open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Clear Spot

***Clear Spot*** er det sjuande studioalbumet til Captain Beefheart og The Magic Band, gjeve ut i 1972 i eit klårt plastikkomslag. 

## Produksjon
Det tredje albumet til Beefheart, *[[Trout Mask Replica]]*, etablerte han som ein kritikarrost artist, men det selde dårleg. For dette albumet ønskte Beefheart meir kommersiell suksess - og tok derfor eit val om å arbeide med eit respektert produsentteam med produsenten Ted Templeman og lydteknikaren Donn Landee, som tidlegare hadde skapt hittar for artistar som The Doobie Brothers, Carly Simon og Van Morrison. *Clear Spot* samlar mykje av tekstane som Beefheart hadde skrive eller formulert i byrjinga av innspelinga av *[[The Spotlight Kid]]*.

Den tidlegare Mothers of Invention- og Little Feat-bassisten Roy Estrada kom inn i bandet på dette albumet og er oppført som «Oréjon» (store øyre) på plateomslaget, medan studiomusikaren Milt Holland bidrog med perkusjon.

## Utgjevingar
Originalutgjevinga i USA kom eit spesiallaga gjennomsiktig plastikkomslag. Tittelen *Clear Spot* var prega på framsida. Det originale konseptet var at vinylplata òg skulle vere laga av klår vinyl, men det vart skrinlagd då det kosta for mykje. 

For seinare amerikanske utgåver og utgjevingar i andre land var det eit meir tradisjonelt svartkvitbilete som vart nytta som plateomslag. 

CD-utgåva av albumet er i dag berre tilgjengeleg i ei samling i lag med føregangaren *[[The Spotlight Kid]]*. Begge desse platene er derimot tilgjengeleg på vinyl. 

I 2015 gav Rhino Records ut ei ommastra utgåve av albumet i lag med *The Spotlight Kid* og *Lick My Decals Off, Baby* i ein plateboks kalla *Sun Zoom Spark*. 

*Clear Spot* nådde 191. plassen på den amerikanske ''Billboard'' 200-lista, men gjekk ikkje inn på lista i Storbritannia. 

## Ettermæle
I mars 2005 sette magasinet ''Q'' «Big Eyed Beans from Venus» på 53. plassen på lista si over dei 100 beste gitarsongane gjennom tidene. «Her Eyes Are a Blue Million Miles» vart nytta i filmen *[[The Big Lebowski]]* i 1998 og vart sidan spelt inn av The Black Keys og bandet Shortstack. Tittelsporet er blitt spelt av Painted Willie og av Mark Lanegan. The Tubes spelte inn ei utgåve av «My Head Is My Only House Unless It Rains» på albumet deira *Now* i 1977. Everything but the Girl spelte òg inn denne songen. 

Albumet vart stemt fram til 126. plassen i boka til Colin Larkin kalla *[[All Time Top 1000 Albums]]* (3. utgåve 2000).

## Innhald

## Medverkande
* Captain Beefheart (Don Van Vliet) – vokal, munnspel, «wings on Singabus» (som visstnok refererer til den flappande lyden ein kan høyre når han seier ordet Singabus på «Golden Birdies»)
* Zoot Horn Rollo (Bill Harkleroad) – gitar, slidegitar, mandolin
* Rockette Morton (Mark Boston) – gitar, bass
* Ed Marimba (Art Tripp) – trommer, perkusjon
* Oréjon (Roy Estrada) – bass

**Andre medverkande**
* Milt Holland – perkusjon
* Russ Titelman – gitar
* The Blackberries – korvokal

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Clear Spot|Clear Spot]]» frå ,  den 26. april 2020.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
The Blackberries

**The Blackberries** var ein kvinneleg vokaltrio av erfarne korvokalistar. Dei song korvokal for ei rekkje artistar, som Pacific Gas & Electric, Humble Pie, Ringo Starr og Pink Floyd. The Blackberries spelt òg inn musikk for Motown-etiketten på vestkysten, Mowest og A&M Records. 

Gruppa bestod av Venetta Fields, Sherlie Matthews og Clydie King, som var mykje ettertrakta som korvokalistar. Fields hadde tidlegare vore ein Ikette i The Ike & Tina Turner Revue. King var tidlegare ein Raelette, som kora for Ray Charles. Matthews var ein visesongar på Mirwood Records og Motown Records. Dei slo seg saman og skapte The Blackberries.

## Diskografi

### Singlar

* 1970: Pacific Gas & Electric med The Blackberries – «Are You Ready?» (Columbia 4-45158)
* 1973: «Twist And Shout» / «Don't Change On Me» (A&M 1442)
* 1974: «Yesterday's Music» / «Life Is Full Of Joy» (A&M 1630-S)

### Album

* 1974: *Super Soul (Disc-o-Tek)* (A&M Records)
* 2010: *A Cellarful Of Motown! Volume 4* (Motown Records / Universal Records)
* 2013:*The Complete Motown Singles | Vol. 12A: 1972* (Hip-O Select)

### Som korvokalistar

* 1970: Fever Tree – *For Sale*
* 1970: Clydie King – *Direct Me*
* 1970: Pacific Gas & Electric – *Are You Ready?*
*1971: Larry Murray – Sweet Country Suite
* 1971: Ronnie Milsap – *[[Ronnie Milsap (album)|Ronnie Milsap]]*
* 1971: Crabby Appleton – *Rotten To The Core!*
* 1971: PG&E – *PG&E*
* 1971: Tom Clay – «What The World Needs Now Is Love» / «Abraham, Martin And John»
* 1971: Rita Coolidge – ''Rita Coolidge''
*1971: Hill, Barbata & Ethridge – *L.A. Getaway*
*1971: Hoyt Axton – *Joy to the World*
* 1972: Captain Beefheart and The Magic Band – *[[Clear Spot]]*
* 1972: Nolan Porter – *Nolan*
* 1973: Humble Pie – *[[Eat It]]*
*1973: Sammy Johns – ''Sammy Johns''
*1973: Sherman Hayes – *Catman*
* 1973: Diane Kolby – *Diane Kolby*
* 1974: Ringo Starr – Goodnight Vienna
* 1974: Humble Pie – ''Thunderbox''
* 1975: Pink Floyd – ''Wish You Were Here''

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:The Blackberries|The Blackberries]]» frå ,  den 26. april 2020.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Danzón

**Danzón** er ein nasjonal musikksjanger og dans frå Cuba. Han finst også i Mexico og på Puerto Rico. 

## Kjelder
Ishockey under Vinter-OL 1960

**Ishockey under [[Vinter-OL 1960]]** vart avvikla i tida frå 19. til 28. februar 1960 i Squaw Valley. Kampane fann stad på Blyth Arena, eit stadion med plass til 8&nbsp;500 tilskodarar. Arrangørlandet USA vann si fyrste olympiske gullmedalje i ishockey etter siger i alle sine kampar. Canada tok sølv og Sovjetunionen bronse.

## Turneringa
Ni land deltok i ishockeyturneringa. Laga vart fordelt i tre grupper à tre lag, dei to beste laga i kvar av gruppene fekk plass i eit seriespel som avgjorde medaljefordelinga. Botnlaga i dei innleiande gruppespela møttest til ein eigen serie som avgjorde plasseringane 7-9.

