open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Jacob Ellehammer

**Jacob Christian Hansen Ellehammer** () var ein dansk urmakar, oppfinnar, finmekanikar og flypioner.

Ellehammer arbeidde med å utvikla lette bensinmotorar for motorsyklar, men rundt 1903 byrja han å eksperimentera med ein lett motor for eit fly. Det første flyet hans var ferdig i 1905, men den første prøveflyginga vart gjort først i 1906. Desse forsøka føregjekk utan pilot. Flyet var festa med eit reip til ein påle og flyet vart styrt med liner. Flyging kunne berre føregå i sirklar.

Seinare på året vart flyet bygd om. Det fekk ein sterkare motor og ytterlegare eit vengepar vart festa til flykroppen.  Den 12. september 1906 gjennomførte den 35-årige Ellehammer den første verkeleg motorflyginga i Europa. Flyet steig til ei høgd på ca. 50 cm, og landa etter 42 meters flukt. Om dette er den første flyginga i Europa er usikkert sidan franskmannen Clément Ader gjorde eit liknande forsøk 9. oktober 1890.

Totalt tok Ellehammer ut 400 patent. Ved femtiårsdagen for flyginga til Ellenhammer i 1956 kom det ut eit dansk minnefrimerke for Ellehammer.

## Kjelder
**Denne artikkelen byggjer på [[:nb:Jacob Ellehammer|Jacob Ellehammer]] frå Wikipedia på bokmål, utgåva frå 6. oktober 2018*

## Bakgrunnsstoff
* ''Jacob Christian Hansen Ellehammer (1871-1946)'' 
* ''Jacob Christian Hansen Ellehammer'', Store norske leksikon
Jay Leno

**James Douglas Muir Leno** (), kjend som **Jay Leno**, er ein amerikansk komikar, programleiar, skodespelar, forfattar og produsent.
## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Jay Leno|Jay Leno]]» frå ,  den 10. desember 2018.*  
 
* imdb.com

## Bakgrunnsstoff
Manifest

**Manifest** (frå lat. *manifestus*) er ei  fråsegn eller erklæring om på ein klar og tydeleg måte gjer kunnig eit framlegg, ei programerklæring eller ein ideologi. Eit manifest vert som oftast underskrive av kjente personar. Kjende døme på manifest er pakta til dei Dei sameinte nasjonane, *Déclaration des droits de l'homme et du citoyen* (Deklarasjon om rettigheitene til folket og innbyggarane), som vert vedteke av Den franske nasjonalforsamlinga i 1789, Charta 77, etc.
## Kjelder
Norddeutscher Lloyd

**Norddeutscher Lloyd** (NDL) var eit tysk reiarlag som eksisterte frå 1857 til 1970. Det vart grunnlagt i Bremen den 20. februar 1857. Gjennom slutten av 1800-talet og det tidlege 1900-talet utvikla selskapet seg til eit av dei viktigaste tyske reiarlaga. 1. september 1970 vart det slått saman med Hamburg-Amerikalinja til Hapag-Lloyd.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Norddeutscher Lloyd|Norddeutscher Lloyd]]» frå ,  den 13. desember 2018.*  
 
; Referansar
Manifest for demokratisering av Europa

**Manifest for demokratisering av Europa** er eit manifest frå 120 intellektuelle frå 16 europeiske land, med økonomen Thomas Piketty i brodden, der dei tek til orde for ei restrukturering av Den europeiske unionen, for å gjera han meir demokratisk . Manifestet nemner fleire konkrete tiltak, men tek til orde for ein omfattande diskusjon av tiltaka.

## Demokratisering og effektivisering
Manifestet tek til orde for eit europeisk parlament med større fullmakter enn i dag, til erstatning for den teknokratiske styreforma ein har i dag. Det vert gjort framlegg om at 80 % av delegatane til det europeiske parlamentet skal koma frå dei nasjonale parlamenta, der talet på representantar kra kvart nasjonalt parlament står i høve til folketalet. Målet er at det europeiske parlamentet skal representera folkemeininga på ein meir rettferdig måte.

Det vert teke til orde for å gi det europeiske parlamentet avgjerande makt, meir på linje med dei nasjonale parlamenta. På den måten vonar ein å unngå at enkeltland blokkerer viktige framsteg. Dette vert sett på som ein måte å effektivisera styreforma på.

## Økonomi
Manifestet tek til orde for eit større europeisk budsjett og ei meir rettferdig skatteinnkrevjing. Forslaget går ut på at budsjettet i hovudsak skal koma frå fire store bidrag:
* store føretak, spesielt multinasjonale føretak, betaler skatt etter forteneste
* auka skatt på inntekt over € 200.000 per år
* auka skatt på formuar over 1.000.000 euroo.
* ei skattelegging av fossilt drivstoff, for å redusera utsleppa av karbondioksys. Det vert argumentert for ei avgift på minimum € 30 per tonn

Målet er å firedobla EU-budsjettet. Det er tenkt at halvparten av budsjettet skal gå attende til dei nasjonale budsjetta, ein fjerdedel skal brukast til forsking og utdanning og resten skal fordelast til andre føremål.

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Heimesida til «Manifest for demokratisering av Europa»
NM i alpine greiner 1997

**Noregsmeisterskapen i alpine greiner 1997** fann stad i tida 11.-17. april 1997 i Hemsedal i Buskerud fylke. Det var femte gongen heile, eller delar av, alpinmeisterskapen vart avvikla i Hemsedal.

## Menn
### Slalåm





### Storslalåm





### Vidlåm (Super-g)





### Utfor





## Kvinner
### Slalåm





### Storslalåm





### Vidlåm (Super-g)





### Utfor





## Kjelder
**Sportsboken 97-98*. Chr. Schibsteds Forlag. 1997.
Junkers W 34

**Junkers W 34** var eit tysk ein-motors lågvinga passasjar- og frakt- eller postfly som vart utvikla  hos Junkers på 1920-talet og vart teke i bruk i 1926. Flyet var ei vidareutvikling av Junkers W 33F. Passasjerversjonen kunne ta pilot og fem passasjerar, ein seinare modell fekk plass til to besetningsmedlemmar og ei vidareutvikling av modellen førte til flyet Junkers Ju 46.

W 34 vart eksportert til fleire land, mellom dei Canada, Finland,  Kina, Noreg, Ny-Guinea, Spania, Sverige og Sør-Afrika.

## Kjelder
**Denne artikelen bygger på [[:nb:Junkers W 34|Junkers W 34]] frå Wikipedia på bokmål, versjonen frå 14. november 2018 *

## Bakgrunnsstoff
*Junkers W 34 i Store norske leksikon
NM i alpine greiner 1987

**Noregsmeisterskapen i alpine greiner 1987** vart avvikla 26. februar – 1. mars 1987 i Tromsø. Det var fyrste gongen den alpine noregsmeisterskapen vart arrangert i Troms fylke. Meisterskapen «ble preget av at de beste alpinistene kjørte Europacup i Øst-Europa, mens jentene nok tjener best på å bli forbigått i stillhet...», (kva gjaldt prestasjonar i 1987-sesongen).

