open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gravity Falls

***Gravity Falls*** er ein animert TV-serie produsert av Disney Television Animation for Disney Channel og Disney XD, som gjekk frå 15. juni 2012 til 15. februar 2016.

Serien er skapt av Alex Hirsch og følgjer eventyra til ungdommane Dipper Pines (spelt av Jason Ritter) og tvillingsystera hans, Mabel (spelt av Kristen Schaal). Dei er sende av garde i sommarferien for å vere med grandonkelen «Grunkle» Stan (spelt av Hirsch) i bygda Gravity Falls, som er full av paranormale krefter og overnaturlege vesen. Ungdommane hjelper Stan med å drive turistfella si, «The Mystery Shack», medan dei også granskar dei lokale mysteria.

Juni 2014 vart det stadfesta av den andre sesongen av serien ville ha premiere 1. august 2014 på Disney Channel og 4. august same året på Disney XD. November 2015 annonserte Hirsch at *Gravity Falls* ville avslutte med den andre sesongen, og serien kulminerte i ein finale på éin time, «Weirdmageddon 3: Take Back the Falls», som premierte 15. februar 2016. Før avslutninga av serien, vart ein maraton av tidlegare episodar av *Gravity Falls* send kontinuerleg på Disney XD frå 12. februar til 15. februar 2016.

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
*
Ski-NM 1964

**Noregsmeisterskapen på ski 1964** i nordiske greiner vart avvikla i tida 14.–23. februar 1964. To av langrenns-tevlingane for menn, kombinertrennet og hopprennet fann stad på Voss i Hordaland, medan to langrennsøvingar for menn gjekk føre seg på Furnes i Hedmark. Kvinnene sine to langrennstevlingar fann stad på Furnes.

## Langrenn menn
### 15 kilometer



Dato: 15. februar 1964
Stad: Voss

### 30 km



Dato: 13. februar 1964
Stad: Voss

### 50 km



Dato: 23. februar 1964
Stad: Furnes

### 3 x 10 km stafett



Dato: 21. februar 1964
Stad: Furnes

## Langrenn kvinner
### 5 km



Dato: 23. februar 1964
Stad: Furnes

### 10 km



Dato: 22. februar 1964
Stad: Furnes

## Kombinert



Dato: 14./15. februar 1964
Stad: Voss

## Hopprenn



Dato: 16. februar 1964
Stad: Bavallen på Voss

## Kjelder
**Sportsboken 1964*.
*Oppland Arbeiderblad 24. februar 1964
Phormium colensoi

***Phormium colensoi*** (syn. *Phormium cookianum*) er ein fleirårig plante frå New Zealand. 
Han er mindre utbreidd enn den andre arten i *[[Phormium]]*-slekta, *[[Phormium tenax|P. tenax]]*. Planten har grøne, gule eller oransje blomar etterfølgde av vridde frøkapslar.

På maori er planten kjend som *wharariki*. På engelsk blir han kalla *mountain flax* eller *lesser New Zealand flax*.  
Han er tradisjonelt blitt brukt til å veva ketekorger og andre gjenstandar. Han er også utbreidd som hageplante i mange delar av verda.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Phormium colensoi|Phormium colensoi]]» frå ,  den 4. november 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff
Muslimske trudomssamfunn i Noreg

Det følgjande er eit oversyn over **muslimske trudomssamfunn i Noreg**. I Noreg bur det i 2018 om lag 250 000 muslimar, som utgjer nærare 4,8 % av folketalet. Fleire moskéar har blitt oppført som følgje av den veksande minoriteten. Moskéane er mellom anna brukte til bøn og religiøs samling innan islam. Tal frå Statistisk sentralbyrå har vist at talet på muslimske trudomssamfunn i Noreg har vakse prosentvis raskare enn talet på innvandrarar dei siste åra. I perioden 2005–2010 blei det registrert ein auke på 15 % muslimar i Noreg, medan det i same perioden blei registrert 37 % nye trudomssamfunn.

I 2010 var det 126 muslimske trudomssamfunn i Noreg, som i 2018 har auka til om lag 219. Oslo er byen med flest muslimske trudomssamfunn i Noreg, 55 i talet, etterfølgt av Drammen og Stavanger. Organisasjonane som driv trudomssamfunna fekk utdelt om lag 187 millionar kroner totalt av den norske staten og kommunane i 2018, der 94 millionar gjekk til dei i Oslo. Mange av dei islamske trussamfunna i Noreg er heilt avhengige av statsstønad for å kunne halde fram med drifta, der offentlege tilskot utgjer omkring 80 % av budsjettet i mange av dei muslimske forsamlingane.

## Kartlegging
I 2017 ville organisasjonen Human Rights Service byrje på ei kartlegging av moskéar og tilknytte trudomssamfunn i Noreg, der ein ønskte å samle inn namn på moskéane, adresse, opningsdato og bilete av bygningane. Shoaib Sultan, som er rådgjevar i Antirasistisk Senter og politikar for Miljøpartiet Dei Grøne, var uroa for at ei liste over muslimske trudomssamfunn kunne misbrukast av islamkritiske krefter.

## Dei muslimske trudomssamfunna i Noreg

## Sjå òg
* Islam i Noreg

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Liste over moskéar i Noreg – Islam.no
* Emneknagg: Moskéar – Human Rights Service
Phormium tenax

***Phormium tenax*** er ein fleirårig plante frå New Zealand og Norfolkøya. Han veks som ein klump av lange, reimaktige blad med ei lengd på opptil to meter. Endå lengre blomestenglar veks opp frå denne klumpen og blomstrar med raude eller gule blomar.

*P. tenax* er no utbreidd som prydplante, men har ei lang historie bak seg som fiberplante på New Zealand.  
Fiberet blei brukt av maoriar sidan dei busette seg på New Zealand, mellom anna til klede, men også til reip og segl etter at europearar kom til regionen og minst fram til andre verdskrigen. 
På maori er planten kjend som *harakeke*. På engelsk blir han kalla *New Zealand flax* eller berre *flax* ('lin'), sistnemnde typisk på New Zealand. *New Zealand [[hamp|hemp]]* er også blitt brukt historisk i samband med sjøfart. 

*P. tenax* er ein invasiv art på ein del stillehavsøyar og i Australia.
Blada inneheld cucurbitacinstoff som er giftige for nokre dyr, og nokre av dei gjev ein av dei bitraste smakane menneske kan sansa.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Phormium tenax|Phormium tenax]]» frå ,  den 4. november 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff

* Harakeke image gallery from Landcare Research - Manaaki Whenua
* James Hector. 1889. *Phormium tenax as a fibrous plant*, second edition, New Zealand. Geological Survey Dept, New Zealand, published by G. Didsbury, Government Printer, 95 pages
SS «Normandie»

**SS «Normandie»** var eit fransk passasjerskip som vart bygd av Chantiers de Penhoët i Saint-Nazaire i Frankrike, for det franske reiarlaget Compagnie Générale Transatlantique (CGT, òg kjent som French Line). Skipet vart sett inn i teneste i transatlantisk drift i 1935, som det største og raskaste passasjerskipet i verda.

