open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Oskar Lindberget

**Paul Oskar Lindberget** () var ein norsk gardbrukar og politikar frå Hof i Hedmark. Han representerte Arbeidarpartiet på Stortinget frå 1950 til 1961.

Lindberget var skogsarbeidar og småbrukar i heimbygda frå 1910 til -30. I 1930 reiste han til Sovjetsamveldet og studerte jord- og skogbruk i eitt år. Frå 1931 var han gardbrukar i Våler i Hedmark.

I 1926 var Lindberget med å skipe Solør-Odal Landarbeiderforbund, året etter Norsk Skog- og Landarbeiderforbund. Perioden 1937-41 var han medlem i Våler heradsstyre, og samstundes formann i jordstyret. Han var formann i Hedmark bonde- og småbrukarlag i 26 år, 1940-66, og i Hedmark landbruksselskap frå 1946 til -56. Varaordførar i Våler 1945-47.

Åra 1949-53 var Lindberget med i Arbeidarpartiet sitt landsstyre. Ved stortingsvalet hausten 1949 vart han vald til stortingsrepresentant for Hedmark og Arbeidarpartiet. Med to attval vart han sitjande på Tinget til hausten 1961, heile tida var han medlem i justiskomiteen. 

Lindberget var ein «særs eldhuga og uredd talsmann for småbrukarane og skogsarbeidarane.

## Kjelder og notar
*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1957
Clive Barker

**Clive Barker** () er ein engelsk forfattar, filmregissør, og kunstnar, han er særleg kjent for bokserien *Books of Blood* med noveller og skrekkfilmane i *Hellraiser*-serien. Han har også gjeve ut romanar og skrive for teikneseriar og spel, blant anna *Clive Barker's Jericho*. Han var produsent for dramafilmen *Gods and Monsters* (1998) som vant ein Oscar for beste filmatisering av manuskript.

Barker sine maleri og illustrasjonar har blitt stilt ut i galleri i USA. Han har også skapt eigne teikneseriefigurar og ein del av skrekkfortellingane hans har blitt gjort som teikneseriar.

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Clive Barker|Clive Barker]]» frå ,  den 19. mars 2016.*  
 
## Bakgrunnsstoff
* 
* Bokutgjevingar på Barker sin nettstad
* Film på Barker sin nettstad
*Spel på Barker sin nettstad
Mobilapplikasjon

**Mobilapplikasjon** (også kalla **app, mobilapp** eller **miniprogram**) er eit dataprogram som kan installerast på smarttelefon, nettbrett eller andre mobile einingar. Programma kan vanlegvis lastast ned frå ein nettstad som vert driven av utviklaren av mobiltelefonoperativsystemet, der dei største er Apple App Store, Google Play og Windows Phone Store. Mange appar er tilgjengelege for gratis nedlastning, medan andre kan kjøpast gjennom den aktuelle nettbutikken. Mange appar kjem i to versjonar, ein som ein må betala for og ein annan gratisversjon som kan ha mindre funksjonalitet eller  reklame.

Mobilapplikasjonar som er utvikla som webapplikasjoner (i HTML5) vil kunna fungera på fleire ulike typar mobiltelefonopreativsystem utan tilpassing. Appar som er programmert og kompilert for eit bestemt mobiloperativsystem (såkalla *native app*) vil berre kunna installerast på eige operativsystem, med mindre dei er utvikla i programmeringsverktøy som har støtte for å kompilera versjonar for fleire mobilsystem. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Mobilapplikasjon|Mobilapplikasjon]]» frå ,  den 20. mars 2016.*
App

**App** eller **APP** kan visa til:

* Applikasjonsprogram for datamaskinar
* Mobilapplikasjonar, applikasjonsprogram for mobilar
* Atom Publishing Protocol, eit XML-baserat format for syndikering av informasjon
* Filformatet .app

* Ataktisk polypropen, ein polymermodifisert asfalt
* Amyloid precursor protein, eit protein som er viktig ved Alzheimers sjukdom
Storhaletrupial

**Storhaletrupial** (*Quiscalus mexicanus*) er ein fugl i trupialfamilien. Han har utbreiing frå nordlegaste Sør-Amerika, gjennom Sentral-Amerika og nord til sørlege og sentrale USA.

## Skildring
Storhaletrupialar er mellomstore fuglar, større enn starar og mindre enn kråker. Arten syner stor kjønnsdimorfisme. Hannar er i gjennomsnitt ca. 43 centimeter og veg 230 gram, tal for hoer er 33 cm 128 gram. Dette er gjennomsnittleg for kvart kjønn, det finst store variasjonar. Begge kjønn har lange halar, størst hos hannar som òg kan vri halen slik at han synast stor frå sida. Hannar er iriserande svarte med lilla-blå glans på fjørene av hovudet og overkroppen, medan hoene er brune med mørkare venger og hale. Vaksne av begge kjønn har lys, gule auge, medan ungfuglar av begge kjønn har brune auge og brun fjørdrakt nett som vaksne hoer, men med striper på brystet. 