## Menn
### Slalåm





### Storslalåm





### Utfor





## Kvinner
### Slalåm



Dato: 1. mars


### Storslalåm





### Utfor





## Kjelder
**Sportsboken 87-88*. Sportsboken As/VG. 1987.
Distriktet Tulln

**Distriktet Tulln** er eit administrativt distrikt (Bezirk) sentralt i forbundslandet Niederösterreich i Austerrike. Distriktet dekker ei flatevidd på 734 km², med 102&nbsp;00 ibuarar (2018). Byen Tulln er administrasjonssenter for distriktet.

## Kommuneskipnaden
Distriktet omfattar 22 kommunar, av dei 2 bykommunar og 16 såkalla 'Marktgemeide'.

* Absdorf
* Atzenbrugg
* Fels am Wagram
* Grafenwörth
* Grossriedenthal
* Grossweikersdorf
* Judenau-Baumgarten
* Kirchberg am Wagram
* Klosterneuburg
* Königsbrunn am Wagram
* Königstetten
* Langenrohr
* Michelhausen
* Muckendorf-Wipfing
* Sieghartskirchen
* Sitzenberg-Reidling
* St. Andrä-Wördern
* Tulbing
* Tulln an der Donau
* Würmla
* Zeiselmauer-Wolfpassing
* Zwentendorf an der Donau

## Galleri

Kirchberg - Pfarrkirche hl. Stephan - Blick von Ferne.jpg|Kirchberg am Wagram ligg nordvest i distriktet.
Tullnerfeld.JPG|Landskapet aust i distriktet.


## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Bezirk Tulln|Bezirk Tulln]]» frå ,  den 10. desember 2018.*  

## Bakgrunnsstoff

*
MS «Queen Elizabeth 2»

**MS «Queen Elizabeth 2»** var eit cruiseskip som tilhøyrde Cunard Line og var i virke frå 1969 til 2008.

Skipet var kalla opp etter det transatlantiske passasjerskipet RMS «Queen Elizabeth». MS «Queen Elizabeth 2» var flaggskip for reiarlaget fram til fartøyet vart erstatta av RMS «Queen Mary 2» i 2004. Det vart bygd i Clydebank, ved elva Clyde i Skottland.

Gjennom 40 år i fart sigla skipet over det meste av verda, og vart i den siste perioden sett inn i cruisefart frå Southampton. Skipet vart teke ut av teneste mot slutten av 2008 og vart sidan nytta som flytande hotell i Palm Jumeirah i Dubai.

## Kjelder

----
**Denne artikkelen bygger på [[:nb:Queen Elizabeth 2|Queen Elizabeth 2]] frå Wikipedia på bokmål, versjonen frå 8. juli 2018*
Etterklangstid

**Etterklangstid** (T_{60}) er ei parameter som vert nytta som eit mål på etterklangen i rom, som konsertsalar, auditorium, etc., men òg i andre rom der ein lyttar til musikk eller tale. Ein eksiterer då rommet med akustisk energi og måler kor lang tid det tek før lydintensiteten har falle med 60 dB, som tilsvarar ein faktor på 10^6. Etterklagstida vert difor ofte kalla T_{60}. I praksis er det lydtrykket som vert målt; 60 dB tilsvarar då ein faktor på 10^3.

Fig. 1 framstiller lydtrykknivået L_p  som funksjon av tid *t*. Nivået er normalisert, slik at ein startar med eit nivå på 0 dB. Eksitasjonssignalet vert stengt av ved tidspunktet t_1 og t_2 er det tidspunktet lydtrykksnivået er redusert med -60 dB. Etterklangstida er da definert som


T_{60} = t_2 - t_1.

 
Fig. 1 syner at etterklangskurva er lineær. I praksis er ikkje det alltid tilfelle, men det er nyttig å framstilla kurva slik for å syna prinsippet.

## Bereging av etterklanhstida

Det finst fleire metodar for å beregna etterklangstida i «store rom».

### Sabin-formelen
 
Den eldste metoden er Sabin sin formel:
 

T_{60}^{Sab} = \frac{(0.161 \mbox{ m}^{-1})V}{S_T\bar \alpha},

 
der V er volumet til rommet (i m^3), S_T er arealet av alle flatene i rommet (i m^2) og \bar \alpha er gjennomsnittsverdien av absorpsjonskoeffisienten til flatene i rommet. Formelen til Sabin kan òg uttrykkast


T_{60}^{sab} = \frac{(0.161 \mbox{ m}^{-1})V}{A},


der 'A' er absorbsjonsarealet. Formelen til Sabin er berre brukbar når \bar \alpha . Han forekjem likevel i fleire standardar.

### Norris-Eyring-formelen

Norris-Eyring-formelen,


T_{60}^\mbox{ne} = \frac{-(0.161 \mbox{ m}^{-1})V}{S_T\ln(1-\bar \alpha)},

 
gir fornuftige verdiar for T_{60}, sjølv for store verdiar av \bar \alpha. For små verdiar av \bar \alpha gir han same T_{60} som formelen til Sabin.

### Millington-Settes-formelen

Millington-Settes-formelen er enda ein måte å rekna ut T_{60} på:


T_{60}^{\mbox{ms}} = \frac{-(0.161 \mbox{ m}^{-1})V}{\Sigma_{i=1}^N S_i\ln(1-\alpha_1)}

 
Millington-Settes-formelen stemmer betre med målingar enn Norris-Eyring-formelen i rom med stor absorpsjonskoeffisient.

## Referansar
Den talande grashoppa

**Den talande grashoppa** () er ein oppdikta figur som først opptredde i  Carlo Collodi si bok *[[Le avventure di Pinocchio]]* frå 1883.
I Disney-filmen om Pinocchio heiter grashoppa Jiminy Cricket, eller på norsk Timmi Gresshoppe.

## Rolle i boka
I boka har den talande grashoppa eller sirissen budd i huset til dokkemakaren Geppetto i over hundre år. Ho blir først introdusert i kapittel 4, etter at Pinocchio sine rampestrekar har ført til at Geppetto er blitt arrestert. Grashoppa insisterer på at Pinocchio anten må gå på skulen eller arbeida for å delta skikkeleg i verda. Pinocchio nektar og grashoppa utbryt at han er ei dokke med eit hovud av tre. Då hiv Pinocchio ei klubbe på grashoppa og drep henne.

I kapittel 13 kjem grashoppa tilbake som eit skrømt som heimsøker Pinocchio og ber han venda heim, heller enn å møta reven og katten (*Il Gatto e la Volpe*) som avtalt. Igjen nektar Pinocchio å følgja rådet, og blir som ei følgje alvorleg skadd. Grashoppa vender tilbake i kapittel 16 saman med ei kråke og ei ugle, og ser til den skadde Pinocchio.

Grashoppa opptrer for siste gong i kapittel 36. Han bur då i eit hus gjeve til han av fea med turkis hår, og lèt Pinocchio og den sjuke Gepetto bu der slik at Gepetto kan vinna tilbake helsa.

## Seinare tolkingar
Remo Bufano dramatiserte Pinocchio-forteljinga for dokketeater i New York på 1920-talet. Grashoppa i stykket hans har ei liknande rolle som i den opphavlege forteljinga, men blir ikkje drepen når Pinocchio blir sinna. I staden hoppar ho unna og hånar han frå sidelinja.

