Hans Seland

**Hans Andreas Johannesson Seland** () var forfattar og bonde frå Seland i Nes ved Flekkefjord. Han debuterte som forfatttar i 1890 med *Ungdom : Espen sine songar*. Frå vinteren 1893 arbeidde han som bladmann i *Nordmannen* i Oslo, og slo då gjennom som forteljar. Dei neste åra arbeidde han heime på garden vår og sommar. Ofte reiste han på forteljar- og foredragsferder om hausten og var heime og skreiv på vinterstid. Det vart både barnebøker, bygdelivsskildringar, «skjemtesoger», artiklar og brosjyrer, songar og salmar - 32 bøker i alt.

I 1903 fekk Hans Seland staten sitt forfattarstipend for å reisa til Amerika. I 1925 var han utsending frå Norges Bondelag til 100-årsfeiringa for norsk utvandring til Amerika. Han skreiv i 1904 boka *Um Amerika*.

Peter Daae, som sjølv hadde vore lenge i Amerika skreiv om denne boka i Aftenposten:

:*Denne bog indeholder neppe noget som ikke er sandt og rigtigt, og det er neppe paa norsk skrevet  noget om Amerika som i høiere grad fortjener at bli  almindelig kjent end dette. Det er en praktisk  fornuftig mands beretning om de ting derover som  han saa og forstod. - - - Han har ikke ladet sig  bringe ut av fatningen, og mange ting har han set  tvert igjennom som ikke faa har undlatt at forstaa  efter aarelangt ophold derover.*

Hans Seland bidrog til å endra tydnina av omgrepet «bureising». Frå gammalt av er dette brukt om ei generell nyetablering av familie og bustad. Seland skreiv ein roman med namnet *Bureising* i 1910. Den handla om å dyrke ny jord og å reisa hus og uthus til ein ny familie – etablera eit nytt gardsbruk. Då han seinare blei styremedlem i Landmandsforbundet – seinare Norges Bondelag – arbeidde han aktivt for å etablera eit statleg støtteprogram til slike etableringar, og i ettertid er det denne tydinga ein knyter til omgrepet.

## Verk

### Romanar, forteljingar og diktsamlingar
* *Ungdom : Espen sine songar* (1890)
* *Ein liten gut* (1891)
* *I straumen : forteljing* (1892)
* *Ei bergpreike og andre småstykke* (1893)
* *Inger : ein sumardraum* (1894)
* *Lyngkvistar : nye smaastykke* (1895)
* *Søren Lande : bygdeliv paa Vest-Agder* (1895)
* *Trældoms kaar* (1896)
* *Andror* (1898)
* *Eikeli* (1899)
* *Synkvervd* (1902)
* *Høgsumar* (1903)
* *Øygarden : forteljing* (1905)
* *Stinar Aasland : ei soga fraa fyrste helvti av fyrre hundreaaret* (1906)
* *Bureising* (1909)
* *Tvo herrar* (1911)
* *Eirik Jonsvoll* (1914)
* *Eikelifolket : ei soga fraa 1860-80-aari* (samleutg. av Andror og Eikeli) (1916)
* *Helg : 24 salmar* (1919)
* *Vegvill* (1917)
* *Gard og grunn* (1919)
* *Arbeidsmann* (1922)
* *Einbøling : ei soga* (1923)
* *Eventyret : ei utvandrarsoga* (1926)
* *Visdomskalender : ord for livet* (1936)
* *Dikt til framseiing : eigne og omsette* (1943)
* *Tore Herdal* (samleutg. av *Synkvervd*, *Tvo herrar* og *Vegvill*) (1966)

### Humor
* *Kvinnfolk og karar* (1892)
* *Hikstorier* (auka utg. av *Kvinnfolk og karar*) (1893)
* *Seiande segner um folk og hendingar etter Søren Lande og andre truverdige sogumenner* (1900)
* *Bygdefolk* (samleutg. av *Hikstorier* og *Seiande segner...*) (1907)
* *Nye skjemtesoger* (1920)
* *Morostubbar* (1942)

### Barnebøker
* *Prinsesse Gullsko og systrene hennar : forteljing for smaaborn* (1901)
* *Dagros og andre dyr : sogor for born* (1907)
* *Reidar unge : smaasogor* (1910)
* *Ivar den spake : smaasogor* (1916)

* (Rosing, H.: *Fyrste boki aat barnet : stavebok for skule og heim ved Hans Seland* (1908)

### Fagbøker
* *Um Amerika og frendefolket i Vesterheimen* (1904)
* *Frukthagen* (i samarbeid med H. Nordby Olsen) (1908)
* *Aar og dagar* (sjølvbiografi) (1931)
* *Hetlesaka som gjekk i 40 år : Noregs raraste rettssak* (1947)
* *Selands-ætta : Seland i Nes, Vest-Agder* (i samarbeid med Serena Seland) (1958)