Fylkesveg 63

**Fylkesveg 63** (**Fv63**) er ein veg som går mellom Åndalsnes i Rauma kommune og Langevatn i Skjåk kommune. Vegen er 103,6 km lang utanom ferjestrekninga, av dette 101 km i Møre og Romsdal og 2,6 km i Oppland. Vegstrekninga omfattar dei tre kjende fjellovergangane Trollstigen (opna 1936), Ørnevegen (opna 1956) og Geirangervegen (opna 1889).

Vegen forlèt E 136 ved Sogge bru sør for Åndalsnes, følgjer Isterdalen som *[[Trollstigvegen]]*, vidare gjennom Meierdalen og Valldal til tettstaden Sylte ved fjorden og vidare til ferjestaden Linge. Gjennom Valldal kryssar vegen storelva (Valldøla) ved Alstad (Gudbrandsjuvet), Hol, Uri og Muri. frå Linge går det ferje over Norddalsfjorden til Eidsdal, traséen held fram over Korsmyra og ned Ørnevegen til Geiranger. Frå her startar Geirangervegen som går opp forbi Dalsnibba til Langevatn der han møter Rv15. Han er vinterstengd mellom Geiranger og Langevatn og over Trollstigen. Vegen er asfaltert og har varierande breidde (eitt køyrefelt på det smalaste). Særleg dei tre fjellovergangane på strekninga har skarpe kurvar og fleire hårnålssvingar.

Ferjestrekninga Eidsdal-Linge er del av vegen, i tillegg knyter turistferga Geiranger-Hellesylt vegen til Fylkesveg 60 ved Hellesylt.

Før 1. januar 2010 var vegen riksveg, men har no status som fylkesveg etter at forvaltingsreforma trod i kraft.

## Nasjonal turistveg

Heile vegen har status som *[[Nasjonal turistveg]] Geiranger - Trollstigen*.

Vegen var tidlegare ein del av reiselivsproduktet The Golden  Route, og er no utpeikt som nasjonal turistveg av vegstyresmaktene. Geiranger-Trollstigen vart offisielt innvia (av samferdselsminister Kleppa) som nasjonal turistveg med ein seremoni på Stigrøra (Trollstigplatået) 16.juni 2012. Dette var samtidig ei offisiell markering av dei 17 andre nasjonale turistvegane. Nettsidene for nasjonale turistvegar karakteriserer vegen slik «norsk vestlandsnatur på sitt sterkaste og byr på utsikt over stupbratte fjell, djupe fjordar og frodige dalføre.» «Dette er eit monument som blir ståande som historisk inn i framtida», sa Kleppa om det nye besøkssenteret på Stigrøra.

## Historie

Oppover Valldal var det i 1827 køyreveg berre til Skjersura ved Alstad, etter vegarbeid frå 1820 var vegen gjennom Skjersura farande med vogn i 1840. 60 år seinare var det god bygdeveg frå Sylte til Langdal og såvidt køyrande til Øvstestølen. Ridevegen over «Stegafjellet» (Trollstigen) var ferdig i 1913. Vegen gjennom Valldal fekk nye bruer først Gudbrands bru (Gudbrandsjuvet) i 1919, Hoel bru 1921, Uri bru 1924 og Krike bru i 1927. Desse bruene vart del av strevet med å få til køyrande veg over fjellet til Åndalsnes (Trollstigen), vegen over fjellet var ferdig i 1936.

Før Trollstigen vart opna i 1936 var Geirangervegen den einaste samanhengande køyrevegen på det som no er fylkesveg 63. Trollstigen knytte Valldal til Åndalsnes med Raumabanen og veg over Lesja til Austlandet. Før Trollstigen var Valldal utan køyreveg til omverda. Ørnevegen opna i 1956 og før den tid hadde Geiranger og Valldal ferjesamband (ferjestaden var Sylte). Frå 1956 vart det direkte veg mellom Åndalsnes og Geiranger berre avbrote av den korte ferjeturen over Norddalsfjorden. Ferjesambandet Linge-Eidsdal opna i 1967.

### Tidsline

* 1776: Første kjente anleggsarbeid i Trollstigen
* 1840: Veg køyrande med vogn til Langdal
* 1857: Arbeid på Geirangervegen tok til
* 1889: Geirangervegen (til Grotli) opna
* 1913: Rideveg over «Stegafjellet» (Trollstigen) ferdig
* 1916: Arbeid på køyrevegen Valldalen-Romsdalen tok til
* 1924: Raumabanen opna
* 1930: Dei nye køyrevegane gjennom Valldal og Isterdal ferdig (Sylte-Øvstestøl og Sogge-Bøseter)
* 1936: Trollstigen opna
* 1939/1948: Vegen til Dalsnibba ferdig/opna
* 1956: Ørnevegen opna
* 1967: Ferjekaia flytta frå Sylte til Linge
* 1977: Ny veg over Strynefjellet innkortar Geirangervegen
* 2012: Nasjonal turistveg

## Kommunar og knutepunkt
###### 


*  Sogge bru
* frå Soggeberget til  Raumabrua (4,7 km)
* Hanekamhaug, bom for vinterstenging
* Trollstigvegen
* Kløvstien (gammal sti)
*  Stigfossen
* Stigrøra (utsiktsplattform)

* Alnesreset, det høgaste punktet på strekninga (850 moh.), kommunegrense

* Øvstestøl (seter/hyttegrend)
* Langdal, bom for vinterstenging
*Valldal
* Skjerdsura
*  Gudbrandsjuvet
* frå Holsbrua til Uribrua (6,8 km)

*  Holsbrua
* Myklebustbrua
* Uribrua
* Uribrua
*Sylte i Valldal
* frå Sylte til Fjørå og Tafjord
* Ferje frå Sylte i Valldal til Geiranger (15. juni - 15. august, 2 turar/dag)
* Muribrua (mellom Sylte og Muri)
* Linge → retning Ålesund. Einaste samband om vinteren.
* Ferje frå Linge
*til Eidsdal (10 min, tre turar/time)
* frå Eidsdal til Norddal (Dalsbygda)

* Oppskredtunnelen (600 m)  det høgaste punktet på strekninga (624 moh.)

* Ørnevegen
*Geiranger 
*  ferje frå Geiranger til Hellesylt (1. mai - 30. september, 8 turar/dag)
* Flydalsjuvet
* Oplenskedal, bom for vinterstenging
* Geirangervegen
*Veg frå Djupvasshytta til  Dalsnibba
* Djupvatnet, det høgaste punktet på strekninga (1038 moh.)

###### 

* Langevatn, bom for vinterstenging
* Langevatn


## Bakgrunnsstoff

*Møre og Romsdal Fylkesbaatane
*Ferje Eidsdal - Linge

## Referanser