I Disney-filmen *[[Pinocchio (1940)|Pinocchio]]* frå 1940 har den talande grashoppa namnet Jiminy Cricket (på norsk Timmy Gresshoppe). Ho følgjer Pinocchio gjennom filmen etter å ha blitt fortald at ho skal gjera det av fea med det turkise håret, kalla Blue Fairy i filmen. Cliff Edwards gjev røyst til grashoppa i den opphavlege engelske utgåva av filmen, Øivind Blunck i den norske.
Jiminy Cricket har seinare opptredd i fleire disneyproduksjonar, som *Fun and Fancy Free*, barne-tv-serien *The Mickey Mouse Club* og som skrømt i *Mickey's Christmas Carol*. Seinare var han med i *Disney's House of Mouse* og *Kingdom Hearts* med stemme av Eddie Carroll. Etter at Caroll døydde har Phil Snyder og Joe Ochman gjeve røyst til grashoppa. Jiminy Cricket har også vore ein Disney-maskott. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Talking Cricket|Talking Cricket]]» frå ,  den 11. desember 2018.*
Alexandra Bech Gjørv

**Alexandra Bech Gjørv** () er ein norsk advokat og næringslivsleiar. Ho var direktør i Norsk Hydro og arbeidde seinare for Advokatfirmaet Hjort i Oslo. Gjørv var leiar for 22. juli-kommisjonen som gjorde greie for for terrorhandlingane i Oslo sentrum og på Utøya 22. juli 2011. I 2016 vart ho konsernsjef i SINTEF.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Alexandra Bech Gjørv|Alexandra Bech Gjørv]]» frå ,  den 11. desember 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff
* Alexandra Bech Gjørv i Store norske leksikon
* Alexandra Bech Gjørv  – Profil på SINTEF
* - Tungt å gje slipp
22. juli-kommisjonen

**22. juli-kommisjonen** (òg kalla *Gjørv-kommisjonen*) var ein regjeringsnedsett uavhengig kommisjon som vart oppretta som følgje av terrorangrepa i Noreg 22. juli 2011. Avgjera om å oppretta utvalet vart teken av regjeringa i eit møte onsdag 27. juli, men ho vart òg teken i samråd med alle opposisjonspolitikarane på Stortinget. Målet til den uavhengige kommisjonen var å gje svar på kva som skjedde 22. juli 2011.

Kommisjonen skulle ikkje vera ein granskingskommisjon, men gje ei samla framstilling av kva som skjedde denne dagen i Regjeringskvartalet og på Utøya, og dessutan å gje tilrådingar ut frå det kommisjonen fann ut.

I statsråd fredag 12. august 2011 vart Alexandra Bech Gjørv oppnemnt som leiar for 22. juli-kommisjonen. Kommisjonen vurderte habiliteten til medlemmane og sjølvstende og fann at kommisjonen var habil. Professor i forvaltningsrett ved Universitetet i Oslo, Erik Boe, skreiv ein betenking og kom til same konklusjon.

22. juli-kommisjonen overleverte og offentleggjorde sin endelege rapport, NOU 2012: 14, «Rapport frå 22. juli-kommisjonen», måndag 13. august 2012.

## Medlemmar
Kommisjonen hadde mellom anna representantar frå politi, rettsvitskap, forsking og medisin:

* advokat Alexandra Bech Gjørv, Oslo (leiar)
* jurist Ragnar Line Auglend, Bergen
* statsviter og forskar Laila Bokhari, Norsk utanrikspolitisk institutt, Oslo
* tidl. direktør Einar Skaarseth Enger, Rakkestad
* politioverinspektør Stefan Gerkman, Innenriksministeriet, Finland (utnemnd veka etter dei andtr)
* generalløytnant Torgeir Hagen, Hamar
* tidl. direktør for Københavns Politi Hanne Bech Hansen, Danmark
* professor Guri Hjeltnes, Handelshøyskolen BI, Oslo
* visepresident i Norges Røde Kors, Rektor Linda Motrøen Paulsen, Stavanger
* fylkeslege Karin Straume, Vadsø

## Sekretariat

* Bjørn Otto Sverdrup (sekretariatleiar), statsvitar og tidlegare kommunikasjonsdirektør i Statoil
* Olav Njølstad, historikar og professor ved Universitetet i Oslo og tidlegare forskingsdirektør ved Nobelinstituttet
* Ida Skirstad Pollen, advokat hos Kommuneadvokaten i Oslo
* Åsne Julsrud, tingrettsdommar ved Drammen tingrett
* Tor Erik Heggøy, partnar i Tenden Advokatfirma
* Kristin Randa, sosialantropolog og seniorrådgjevar i Etterretningstenesta
* Walter Wangberg, tidlegare førstestatsadvokat i Hordaland og konstituert lagdommer i Gulating lagmannsrett
* Geir Ivar Tungesvik, historikar og underdirektør i Riksarkivet
* Unni Lundby Fossen, advokatsekretær i Advokatfirmaet Hjort
* Marianne Aasland Gisholt, rettsfullmektig i Trygderetten

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:22. juli-kommisjonen|22. juli-kommisjonen]]» frå ,  den 11. desember 2018.*  

## Bakgrunnsstoff
* 22. juli-kommisjonen i Store norske leksikon
* Kontoret til statsministeren: Pressemelding, 27. juli 2011, 22. juli-kommisjon
Norges Røde Kors

**Norges Røde Kors** er den norske nasjonalforeininga av Raudekrossen. Ho blei stifta i 1865.
Norges Røde Kors har om lag 50 000 frivillige i Noreg, fordelt i ulike lokallag.

## Sjå òg
*Røde Kors Ungdom

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* 
*Røde Kors i Store norske leksikon
Enoch Thulin

**Enoch Leonard Thulin** () er først og fremst kjent som svensk flypioner, men han var òg kjend for bygging av fly, bilar, lastebilar og bilmotorar.

Enoch vart fødd i Simris sokn, sør i Sverige. Han studerte flyteknikk 1908–1912 og lukkast med flyeksperimenta sine i 1912. Han skreiv ei avhandling om aerodynamikk og fekk ein Ph.D-grad frå universitetet i Lund i 1912. Thulin budde i Landskrona. Han grunnla AB Thulinverken i 1914 for å kunna starta med å byggja fly. Selskapet er i dag kjent som Haldex og produserer blant anna pneumatiske bremsesystem for tog og lastebilar. Thulin starta òg med bygging av personbilar som han heldt på med fram til 1928. Han starta det som seinare vart kjent som *Svenska Stridsflygskolan F5* i Ljungbyhed, sør i Sverige. I 1918 føreslo han for borgarmeisteren i Stockholm at han skulle undersøkja høva for ein lokal flyplass, og sjølv om reaksjonane var positive, vart ideen utsett fram til 1936 då Bromma lufthamn vart bygd.

Thulin omkom mens han prøveflaug eit nytt fly den 14. mai 1919. 

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Enoch Thulin|Enoch Thulin]]» frå ,  den 11. desember 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*Enoch Tullin i Store norske leksikon
; Litteratur 
* Olefeldt, Lars: *Palle Mellblom - lite snack och mycket verkstad* ISBN 978-91-633-2534-2
Bruksrettleiing

**Bruksrettleiing** er ei skriftleg rettleiing om  korleis til dømes ei innretning, maskin, gjenstand, kjemisk middel eller anna skal verte sett saman, brukt, halde ved like, lagra, handsama. Andre ord for det same kan vere *manual*, *instruksjonsbok* eller *brukarhandbok*.

