open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Antevsbreen

**Antevsbreen**, òg kalla **North Heim-breen**, er ein isbre på Arrowsmith Peninsula i Graham Land, som flyt nord mellom Seue Peaks og Boyle Mountains ut i Mullerisen i Lallemandfjorden. Han vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee i 1960 etter Ernst V. Antevs, ein amerikansk glasiolog.

## Sjå òg
* Heimbreen

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Antevs Glacier|Antevs Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Aphroditebreen

**Aphroditebreen** er ein isbre, 5&nbsp;nautiske mil lang, som flyt nord til austkysten av Den antarktiske halvøya 3&nbsp;nautiske mil vest for Victory Nunatak. Den nedre delen av breen vart først kartlagt av W.L.G. Joerg frå flyfoto tekne av sir Hubert Wilkins i desember 1928 og av Lincoln Ellsworth i november 1935. Isbreen vart så fotografert av Ronne antarktiske forskingsekspedisjon i desember 1947 og kartlagt av Falkland Islands Dependencies Survey i desember 1958 og november 1960. Han vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee etter Afrodite, kjærleiksgudinna i gresk mytologi.

## Kjelder
Ambra

**Ambra** er eit sekret som vert utskild i tarmen til spermasettkvalen. Det var tidlegare nytta til parfyme, men sekretet vert i dag framstilt kunstig. 

Det er eit solid, voksaktig, brennbar substans med grå eller svartaktig farge. Han har ein særskild søtleg, jordaktig lukt. Det er i dag stort sett erstatta med syntetiske stoff, men vert framleis til ein viss grad nytta i produksjon av parfyme som fiksering av dufta. Ambra vart òg forma, tørka, dekorert og bore som smykker, særskild i renessansen. Det vart ofte forma til kuler.

Ambra oppstår som ein galleaktig sekresjon i meltingssystemet hos spermasettkvalen og finst flytande på havet, eller i sand nær kysten. Ambra kan finnast i Atlanterhavet, ved kysten av Brasil og Madagaskar, òg ved kysten av Afrika, ved Austindia, fastlands-Kina, Japan, India, Australia, New Zealand og Molukkane. Det meste av kommersielt produsert ambra kjem derimot frå Bahamas og New Providence.

Siden nebba til kjempeblekksprutar har blitt funnen i ambraklumpar, har forskarar teoretisert at kvalen produserer stoffet for å verne innvolane mot harde, skarpe lekamar han har fått i seg. Nokre gonger finn ein det òg i magen til kvalar.

Da svartedauden herja i Europa, var det ein førestilling hos folk at det hjelpte mot smitten å bere med seg ein klump ambra. Grunnen var at lukta frå ambraen maskerte lukta frå pesten. Ein trudde feilaktig at lukt var ein smitteberar av pesten.

## Fysiske eigenskapar
Ambra finst i klumpar med forskjellig form og storleik, frå 14 gram til 45 kg eller meir. Når han først vert støytt ut eller fjerna frå kvalen, er stoffet bleikt kvitt på farge (nokre gonger med svarte årer), mjukt og med ein sterk lukt av avføring. 

Etter månader eller år med fotodegradering og oksidering i havet, blir substansen gradvis hardare, og får ein mørkegrå eller svart farge, og ei lukt som kan skildrast som søt, jord, hav og dyr. Lukta har blitt skildra som ein mykje rikare og fyldigare versjon av isopropanol, uten den stikkende strame lukta. I denne tilstanden har amber ei eigenvekt på mellom 0,780 og 0,926. Han smeltar ved ca. 62 °C til ein feit, gul, tjøreaktig væske, og ved 100 °C blir han til ein kvit damp. Han er oppløyseleg i eter og oljer. Han reagerer relativt lite på syrer. Kvite krystallar av ein substans kalla amberin, som liknar på kolesterol, kan skiljast frå ambraen ved at ein varmar opp rå ambra i alkohol, og deretter lar løysinga avkjølast. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Ambra|Ambra]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff

*«Ambergris» , det materialet fortel 
*«Please Let It Be Whale Vomit, Not Just Sea Junk»
* «On the chemistry and ethics of Ambergris» , ambra, kjemi og etikk
* «Whale 'vomit' sparks cash bonanza», BBC
* Artikkel fra Aftenposten 2006
* Fra abcnews 2012
Krigskabinett

**Krigskabinett** er ein mindre komite som ei regjering dannar under ein krig. Eit krigskabinett består gjerne av statsminister og andre leiande regjeringsmedlemmar som forsvarsminister og utanriksminister, men kan òg ha med representantar frå den øvste militære leiinga i landet. 

Ordet krigskabinett blir særskild assosiert med Storbritannia og sist landet hadde eit krigskabinett var under andre verdskrigen, der det vart leia av statsminister Winston Churchill.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Krigskabinett|Krigskabinett]]» frå ,  den 21. desember 2013.*
Ambergrisbreen

**Ambergrisbreen** er ein isbre som flyt sør-søraust ut i Flaskbreen, like vest for Fluke Ridge på austkysten av Graham Land i Antarktis. Då fleire namn i området refererer til kvalfangst, vart han namngjeven i 1987 av UK Antarctic Place-Names Committee frå stoffet som vert skild ut av spermkvalar og nytta i parfyme.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:|en:]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Albonebreen

**Albonebreen** er ein djup og smal isbre på austsida av Wolseley Buttress som flyt sørover frå Detroit Plateau på Nordenskjöld Coast i Graham Land i Antarktis. Han vart kartlagt av Falkland Islands Dependencies Survey frå landmålingar (1960&ndash;61) og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee etter Dan Albone, ein engelsk ingeniør som designa traktoren Ivel, den første suksessrike traktoren med ein indre forbrenningsmotor.

## Kjelder
* SCAR Composite Antarctic Gazetteer.
*
Astudillobreen

**Astudillobreen** er ein liten isbre som flyt ut i Paradise Harbor mellom Leith Cove og Skontorp Cove på Danco Coast i Graham Land. Isbreen vart kartlagd av Den chilenske antarktisekspedisjonen frå 1950&ndash;51, som nytta namnet, truleg etter eit ekspedisjonsmedlem.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Astudillo Glacier|Astudillo Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Athenebreen

**Athenebreen** er ein isbre, 16&nbsp;km lang, som flyt aust og saman med enden av Caseybreen der han munnar ut i Caseyfjorden, på austkysten av Den antarktiske halvøya. Han vart fotografert frå lufta av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS) i august 1947, og av Ronne antarktiske forskingsekspedisjon i desember 1947. Han vart kartlagd frå FIDS i november 1960, og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee etter Athene, dottera til Zevs og guddommen til byen Aten i gresk mytologi.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Athene Glacier|Athene Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Attleebreen

