om propagandaarbeid. Han var med i gruppa «Proletære arbeidarar for reinskap» og vart redaktør for den viktigaste avisa i Shanghai «Frigjeringsdagsavisa». Han deltok i strevet staten hadde med å fjerne den kjende forfattaren Hu Feng frå Det kinesiske forfattarforbundet.

I oktober 1976 vart han arrestert for handlingane sine under Kulturrevolusjonen og dømd til 20 års fengsel.

Han vart lauslaten 23. oktober 1996 og brukte resten av livet sitt til å forfatte ei bok og til studiet av kinesisk historie. Han budde i heimbyen Shanghai og vart den siste gjenlevande av «Firabanden» etter at Zhang Chunqiao døydde i april 2005. Sjølv døydde han seinare same året.

## Merknadar

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:|]]» frå ,  den 31. oktober 2010.*
Dreamin' Man Live '92

***Dreamin' Man Live '92*** er eit konsertalbum av Neil Young som vart gjeve ut i desember 2009. Det inneheld ei akustisk soloframføring av alle ti songane på *[[Harvest Moon]]*, tekne opp i 1992. Albumet er volum 12 i *[[Neil Young Archives|Archives Performance Series]]* og den femte som vart gjeven ut. Han skulle opphavleg ut den 2. november 2009, men vart utsett over ein månad.

## Innhald

## Medverkande
Neil Young – vokal, gitar, munnspel, piano, banjo

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Dreamin&#39; Man Live &#39;92|Dreamin&#39; Man Live &#39;92]]» frå ,  den 31. oktober 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Greatest Hits av Neil Young

***Greatest Hits*** er den tredje samleplata til Neil Young etter *[[Decade]]* og *[[Lucky Thirteen]]*. Elleve av dei første tolv songane finst alt på *Decade* og plata omfattar heile solokarrieren frå 1969 til 1992. Bakpå plateomslaget skriv Young at songane vart valt ut basert på dei opphavlege salstala, kor mykje dei vart spelt på radio og kor mykje dei vart nedlasta.

Alle songane på albumet vart remastra med hjelp av HDCD-prosessen, som Young har nytta sidan 1995. 

Albumet gjekk inn på 27. plass i USA og selde om lag 51&nbsp;000 eksemplar den første veka. Han vart liggande på lista i 17 veker og selde til slutt til gullplate. I Noreg nådde albumet 10. plass. 

## Innhald

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Greatest Hits (Neil Young album)|Greatest Hits (Neil Young album)]]» frå ,  den 31. oktober 2010.*
Yankee

**Yankee** (uttale: jˈæŋki) er eit kallenamn på folk frå New England. Under og etter den amerikanske borgarkrigen er det brukt nedsetjande av sørstatsamerikanarar om nordstatsfolk. De vert i Europa òg ofte nytta som eit kallenamn på amerikanarar generelt. 

Det finst mange forklaringar på namnet, men ingen av dei er særleg overbevisande. Den enklaste forklaringa er at utnamnet først vart bruka om nederlandsk-amerikanarar, og er samansett av dei nederlandske namna Jan og Kees – (Jan-Kees). 

«Yankee Doodle» er ein amerikansk folkesong som vart kjend etter slaget ved Bunker Hill i 1775 og som seinare vart ein slag uoffisiell folkeleg nasjonalsong. 

## Kjelder

*
Yangon

**Yangon**, tidlegare kjent som **Rangoon**, er den største byen i Myanmar (Burma) og var hovudstad i landet fram til 2005, då Nay Pyi Taw overtok som nye hovudstad. Byen ligg ved Yangon-elva, om lag 30 km frå munningen hennar. Folketalet i byen er noko over fire millionar. 

Det meste av utanrikshandelen til Myanmar går gjennom den travle hamna i byen. Yangon er knutepunkt for jernbanen i landet og dei indre vassvegane. Lufthamna Mingaladon er eit knutepunkt for internasjonale flyruter. 

