Tamerlan Tsarnajev

**Tamerlan Tsarnajev** (), i USA kjend som **Tamerlan Tsarnaev**, var ein av dei mistenkte etter Boston maraton-bombinga 15. april 2013.

## Biografi
Tsarnajev vart fødd 21. oktober 1986 i Den autonome sosialistiske sovjetrepublikken Kalmykia, som er i Nord-Kaukasus, i Den russiske sosialistiske føderative sovjetrepublikken i Sovjetunionen, og var russisk statsborgar. Han hadde òg fast opphaldsløyve i USA.

Då han kom til USA i 2002 starta han på Cambridge Rindge and Latin School. Han søkja om opptak til University of Massachusetts Boston hausten 2006, men vart avvist. Tre gonger mellom 2006 og 2008 gjekk han på Bunker Hill Community College og studerte rekneskap for å verte ingeniør. Han slutta på skulen for å konsentrere seg om boksing.

## 2008
I laupet av 2008 vart han truande muslim og stoppa å drikke og røyke. Han starta med å jamleg oppsøkje Islamic Society of Boston-moskéen i nærleiken av heimstaden sin i Cambridge, ein moské som vart skildra i USA Today og Americans for Peace and Tolerance for å undervise i «islamsk tenking som oppfordrar til misnøye mot Vesten, mistillit til politi og motstand mot vestlege styreformer, drakt og sosiale verdiar».

Han kravde at på-og-av-kjærasten Katherine Russell, som han seinare gifta seg med, skulle konvertere frå kristendommen til islam. Ho konverterte til islam og byrja å bruke hijab i 2008. Vener sa at han ville seie til Russell at ho var prostituert og eit ludder. Han var kjend for å ha raserianfall der han ville kaste ting, mellom anna møblar, på Russell.

## 2009
Som ambisiøs tungvektboksar trente Tsarnajev på Wai Kru Mixed Martial Arts Center. I 2009 og 2010 var han New England Golden Gloves-tungvektmeister etter å ha vunne Rocky Marciano-troféet. I mai 2009 deltok han i 201-pound-vektklassen i USA, men tapte i fyrste runde.

Han vart arrestert i heimen sin på 410 Norfolk Street i Cambridge 28. juli 2009 for grovt overfall og vald etter eit mogleg overgrep mot ein kjærast. Kvinnen hadde ringt 911, naudnummeret i USA, greine hysterisk og sagt at ho hadde vorte banka opp av kjærasten sin, i fylgje arrestrapporten. Saka vart henlagt på grunn av manglande straffeforfølging og han vart dimed ikkje send ut av USA, medan statsborgarskapet til far hans vart forsinka på grunn av hendinga.

Onkelen hans, Ruslan Tsarni, sa at «han hadde vore uroleg for hans nevø hadde vore ekstremist sidan 2009», noko som indikerar at Tsarnajev sin radikalisering ikkje starta då han vitja Russland i januar 2012, men mykje tidlegare i Boston etter at han vart sterkt påverka av ein muslimsk ideolog. Ideologen vart identifisert som Misha, som vitja Tamerlan og prata i timesvis og han var truleg medverkande til at Tamerlan gav opp musikkinteressen og boksekarrieren. Misha sin påverking på Tamerlan var òg stadfesta av Elmirza Khozjugov, Tamerlan sin tidlegare svigerbror. Khozjugov sa òg at Tamerlan hadde stor påverking på broren Dzjokhar Tsarnajev og systrene hans. I fylgje Khozhugov var Tamerlan forguda av syskena: «Ein kunne alltid høyre den yngre bror hans og dei yngre systrene seie «'Tamerlan sa det» og «Tamerlan sa at». Dzjokhar elska han. Han ville gjere alt det Tamerlan sa».

