open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Wild Atlantic Way

**Wild Atlantic Way** () er ei turistrute langs vestkysten og delar av nord- og sørkystane av Irland. Køyreruta er på  2&nbsp;500&nbsp;km og går gjennom ni county og tre provinsar. Ho går frå s Inishowen-halvøya i County Donegal i Ulster til Kinsale i County Cork i Munster, ved kysten av Det keltiske havet. 

Ruta er delt opp i fem delar: 

* County Donegal
* County Donegal til County Mayo
* County Mayo til County Clare
* County Clare til County Kerry
* County Kerry til County Cork

Ruta omfattar 157 oppdagingspunkt (*discovery points*), 1000 attraksjonar og over 2500 aktivitetar. Ho blei offisielt opna i 2014 av den irske ministeren for turisme og idrett Michael Ring, T.D.

## Viktige punkt

### Nordvest - Donegal, Leitrim og Sligo

* Malin Head, det nordlegaste punktet på Irland
* Lough Foyle
* Lough Swilly
* Isle of Doagh
* Carrickabraghy Castle
* Fort Dunree
* Buncrana
* Grianán of Aileach (Greenan Fort)
* Ramelton
* Rathmullan
* Fanad
* Rosguill
* Doe Castle
* Derryveagh Mountains
* Horn Head
* Tory Island
* *[[Arranmore|Árainn Mhór]]* (Arranmore Island)
* *[[Gaoth Dobhair]]*
* The Rosses
* Errigal
* Malin Beg-stranda
* Slieve League-klippene
* Blue Stack Mountains
* Donegal Town
* Bundoran 
* Tullaghan
* Mullaghmore Head 
* Rosses Point - forliste spanske skip på Streedagh-stranda
* Rosses Point Peninsula
* Aughris
* Easky
* Enniscrone

### Vest - Mayo og Galway

* Céide Fields
* Mullet Peninsula
* Achill Island
* Clew Bay
* Croagh Patrick
* Clare Island 
* Inishturk - tilgjengeleg via ferje frå Louisburgh i County Mayo
* Doolough
* Killary Harbour
* Connemara
* Clifden
* Inishbofin - tilgjengeleg via ferje frå Clegga i, County Galway
* *[[Aran Islands|Oileáin Árann]]* (Aran Islands) - tilgjengeleg via ferje frå Inverin i County Galway og Doolin i County Clare
* Salthill

### Midtvesten - Clare og Limerick

* The Burren
* Cliffs of Moher og Doolin Cliff Walk
* Loop Head
* Shannon Estuary og Shannon-delfinane

### Sørvest - Kerry og Cork

* Allihies og Allihies Copper Mine Museum på Beara Peninsula
* Bere Island
* Cape Clear

* Caherdaniel

* Derrynane beach
* Garnish Island i Glengarriff
* Hytteruinar på Great Blasket Island og Blasket Centre in Dunquin
* Dingle, den største byen i *[[Gaeltacht]]*
* Rossbeigh-stranda
* Skellig Experience Visitor Centre
* Dursey Island - tilgjengeleg via den einaste taubana på Irland, nær enden av Beara Peninsula

* Heir Island

* Long Island
* Sheep's Head 
* Mizen Head - det sørlegaste punktet på Irland, med utsyn mot Fastnet Rock og fyr
* Kinsale

* Whiddy Island og utsyn mot Whiddy Island frå R572-vegen

## Sjå òg
* Atlantic Corridor
* EuroVelo 1 Atlantic Coast Cycle Route
* Ireland's Ancient East
* Western Rail Corridor
* Antrim Coast Road

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Wild Atlantic Way|Wild Atlantic Way]]» frå ,  den 18. januar 2022.*  
 
## Bakgrunnsstoff

* 
* Wild Atlantic Way  on the Tourism Ireland website.
*
Ester Ledecká

**Ester Ledecká** () er ein tsjekkisk snøbrett-rennar og alpin skirennar frå Praha. Under Vinter-OL 2018 vann ho olympisk gullmedalje i så vel super-g-øvinga i alpine greinar, som i parallell-storslalåm på snøbrett. Ho vann VM-gull på snøbrett i 2015 og i 2017. Ledecká har sigra i 20 enkeltrenn i verdcupen for snøbrett, og 2 enkeltrenn i verdscupen i alpine greiner.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Ester Ledecká|Ester Ledecká]]» frå ,  den 20. januar 2022.*
Manfred Mölgg

**Manfred Mölgg** () er ein italiensk alpin skirennar frå Bruneck i Bolzano-provinsen. Han gjekk til topps i slalåm-øvinga i FIS-verdscupen 2008. Elles har han vunne VM-sølv i slalåm under VM 2007 og bronse i same øvinga ved VM 2011, samt bronsemedalje i storslalåm under VM i alpine greiner 2013. Perioden 2008-17 sigra han i 3 enkeltrenn i verdscupen i alpine greiner, alle i slalåm. 

Også den yngre systera Manuela Mölgg høyrde til verdseliten i alpin skisport.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Manfred Mölgg|Manfred Mölgg]]» frå ,  den 20. januar 2022.*
Julen Aguinagalde

**Julen Aguinagalde Aquizu** () er ein spansk handballspelar frå Irún. Han vart  verdsmeister 2013, europameister 2018 og 2020 med Spania sitt landslag. Med det polske laget KS Kielce vann han EHF-meisterligaen 2016. Han vart elles sjufaldig polsk meister med Kielce i tida 2014-20, samt spansk meister i 2011 med Ciudad Real. Aguinagalde er linjespelar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Julen Aguinagalde|Julen Aguinagalde]]» frå ,  den 21. januar 2022.*
Ozarkplatået

**Ozarkplatået** eller **Ozarkfjella** er eit skogdekt fjellområde midt i USA som strekkjer seg over mesteparten av den sørlige delen av delstaten Missouri i USA. Det strekkjer seg også innover den nordvestre delen av delstaten Arkansas, den nordaustre delen av Oklahoma og ein liten del av søraustlege Kansas. Ozarkområdet dekkjer rundt 130 000 kvadratkilometer.

Dei høgaste toppane ligg i den sørlege delen av området, med høgder på rundt 780 moh. Ozarkane omfattar to fjellkjeder, Boston Mountains i Arkansas og St. Francois Mountains i Missouri. Buffalo Lookout, det høgaste punktet i området, ligg i Boston Mountains.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Ozarkplatået|Ozarkplatået]]» frå ,  den 20. januar 2022.*  

