open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Jamie Muir

**Jamie Muir** (fødd i Edinburgh i Skottland) er ein skotsk målar og tidlegare perkusjonist, mest kjend for arbeidet sitt med King Crimson.

Muir gjekk på Edinburgh College of Art i 1960-åra og byrja å spele jazz på trombone før han slo seg ned med perkusjon.

Etter han flytte til London arbeidde Muir med koreografen Lindsay Kemp, og var aktiv i fri improvisasjon, mellom anna i lag med Derek Bailey og Evan Parker i Music Improvisation Company frå 1968–1971. Muir nytta ofte objet trouvé, «funne lekamar», som ein del av perkusjonsinstrumenta sine. I denne perioden spelte han òg i bandet Boris med Don Weller og Jimmy Roche (begge seinare i jazz-rock-bandet Major Surgery) og Assagai med Alan Gowen og andre.

Muir var medlem av King Crimson frå midten av 1972 til tidleg i 1973. Med King Crimson spelte Muir stundom vanlege trommer, men medverka oftare med forskjellige uvanlege lydar og perkusjonsinstrument. Muir spelte på albumet *[[Larks' Tongues in Aspic]]* i 1973 og sidan er det gjevne ut fleire konsertopptak som han deltek på. King Crimson-fiolinst/klaverspelar David Cross sa «Me lærte alle særs mykje av Jamie. Han var verkeleg ein katalysator for bandet i starten og opna opp nye område for Bill [Bill Bruford, den «vanlege» trommeslagaren i bandet] samt at han påverka resten av oss.»

I 1972 valde Muir å starte eit tilvære som munk, der han følgde dei strenge prinsippa i buddhismen. Han forlet King Crimson brått i 1973 for å slå seg ned i eit kloster i Skottland. Den britiske pressa rapporterte derimot at han hadde slutta i bandet fordi eit perkusjonsinstrument hadde falle på foten hans og skada han under ein konsert med bandet.

I 1980 vendte Muir attende til musikkmiljøet i London med Evan Parker og Derek Bailey. Muir har sidan trekt seg heilt bort frå musikkindustrien og byrja å måle.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Jamie Muir|Jamie Muir]]» frå ,  den 12. juni 2012.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Ruderatmark

**Ruderatmark** (frå latin *rudera* ruin) eller **skrapmark** er ei mark som ofte blir forstyrra av menneskeleg aktivitet. Dette gjer at marka ofte ligg open, utan dekkande vekstar. Eksempel på dette er opplagsplassar, grusgangar, hamner, industritomter og søppelfyllingar. Ruderatmark er bra grobotn for vekstar som har spesialisert seg på ein kort livssyklus og intensiv formeiring, slike vekstar som ein gjerne ser på som ugras. Ruderatmark inneheld ikkje sjeldan forvilla hagevekstar og andre eksotiske artar. Visse former av ruderatmark vert sett pris på av fuglar, spesielt vintertid, og ein har mange gonger funne uvanlege artar på slike område.

## Sjå òg
* Impediment

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Ruderatmark|Ruderatmark]]» frå ,  den 13. desember 2012.*  
  

## Bakgrunnsstoff
*Den Virtuella Floran
Richard Palmer-James

**Richard Jeffrey Charles Palmer-James** () skreiv tekstar for progrockbandet King Crimson tidleg i 1970-åra.

Han spelte ikkje i sjølve bandet, men vart rekna som medlem. Palmer hadde då erstatta Peter Sinfield som òg skreiv tekstar for King Crimson. Før King Crimson hadde han spelt i fleire band i Bournemouth: The Corvettes, The Palmer-James Group (i lag med Alec James), Tetrad og Ginger Man, alle med John Wetton på bass og vokal. Han var eit av medlemmane som starta Supertramp og han spelte gitar og skreiv tekstar for debutalbumet deira under namnet **Richard Palmer**.

Palmer skreiv tekstar for tre King Crimson-album, *[[Larks' Tongues in Aspic]]*, *[[Starless and Bible Black]]* og *[[Red av King Crimson|Red]]*. Han medverka ikkje meir med King Crimson etter at Robert Fripp la ned bandet ei stund i 1974, men arbeidde sidan med John Wetton og David Cross frå bandet. 

## Utvald diskografi
; Supertramp : 
* 1970 : *[[Supertramp av Supertramp|Supertramp]]*
* 2002 : *Slow-Motion* : Ein av songane hans, «Goldrush», er med her.

; Emergency :
* 1973 : *Get Out To The Country*

; King Crimson :
* 1973 : *[[Larks' Tongues in Aspic]]*
* 1974 : *[[Starless & Bible Black]]*
* 1974 : *[[Red av King Crimson|Red]]*

; D.D.Sound :
* 1977 : *Disco Delivery* - lyricist on all four albums
* 1977 : *1-2-3-4... Gimme Some More!*
* 1978 : *Café*
* 1979 : *The Hootchie Coochie*

; Munich :
* 1979 : *Sideshow/Wednesday* - Single - The song «Sideshow» was skriven av Palmer-James & Hermann Weindorf.

; Jack Knife :
* 1979 : *I wish you would* - With John Wetton.

; Pan Demonium :
* 1979 : *Start the Fire* - co-komponist of two songs: «Walking on Air» and «Touch Me»

; Eruption :
* 1983 : *Our Way* - co-komponist of two songs: «Big Bang» and «In 1000 years»

; John Wetton : 
* 1998 : *Arkangel* - With Robert Fripp, Steve Hackett, etc. 
* 2011 : *Raised in Captivity* - The song «The Devil and the Opera House» was co-skriven av Palmer-James, John Wetton & Billy Sherwood.

; John Wetton & Richard Palmer-James :
* 1998 : *Monkey Business 1972 - 1997* 
* 2014 : *Jack-Knife / Monkey Business 1972 - 1997*

; Richard Palmer-James :
* 2016 : *Takeaway*

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Richard Palmer-James|Richard Palmer-James]]» frå ,  den 12. juni 2012.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Collage

**Collage** eller **kollasj** (frå det franske ordet for å lime eller klistre) er eit heilskapleg bilete som er sett saman av mindre utklipp og materialbitar, ofte i kombinasjon med teikning eller måleri, eller utført heilt digitalt. I vidare forstand vert collage brukt om alle slags kunstariske samanstillingar av lause element, til dømes også det å samanføre ulike mindre tekstar eller filmklipp til ei samanhengande eining. Omgrepet dekkjer både teknikken og det ferdige verket eller produktet.

## Sjå òg
*Assemblage

## Bakgrunnsstoff
Illustratør

**Illustratør** er eit yrke der ein lagar illustrasjonar, det vil seie bilete med eit klart formål eller bodskap, til dømes til bøker, tekstar  og teikneseriar. Når ein er illustatør, er det mest vanleg å jobbe frilans, men nokre illustratørar er òg tilsette i bokforlag, reklamebyrå eller medieverksemder.   Ein illustratør bør ha talent og interesse innan teikning og jobbar med visuell kommunikasjon. 
## Arbeidsppgåver
 
Ein illustratør er ikkje like fri som ein biletkunstnar, men gjer oppdrag frå ein arbeidsgjevar. Som illustratør kan ein arbeide med profilering av verksemder, bokillustrasjon/-design, emballasje, identitetsbygging, redaksjonell illustrasjon og design, plakatar, skriftdesign og kalligrafi, reklame, skilting, strategisk design, animasjon, teikneseriar, webdesign, multimedia, film & TV.