## Fotnotar
Thomas Sopwith

**Thomas Sopwith** () var ein engelsk pioner innan luftfart og ein kjend seglar. Under første verdskrigen var Sopwith med og etablerte flyprodusenten Sopwith Aviation Company Ltd. som laga det kjende jagarflyet Sopwith Camel.

I mellomkrigstida vidareførte Sopwith flyproduksjon med firmaet Hawker Aircraft Ltd. som blant anna produserte jagarflyet Hawker Hurricane, kjend frå slaga om Storbritannia.

Sopwith var ein ivrig seglar og fekk bygd yachten «Philante» som støttefartøy. Etter andre verdskrigen vart skipet overteke av den norske staten som kongeskip og omdøypt til KS «Norge» - kongeskipet «Norge».

## Kjelder
*https://www.britannica.com/biography/Thomas-Octave-Murdoch-Sopwith Thomas Sopwith i Britannica
**Denne artikkelen bygger på [[:nb:Thomas Sopwith|Thomas Sopwith]] frå Wikipedia på bokmål 6. mai 2018*

## Bakgrunnsstoff
* «Thomas Sopwith, Aircraft Pioneer In 2 World Wars, Is Dead at 101», nekrolog i The New York Times, 28. januar 1989
* Artikkel om Thomas Sopwith (engelsk)
Per Kleppe

**Per Andreas Hildhe Kleppe** () var ein norsk sosialøkonom og politikar for Arbeidarpartiet. Han var statsråd i alle Arbeidarparti-regjeringane i 1970-åra, og var den lengstsitjande finansministeren på 1900-talet med seks år i departementet frå 1973 til 1979. Han var elles handels- og skipsfartsminister 1971–1972 og minister for samordna langtidsplanlegging 1980–1981. Han var generalsekretær i EFTA 1981-1988.

## Familie
Han var son av advokat Knut Sigurd Kleppe (1897-1980) og husmor Nathalie Mathilde Andersen (1896-1973). 

## Bibliografi
* *Main aspects of economic policy in Norway since the war*, Oslo 1968
* *EFTA-NORDEK-EEC. Analys av de nordiska ländernas integrationsproblem*, Stockholm 1970
* Med Førde, Einar et al.: *Næringslivet på anklagebenken*, Oslo 1972
* *Bank- og kredittvesenet* 2. utg, Tiden Oslo
* Med Didriksen, Jan: «Hvem tjener på industrien?», i Industriforum, Oslo 1977
* *Norsk økonomi og dens internasjonale sammenheng*, Oslo 1979
* «Utviklingen av de offentlige utgifter og styringen av disse i de nordiske land i 70-årene», i Nordisk Administrativt tidsskrift, København 1981
* «Synspunkter på norsk sentraladministrasjon», i Nordisk Administrativt tidsskrift, København 1982
* «International trends in developments of production and industrial structure»", EFTA occasional papers no. 1, Genève 1983
* «Status for Keynesianitan», EFTA occasional papers no. 3, Genève 1983
* «Motkonjunkturpolitikken i midten av 1970-årene» i: Full sysselsetting og økonomisk vekst. *Festskrift til Eivind Erichsen*, Oslo 1987
* «Kan Stortingets budsjettsaldering forenkles?», i Med Finanskomiteen i arbeid, Oslo 1988
* *Norges vei til Europa*, Ascehoug Oslo 1989
* *Visjonen og hverdagen*, Tiden Oslo 1990
* «Kampen om 70-åra», i *Festskrift til Gudmund Hernes*, FAFO 1991
* «Internasjonaliseringen og sysselsettingen», i Tanker om ledelse – i kjølvannet av LOS 1994
* «Økonomisk vekst og konkurranseevne – hva er de sentrale faktorene?», i Per Heum og Dag Stokland (red.): Internasjonalisering og nasjonal næringspolitikk. FAFO-rapport 173/SNF-rapport nr. 60 1994
* *Solidaritetsalternativet: fortid og framtid*. Fafo-rapport 279, Oslo 1999
* *Arbeidslinjer og de svake gruppene på arbeidsmarkedet*. Fafo-rapport 280, Oslo 1999
* *Bedre tjenesteyting i kommunene*. Fafo 297, Oslo 1999
* *Kleppepakke, Meninger og minner fra et politisk liv*, Aschehoug Oslo 2003

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på [[:nb:Per Kleppe|Per Kleppe]] i Wikipedia på bokmål, utgåva frå  5. desember 2018*

## Bakgrunnsstoff
* Per Kleppe i Store norske leksikon
* 
*
Akustisk effekt

**Akustisk effekt** syner vanlegvis til gjennomsnittseffekta, med SI-eining W, som ein kan finna ut frå augeblikksverdien til effekta P_i(t) ved å integrera over eit tidsinterval *T*:


P = \frac{1}{T}\int_0^T P_i(t)dt.


Utstråla effekt frå ei uniform sfærisk kjelde er relatert til den akustisk intensiteten som


P = IS,

 
der I (W/m^2) er intensiteten og S (m^2) er tverrsnittet som det vert målt over. For ei uniform kjelde (ei kule) kan ein difor, når intensiteten I er kjent ved radiusen r,  finna totalt utstråla effekt som


P = 4\pi r^2 I.

 
Akustisk intensitet frå dei fleste akustiske kjelder, som til dømes støykjelder som støvsugarar, motorsager, etc., er ikkje uniform, men varierer med romvinkelen. Utstråla akustisk effekt per sr vil difor variera med romvinkelen. For å finna totalt utstrålt effekt måler ein difor den akustisk intensiteten i fleire retningar, for deretter å summera (integrera) over romvinkelen \Omega (sr) som ein ynskjer å finna akustisk effekt i, og finn den akustiske effekten som


 P = \int_{\Omega} I(\Omega)r^2d\Omega.

 
Her varierer intensiteten I med romvinkelen \Omega, indikert ved notasjonen I(\Omega).
Totalt utstråla effekt finn ein ved å integrera over ei kule (\Omega=4\pi sr):
 

 P = \int_{4\pi}I(\Omega)r^2d\Omega.

## Akustisk effektnivå

Ved samanlikning av akustisk effekt er det ofte enklare å nytta *effektnivå* (i dB), definert som


 L_w = 10\log_{10}(P/P_{ref}),


der P er effekta vi ynskjer å konvertera til L_w og P_{ref}=10^{-12} W er standard referansenivå for akustisk effekt.
Ruth Nichols

**Ruth Rowland Nichols** () var ein amerikansk luftfartspioner. Ho var den einaste kvinna som samtidig hadde verdsrekordar for fart, høgd og distanse for ein kvinneleg pilot.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Ruth Nichols|Ruth Nichols]]» frå ,  den 12. desember 2018.*  
 
* Roger D. Launius: *[http://www.anb.org/articles/20/20-00720.html Ruth Nichols]*, American National Biography Online
Cliff Edwards

**Clifton A. Edwards** (), også kjend som «**Ukelele Ike**», var ein amerikansk songar og stemmeskodspelar som særleg var populær på 1920-talet og tidleg på 1930-talet. Han hadde ein topphitt med «Singin 'In The Rain» i 1929. Edwards var også stemmeskodespelar for teiknefilmar seinare i karrieren, og er best kjend som stemma til Jiminy Cricket i Disney-filmen *[[Pinocchio (1940)|Pinocchio]]* frå 1940.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Cliff Edwards|Cliff Edwards]]» frå ,  den 12. desember 2018.*
NM i alpine greiner 1977

**Noregsmeisterskapen i alpine greiner 1977** fann stad i tida 10. - 13. februar 1977, med utforrenna  i Hemsedal i Buskerud, dei andre tevlingane fann stad på Lillehammer i Oppland.
 
