open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Wuxi

**Wuxi** (kinesisk skrift 无锡, pinyin *Wúxī*, shanghaidialekt: *[ɦu.ɕiɪʔ]*) er eit byprefektur i provinsen Jiangsu ved den kinesiske kysten mot Gulehavet. Ein rekna med at folketalet var rundt  i 2004, medan heile prefekturet har rundt 4,32 millionar innbyggarar. Byen ligg ved den store innsjøen Taihu mellom Shanghai og Nanjing.

På grunn av sin kraftige økonomiske vekst blir byen ofte kalla *Litle Shanghai*. Wuxi er ein av dei økonomiske og industrielle sentera i provinsen  Jiangsu, og ligg gunstig til ved Keisarkanalen og ved hovudtrafikkårene (motorveg, jernbane) mellom Shanghai og Nanjing. 

Prefekturet er delt i to halvdelar av Taihu, og grensar til Changzhou i vest og Suzhou i aust. Den nordlege halvdelen av prefekturet skuer nordover over Yangtsefloden til prefekturet Taizhou, medan den sørlege halvparten har sørgrensa sin mot provinsen Zhejiang.

## Namn
Namnet «Wuxi» tyder 'utan tinn' på moderne kinesisk. Andre tolkingar av namnet er at det skal koma frå «Wuxu» (吳墟) og visa til ruinane av Wu-staten, eller eit baiyue-ord som tyder 'gudefugl'.

## Administrative einingar

Wuxi består av seks bydistrikt og to byfylke:
* Bydistriktet Chong'an (崇安区), 17&nbsp;km², 180.000 innbyggarar, regjeringssete;
* Bydistriktet Nanchang (南长区), 22&nbsp;km², 320.000 innbyggarar;
* Bydistriktet Beitang (北塘区), 31&nbsp;km², 250.000 innbyggarar;
* Bydistriktet Binhu (滨湖区), 770&nbsp;km², 670.000 innbyggarar;
* Bydistriktet Huishan (惠山区), 327&nbsp;km², 380.000 innbyggarar;
* Bydistriktet Xishan (锡山区), 454&nbsp;km², 430.000 innbyggarar;
* Byfylket Jiangyin (江阴市), 987&nbsp;km², 1,18 mill. innbyggarar;
* Byfylket Yixing (宜兴市), 2.177&nbsp;km², 1,06 mill. innbyggarar.

## Kulturminne
Qing-diplomaten Xue Fucheng sin gamle heim i Wuxi vart i 2001 lagt til Folkerepublikken Kinas liste over kulturminne.

## Samferdsle
Byen ligg ikkje berre ved Keisarkanalen og nær Kinas viktigaste naturlege vassveg Chang Jiang, men er er òg stoppestad på den viktige jernbanelinja Jinghubanen som går frå Beijing til Shanghai via mellom anna Tianjin, Jinan, Nanjing og Suzhou.

Riksveg 312 i Kina går gjennom området. Den fører frå Shanghai og endar på grensa mot Kasakhstan, og passerer mellom anna Suzhou, Nanjing, Hefei, Xinyang, Xi'an, Lanzhou, Jiayuguan og Urumqi.

## Referansar

* Wuxi på jiangsu.net
Dingeneset

**Dingeneset** er eit nes som ligg på nordsida av Dingjevågen ved Dingja i Gulen kommune i Vestland. På neset står Dingenes fyr. Dingeneset, ved innløpet til Sognefjorden, var i historisk tid grensa mellom Haurdafylket (Hordaland) og Sygnafylket (Sogn).

## Historie
Omkring 15 m frå fyrlykta finst ei røys som no er svært øydelagt. Det skal ha vore funne mannebein i røysa. I bronsealderen vart det ofte laga slike røyser over døde stormenn, men ein veit ikkje når røysa på Dingeneset stammer ifrå.
I sagaen er det fortalt om eit stort slag ved Dingeneset i år 978 mellom Håkon Ladejarl og kong Ragnfrød Eiriksson.

## Fylkesgrense
Dingeneset var frå eldgamle tider grense mellom Hordaland og Sogn. 
Den delen av nåverande Gulen kommune som ligg sør for Dingeneset, høyrte i dansketida inn under futen i Nordhordaland. Også Gulen kyrkje låg under Nordhordland prosti fram til 1773. Da vart Eivindvik prestegjeld, det vil seie det som no utgjer den søre delen av Gulen kommune, lagt under futen i Ytre Sogn og vart ein del av Sogn og Fjordane fylke ( Nordre Bergenhus amt). 

## Referansar


## Litteratur
* Kleiva, Ivar; *Gulen i Gammal og ny tid*, Gulen kommune 1996,

## Bakgrunnsstoff
* NRK fylkesleksikon: «Den gamle fylkesgrensa ved Dingeneset» besøkt 1. november 2010
* NRK fylkesleksikon: »Historia i Gulen» besøkt 1. november 2010
Brekkestranda Fjordhotel

**Brekkestranda Fjordhotel** er eit hotell i Gulen kommune, ytst i Sognefjorden. Det opna i 1970 av Ingeborg I. Brekke, og heitte opphavleg *Brekkestranda Fjordpensjonat*. I 1975 kom sonen Bjørn Simonnæs med i drifta og vart eigar frå 1996. I 2008 kjøpte Morten Nilsen hotellet.

Hotellet har ein særprega arkitektur, mest utan eit einaste hjørne i rett vinkel, og vakte derfor oppsikt. Arkitekten bak bygningane er Bjørn Simonnæs. Dei har torvtak, kledningen er av grove hunbord, og søylene er av avbarka rundtømmer.

Hotellet er utvida ved fleire høve. Det har i dag 30 rom, med vegger av norsk furu. Det har ein tredelt restaurant, og har eiga båthamn og ei nihols golfbane. I 2008 vart det planlagd å byggje 80 feriebustader attmed.

## Bakgrunnsstoff

* Hotellets heimeside
* Det skeive hotellet på Brekkestranda i NRK Sogn og Fjordanes fylkesleksikon
Ola Byrknes

**Ola Byrknes** () er ein tidlegare senterpartipolitikar og ordførar frå Byrknesøy i Gulen kommune i Sogn og Fjordane. Byrknes er utdanna bonde.

## Karriere
Byrknes vart medlem av Gulen kommunestyre i 1972. Frå 1973 til 1977 var Byrknes 2. vararepresentant på Stortinget for Sogn og Fjordane Sp. Han var medlem av Sogn og Fjordane fylkesting 1976 - 1980. Frå 1975 - 1995 vart han styremedlem i Fylkesbåtane, og frå 1991-95, styreleiar.

Byrknes etterfølgde Harald Takle som ordførar i Gulen frå 1976 til 1978. Olav Solheim tok over etter Byrknes, men Byrknes vart attvald i 1983 og beheldt stillinga heilt fram til 1999, då noverande ordførar Trude Brosvik tok over.

Han arbeidde aktivt for at Gulen kommune skulle få arbeidsplassar knytt til oljehamna på Mongstad, og var styreleiar frå skipinga av Gulen og Masfjorden Utbyggingsselskap frå 1994 til 2001. Ei tid var han også dagleg leiar. 

Byrknes var elles lokallagsformann i Senterpartiet i mange år, medlem av fylkesstyret i Sp, og styremedlem i fylkesavdelinga av Kommunenes Sentralforbund. Byrknes tok òg initiativ til bygging av verksemda Sognefisk AS på Byrknes i 1978, og var styreleiar i denne.