## Meisterspelet

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Olympische Winterspiele 1960/Eishockey|Olympische Winterspiele 1960/Eishockey]]» frå ,  den 27. april 2020.*
Zinetula Biljaletdinov

**Zinetula Kajdarovitsj Biljaletdinov** () er ein sovjet-russisk tidlegare ishockeyspelar og -trenar frå Moskva. Han var forsvarsspelar på Sovjetunionen sitt landslag som i tida 1978-86 vann seks verdsmeisterskap og i 1984 sigra i den olympiske ishockeyturneringa i Sarajevo. Biljaletdionov var landslagssjef for Russland frå 2011 til -14.

Biljaletdinov spelte på Dynamo Moskva frå 1973 til 1988, eit lag som i hans tid enda på andreplassen i Sovjet-serien heile sesongar. Perioden 1978-87 vann han årleg medalje i anten verdsmeisterskap eller olympiske leikar. Såleis vart han verdsmeister  1978-79, 1981-83 og 1986. Han fekk OL-sølv i 1980 og gull i Vinter-OL 1984, dessutan bronse i VM 1985 og sølv i VM 1987.

Etter han la opp som spelar arbeidde Biljaletdinov som ishockeytrenar. Omframt Dynamo Moskva har han hatt oppdrag for lag i Canada, USA, Sveits og i heimlandet. Han var Russlands landslagssjef i 2004 og åra 2011-14. I 2012 leidde han landslaget til suveren siger i Ishockey-VM i Helsinki.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Sinetula Chaidarowitsch Biljaletdinow|Sinetula Chaidarowitsch Biljaletdinow]]» frå ,  den 27. april 2020.*
Lockheed F-104 Starfighter

**Lockheed F-104 Starfighter** er eit amerikansk einmotors overlydshastigheit avskjeringsfly som vart mykje brukt som jagarbombar under den kalde krigen.
Flyet var i bruk i ulike land i perioden 1958-2004. Lockheed designa og produserte flyet for det amerikanske flyvåpenet, men det vart mykje brukt og produsert av andre land. Flyet sette mange verdsrekordar i både høgde og fart. Flyet hadde eit rykte om å vere lite trygt.
Svaleurt

**Svaleurt** (*Chelidonium majus*) er ein flerårig urteplante i valmuefamilien.

## Skildring
Planten er som regel 30–60 cm høg, men kan bli høgare. Han er rikt forgreina, håret og har gul mjølkesaft. Blada er fjørflika med runde avsnitt. Blomane er gule og sit nokre få saman i skjermar. Blomstringstida er mai–august. Frukta er ein linjeforma kapsel, som minnar om skulpen hjå mange arter i krossblomefamilien. Frøa er mørkebrune med kvite elaiosomar. Maur et elaisomane og bidreg til å spreia frøa. Planten inneheld ei rekkje alkaloid og er svært giftig. Plantesafta er branngul. 

Svaleurt veks på kulturland, brakkmark og i open skog. Arten har ei tvidelt utbreiing i dei tempererte strøka i den gamle verda. Det vestlege området omfattar heile Europa utanom dei nordlegaste delane, og dessutan Nord-Afrika, Anatolia, Transkaukasia, nordlege Iran og delar av Sibir. I Noreg finst planten spreidd nordover til Trøndelag. Svaleurt finst òg i Kina, Russiske fjerne austen, Korea og Japan. Dei austasiatiske plantene har større blomar som er opptil 3,5 cm breie, medan dei europeiske som regel er mindre enn 2,5 cm. Ofte skil ein den austlege forma ut som ei underart, *Chelidonium majus* subsp. *grandiflorum*. Svaleurt er naturalisert mange stader i Nord-Amerika. Her er han nokre stader rekna som ein aggressiv invasiv art, og ligg til dømes under restriksjonar i Wisconsin.

Mange av stoffa i svaleurt verkar sterkt på kroppen, og han har ei lang historie som medisinplante. Planten blir framleis brukt i urtemedisin og homøopati, særleg mot forstyrringar i lever og galle. Den tradisjonelle nytta av plantesaft på auga mot ulike augeproblem blir sterkt frårådd. Planten er eit reseptpliktig lækjemiddel i Noreg og må berre brukast innvortes i samråd med kvalifisert personell.

## Galleri

Chelidonium majus 1 ies.jpg|Vekstform
20150510Chelidonium majus2.jpg|Blome
Chelidonium majus scan.jpg|Blad
Chelidonium majus bialowieza forest juice beentree.jpg|Knekt stengel med mjølkesaft
Chelidonium majus 003.JPG|Kapslar
Chelidonium majus seeds.jpg|Frø med elaiosomer


## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Svaleurt|Svaleurt]]» frå , den 27. april 2020.*  
*** oppgav desse kjeldene:*
* 
* 
* 
* 
* Svaleurt i Artsdatabanken. Besøkt 17. april 2018.

## Bakgrunnsstoff
*
Magenta

**Magenta** er ein farge danna av like mengder raudt og blått i eit additivt fargesystem. Magenta er ikkje del av fargespekteret, det vil seia at fargen ikkje blir danna av lys av ei enkel bølgelengd.

Magenta er komplementærfarge til grønt.

Magenta er ein av primærfargane i subtraktive fargesystemer, som CMYK, saman med gul og cyan.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Magenta|Magenta]]» frå ,  den 27. april 2020.*
Auguste Herbin

**Auguste Herbin** () var ein fransk målar som var leiande innan det abstrakte måleriet i fransk kunst.

## Liv
Herbin var fødd i Quiévy i departementet Nord i Frankrike i 1882. Han slo seg ned i Paris i 1901. Der blei han påverka av kubismen før han gjekk over til heilt abstrakt måleri.  Han hadde betydeleg påverknad på den nonfigurative kunsten, bl. a. gjennom den Abstraction-Création, som han grunnlag i 1931 og leia saman med Georges Vantongerloo.

Frå 1917 arbeidde han i ein heilt abstrakt stil som skulle bli kjennemerket hans: kombinasjon av sirklar, trekantar, rektangel m. m.

Herbin fann opp eit «biletalfabet» som låg til grunn for verka hans, og som han brukte til å  gje former og farger ein verbal symbolikk. Han skildra alfabetet sitt og fargetonane sine, delvis med grunnlag i  Goethe si fargelære, i *L'art non-figuratif, non-objectif* (1949).

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Auguste Herbin|Auguste Herbin]]» frå ,  den 27. april 2020.* 
*** oppgav desse kjeldene:* 
*** Bra Böckers lexikon, 1975
Unconditionally Guaranteed

***Unconditionally Guaranteed*** er det åttande studioalbumet til Captain Beefheart og The Magic Band, utgjeve i 1974. Det vart spelt inn i Hollywood Sound i Los Angeles.

Då det kom ut vart det kritisert for å vere for kommersielt, men det selde likevel ikkje særskild godt og nådde berre 192. plassen på *[[magasinet Billboard|Billboard]]* Top 200 i USA.

