open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Nordisk meisterskap i friidrett 1963

**Nordisk meisterskap i friidrett 1963** vart avvikla på Nya Ullevi i Göteborg onsdag 31. juli og torsdag 1. august 1963. Meisterskapen omfatta 19 tevlingar for menn og 11 for kvinner.

Meisterskapen var den andre av tre nordiske meisterskap i friidrett.

## Menn
### 100 meter




### 200 m




### 400 m




### 800 m




### 1500 m




### 5&nbsp;000 m




### 10&nbsp;000 m




### 110 m hekk




### 400 m hekk




### 3&nbsp;000 m hinder




### Høgdehopp




### Stavhopp




### Lengdehopp




### Tresteghopp




### Kulestøyt




### Diskoskast




### Sleggjekast




### Spjutkast




## Kvinner
### 100 m




### 200 m




### 400 m




### 800 m




### 80 meter hekk




### Høgdehopp




### Lengdehopp




### Kulestøyt




### Diskoskast




### Spjutkast




## Kjelder
*Arbeiderbladet 1. august 1963
*Arbeiderbladet 2. august 1963
Dejan Savićević

**Dejan Savićević** () en ein tidlegare montenegrinsk fotballspelar frå Podgorica. 

Han spelte 56 landskampar for Jugoslavia og skåra 19 mål. Han spelte for klubbane Budoćnost, Raude Stjerne, Milan og Rapid Wien. 

Han spelte for Jugoslavia i VM i 1990 og i VM i 1998. 

På klubbnivå vann han seriemeisterskapen med Raude Stjerne i 1989, 1990 og i 1991 og han vann òg Europacupen same året og òg Intercontinentalcupen.

Med Milan vart han seriemeister i 1993, 1994 og i 1996 og han vann òg Meisterligaen i 1994. Han blei kalla Il Genio grunna sin fantastiske ballkontroll og sitt gode blikk for spelet.

## Kjelder

*National-football-teams
*eu-football.info
Siniša Mihajlović

**Siniša Mihajlović** () var ein serbisk fotballspelar frå Vukovar. Han spelte 63 landskampar for Jugoslavia og skåra 9 gonger. Mihajlović spelte for Raude Stjerne, Roma, Sampdoria, Lazio og Inter.

På klubbnivå vann han seriemeisterskapen med Vojvodina Novi Sad i 1989 og med Raude Stjerne i 1991 og i 1992 og han vann òg europacupen og intercontinentalcupen i 1991. Med Lazio vart han i 2000 italiensk seriemeister. Han vann òg den italienske cupen i 2000 og i 2004. Han vann Cupvinnarcupen i 1998.

Mihajlović spelte på Jugoslavia sine lag i Fotball-VM 1998 og Fotball-EM i 2000.

## Kjelder

*National-Football-Teams
*Eu-Football-Info
Vladimir Jugović

**Vladimir Jugović** () er ein tidlegare serbisk fotballspelar frå Milutovac. Han spelte 41 landskampar for Jugoslavia og skåra tre mål. Han spelte for Raude Stjerne, Sampdoria, Juventus, Lazio, Atlético Madrid, Inter og Monaco. På klubbnivå vann han seriemeisterskapen tre år i råd frå 1989-92 med Raude Stjerne han vann også Europacupen med klubben i 1991 og intercontinentaalcupen same året. Med Sampdoria vann han den italienske cupen i 1993. Med Juventus vann han seriemeisterskapen i 1997, Meisterligaen i 1996 og Intercontinentalcupen det same året. Med Lazio vann han den italienske cupen i 1998 og med Monaco vann han Coupe de la Ligue i 2003. Han spelte for Jugoslavia i VM i 1998 og EM i 2000.

## Kjelder

*National-football-teams
*eu-football.info
Predrag Mijatović

**Predrag Mijatović** (), ofte berre kalla **Peđa**, er ein tidlegare montenegrinsk fotballspelar frå Podgorica. Han spelte 73 landskampar for Jugoslavia og skåra 27 mål. Han spelte for Budućnost, Partizan, Valencia, Real Madrid, Fiorentina og Levante. På klubbnivå vann han seriemeisterskap med Partizan i 1993 og også jugoslavisk cup med klubben i 1989 og 1992. Med Real Madrid vann han seriemeisterskapen i 1997 og spansk supercup same året og han vann Meisterligaen i 1998 etter å ha skåra sigersmålet mot Juventus. Med Jugoslavia deltok han i VM i 1998 og i EM i 2000.

## Kjelder

*National-Football-Teams
*Eu-football.info
Tetjana Teresjtsjuk-Antipova

**Tetjana Teresjtsjuk-Antipova** () er ein ukrainsk tidlegare friidrettsutøvar frå Luhansk som i vel eitt tiår på 1990-2000-talet var mellom dei beste kvinnelege langhekk-løparane i verda. Ho vann EM-sølv i 400 meter hekk i 1998 og sidan bronsemedaljen i øvinga både under OL 2004 og EM 2006.

## Aktiv
Teresjtsjuk tok seg til finalen i 400 meter hekk ved europameisterskapen 1994. På olympiastadion i Helsinki sprang ho inn til ein sjetteplass, året etter vart ho nummer fem ved verdsmeisterskapen i Göteborg. I den neste verdsmeisterskapen, i Aten i 1997, kleiv ho ytterlegare ein plass opp på resultatlista etter å ha gjort personbeste på 53,81 sekundar.

Under EM 1998 i Budapest lukkast ho som Teresjtsuk-Antipova vinne sølvmedaljen, 0,7 sekund bakom den suverene vinnaren frå Romania, Ionela Târlea. Sidan vart ho nummer sju i VM 1999, og nummer fem i både OL 2000 og VM 2003. Under dei olympiske sommarleikane 2004 i Aten var Teresjtsjuk-Antipova i sitt livs form. Ho sette i semifinalen personleg rekord med 53,37 sekundar, i finalen klarte ho 53,44 og fekk bronsemedaljen, seks hundredels sekund attom Târlea, gullet tok greske Fani Khalkia. Teresjtsjuk-Antipova avslutta medaljesankinga med bronse også i EM 2006 i Göteborg.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*EM 1994 i Helsinki: Nr 6 – 55,53
*VM 1995 i Göteborg: Nr 5 – 54,94
*OL 1996 i Atlanta: Utslått i semifinalane (55,34=nr 14) 
*VM 1997 i Aten: Nr 4 – 53,81
*EM 1998 i Budapest: Sølvmedalje – 54,07, bakom Ionela Târlea (53,37)
*VM 1999 i Sevilla: Nr 7 – 54,33
*OL 2000 i Sydney: Nr 5 – 53,98
*VM 2003 i Paris: Nr 5 – 54,61
*OL 2004 i Aten: Bronsemedalje – 53,44
*VM 2005 i Helsinki: Nr 7 – 55,09
*EM 2006 i Göteborg: Bronsemedalje – 54,55
*VM 2007 i Osaka: Utslått i semifinalane (54,38=nr 9) 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Tetjana Tereschtschuk-Antipowa|Tetjana Tereschtschuk-Antipowa]]» frå ,  den 14. august 2019.*  
 

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Tetyana Tereshchuk-Antipova|Tetyana Tereshchuk-Antipova]]» frå ,  den 14. august 2019.*
Stig Pettersson

**Stig Pettersson** (), jamnast omtala Stickan Pettersson, er ein svensk tidlegare friidrettsutøvar som tilhøyrde verdseliten i høgdehopp i tida 1956-64. Han vann EM-sølv 1958 i øvinga og EM-bronse i 1962, i 1961 og 1963 vart han nordisk meister.

