open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Khadi

**Khadi** eller **khaddar** er hindustani (hindi og urdu) for 'bomull' og viser til handlaga indisk klede. Omgrepet fekk ei viktig tyding for den indiske fridomsrørsla etter at Gandhi byrja legga vekt på heimespinning som ein måte til å ta tilbake indiske tradisjonar og økonomisk styring på. Khadi har ei viktig stilling i indisk politikk og er mellom anna det føreskrivne stoffet for det indiske flagget.

I første omgang reknar ein manuelt spunne og vove indisk bomullstøy som khadi, men ull og silke blir også gjerne rekna med, og i den vidaste tydinga kan omgrepet omfatta ei rekkje ulike indiske handverksprodukt. 

## Bakgrunn
Sidan antikken hadde ein handla med fint musselin frå det indiske subkontinentet. Utviklinga av britisk tekstilindustri under den industrielle revolusjonen hadde gått hardt utover indisk kledeproduksjon og økonomi. Ved byrjinga av 1900-talet hevda Mahatma Gandhi at prosessen der bomull blei plukka i India, frakta til Storbritannia og foredla ved fabrikkar der, for deretter å bli send tilbake til mellom anna India og seld der med store fortenester, og at om indarar laga sitt eige tøy ville dei vinna økonomisk på det. Han utvikla khadi-rørsla for å setja dette i system. Bruken og laginga av tøyet skulle både sysselsetja mange, få vanlege folk og særleg kvinner med i fridomsrørsla og gjera landet og landsbyar sjølvforsynte, men òg visa indisk samling og vilje til sjølvstyre, *[[svaradj]]*. Gandhi gjekk inn for at kvar enkelt sjølvstendeforkjempar skulle spinna bomullstråd eller veva stoff. Han levde sjølv etter dette prinsippet, spann eller vov dagleg, og kledde seg berre i heimelaga tradisjonelle indiske klede.

Sjølvstenderørsla følgde opp gjennom boikott av britiske produkt, og for Gandhi-tilhengjarar og medlemmer av Kongresspartiet blei det vanleg å berre bruka khadi. Framleis vil mange indiske politikarar berre kle seg i tradisjonelle indiske klede laga av dette tøyet.

## Kjelder
* Khadi ved kamat.com
* Of cotton and colonialism ved sepiamutiny.com
* Mahatma Gandhi's Association With Mani Bhavan  ved gandhi-manibhavan.org
## Bakgrunnsstoff
* PAYYANUR KHADI. Om khaditradisjonen i Payyanur i Kerala.
* Hwaa Irfan, The Allure of Indian Cotton , IslamOnline.net
Karlevisteinen

**Karlevisteinen** er den fremste runesteinen på Øland i Sverige og ein av dei mest interessante runesteinane i det heile. Den er reist til minne om ein dansk høvding, medan små trekk ved språket syner at ein norsk eller islandsk skald har rista runene, truleg ein som har vore med i følgjet til høvdingen. Runeinnskrifta inneheld det eldste, originale skaldediktet vi kjenner.

## Skildring
Steinen står på ein åker ved Karlevi by på vestsida av Øland, like ved Kalmarsund. Plasseringa er uvanleg, sidan det er eit godt stykke til busetnad. Steinen, av typen grå sandstein, er 1,4 meter høg, 1 meter brei og 0,8 meter tjukk. Den står på ein liten haug, 0,7 meter høg, og er tidfest til rundt år 1000 e. Kr. Ifølgje innskrifta er den reist til minne om den danske høvdingen Sibbe den gode Foldarsson, eit namn som elles er ukjent.

Steinen står på sin opphavlege plass, men neppe i si opphavlege stilling, sidan den har blitt kasta over ende fleire gonger. Ei teikning frå 1600-talet syner at det har vore to gravhaugar like ved steinen. Dei er no borte. Etter innskrifta vart den døde gravlagt i ein av dei.

Runeteikna er frå 9 til 13 centimeter høge og dekker heile eller delar av tre sider. Dei er hogne inn mellom parallelle strekar som avgrensar og skil radene. Teksten består av to delar, ein prosadel og eit skaldedikt. Steinen er skadd på to stader slik at nokre teikn i starten og slutten av prosainnskrifa er uleselege.

## Innskrifta
Runeinnskrifta lyder med latinske bokstavar:

**+ s-a... --(s)- (i)-- * satr * ai(f)tir * si(b)(a) * kuþa * sun * fultars * in hons ** liþi * sati * at * u * -ausa-(þ)-... +: fulkin : likr : hins : fulkþu : flaistr (:)* uisi : þat * maistar * taiþir : tulka : þruþar : traukr : i : þaimsi * huki * munat : raiþ:uiþur : raþa : rukstarkr * i * tanmarku : --(n)tils : iarmun**kruntar : urkrontari : lonti**

Skaldediktet er i versemålet drottkvætt, som var det gjævaste i skaldediktinga og vart brukt i dikt til kongar. Det er kjenneteikna ved snirklete oppbygging og eit symbolspråk med poetiske omskrivingar (kjenningar).

At steinen står isolert på ei øde strand, tyder på at Sibbe har lete livet medan han drog forbi og har blitt hauglagt av følgjet sitt. Nokre meiner at steinen er reist av danskar som var på veg heim etter å ha delteke i slaget ved Fyrisvollane utanfor Uppsala omkring år 985.

Baksida av steinen inneheld ei yngre innskrift med latinske bokstavar. Ho lyder:
**In nomin[e] (?) Ie[su] (?)**, som kan tyda «I namnet til Jesus».

## Litteratur
* Salberger, Evert: *Dedikationen på Karlevi-stenen, mansnamn och versform*. Sydsvenska ortnamnssällskapets årsskrift 1997. Side 88-115.
* Strid, Jan Paul: *Runstenar*. Malmö 1991. 119 sider.
* Jansson Sven B.F.: *Runinskrifter i Sverige*. 1984. 201 sider.
* Söderberg, Sven: *Sveriges runinskrifter*. Bd 1, Ölands runinskrifter. Stockholm 1900-1906.

## Bakgrunnsstoff
* Foteviken museum presenterer steinen.
* Kart over funnstaden.
* ''Den Store Danske'' om skaldedikting og Karlevisteinen.
* Ølandsguiden om Karlevisteinen 
* Karlevi-steinen (slutten av 900-talet) 
* Omtale av Karlevistenen i ''Nordisk Familjbok''.
Tinnoset

**Tinnoset** er ein busetnad i sørenden av Tinnsjø i Notodden kommune i Telemark. 

Her ligg ferjeleiet for jernbaneferja over Tinnsjø til Mæl, som utgjer ein del av banen til Rjukan. Her ligg også slippen der ferjene vert ettersett, og Tinnoset stasjon.

## Bakgrunnsstoff
Sverre Støstad

**Sverre Kornelius Eilertsen Støstad** () var ein norsk skogs- og anleggsarbeidar og politikar for Norges Kommunistiske Parti og Arbeidarpartiet.

## Yrkeskarriere
Støstad blei fødd på husmannsplassen Auntrøa under Støstad i Stod i noverande Steinkjer kommune. Han var først jord- og skogsarbeidar fram til 1908, deretter anleggs- og bygningsarbeidar fram til 1918. Frå 1918 var han busett i Trondheim og arbeidde som assistent ved Trondheims offentlege arbeidskontor si handverks- og handelsavdeling. Han var sosialrådmann i Trondheim 1945–1957.