Art deco-designen og det overdådige interiøret har fått mange til å vurdera skipet som det fremste av alle passasjerskip gjennom tidene. Trass dette var det ikkje ein kommersiell suksess, og var avhengig av statlege tilskot. Under teneste som flaggskip for CGT, gjennomførte «Normandie» 139 vestgåande transatlantiske krysningar frå heimehamna si i Le Havre til New York. «Normandie» vann Atlanterhavets blå band for den raskaste transatlantiske overfarten fleire gonger. RMS «Queen Mary» frå 1936 var den største rivalen.

Under den andre verdskrigen vart «Normandie» beslaglagt av amerikanske styresmakter i New York og omdøypt til USS «Lafayette». I 1942 tok skipet fyr medan det var under ombygging til troppetransportskip. Det kantra mot babord og vart liggjande i Hudsonelva ved Pir 88, staden for den noverande passasjerskipsterminalen i New York; «New York Passenger Ship Terminal». På grunn av store kostnader vart restaurering sett på sin urealistisk, og skipet vart difor selt for opphogging i oktober 1946.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:SS «Normandie»|SS «Normandie»]]» frå ,  den 4. november 2018.*  

## Bakgrunnsstoff
* SS Normandie - Monsters of the Sea: The Great Ocean Liners of Time
* S.S. Normandie - Great Ships
* The Sinking of the S.S. Normandie At NYC's Pier 88
Waikiki

**Waikīkī** er ein bydel i Honolulu, sør på øya Oahu, som er ei av Hawaii-øyane. Waikīkīstranda er ei av dei mest berømte strendene i verda.

Waikīkī strekkjer seg langs stillehavskysten og har ei rekkje velrenommerte hotell. Bydelen er ei høyborg for Hawaii-turismen. På Waikīkī Beach står ein statue av den lokale sportsstjerna Duke Kahanamoku.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Waikiki|Waikiki]]» frå ,  den 4. november 2018.*  


## Bakgrunnsstoff
*Meir om Wakiki ved gohawaii.com
Only a Pawn in Their Game

«**Only a Pawn in Their Game**» er ein song skriven av Bob Dylan om drapet på borgarrettsaktivisten Medgar Evers. Songen gav støtte til afroamerikanarane i den amerikanske borgarrettsrørsla og kom ut på albumet *[[The Times They Are a-Changin']]* i 1964. Songen indikerer at drapsmannen til Evers, Byron De La Beckwith, ikkje aleine har skulda for drapet, og at han berre er ei brikke for den rike, kvite eliten, som vende fattige kvite mot svarte for å distrahere dei frå stillinga si som «bremsevogna på toget» og slik skape eit meir «perfekt, kvitt amerikansk samfunn». 

## Informasjon

Dylan framførte først «Only a Pawn in Their Game» på eit stemmeregistreringsmøte i Greenwood i Mississippi. Songen refererer til drapet på Medgar Evers, som var leiaren for NAACP i Mississippi. Borgarrettsaktivisten Bernice Johnson sa seinare til kritikaren Robert Shelton at «'Pawn' var den første songen som synte at fattige kvite var like mykje eit offer for diskriminering som fattige svarte. Greenwood-folket visste ikkje at Pete Seeger, Theodore Bikel og Dylan var godt kjende. (Seeger og Bikel var òg til stadet på møtet). Dei var berre glade for å få støtte. Men dei likar verkeleg Dylan der nede i bomullslandet.»

Dylan song songen i 1963 under marsjen mot Washington for arbeid og fridom den 28. august der Martin Luther King gav den kjende «I Have a Dream»-talen sin.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Only a Pawn in Their Game|Only a Pawn in Their Game]]» frå ,  den 4. november 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
*Teksten på heimesida til Bob Dylan.
Angiosperm Phylogeny Group

**Angiosperm Phylogeny Group** er ei gruppe botanikarar som arbeider med fylogenien til blomsterplantane. Gruppa har gjeve ut klassifikasjonar og botanisk systematikk som skal gje meir objektive og moderne resultat enn tidlegare system, som Cronquistsystemet og Takhtajansystemet. Dei gav ut sin første systematikk i 1998.

## Utgjevingar

* **[[APG-systemet]]** (1998), av: Arne A. Anderberg, Anders Backlund, Birgitta Bremer, Kåre Bremer, Barbara G.Biggs, Mark W. Chase, Peter K. Endress, Michael F. Fay, Peter Goldblatt, Mats H.G. Gustafsson, Sara B. Hoot, Walter S. Judd, Mari Källersjö, Elizabeth A. Kellogg, Kathleen A. Kron, Donald H. Les, Cynthia M. Morton, Daniel L. Nickrent, Richard G. Olmstead, Robert A. Price, Christopher J. Quinn, James E. Rodman, Paula J. Rudall, Peter F. Stevens, Vincent Savolainen, Douglas E. Soltis, Pamela E. Soltis, Kenneth J. Sytsma, Mats Thulin.

* **[[APG II-systemet]]** (2003), av: Arne A. Anderberg, Birgitta Bremer, Kåre Bremer, Mark W. Chase, Michael F. Fay, Peter Goldblatt, Walter S. Judd, Mari Källersjö, Jesper Kårehed, Kathleen A. Kron, Johannes Lundberg, Daniel L. Nickrent, Richard G. Olmstead, Bengt Oxelman, J. Chris Pires, James L. Reveal, James E. Rodman, Paula J. Rudall, Douglas E. Soltis, Pamela S. Soltis, Peter F. Stevens, Vincent Savolainen, Kenneth J. Sytsma, Michelle van der Bank, Kenneth Wurdack, Jenny Q.-Y. Xiang, Sue Zmarzty.

* **[[APG III-systemet]]** (2009), av: Birgitta Bremer, Kåre Bremer, Mark W. Chase, Michael F. Fay, James L. Reveal, Douglas E. Soltis, Pamela S. Soltis, Peter F. Stevens, Arne A. Anderberg, Michael J. Moore, Richard G. Olmstead, Paula J. Rudall, Kenneth J. Sytsma, David C. Tank, Kenneth Wurdack, Jenny Q.-Y. Xiang, Sue Zmarzty

* **[[APG IV-systemet]]** (2016), av: James W. Byng, Mark W. Chase, Maarten J. M. Christenhusz, Michael F. Fay, Walter S. Judd, David J. Mabberley, Alexander N. Sennikov, Douglas E. Soltis, Pamela S. Soltis, Peter F. Stevens, Barbara Briggs, Samuel Brockington, Alain Chautems, John C. Clark, John Conran, Elspeth Haston, Michael Möller, Michael Moore, Richard Olmstead, Mathieu Perret, Laurence Skog, James Smith, David Tank, Maria Vorontsova, Anton Weber

APG-gruppa må ikkje forvekslast med presentasjonen på AP-nettstaden, som berre blir halden ved like av professor Peter F. Stevens.