Populasjonen er ikkje estimert og er trudd å vere stabil. Arten er klassifisert som livskraftig.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Great-tailed Grackle|Great-tailed Grackle]]» frå ,  den 20. mars 2016.*  
  

* Fraga, R. (2016).  *[http://www.hbw.com/node/62287  Great-tailed Grackle (Quiscalus mexicanus)]* In: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.) (2016). Handbook of the Birds of the World Alive. Lynx Edicions, Barcelona. Henta den 20. mars 2016 
*BirdLife International (2016) Species factsheet: *[http://www.birdlife.org/datazone/species/factsheet/22724308 Quiscalus mexicanus]*. Henta frå http://www.birdlife.org den 20. mars 2016

;Referansar

## Bakgrunnsstoff
Elektronisk trommesett

**Elektronisk trommesett** er eit elektronisk perkusjonsinstrument som har vore tilgjengeleg på marknaden sidan seint på 1970-talet. Slike trommesett etterliknar ofte akustiske trommesett, men kvar del består av flate *pads* som fangar opp tilslaga og sender informasjonen vidare till ein elektronisk trommemodul som skapar lyden.

Roland, Yamaha og Alesis er nokre merke som skapar trommemodular.

Bill Bruford og Phil Collins er to musikarar som som spelte med elektroniske trommesett på 1980-talet.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Elektroniskt trumset|Elektroniskt trumset]]» frå ,  den 20. mars 2016.*
Recife

**Recife** er ein by og ein kommune med om lag 1,6 millionar ibuarar i det nordaustlege Brasil, og er hovudstad i delstaten Pernambuco. Heila storbyområdet har ikring 3,9 millionar ibuarar. Hamnebyen Recife ligg ved Atlanterhavet og er ein av dei austlegaste byane i Sør-Amerika, einast João Pessoa ligg litt lenger aust.

## Soge
Recife var grunnlagd av portugisiske kolonisatorar i 1537 og fekk byretta i 1823. Dyrking av sukkerrøyr var den viktigaste næring i området rundt Recife og den nærliggjande byen Olinda. Den lettrafikerte hamna i Recife førte til at byen etter kvart vart den mektigaste i regionen.

Mellom 1630 og 1654 rådde Nederlanda i Recife.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Recife|Recife]]» frå ,  den 20. mars 2016.*  


## Bakgrunnsstoff

*
Arinbjørn herse

**Arinbjørn herse** (*Arinbjörn hersir*), fødd omkring 900 og død omkring 970, var ein norsk stormann og skald. 

Arinbjørn var ein mektig hovding og herse i Firdafylke, og far hans var Tore Roaldsson herse. Mor hans var Arntrud Arinbjørnsdotter; ho var etterkomar etter skaldane Brage Boddason og Erp lutande. Opplysningar om denne slekta finst i den islandske Landnåmaboka (kafli 22).

I ei strofe i diktet «*Arinbjarnarkvida*» er namnet på farfaren (*Hroald*) nemnt. I diktet nemner òg skalden at Arinbjørn budde i Fjordane (*es í Fjǫrðum býr*) og det er gissa på at han budde på Vereide i Gloppen kommune.

Arinbjørn er nemnd av Snorre i soga om Olav Tryggvason, men mest opplysningar om han i dei norrøne kjeldene, finn vi i Egilssoga (soga om Egil Skallagrimsson). 

I Egilssoga blir det fortalt at sonen til Harald Hårfagre, Eirik Blodøks, miste mor si då han var tre år gamal; han kom då i fostring hjå Tore Roaldsson og Arinbjørn og Eirik vart dermed fosterbrør. Arinbjørn var seinare i livet ein trufast tilhengar av kong Eirik (ca 895–954) og følgde med han då han vart driven ut av landet etter at Håkon den gode (Adalsteinsfostre) vart konge omkring år 934. Arinbjørn fór med kongen til Orknøyane og derifrå herja dei i Skottland og England. Eirik var ei tid konge i Northumberland men i den angelsaksiske krønika er det sagt at Eirik Blodøks vart «driven ut av Northumbria» i 954 og truleg døydde han om lag på den tida.

Etter at Eiriks Blodøks var død, slutta Arinbjørn seg til sonen hans, kong Harald Gråfell og var seinare med på hærferda til Danmark, der begge fall i slaget mot den danske vikinghovdingen Gull-Harald, ved Hals i Limfjorden (omkring 970).

Arinbjørn var ein nær ven av skalden Egil Skallagrimson og han er ein av hovudpersonane i Egilssoga. Der er det fortalt at Arinbjørn skal ha redda livet til Egil, då han ved eit høve kom i usemje med kong Eirik Blodøks. Egil dikta «*Arinbjarnarkvida*», eit minnekvad om Arinbjørn herse. Ikkje alt av diktet er blitt bevart.

Arinbjørn skal ha vore ein god skald, men han er ikkje nemnd i Skaldatal. Ingen dikt av han er kjende. 

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Egilssoga v/Leiv Heggstad (1950)
*  Arinbjørn herse Nordisk familjebok, Uggleupplagan', bind I (1904)
*  Arinbjørn herse Store norske leksikon
China Miéville

**China Miéville** () er ein engelsk forfattar som er mest kjend for sine fantasyromanar, men som også har publisert akademisk sakprosa. Han har motteke Arthur C. Clarke Award og British Fantasy Award for *Perdido Street Station*, British Fantasy Award igjen for *The Scar* og Arthur C. Clarke Award igjen for *Iron Council*. Han fekk publisert den første novella si i Young Words i 1986 etter å blitt ein av tre vinnarar i bladet sin årlege konkurranse.