Løna til ein illustratør kan variere etter om ein er fast tilsett eller jobbar frilans. Andre faktorar som speler inn er utdanning, erfaring, oppdraga og tilknytingsforhold. Spesielt i byrjinga av karrieren er det opp til illustratøren sjølv å skaffe seg kontaktnettverk.  

Mange illustratørar er sjølvlærte og har opparbeidd seg kompetanse gjennom praktisk arbeid. 

## Nokre norske illustratørar

* Erik Werenskiold (1855-1938), illustrerte norske folkeeventyr og kongesogene
* Theodor Kittelsen (1857–1914), illustrerte norske folkeeventyr og dikt
* Dagny Tande Lid (1903-1998), illustrerte ektemannen Johannes Lid sine oppslagsverk om norsk flora
* Torbjørn Egner (1912-1990), illustrerte sine eigne barnebøker, t.d. Kardemomme by og Hakkebakkeskogen
* Kjell Aukrust (1920-2002), illustrerte sine eigne bøker om Flåklypa
* Vivian Zahl Olsen (f. 1942), illustrerte m.a. barnebøkene om *Flode*
* Fam Ekman (f. 1946)
* Philip Newth (f. 1950), illustrerte m.a. bøkene til Roald Dahl
* Akin Duzakin (f. 1961)
* Marvin Halleraker (f. 1962), avisillustratør i Bergens Tidende, Vårt Land og Morgenbladet
* Stian Hole (f. 1969)
* Øyvind Torseter (f. 1972)

## Andre kjende illustratørar

* Jessie Willcox Smith (1863-1935), amerikansk illustratør
* Mary GrandPré, amerikansk illustratør, kjend for å ha illustrert dei amerikanske *[[Harry Potter]]*-bøkene.

## Sjå òg
* Kunstnar
* Art director
* Designar
* Grafisk designar
* Grafisk trykkjar
* Mediedesignar

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff

* Jobbfeber.no om iIllustratøryrket 
* Norske illustratører presentert på Grafill sin  nettstad 
* Norske bokillustrasjonar og -illustratører (dømer frå Tegnerforbundets bibliotek)
* Europeisk illustratørforum (på engelsk) 
* Tysk illustratørorganisasjon
* Flamske illustratører (gallerier)
David Cross

**David Cross** () er ein fiolinist fødd i Plymouth i England, mest kjend for å ha spelt med progressiv rock-bandet King Crimson i 1970-åra (særleg på *[[Larks' Tongues in Aspic]]*, *[[Starless and Bible Black]]* og *[[Red av King Crimson|Red]]*). Han spelar òg klaverinstrument og Mellotron.

Sidan midten av 1980-åra har han leia sitt eige band.

## Diskograf
### Med King Crimson
* *[[Larks Tongues in Aspic]]* (1973)
* *[[Starless and Bible Black]]* (1974)
* *[[Red av King Crimson|Red]]* (1974)
* *[[USA av King Crimson|USA]]* (1975)

### Solo
* *Memos from Purgatory* (1989)
* *The Big Picture* (1992)
* *Testing to Destruction* (1994)
* *Exiles* (1998)
* *Closer Than Skin* (2005)

### Med Radius
* *Sightseeing* (1988)
* *Elevation* (1989)
* *Arc Measuring* (1990)
* *There Is No Peace* (1994)
* *Severe Test: System Collusion* (1995)
* *Civilisations* (2000)

### Gjesteartistar
* *The Butterfly Ball* (med Rod Edwards og Roger Hand) (1975)
* Paul Egan: *Island of Dreams* (1978)
* United Dairies: *An Afflicted Man's Musica Box* (1981)
* Shock Headed Peters: *Life Extinguisher* (1986)
* Low Flying Aircraft: *Low Flying Aircraft* (1988)
* Danielle Dax: "Tomorrow Never Knows" (1990)
* Dossier: *Dossiers* (1990)
* Darling Buds: *[[Crawdaddy (album)|Crawdaddy]]* (1990)
* Jade Warrior: *Distant Echoes* (1992)
* Rime of the Ancient Sampler: *A Mellotron Compilation* (1993)
* Joe Hisaishi: *Chijyoh no Rakuen* (1994)
* The Clearlight Orkester: *Forever Blowing Bubbles* (1996)
* Pyschomuzak: *Send* (1997)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:David Cross|David Cross]]» frå ,  den 12. juni 2012.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
* David Cross and Noisy Records
Pionerplante

**Pionerplante** er ein planteart, som er mellom dei første til å  etablere seg etter katastrofar, flatehogst eller liknande, som har utrydda eller fjerna den opphavlege vegetasjonen. Dei er kjenneteikna ved at dei kan klare dei barske tilhøva på ei berr mark, og dessutan har dei anten ein særs stor, årleg frøproduksjon, eller så har dei òg ei stor mengde frø i jorda.

Slike plantar er gras, geitrams og brennesle. Typisk for desse plantane er at dei har lett for å spreie seg til andre stedar.

Pionerplantane er naudsynte for dei artane som kjem etterpå, for pionerplantene endrar samansettinga av næringssalt i jordsmonnet.
21st Century Schizoid Man

«**21st Century Schizoid Man**» er ein song av progrockbandet King Crimson frå debutalbumet deira *[[In the Court of the Crimson King]]*.

## Tekst
Teksten på «21st Century Schizoid Man» består hovudsakleg av usamanhengande setningar og ei rekkje bilete. Alle dei tre versa følgjer eit mønster som presenterer desse bileta. Den første linja av kvart vers er relativ vage bilete (t.d. «iron claw», «death seed»). Den andre linja er eit enkelt bilete, ofte meir spesifikt enn dei første to, og den tredje linja er ei faktisk setning. Den fjerde og siste linja i kvart vers er «21st century schizoid man».

Songen referer til Vietnamkrigen som til dømes «innocents raped with napalm fire» og «politicians' funeral pyre». Før songen vart spelt på ein konsert 14. desember 1969 (som ein kan høyre på konsertalbumet *[[Epitaph av King Crimson|Epitaph]]*), seier Fripp at songen var tileigna «ein amerikansk politisk personlegdom som me alle kjenner og liker så godt. Han heiter Spiro Agnew».

## Struktur
Musikalsk er songen kjend for den kraftig forvrengde vokalen sungen av Greg Lake, ein drivande mekanisk rytme og gjennomtrengande høglydt saksofon og gitar, i lag med ein instrumental midtre del kalla «Mirrors». Det meste av songen er i anten 4/4 eller 6/8 time, utanom slutten av songen som har fri takt.