## Bakgrunnsstoff

### Bøker
* Beisswenger, Drew & Gordon McCann, *[http://www.folklib.net/book/index/book_ozarks_fiddle_music.shtml Mel Bay Presents Ozarks Fiddle Music: 308 Tunes Featuring 30 Legendary Fiddlers With Selections from 50 Other Great Ozarks Fiddlers].* 2008.
* Blevins, Brooks, *A History of the Ozarks: Volume 1: The Old Ozarks.* Urbana, IL: University of Illinois Press, 2018.
* Rafferty, Milton D. *The Ozarks: Land and Life.* Fayetteville, AR: University of Arkansas Press, 2001.
* Randolph, Vance. *The Ozarks: An American Survival of Primitive Society.* 1931.
* Rossiter, Phyllis. *A Living History of the Ozarks* Gretna, LA: Pelican, 1992.
* Phillips, Jared. *Hipbillies: Deep Revolution in the Arkansas Ozarks* Fayetteville, AR: University of Arkansas Press, 2019.
;Folklore
* Gilmore, Robert Karl. *Ozark Baptizings, Hangings, and Other Diversions: Theatrical Folkways of Rural Missouri, 1885-1910* Norman, OK: University of Oklahoma Press, 1984.
* Morrow, Lynn, and James Keefe, eds. *White River Chronicles.* Fayetteville, AR: University of Arkansas Press, 1994.
* McNeil, W. K.*Ozark Country.* Jackson, MS: University Press of Mississippi, 1995.
* Randolph, Vance. *Ozark Folksongs.* In four volumes. Columbia, MO: University of Missouri Press, 1980)

;Historie
* *A reminiscent history of the Ozark region: comprising a condensed general history, a brief descriptive history of each county, and numerous biographical sketches of prominent citizens of such counties* (1894) full text

;Turisme
* Morrow, Lynn, and Linda Myers-Phinney. *Shepherd of the Hills Country: Tourism Transforms the Ozarks, 1880s–1930s.* Fayetteville, AR: University of Arkansas Press, 1999.
Raúl Entrerríos

**Raúl Entrerríos Rodríguez** () er ein spansk tidlegare handballspelar frå Gijon. Han vart  verdsmeister 2005, europameister 2018 og 2020 med Spania sitt landslag. Med FC Barcelona vann han EHF-meisterligaen i 2011, 2015 og 2021. Entrerríos spelte oftast midtre rykkromspelar (spelstyrar).

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Raúl Entrerríos|Raúl Entrerríos]]» frå ,  den 21. januar 2022.*
FC Hegelmann

**Futbolo klubas Hegelmann** eller **FC Hegelmann** er ein litauisk fotballklubb som spelar i TOPLYGA. 

Han spelar heimekampane sine på Raudondvario stadionas i Raudondvaris.

## Historie
Futbolo klubas Hegelmann vart stifta i 2009.
* Beste ligaresultat: Nr. 2 i A lyga i 2024.

## Sesongar
### 2016 – 2021
; FC Hegelmann Litauen

### Sidan 2022
; sidan 4. januar 2022 FC Hegelmann

## Spelarstall 2026-sesongen
Per 27. januar 2026.

 ✔️
|-----
! colspan="9" style="color:black; background:##B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

 

|-----
! colspan="9" style="color:black; background:#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

 
|-----
! colspan="9" style="color:black; background:#B0D3FB" align="left" | 
|----- bgcolor="#DFEDFD"

## Kjende spelarar
*  Ignas Plūkas (2021–...)
*  Vilius Armanavičius (2021–)
*  Vilius Armalas (2021)

## Managerar
*  Dainius Šumauskas (2017)
*  Vytautas Masaitis (2018–2019)
*  Artūras Ramoška (2020)
*  Andrius Skerla (2021–2025)
*  Mikel Aramburu (2026−)

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* Official Site
* Soccerway
* toplyga.lt
* Globalsportsarchive
FK Nevėžis

**Futbolo klubas Nevėžis** eller **FK Nevėžis** er ein litauisk fotballklubb som spelar i A lyga. 

Han spelar heimekampane sine på Centrinis stadionas i Kėdainiai. 

## Historie
Futbolo klubas Nevėžis vart stifta i 1962.
* Beste ligaresultat: Nr. 7 i A lyga i 2001.

## Sesongar

## Spelarstall 2024-sesongen
Pr. 22. mars 2024.

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD" 

 

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"
 
 

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" | Nevėžis / Nevėžis B
|----- bgcolor="#DFEDFD"

  *U-18*

## Kjende spelarar
*  Darius Maciulevičius, (2010)
*  Julius Kasparavičius, (2021)

## Managerar
*  Vitalijus Stankevičius (siden desember 2017 – mai 2021)
*  Darius Gvildys, (siden mai 2021 – 2023)
*  Algirdas Surgautas (siden august 2024 – april 2025
*  Vitalijus Stankevičius (siden oktober 2025)

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* fknevezis.lt
* Soccerway
* FK Nevėžis 1lyga.lt
* FK Nevėžis alyga.lt
* Globalsportsarchive
DFK Dainava

**Dzūkijos futbolo klubas Dainava** eller **DFK Dainava** er ein litauisk fotballklubb som spelar i Pirma lyga. 

Han spelar heimekampane sine på Alytaus miesto stadionas i Alytus. 

## Historie
Dzūkijos futbolo klubas Dainava vart stifta i 2016.
* Beste ligaresultat: Nr. 4 i A lyga i 2024.

## Sesongar

## Spelarstall 2026-sesongen
Per januar 2026.

 

## Kjende spelarar
*  Vytautas Lukša, (2021)
*  Deividas Matulevičius, (2021)
*  Linas Klimavičius, (2021)
*  Paulius Golubickas, (2018; 2021)

## Managerar
*  Ričardas Grigaliūnas (2016);
*  Darius Gvildys (2016–2017);
*  Donatas Vencevičius (2018);
*  Kim Rønningstad (2019);
*  Łukasz Hass (2020);
*  Fabio Mazzone (2020–2021);
*  Tomas Ražanauskas (siden 21. april 2021)
*  Matthiew Silva (februar 2022 – maj 2022)
*  Siarhei Kuznetsov (mai 2022–mai 2025)
*  Mergen Orazov, (juli 2025– november 2025)

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* Official Site
* Soccerway
* toplyga.lt
* Globalsportsarchive
FK Jonava

**Futbolo klubas Jonava** eller **FK Jonava** er ein litauisk fotballklubb som spelar i TOPLYGA. 

Han spelar heimekampane sine på Jonavos miesto stadionas i Jonava. 

## Historie
Futbolo klubas Jonava vart stifta i 1991.
* Beste ligaresultat: Nr.4  i A lyga i 2017.

## Sesongar
;FK Lietava (*Futbolo klubas Lietava*)

;FK Jonava (*Futbolo klubas Jonava*)

## Spelarstall 2026 sesongen
Pr. 7. februar 2026.

 
|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

 
|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" | 
|----- bgcolor="#DFEDFD"

## Kjende spelarar
*  Marius Ganusauskas

## Managerar
*  Marius Bezykornovas (2015–2016)
*  Robertas Poškus (2016)
*  Donatas Vencevičius (2017)
*  Mindaugas Čepas  (2017)
*  Felipe Ribeiro (2018)
*  Darius Gvildys (2018)
*  Artūras Ramoška (2018)
*  Eisvinas Utyra (2019–2020; 2021– 23. april 2022)
*  Petro Ku6liik (maj, 2022 - november, 2022)
*  Rolandas Čepkauskas (2023)

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* Official Site
* toplyga.lt 
* lietuvosfutbolas.lt (FK Jonava)
* Globalsportsarchive
FA Šiauliai

**Šiaulių Futbolo Akademija** eller **FA Šiauliai** er ein litauisk fotballklubb som spelar i A lyga. 

Han spelar heimekampane sine på Savivaldybės stadionas i Šiauliai. 