## Politisk arbeid
Støstad melde seg inn i Arbeiderpartiet første gong i 1908 og fekk snart verv knytt til arbeidarrørsla i Trondheim. Han var stortingsrepresentant for Arbeidarpartiet frå 1921, men blei med over til Norges Kommunistiske Parti då partiet blei skipa i 1923, og blei då også den første formannen i NKP. Han markerte seg tidleg som ein del av NKP si høgrefløy og blei ikkje attvald som formann 1925.

Etter stortingsvalet 1924, der NKP gjorde eit dårlegare val enn venta, men der Sverre Støstad var blant dei få som NKP fekk vald inn på Stortinget, argumenterte Støstad for å samle dei tre arbeidarpartia. I tråd med dette deltok han på samlingskongressen mellom Arbeidarpartiet og Norges Socialdemokratiske Arbeiderparti i 1927, og blei følgjeleg ekskludert frå NKP. Han representerte deretter Arbeidarpartiet på Stortinget fram til 1949.

Sverre Støstad var parlamentarisk leiar for Arbeiderpartiet si stortingsgruppe i tre periodar: Under Hornsrud si korte regjeringsperiode i 1928, i perioden 1935–1939 og i perioden 1945–1947.

Sverre Støstad var statsråd og sjef for sosialdepartementet (sosialminister) i Johan Nygaardsvold si regjering frå 1939–1945, medlem av Regjeringsdelegasjonen som fungerande sjef for Sosialdepartementet og Forsyningsdepartementet 14.–31. mai 1945. Han blei vurdert som statsministerkandidat for Arbeiderpartiet då Einar Gerhardsen trekte seg som statsminister i 1951.

## Kjelder
*
Norsk Fjellfestival

**Norsk Fjellfestival** er ein festival som vert arrangert ei veke kvar sommar i Åndalsnes. Festivalen vart halden for første gong i 1999 og har utvikla seg til eit stort og viktig enkeltarrangementet for folk som set pris på fjell og friluftsliv.

Christel Siem er dagleg leiar og festivalsjef frå 1. desember 2009. Gaute Grøtta Grav var festivalsjef i 2007. I 2008 og 2009 var Marte Berild Hjelle festivalsjef. 

Norsk Fjellfestival har eit fast samarbeid med Den norske turistforening. DNT har lagt sin ungdomsleir, «Basecamp» til Fjellfestivalen. «Årets fjellgeit» vert delt ut i samarbeid med DNT ved generalsekretæren eller styreleiaren i foreininga.

## Prisvinnarar av «Årets fjellgeit»
* 2001 Vegard Ulvang
* 2002 Børge Brende
* 2003 Øystein Dahle
* 2004 Cecilie Skog
* 2005 Dronning Sonja
* 2006 Arne Næss senior
* 2007 Olav Thon
* 2008 Stein P. Aasheim
* 2009 Fri Flyt
* 2010 Gudmund Skjeldal
* 2015: Villmarksbarna
* 2016: Fred Husøy
* 2017: Sherpa-folket i Nepal
* 2018: Norske alpine redningsgrupper
* 2019: Helene Ødven
* 2020: Tidsskriftet Harvest
* 2021: «Mina og meg» – Alexander Read og datteren Mina

## Kjelder
Maus

**Maus** er ein episk teikneserie som vart utgjeven i to delar frå 1986 til 1991. Serien er teikna av Art Spiegelman. Maus handlar om utryddinga av polske jødar under andre verdskrigen, og fortel biografisk om foreldra til Art, Vladek og Anja Spiegelman, som båe overlevde Auschwitz og kom til USA etter krigen. Samstundes fortel soga om Arts problem med den aldrande faren, og har ei rammeforteljing som går føre seg medan faren fortel og sonen skriv ned. Difor er undetittelen og "far min blør historie". 

### Dyremetaforar

Serien spelar på dyremetaforar, nett som i klassiske amerikanske barneteikneseriar (Donald Duck eller Snurre Sprett), men tonen er langt meir alvorsam. Jødane i soga er framstilt som mus, spegla i tittelen, medan tyskarane er teikna som kattar, som jagar mus. Andre dyreslag i soga:

* Amerikanarar er teikna som hundar, av di hundar jagar kattar. Svarte amerikanarar er teikna som svarte hundar.
* Polakkane er teikna som grisar, med tanke på at Polen er eit jordbruksland. 
* Svenskane er teikna som reinsdyr.
* Franskmenn er teikna som froskar.
* Russarane er teikna som bjørnar.
* Britane er teikna som fisk på grunn av det britiske sjøveldet.
* Ei sigøynarspåkvinne er teikna som ein møll.

Alle figurane er teikna nokså like, slik at det kan vera vanskeleg å skilja dei ulike rollene frå kvarandre anna enn på klesdraktene. Dette er og rekna som eit poeng, sett i lys av tanken om stereotypar i raseideologien. Ein kan likevel sjå ulike drag ved dei ulike musene. Ved eit høve blir Art intervjua av ein jøde frå Israel om kva dyr israelarane ville hatt, og han svarar tvilande: "Holepiggsvin?"

Maus vart ein stor kommersiell suksess, og vart omsett til ei rekkje språk. Den norske utgåva kom på Cappelen, og er omsett av Judith Hauge Nærland.
Terje Wold

**Terje Wold** () var ein norsk jurist og politikar frå Arbeidarpartiet, justisminister, handelsminister og Høgsterettsjustitiarius. 

Wold var fødd i Evenes. Han kom til Vadsø i 1921 som nyutdanna cand. jur. Der blei han fullmektig ved Varanger sorenskrivarembete, og deretter same året blei han konstituert politifullmektig i byen. Han starta som privatpraktiserande sakførar i Vadsø i 1922. Han blei medlem av Vadsø bystyre i to periodar, 1926-1928 og 1932-1936, og var ordførar i 1928 og i 1935-1936.  I 1931 blei Wold høgsterettsadvokat. Han blei lagdommar i Hålogaland lagmannsrett i 1936.

Han blei statsråd og sjef for justisdepartementet justisminister i Johan Nygaardsvold si regjering frå 1939, og var justisminister i eksilregjeringa i London til 1945. Ein periode under krigen var han også statsråd for handelsdepartementet, frå 7. juni 1940 til april 1942. Terje Wold var som medlem av Regjeringsdelegasjonen fungerande sjef for Kyrkje- og undervisingsdepartementet og Justisdepartementet frå 14. mai til 31. mai 1945.

Etter krigen blei han vald til stortingsrepresentant for Arbeidarpartiet for Finnmark frå 1945 til 1949.

Wold var dommar i Høgsterett frå 1950 - han hadde blitt utnemnd allereie i 1945. Han var høgsterettsjustitiarius frå 1958 til 1969. 

## Prisar og utmerkingar
Terje Wold blei utnemnd til Kommandør med stjerne av St. Olavs Orden i 1958. I 1965 fekk han Petter Dass-medaljen.