## Etterverknad
Like etter albumet vart spelt inn slutta heile Magic Band. Som biografen Mike Barnes skreiv «Beefheart fekk i røynda sparken i si eiga gruppe.» Dei hadde blitt stadig meir avskrekka av mangelen på økonomisk suksess, etter å ha levd på matkort og donasjonar frå foreldra sine, og med den tyranniske kontrollen Beefheart hadde over gruppa. I følgje gitaristen Bill Harkleroad: «Me hadde fått nok av at han behandla oss som boksesekkar.»

Den tamme og lite utfordrande musikken var dråpen i begeret. Trommeslagaren Art Tripp sa «Då bandet til slutt fekk kopiane våre av albumet var me forskrekka. Etter kvart som me lytta var det som om kvar song vart verre enn den før på plata.»

Etter at kontrakten med Mercury Records tok slutt i 1974, fornekta Beefheart sjølv både denne og etterfølgjaren *[[Bluejeans & Moonbeams]]*. Han bad fansen om å «ta plata til butikken og få pengane attende» og kalla albuma «fryktelege og vulgære».

## Innhald

## Medverkande
* Captain Beefheart (Don Van Vliet) – vokal, munnspel
* Alex St. Clair – gitar
* Zoot Horn Rollo (Bill Harkleroad) – gitar, glasfingergitar
* Rockette Morton (Mark Boston) – bass
* Art Tripp – trommer, perkusjon

;Andre medverkande
* Mark Marcellino – klaverinstrument
* Andy DiMartino – akustisk gitar
* Del Simmons – tenorsaksofon, fløyte

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Unconditionally Guaranteed|Unconditionally Guaranteed]]» frå ,  den 26. april 2020.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Bluejeans & Moonbeams

***Bluejeans & Moonbeams*** er det niande studioalbumet til Captain Beefheart og The Magic Band, utgjeve i 1974. Trass i den ukarakteristiske kommersielle stilen, selde albumet dårleg. 

## Produksjon og utgjeving
Utan musikalsk opplæring eller erfaring på instrument, hadde Van Vliet gjennom heile karrieren vore avhengig av ein musikalsk leiar i bandet som kunne omsetje dei ofte uortodokse ideane hans til ei form som var mogeleg å framføre. Denne rolla hadde dels vore fylt av Alex St. Clair, John French og Bill Harkleroad på tidlegare album. No hadde heile Magic Band slutta etter innspelinga av det førre albumet hans og han hadde ikkje lenger nokon i denne rolla. Albumet vert derfor generelt rekna som botnpunktet i den musikalske karrieren hans. Ein av musikarane på plata, Micheal Smotherman, sa «Don var forvirra gjennom heile prosessen&nbsp;... eg pressa andletet hans opp til mikrofonen og han byrja å syngje. Og når det var på tide å stoppe, så drog eg han litt attende.»

Albumet har likevel inspirert fleire artistar. Ein tidleg White Stripes-EP kalla *[[Party of Special Things to Do]]* (2001) inneheld tre songar av Beefheart, inkludert opningssporet på dette albumet. Kate Bush vart intervjua i *Smash Hits* og rekna dette som eit av dei ti favorittalbuma hennar. Mercury Rev spelte «Observatory Crest» for ei BBC-innspeling i 1999, som vart gjeven ut som B-side til singelen «Little Rhymes» i 2002.

John French lytta til albumet igjen i 2017, visstnok for første gongen sidan albumet kom ut, og sa at det høyrdest ut som om Van Vliet nesten hadde gått seg vill enkelte stader, som om han «verkeleg ikkje visste kvar han skulle syngje»&nbsp;– og at «det må ha vore vanskeleg for han å fungere i det miljøet». I følgje French, sa Van Vliet sjølv at det einaste som var bra med albumet var plateomslaget av syskenbarnet, Victor Hayden.

## Plateomslag
Plateomslaget ser eit måleri av venen og syskenbarnet til Van Vliet, Victor Hayden, som òg deltek på *[[Trout Mask Replica]]* med kallenamnet Beefheart gav han, The Mascara Snake.

## Innhald

## Medverkande
Musikaren på denne utgåva av The Magic Band spelte ikkje på andre Beefheart-album. Fleire av dei som hadde spelt på *[[Unconditionally Guaranteed]]* og tidlegare album hadde slutta og skipa gruppa Mallard.

*Captain Beefheart (Don Van Vliet) – vokal, munnspel
*Dean Smith – gitar, flaskehalsgitar
*Michael Smotherman – klaverinstrument, korvokal
*Ty Grimes – perkusjon

;Andre medverkande
*Ira Ingber – bass
*Bob West – bass på «Observatory Crest»
*Gene Pello – trommer
*Jimmy Caravan – klaverinstrument, stjernemaskin
*Mark Gibbons – klaverinstrument

Kven som spelte på «Captain's Holiday» er ikkje kjend. Sporet vart visstnok funnen på eit lydband i studio. Munnspelet på sporet vert ikkje spelt av Captain Beefheart (i følgje hans sjølv). 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bluejeans &#38; Moonbeams|Bluejeans &#38; Moonbeams]]» frå ,  den 27. april 2020.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Jeff Moris Tepper

**Moris Tepper**, stundom kalla **Jeff Moris Tepper**, er ein USA-amerikansk musikar, låtskrivar og gitarist.

Tepper vart først kjend som for arbeidet sitt med Captain Beefheart seint i 1970-åra. Han har òg arbeidd med songarane Tom Waits, PJ Harvey, Robyn Hitchcock og Frank Black. Han har spelt inn fleire soloalbum. Albumet hans, *Head Off* (2004), inneheld tekstar skrivne av Beefheart med songen «Ricochet Man».

## Diskografi

### Med Captain Beefheart and the Magic Band

#### Studioalbum
**[[Shiny Beast]]* (1978)
**[[Doc At The Radar Station]]* (1980)
**[[Ice Cream for Crow]]* (1982)
**[[Bat Chain Puller]]* (2012)

#### Konsertalbum
**[[I'm Going to Do What I Wanna Do: Live at My Father's Place 1978]]* (2000) 
**Merseytrout: Live in Liverpool 1980* (2000)

### Med 17 Pygmies
**Captured In Ice* (1985)
**Welcome* (1988)

### Med Gary Lucas
**Improve The Shining Hour* (2000 compilation)

### Med Tom Waits
**[[Franks Wild Years]]* (1987)

### Med Frank Black
**[[Teenager of the Year]]* (1994)
**[[Dog in the Sand]]* (2001)
**[[Black Letter Days]]* (2002)
**[[Devil's Workshop]]* (2002)

### Soloalbum
* *Big Enough to Disappear* (1996)
* *Sundowner*, Eggtooth (1998)
* *Moth to Mouth* (2000)
* *Head Off* (2004)
* *Stingray in the Heart* (2008)
* *A Singer Named Shotgun Throat* (2010)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Jeff Moris Tepper|Jeff Moris Tepper]]» frå ,  den 27. april 2020.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
*Candlebone.com - Moris Tepper si offisielle nettside
Eric Drew Feldman

**Eric Drew Feldman** () er ein amerikansk klaverspelar og bassgitarist.  Feldman har arbeidd med Captain Beefheart, Fear, Snakefinger, The Residents, Pere Ubu, Pixies, dEUS, Katell Keineg, Frank Black, The Polyphonic Spree, Tripping Daisy, Reid Paley, Charlotte Hatherley, Custard og PJ Harvey.