## Historie
Šiaulių Futbolo Akademija vart stifta i 2007.
* Beste ligaresultat: Nr.  i A lyga i 2022.

## Sesongar

## Spelarstall 2026-sesongen
Per 23. januar 2026.

|-----
! colspan="9; color:black; background:#B0D3FB" align="left" |
|----- style="color:black; background:#DFEDFD"

|-----
! colspan="9; color:black; background:#B0D3FB" align="left" |
|----- style="color:black; background:#DFEDFD"

|-----
! colspan="9; color:black; background:#B0D3FB" align="left" |
|----- style="color:black; background:#DFEDFD"

## Kjende spelarar
*  Algis Jankauskas (2021–2022)
*  Eligijus Jankauskas (2022–)
*  Daniel Romanovskij (2022–2023)
*  Rimvydas Sadauskas (2022–)

## Managerar
*  Renatas Vestartas (2017–2020)
*  Mindaugas Čepas (2021–2024)
*  Dainis Kazakevičs (13. desember 2024–november 2025)
*  Jurgis Pučinsks (11 november 2025–)

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* Official Site
* toplyga.lt på TOPLYGA
FK Šilas

**Futbolo klubas Šilas** eller **FK Šilas** var ein litauisk fotballklubb. 

Han spelar heimekampane sine på Kazlų Rūdos miesto stadionas i Kazlų Rūda. 

## Historie
Futbolo klubas Šilas vart stifta i 1940.
* Beste ligaresultat: Nr. 1 i Pirma lyga i 2016.

## Sesongar

## Kjende spelarar
*  Ričardas Beniušis

## Managerar
*  Saulius Vikertas
*  Gediminas Jarmalavičius

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* Facebook: FK Šilas
* lietuvosfutbolas.lt
* Soccerway
* Transfermarkt
* Globalsportsarchive
Baltijos Futbolo Akademija

**Baltijos Futbolo Akademija** eller **BFA** er ein litauisk fotballklubb som spelar i Pirma lyga. 

Han spelar heimekampane sine på BFA stadionas i Vilnius. 

## Historie
Baltijos Futbolo Akademija vart stifta i 2007.
* Beste ligaresultat: Nr. 5 i Pirma lyga i 2025.

## Sesongar

## Spelarstall 2023-sesongen
Pr. 22. januar 2023.

## Kjende spelarar
*  Ignas Kružikas, (2019)

## Managerar
*  Igoris Morinas
*  Haroldas Šidlauskas (2021–2024)
*  David Muslera Rodriguez (siden december 2024)

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* Official Site
* Facebook
* Pirma lyga *(1lyga.lt)*
* Soccerway
* Globalsportsarchive
FK Minija

**Futbolo klubas Minija** eller **FK Minija** er ein litauisk fotballklubb som spelar i Pirma lyga. 

Han spelar heimekampane sine på Kretingos miesto stadionas i Kretinga. 

## Historie
Futbolo klubas Minija vart stifta i 2017.
* Beste ligaresultat: Nr. 8 i Pirma lyga i 2019.

## Sesongar

## Spelarstall 2026-sesongen
Pr. 22. januar 2026.

## Kjende spelarar
*  

## Managerar
*  Vaidas Liutikas, (til 14 mai 2017) 
*  Arvydas Balsevičius, (14 mai 2017 – desember 2018)
*  Valdas Trakys (Januar 2019 – Juli 2020)
*   Gvidas Juška (siden Juli 2020 – desember 2021).
*  Darius Žindulis, (siden januari 2022)
*  Tjago Bomfim da Silva, (siden februari 2023)

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* Official site
* Facebook: FK Neptūnas
FK Neptūnas

**Futbolo klubas Neptūnas** eller **FK Neptūnas** er ein litauisk fotballklubb som spelar i Pirma lyga. 

Han spelar heimekampane sine på Klaipėdos miesto centrinis stadionas i Klaipėda. 

## Historie
Futbolo klubas Neptūnas vart stifta i 2020.
* Beste ligaresultat: Nr. 10 i Pirma lyga i 2021.

## Sesongar

## Spelarstall 2023-sesongen
Pr. 22. januar 2023.

## Kjende spelarar
*  Marius Papšys, (2021)

## Managerar
*  Donatas Navikas (Januar 2020 – April 2020) 
*  Kęstutis Ivaškevičius (April 2020 – Desember 2021)
*  Valdas Trakys (Desember 2021 – Oktober 2024)
*  Oleh Lutkov (siden Oktober 2024)

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* Official site
* Facebook: FK Neptūnas
FK Garliava

**Futbolo klubas Garliava** eller **FK Garliava** er ein litauisk fotballklubb som spelar i Pirma lyga. 

Han spelar heimekampane sine på Adomo Mitkaus mokyklos stadionas i Garliava. 

## Historie
Futbolo klubas Garliava vart stifta i 2008.
* Beste ligaresultat: Nr. 4 i Antra lyga i 2021.

## Sesongar

## Spelarstall 2022-sesongen
Pr. 22. mars 2022.

## Kjende spelarar
*  

## Managerar
*  Gintautas Vaičiūnas (2021);
*  Vitalijus Stankevičius, (siden 2022)
*  Marius Bezykornovas, siden august 2024

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* Official site
* Facebook: FK Garliava
* lietuvosfutbolas.lt
* Soccerway
* globalsportsarchive
FK Be1

**FK Be1** eller **Futbolo klubas Be1** er ein litauisk fotballklubb som spelar i Pirma lyga. 

Han spelar heimekampane sine på Jonava stadionas i Jonava. 

## Historie
Be1 Nacionalinė Futbolo Akademija vart stifta i 2012.
* Beste ligaresultat: 4.-plass i Pirma lyga i 2022.

## Sesongar
; FK NFA

; Be1 NFA

; FK Be1 

## Spelarstall 2025-sesongen
Per 22. mars 2025.

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

 

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"

|-----
! colspan="9" bgcolor="#B0D3FB" align="left" |
|----- bgcolor="#DFEDFD"
 
 

## Managerar
*  Gintaras Krasauskas (2016–2018)
*  Pablo Rios Freire (2021–2023)
*  Miguel Machado (2023–2024)
*  Luis Manuel Hernandez Martin (2024)
*  Edmundas Pukys (2025)
*  Mikołaj Raczyński (siden mai 2025)

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
* Official site Be1 NFA
* Facebook Be1 NFA
* Lietuvosfutbolas.lt
Michaël Guigou

**Michaël Guigou** () er ein fransk handballspelar frå Apt i Provence-Alpes-Côte d'Azur-regionen. Han er fire gongar verdsmeister, tre gongar olympisk meister og tre gongar europameister med det franske landslaget. Guigou vann EHF-meisterligaen i 2003 og 2008 for Montpellier, eit lag han spelte på i tida 1999-2019. Han spelar venstrekant.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Michaël Guigou|Michaël Guigou]]» frå ,  den 22. januar 2022.*
FK Babrungas

**Futbolo klubas Babrungas** eller **FK Babrungas** er ein litauisk fotballklubb som spelar i Pirma lyga. 

Han spelar heimekampane sine på Plungės miesto stadionas i Plungė. 