## Kjelder

* Engelsk og bokmålswikipedia om Ola Byrknes.
* Profil på Stortinget.no
* Sogn og Fjordane Fylkesleksikon
Manuel Fernandes

**Manuel Henrique Tavares Fernandes** () er ein portugisisk fotballspelar som vårsesongen 2011 spela på midtbanen for Beşiktaş i den tyrkiske fotballigaen på lån frå Valencia i spansk Primera Division. Han har òg landskampar for Portugal.

Fernandes vart seriemeister i Portugal med Benfica i 2005. Han debuterte for Portugal sitt A-landslag i 2005 og skåra det første landslagsmålet sitt 26. mars 2005 i ein privatlandskamp mot Canada.
Dingja

**Dingja** er ei lita bygd i Gulen kommune i Vestland. Bygda ligg langs Sognesjøen, ved munningen av Sognefjorden, om lag fem km nord for kommunesenteret Eivindvik. Innsjøen Dingevatnet ligg rett aust for Dingja.
Om vinteren bur der rundt 40 innbyggjarar, men befolkninga veks om sommaren. Det er mange hytter i området, og med ein liten matbutikk er Dingja ein populær stoppestad på veg inn i Sognefjorden.

## Geografi
Garden Dingja ligg ved botnen av ein stor våg, Dingevågen som skjer seg inn frå Sognesjøen.  På nordsida av vågen ligg Dingeneset og ytst på det er ei fyrlykt. Ei kort elv, Dingjaelva, renn frå Dingevatnet ned til Dingevågen. Truleg er det elva Ding som er opphav til namnet. Skrivemåten var Dingen i 1611, 1667 og 1723.

## Historie
Det kan ha budd folk i Dingja sidan gamle tider. Det er funne ei mura, helledekt grav her, og ei skål frå yngre jernalder er òg funnen her.
Dingja har ei god hamn, og utanfor har det i alle år vore eit rikt fiske. Skipsleia går like utanfor. Inne i landet er det skog og vatn og vilt. Skriftlege kjelder fortel at skogen vart freda i 1686.

## Næringsliv
Mathias Hansson Dingen dreiv klippfisktørking på svaberga ved Nyhamar på 1880-talet. På 1890-talet dreiv Hans Dingen ein shoddyfabrikk til mellom anna fyll i madrassar og stoppa møblar. I 1912 kjøpte Johannes Steine fallrettane i Dingja og bygde kraftstasjon i 1917. Han brukte krafta mellom anna til drift av Dingen Tønde- og Trævarefabrik som han hadde starta 1908.

Dingja Fiskeoppdrett vart starta i Dingja i 1982 av Ole Steinset. Seinare fekk Ola Braanaas med Firda Settefisk konsesjon på å byggje setjefiskanlegg i Dingja. I 1990 gjekk Dingja Fiskeoppdrett konkurs og anlegga vart nedlagde nokre år seinare.

## Veg Sollibotn — Dingja
Det var eit sterkt ynske om å byggje ein veg til Eivindvik. Ein ynskte å revitalisere bygda og gjere reisetida til skulen i Eivindvik mindre. Fylkeskommunen gav 12 millionar og Gulen kommune 8 millionar. BKK hadde i 2001 gjeve eit lån på 3,2 millionar. Resten av pengane vart samla inn blant grunneigarar og andre lokalt.

11. mai 2007  fekk fylkesordførar Nils R. Sandal og ordførar Trude Brosvik  saman med Leif Nyhammer æra av å opne fylkesvegen Sollibotn-Dingja.

## Kjelder

## Litteratur
* Kleiva, Ivar; *Gulen i Gammal og ny tid*, Gulen Kommune 1996,

## Bakgrunnsstoff

* «Dingen tønne - og trevarefabrikk i Dingja»
* «Dingja - handels- og feriestad» 
* Firda:«Vil bruke fondsmidlar til Dingja-vegen»  
* Nordhordland: «Jubel for ny Dingja-veg» 
* Firda: «Stortinget gir pengar til nærbutikkane»
Xylen

**Xylen** (*dimetylbenzen*) er eit hydrokarbon har store likskapar med toluen. Stoffet er òg kjent som *Xylol*.

Xylen består av ein benzenring med to CH3-grupper. Dei finst tre isomerar av stoffet, desse blir kalla *ortoxylen*, *metaxylen* og *paraxylen*. Forstavinga (orto-, meta-, para-) viser til plasseringa til CH3-gruppene.

Ved romtemperatur er xylen ei fargelaus væske. Xylen finn sin i mellom anna bensin og det blir brukt som løysemiddel. Dei kjemiske eigenskapane varierer noko frå isomer til isomer, smeltepunktet varierer frå -48 °C (m-Xylene) til 13 °C (p-Xylene). Kokepunktet er på ca 140 °C for alle dei tre isomerane.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Xylen|Xylen]]» frå ,  den 1. november 2010.*
Xuanzong av Tang

Keisar **Xuanzong av Tang**, 玄宗, (fødd som ***Li Longji*** i 685 i Luoyang i Kina, død 3. mai 762) var keisar under Tang-dynastiet i Kina, frå 712 til 755.

Qingming vart gjort til høgtid under keisar Xuanzong i 732. Det blir sagt at utgangspunktet var at dei rike hadde utvikla det som keisaren meinte var alt for mange kostbare og intrikate seremoniar knytte til forfedrekulten og han meinte det var på ein plass med ei forenkling. Han ordna det slik at dei formelle andaktsøvingane knytte til dei avlidne forfedrane til slekta ved dei gravene til dei døde berre skulle finne stad ved qingming.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Keiser Xuanzong av Tang|Keiser Xuanzong av Tang]]» frå ,  den 1. november 2010.*
Trude Brosvik

**Trude Brosvik** () er ein norsk KrF-politikar frå Gulen. Ho var ordførar i Gulen kommune frå 1999 til og med 2011, og var den fyrste kvinnelege ordføraren i kommunen. Brosvik er KrF sin fyrstekandidat frå Sogn og Fjordane, er leiar for Sogn og Fjordane KrF og er medlem i KrF sitt sentralstyre. I tillegg er ho styreleiar i Sparebanken Sogn og Fjordane og leiar for distriktsprogramrådet for NRK Sogn og Fjordane.

## Karriere
Brosvik jobba som kyrkjeverje før ho vart ordførar. Ho var medlem av Gulen kommunestyre frå 1987 til 1995. Deretter var ho medlem av Sogn og Fjordane fylkesting frå 1995 til 1999. I 1999 etterfølgde ho Ola Byrknes som ordførar i Gulen kommune, og vart medlem av sentralstyret i KrF same året. I 2006 vart ho også fylkesleiar i Sogn og Fjordane KrF. Brosvik er no tilbake i stillinga som kyrkjeverje i Gulen.

Brosvik har vore aktiv i debattar og mediabruk i ei tid då KrF har hatt motgang. Ho har til dømes markert seg ved å understreka KrF sitt nei til EU. Ei av dei viktigaste politiske sakene for Brosvik, er å kjempa for trygg oppvekst og god skule for borna.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Trude Brosvik|Trude Brosvik]]» frå ,  den 1. november 2010.*  
 

* TV2 Nyhetene om Trude Brosvik.
* Allkunne om Trude Brosvik.

## Bakgrunnsstoff
*Trude Brosvik sin blogg.
*Profil på Gulen Kommune si nettside. 
*NRK Sogn og Fjordane: Trude Brosvik på topp.
Ytre Oppedal

**Ytre Oppedal** er ei bygd og ein ferjestad i Gulen kommune i Vestland fylke. Ho ligg ved Oppedalsvika på sørsida av Sognefjorden, like aust for Risnefjorden. Busetnad og gardsbruk ligg på begge sider av Oppedalselva, som munnar ut like ved Oppedal ferjekai.