## 2010
I fylgje eit fotoessay om Tamerlan i *The Comment*, eit studentmagasin frå Boston University's College of Communications, sa han at han prøvde å verte amerikansk statsborgar tidsnok til å kunne delta på det amerikanske OL-troppen i boksing. Han sa òg at han «heller ville delta for USA enn for Russland», medan han òg sa at han «ikkje forstod» amerikanarar og ikkje hadde nokon amerikanske vener Han sa òg at han avstod frå å drikke og røyke av di «Gud seier nei til alkohol». Han lå til: «Det er inga verdiar lenger. Folk kan ikkje styre seg sjølv». Boksaren Edwin Rodriguez, som er mykje lettare, boksa med Tamerlan i 2010 og sa at sjølv om Tamerlan var god så mangla han konkurranseevne av di han umiddelbart klaga over ribbein- og magesmertar. Rodriguez skildra Tamerlan som arrogant, men ein feiging. Utleigaren til Tamerlan sa at bokseambisjonane hans ikkje ville vorte oppfylt av di «ryggen hans var i veldig dårleg form og at han dimed ikkje ville få delta i Dei olympiske leikane»." Trenaren hans og ein anna boksar skildra Tamerlan som talentfull, kul og arrogant.

I fylgje ein tante i Dagestan «starta han å verte interessert i islam for om lag tre år sidan, men han var aldri radikal».

Tamerlan datet Katherine Russell frå North Kingstown i Rhode Island i USA på og av då ho gjekk på Suffolk University frå 2007 til 2010. Våren 2010, då Russell gjekk gravid med barnet til Tamerlan, slutta ho på skulen, og dei gifta seg 21. juni 2010.

## 2011
Tidleg i 2011 sa den russiske føderale tryggingstenesta, Federal'naya sluzhba bezopasnosti Rossiyskoy Federatsii (FSB), at Tamerlan var ein tilhengar av det radikale islam og hadde ein sterk tru. FSB sa at han hadde forandra seg drastisk sidan 2010 og var klår til å reise frå USA til Russland og vere med uspesifiserte underjordiske grupper. Federal Bureau of Investigation (FBI) nekta for at dei hadde hatt konktakt med Tamerlan, men då mor hans hadde prata med den russiske fjernsynskanalen RT vart det avslørt at dei hadde hatt kontakt. FBI sa at dei hadde intervjua Tamerlan og slekningar av han, men at dei ikkje hadde funne nokon terroraktivitet og det gav resultat sommaren 2011. På dette tidspunktet spurde FBI FSB om meir informasjon, men Russland svarte ikkje på førespurnaden frå USA, og FBI avslutta saka. 
Mor hans sa at FBI-agentar hadde sagt til ho at dei trudde at Tamerlan var ein «ekstremistisk leiar» og at han fekk informasjon frå «ekstremistiske nettstader». Ho sa at Tamerlan likevel hadde vore under FBI-overvaking i minst tre år, og at «dei skulle kontrollere kvart steg han tok». FBI nekta for denne anklagen. På eit tidspunkt søkja han om amerikansk statsborgarskap, men vart nekta av Homeland Security på grunn av eit FBI-intervju i 2011. Til tross for at FBI avslutta saka vart Tamerlan, av Central Intelligence Agency (CIA), plassert på en liste over kjende og mistenkte terroristar, berre 18 månader før bombinga av Boston maraton.

## Waltham-morda

Tre jødiske menn, Brendan Mess, Erik Weissman og Raphael Teken vart drepen i eit trippeldrap i Waltham i Massachusetts 11. september 2011, på tiårsdagen for terroråtaka mot Verdshandelssenteret i New York. Alle hadde fått halsen skåret over og kroppane var dekkja med marijuana og penger og 5 000 dollar låg att på staden. Den lokale statsadvokaten sa at det viste seg at drapsmannen og ofrane kjende kvarandre. 23. april 2013 rapporterte American Broadcasting Company (ABC) at styresmaktane meiner at Tamerlan kan ha vore ansvarleg for trippeldrapet og har gjennoppretta etterforkinga.
 
