Isabel Allende

**Isabel Allende** () er ein chilensk forfattar. Ho vart fødd i Lima i Peru som dotter av diplomaten Tomás Allende, som var fetter av den seinare presidenten i Chile, Salvador Allende. I 1945 vart foreldra hennar separerte, og mora flytta til Chile med dei tre ungane sine, der dei budde til 1953.

Seinare flytta familien til Bolivia, og deretter til Libanon. I Bolivia gjekk Allende på ein amerikansk privatskule, og i Libanon på ein britisk privatskule i Beirut. Ho returnerte til Chile i 1958 for å gjere ferdig gymnasiet, og møtte der den framtidige ektemannen sin, Miguel Frías, som ho gifta seg med i 1962.

Frå 1959 til 1965 arbeidde Allende ved FN sin mat- og landbruksorganisasjon i Santiago, seinare i Brussel i Belgia og andre stader i Europa. Dottera hennar, Paula vart fødd i 1963. I 1966 returnerte Allende til Chile, og sonen hennar, Nicolás vart fødd der same år.

Ho høyrde til redaksjonen i magasinet «Paula» frå 1967, og frå 1973 til 1974 barnemagasinet «Mampato». Ho publiserte to barnehistorier, *La abuela Panchita* og *Lauchas y Lauchones*, samt ei artikkelsamling som vart kalla *Civilice a su troglodita*. Ho arbeidde òg i chilensk fjernsynsproduksjon for kanalane 7 og 13.

I 1973 hadde skodespelet til Allende, *El embajador* premiere i Santiago. Same år (11. september) vart onkelen hennar styrta og drepen i eit valdeleg kupp leia av Augusto Pinochet. I 1975 drog Allende i eksil i Venezuela. Der arbeidde ho for avisa «El Nacional» i Caracas og som gymnaslærar.

I 1981 vart ho kjend med at bestefar hennar, som var 99 år gammal, låg på dødsleiet sitt. Ho byrja å skrive eit brev til han som seinare utvikla seg til romanen *[[La casa de los espíritus]]* (*Åndenes hus*). Boka var ein enorm suksess og vart filmatisert av Bille August i 1993.

## Bibliografi
* *[[La casa de los espíritus]]* (1982, på norsk *[[Åndenes hus]]*, 1984)
* *[[La gorda de porcelana]]* (1984) 
* *[[De amor y de sombra]]* (1984, på norsk *Om kjærlighet og skygge*, 1986)
* *[[Eva Luna]]* (1987, på norsk 1988)
* *[[Cuentos de Eva Luna]]* (1989, på norsk *Eva Luna forteller*, 1990)
* *[[El plan infinito]]* (1991, på norsk *Den endeløse planen*, 1992)
* *[[Boka Paula|Paula]]* (1994, på norsk 1995)
* *[[Afrodita]]* (1997, på norsk *Afrodite. Fortellinger, oppskrifter og andre afrodisiaka*, 1998)
* *[[Hija de la fortuna]]* (1999, på norsk *En lykkens datter*, 1999).
* *[[Retrato en sepia]]* (2000, på norsk *Aurora - et portrett i sepia*, 2001).
* *[[La ciudad de las bestias]]* (2002, på norsk *De ville guders by*, 2002).
* *[[Mi país inventado]]* (2003, på norsk *Mitt oppdiktede land*, 2004)
* *[[El Reino del Dragón de Oro]]* (2003, på norsk *Gulldragens rike*, 2004)
* *[[El Bosque de los Pigmeos]]* (2004, på norsk *Pygmeenes skog*, 2005)
* *[[El Zorro]]* (2005, på norsk *Zorro*, 2005)
* *[[Inés del alma mía]]* (2006, på norsk *Inés, jeg elsker deg!*, 2006)
* *[[La suma de los días]]* (2007, på norsk *Summen av dagene*, 2008)
* *[[La isla bajo el mar]]* (2009, på norsk *Øya under havet*, 2010)
* *[[El cuaderno de Maya]]* (2011, på norsk *Maya*, 2011)
* *El juego de Ripper* (2014, *Amandas gåte*)
* *El amante japonés* (2015, *Den japanske elskeren*)
* *Más allá del invierno* (2017, *Etter vinteren*)
*  *Over havet* (2020, omsett av Signe Prøis)

## Kjelder