## Framføringar
King Crimson heldt fram å spele songen etter at Greg Lake forlet King Crimson i 1970 for å danne Emerson, Lake & Palmer. Han finst på fire konsertalbum frå fire forskjellige versjonar av bandet, først sungen av Lake på *[[Epitaph av King Crimson|Epitaph]]*, så av Boz Burrell på *[[Earthbound]]* (1972), av John Wetton på *[[USA av King Crimson|USA]]* (1974), og av Adrian Belew på *[[Vrooom Vrooom]]* (2001, opptak frå 1996). I 1993 spelte Emerson, Lake & Palmer ein versjon av songen for plateboksen *[[The Return of the Manticore]]*.

## Medverkande
* Greg Lake – vokal, bass
* Ian McDonald – saksofon
* Robert Fripp – gitarar
* Michael Giles – trommer
* Peter Sinfield – tekst

## Andre versjonar
Andre band som har spelt inn songen er mellom andre Flower Travellin' Band, Premiata Forneria Marconi, Entombed, Edge of Spirit, Von Hertzen Brothers, Voivod, Unrest, Afterhours, The Tangent, Savage Republic, Forbidden, Suck, April Wine, Let 3, Cripple Bastards, Les Fradkin, Greg Lake med Gary Moore på gitar, Talas, Ozzy Osbourne, Jeffrey Fayman, Shining, Gov't Mule, Noir Désir og The String Cheese Incident.

Songen vart sampla av Kanye West for songen «Power» frå albumet hans *[[My Beautiful Dark Twisted Fantasy]]* 2010., og av RJD2 for remiksen hans av Aesop Rock sin «Kill 'Em All». 

Ein del av teksten er nytta i songen «21st Century (Digital Boy)» av punkrockbandet Bad Religion. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:21st Century Schizoid Man|21st Century Schizoid Man]]» frå ,  den 12. juni 2012.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
The Court of the Crimson King

«**The Court of the Crimson King**» er det femte og siste sporet på debutalbumet til det britiske progrockbandet King Crimson, *[[In the Court of the Crimson King]]* frå 1969. Songen vart òg gjeven ut som singel og nådde 80. plass på Billboard Hot 100. I lag med «Heartbeat» er dette den einaste singelen som har nådd lista i USA. 

## Bakgrunn
Sporet er dominert av eit markant riff, ein variant av Samuel Barber sin «Essay for Orchestra» (1938), framført på Mellotron. Hovuddelen av songen er delt opp i fire satsar, delt av ein instrumentaldel kalla «The Return of the Fire Witch». Songen har eit klimaks etter sju minutt, men held fram med ein liten reprise, kalla «The Dance of the Puppets», før han endar på ein brå og fri takt. Musikken vart komponert av Ian McDonald og teksten vart skriven av Peter Sinfield.

## Medverkande
* Robert Fripp – gitar
* Greg Lake – bassgitar, solovokal
* Ian McDonald – Mellotron, cembalo, orgel, fløyte, calliope, korvokal
* Michael Giles – trommer, perkusjon, korvokal
* Peter Sinfield – tekstar

## Salslister

## Andre versjonar
* Doc Severinsen spelte inn songen i 1970 for albumet *Doc Severinsen's Closet.*
* Ein fransk versjon, *«La cour du roi musicien,»* framført av René Joly, nytta eit fullt orkester i staden for ein Mellotron, utgjeven i 1972. 
* Songen vart spelt av det britiske heavy metal-bandet Saxon i 2001 på albumet deira *[[Killing Ground]].*
* Songen vart spelt av Asia i 2006 på turneen deira det året.
* Songen vart spelt av King Crimson-medlemmane Ian McDonald og John Wetton med Steve Hackett på Hackett sitt *[[The Tokyo Tapes|Tokyo Tapes]]* og av Greg Lake i lag med Gary Moore på Lake sitt *Live at [[Hammersmith Odeon]] 1981*, som kom ut i 1996.
* Songen vart framført av Howard Stern sitt studioband, The Loosers. 
* Songen vart sungen av Greg Lake på turné med Ringo Starr & His All-Starr Band i 2001.
* Eläkeläiset spelte inn songen i 2012 på albumet deira *Humppasheikkailu* som *Humpan kuninkaan hovissa.*
* Bandet Arc Angel spelte inn songen på debutalbumet. 
* Songen vart spelt av The Claypool Lennon Delirium på EP-en *[[Lime and Limpid Green]]*.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:The Court of the Crimson King|The Court of the Crimson King]]» frå ,  den 9. oktober 2019.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
*
In the Wake of Poseidon

***In the Wake of Poseidon*** er det andre studioalbumet til progrockgruppa King Crimson. Då albumet kom ut hadde bandet alt gjort endringar i den første besetninga si, men albumet er likevel mykje i same stil som det første albumet, *[[In the Court of the Crimson King]]*. Som på det første albumet skiftar stemninga på albumet ofte frå det rolege til det kaotiske.

## Bakgrunn
Greg Lake forlet bandet tidleg i 1970, etter at Keith Emerson bad han om å bli med i Emerson, Lake & Palmer. Robert Fripp var då den einaste gjenverande musikaren i bandet og spelte både klaverinstrument i tillegg til gitar. For å kompensere vart Peter Sinfield meir involvert i den kreative prosessen og byrja å utvikle ei interesse for synthesizerar, som vart nytta på dei følgjande platene.

Lake gjekk med på å synge på *In the Wake of Poseidon* (og fekk PA-utstyret til King Crimson i betaling). Han enda opp med å synge på singelen «Cat Food» og alle utanom eitt vokalspor på albumet. Unntaket var «Cadence and Cascade», som vart sungen av den gamle skulekameraten til Fripp, Gordon Haskell. På eit stadium vurderte bandet å leige inn den då ukjende Elton John til å synge på albumet, men valde å la vere. Andre tidlegare medlemmar spelte òg på albumet, men berre som studiomusikarar. Peter Giles spelte bass og broren Michael Giles spelte trommer. Mel Collins spelte saksofon og fløyte. Ein annan viktig musikar var jazzpianisten Keith Tippett, som spelte ei viktig rolle for stilen til King Crimson på den neste par platene. Tippett fekk tilbod om å verte med i bandet, men ønskte sjølv å berre vere studiomusikar.

25. mars 1970 mima bandet med Fripp, Lake, Tippett, Mike og Peter Giles til singelen «Cat Food» for Top Of The Pops på BBC. Dette var einaste gongen King Crimson spelte på fjernsyn fram til 1981.

Då albumet kom ut hadde ikkje Fripp og Sinfield eit band til å spele songane med. Fripp fekk overtalt Gordon Haskell til å bli med permanent på vokal og bass, og tok inn trommeslagar Andy McCulloch, som tidlegare hadde spelt i Shy Limbs (i lag med Greg Lake, som anbefalte han til Fripp) og Manfred Mann's Earth Band. Mel Collins vart òg teken inn som fulltidsmedlem.

*In the Wake of Poseidon* fekk god kritikk då det kom ut, men vart kritisert for å vere for likt debutalbumet, og det vart til og med kalla ei etterlikning.