## Kjelder
*- Biografi hos  Stortinget.no
Erling Sandene

**Erling Sandene** () i Bærum var ein norsk jurist, cand. jur. 1943. Han var høgsterettsjustitiarius i perioden 1984–1991, og  var høgsterettsdommar sidan 1972. Før det var han fylkesmann i Møre og Romsdal frå 1966 til 1972. Frå 1974 til 1982 hadde han permisjon frå Høgsterett for å vere  Sivilombodsmann.

Han har skrive tredje utgåve av Ragnar Knoph si *Norsk arverett* (1959) og ei kommentarutgåve til oreigningsloven (1962, 1990). Sandene leia utvalet som la fram forslag til ny viltlov i NOU 1974:21 *Viltstellet, jakt og fangst*.

Sandene blei utnemnd til kommandør av St. Olavs Orden i 1978.
Sverre Grette

**Sverre Grette** (), fødd i Kristiania, var ein norsk jurist og høgsterettsjustitiarius.

Grette blei cand. jur. i 1911 og byråsjef i Justisdepartementet i 1920. Han var konstituert høgsterettsdommar eit halvt år i 1930 og vart fast dommar i 1936. Frå 1952 var han høgsterettsjustitiarius, til 1958, då han nådde aldersgrensa. Grette var blant anna også leiar for Direktoratet for fiendtleg eigedom frå 1945 til 1958, medlem i Arbeidsretten og leiar for Høgfjellskommisjonen.

## Kjelder
* Store norske lekiskon
* Norsk biografisk leksikon
Rolv Ryssdal

**Rolv Einar Rasmussen Ryssdal** () var ein norsk jurist fødd i Laksevåg. Han var høgsterettsdommar frå 1964 og høgsterettsjustitiarius mellom 1969 og 1984.

Han var visepresident i Den europeiske menneskerettsdomstolen frå 1981 til 1985 og president frå 1985 til han døydde.

## Heider
Han blei utnemnd til kommandør med stjerne av St. Olavs Orden i 1970 og blei seinare  forfremma til storkors. Ryssdal var også innehaver av storkors av *[[Finlands løves orden]]*

## Familie
Rolv Ryssdal var gift med fylkesmann i Aust-Agder Signe Marie Stray Ryssdal, og var far til tidlegare leiar for Den norske advokatforening Anders Chr. Stray Ryssdal.

## Fotnotar
Sokrátis Papastathópoulos

**Sokrátis Papastathópoulos** () er ein gresk fotballspelar som spelar på Arsenal FC i Premier League (2020).

Hausten 2011 spela han for Werder Bremen i tysk Bundesliga på lån frå Genoa i italiensk Serie A, og for Hellas sitt landslag.

Papastathópoulos vart kåra til årets unge greske spelar i 2008. 14. mai same året vart han den yngste spelaren som nokon gong har vore kaptein for AEK i den greske ligaen, 19 år gammal. Han var med på å ta sølv i U19-EM med Hellas i 2007. 5. februar 2008 debuterte han for A-landslaget i ein privatlandskamp mot Tsjekkia. Han var med i Hellas sin tropp til fotball-VM i 2010, der han spelte frå start i to av kampane.
Myrhatt

**Myrhatt** (Comarum palustre) er ein fleirårig urt i rosefamilien. Arten har ei sirkumpolar utbreiing. 
Planta vert kring 30 cm høg, og har krypande jordstengel og opprett stengel. Blada er mørkgrøne ovanpå og blygråe under. Blomen har smalblada ytterbeger og store begerblad som er mørkt purpurraude innvendes. Han har brunsvarte kronblad som er halvt så lange som begerblada. Beger og krone sit på til fruktene er mogne. 

Myrhatt blomstrar kring juni månad på våte stader, myrar og grunt vatn. Arten er vanleg gjennom heile Noreg, og er funnen opp til 1350 m på Hardangervidda.

## Kjelder
* Johannes Lid: *Norsk-svensk-finsk flora*. Det Norske Samlaget, 1985.

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Kråkklöver|Kråkklöver]]» frå ,  den 24. september 2010.*
Aleksandre Iasjvili

**Aleksandre Iasjvili** () er ein georgisk fotballspelar som har spela for Karlsruhe i tysk 2. Bundesliga, og for Georgia sitt landslag. Iasjvili spelte i ti sesongar for SC Freiburg, ein del av tida i tysk 1. Bundesliga, og vart klubbkaptein der. Han vart kåra til årets georgiske fotballspelar i 2004 og 2008.
Ambassadør

Ein **ambassadør** eller **sendemann** er ein utsending frå eit statsoverhovud til eit anna statsoverhovud. I tillegg finst det også ambassadørar ved store internasjonale organisasjonar som NATO, FN og EU.

Ein ambassadør er vanlegvis sjef for ein ambassade. Fram til 1942 var det berre stormakter sine representantar til andre stormakter som blei kalla ambassadør. Stormakter sine representantar til andre statar, og andre statar sine representantar, blei kalla minister. 

Ambassadøren si oppgåve er å vareta eigen stat sine interesser i den staten eller dei statane han eller ho er utsend til. Ofte omfattar dette kulturutvekslingar og politiske og økonomiske oppgåver.

Ein ambassadør kan ha bakgrunn som karrierediplomat eller som politikar.

Noreg har ambassadørar til dei fleste statar i verda. Ofte vil ein ambassadør vere akredittert til fleire statar enn den staten der ambassaden ligg. Tilsvarande er det svært mange statar som har ambassadørar som held til i ambassadar i Oslo, eller som er akredittert til Noreg til dømes frå ein ambassade i eit av Noreg sine naboland. 

## Bakgrunnsstoff
* Iver B. Neumann og Halvard Leira *Aktiv og avventende. Utenrikstjenestens liv 1905-2005* Oslo: Pax, 2005.
* Utdanning.no sin yrkesbeskrivelse av ambassadør
* Liste over ambassadørar frå andre land stasjonert i Noreg
Diplomat

**Diplomat** viser til nokon som tenestegjer i utanrikstenesta, ein person som representerer ein stat i høve til ein annan stat, særleg politisk. Diplomatar i andre land enn heimlandet har ei særskild stilling kjend som diplomatisk immunitet.

## Ordsoge
Omgrepet er knytt til diplom, det vil seie offisielle dokument.
Diplomatar var 'personar utstyrt med fullmakter'. Etterkvart blei dette ordet brukt om ein person som på vegne av ein stat har ansvar for å føre forhandlingar med framande statar, diplomati. *Diplomat* kan også brukast i overført tyding, om ein person som er ein flink forhandlar, ein som er oppteken av ikkje å støyte nokon, eller som er forsiktig med kva han eller ho seier.

## Arbeidsområde
Ein diplomat blir i dag definert som dei medarbeidarane ved ein ambassade eller ein diplomatisk misjon som har diplomatisk rang, det vil seie er utstyrt med diplomatpass. Diplomatar skal prinsipielt vere statsborgarar i utsendarstaten. 

Diplomatar har titlar som ambassadør, ministerråd, ambassaderåd, 1. ambassadesekretær, ambassadesekretær og attaché. Også medarbeidarar i utanriksdepartementet i ein stat kan kallast diplomatar.