## Kjelder




**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Angiosperm Phylogeny Group|Angiosperm Phylogeny Group]]» frå ,  den 4. november 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff
* Oversikt over APG-systemet, fra Universitetet i Hamburg (1998).
* Abstrakt av APG II-systemet (2003).
* HTML  – fulltekst av APG II-systemet. Publisert i *Botanical Journal of the Linnean Society*, 2003, Nr. 141, side 399–436.
* PDF – fulltekst av APG II-systemet. Kladiogram på side 401. Systematisk klassifisering (taksonomisk oversikt) fra side 416.
Restless Farewell

«**Restless Farewell**» er ein song av Bob Dylan, gjeve ut på det tredje studioalbumet *[[The Times They Are a-Changin']]* i 1964. Han er basert den irske folkevisa «The Parting Glass». I 1995 framførte Dylan songen på TV-sendinga ** i høve 80-årsdagen til Frank Sinatra. 

I 1968 spelte Joan Baez songen på det doble Dylan-albumet hennar, *[[Any Day Now av Joan Baez|Any Day Now]]*. De Dannan spelte inn ein versjon i 1991 på albumet *Half Set in Harlem*. Robbie O'Connell framførte songen som medlem av Clancy, O'Connell, and Clancy i 1997 på albumet med same namn. På samlealbumet *[[Chimes of Freedom: The Songs of Bob Dylan Honoring 50 Years of Amnesty International]]* frå 2012, vart songen framført av Mark Knopfler.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Restless Farewell|Restless Farewell]]» frå ,  den 4. november 2018.*
Jacques Labillardière

**Jacques-Julien Houtou de Labillardière** () var ein fransk botanikar. 
Forkortinga **Labill.** blir brukt om takson som blei vitskapleg skildra av Jacques Labillardière.

Labillardière utførte lange reiser i Sør-Europa og Syria. I 1791 blei han med på Joseph-Antoine Raymond de Bruny d'Entrecasteaux sin ekspedisjon for å leita etter Pérouse-ekspedisjonen til Oseania. Her fann han mange nye plantar, og gav ut den første floraen for regionen.

I 1816 blei han vald inn som utanlandsk medlem i Det svenske vitskapsakademiet i Stockholm.

## Bibliografi
* *Icones plantarum Syriæ rariorum* (1791-1812, med 58 koparstikk)
* *Novæ Hollandiæ plantarum specimen* (1804-06, med 265 koparstikk)
* *Sertum austro-caledonicum* (1824-25)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Jacques-Julien Houtou de Labillardière|Jacques-Julien Houtou de Labillardière]]» frå ,  den 4. november 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene: Ja*
 
*

## Bakgrunnsstoff
* Edward Duyker *Citizen Labillardière: A Naturalist’s Life in Revolution and Exploration (1755—1834)*, Miegunyah/Melbourne University Press, Melbourne, 2003, , Paperback reprint, 2004,
Aloefamilien

**Aloefamilien**, også kalla **dagliljefamilien** eller asfodillfamilien, er ein plantefamilie i aspargesordenen. I APG III- og APG IV-systemet er familien utvida i høve til eldre systematikk ved at tre eldre familiar Asphodelaceae (aloefamilien i snever tyding), Xanthorrhoeaceae og Hemerocallidaceae (dagliljefamilien) er slått saman. I APG III-systemet blir den nye familien kalla Xanthorrhoeaceae, men i APG IV er namnet endra til Asphodelaceae.

Artane i familien er fleirårige urter, buskar og tre. Dei er utbreidde i Afrika, Eurasia, Australia, New Zealand, stillehavsøyane og i vestlege Sør-Amerika. Ingen av artane veks naturleg i Noreg, men ein del av dei finst som hageplanter og nokre av desse finst av og til forvilla.

## Slekter
To slekter er registrerte i Noreg:
* Asfodillslekta (*Asphodelus*), ein art registrert i Noreg i einskildfunn
* Dagliljeslekta (*Hemerocallis*), to artar registrerte i Noreg

## Kjelder




----
**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Aloefamilien|Aloefamilien]]» frå ,  den 4. november 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene: &nbsp;*
* 
* 
* 
* 
*

## Bakgrunnsstoff

----
Sport i botanikk

**Sport** i botanikk og hagebruk er ein del av ein plante som avvik morfologisk frå resten av planten. Det kan omfatta avvikande farge eller form på greiner, blad eller blomar.

Sportar med eigenskapar ein ønskjer å ta vare på kan ein ta stiklingar av og dyrka nye sortar med desse eigenskapane. 
Slike plantar har ofte ein tendens til å  revertera, det vil seia å venda tilbake til den opphavlege forma.

Nektarinar, i det minste nokre variantar, oppstod som ein knopp-sport frå fersken. Andre vanlege frukter som har oppstått frå sportar er pæra D'Anjou og 'Pink Lemonade'-sitronen, som oppstod som ein sport frå 'Eureka'-sitronen. 

## Roser
Mange roser har opphav i sportar.  Varianten 'Mme A. Meilland' eller 'Peace' er til dømes opphav til sportane 'Climbing Peace' (Kordes 1951), 'Chicago Peace' (Johnston 1962) og 'Kronenbourg' (syn. 'Flaming Peace', McGredy 1966). 


Rose.A.Mailend1.jpg|Rosa 'Madame A. Meilland' eller 'Peace'
RosaGioiaClimbing01.JPG|'Climbing Gloria Dei'
File:Hybrid Tea - Lucky Piece 17 (crop).JPG|'Lucky Piece' (Gordon 1958)
File:Rosa 'Chicago Peace'.jpg|'Chicago Peace' (Johnston 1962)
File:Rosa Flaming Peace 2.jpg|'Kronenbourg' (McGredy 1966)


## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Sport (botany)|Sport (botany)]]» frå , og «[[:en:Rosa Peace|Rosa Peace]]» frå  den 4. november 2018.*
Mast

**Mast** (frå lågtysk *mast*, 'stong') er ei vertikal stong, opphavleg mynta på å bera segl på fartøy.
Ei mast blir nytta til å halde opp segl, leidningar, antenner, kablar eller andre ting som blir montert oppe i masta. I motsetnad til ein stolpe er masta så høg at ho må bardunerast eller ha så stor flate ved sokkelen at ho ikkje vil blåse ned i sterk vind eller ho må tåle stor last. I slike tilfeller snakkar ein om t.d. ei høgspentmast, lysmast, mobilmast, radiomast, taubanemast, osb.

På store seglskip med høg rigg består ei mast av fleire delar - ei undermast og to (av og til tre) stenger over denne. Ho blir halden i stilling av ein ståande rigg (vant, bardunar og stag).

Master var opphavleg laga av trestammar. Ei pålemast vert laga av eitt tre. Moderne lasteskip kan ha master i form av stålrøyr opp til ca. 3 m diameter for lastebomar. Både undermast og stenger kan vera av stål, som då er hole. Master til seglbåtar blir no laga som ekstrudert aluminiumsprofil med aerodynamisk form og spor til forlik på storseglet. Høgspentmaster er gjerne konstruert ved å sette saman aluminiumsprofilar slik masta får profil av eit tårn med stort tverrsnitt ved sokkelen.