## Innhald

### 40-årsjubileumsutgåva

## Medverkande
**King Crimson**
* Robert Fripp – gitar, Mellotron , celesta , Hohner pianet , apparat, produksjon
* Peter Sinfield – tekstar, produksjon

**Tidlegare King Crimson-medlemmar**
* Michael Giles – trommer
* Greg Lake – vokal 

**Framtidige King Crimson-medlemmar**
* Mel Collins – saksofonar , fløyte 
* Gordon Haskell – vokal 

**Andre medverkande**
* Peter Giles – bassgitar
* Keith Tippett – piano (3, 6, 7)
* Tony Page & Robin Thompson - innspeling & lydteknikar

## Salslister

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:In the Wake of Poseidon|In the Wake of Poseidon]]» frå ,  den 12. juni 2012.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Cat Food

«**Cat Food**» er ein song av bandet King Crimson frå 1970 og albumet *[[In the Wake of Poseidon]]*. 

Songen vart gjeven ut på singel i 1970 med «Groon» som B-side. «Cat Food» har ein uvanleg takt på 19/8. «Groon» er i hovudsak ein improvisasjon av Robert Fripp og Michael og Peter Giles.

## Medverkande
*Robert Fripp - gitar
*Greg Lake - vokal
*Peter Giles - bassgitar
*Michael Giles - trommer
*Keith Tippett - piano

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Cat Food (song)|Cat Food (song)]]» frå ,  den 12. juni 2012.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Lizard

***Lizard*** er det tredje studioalbumet til det britiske bandet King Crimson. Albumet kom ut i 1970. Det var det andre albumet spelt inn under ein overgangsperiode for bandet, og musikarane på albumet fekk aldri høvet til å framføre songane på scenen i lag. Det var det første (og einaste) albumet med bassist/vokalist Gordon Haskell, utanom songen «Cadence and Cascade» på det førre albumet *[[In the Wake of Poseidon]]*, og trommeslagar Andy McCulloch som offisiell medlem av bandet.

Albumet er utan tvil det mest jazzpåverka albumet til King Crimson og dei gjekk vidare i retning som songen «Cat Food» hadde indikert på det førre albumet. 

## Bakgrunn og musikk

Haskell var tidlegare skulekamerat av Fripp i Wimborne nær Bournemouth, og dei spelte i lag i det lokale bandet League of Gentlemen. Etter Haskell medverka med vokal til songen «Cadence and Cascade» på *In the Wake of Poseidon*, bad Fripp han om å bli med som offisielt medlem av King Crimson for innspelinga av *Lizard*. Ein annan studiomusikar på *In the Wake of Poseidon*, saksofonist/fløystist Mel Collins fekk òg tilbodet, og det same fekk trommis Andy McCulloch. Gruppa fekk så hjelp av studiomusikarar, mellom andre jazzpianist Keith Tippett, som òg hadde spelt på førre albumet, samt Yes-vokalist Jon Anderson og Robin Miller, Mark Charig og Nick Evans på blåseinstrument.

Haskell og McCulloch mislikte innspelinga av *Lizard*, og særleg Haskell, som likte soul og Motown-musikk, syns det var vanskeleg å knyte seg til songane. Då albumet var ferdig forlet Haskell bandet under øvingane for den føreståande turneen. Dei neste 19 åra kjempa han i retten mot bandet, fordi han meinte han hadde blitt lurt bort frå honorara dei skulda han for albumet. Kort tid etter Haskell forlet bandet, gjorde McCulloch det same. 

Collins vart derimot verande i King Crimson med Fripp for å spele inn det neste albumet deira, *[[Islands av King Crimson|Islands]]*. Haskell vart erstatta av Boz Burrell på bassgitar og vokal, medan McCulloch vart erstatta av Ian Wallace. *Islands*-besetninga spelte noko av *Lizard* på konsertane sine, særskild «Cirkus» og «Lady of the Dancing Water». 

## Innhald

### 40-årsjubileumsutgåva

## Medverkande
### King Crimson
*Robert Fripp – gitar, mellotron, synthesiser, orgel og utstyr
*Gordon Haskell – bassgitar, vokal
*Mel Collins – saksofon, fløyte
*Andy McCulloch – trommer
*Peter Sinfield – tekstar, VCS3

### Andre musikarar
*Keith Tippett – piano, elektrisk piano
*Robin Miller – obo, engelsk horn
*Mark Charig – kornett
*Nick Evans – trombone
*Jon Anderson – vokal på «Prince Rupert Awakes»
*Tony Levin – bassgitar (7) - delar spelt inn i juni 1991

;Andre
*Robin Thompson – lydteknikar
*Geoff Workman – lydband
*Gini Barris – måleri på utsida
*Koraz Wallpapers – kunst på innsida
*C.C.S. – typografi
*Tony Arnold og David Singleton – nymiksing (7)

;40-årsjubileumsutgåva
*Steven Wilson – miksing, produsent
*Simon Heyworth (Super Audio Mastering) – stereo mastering

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Lizard (album)|Lizard (album)]]» frå ,  den 12. juni 2012.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
*''Lizard'' på Elephant Talk
Islands av King Crimson

***Islands*** er det fjerde studioalbumet til King Crimson. Det kom ut i 1971.

Albumet er det siste av King Crimson før trilogien *[[Larks' Tongues in Aspic]]*, *[[Starless and Bible Black]]* og *[[Red av King Crimson|Red]]*, og det siste albumet der Peter Sinfield skreiv tekstar. Det er òg det siste albumet med den «tradisjonelle» progressive stilen til bandet. 

Albumet fekk blanda kritikk. Det er fire spor med tekst på albumet, og tre av dei omhandlar kvinner. Ein av dei, «Ladies of the Road», har vorte kritisert for det ein oppfattar som kvinnehat.

Det originale europeiske plateomslaget hadde eit bilete av Trifid-tåka og viser verken namnet på bandet eller albumet.  

## Innhald

### 40-årsjubileumsutgåva frå 2010

## Medverkande
### King Crimson
*Robert Fripp – gitar, mellotron, Peter's pedal harmonium, diverse verktøy
*Boz Burrell – bass, solovokal, koreografi
*Mel Collins – saksofon, fløyter, mellotron
*Ian Wallace – trommer, perkusjon
*Peter Sinfield – tekstar, lydar og visjonar

;Andre medverkande
*Paulina Lucas – sopranvokal (1)
*Keith Tippett – piano
*Robin Miller – obo
*Mark Charig – kornett
*Harry Miller – kontrabass (1, 6)
*Ikkje oppførte – strykarar (5, 6)

;Teknisk
*Andy Hendrikson – innspeling, lydteknikar
*Tony Arnold – mastering
*Vick & Mike – utstyr
*Robert Ellis – fotografi

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Islands (King Crimson album)|Islands (King Crimson album)]]» frå ,  den 12. juni 2012.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Ushuaia

**Ushuaia** er ein by heilt sør i Argentina, på Storøya i Eldlandet, og er hovudstad i den argentinske provinsen Eldlandet. Byen hadde om lag 57 000 innbyggjarar i 2010, og er den viktigaste busetnaden på Eldlandet ved sida av Rio Grande. Ushuaia blir sett på som den sørlegaste byen i verda. Puerto Williams i Chile ligg faktisk lenger sør, men sidan denne berre har 2 000 innbyggjarar, kan det diskuterast om Puerto Williams er ein by eller ikkje.