Frå Ytre Oppedal kryssar Europaveg 39 over Sognefjorden med ferjestrekninga Lavik-Oppedal. Frå ferjekaia går Fylkesveg 5586 til nabobygda Indre Oppedal 3 km lengre aust, og fortset derfrå vidare austover langs Sognefjorden.

Naustmiljø i Oppedal er kulturminne.

## Kjelder
X.25

**X.25**, er ein rekommandasjon frå Den internasjonale teleunionen, ITU, som gjeld for datanett med pakkesvitsjing. Han vart først utvikla av ei internasjonal ekspertgruppe leia av Televerkets forskningsinstitutt (TF) i 1973-1976, og fekk så stor global utbreiing innanfor næringsliv og offentlege instansar, fram til Internett voks ut fram mot år 2000. Tenesta Datapak gjorde at norske bedrifter fekk tilgang til 160 ulike X.25-nett i 60 land, med snøggleik opp til 64 kbit/s. Fram til 2010 er framleis X.25 nytta via ISDNpak, mellom anna av betalingsterminalar og alarmsystem.

Mange land utvikla sine eigne standardarar for pakkesvitsjing, og det vart etter kvart stort behov for ein internasjonal standard. X.25 vart vedteke innanfor ITU i mars 1976, og ein fekk raskt i gang fleire kompatible internasjonale nettverkstenester. 

X.25 definerer i utgangspunktet grensesnittet mellom datautstyret til brukaren og offentlege pakkesvitsja nett, men standarden vert òg nytta for interne datanettverk. 

## Kjelder
Mons Leidvin Takle

**Mons Leidvin Takle** () er ein norsk organist, pianist og komponist. Han kjem opphavleg frå Takle i Gulen kommune, men er busett i Kristiansand.

## Karriere

Takle tok organisteksamen ved Musikkonservatoriet i Stavanger berre 16 år gamal. Han studerte også ved Musikkonservatoriet i Oslo, der han studerte orgel med Arild Sandvold og piano med Reimar Riefling. Han har elles studert i  Sverige og USA, og teke private pianotimar med Hans Solum. Han har turnert som solist og akkompagnatør både i Europa og i USA.

Som organist har Takle m.a. jobba i Revheim kyrkje på Madla, Høyanger kyrkje, Gand kyrkje i Sandnes, St. Petri kyrkje i Stavanger, Hægeland kyrkje, Øvrebø kyrkje og Vennesla kyrkje.

Han har arbeidt, og sjølv gjeve ut ei rekkje plateproduksjonar opp igjennom. Han har jobba som arrangør, produsent og akkompagnatør for plateselskapet Lynor som han har brukt som plateselskap for fleire av sine eigne utgjevingar òg. 

Dei mange komposisjonane han har gjeve ut, har han mellom anna gjort på forlaget Cantando. Takle har sitt eige firma, *Mons Leidvin Takle Musikk AS*, som ligg på Vennesla. Musikken hans vert i dag spela over store delar av verda.

## Komposisjonar

* *Norwegian Folktunes* Orgel
* *Festivity* Orgel
* *Våg å leve* Orgel
* *Kirken er et gammelt hus* Orgel
* *Gyldne øyeblikk* Piano
* *Julens melodier* Piano
* *Den store stjerna* Vokal Tekst: Trygve Bjerkrheim
* *Den store kongen* Vokal Tekst: Trygve Bjerkrheim
* *Jul på jord* Vokal Tekst: Trygve Bjerkrheim
* *Ein evig påskedag* Vokal
* *Vår verden* Vokal Tekst: Liv Nordhaug

## Diskografi (utval)

* *Arioso* 2009
* *Himmelske perler* 2007
* *Gyldne øyeblikk* 2006
* *Tro, håp og kjærlighet* 2005
* *Julens melodier* 2003
* *Berøring* 2002
* *Våg å leve* 2001
* *Navnet Jesus* 2001
* *Dialog med drømmer* 2000
* *Spell levende* 1995
* *Ny dag* 1993

## Kjelder

* Bokmålswikipedia om Takle.
* Sogn og Fjordane fylkesleksikon om Takle.

## Bakgrunnsstoff
*Offisiell heimeside.
*Profil på Rockipedia.
*Utgjevingar hjå Lynor.
X.21

**X.21** er ein internasjonal standard (ITU-T-anbefaling) for grensesnitt mellom terminalutstyr og nettavslutningsutstyr i eit linjesvitsja system. Systemet vart innført i 1970-åra.
X-kromosom

**X-kromosomet** er det kvinnelege kjønnskromosomet hos menneske og dei fleste andre pattedyr. Kvinner har to X-kromosom (XX). Det gjer dei til kvinner. Menn har éit Y-kromosom og eitt X-kromosom. Det er den arvemessige kombinasjonen som gjer dei til menn.

## X-kromosom hos menneske

Menn har arva eitt X-kromosom frå mora si og Y-kromosomet frå faren. Kvinner har arva eitt av X-kromosoma til mora og X-kromosomet frå faren. X-kromosomet dekker omtrent 152 millionar basepar som er byggematerialet til DNA. X-kromosomet står for omtrent 5 % av den totale mengda DNA i cellene til kvinner og rundt 2,5 % hos menn.

Identifiseringa av gena på kvart kromosom har i lang tid vorte sett på som eit av dei viktigaste forskingsområda og vorte vigd mykje tid og ressursar. Sidan forskarar brukar ulike metodar til å identifisere gena, har ein ikkje klart å stadfeste ei nøyaktig mengd gen. X-kromosomet inneheld truleg rundt 1200 gen. Heile det menneskelege genomet inneheld omtrent 25&nbsp;000 gen.

## Sjukdomar, fysiske og psykiske misdanningar

Mange sjukdomar finst grunna mutasjonar på X-kromosomet. Desse sjukdomane finst mykje hyppigare hos menn sidan dei berre har ein versjon av kromosomet. Dette tyder at menn kan arve ein sjukdom sjølv om genet er recessivt. Kvinner derimot må motta genet frå begge foreldre for å få sjukdomen. Når ein sjukdom eller eigenskap blir arva på grunn av eit gen på X- eller Y-kromosoma vert det kalla kjønnsbunden arv.

### Klinefelters syndrom

Klinefelters syndrom kjem av éit eller fleire ekstra versjonar av X-kromosomet hos menn. Det er denne ekstra biten med arvemateriale som skapar misdanningar som er spesifikke for individ med dette syndromet. Sidan cellene inneheld ekstra informasjon vil ikkje menn med Klinefelters syndrom utvikle seg normalt. Dårleg eller ingen testikkelfunksjon og veldig låge testosteronverdiar er dei vanlegaste misdanningane.

### Trippel X-syndrom

Trippel X-syndrom, òg kalla trisomi X, kjem av eit ekstra X-kromosom hos kvinner. Dette ekstra arvematerialet kan skape misdanningar som psykisk utviklingshemming og andre medisinske problem. Denne kromosomfeilen kan derimot ikkje arvast og dei fleste individa med dette syndromet er særs velfungerande.

### Turners syndrom

Turners syndrom opptrer når ei kvinne har ein normal versjon av X-kromosom, medan det andre X-kromosomet er skadd eller manglar. Mangelen på arvemateriale hos individ med Turners syndrom påverkar utviklinga til personen. Dette gjer at individ med dette syndromet er låge og infertile.