## Kjelder
*
*
*

## Bakgrunnsstoff
*Diplomat ved utdanning.no
Ambassaderåd

**Ambassaderåd** er ein diplomattittel som blir nytta for ein erfaren medarbeidar under ambassadørnivå ved ein ambassade. Ein ambassaderåd kan i ambassadøren sitt fråvær fungere som chargé d'affaires.
Klarälvdalen

**Klarälvdalen** eller *Klarälvsdalen* er dalen langs løpet til Klarälven i nordre del av Värmland. Den eldre nemninga *Älvdalen* har i løpet av dei seinare åra komme meir og meir ut av bruk. I Sverige kan det truleg ha samanheng med at ein ikkje vil blande saman med staden Älvdalen i Dalarna.

I Noreg har ein òg elvedal, men det er knytt til dalføret lenger vest, Østerdalen. Her finn ein Stor-Elvdal og Alvdal. Uttala av desse har truleg vore «Ælvdal».

## Sjå òg
*Älvdals härad
*Klarälven
*Övre Klarälvsdalen
Hundseid-regjeringa

**Jens Hundseid si regjering** blei utnemnd den 14. mars 1932, etter at Hundseid sin forgjengar, Peder Kolstad, døydde i embetet. Det var ei regjering frå Bondepartiet. Regjeringa gjekk av den 3. mars 1933.

## Kjelder
*
Kolstad-regjeringa

**Peder Kolstad si regjering** blei utnemnd den 12. mai 1931. Det var ei regjering som gjekk ut frå Bondepartiet. 

Etter at statsminister Peder Kolstad døydde den 5. mars 1932 blei regjeringa omdanna til Jens Hundseid si regjering den 14. mars same året.

Statsminister Peder Kolstad fekk sjukepermisjon den 1. februar 1932, og døydde 5. mars same året. Birger Braadland overtok som fungerande statsminister, men medan han var i  Geneve var Nils Trædal fungerande statsminister.

## Kjelder
*
Norsk studentorganisasjon

**Norsk studentorganisasjon** (**NSO**) er ein norsk studentorganisasjon som er eit resultat av ei samanslåing av Studentenes Landsforbund (StL) og Norsk Studentunion (NSU). Den formelle etableringa av den nye organisasjonen fann stad 1. juli 2010. NSO har vel 200 000 kollektivt tilslutta studentar ved norske universitet og høgskular. 

## Medlemslag
Per 22. november 2017 hadde NSO medlemslag ved følgende utdanningsinstitusjoner: 
*Arkitektur- og designhøgskolen i Oslo
*Bergen Arkitekthøgskole
*Det teologiske menighetsfakultet
*Dronning Mauds Minne Høgskole
*Fjellhaug Internasjonale Høgskole
*Handelshøyskolen BI
*Høgskolen i Innlandet
*Høyskolen Diakonova
*Høgskolen i Molde
*Oslomet
*Høgskolen i Sørøst-Norge
*Høgskolen i Østfold
*Høgskulen i Volda
*Høgskulen på Vestlandet
*Kunsthøgskolen i Oslo
*Lovisenberg diakonale høgskole
*NLA Høgskolen
*Nord universitet
*Norges Dansehøyskole
*Norges Handelshøyskole
*Norges idrettshøgskole
*Norges miljø- og biovitenskapelige universitet
*Norges musikkhøgskole
*Norges teknisk-naturvitenskapelige universitet
*UiT – Norges arktiske universitet
*Universitetet i Agder
*Universitetet i Bergen
*Universitetet i Oslo
*Universitetet i Stavanger
*VID vitenskapelige høgskole
*Westerdals Oslo ACT

## Kjelder




## Bakgrunnsstoff
*Norsk studentorganisasjon
Breimyra skole

**Breimyra ungdomsskole** er ein ungdomsskule på Flaktveit i Åsane i Bergen. Skulen har plass til om lag 300 elevar fordelt på 10 klassar i tre trinn (8.-10. klasse). Skulebygget er i privat eige og vert leigd av Bergen kommune. Elevane kjem frå barneskulane Flaktveit skole og Li skole. 

Rektor ved skulen er Charlotte Corneliussen.

## Nærmiljø
Breimyra ungdomsskole ligg i Åsane. Skulen ligg på toppen av Flaktveit nært Flaktveit stadion. Breimyra ligg 110 meter over havet. 

## Klassar
Skuleåret 2011-2012 er det ti klassar på Breimyra. Det er tre parallellar på 8. og 9. trinn, og fire klassar på 10. trinn. 

## Tilsette
Til saman er det 27 årsverk ved skulen, fordelt på 32 tilsette.

## Byggeigar
Breimyra skole vart bygd av Sognnes Bygg AS, og blir leigd ut frå Sognnes Eiendom til Bergen kommune. Kommunen betalar ein fast pris kvar månad til Sognnes Gruppen.
Diagonalsjikting

**Diagonalsjikting** eller **kryssjikting** er strukturar i sand, grus, sandstein og kvartsitt, der dei enkelte sjikta står skrått i forhold til den regionale lagdelinga. Diagonalsjikting oppstår ved avleiring på flater som heller nedover i straumretninga, til dømes på nedsida av banker, sanddyner eller straumrifler på strender, elvesletter eller botn av elver. Ein kan få særleg høge diagonalsjikt i vindblåst ørkensand.

I Noreg er det vanleg med diagonalsjikting i kvartsitt og sandstein med forskjellig alder. Ein kan stundom sjå diagonalsjikting danna i isranddelta frå slutten av den siste istida i sandtak. 

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
*Animasjon av diagonalsjikting frå USGS
Johan Ludwig Mowinckel si tredje regjering

**Johan Ludwig Mowinckel si tredje regjering** blei utnemnd den 3. mars 1933. Det var ei regjering som gjekk ut frå Venstre. Regjeringa gjekk av den 20. mars 1935.

## Bakgrunnsstoff
*
Diaklas

**Diaklas** er eit uttrykk for plane, lukka sprekker i bergartar. Når bergarten vert utsett for mekanisk forvitring, vil han ofte sprekke opp etter diaklasar til regelmessige blokker. Uttrykket er lite nytta. 

## Kjelder
*
O.C. Gundersen

**Oscar Christian Gundersen** (), fødd i Oslo, best kjend som **O.C. Gundersen**, var ein norsk jurist og politikar frå Arbeidarpartiet, justisminister, handelsminister, høgsterettsdommar og ambassadør i Moskva. 

## Karriere
Gundersen blei cand.jur. i 1931. Han blei høgsterettsadvokat i 1939. Før han kom med i rikspolitikken, var han aktiv i student- og lokalpolitikken i Trondheim. Mellom 1936 og 1938 sat han i formannskapet. I 1939 blei han rådmann i Trondheim, men blei avsett av tyskarane i 1941. Frå 1942 til 1945 var Gundersen direktør ved Statens trygdekontor i London. Etter frigjeringa i 1945 gjekk Gundersen tilbake til jobben som rådmann.

Gundersen blei utnemnd til statsråd som justisminister i Einar Gerhardsen si andre regjering i 1945. Han heldt fram som justisminister i Oscar Torp si regjering i 1951, til han gjekk av i 1952. Som justisminister fekk han eit særleg ansvar for gjennomføringa av landssvikoppgjeret etter den andre verdskrigen.

Etter ti års fråvære frå politikken kom han i 1962 tilbake som handels- og skipsfartsminister i Einar Gerhardsen si tredje regjering, eit verv han hadde fram til John Lyng si regjering overtok i fire veker i august-september 1963. Då Einar Gerhardsen si fjerde regjering overtok deretter blei Gundersen igjen justisminister. Han gjekk av då den borgarlege koalisjonsregjeringa Borten blei danna etter stortingsvalet 1965.