Av industri i byen finn ein rismøller, sagbruk, tekstil- og gummiindustri, såpeproduksjon og oljeraffinering. Universitetet i byen vart grunnlagd i 1920 og han har òg ein teknisk høgskule. Yangon er bygd opp etter eit rutenett og har mange parkar. Shwe Dagon eller «den gylne pagoden» dominerer bybiletet med eit 112 metrer høgt forgylt spir. Dette er den buddhistiske heilagdomen i Bakindia og vart i følgje segna starta i 588 f.kr. Byen har òg ei anglikansk og ei katolsk domkyrkje. 

## Historie
Byen vart truleg stifta på 500-talet og var opphavleg berre ein liten fiskelandsby kring pagoden Shwe Dagon. Kong Alaungapaya erklærde byen hovudstad i 1753 og han endra i 1755 namn frå Dagon til Yangon. Byen vart på kort tid ein viktig hamneby. I 1841 vart byen råka av ein brann som øydela det meste. Han vart igjen øydelagd i 1852 av britane, som under gjenoppbygginga bygde eit rektangulært gatenett og anglifiserte namnet på byen til Rangoon. Byen vart hovudstad for heile Myanmar (Burma) etter at britane sameinte dei nedre og øvre delane av landet i 1885. Før den andre verdskrigen var fleirtalet av innbyggjarane indarar, kinesarar og europearar, men byen har seinare fått ein stor overvekt av burmanarar. 

I 1988 kom det til blodige samanstøytar då militæret slo ned på demonstrerande studentar. 

## Bakgrunnsstoff

## Kjelder
Avhengnad

**Avhengnad** er i medisinsk forstand ein tilstand som er prega av fysiologiske, kognitive og åtferdsmessige fenomen der ein person gjev bruk av eit stoff, ei gruppe med stoff eller ei åtferd, høgare prioritet til fortrenging av ei anna åtferd som personen tidlegare tilgav stor verdi.

## Substans- eller aktivitetsavhengnad
Avhengnad kan delast opp i to undergrupper: *substansavhengnad*, dvs. fysisk eller psykisk skadeleg avhengnad av kjemiske stoff, og *aktivitetsavhengnad*, dvs. skadeleg avhengnad av aktivitetar som er økonomisk ruinerande eller svært tidkrevjande. Ein kan berre snakka om aktivitetsavhengnad når aktivitetane kan ha sosiale, interpersonlege, psykologiske eller økonomiske skadeverknader dersom bruken kjem ut av kontroll. Døme på aktivitetar som kan skapa avhengnad er t.d. hasardspel. Døme på stoff som gjev avhengnad er narkotika, nikotin og alkohol.

## Internasjonale kriterium for avhengnad

Ifylgje International Classification of Disease skal noko berre kallast avhengnad viss minst tre av dei fylgjande kriteria er oppfylte: (Dette gjeld i fyrste rekkje substansavhengnad.)

* Sterk lyst, eller tvangskjensle, til å innta stoffet. 
* Problem med å kontrollera inntaket av stoffet, i forhold til å starta, avslutta, og mengda som vert teken.
* Fysiologisk abstinens-tilstand som opptrer dersom bruken av substansen opphøyrer eller vert redusert, eller som syner seg med karakteristisk abstinensyndrom for det aktuelle stoffet, eller gjennom bruk av det same eller liknande stoff for å lindra eller unngå abstinenssymptom.
* Toleranseutvikling, slik at større dosar må til for å gje same effekten som tidlegare.
* Aukande likesæle i høve til andre gleder og interesser. Aukande tid brukt på å skaffa seg stoffet, på å bruka det, eller på å koma seg i form etter bruken av det.
* Åtferda og bruken held fram sjølv om openberre teikn på skadelege konsekvensar kjem til syne.

## Sjå også:
* Alkoholisme
* Narkomani
* Spelavhengnad

## Kjelder

* Store Norske Leksikon om avhengnad, skriven av Ingunn B. Skre.
* Bokmålswikipedia om avhengnad.
Jams

**Jams** eller **yams** er det vanlege namnet for nokre artar i planteslekta Dioscorea. Dei er tropiske slyngeplanter med store, stivelseshaldige rot- og stengelknollar som kan etast. Dei kan innehalde ei gift som forsvinn når dei vert kokte. 