## Aktiv
År 1956 vann Pettersson den svenske meisterskapen i høgdehopp med eit hopp på 2,01 m. Dei neste seks åra forsvarte han SM-tittelen i øvinga med resultata 2,04, 2,04, 2,01, 2,04, 2,10, 2,10. I 1964 hoppa han 2,14 m i den svenske meisterskapen og vann gullmedaljen for niande gong.

Pettersson fekk sin internasjonale meisterskapsdebut i Sommar-OL 1956 der han vart fjerdemann med 2,06 m. Ved EM 1958 i Stockholm tok han bronsemedaljen med 2,10 m. Den 7. august 1960 slo Stickan Pettersson den svenske høgdehopprekorden til Richard Dahl på 2,12 m. Under eit stemne i Charlottenberg hoppa han då 2,13 m. Vel tre veker etter rekordhoppet vart han femtemann i OL-finalen i Roma med eit hopp på 2,09 m. I byrjinga av august 1961 vart Pettersson nordisk meister i Oslo med 2,11 m, helga etter forbetra han i Skövde den nordiske høgderekorden til 2,15 m.

23. august 1962 sette Pettersson i Stockholm sin siste landsrekord med di han svinga seg over 2,16 meter, ein rekord som Bo Jonsson sletta i 1968. I europameisterskapen i Beograd tre veker etter rekordhoppet vann Pettersson sølvmedaljen med 2,13 m. Sommaren 1963 forsvarte Pettersson den nordiske meistertittelen i høgdehopp, som sist med 2,11 m. Hausten 1964 deltok han i Sommar-OL for tredje gong, og vart nummer fire med 2,14 m. I den tredje og siste nordiske friidrettsmeisterskapen enda Pettersson i Helsinki år 1965 på tredjeplass med 2,08 m.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*OL 1956 i Melbourne: Nr 4 – 2,06 m
*EM 1958 i Stockholm: Bronsemedalje – 2,10 m
*OL 1960 i Roma: Nr 5 – 2,09 m
*NoM 1961: Gullmedalje – 2,11 m, framom Richard Dahl (2,01 m)
*EM 1962 i Beograd: Sølvmedalje – 2,13 m, bakom Valerij Brumel (2,21 m)
*NoM 1963: Gullmedalje – 2,11 m, framom Kjell Åke Nilsson (2,08 m)
*OL 1964 i Tokyo: Nr 4 – 2,14 m
*NoM 1965: Bronsemedalje – 2,08 m

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Stig Pettersson|Stig Pettersson]]» frå ,  den 14. august 2019.*
Phil Neal

**Phil Neal**, fullt namn **Philip George Neal** (), er ein britisk-engelsk tidlegare fotballspelar frå Irchester. Han var høgreback i det suksessrike Liverpool-mannskapet som i hans tid triumferte i fire europacupfinalar og vann åtte engelske ligameisterskap. Neal var den einaste spelaren som i tida 1977-85 deltok i alle Liverpool FC sine fem finalar i Europacupen for serievinnarar.

### Klubbspel
Neal fekk sin ligadebut med Northampton Town i 1969. Han spelte 4.-divisjonsfotball til han i 1974 vart overført til topplaget Liverpool FC mot 65&nbsp;000 pund. Frå ligadebuten i oktober månad var han fast på backplassen i ni heile sesongar. Neal viste seg som ein flink straffeskytar og nær halvparten av dei 41 ligamåla hans kom frå straffemerket. Etter 455 ligakampar for Liverpool fekk han hausten 1985 jobb som spelande trenar i 3.-divisjonslaget Bolton Wanderers. Sidan var han aktiv spelar i Bolton til 1989 og trenar til 1992.

### Landslagsspel
Neal spelte 50 landskampar for England frå mars 1976 til september 1983. Han deltok i to kampar under EM i fotball 1980 og like mange i VM i fotball 1982. Fem gongar teikna han seg på skåringslista, to av måla var straffespark.

## Merittar
* Vinnar av Europacupen: 1977, 1978, 1981, 1984 med Liverpool
* Vinnar av UEFA-cupen: 1976 med Liverpool
* Engelsk ligameister: 1976, 1977, 1979, 1980, 1982, 1983, 1984 med Liverpool
* Vinnar av den engelske ligacupen: 1981, 1982, 1983, 1984 med Liverpool
* Finalist i Europacupen: 1985 med Liverpool
* Finalist i FA-cupen: 1977 med Liverpool
* Finalist i den engelske ligacupen: 1978 med Liverpool

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Phil Neal|Phil Neal]]» frå ,  den 14. august 2019.*  
 
*eu-football
Anatolij Mikhajlov

**Anatolij Arkadjevitsj Mikhajlov **() er ein tidlegare friidrettsutøvar frå Leningrad som tevla for Sovjetunionen. Han vart europameister i 110 meter hekk i 1962 og vann bronsemedaljen i øvinga i Sommar-OL 1964.

### Aktiv
Mikhajlov vann bronsemedalje på korthekken under europameisterskapen 1958 i Stockholm med tida 14,4 sekundar, vesttyske Martin Lauer sette europarekord på 13,7 og vann gull, jugoslaven Stanko Lorger tok sølv på 14,1. Under dei olympiske sommarleikane 1960 i Roma imponerte Mikhajlov med 13,9 sekundar i kvartfinalane, men i semifinalen fall han og rauk ut or tevlinga.

Høgdepunktet for Mikhajlov kom i europameisterskapen 1962 i Beograd. Med 13,8 og ny sovjetisk rekord sigra han føre italienaren Giovanni Cornacchia på 14,0. To år seinare gjorde Mikhajlov sitt livs beste hekkeløp under Sommar-OL 1964 i Tokyo. I finalen fekk han slutttida 13,7 sekundar (elektronisk tid 13,78), og vann bronsemedaljen bak dei to USA-amerikanarane Hayes Jones (13,67) og Blaine Lindgren (13,74). Ved europameisterskapen 1966 i Budapest vart Mikhajlov fjerdemann med 14,1.

Frå 1957 til 1966 vann Mikhajlov samtlege ti meisterskaps-finalar på korthekken i den sovjetiske friidrettsmeisterskapen.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*OL 1956 i Melbourne: Utslått i forsøka (14,6=nr 13)
*EM 1958 i Stockholm: Bronsemedalje – 14,4
*OL 1960 i Roma: Utslått i semifinalane (braut=nr 12)
*EM 1962 i Beograd: Gullmedalje – 13,8
*OL 1964 i Tokyo: Bronsemedalje – 13,7
*EM 1966 i Budapest: Nr 4 – 14,1

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Anatoli Arkadjewitsch Michailow|Anatoli Arkadjewitsch Michailow]]» frå ,  den 14. august 2019.*
Marc Wilmots

**Marc Robert Wilmots** () er ein belgisk fotballtrenar og tidlegare fotballspelar frå Dongelberg. Han spelte 70 landskampar for Belgia og skåra 28 mål. Han representerte Belgia under VM i 1990, VM i 1994, VM i 1998, EM i 2000 og i VM i 2002. 

Etter at han la opp som spelar gjekk han inn i trenarrolla, der han var hovudtrenar for Schalke 04 (2003) og Sint-Truidense (2004-2005). Etter dette fungerte han som senator for det politiske partiet Movement Réformateur, men han trekte seg frå vervet i 2005.  