Han var alt ein erfaren klaverspelar då han vart med i Captain Beefheart's Magic Band i 1976, der han òg spelte bass. Feldman var med på tre Beefheart-album. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Eric Drew Feldman|Eric Drew Feldman]]» frå ,  den 27. april 2020.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Doc at the Radar Station

***Doc at the Radar Station*** er det ellevte studioalbumet til det amerikanske rockebandet Captain Beefheart og The Magic Band, gjeve ut i august 1980 på Virgin Records. Sjølv om halvparten av songane er basert på tidlegare musikalske idear, sa Mike Barnes at «dei fleste av det fornya arbeidet var bygd på eit skjelett av idear og fragment&nbsp;... og dei ville ha smuldra bort i eit kvelv om dei ikkje hadde blitt grave fram og omforma til fullverdige, totalt overtydande nytt materiale».

## Songar
Songane «A Carrot is as Close as a Rabbit Gets to a Diamond», «Flavor Bud Living» og «Brickbats» var opphavleg meinte for og spelte inn for albumet *[[Bat Chain Puller]]*, men dette kom ikkje ut fordi Frank Zappa eigde masterlydbanda då han og Herb Cohen, som Zappa skipa DiscReet saman med, krangla over produksjonen av albumet, då Cohen hadde betalt for innspelinga med midlane til Zappa. 

Den tidlegare trommeslagaren i The Magic Band, John French, spelar slidegitar, gitar, bass og trommer på spora «Ashtray Heart» og «Sheriff of Hong Kong» og marimba på «Making Love To A Vampire With A Monkey On My Knee».

## Innpakning
Plateomslaget vart måla av Don Van Vliet. Det vart plassert på 49. plassen på lista til magasinet *[[Rolling Stone]]* over dei 100 beste plateomslaga gjennom tidene. 

## Nyutgjeving
I 2011 gav 4 Men with Beards ut ein 180-grams versjon av albumet på vinyl, distribuert av City Hall Records.

## Innhald

## Medverkande
*Captain Beefheart (Don Van Vliet) – vokal, gong, munnspel, sopransaksofon, bassklarinett
*John French – slidegitar, gitar, bass, trommer (på «Ashtray Heart» og «Sheriff of Hong Kong»), marimba (på «Making Love To A Vampire With A Monkey On My Knee»)
*Jeff Moris Tepper – slidegitar, gitar, nervegitar
*Eric Drew Feldman – synthesizer, bass, mellotron, flygel, elektrisk piano
*Robert Arthur Williams – trommer

;Andre medverkande
*Gary Lucas – gitar (på «Flavor Bud Living»), valthorn (på «Best Batch Yet»)
*Bruce Lambourne Fowler – trombone (på «Run Paint Run Run»)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Doc at the Radar Station|Doc at the Radar Station]]» frå ,  den 27. april 2020.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Gary Lucas

**Gary Lucas** () er ein USA-amerikansk gitarist som var medlem av bandet til Captain Beefheart. Han skipa bandet Gods and Monsters i 1989.

Lucas har òg samarbeidd med Leonard Bernstein, Jeff Buckley, John Cale, Nick Cave, David Johansen og Lou Reed.

I tillegg har han arbeidd med Chris Cornell, The Dark Poets, DJ Spooky, Dr. John, Amanda Palmer, Bryan Ferry, The Future Sound of London, Allen Ginsberg, Peter Hammill, Warren Haynes, Jann Klose, Dave Liebman, Joe Lovano, Melissa Mars, Kate & Anna McGarrigle, Geoff Muldaur, Bob Neuwirth, Mary Margaret O'Hara, Onetwo, Graham Parker, Van Dyke Parks, Iggy Pop, Roswell Rudd, Fred Schneider, Richard Barone, John Sebastian, Adrian Sherwood, Patti Smith, Peter Stampfel, Damo Suzuki, Steve Swallow, Matthew Sweet, Bob Weir, John Zorn, Nona Hendryx, Emir Kusturica and the No Smoking Orchestra, Hal Willner, Kip Hanrahan, Leonard Bernstein, Elli Medeiros, Haydee Milanes, Suylen Milanes, Los Van Van og Alabama Three.

## Utvald diskografi
* *[[Skeleton at the Feast]]* (1991)
* *[[Gods and Monsters av Gary Lucas|Gods and Monsters]]* (1992)
* *[[Bad Boys of the Arctic]]* (1994)
* *[[Pražská Strašidla (The Ghosts of Prague)]]* med Urfaust (1996)
* *[[Evangeline av Gary Lucas|Evangeline]]* (1997)
* *[[Busy Being Born]]* (1998)
* *[[@ Paradiso]]* (1999)
* *The Du-Tels – No Knowledge of Music Required* med Peter Stampfel (2000)
* *[[Street of Lost Brothers]]* (2000)
* * Level the Playing Field: Early HurlyBurly 1988–1994 * (2000)
* * The Edge of Heaven *(2001)
* *[[Songs to No One 1991–1992]]* med Jeff Buckley (2002)
* * Operators Are Standing By: The Essential Gary Lucas 1989-1996 * (2003)
* * Diplopia * (2003), med Jozef van Wissem
* *The Universe of Absence* (2004) med Jozef van Wissem
* *Fast 'N' Bulbous – Pork Chop Blue Around the Rind* (2005)
* *Coming Clean* (2006)
* *Musical Blazeup* (2007) med DJ Cosmo
* *Beyond the Pale* (2008) med The Dark Poets
* *Chase the Devil* (2008) med Dean Bowman
* *Rock the Joint* (2008)  med Beardyman
* *Down the Rabbit Hole* med Gerald Zbindin (2008)
* *Purple Somersault* (2008) med DJ Cosmo
* *Fast 'n' Bulbous – Waxed Oop* (2009)
* *Rishte* Najma Akhtar & Gary Lucas (2009)
* *Music for the Eden Project*l single (2010)
* * The Ordeal of Civility * (2011)
* *Gary Lucas Plays Bohemian Classics,* Czech Republic, (2012)
* *Popular Science* med M'Lumbo,  (Pursuance, 2013)
* *Cinefantastique*,  (Northern Spy, 2013)
* *[[Other World (album)|Other World]]* med Peter Hammill (Esoteric Antenna, 2014)
* *Fleischerei* (Cuneiform, 2016)
* *Pearly Clouds* (Trapeze, 2016)
* *Stereopticon* med Jann Klose (Cosmic Trigger, 2016)
* *The World of Captain Beefheart* (Knitting Factory Records, 2017)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Gary Lucas|Gary Lucas]]» frå ,  den 27. april 2020.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
Cliff Martinez

**Cliff Martinez** () er ein USA-amerikansk musikar og komponist. Tidleg i karrieren var Martinez kjend som trommeslagar med Red Hot Chili Peppers og Captain Beefheart. Sidan 1990-åra har han hovudsakleg arbeidd som filmmusikkomponist og laga musikk for *[[Spring Breakers]]*,  *[[filmen The Foreigner (2017)|The Foreigner]]*, og mange filmar med Steven Soderbergh (*[[Sex, Lies, and Videotape]]*, *[[filmen Solaris (2002)|Solaris]]*, *[[filmen Contagion (2011)|Contagion]]* og *[[filmen Traffic (2000)|Traffic]]*) og Nicolas Winding Refn (*[[filmen Drive (2011)|Drive]]*, *[[Only God Forgives]],* og *[[The Neon Demon]]*). 