## Bibliografi

### Skjønnlitteratur
* *King Rat* (roman, 1998)
* *Perdido Street Station* (roman, 2000)
* *The Scar* (roman, 2002)
* *Iron Council* (roman, 2004)
* *Looking for Jake* (noveller, 2005)
* *Un Lun Dun* (roman, 2007)
* *The City & the City* (roman, 2009)
* *Kraken* (roman, 2010)
* *Embassytown* (roman, 2011)
* *Railsea* (roman, 2012)

### Teikneseriar
* *Hellblazer* nr. 250, DC Vertigo 2008 (medforfattar) 
* *Dial H*, DC Comics 2012–2013

### Sakprosa
* "The Conspiracy of Architecture: Notes on a Modern Anxiety", *Historical Materialism*, 2: 1–32, 1998.
* "Marxism and Fantasy: Editorial Introduction", *Historical Materialism*, 10 (4): 39–49, 2002.
* "The Commodity-Form Theory of International Law: An Introduction", *Leiden Journal of International Law*, 17 (2): 271–302, 2004.
* *Between Equal Rights: A Marxist Theory of International Law*, 2005, ISBN 1-931859-33-7.
* "Anxiety and the Sidekick State: British International Law after Iraq", *Harvard International Law Journal*, 46 (2): 441–458, 2005.
* "Floating Utopias", in Davis, Mike and Daniel Bertrand Monk (eds.), *Evil Paradises: Dreamworld of Neoliberalism* (New York: New Press), 2007.
* "M.R. James and the Quantum Vampire – Weird; Hauntological: Versus and/or and and/or or?", *Collapse*, IV: 85–108, 2008.
* "Weird Fiction", i Mark Bould and Sherryl Vint et al. (red.), *The Routledge Companion to Science Fiction* (London: Routledge), 2009.
* "Cognition as Ideology: A Dialectic of SF Theory", in Mark Bould and China Miéville (red.), *Red Planets: Marxism and Science Fiction* (London: Pluto Press), 2009.
* "Multilateralism as Terror: International Law, Haiti and Imperialism", *Finnish Yearbook of International Law*, 18, 2009.
* "London's Overthrow", 2012.

### Redaktør
* *Red Planets: Marxism and Science Fiction* (medredaktør), 2009.

## Spel
* *Pathfinder Chronicles: Guide to the River Kingdoms* (saman med Elaine Cunningham, Chris Pramas og Steve Kenson) (Paizo Publishing, 2010)

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:China Miéville|China Miéville]]» frå ,  den 20. mars 2016.*
Iain M. Banks

**Iain Menzies Banks** () var ein skotsk forfattar som skreiv sciencefictionbøker som **Iain M. Banks** og anna slags skjønnlitteratur som Iain Banks. Den første skjønnlitterære romanen hans var *The Wasp Factory*. Som sciencefictionforfatter er han kjend for *Cultureserien* som han har bygge opp gjennom ei rekke bøker.

Banks studerte engelsk språk og filosofi ved universitetet i Stirling. Han gifta seg i 1992 og budde i North Queensferry, ein by på nordsida av Firth of Forth. I seinare år var Banks ein forkjempar for skotsk sjølvstende. Etter den britiske deltakinga i okkupasjonen av i Irak i 2003 støtta han også kampanjen for å stille den britiske statsministeren Tony Blair for riksrett. I protest skar han opp sitt britiske pass og postla det til Downing Street 10 (statsministerboligen).

3. april 2013 blei det kjent at Iain Banks hadde fått diagnosen gallekreft med spreiing. Han døydde berre to måneder seinare, 9. juni 2013.

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Iain M. Banks|Iain M. Banks]]» frå ,  den 20. mars 2016.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*
R.A. Lafferty

**Raphael Aloysius Lafferty** () var ein amerikansk forfattar. Han har særleg godt omdømme for novellene sine innan science fiction/fantasy-sjangeren, men publiserte også historiske romanar.

## Priser
Lafferty blei nominert til Hugo for romanen *Past Master* og novellene «Continued on the Next Rock», «Sky» og «Eurema's Dam». For sistnevnte fekk han ein delt Hugo for beste novelle i 1973 (den andre vinnernovella var «The Meeting» av Frederik Pohl og Cyril M. Kornbluth).

Han blei nominert til Nebulaprisen fleire gonger, men mottok den aldri for eit enkelt verk. I 1990 fekk han imidlertid hedersprisen *World Fantasy Award for Life Achievement*.

## Norske omsetjingar
To av Lafferty sine noveller er omsett til norsk:
* «Alle stykkene fra en elvebredd» («All Pieces of a River Shore»), omsett av Thorstein Thelle i Donald A. Wollheim (red.): *Tidsstormen* (Fredhøis Forlag, utan år) (*The 1972 Annual World's Best SF*)
* «Treg tirsdag kveld» («Slow Tuesday Night»), omsett av Arne Moen i Bing & Bringsværd (red.): *Nazar 1: Timeglass* (Gyldendal Norsk Forlags Lanterne-bøker, 1975)

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:R.A. Lafferty|R.A. Lafferty]]» frå ,  den 20. mars 2016.*
Terje Wanberg

**Terje Willy Wanberg** () var ein norsk forleggjar og redaktør.

## STOWA Forlag

### Nova – Fantastiske Fortellinger
Frå 1971 var Wanberg både forleggjar og redaktør for *Science Fiction-magasinet*, som i 1973 endra namn til *Nova – Fantastiske Fortellinger* før Øyvind Myhre tok over som redaktør i 1974. Bladet heldt det gåande til 1979, og gjenoppsto som Terra Nova for to utgjevingar i 1988.