**Attleebreen** er ein isbre 13&nbsp;km lang, som flyt aust-søraust frå platåskrenten på austsida av Graham Land til enden av Cabinetfjorden nord for Bevinbreen. I løpet av desember 1947 vart breen kartlagt frå bakken av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS) og fotografert frå lufta av Ronne antarktiske forskingsekspedisjon. Han vart namngjeven av FIDS etter Clement Attlee, ein britisk innanriksminister, og medlem av krigskabinettet og seinare statsminister av Storbritannia.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Attlee Glacier|Attlee Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene: *
*
Avsyukbreen

**Avsyukbreen** er ein isbre på Arrowsmith Peninsula i Graham Land, som flyt nordvest til Shumskiy Cove. Han vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee i 1960 etter Grigorij A. Avsiuk, ein russisk glasiolog som var spesialist på brear i Sentral-Asia.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Avsyuk Glacier|Avsyuk Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Baderbreen

**Baderbreen** er ein liten isbre som drenerer vestsida av Rudozem Heights og som flyt til Bourgeoisfjorden like sør for Thomson Head på German Peninsula på Fallières Coast på vestsida av Graham Land i Antarktis. Han vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee i 1958 etter den sveitsiske glasiologen Henri Bader frå Rutgers University (USA), som skreiv eit viktig verk om utviklinga av snøflak og korleis dei endrar seg.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bader Glacier|Bader Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene: *
*
Bagshawebreen

**Bagshawebreen** er ein isbre som drenerer nordaustsida av Mount Theodore og munnar ut i Lester Cove i Andvord Bay, på vestkysten av Graham Land. Munningen av isbreen vart oppdaga og skissert av Belgica-ekspedisjonen i februar 1898, og breen vart først grovt kartlagt av K.V. Blaiklock frå Falkland Islands Dependencies Survey frå *M.C. Lester*, som overvintra ved Waterboat Point nær Andvord Bay i 1921,

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bagshawe Glacier|Bagshawe Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene: *
*
Aragobreen

**Aragobreen** er ein isbre som flyt ut i Andvord Bay like nordvest for Moserbreen, på vestkysten av Graham Land. Han vart kartlagt av Falkland Islands Dependencies Survey frå flyfoto tekne under Hunting Aerosurveys Ltd i 1956&ndash;57, og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee i 1960 etter François Arago, ein fransk geodesist som var den første som nytta fotografi til kartmaking i 1839.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Arago Glacier|Arago Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Balchbreen

**Balchbreen** er ein isbre 9&nbsp;nautiske mil lang, på austkysten av Graham Land, som flyt søraust ut i Millfjorden, til sør for Gouldbreen. Han vart først kartlagt av Falkland Islands Dependencies Survey i 1946–47, og namngjeve «East Balchbreen». Med «West Balch-breen» vart han rapportert å fylle eit dalføre som kryssa Graham Land, men vidare landmåling i 1957 avslørte at det var ingen topografisk samhørsle mellom dei to. Namnet «Balch», etter Edwin S. Balch, ein amerikansk historikar som skreiv om Antarktis, har sidan berre vorte nytta om denne breen, medan den andre breen fekk namnet Drummondbreen.

## Kjelder
Barnesbreen

**Barnesbreen** er ein isbre som flyt vest og ut i Blind Bay på vestkysten av Graham Land. Han vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee i 1958 etter Howard T. Barnes, ein kanadisk fysikar og pioner innan is-ingeniørvitskap.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Barnes Glacier|Barnes Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Baylybreen

**Baylybreen** er ein isbre som flyt inn i enden av Bancroft Bay, på vestkysten av Graham Land. Han vart kartlagt av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS) frå flyfoto tekne av Hunting Aerosurveys Ltd i 1956–57, og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee i 1960 etter Maurice B. Bay, ein geolog i FIDS ved stasjonen på Danco Island i 1956 som i lag med L. Harris, staka ut kursen frå Portal Point-hytta (på nærliggande Reclus Peninsula) til platået i februar 1957.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bayly Glacier|Bayly Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Holbæk kommune

**Holbæk kommune** er ein dansk kommune på Sjælland i Region Sjælland etter kommunereforma i 2007. Tidlegare låg kommunen i Vestsjællands amt. 

Holbæk kommune er ei samanslåing av Holbæk kommune (1970–2006), Jernløse kommune, Svinninge kommune, Tornved kommune og Tølløse kommune.

Kommunen har 74&nbsp;129 innbyggjarar (2024) og administrasjonsenteret ligg i Holbæk.

## Borgarmeistrar
* Christina Krzyrosiak Hansen (S) 2018–
* Søren Kjærsgaard (V) 2010–2017
* Jørn Sørensen (R) 2007–2009

## Referansar
Christopher Andreas Holmboe

**Christopher Andreas Holmboe** () var ein norsk språkmann og numismatikar. Bernt Michael Holmboe var ein eldre bror.

Holmboe var fødd i Vang i Valdres der far hans var sokneprest, men voks for det meste opp i Eidsberg. Etter å ha vorte cand.theol. i 1818, studerte han arabisk og persisk språk i Paris i 1821–22. Sidan var han lektor, til han i 1825 vart utnemnd til professor i austerlandske språk ved universitetet i Christiania. Denne stillinga hadde han til han tok avskjed i 1876.

Holmboe spela ei større rolle som numismatikar enn som språkmann. «Han hadde store kunnskapar, men var ukritisk som språkmann». Hans mest kjente verk er *Bibelsk Realordbog* frå 1868. I den lange perioden 1830–76 var han styrar av myntkabinettet til Universitetet i Christiania. Han grunnla i 1834 *Norske Universitets- og Skole-Annaler*, ein skriftserie han gav ut i seks år.

Holmboe var medlem av fleire lovkommisjonar som la grunnen til reformer i det norske undervisningssystemet. Han var også mellom dei som tok del i arbeidet med ei ny omsetjing av Det gamle testamentet.

Han døydde i Kristiania.

## Kjelder
**Norsk Allkunnebok*. VI. bandet. 1955

## Notar
Kalundborg kommune

**Kalundborg kommune** er ein dansk kommune på Sjælland i den nyoppretta Region Sjælland etter kommunereforma i 2007. Tidlegare låg kommunen i Vestsjællands amt. 

Kalundborg kommune er ei samanslåing av Bjergsted kommune, Gørlev kommune, Hvidebæk kommune,  Høng kommune og Kalundborg kommune (1970–2006).

Kommunen har 48&nbsp;309 innbyggjarar (2024) innbyggjarar og administrasjonsenteret ligg i Kalundborg.

## Borgarmeistrar
* Martin Damm (V) 2010–
* Kaj Buch Jensen (S) 2008–2009
* Tommy Dinesen (SF) 2007–2008

## Referansar
Hernes

**Hernes** er ei bygd i Elverum kommune i Innlandet. Bygda ligg 10 kilometer nordaust for kommunesenteret og om lag 300 meter over havet.