Krigsfartøy har master som hovudsakleg blir brukt til å bera antenner for radio og radar og andre viktige sambandsmiddel.

## Kjelder
Banjo Paterson

**Andrew Barton Paterson** (), mest kjend under namnet «Banjo Paterson», var ein australsk forfattar, journalist og jurist. Han vart fødd på ein sauefarm i nærleiken av den vesle byen Orange i delstaten New South Wales i Australia. 

Banjo Paterson skreiv viser og dikt om livet og levevilkåra til dei som hadde tilhald i dei landlege områda i Australia, medrekna dei tørre og avsidesliggjande indre områda. Folket i distriktet kring Binalong i New South Wales, der han budde mykje av barndomstida, var mellom dei som gav inspirasjon til diktinga hans.

Han har fått ord på seg for å vere ein «bush-poet» av di han nytta stil og tema som var kjent frå slike tradisjonelle folkeviser og folkemusikk som skildra folket og landskapet i den australske «bushen», det vil seie på den australske landsbygda. Framfor alt er han namngjeten for dikt som «Waltzing Matilda» frå 1895, «Clancy of the Overflow» frå 1889 og «The Man from Snowy River» frå 1890.

## Litteratur
*Richard Hall, 2012, *Banjo Paterson* : *His poetry and prose*, Allen & Unwin, ISBN 1-74343-312-3

## Bakgrunnsstoff
Tekstar av og om Banjo Paterson
NM i alpine greiner 1964

**Noregsmeisterskapen i alpine greiner 1964** fann stad i Hemsedal i Buskerud dagane 3.-5. april 1964. Arild Holm vart tildelt kongepokalen for sin prestasjon i storslalåm.

Det var fyrste gongen den alpine noregsmeisterskapen vart avvikla i Hemsedal.

## Menn
### Slalåm



Dato: 5. april


### Storslalåm



Dato: 4. april


### Utfor



Dato: 3. april


### Kombinasjon





## Kvinner
### Slalåm



Dato: 5. april


### Storslalåm



Dato: 4. april


### Utfor



Dato: 3. april


### Kombinasjon





## Kjelder
**Sportsboken 1964*.
Idrettslaget Brodd

**Idrettslaget Brodd** er eit idrettslag heimehøyrande i Stavanger kommune. Laget vart skipa 25. april 1913 og er aktivt med i badminton, fotball, handball og innebandy. Brodd spelar i horisontalt grøn-og-kvitstripa trøyer og grøne bukser.

## Fotball
Herrelaget spelar i 3. divisjon avdeling 3 (2020). Brodd sine fotballag har heimebane på Midfjord idrettspark.

## Kjelder
*heimeside
Erdal Idrettslag

**Erdal Idrettslag** er eit idrettslag heimehøyrande i Erdal i Askøy kommune. Laget vart skipa 26. juni 1944 og er aktivt med i fotball og kampsport. Erdal spelar i raude og blå drakter.

Erdal IL si heimebane er Erdal Idrettspark.

## Kjelder
* fotball.no
Bobby Gregg

**Robert J. «Bobby» Gregg** () var ein USA-amerikansk musikar som spelte trommer og var plateprodusent. Som trommeslagar og bandleiar spelte han inn eitt soloalbum og fleire singlar, inkludert ein singel på topp 40 i USA i 1960-åra. Han er meir kjend som trommeslagar for andre artistar i 1960-åra, og spelte mellom anna på Bob Dylan sin «Like a Rolling Stone», inkludert det kjende skarptrommeslagar som opnar songen, og Simon and Garfunkel sin «The Sound of Silence». Han var òg ei kort stund medlem av The Hawks, som seinare vart kjend som The Band.

Gregg arbeidde med Bob Dylan på den elektriske sida av *[[Bringing It All Back Home]]* i 1965. Han deltok òg på innspelinga av *[[Highway 61 Revisited]]*

Andre artistar Gregg spelte for var mellom andre Peter, Paul and Mary og John Cale og Terry Riley på albumet deira *[[Church of Anthrax]]*. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bobby Gregg|Bobby Gregg]]» frå ,  den 4. november 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
John P. Hammond

**John Paul Hammond** () er ein USA-amerikansk songar og musikar. Han er son av plateprodusenten John H. Hammond og vert stundom kalla **John Hammond jr.**

Som soloartist har Hamond berre hatt moderat suksess. Han hadde mange kjende musikarvener, som Jimi Hendrix, Eric Clapton, The Hawks (seinare kjend som Band), Dr. John og Duane Allman, og han har fått æra for å introdusere The Band for Bob Dylan. 

## Diskografi
* 1963 *John Hammond* (Vanguard)
* 1964 *Big City Blues* (Vanguard)
* 1965 *So Many Roads* (Vanguard)
* 1965 *Country Blues* (Vanguard)
* 1967 *Mirrors* (Vanguard)
* 1967 *I Can Tell* (Atlantic)
* 1968 *Sooner or Later* (Atlantic)
* 1970 *Southern Fried* (Atlantic)
* 1970 *Source Point* (Columbia)
* 1970 *The Best of John Hammond* (Vanguard)
* 1971 *Little Big Man* (Columbia)
* 1972 *I'm Satisfied* (Columbia)
* 1973 *[[Triumvirate av John P. Hammond|Triumvirate]]* (med Mike Bloomfield og Dr. John)
* 1975 *Can't Beat the Kid* (Acadia)
* 1976 *John Hammond Solo* (Vanguard)
* 1978 *Footwork* (Vanguard)
* 1979 *Hot Tracks* med The Nighthawks (Vanguard)
* 1980 *Mileage* (Rounder)
* 1982 *Frogs for Snakes* (Rounder)
* 1983 *Live* (Rounder)
* 1984 *Spoonful* (Edsel)
* 1988 *Nobody but You* (Flying Fish)
* 1992 *Got Love if You Want It* (Charisma)
* 1993 *You Can't Judge a Book by the Cover* (Vanguard)
* 1994 *Trouble No More* (Point Blank)
* 1996 *Found True Love* (Virgin)
* 1998 *Long As I Have You* (Point Blank/Virgin)
* 2001 *[[Wicked Grin]]* (Point Blank/Virgin)
* 2003 *At the Crossroads* (Vanguard)
* 2003 *Ready for Love* (Back Porch)
* 2005 *In Your Arms Again* (Back Porch)
* 2006 *Live in Greece* (Dynamic)
* 2007 *Push Comes to Shove* (Back Porch)
* 2009 *Rough & Tough* (Chesky)
* 2014 *Timeless* (Palmetto)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:John P. Hammond|John P. Hammond]]» frå ,  den 4. november 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
Bill Lee

**William James Edwards «Bill» Lee III** () er ein amerikansk musikar. Han har spelt bass for mange artistar, inkludert Chris Anderson, Cat Stevens, Harry Belafonte, Chad Mitchell Trio, Gordon Lightfoot, Aretha Franklin, Odetta, Simon and Garfunkel, Ian & Sylvia, Tom Rush, Burt Bacharach, Peter, Paul and Mary, Arlo Guthrie, Tom Paxton, Carolyn Hester, John Lee Hooker, Josh White, Duke Ellington, Malvina Reynolds, Eric Bibb, The Clancy Brothers og Bob Dylan.  På den originale utgåva av «It's All Over Now, Baby Blue» er det berre Bob Dylan og Lee (på bassgitar) som spelar. Han er far til filmskaparen Spike Lee.