Nytta av dei kan samanliknast med potet og søtpotet. Det finst fleire hundre sortar innanfor dei dyrka variantane. Jams er eit viktig næringsmiddel i Vest-Afrika. 

## Kjelder

*
Ahmed Zaki Yamani

**Ahmad Zaki Yamani** (, død 23. februr 2021 i London) er ein saudiarabisk jurist og politikar. Han vart utdanna ved universitetet i Kairo, New York University og Harvard University.

Yamani var fødd i Mekka. Frå 1962 til 1986 var han oljeminister i Saudi-Arabia og hadde stor innverknad på OPEC. Han hadde òg ei viktig rolle i oppbygginga av den nasjonale oljeindustrien i landet.

## Kjelder

*
Yalu

**Yalu** (kinesisk skrift 鸭绿江, pinyin *Yālǜjiāng*) eller  koreansk **Amnokgang** eller **Amnok**, er ei grenseelv mellom Folkerepublikken Kina og Nord-Korea.

Ho spring ut 2500 meter over havet ved Paektufjellet i Changbaifjella og renn etter 790 kilometer ut i Gulehavet mellom den kinesiske byen Dandong og den koreanske byen Sinŭiju. Dei viktigaste sideelvane er Changjin-gong, Hŏch'ŏn-gong og Tongro-Gong. Nedslagsfeltet til elva er på 31&nbsp;739 km².

I Sakchu noko ovanfor Sinŭiju, er det på koreansk side vorte bygd éit av dei største vasskraftverka i Asia, Supung-demninga, 100 meter høg og over 850 meter lang.

Den einaste brua som ikkje vart øydelagt under Koreakrigen kryssar mellom Sinŭiju og Dandong og blir i dag kalla *[[Den kinesisk-koreanske venskapsbrua]]*.

## Sjå òg
* Liste over elver i Korea

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Yalu|Yalu]]» frå ,  den 31. oktober 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
**Atlas of Korea, Sung Ji Mun Hwa Co. Ltd, Gyeonggi, 2008 ISBN 978-89-390-0060-5, 93980
Yamagata

**Yamagata** er ein by i Japan. Han ligg 300 km nordaust for Tokyo og har kring 260&nbsp;000 innbyggjarar. 

Byen er ein gammal festningsby og har eit universitet frå 1949. Hovudnæringa i byen er jernstøyperi, papirmøller, treindustri og forbruksvareindustri. 

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
Yamuna

:*Må ikkje forvekslast med elva [[Jamuna]] i Bangladesh.*

**Yamuna** (sanskrit: यमुना, nokre gonger kalla **Jamuna**, **Jamna** eller **Jumna**) er ei elv i det nordlege India. Ho er totalt 1370 kilometer lang og er den største sideelva til Ganges.

Kjelda til elva er ved Yamunotri i Himalaya, i delstaten Uttarakhand. Han renn gjennom delstatane Delhi, Haryana og Uttar Pradesh før ho munnar ut i Ganges ved Allahabad. Langs elva ligg byane Baghpat, Delhi, Noida, Mathura, Agra, Etawah, Kalpi, Hamirpur og Allahabad. Dei største sideelvane hennar er Tons, Chambal, Betwa og Ken.

Ein kanal rekna for fraktefartøy, kalla Sutlej-Yamuna Link (SYL), er under bygging vestover frå dei øvre delane av elva til regionen Punjab til dei seglbare delane nedslagsfelta til Sutlej og Indus. Dette vil knyte heile Gangesdalen til Vest-India og Pakistan. Når han er ferdig vil SYL gjere det mogeleg med skipsfart frå austkysten av India til Arabiahavet i vest og vil drastisk forkorte fraktavstandar og opne nye handelshøve for den store folkesetnaden nord i India. 