## Historie
Futbolo klubas Babrungas vart stifta i 1935.
* Beste ligaresultat: Nr. 1 i Aukščiausia lyga i 1956.

## Sesongar

## Spelarstall 2023-sesongen
Pr. 22. januar 2023.

## Kjende spelarar
*  Tomas Birškys

## Managerar
*  Algis Petkus

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* Offizielle Homepage *(fkbabrungas.lt)*
* Offizielle Homepage *(Facebook)*
* Offizielle Homepage *(Instagram)*
* 1lyga.lt (Pirma lyga)
* Soccerway
* Transfermarkt
* Globalsportsarchive
FK Atmosfera

**Futbolo klubas Atmosfera** eller **FK Atmosfera** er ein litauisk fotballklubb som spelar i Pirma lyga. 

Han spelar heimekampane sine på Mažeikių miesto stadionas i Mažeikiai. 

## Historie
Futbolo klubas Atmosfera vart stifta i 2012.
* Beste ligaresultat: Nr. 7 i Pirma lyga i 2021.

## Sesongar

## Kjende spelarar
*  Rytis Leliūga

## Managerar
*  Evaldas Razulis (siden 2020)
*  Marius Šluta (siden oktober 2022)

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* Official Site
* Facebook
* Soccerway 
* Globalsportsarchive
Nikola Karabatić

**Nikola Karabatić** () er ein fransk handballspelar, fødd i Niš i dåverande Jugoslavia. Han er fire gongar verdsmeister, tre gongar olympisk meister og tre gongar europameister med det franske landslaget. På klubbnivå har han vunne EHF-meisterligaen med Montpellier i 2003, THW Kiel i 2007 og FC Barcelona i 2015. Han er også fransk meister elleve gongar, tysk meister fire gongar og spansk meister to gongar. Karabatić er midtre rykkromspelar (spelstyrar). Han vart kåra til verdas beste handballspelar i 2007, 2014 og 2016.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Nikola Karabatić|Nikola Karabatić]]» frå ,  den 22. januar 2022.*
Caloplaca

***Caloplaca*** er ei slekt av lav som er utbreidd over heile verda. Mange av artane er gule eller oransje på farge, og kan ha namn som *firedot lichen*, *jewel lichen*, *gold lichens* eller  *orange lichens*. Det finst likevel unntak, som den gråe eller grøne *[[Caloplaca albovariegata|C. albovariegata]]*. 

Lavslekta finst over heile verda, frå Antarktis til Arktis. Rundt tretti artar frå *Caloplaca* veks på Dei britiske øyane. Eit artsdøme frå denne gruppa er *[[Caloplaca saxicola]]*, ein lav som finst over heile verda frå det antarktiske kontinentet til Europa og nordlege Nord-Amerika, inkludert nordlege delar av den kanadiske taigaen.

I 2007 blei det oppdaga ein ny art av *Caloplaca*, *[[Caloplaca obamae|C.&nbsp;obamae]]*, som blei den fyrste arten til å kallast opp etter president Barack Obama. Arten blei oppdaga på  Santa Rosa Island i California, og skildringa blei gjeven ut i mars 2009.

## Galleri

Caloplaca chrysodeta.jpg|*[[Caloplaca chrysodeta]]*
Caloplaca citrina-2.jpg|*[[Caloplaca citrina]]*
Caloplaca feracissima-2.jpg|*[[Caloplaca feracissima]]*
Caloplaca flavorubescens.jpg|*[[Caloplaca flavorubescens]]*
Caloplaca flavovirescens.jpg|*[[Caloplaca flavovirescens]]*
Caloplaca luteoalba-1.jpg|*[[Caloplaca luteoalba]]*
Caloplaca.saxicola.jpg|*[[Caloplaca saxicola]]*
Caloplaca sideritis-1.jpg|*[[Caloplaca sideritis]]*
Caloplaca thallincola.jpg|*[[Caloplaca thallincola]]*
Caloplaca xanthostigmoidea-1.jpg|*[[Caloplaca xanthostigmoidea]]*
Caloplaca feracissima-8.jpg|Spore frå *C. feracissima*; mikroscopbilde med 1000 gonger forstørring


## Sjå òg
*Caloplaca Hills i Antarktis
## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Caloplaca|Caloplaca]]» frå ,  den 22. januar 2022.*  

## Bakgrunnsstoff
Vedkløyvar

**Vedkløyvar** er ein reiskap med ei øks eller ein kile som ofte blir driven av eit hydraulisk stempel og brukt til å kløyva ved. Ein legg veden som skal kløyvast mellom stempelet og kilen, og stempelet dyttar veden med stor kraft mot kilen, der han blir kløyvd. Moderne vedkløyvarar har ei vogge til veden, medan dei aller enklaste modellane legg veden på ein bjelke. Moderne vedkløyvarar kan ha eit transportband der veden kan førast til tilhengjarar eller i storsekkar. Kilen kan vera forma som ein kross, slik at veden blir delt i fire delar.

## Farer ved bruk
Særleg eldre vedkløyvarar har mange faremoment. Nokre modeller hadde eit stempel som gjekk fram og tilbake kontinuerleg, med klemfaren dette kunne medføra. På nokre modellar blei veden lagd på ein bjelke, der ein ofte måtte halda i veden for å balansera han. 
På moderne vedkløyvarar er styringshendlane utforma slik at ein må ha begge hendene på dei, og dermed er klemfaren minimert. Fliser og vedbitar kan framleis spretta og forårsaka skade. Hanskar, vernebriller og visir kan difor vera viktige verneutstyr for operatøren.

## Fliskløyvar
Fliskløyvar er ein liknande reiskap i mindre skala for å laga fliser til opptenning til vedfyring, ofte driven med handkraft.

## Sjå òg
* Sponkniv, handreiskap til å laga fliser for opptenning.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Vedkløyver|Vedkløyver]]» frå ,  den 23. januar 2022.*
Iskanten

**Iskanten** er målet på den maksimale isutbreiinga. Denne issona inneheld både fast is og flytande is. Sjøisen  si utstrekning er definert som dei havområda som er dekkjer  meir enn 15 % sjøis. Det er òg definert ei maksimalsone der det aldri førekjem is.

I Noreg er denne sona avgjerande for kva områder som regjeringa tillet at det vert leita og utvinne olje og naturgass.

## Kjelder

*Meld. St. 20 (2019–2020) (regjeringen.no)
Verdscupen i alpine greiner 2012/Kvinner

**Verdscupen i alpine greiner for kvinner i 2012**-sesongen tok til 22. oktober 2011 i Sölden i Austerrike og vart avslutta 18. mars 2012 i Schladming, også Austerrike. Turneringa omfatta 37 individuelle renn og ei lagtevling. Tevlingane fordelte seg på 10 slalåmrenn, 9 storslalåmrenn, 7 super-g-renn, 8 utforrenn, eitt parallellrenn, 2 superkombinasjontevlingar. På tampen av sesongen ei lagtevling for menn/kvinner.

Lindsey Vonn frå USA var heilt suveren og vann den store FIS-premien for fjerde gong. Tina Maze frå Slovenia vart nummer 3 og tyske Maria Höfl-Riesch nummer 3.