### Nova Science Fiction
Forlaget ga også ut fire billigbøker i serien *Nova Science Fiction*:
* Roar Ringdahl: *Skandalen i Dodderston og andre underlige hendelser* (ISBN 82-90199-00-7) 1976
* Øyvind Myhre: *Kontrabande* (ISBN 82-90199-01-5) 1976
* Per G. Olsen og Roar Ringdahl: *Nazna* (ISBN 82-90199-02-3) 1977
* Poul Anderson: *Epilog* (ISBN 82-90199-03-1) 1978

## Bok og Magasinforlaget
Forlaget skifta namn til Bok og Magasinforlaget etter at *Nova – Fantastiske Fortellinger* blei lagt ned. Dette forlaget hadde si første utgjeving i 1981 og heldt det gåande til Wanberg døydde i 2006. Blant forlaget sine utgjevingar var antologisr med omsette noveller, originale, norske utgjevingar av både etablerte forfattarar og debutantar, samt antologiar med presentasjon av debutanter:
* Terje Wanberg (red.): *Siste reis* (ISBN 82-90387-03-2) 1983
* Einar Gjærevold (red.): *Asterveg* (ISBN 82-90387-21-0) 1989
* Ingar Knudtsen (red.): *Evigskogen* (ISBN 82-90387-25-3) 1990
* Ellen T. Andresen m.fl. (red.): *Nova 2000* (ISBN 82-91690-21-9) 2000

### Bokklubben Nova
Bøkene i forlaget var tilgjengelege i tinging gjennom Bokklubben Nova, som også hadde importerte bøker og bøker fra andre forlag til sals.

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Terje Wanberg|Terje Wanberg]]» frå ,  den 20. mars 2016.*
Genom

**Genomet** er den totale mengda av arvestoff til ein organisme. Det inkluderer alle gen på alle kromosom. Det vert òg nytta om eitt einskild sett av kromosom (haploiditet).

Menneskegenomet har kring 3 milliardar basepar, og nukleotidsekvensen dess vart skildra i ei utgjeving i 2003.

Per april 2023 er genoma til 240 sogdyr sekvenserte.

## Kjelder
Old

***Old*** var ein norsk teikneserie som gjekk i barnebladet Magne frå nummer 8 i 1980 til nummer 10 i 1981. Serien blei teikna av forfattar og kunstnar Thore Hansen. Hansen fekk Kirke og kulturdepartementets tegneseriepris for serien i 1980. Serien blei stilt ut på Henie-Onstad kunstsenter i 1981.

Teikneserien er ei science fiction-historie og handlar om ei framtid då dei få gjenverande menneska for lenge sidan har forlate jorda. *Old* er den eldste av dei som seilte gjennom universet. Nokre sa han hadde vore der ute i tusen år, mens andre meinte det måtte vere tusen gonger tusen år. Livet hans var ei evig reise – utan mål og slutt. På reisene sine møter han blant anna dei vise Shimoolene – skapninger som også går igjen i Hansen sine populære bøker i Skogland-serien. 

Teikneserien er inspirert av science-fiction-boka *The City* av Clifford D. Simak frå 1952.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Old|Old]]» frå ,  den 20. mars 2016.*  
 
;Referansar
Penicillinmugg

**Penicillinmugg** (*Penicillium chrysogenum*) er ein sopp i slekta penselmuggsoppar.  Heile genomet til penicillinmuggen er sekvensert. Industriell produksjon av penicillin baserer seg på ein variant av penicillinmugg.

## Kjelder
*
Allel

Eit **allel** er ei utgåve av eit visst gen. Organismar med to par kromosom, slik som menneske, har to allel for kvart gen. Allel kodar for genotype, som vidare gjev utslag i fenotype.

## Kjelder
*
Søren Nordeide

**Søren Andreas Nordeide** () var ein norsk pedagog frå Askvoll, forfattar av ei rad bøker om pedagogikk, filosofi og psykologi på nynorsk. Han var rektor ved Norges Lærarhøgskole i tida 1922-36.

## Liv og gjerning
Nordeide var son til ein gardbrukar på Nordeidet i Askvoll. Han vart utdanna lærar i 1894 og skulte dei neste åtte åra i ymse folkeskular. Frå 1902 underviste han fyrst nokre få år på Volda lærarskule, og seinare på lærarskulen i Levanger. Då Norges Lærarhøgskule vart skipa i Trondheim i 1922, vart han tilsett som professor og rektor ved skulen. Denne posisjonen hadde han til 1936, då han slutta for skuld vanhelse.

I 1914 gav Nordeide ut *Lærebok i sjælelæra*, saman med Erling Kristvik. Dei neste tjue åra skreiv han mange verk og artiklar om pedagogikk og psykologi. Mange av bøkene hans kom i fleire opplag og hadde «mykje å seia for nynorsk målbruk i psykologi og filosofi».

Nordeide var nestformann i Noregs Mållag frå 1917, og elles aktiv Venstre-mann og i fråhaldsrørsla. Han var medlem i Det Kongelige Norske Videnskabers Selskab.

## Bibliografi
### Bøker
*
*
*
*
*
*
*
*
*
### I tidsskrift - eit utval
* Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane

## Kjelder

*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1958
Ferdinand Melsom

**Ferdinand August Sigfred Melsom** () var ein norsk sjømann, skipsreiar og trelasthandlar frå Tønsberg.

Melsom var son til ein styrmann og reiste tidleg til sjøs. Sidan tok han navigasjonseksamen og var skipper. Frå 1886 dreiv han skipsreiarlag, sidan også trelasthandel. Han var busett i Kristiania til etter hundreårsskiftet, budde i Bærum frå før 1910.

Han skipa Ferd. Melsoms legat i 1922, «til fremme av det norske sprog (landsmålet)».