Yamuna er sterkt forureina, særskild i området rundt New Delhi, hovudstaden i India, som dumpar rundt 57% av avløpa sine i elva. Sjølv om mange forsøk har vore gjort på å reinse elva, har dei så langt vore forgjeve.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:|]]» frå ,  den 31. oktober 2010.*  
 

## Bakgrunnsstoff
* Yamuna Action Plan
Jak

**Jak** er eit langhåra pattedyr som minner veldig om ein okse. På tibetansk viser ordet *jak*  eigenleg berre til hannen, og ein hojak heiter *dri* eller *nak*. På norsk seier ein *jak* om begge kjønn, medan hanndyret kan kallast **jakokse**. Ville jakar blir nesten to meter lange, medan tamme jakar er ca halvparten så lange. Begge typane har langt hår for å verne seg mot kulde. Ville jakar er anten svarte eller brune, medan tamme jakar òg kan vere kvite. Det er berre hos dei tamme at det kan finnast albinoar.

## Ville jakar
Ville jakar kan vege opp mot 1000 kg. Dei lever vanlegvis i grupper på 10-30 dyr på trelause fjell, platå og på toppar som er mellom 3200 og 5400 meter over havet.

## Tamme jakar
Jakar blir haldne som husdyr på grunn av at dei har mjølk, god og varm pels ein kan lage klede av og at ein kan bruke dei som arbeidsdyr som til dømes å pløye eit jorde. Dei transporterer ofte gods i fjella for bønder. Mjølka til jaken blir ofte brukt til å lage ost av. 

Det finst òg kryssingar av jakar med storfe. Desse blir kalla *[[dzo]]*.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Jak|Jak]]» frå ,  den 31. oktober 2010.*  
 
* , 

## Bakgrunnsstoff
Yixing

**Yixing** (hanzi 宜兴; pinyin *Yíxīng*) er eit byfylke i byprefekturet Wuxi i provinsen Jiangsu i austre Kina. Byfylket har ei utstrekking på 2.177&nbsp;km² og hadde i 2005 1,07 millionar innbyggjarar. Byen er kalla «keramikkhovudstaden i Kina» og «Verdas tekannesenter».

## Yixinggods
Frå gammalt av har byen produsert steingods av lillabrun yixing-leire som finst i området. Yixingtekanner er høgt skatta og er mykje brukte til den kinesiske teseremonien. Dei eldste spora av keramikkmaking i Yixing er 7000-8000 år gamle, og under Han-dynastiet byrja ein laga keramikk med celadonglasur her. Keramikkmuseet i Yixing har over 10&nbsp;000 gjenstandar.

I dag blir mykje av yixingkeramikken laga i nabobyen Dingshu (Dingshan), men det finst framleis handverkshus og fabrikkar her.

## Shanjuan-hola
Shanjuan-hola er ein annan attraksjon. Ho er eit imponerande naturfenomen med ein hall på 1 000 m², stalaktittar på opptil sju meter og ein foss med eit fall på 120 meter utanfor. Temperaturen er rundt 23&nbsp;°C heile året.

Holehallen er dekorert med dikt i kinesisk kalligrafi. Grotta har namnet sitt etter Shanjuan, ein vismann som ifølgje soga slo seg ned her for 4-5000 år sidan.

## Kommunikasjon
Yixing har ikkje jernbanesamband, men riksveg 104 i Kina går gjennom byfylket. Vegen begynner i Beijing, går sørover via Dezhou og så til Jinan, Xuzhou, Nanjing, Hangzhou, Wenzhou og endar opp i Fuzhou.

## Kjelder

*Yixing - the Pottery Capital of China and the Teapot Center of the World  ved chineseclayart.com
*Shanjuan Cave ved wuxi.jiangsu.net

## Bakgrunnsstoff
* Yixing kommune si nettside (kinesisk)
*Yixing på Wuxi sine nettsider (engelsk)
Lækjemiddel

**Legemiddel, lækjemiddel, [[medisin]]** eller **medikament** er farmasøytiske produkt som kan førebygga, lega eller lindra sjukdom, skader eller ulike symptom hjå menneske eller dyr. Ein har laga naturpreparat som botemiddel i uminnelege tider, men i dag er desse midla vanlegvis standardiserte spesialpreparat som blir syntetisk framstilte på faramsøytiske fabrikkar og selde på apotek. Mangelegemiddel er regulerte ved at ein lege, tannlege eller veterinær må skriva ut resept på dei. Andre er reseptfrie.