## Samanlagt

### Slalåm

### Storslalåm

### Super-g

### Utfor

### Superkombinasjon

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Alpiner Skiweltcup 2011/12|Alpiner Skiweltcup 2011/12]]» frå ,  den 24. januar 2022.*
Jérôme Fernandez

**Jérôme Fernandez** () er ein fransk tidlegare handballspelar frå Cenon. Han er fem gongar verdsmeister, to gongar olympisk meister og tre gongar europameister med det franske landslaget. På klubbnivå har han vunne EHF-meisterligaen med FC Barcelona i 2005 og Ciudad Real i  2009. Han er også firfaldig spansk meister og to gongar fransk meister. Frå 1997 til 2015 deltok Fernandez i 390 landskampar for Frankrike. Med 1463 landslagsmål er han tidenes flittigaste målskyttar for Frankrike. Han gjorde sine beste kampar som venstre rykkromspelar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Jérôme Fernandez|Jérôme Fernandez]]» frå ,  den 24. januar 2022.*
Verdsutstillinga i Paris i 1855

**Verdsutstillinga i Paris i 1855**, fransk **Exposition Universelle,** var ei verdsutstilling som blei halden på Marsmarka i Paris frå 15. mai til 15. november 1855. Det fulle offisielle namnet hennar var **Exposition Universelle des produits de l'Agriculture, de l'Industrie et des Beaux-Arts de Paris 1855**. Ifølgje den offisielle rapporten vitja ca. 5 millionar menneske utstillinga. Ho følgde Great Exhibition i London frå 1851 og hadde sitt eige svar til Krystallpalasset der i form av Palais d'Industrie. Den einaste bygningen som er att frå utstillinga i dag er Théâtre du Rond-Point.

Kunstverka blei stilte ut i ein eigen paviljong på Avenue Montaigne. Det blei vist verk av kunstnarar frå 29 land, som dei franske kunstnarane François Rude, Ingres, Delacroix og Henri Lehmann og dei britiske kunstnarane William Holman Hunt og John Everett Millais. Frå Noreg deltok mellom anna Knud Geelmuyden Bull, J.C. Dahl, Aasta Hansteen, treskjeraren Ole Jacobsen Laulo, Morten Müller og Adolph Tidemand. Gustave Courbet hadde fått fleire av måleria sine refusert, og stilte ut ein ein mellombels *Pavillon du Réalisme* på sida av den offisielle utstillinga.
 
I samband med utstillinga bad Napoleon III om eit klassifikasjonssystem for dei beste bordeauxvinane i Frankrike, som kunne stillast ut for vitjande frå heile verda. Vinhandlarar rangerte vinar etter omdømet og salsprisen til ulike château, som på den tida var direkte knytt til kvalitet. Resultatet førte til den viktige offisielle klassifiseringa av bordeauxvin frå 1855.
## Utstillingsobjekt
Adolphe Sax hadde den formelle presentasjonen sin av saksofonen her.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Verdensutstillingen i Paris (1855)|Verdensutstillingen i Paris (1855)]]» frå ,  den 24. januar 2022.* 

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Exposition Universelle (1855)|Exposition Universelle (1855)]]» frå ,  den 24. januar 2022.*  
 
## Litteratur

* Song Chao, red. (2008). The World Exposition Reader (engelsk). Shanghai: Shanghai Scientific & Technological Literature Publishing House. ISBN 9787543936195. 

## Bakgrunnsstoff

* ExpoMuseum om utstillinga
* Elizabeth M. L. Gralton, 'Lust of the Eyes: The Anti-Modern Critique of Visual Culture at the Paris Expositions universelles, 1855&ndash;1900', *French History & Civilization* (2014), Vol. 5, pp 71&ndash;81.
Telemark Museum

**Telemark Museum** er eit kulturhistorisk museum i nedre del av tidlegare Telemark fylke, med administrasjon i Brekkeparken i Skien. Telemark Museum var eit av tre konsoliderte museum i Telemark. Dei to andre var Vest-Telemark Museum, med administrasjon i Eidsborg i Tokke og Norsk industriarbeidermuseum på Rjukan. Musea som høyrer til Telemark Museum ligg i kommunane Skien, Porsgrunn, Bamble, Kragerø og Nome.  

## Søndre Brekke
Administrasjonen til det konsoliderte museet held til i herregarden Søndre Brekke. Søndre Brekke ligg i den 36 mål store Brekkeparken. Hovudbygningen til Søndre Brekke gård blei oppført av Jochum Adtzlew kring 1780, medan statsråd Niels Aall fekk oppført sidefløyene på 1800-talet. Empirestilen var på mote då, og Aall oppførte dei nye fløyene i denne stilen, og fekk bygga om hovudbygningen slik at han framstod som empire. Parken som omkransar garden fekk Aall anlagt kring 1815 i engelsk stil. Frå 1855 til museet overtok i 1909 tilhøyrde Søndre Brekke skipsreiarane Hans Hoell og Nils P. Høyer som begge var gifte med nære slektningar av Henrik Ibsen. Heile tre kusiner av Ibsen, og dottera til ei fjerde kusine, budde på garden i denne perioden.

Brekkeparken har ei stor samling bondestover, låver, loft og bur frå heile Telemark. Den eldste er ei årestove frå Bru i Vinje frå 1300-talet. Museet har ei stor samling folkekunst frå heile Telemark og eit stort utval av gjenstandar frå 1700-talet og 1800-talet. Fotosamlinga tel 2,5 millionar foto, og museet har forvaltningsansvar for 140 000 gjenstandar. Mellom anna har museet ei stor samling Porsgrunds Porselæn.

## Fleire museum

I tillegg til hovudmuseet som ligg i Skien omfattar det konsoliderte museet Henrik Ibsen Museum, barndomsheimen til Henrik Ibsen i Skien, Porselensmuseet, som viser porselen frå Porsgrunds Porselænsfabrik, Kittelsenhuset, barndomsheimen til Theodor Kittelsen i Kragerø og Ulefos Hovedgaard, sommarbustaden til Niels Aall, Bamble Museum, Brevik Bymuseum, Porsgrunnsmuseene og Berg-Kragerø Museum.

## Leiarar
Telemark Museum har i overkant av tretti tilsette. Vibeke Mohr var museumsdirektør frå 1995 til 2006, og leia konsolideringa av museum i Telemark. I 2006 tok Lene Walle over som museumsdirektør. Jorunn Sem Fure var direktør for museet frå 2012. Barbara Ida de Haan blei ny direktør i 2022. 