## Kjelder
*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1958
Hasners ventil

**Hasners ventil** (*plica lacrimalis*) er ein slimmehinnefald nedst i tårekanalen. Den dekkjer til dels over kanalen og hindrar luft frå å strøyme opp i tåresekken.

Ventilen er imperforert (lukka) hjå opptil 70 % av nyfødde, men plar perforerast (opne seg) under den fyrste levemånaden. Perforeringa kan også ta lenger tid og medføra overflod av tårer, i tillegg til mukopurulent utflod, som er ei blanding av slim og puss. Storleiken og forma på ventilen er veldig varierande, og hjå somme (20 % ifylgje ein studie) er den fråverande.

Den er kalla opp etter den austerrikske oftalmologen Joseph Hasner.

## Kjelder
Ursula K. Le Guin

**Ursula Kroeber Le Guin** () var ein amerikansk forfattar og kritikar som tok opp spørsmål knytta til kjønn og rase i verka sine. Ho fekk stor merksemd for romanen *The Left Hand of Darkness* (1969), der ho introduserte science fiction-universet Ekumen. Romanen, som skulle få fleire oppfølgjarar med handling frå same univers, etablerte Le Guin for alvor blant dei fremste science fiction-forfattarane. For *The Left Hand of Darkness* fekk Le Guin både Hugo-prisen og Nebula-prisen. Boka er gjeven ut på norsk under tittelen *Mørkets venstre hånd* (sjå nedanfor).

Le Guin er også kjent for bøker for unge i fantasiverda Jordsjø, som har vore i konstant nye opplag sidan utgjevinga.

I tillegg til *The Left Hand of Darkness*, har romanen *The Dispossessed* (1975) gjeve Le Guin både Hugo og Nebula. Sidan har ho fått Nebula for romanane *Tehanu: The Last Book of Earthsea* (1990) og *Powers* (2007)

Le Guin døydde 22. januar 2018 heime i Portland i Oregon etter fleire månader med dårleg helse.

## Omsetjingar til norsk
* *Skog vil si samfunn* (Gyldendal Norsk Forlag, 1979) ISBN 8205116563
* *Fortellinger fra Orsini* (Gyldendal Norsk Forlag, 1979) ISBN 8205120005
* *Mørkets venstre hånd* (Gyldendal Norsk Forlag, 1980) ISBN 8205124272
* novella «Det nye Atlantis» i antologien *Nye Atlantis* (Bok og Magasinforlaget, 1982) ISBN 8290387024
; Jordsjø-serien 
* *Trollmannen fra Jordsjø* (Gyldendal Norsk Forlag, 1978) ISBN 8205112673
* *Atuans gravkamre* (Gyldendal Norsk Forlag, 1979) ISBN 8205118698
* *Den fjerneste kyst* (Gyldendal Norsk Forlag, 1980) ISBN 8205123225
* *Tehanu* (Gyldendal Norsk Forlag, 1993) ISBN 8205217327

## Kjelder


## Bakgrunnnstoff
*
Jon Sundby

**Jon Sundby** () var ein norsk gardbrukar, politikar og organisasjonsmann frå Vestby i Akershus. Han var statsråd 1931-33 og stortingsrepresentant for Bondepartiet frå 1922 til 1945.

## Liv og gjerning
Sundby vart utdanna ved Sem landbruksskole i Asker og til 1905 ved Noregs landbrukshøgskule. Med offentleg stipend studerte han ei tid ved Illinois College of Agriculture i USA.

Åra 1906-11 var Sundby lærar på Sem landbruksskole, og var deretter styrar i to år. Han var i 1911 assistent ved Selskabet for Norges Vel sine jordbruks-undersøkingar. I perioden 1909-21 reiste han fleire gongar i Vest-Europa som konsulent for Norsk Hydro. År 1912 tok han over farsgarden Sundby i Vestby.

Sundby var 1913-16 og 1925-28 medlem av heradsstyret i Vestby. Frå 1922 til 1945 representerte han det nystarta Bondepartiet på Stortinget, vald frå Akershus i seks periodar. Han var heile tida medlem i Landbrukskomiteen, formann i dei to siste stortingsperiodane, 1934-45.

Då Bondepartiet fekk regjeringsmakta i 1931, var Sundby fyrst landbruksminister i Kolstad-regjeringa og deretter finansminister medan Jens Hundseid var statsminister. I denne perioden og vidare var han heilt sentral i å utvikle det norske systemet med sterke samvirkeorganisasjonar i landbruket og offentlege stønadsordningar til landbruksnæringa.

Sundby hadde mange offentlege verv, mellom anna var han styremedlem i Noregs Bank frå 1938 til 1944 og atter i nokre år etter verdskrigen. Også i organisasjons- og næringslivet hadde han talrike verv. Frå 1934 var han formann i Norske Melkeprodusenters Landsforbund og frå 1946 også i Landbrukets Sentralforbund. Han trekte seg frå begge desse posisjonane i 1957. Sundby var leiar i Selskabet for Norges Vel frå 1938 til han vart avsett av NS-styret i 1943. Frå 1938 var Sundby medlem av landsstyret i Bondepartiet.

Sundby var ein flittig skribent og skreiv fleire bøker om landbruksspørsmål. Ei tid redigerte han «Jorden og grøden», landbrukssidene i avisa *[[Nationen]]*. Seinare var han landbruksmedarbeidar i avisa *[[Tidens Tegn]]*. Til 70-årsdagen hans i 1953 kom festskriftet *En epoke i norsk jordbruk*.