14. april 2012 vart Martinez innlemma i Rock and Roll Hall of Fame som medlem av Red Hot Chili Peppers.

## Videospel
Martinez komponerte tittelmelodien «Galaxy Theme» for *[[videospelet Spore (2008)|Spore]]* med Brian Eno i 2008. I 2014 komponerte Martinez òg kjenningsmelodien til *[[Far Cry 4]]*.

## Diskografi

### The Weirdos
* *Weird World* (samleplate)

### Lydia Lunch
* *[[13.13]]* (1982)
* *[[Stinkfist (EP)|Stinkfist]]* (1986)

### Captain Beefheart
* *[[Ice Cream for Crow]]* (1982)

### Red Hot Chili Peppers
* *[[The Red Hot Chili Peppers av The Red Hot Chili Peppers|The Red Hot Chili Peppers]]* (1984)
* *[[Freaky Styley]]* (1985)
* *[[The Abbey Road E.P.]]* – (1988)
* *[[What Hits!?]]* – (1992)
* *[[Out in L.A.]]* – (1994)
* *[[Under the Covers: Essential Red Hot Chili Peppers]]* – (1998)

### The Dickies
* *[[Killer Klowns from Outer Space]]* (1988)
* *[[The Second Coming av The Dickies|The Second Coming]]* (1989)
* *[[Locked N' Loaded Live in London]]* (1991)
* *[[Idjit Savant]]* (1994)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Cliff Martinez|Cliff Martinez]]» frå ,  den 27. april 2020.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
* 
*
Trommeslagaren Robert Williams

**Robert Williams** () er ein trommeslagar og soloartist som har arbeidd med Captain Beefheart, Hugh Cornwell, John Lydon, The Spo-it's, Tex and the Horseheads, Elvira Mistress of the Dark og Zoogz Rift.

## Diskografi
*Captain Beefheart and the Magic Band:
***[[Shiny Beast (Bat Chain Puller)]]*
***[[Doc At The Radar Station]]*
*Hugh Cornwell og Robert Williams:
***[[Nosferatu av Cornwell og Williams|Nosferatu]]*
*Robert Williams:
**«Buy My Record»
**«Late One Night» 
**«Date with the Devils Daughter» 
***Temporary Immortal* (som Beefheart Jr.)
*The Spo-it's
***[[Free Sex AVT003]]*
*Zoogz Rift
***[[Five Billion Pinheads Can't Be Wrong AVT001]]*

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Robert Williams (drummer)|Robert Williams (drummer)]]» frå ,  den 27. april 2020.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Gao Shi

**Gao Shi**  (kinesisk: 高適, pinyin: Gāo Shì, Wade-Giles: Kao Shih) () var ein kinesisk diktar i Tangtida. Han voks opp i djup fattigdom i Henan-provinsen, men var trottig nok til å skaffe seg ei utdanning og fekk med tida ei stilling som sekretær i hæren. Han var ein av få store poetar i Tangtida som òg hadde ein framgangsrik karriere i embetsverket. Gao Shi høyrde til den flokken av poetar i perioden som skreiv oppglødde og dramatiske dikt, gjerne med krigen som emne. Krigsdiktinga hans målber eit antimilitaristisk syn, og er ein førelaupar for krigspoesien Du Fu kom til å skrive seinare.

Diktet «En sang om landet Yen» er attdikta til riksmål av Arne Dørumsgaard i * Evige tegn: Klassisk kinesisk poesi i norsk gjendiktning. Annen samling. Dynastiet T'ang*. Fyrste strofe av diktet går slik:

## Kjelder
MS «Pelikanen» (1907)

**«Pelikanen»** (kallesignal KCVQ - MGWB - LGWM) var ein seglkutter bygt i 1907 på eit skipsbyggeri i Engelsviken på Onsøy for Otto Chr. Johnsen i Fredrikstad. Båten vart bygd om til både dampskip og motorskip i løpet av 1910-åra og var nokre år eigd av Det Nordenfjeldske Dampskibsselskab og Det Bergenske Dampskibsselskab i lag og brukt i post- og passasjerrute mellom Tromsø og Svalbard. 

## Historie
Skipet vart bygt i Engelsviken på Onsøy og vart levert i 1907.

I 1909 vart skipet selt til Anton Nilsen i Fredrikstad, som ombygde skipet til eit dampskip med 6 hestekrefter. I 1910 vart skipet selt til Lødingens Sildoljefabrikk i Harstad og i 1914 hamna det i Tromsø hos S. Scheen. Han fekk sett inn ein råoljemotor frå J. & C.G. Bolinder på 40 bHk, og selde skipet i 1916 til Harald Berg i Tromsø. 

I oktober 1916 vart det innkjøpt av Det Nordenfjeldske Dampskibsselskab og Det Bergenske Dampskibsselskab og sett inn i post- og passasjerrute mellom Tromsø og Svalbard. 
I 1920 vart «Pelikanen» selt til W. Holmboe i Tromsø som omdøypte skipet til «Mina I». I 1922 vart det selt vidare til Carl S. Sæther i Tromsø. Pollen Nilsen i Kabelvåg tok over skipet i 1928, og i 1930 fekk det namnet «Nord-Norge II». 

Fartøyet stod i Flaggboken 1940, men ikkje i 1946. Det står ikkje i nokre oversikter over forliste fartøy i andre verdskrigen og kva lagnad skipet fekk er ukjend. 

## Sjå òg
*Flåten til Det Bergenske Dampskibsselskab

## Kjelder
Vivi Haug

**Vivi Haug** (), opphavleg **Eva Margrethe Haug**, var ein norsk skodespelar som hovudsakleg dreiv med revyar. 

Den første rolla hennar i Fredrikstad var i *Født i går* i 1962 for Studiescenen i Bibliotekets Aula. Ho blei noregskjend i 2006 då ho spelte rolla som ei pratsam dame i ein reklamefilm for *[[Verdens Gang]]* (*VG*). Etter reklamen blei ho omtalt som «Norges mest populære skravlekjærring» og «VG-dama».

Utover reklamejobber på TV spelte Haug for det meste i lokale revyar i Fredrikstad. I 2012 spelte ho saman med Øyvind «Raymon» Johannessen og Tor Erik Gunstrøm (frå Dizzie Tunes) i revyen *Fire haker og en sprekk*. 
I 2006 var ho med i filmen *[[Lange flate ballær]]*, som blei den første spelefilmen hennar. Ho var også med i oppfølgjaren, *[[Lange flate ballær 2]]*. I 2011 spelte ho i filmen *[[Gråtass får en ny venn]]*, i rolla som «Skravledame». Ho hadde også ein gjesteopptreden i KLMs Nachspiel i 1992.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Vivi Haug|Vivi Haug]]» frå ,  den 28. april 2020.*
Polkadott

**Polkadott** (engelsk *polka dot*, 'polkaprikk') er eit mønster av runde prikker av same storleik eller ein prikk i eit slikt menster.
Mønsteret blei populært i England i siste halvdel av 1800-talet. Truleg fekk det namn på same måte som andre polka-ord frå denne tida, med bakgrunn i den samtidige farsotten for polkadans.