I 2009 blei han assistenttrenar for Belgia, fyrst under hovudtrenar Dick Advocaat og seinare under Georges Leekens. 15. mai 2012 rykka han opp som midlertidig hovudtrenar etter Leekens og skreiv seinare under på ein 2 års-kontrakt. Belgia vann si kvalifiseringsgruppe til VM i 2014 med åtte sigrar, to uavgjorde og ingen tap. Då han overtok landslaget låg dei på 44. plass på FIFA-rankingen, men i juni 2014 låg dei på 11. plass

## Merittar
*Belgisk ligameister: 1988 med KV Mechelen
*Belgisk cupmeister: 1993 med Standard Liège
*Tysk cupmeister: 2002 med Schalke 04
*Vinnar av UEFA-cupen: 1997 med Schalke 04
Marc Degryse

**Marc Gabriel Degryse** () er ein tidlegare belgisk fotballspelar frå Roeselare. Han spelte som midtbanespelar for det belgiske herrelandslaget og for fleire europeiske klubbar. På klubbnivå representerte han Club Brugge, RSC Anderlecht, Sheffield Wednesday, PSV Eindhoven, KAA Gent og Germinal Beerschot. For Belgia spelte han totalt 63 landskampar og skåra 23 mål, og dessutan representerte han landet i VM i 1990 og i VM i 1994. 
Degryse blei kåra til årets spelar i Belgia i 1988, 1990, 1995 og i 2000.
## Merittar
*Belgisk seriemeister: med Anderlecht i 1986
*Belgisk cupmeister: med Anderlecht i 1987
*Belgisk seriemeister: med Club Brugge i 1990, 1992, 1993 og 1995
*Belgisk cupmeister: med Club Brugge i 1994
*Nederlandsk seriemeister: med PSV Eindhoven i 1997
Luc Nilis

**Luc Gilbert Cyrille Nilis** () er ein tidlegare belgisk fotballspelar som spelte i angrep for det belgiske herrelandslaget og fleire europeiske klubbar. På klubbnivå representerte han KFC Winterslag, RSC Anderlecht, PSV Eindhoven og Aston Villa. For Belgia spelte han totalt 56 landskampar og skåra 10 mål. Han representerte også landet i VM 1994, VM 1998 og EM 2000. 

Han blei toppskårar i Eredivisie to år i rad, i høvesvis 1996 og 1997. Han blei også kåra til årets fotballspelar i Nederland i 1995, og årets fotballspelar i Belgia i 1995/1996-sesongen.
## Merittar
*Belgisk seriemeister: med Anderlecht i 1987, 1991, 1993 og 1994
*Belgisk cupmeister: med Anderlecht i 1988, 1990 og 1994
*Nederlandsk seriemeister: med PSV i 1997 og 2000
*Nederlandsk cupmeister: med PSV i 1996
Kent Andersen

**Kent Andersen** () er ein norsk-newzealandsk forfattar, skribent og lokalpolitikar.

Andersen har bakgrunn frå industrien, arbeidd som vektar i fleire år og vore skribent, novelleforfattar og tekstforfattar i reklamebransjen. Han er i dag fast bidragsytar på nettavisa Document.no, og skriv kommentarartiklar frå ein nasjonalkonservativ og innvandringskritisk ståstad. Han vekte åtgaum for kronikken «Drøm fra Disneyland», som han skreiv i 2010 saman med partikollegaen Christian Tybring-Gjedde.

Andersen debuterte som forfattar i 2015 med krimromanen *Nakenape*. I 2019 gav han ut sin andre krimroman, *Skytsdjevelen*.

## Bibliografi
* 2015: *Nakenape*, Fair Forlag ()
* 2017: *Godhetens tanketomme ondskap*, Document Forlag ()
* 2019: *Skytsdjevelen*, Fair Forlag ()
* 2020: *Klima antiklimaks*, Document Forlag 

## Kjelder
Hans Rustad

**Hans Rustad** () er ein norsk journalist, forleggjar og føredragshaldar. Han er kjent som grunnleggjar og redaktør for den konservative nettavisa Document.no.

Rustad har tidlegare arbeidd som redaksjonsassistent i *[[Verdens Gang]]* og som journalist i *[[Morgenbladet]]* og Norsk Telegrambyrå. Som ung var han aktiv i Sosialistisk Ungdomsforbund. I 1985 leverte han hovudfagsoppgåva i historie ved Universitetet i Oslo om utføringa av og responsen på Holocaust. I 1990 starta Rustad opp sitt eige forlag, Document forlag, og driv framleis som forleggjar. Forlaget har utgjeve fleire bøker innan politisk filosofi.

*Document.no*, som Rustad i dag er redaktør for, har vakse mykje i lesartal dei seinare åra. I 2019 opplyste nettstaden å ha over 400 000 ulike besøksadresser. I 2018 vart Rustad medlem i Norsk Redaktørforening. 

## Kjelder
Norsk Redaktørforening

**Norsk Redaktørforening** (**NR**) er ein interesseorganisasjon for redaktørar og mellomleiarar i norske medieføretak. Foreininga vart stifta som avisredaktørforeining i 1950.

Foreininga er upolitisk og har mellom anna til oppgåve å arbeide for god presseskikk og elles ta vare på prinsipielle og redaksjonelle interesser. Norsk Redaktørforening har som oppgåve å verne om ytringsfridommen og redaktørinstituttet som foreininga reknar som eit grunnelement i ei fri og uavhengig presse. Foreininga har om lag 740 medlemmer (2019).

Norsk Redaktørforening er leidd av eit styre på ni redaktørar. Leiar frå 2009 er Harald Stanghelle (Aftenposten) og nestleiar er frå mai 2015 Hanna Relling Berg (Sunnmørsposten). Sekretariatet ligg i Oslo. Organisasjonen er medlem av Norsk Presseforbund. 

## Kjelder
* 

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
Helge Lurås

**Helge Lurås** () er ein norsk analytikar og samfunnsdebattant med vekt på internasjonale tilhøve. Frå 2017 til mai 2022 var han ansvarleg redaktør for den tidlegare nettavisa *[[Resett]]*. Han er frå august 2022 ansvarleg redaktør for iNyheter.

Etter utdanning som siviløkonom ved Norges Handelshøyskole i 1995 og cand.mag.-eksamen (med faga sosiologi, sosialantropologi og idéhistorie) arbeidde Lurås i det norske Forsvaret og hadde ei rekke utanlandsoppdrag. Han var i 1995 administrasjonssjef i Bosnia, i 1996 budsjettoffiser i Ungarn, og i 1997 militær observatør i Guatemala for Forsvarets Overkommando. I 1999–2003 var Helge Lurås politisk analytikar i Bosnia for Forsvarets Overkommando. I åra 2004–2008 var han politisk rådgjevar ved Office of the High Representative i Bosnia.

Lurås var 2008–2011 rådgjevar ved Norsk utanrikspolitisk institutt (NUPI). I 2012 starta han Senter for internasjonal og strategisk analyse (Sisa), der han var dagleg leiar og einaste tilsette fram til selskapet blei avvikla i 2019.

## Bibliografi
* 2015: *Hva truer Norge nå?*, Cappelen Damm ()

## Kjelder
*
Organisasjonsnummer

**Organisasjonsnummer** er i Noreg eit ni-sifra registreringsnummer som blir tildelt av Einingsregisteret ved Brønnøysundregistra for ein organisasjon (føretak, idrettslag og liknande). Nummeret blir brukt for å gje organisasjonen og juridiske personar ein unik og eintydig identifikator når det gjeld offentlige styresmakter og andre organisasjonar.