Ei rekkje andre sjukdomar kan òg knytast til gen på X-kromosomet:

*Charcot-Marie-Tooths sjukdom
*Duchennes muskeldystrofi
*Fragile-X
*Hemofili
*Fargeblinde

## Sjå òg

*Human Genome Project
*Kromosom

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:X-kromosom|X-kromosom]]» frå ,  den 1. november 2010.*  

## Bakgrunnsstoff

* UiB om kromosom 
* What Can Our Chromosomes Tell Us? 
* Random Orientation of Chromosomes
Xining

**Xining** eller på tibetansk **Silung** eller **Ziling** er eit kinesisk byprefektur som er hovudstad i provinsen Qinghai i det vestlege Kina. Folkesetnaden innan grensene er estimert til 783&nbsp;000, men heile prefekturet har 1,11 millionar innbyggjarar (2004).

## Historie

Byen vart grunnlagt på 200-talet f.Kr., då Han-dynastiet etablerte ein garnison her. Opp gjennom hundreåra vart staden i periodar herska av kinesarane, tidvis av tributtstatar eller av folk som låg i konflikt med Kina.

Byen vert rekna som del av den tibetanske kulturregion og tidlegare provinsen Amdo.

Byen hadde i 1940-åra kring 50&nbsp;000 innbyggjarar, men er sidan vakse til millionby.

Rundt 90&nbsp;km utanfor Xining er ein arbeidsleir der ein under Kulturrevolusjonen heldt innesperra overhovudet for eit lamaistisk kloster og 200 bonser. Dei utførte tvangsarbeid i ein fabrikk for bildelar.

## Xiningjordskjelvet 1927
Den 23. mai 1927 vart Xining råka av eit jordskjelv som målte 7,6 på Richterskalaen. Det omkom 41&nbsp;000 menneske og landforskyvingane var store.

## Administrative einingar
Byprefekturet Xining har jurisdiksjon over 4 distrikt (区 *qū*), 2 fylke (县 *xiàn*) og eitt autonomt fylke (自治县 *zìzhìxiàn*).

## Samferdsel

Riksveg 109 går gjennom området. Han knyter Beijing saman med Lhasa i den autonome regionen Tibet. Han går vestover frå Beijing via Datong, Yinchuan, Lanzhou og Xining til Golmud før han vender sørvestover mot Lhasa.

Riksveg fører frå Xining til Jinghong i Yunnan.

Riksveg 227 fører frå Xining til Zhangye i provinsen Gansu.

Riksveg 315 byrjar i Xining og fører til Kashgar (Kashi) i Xinjiang.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Xining|Xining]]» frå ,  den 1. november 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
* Andreas Gruschke: "Demographie und Ethnographie im Hochland von Tibet", i: *Geographische Rundschau*, 49 (1997), Heft 5, s. 279-286
* Andreas Gruschke: "The Cultural Monuments of Tibet’s Outer Provinces: Amdo ", 2 bind, White Lotus Press, Bangkok 2001.
Xinxiang

:*Sjå også fylket [[Xinxiang i Xinxiang|Xinxiang]] i Henan.*
 
**Xinxiang** er eit byprefektur i provinsen Henan i det sentrale Kina. Folkesetnaden innan grensene vert estimert (2004) til 758&nbsp;000.

Byen var hovudstad for den kortvarige provinsen Pingyuan (1949 til 1952).

## Administrative einingar
Xinxiang består av fire bydistrikt, seks fylke og to byfylke:
*Bydistriktet Weibin (卫滨区), 52 km², ca 200&nbsp;000 innbyggjarar (2003);
*Bydistriktet Hongqi (红旗区), 99 km², ca 280&nbsp;000 innbyggjarar (2003);
*Bydistriktet Fengquan (凤泉区), 115 km², ca 130&nbsp;000 innbyggjarar (2003);
*Bydistriktet Muye (牧野区), 80 km², ca 270&nbsp;000 innbyggjarar (2003);
*Fylket Xinxiang (新乡县), 365 km², ca 310&nbsp;000 innbyggjarar (2003);
*Fylket Huojia (获嘉县), 473 km², ca 390&nbsp;000 innbyggjarar (2003);
*Fylket Yuanyang (原阳县), 1 339 km², ca 660&nbsp;000 innbyggjarar (2003);
*Fylket Yanjin (延津县), 946 km², ca 470&nbsp;000 innbyggjarar (2003);
*Fylket Fengqiu (封丘县), 1 220 km², ca 730&nbsp;000 innbyggjarar (2003);
*Fylket Changyuan (长垣县), 1 051 km², ca 790&nbsp;000 innbyggjarar (2003);
*Byfylket Weihui (卫辉市), 882 km², ca 480&nbsp;000 innbyggjarar (2003);
*Byfylket Huixian (辉县市), 2 007 km², ca 780&nbsp;000 innbyggjarar (2003).

## Kommunikasjon
Jingguangbanen, som er toglinja mellom Beijing i nord og Guangzhou i sør, har stoppestad her. Denne sterkt trafikkerte jernbanelinja er òg innom mellom anna Zhengzhou, Wuhan, Changsha og Shaoguan. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:|]]» frå ,  den 1. november 2010.*
Xinhua

**Xinhua** (kinesisk: 新华通讯社, pinyin: *Xīn Huá tōngxùnshè*; 新華通訊社 eller kort 新华社 *Xīn Huá shè*, norsk: **Det nye Kina**) er eit nyhendebyrå for regjeringa i Folkerepublikken Kina og det største av landet sine to byråer. Det andre er 中国新闻社 / 中國新聞社 *Zhōngguó xīnwén shè* China News Service. Xinhua vart grunnlagt i 1931 og har hovudsete i Beijing.

Xinhua har over 10&nbsp;000 tilsette (2008). Det kan samanliknast med Reuters sine om lag 1300 tilsette. Byrået utgjev mellom anna ut dei kinesiske dagsavisene Dagbladet til Folket (*Renmin Ribao*) og Referansenyhender (*Cankao Xiapxi*).

Byrået utarbeider òg interne nyhenderapportar (*neican*) forbeholdt utvalde leiande politikarar og embetsmenn. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:|]]» frå , den 1. november 2010.* 
 

## Bakgrunnsstoff

* Den kinesiske heimseida
* Heimesida på engelsk
Xingu

**Xingu** (portugisisk *Rio Xingu*) er ei sideelv til Amazonas i Brasil og er om lag 1980&nbsp;kilometer lang.

Elva har spring ut i delstaten Mato Grosso. Der startar ho som elva Tamitatoaba og renn etter kvart saman med elvane Romero og Colisu. Desse tre elvene dannar Xingu eller Parana-Xingu som renn nordover gjennom delstatane Mato Grosso og Pará. Fossen Itamarca dannar det øvste punktet der elva er farbar med større fartøy. Ved utløpet til Amazonaselva, ved Porto de Moz dannar Xingu ein stor sjø og dei to elvane renn saman i ein labyrint av mindre øyer og tregrupper.

Xingu har fått namnet sitt etter den indianske urfolkgruppa Xingu. Det er òg namnet på ein nasjonalpark i området.