## Historie

Ushuaia er eit ord frå språket til yaghan-folket, som lenge hadde brukt staden som buplass. Den fyrste europearane som busette seg her saman med yaghan-folket var den britiske anglikanske misjonæren Waite Hockin Stirling i 1869. Året etter kom det fleire misjonærar som laga seg ein liten busetnad. Mange av dei innfødde vart no gift og døypte av misjonærane. I 1873 kom to argentinske lærarar for å undervisa i Ushuaia samtidig med at presidenten i landet vedtok å oppretta straffekoloni og fengsel i Ushuaia. 

Ushuaia vart offisielt grunnlagt den 12. oktober 1884. På den tid hadde det dukka opp mange gullgravarar som håpa på utbyte frå Ushuaia-området, men det var ikkje gull her. Det nyoppretta fengslet fekk dei fyrste fangane sine i 1896, og eit militærfengsel opna i 1903. Dei to fengsla slo seg seinare saman til eitt fengselskompleks. I 1904 fekk Ushuaia offisielt status som provinshovudstad i Eldlandet. Diverre bukka yaghan-folket under for epidemiar av «kvite» sjukdommar som tyfus, meslingar og kikhoste, og dei var nesten heilt forsvunne i 1911. Likevel voks folketalet gradvis. Frå 113 menn og 36 kvinner i 1893 talde innbyggjarane 1554 menneske i 1914.

Fengslet var viktig for byen utover 1900-talet. Det var operativt til 1947, då det vart avvikla grunna mange anklagar om maktmisbruk og usunne tilhøve. Dagens innbyggjarar lever av sauehald, fiske og utvinning av olje og gass. Her ligg også elektronikkverksemder, m.a. Grundig-fabrikken, som er den største elektronikkfabrikken i Patagonia. Ushuaia har også internasjonal flyplass; verdas sørlegaste.

## Ushuaia i dag

Fram mot i dag har turisme vorte stadig viktigare for byen som kallar seg verdas sørlegaste. Ushuaia hevdar også å ha verdas sørlegaste hotell, irske pub, barnehage, offentlege bibliotek, avisredaksjon, turistkontor og verdas sørlegaste universitet. Skianlegget *Cerro Castor* har vore verdas sørlegaste skianlegg sidan opninga i 1999. Det kan også brukast om sommaren på breen i nærleiken. Andre turistattraksjonar er jernbanen som ein kallar «toget på verdas ende» og Eldlandet nasjonalpark. Her er det mogleg å få sjå sel, spekkhoggarar og pingvinar. Sidan 2007 har Ushuaia også arrangert ein årleg internasjonal kunstfestival.

### Venskapsbyar

*  Hammerfest
*  Eilat
*  Barrow i Alaska
*  Sucre

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Ushuaia|Ushuaia]]» frå , den 13. juni 2012.*
Rio Grande

**Rio Grande** er spansk og portugisisk for «stor elv», og er namnet på mange elvar og stader rundt om i verda.

## Elvar

* Elva Rio Grande, grenseelv mellom USA og Mexico 
* Elva Rio Grande på Eldlandet, Argentina
* Rio Grande i Mendoza, Argentina
* Rio Grande i Bolivia, sideelv til elva Mamoré
* Rio Grande i Lugo, Spania
* Elva Grande i Brasil, sideelv til elva Paraná
* Rio Grande de Matagalpa, Nicaragua
* Rio Grande de Zacapa, Guatemala
* Rio Grande de San Miguel, El Salvador
* Rio Grande de Santiago, Mexico
* Cagayan-elva på Nord-Filippinane, også kjend som Rio Grande de Cagayan
* Mindanao-elva på Sør-Filippinane, også kjend som Rio Grande de Mindanao
* Pampanga-elva på Filippinane, også kjend som  Rio Grande de Pampanga

## Byar

* Rio Grande på Eldlandet, Argentina
* Rio Grande i Rio Grande do Sul, Brasil
* Rio Grande i New Jersey, USA
* Rio Grande i Ohio, USA
* Rio Grande i Puerto Rico, USA
* Rio Grande i Texas, USA

## Større administrative einingar

* Rio Grande County i Colorado, USA
* Rio Grande do Norte, delstat i Brasil
* Rio Grande do Sul, delstat i Brasil
* Republikken Rio Grande, ein kortvarig republikk i Peru, år 1840

## Film

* Filmen Rio Grande (1950) av John Ford, med John Wayne i hovudrolla.
Larks' Tongues in Aspic

***Larks' Tongues in Aspic*** er det femte studioalbumet til den engelske progrockgruppa King Crimson, gjeven ut i 23. mars 1973. Albumet er debutalbumet til den tredje besetninga av King Crimson med opphavleg medlem og gitarist Robert Fripp og dei nye medlemmane John Wetton (vokal, bassgitar), David Cross (fiolin, Mellotron), Jamie Muir (perkusjon) og Bill Bruford (trommer), samt tekstforfattaren Richard Palmer-James. Bruford hadde nettopp forlate Yes før dei la ut på *[[Close to the Edge]]*-turneen. Bruford følte han hadde gjort alt han kunne med Yes på dette tidspunktet og tenkte at det meir jazz-orienterte King Crimson ville passe han. Bandet nyttar her ein del fiolin og forskjellige eksotiske perkusjonsinstrument, som  metallplater og mbiraer.

Albumet opnar med eit langt eksperimentelt instrumentalstykke kalla «Larks' Tongues in Aspic (Part I)». Etter dette er det tre songar med vokal, «Book of Saturday», «Exiles» og «Easy Money». Til slutt kjem to instrumentalar til, «The Talking Drum» og «Larks' Tongues in Aspic (Part II)». Instrumentalane på albumet har alle ein sterk jazz-fusion-påverknad, og delar av dei har òg ei heavy metal-kjensle. 

«Exiles» har ein Mellotron-intro som bygde på ein annan instrumental kalla «Mantra», som bandet opphavleg hadde spelt i 1969. 

Dette er det einaste studioalbumet med denne 5-mannsbestninga. Muir forlet gruppa medan dei turnerte for albumet i 1973. Resten av besetninga spelte inn to album til før Fripp la ned bandet i 1975. 

Albumet nådde 20. plassen på den britiske albumlista og 61. plassen på den amerikanske albumlista. I 2012 kom ei 40-årsjubileumsutgåve av *Larks' Tongues in Aspic*, inkludert ein utvida boks med CD, DVD-A og Blu-ray.

I Q & Mojo Classic Special Edition *Pink Floyd & The Story of Prog Rock* vert albumet plassert på 22. plassen på lista deira over «40 Cosmic Rock Albums».

Prog metal-bandet Dream Theater spelte «Larks' Tongues in Aspic Pt. II» i 2009 på albumet *[[Black Clouds & Silver Linings]]* .