I perioden 1953–1957 og 1967–1977 var han Høgsterettsdommar i Noregs Høgsterett. I tida mellom 1958 og 1961 var han Noreg sin ambassadør i Moskva.

O.C. Gundersen skal vere brukt som modell for sakfører Jespersen i romanen *[[Sangen om den røde rubin]]* av Agnar Mykle.

## Bakgrunnsstoff
*
Diapir

**Diapir** (fransk, frå gresk *diapeirein*, å skjere gjennom) er ein intrusjon som er danna som følgje av tettleik og trykkskilnader, til dømes eit saltlag som flyt opp gjennom tyngre bergmassar og trengjer dei til side. Uttrykket vart innført av den rumenske geologen Ludovic Mrazek, som var den første til å forstå prinsippet ved saltintrusjon og plastisitet. Uttrykket «diapir» kan nyttast om vulkanske strukturar, men er oftare nytta om ikkje-vulkanske, slik som saltdomar og leirdiapirar. Det går føre seg diapirisme på månen Enceladus. 

Diapirar intruderer oftast vertikalt oppover langs svake soner gjennom tettare overliggjande bergartar. Tettleiksskilnadene opptrer som ei kraft for oppstigning. Prosessen vert kalla *diapirisme*.

Diapirar er viktige i oljegeologien. Det finst ofte små petroleumsførekomstar i de oppbøygde laga langs flankene av diapiren, og større felt kan finnast i oppbulingar av laga over dei. I Ekofiskområdet er dei fleste førekomstane knytte til saltdiapirar. Dei fleste diapirane er saltdiapirar, men det finst også andre, f.eks. granittdiapirar.

## Sjå òg

* Geysir
* Granitt
* Granittdom
* Hydrotermal ventil
* Gjørmevulkan
* Salttektonikk
* Saltdom

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Diapir|Diapir]]» frå ,  den 25. september 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Diatrem

Ein **diatrem** er eit breksjefyllt vulkanrøyr som er vorte danna ved at vulkanske gassar har sprengt seg veg ut mot overflata. Diatremer bryt ofte overflata og produserer ei tuffkjegle, eit fylt, relativt grunt krater som ein kallar ein maar. Uttrykket har generelt vorte nytta om alle konkave former for broten stein eller breksje som er danna av eksplosive eller hydrostatiske krefter, sjølv om dei ikkje nødvendigvis er knytte til vulkanisme. Somme diatremeksplosjonar kan oppstå når varm magma varmar opp relativt grunt grunnvatn.

I Noreg finn ein slike eksplosjonsrøyr i Oslofeltet (til dømes Hurdalen) og ved Fen i Telemark.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Diatreme|Diatreme]]» frå ,  den 25. september 2010.*
Diskonformitet

**Diskonformitet** er to lag i geologi som er avsette direkte over kvarande utan diskordans, trass i at dei er fråskilde ved eit tidsintervall. Diskonformitetsflata mellom dei to laga har oppstått i ei tid då det ikkje vart avsett eller ikkje oppbevart sediment. Diskonformiteten kan ha oppstått ved at straum eller kjemiske tilhøve har hindra sedimentasjon, eller ved at dei alt avsette sedimenta vert fjerna. Sistnemnde kan skje når laga vert heva opp over havet. 

Det er vanleg med både større og mindre diskonformitetar og dei spelar ei stor rolle i stratigrafien. 

## Sjå òg
*Diskordans

## Kjelder
Diatoméslam

**Diatoméslam** er ei djuphavsavleiring danna av skal frå kiselalgar eller diatoméar. Denne djuphavsavsetninga er særleg vanleg i Antarktis og nord i Stillehavet. 

## Kjelder
Kiselgur

**Kiselgur**, **diatomitt** eller **diatoméjord** er ein porøs jordart som liknar på leire. Kiselgur er danna ved at skala frå kiselalgar (diatomear) og anna kiselhaldig materiale vert avleira som sediment. Kiselgurane er lyse, lette og jordaktige. 

Opphavleg vart dynamitt framstilt som gurdynamitt ved absorbsjon av nitroglyserin i kiselgur. Sidan kiselgur er porøs og lett, vert han mykje nytta som både isolasjonsmateriale, lett murstein, isolasjonsmateriale, filter og som tilsettingsstoff i måling og plast. Kiselgur blir òg brukt som mekanisk insektsdrepar. Sidan han er porøs, tar kiselgur livet av lopper og andre insekt ved at dei tørkar ut og døyr når dei får kiselgur på seg. 

Kiselgur kan vere gode reservoarbergartar for petroleum, slik som Belridge-diatomitten i San Joaquin-bassenget i California i USA.

## Sjå òg
* Biomineralisering
* Diatom
* Podsol
* Perlitt

## Kjelder

**Delar av denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kiselgur|Kiselgur]]» frå ,  den 25. september 2010.*
Rødven

**Rødven** er ei lita bygd i Rauma kommune i Møre og Romsdal. Rødven eller Rødvendalen ligg mellom Rødvenfjorden i nord og Romsdalsfjorden i sør.

Bygda har to kyrkjer; Rødven stavkyrkje og Rødven kyrkje.
Mittet

**Mittet** er ei bygd nord i Rauma kommune i Møre og Romsdal. Mittet er også eit dalføre som startar nede ved Langfjorden og går sørover. Lengst inne i *Mittetdalen* i sør, startar ein stig til turisthytta Måsvassbu og over fjellet til Isfjorden. 

I aust grensar Mittet til Nesset kommune og bygda Vistdal. I vest grensar staden til Holm og Åfarnes. Kyrkja for Mittet er Holm kyrkje.
Vistdal

**Vistdal** er ei bygd i Molde kommune i Møre og Romsdal. Bygda har om lag 350 innbyggjarar og er kjent for lakseelva der og bergarten Vistdalitt.

Midt i bygda ligg *Myklebostad* med campingplass, *Vistdal kro*, butikk, Vistdal kyrkje og barneskule. 

Ungdomsskulen vart flytta til Eresfjord våren 2005. 

## Historie
Bygdene Eresfjord og Vistdal oppretta sjølvstendig kommune 1. januar 1890 då Nesset kommune vart delt i to, Eresfjord og Vistdal. 1. januar 1964 vart Eresfjord og Vistdal kommune slegen i hop med Nesset kommune att. 

## Elva Visa
Elva Visa, som bygda er kalla opp etter, har rikt laksefiske. 

Leirstaden *Visthus*, vart bygd av den engelske adelege offiseren Gui Freemantle som brukte staden og elva til laksefiske. Visthus er i dag i eige av Nordmøre og Romsdal Indremisjon. 

## Visdalitt
Vistdalitt er ein bergart som kjem frå Vistdal. Denne bergarten vert teken ut av berget og foredla av Romsdal Steinindustri (tidlegare Vistdal steinindustri).

