Amerikasporvfamilien

**Amerikasporvfamilien**, Passerellidae, er ein familie av sporvefuglar som samlar kjerrsporvar, junkoar, toviar, tanagarsporvar og andre fuglar med sporveliknande utsjånad i «den nye verda» .

Over lang tid var desse artane lista i busksporvfamilien, Emberizidae, men dei blir no rekna som ein uavhengig familie på grunnlag av fylogenetiske skilnader. Men dei taksonomiske tilhøva innanfor familien er langt frå klåre, det er illustrert av usemje om talet på artar. Etter eBird/Clements Checklist v2017 består familien av 28 biologiske slekter med 130 artar.  HBW Alive, derimot legg til 15 artar og listar tilsaman 145 artar.

Amerikasporvar er vanlege over heile Amerika inkludert Karibia. Rustkragesporv er eit døme på ein art som er svært vanleg og synleg nær menneske i store delar av Latin-Amerika.

## Skildring
Amerikasporvane er små fuglar, typisk rundt 15&nbsp;cm i lengd, med finkeliknande, kjegleforma nebb og ni synlege handsvingfjører (primærfjører). Somme slekter i familien har artar med utsjånad som busksporvar i Europa med fjørdrakter i brunt og grått og med streka overside. Døme på slike slekter er *[[Peucaea]]* i Mexico, samt *[[Ammodramus]]* og *[[Spizella]]* i Nord-Amerika. Men andre slekter, særleg i den neotropiske regionen, har ustreka fjørdrakter i fleire andre farger. Kjerrsporvane i slektene *[[Atlapetes]]* og *[[Arremon]]* er representantar for fuglar utan streka fjørdrakter.  På sørlege breiddegrader, der dei lever i tett underskog, er artane mindre stipla. Dei har større olivenfarga, raudaktige, svarte og gråare område. Vengene er avrunda. Halen er kort til middels lang, kroppen kompakt og det koniske nebbet er vanlegvis kort. Hovudet er middels til stort, halsen kort til middels lang. Beina er sentrerte med middels lange føter. Kjønna ser generelt like ut.

*Melozone*-artane har dei største sporvane i familien, med opptil 24&nbsp;cm for den største, kaliforniatovi. Ein av dei minste artane er spisshalesporv i austlegaste USA på 11,5 til 13&nbsp;cm.

Amerikasporvar lever i ulike habitat, inkludert myr, tundra, tropisk lågland og fjell, våtmarker, grassletter, krattskog og savannar. Dei fleste er standfuglar eller flyttar seg lite, men dei nordlegaste populasjonane i Nord-Amerika trekker typisk til Mexico eller sørlege USA. Dei sørlegaste populasjonane av rustkragesporv trekker nordover i den australske vinteren.

Dietten til amerikasporvar i dei tempererte sonene er ei rekkje virvellause dyr, frukt og frø. Sistnemnde dominerer matinntaket spesielt utanfor hekkesesongen. Tilhøvet mellom plante- og animalsk føde varierer frå art til art. Det finst lite data om  preferansane til dei tropiske artane, men dei skil seg neppe mykje frå artar i tempererte område.

## Taksonomi
Akkurat som for fleire andre familiar i Passeriformes, er klassifiseringa i amerikasporvfamilien i endring. Mange slekter i Sør-Amerika og Sentral-Amerika viser seg å vere tettare knyttet til ulike «klader» tanagarar, og slekta *[[Chlorospingus]]*, tidlegare i tanagarfamilien er no flytta inn her i amerikasporvfamilien. Ei kjelde frå 1978  inkluderer artar i amerikasporvfamilien som i dag er skilt ut som tanagarar og kardinalar. Den gong var talet på artar rekna å vere mellom 500 og 600, i dag er det ca. 130 artar i amerikasporvfamilien etter at slekta *[[Emberiza]]* i Eurasia og Afrika  vart splitta ut. Andre nære slektningar  er familiane parulaer, Parulidae og trupialar, Icteridae.