Det har vore sterke protestar mot utbygging av demningar i elva, berre prosjektet Belo Monte-demninga kan gje ei oversvømming som fører til flytting av minst 16&nbsp;500 personar, stort sett urfolk. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:|]]» frå ,  den 1. november 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Xia Yan

**Xia Yan** () var ein kinesisk dramatikar, politikar og aktiv kulturformidlar. 
Xia Yan var fødd i Yuhang i Zhejiangprovinsen aust i Kina. Han gjekk ut frå Zhejiang industriskule i 1915. Nokre år seinare blei han med i 4. mai-rørsla og var med på demonstrasjonar i Hangzhou. Deretter studerte han nokre år i Japan, fram til han vart utvist i 1927. Under studietida las Xia Yan mellom anna *Kapitalen* og vart med i marxistiske sirklar. Han gjekk inn i Det kinesiske kommunistpartiet i 1926, og var ein av dei meir eller mindre fordekte kommunistane som gjekk inn i Kuomintang. 

Etter heimkoma verka Xia først i Wuhan, så i Hongkong og så i Shanghai. Her grunnla han eit teater i 1929. Under den sino-japanske krigen verka han som journalist.

Xia Yan skreiv fleire skodespel med venstreorienterte tema etter sjølv å ha etterspurd «drama frå proletariatet». Av dei best kjende er det naturalistiske *Under Shanghais takskjegg* (《上海屋檐下》, Shanghai wuyanxia, 1937) og *Den fascistiske basillen* (《法西斯细菌》, Faxisi-xijun, 1944). Han skreiv også *Sai Jinhua* (1936), om ei kurtisane frå Qing-dynastiet med dette namnet.

Han nytta også film for å framstille typiske kinesiske miljø. Han skreiv filmmanusskriptet til *Nyttårsofferet* (1956)
etter eit verk av Lu Xun, og redigerte denne og to andre filmar basert på stykke av Ba Jin.

Xia Yan vart visekulturminister i 1960-åra, men under Kulturrevolusjonen vart han avsett, utsett for offentleg hån og send i fengsel. Etter åtte år i fangenskap sleppte han fri i juli 1975 og vart rehabilitert i 1978.
I 1979 blei han vald til formann for den kinesiske cinematografiorganisasjonen. I 1989 vart han æra for sine kulturbidrag av det kinesiske kulturdepartementet. 

Xia Yan døydde i Beijing i 1995. Oska hans vart spreidd i elva Qiantang etter hans eige ønske.

Xia Yan-prisen for filmatisk litteratur er kalla opp etter han. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Xia Yan|Xia Yan]]» frå , og «[[:fr:|Xia Yan]]» frå  den 25. november 2012.* 
* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Xia Yan|Xia Yan]]» frå , den 1. november 2010.* 

### Fotnotar
Xuanzong

**Xuanzong** er eit kinesisk keisarnamn nytta av fleire keisarar: 
* Keisar Xuanzong av Tang (玄宗) (685&ndash;762; regj.: 712&ndash;756) - *ein av dei mest kjente av [[Tang-dynastiet]] sine keisarar*
* Keisar Xuānzong av Tang (宣宗) (810&ndash;859; regj.: 846&ndash;859) - *namnet er klart forskjellig frå førstnemnde med [[kinesisk skrift]] og uttale, men ved transkripsjon framstår det som likt.*
* Xuande-keisaren under Ming-dynastiet (1398&ndash;1435; regj.: 1425&ndash;1435) - *[[tempelnamn]]: *'Xuanzong*** (宣宗)
* [[Daoguang-keisaren]] under [[Qing-dynastiet]] (1782&ndash;1850; regj.: 1820&ndash;1850) - ''tempelnamn: '''Xuanzong*** (宣宗)
Røntgenastronomi

**Røntgenastronomi** er ei grein av astronomien som omfattar studiet av røntgenstråling frå verdsrommet. Sidan røntgenstråler ikkje trenger igjennom jordatmosfæren, må ein registrere den kosmiske røntgenstrålinga med detektorar i satellittar og romfartøy. 

Røntgenstrålinga kjem frå små, isolerte område, som vert kalla røngtenkjelder, om ein ser bort frå ei svak bakgrunnsstråling frå heile himmelen, som truleg har ekstragalaktisk opphav. Ein kjenner til fleire tusen slike kjelder, og dei fleste ligg i eller i nærleiken av Mjølkevegen. Kjeldene som ligg på høge galaktiske breidder høyrer stort sett til fjerne stjernesystem. 

## Typar
Ein har tre hovudgrupper av røntgenkjelder: 
# Restar etter supernovaer, som Tauri X-1 eller Krabbetåka. Namnet viser at han er den første røntgenkjelda som vart oppdaga i stjernebilete Tyren. 
# Den lyssvakaste komponenten av spesielle dobbeltstjernesystem, som Herculis X-1, eller den formørkingsvariable stjerna HZ Herculis). Dette er den vanlegaste typen av sterke kosmiske røntgenkjelder. 
# Normale stjerner. Einsteinobservatoriet (1978–1981) og andre røntgensatellittar, som er utstyrt med særs følsomme instrument, har påvist svak røntgenstråling frå fleire tusen normale stjerner. Dei fleste identifiserte ekstragalaktiske kjeldene er radiogalaksar, kvasarar og galaksehopar. Frå galaksehopane kjem røntgenstrålinga frå særs varm gass som ligg mellom galaksane. 

## Historie
Den kosmiske røntgenkjelda Scorpius X-1 vart oppdaga i 1962, og dette var den første påvisinga av ei slik kjelde. Han er den sterkaste av dei rolege, stabile kjeldene. Riccardo Giacconi fekk Nobelprisen i fysikk for denne oppdaginga. Røntgenstrålinga frå Scorpius X-1 er 10&nbsp;000 gonger sterkare enn strålinga i det optiske og 100&nbsp;000 gonger sterkare enn den totale utstrålinga på alle bølgjelengder frå Sola. Kjelda til røntgenstrålinga er gass som vert varma opp til fleire millionar grader når han fell inn mot ein kompakt lekam, som ei nøytronstjerne eller eit svart hol.

## Kjelder
Xiangtan

**Xiangtan** er eit byprefektur ved elva Xiang Jiang i provinsen Hunan i Sør-Kina. Folkesetnaden innan grensene vert rekna til å vere 2,86 millionar (2018).

## Administrative einingar
Xiangtan består av to bydistrikt, eitt fylke og to byfylke:
*Bydistriktet Yuetang (岳塘区), 206 km², 330&nbsp;000 innbyggjarar, sete for lokalregjeringa;
*Bydistriktet Yuhu (雨湖区), 74 km², 370&nbsp;000 innbyggjarar;
*Fylke Xiangtan (湘潭县), 2&nbsp;513 km², 1,12 millionar innbyggjarar;
*Byfylket Xiangxiang (湘乡市), 2&nbsp;003 km², 890&nbsp;000 innbyggjarar;
*Byfylket Shaoshan (韶山市), 210 km², 100&nbsp;000 innbyggjarar&nbsp;

## Samferdsel
Riksveg 107 fører gjennom området. Han går frå Beijing til Shenzhen (rett ved Hongkong) og er på vegen innom provinshovudstadane Shijiazhuang, Zhengzhou, Wuhan, Changsha og Guangzhou.

Riksveg 320 går gjennom området. Han byrjar i Shanghai og går sørvestover til grensa mellom provinsen Yunnan og Burma. Undervegs er han mellom anna innom Hangzhou, Nanchang, Guiyang, Kunming og Dali.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Xiangtan| Xiangtan]]» frå ,  den 1. november 2010.*  


## Bakgrunnsstoff

*
Yixing-leire

**Yixing-leire** eller **zisha-leire** er ein type leire frå området nær byen Yixing i Jiangsu-provinsen i Kina.

Bruken av leira går attende til Song-dynastiet (960-1279) då lilla leire først vart tatt ut rundt innsjøen Taihu i Kina. Frå 1600-talet vart leirvarene eksportert til Europa. 