## Bakgrunnsstoff
* Kart over Vistdal - http://maps.google.com 
* Visthus leirsted
* Vistdal
Innfjordtunnelen

**Innfjordtunnelen** er ein 6594 meter lang vegtunnel på E 136, i Rauma kommune i Møre og Romsdal. Tunnelen vart opna i 1991, og går frå Gridset ved Innfjorden til Veblungsnes for å erstatte eit rasfarleg stykke av vegen langsmed Romsdalsfjorden mellom Veblungsnes og Innfjorden. Denne strekninga vart permanent stengd etter eit steinskred i 1989 som tok eitt menneskeliv. Frå raset gjekk og fram til tunnelen vart opna, gjekk trafikken med ferje på ei stutt strekning.

Som med fleire andre tunnelar i Noreg er Innfjordtunnelen delvis plaga med kondens. Kondensen kan føre til farlege situasjonar fordi bilrutene plutseleg doggar når ein køyrer inn i tunnelen.

## Sjå òg
*Runehamartunnelen
*Måndalstunnelen
*Vegtunnelar i Noreg
*Undersjøiske vegtunnelar i Noreg

## Kjelder
Måndalstunnelen

**Måndalstunnelen** er ein tunnel på E 136 i Rauma kommune i Møre og Romsdal. Tunnelen går mellom Måndalen og Sauset. Han er 2080 meter lang og vart opna i mai 1993. Tunnelen erstatta eit rasfarleg vegparti.

## Sjå òg
*Innfjordtunnelen
*Vegtunnelar i Noreg
*Undersjøiske vegtunnelar i Noreg
Rasmus Langeland

**Rasmus Olsen Langeland** (), fødd i Sunnylven, var ein norsk gardbrukar og politikar frå Bondepartiet. Han sat på Stortinget for Møre frå 1922 til 1945, og var arbeidsminister 1931–1933.

Langeland blei innvald i Borgund heradsstyre i 1913, og sat fram til 1922. Same året blei han stortingsrepresentant, og sat fram til 1945. Langeland sat først i Lønningskomiteen i to periodar, før han gjekk over til Jernbanekomiteen. Han sat deretter i Finans- og tollkomiteen og i Skog- og vassdragskomiteen.

I regjeringane Kolstad og Hundseid 1931–1933 var Langeland arbeidsminister. Han var også Bondepartiet sin nestformann 1930–1935.

Rasmus Olsen Langeland var far til Olav Rasmussen Langeland, som følgde i faren sitt politiske fotspor som stortingsrepresentant.

## Kjelder
*
Dislokasjon

**Dislokasjon** er eit omgrep som tyder flytting eller forstyrring og vert nytta innan fleire fagfelt.  

*Dislokasjon i medisin, forskyving av eit organ eller ein organdel frå normalt leie. 
*Dislokasjon i fysikk, feil i den atomære strukturbygningen i fast materiale. 
*Dislokasjon i geologi, eldre omgrep for geologiske prosessar som fører til at større bergartsmassar skiftar plass.
Olav Langeland

**Olav Rasmussen Langeland** (), fødd i Vikør, var ein norsk politikar for Bondepartiet/Senterpartiet.

Olav Langeland vart vald inn på Stortinget frå Møre og Romsdal ved stortingsvalet 1953, og vart attvald tre gongar. Han sat dermed på Stortinget frå 1954 til 1969.

Han var medlem i kommunestyret i Borgund i perioden 1951-1955. 

Olav Langeland var son til Rasmus Olsen Langeland, stortingsrepresentant for Møre 1922-1945 og arbeidsminister 1931-1933.

## Kjelder
Olav Rasmussen Langeland hos Stortinget.no
Diskontinuitetsflate

Ei **diskontinuitetsflate** er ei flate med diskontinuerleg eller sprangvis endring av ein storleik frå den eine til den andre sida. Dette kan til dømes vere temperatur eller luftfukt. 

Strengt tatt finst det matematisk sett sjeldan diskontinuitetsflater i havet og atmosfæren, men det er like vel ofte nyttig å sjå på smale og utprega overgangssjikt som diskontinuitetsflater. I meteorlogien vert frontar mellom luftmassar rekna som diskontinuitetsflater i temperatur, tettleik, vind og trykkgradient. 

I geologien vert uttrykket nytta om grenseflater eller grensesoner i det indre av jorda, der ein registrerer brå endringar av dei fysiske eigenskapane til materialet. Dette gjer mellom anna at seismiske bølgjer endrar fart og retning. 

## Kjelder
Romsdal Steinindustri

**Romsdal Steinindustri AS** er eit familieføretak i Nesset kommune som produserer interiør- og beleggssteinen vistdalitt. Det er registrert som aksjeselskap under bransjen *hogging og behandling av monument- og bygningsstein*.

Selskapet har adresse Romsdal Steinindustri AS, 6364 Vistdal, og vart stifta i 2004. Føretaket tek ut og behandlar stein frå eige steinbrot. Frå brotet tek ein ut norsk gabbro som heile steinblokker.

## Historikk
Verksemda er ei vidareføring av eit tidlegare steinbrot. I 1928 fann Gunnar Opdal ein større førekomst av amfibolitt ved Opdal. Geologar vart engasjerte for analyse av denne førekomsten. Han viste seg å vere drivverdig og ein starta å ta ut stein frå eit steinbrot i 1931. Amfibolitten fekk handelsnamnet *Vistdalitt* og vart karakterisert som ein førekomst av Gabbro.

## Bakgrunnsstoff
*
Dividalsgruppa

**Dividalsgruppa** eller **Hyolithus-sona** er ei om lag 200 meter tjukk lagrekkje av underkambrisk skifer og sandstein. Desse ligg direkte på grunnfjellet langs søraustranda av fjellkjeda i Troms og Finnmark.

## Kjelder

*
Daudisgrop

**Daudisgrop** eller **grytehol** er ei senking i lausmateriale. Dei oppstod ved slutten av den siste istida då innlandsisen smelta. Det låg då isrestar gravlagd i jorda, og då desse restane smelta, vart det ei grop i jorda. Det finst fleire tørre dødisgroper, men som regel er dei fylte med vatn, tjern eller har myrer i botn. 

Ein finn fleire daudisgroper i Noreg, mellom anna i Akershus i eit belte med 24 større og mindre innsjøar (grytholsjøar) frå Hauerseter i sør, forbi Gardermoen til Bergermoen i nord.

## Kjelder

## Sjå òg
*Jettegryte
Dome

Ein **dome** eller ein **dom** er ei avlang eller kuppelforma kvelving som til dømes oppstår i vulkanske massar eller folda bergartslag. Laga i ein dome buler oppover i midten, og om toppen av domen har erodert bort, vil ein få ei rekkje konsentriske lag som vert gradvis eldre innover mot dei eldste bergartane i midten. Mange geologiske domar er for store til at ein kan studere dei frå overflata, og kjem berre til syne på kart. 

Under leiting etter petroleum undersøker ein gjerne domestrukturane i sedimentære bergartar, fordi det er høve for at olje eller naturgass kan ha samla seg under eit tettande lag. I Ekofiskområdet er fleire av førekomstane knytte til domar som ligg oppå saltdiapirar.

## Sjå òg

*Antiklinal
*Bekken
*Granittdom
*Petroleumsreservoar
*Saltdom

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Dome (geology)|Dome (geology)]]» frå ,  den 25. september 2010.*
Old Red-avsetningane

**Old Red-avsetningane** eller **Old Red Sandstone** (tyder «gammal raud sandstein») er ein bergart av betydeleg vitskapleg interesse, særskild innanfor paleontologi. Dei dannar ein geologisk formasjon frå slutten av silurtida.