## Innhald

### 40-årsjubileumsutgåva

## Medverkande
;King Crimson
*Robert Fripp &ndash; elektrisk og akustisk gitar, Mellotron, Hohner pianet, apparat
*John Wetton &ndash; bass, vokal, piano på «Exiles»
*Bill Bruford &ndash; trommer, timbales, kubjølle, treblokker
*David Cross &ndash; fiolin, bratsj, Mellotron, Hohner pianet, fløyte på «Exiles»
*Jamie Muir &ndash; perkusjon, trommer, «allslags» *(forskjellige tilfeldige ting og instrument)*

;Andre medverkande
*Richard Palmer-James &ndash; tekstar
*Nick Ryan &ndash; lydteknikar
*Tantra Designs &ndash; design

## Salslister

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Larks&#39; Tongues in Aspic|Larks&#39; Tongues in Aspic]]» frå ,  den 13. juni 2012.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Starless and Bible Black

***Starless and Bible Black*** er eit album av det britiske progrockabandet King Crimson frå 1974. Dei fleste songane på albumet er satiriske og kommentarar om latskap og materialisme i samfunnet. Eit unntak er «The Night Watch».

## Bakgrunn
Sjølv om det ikkje finst trommer på «Trio», så vart trommeslagaren Bill Bruford rekna som ein av låtskrivarane fordi stykket vart improvisert på ein konsert og at resten av bandet såg på det som ei viktig avgjersle at han valde å ikkje spele noko.

Plateomslaget er måla av Tom Phillips.

Fleire songar på albumet var konsertopptak med lyden av publikum fjerna. Dei einaste songane som er spelte inn berre i studio er dei første to spora, «The Great Deceiver» og «Lament».  «We'll Let You Know» var eit improvisasjonsstykke spelt inn i Glasgow. «The Mincer» var eit anna improvisert stykke, spelt inn i Zürich før Wetton sidan song inn vokalen i studio. «Trio», «Fracture» og «Starless and Bible Black» vart spelte inn i Concertgebouw i Amsterdam, og det same var introduksjonen til «The Night Watch» (resten vart spelt inn i studio). Heile Amsterdam-konserten vart i 1997 gjeven ut som *[[The Night Watch]]*.

Tekstane vart skrivne av den tidlegare Supertramp-gitaristen Richard Palmer-James (som forlet bandet etter det første albumet deira). Berre fire spor på albumet har tekst. «The Great Deceiver» refererer til djevelen og ein ironisk kommentar om kommersialisme. Teksten på denne vart skriven i lag med Fripp.

## Innhald

### 40-årsjubileumsutgåva

## Medverkande

;King Crimson
* Robert Fripp – gitar, Mellotron, apparat, Hohner pianet, produsent
* John Wetton – bass, vokal, produsent
* Bill Bruford – trommer, perkusjon, produsent
* David Cross – fiolin, bratsj, Mellotron, Hohner pianet, produsent

;Andre medverkande
* George Chkiantz – lydteknikar
* Peter Henderson – assisterande lydteknikar
* Richard Palmer-James – tekstar
* Tom Phillips – design

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Starless and Bible Black|Starless and Bible Black]]» frå ,  den 13. juni 2012.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Rio Grande på Eldlandet

**Rio Grande** er ein by heilt sør i Argentina, på Storøya i Eldlandet. Rio Grande hadde over 67&nbsp;000 innbyggjarar i 2010, og er med det den største byen på Eldlandet. Byen blir rekna som den industrielle hovudstaden i provinsen Tierra del Fuego.

## Historie

Byen tok form på slutten av 1800-talet, då sauebønder tok til å slå seg ned på denne delen av Storøya. Her ved elveosen av elva Rio Grande var det både gode beitemarker, godt drikkevatn og fri tilgang til kysten. Offisielt vart byen grunnlagt den 11. juli 1921. Styresmaktene ynskte på den tida å gjera Rio Grande til eit jordbrukssentrum.

Den fyrste tida vart landet delt mellom nokre få familiar med store eigedomar. Dette endra seg i 1925, då det kom ein ny jordbruksreform. No vart storfedrift den viktigaste økonomiske aktiviteten i området. 

Folketalet har vokse raskt i byen sidan 1980-talet. Det kjem av at styresmaktene har gjeve gunstige skattetilhøve for innbyggjarane i Rio Grande for å støtta opp om meir industri. Det har dukka opp mange industrielle verksemder her, særleg produsentar av elektronisk utstyr, som bærbare PC-ar. Fram til 2006 vart desse varene alltid importert til Argentina, men i 2010 vart 42 % av varemarknaden dekt av verksemder frå Rio Grande og Vicente López. Lønsnivået i byen er også relativt høgt, noko som tiltrekkjer seg mange industriarbeidarar frå Argentina og andre søramerikanske land. 

Byen har også eigen internasjonal flyplass.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Río Grande, Tierra del Fuego|Río Grande, Tierra del Fuego]]» frå , den 13. juni 2012.*
Elva Rio Grande på Eldlandet

**Elva Rio Grande på Eldlandet** er ei 240 km lang elv på Storøya på øygruppa Eldlandet. 

Kjeldene til Rio Grande ligg på den chilenske delen av Storøya, aust på øya. Derifrå renn ho vestover til ho munnar ut langt sør i Atlanterhavet. Ved elveosen ligg også byen ho har gjeve namn til; Rio Grande på Eldlandet.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Río Grande (Tierra del Fuego)|Río Grande (Tierra del Fuego)]]» frå ,  den 13. juni 2012.*
Patagonia

**Patagonia** er det tradisjonelle namnet på den sørlegaste delen av Sør-Amerika i Chile og Argentina Då definerer ein gjerne området som sør for Río Colorado til Kapp Horn på Eldlandet. Området omfattar den sørlege delen av Andesfjella, Valdivia-provinsen i Chile og området rundt Carmen de Patagones i Argentina. Patagonia grensar i vest til Stillehavet og til det sørlege Atlanterhavet i aust. Patagonia må ikkje forvekslast med det sørlegaste departmentet i provinsen Buenos Aires, som heiter *Patagones*.

## Etymologi

Namnet Patagonia kjem av det portugisiske ordet *patagón*, 'store bein'. Då Ferdinand Magellan oppdaga dette området i 1520, brukte han ordet for å skildra dei innfødde han møtte. Nokre kjelder meiner det var fordi dei hadde så store pelsstøvlar, medan andre meiner det kjem av at dei innfødde Magellan møtte, var spesielt høge. 

## Natur

Naturen i Patagonia består av innsjøar som er demma opp frå morenane frå istida. Djupe dalar skjer gjennom området frå vest mot aust. I aust ligg store, turre ørken- eller steppeområde med mykje vind. Bratte klipper skil ørkenområdet frå Atlanterhavet i vest. Både floraen og faunaen her er interessant, med mange endemiske artar. 

## Levevis

Området, som dekkjer over ein million km2, er relativt tynt folkesett med to millionar innbyggjarar. Til samanlikning bur det over 40 millionar i heile Argentina og over 16 millionar i Chile. Saueavl er ei viktig verksemd for innbyggjarane i Patagonia. Når snøen smeltar frå fjella, blir det gode beitemarker for sauene i høglanda. Det er lite jordbruk her, men det vert drive petroleumsutvinning fleire stader og det er store kolgruver i Río Turbio i Argentina.