Organisasjonsnummeret skal opplysast om når ein til dømes opprettar ein bankkonto, på salsfakturaer, førespurnader til offentlege styresmakter og økonomiske oppgåver som skal leverast på vegner av organisasjonen.

Det niande sifferet i organisasjonsnummeret er eit kontrollsiffer. Det vil seie at sifferet er tildelt etter ein formel slik at det maskinelt kan reknast ut at det er i samsvar med dei første åtte siffera, for å unngå feilskriving.

## Kjelder
IPhone X

**iPhone X** ein smarttelefon designa, utvikla og marknadsført av Apple Inc. Han utgjer saman med iPhone 8 og iPhone 8 Plus den ellevte generasjonen iPhone-telefonar og vart annonsert 12. september 2017 i Steve Jobs Theater i Apple Park-kampusen. Telefonen vart utgjeven 3. november 2017, og markerte tiårsjubileet til iPhone-serien.

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
Marian Oprea

**Marian Oprea** () er ein rumensk tresteghoppar frå Pitești som vann OL-sølv i 2004 og VM-bronse i 2005, dessutan fekk han bronse i EM 2006 og sølv i EM 2010.

### Aktiv
Opreas store gjennombrot kom under Sommar-OL 2004 i Aten, der han med 17,55 m vann sølvmedaljen. Året etter gjorde han sitt livs beste tresteghopp då han landa på 17,81 m under eit stemne i Lausanne i Sveits den 5. juli. Vel ein månad seinare vart han tredjemann i verdsmeisterskapen i Helsinki, med eit bestehopp på 17,40 hamna han to centimeter bak sølvvinnaren og ein cm framom nummer fire i tevlinga. Oprea tok ein ny bronsemedalje ved europameisterskapen 2006 i Göteborg. Etter ein femteplass i Beijing-OL 2008, hoppa Oprea 17,51 m i EM-finalen 2010 i Barcelona og vann sølvmedaljen, klart slått av briten Phillips Idowu som presterte sitt livs lengste tresteghopp.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*VM 2001 i Edmonton: Utslått i kvalifiseringa (16,62 m=nr 13)
*EM 2002 i München:  Utslått i kvalifiseringa (16,47 m=nr 14)
*VM 2003 i Paris:  Utslått i kvalifiseringa (16,55 m=nr 17)
*OL 2004 i Aten: Sølvmedalje – 17,55 m, bakom Christian Olsson (17,79 m)
*VM 2005 i Helsinki: Bronsemedalje – 17,40 m
*EM 2006 i Göteborg: Bronsemedalje – 17,18 m
*OL 2008 i Beijing: Nr 5 – 17,22 m
*EM 2010 i Barcelona: Sølvmedalje – 17,51 m, bakom Phillips Idowu (17,81 m)
*VM 2011 i Daegu: Utslått i kvalifiseringa (16,61 m=nr 15)
*EM 2012 i Helsinki: Utslått i kvalifiseringa (16,17 m=nr 19)
*VM 2013 i Moskva: Nr 6 – 16,82 m
*EM 2014 i Zürich: Nr 5 – 16,94 m
*VM 2015 i Beijing: Nr 6 – 17,06 m
*EM 2016 i Amsterdam: Utslått i kvalifiseringa (15,40 m=Nr 27)
*OL 2016 i Rio de Janeiro: Utan teljande hopp 
*EM 2018 i Berlin:  Utslått i kvalifiseringa (15,93 m=nr 21)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Marian Oprea|Marian Oprea]]» frå ,  den 15. august 2019.*  
 
*
Terrence Trammell

**Terrence R. Trammell** () er ein tidlegare friidrettsutøvar frå Atlanta i delstaten Georgia i USA. Han vann heile fem sølvmedaljar i 110 meter hekk perioden 2000-09; to i olympiske leikar og tre i friidretts-VM.

## Aktiv
Trammell var nordamerikansk studentmeister (NCAA) på korthekken i 1999, ein prestasjon han gjentok OL-året 2000. Hausten 2000 deltok han i øvinga under Sommar-OL 2000 og vart andremann på 13,16 sekundar, klart slått av Anier García frå Cuba og med bra margin til tredjemann i løpet. I VM-finalen 2003 kneip Trammell ein ny sølvmedalje, tre hundredels sekund framom Liu Xiang frå Kina, landsmannen Allen Johnson vann gullmedaljen. Året etter sikra Trammell seg eit nytt sølv då sommarleikane 2004 fann stad i Aten, med tida 13,18 hadde han to og tre hundredels sekund til gode på dei tre løparane som kom etter han på resultatlista, vinnaren Liu Xiang var i eiga klasse med di han tangerte verdsrekorden i øvinga på 12,91 sekundar.  

Sommaren 2007 var Trammell i sitt livs form. Den 2. juni sette han personleg rekord med 12,95 sekundar i eit GP-stemne i New York, Liu Xiang vann løpet på 12,92. I VM-finalen i Osaka åtte veker seinare vart Trammell klokka inn på 12,99, atter vart Liu for sterk og tok gull med tida 12,95. Under verdsmeisterskapen 2009 i Berlin passerte Trammell målstreken jamsides landsmannen David Payne og Ryan Brathwaite frå Barbados. Etter målfoto var studert vart Brathwaite utropt til vinnar på tida 13,14, Trammell vann si femte internasjonale sølvmedalje på 13,15, berre tusendelar av eit sekund framom Payne på bronseplass.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*OL 2000 i Sydney: Sølvmedalje – 13,16, bakom Anier García (13,00)
*VM 2001 i Edmonton: Utslått i semifinalane (13,44=nr 10)
*VM 2003 i Paris: Sølvmedalje – 13,20, bakom Allen Johnson (13,12)
*OL 2004 i Aten: Sølvmedalje – 13,18, bakom Liu Xiang (12,91)
*VM 2005 i Helsinki: Nr 5 – 13,20
*VM 2007 i Osaka: Sølvmedalje – 12,99, bakom Liu Xiang (12,95)
*OL 2008 i Beijing: Braut forsøksløpet
*VM 2009 i Berlin: Sølvmedalje – 13,15, bakom Ryan Brathwaite (13,14)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Terrence Trammell|Terrence Trammell]]» frå ,  den 15. august 2019.*
Miroslav Đukić

**Miroslav Đukić** () er ein tidlegare serbisk fotballspelar og noverande trenar for den spanske klubben Real Valladolid

Han tilbrakte 14 år av si spelarkarriere i Spania. Her spelte han i storklubbane Deportivo La Coruña og Valencia CF, i tillegg til CD Tenerife i Segunda División. Han spelte totalt 368 kampar og skåra 11 mål i La Liga, og vann seks store titlar til saman. 

På landslagsnivå spelte han for Serbia i eit verdsmeisterskap og eit europameisterskap. Etter at han avslutta sin profesjonelle karriere byrjade han som trenar. 

Han var landslagstrenar for Serbia fram til OL i 2008, og føre det var han hovudtrenar for Partizan.

## Kjelder

*National-football-teams
*eu-football.info
Slaviša Jokanović

**Slaviša Jokanović** () er ein serbisk fotballtrenar og tidlegare fotballspelar frå Novi Sad.

Han er no hovudtrenar for storklubben Partizan, som òg var det fyrste laget han trente etter at han la opp som aktiv fotballspelar.

