open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
1785

**1785** (romartal MDCCLXXXV) var eit normalår som byrja på ein laurdag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein onsdag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* 1. januar: Første utgåve av *Daily Universal Register*, seinare kjend som *[[The Times]]*, kom ut i London.
* 7. januar: Den engelske kanalen blei kryssa for første gong i varmluftsballong av franskmannen Jean-Pierre Blanchard og amerikanaren John Jeffries.
* 20. januar: Invasjonsstyrker frå Siam blei overrumpla og overvunne av Tây Sơn-styrkar ved Mekong-elva i Vietnam.
* 10. mai: Ein varmluftsballong kræsja i Tullamore i Irland og starta ein brann som brann ned eit hundretals hus. Dette var den første luftfartsulukka.
* 15. august: Kardinal de Rohan blei arrestert i Paris og den såkalla halsbandprosessen blei offentleg.
* November: Tørke på Haiti.

### Noreg
* 12. januar: Deichmanske bibliotek i Oslo opna.

## Fødde

* 4. januar: Jacob Grimm, tysk språk- og litteraturforskar, kjend som eventyrsamlar
* 4. april: Bettina von Arnim, tysk forfattar
* 26. april: John J. Audubon, fransk-amerikansk målar
* 4. juli: Gustav Peter Blom, norsk embetsmann
* 1. august: Georg Bull, norsk høgsterettsleiar
* 25. august: Adam Wilhelm Moltke, dansk statsminister
* 15. oktober: José Miguel Carrera, chilensk general og nasjonsgrunnleggjar

## Døde

* 3. januar: Baldassare Galuppi, italiensk komponist
* 8. mai: Pietro Longhi, veneziansk målar
* 18. november: Ludvig Filip I av Orléans, fransk prins og soldat
* 19. november: Bernard de Bury, fransk komponist
* 6. desember: Kitty Clive, britisk skodespelar
* 29. desember: Johan Herman Wessel, norsk diktar
1786

**1786** (romartal MDCCLXXXVI) var eit normalår som byrja på ein sundag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein torsdag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* 20. mars: Svenska Akademien vart grunnlagt i Stockholm. 
* 8. august: Mont Blanc vart bestige for fyrste gong, av Jacques Balmat og Michel Paccard.
* 30. november: Storhertugdømmet Toscana avskaffa dødsstraff, som den aller fyrste staten.

### Noreg
* 8. juni: Kristian Lofthus var i København og la fram klagemål overfor den dansk-norske regenten.

## Fødde

* 17. april: Omund Bjørnsson Birkeland, eidsvollmann og gardbrukar
* 26. mai: Engebret Soot, norsk kanalbyggar
* 17. august: Prinsesse Victoria av Sachsen-Coburg-Saalfeld, britisk dronningmor
* 18. september: Kristian Fredrik av Noreg, norsk og dansk konge
* 18. november: Carl Maria von Weber, tysk komponist og orkesterleiar

## Døde

* 7. mars: Franz Benda, bøhmisk musikar og komponist
* 15. mai: Eva Ekeblad, svensk agronom og forskar
* 25. mai: Peter III av Portugal, portugisisk konge
* 17. august: Fredrik II av Preussen, prøyssisk konge
1756

**1756** (romartal MDCCLVI) var eit skotår som byrja på ein torsdag i den gregorianske kalenderen og eit skotår som byrja på ein måndag i den julianske kalenderen. 
Dette året braut Sjuårskrigen mellom alle dei europeiske stormaktene ut.

## Hendingar

### Utlandet
* 12. april: Opptakt til Sjuårskrigen då Frankrike invaderte britisk-styrte Menorca.
* 15. mai: Sjuårskrigen braut formelt ut då Storbritannia erklærte krig mot Frankrike.
* 29. august: Sjuårskrigen. Fredrik II av Preussen invaderte Sachsen.
* 14. oktober: Danmark-Noreg og Det osmanske riket skreiv under på ein vennskaps- og handelsavtale.
* Danmark-Noreg og Sverige gjekk inn i ein sjøunion for å verna handelsskip på Nordsjøen.
### Noreg
* Sildefiskeria ved norskekysten var dei beste for heile 1700-talet.

## Fødde

* 27. januar: W.A. Mozart, austerriksk komponist
* 29. februar: Christian Frederik Hansen, dansk arkitekt
* 3. mars: William Godwin, engelsk tenkjar og forfattar
* 17. april: Dheeran Chinnamalai, tamilsk leiar
* 6. juni: John Trumbull, amerikansk målar
* 21. oktober: Philippine Engelhard, tysk diktar

## Døde

* 25. februar: Eliza Haywood, engelsk skodespelar
* 4. april: Marie Sophie de Courcillon, fransk adelskvinne
* 24. juni: Olof Celsius d.e., svensk botanikar
* 1. juli: Giambattista Nolli, italiensk arkitekt
* 22. september: Abu l-Hasan Ali I av Tunisia
* 11. desemeber: Keisarinne Maria Amalia av Austerrike

## Kjelder
1755

**1755** (romartal MDCCLV) var eit normalår som byrja på ein onsdag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein sundag i den julianske kalenderen. 

## Hendingar

### Utlandet
* 1. november: Eit kraftig jordskjelv råka Lisboa, etterfølgd av ein tsunami og ei rekkje brannar. Fleire titusen menneske døydde.

### Noreg
* 29. august: Ei fattiglov for Bergens stift vart innført.

## Fødde

* 2. november: Marie Antoinette, fransk dronning
* 3. desember: Gilbert Stuart, USA-amerikansk målar

## Døde

* 10. februar: Charles Montesquieu, fransk filosof

## Kjelder
1757

**1757** (romartal MDCCLVII) var eit normalår som byrja på ein laurdag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein onsdag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* 23. juni: Slaget ved Plassey. Styrkar frå Det britiske austindiakompaniet, leidde av Robert Clive, sigra over styrkane til nawaben av Bengal. Området blei med dette del av Britisk India.

### Noreg
*

## Fødde

* 30. mars: Sophie Piper, svensk grevinne og hoffdame
* 22. juni: George Vancouver, britisk oppdagar
* 9. august: Thomas Telford, skotsk ingeniør
* 9. oktober: Karl X av Frankrike
* 28. november: William Blake, britisk diktar og målar

## Døde

* 23. juli: Domenico Scarlatti, italiensk toneskapar
* 5. august: Antoine Pesne, fransk målar
* Rika Maja, samisk noaide
1758

**1758** (romartal MDCCLVIII) 
var eit normalår som byrja på ein sundag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein torsdag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* Sjuårskrigen: Fredrik II av Preussen invaderte Austerrike.
* Carl von Linné publiserte 10. utgåve av Systema Naturae, som er den eldste kjelda til gyldige artsnamn på dyr.
* 25. desember: Halleys komet var på sitt næraste til sola.