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff

*

### Litteratur

* *Hundre år på Brekke.* Bidrag av Tor Kjell Gardåsen,  Kari Bjercke, Arnulf Rafgård, Jørgen Haave og Dag Jenssen. Utgiver: Telemark Museum 2009. ISBN 978-82-90692-28-0
* Sellæg Jo: *Ulefos Hovedgaard først og fremst*. Telemark Museum 2007. ISBN-13: 978-82-90692-25-9
* Haave, Jørgen: *Familien Ibsen*. Museumsforlaget/Telemark Museum 2017. ISBN 9788283050455
* Sørensen, Einar (red.): *Norsk Havekunst under europeisk himmel*. Scandinavian Academic Press, 2013. ISBN 978-82-304-00937
Thierry Omeyer

**Thierry Omeyer** () er ein fransk tidlegare handballspelar frå Mulhouse. Han er fem gongar verdsmeister, to gongar olympisk meister og tre gongar europameister med det franske landslaget. På klubbnivå har han vunne EHF-meisterligaen med Montpellier i 2003 og THW Kiel i 2007, 2010 og 2012. Han er også ti gongar fransk meister og seks gongar tysk meister. Omeyer er målvakt. Han vart kåra til årets beste handballspelar i verda for 2008.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Thierry Omeyer|Thierry Omeyer]]» frå ,  den 23. januar 2022.*
Nils Hansteen

**Nils Severin Lynge Hansteen** () var ein norsk målar som var kjend som ein av dei viktige landskaps- og marinemålarane på andre halvdel av 1800-talet.    

Hansteen var  son av soknepresten Agathon Bartholomæus Hansteen og Aletta Schjelderup. Han var fødd i Mo i Rana, og budde her til han var rundt 16. Deretter drog han til Trondheim, der han byrja på ein mekanisk verkstad for å bli ingeniør. I 1873 drog han i staden til Kristiania  for å bli målar. Han studerte m.a. under Knud Bergslien og Morten Müller (1873–76) og Peder Cappelen Thurmann (1874–75).  Så følgde fleire utanlandsopphald, hos Hans Gude (Karlsruhe, 1876), i München (1877–80), i Italia (1880–81), og dessutan København (1887–92) der han studerte koparstikk. 

Måleria til Hansteen har blitt stilt ut i viktige galleri i heile landet, mellom anna Nasjonalgalleriet. Her finn ein det store marinebildet *Snetykke* (1890). Han teikna òg til julekort, og illustrerte bøker, mellom anna *Gamle Visestubber fra Barnekammeret* (1897) av Hanna Winsnes.

Hansteen gifta seg med Mimmi Hoffeldt Rytterager i 1886.

## Prisar og utmerkingar

* Bronsemedalje ved verdsutstillinga i Paris i 1889
* Riddar av St. Wladimirs orden

## Galleri

Nils Hansteen - Fra Drøbak - IMG 9318 (cropped).jpg|*Fra Drøbak*, 1886
Nils Hansteen - Boats on the Beach at Hirtshals - NG.M.00865 - National Museum of Art, Architecture and Design.jpg|*Strandstudie fra Hirtshals*, 1888
Nils Hansteen - Strandmotiv Fra Danmark - IMG 9349.jpg|*Strandmotiv fra Danmark*, 1890 
Nils Hansteen - Drifting Snow - NG.M.00367 - National Museum of Art, Architecture and Design.jpg|*Snetykke*, 1890
Maritime scene by Nils Hansteen.jpg|Maritim scene
Nils_Hansteen-Fjordabåt_stevner_ut_Trondheim_havn_1893.jpg|*Fjordabåt stevner ut Trondheim havn*, 1893


## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Nils Hansteen|Nils Hansteen]]» frå ,  den 25. januar 2022.*
Verdscupen i alpine greiner 2013/Kvinner

**Verdscupen i alpine greiner for kvinner i 2013**-sesongen tok til 27. oktober 2012 i Sölden i Austerrike og vart avslutta 17. mars 2013 i Lenzerheide i Sveits. Turneringa omfatta 35 individuelle renn og ei lagtevling. Tevlingane fordelte seg på 9 slalåmrenn, 9 storslalåmrenn, 6 super-g-renn, 7 utforrenn, 2 parallellrenn og 2 superkombinasjonstevlingar. På tampen av sesongen ei lagtevling for menn/kvinner.

Tina Maze frå Slovenia vann den store FIS-premien. Ho sanka fleire poeng enn nummer 2, tyske Maria Höfl-Riesch, og nummer 3, austerrikske Anna Fenninger, gjorde til saman.

## Samanlagt

### Slalåm

### Storslalåm

### Super-g

### Utfor

### Superkombinasjon

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Alpiner Skiweltcup 2012/13|Alpiner Skiweltcup 2012/13]]» frå ,  den 26. januar 2022.*
Luc Abalo

**Luc Abalo** () er ein fransk handballspelar frå Ivry-sur-Seine. Han er trippel olympisk meister, trippel verdsmeister og trippel europameister med det franske landslaget. På klubbnivå vann han i 2009 EHF-meisterligaen med spanske Ciudad Real. Han er elles fransk meister med Ivry og med PSG, spansk meister med Ciudad Real og norsk seriemeister 2021 med Elverum. Per 1.1.2022 hadde Abalo, som spelar venstrekant, delteke i 289 landskampar for Frankrike og skåra 859 mål. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Luc Abalo|Luc Abalo]]» frå ,  den 26. januar 2022.*
Daniel Narcisse

**Daniel Narcisse** () er ein fransk tidlegare handballspelar, fødd på øya Réunion i Indiahavet. Han er firfaldig verdsmeister, trippel europameister og to gongar olympisk meister med det franske landslaget. I perioden 2000-17 deltok han i 311 landskampar for Frankrike og skåra 943 mål. På klubbnivå vann han EHF-meisterligaen i 2010 og 2012 med tyske THW Kiel. Han er elles fransk meister med Chambéry og med PSG, samt tysk meister med THW Kiel. Narcisse var rykkromspelar, oftast i rolla som spelstyrar. Han vart kåra til årets handballspelar i verda 2012.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Daniel Narcisse|Daniel Narcisse]]» frå ,  den 27. januar 2022.*
Didier Dinart

**Didier Dinart** () er ein fransk handballtrenar og tidlegare-spelar, fødd på øya Guadeloupe i Karibia. Han er trefaldig verdsmeister, to gongar olympisk meister og like mange gongar europameister med det franske landslaget. I perioden 1996-2013 deltok han i 379 landskampar for Frankrike og skåra 162 mål. På klubbnivå vann han EHF-meisterligaen for Montpellier og tre gongar for spanske Ciudad Real. Han er elles fransk meister for Montpellier og for PSG, samt spansk meister for Ciudad Real. Dinart var linjespelar.

Perioden 2016-2020 var han landslagssjef for Frankrike.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Didier Dinart|Didier Dinart]]» frå ,  den 27. januar 2022.*
Juno

**Juno** var den høgaste gudinna i romersk mytologi. Ho var dotter av Saturn og syster og make til hovudguden Jupiter. Ho var mor til Mars, Minerva og Vulkan. Romarane rekna henne som verna og særleg rådgjevar for den romerske staten. Den greske gudinna som svarte til henne var Hera.

Som verna av Roma og Romarriket blei ho kalla *Regina* ('dronning'). Saman med Jupiter og Minerva blei ho dyrka som ei treeining i tempelet på Kapitolhøgda i Roma, kapitoltriaden, som *Juno Capitolina*.