## Diskografi
### Som sidemann
*Ray Bryant: *[[Con Alma av Ray Bryant)|Con Alma]]* (Columbia, 1960); *[[Dancing the Big Twist]]* (Columbia, 1961)
*Chris Anderson: *[[My Romance av Chris Anderson|My Romance]]* (Vee-Jay, 1960 [1983]), *[[Inverted Image]]* (Jazzland, 1961) 
*The Descendants of Mike and Phoebe: *A Spirit Speaks* (Strata-East)
*The Brass Company: *Colors* (Strata East)
*Stanley Cowell: *[[Regeneration av Stanley Cowell|Regeneration]]* (Strata-East, 1976)
*Richard Davis: *[[The Philosophy of the Spiritual]]* (Cobblestone, 1971), *[[Fancy Free av Richard Davis|Fancy Free]]* (Galaxy, 1977) and *[[Harvest av Richard Davis|Harvest]]* (Muse, 1977 [1979])
*The Warm Voice of Billy «C»: *Where have you been Billy Boy* (Strata East)
*John Handy: *[[No Coast Jazz]]* (Roulette, 1960)
*Clifford Jordan: *[[Glass Bead Games]]* (Strata-East, 1974); *[[The Adventurer]]* (Muse, 1978)
*Chuck Loeb og Andy LaVerne: *[[Magic Fingers]]* (DMP, 1989) 
*Peter, Paul & Mary: *Album* (Warner Bros.)
*Harold Mabern: *[[A Few Miles from Memphis]]* (Prestige), *[[Rakin' and Scrapin']]* (Prestige)
*The New York Bass Violin Choir - *The New York Bass Violin Choir* (Strata-East)
*Pat Martino: *[[Starbright]]* (Warner Bros., 1976)
*Ian and Sylvia: *First Ian & Sylvia Album*
*Johnny Griffin: *[[Change of Pace]]* (Riverside, 1961)
*Gordon Lightfoot: *[[Lightfoot!]]* (United Artists, 1966)
*Bob Dylan: *[[Bringing It All Back Home]]* (Columbia Records, 1965)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bill Lee (musician)|Bill Lee (musician)]]» frå ,  den 4. november 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
*
Kenny Rankin

**Kenny Rankin** () var ein USA-amerikansk popsongar og låtskrivar frå Washington Heights i New York City.

Rankin gav ut fleire populære album i 1970-åra og fleire av dei gjekk inn på topp 100 på albumlista i USA. 

## Diskografi
### Studioalbum
* *Mind-Dusters*, (Mercury, 1967)
* *Family*, (Mercury, 1970)
* *Like a Seed*, (Little David, 1972)
* *Silver Morning*, (Little David, 1974)
* *Inside*, (Little David, 1975)
* *The Kenny Rankin Album*, (Little David, 1976)
* *After the Roses*, (Atlantic, 1980)
* *Hiding in Myself*, (Cypress, 1988)
* *Because of You*, (Chesky, 1991)
* *Professional Dreamer*, (Private Music, 1994)
* *Here in My Heart*, (Private Music, 1997)
* *A Christmas Album* (1999)
* *A Song for You*, (Verve, 2002)
* *Like a Seed*, (Rankin, 2007)
* *The Bottom Line Archive Series*, (Bottom Line, 2015)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Kenny Rankin|Kenny Rankin]]» frå ,  den 4. november 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
*Offisiell nettside
*
*Minneord i LA Times
John Sebastian

**John Benson Sebastian ** () er ein USA-amerikansk singer-songwriter, gitarist og munnspelspelar, som er mest kjend for å ha starta The Lovin' Spoonful, eit band som vart innlemma i Rock and Roll Hall of Fame i 2000 og for konsertframføringa si på Woodstockfestivalen i 1969. I 1976 gjekk han til topps på den amerikanske singellista med «Welcome Back».

Etter at The Lovin' Spoonful vart oppløyst i 1969, starta Sebastian ein solokarriere.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:John Sebastian|John Sebastian]]» frå ,  den 4. november 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
Armenarar

**Armenarar** er ei folkegruppe frå Sør-Kaukasus med armensk som morsmål. Dei har eit kjerneområde i Armenia, der dei i dag utgjer rundt 98 prosent av folkesetnaden med litt over 3 millionar menneske (2017). Med diasporaen reknar ein med at finst rundt 8 millioner armenarar.

## Kjelder
Otto Morgenstierne

**Otto Christopher Von Munthe Af Morgenstierne** () var ein norsk jurist og antroposof. Han var ein pioner i arbeidet med å opprette lære- og verneheimar for unge lovbrytarar. Jamsides var han sentral i det tidlege antroposofiske miljøet i Noreg.

### Liv og gjerning
Morgenstierne voks opp i Kristiania og tok eksamen artium i 1902. Han studerte jus ved universitetet i Kristiania og vart cand.jur. 1909, same året fekk han autorisasjon som overrettssakførar. Etter ei tid som sorenskrivarfullmektig, var han 1912-16 sekretær i Justisdepartementet.

Etter ei studiereise i USA i 1912 gav Morgenstierne ut skriftet *Grundtrækkene i det amerikanske forbedringssystem*. Der hevda han at straffelova må byggje på forbetringsprinsipp, ikkje på å gjere opp for urett. I 1917 presenterte han *En plan for behandling av forsømt og forbrydersk ungdom*. Her kom han med framlegg om ein oppdragaranstalt for ungdom under 21 år. Anstalten skulle vere  mildare enn eit fengsel, strengare enn ein skuleheim. Målsettinga var oppseding. I 1921 kom Lærehjemmet i drift på Bredtvet i dåverande Aker kommune, ein institusjon staten tok ansvaret for etter kort tid.

Morgenstierne praktiserte frå 1923 som overrettssakførar og eigedomsmeklar i Oslo i meir enn 40 år.

I 1918 kom Morgenstierne i kontakt med Det antroposofiske selskap og var sidan oppteken av Rudolf Steiner sin idé om samfunnet delt i tre område: kulturliv (åndsliv), rettsliv (politisk liv) og næringsliv. År 1928 publiserte Morgenstierne skriftet *Sann erkjennelse av ånds-virkeligheten*. Fem år etter oppretta Morgenstierne 'Eurythmeum, Institutt for Goetheanum-kunst og vitenskap' i Oslo, eit selskap han leidde fram til 1937. Frå 1952 var Morgenstierne sekretær for den norske avdelinga av Det almene antroposofiske selskap.

## Kjelder
*Norsk biografisk leksikon
Tombstone Blues

«**Tombstone Blues**» er det andre sporet på albumet *[[Highway 61 Revisited]]* av Bob Dylan frå 1965. Musikalsk er han påverka av blues, medan teksten er typisk for den surrealistiske perioden til Dylan, med linjer som «the sun's not yellow, it's chicken».