## Fødde

* 12. februar: David Ochterlony, angloindisk militær
* 28. april: James Monroe, amerikansk politiker, president av USA 1817–1825.
* 6. mai: Maximilien de Robespierre, fransk revolusjonær
* 29. juni: Clotilde Tambroni, italiensk professor
* 29. september: Horatio Nelson, britisk sjømilitær
* 11. oktober: Heinrich Wilhelm Olbers tysk astronom, fysikar og lækjar

## Døde

* 3. mai: Pave Benedikt XIV, fødd Prospero Lorenzo Lambertini
* 5. november: Hans Egede, norsk-dansk prest, misjonær og oppdagar, biskop over Grønland
* 20. november: Johan Helmich Roman, svensk komponist
1761

**1761** (romartal MDCCLXI)

## Hendingar

### Utlandet
* 4. januar: Sjuårskrigen. Spania erklærte krig mot Storbritannia.
* Sjuårskrigen. I slaget ved Villinghausen slo Ferdinand av Braunschweig ei fransk styrke på 92&nbsp;000 mann
* Sjuårskrigen. Russland erobra ein større del av Pommern.
* Sjuårskrigen: Austerrike erobra Schweidnitz

### Noreg

## Fødde

* 20. november: Francesco Saverio Castiglioni, seinare pave Pius VIII
* 21. november: Dorothy Jordan, irsk skodespelar
* 7. desember: Marie Tussaud, fransk-britisk vakskunstnar

## Døde

* 8. september: Bernard de Belidor, fransk ingeniør
1762

**1762** (romartal MDCCLXII) var eit normalår som byrja på ein fredag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein tysdag i den julianske kalenderen.
## Hendingar

### Utlandet
*

### Noreg
* 23. september: Kongen innførte ein ekstraskatt som seinare leia til Strilekrigen.
* Fyrste bandet av Hans Strøm sitt topografiske verk *Physisk og Oeconomisk Beskrivelse over Fogderiet Søndmør* kom ut. Boka var trykt i Sorø i Danmark.

## Fødde

* 25. januar: Marcus Gjøe Rosenkrantz, norsk politikar og jurist
* 10. april: Lucia Pytter, norsk filantrop
* 12. august: Georg IV av Storbritannia
* 20. november: Pierre André Latreille, fransk biolog
* Giovanna Bassi, italiensk-svensk ballerina

## Døde

* 5. januar: Elisabet av Russland
* 17. juli: Peter III av Russland
* 20. august: Sjah Waliullah, muslimsk reformator
* 21. august: Mary Wortley Montagu, engelsk forfattar
* 31. august: Keisar Momozono av Japan
1763

**1763** (romartal MDCCLXIII) var eit normalår som byrja på ein laurdag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein onsdag i den julianske kalenderen. 
## Hendingar

### Utlandet
*

### Noreg
*

## Fødde

* 31. januar: Jens Esmark, dansk-norsk mineralog
* 15. mai: Frederik Wilhelm Stabell, norsk hærførar

## Døde

* 5. oktober: August III av Polen, konge
1764

**1764** (romartal MDCCLXIV) var eit skotår som byrja på ein sundag i den gregorianske kalenderen og eit skotår som byrja på ein torsdag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* 15. februar: Byen Saint Louis blei grunnlagd i Fransk Louisiana.

**Ukjend dato**
* James Hargreaves konstruerte spinnemaskinen «Spinning Jenny».
* Beistet i Gévaudan byrja å spreie skrekk i Gévaudan i Frankrike.

### Noreg
*

## Fødde

* 5. april: Hans Jacob Grøgaard, norsk prest og forfattar
* 9. juli: Ann Radcliffe, engelsk forfattar
* 28. oktober: Christopher Bergh, norsk offiser
* 2. desember: Peder Bugge, norsk biskop

## Døde

* 3. juni: Hans Adolph Brorson, dansk prest
* 12. september: Jean-Philippe Rameau, fransk toneskapar
* 26. oktober: William Hogarth, engelsk kunstnar
* 20. desember: Erik Pontoppidan, dansk biskop
1765

**1765** (romartal MDCCLXV) var eit normalår som byrja på ein torsdag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein laurdag i den julianske kalenderen. 
## Hendingar

### Utlandet
* Isle of Man kom under den britiske krona.
* Rawalpindi i dagens Pakistan kom under sikhstyre.

### Noreg
* 18. april: I Bergen gjorde kring 2&nbsp;000 bønder opprør, Strilekrigen, mot ein kongeleg ekstraskatt.

## Fødde

* 25. september: Christian Sørenssen, norsk prest
* 14. november: Robert Fulton, USA-amerikansk ingeniør

## Døde

* 2. januar: Christian Braunmann Tullin, norsk forretningsmann
* 18. august: Frans I, keisar
* 21. oktober: Giovanni Paolo Pannini, italiensk målar og arkitekt
1766

**1766** (romartal MDCCLXVI) var eit normalår som byrja på ein onsdag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein sundag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* 1. januar: Bonnie Prince Charlie blei den nye britiske tronkrevjaren frå Stuart-familien og samlande symbol for jakobittane.
* 14. januar: Kristian VI vart ny konge over Danmark og Noreg då faren Fredrik V døydde på Christiansborg slott i København
* 23. februar: Den polske kongen Stanisław Leszczyński døydde. August III etterfølgde han som konge av Polen og storfyrste av Litauen. Lorraine blei fransk att ettersom kongen hadde vore den siste hertugen av Lorraine.
* 18. mars: Den amerikanske revolusjonen. Det britiske parlamentet avskaffa Stempelloven av 1765, som hadde vore særs upopulær i dei britiske koloniane i Amerika. Samstundes vedtok parlamentet *The American Colonies Act 1766*, som sa at parlamentet hadde same autoritet i koloniane som heime i Storbritannia.
* 29. november: Mozart-familien kom tilbake til Salzburg etter ein treårig turné gjennom Vetst-Europa.
* 2. desember: Sverige innførte verdas første trykkefridomsordning, utforma av presten Anders Chydenius. Bortsett frå skrifter knytt til religion eller styringa av staten blei sensuren oppheva og fri politisk diskusjon tilleten. Offentegheitsprinsippet blei også innført i svensk politikk.

### Noreg
* Andre og siste bandet av Hans Strøm sitt topografiske verk *Physisk og Oeconomisk Beskrivelse over Fogderiet Søndmør* kom ut. Boka vart trykt i Sorø i Danmark.

## Fødde

* 4. februar: Thomas Malthus, britisk nasjonaløkonom
* 14. februar: Halvor Hoel, norsk politikar
* 10. mars: Andreas Krebs, norsk militær
* 22. april: Germaine de Staël, fransk forfattar
* 24. april: Carsten Tank, norsk forretningsmann
* 29. mai: Baltzar von Platen, svensk statthaldar
* 6. juli: John Russell, britisk politikar
* 6. september: John Dalton, britisk kjemikar og fysikar
* 23. september: Ole Olsen Evenstad, norsk gardbrukar
* 12. desember: Nikolaj Karamzin, russisk forfattar

## Døde

* 14. januar: Fredrik V, kong av Danmark og Noreg frå 1746
* 23. februar: Stanislaw Leszczynski, konge av Polen
* 9. mai: Thomas Arthur de Lally-Tollendal, greve av Lally, fransk krigar av isk avstamming, avretta
* 7. november: Jean-Marc Nattier, fransk målar
* 9. november: Unico Wilhelm van Wassenaer, nederlandsk komponist

## Kjelder
1759

**1759** (romartal MDCCLIX) var eit normalår som byrja på ein måndag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein fredag i den julianske kalenderen.