Det ferdige steintøyet som er nytta i samband med laging og driking av te og andre småting er vanlegvis raudt eller brunt i fargen. Det er kjend som *lilla sand*-steintøy og er som oftast utan glasur. Leira som er nytta i *yixing*-steintøy er veldig kohesiv og kan bli forma ved hjelp av begitting, spiralforming eller mest vanleg plateforming. Dei mest kjende produkta laga av *yixing*-leire er yixingtekanner (宜興紫砂壺; yíxīng zǐshā hú, 'yixing lilla sand-kanne').

## Leiretypar

Omgrepa «yixing-leire» og «zisha-leire» er ofte nytta som paraplyuttrykk om tre ulike typar steintøy:

* *Zisha* eller *zini* (kin. 紫砂 eller 紫泥 ; direkte omsett 'lilla leiresand'): er mest vanleg og har fargar frå rosa til brun; mørkebrunt steintøy som gjev namn til type steintøy som vanlegvis er knytt til yixing.
* *Banshanlu*: meir sjeldan med fargar frå gulkvit til lysebrun 
* *Zhuni* (朱泥; direkte omsett 'sinober-leire'): har rike raude fargar; raudaktigt brunt steintøy som er laga av leire med eit høgt jerninnhald. Namnet viser berre til den noko sterke raudtonen på sinober (朱砂; pinyin *zhūshā*). Det er no 10 gruver som framleis lager zhuni. På grunn av auka etterspurdnad av yixing-steintøy, er zhuni no tilgjengeleg i avgrensa mengder. Zhuni-leire må ikkje forvekslast med hongni-leire (红泥, direkte omsett 'raud leire'), ei anna raud leire.

* *Duanni* (鍛泥; direkte omsett 'forsterka leire'): steintøy som vart tilsett ulike steinar og mineral i tillegg til til zini- eller zhuni-leire. Dette gir ulike teksturar og fargar som spenner frå beige, blå og grøn (绿泥), til svart.

Ved å blande desse leirene kan ein få grøn- og blåfargar.

## Mineralsamansetting

Kjemisk er zisha ei blanding av kaolin, kvarts og glimmer med eit høgt innhald av jernoksid. Ho er i hovudsak tatt ut i Huanglongshan og Zhaozhuangshan og har ei litt sandaktig tekstur. Prosessen med å lage til leire er lang og var tradisjonalt ein løyndom. Typisk vart leira brent i ein oksyderande atmosfære ved temperaturar mellom 1100°C-1200°C som er høgare enn med vanleg leire.

## Sjå òg
*Kinesisk porselen
*Leiremineral
*Yixing-tekanne

## Bakgrunnsstoff
* http://www.zisha.cn
* http://zisha.org  
* Yixing City English Guide (Jiangsu.Net)

## Kjelder

* learn-about-tea.com
* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Yixing clay|Yixing clay]]» frå ,  den 1. november 2010.*
Slakteriet Brekke AS

**Slakteriet Brekke AS** er eit aksjeselskap i Brekke i Gulen kommune i Vestland som vart skipa av selskapet Aqua Farms i Brekke i Gulen for å drive fiskeoppdrett, og som seinare vart kjøpt opp av Pan Fish. Pan Fish selde i 2006  slakteriet i Instefjorden til Florø-firmaet Slakteriet AS ved Ole Eilertsen. 

## Kjelde
* NRK Sogn og Fjordane Fylkesleksikon: «Oppdrettsselskapet Aqua Farms i Brekke»
Xian

**Xian** eller **Xi'an** er ein storby som er hovudstad i provinsen Shaanxi i det nordlege Kina. Han er ein subprovinsiell by.
Folkesetnaden innan bygrensene vert rekna til 3&nbsp;481&nbsp;000 (2004), men heile det subprovinsielle området har 6,62 millionar innbyggjarar.
Byen ligg på Guanzhongsletta i den sørlege sentrale Shaanxi. Xi'an markerer den austlege enden av Silkevegen. Den lokale flyplassen er Xi'an Xianyang internasjonale lufthamn.

Byen har tidlegare vore kinesisk hovudstad under fleire dynasti under namnet Chang'an. Xi'an (kinesisk 西安; pinyin *Xī'ān*, Wade-Giles *Hsi-An*, postalromanisering *Sian*) tyder bokstaveleg 'Den vestlege freden', medan nemninga *Xijing* òg viser til statusen som 'vestleg hovudstad').

Byen er mest kjend for det 2200 år gamle gravvaktaranlegget nær grava til keisar Qin Shi Huangdi, med fleire tusen terrakottasoldatar, nokre kilometer utanfor bykjernen.

## Administrative einingar
Den subprovinsielle byen Xi'an har jurisdiksjon over ni distrikt (区 *qū*) og fire fylke (县 *xiàn*). 

## Bymuren

Bymuren i Xi'an vart bygd mellom 1374 og 1378 og vart reparert og renovert i 1980-åra. Han er den største for det meste originale bymuren i Kina. Med ei samla lengd på 13,6 km omsluttar han heile det indre Xi'an. Breidda ved sokkelen er på 18 m, på krona er han 12 m brei. Han er òg 12 m høg. Fire byportar (nordporten, vestporten, sørporten og austporten) gav trygg kontroll ved heile muren, som var omgjeve av ei vollgrav med klappbruer berre ved portane. Desse bruene vart felt ned kvar morgon til signalet frå eit klokketårn og trekt opp på signal frå trommetårnet.

## Samferdel
### Fly
Xi'an vert tent av Xi'an Xianyang internasjonale lufthamn.

### Jarnbane
I Xi'an stansar toga på Longhaibanen, den viktigaste jernbanelinja i Kina i aust-vest-retning, som går frå Lianyungang til Lanzhou via mellom anna Xuzhou, Kaifeng, Zhengzhou, Luoyang og Baoji.

### Vegtrafikk
Riksveg 108 går gjennom området. Riksvegen byrjar i Beijing og fører via Taiyuan, Xi'an og Chengdu sør til Kunming i den sørvestlege provinsen Yunnan.

Riksveg 210 går gjennom området. Riksvegen byrjar i Baotou i Indre Mongolia, fører gjennom Yan'an, Xi'an, Chongqing og Guiyang og endar opp i Nanning i Guangxi.

Riksveg 211 har sluttpunkt i Xi'an. Han fører frå Yinchuan i den autonome region Ningxia Hui, gjennom det austlege Gansu og til Xi'an.

Riksveg 310 går gjennom området. Denne viktige trafikkåra byrjar i Lianyungang i Jiangsu, går vestover og endar i Tianshui i provinsen Gansu. Han går innom større byar som Xuzhou, Shangqiu, Kaifeng, Zhengzhou, Luoyang og Xi'an.

Riksveg 312 går gjennom området. Han fører frå Shanghai og endar på grensa mot Kasakhstan og passerer mellom anna Suzhou, Nanjing, Hefei, Xinyang, Xi'an, Lanzhou, Jiayuguan og Urumqi.

## Galleri

西安北堂.jpg|Katolsk kyrkje nord i Xi'an


## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:|]]» frå ,  den 1. november 2010.*
Xiamen

**Xiamen**, òg kjend som **Amoy**, er ein kinesisk hamneby i provinsen Fujian ved kysten til Kina mot Taiwansundet og Sørkinahavet. Administrativt blir han rekna som subprovinsiell by. Folkesetnaden innan bygrensene vert estimert (2004) til 536&nbsp;000, men heile området har 1,24 millionar innbyggjarar.