Hernes er ei av dei største bygdene i kommunen. Bygda strekker seg frå Løvbergsmoen i vest og til grensa mot Trysil i aust. Også Julussdalen og Nordskogbygda i nordaust vert rekna å høyre til Hernes. Hernes kyrkje, Hernes skole, eit grendehus og ein butikk ligg sentralt i bygda. Tidlegare heldt ein husmorskule til i Hernes.

Bygda er kjend for idrettslaget Hernes Idrettslag, som har fostra landskjende utøvarar som langrennarane Reidar Hjermstad og Johannes Harviken, samt skihopparen Gyda Enger.

## Kjelder
* *Norsk Allkunnebok*. VI. bandet. 1955.
Køge kommune

**Køge kommune** er ein dansk kommune med 62&nbsp;848 innbyggjarar (2024) i Region Sjælland  på Sjælland. Administrasjonssenteret er Køge. Kommunen vart skipa i samband med kommunereforma i 2007 og er ei samanslåing av dei tidlegare kommunane Køge kommune (1970–2006) og Skovbo kommune.

## Borgarmeistrar
* Marie Stærke (S) 2018–
* Flemming Christensen (KF) 2014–2017
* Marie Stærke (S) 2007–2013
* Torben Hansen (S) 2007

## Referansar
Lejre kommune

**Lejre kommune** er ein dansk kommune med 29&nbsp;347 innbyggjarar (2024) i Region Sjælland på Sjælland. Administrasjonssenteret er Kirke Hvalsø. Kommunen vart skipa i samband med kommunereforma i 2007 og er ei samanslåing av dei tidlegare kommunane Lejre (1970–2006), Hvalsø og Bramsnæs.

## Borgarmeistrar
* Tina Mandrup (V) 2022–
* Carsten Rasmussen (S) 2016–2021 
* Mette Touborg (SF) 2010–2016
* Flemming Jensen (V) 2007–2009

## Referansar
Lolland kommune

**Lolland kommune** er ein dansk kommune med 39&nbsp;632 innbyggjarar (2024) i Region Sjælland og utgjer den vestlege delen av øya Lolland. Administrasjonssenteret ligg i Maribo.

Kommunen vart skipa i samband med kommunereforma i 2007 og er ei samanslåing av dei tidlegare kommunane Holeby kommune, Højreby kommune, Maribo kommune, Rødby kommune, Nakskov kommune, Rudbjerg kommune og Ravnsborg kommune.

## Borgarmeistrar
* Holger Schou Rasmussen (S) 2014–
* Stig Vestergaard (S) 2007–2013

## Referansar
Næstved kommune

**Næstved kommune** er ein dansk kommune på Sjælland i den nyoppretta Region Sjælland etter kommunereforma i 2007. 

Kommunen vart oppretta ved ei samanslåing av Fuglebjerg kommune, Fladså kommune, Holmegaard kommune, Næstved kommune (1970–2006) og Suså kommune.

Kommunen har 84&nbsp;747 innbyggjarar (2024) og administrasjonssenteret ligg i Næstved.

## Borgarmeistrar
* Carsten Rasmussen (S) 2011–
* Henning Jensen (S) 2007–2011

## Referansar
Hole kyrkje

**Hole kyrkje** er ei langkyrkje på Røysehalvøya i Hole kommune i Buskerud fylke. Kyrkja vart oppført omkring år 1200, men brann etter eit lynnedslag 24. mai 1943. Steinmurane etter den gamle kyrkja dannar den vestre delen av kyrkja som vart oppført i 1951–54 med Finn Bryn som arkitekt og innvigd 5. september 1954.

Sør på kyrkjegarden er eit gravkapell frå 1914. Prestegarden ligg like nord for kyrkja, på den andre sida av Prestegårdsveien.

## Kjelder
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Hole kyrkje i «Norges kirker»
* 

## Bakgrunnsstoff
* Jon Guldal: Hole kirke, Ringerike: noen historiske opplysninger om denne kirke, som brente etter lynnedslag 24.-5.-1943 (Bokhylla.no)
* Kyrkjesøk
* 

## Fotnotar
Bønsnes kyrkje

**Bønsnes kyrkje** er ei langkyrkje på Røysehalvøya i Hole kommune i Buskerud fylke. Ulike kjelder daterer kyrkja til 1100- eller 1200-talet. Kyrkja forfall og kom ut av bruk på 1500- eller 1600-talet, men frå 1680-åra vart ho satt i stand, og ho vart teken i bruk att i 1728. Dagens vesttårn av tre er truleg frå 1862.

Orgelet er gamalt og har vorte bygd om fleire gonger. Det vart restaurert av folk frå Brødrene Torkildsen i 2009–10.

Det er ikkje kyrkjegard på Bønsnes.

## Kjelder
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Bønsnes kyrkje i «Norges kirker»
* 

## Bakgrunnsstoff
* Bønsnes kirke (PDF hjå Hole kommune)
* Artemisia.no om kyrkja
* Kyrkjesøk
* 
* 

## Fotnotar
Sollihøgda kapell

**Sollihøgda kapell** er ei langkyrkje frå 1911 på Sollihøgda i Hole kommune i Buskerud fylke. Altartavla vart laga til 25-årsjubileet i 1936.

## Kjelder
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Sollihøgda kapell i «Norges kirker»
* 

## Bakgrunnsstoff
* 

## Fotnotar
Archerbreen

**Archerbreen** er ein isbre som flyt nordvest inn i enden av Bolson Cove i Flandres Bay, på vestkysten av Graham Land. Han vart først kartlagt av Belgica-ekspedisjonen under Adrien de Gerlache, 1897&ndash;99, og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee i 1960 etter Frederick Scott Archer, ein engelsk arkitekt som i 1849 fann opp den våte kollodiumprosessen i fotografi, den første praktiske prosessen på glas.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Archer Glacier|Archer Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Ringsted kommune

**Ringsted kommune** er ein dansk kommune på Sjælland i Region Sjælland. Kommunen vart oppretta ved kommunereforma i 1970 ved samanslåing av fleire små kommunar og ikkje endra ved reforma i 2007.

Kommunen har 36&nbsp;356 innbyggjarar (2024). Administrasjonssenteret ligg i Ringsted.

## Borgarmeistrar
* Klaus Hansen (V) 2024–
* Henrik Hvidesten (V) 2014–2024
* Niels Ulrich Hermansen (V) 2006–2013
* Benny Christensen (S) 2002–2005
* Rasmus Kristensen (V) 1998–2001
* Ole Mølgaard (S) 1994–1997
* Tove Frederiksen (S) 1986–1989
* Gunnar Møller Rasmussen (V) 1974–1985
* Poul Thisted Knudsen (V) 1970–1974

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff

*
Slagelse kommune

**Slagelse kommune** er ein dansk kommune på Sjælland i Region Sjælland. Kommunen vart oppretta ved kommunereforma i 2007 ved ei samanslåing av Hashøj kommune, Korsør kommune, Skælskør kommune og tidlegare Slagelse kommune (1970–2006).