I Storbritannia blei året kjent som eit *[[annus mirabilis]]* på grunn av dei mange britiske sigrane i Sjuårskrigen.

## Hendingar

### Utlandet
* 13. januar: Den adelege Távora-familien i Portugal blei avretta etter skuldingar om forsøk på snikmord av Josef I av Portugal.
* 15. januar: British Museum opna for allmugen.
** Satiren *[[Candide]]* av Voltaire blei gjeven ut samstundes i fem land.
* 13. april: Sjuårskrigen. Slaget ved Bergen. Franske styrka sigra over hertug Ferdinand av Braunschweig i Hesse. 
* 1. mai: Josiah Wedgwood grunnla keramikkfabrikken Wedgwood i England.
* 19. juli: Mariabrannen braut ut i Stockholm og øydela kring 300 hus.
* 19. august: Sjuårskrigen. Slaget ved Lagos mellom Storbritannia og Frankrike fann stad  utanfor kysten av Spania og Portugal. Britiske styrkar under Edward Boscawen sigra.
* 13. september: Den franske og indianske krigen. Québec blei storma og innteken av britiske troppar, slik at Canada kom under britisk styre.
* 18. oktober: Ein brann øydela den makedonske byen Thessaloníki (Salonika). Kring 4000 hus blei øydelagde.

### Danmark-Noreg
* Egedesminde (dagens Aasiaat) blei grunnlagd på Grønland.

## Fødde

* 25. januar: Robert Burns, skotsk-britisk diktar
* 27. april: Mary Wollstonecraft, britisk forfattar
* 13. august: Niels Hertzberg, norsk prest
* 23. oktober: Sivert Aarflot, norsk lensmann
## Døde

*12. januar: Anna av Storbritannia, britisk prinsesse og regent av Dei sameinte Nederlanda
*14. april: Georg Friedrich Händel, tysk-engelsk komponist og musikar
*20. juni: Margareta Capsia, finsk målar
*6. desember: Louise-Élisabeth av Frankrike, fransk prinsesse og hertuginne av Parma

## Kjelder
1760

**1760** (romartal MDCCLX) var eit skotår som byrja på ein tysdag i den gregorianske kalenderen og eit skotår som byrja på ein laurdag i den julianske kalenderen. 
## Hendingar

### Utlandet
*
* 8. september: Britiske soldatar okkuperte Montréal.
* 15. oktober: Georg II av Storbritannia døydde. Sonesonen Georg III blei ny konge av Storbritannia og Irland.
* 3. november: Slaget ved Torgau.
 
### Noreg
*

## Fødde

* 30. januar: Jonas Rein, norsk prest
* ca 31. oktober: Hokusai, japansk målar

## Døde

* 15. oktober: Georg II av Storbritannia, konge

## Kjelder
1767

**1767** (romartal MDCCLXVII) var eit normalår som byrja på ein torsdag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein måndag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* 2. juli: Den ubebudde øya Pitcairn vart oppdaga av matros Robert Pitcairn ombord eit britisk krigsskip.

### Noreg
* 3. juli: *Kongelig allene privilegerede Trondheims Adresse-Contoirs Efterretninger*, den seinare avisa *[[Adresseavisen]]*, kom ut med sitt alle fyrste nummer.

## Fødde

* 24. april: Jacques-Laurent Agasse, sveitsisk målar
* 2. september: Anders Rambech, norsk embetsmann

## Døde

* 25. juni: Georg Philipp Telemann, tysk toneskapar
* 27. oktober: Burkhard Christoph von Münnich, tysk-russisk hærførar
1768

**1768** (romartal MDCCLXVIII) var eit skotår som byrja på ein fredag i den gregorianske kalenderen og eit skotår som byrja på ein tysdag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* 9. januar: Philip Astley opna det første moderne sirkuset i London
* Frankrike kjøpte Korsika av Genova.
* Gurkhakrigarar tok Katmandu og Nepal blei samla til eitt rike.
* 7. desember: Encyclopædia Britannica vart grunnlagt.

### Noreg
*

## Fødde

* 7. januar: Joseph Bonaparte, konge av Napoli og Spania
* 28. januar: Kong Frederik VI av Danmark
* 12. februar: Keisar Frans II av Det tysk-romerske riket 
* 21. mars: Jean Baptiste Joseph Fourier, fransk matematikar og fysikar
* 27. juli: Charlotte Corday, mordaren til Jean-Paul Marat
* 21. november: Friedrich Schleiermacher, tysk teolog og filosof

## Døde

* 19. april: Canaletto, italiensk målar
* 8. juni: Johann Joachim Winckelmann, tysk arkeolog
* 31. oktober: Francesco Maria Veracini, italiensk komponist
* Den siste Stellers sjøku
1769

**1769** (romartal MDCCLXIX) var eit normalår som byrja på ein sundag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein torsdag i den julianske kalenderen. 

## Hendingar

### Utlandet
* 6. oktober: James Cook kom til Nordøya på New Zealand
* Nicolas-Joseph Cugnot bygde det fyrste køyretøyet i historia drive av ei stempeldampmaskin. Motorvogna til Cugnot var ein militær lastebil, så dette var òg den fyrste lastebilen i historia.

### Noreg
* 15. august: Fyrste folketeljinga i Noreg: 723&nbsp;618 ibuarar

## Fødde

* 8. januar: Claus Pavels, norsk prest
* 23. februar: Pauline av Anhalt-Bernburg, tysk regent og sosialreformator
* 13. april: Thomas Lawrence, britisk målar
* 1. mai: Arthur Wellesley Wellington, britisk hertug, politikar og militær.
* 15. august: Napoléon Bonaparte, fransk krigar og statsleiar
* 14. september: Alexander von Humboldt, tysk naturforskar
## Døde

* 24. januar: François de Chevert, fransk hærførar
* 2. februar: Pave Clemens XIII
* 5. februar: Cajsa Warg, svensk kokebokforfattar
* 3. april: Gerhard Tersteegen, tysk mystikar og salmediktar
* 13. desember  Christian Fürchtegott Gellert, tysk diktar og moralfilosof
1771

**1771** (romartal MDCCLXXI) var eit normalår som byrja på ein tysdag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein laurdag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* 9. januar: Den japanske keisarinna  Go-Sakuramachi abdiserte til fordel for nevøen sin, Go-Momozono.
* 10. februar: Det indiske Marathariket erobra Delhi.
* 23. mai: Go-Momozono blei ny keisar i Japan.
* 10. juli : Jordskjelv på Haiti
* Ein pest i Moskva drap 57&nbsp;000.

### Noreg
* 17. januar: Johann Friedrich Struensee og dronning Caroline Mathilde blei arresterte. Struensee blei året etter avretta medan dronninga blei utvist frå Danmark.
* Den danske krona tok kontroll over handelsmonopolet på Island.