Eit konsertopptak gjort for MTV i november 1994 kom ut på *[[MTV Unplugged av Bob Dylan|MTV Unplugged]]* i 1995. 

Songen vart framført av Marcus Carl Franklin og Richie Havens i *[[I'm Not There]]*, filmen basert på livet til Dylan. Sheryl Crow framførte songen i eit konsertopptak på *[[Sheryl Crow and Friends: Live from Central Park]]* i lag med Eric Clapton, Chrissie Hynde, Keith Richards, Stevie Nicks, Sarah McLachlan og Dixie Chicks.

Stephen King siterer songen mot slutten av den første romanen sin, *[[Carrie av Stephen King|Carrie]]*. Han brukar linjene:
:«Now I wish I could write you a melody so plain
:That could hold you dear lady from going insane
:That could ease you and cool you and cease the pain
:Of your useless and pointless knowledge».

Og siterte igjen frå songen med linja: 
:«you will not die, it's not poison» 
i kapittel elleve i romanen *[[Gerald's Game]]*. 

## Teksten
Teksten passar inn i den surrealistiske stilen til Dyllan på denne tida, samstundes om han kjem med bitande kritikk av samfunnet og styresmaktene. Songen har fleire direkte og indirekte antydingar til bibelske figurarar og historiske referansar. Til dømes til Johannes døyparen, som Dylan syng fire linjer om: 
:«John the Baptist after torturing a thief
:Looks up at his hero the Commander-in-Chief
:Saying, “Tell me great hero, but please make it brief
:Is there a hole for me to get sick in?”».

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Tombstone Blues|Tombstone Blues]]» frå ,  den 5. november 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
*
Demens

**Demens** er erverva kronisk nedsett kognitivt funksjonsnivå (forstandsaktivitet) i tillegg til redusert dagleg funksjonsnivå i jobbsamanheng og i private samanhengar. Tilstanden er relatert til varig, erverva hjerneorganisk dysfunksjon som kan skuldas ei rekkje ulike sjukdomar såvel som traumatisk skade. Det føregår fleire forandringar i hjernen, som leier til gradvis tap av mental kapasitet.

Avhengig av kva for ein sjukdom som forårsakar demensen, eller kva for hjerneområde som er ramma, vil etablering av nye minnespor, språk, merksemd og eksekutive funksjonar, motorikk, visuospatiale funksjonar osb. kunne rammast. Ein del personar utviklar personlegdomsforandringar med til dømes manglande innsikt, dårleg dømmekraft og aggressivitet. Andre symptom er angst, depresjon, hallusinasjonar, mistru, vrangforestillingar, tvangsmessig åtferd, sviktande evne til å utføra praktiske handlingar og dessutan manglande evne til gjenkjennelse.

Den nedsette hjernefunksjonen går ikkje attende, og pasienten vert ofte gradvis verre, og vil til slutt verta heilt hjelpelaus. Dersom tilstanden opptrer i høg alder, vert gjerne omgrepet aldersdemens (senil demens) nytta, medan ein ofte snakkar om presenil demens dersom vedkomande er relativt ung når symptoma inntrer.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Demens|Demens]]» frå ,  den 5. november 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff
* Nasjonalt kompetansesenter for aldring og helse
* Demenssidene til Nasjonalforeningen for Folkehelsen
* Alderspsykiatri og demens hos Helsebiblioteket
Kensington

**Kensington** er eit distrikt i Royal Borough of Kensington and Chelsea i sentrale London i England.

## Attraksjonar
*Imperial College London
*Kensington Gardens
*Natural History Museum
*Royal Albert Hall
*Science Museum
*Victoria and Albert Museum

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kensington|Kensington]]» frå ,  den 6. november 2018.*
Mary Decker

**Mary Teresa Decker** () er ein USA-amerikansk tidlegare friidrettsutøvar som vart verdsmeister både på 1500 meter og 3&nbsp;000 meter under friidretts-VM 1983 i Helsinki.

## Aktiv
Gjennom 1982-sesongen sette Decker seks verdsrekordar på ulike løpsdistansar, frå ei engelsk mil opp til 10&nbsp;000 meter. I juli 1983, under eit stemne i Stockholm, sette ho USA-rekord på 1500 meter med tida 3.57,1, ein rekord som stod i 32 år. Ved den fyrste verdsmeisterskapen i friidrett, i Helsinki i august 1983, vann Decker gullmedaljen på 3&nbsp;000 meter, etter å ha slått vesttyske Brigitte Kraus og sovjetiske Tatjana Kazankina, dei to andre medaljevinnarane, med eit halvt sekund. Fire dagar seinare tok Decker VM-gull nummer to, då ho heilt på slutten av oppløpssida på 1500-meteren passerte leiande Samira Zajtseva, som stivna og fall over målstreken.

Decker mislukkast under Sommar-OL 1984 på USA-amerikansk heimebane. Året etter sette ho personlege rekordar på 800 meter med 1.56,90, oppnådd i Bern, og i Roma på 3000 meter med tida 8.25,8.
 
### Doping
I 1996 vart Decker i ein test avslørt med for høgt nivå av testosteron og der etter utestengd i to år.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*VM 1983 i Helsinki: Gullmedaljar på 1500 m – 4.00,9 og 3000 m – 8.34,6
*OL 1984 i Los Angeles: Braut 3000 m – nr 11
*OL 1988 i Seoul: Nr 8 på 1500 m – nr 10 på 3000 m
*OL 1996 i Atlanta: Utslått på 5000 m og sidan annullert

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Mary Decker|Mary Decker]]» frå ,  den 5. november 2018.*
Slapstick

**Slapstick** er ei komedieform som er rik på burleske farseelement. Nemninga viser særleg til filmkomikk, som dei tidlege stumfilmane til Charlie Chaplin. Opphavleg viste det til staven brukt av komediefiguren Harlekin til å slå med.

## Kjelder
SN-bygningen

**SN-bygningen** (òg kjend som SNs sekretariatbygning) i New York City står som eit landemerke i Turtle Bay på austsida av Manhattan, med utsikt mot East River. Hovudkvarteret har adressa United Nations Plaza 760 og ligg langs First Avenue mellom 42nd Street og 48th Street. Bygningen stod ferdig i 1952 etter teikningar av den amerikanske arkitekten Wallace K. Harrison som prosjektleiar i samarbeid med ei rekkje internasjonalt anerkjende arkitektar som rådgjevarar, blant dei Oscar Niemeyer frå Brasil og Le Corbusier frå Frankrike, som hadde størst innverknad på utforming av anlegget. Framfor den 39 etasjar høge bygningen står nesten 200 flaggstenger, der flagget til medlemslanda står i alfabetisk rekkjefølgje. 5&nbsp;000 menneske arbeider der.

SN sitt hovudkvarter inkluderer tre større bygningar: 

* Sekretariatet (39 etasjar høgt)
* Hovudforsamlingsbygget (der alle medlemsnasjonane møter til hovudforsamlingane)
* Bibliotekbygningen, oppkalla etter den andre generalsekretæren til SN, Dag Hammarskjöld

Området vert definert som internasjonalt og nøytralt territorium.