## Menn
### Slalåm



Dato: 13. februar


### Storslalåm



Dato: 12. februar


### Utforrenn



Dato: 10. februar


### Kombinasjon





## Kvinner
### Slalåm



Dato: 13. februar


### Storslalåm



Dato: 12. februar


### Utforrenn



Dato: 10. februar


### Kombinasjon





## Kjelder
**Sportsboken 77-78*. Dreyerbok Stavanger. 1977.
Peter Lykke-Seest

**Peter Lykke-Seest** () var ein norsk forfattar og filmskapar frå Oslo.

Lykke-Seest debuterte i 1896 med diktsamlinga *Hvide nætter*. Høgare nådde han som forteljar i *Under paddehatten* (1898), *Moder maanes børn* (1909) og *Skogene brænder* (1910), dei to siste med emne frå Mexico. I fleire romanar skildra han borgarlege Oslo-miljø, mellom anna i *Det gjenfundne landet* frå 1915 og i ein trilogi som kom ut i tida 1923-26; *Huset i Gamlebyen*, *Ludvig Ludvigsen* og *En almindelig mands historie*. Han skreiv elles noveller, skodespel, revyar, artiklar og reisebrev. I 1945 gav han ut *Omkring Quisling-prosessen; iakttagelser og inntrykk*.

Perioden 1916–19 regisserte Lykke-Seest åtte spelefilmar, alle basert på eigne manus. Samtlege var rekna for tapt, men i 1981 kom større delar av *Historien om en gut* (1919) for ein dag i Tsjekkoslovakia.

## Kjelder
*Store norske leksikon
British Airways Flight 9

**British Airways Flight 9**, også kalla **Jakarta-ulukka**, var ei nestenulukke som fann stad den 24. juni 1982 nær Jakarta. Eit Boeing 747-200 frå British Airways, «City of Edinburgh», var på veg frå Heathrow i Storbritannia til Auckland i New Zealand, med mellomlandingar i Mumbai, Chennai, Kuala Lumpur, Perth og Melbourne.

På veg over Indonesia flaug flyet inn i ei sky med vulkansk oske frå eit utbrot av vulkanen Galunggung, og alle fire motorane stoppa. Årsaka var endå først ukjent for flygerne. Ved å fly i glideflukt kom flyet lågare og ut av åskesky og pilotane klarte å blåsa åske ut av motorane og fekk desse starta igjen, flyet vart deretter omdirigert til Jakarta.

Hendinga er i ettertid attskapt i ein fjernsynsdokmentar  for National Geographic, *Flyhavarikommisjonen*.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:British Airways Flight 9|British Airways Flight 9]]» frå ,  den 12. desember 2018.*  
 
## Litteratur

* Betty Tootell (1985) *All Four Engines Have Failed* (British utg.). Andre Deutsch, ISBN 0-233-97758-9

## Bakgrunnsstoff

* «The story of BAD flight 009 and the words every passenger dreads ...», artikkel om hendinga i den britiske avisa *Daily Mail* (engelsk)
* Artikkel i Boeing sitt magasin ''Aero'' om problema med fly og vulkansk oske (engelsk)
Suresnes

**Suresnes** er ein kommune i dei vestlege forstadane til Paris i Frankrike. Han ligg 9,3 km frå Paris sentrum.
Barberkniv

Ein **barberkniv**, òg kalla **rakekniv**, er ein skarp spesialkniv til våtbarbering, av og til òg til tørrbarbering. 

Han består av eit avlangt stålblad (vanlegast er 16mm vidde) som kan foldast inni eit handtak. Bladet er som oftast laga av ikkje-rustfritt såkalt AHSS-stål med holslipt egg. Handtaket er laga av tre, horn, perlemor, bakelitt, celluloid, skjelpaddeskal eller plast. Slike barberknivar var dominerande på 1800-talet.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Barberkniv|Barberkniv]]» frå ,  den 14. desember 2018.*  
; Referansar 


## Bakgrunnsstoff
Alun

**Alun** (uttalt a`lun eller alu´n, frå latin *alumen* gjennom lågtysk) kan visa til fleire krystallinske dobbelsulfat, særleg av kalium og aluminium.
Den vanlegaste typen er kalium-aluminiumsulfat, med kjemisk formel KAl(SO4)2 × 12H2O. Alun har vore brukt til garving av lêr og til farging av tekstil. I tidlegare tider vann ein alun ut frå alunskifer.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Alun|Alun]]» frå ,  den 12. desember 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*Pedersen, Bjørn *et al*. (20. februar 2018). Alun i Store norske leksikon.
Beryl Markham

**Beryl Markham** () var ein britisk-kenyansk flygar, eventyrar, hestetrenar og forfattar. Ho var ein av dei første bush-flygarane, og  den første kvinna til å flyga åleine utan stopp over Atlanterhavet frå aust til vest. Ho skreiv om opplevingane sine i memoara *Vestover i natten*.

## Bakgrunn
Markham vart fødd i landsbyen Ashwell i Rutland i England som dotter av Charles Baldwin Clutterbuck, ein dugeleg hestetrener, og Clara Agnes Alexander (1878-1952). Ho hadde ein eldre bror, Richard Aleksander «Dickie» Clutterbuck (1900-1927). Då ho var fire år gammal flytta familien til den britiske kolonien Britisk Aust-Afrika, det seinare Kenya. Faren kjøpte ein farm i Njoro i nærleiken av Great Rift Valley. Mora og broren reiste snart attende til England, men Markham vart buande med faren.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Beryl Markham|Beryl Markham]]» frå ,  den 12. desember 2018.*
Tons of Rock

**Tons of Rock** er ein musikkfestival med hard rock og heavy metal i Oslo.
Band 2019: Mayhem, Slayer, Volbeat, Kiss, Def Leppard mm.

* Alice Cooper
* Amon Amarth
* Anthrax
* Behemoth
* Black Sabbath 
* DumDum Boys
* Dunderbeist
* Enslaved
* Europe
* Five Finger Death Punch
* Ghost
* Gojira
* In Flames
* Kreator
* Mayhem
* Megadeth
* Opeth
* Raga Rockers
* Rob Zombie
* Sabaton
* Satyricon
* Seigmen
* Sepultura
* Shining
* Silver
* Slayer
* Testament
* TNT
* Turboneger
* Twisted Sister
* Uncle Acid & the Deadbeats
* Venom
* Volbeat
* W.A.S.P.

## Bakgrunnsstoff
*
The Best of Bob Dylan (1997)

***The Best of Bob Dylan*** er eit samlealbum av Bob Dylan som kom ut i Storbritannia, New Zealand, Australia og Canada den 2. juni 1997. Seinare vart det gjeve ut i Europa og Japan òg, men kom aldri på marknaden i USA. Albumet selde til platinaplate i Noreg. 

## Innhald

### Salstrofé

## Bakgrunnsstoff
*
Oskar Omdal

**Oskar Omdal** () var ein norsk flygar i Marinens flyvåpen. 

## Karriere

Omdal vart utdanna ved Marinens flyvåpen i 1919 og vart løytnant tre år seinare.