## Fødde

* 16. mars: Antoine-Jean Gros, fransk målar
* 3. april: Hans Nielsen Hauge, norsk folkeopplysar
* 14. august: Sir Walter Scott, skotsk forfattar
* 15. september: Erkehertug Karl av Austerrike, austerriksk general og statsmann
* 23. september: Keisar Kokaku av Japan

## Døde

* 11. januar: Jean-Baptiste de Boyer, fransk forfattar
* 12. februar: Kong Adolf Fredrik av Sverige
* 18. desember: Philip Miller, skotsk botanikar
* 23. desember: Marie-Marguerite d'Youville, kanadisk helgen

## Kjelder
1772

**1772** (romartal MDCCLXXII) var eit skotår som byrja på ein onsdag i 
den gregorianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* 17. januar: Den kongelege livlegen Johann Friedrich Struensee blei avsett ved eit kupp og arrestert saman med dronning Caroline Mathilde
* 28. april: Johann Friedrich Struensee og Enevold Brandt vart avretta i København.
* 29. mai: Gustav III av Sverige blei krona saman med kona Sofia Magdalena av Danmark.
* Mai: Vasaorden blei innstifta.
* 19. august: Gustav III av Sverige gjorde statskupp.
* 27. august: Gustav III avskaffa tortur i svenske fengsel

### Noreg
* Norske Selskab vart stifta av mellom anna Johan Herman Wessel.

## Fødde

* 10. mars: Friedrich Schlegel, tysk diktar og kritikar 
* 7. april: Charles Fourier, fransk utopisk sosialist og filosof 
* 18. april: David Ricardo, britisk økonom
* 2. mai: Novalis, tysk forfattar 
* 11. mai: Adélaïde Victoire Hall, fransk-svensk kunstmålar
* 15. august: Johann Nepomuk Maelzel, tysk oppfinnar
* 25. august: Vilhelm I av Nederland, konge av Nederland 
* 21. oktober: Samuel Taylor Coleridge, engelsk diktar og filosof
* 18. november: Ludvig Ferdinand av Prøyssen, tysk prins, offiser og komponist

## Døde

* 8. februar: Augusta av Sachsen-Coburg-Gotha, prinsesse av Wales
* 18. februar: J.H.E. Bernstorff, dansk politikar
* 21. mars: Jacques-Nicolas Bellin, fransk kartograf
* 29. mars: Emanuel Swedenborg, svensk filosof 
* 28. april: Johann Friedrich Struensee, tysk lege og dansk politikar
* 28. april: Enevold Brandt, dansk adelsmann
* 15. juni: Louis-Claude Daquin, fransk komponist
* 31. august: Marie-Suzanne Giroust, fransk kunstmålar
* 8. oktober: Jean-Joseph de Mondonville, fransk fiolinist og komponist
1775

**1775** (romartal MDCCLXXV) var eit normalår som byrja på ein sundag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein torsdag i den julianske kalenderen. 

## Hendingar

### Utlandet
* 19. april: Den amerikanske sjølvstendekrigen braut ut med slaga ved Lexington og Concord.

### Noreg

## Fødde

* 20. januar: André-Marie Ampère fransk fysikar
* 27. januar: Friedrich Schelling, tysk filosof 
* 23. april: William Turner, britisk målar 
* 3. mai: John Hansen Sørbrøden, norsk bonde og politikar 
* 17. oktober: Ole Pålsson Håkenstad, norsk bonde og politikar
* 16. desember: Jane Austen, britisk forfattar

## Døde

* 10. mai: Caroline Mathilde av Danmark-Noreg - dronning
1776

**1776** (romartal MDCCLXXVI) var eit skotår som byrja på ein måndag i den gregorianske kalenderen og eit skotår som byrja på ein fredag i den julianske kalenderen. 

## Hendingar

### Utlandet
* 9. mars: Adam Smith gav ut hovudverket sitt, *[[Wealth of Nations]]*
* 17. mars: Beleiringa av Boston tok slutt då britane trekte seg ut av Boston sjøvegen.
* 15. mai: Slaget ved Cedars i Den amerikanske fridomskrigen starta.
* 8. juni: Slaget ved Trois-Riviéres i Den amerikanske fridomskrigen blei utkjempa og enda med britisk siger.
* 4. juli: Den amerikanske kongressen vedtok den amerikanske sjølvstendeerklæringa.
* 27. august: Britane sigra over George Washington sin hær i slaget ved Long Island.
* 15. september: Britane gjekk i land i Kips Bay på Manhattan og starta okkupasjonen av New York.
* 16. september: Slaget ved Harlem Heights i Den amerikanske fridomskrigen.
* 22. november: Slaget ved Fort Cumberland i Den amerikanske fridomskrigen starta.
* 28. november: Briterne sigra over George Washington sin hær ved slaget ved White Plains.
* James Cook drog ut på si tredje oppdagingsreise, no for å finne Nordvestpassasjen
* San Francisco blei grunnlagt.
* James Watt tok patent på dampmaskinen

### Noreg
*

## Fødde

* 1. januar: Hilmar Meincke Krohg, norsk embetsmann
* 11. juni: John Constable, britisk målar
* 14. august: Aasmund Såmundsson Nordgaard, norsk byggmeister

## Døde

* 25. august: David Hume, skotsk-britisk filosof
1777

**1777** (romartal MDCCLXXVII) var eit normalår som byrja på ein onsdag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein sundag i den julianske. Dei to kalendrane hadde ein forskjell på 11 dagar.

## Hendingar

### Utlandet
* 24. juni: Den kontinentale kongressen tok i bruk det amerikanske flagget «Stars and Stripes».
* 24. desember: James Cook oppdaga Kiritimati.

### Noreg
* Nøstetangen Glassverk i Hokksund vart avvikla

## Fødde

* 13. januar: Christian Krohg, norsk embetsmann
* 7. februar: Severin Løvenskiold, norsk verkseigar og embetsmann
* 18. februar: Andreas Arntzen, norsk trelasthandlar og politikar 
* 30. april: Carl Friedrich Gauss, tysk matematikar og fysikar 
* 14. august: Hans Christian Ørsted, dansk fysikar og kjemikar
* 8. november: Desideria av Sverige og Noreg, dronning
* 23. desember: Aleksander I av Russland, keisar

## Døde

* 26. mars: Per Davidson Forsmoen, norsk diktar
* 6. oktober: Marie Thérèse Rodet Geoffrin, fransk sosietetsleiar
* 10. november: Hokoleskwa/Cornstalk, shawneeleiar
* 30. desember: Hertug Maximilian III Josef av Bayern
* Desember: Dolly Pentreath, ofte rekna som den siste einspråklege talaren av kornisk
* Pratap Singh Shah, konge av Nepal
1778

**1778** (romartal MDCCLXXVIII) var eit normalår som byrja på ein torsdag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein måndag i den julianske kalenderen. 

## Hendingar

### Utlandet
* 18. januar: Den britiske sjøfararen James Cook nådde/oppdaga øygruppa Hawaii.

* Frankrike fekk sitt første statskontrollerte bordell.

### Noreg
* Stiftsgården vart ferdigbygd i Trondheim.

## Fødde

* 14. november: Johann Nepomuk Hummel, austerriksk komponist og pianist
* 7. desember: Wilhelm Frimann Koren Christie, norsk jurist og politikar
* 21. desember: Anders Sandøe Ørsted, dansk jurist og statsminister

## Døde

* 10. januar: Carl von Linné, svensk naturforskar, lege, biolog, botanikar og forfattar
* 11. mai: William Pitt den eldre, britisk statsminister
* 30. mai: Voltaire, fransk forfattar
* 2. juli: Jean-Jacques Rousseau, sveitsisk filosof og forfattar
1779

**1779** (romartal MDCCLXXIX)  var eit normalår som byrja på ein fredag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein tysdag i den julianske kalenderen. 