## Artar
Amerikasporvfamilien i rekkjefølgje etter eBird/Clements Checklist v2017 med norske namn etter *Norske navn på verdens fugler*:


;Slekt *[[Oreothraupis]]*
* Tanagarsporv, *Oreothraupis arremonops*, Tanager Finch, Sclater, 1855, (VU)
;Slekt *[[Chlorospingus]]*
:9 artar som lever i Sentral-Amerika og sørover langs foten av Andes til Argentina. Fjørdrakter i avdempa grønt, gult og grått.
;Slekt *[[Rhynchospiza]]*
* Tumbessporv, *Rhynchospiza stolzmanni*, Tumbes Sparrow, Taczanowski, 1877, (LC)
* Stripekronesporv, *Rhynchospiza strigiceps*, Stripe-capped Sparrow, Gould, 1839, (LC)
;Slekt *[[Peucaea]]*
:8 artar med utbreiing konsentrert om Mexico fjørdrakter i grått og brunt med streka overside
;Slekt *[[Ammodramus]]*
:9 artar med utbreiing over store delar av Amerika. Fjørdrakta er hovudsakleg i grått og brunt med streka overside.
;Slekt *[[Arremonops]]*
* Olivensporv, *Arremonops rufivirgatus*, Olive Sparrow, Lawrence, 1851, (LC)
* Grønryggsporv, *Arremonops chloronotus*, Green-backed Sparrow, Salvin, 1861, (LC)
* Akselerandosporv, *Arremonops conirostris*, Black-striped Sparrow, Bonaparte, 1850, (LC)
* Tocuyosporv, *Arremonops tocuyensis*, Tocuyo Sparrow, Todd, 1912, (LC)
;Slekt *[[Spizelloides]]*
* Bjørkesporv, *Spizelloides arborea*, American Tree Sparrow, Wilson, 1810, (LC)
;Slekt *[[Spizella]]*
* Brunissesporv, *Spizella passerina*, Chipping Sparrow, Bechstein, 1798, (LC)
* Grånakkesporv, *Spizella pallida*, Clay-colored Sparrow, Swainson, 1832, (LC)
* Svarthakesporv, *Spizella atrogularis*, Black-chinned Sparrow, Cabanis, 1851, (LC)
* Marksporv, *Spizella pusilla*, Field Sparrow, Wilson, 1810, (LC)
* Shoshonesporv, *Spizella breweri*, Brewer's Sparrow, Cassin, 1856, (LC)
* Einersporv, *Spizella wortheni*, Worthen's Sparrow, Ridgway, 1884, (EN)
;Slekt *[[Amphispiza]]*
* Svartstrupesporv, *Amphispiza bilineata*, Black-throated Sparrow, Cassin, 1850, (LC)
* Sonorasporv, *Amphispiza quinquestriata*, Five-striped Sparrow, Sclater & Salvin, 1868, (LC)
;Slekt *[[Chondestes]]*
* Lerkesporv, *Chondestes grammacus*, Lark Sparrow, Say, 1823, (LC)
;Slekt *[[Calamospiza]]*
* Svartsporv, *Calamospiza melanocorys*, Lark Bunting, Stejneger, 1885, (LC)
;Slekt *[[Arremon]]*
:19 artar av nokså einsarta kraftig bygde kjerrsporvar som lever i utkanten av våt, alpin skog eller ved foten av høgare fjellområde i neotropane. 
;Slekt *[[Passerella]]*
* Revesporv, *Passerella iliaca*, Fox Sparrow, Merrem, 1786, (LC)
;Slekt *[[Junco]]*
:Junkoar er fem artar sporvefuglar med utbreiing frå Alaska i nord og sørover til norvestlegaste Panama.
;Slekt *[[Zonotrichia]]*
* Rustkragesporv, *Zonotrichia capensis*, Rufous-collared Sparrow, Müller, 1776, (LC)
* Kvitkronesporv, *Zonotrichia leucophrys*, White-crowned Sparrow, Forster, 1772, (LC)
* Gulkronesporv, *Zonotrichia atricapilla*, Golden-crowned Sparrow, Gmelin, 1789, (LC)
* Gransporv, *Zonotrichia querula*, Harris's Sparrow, Nuttall, 1840, (LC)