Stoff rekna som legemiddel i Noreg er nedskrivne i Forskrift om legemiddelklassifisering.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Legemiddel|Legemiddel]]» frå ,  den 31. oktober 2010.*  
 

## Bakgrunnsstoff
Xylose

**Xylose** eller **tresukker** er ein sukkerart (monosakkarid, sjå aldopentose) som er særs vanleg i plantemateriale, særleg i tre. I form av polysakkaridet xylan, som er det viktigaste av hemicellulosene, utgjer xylose om lag 30 % av veden i lauvtre. Xylose finst òg i naturgummien tragant og i visse glykosid. Xylolose vert framstilt ved hydrolyse av tre, strå og liknande. Xylose og den tilsvarande alkoholen, xylitol, vert mellom anna nytta som kunstig søtstoff.


Fil:Xylose.svg|-xylopyranose
Fil:Xylofuranose.png|Xylofuranose
Fil:D-Xylose.svg|-xylose, stolkonformasjon


## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
Kumbh mela

**Kumbh mela** ('krukkefesten') er ei syklisk hinduhøgtid som finn stad kvart tredje år på særskilde stader. Det er eitt av dei største valfartsmåla i hinduismen, og den folkerikaste valfarta i verda. Høgtida markerer den mytologiske kjerninga av Mjølkehavet og nektaren som skal ha falle ned på jorda dei fire stadene ein markerer henne.

Ulike former for kumbh mela finn stad kvart fjerde år. *Ardh* (halve) kumbh mela blir feira i Haridwar og Prayag i Allahabad kvart sjette år, *purna* (heile) kumbh mela kvart tolvte år på ein av fire stader (Prayag, Haridwar, Ujjain og Nashik). *Maha* (store) kumbh mela i Allahabad finn stad etter 12 heile, det vil seie kvart 144. år. Siste gong dette hende var i 2001. Rundt 60 millionar menneske deltok i det som blei den største menneskesamlinga som er kjend.

## Komande kumbh melaer
* Mars, april 2010 - Haridwar 
* Januar, februar 2013 - Prayag (Allahabad) 
* August, september 2015 - Nashik 
* April, mai 2016 - Ujjain 

## Sjå og
*Mauni amavasya

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Kumbh Mela|Kumbh Mela]]» frå ,  den 31. oktober 2010.*  
 
## Bakgrunnsstoff
Yad Vashem

**Yad Vashem** (hebraisk , òg stava **Yad VaShem**) er Israels offisielle minnesmerke for jødane som vart drepne under Holocaust. Det vart etablert i 1953 gjennom «Minnesmerkelova» vedteke av Knesset. Namnet stammar frå eit bibelsk vers: «Dei vil eg i huset mitt og innanfor murane mine, gje «eit minne og eit namn» (*Yad Vashem*) som er betre enn søner og døtrer. Eit evig namn vil eg gje dei, som ikkje skal utslettast.» (Jesaja, 6. kapittel, 5. vers.)

Yad Vashem ligg ved foten av Herzl-fjellet i Jerusalem. Det er eit stort kompleks som med eit historisk museum, minneutstillingar, kunstgalleri, arkiv, utandørs minnestader som Dei tilinkjesgjorte Samfunns Dal, ein synagoge og eit utdanningssenter. Ikkje-jødar som redda jødar under Holocaust, ofte med stor fare for sitt eige liv, er heidra ved Yad Vashem som «Rettferd blant nasjonane».

## Oppbygging

Det nye holocaust-historiemuseumet vart bygd som ein prisme-liknande triangulær struktur. Det er 180 meter langt, med tjukke veggar av forsterka betong på eit område på over 4000 kvadratmeter.
Det inneheld 10 utstillingshallar, kvar tileigna eit ulikt kapittel i historia til holocaust. Ulik utstillinga i det gamle museet, som primært var sett saman av fotografi, så er den nye utstillinga ein multi-media presentasjon som består av personlege gjenstandar donert til Yad Vashem av holocaust-overlevande, dei etterlatne sine familiar og holocaust-musums- og minnestedar over heile verda.