## Hendingar

### Utlandet
*

### Noreg
*

## Fødde

* 9. september: Valentin Sibbern
* 21. september: Herman Wedel-Jarlsberg
* 14. november: Adam Oehlenschläger
* Ole Olsen Songesand («Pilt-Ola»)

## Døde

* 14. februar: James Cook
* 29. juni: Anton Raphael Mengs
* 6. desember: Jean Siméon Chardin
1780

**1780** (romartal MDCCLXXX) var eit skotår som byrja på ein laurdag i den gregorianske kalenderen og eit skotår som byrja på ein onsdag i den julianske kalenderen. 
## Hendingar

### Utlandet

* Den amerikanske sjølvstendekrigen:
** I februar gjekk Danmark-Noreg, Sverige og Russland inn i Forbundet av væpna nøytralitet for å verna sine nøytrale skip mot gjennomsøking av den britiske marinen.
** 12. mai: Britiske styrkar tok Charleston i Sør-Carolina.
** 11. juli: Franske soldatar gjekk i land ved Newport i Rhode Island for å støtta kolonistane i krigen mot Storbritannia.
* 2. juni: Dei antikatolske gordonopptøyane braut ut i London.
* 24. august: Ludvig XVI av Frankrike avskaffa tortur for å få fram tilståingar.
* 10–16 oktober: Ein stor orkan herja dei karibiske øyane Barbados, Martinique og St. Eustatius. Rundt 22&nbsp;000 døydde.
* 29. november: Josef II av Det tysk-romerske riket blei også herskar over habsburgområda Austerrike, Ungarn, Kroatia og Böhmen då mor hans Maria Teresia døydde.
* 16. desember: Kōkaku blei keisar av Japan.
* 20. desember: Utbrotet av Den fjerde engelsk-nederlandske krigen.

* Jose Gabriel Kunturkanki erklærte seg Túpac Amaru II‎ og leidde peruanske bønder i opprør mot det spanske visekongadømet Peru.

### Noreg
* Det Dramatiske Selskab blei grunnlagd i Oslo.

## Fødde

* 21. mai: Elizabeth Fry, engelsk reformator
* 1. juli: Carl von Clausewitz, prøyssisk offiser og militærteoretikar
* 22. juli: Engebret Olsen Moe, norsk bonde og politikar
* 29. august: Jean-Auguste-Dominique Ingres, fransk målar
* 26. oktober: Gregers Wulfsberg, norsk embetsmann
* 9. november: Nicolai Wergeland, norsk prest og politikar
* 26. desember: Mary Somerville, skotsk matematikar

## Døde

* 14. februar: William Blackstone, engelsk jurist
* 18. februar: Kristijonas Donelaitis, litauisk diktar
* 5. juni: Marcus Schnabel, norsk prest og språkforskar
* 18. juli: Gerhard Schøning, norsk historikar
* 10. oktober: Anders Porsanger, norsk-samisk prest og språkforskar
* 29. november: Erkehertuginne Maria Teresia av Austerrike
1773

**1773** (romartal MDCCLXXIII) var eit normalår som byrja på ein fredag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein tirsdag i den julianske kalenderen.
## Hendingar

### Utlandet
* 8. mai: Opprør i Egypt mot mamelukksultanen Ali Bey, som blei drepen i opprøret.
* 21. juli: Pave Klemens XIV oppløyste jesuittarordenen.
* 29. juli: Jordskjelv i Guatemala med fleire etterskjelv ut året. Byen Antigua Guatemala blei lagd i ruinar, og ein vedtok å flytta hovudstaden i landet til La Nueva Guatemala de la Asunción.

* 16. desember: «Teselskapet i Boston», som var opptakten til den amerikanske frigjeringskrigen, fann stad i den britiske kolonien i Nord-Amerika som skulle bli til USA.

* Kaptein Cook oppdaga øygruppa som seinare fekk namnet Cookøyane.

### Noreg
* Hungersnaud på Austlandet.
* 14. desember: Norges geografiske oppmåling blei stifta. I 1986 endra det namn til Statens Kartverk.
* Gruvefirmaet Blaafarveværket på Modum vart stifta.

## Fødde

* 9. februar: William Henry Harrison, president i USA
* 15. mai: Klemens von Metternich, austerriksk statsmann
* 23. juli: Thomas Brisbane, skotsk astronom og guvernør av New South Wales
* 27. juli: Jacob Aall, norsk politikar, industrimann og forfattar
* 6. oktober: Ludvig Filip av Frankrike, den siste kongen av Frankrike
* 21. desember: Robert Brown, britisk (skotsk) botanikar og vitskapsmann

## Døde

* 8. mai: Ali Bey Al-Kabir, sultan av Egypt (drepen)
* 27. juni: Mentewab, etiopisk keisarinne
* 12. juli: Johann Joachim Quantz, tysk fløytist og komponist
* 25. september: Johan Ernst Gunnerus, norsk biskop og naturforskar
1774

**1774** (romartal MDCCLXXIV) var eit normalår som byrja på ein laurdag i den gregorianske kalenderen, og eit normalår som byrja på ein onsdag i den  11 dagar kortare julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* 21. juli: Russland og Det osmanske riket skreiv under Kuchuk-Kainarji-avtalen som enda den russisk-tyrkiske krigen 1768-74. Avtalen gav Russland rett til å gå inn i Det osmanske riket for å verne kristne.
* 24. september: Den britiske sjøfararen James Cook nådde/oppdaga Ny-Caledonia.

### Noreg
*

## Fødde

* 6. januar: Ole Holck, norsk politikar
* 5. september: Caspar David Friedrich, tysk målar
* 8. oktober: Teis Lundegaard, norsk politikar

## Døde

* 27. februar: Knud Leem, norsk prest, misjonær og språkforskar
* 10. mai: Ludvig XV av Frankrike
* 22. november: Robert Clive, britisk offiser og kolonialist
1781

**1781** (romartal MDCCLXXXI) var eit normalår som byrja på ein måndag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein fredag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* 13. mars: Planeten Uranus blei oppdaga av William Herschel
* Filippinane blei sjølvstyrt koloni under Spania.

### Noreg
*

## Fødde

* 13. mars: Karl Friedrich Schinkel, tysk arkitekt
* 29. mars: Ole Svanøe, norsk mangesyslar
* 9. juni: George Stephenson, britisk ingeniør
* 21. juni: Siméon Denis Poisson, fransk matematikar

## Døde

* 15. januar: Dronning Mariana Victoria av Spania
* 15. februar: Gotthold Ephraim Lessing, tysk forfattar
* 18. mai: Túpac Amaru II‎, peruansk opprørsleiar (avretta)
1782

**1782** (romartal MDCCLXXXII) var eit normalår som byrja på ein tirsdag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein laurdag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* 15. januar: Liveigenskapet vart oppheva i Austerrike.
* 13. juni: Anna Göldi vart avretta i Glarus i Sveits. Ho var den siste personen i Europa som, mellom anna skulda for hekseri, vart avretta etter rettargang.
* 28. august: Linjeskipet HMS «Royal George», bygt i 1756 og tilhøyrande den britiske marinen, kantra og sokk medan det låg for anker i Solent-sundet på sørkysten av England. Mellom 800 og 950 menneske drukna, mellom dei viseadmiral Richard Kempenfelt og mange kvinner og born. Ulykka er i talet på omkomne den største skipskatastrofen i soga til den britiske marinen.