## Ymse
Jon Sundby var oldefar til seglaren og OL-vinnaren Siren Sundby.

## Bibliografi

* Sundby, Jon 1919: En liten haandbok i kunstgjødselbruk. Med gjødslingsplaner og skemaer for notater
* Sundby, Jon 1933: *Bondepartiet, Bonderegjeringen og finansene*
* Sundby, Jon 1959: Landbrukets økonomiske organisasjoner. Bakgrunn og motiver for deres utvikling og virksomhet. Litt historikk, med hovedvekten lagt på melkeorganisasjonene. Oslo: Landbrukets Sentralforbund.
* Sundby, Jon 1967: Litt biografi og litt historikk, særlig om Bondepartiets og bonderegjeringens landbrukspolitikk, samt om tilblivelsen av melkesentralordningen. S/L Østlandets Melkesentral.

## Kjelder

* En epoke i norsk jordbruk. Festskrift til Jon Sundby på syttiårsdagen 8. juni 1953. Oslo: Grøndahl og Søns boktrykkeri.
**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Jon Sundby|Jon Sundby]]» frå ,  den 21. mars 2016.*  
 
*
Aslak Lundtveit

**Aslak Aslaksson Lundtveit** () var ein norsk gardbrukar og spelmann frå Lunde i Telemark.

Lundtveit vann fyrste premie i fleire kappleikar i åra etter 1900. I 1904 vann han både i Stavanger, Bergen og Kristiania. Seinare fenn fyrstepremiar i Bergen i 1906, i Kristiania i 1910 og i Kristiansund i 1920.

## Kjelder
*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1957
Eigil Liane

**Eigil Olaf Liane** () var ein norsk jarnbanemann og politikar frå Tinn i Telemark som representerte Arbeidarpartiet på Stortinget frå 1954 til 1973.

Liane, som var son til ein jarnbanearbeidar, var frå 1934 til 1940 anleggsarbeidar på Sørlandsbanen. Etter å ha vore linjearbeidar og banevaktaraspirant fekk han i 1943 stilling som banevaktar. I 1947 tok han eksamen ved Jarnbaneskulen og var tilsett som baneformann i 1960.

## Politikk
Liane var aktiv i Arbeidernes Ungdomsfylking og seinare i Arbeidarpartiet. Han var ordførar i Sannidal kommune frå 1945 til 1955. Hausten 1953 vart han vald inn på Stortinget frå Telemark og og tok sete på tinget ved nyår 1954. Etter å ha vore attvald fire gongar, gjekk han ut av Stortinget i 1973. Han var 1954-65 medlem av Administrasjonskomiteen, nestformann i den siste fireårsperioden, og av Samferdslekomiteen 1965-73. Elles var han med i Fullmaktskomiteen 1961-69 og Valkomiteen 1969-73.

## Anna
Eigil Liane var ein personleg kristen, og var aktiv i Norges Kristne Arbeideres Forbund. I periodane 1972-75 og 1976-79 var han leiar i forbundet.

## Kjelder

*Stortingsbiografi
Karl Norbeck

**Carl Norbeck** () var ein norsk brytar og sirkusmann frå Ullensaker.

Han var son til ein gardbrukar på Nordbekk i Ullensaker. Etter å ha vore ni år i USA reiste han heimatt til Noreg og var dei neste åra med i ei rad profesjonelle brytetevlingar, tevlingar som la grunnlaget for at bryting slo rot som idrett i Noreg.

I 1905 starta Norbeck opp eit sirkus som han dreiv heilt fram til 1929. Han var elles mykje interessert i travsport. Ved stortingsvalet 1927 var han ein av framgrunnsfigurane i Den Nasjonale Legion, ei politisk gruppering som var sterkt mot arbeidarrørsla. Norbeck testamenterte «store summar til velgjerdsføremål».

## Kjelder

*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1958
Tåresekk

__NOTOC__

**Tåresekken** (av latin *saccus lacrimalis*) er den øvre, utvida delen av tårekanalen som ligg i kløfta mellom tårebeinet og framspringet på overkjeven. Den bind tårekanaliklane, som tømmer tårer frå overflata av augo, til tårekanalen, som sender væska vidare til nasehola.

## Struktur
Tåresekken er oval og har ei lengd på 12 til 15 mm. Den øvre delen er lukka og krumma; den nedre går over i tårekanalen. Den superfisielle overflata er tekt med fibrøst vev frå det indre augelokligamentet. Den djupe overflata er kryssa av den lakrimale delen av augeringmuskelen, som sjølv er festa til tårebeinskammen. Både tårekanalen og tåresekken er tekt med fleirlaga sylinderepitel som inneheld slimproduserande begerceller, og er begge omgjevne av bindevev.

Blodtilførsel til tåresekken kjem gjennom arteria angularis.

## Klinisk relevans
Betennelse i tåresekken blir kalla dakryocystitt.

Tåresekken kan avbildast med *dakryocystografi*, der ein sprøyter inn kontrastmiddel og tek røntgenbilde.

## Galleri

Fil:Sobo_1909_765.png|Disseksjon av tåreapparatet syner den innvendige organiseringa av – og sambandet mellom – tårekanaliklane, tåresekken og tårekanalen.
Fil:Gray192.png|Den mediale veggen i venstre augehole, og ein fossa der tåresekken ligg.
Fil:Gray379.png|Venstre augeringmuskel sett frå baksida.
Fil:Gray896.png|Tåreapparatet på høgre side sett framanfrå. Tåresekken er synleg oppe til høgre, i den øvre delen av tårekanalen.
Fil:Gray894.png|Tarsalplater og ligament i høgre auga, sett framanfrå. Tåresekken er synleg i midten til høgre.


## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Lacrimal sac|Lacrimal sac]]» frå ,  den 22. mars 2016.*
Emmaus

**Emmaus** var ein oldtidsby som låg eit stykke frå Jerusalem i Palestina-regionen. Han er ein viktig stad i kristendommen ettersom Det nye testamentet fortel at Jesus dukka opp for følgjesvenane sin i Emmaus etter at han gjenoppstod.

I Lukasevangeliet 24:13 er Emmaus omtalt som ein by 12&nbsp;kilometer (60 stadiar) eller 32&nbsp;kilometer (160 stadiar) frå Jerusalem; avstanden varierer mellom ulike bibelversjonar og kommentarverk. Her blir det fortald at Jesus blei sett i Emmaus same dag som han gjenoppstod frå dei døde. To av apostlane møtte han på vegen til Emmaus. Dei gjekk saman og snakka om det som hadde funne stad dei siste dagen. Då dei kom fram til Emmaus bad apostlane Jesus om å bli og eta eit måltid hjå dei. Først då han braut brødet ved måltidet kjende dei han igjen, og då forsvann han. 

Namnet Emmaus (gresk Ἐμμαούς, latin *Emmaus*) er relativt vanleg i klassiske kjelder om Levanten, og er vanlegvis avleidd gjennom gresk og latin frå det semittiske ordet for 'varm kjelde' (hebraisk , *Hammat*; arabisk عِمواس‎, *Imwas*). Det finst fleire stader som heiter eller har heitt Hama, Hamath og variasjonar av desse namna, både i oldtida og i dagens Midtausten.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Emmaus|Emmaus]]» frå , og «[[:sv:|Emmaus]]» frå  den 22. mars 2016.*  
 

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Emmaus|Emmaus]]» frå ,  den 22. mars 2016.*  
 
## Bakgrunnsstoff
* «Emmaus», *Topicalbible.org*
* emmaus-nicopolis.org
Ski-NM 1966

**Noregsmeisterskapen på ski 1966** i nordiske greiner vart avvikla i tida frå 30. januar til 6. februar 1966. Alle dei ti tevlingane fann stad på Hernes og Rena i Hedmark. Tevlingane på Hernes vart avvikla frå 30. januar til 3. februar, dei på Rena frå 4. til 6. februar. Menn tevla i fire langrennsøvingar, to hopprenn og eitt kombinertrenn, medan kvinnene tevla i tre langrennsøvingar.

## Langrenn menn
### 15 km



Dato: 1. februar 1966
Stad: Hernes

### 30 km



Dato: 30. januar 1966
Stad: Hernes

### 50 km



Dato: 6. februar 1966
Stad: Rena

### 3 x 10 km stafett



Dato: 3. februar
Stad: Rena

## Langrenn kvinner
### 5 km



Dato: 3. februar 1966
Stad: Hernes

### 10 km



Dato: 30. januar 1966
Stad: Hernes

## Kombinert



Dato: 5. februar 1966
Stad: Rena

## Hopprenn
### Normalbakke



Dato: 4. februar 1966
Stad: Rena

### Storbakke



Dato: 6. februar 1966
Stad: Rena

## Kjelder
**Sportsboken 1966*.
*Arbeiderbladet 4. februar 1966
Myggbukta

**Myggbukta**  var ein norsk meteorologisk stasjon, radiostasjon og fangststasjon som vart skipa for Geofysisk Institutt i Tromsø av fangstskipper Johan A. Olsen i 1922 på austkysten av Grønland, på 73½° nordleg breidd. Stasjonen var i drift i åra 1922–23, 1926–40 og 1946–59. Frå 1929 var det firmaet Arktisk næringsdrift A/S som stod for drifta, med økonomisk stønad frå den norske staten.

Fangstmannen Hallvard Devold (1828-1957) heiste det norske flagget i Myggbukta i 1931 og la grunnlaget for skipinga av det området på Grønland som vart kalla Eirik Raudes Land, og som vart annektert av Noreg frå 1932 til 1933. Då gjorde den såkalla Grønlandssaka mellom Danmark og Noreg ende på den norske annekteringa.

## Kjelder
*Snl.no: Myggbukta
*Norsk Polarhistorie
Përrallë

**«Përrallë»** (*Eventyr*) er ein song av Eneda Tarifa. Songen er skriven av Olsa Toqi.

## Eurovision
### ''Festivali i Këngës 54''
16. oktober 2015 vart «Përrallë» annonsert av Radio Televizioni Shqiptar som eit av bidraga i *[[Festivali i Këngës 54]]*, den albanske uttakinga til *[[Eurovision Song Contest 2016]]* i Stockholm i Sverige. Bidraga vart gjort offentlege på nettstaden til kringkasteren 4. desember 2015. Bidraget deltok i den andre semifinalen, og gjekk vidare til finalen, der «Përrallë» stakk av med sigeren. Eneda Tarifa framførte bidraget på albansk, med tekst og melodi av Olsa Toqi.

### ''Eurovision Song Contest 2016''
Sigeren i *Festivali i Këngës 54* sikra «Përrallë» retten til å vere det albanske bidraget i *Eurovision Song Contest 2016*. Tarifa ville endre teksten til engelsk, og Olsa Toqi skreiv ein ny engelsk tekst som fekk tittelen «Fairytale Love». Tittelen vart seinare endra til «Fairytale». Bidraget vil delteke i den andre semifinalen.