Frå 1946 til 1950 heldt den nystarta generalforsamlinga i SN til i bygningen som i dag rommar Queens Museum.

## Norske bidrag til bygget
Då bygget var under planlegging og SN var leidd av nordmannen Trygve Lie vart dei skandinaviske landa bedne om å donera og utsmykka kvart sitt rom. Noreg fekk tildelt salen der Tryggleiksrådet har møte. Rommet vart utforma av arkitekten Arnstein Arneberg, kunstnaren Per Krogh laga veggmåleriet som heng rett bak det hesteskoforma møtebordet, medan Else Poulson designa tapetet.

Det er òg brukt marmor frå Fauske i bygget, ikkje minst synleg frå møte i generalforsamlinga der dei grøne marmorflisene dannar bakgrunn for talarstolen. 

## Sjå òg

* Palais des Nations

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:FN-bygningen|FN-bygningen]]» frå ,  den 6. november 2018.*
Nødpeilesendar

Ein **nødpeilesendar** er ein enkel radiosendar som sender ut signal i samband med nødsituasjonar. Ein slik sendar kan løysast ut automatisk eller manuelt. Sidan 1982 har Noreg hatt påbod om at skip og fiskebåtar skal ha nødpeilesendar.

## Sjå òg
* Skredsøkar

## Kjelder
NM i alpine greiner 1994

**Noregsmeisterskapen i alpine greiner 1994** fann stad i Narvik i Nordland i tida 26. - 29. mars 1994. Det var fjerde gongen heile, eller delar, av alpinmeisterskapen vart avvikla i Narvik. 

## Menn
### Slalåm





### Storslalåm





### Super-g (Vidlåm)





### Utfor





## Kvinner
### Slalåm





### Storslalåm





### Super-g (Vidlåm)





### Utfor





## Kjelder
**Sportsboken 94-95*. Chr. Schibsteds Forlag. 1994.
Naturhorn

**Naturhorn** er horn eller trompetar utan ventilar som berre gjev naturtonar.
Naturhorn har historisk hatt seremoniell funksjon eller vore brukt ved jakt.

Naturhorn eller naturtrompetar er vanlegvis laga i metall, tre, horn, elfenbein eller andre materiale. Nokre døme på naturhorn er lur, sjofar og abeng. Ein kan sjå på naturhorn som forløparar til dagens messingblåseinstrument. På 1600- og 1700-talen oppstod det sirkelforma posthornet og det engelske jernhornet og til slutt valthornet. På 1800-talet blei dei første trompetinstrumenta med to (seinare tre) ventilar laga, noko som gjorde at instrumenta kunne spela fleire tonar. Overgangsforma mellom naturhorn og moderne ventilhorn blir kalla klaffehorn.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Naturhorn|Naturhorn]]» frå ,  den 5. november 2018.*
Unni Lehn

**Unni Lehn** () er ein norsk tidlegare fotballspelar frå Melhus som vart olympisk meister med Noreg under Sommar-OL 2000 i Sydney og vann sølv i EM 2005. Lehn spelte på Trondheims-Ørn i periodane 1994-2001 og 2004-07. I mellomtida var ho i to år aktiv for Carolina Courage i USA.

Lehn melde seg inn i Trondheims/Ørn i 1994 og var spelte på laget si midtbane til ho la opp i 2007, bortsett frå to sesongar (2002-04) i Carolina Courage i USA. I åra fram til 2001 var ho med om å vinne seks norske seriemeisterskap med topplaget frå Trondheim og like mange sigrar i de nasjonale cupfinalen. Lehn reiste i 2002 over til USA, der ho i sin fyrste sesong var med om å vinne meistertittelen i USA.

Gjennom 12 sesongar og 134 kampar på det norske landslaget i tida 1996-2007, stod Lehn for 24 nettkjenningar. Ho debuterte for Noreg i 1996, men var ikkje med i OL-troppa. Derimot spelte ho OL-finalen i Sydney fire år seinare, ein kamp som enda med norsk gull, etter siger på såkalla «golden goal». Sidan vann ho EM-sølv i 2005. Lehn deltok elles i EM 1997, VM 1999, EM 2001 og VM 2007.

### Merittar
*Olympisk meister: 2000 med Noreg
*EM-sølv: 2005 med Noreg
*Seriemeister: 1994, 1995, 1996, 1997, 2000 og 2001 med Trondheims-Ørn
*Noregsmeister: 1994, 1996, 1997, 1998, 1999 og 2001 med Trondheims-Ørn
*USA-meister: 2002 med Carolina Courage

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Unni Lehn|Unni Lehn]]» frå ,  den 6. november 2018.*
Cathrine Zaborowski

**Cathrine Zaborowski** () er ein norsk tidlegare fotballspelar som vart europameister med Noreg i 1993. Ho fekk elles sølv i EM 1989, VM 1989 og EM 1991. Dessutan vann ho seks pokalar med Asker SK, fire i serien og to i cupen.

Zaborowski spelte på det norske topplaget Asker SK i åra frå 1987. Med klubben vann ho fire seriegull og to cupfinalar i sesongane frå 1988 til 1992. Etter 1993 var ho aktiv på North Carolina University sitt fotballag i USA.

Over ein seksårsperiode deltok Zaborowski i 68 landskampar for Noreg og skåra 7 mål. Allereie 17 år gammal var ho i 1988 med då Noreg vann ein uoffisiell verdsmeisterskap, etter finalesiger mot Kina. Sidan spelte ho tre EM-finalar i rad, den siste i 1993 enda med norsk triumf over vertslandet Italia. Den 30. november 1991 i Guangzhou var ho med på det norske laget som tapte 1-2 mot USA i VM-finalen.

### Merittar
*Europameister: 1993 for Noreg
*EM-sølv: 1989 og 1991 for Noreg
*VM-sølv: 1991 for Noreg
*Seriemeister: 1988, 1989, 1991 og 1992 med Asker SK
*Noregsmeister: 1990 og 1991 med Asker SK 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Cathrine Zaborowski|Cathrine Zaborowski]]» frå ,  den 6. november 2018.*
Naturtone

**Naturtone** er ein rein deltone som kan oppstå når ein bles i naturhorn eller frå lause strenger på strengeinstrument. Naturtonar er danna av grunntonen i eit instrument og overtonane hans. På horn eller fløyte blir dei danna av eigenresonansen til den innelukka luftsøyla.

I naturtonerekkja opptrer naturtonar som likner på tonane i ein durskala. Dei kan likevel høyarast sure ut samanlikna med tonane frå eit temperert instrument, som nytter eit anna tonesystem.