Jokanović byrja sin karriere i FK Novi Sad og gjekk seinare til FK Vojvodina som vann den jugoslaviske serien i 1989. I 1990 gjekk han til Partizan, der han vann serien i 1993 og cupen i 1992. Etter desse trofeene gjekk han til den spanske klubben Real Oviedo, etterfølgd av opphold i klubbane Tenerife og Deportivo. Så drog han til England der han gjekk frå Deportivo til Chelsea for 1,7 millionar pund. Han gjekk til den spanske klubben Ciudad de Murcia, som han la opp frå i 2004.

## Kjelder

*National-football-teams
*eu-football.info
Ivica Kralj

**Ivica Kralj** () er ein tidlegare montenegrinsk fotballspelar. Han deltok for Jugoslavia i VM 1998 i Frankrike og i EM i 2000 i Nederland og Belgia.
Timmy Simons

**Timmy Simons** () er ein tidlegare belgisk fotballspelar frå Diest. 

Han har tidlegare spelt for Lommel, Nürnberg og PSV Eindhoven.

For Belgia har han spelt 94 landskampar og skåra seks mål, samt representerte landet under VM i fotball 2002. Simons blei kåra til årets fotballspelar i Belgia i 2002.
Marc Emmers

**Marc Jozef Emmers** () er ein tidlegare belgisk fotballspelar som spelte angripar på det belgiske herrelandslaget og for flere europeiske klubbar. På klubbnivå spelte han for Waterschei, Mechelen, Anderlecht, Perugia, Lugano og Diest. For Belgia spelte han 37 landskampar og skåra totalt 2 mål, og dessutan representerte sitt land i VM i fotball 1990 og i VM i fotball 1994. 

Emmers spelte for RSC Anderlecht på midten av 1990-talet vann Jupiler League tre gonger fra 1992 til 1995. Emmers blei for øvrig kåra til årets fotballspelar i Belgia i 1996.

## Merittar
* Belgisk ligameister: 1989 med KV Mechelen
* Belgisk ligameister: 1992, 1993 og 1995 med RSC Anderlecht
* Belgisk cupmeister: 1994 med RSC Anderlecht
* Vinnar av Cupvinnarcupen: 1988 med KV Mechelen
Ronnie Whelan

**Ronald Andrew Whelan**, kjend som **Ronnie Whelan**, () er ein irsk tidlegare fotballspelar frå Dublin. Han vann i tida 1982-90 meir enn eit titals trofe med Liverpool FC, mellom andre Europacupfinalen 1984.

### Klubbspel
Whelan var aktiv på det irske nivå 2-laget Home Farm frå hausten 1977. I september 1979 skreiv han kontrakt med det engelske storlaget Liverpool FC, men fekk ikkje sin ligadebut før april 1981. Dei neste ni sesongane fram til 1990 var han eit fast innslag på midtbana til Liverpool, vanlegvis på venstrekanten. Fram til 1990 var han med om å vinne den engelsk ligaen seks gongar, ligacupen tre gongar og FA-cupen to gongar. Whelan var på plass i begge europacupfinalane 1984 og 1985, både då det vart siger over AS Roma etter straffesparktevling i 1984, og i den berykta finalen på Heysel-stadion i Brussel 29. mai 1985, der Liverpool tapte 0-1 mot Juventus og 39 tilskodarar vart drepne. Siste fire sesongane i Liverpool-drakt sat Whelan oftast ubrukt på reservebenken.

Whelan var spelande trenar i Southend United i 1994-95 og trenar til han vart oppsagt etter nedrykk til nivå 3 i 1997.

### Landslagsspel
Whelan deltok i 53 landskampar i tida frå 1981 til 1995. Han spelte alle Irlands tre kampar då landslaget var med i EM i fotball 1988 i Tyskland, ei turnering der han sende Irland i føringa i då Irland og Sovjetunionen spelte uavgjort 1-1. Whelan skåra to fleire landslagsmål, eitt i 1987 og eitt i 1989.

## Merittar
* Vinnar av Europacupen 1984 med Liverpool FC
* Engelsk ligameister: 1982, 1983, 1984, 1986, 1988 og 1990 med Liverpool FC
* Vinnar av FA-cupen: 1986, 1989, 1992 med Liverpool FC
* Vinnar av den engelske ligacupen: 1982, 1983 og 1984 med Liverpool FC
* Finalist i Europacupen: 1985 med Liverpool FC

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Ronnie Whelan|Ronnie Whelan]]» frå ,  den 15. august 2019.*  
 
*eu-football
Tiffany Porter

**Tiffany Porter** (), fødd **Tiffany Ofili**, er ein USA-britisk friidrettsutøvar fødd i Ypsilanti delstaten Michigan i USA. Ho representerte Storbritannia då ho i 2014 vann 100 meter hekk under Friidretts-VM i Zürich.
## Karriere
### Aktiv
Tiffany Ofili nådde ikkje opp mellom dei kvinnelege hekkeløparane i USA, og byrja frå 2011 å tevle for Storbritannia, fødelandet til mor hennar. Allereie same året vart ho nummer fire i VM-finalen på 100 meter hekk, sidan sprang ho som Tiffany Porter under VM 2013 i mål til bronsemedalje på personbeste 12,55 sekundar.

Midt i august 2014 tok Porter gullmedaljen ved europameisterskapen i Zürich med tre hundredels sekunds margin til nummer to. Ein månad seinare flytta ho den personlege rekorden til 12,51 sekundar i eit stemne i Marrakech. I EM 2016 vart Porter nummer tre på korthekken.

Porter er eldre syster til Cindy Ofili. Under Sommar-OL 2016 tok begge systrene seg til finalen på 100 meter hekk. Veslesystera var då best med ein fjerdeplass, Porter vart nummer sju.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*VM 2011 i Daegu: Nr 4 – 12,63
*OL 2012 i London: Utslått i semifinalane (12,79=nr 10)
*VM 2013 i Moskva: Bronsemedalje – 12,55
*EM 2014 i Zürich: Gullmedalje – 12,66, framom Cindy Billaud (12,69)
*VM 2015 i Beijing: Nr 5 – 12,68
*EM 2016 i Amsterdam: Bronsemedalje – 12,76
*OL 2016 i Rio de Janeiro: Nr 7 – 12,76
*VM 2017 i London: Utslått i forsøket (13,18=nr 29)
*OL i 2021 i Tokyo: Utslått i semifinalane (12,86=nr 18)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Tiffany Porter|Tiffany Porter]]» frå ,  den 16. august 2019.*  
 
*World Athletics
Reima Salonen

**Reima Untamo Salonen** () er ein finsk tidlegare kappgjengar frå Taivassalo som vart europameister i 50 kilometer kappgang i Aten i 1982.

### Aktiv
Salonen vann bronsemedaljen på 50 km i verdsmeisterskapen 1976, avvikla i Malmö 18. september 1976. Sluttida 3.58.53 var nordisk rekord. Meisterskapen omfatta berre denne eine tevlinga, som Det internasjonale friidrettsforbundet (IAAF) arrangerte etter at IOK vraka den frå OL-programmet til Sommar-OL 1976.