## Galleri

File:Glaciar Perito Moreno (Argentina).jpg|Perito Moreno
File:Base del Cerro Catedral en Bariloche. (Patagonia Argentina) 01.JPG|Bariloche
File:Ballenas en Península Valdès.jpg|Valdes


## Kjelder

*  Det er ikkje brukt SNL sin definisjon, men Engelsk Wikipedia sin definisjon på kva Patagonia omfattar.
Nærøydalen

**Nærøydalen** er eit dalføre i Vestland. Dalføret går omtrent frå Stalheim i Voss kommune til Gudvangen ved Nærøyfjorden i Aurland. I dalbotnen renn Nærøydalselvi som munner ut i Nærøyfjorden ved Gudvangen. Nærøydalselvi blir mellom anna tilført vatn frå Stalheimsfossen, Sivlefossen og Jordalselvi. Stamvegen mellom Oslo og Bergen, E16, går gjennom dalen. I foten av Jordalsnuten er det gruver der det blir det brote anortositt.  

#### Næringar
Tradisjonelle næringar i Nærøydalen er jordbruk og turisme. I jordbruket er det tradisjonelt drive med kyr i dalen. Det er i tillegg eit eige steinknuseverk i dalen. Der vert det produser anortositt som vert knust og skipa ut med båt frå hamna. 

#### Skule
Tidlegare var skule og barnehage samla på Skjerping. Båe delar er i dag nedlagd, og elevane pendlar dagleg til barneskule i Flåm.

#### Overnatting
I dalen er det eit hotell, Gudvangen Fjordtell, som driv tradisjonell hotelldrift med utleige av rom og kafedrift. Det er og to campingplassar i dalen, Vang camping og Gudvangen camping. 

#### Handel
Det er i dag ein daglegvare og bensinstasjon samla på ein stad. Dagens butikk vart opna litt før Gudvangatunellen opna i 1991. Staden butikken står på er utfylt med massar frå Gudvangatunellen. 

#### Marknad
Kvar somar vert det arrangert vikingmarknad i dalen. Her kjem vikingar frå fjærn og nær for å treffast og selja produkta sine.

## Galleri

File:From the Stalheim.jpg|Utsikt frå Stalheim ned Nærøydalen med fjelltoppen Jordalsnuten til venstre.
File:Nærøedalen i Sogn012.jpg|Stalheimskleiva og Nærøydalen, teikning trykt i *[[Norge fremstillet i Tegninger]]* (1848)
File:Gudvangen.JPG|Nærøydalen sett frå Gudvangen og oppetter.
File:Gudvangen Nærøyfjorden.jpg|Gudvangen og Nærøydalen sett frå Nærøyfjorden.
File:Stalheim Norway 4.jpg|Nedetter dalen mot Sivlesøyni sett frå Stalheimskleivi.
File:Kjelfossen 5.jpg|Kjellfossen sett frå dalen.
File:Nærøydalen E16.jpg|Europaveg 16
File:Naeroydalen E16.JPG|E16 langs elva, sett oppover dalen
File:Steinskred Nærøydalen.jpg|Ferskt skred av lys stein, 2009


## Bakgrunnsstoff
Tsjoli

**Tsjoli** (hindi चोली, engelsk *choli*) er ein kort bluse med opphav i Sør-Asia. Plagget kan ha mange ulike utformingar, men rekk gjerne ned til under brystet, har korte erme og blir festa framme. Han er særleg brukt under sari og saman med eit sidt skjørt og sjal i drakta læhnga tsjoli.


Fil:Young Woman in Traditional Dress - Mamallapuram - India.JPG|Ung kvinne i Sør-India med sari og tsjoli i same stoff.
Fil:Ammama (grandmother).jpg|Eldre kvinne frå Sri Lanka med tsjoli i anna stoff enn sarien.
Fil:Kutch blouse.jpg|Brodert tsjoli frå Kutch nordvest i India.


## Bakgrunnsstoff
Hans Aaraas

**Hans Aaraas** () var ein norsk litteraturforskar. 

Hans Aaraas var fødd i Skien. Han tok mag.art i 1947 og blei dr. philos. i 1960. Han var lektor i norsk ved Sorbonne i perioden 1949-1953 og lektor i Oslo frå 1956. Frå 1961 til 1986 var han professor i fransk litteratur ved Universitetet i Bergen. Han skreiv doktoravhandling om Georges Bernanos i 1959 attåt mindre studier av same forfattar. I 1982 vann han Bastianprisen for omsetjinga av Bernanos sin roman *Monsieur Ouine*.

## Kjelder

## Fotnotar
Ältasjön

**Ältasjön** er ein innsjø ved Älta sør i Nacka kommune, i landskapet Södermanland i Sverige. Innsjøen blir drenert via Ältaån til Söderbysjön.

Innsjøen er grunn og har vore til dels særs nedgrisa, då avløp frå Älta lenge gjekk direkte ut i innsjøen.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Ältasjön|Ältasjön]]» frå ,  den 13. juni 2012.*
Albysjön i Botkyrka

**Albysjön** er ein innsjø som utgjer ein del av innsjøen Mälaren, forbundet med eit smalt sund, Fittjanäset. Han skil Botkyrka kommun og Huddinge kommun sørvest i Stockholm i Sverige. Det er fritt fiske her ved bruk av handreiskap, med unntak av fiske etter krepsar. Næraste tunnelbanestasjonar er Fittja og Masmo. Mellom stasjonane går tunnelbanen på ei bru over den nordlege delen av Albysjön. Namnet har innsjøen etter garden Alby gard, som ligg på Botkyrkasida av innsjøen.

Frå brua kan ein sjå Flottsbro, som ligg i samband med ein åskam, i sør. Ved Flottsbro er det ein badeplass og kanoutleige. I den sørlege enden av Albysjön går den smalen *Flottsbrokanalen* til Tullingesjön.

Innsjøen er den djupaste i Huddinge kommune, og er rik på fiskeartar, blant anna arta sandsmett.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Albysjön (Botkyrka og Huddinge)|Albysjön (Botkyrka og Huddinge)]]» frå ,  den 13. juni 2012.*
Albysjön i Tyresö

**Albysjön** er ein innsjø i Tyresö kommune, i landskapet Södermanland i Sverige.

Tilløpet til innsjøen kjem hovudsakleg gjennom Tyresö-Flata via Wättingeströmmen, Grändalssjön og Fnyskbäcken. Utløpet går til Kalvfjärden i Austersjøen via dei to elvene Fatburen og Follbrinkströmmen, og Uddby kvarn.

Innsjøen er kraftig overgrodd, men fosforverdiane i innsjøen har minka sidan slutten av 1970-talet, då reinseverket i Tyresån-vassdraget vart avløyst av Henriksdals vattenreningsverk i Nacka.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Albysjön (Tyresö)|Albysjön (Tyresö)]]» frå ,  den 13. juni 2012.*
Tolhuin

**Tolhuin** er ein by i provinsen Tierra del Fuego, heilt sør i Argentina. Byen ligg sør på Storøya i Eldlandet, ved austbreidda av Fagnano-sjøen. I 2022 hadde Tolhuin 9879 innbyggjarar, og han er med det den tredje største byen i provinsen, etter Ushuaia og Río Grande.