I 1925 var Omdal med som mekanikar på Roald Amundsen si reise til Nordpolen med fly. Den 21. mai 1925 starta dei med to flybåtar frå Ny-Ålesund. På «N–25» var Hjalmar Riiser-Larsen flygar, Roald Amundsen navigatør, og Karl Feucht mekanikar. På «N–24» var Leif Dietrichson flygar, Lincoln Ellsworth navigatør og Oskar Omdal mekanikar. Dei landa på  87° 44' nord (25 mil frå Nordpolen) og hadde store vanskar med å koma i lufta igjen. «N–24» var skadd og måtte etterlatast. Først 15. juni hadde dei fått laga ein provisorisk startbane på 500 meter på isen der, dei makta å ta av med «N–25» med alle seks om bord. 
Dei landa same dag i Brennevinsfjorden på Nordaustlandet.
Selfangstskuta «Sjøliv» frå Balsfjord var i området og redda Amundsen og følgjet hans tilbake til Ny-Ålesund.

;Død
Omdal omkom saman med Frances Wilson Grayson og Brice Goldsborough som hadde hyra Omdal for ei atlanterhavsflyging frå Curtis Field i New York til Harbor Grace i Newfoundland, der dei skulle førebu ei kryssing av Atlanterhavet.

## Heider
Oscar Omdals gate i Stavanger og Oscar Omdals terrasse i Hamresanden i Kristiansand er oppkalla etter han.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Oskar Omdal|Oskar Omdal]]» frå ,  den 11. november 2018.*  

## Referansar


## Bakgrunnsstoff
*Oskar Omdal i Store norske leksikon
Mekanisk impedans

**Mekanisk impedans** er eit mål på motstanden ein mekanisk struktur gjer når han vert utsett for ei kraft f, og er definert til tilhøvet



Z_{mek}(s) = \frac{F(s)}{U(s)},

 
der F(s) og U(s) er Laplace-transforma av krafta f(t) respektivt farten u(t). Grunnen til at ein tek Laplace-transforma av dei to tids-domene-storleikane f(t) og u(t) er at impedansen er frekvensavhengig. Parameteren s=\sigma+j\omega er kompleks frekvens (med SI-eining rad/s), med realdel \sigma og imaginærdel s=j\omega. Etter som krafta F(s) har eining N og farten U(s) har eining m/s, får mekanisk impedans eininga Ns/m. Mekanisk impedans er nyttig i samband med til dømes vibrasjonsanalyse, modellering av elektromekaniske transduserar, osb.
Tony Adams

**Tony Alexander Adams** () er ein engelsk tidlegare fotballspelar frå Dagenham som vann 8 nasjonale titlar med Arsenal FC og cupvinnarcupen 1994. Han var midtstoppar og lagkaptein for England under Fotball-EM 1996, der laget vart slått ut i semifinalen.

### Klubbspel
Adams debuterte for Arsenal i november 1983 og la opp i mai 2002. Frå han var 19 år gammal spelte han fast i fyrsteellevaren og 21 år gammal vart han kaptein for laget. I tida frå og med triumfen i ligacupen 1987, var Adams med om å vinne ligaen fire gongar, FA-cupen tre gongar og ligacupen to gongar og cupvinnarcupen i 1994. Han var lagkaptein frå 1988 til han la opp.

### Landslagsspel
Adams spelte i 66 landskampar for England i tida frå februar 1987 til oktober 2000, skåra 5 mål. Han deltok i tre europameisterskap, 1988, 1996 og 2000, og verdsmeisterskapen 1998 i Frankrike. Lengst med det engelske landslaget nådde Adams under EM i fotball 1996 på heimebane, der England rauk ut or meisterskapen i semifinalen etter straffesparktevling mot Tyskland. Han var lagkaptein i 15 kampar, fast kaptein 1995 og -96.

### Merittar
*Vinnar av cupvinnarcupen: 1994 med Arsenal FC
*Engelsk ligameister: 1989, 1991, 1998, 2002 med Arsenal FC
*Engelsk FA-cupmeister: 1993, 1998, 2002 med Arsenal FC
*Engelsk ligacupmeister: 1987, 1993 med Arsenal FC

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Tony Adams|Tony Adams]]» frå ,  den 12. desember 2018.*  
 
*eu-football
Pirion

***Pirion*** er ei norsk kulturavis og tidsskrift for alle som jobbar med kulturformidling og språkarbeid i barnehagar og småskule. *Pirion* vart starta hausten 2000 av Noregs Mållag med Ingebjørg Mjør som redaktør. I 2001 blei Landssamanslutninga av nynorskkommunar med på å starta Stiftinga Pirion saman med Noregs Mållag. Det er denne stiftinga som no er utgjevar av Pirion.

Pirion kom først ut i papirutgåve til abonnentar. Seinare kom avisa som vedlegg *[[Fagbladet]]*, i seksjonen for kirke, oppvekst og kultur, og var då den største nynorske publikasjonen med eit opplag på opp mot 63&nbsp;000. I 2017 kom den siste papirutgåva ut, og Pirion satsa ekstra på nettutgåva Pirion.no. I dag er Svein Olav B. Langåker redaktør.

## Bakgrunnsstoff

* Pirion.no
Ski-NM 1994

**Noregsmeisterskapen på ski 1994 i nordiske greiner** vart avvikla i tida 20. januar til 27. mars 1994. Meisterskapstevlingane fann stad på Vegårshei i Aust-Agder fylke i tidsrommet 20.–29. januar, og heldt fram 24.–27. mars 1994 på Koppang og på Rena i Hedmark. Meisterskapen omfatta 15 øvingar, av dei 10 for menn og 5 for kvinner.

## Langrenn menn
### 10 km klassisk



Dato: 22. januar
Stad: Vegårshei

### 15 km jaktstart fristil



Dato: 23. januar
Stad: Vegårshei

### 30 km fristil



Dato: 20. januar
Stad: Vegårshei

### 50 km fristil



**Dato**: 27. mars
Stad: Koppang

### 3 x 10 km stafett



**Dato**: 25. mars
Stad: Koppang

## Langrenn kvinner
### 5 km klassisk stil



Dato: 22. januar
Stad: Vegårshei

### 10 km jaktstart fristil



Dato: 23. januar
Stad: Vegårshei

### 15 km fristil



Dato: 20. januar
Stad: Vegårshei

### 30 km klassisk



**Dato**: 24. mars
Stad: Koppang

### 3 x 5 km stafett



**Dato**: 26. mars
Stad: Koppang

## Kombinert



Dato: 28./29. januar
Stad: Vegårshei

### Krinstevling



**Dato**: 27. mars
Stad: Rena

## Hopprenn
### Normalbakke



Dato: 27. januar
Stad: Vegårshei

### Storbakke



Dato: 30. januar
Stad: Rena

## Kjelder
NM i alpine greiner 1947

**Noregsmeisterskapen i alpine greiner 1947**, den tredje i sitt slag, fann stad på Voss i Hordaland.

## Menn
### Slalåm





### Utfor





## Kvinner
### Slalåm





### Utfor





## Kjelder
*Bergens Arbeiderblad 17. mars 1947
Kongsberg Idrettsforening

**Kongsberg Idrettsforening** er eit idrettslag heimehøyrande i Kongsberg i Buskerud, stifta 28. januar 1899. Laget er aktivt med i idrettane dans, fotball, friidrett, ishockey, skeiseløp, alpin skiidrett, skihopping, snøbrett, sykling, telemarkski og turn. Kongsberg IF er særleg kjend for dei mange skihopparane som i 1930- og 1940-åra høyrde til verdstoppen i øvinga, med Birger Ruud som den aller fremste.