## Bruk

Polkadott-mønster blir mykje brukt på klede, leiker og møblar eller interiør.
Dem venezuelanske motedesignaren Carolina Herrera brukte polkadottar på dei fleste kjolane ho utforma seint på 1980- og tidleg på 1990-talet, i tillegg til på eskene for parfymane Carolina Herrera, Herrera For Men, Aquaflore og Flore. 

I Tour de France bruker ein ei kvit trøye med raude polkadottar for den som har flest klatrepoeng i løpet av meisterskapet.
## I kulturen

Omgrepet blir brukt i jazz-standarden «Polka Dots and Moonbeams», ein song med musikk Jimmy Van Heusen og tekst av Johnny Burke som kom ut i 1940. Dette var den første hitten til Frank Sinatra med Tommy Dorsey Orchestra. Songen er blant dei 100 mest innspelte jazz-standardane. Mønsteret har også ei viktig tyding i teksten til popsongen «Itsy Bitsy Teenie Weenie Yellow Polkadot Bikini» skriven av Paul Vance og Lee Pockriss. Denne blei lansert i 1960 av Brian Hyland.

Musikalfilmen *[[The Gang's All Here (1943)|The Gang's All Here]]* frå 1943, regissert av Busby Berkeley, inneheldt eit større nummer kring «The Polka-Dot Polka». Denne songen var skriven av Harry Warren og Leo Robin, og sungen av Alice Faye med Busby Berkeley-dansarane.

Kunstnaren Yayoi Kusama bruker ofte polkadottar i verka sine, som i installasjonen *Ascension of Polkadots on the Trees* ved Singapore-biennalen i 2006.

## Galleri

CDV-genteel-lady.jpg|Fotografi av amerikansk kvinne med kjole med polkadottmønster på 1860-talet.
Girl's Dress with Pelerine LACMA AC1997.191.3.1-.5 (2 of 2).jpg|Jentekjole med polkadottar frå rundt 1869.
Queen Emma of Hawaii, photograph by A. A. Montano (PP-96-4-007).jpg|Dronning Emma av Hawaii med polkadottmønstra klede rundt 1870-talet.
Women's fashions- Paris fashion, May 1911- polka-dot sleeves and hem LCCN2004682008.jpg|Parismote med polkadottar frå 1911.
Sateen dress with polka dots, 1959.JPG|Kjole med polkadott-mønster frå 1959.
1960s brown and white spotted minidress by Biba.jpg|Minikjole med polkadottar frå Biba på 1960-talet.
First Lady Betty Ford's lemon yellow polka dot gown.jpg|Førstedame Betty Ford sin gule kjole med gule polkadottar frå 1974.
Girls-ruffled-polka-dot-dresses-463457.jpg|Barnekjole med polkadott-mønster.
Strapless Polka Dot Peplum Romper, White Sandals, and a Tan Straw Hat (19335873624).jpg|Kvinne i polkadott-drakt i 2015.
Yayoi Kusama - Ascension of Polkadots on the Trees, SB2006 7.JPG|*Ascension of Polkadots on the Trees* av Yayoi Kusama.
Nappe Madrague ideco.Fr.jpg|Bordduk med polkadott-mønster.


## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Polka dot|Polka dot]]» frå , og «[[:en:|Polka dot]]» frå  den 28. april 2020.*  
 


## Bakgrunnsstoff
Blåbrebu

**Blåbrebu** er ei hytte i tidlegare Flora kommune, i dagens Kinn kommune. Hytta ligg på om lag 800 meter og på ein av av stadene i Noreg med mest nedbør. Hytta har 14 sengeplassar, er ubetent og ligg ved eit område med mykje hylleformasjonar ved Ålfotbreen. Hytta ligg i Ålfotbreen Landskapsvernområde.

## Kjelder
Ishockey-VM 1961

**Verdsmeisterskapen i ishockey 1961** vart arrangert i byane Genève og Lausanne i delstaten Sveits i tida frå 1. mars til 12. mars 1961. Meisterskapen vart avvikla som ein seriemeisterskap der åtte land møttest til innbyrdes oppgjer. Canada vart verdsmeister på betre målskilnad enn Tsjekkoslovakia, dei to laga spelte 1-1 den 9. mars. Sovjetunionen la beslag på bronseplassen.

## Turneringa
Ti land deltok i meisterskapen. Seks land gjekk direkte til seriespelet. Dei to siste plassane i serien fekk Vest-Tyskland og Aust-Tyskland etter sigrar over høvesvis Sveits og Noreg. Den politiske spenninga var slik at Vest-Tyskland nekta møte Aust-Tyskland i seriespelet. Dermed enda Vest-Tyskland sist og såleis vist til B-gruppa.

Canada deltok med Trail Smoke Eaters, eit klubblag frå British Columbia.

## Tabell

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Eishockey-Weltmeisterschaft 1961|Eishockey-Weltmeisterschaft 1961]]» frå ,  den 28. april 2020.*
Leirskifer

**Leirskifer** (eller **leirstein**) er ein sedimentær bergart som består av konsoliderte sediment. Leirskifer er lagdelt og har gode kløyveigenskapar i alle retningar, men best i *liggeplanet*. Han kan delast opp lagvis i milli- til centimetertjukke flak. 

## Danning
Leirskifer er danna ved avsetjing (sedimentering) av leire, på botnen av vatn (innsjøar eller hav).

Leira er avsett i intervallar eller syklusar, derfor er skifer lagdelt. Etterkvart som laga med sediment veks, auker trykket på dei nederste laga. Ved høgt trykk blir sedimentlaga omdanna (sementert) frå leire til skifer. Leirskifer er ikkje omdanna (metamorfose).

## Ulike typar skifer
Graden av omdanning (metamorfose) frå mudder, leire og sand gjev ulike kvalitetar av skifer. Leirskifer og alunskifer manglar heilt krystallar, de er «dade». Fyllitt, kvartsitt- og glimmerskifer er metamorfe bergartar, der bergarten er delvis krystallisert. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Leirskifer|Leirskifer]]» frå ,  den 28. april 2020.*
Edinburgh of the Seven Seas

**Edinburgh of the Seven Seas** er den einaste busetnaden i øygruppa Tristan da Cunha. På øya er han berre kjend som  «busetnaden» (eng. *The settlement*) eller «landsbyen» (eng. *The village*) sidan det ikkje finst andre busetnader.

Edinburgh of the Seven Seas er rekna for å vera den mest avsidesliggjande busetnaden på jorda og ligg 2&nbsp;173 kilometer frå næraste busetnad, som er St. Helena. I landbyen er det ei lita hamn, eit postkontor og bustaden til administratoren, som leiar dei lokale myndigheitene.