Museet er bygd opp slik at den vitjande startar ferda si under bakken og sakte går oppover. Utgangen frå hovuddelen av museet er på ein balkong der ein får ei imponerande utsikt over Jerusalem-dalen og ein går frå ein mørk korridor rett ut i direkte sollys. (Dette avheng sjølvsagt av vêr og tidspunkt). Dette er medvite bygd og skal representere det jødiske folket sin kamp gjennom dei mørke dagane under holocaust fram til ljoset i Israel og framtida til jødane og for å understreke landet den vakre naturen.

## Galleri

Fil:Yad Vashem view of Jerusalem valley by David Shankbone.jpg|Utsikt over Jerusalem-dalen frå Yad Vashem 
Fil:Yad Vashem interior by David Shankbone.jpg|Innsida av bygget; denne hallen inne i triangelet knyter saman romma med museumsutstillingane 
Fil:Yad Vashem entrance.jpg|Inngangen 


## Sjå òg
* Righteous Among the Nations

## Bakgrunnsstoff
*Yad Vashem nettside 
*Interaktiv tur på Yad Vashem, det nye holocaustmuseet, Haaretz
Kateb Yacine

**Kateb Yacine** () var ein algerisk franskspråkleg forfattar. Alle bøkene hans omhandlar frigjeringskampen til den tredje verda og den mest kjende romanen hans er *Nedjma* frå 1956. Dette er ei skildring av kjærleik og korleis dei tradisjonelle algeriske kulturen har gått i oppløysing under det franske kolonistyret. Det same temaet førte han vidare i andre prosaverk som *Le Polygone étoilé* frå 1966.

Skodespela til Yacine er påverka av dramatikken til Bertolt Brecht og er skildra som eit slags «gerilja-teater»: *Le Cercle des représailles* (1956), *L'Homme aux sandales de cautchouc* (1970), om frigjeringskampen i Vietnam.

I dei seinaste stykka hans, som opphavleg vart skriven på arabisk, nyttar han mykje ironi og satire, som *Mohammed prends ta valise* (1971), *La Guerre de 2000 ans* (1974), *Palestine trahie* (1978). Yacine var viktig for den store fornyinga i moderne algerisk litteratur.

## Kjelder
Lidokain

**Lidokain**, *2-(dietylamino)-*N*-(2,6-dimetylfenyl)acetamid*, er ein aktiv substans i legemiddel, mellom anna *Xylocain*, *Xylocain adrenalin* og *EMLA*. Lidokain har to bruksområde: 
* Lokalbedøvingsmiddel
* Antiarytmika, vert nytta ved ventrikulære takyarytmiar, spesielt i samband med hjarteinfarkt

Som andre bedøvingmiddel med namn som endar på stavinga -cain, er middelet syntetisert med den kjemiske strukturen for kokain som modell. Legemiddelet vart funnen opp på byrjinga av 1940-talet av kjemikarane Nils Löfgren og Bengt Lundqvist på Stockholms högskola.

Føretaket Astra marknadsførte Xylocain, som vart den første store salssuksessen for selskapet. Middelet vart kjend då den amerikanske presidenten Eisenhower vart behandla for hjarteproblema sine med Xylocain i 1960. Heilt sidan 1954 hadde til og med paven Pius XII vorte behandla for hikke. 

I Xylocain adrenalin vert lidokain nytta i lag med adrenalin. Dette er eit av dei vanlegaste bedøvingsmiddela som vert nytta av tannlegar i Noreg. Det er populært sidan det med adrenalininnehaldet gjer at lengda bedøvinga varer vert forlenga på grunn av vasokonstriktoreffekten adrenalinet gjev. Lidokainet vert ikkje då ført like raskt bort med blodet. Denne effekten kan til og med bidra til mindre bløding. 