Avsetningane finst i Wales, Skottland og England der han grensar mot dei to førstnevnte, og i området rundt Omagh i Nord-Irland. Old Red Sandstone er ein ekstremt stor lagpakke av sedimentære bergartar (vesentleg brune og raude, derav namnet) datert til devontida. Det er ein marin formasjon som vart avsett frå 408 til 370 millionar år sidan då eldre silurske bergarter vart heva ved danninga av Pangaea og eroderte og glei ut i ein ferskvassjø eller ei rekkje store elvedelta. Formasjonen er særs mektig, opptil 11&nbsp;000 meter einskilde stader, og kan delast i tre ledd «Nedre», «Midtre» og «Øvre» frå eldst til yngst. Den eldste delen av Old Red-avsetningane, frå silur, vart tidlegare kalla downton.

Old Red Sandstone er dermed rik på marine fossil. Agnathan fisk, alle utdøytt i dag unntatt slimål og niauge, er særs vanlege, likeeins panserfiskar og planter. På byrjinga av 1800-talet vart paleontologien av formasjonen studert intensivt av Hugh Millar, Henry Thomas dei la Beche, Roderick Murchison og Adam Sedgwick -- tolkinga til Sedgwick plasserte avsetningane i devon, og faktisk var det òg han som introduserte uttrykket devon. Mange av dei første diskusjonane innan stratigrafi omhandla Old Red Sandstone. Old Red Sandstone kan finnast saman med konglomerat-formasjonar, mellom anna ved Fowlsheugh Nature Reserve i Aberdeenshire i Skottland.

## Old Red Sandstone i USA

I eldre geologiske skrifter om tidlege teoriar om platetektonikk blir Catskill Delta formasjonen i USA korrelert til Old Red Sandstone. Dei to formasjonane vart avsett på omtrent same tid av dei same prosessane.

## Old Red Sandstone i Noreg

Ringerikssandstein er avsett på same tid og har tilsvarande samansetnad og utsjånad som Old Red Sandstone.

## Bygningar av Old Red Sandstone

I område der formasjonen er nær overflata, er mange bygningar bygd av stein av formasjonen, til dømes i området omkring Stirling i Skottland, Stonehaven, Perth i Skottland og Tayside. Innbyggjarane i Caithness nordaust i Skottland brukte òg steinen mykje.

## Sjå òg
*New Red Sandstone

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Old Red Sandstone|Old Red Sandstone]]» frå ,  den 25. september 2010.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*Cawdor Castle som, på trass av at det er brunt, består av Old Red Sandstone
Byparken terminal

**Byparken** er den nordlege terminalen på linje 1 på Bybanen. Terminalen ligg sentralt i Byparken i Bergen sentrum rett utanfor Telegrafbygningen, med overgang til buss i Olav Kyrres gate.


Fil:Byparken bybanestasjon 2.jpg|Byparken terminal, 15. april 2010
Fil:Byparken bybanestasjon 3.jpg|Byparken terminal, 15. april 2010
Fil:Queen Sonja disembarking the Bergen Light Rail.jpg|Dronning Sonja ankommer Byparken terminal med Bybanen, 22. juni 2010
Fil:Bybanen23.juni2010.jpg|Byparken terminal, 23. juni 2010
Byparken i Bergen

**Byparken** er ein park i Bergen sentrum som ligg ved Lille Lungegårdsvannet og Festplassen på han eine sidan, og Ole Bulls Plass på den andre. Han utgjer dermed kjernen i ein sentral akse i byen, som går mellom Bergen Offentlege Bibliotek på han eine sida, og Den Nationale Scene på den andre sida. Midt i parken står Musikkpaviljongen frå 1889. 

Byparken terminal på Bybanen i Bergen ligg i Byparken. 

## Bakgrunnsstoff

*
Nonneseter haldeplass

**Nonneseter** er ein haldeplass på linje 1 på Bybanen, oppkalla etter Nonneseter kloster, som låg her i mellomalderen, og som det framleis er bygningsrester av rett attmed haldeplassen. Haldeplassen ligg utanfor den vestre sideinngangen til jarnbanestasjonen Bergen stasjon, og gjev ein snøgg og stutt overgang mellom Bybanen og lokal- og regiontoga på Bergen stasjon. Området høyrer til i Bergenhus bydel.

Haldeplassen opna 22. juni 2010, saman med dei andre haldeplassane på det fyrste byggesteget av Bybanen sørover frå Bergen sentrum. Gata som haldeplassen ligg i, er opa for busstrafikk og nytta av bussar som skal til Bystasjonen.

Kvar 17. mai vert Nonneseter haldeplass nytta som endestasjon for Bybanen i den tida det bergenske 17-maitoget, kalla prosesjonen, går i Christies gate. Denne gata krysser Kaigaten, der Bybanen går, like før den ordinære endestasjonen, Byparken. Det er lagt til rette med pens for ekstraordinært sporskifte i Kaigaten for at ruteavviklinga skal kunne fungere utan å kome i konflikt med prosesjonen. Bybanen vil heller ikkje stoppe på haldeplassen Bystasjonen under prosesjonen.

## Fotnotar
Kontinentaldrift

**Kontinentaldrift** eller **kontinentdrift** er teorien omkring dei langsame rørslene i jordskorpa. Den moderne forståinga vart utarbeidd på 1960-talet, men teorien har røter langt tilbake. To av forløparane til denne teorien er *teorien om kontinental drift* og *[[havbotnspreiing]]*.

## Teorien til Wegener

I 1912 lanserte den tyske geofysikaren Alfred Wegener teorien om kontinentaldrift. Denne teorien gjekk ut på at alle kontinenta ein gong hadde vore samla i eitt kjempekontinent, Pangaea, og ifølgje Wegener «sprakk» dette områdde opp for 200 millionar år sidan, slik at kontinenta dreiv frå kvarandre.

Litosfæren består av ulike plater som grensar til kvarandre i ulike plategrenser. Kontinentalplater utgjer kontinent og tørt land. Havbotnplater (oceanplater) utgjer havbotn.

Dei ulike grensene blir identifisert ved måling av jordskjelvaktivitet, og blir delt inn i divergerande, konvergerande og transforme grenser. Havbotnspreiing skjer langs divergerande grenser, eller midthavsryggar, der det blir danna ny havbotn. Konvergerande plategrenser oppstår der to eller fleire plater kolliderer. Ved kollisjon mellom kontinentalplater vil det byggjast fjellkjeder (orogenese), ved kollisjon mellom havbotnsplate og kontinentalplate vil havbotnsplata bli pressa under kontinentalplaten på grunn av den ulike oppbygginga og eigenvekta til platene. Dette blir kalla ei subduksjonssone. Den nedadgående (subderte) plata vil etter kvart bli pressa så djupt ned at smelting byrjar. Smelta material stig til overflata, og dannar ein vulkanboge. Ved kollisjon mellom to havbotnsplater vil den eldste (den kaldaste) plata bli pressa under den yngste, og øybogar vil dannast av vulkansk aktivitet.