Tolhuin er ein ganske nyoppretta by som vart offisielt grunnlagd i 1972. Bynamnet er eit ord frå språket til selk'nam-folket og tyder ‘som eit hjarte’.  Nasjonalveg nummer 3 i Argentina skjer gjennom byen, og Tolhuin er einaste stoppestad mellom Ushuaia (10 mil sørover) og Rio Grande (13 mil nordover). Ein kjend attraksjon i byen er bakeriet Panaderia La Unión, der veggane er dekorerte med underskrivne fotografi av argentinske kjendisar som har vitja byen gjennom tidene. Dei fleste bussar som går til Ushuaia stoppar her så passasjerane kan få seg kaffi og ein matbit.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Tolhuin|Tolhuin]]» frå , den 17. oktober 2023.*


## Bakgrunnsstoff

*
Estados-øya

**Estados-øya** (spansk *Isla de los Estados*, 'Delstatane si øy') er ei argentinsk øy i øygruppa Eldlandet, 30 km aust for Storøya i Eldlandet. Administrativt ligg øya under den argentinske provinsen Eldlandet. Øya er ikkje busett, men den argentinske marinen har ein aktiv marinebase på øya. Mannskapet på basen består av fire marinesoldatar. 

Urfolket på øya er yamanafolk, som budde på øyane sør for Storøya før europearar kom til regionen. 

Øya heimstad for store koloniar med pingvinar – magellanpingvin, klippehopparpingvin og kongepingvin – og sel.

Det blei opna eit fyrtårn på øya 25. mai 1884, San Juan del Salvamento, betre kjent som *Faro del fin del mundo* eller ‘Fyret ved verdas ende’. Det skal ha inspirert Jules Verne si bok *Le Phare du bout du monde*, som kom ut i 1905.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Isla de los Estados|Isla de los Estados]]» frå ,  den 13. juni 2012.*
Björkesåkrasjön

**Björkesåkrasjön** er ein innsjø på grensa mellom Lunds kommun og Svedala kommun i Sverige. Han ligg rett aust for Sturups flyplass. Innsjøen dekker eit område på 69 hektar og ligg 59 meter over havet.

Björkesåkrasjön ligg avsidesliggande til og har eit rikt fugleliv.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Björkesåkrasjön|Björkesåkrasjön]]» frå ,  den 13. juni 2012.*
Boren

**Boren** er ein innsjø i Motala kommun i Östergötland mellom Borensberg i aust og Motala i vest. Boret ligg 73 moh, og arealet er 28&nbsp;km². Største djupna er 14 m

Boren utgjer ein del av Göta kanal og Motala ström. Han har òg gjeve namn til tettstaden Borensberg. Sør for innsjøen ligg *Birgittas udde* og Ulfåsa. Alt vatn som renn frå Vättern, renn inn i Boren gjennom elva Motala ström. Om vinteren er det populært å gå på skeiser på Boren.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Boren|Boren]]» frå ,  den 13. juni 2012.*
Glan i Sverige

**Glan** er ein innsjø i Östergötland. Han ligg nordaust for innsjøen Roxen og vest for Norrköping, og renn ut i Motala ström. 

Glan ligg 22&nbsp;moh., har eit areal på 79&nbsp;km² og er 23&nbsp;m på det djupaste. Om sommaren får Glan ein relativt høg botntemperatur, ca. 14&nbsp;°C. I innsjøen kan ein fiske gjørs og gjedde. Den raudlista fiskearten asp finst òg i sjøsystemet.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Glan|Glan]]» frå ,  den 13. juni 2012.*
Hammarsjön

**Hammarsjön** er ein innsjø i Kristianstads kommun i nordaustre Skåne. Hammarsjön er ein grunn slettesjø som Helge å renn gjennom. Han er ein del av Kristianstads vattenrike og har eit rikt fugleliv. Rundt sjøen finst fleire speleplassar der ein kan sjå fuglelivet frå særskilt oppsette fugletårn. Spesielt interessante stader er Ekenabben på austsida og Åsums ängar på vestsida. Òg Helge å nord for Hammarsjön er av stor interesse for fuglekikkarar. 

Hammarsjön hadde tidlegare ei vik aust for sentrum av Kristianstad, Nosabysjön eller Nosabyviken. Denne vart drenert og tørrlagt av den engelske ingeniøren John Milner mellom 1859 og 1870. Her finst det lågaste punktet i Sverige og her ligg òg sjukehuset i byen. Langs vollen mot Hammarsjön, som vart forsterka etter flaumar i 2002, går jernbanelinja mellom Kristianstad og Åhus.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Hammarsjön|Hammarsjön]]» frå ,  den 13. juni 2012.*  
 

## Bakgrunnsstoff
* Vattenriket
Hornborgasjön

**Hornborgasjön** er ein innsjø i Västergötland i Sverige, ca. 15 km søraust for Skara. Frå å ha dekt eit areal på 28 km² vart han gjennom fem ulike senkingar i perioden 1933&ndash;35 til mindre enn 4 km². Føremålet var å skaffe dyrkbar mark, men på grunn av dei kraftige vårflaumane vart ikkje åkerlandet brukbart. Ein byrja ei restaurering av innsjøen i 1992, og ved ferdigstillinga i 1995 var vassflata heva nesten 1 meter, etter at ein hadde bygt ein dam ved utløpet og fylt att gamle kanalar. 

Om våren pleier tranene å raste ved Hornborgasjön før de flyr vidare til hekkeplassane. Iblant kan det vere over 10&nbsp;000 traner der samstundes, noko som gjer staden populært for fuglekikkarar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Hornborgasjön|Hornborgasjön]]» frå ,  den 13. juni 2012.*  
 

## Bakgrunnsstoff
* Hornborgasjön si heimeside
Mal

**Mal** (gjennom nederlandsk, frå latin *modulus*, 'lite mål') er eit mønster, omriss eller sjablong for ein ting eller eit abstrakt omgrep. Abstrakte malar vert nytta innan programmeringsspråk (C++ til dømes), utlegg av nettsider og så vidare. 

## Sjå òg
* Sjablong
* Mønster
* Modell

## Kjelder
Región de Magallanes y de Antártica Chilena

**Región de Magallanes y de Antártica Chilena** er den sørlegaste av dei seksten regionane i Chile. 

## Geografi
Regionen strekkjer seg sørover frå det sørlege Fastlands-Chile, dekkjer heile den chilenske delen av Eldlandet i tillegg til Chilensk Antarktis, det chilenske kravområdet på kontinentet. Han er delt inn i fire provinsar: Última Esperanza, Magallanes, Tierra del Fuego og Antártica Chilena. 

Regionen har det nest lågaste folketalet av alle regionane i Chile, men har det største flatemålet. Chilensk Antarktis er då ikkje inkludert.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Magallanes and Antártica Chilena Region|Magallanes and Antártica Chilena Region]]» frå , den 13. juni 2012.* 

## Bakgrunnsstoff

*