Skihopparane Sigmund Ruud, Birger Ruud, Asbjørn Ruud og Petter Hugsted vann alle saman VM- og eller OL-gull i tida 1929-1948. Også Hans Beck, Hilmar Myhra og Arnholdt Kongsgård tok internasjonal medalje i hoppbakken i 1930-åra. Etter 1950 vann skihopparane Ivar Nilsen og Einar Bekken kvar si NM-bronse, høvesvis i 1951 og 1975.

Birger Ruud fekk bronsemedaljen i kombinasjonen under VM i alpine greiner 1935. Oddvar Rønnestad vart norsk meister i utfor då NM i alpine greiner 1962 fann stad i Ørsta, medan Merete Fjeldavlie vann fleire NM-titlar i alpint for KIF gjennom 1990-åra. Spydkastaren Bjørn Grimnes vann 1972-78 tre norske meisterskap i øvinga, og vart femtemann under Sommar-OL 1972 i München.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kongsberg IF|Kongsberg IF]]» frå ,  den 13. desember 2018.*
Jordsmonn

**Jordsmonn** er den delen av lausavleiringane i jordskorpa som er påverka av klima, vegetasjon, dyreliv og mikrobielle omsetningar, slik at ho skil seg frå undergrunnsjorda. 
Jordsmonnet omfattar meir enn matjordlaget eller det laget som årleg blir handama på dyrka mark (ploglaget, plogmålet). Det er i jordsmonnet ein finn planterøter.

## Kjelder
Jørgen Johannes Havig

**Jørgen Johannes Havig** () var ein lensmann, gardbrukar og stortingsmann frå Vemundvik i Nord-Trøndelag.

Havig var son til ein lensmann. Sjølv var han lensmann i Namsos og Fosnes frå han var 18 år gammal. Gjennom 52 år, 1826-78, handheva han lensmannsombodet. Jamsides var han gardbrukar på farsgarden Havik. Han var òg medlem 1838-73 i heradsstyret, og periodane 1856-62 og 1862-75 var han forlikskommissær i høvesvis Overhalla og Namsos. Frå 1842 var han sjef for den nyoppretta sparebanken.

Havig møtte på stortinga 1839 og 1845 som representant frå Nordre Trondhjems amt. Fyrste gongen var han medlem i Protokollkomiteen og i Komiteen om stempellova, medan han i 1845 var sekretær i Protokollkomiteen. Til Stortinget 1842 var han 2. varamann, medan han var fyrste varamann til Stortinget 1848.

## Kjelder
*Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Leif Ragnar Dietrichson

**Leif Ragnar Dietrichson** () var ein norsk marineflygar. Han er mest kjend for å ha vore med på Roald Amundsen sin ekspedisjon mot Nordpolen i 1925. Dietrichson forsvann saman med Amundsen og fire andre då dei var på leit etter ekspedisjonen til Umberto Nobile i 1928.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Leif Ragnar Dietrichson|Leif Ragnar Dietrichson]]» frå ,  den 13. desember 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*Leif Dietrichsen i Store norske leksikon
Not Dark Yet

«**Not Dark Yet**» er ein song av Bob Dylan, spelt inn i januar 1997 og gjeven ut i september det året på albumet *[[Time Out of Mind]]*. Det var den første singelen frå albumet. 

«Not Dark Yet» vart sidan gjeven ut på filmmusikkalbuma *[[Wonder Boys]]* og *The Passion of the Christ: Songs Inspired by The Passion of the Christ*. 

Christopher Ricks har skrive om likskapen mellom songen og John Keats-diktet «Ode to a Nightingale».

## Andre versjonar
* «Not Dark Yet» vart spelt av Robyn Hitchcock i 2002 på albumet hans med Dylan-songar, *[[Robyn Sings]]*
* Eric Clapton under den irske og britiske turneen hans i 2009
* Silversun Pickups for *[[Chimes of Freedom: Songs of Bob Dylan Honoring 50 Years of Amnesty International|Chimes of Freedom]]*
* Kirsti Huke for albumet hennar *Deloo*.
* Jimmy LaFave spelte inn songen på albumet sitt *[[Cimarron Manifesto]]*; LaFave-versjonen vart nytta i TV-serien *[[TV-serien Californication|Californication]]* (sesong 3, episode 3).  
* Trey Gunn og Dylan Nicole Bandy spelte songen på Trey Gunn-albumet *The Waters, They Are Rising*.
* Systrene Allison Moorer og Shelby Lynne i 2017 på albumet *Not Dark Yet*.

## Innhald
**CD (COL 665443 2):**
# «Not Dark Yet» - 6:29
# «Tombstone Blues» (Live) - 6:26
# «Ballad of a Thin Man» (Live) - 8:47
# «Boots of Spanish Leather» (Live) - 6:35

**2-spors CD (COL 665443 1):**
# «Not Dark Yet» - 6:29
# «Tombstone Blues» (Live) - 6:26

**''Not Dark Yet: Dylan Alive Vol. 2'' japansk EP:**
# «Not Dark Yet»
# «Boots of Spanish Leather» (Live) - 6:34
# «Tears of Rage» (Live) - 7:20
# «Señor (Tales of Yankee Power)» (Live) - 4:39

* «Tombstone Blues» og «Ballad of a Thin Man» var konsertopptak frå House of Blues i Atlanta 4. august 1996.
* «Boots of Spanish Leather» recorded live at the House of Blues, Atlanta, GA; 3. august 1996.

## I popkulturen
* «Not Dark Yet» vert spelt på slutten av dokumentarfilmen *[[filmen Why We Fight (2005)|Why We Fight]]*
* Songen vert omtalt i filmen *[[filmen High Fidelity|High Fidelity]]*
* Ein del av songen vert nytta under rulleteksten til den første episoden av *[[Deadwood]]* sesong 2.
* Ein del av songen vart nytta i filmen *[[Henry Poole Is Here]]*
* Songen vart spelt i filmen *[[Wonder Boys]]* i 2002. 
* Songen vart spelt under ein dødsscene i *[[Knockaround Guys]]*
* Ein del av songen vart spelt i *[[TV-serien Californication|Californication]]* (sesong 3, episode 3).
* Akkordane vart omarrangert av The National-gitaristen Aaron Dessner til songen «Slipped» på albumet *[[Trouble Will Find Me]]* i 2013.
* Songen vart spelt på slutten av Robert Icke-produksjonen av William Shakespeare sitt *[[Hamlet]]* på Almeida Theatre i London.
* Songen vart spelt på slutten av filmen *[[Last Flag Flying]]* ' 2017.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Not Dark Yet|Not Dark Yet]]» frå ,  den 13. desember 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
*Teksten
Love Sick

«**Love Sick**» er ein song av Bob Dylan, spelt inn i januar 1997 og gjeven ut som opningssporet på det 30. studioalbumet hans, *[[Time Out of Mind]]* i september det året. Han vart gjeven ut som den andre singelen frå albumet i juni 1998 på forskjellige CD-format. Somme av dei inneheldt eit konsertopptak av songen frå 25. februar 1998 då Dylan framførte songen på Grammyprisutdelinga. Songen er produsert av Daniel Lanois.