## Sjå òg
* Isostasi
* Platetektonikk

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kontinentaldrift|Kontinentaldrift]]» frå ,  den 25. september 2010.*
Johan Ludwig Mowinckel si andre regjering

**Johan Ludwig Mowinckel si andre regjering** var ei norsk regjering som sat frå 1928 til 1931, leia av Johan Ludwig Mowinckel. Regjeringa tiltredde 15. februar 1928, og avløyste då regjeringa Hornsrud. Ho var ei rein venstreregjering. Regjeringa gjekk av 12. mai 1931, då regjeringa Kolstad tok over.

## Merknadar

## Kjelder
Nygård haldeplass

**Nygård** er ein haldeplass på linje 1 på Bybanen. Stasjonen ligg i Bergenhus bydel i Bergen, og opna 22. juni 2010.


Fil:Nygård bybanestasjon.jpg|Nygård stasjon, 15. april 2010
Fil:HiB, DnB and Bybanen in Bergen.jpg|Nygård stasjon, 19. april 2010
Fil:Nygårdst.jpg|Nygård stasjon, 12. mai 2010
Florida haldeplass

**Florida** er ein haldeplass på linje 1 på Bybanen. Haldeplassen ligg på Marineholmen i Bergenhus i Bergen like nord for Nygårdsbroen, og opna 22. juni 2010. Høyteknologisenteret, vitensenteret VilVite, Nygårdsparken, St. Paul skole, tidlegare Florida sjukehus, og eigedomen som Geofysisk Institutt ved Universitetet i Bergen ligg på, der òg namnet Florida kjem frå, ligg i nærleiken av haldeplassen. Det er på same eigedom den offisielle vêrstasjonen og målepunktet for Bergen ligg.

Bergenhus bydelsstyre ville fyrst gje haldeplassen namnet *Strømmen* eller *Marineholmen*, men det vart seinare endra til *Florida* etter at Venstre fekk einstemmig fleirtal på eit møte i Bergenhus bydelsstyre i desember 2008. Hausten 2010 ville Svein Anders Dahl på VilVite-senteret at haldeplassen skulle endra namn til *VilVite*, men forslaget fekk sterk kritikk, og namnet vart ikkje endra.

## Fotnotar


Fil:Florida holdeplass.jpg|Florida stasjon, 27. august 2009
Fil:Høyteknologisenteret og bybanen.jpg|Florida stasjon, 15. april 2010
Nygårdsbroen

**Nygårdsbroen** er namnet på fleire bruer over Strømmen i Puddefjorden i Bergen, frå Nygårdstangen til Danmarksplass. Den eldste brua der stod ferdig i 1851, og knytte saman Bergen og Årstad. Brua hadde til å byrje med bomavgift både for køyrande og gåande. Bruene utgjer i dag hovudtraseen sørover frå Bergen sentrum. Strømmen er  i dag sett som skiljet mellom Store Lungegårdsvannet og resten av Puddefjorden. 

Bruanlegget har vorte forandra ei rekkje gonger, og ei heilt ny bru, «Nye Nygårdsbro» stod ferdig i 1978. Denne var mykje lengre enn den gamle, og går høgare opp og i ein litt annan vinkel. Dermed vart det to bruer, Gamle og Nye Nygårdsbro. I samband med bygginga av Bybanen i Bergen vart det bygd ei tredje bru, «Nye Nygårdsbro II», som opna i november 2008. Bybanen går over den eldste brua, og har eit stopp (Florida) like nord for bruene.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Nygårdsbroen|Nygårdsbroen]]» frå ,  den 25. september 2010.*

## Bakgrunnsstoff
* Nygårdsstrømmen i Bergen
Danmarks plass haldeplass

**Danmarks plass** er ein haldeplass på linje 1 på Bybanen i Bergen. Haldeplassen ligg på Danmarksplass i Årstad i Bergen, og opna 22. juni 2010. 

Plasseringa av den eine plattforma på denne haldeplassen avvik frå dei andre haldeplassane langs Bybanen. Den vestlege plattforma ligg mellom spora, ikkje på utsida av spora. Dette er gjort av di ein ikkje ynskte at dei ventande passasjerane skulle stå tett opp til den sterkt trafikkerte Fjøsangervegen. Denne utforminga gjer òg haldeplassen sikrare for passasjerane, då dei berre treng å krysse eit spor på veg til plattforma. Avstiging for sørgåande bane vert dimed på venstre side.
Sletten haldeplass

**Sletten** er ein haldeplass på linje 1 på Bybanen. Haldeplassen ligg utanfor Sletten senter i Årstad i Bergen, og opna 22. juni 2010.


Fil:BybanenSletten1.jpg|Sletten stasjon, 17. oktober 2009
Fil:Sletten holdeplass.jpg|Sletten stasjon, 19. april 2010
Fantoft haldeplass

**Fantoft** er ein haldeplass på linje 1 på Bybanen. Haldeplassen ligg på Fantoft i Årstad i Bergen, og opna 22. juni 2010. Fantoft studentby ligg like ved haldeplassen.


Fil:Fantoft Tunnel 2009.JPG|Fantofttunnelen, 31. mai 2009
Fil:Bybanen work truck at Fantoft.jpg|Fantoft stasjon, 19. april 2010
Fil:Bybanen past Fantoft.jpg|Fantoft, 19. april 2010
Hop haldeplass

**Hop** er ein haldeplass på linje 1 på Bybanen. Haldeplassen ligg på Hop i Fana i Bergen, og opna 22. juni 2010.


Fil:BybanenHop5.jpg|Hop stasjon, 2. november 2009
Fil:BybanenHop6.jpg|Hop stasjon, 2. november 2009
Fil:BybanenHop12.jpg|Hop stasjon, 2. november 2009
Fil:BybanenHop16.jpg|Hop, 2. november 2009
Nesttun terminal

**Nesttun** er ein bussterminal og ein haldeplass på linje 1 på Bybanen. Terminalen ligg på Nesttun i Fana i Bergen, like ved Nesttun sentrum, og vart etter oppussing opna att 2. januar 2010. Bybanedelen ved terminalen vart opna 22. juni 2010.


Fil:BybanenNesttun1.jpg|Nesttun terminal, november 2009
Fil:Nesttun Terminal.jpg|Nesttun terminal, 19. april 2010
Fil:Bergen Light Rail opening queue at Nesttun.jpg|Dronning Sonja blir den fyrste offisielle passasjeren som reiser med bybanen, 22. juni 2010
Fil:Bybaneåpning.JPG|Dronning Sonja (i midten), byrådsleiar Monica Mæland (til høgre) og byråd for miljø og byutvikling Lisbeth Iversen (til venstre) på veg inn på Bybanen på Nesttun terminal, 22. juni 2010
Wergeland haldeplass

**Wergeland** er ein haldeplass på linje 1 på Bybanen. Haldeplassen ligg på Wergeland i Årstad i Bergen, og opna 22. juni 2010.

Frå 24. mars til 2. april 2011 var Fageråstunnelen stengd fordi ein av køyreledningane måtte forbetrast. I denne perioden var Wergeland brukt som endehaldeplass.


Fil:Bybanen i Bergen.jpg|Wergeland, 16. juni 2009
Fil:BybanenWergeland1.jpg|Wergeland stasjon, 17. oktober 2009
Fil:Wergeland holdeplass 2.jpg|Wergeland stasjon, 19. april 2010 
Fil:Wergeland-station.JPG|Wergeland stasjon, 23. april 2010


## Referansar