* Kvitstrupesporv, *Zonotrichia albicollis*, White-throated Sparrow, Gmelin, 1789, (LC)
;Slekt *[[Artemisiospiza]]*
* Salviesporv, *Artemisiospiza nevadensis*, Sagebrush Sparrow
* Chaparralsporv, *Artemisiospiza belli*, Bell's Sparrow
;Slekt *[[Oriturus]]*
* Azteksporv, *Oriturus superciliosus*, Striped Sparrow, Swainson, 1838, (LC)
;Slekt *[[Pooecetes]]*
* Vespersporv, *Pooecetes gramineus*, Vesper Sparrow, Gmelin, 1789, (LC)
;Slekt *[[Passerculus]]*
* Musesporv, *Passerculus sandwichensis*, Savannah Sparrow, Gmelin, 1789, (LC)
;Slekt *[[Xenospiza]]*
* Sierramadresporv, *Xenospiza baileyi*, Sierra Madre Sparrow, Bangs, 1931, (EN)
;Slekt *[[Melospiza]]*
* Songsporv, *Melospiza melodia*, Song Sparrow, Wilson, 1810, (LC)
* Gråbrynsporv, *Melospiza lincolnii*, Lincoln's Sparrow, Audubon, 1834, (LC)
* Sumpsporv, *Melospiza georgiana*, Swamp Sparrow, Latham, 1790, (LC)
;Slekt *[[Pezopetes]]*
* Storfotsporv, *Pezopetes capitalis*, Large-footed Finch, Cabanis, 1861, (LC)
;Slekt *[[Torreornis]]*
* Zapatasporv, *Torreornis inexpectata*, Zapata Sparrow, Barbour & Peters, 1927, (EN)
;Slekt *[[Melozone]]*
:8 artar av dei største medlemmene i familien, utbreiing konsentrert om Mexico, og dels inn i sørvestre USA og dels sørover i Sentral-Amerika, fjørdrakten grått til brunleg utan strekar
;Slekt *[[Aimophila]]*
* Indianarsporv, *Aimophila rufescens*, Rusty Sparrow, Swainson, 1827, (LC)
* Rustkronesporv, *Aimophila ruficeps*, Rufous-crowned Sparrow, Cassin, 1852, (LC)
* Oaxacasporv, *Aimophila notosticta*, Oaxaca Sparrow, Sclater & Salvin, 1868, (LC)
;Slekt *[[Pipilo]]*
* Grøntovi, *Pipilo chlorurus*, Green-tailed Towhee, Audubon, 1839, (LC)
* Flekktovi, *Pipilo maculatus*, Spotted Towhee, Swainson, 1827, (LC)
* Raudsidetovi, *Pipilo erythrophthalmus*, Eastern Towhee, Linné, 1758, (LC)
* Beltetovi, *Pipilo ocai*, Collared Towhee, Lawrence, 1867, (LC)
;Slekt *[[Pselliophorus]]*
* Gulbuksesporv, *Pselliophorus tibialis*, Yellow-thighed Finch, Lawrence, 1864, (LC)
* Sitronbuksesporv, *Pselliophorus luteoviridis*, Yellow-green Finch, Griscom, 1924, (VU)
;Slekt *[[Atlapetes]]*
:28 artar kjerrsporvar som lever i nokså høgtliggande område i neotropane, inkludert Andes frå Argentina i sør til Mexico i nord.


## Kjelder
* Delar av artikkelen er omsett frå tysk wikipediaartikkel Neuweltammern Kjeldene inkluderte:
:*Ferdinand Heine & Jean Cabanis: *Museum Heineanum. Verzeichnis der ornithologischen Sammlung des Oberamtmann Ferdinand Heine, auf Gut St. Burchard vor Halberstadt. – Mit kritischen Anmerkungen und Beschreibung der neuen Arten, systematisch bearbeitet von Dr. Jean Cabanis, erstem Kustos der Königlichen zoologischen Sammlung zu Berlin. 1. Theil, die Singvögel enthaltend*, Halberstadt, 1850–1851, S. 131–153
* (2017). New World Sparrows (Passerellidae) In: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive. Lynx Edicions, Barcelona. Hypertekst 'Species table', henta frå http://www.hbw.com/node/1343552 21. oktober 2017  
;Referansar

## Bakgrunnsstoff