## 2012–13
Tamerlan reiste til Russland i januar 2012. I laupet av dei seks månadane han var i Russland vitja han Nord-Kaukasus, inkludert Dagestan og Tsjetsjenia, eit område med uro, etnisk strid, ekstrem islamistisk ideologi og militær islamistisk aktivitet. Leiaren for House Homeland Security, Michael McCaul, sa at han trudde at Tamerlan hadde fått opplæring i laupet av turen, og hadde vorte radikalisert. Far til Tamerlan sa at han var med han i Makhatsjkala i Dagestan i seks månadar og at dei hadde gjort normale ting, mellom anna vitja slektningar. Imidlertid vart Tamerlan sett av Dagestansk politi då han vitja ein kjend muslimsk militant i ein Salafi-moské i Makhatsjkala. I fylgje medieoppslag prøvde Tamerlan å «forsterkje banda til radikale islamistar i ein radikal moské». Farn hans sa òg at Tamerlan var med han til Tsjetsjenia to gonger for å vitja slektningar som bur der.

Han returnerte til USA 17. juli 2012, med eit langt, tjukt skjegg. Livet hans tok ein «stadig meir religiøs retning» med «islamsk trygging». Nokre familiemedlemmar meinte han hadde vorte ein «ekstremist».

Etter han kom attende laga han ein kanal på YouTube med ein speleliste med linkar til to videoer som var merka under kategori merka «Terroristar», mellom anna ein den islamske militanten Abu Dujana; videoene vart seinare sletta.  I ein av videoene fann den amerikanske fjernsynskanalen CNN og SITE Institute bilete av medlemmar frå den militante islamske gruppa Caucasus Emirate frå Nord-Kaukasus. Han linka òg til jihadi-videoar på YouTube, inkludert ein av den radikale imamen Feiz Mohammad; i ein video kan ein høyre ein song på arabisk der ein syng om bomber som eksploderar. Han las ofte på ekstremistiske nettstader.

Tamerlan vart teken av politiet i Boston, Brookline og Cambridge minst ni gonger på fire år. Kjelda seier ikkje noko om kva for år dette hende. Tamerlan, kona hans Katherine og borna deira mottok statlege velferdsgodar så seint som i 2012, men ikkje då Boston maraton-bombinga fann stad i april 2013. Advokaten til Katherine sa på same tid som bombinga fann stad at Tamerlan var arbeidsledig og hjelpte til med å ta vare på dottera si, medan Katherine arbeidde over 70 timer i veka i heimetenesta for å forsørgje familien.

I januar 2013 forstyrra Tamerlan ein Martin Luther King, Jr. Day-preken i ein moské i Cambridge. Han protesterte mot samanlikningane av profeten Muhammed og Martin Luther King Jr og byrja å rope i moskéen. Han vart spurd om å ikkje kome attende til moskéen med mindre han ynskte å avstå frå å rope under prekener. Moskéen sa at Tamerlan òg hadde forstyrra ei preike tidlegare.

## Boston maraton-bombinga

Saman med broren Dzjokhar Tsarnaev var han mistenkt for å stå bak Boston maraton-bombinga 15. april 2013, drapet på ein politimann 18. april og ei biljakt.

## Død
Tamerlan vart involvert i ei skotveksling tidleg på morgonen 19. april 2013 i Watertown, ein forstad til Boston. Han vart skoten av politiet og teken til fange, men vart påkøyrd av ein stolen SUV som var køyrd av broren, og slept 6,1 meter bortover under bilen. Han vart teken medvitenlaus med til Beth Israel Deaconess Medical Center, der han etter at akkutmedisinsk personell prøvde å gjennopplive han, vart erklært daud på grunn av stort blodtap og hjarte- og respirasjonsstans.

## Sjå òg
* Dzjokhar Tsarnaev
* Boston maraton-bombinga

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Tamerlan Tsarnaev|Tamerlan Tsarnaev]]» frå ,  den 13. juni 2022.*  

## Fotnotar