Kommunen har 79&nbsp;923 innbyggjarar (2024) og administrasjonssenteret ligg i Slagelse.

## Borgarmeistrar
* Knud Vincents (V) 2022–
* John Dyrby Paulsen (S) 2018–2021
* Stén Knuth (V) 2014–2017
* Lis Tribler (S) 2007–2013

## Referansar
Solrød kommune

**Solrød kommune** er ein dansk kommune på Sjælland i Region Sjælland. Kommunen vart oppretta ved kommunereforma i 1970 og ikkje endra ved reforma i 2007.

Kommunen har 24&nbsp;579 innbyggjarar (2024) og administrasjonssenteret ligg i Solrød Strand.

## Borgarmeistrar
* Emil Blücher (LA) 2022–
* Niels Emil Hörup (V) 2006–2021
* Merete Wiid (V) 2003–2006
* Mogens Baltzer (V) 1991–2003
* Arne Haugaard-Hansen (V) 1970–1991

## Kjelder
Belgicabreen

**Belgicabreen** er ein isbre 8&nbsp;nautiske mil lang, som flyt ut i Troozbreen aust for Lancaster Hill på Kiev Peninsula, på vestkysten av Graham Land. Han vart først kartlagt av British Graham Land Expedition under Rymill i 1934–37, og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee i 1959 etter RV «Belgica», skuta til Belgica-ekspedisjonen under Gerlache som utforska området i 1897–99.

## Kjelder

* SCAR Composite Gazetteer of Antarctica.
Bevinbreen

**Bevinbreen** er ein isbre, 5&nbsp;nautiske mil lang, som flyt aust frå platåskrenten på austsida av Graham Land til nordvestenden av Cabinetfjorden mellom Attleebreen og Andersonbreen. I løpet av desember 1947 vart han kartlagt av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS) og fotografert frå lufta av Ronne antarktiske forskingsekspedisjon. Han vart namngjeven av FIDS etter Ernest Bevin, ein britisk Minister of Labour and National Service og medlem av krigskabinettet.

## Kjelder
Bilgeribreen

**Bilgeribreen** er ein isbre som flyt ut i Barilari Bay sør for Huitfeldt Point, på Velingrad Peninsula på vestkysten av Graham Land i Antarktis. Han vart kartlagd av British Graham Land Expedition under Rymill i 1934–37, og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee i 1959 etter Georg Bilgeri (1873–1934), ein austerriksk skipioner som fann opp den første fjørskibindinga og skreiv ei av dei tidlegaste lærebøkene om skigåing.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bilgeri Glacier|Bilgeri Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Sorø kommune

**Sorø kommune** er ein kommune på Sjælland i Region Sjælland i Danmark. Fram til kommunereforma 1. januar 2007 låg kommunen i Vestsjællands amt.

Sorø kommune er ei samanslåing av Dianalund kommune, Stenlille kommune og tidlegare Sorø kommune (1970–2006).

Kommunen har 30&nbsp;478 innbyggjarar (2024). Administrasjonssenteret ligg i Sorø.

## Borgarmeistrar
* Gert Jørgensen (K) 2014–
* Ivan Hansen (S) 2007–2013

## Kjelder
Beagleholebreen

**Beagleholebreen** er ein isbre mellom Spur Point og Friederichsenbreen på austkysten av Graham Land. Han vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee etter John Cawte Beaglehole frå New Zealand som skreiv om Antarktis og ein biografi om kaptein James Cook.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Beaglehole Glacier|Beaglehole Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Blanchardbreen

**Blanchardbreen** er ein isbre som flyt ut i Wilhelmina Bay mellom Garnerin Point og Sadler Point, på vestkysten av Graham Land. Han vart først kartlagt av Belgica-ekspedisjonen under Gerlache, 1897–99, vart det namngjeve av UK Antarctic Place-Names Committee i 1960 etter Jean-Pierre Blanchard (1753–1809), ein fransk ballongførar, og den første profesjonelle ballongføraren som i lag med John Jeffries, vart den første til å krysse Den engelske kanalen i ballong i 1785.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Blanchard Glacier|Blanchard Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Blériotbreen

**Blériotbreen** er ein kort, men brei isbre som ligg aust for Salvesen Cove og Zimzelenbreen og sørvest for Cayleybreen på Danco Coast i Graham Land i Antarktis. Han vart fotografert av Falkland Islands and Dependencies Aerial Survey Expedition i 1956–57, og kartlagt frå desse bileta av Falkland Islands Dependencies Survey. Han vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee i 1960 etter Louis Blériot (1872–1936), ein fransk flygar som i 1907 vart den første til å flyge ein eindekkar og som vart den første til å fly over Den engelske kanalen i juli 1909.

## Kjelder
* SCAR Composite Gazetteer of Antarctica.
*
Boltonbreen

**Boltonbreen** er ein isbre som munnar ut i inst i Briandfjorden i Flandres Bay, på vestkysten av Graham Land. Han vart kartlagd i 1959 av Falkland Islands Dependencies Survey frå flyfoto tekne av Hunting Aerosurveys Ltd i 1956–57, og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee etter William B. Bolton (1848–89), ein engelsk fotograf som i lag med B.J. Sayce, fann opp ein fotografiframkallingsmetode i 1864.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bolton Glacier|Bolton Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Bombardierbreen

**Bombardierbreen** er ein isbre som flyt søraust frå kanten av Detroit Plateau i Graham Land og gjennom ein djup dal før han flyt saman med Edgeworthbreen. Han vart kartlagt frå landmålingar av Falkland Islands Dependencies Survey (1960–61), og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee etter J.A. Bombardier, ein kanadisk ingeniør som utvikla motorsleden, ein av dei tidlegaste kjøretøya for snø (1926–37).

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bombardier Glacier|Bombardier Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Bozhinovbreen

** Bozhinovbreen** (bulgarsk *Божинов ледник*, ‘Bozhinov Lednik’) er ein 5&nbsp;km lang og 2,5&nbsp;km brei isbre på Danco Coast i Graham Land på Den antarktiske halvøya som ligg nord for Krebsbreen og sør for Nobilebreen. Han flyt vestover og ut i Gerlachesundet ved Charlotte Bay.

Isbreen er kalla opp etter den bulgarske flypioneren Georgi Bozjinov (1879-1955) som bygde eit fly som det vart teke patent på i Frankrike i 1912.