I 1982 tok Salonen ein klar siger på 50 km ved EM i Aten, med tida 3.55.29 var han i mål nærare fire minuttar føre nestemann, Josep Marín frå Spania. Både i Friidretts-VM 1983 på finsk heimegrunn og i Sommar-OL 1984 hamna Salonen på fjerdeplassen på 50 km, begge gongane utan å kunne truge dei respektive bronsemedaljørane.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*VM i friidrett 1976: Bronsemedalje på 50 km – 3.58.53
*EM 1978 i Praha: Braut 50 km
*OL 1980 i Moskva: Nr 9 på 20 km – 1.31.32. Braut 50 km
*EM 1982 i Aten: Gullmedalje på 50 km – 3.55.29. Nr 8 på 20 km – 1.28.04
*VM 1983 i Helsinki: Nr 4 på 50 km – 3.52.53. Nr 12 på 20 km – 1.22.51
*OL 1984 i Los Angeles: Nr 4 på 50 km – 3.58.30
*EM 1986 i Stuttgart: Nr 5 på 50 km – 3.46.14. Diskvalifisert på 20 km
*VM 1987 i Roma: Nr 10 på 20 km – 1.24.14. Braut 50 km
*OL 1988 i Seoul: Nr 18 på 50 km – 3.51.36. Nr 42 på 20 km – 1.28.25

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Reima Salonen|Reima Salonen]]» frå ,  den 16. august 2019.*  
 

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Reima Salonen|Reima Salonen]]» frå ,  den 16. august 2019.*
Emmerich am Rhein

**Emmerich am Rhein** er ein by og ein kommune nordvest i forbundslandet Nordrhein-Westfalen i Tyskland. Kommunen grensar i vest mot Nederland, Byen ligg på nordbreidda av Rhinen og er den siste byen i Tyskland før elva renn inn i Nederland. Emmerich am Rhein omfattar 80,4 km² og har kringom 31&nbsp;500 ibuarar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Emmerich am Rhein|Emmerich am Rhein]]» frå ,  den 16. august 2019.*  


## Bakgrunnsstoff

*
Mosbach

**Mosbach** er ein by i delstaten Baden-Württemberg i Tyskland med i kring 23&nbsp;000 ibuarar. Byen ligg nord i delstaten ved elva Elz, 35 km aust om Heidelberg.

Mosbach voks fram på 800-talet kring eit benediktinar-kloster. I 1241 vart byen tilkjend privilegium som fri keisarby.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Mosbach|Mosbach]]» frå ,  den 16. august 2019.*  


## Bakgrunnsstoff

*
Kolbermoor

**Kolbermoor** er ein by i Landkreis Rosenheim i Oberbayern med ikring 18&nbsp;000 ibuarar. Byen voks frå då staden fekk jarnbanesamband i 1859 og det i 1863 vart bygt ein bomullsfabrikk, basert på vasskraft. Bomullsfabrikken vart lagt ned i 1993. Like nord om byen laga ein teglsteinsfabrikk i tida 1876-2005 murstein til taktekking og byggematerial.

Fotballspelaren Paul Breitner er frå Kolbermoor.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Kolbermoor|Kolbermoor]]» frå ,  den 16. august 2019.*  


## Bakgrunnsstoff

*
Ray Clemence

**Raymond Neal Clemence** () var ein engelsk fotballspelar frå Skegness. Han var med om å vinne den engelske ligaen fem gongar og europacupen tre gongar som Liverpool-spelar, og både den europeiske UEFA-cupen og den engelske FA-cupen med Liverpool FC så vel som med Tottenham Hotspur. Clemence var Englands landslags-målvakt i 61 kampar.

## Karriere
### Klubbspel
Clemence fekk sin ligadebut med tredjedivisjons-laget Scunthorpe United vårsesongen 1966. Sommaren 1967 vart han overført til Liverpool FC mot 18&nbsp;000 pund. Dei tre fyrste sesongane fekk han lite speletid. Frå sesongstart i august 1970 hadde han burt på målvaktsplassen i 11 sesongar. Med Liverpool vann han i 1973 ligaen og UEFA-cupen, i 1974 FA-cupen og i 1976 på ny ligaen og UEFA-cupen. Våren 1977 tok han og Liverpool ligapokalen og for fyrste gong sigeren i den store europacupen. Året etter forsvarte Liverpool meistertittelen i europacupen, der etter vann laget ligaen i 1979 og 1980, før Clemence i 1981 var med på den tredje triumfen i europacupen for serievinnarar.

Sommaren 1981 skifta Clemence arbeidsgjevar. Han kosta Tottenham 300&nbsp;000 pund og var der med om å vinne FA-cupen 1982, etter siger over Queens Park Rangers i finalen. To år seinare tok Tottenham seg til finalespel mot belgiske Anderlecht i UEFA-cupen, eit suksessfullt oppgjer Clemence ikkje tok del i, grunna skade. Ein akhilles-skade han fekk i ein fotballkamp i oktober 1987 gjorde at han la opp ved sesongslutt.

### Landslagsspel
Clemence vakta det engelske målburet i 61 landskampar frå november 1972 til november 1983. Under EM i fotball 1980 spelte han fyrste og siste kampen til England, Peter Shilton den mellomste. Den 9. september 1981 måtte Clemence og landslags-lagkameratane reise heim med tap frå Oslo, ettersom Noreg sigra med 2-1 i VM-kvalifiseringskamp på Ullevål stadion. Under Fotball-VM 1982 i Spania sleit Clemence reservebenken.

### Merittar
*Vinnar av Europacupen: 1977, 1978 og 1981 med Liverpool FC
*Vinnar av UEFA-cupen: 1973 og 1976 med Liverpool FC, 1984 med Tottenham Hotspur
*Engelsk ligameister: 1973, 1976, 1977, 1979 og 1980 med Liverpool FC
*Vinnar av FA-cupen: 1974 med Liverpool FC og 1982 med Tottenham Hotspur

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Ray Clemence|Ray Clemence]]» frå ,  den 17. august 2019.*  
*eu-football
Kiukaiskulturen

**Kiukaiskulturen** er ei kulturgruppe frå yngre steinalder. Kiukaiskulturen sitt område går frå kysten ved Kvarken til dagens Viborg, men han er hovudsakeleg konsentrert til sørvestre Finland. Det har også vore gjort funn på Gotland, Åland og i Hälsingland i Sverige. Kulturen har fått namn etter funn gjort av Matti Kauppinen i Uotimäki i Kiukainen. Kiukaiskulturen kan daterast til ca. 2400-1500 f.Kr. Han blir sett på som ei samansmelting av stridsøkskulturen og den kamkeramiske kulturen.

Økonomien var basert på jakt og fiske. Keramikken er prega av flatbotna kar med tverrbandornamentik, groper og kamornament i varierande kombinasjonar. Tekstilkeramikk er òg vanleg i funna. 

## Mogleg tilknytting til Hedningahällan
På Hedningahällan i den svenske kommunen Hudiksvalls finst ein steinaldersbuplass på ei høg klippe som på buplasstida var ei øy ved kysten. Funn av økser og keramikk daterer buplassen til mellomneolitisk-seinneolitisk tid. Keramikken har vorte sett på som knytt til kiukaiskeramikk, men han kan, som annan samtidig keramikk på den mellomnorrlandske kysten, utgjera ei lokal, innanlandsk gruppe. Beinfunna viser at plassen vart befolka av kobbejegarar. Hedningahällan vart seinst undersøkt 1984. 