## Historie
Landsbyen vart grunnlagd på øya Tristan da Cunha i 1816 av ein sersjant Glass etter at Storbritannia annekterte Tristan da Cunha. For å hindre eventuelle franske forsøk på å redde Napoleon frå fangenskapen på St. Helena heldt ein militærgarnison til på øya. Han blei der fram til slutten an andre verdskrig 

Edinburgh of the Seven Seas er oppkalla etter Prins Alfred, hertug av Edinburgh, den andre sonen til Dronning Victoria, for å ære at han vitja øya i 1867.

I 1961 vart busetnaden skada av eit vulkanutbrot og alle innbyggjarane måtte evakuerast til landsbyen Calshot i Hampshire i Storbritannia. I 1963 flytta dei fleste attende og bygde landsbyen opp att. Hamna fekk namnet «Calshot Harbour» etter den mellombelse heimen dei hadde under utbrotet.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Edinburgh of the Seven Seas|Edinburgh of the Seven Seas]]» frå ,  den 29. april 2020.*
Tyko

**Tyko** (også skrive *Tycko*, *Tycho* o.l.) er eit mannsnamn brukt i Skandinavia. Opphavet til namnet er nokså uklar, men truleg er det ei latinisering av mellomaldernamnet *[[Tyke]]* (den danska og sørsvenske forma var *Tyge*), i sin tur ei sideform av namnet *[[Toke]]* ('tok'), som var eit vanleg vikingnamn. Ei anna forklaring er at det skal koma frå gresk *ty'che* - 'lukke', eller at det skal vera ei kortform av Torkel (formene *tykir* eller *tyki*).

Tyko har svensk namnedag den 29. april (sidan 1774. 1993-2000 låg namnedagen på 28. april).

## Kjende namneberarar Tyko/Tycho/Tyge
* Tyge Asmundsen, superintendent i Lunds stift 1560–1577
* Tycho Bergvall, regissør, gift med Marianne Löfgren
* Tycho Brahe, dansk astronom
* Thyge Axelsen Brahe, dansk riksråd
* Tycho Hedén, sodialdemokratisk politikar i Uppsala
* Tycho de Hofman, dansk embetsmann og forfattar
* Tyge Krabbe, dansk adelsmann og riksråd
* Tycho Norlindh, professor i botanikk
* Tyko Reinikka, finsk politiker under andre verdskrigen
* Tyko Sallinen, finsk kunstnar
* Tycho Tullberg, professor i zoologi
* Tyko Vylka (1886–1960), nenetsisk målar
* musikaren Tycho (1976/1977–), amerikansk musikar

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Tyko|Tyko]]» frå ,  den 29. april 2020.*
Dansk i Eurovision Song Contest

**Dansk i Eurovision Song Contest** gjev oversyn over bruken av det danske språket i Eurovision Song Contest. Den fyrste gongen ein song på dansk vart framført i Eurovision Song Contest var i 1957 då Danmark debuterte med «Skibet skal sejle i nat» av Birthe Wilke og Gustav Winckler. Sidan den gong har Danmark delteke med til saman trettiein ulike bidrag som har vorte framført på dansk. Av landa som kan delta er dansk offisielt språk i Danmark, Færøyane, Grønland og Schleswig-Holstein i Tyskland.

## Bidrag

## Sjå òg
* Dansk i Junior Eurovision Song Contest

## Kjelder
* Informasjon om dei ulike bidraga er henta frå Engelsk Wikipedia.

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:List of languages in the Eurovision Song Contest|List of languages in the Eurovision Song Contest]]» frå ,  den 29. april 2020.*
Manilahamp

**Manila**, òg kjend som **manilahamp**, er ein type fiber frå blada og bladstenglane til abacá (*Musa textilis*), ein plana i bananfamilien. Tidlegare vart fiberen brukt til å laga tau og fiskegarn, og han er kjend for å tola saltvatn godt. I dag vert han brukt til spesielle papirprodukt, som teposar, filterpapir og pengesetlar. Han vert òg brukt til å produsera eit rimeleg, brunt papir kjent som manilapapir.

Manila er ikkje hamp, men vert likevel av og til kalla «manilahamp» av historiske årsaker. I ei tid då hamp var ei av hovudkjeldene til fiber, hende det at andre fibrar vart kalla hamp sjølv om dei ikkje var det. Planta abacá kjem opphavleg frå Filippinane, og fiberen har fått namnet sitt etter hovudstaden i landet. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Manila (fiber)|Manila (fiber)]]» frå ,  den 29. april 2020.*
Øvre Sund bru

**Øvre Sund bru** er ei bru over Drammenselva i sentrum av Drammen. Brua utgjer ein del av  Fylkesveg 282 og Sentrumsringen, og var opna 9. september 2011. Brua er ein del av Vegpakke Drammen og det siste prosjektet i Sentrumsringen. Øvre Sund bru forbind Grønland (sør) og Hamborgstrøm (nord).

Lengda til brua er på 148 m, lengda inkl. brokar er 250 meter. Det er to køyrefelt i kvar retning i tillegg til separat sykkelveg med fortau. Lengda på delen med sykkelveg og fortau er noko kortare enn hovudspennet. Dei totale prosjektkostnadene var på 527,5 millionar kroner.

I 2000 vart ein arkitektkonkurranse kunngjort, og den vart vunnen av Bovim-Fuglu-Svingen Arkitektar (seinare Nuno Arkitektur).

## Sjå òg
* Bruer i Noreg
* Bruer i Noreg etter lengd
* Drammen bybru
* Ypsilon bru

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Øvre Sund bru|Øvre Sund bru]]» frå ,  den 1. mai 2020.*  
 
## Litteratur

* Anne-Beth Jensen: «Raffinert bruløsning», s. 126-129 i *Byggeindustrien*, Nr. 7/2011. ISSN 03327086.
Femårsplan

Ein **femårsplan** er ein plan som visar korleis landet skal utviklast økonomisk. Planane vart mykje brukt i Sovjetunionen og andre kommunistiske land, men har også vore i bruk i andre land. Å oppfylle planane før sin sluttdato er eit mål innfor byråkratiet.

## Bruk
### Sovjetunionen
Sovjetiske femårsplanar vart innført av Josef Stalin i 1929.  I alt var det 13 ulike femårsplanar. Gosplan hadde ansvaret for planlegginga av femårsplanar. Den fyrste femårsplanen hadde som mål å auke tungindustrien i landet. Tungindustrien som gruver, kraftverk og smelteverk auka kraftig, på kostnad av forbruksvarar. Konsekvensane var stor hungersnaud i landet. Den fyrste planen var ferdig på berre fire år.

### Kina
Folkerepublikken Kina tok i bruk sin første femårsplan i 1952, og har halde fram sidan. 

### India
I India har ein nytta femårsplaner sidan 1951.

## Sjå òg
*Fireårsplanen i Nazi-Tyskland

## Kjelder
Hn/Nederlendsk

**Nederlendsk** (nederlendsk: *nederlands*) er eit vest-germansk, nedertysk mål. Um lag 21 millionar i verda snakkar dette språket. Den avvikande formi av nederlendsk tala i Belgia vert uhøgtideleg kalla **[[Flamsk språk|flamsk]]**. Det nederlendske namnet fyr målet er *Nederlands*. På norsk vert også namnet *hollandsk* nytta, men sidan dette berre peikar til ein del av Nederland, vert det ikkje sét på sum rett.