## Kjelder

* Bozhinov Glacier. SCAR Composite Gazetteer of Antarctica.
Bradfordbreen

**Bradfordbreen** er ein isbre som flyt nord frå Mount Dewey ut i Comriebreen, på vestkysten av Graham Land. Han vart kartlagt av Falkland Islands Dependencies Survey frå flyfoto tekne av Hunting Aerosurveys Ltd i 1956–57, og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee etter Samuel C. Bradford (1878–1948), ein engelsk dokumentalist som var ein av dei første til å fremje vitskaplege informasjonstenester.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bradford Glacier|Bradford Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Bills Gulch

**Bills Gulch** er den nordlege av to isbrear som flyt aust frå platået oppom og ut i den inste delen av Trailfjorden, på austkysten av Graham Land. Denne isbreen vart nytta av sledelaget under Paul H. Knowles som kryssa Den antarktiske halvøya frå East Base under U.S. Antarctic Service (USAS) på veg til Hiltonfjorden i 1940. Han vart namngjeven av USAS etter den førarhunden av sledehundane som døydde på denne staden. Det uvanlege namnet har vorte godkjent fordi det vart mykje nytta på kart og i rapportar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bills Gulch|Bills Gulch]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene: *
*
Birleybreen

**Birleybreen** er ein isbre, som er minst 10&nbsp;nautiske mil lang, og som flyt vest til austenden av Barilari Bay, på vestkysten av Graham Land. Han vart oppdaga og grovt kartlagt i 1909 av Den franske antarktisekspedisjonen under Jean-Baptiste Charcot, og vart kartlagt på ny i 1936 av British Graham Land Expedition (BGLE) under Rymill og seinare kalla opp etter Kenneth P. Birley, som medverka til å betale BGLE, 1934–37.

## Kjelder
Breguetbreen

**Breguetbreen** er ein isbre som flyt ut i Cierva Cove sør for Gregorybreen, på vestkysten av Graham Land. Han vart vist på argentinske kart frå 1957, og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee i 1960 etter Louis Breguet og Jacques Breguet, to franskmenn som som bygde og flydde det første helikopteret som kunne bere ein mann, vertikalt.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Brequet Glacier|Brequet Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Brücknerbreen

**Brücknerbreen** er ein isbre som flyt nordaust på Arrowsmith Peninsula til Mullerisen sørvest i Lallemandfjorden ved Loubet Coast. Han vart kartlagt av Falkland Islands Dependencies Survey frå landmålingar og flyfoto, 1956–59, og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee etter Eduard Brückner, ein av dei første tyske glasiologane.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Brückner Glacier|Brückner Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Breitfussbreen

**Breitfussbreen** er ein isbre 10&nbsp;nautiske mil lang, som flyt søraust frå Avery Plateau ut i Millfjorden vest for Cape Chavanne, på austkysten av Graham Land. Han vart kartlagt av Falkland Islands Dependencies Survey (FIDS) og fotografert frå lufta av Ronne antarktiske forskingsekspedisjon i 1947. Han vart namngjeven av FIDS etter Leonid Breitfuss, ein tysk polfarar, historikar og forfattar av mange bøker om polstroka.

## Kjelder
Bucherbreen

**Bucherbreen** er ein liten isbre som drenerer vestsida av Rudozem Heights og som flyt til Bourgeoisfjorden like nord for Bottrill Head på German Peninsula på Fallières Coast på vestsida av Graham Land i Antarktis. Han vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee i 1958 etter Edwin Bucher, ein sveitsisk glasiolog som skreiv mange verk om snø og snøras. 

## Kjelder
* SCAR Composite Antarctic Gazetteer.
*
Busseybreen

**Busseybreen** er ein isbre som flyt vestover frå Mount Peary til enden av Waddington Bay på Kiev Peninsula på vestkysten av Graham Land. Han vart først kartlagt av Den franske antarktisekspedisjonen under Jean-Baptiste Charcot i 1908–10, og vart namngjeven av UK Antarctic Place-Names Committee i 1959 etter J. Bussey frå Directorate of Overseas Surveys.

## Kjelder
* SCAR Composite Gazetteer of Antarctica.
*
Butamyabreen

**Butamyabreen** (bulgarsk *ледник Бутамя*, ‘Lednik Butamya’) er ein 6,9&nbsp;km lang og 2,5&nbsp;km brei isbre på Barison Peninsula på Graham Coast på vestsida av Den antarktiske halvøya, som ligg nordvest for Talevbreen og nord-nordaust for Chernomenbreen. Han flyt nordover og ut i Beascochea Bay.

Isbreen er kalla opp etter feriestaden Butamya søraust i Bulgaria.

## Kjelder
* Bulgarsk antarktisk stadnamnregister.  Antarctic Place-names Commission. (detaljar på bulgarsk, grunnleggande data  på engelsk)
* SCAR Composite Gazetteer of Antarctica.
Bywaybreen

**Bywaybreen** er ein sidebre til Erskinebreen, som flyt vestover frå Slessor Peak i Graham Land. Han vart fotografert av Hunting Aerosurveys Ltd i 1955–57, og kartlagd frå desse bileta av Falkland Islands Dependencies Survey. Isbreen fekk namnet sitt av UK Antarctic Place-Names Committee i 1958 fordi slederuta opp denne breen ikkje var så god som den langs hovudruta opp Erskinebreen.  tyder ‘bakveg’ på engelsk.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Byway Glacier|Byway Glacier]]» frå ,  den 21. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*
Stevns kommune

**Stevns kommune** er ein dansk kommune på Sjælland i Region Sjælland. Fram til kommunereforma 1. januar 2007 høyrde kommunen til i Storstrøms amt.

Stevns kommune er ei samanslåing av Vallø kommune og tidlegare Stevns kommune (1970–2006).

Kommunen har 23&nbsp;649 innbyggjarar (2024) og administrasjonssenteret ligg i Store Heddinge.

## Borgarmeistrar
* Henning Urban Dam (S) 2022–
* Anette Mortensen (V) 2018–2021
* Mogens Haugaard Nielsen (V, partilaus, Nyt Stevns) 2014–2017
* Poul Arne Nielsen (V) 2007–2013

## Fotnoter

## Kjelder
Vordingborg kommune

**Vordingborg kommune** er ein dansk kommune på Sjælland og Møn i Region Sjælland. Fram til kommunereforma 1. januar 2007 høyrde kommunen til i Storstrøms amt.

Vordingborg kommune er ei samanslåing av Langebæk kommune, Møn kommune, Præstø kommuneog tidlegare Vordingborg kommune (1970–2006).

Kommunen har 45&nbsp;751 innbyggjarar (2024) og administrasjonssenteret ligg i Vordingborg.

## Borgarmeistrar
* Mikael Smed (S) 2018–
* Michael Seiding Larsen (V) 2017
* Knud Larsen  (V) 2014–2017
* Henrik Holmer (S) 2007–2013

## Kjelder
Zemërimi i një natë

**«Zemërimi i një natë»** (albansk for 'Ei natt sitt sinne') er ein song av den albanske songaren Hersi Matmuja, gjeven ut i desember 2013. Songen er skriven av Jorgo Papingji og Genti Lako.

«Zemërimi i një natë» var eit av bidraga i den fyrste semifinalen og finalen i Festivali i 52-të i Këngës në RTSH, den albanske uttakinga til Eurovision Song Contest 2014 i København i Danmark. Alle bidraga deltok både i éin semifinale og finalen, og «Zemërimi i një natë» vann med 69 poeng. 