### Noreg
*

## Fødde

* 8. februar: Malla Silfverstolpe, svensk forfattar
* 25. mars: Caroline Bonaparte, syster av Napoleon Bonaparte, dronning av Napoli 1808-1815
* 6. september: Daoguang av Qing, kinesisk keisar
* 13. september: Andreas Thomle, norsk næringsdrivar
* 14. september: Christian Magnus Falsen, norsk embetsmann og eidsvollsmann
* 27. oktober: Nicolò Paganini, italiensk musikar og komponist
* 5. desember: Martin Van Buren, amerikansk politikar og president
* 30. desember: Jonas Anton Hielm, norsk embetsmann

## Døde

* 1. januar: Johann Christian Bach, tysk komponist
* 17. mars: Daniel Bernoulli, nederlandsk matematikar
* 24. april (ca.): Anne Bonny, irsk-fødd karibisk sjørøvar
* 2. juli: Jean-Jacques Rousseau, fransk filosof
* 15. juli: Farinelli, italiensk kastratsongar
* 16. juli: Dronning Lovisa Ulrika av Preussen, svensk dronning
* 17. juli: Peter Cramer, dansk målar
* 7. desember: Haider Ali, sultan av Mysore i India
1699

**1699** (romartal MDCXCIX) var eit normalår som byrja på ein torsdag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein sundag i den 10 dagar kortare julianske kalenderen.
## Hendingar

### Utlandet
* 4. mars: Jødar blei utviste frå Lübeck.
* 13. april: Den tiande sikhleiaren, Guru Gobind Singh, grunnla khalsaen.
* 6. juli: Sjørøvaren kaptein William Kidd blei fanga i Boston.
* 25. august: Fredrik IV blei konge av Danmark-Noreg etter far sin, Kristian VI.
* 22. november: Preobrazjenskoje-traktaten, der Danmark, Russland, Sachsen og Det polsk-litauiske samveldet delte Det svenske imperiet mellom seg, blei underskriven. Etter avtalen kom i stand starta Den store nordiske krigen.

## Fødde

* 25. mars: Johann Adolf Hasse, tysk komponist
* 17. april: Robert Blair, skotsk diktar
* 2. november: Jean Siméon Chardin, fransk målar
* 10. desember: Kong Kristian VI av Danmark-Noreg

## Døde

* 12. mars: Peder Griffenfeld, dansk statsmann
* 25. august: Kong Kristian V av Danmark-Noreg 
* 26. september: Simon Arnauld de Pomponne, fransk embetsmann
1697

## Hendingar

### Utlandet
* 21. desember: St. Paul's Cathedral blei opna i London

### Noreg
*

## Fødde

* 13. februar: Knud Leem, norsk prest
* 10. mai: Jean-Marie Leclair, fransk musikar
* 6. august: Keisar Karl VII av Det tysk-romerske riket
* 28. oktober: Canaletto, italiensk målar
* 10. november: William Hogarth, engelsk målar

## Døde

* 26. januar: Georg Mohr, dansk matematikar
* 5. april: Kong Karl XI av Sverige
1601

**1601** (romartal MDCI) var eit normalår som byrja på ein fredag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein måndag i den julianske.

## Hendingar

### Utlandet
*

### Noreg
*

## Fødde

* 17. august: Pierre de Fermat, fransk matematikar
* 27. september: Kong Ludvig XIII av Frankrike

## Døde

* 17. januar: Christoffer Valkendorf, dansk lensherre
* 24. oktober: Tycho Brahe, dansk astronom
* Scipione Ammirato, italiensk historikar
1604

**1604** (romartal MDCIV) var eit skotår som byrja på ein tysdag i den gregorianske kalenderen og eit skottår som byrja på ein sundag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
*

### Noreg
*

## Fødde

*

## Døde

* 5. mai: Claudio Merulo, italiensk toneskapar
1605

**1605** (romartal MDCV) var eit normalår som byrja på ein fredag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein måndag i den julianske.

## Hendingar

### Utlandet
* 1. april: *Alessandro Ottaviano de' Medici* blei pave med namnet Leo XI.
* 16. mai: *Camillo Borghese* blei pave med namnet Paul V.
* 20. juni: Tsar Fjodor II vart myrda i Kreml.
* 17. september: Slaget ved Kirkholm, der den svenske armeen leia av Karl IX av Sverige leid nederlag mot polakkane under Jan Karol Chodkiewicz.
* 5. november: Krutsamansverjinga i England. Guy Fawkes og andre mislukkast i å sprengja parlamentet. 
* Karl IX av Sverige grunnla den byen Uleåborg (Oulu) i svensk Finland.
* Miguel Cervantes gav ut eit av dei mest kjende verka i litteraturhistoria, *[[Don Quijote]]*.
* Danske skip kom for fyrste gong sidan 1400-talet fram til Grønland, og tok med seg nokre eskimoar til Danmark.

### Noreg
*

## Fødde

* 8. april: Filip IV, konge av Kastilia og Aragonia 1621-1665, konge av Portugal 1621-1640.
* 19. oktober: Sir Thomas Browne, engelsk fysikar og filosof.

## Døde

* 5. mars: Klemens VIII, fødd *Ippolito Aldobrandini*, pave 1592-1605.
* 13. april: Boris Godunov, tsar av Russland.
* 27. april: Leo XI, fødd *Alessandro Ottaviano de' Medici*, pave 1605.
* 15. oktober: Akbar den store, indisk stormogul.
* 8. november: Robert Catesby, britisk leiar for ei gruppe katolske konspiratørar og Krutsamansverjinga.
1606

**1606** (romartal MDCVI) var eit normalår som byrja på ein fredag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein måndag i den julianske.

## Hendingar

### Utlandet
* 31. januar: Guy Fawkes avretta i London. 
* 25. mai: Guru Hargobind vart innsett som den sjette av dei ti sikh-guruane

### Noreg
* Kristian IV sende brev til høvedsmannen på Vardøhus og sa til han å bruke dødsstraff mot samiske trollmenn. Dette for å få fart på koloniseringa i nord.

## Fødde

* 15. juli: Rembrandt van Rijn, nederlandsk kunstmålar

## Døde

* 30. mai: Guru Ardjan Dev, den femte sikh-guruen.
1609

**1609** (romartal MDCIX) var eit normalår som byrja på ein fredag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein måndag i den julianske.

## Hendingar

### Utlandet
* 15. januar: Ei av verdas første aviser, *Avisa Relation oder Zeitung*, kom ut i Augsburg i Tyskland.
* 31. januar: Amsterdamsche Wisselbank, ein tidleg sentralbank, blei grunnlagd i Nederland.
* 12. mars: Bermuda blei ein engelsk koloni.
* 25. august: Galileo Galilei demonstrerte sitt første teleskop for venetianske lovgjevarar.