Kvart år blei Juno feira den første dagen i mars månad av kvinnene i ein som blei kalla *matronalia*. Denne dagen ofra ein lam og krøtter til ære for hennen. Ein annan festival kalla *nonae caprotinæ*, «nones (kanskje halvmånen) av villfiken», blei halden den 7. juli. Juno var verna for ekteskapet, og mange romarar meinte at ein god månad å gifta seg i var juni, månaden som var kalla opp etter henne. *Lucina* var eit anna epitet for gudinna og hadde tydinga «ho som fører barna til lyset», altså ei jordmorrolle. 

Krigsaspektet til Juno er tydeleg i kleda og utstyret hennar. Ho blei ofte framstilt væpna og med ei kappe av geiteskinn, dette siste var klede som blei nytta av romerske soldatar på hærtokt. Krigsaspektet hennar var overtatt frå den greske gudinne Atene, som bar eit geiteskinnskjold kalla *[[aegis]]*.

## Oppkallingar
Juno har gitt namn til ein asteroide, 3 Juno, og romsonden Juno.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Juno|Juno]]» frå ,  den 27. januar 2022.*  

## Bakgrunnsstoff
Conradine Dunker

**Conradine Birgitte Dunker** (), fødd **Hansteen**, var ein norsk kulturarbeidar som fekk stor tyding i samtida si. Ho er kjend for memoara sine, som kom ut i bokform og blei mykje lesne.

Dunker var dotter av konsumptionsdirektør Johannes Mathias Hansteen og Anne Cathrine (fødd Treschow), og syster av vitskapsmannen Christopher Hansteen. Ho var gift to gangar, første gang bortgifta med kaptein Ulrik Aamodt (1758–1806) som ho fekk ei dotter med, Elisabeth «Lisette» Aamodt. Den andre ektemaken hennar var bergassessor Wilhelm Dunker (1755–1844), som ho fekk fire barn med, Jacobine Dunker (1808–1857), pedagogen Vilhelmine Ullmann, juristen Bernhard Dunker og Gustav Dunker (1826–1892).

Paret budde i Tyskland 1807–1810 før dei flytta til Christiania og starta gruveforretning, losji og jenteskule.  I hovudstaden var ho engasjert i kulturliv, spesielt innan teatermiljøet, som skodespelar. I 1831 flytta dei til Trondheim. Etter at ektemannen døydde i 1844 budde ho med dottera Jacobine og dreiv jenteskule. Etter at dottera døydde i 1857 flytta Conradine Dunker tilbake til Christiania og blei mellom anna leiar for Det Dramatiske Selskab.

Ho var modell for «Oldemor» i Bjørnstjerne Bjørnson sitt skodespel *Leonarda* (1879).  Sjølvbiografien sin frå Christiania og Trondheim skreiv ho sjølv, i brevform: *Gamle dage; Erindringer og tidsbilleder*, først utgitt 1871 og trykt i nye opplag 1877, 1909 og 1985.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Conradine Dunker|Conradine Dunker]]» frå ,  den 25. januar 2022.*
Daouda Karaboué

**Daouda Karaboué** () er ein fransk tidlegare handballspelar, fødd i Abidjan i Elfenbeinskysten. Han er dobbelt opp både olympisk meister, verdsmeister og europameister med det franske landslaget. I perioden 2004-13 deltok han i 151 landskampar for Frankrike. Han vart fransk meister med Montpellier ni gongar i tida 1995-2010. Karaboue var målvakt.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Daouda Karaboué|Daouda Karaboué]]» frå ,  den 27. januar 2022.*
Energiloven

**Energiloven** (fullt namn **Lov om produksjon, omforming, overføring, omsetning, fordeling og bruk av energi m.m.**) er ein norsk lov som har til formål å sikra at «produksjon, omforming, overføring, omsetning, fordeling og bruk av energi foregår på en samfunnsmessig rasjonell måte.» Mellom anna skal ein ta omsyn til allmenne og private interesser som blir rørte.

Lova blei vedtatt av Stortinget 29. juni 1990 og tredde i kraft 1. januar 1991, med unntak av visse reglar som fekk umiddelbar verknad. Han innførte ein marknad for kjøp og sal av elektrisk energi, og dermed også ei meir marknadsstyrt energiutbygging som var mindre avhengig av politiske vedtak enn før.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Energiloven|Energiloven]]» frå ,  den 27. januar 2022.*  

## Bakgrunnsstoff
* Lovdata
Qivitoq - Fjeldgængeren

***Qivitoq*** er ein dansk film frå 1956, instruert av Erik Balling med manus skrive av Leck Fischer. Han er eit kjærleiksdrama i grønlandske omgjevnader.
*Qivitoq* var den første danske filmen som vart nominert til ein Oscarpris for beste framandspråklege film.

## Medverkande
*Poul Reichhardt
*Astrid Villaume
*Gunnar Lauring
*Randi Michelsen
*Bjørn Watt Boolsen
*Kirsten Rolffes

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:da:Qivitoq (film)|Qivitoq (film)]]» frå ,  den 28. januar 2022.*
Verdscupen i alpine greiner 2014/Kvinner

**Verdscupen i alpine greiner for kvinner i 2014**-sesongen tok til 26. oktober 2013 i Sölden i Austerrike og vart avslutta 16. mars 2014 i Lenzerheide i Sveits. Turneringa omfatta 32 individuelle renn og 2 lagtevlingar. Dei individuelle tevlingane fordelte seg på 8 slalåmrenn, 8 storslalåmrenn, 6 super-g-renn, 9 utforrenn og ei superkombinasjonstevling. Ingen tevlingar fann stad i Noreg.

Anna Fenninger frå Austerrike vann den store FIS-premien. På dei neste plassane kom tyske Maria Höfl-Riesch og sveitsiske Lara Gut.

## Samanlagt

### Slalåm

### Storslalåm

### Super-g

### Utfor

### Superkombinasjon

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Alpiner Skiweltcup 2013/14|Alpiner Skiweltcup 2013/14]]» frå ,  den 28. januar 2022.*
Cédric Sorhaindo

**Cédric Sorhaindo** () er ein fransk handballspelar, fødd på øya Martinique i Karibia. Han er olympisk meister, firfaldig verdsmeister og dobbel europameister med det franske landslaget. I perioden 2005-20 deltok han i 220 landskampar for Frankrike og skåra 425 mål. Han vann EHF-meisterligaen tre gongar for spanske FC Barcelona og er spansk meister elleve år i rad med den same handballklubben. Sorhaindo er linjespelar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Cédric Sorhaindo|Cédric Sorhaindo]]» frå ,  den 28. januar 2022.*
Bertrand Gille

**Bertrand Fabien Gille** () er ein fransk tidlegare handballspelar frå Valence i Drôme-departementet. Han er dobbelt opp både olympisk meister, verdsmeister og europameister med det franske landslaget. I perioden 1997-2013 deltok han i 268 landskampar for Frankrike og skåra 806 mål. Han vann EHF-cupvinnarcupen 2007 for tyske HSV Hamburg, dessutan vart han fransk meister 2001 for Chambéry og tysk meister 2011 for HSV Hamburg. Gille var linjespelar.

Bertand Gille og den eldre broren Guillaume spelte i årevis i lag på så vel klubblag som landslag.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Bertrand Gille|Bertrand Gille]]» frå ,  den 28. januar 2022.*
Trengereid Fabrikker

**Trengereid Fabrikker** var ein tekstilfabrikk etablert på Trengereid, no i bydelen Arna i Bergen kommune, i 1895. Fabrikken produserte band og lisser, og hadde eige kraftverk. Produktspekteret var stort: alt frå isolasjonsband og etikettar, til BH-stropper og selar.