Etter sigeren i Festivali i 52-të i Këngës në RTSH vart det klårt at «Zemërimi i një natë» ville vera det albanske bidraget i Eurovision Song Contest 2013. 

## Kjelder
* 
* 
*
Harold Gilman

**Harold John Wilde Gilman** () var ein britisk målar, kjend for sine interiør-, portrett- og landskapsmåleri. Han var mellom grunnleggjarane av den såkalla Camden Town-gruppa.

## Liv og gjerning

Gilman var fødd i Rode i Somerset, men voks opp i Romney Marshes i Kent, der faren var skulestyrar. Gilman byrja måle etter han i 1895 hadde vore lærar hos ein britisk familie busett i Odessa i dagens Ukraina. I 1896 byrja han å studere målarkunst ved Hastings School of Art. Året etter flytta han over til Slade School of Fine Art i London, der han vart verande til 1901. I 1904 reiste han til Spania og budde der i meir enn eitt år, medan han studerte dei spanske meistermålarane Diego Velázquez og Francisco Goya. Også USA-amerikanske James Whistler var ei stor inspirasjonskjelde i hans unge år.

Etter å ha busett seg i London, møtte han målaren Walter Sickert i 1907. Saman med Sickert grunnla Gilman både kunstnargruppene Fitzroy Street i 1907 og Camden Town i 1911. I mellomtida hadde han meldt seg inn i Allied Artists' Association og flytta til Letchworth. Verka hans frå den tida syner påverknad frå Édouard Vuillard, så vel som Sickert.

I 1910 vart Gilman mykje stimulert av den fyrste postimpresjonistiske utstillinga i London. Han tok då ein tur til Paris, og fjerna seg snøgt frå Sickert si oppfatning av postimpresjonisme. Gilman frigjorde seg frå Sickert og byrja å bruke stendig kraftigare fargar, påverka av verk av Vincent van Gogh, Paul Gauguin og Paul Signac.

Gilman vitja Skandinavia i 1912 og 1913. På turane laga han miljø-studiar. Han måla *Kanalbrua i  [[Flekkefjord]]*, ei nøyaktig skildring av miljøet på staden. Dette verket er truleg inspirert av Vincent van Gogh si framstilling av ei liknande bru i Provence. Gilman, som tidlegare hadde vore avvisande til van Gogh sin kunst, vart seinare ein stor beundrar. Han identifiserte seg med kunsten til landsmannen Charles Ginner, og kalla seg for ein nyrealistisk målar. Gilman og Ginner heldt fellesutstilling i 1914, og danna noko seinare ein målarskule saman, der dei underviste.

År 1918 gav Canadian War Records Gilman i oppdrag i å reise til Nova Scotia. Der måla han eit kjent bilete av hamna i Halifax til War Memorial i Ottawa.

Vinteren 1919 døydde han av spanskesykja i London.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Harold Gilman|Harold Gilman]]» frå ,  den 22. desember 2013.*  

## Bakgrunnsstoff
Svenn Stray

**Svenn Thorkild Stray** () var ein norsk advokat og politikar for Høgre i Østfold. Han var stortingsrepresentant frå 1958 til 1985 og utanriksminister i Borten-regjeringa 1970–71 og Willoch-regjeringa 1981–86.

Stray markerte seg i utanrikspolitiske og konstitusjonelle spørsmål, men var også med på å forme sosialpolitikken til partiet Høgre.

## Kjelder

* 
**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Svenn Stray|Svenn Stray]]» frå ,  den 22. desember 2013.*
Nærsnes kyrkje

**Nærsnes kyrkje** er ei langkyrkje i Asker kommune i Akershus fylke. Bygget vart oppført som bedehus i 1893 og innvigd som kapell i 1900. I 1924–25 vart det bygd om etter planar av arkitekt Alfred Christian Dahl. Det vert i dag titulert som kyrkje.

Det er ikkje kyrkjegard ved kyrkja. Ein nyttar kyrkjegarden i Slemmestad.

## Litteratur
* 

## Bakgrunnsstoff
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Nærsnes kapell i «Norges Kirker»
* Røyken kyrkjelege fellesråd
*
Åros kyrkje

**Åros kyrkje** er ei langkyrkje frå 1903 i Asker kommune i Akershus fylke. Kyrkja vart endra i 1963–65 etter planar av Ragnar Nilsen. Altarkrusifikset og glasmåleria er frå den tida.

## Litteratur
* 

## Bakgrunnsstoff
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Åros kapell i «Norges Kirker»
* Kyrkjesøk 
* Røyken kyrkjelege fellesråd
*
Vólakas

**Vólakas** (gresk Βώλακας) er ein tidlegare kommune i periferieininga Ilía i periferien Vest-Hellas i Hellas. Vólakas inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Pýrgos.

## Referansar
Epitálio

**Epitálio** (gresk Επιτάλιο) er ein landsby i periferieininga Ilía i periferien Vest-Hellas i Hellas. Epitálio var hovudsete i den tidlegare kommunen Vólakas, som no er ei kommunaleining i kommunen Pýrgos.

## Referansar
Røyken kyrkje

**Røyken kyrkje** er ei langkyrkje i Asker kommune i Akershus fylke. Kyrkja vert gjerne datert til 1229. Sakristiet nord for koret er frå 1937 og våpenhuset i vest frå 1938.

Kyrkja har gamalt inventar: Døypefonten er frå mellomalderen og altarrtavle og preikestol frå 1600-talet. Det finst òg gamle gjenstandar frå kyrkja i Drammens Museum.

Nordvest for kyrkja står eit bårehus frå 1973, og prestegarden ligg sørvest for kyrkjegarden.

## Bakgrunnsstoff
* 
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Røyken kirke i «Norges Kirker»
* Røyken kyrkjelege fellesråd
* Bernt Eggen: Kirken og retterstedet i Røyken (Terra Buskerud)
* Kyrkjesøk 
* 

## Fotnotar
Slemmestad kyrkje

**Slemmestad kyrkje** er ei langkyrkje frå 1935 i Asker kommune i Akershus fylke. Kyrkja vart utvida mot aust med sal for kyrkjelyden og andre rom, og ho var utvida også i 1978 og 2010.

Det er ikkje kyrkjegard ved kyrkja. Gravlunden i Slemmestad er ved kapellet, lengre sør.

## Bakgrunnsstoff
* 
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Slemmestad kapell i «Norges Kirker»
* 
* Røyken kyrkjelege fellesråd
*
Piniós i Ilía

**Piniós** (gresk Πηνειός) er ein kommune i periferieininga Ilía i periferien Vest-Hellas i Hellas. Piniós ligg nordvest for Pýrgos. I vest ligg Det joniske havet.