Namnet *Amoy* svarar til korleis «Xiamen» blir uttalt på det språket som blir talt i byen Zhangzhou, eit hokkien-språk. Lokalt i Xiamen, på amoydialekten av sørleg min-språk (minnan), er uttalen omtrent *Ē-mn̂g*. Namnet tyder 'Porten til det store herskapshuset'.

## Historie
Xiamen har vore kjend som ein viktig hamneby sidan Song-dynastiet, og blei brukt som base mot sjørøveri under Ming-dynastiet.

Sidan 1541 mottok Xiamen europeiske skip, eller var utgangspunktet for kinesiske handelsskip som omlasta til europearane i rom sjø. På 1800-talet var det hovudeksporthamna for te. Den tidlege og omfattande kontakten førte til at mange europeiske språk fekk lånord frå det lokale hokkienspråket, til dømes «te» (茶; tê), teslaget pekoe  (白毫; pe̍h-hô) og «kowtow» (磕頭; khàu-thâu).

Under den fyrste opiumskrigen mellom Storbritannia og Kina tok britane byen under Slaget ved Amoy i 1841. Han blei gjort til traktathamn i Nanjingtraktaten ved slutten av krigen i 1842, og blei ein viktig innfallsport for kristne misjonærar i Kina. Øya Gulangyu i hamna blei ein utanlandsk enklave med mykje utanlandsk-inspirert arkitektur.

Xiamen var det siste støttepunktet for Koxinga i kampen hans mot dei framrykkande troppane til Qing-dynastiet før han måtte trekkje seg tilbake til Taiwan.

I 1980-åra fekk Xiamen ei av dei første  særskilde økonomiske sonene i Kina. Sidan då har han hatt stor økonomisk vekst, og er mellom anna blitt eit viktig eksportsenter for elektronikk.

## Samferdsel
### Luftfart
Ein stor flyplass, Xiamen Gaoqi internasjonale lufthamn, har rute- og cargotrafikk med både innanlands- og utanlandsdestinasjonar. Han er heimebase for Xiamen Airlines (厦门航空; pinyin: *Xiàmén Hángkōng*; Pe̍h-ōe-jī: E-mng Hengde-khong), som var det første flyselskapet i Folkerepublikken som blir drive av privatpersonar. Selskapet vart stifta 25. juli 1984.

### Veg
Riksveg 319 startar i Xiamen. Riksvegen går nordvestover gjennom provinsane Fujian, Jiangxi, Hunan og Chongqing, til han endar opp i Chengdu, hovudstaden i provinsen Sichuan. 

## Kultur
Byen har to statlete universitet, Xiamen-universitetet (1921) og Jimei-universitetet, som begge blei grunnlagde av Tan Kah Kee. Elles finst fleire private universitet og høgskolar.

Sommaren 2006 vart World Choir Games halde i Xiamen. Den norske Studentersangforening vann mannskorklassen i konkurransen.

## Administrasjon
Xiamen administrerer seks distrikt:
*Haicang distrikt (海沧区)
*Huli distrikt (湖里区)
*Jimei distrikt (集美区)
*Siming distrikt (思明区)
*Tong'an distrikt (同安区)
*Xiang'an distrikt (翔安区)

Distrikta Siming og Huli utgjer den særskilde økonomiske sona Xiamen.

## Kjelder

----
**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Xiamen|Xiamen]]» frå ,  den 1. november 2010.*  
**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Xiamen|Xiamen]]» frå ,  den 6. mars 2011.*  

## Bakgrunnsstoff
XHTML

**XHTML** (*Extensible HyperText Markup Language*) er eit markeringsspråk som følgjer XML-standarden i staden for SGML som HTML byggar på. Skilnaden frå HTML er at XHTML er eit meir fleksibelt språk og har strengare syntaksreglar enn HTML.

XHTML kan sjåast som ei utvida utgåve av HTML 4.0 og er både etterfølgjar av HTML og ein separat parallell (tilrådd) standard. XHTML vurderast av mange som «aktuell versjon» av HTML, men W3C held fram å tilrå både nytta av XHTML 1.1, XHTML 1.0 og HTML 4.01 for publisering på verdsveven.

Behovet for ein strengare versjon av HTML oppstod fordi innhald på verdsveven skal leverast til mange slags maskiner (bl.a små skjermar) og laus HTML skapte mykje unødig kompleksitet i syntaks.

## Nokre omgrep i XHTML-samanheng
*Attribute* er ein parameter til eit element, som er skildra i DTDen. Moglege verdiar, eventuelt standardverdiar av attributtet, er definert i DTDen.

*DTD*: definisjon av ein dokumenttype. Ein DTD er ei samling av XML-skildringar som definerer struktur, element og attributt som er tilgjengelege for eit dokument som er laga med XHTML.

*Document* er ein datastraum som er strukturert slik at han inneheld informasjon organisert i samsvar med den tilknytte DTDen.

*Element* er struktureininga som er definert i DTDen. Elementet sitt innhaldsmønster er definert i DTDen.

*Implementation* er eit system som tilbyr ei samling av høve som støttar denne spesifikasjonen.

*Parsing* er måten dokumentet blir skanna og informasjonen i dokumentet er filtrert, etter kva elementa tilseier.

*Rendering* (vising) er ei nemning på presentasjonen til dokumentet for sluttbrukar og det gjeld ikkje nødvendigvis berre synleg visning, det kan til dømes òg vere lydar.

*User Agent* er implementeringen som tek imot og prosesserer (tolkar) XHTML-dokument.

*Validation* er den prosessen at eit dokument vert sjekka og samanlikna med den DTD-en som høyrer til dokumentet.

*Well-formed* - Eit dokument er bra forma viss det er strukturert ifølgje spesifikke reglar, i dette tilfellet reglar definert i XML

## Bakgrunnsstoff
* W3.org
* w3schools 
* Norsk Webforum 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:|]]» frå , den 1. november 2010.*
Veten på Byrknesøy i Gulen

**Veten** er ein topp på 194 moh., og er det høgaste fjellet  på Byrknesøy i Gulen kommune i Vestland. Fjellet ligg midt på Byrknesøy. Det er eit landmerke for sjøfarande.
X.400

**X.400** er ein internasjonal standard og ITU-T-anbefaling som skildrar meldingsformidlingssystem, meir kjend som e-post, i eit datakommunikasjonsnett. Paradoksalt er standarden utarbeidd som F.400 og finst eigentleg ikkje i X.400-serien. 

Sjølv om X.400 aldri har vorte nytta universalt for Internett-epost. Den rolla er det SMTP som fyller. Har han likevel vorte nytta innan organisasjonar, og som ein del av epost-produkt som Microsoft Exchange.

## Kjelder
Halsvik Aggregates

**Halsvik Aggregates AS** er ei bergverksbedrift i Sløvåg i Gulen kommune, ytst i Sognefjorden. Ho er eigd av Aggregate Industries, eit dotterselskap til Holcim Group. Bedrifta i Gulen omfattar eit steinbrot i Sløvåg, der det vert brote om lag 1,5 milliardar år gamal gneis. Bedrifta eksporterer steinmassar til ei rad land i Europa frå eiga djupvasskai. Selskapet har òg eigarskap i eit kvartsittdagbrot i Kvalsund kommune i Finnmark. Bedrifta vart etablert i 1994. I 2004 omsette selskapet for over 100 millionar kroner. Dagleg leiar er Scott R.Watson.