## Sjå òg
*Overtonerekkja

## Kjelder
Deltone

Ein **deltone** er ein enkel sinustone som saman med andre deltonar gjev ein sammensett tone. Den ulike styrken og frekvensen til dei ulike deltonane gjev den sammensette tonen sin klangfarge. Deltone med lengst frekvens blir kalla **grunntonen**, medan alle andre deltonar blir kalla **overtonar**. Tonane frå alle akustiske instrument er samansette og inneheld altså fleire deltonar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:da:Deltone|Deltone]]» frå ,  den 6. november 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene: &nbsp;*
 
* Overtoner og undertoner  av Jørgen Mortensen
From a Buick 6

«**From a Buick 6**» er ein song av Bob Dylan frå albumet *[[Highway 61 Revisited]]*, som òg kom ut på singel som B-side til «Positively 4th Street.» Han vart spelt inn 30. juli 1965.

## Musikalsk stil
Songen er ein rusten bluessong som vert spelt lettsindig av eit band som bestod av Al Kooper på orgel og Mike Bloomfield på gitar. Gitarparten er basert på eldre bluesriff av Robert Johnson, Charlie Patton og Big Joe Williams. Han har òg eit etterslag frå trommeslagaren Bobby Gregg, ei basslinje frå Harvey Brooks og ein munnspelsolo. Songen byrjar med ein skarptrommeslagar som minner opningssongen på *Highway 61 Revisited*, «Like a Rolling Stone». Det er i røynda ein 12-taktsblues, spelt med powerakkordar, og er kjend for at Bloomfield nesten umerkbart sette inn ein F-akkord i den tiande takten på alle utanom det første verset, medan bassen og orgelet spelar ein G-akkord. Songen er delvis basert på Sleepy John Estes-songen «Milk Cow Blues» frå 1930, og brukte til og med noko av teksten frå den eldre songen. Tilnærminga er likevel meir lik The Kinks sin versjon av ein Kokomo Arnold-song som òg heitte «Milk Cow Blues».

## Andre versjonar
«From a Buick 6» er blitt spelt av musikarar som Gary U.S. Bonds, Mitch Ryder, Treat Her Right, Mike Wilhelm, Alex Taylor og Johnny Winter.

## Ettermæle
Namnet på ein roman frå 2002 av Stephen King, *[[From a Buick 8]]*, er basert på denne songtittelen. 

Songen «From a Motel 6» på Yo La Tengo-albumet *[[Painful]]* frå 1993 er eit hint til songtittelen.

Billy Bragg-songen «From a Vauxhall Velox» frå albumet *[[Brewing Up with Billy Bragg]]* frå 1984, vart skriven som eit svar til «From a Buick 6».

I ein presentasjon for Apple i 2006, sa Steve Jobs at dette var favorittsongen hans.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:From a Buick 6|From a Buick 6]]» frå ,  den 6. november 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
*Tekst
Bragernes torg

**Bragernes torg** er ein langstrekt open plass på Bragernes i Drammen, frå Bybrua og opp til det komplekset som dei to tårnbygningane, brannvakta og Drammen rådhus (ferdig i 1871), utgjer til saman, der dei ligg på kvar si side av Kirkegata vidare opp til Bragernes kyrkje. Den klare og markerte aksen mellom Bragernes kyrkje, over det langstrekte Bragernes torg og vidare over Bybrua fram til Strømsø torg attmed Drammen jarnbanestasjon på Strømsø på den andre sida av Drammenselva, er eit karakteristisk drag i bybiletet. Både Strømsø torg og Bragernes torg er pryda med skulpturar gjort av norske bilethoggarar. 

Fram til langt inn på 1800-talet hadde det dåverande Bragernes Torv ei breidd som varierte frå 17 til 23 meter, og var etter måten ikkje særleg stort. Seinare vart det utvida, men avgrensa mot nord omlag der som Øvre og Nedre torggate kjem inn på torget i dag. Nordover, opp mot Bragernesåsen, låg det opne løkker.

I 1812 var det ferdig ei bybru (klaffebru) over Drammenselva om lag på same staden som Bybrua ligg i dag. Dei gamle og staslege husa attmed torget, som Albumgården og Børsbygningen (Børs- og Comediehuset, øydelagt i bybrannen i 1866, erstatta av nybygg i 1871) fekk no fleire større bygningar i grannelaget, mellom anna Drammens Sparebank, Drammen rådstue (rådhus) og Capjon-gården. Bygningane ikring torget gjekk tapt ved bybrannen i 1866, då 388 hus i byen strauk med. Etter brannen vart torget regulert, og dei bygningane som då vart oppført, har for det meste vorte ståande uendra i alle år.

Bragernes Torv vart eit sentralt handelstorg for byen, med kontrollstasjon for slakt, sal av landbruksprodukt og sal av husflidsartiklar. Torget vart òg stemneplass og møteplass sommar som vinter, med ei fontene av støypejern, «Løvefontenen», som midtpunktet. Fontena var ei gåve til byen frå den engelske verksemda som hadde levert utstyret til vassverket, som vart sett i drift i 1863. I 1952 vart «Løvefontenen» erstatta av «Sankt Hallvards brønn», ei fontene  av bilethoggaren Ørnulf Bast (1907-1974).

## Kjelder
*Per Otto Borgen: Bragernes Torv i ''Drammen byleksikon'', nettutgåva 2017
*Snl.no: Drammen
Queen Jane Approximately

«**Queen Jane Approximately**» er ein song av Bob Dylan frå albumet *[[Highway 61 Revisited]]* i 1965. Han vart gjeven ut som singel som B-sida til «One of Us Must Know (Sooner or Later)» i januar 1966. Han er òg blitt spelt av mange andre artistar, som The Grateful Dead og The Four Seasons.

Musikarane på «Queen Jane Approximately» omfattar Dylan, Mike Bloomfield på elektrisk gitar og Al Kooper og Paul Griffin på klaverinstrument.

Ein har spekulert i kven denne dronning Jane er, og om det kan vere Tudor-dronningane lady Jane Grey og Jane Seymour. Andre har spekulert i om det kan vere Joan Baez, som har eit namn som liknar på «Jane». I 1965 fortalte Dylan sjølv ein journalist at Queen Jane er ein mann.

## Konsertutgåver
Sjølv om Dylan sjeldan spelte denne songen på konsertane sine, finst eit konsertopptak på albumet *[[Dylan and the Dead]]*. I ei undersøking i *[[magasinet Mojo|Mojo]]* frå 2005 blant andre artistar, vart «Queen Jane Approximately» oppført som den 70. beste Bob Dylan-songen.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Queen Jane Approximately|Queen Jane Approximately]]» frå ,  den 6. november 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
*Tekst
Fontene

**Fontene** (uttalt: fonténe, frå latin *fons*, «kjelde», via fransk *fontaine*), òg kalla springvatn, er små eller store kunstnerisk utforma innretningar som er laga slik at vatn i rørsle skal gje ei oppleving til dei som ser på. Vatnet kan sprute som strålar opp i lufta, eller renne ut av eller nedetter innretninga, som gjerne er utforma som ein skulptur eller som eit kunstverk, men kan òg vere noko så enkelt som ein skål på sokkel som det renn vatn ut over kanten på. Fontener er ofte å sjå på offentlege plassar og i parkar i byar, i slottsparkar og større private hagar.

## Sjå òg
*Drikkefontene