EMLA er ein bedøvingskrem som inneheld ei blanding av 2,5 % lidokain og 2,5 % prilokain. Den vert til dømes nytta av tannlegar på barn slik at dei slepp nålestikket. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Lidokain|Lidokain]]» frå ,  den 31. oktober 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Sovepose

**Sovepose** er eit hylster ein kan legga seg inni for å sova om ein ikkje har ei oppreidd seng. Soveposar kan til dømes brukast når ein overnattar ute eller er på reise elles, og kan verna den sovande mot kulde eller skadedyr ved å verka som eit tett isolerande lag.
Steinkrossane i Eivindvik

**Steinkrossane i Eivindvik** er to krossar av stein som står i Eivindvik i Gulen kommune. Dei to krossane er begge mellom 2,5 og tre meter høge. I fylgje ei segn og lokale vitne skal det også ha stått ein tredje kross i området. Den tredje krossen vart flytta frå Flolidstranda saman med kyrkja. Han hadde ein arm, historien seier at han mista eine armen når han vart flytta, med kyrkja frå Flolidstranda, etter reformasjonen ein gong.

Den 27. april 2012 knekte den over tusen år gamle steinkrossen ved Gulen kyrkje ved eit uhell. Uhellet skjedde ved felling av eit tre i nærleiken av kyrkja.

## Olavskrossen
 

Den eine krossen står ved kyrkjegardsmuren ved Gulen kyrkje. Denne krossen er ein keltisk kross som er 285&nbsp;cm høg. Han har runde armholer og rette armar. I fylgje ei segn skal denne krossen ha blitt reist av Olav den heilage i 1023. Segna seier også at det skal ha vore ei såkalla Olavskjelde, altså eit oppkome av vatn som skal ha fått helande kraft etter at Olav hadde vore i kontakt med det, knytt til krossen. Tidlegare stod det eit kar av kleberstein ved krossen. Dette karet er no flytta inn i kyrkja og vert brukt som døypefont.

Biskop Fridtjov Birkeli skreiv ei bok om norske steinkrossar, og omtalte der denne krossen som ein kross av «norsk-keltisk» type. Han meinte at «Korset er så forsegjort at en prest fra «keltisk» område må ha forestått utførelsen av det.» Han seier også at krossen i fylgje ein tradisjon opphavleg skal ha stått nede ved sjøen, og at dette saman med karet som i dag er døypefont, tyder på at det har funne stad massedåp nede ved sjøen. Dåp i tidleg kristentid: Heilt til 1200- talet vart heile kroppen dukka ned i vatn. Dei måtte ha store kar.

## Krossen i Krossteigen

Nokon hundre meter frå kyrkja, på ein plass som kallast Krossteigen, står ein kross som er 265 cm høg. Dette er ein kross som Birkeli kategoriserer som «norsk-anglisk» type. Han seier også at denne krossen har eit klart framand preg og har preg av ein dyktig steinhoggar. Krossen er plassert slik at sola kan skine på han kvar dag heile året. Når sola snur ved vintersolkverv, står steinen slik at sola akkurat lysar opp heile krossen. Birkeli hevdar at krossen er forma som det mest «angliske korset» vi har i landet, og skildrar det med elegante buer mellom armane.

## Kjelder
* Aaraas,Margrethe Henden; Djupedal, Torkjell; Vengen, Sigurd; Forsund, Finn Borgen, *På kyrkjeferd i Sogn og Fjordane - 2. Sogn*, Selja Forlag, Førde, 2000. ISBN 82-91722-14-5
* Birkeli, Fridtjov , *Tolv vintrer hadde kristendommen vært i Norge*, Verbum forlag, 1995. ISBN 82-543-0692-3.

### Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Steinkrossane i Eivindvik - NRK Sogn og Fjordanes fylkesleksikon
*
Rakle

**Rakle** er ein aks- eller klaseforma blomestand av einkjønna blomar. Bjørk, pil og hassel er døme på tre som har raklar.

## Kjelder
*

## Bakgrunnsstoff
Det srilankiske flagget

**Det srilankiske flagget** vart offisielt anteke på Sri Lanka i 1978. Det byggjer på flagget til kongen av Kandy, vart teke i bruk ved sjølvstendet i 1948, og fekk den noverande forma si 1951.

Flagget er ein gul duk. Til venstre inne ved stanga har det to breie, loddrette stolpar i grønt og safran (oransje). Høgre del av duken har eit brunraudt rektangel med ei gul heraldisk løve med drege sverd. I hjørna av rektangelet er gule blad frå buddhistane sitt heilage pipaltre.