Steinmassane er særs harde, har stor sliteresistens, og ei spesifikk eigenvekt på 2,7 gram per cm³. Etter knusing er granulatforma nærast kubisk, noko som er ein særeigen eigenskap ved Halsvik-gneisen.

Pukk frå Halsvik vert nytta i asfalt og betong, og tener som fundament under jernbaneliner og vegar. I 2005 skreiv Halsvik Aggregates kontrakt for levering av steinmassar til petrokjemiske anlegg og gassrøyrleidningar tilknytte Ormen Lange-utbygginga, og prosjektet på britisk sokkel. Steinmassane vert nytta som «seng» og overdekning for røyrleidningar.

Hamneanlegget både i Gulen og i Kvalsund kan handtere skip på inntil 60&nbsp;000 tonns bereevne, og har ei lasteevne på inntil 4&nbsp;000 tonn per time. Ikkje langt frå Halsvik Aggregates ligg Vest Tank-anlegget.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
* Halsvik Aggregates  - Aggregates Industries.
* About us  - Yeoman Aggregate.
Brandangersundet

**Brandangersundet** er eit sund mellom Sandøy og fastlandet i Gulen kommune i Vestland. Brandangersundet bru på fylkesveg 4 går over sundet.
Fylkesveg 5582

**Fylkesveg 5582** i Vestland fylke går mellom Sløvåg og Byrknes i Gulen kommune.
Fram til 2019 hadde vegen nemninga *Fylkesveg 4 i Sogn og Fjordane*.

Trasear: Skipavik – Byrknes (16,8 km), Mjømnevatnet – Mjømna kai (2,6 km), Sløvåg – Fivelstad (ca. 5 km), Brandangersundet – Ånneland (ca. 5 km)

Vegen var opphavleg delt opp i to isolerte trasear:
*Eidsbotn - Glenja - Fivelsdal - Sellevåg (11,2 km) i aust
*Sande(seinare Skipavik) - Ånneland - Mjømna (med arm til Mjømna Kai) - Byrknes i vest

4. november 2010 vart den nye fylkesvegstraséen mellom Ånneland og Sløvåg offisielt opna. Samtidig vart Skipavik sløyfa frå ferjesambandet Leirvåg–Sløvåg. Strekninga mellom Sløvåg og Fivelstad hadde vore open for trafikk sidan desember 2008. Kostnadene var 215 millionar kroner, Brandangersundet bru inkludert.

Det meste av den gamle austlege traséen, Sellevåg - Brandangersundet og Fivelsdal - Eidsbotn vart med dette omklassifisert til kommunal veg.

## Kommunar og knutepunkt

Byrknesvegen
*Endepunkt Byrknes
* Mjømnesundbrua (381 m)
* Nappsundbrua (141 m)
*Mjømnevatnet
**Arm Mjømna til Mjømna kai (2,6 km)
* Mjåsundbrua (217 m)
*Trollvika → kommunal veg Nordre Sandøyna til Randal, Vassvika, Skjerjehamn og Li
*Tunsberg → kommunal veg Ånneland (gamlevegen Tunsberg - Ånneland) (1,5 km)
*Ånneland
**Arm Sandevegen til Sande og Skipavik
**Endepunkt Skipavik
* Brandangersundet bru (285 m)
*Brandangersundet → kommunal veg Brandangervegen til Brandanger (6 km)
*Fivelsdal
**Arm Glenjavegen til Fivelsdalsvika og vegkryss Fiveldal sør Fv5882 x kommunal veg Glenjevegen → gamlevegen Fivelsdal - Glenjavegen
*Fivelsdal sør → kommunal veg Glenjevegen til  Eidsbotn
Fv5582
* Sløvåg

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff

* Kristin Ese: «Veg og ferje mellom Byrknesøy og fastlandet» på nettstaden til Fylkesarkivet i Vestland
Svadfjell

**Svadfjellet** er det høgaste fjellet i Gulen kommune, 878 m.o.h. Primærfaktoren er 250 m. Fjellet ligg nesten på grensa mellom Gulen og Masfjorden.

## Namnet
Namnet har truleg samanheng med gamalnorsk «svað» som tyder 'nake berg'.

## Kjelder
Ada Polak

**Ada Buch Polak** ()  var ein norsk kunsthistorikar og fagbokforfattar. 

Ho vart fødd som Ada Buch og voks opp i ein borgarleg heim i Aker.  Ho tok artium i 1933  og vart magister i kunsthistorie i 1940. Avhandlinga *Norsk glass 1739-1753* sprang ut frå arbeida hennar med ei utstilling på Kunstindustrimuseet i 1939. Ho var konservator ved Vestlandske kunstindustrimuseum frå 1942 til 1948, då ho gifta seg i London med advokat Alfred L. Polak og busette seg i England.  Ho døydde i London og vart bisett i Golder's Green Crematorium i London 4. november 2010. 

Frå 1948 arbeidde ho frilans i samarbeid med norske kunsthistoriske fagmiljø, og ho vart eit viktig kontaktledd mellom norske og britiske museum. I 1953 tok ho doktorgraden på avhandlinga *Gammelt norsk glass*, basert på grundige arkivstudium av norsk glashistorie i den førindustrielle epoke. Seinare har ho utgjeve fleire bøker om glass, sølv, antikvitetar og foretakshistorie. Ho redigerte òg ei spørjespalte om antikvitetar i vekebladet *[[Kvinner og Klær]]* 1964-95, og bidrog dessutan til bind 3 og 4 av *Norges kunsthistorie* (1981-82). 

Ada Polaks faglitterære forfattarskap  var både prega av evna hennar til å popularisere emna sine og vitskapleg nybrottsarbeid. For dette mottok ho i 1980 NAVFs pris for populærevitskapleg forsking. I 1981 vart ho statsstipendiat, og same året vart ho utnemnd til Riddar av St. Olavs Orden. 

Ada Polak er oldeborn av Camilla Collett, syster av Ellisiv Steen, og med det òg svigerinne av Sverre Steen.

### Litteraturliste
**Gamle glass fra Hurdal og Gjøvik*. 1992.
**Gammelt norsk glass*. 1983.
**Gammelt Porsgrundporselen*.1980.
**The Decorative Art of Scandinavia 1530-1830*. 1977.
**Antikvitetsboken*. 1975.
**Glass, its Makers and its Public*. 1975.
**Glass, its Tradition and its Makers*. 1975.
**Glassboken*. 1974.
**Gamle vinglass*. 1974.
**Sonja Hennie 1912-1969*. 1974.
**Norwegian Silver*. 1972.
**Gullsmedkunsten i Norge: før og nå*. 1970.
**Speil: en glasshistorisk undersøkelse*. 1969.
**Wolffs & Dorville: et norsk-engelsk handelshus i London under Napoleonskrigene; en kulturhistorisk skildring*. 1968.
**Antikvitetsboken*. 1965.
**Modern Glass*. 1962.
**Two Nøstetangen goblets: Recently Discovered in England*. 1960
**Norwegian Silver*. 1960.
**Fra et par gamle engelske forretningsarkiv*. 1960.
**Engelske ur og klokker i Norge*. 1960.
**Glassboken*. 1958
**Kunsthistorien, universitetet og museene*. 1958.
**Gammelt norsk glass*. [Dr.-avhandling.] 1953.
**”Drikk og syng med vivatskraal”*. 1944.


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:|]]» frå ,  den 1. november 2010.*