## Administrativ inndeling
Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Gastoúni
* Vartholomió
* Traganó
Dei tre tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

## Referansar
Sjoa kapell

**Sjoa kapell** er i Sel kommune i Innlandet. Bygget vart oppført som godshus på Sjoa stasjon i 1896. I 1977–78 vart det gjenoppført som kapell under leiing av Jon Rukin, som ofte vert kreditert som arkitekt. Kapellet har om lag 70 sitjeplassar.

## Bakgrunnsstoff
* 
* 
* 
* Sel kyrkjelege fellesråd 
* Sjoahistorie.com  om godshuset
* Bilete på Sjoahistorie.com  frå bygginga
Filtvet kyrkje

**Filtvet kyrkje** er ei lafta langkyrkje frå 1894 i Asker kommune i Akershus fylke. Korpartiet vart endra til sekstiårsjubileet i 1954.

## Bakgrunnsstoff
* 
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Filtvet kapell i «Norges Kirker»
* Svein Erik Harnes: Filtvet kirke (hjå Tunsberg bispedømme)
* Kyrkjesøk
*
Ottaskifer

**Ottaskifer** er ein type mørk fyllittskifer som vert broten i fjella kring Otta i Gudbrandsdalen. 

Skiferen har ein rustbrun og/eller metallskimrande gråfarge, og har i tillegg knippar eller rosettar av lange, svarte amfibolkrystall og små granatkrystall.

Skifereren vart danna under den kaledonske orogenesen frå sediment av leire og sand og vart omdanna og deformert. 

Meir enn 70 % av produksjonen går til eksport.

## Kjelder
*Bryhni, Inge. (14. februar 2009). Ottaskifer. I Store norske leksikon. Henta 1. desember 2013 frå http://snl.no/ottaskifer.
Holmsbu kyrkje

**Holmsbu kyrkje** er ei lafta langkyrkje frå 1887 i Asker kommune i Akershus fylke. Interiøret er sterkt prega av ei oppussing fram mot 1954 utført av Holmsbumålarane, blant dei Henrik Sørensen. Kyrkja er òg rehabilitert på 2000-talet.

## Bakgrunnsstoff
* 
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Holmsbu kapell i «Norges Kirker»
* Cecilia Wahl: Holmsbu kirke (hjå Tunsberg bispedømme)
* Kyrkjesøk
*
Kongsdelene kyrkje

**Kongsdelene kyrkje** er ei lafta langkyrkje frå 1905 i Sætre i Asker kommune i Akershus fylke. Kyrkja står på toppen av ein knaus, og kyrkjegarden ligg nedanfor, på nordaustsida.

## Bakgrunnsstoff
* 
* 
* Sigrid Marie og Håkon Christie: Kongsdelene kapell i «Norges Kirker»
* Kyrkjesøk
*
Paricutín

**Parícutin** (eller **Volcán de Parícutin**, òg skrive **Paricutín**) er ein vulkan i form av ei sinderkjegle i den mexicanske staten Michoacán, nær den lava-dekte landsbyen med same namn. Vulkanen er unik fordi utviklinga frå han oppstod til han døydde ut vart observert og studert av menneske. Han finst på mange versjonar av lista over dei sju naturlege underverka i verda. Parícutin er ein del av Michoacán-Guanajuato vulkanfelt, som dekkjer det meste av det vestlege og sentrale Mexico. Han er òg ein del av Eldringen.

## Historie
Tre veker før det faktiske utbrotet byrja ein å høyre buldring som minna om torevêr i landsbyen Parícutin. Det var i røynda djupe jordskjelv. Vulkanen byrja som ein sprekk i maisåkeren til bonden Dionisio Pulido, den 20. februar 1943. Han og kona var vitne til det første utbrotet med oske og steinar. Vulkanen voks raskt og nådde ei høgd på fem etasjar etter ei veke, og ein kunne sjå vulkanen frå avstand etter ein månad. Mykje av veksten til vulkanen skjedde det første året medan han enn ovar i ein eksplosiv pyroklastisk fase. Dei nærliggande landsbyane Parícutin (som vulkanen er kalla opp etter) og San Juan Parangaricutiro vart begge gravlagde i lava og oske, og innbyggjarane måtte flytte til landområde i nærleiken. 

Mot slutten av denne fasen, etter kring eitt år, hadde vulkanen vokse seg 336 meter høg. Dei neste åtte åra heldt vulkanen fram med utbrot, men var då dominert av relativt rolege utbrot med lava som brende det omliggande området på 25 km². Vulkanaktiviteten minka gradvis i denne perioden fram til dei siste seks månadane av utbrotet, då utbrota vart meir valdsame og eksplosive. I 1952 var utbrotet over og Parícutin vart roleg. Kjegla som vulkanen danna stod då 424 meter over kornåkeren der han byrja. Vulkanen har vore roleg sidan den gong. Som dei fleste sinderkjegler trur ein at vulkanen er ein monogenetisk vulkan, som tyder at han berre har eitt enkelt utbrot. Nye utbot i eit monogentisk vulkanfelt vil skje andre stader i feltet. 

Vulkansime er ein vanleg del av det mekiskanske landskapet. Parícutin er den yngste av meir enn 1400 vulkanventilar som finst i Det transmeksikanske vulkanbeltet og Nord-Amerika. Tre folk omkom som følgje av lynnedslag i samband med utbrota, men ingen døydde av sjølve lavaen eller kveling.

Bilete av vulkanen i den aktive fasen vart nytta i filmen *[[Captain from Castile]]* av 20th Century Fox, som kom ut i 1947.

## Galleri

Image:Paricutin 30 612.jpg|Sinderkjegla i 1943
Image:Paricutin 30 613.jpg|Utbrotet i 1943
Image:paricutin2.jpg|San Juan Parangaricutiro kyrkje


## Sjå òg
* Vulkanar i Mexico

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Paricutín|Paricutín]]» frå ,  den 23. desember 2013.* 
*** oppgav desse kjeldene: *
* 
* 

## Bakgrunnsstoff
* Videodokumentar om Parícutin (4min)
* Parícutin på Peakbagger.com
Lierskogen kyrkje

**Lierskogen kyrkje** er ei kyrkje frå 1937 på Lierskogen i Lier kommune i Buskerud fylke. Kyrkja er bygd om fleire gonger, sist i 2010, då ho fekk eit nytt tilbygg.

## Litteratur
* 
* 

## Bakgrunnsstoff
*
Gullaug kyrkje

**Gullaug kyrkje** er ei langkyrkje frå 1905 på Linnesstranda i Lier kommune i Buskerud fylke. Ho vart innvigd som bedehuset Betel i 1905 for så å bli innvigd som kapell 3. juledag 1923, etter at altar og døypefont var kome på plass. Tårnet (eller takryttaren) kom til i 1950, og bygget har vorte vøla ei rekkje gonger. Det har vore titulert som kyrkje sidan 1990-talet.