Fabrikken hadde tette band til industrigründerane i Arne Fabrikker i Ytre Arna; Peter Jebsen kjøpte rettane til Skulstadelva på Trengereid i 1878, og broren Johan Jebsen etablerte bandfabrikken Trængereid Fabrik der i 1895. Den yngste sonen hans, Karl Jebsen, tok over fabrikken på Trengereid i 1899, og i 1910 utvida han med ein fabrikk til: Karl Jebsens Baand- og Lidse-Fabrik. Denne låg på Solheim, nær Danmarks plass i Bergen. I 1915 vart den ein del av aksjeselskapet Trengereid Fabrikker.

1970-talet førte med seg mange fusjonar og omorganiseringar: I 1974 fusjonerte Trengereid fabrikker med Oslo Baand & Lidsefabrikk og skifta namn til A/S Cebelle-Trengereid, etter Cebelle, varemerket til Oslo Baand og Lidsefabrik. Som ein del av denne prosessen fekk bedrifta ein ny produksjonsstad i Tistedalen ved Halden. I 1979 overtok Cebelle-Trengereid eit produksjonsanlegg for gåveband, Jul-I-Nor, og på 1980-talet kjøpte bedrifta fletteriet og hekleriet ved Teko Fabrikker i Bergen. I 1987 vart drifta på Trengereid lagt ned, og ved 100-års jubileet i 1995 var heile produksjonen samla i avdelinga Solheim på Danmarks plass i Bergen. I 1999 vart også denne avdelinga lagt ned.

## Referansar

## Kjelder

* Bedriftsarkiv. BBA-2937/8 Trengereid Fabrikker/Cebelle-Trengereid, Bergen Byarkiv.
* Gjenstandar og trykksaker frå bedrifta, Tekstilindustrimuseet.
----
**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Trengereid Fabrikker|Trengereid Fabrikker]]» frå ,  den 28. januar 2022.*  

## Bakgrunnsstoff

* Artikkel om Trengereid Fabrikker på DigitaltMuseum
* Objekt fra Trengereid Fabrikker på DigitaltMuseum
Johan Gørbitz

**Johan Gørbitz** () var ein norsk målar.

## Bakgrunn og virke
Gørbitz var fødd 8. september 1782 i Sandviken ved Bergen. I 1798 blei han send til København for å utvikla dei kunstnariske evnene sine, som han tidleg hadde lagt for dagen. I 1802 måtte han avbryta studiane ved kunstakademiet, og vende heim til Bergen, der han verka som portrettmålar fram til 1805. 1805–1807 var han igjen i København for å fortsetja utdanninga, men reiste så til Dresden og vidare til Wien, der portrettet hans av den danske *[[Chargé d'affaires|chargé d'affairen]]* Nissen vekte stor merksemd og skaffa han mange bestillingar. I 1809 flytta han til Paris, der han vart verande i mange år som populær portrettmålar. Fyrst i 1836 vende han tilbake til Noreg, og busette seg då i Christiania, der han levde tilbaketrekt resten av livet.

Gørbitz er særleg kjent for portretta sine av Niels Henrik Abel og Camilla Collett. Gørbitz gate i Sandviken i Bergen og i Oslo er oppkalla etter han.

## Galleri

Niels Henrik Abel.jpg|Niels Henrik Abel
Camilla Collett 1839.jpg|Camilla Collett
Jonas Collett by Gørbitz.png|Jonas Collett
Peter Jonas Collett OB.00807.jpg|Peter Jonas Collett
Jacob Neumann by Gørbitz.png|Jacob Neumann
Frederik Stang by Gørbitz.png|Frederik Stang
MagnusAndreasThulstrup.jpg | Magnus Andreas Thulstrup (1769–1844)


## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Johan Gørbitz|Johan Gørbitz]]» frå ,  den 28. januar 2022.* 
*** oppgav desse kjeldene:* 
*** «Görbitz, Johan», i *[[Salmonsens konversationsleksikon]]*, 2. utg., bind X, s. 535. København: J. H. Schultz, 1920
Bernhardine Catharine Brun

**Bernhardine Catharine Brun** () var ei norsk guvernante og diktar frå Fjelberg. Ho var den fyrste til å gje ut  ei  diktsamling på landsmål. Brun gav ut *Nogle Decemberfrembringelser i Landsmaalet fra det sydligste Søndhordland* i 1857.
## Kjelder
Killingdal gruver

**Killingdal gruver**, eller **Killingdal gruber**, er ein koppar- og sinkførekomst som ligg i Ålen i det som i dag er Holtålen kommune i Trøndelag. Den fyrste delen av gruva vart opna i 1674. Gruva blir rekna som ei av dei største på Rørosfeltet, og fram til ho vart nedlagd i 1986 vart det teke ut over 2,6 millionar tonn malm. Gruva er i dag fylt med vatn og er difor stengd for besøkande, men området over bakken er delvis opna. Killingdal fjellhotell held til i den gamle mannskapsbrakka. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Killingdal gruver|Killingdal gruver]]» frå ,  den 29. januar 2022.*
Alexandra Gjerpen

**Alexandra Gjerpen** () er ein norsk skodespelar med skodespelarutdanning frå William Esper Studio i New York, der ho òg jobba som skodespelar. Ho søkte Teaterhøgskolen fire gonger, men vart avvist kvar gong. Ho flytta til Sandnes i Rogaland i femårsalderen, der ho vaks opp.

## Karriere
Gjerpen har spelt i reklamar, teater, kortfilmar og musikkvideoar. Ho spelte rolla som Alex i NRK-serien *[[Unge lovende]]* i fire sesongar frå 2015 til 2018. For rolla vart ho nominert til Gullruten 2016 i klassen beste kvinnelege skodespelar. Gjerpen har sidan 2017 spelt rolla som trælen Tina i TV-serien *Vikingane*. For rolla i filmen *Når jeg faller* frå 2018 vart ho nominert til Amandaprisen 2019 i klassen beste kvinnelege birolle. Gjerpen hadde hovudrolla i dramaserien *22. juli* som Aftenposten-journalist Anine. For rolla vart ho nominert til Seriekritikerprisen 2020 i klassen beste skodespelar i norsk serie.

## Filmografi

### Filmar

* 2012 – *The Job Interview*
* 2013 – *High Maintenance*, Rachel
* 2016 – *Meglerene*, resepsjonist
* 2018 – *Now It's Dark*, fan
* 2018 – *Når jeg faller*, Maria
* 2019 – *Askeladden – i Soria Moria slott*, Solfrid
* 2021 – *Prosjekt Z*, Alex

### TV-seriar

* 2015-2018: *[[Unge lovende]]*, Alex
* 2017-2020: *[[Vikingane]]*, Tina
* 2018: *[[TV-serien Neste sommar|Neste sommer]]*, éin episode
* 2020: *22. juli*, Anine

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Alexandra Gjerpen|Alexandra Gjerpen]]» frå ,  den 28. januar 2022.*