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Kiukaiskulturen|Kiukaiskulturen]]» frå ,  den 17. august 2019.*  
 
## Fotnotar



## Litteratur
Filter i signalhandsaming

**Filter** innanføre signalhandsaming er ein funksjon som på ein eller annan måte endrar eit signal som passerer gjennom det. Eit filter kan ha linær eller ulineær transferfunksjon, og det kan vera tidsinvariant eller tidsvarierande. Ein viktig klasse av filter er lineære og tidsinvariante: LTI-filter. Ein annan viktig klasse er periodisk tidsvarierande filter, som blir nytta i samband med multirate signalhandsaming. Tidsvarierande filter er filter som har tidsvarierande transferfunksjon, som adaptive filter. Ulineære filter er filter som har eit ulineært tilhøve mellom inn- og utgangssignal; medianfilter er eit typisk døme.
 
## Analoge og digitale filter
Ein skil mellom analoge og digitale filter. Analoge filter handsamar analoge signal (signal som er kontinuerlege i tid og amplitude). Analoge filter kan vera passive eller aktive. Passive filter er ofte ikkje like nøyaktige som aktive filter, men dei er likevel vanlege. Eit typisk døme der passive filter dominerer er delefilter i høgtalarar. Aktive filter blir ofte realiserte ved hjelp av operasjonsforsterkarar, men filter som arbeider med høge frekvensar blir realiserte med diskrete transistorar.
 
Digitale filter handsamar diskrete sekvensar, som i praksis er sampla og kvantiserte signal (signal som er definerte berre ved sampeltidspunkta og som har eit endeleg antal moglege amplitudenivå). Digitale filter kan realiserast i form av programvare eller direkte i maskinvare, som ein FPGA eller ein ASIC. Det er ingen prinsipiell skilnad mellom å realisera eit digitalt filter i program- eller maskinvare.
 
Såkalla svitsja kondensatorfilter handsamar analoge signal, men dei arbeider med diskretisert tidsakse. Svitsja kondensatorfilter er ofte ein del av ein integrert krins.

## LTI-filter
Føremålet med eit LTI-filter er som oftast å endra amplitudespekteret til signalet som passerer gjennom filteret, men amplitude- og faseresponsen er ikkje uavhengige av kvarandre. Når amplitudespekteret blir endra blir òg fasespekteret endra. Eit såkalla allpassfilter endrar berre fasen til signalet som passerer gjennom filteret; amplituderesponsen er flat.
 
### Vanlege filterkarakteristikkar
LTI-filter kan ha vilkårleg frekvensrespons, men fire responsar er så vanlege at det er grunn til å nemna dei spesielt:
* Lågpassfilter: låge frekvensar slepp gjennom, medan høge frekvensar vert stogga
* Høgpassfilter: høge frekvensar slepp gjennom, medan låge frekvensar vert stogga
* Bandpassfilter: høge og låge frekvensar vert stogga, medan frekvensane innanføre eit særskilt frekvensband slepp gjennom.
* Bandstoppfilter: frekvensar innanføre eit særskilt frekvensband vert stogga, medan høge og låge frekvensar slepp gjennom.

## Referansar
Kiukainen

**Kiukainen** (eldre svensk **Kiukais**) er ein tidlegare kommune i landskapet Satakunta i Finland. Kommunen vart slått saman med byen Eura 1. januar 2009.

Kiukainen har to tettstader, Eurakoski og Panelia, den første av desse var tidlegare kommunesenter. Elva Eurajoki, som kjem frå Pyhäjärvi i Säkylä, går på  kyrkjestaden i lag med Köyliönjoki, som kjem frå Köyliönjärvi.

Dei eldste arkeologiske funna frå Kiukainen er frå sein steinalder, dei har gjeve opphavet til namnet Kiukaiskulturen. Det er også seinare funn i Kiukainen, m.a. gravrøysa i Paneli, frå bronsealderen.

## Bakgrunnsstoff

* ''Uppslagsverket Finland'', Kiukainen/Kiukais
UEFA-cupfinalen i fotball 1973

**UEFA-cupfinalen i fotball 1973** stod mellom engelske Liverpool FC og vesttyske Borussia Mönchengladbach og vart avvikla med heime- og bortekamp for kvart av laga. Fyrste oppgjeret fann stad 10. mai på Anfield Road i Liverpool framfor vel 41&nbsp;000 tilskodarar, returkampen 23. mai på Bökelbergstadion i Mönchengladbach med knapt 35&nbsp;000 på tribunane. Liverpool FC vann pokalen med sluttsiffera 3 mot 2.

### Kampane
På Anfield Road skåra Kevin Keegan to mål for Liverpool i den fyrste omgangen, etter pause la Larry Lloyd på til 3-0.

I Mönchengladbach tok heimelaget leiinga 2-0 til pause, etter skåringar av Jupp Heynckes i det 29. og 40 minutt. Andreomgangen vart mållaus, så då sluttsignalet lydde kunne Liverpool-kapteinen Tommy Smith heve UEFA-trofeet. 

### Laga
**Liverpool**-mannskapet bestod av Ray Clemence, Chris Lawler, Larry Lloyd, Emlyn Hughes, Alec Lindsay, Tommy Smith, Peter Cormack, Ian Callaghan, Kevin Keegan, John Toshack, Steve Heighway. Brian Hall var innbytar i heimekampen, Phil Boersma i bortekampen.

**Borussia**-spelarane var Wolfgang Kleff, Günter Netzer, Rainer Bonhof, Berti Vogts, Herbert Wimmer, Dietmar Danner, Christian Kulik, Henning Jensen, Bernd Rupp, Jupp Heynckes. Heinz Michalik og Ulrich Surau deltok i kvar sin kamp, Allan Simonsen var innbytar i bortekampen.

### Dommarar
Erich Linmayr frå Austerrike var kampleiar på Anfield Road, Pavel Kazakov frå Sovjetunionen på Bökelbergstadion.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:1973 UEFA Cup Final|1973 UEFA Cup Final]]» frå ,  den 17. august 2019.*
Siegburg

**Siegburg** er ein by i Landkreis Rhein-Sieg sør i delstaten Nordrhein-Westfalen i Tyskland med ikring 41&nbsp;000 ibuarar. Byen ligg 10 kilometer nordaust om Bonn, hovudstaden i førverande Vest-Tyskland.

Byen Siegburg voks sakte fram etter det i 1064 vart bygt eit benediktinar-kloster på ei høgde på staden. Han hadde si stordomstid i det 14. og 15. hundreåret. Siegburg er særleg kjend for sitt pottemakeri.

Toneskaparen Engelbert Humperdinck var og fotballspelaren Wolfgang Overath er frå Siegburg.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Siegburg|Siegburg]]» frå ,  den 17. august 2019.*  


## Bakgrunnsstoff

*
Engelbert Humperdinck

**Engelbert Humperdinck** () var ein tysk toneskapar frå Siegburg, særleg kjend for operaen *Hänsel und Gretel*.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Engelbert Humperdinck|Engelbert Humperdinck]]» frå ,  den 17. august 2019.*
Fanden og futen

**«Fanden og futen»** er eit norsk folkeeventyr som handlar om at fanden som vil henta ein fut til helvete. Han møter ulike folk som forbannar dyr og ungar, men seier det ikkje er av hjarta. Til slutt møter han ein mann som ønskjer futen til fanden, og det seier han er av hjarta. Dermed tek han med seg futen.

Eventyret i si best kjende norske utgåve blei oppskrive av Peter Christen Asbjørnsen i Oslo og trykt i *[[Norske Folkeeventyr]]* i 1876. 