## Sjå og
*Det srilankiske riksvåpenet

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
*Sri Lanka ved Flags of the World
Brandangersundet bru

**Brandangersundet bru** er ei nettverksbogebru på Fylkesveg 5582 i Gulen kommune i Vestland. Brua går over Brandangersundet.

Brua knyter saman Sandøy med resten av fastlandet i Gulen og saman med bruene Nappsundbrua, Mjømnesundbrua og Mjåsundbrua gjev ho fastlandssamband til øyene Mjømna og Byrknesøy.
Brua over Brandangersundet har eitt hovudspenn på 220 m og ei totallengd på 285 m. Dette er den lengste nettverksbogebrua i Noreg og samstundes den til no smalaste i verda. Ferjesambandet Leirvåg-Sløvåg-Skipavik mista stoppet i Skipavik og trafikkerer berre strekninga Leirvåg-Sløvåg etter opninga av brua.

## Planlegging og bygging
Brua er prosjektert av Aas-Jakobsen AS.
Planlegginga av brua vart mykje meir omfattande enn fyrst tenkt og byggestart på brua vart utsett fleire gonger. I mars 2009 var anbodet lyst ut med frist 18. mai 2009. I juli 2009 vart det underteikna kontrakt med Skanska om bygging av brua. Brua vart bygd på land i Sløvåg og så lyft på plass av to kranbåtar 3. september 2010. For å få gjennomført lyftet og transporten til Brandangersundet måtte ei høgspentlinje som forsyner Mongstad-raffineriet med straum mellombels demonterast. Dette vart gjort i samband med produksjonsstopp på raffineriet i september 2010.
4. november 2010 vart Fylkesveg 4 i Sogn og Fjordane, Sløvåg-Ånneland, offisielt opna.

## Andre nettverksbogebruer i Noreg
Til no finst det berre to til nettverksbogebruer i Noreg. Dei vart begge opna i 1963.
* Håkkadalsbrua over Steinkjerelva i Nord-Trøndelag, hovudspenn på 79,75 m, den fyrste nettverksbogebrua i Noreg, opna i juli 1963
* Bolstadstraumen bru i Hordaland, hovudspenn på 84 m

## Sjå og
* Bruer i Noreg

## Kjelder
*Denne artikkelen byggjer på «Brandangersundet bro» henta frå Wikipedia på bokmål. Der vart desse kjeldene gjevne:

## Bakgrunnsstoff
* Kristin Ese: «Veg og ferje mellom Byrknesøy og fastlandet» på nettstaden til Fylkesarkivet i Vestland
Pudong

**Pudong**, eigentleg **Det nye distriktet Pudong** (kinesisk: 浦东新区; pinyin: *Pǔdōng Xīn Qū*), er eit bydistrikt i den kinesiske byen Shanghai. Den delen av distriktet som ligg inne i tettbebyggelsen er òg byens finansielle sentrum og er blitt eit av verdas fremste økonomiske sentra. 

Etter at distriktet Nanhai i mai 2009 vart slått saman med Pudong, omfattar Pudong nesten alt land i byprovinsen Shanghai aust for elva Huangpu.

I dag opplever heile Pudong ei kraftig utbygging (2009), og skyskraparar ruver i det meste av horisonten, særleg nær sentrum. Mellom anna ligg den 421 meter høge skyskraparen Jin Mao Tower og det 492 meter høge Shanghai World Financial Center her. I 2008 starta bygginga av det 632 meter høge Shanghai Tower som etter planen skal stå ferdig i 2014.

Pudong er den einaste staden i verda (pr 2008) med ein fullverdig maglevbane i vanleg offentleg drift. Det er firmaet Transrapid Shanghai som driv ein 30 km lang bane frå flyplassen Shanghai Pudong International nordaust i distriktet Pudong til Lóngyáng-gata i den bymessige og sentrumsnære delen av Pudong. Toga går på sitt hyppigaste med 15-minuttintervall, og tilbakelegg strekninga på 7 minutt og 20 sekund i ei fart som på det meste kjem opp i 431 km/t.