**Ukjend dato**

* Hugo Grotius gav ut verket *[[Mare Liberum]] (Det frie hav)* som er opphavet og startskotet for dagens havrett.
* Johannes Kepler gav ut *[[Astronomia nova]]* som kom med prov for at planetane gjekk i bane rundt sola og ikkje sola rundt jorda, skildra planetbanane som elliptiske og ikkje sirkelforma, og la fram Keplers lovar for planetrørsler.

## Fødde

* 18. mars: Fredrik III av Danmark-Noreg
* 22. mars: Johan II Kasimir av Polen
* Hannibal Sehested, dansk statthaldar

## Døde

* 21. januar: Joseph Justus Scaliger, fransk filolog
* 15. juli: Annibale Carracci, italiensk målar
* 17. september: Judah Loew ben Bezalel, «Maharelen av Praha», jødisk mystikar
1610

**1610** (romartal MDCX) var eit normalår som byrja på ein fredag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein måndag i den julianske.

## Hendingar

### Utlandet
* 7. januar – Galileo Galilei observerte for første gong tre av Jupiter sine tre månar: Callisto, Ganymedes og Io. 
* 8. januar – Galileo Galilei observerte for første gong Jupiter sin måne Europa.

### Noreg
*

## Fødde

* 15. desember: David Teniers den yngre, nederlandsk målar

## Døde

* 14. mai: Kong Henrik IV av Frankrike
* 18. juli: Caravaggio, italiensk målar
1603

**1603** (romartal MDCIII) var eit normalår som starta på ein onsdag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som starta på ein laurdag i den ti dagar seinare julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* Byrjinga på det sameinte britiske kongedømet, *[[Storbritannia|United Kingdom]]*, då skotskekongen Jakob VI arva den engelske trona.
* I Japan kom Azuchi-Momoyama-tida til ende og Tokugawa- eller Edotida tok til då Tokugawa Ieyasu blei shogun i Japan.
* Persarane tok Bagdad frå osmanarane.
* Ahmed I blei sultan av Det osmanske riket då faren Mehmed III døydde.
* Johann Bayer gav ut *[[Uranometria]]*, eit stjerneatlas over den sørlege himmelhalvkula.

### Noreg
* Stadsfysikatet i Bergen vart oppretta.

## Fødde

* 18. mars: João IV av Portugal
* 10. april: Christian prins av Danmark
* 10. oktober: Abel Tasman, nederlandsk oppdagar

## Døde

* 23. februar: Andrea Cesalpino, italiensk lege, botanikar og tenkjar
* 24. mars: Elisabet I av England
* 10. desember: William Gilbert, engelsk fysikar
* 13. desember: François Viète, fransk matematikar
1690

## Hendingar

### Utlandet
* 3. februar: Massachusetts gav ut dei første moderne pengesetlane.
* 12. juli: Slaget ved Boyne i Nord-Irland. Troppane til protestantiske Vilhelm av Oranien vann over den avsette, katolske herskaren James II.

* Calcutta blei grunnlagd av Det britiske austindiakompaniet.

### Noreg
* Grøtøy gamle handelsstad i Nordland blei skipa.

## Fødde

* 28. oktober: Peter Wessel Tordenskjold

## Døde

* 12. februar: Charles Le Brun, fransk målar
* 25. april: David Teniers den yngre, flamsk målar
1691

**1691** var eit normalår som byrja på ein måndag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein torsdag i den julianske kalenderen.

## Hendingar

### Utlandet
* 5. mars: Niårskrigen. Franske styrkar under Louis-Francois de Boufflers omleira den spanskstyrte byen Mons. Byen gav seg 29. mars.
* 6. mai: Den spanske inkvisisjonen fordømde og tvangsdøypte 219 xuetaer frå Palma på Mallorca. 37 av dei prøvde å flykta frå øya, og blei brende på stake.
* 23. juni: Ahmed II av Det osmanske riket blei sultan etter Suleiman II.
* 12. juli: Antonio Pignatelli blei vald til paves om pave Innocens XII.
* 3. oktober: Freden i Limerick mellom jakobittane og støttespelarane til Vilhelm av Oranien blei underskriven.

### Noreg
*

## Fødde

* 17. juni: Giovanni Paolo Pannini, italiensk målar
* Philip Miller, skotsk botanikar

## Døde

* 13. januar: George Fox, engelsk predikant og grunnleggjar av «Vennensamfunnet» (kvekarane)
* 1. februar: Pave Aleksander VIII
* 12. september: Kurfyrst Johan Georg III av Sachsen
* 15. november: Aelbert Cuyp, nederlandsk målar
* 31. desember: Robert Boyle, irsk naturforskar og kjemikar
1692

**1692** (romartal MDCXCII) var eit skotår som byrja på ein tirsdag i den gregorianske kalenderen og eit skotår som byrja på ein fredag i den julianske kalenderen.
## Hendingar

### Utlandet
* 7. juni: Eit jordskjelv øydela den dåverande hovudstaden Port Royal på Jamaica.

### Noreg
*

## Fødde

* 8. april: Giuseppe Tartini, komponist og fiolinvirtuos 
* 22. april: James Stirling, skotsk matematikar
* 28. oktober: Josef Ferdinand av Bayern, tysk-spansk fyrste

## Døde

* 19. november: Georg Friedrich av Waldeck, tysk krigar
* desember: Giovanni Buonaventura Viviani, italiensk komponist
1695

## Hendingar

### Utlandet
*

### Noreg
*

## Fødde

* 3. september: Pietro Locatelli, italiensk toneskapar
* Edward Braddock, engelsk hærførar

## Døde

* 4. januar: François-Henri de Montmorency-Luxembourg, fransk krigar
* 8. juli: Christiaan Huygens, nederlandsk matematikar og fysikar
* 21. november: Henry Purcell, engelsk toneskapar
1696

## Hendingar

### Utlandet

* 13.-15. august: Bombardementet av Brussel fann stad som ein del av Niårskrigen.
* Ivan, halvbror og medregent til Peter den store, døydde, og Peter blei eineherskar i Russland.

### Noreg
* Bentse Brug i Kristiania vart skipa.

## Fødde

* 5. mars: Giovanni Battista Tiepolo, italiensk målar
* 17. oktober: Kong August III av Polen
* 28. oktober: Moritz av Sachsen, fransk hærførar

## Døde

* 8. februar: Tsar Ivan V av Russland
* 17. juni: Jan III Sobieski, polsk-litauisk monark
* Johan Caspar de Cicignon, luxemburgsk-norsk ingeniør
1685

## Hendingar

### Utlandet
*

### Noreg
*

## Fødde

* 23. februar: Georg Friedrich Händel, tysk-britisk komponist og musikar
* 21. mars: Johann Sebastian Bach, tysk toneskapar
* 1. oktober: Keisar Karl VI av Det tysk-romerske riket

## Døde

* April: Adriaen van Ostade, nederlandsk målar
1686

## Hendingar

### Utlandet
* 2. september: Den ungarske byen Buda blei frigjort av kristne styrkar leia av habsburgarane, noko som innleia slutten på det osmanske herredømet over Ungarn.
* Det franske austindiakompaniet annekterte Madagaskar.