## Litteratur
* 
* 

## Bakgrunnsstoff
*
Toini Gustafsson

**Toini Gustafsson**, seinare **Toini Lempi Rönnlund** () er ein svensk tidlegare langrennsløpar som vart olympisk meister på både 5 km og 10 km under vinter-OL 1968 i Grenoble.

## Liv og virke
Toini Gustafsson er fødd i Suomussalmi i Finland. Seks år gammal kom ho til Värmland i Sverige som krigsbarn, grunna den finske framhaldskrigen.

Gustafsson var Sveriges beste kvinnelege lanngrennar i tida mellom 1962 og 1968, då ho vann 11 nasjonale meistertitlar på 5 og 10 km. I ski-VM 1962 gjekk ho Sverige inn til sølv i 3x5 km stafett, ein prestasjon ho gjentok under vinter-OL 1964. Gustafsson tapte i 1966 spurten mot norske Berit Mørdre om sølvet under ski-VM 1966 i Oslo. To år seinare, under OL 1968 i Grenoble tok Gustafsson sitt tredje stafettsølv i internasjonale meisterskap, men gjekk då andreetappen. Før stafettevlinga i Grenoble hadde Gustafsson gått til topps i begge dei invididuelle langrennsøveingane. På 10 km vann ho med over eitt minutts margin til Berit Mørdre, medan ho på 5 km slo Galina Kulakova frå Sovjetunionen med 3,2 sekundar. For desse prestasjonane vart ho i 1968 tildelt Svenska Dagbladets gullmedalje. Året i førevegen hadde ho fått Holmenkollmedaljen.

Gustafsson gifta seg hausten 1968 med langrennaren Assar Rönnlund. I 1969 gav ho ut boka sjølvbiografien *Från adresselapp til guldmedalj*.

## Kjelder

**Sportsboken*, aktuelle årgangar.
**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Toni Gustafsson Rönnlund|Toni Gustafsson Rönnlund]]» frå ,  den 23. desember 2013.*
Klavdija Bojarskikh

**Klavdija Sergejevna Bojarskikh** () var ein russisk langrennsløpar som representerte Sovjetunionen. Ho vann tre OL-gull i 1964 og to VM-gull i 1966.

## Aktiv
Bojarskikh, som var frå Verkhnjaja Pysjma i Sverdlovsk oblast, var verdas beste kvinnelege langrennsløpar midt på 1960-talet. I sitt fyrste internasjonale meisterskap, vinter-OL 1964 i Innsbruck tok ho gullmedaljar i alle tre langrennsøvingane for kvinner. På 10 km tok ho ein knepen siger føre landsmannen Jevdokija Meksjilo, før ho vann ein suveren siger på 5 km. Saman med Alevtina Koltsjina og førnemnde Meksjilo gjekk ho Sovjetunionen inn til OL-gull i 3x5 km stafett, over to minuttar føre Sverige på sølvplass.

Under ski-VM 1966 i Oslo var Bojarskikh nær å kopiere sigersrekka frå Innsbruk. Ho vann 10 km og Sovjetunionen gjekk til topps i stafetten, men på 5 km vart ho slått av landslagskollegaen Alevtina Koltsjina med 7,2 sekundar og enda på sølvplass.

Bojarskikh la opp i 1967.

## Merknadar

## Kjelder
* *Sportsboken*, aktuelle årgangar
Øystein Pettersen

**Øystein Pettersen** () er ein norsk langrennsløpar frå Oslo som har spesialisert seg mot sprintdistansane. Han vann OL-gull på sprintstafetten saman med Petter Northug under vinter-OL 2010 i Vancouver. 

## Karriere
Pettersen fekk sitt gjennombrot då han hausten 2006 i Düsseldorf vart nummer to både på sprinten og sprintstafetten under opningsrenna i verdscupen i langrenn. Dei komande sesongane fekk han ein tredjeplass i Rybinsk i 2007, ein andreplass i Kuusamo i november 2008 og ein tredjeplass i Düsseldorf i desember 2009, alle saman sprinttevlingar.

Pettersen deltok for Noreg i begge sprinttevlingane under vinter-OL 2010 i Vancouver. Han kom på sjetteplass i den individuelle øvinga, der han var tredje beste nordmann. Petter Northug og Ola Vigen Hattestad skulle gå sprintstafetten for Noreg, men då Hattestad kjende seg småsjuk, overlet han sin plass til Pettersen. Pettersen og Northug sigra i stafetten, vel eitt sekund føre Tyskland og Russland som tok dei andre medaljane i tevlinga.

I november 2011 kom Pettersen for andre gong på pallen i eit sprintrenn i Kuusamo, ein tredjeplass. Pettersen har sjeldan hevda seg i eigentleg langrenn, men på tampen av 2013-sesongen delte han bronsemedaljen med Hans Christer Holund på NM-femmila i Løten.

### Medaljar og besteplasseringar i noregsmeisterskap
*Ski-NM 2006: Bronsemedaje på sprinten på Kongsberg, nr 10 på 50 km i Vardø
*Ski-NM 2007: Nr 8 på 50 km i Nybygda
*Ski-NM 2010: Nr 5 i sprint i Stokke
*Ski-NM 2012: Nr 5 i sprint på Voss
*Ski-NM 2013: Bronsemedalje på 50 km på Løten, delt med Hans Christer Holund

## Kjelder
**Sportsboken*, aktuelle årgangar
Sauli Väinämö Niinistö

**Sauli Väinämö Niinistö** () er ein finsk jurist, bankdirektør og politikar frå Samlingspartiet. Han var president i Finland frå 1. mars 2012 til 1. mars 2024.

Niinistö har tidlegare vore Riksdagens talmann, og president i Finlands fotballforbund. Han har vore justisminister, finansminister og visestatsminister i regjeringane til Paavo Lipponen. 

Ved presidentvalet i Finland i 2006 vart Niinistö nummer to med 24,06&nbsp;% av røystene i første valomgang. I andre valomgang møtte han Finlands sittande president Tarja Halonen. Han fekk då 48,2&nbsp;% av røystene, mens Halonen fekk 51,8&nbsp;%. Niinistö stilte på nytt ved presidentvalet i 2012, kom på førsteplass med 37&nbsp;% av røystene i første runde og gjekk vidare til andre valomgang. I andre valomgang, 5. februar, fekk han 62,6&nbsp;% av røystene, og vart dermed vald til Finlands neste president.

## Politisk karriere
* 1977–1992: Medlem av *stadsfullmäktige* i Salo
* 1987–2003: Riksdagsmann
* 1994–2001: Samlingspartiets leiar
* 1995–1996: Justisminister
* 1996–2003: Finansminister
* 1998–2002: Leiar for dei europeiske konservative partia sine forbund EDU
* Samlingspartiets presidentkandidat 2006
* 2012–2024: President i Finland

## Privatliv
Niinistö var gift med Marja-Leena Niinistö, som døydde i ei bilulukke i 1995. I januar 2009 gifta han seg med Jenni Haukio. 

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff

*