## Klassifisering og nærskylde språk
Nederlendsk er grammatisk på mange måtar liknande tysk, men er i høg grad ulik i uttale. Ein sum kjenner det eine målet , kann med noko trening skyna hitt målet gott. Samanlikn til dømes:

: *De kleinste kameleon is maar 2 cm groot, de grootste kann wel 80 cm worden.* (nederlendsk)

: *Das kleinste Chamäleon ist nur 2 cm groß, die größten können auch 80 cm erreichen.* (tysk)

Nokre mindre nytta ord og vendingar er nærare tysk:

: *Der kleinste Chamäleon ist nur 2 cm groß, der größte kann wohl 80 cm werden.* (mindre vanleg tysk)

(På norsk vert dette: «Den minste kameleonen er berre to cm stor, den største kann verta 80 cm».)

Men det er uttala sum gjer den største skilnaden millom tysk og nederlendsk, på same måten sum skilnaden millom tysk og sveitsartysk (og andre tyske målføre).

Typisk så upptrer dei største skilnadane millom tysk og nederlendsk i korte, men viktige bygnadar og daglege ord sum fylgjer:

Um ein tyskar hev lært eitt til to hundre av desse ordi, i tillegg til nokre reglar, vil den tysktalande skyna nederlendsk skrift nokså bra. Men nederlendsk er ikkje pensum i tysk skule.

Somme plassar vert tysk og nederlendsk til og med tala um lag side um side. Folk sum kann nederlendsk kann sum oftast skyna skriftleg tysk, og tysktalande (sum kann engelsk) kann sum oftast lesa nederlendsk.

Nederlendsk er eit nedertysk språk i den vestgermanske språkgruppa (sjå tabellen over). Det er difor i slekt med andre lågsaksiske og austnedertyske språk, og er (ser ein burt frå frisisk) det målet sum er nærast i slekt med engelsk.

## Bakgrunnsstoff

* Språknytt: Om nederlendsk og slektningane
* Hollandsk gloseinnlæringssystem  (Norsk)
* Nederlendskkurs på Wikibooks
* Online Nederlands leren
* Dutch 101 Dutch for beginners and travelers (in English)
* Nederlendsk språks historie
* Nederlandse Taalunie (Den nederlendske språkunionenen)
* Algemene Nederlandse Spraakkunst  (Nederlendsk grammatikk på nederlendsk)
* Online Dutch Grammar Course (Nederlendsk grammatikk på engelsk)
* Nederlendskkurs 
* Nederlendskkurs, 8 kapittel 
* Ethnologue for Nederlendsk
* Euromosaic - Flemish in France - Stillinga til flamsk i Frankrike

### Ordbøker

* All Dutch free dictionaries 
* Online Nederlands Woordenboek
* Majstro Multilingual Translation Dictionary
* Lookwayup English-Dutch-English dictionary
* Freedict English-Dutch-English dictionary
* Travlang Dutch-English dictionary
* Euroglot dictionary
* Van Dale (Dictionary -- in Dutch)
* http://www.notam02.no/~hcholm/altlang/ht/Dutch.html - The Alternative Dutch Dictionary
* Flemish - English Dictionary: from Webster's Online Dictionary - the Rosetta Edition.
* Dutch - English Dictionary: from Webster's Online Dictionary - the Rosetta Edition.
Storemøllens Patentslip og Mekaniske Verksted

**Storemøllen Patentslip & Mek. Verksted** var eit skipsverft i Sandviken i Bergen som i hovudsak dreiv med vedlikehald og reparasjon av mindre fartøy. Det vart start opp av Wilhelm Meyer i 1901 på ei tid då det var ein aukande flåte av fjordabåtar, slepebåtar og fiskefartøy i Bergen. Stadig fleire av fartøya vart bygt i stål og det skapte ein marknad for mekaniske verkstader. 

I 1914 overtok sonen Arnold M. Meyer drifta, og i 1915 var det tilsett kring 100 menneske på verftet og mølla like ved. Verftet fekk kraft via ein turbin som Storemøllen skaffa seg i 1899. Dei trong derfor tilgang på nok vatn, og dette er truleg årsaka til at stemmene i Sandviksfjellet vart heva kring 1895.  

## Kjelder
*Sandviksbataljonen om Storemøllen
DS «Musca» (1920)

**DS «Musca»** (kallesignal LCEU) var ein taubåt bygt i 1920 for Det Bergenske Dampskibsselskab (BDS) for buksering på hamna i Bergen. 

## Historie
Skipet vart bygt ved Storemøllens Patentslip & Mek. Verksted i Bergen og kosta 40&nbsp;000 kroner då det vart levert i 1920.

12. mai 1924 fekk båten fyrgangen for kjelen nedbrendt. Skipet vart reparert ved verftet til BDS i Laksevåg. 30. oktober 1926 hadde «Musca» ein båt på slep då båten «Harald» kom bakkande og rende i «Musca». Taubåten sprang lekk og vart ført inn til Tollbodkaien.

21. april 1940 vart skipet rekvirert av tyske Kriegsmarine. I april 1944 vart båten sterkt skadd under eksplosjonen på Vågen og vart slengt opp på Festningskaia og sterkt skadd. Kapteinen ombord omkom og vart aldri funnen. Dekksmannen og maskinisten overlevde utan større skadar. Båten vart reparert på Stord. 

2. desember 1947 var «Musca» involvert i ein kollisjon. Taubåten skulle om ettermiddagen gå frå Bryggen til Bradbenkhopen for å gå i opplag for natta, då han vart pårent av , som manøvrerte på Vågen. Støyten var ganske kraftig og «Musca» vart sendt mot «Snurp 3», som låg ved Bradbenk-kaien. «Snurp 3» vart råka på babord side og baug og fekk eit stort sår i skroget og ankerklysset kløyvd. «Musca» fekk ingen skadar.

I 1951 vart båten selt til ein ukjent eigar i Stavanger og omdøypt «Sabben». Kva som skjedde vidare med båten er ukjend. I 1990 vart båten utgått av flaggboka. 

## Skipet
Tonnasjen til skipet var ved levering 20 brt og 6 nrt.
Hovudmaskinen var ein kolfyrt tosylindra compound dampmaskin av ukjend merke. Dette gav ei maskinkraft på 65 indikerte hestekrefter. 

## Sjå òg
*Flåten til Det Bergenske Dampskibsselskab

## Kjelder
Stykkgods

**Stykkgods** er last som vert frakta i einingar som kan handterast av kran eller køyretøy.  Stykkgodset vil typisk vera i fat, store sekker eller på pallar. Slik frakt skjer for det meste med stykkgodsskip, jarnbane eller lastebil.

Stykkgods skil seg frå partilast ved at det som regel har mindre einingsvekt og volum. Som oftast verta stykkgodset fordelt i standardiserte, større einingar på terminalar før utsending frå ein region og desse einingane kan omfordelast undervegs, før dei til slutt vert distribuert frå ein terminal.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Stykkgods|Stykkgods]]» frå ,  den 29. april 2020.*