### Noreg
* Kong Kristian V av Danmark-Noreg omleira Hamburg, men måtte trekka seg tilbake då byen fekk støtte frå nordtyske fyrstar.

## Fødde

* 31. januar: Hans Egede, norsk grønlandsmisjonær
* 24. mai: Gabriel Fahrenheit, polsk-nederlandsk fysikar og oppfinnar

## Døde

* 25. juni: Simon Usjakov, russisk målar
* 25. november: Niels Stensen, dansk biskop
1687

## Hendingar

### Utlandet
* 6. mai: Higashiyama blei ny keisar av Japan.
* 5. juli: Isaac Newton gav ut *[[Philosophiae Naturalis Principia Mathematica]]* der han formulerte dei tre rørslelovane sine.
* 20. oktober: Lima i Peru blei totalskadd i eit jordskjelv, 5.000 innbyggjarar døydde.

* Suleiman II blei ny herskar av Det osmanske riket

### Noreg
* 29. september: Kristian den femtes norske lov vart sett i kraft

## Fødde

* 27. januar: Balthasar Neumann, tysk barokkarkitekt
* 12. oktober: Silvius Leopold Weiss, tysk toneskapar
* 5. desember: Francesco Geminiani, italiensk toneskapar

## Døde

* 28. januar: Johannes Hevelius, polsk astronom
* 22. mars: Jean Baptiste Lully, fransk komponist
* 28. mars: Constantijn Huygens, nederlandsk diktar og komponist
* 13. oktober: Geminiano Montanari, italiensk astronom
1688

## Hendingar

### Utlandet
*

### Noreg
*

## Fødde

* 14. august: Fredrik Vilhelm I av Preussen, tysk fyrste
* 17. september: Maria Luisa av Savoie, spansk dronning

## Døde

*20. april: Fredrik Vilhelm I av Brandenburg, herskar av Brandenburg-Preussen
1694

## Hendingar

### Utlandet
* Académie française gav ut den franske ordboka for første gong.

### Noreg
*

## Fødde

* 20. juni: Hans Adolph Brorson, dansk salmediktar
* 21. november: Voltaire, fransk filosof

## Døde

* 28. desember: Dronning Maria II av England
1693

## Hendingar

### Utlandet
*

### Noreg
*

## Fødde

* 7. februar: Anna av Russland, russisk monark

## Døde

* 31. juli: Willem Kalf, nederlandsk målar
* 30. august: Hans Bagger, dansk biskop
1689

## Hendingar

### Utlandet
*

### Noreg
*

## Fødde

* 18. januar: Charles Montesquieu, fransk filosof
* 3. februar: Blas de Lezo, spansk sjøkrigar

## Døde

* 12. august: Pave Innocens XI
Ragnar

**Ragnar** er eit gammalt nordisk mannsnamn. Det er sett saman av «Ragn-», ei ordlekk som er skyld *Regin* eller Gamalgermansk *Reiks* (landsstyrar eller rådar, ofte nytta om gudar), og «-ar», ei samantrekking av *Harjar* som kan tyda hærførar eller krigar. Den fulle tydinga av namnet er då «gudekjempe» eller «gudekrigar». Den kvinnelege forma av Ragnar er Ragna. Ragne er ei kortform.

Ragnar har namnedag 25. mai. 

## Bruk
*Ragnar* var i bruk i kongsætta i vikingtida, men var ikkje i bruk igjen før på 1800-talet (sjå nasjonalromantikken). Var middels populær i første halvdel av 1900-talet, men vert lite brukt i namngjeving no.

I 2009 var det 5 314 menn som heitte Ragnar i Noreg.

## Kjende namneberarar
* Ragnar Lodbrok, nordisk sogekonge (800-talet)
* Ragnar Frisch (1895–1973), norsk økonom
* Ragnar Solberg (1898-1967), norsk lyrikar
* Ragnar Grimsrud (1902-1988), norsk keramikar
* Ragnar Vigdal (1913–1991) , norsk folkemusikar
* Ragnar Christiansen (f. 1922), norsk politikar (Ap)
* Ragnar Rommetveit (f. 1924), norsk psykologiprofessor
* Ragnar Kalheim (1926–1974), norsk fagforeiningsleiar og sosialist
* Ragnar Frislid (1926-1999), norsk fotograf og forfattar
* Ragnar Hoen (f. 1940), norsk sjakkspelar
* Ragnar Kvam jr. (f. 1942), norsk eventyrar og forfattar
* Ragnar Sandbæk (f. 1945), norsk forfattar
* Ragnar Thorseth (f. 1948), norsk eventyrar og forfattar
* Ragnar Olsen (f. 1950), norsk forfattar og visemusikar
* Ragnar Hovland (f. 1952), norsk forfattar
* Ragnar Rasmussen (f. 1966), norsk dirigent

## Bakgrunnsstoff
1611

**1611** (romartal MDCXI) var eit normalår som byrja på ein fredag i den gregorianske kalenderen og eit normalår som byrja på ein måndag i den julianske.

## Hendingar

### Utlandet
* 30. oktober: Gustav II Adolf blei svensk umyndig konge 17 år gammal. I følgje reglar laga i 1604 ville han først bli myndig 24 år gammal. 26. desember blei Gustav II Adolf likevel erklært myndig ved ein riksdag i Nyköping, men med store ettergjevnader til adelen.

### Noreg
* 4. april: Utbrotet av Kalmarkrigen då Danmark-Noreg erklærte krig mot Sverige. Grunnen var strid om herredømet i samiske område og Baltikum.
* Oktober: Stor bybrann i Christiania der 55 bygardar brann ned.
* Det braut ut heksehysteri i Stavanger. Kongen (Kristian Kvart) måtte gripe inn for at høgarestandskvinner ikkje skulle hamne på bålet.

## Fødde

* 16. mai: Benedetto Odescalchi, seinare pave Innocens XI

## Døde

* 20. august: Tomás Luis de Victoria, spansk toneskapar
* 30. oktober: Karl IX av Sverige
Arild Sandvold

**Arild Edvin Sandvold** () var ein norsk organist og komponist frå Oslo. Størstedelen av virket sitt gjorde han som organist i Oslo domkyrkje og som orgellærar på Oslo Musikkonservatorium (no Noregs Musikkhøgskule) i meir enn 50 år.

Sandvold studerte først nokre år i Oslo, før han reiste til Leipzig der han lærte orgelspel hjå Karl Straube. I Leipzig høyrde Sandvold Max Reger sin orgelmusikk, som fekk stor påverknad på han. Denne påverknaden kjem tydelegast fram i det store orgelverket *Introduktion og Passacaglia*, som er særs omtykt òg i dag.

## Utmerkingar

* I 1949 blei Sandvold utnemnd til riddar av 1. klasse av St. Olavs Orden
* I 1953 blei han utnemnd til riddar av 1. klasse av Finlands løves orden.
* I 1964 blei han utnemnd til medlem av det svenske Kungliga Musikaliska Akademien.
* I 1965 forfremja til kommandør av St. Olavs Orden. 
* I 1978 fekk han Lindemanprisen.