## Framføringar
I følgje nettsida til Dylan er songen blitt framført på konsertar over 800 gonger. Då Dylan framførte songen under Grammyprisutdelinga i 1998 hoppa dansaren Michael Portnoy på scenen utan skjorte og med orda «Soy Bomb» måla på brystet. Ein video av denne framføringa med Portnoy redigert ut, finst på ein bonus-DVD av den avgrensa versjonen av albumet *[[Modern Times av Bob Dylan|Modern Times]]* frå 2006.

## Andre versjonar
Songen er blitt spelt av mange artistar, mellom andre The White Stripes og Mariachi El Bronx.

## Innhald
**''Love Sick: Dylan Alive! Vol. 1'' Japansk dobbel-EP:**

**Plate 1**
# «Love Sick» – 5:22
# «Can't Wait» (Live) – 6:04
# «Roving Gambler» (Live) – 3:53
# «Blind Willie McTell» (Live) – 7:00
**Plate 2**
# «Love Sick» (Live at 1998 Grammy Awards) – 5:29
# «Cold Irons Bound» (Live) – 6:50
# «Cocaine Blues» (Live) – 5:43
# «Born in Time» (Live) – 5:19

**CD1 (COL 665997 2):**
# «Love Sick» (Live at 1998 Grammy Awards) – 5:29
# «Cold Irons Bound» (Live) – 6:50
# «Cocaine Blues» (Live) – 5:43
# «Born in Time» (Live) – 5:19

**CD2 (COL 665997 5):**
# «Love Sick» – 5:22
# «Can't Wait» (Live) – 6:04
# «Roving Gambler» (Live) – 3:53
# «Blind Willie McTell» (Live) – 7:00

**2-spors CD (COL 665997 1):**
# «Love Sick» (Live at 1998 Grammy Awards) – 5:29
# «Cold Irons Bound» (Live) – 6:50

**Victoria's Secret eksklusiv EP:**
# «She Belongs to Me» – 2:46
# «Don't Think Twice, It's All Right» – 3:38
# «To Ramona» – 3:51
# «Boots of Spanish Leather» – 4:37
# «It's All Over Now, Baby Blue» – 4:13
# «Love Sick» (Remix) – 5:24
# «Make You Feel My Love» – 3:31
# «Things Have Changed» – 5:08
# «Sugar Baby» – 6:41

### Merknad
* «Love Sick» - Grammy-versjonen vart spelt inn under Grammyprisutdelinga 25. februar 1998.
* «Cold Irons Bound» og «Cocaine Blues» var konsertopptak frå El Rey Theatre i Los Angeles, 16. desember 1997.
* «Born in Time» var konsertopptak frå Center for the Performing Arts i Newark, 1. februar 1998.
* «Can't Wait» var konsertopptak frå El Rey Theatre i Los Angeles, 20. desember 1997.
* «Roving Gambler» var konsertopptak frå El Rey Theatre i Los Angeles, 17. desember 1997.
* «Blind Willie McTell» var konsertopptak frå Jones Beach Music Theater i Wantagh, 17. august 1997.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Love Sick (song)|Love Sick (song)]]» frå ,  den 13. desember 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
*Teksten
Biskopen Sigurd Lunde

**Sigurd Lunde** () var ein norsk biskop, komponist, forfattar og redaktør som også var kjend frå radio.

## Liv og virke
Etter at Sigurd Lunde vart ordinert som prest, studerte han journalistikk i USA. I 1942 vart han tilsett i Det norske misjonsselskap, mellom anna som redaktør av vekeavisa *Norsk misjonstidende* frå 1946. Frå 1952 til 1966 arbeidde han med religiøse program i NRK og starta radioprogrammet *Salmer til alle tider*. I 1976 vart Lunde utnemnd til biskop i Stavanger, der han var fram til han nådde pensjonsalderen i 1986. Lunde var elles blant anna medlem av Organisasjonane Song- og Melodibok-komiteane frå 1946 til 1955, og av Liturgikommisjonen, der han arbeidde med ei ny kyrkjesalmebok, frå 1972. 

Lunde døydde 21. januar 2006, 89 år gammal.
Han var far til NRK-journalisten Einar Lunde.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Sigurd Lunde (biskop)|Sigurd Lunde (biskop)]]» frå ,  den 14. desember 2018.*  


## Bakgrunnsstoff
*Sigurd Lunde i Store norske leksikon
João Domingos Pinto

**João Domingos da Silva Pinto** () er ein portugisisk tidlegare fotballspelar frå Vila Nova de Gaia. Han var høgreback på FC Porto i over 16 år og var med om å vinne ni ligameisterskap og Europacupen 1987.

### Klubbspel
Pinto debuterte for fotballklubben FC Porto i 1981. Frå og med 1984 til 1994 vann han og Porto fire nasjonale cupfinalar. Våren 1985 vart han portugisisk ligameister for fyrste gong, 12 år seinare avslutta han si tid som aktiv med å vinne ligaen for niande gong og for tredje gong i rad. Pinto var lagkaptein då Porto den 27. mai 1987 sigra med 2-1 over Bayern München i finalen i Europacupen 1987.

### Landslagsspel
Pinto spelte 70 landskampar for Portugal i tida 1983-96, og var lagkaptein i 42 av dei. Han deltok på laget under europameisterskapen 1984, men kom ikkje på bana under VM i fotball 1986. Pinto skåra eitt einaste landslagsmål, det fyrste målet då Portugal vann 3-1 i ein VM-kvalifiseringskamp 26. april 1989.

### Merittar
*Vinnar av europacupen: 1987 med FC Porto
*Portugisisk ligameister: 1985, 1986, 1988, 1990, 1992, 1993, 1995, 1996, 1997 med FC Porto
*Portugisisk cupmeister: 1984, 1988, 1991, 1994 med FC Porto

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:João Domingos Pinto|João Domingos Pinto]]» frå ,  den 14. desember 2018.*  
 
*eu-football
Nicolai Dons

**Nicolai Normann Dons** () var ein norsk handelsmann og stortingsmann frå Hamnvik i Ibestad.

Dons var son til ein handelsmann. Han tok i si tid over faren si forretning i Hamnvik, seinare var han også postopnar. Elles var han forlikskommissær i om lag 45 år frå 1827, ordførar i Ibestad og sjef for den lokale sparebanken. Dons representerte valkrinsen Finmarkens amt på Stortinget i 1848 og 1851, begge gongane medlem i Næringskomite nr 1.

## Kjelder
*Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Aagot Nissen

**Aagot Nissen**, fødd Kavli () var ein norsk skodespelar, opphavleg frå Bergen.

Aagot Kavli var dotter til ein kjøthandlar i Bergen. I 1899 fekk ho jobb ved Nationaltheatret i Kristiania då teatret opna, og var tilsett der til 1960. Ho utmerkte seg i roller som Solveig i *Peer Gynt* av Henrik Ibsen, Klara i *Trappenstreg* av Franz Adam Beyerlein, frøken Sperling i *Det lykkelige valg* av Nils Kjær, og som Malla i *Geografi og kjærlighet* av Bjørnstjerne Bjørnson.

Nissen gjorde si einaste filmrolle i *Himmeluret*, ein stumfilm av Amund Rydland og Leif Sinding som vart vist i 1925.

## Kjelder
*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1958