Eventyr av dette slaget er utbreidde i Nord-Europa. Det har AT-nummer 1186.
Det danna utgangspunkt for «The Friar's Tale», ei av forteljingane i Canterbury Tales av Geoffrey Chaucer.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
*Fanden og futen på nynorsk ved Gullvekta
*«Fanden og futen» i *Norske Folkeventyr* ved runeberg.org
*Fanden og futen. Frå 1876, i Oslo frå fru M. Ullmann. Samlar V. Ullmann. Ved UiO si samling av Eventyr og sagn.
*Fanden og futen frå Fyresdal i Telemark frå Magret Borgjæ. Samlar H. Ross. Ved UiO si samling av Eventyr og sagn.
*
Savo Milošević

**Savo Milošević** () er ein tidlegare serbisk fotballspelar. Han er den spelaren som flest landskampar og mål for Jugoslavia og Serbia. Han slutta for Serbia sitt herrelandslag i fotball etter den siste kampen i VM 2006. Som klubbspelar har han spelt for Partizan (1992-1995), Aston Villa (1995-1998), Real Zaragoza (1998-2000 og 2002), Parma (2000-2004), Espanyol (2002-2003), Celta Vigo (2003-2004), CA Osasuna (2004-2007) og Rubin Kazan (2008). Han har også delteke i VM i fotball 1998 og i EM i fotball 2000 der han blei toppskårar saman med Patrick Kluivert med 5 mål.

## Kjelder

*National-Football-Teams
*eu-football.info
Brunhovudtrupial

**Brunhovudtrupial** (*Molothrus ater*) er ein mellomstor sporvefugl i trupialfamilien som lever i temperert til subtropisk Nord-Amerika frå nordvestlege Canada til sørlege Mexico. Han er ein reirparasitt, avhengig av andre fugleartar som vertsfugl for eiget avkom.

Slektsnamnet *Molothrus* kjem frå gammalgresk *molos*, 'kamp'; *throsko*, 'å impregnere'. Det spesifikke artsnamnet *ater* er latin for kjedeleg, svart.  

## Skildring
Brunhovudtrupialen har kroppsform og farger som andre artar i familien sin, men er prega av eit litt meir finkliknande hovud, og nebbet er dessutan relativt kortare enn hjå dei fleste andre trupialartar. Vaksne hannar har fjørdrakt i iriserande svart med ei brun hette som strekker seg ned på brystet og over nakke mot skuldrene. Vaksne hofuglar er litt mindre og er diffus grå til brun med ein bleika strupe og veldig uklår streking på undersida. Total kroppslengd for hannar er ca. 18-20 centimeter, hoer er ca. 2 cm kortare. Kroppsmassen kan variere i området 32-57 gram, avhengig av kjønn og underart.

Denne arten lever i opne habitat, gjerne jordbruksområde, ved utkant av skog, òg i folkesette område. Dei kan opptre i store flokkar, nokon gonger saman med andre artar. Desse fuglane beitar på bakken, ofte nær beitedyr som hestar og kyr for å fange insekt skremt opp av dei større dyra. Føda er hovudsakleg frø og insekt.

Brunhovudtrupialar er standfuglar i dei sørlege delane av utbreiingsområdet; Hekkepopulasjonane lengst nord trekker til sørlegaste USA og Mexico om vinteren, og returnerer til sommarhabitata rundt mars eller april. 

Som reirparasittar treng dei tilgang på reir av andre fugleartar, særleg dei som bygger koppliknande reir. Meir enn 140 vertsartar har lykkast i å fostre opp ungar.

Nokre vertsartar, som husrosenfink, matar ungar med eit vegetarisk kosthald. Dette er ueigna for unge brunhovudtrupialar, noko som betyr at nesten ingen overlever hos denne verten til dei er flygedyktige.

Storleiken på populasjonen er ikkje estimert og er trudd å vere minkande. Arten er klassifisert som globalt livskraftig.
;Spontant i Noreg
Eit individ av arten er registrert på Jomfruland  i juni 1987, og ein  brunhovudtrupial blei observert på Tynset i mai 2010.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Brown-headed cowbird|Brown-headed cowbird]]» frå ,  den 17. august 2019.*  
 
;Referansar 

## Bakgrunnsstoff
Cliodhna Cussen

**Cliodhna Cussen** () er ein irsk kunstnar frå Newcastle, vest i grevskapet Limerick. Ho er fyrst og fremst kjend som skulptør som har utført ei lang rad arbeid i stein og bronse. Ho er og novelleforfattar og lyrikar.

## Familie

Cliodhna Cussen er gift med historikaren, forleggjaren og målaktivisten Pádraig Ó Snodaigh. Dei er busette i Howth rett nord for Dublin, og saman har dei seks søner. Aengus Ó Snodaigh er politikar og parlamentsrepresentant frå ein Dublinvalkrins for partiet Sinn Féin. Dei tre brørne Rónán Ó Snodaigh, Rossa Ó Snodaigh og Colm Ó Snodaigh spelar i det kjende folkemusikkinspirerte verdsmusikkbandet Kíla. Dei to siste brørne, Cormac Ó Snodaigh og Feargus Ó Sodaigh har tidlegare drive eit sikringsfirma. Familien Ó Snodaigh er ein av dei mest kjende «kulturfamiliane» i Irland.

## Kunstnarleg arbeid

Ho har skapt ei lang rad skulpturar i stein og bronse til torg og andre offentlege stader, til kyrkjefasadar og andre bygg. Mange av arbeida hennar er utførte på oppdrag frå ulike offentlege styresmakter og institusjonar. Eit av dei mest kjende arbeida står der Pearse Street møter College street i Dublin 
sentrum, like ved Trinity College Dublin. Dette høge steinmonumentet førestiller båtfortøyinga til Ivar Beinlause (794-872), som var kallenamnet på Ivar Ragnarsson, sonen til Ragnar Lodbrok. Ein periode var han konge av Dublin. Denne skulpturen vart plassert (1986) på staden der vikingane skal ha fortøya langskipa sine. Ho har og laga *Who made the world*-skulpturen i Ballsbridge (Dublin). I 1986 ferdigstilte ho ein statue av Saint Patrick (irsk Naomh Pádraig), fødd 385 eller 390, truleg avliden 461. Saint Patrick er den irske vernehelgenen, som har vore rekna for den som sette i gang kristninga av Irland. Skulpturen er plassert i Máméan i grevskapet Connemara, og framstiller Saint Patrick som ein sauegjetar med ein sau ved føtene.

Cussen har skrive novella «An Eochair» (‘Lykelen’), som er ei fiksjonshistorie om ein kjend figur i irsk litteraturhistorie, og har publisert to diktsamlingar, *Sifíní* (‘Jordbær’) i 2001 og *Turasanna* (‘Turar’) i 2011. Cussen er og teiknar, og ho har i ei årrekkje vore blant dei som har produsert illustrasjonar til den årvisse kalenderutgjevinga frå forlaget Coisceim.

## Kjelder
Kukkasjärvi i Kuhmois i Mellersta Finland

**Kukkasjärvi** er ein sjø i kommunen Kuhmois (Kuhmoinen) i landskapet Mellersta Finland i Finland. Sjøen ligg 118,1 meter over havet. Arealet er 66 hektar og strandlinja er 7,35 kilometer lang. Sjøen inngår i  hovudavrenningsområdet til Kumoelva.   Han ligg kring 88 kilometer sør for Jyväskylä og kring 150 kilometer nord for Helsingfors. 

## Kjelder





**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Kukkasjärvi (sjö i Kuhmois, Mellersta Finland)|Kukkasjärvi (sjö i Kuhmois, Mellersta Finland)]]» frå ,  den 18. august 2019.*