## Fotnotar
Jens J. Nordang

**Jens Nikolai Johannesson Nordang** () var ein norsk veterinær frå Hjørundfjord på Sunnmøre.
 
Nordang var son til brukaren i Knutegarden på Norang i Hjørundfjord. Sjølv gjekk han fyrst mellomskulen i Volda og deretter landbruksskulen på Gjermundnes i Vestnes. Hausten 1902 byrja han å studere ved Veterinærhøjskolen i København, og tok eksamen der i 1907.

Frå 1907 var Nordang distriktsveterinær i Trondheim i 14 år. I 1921 vart han utnemnd til statskonsulent for hesteavlen på Vestlandet, eit avlsarbeid han leia til ut året 1943. «Han var ein dugande hesteskjønar og ein framsynt avlsleiar og administrator, fjordhestavlen hadde stor framgang i hans arbeidstid.»

Nordang studerte også pelsdyravl i USA og Canada. Sidan var han aktiv i «å få denne næringsgreina inn i sunne spor»,.» han skreiv mellom anna den fyrste norsk læreboka i pelsdyravl.

## Kjelder

*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1958
Jakob A. Lothe

**Jakob Mathias Antonsson Lothe** () var ein norsk skulemann, gardbrukar og politikar frå Lote i dåverande Gloppen, i dag i Eid kommune. Han var stortingsrepresentant for partiet Venstre 1925-27 og 1931-53.

Lothe vart uteksaminert frå Volda lærarskule i 1901, og var så eitt år lærar i Leikanger. Frå 1902 var han lærar rundt om i Gloppen herad, mellom anna på Gloppen folke- og framhaldsskule. I tillegg underviste han i mellomskulen på Sandane. Åra 1916-28 var han medlem av heradsstyret. I 1925 tok han over farsgarden på Lote og dreiv garden jamsides læraryrket til 1940. Han slutta formelt i skulen i 1949.

Perioden 1925-27 var Lothe vald inn på Stortinget for Venstre frå Sogn og Fjordane. Han stilte til val hausten 1927, men nådde ikkje heilt opp og vart vararepresentant. Etter representanten Per Hestetun omkom hausten 1928, møtte Lothe på Stortinget både i 1929 og 1930. Ved stortingsvalet hausten 1930 vart Lothe sikra plass for ein ny periode, ein plass han beheldt til 1953. På Stortinget var han formann i Kyrkje- og undervisningskomiteen frå 1934 til 1953. Frå 1945 til -51 var han parlamentarisk leiar i Venstre. Elles var han lagtingspresident og medlem i både Fullmaktskomiteen og Valkomiteen i alle sesjonane han var tingmann etter 2. verdskrigen.

Lothe var også aktiv i fråhaldsrørsla og i mållagsarbeid.

## Kjelder
*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1957
*Stortingsbiografi
Parelius Mentsen

**Parelius Meyer Mentsen** () var ein norsk fagforeiningsmann frå Ballangen. Han var leiar for Landsorganisasjonen i Noreg i perioden 1965 til 1969.

Mentsen var bygningsmann og vart med tida formann og oppsynsmann i faget. Frå 1936 var han sekretær for samorganisasjonen i Finnmark. Under 2. verdskrigen deltok han i illegalt arbeid og vart arrestert ein gong, men sleppt fri etter kort tid.

I 1946 fekk Mentsen stilling som LO-sekretær ved hovudkontoret i Oslo. Fire år seinare vart han vald til nestformann i LO, ein posisjon han hadde til han tok over som øvste leiar i Landsorganisasjonen i 1965, og styrte organisasjonen i fire år.

Gjennom sine år i LO-leiinga var han mellom anna medlem i Rikslønnsnemnda, i rådet for Distriktenes utbyggingsfond og Statens likelønnsråd. Han var elles styremedlem i Arbeiderbladet, Folk og Forsvar og Sydvaranger Gruve.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Parelius Mentsen|Parelius Mentsen]]» frå ,  den 22. mars 2016.*
Geofysisk Institutt i Tromsø

**Det Geofysiske Institutt** i Langnesveien i Tromsø vart bygd i 1918. Saman med Haldde-Observatoriet i Kåfjord i Finnmark (1912-1926) var Geofysisk Institutt (1918-1927) forløparane til distriktsentralen for vêrvarslingstjenesta i Nord-Noreg. Dei gamle, nedlagde instituttbygningane, som no vert nytta som bustad med tre husvære, ligg på området der Meteorologisk Institutt/Vêrvarslinga for Nord-Norge har lokala sine i dag. 

## Soga
Planane om å skipe eit geofysisk institutt i Tromsø kom til under eit møte mellom professorane Krogness, Bjørn Helland-Hansen og Olaf Devik under ein konferanse i Stockholm i 1915. Ei pengeinnsamling vart sett i gang i Tromsø for å få reist høvelege husvære for vêrvarsling, og for måling og registrering av jordmagnetisme, og i desember 1918 var bygningane i Langnesveien 3b klare til innflytting. I 1928 vart Det geofysiske Institutt delt i to ved at Vêrvarslinga for Nord-Noreg vart verande i «Geofysen» i Langnesveien 3b, medan jordmagnetismemålingane, nordlysforskinga og anna geofysisk forsking vart flytt til Nordlysobservatoriet på nordsida av Prestvannet, og som fleire år seinare vart ein del av Universitetet i Tromsø.

## Kjelder
*Om freding av Det Geofysiske Institutt.
Óðarkeftr

**Óðarkeftr** eller **Óðarkeptr** var ein skald som levde omkring år 1000. Namnet er truleg eit tilnamn, og kan tyde «diktarkjeften».

I Skaldatal er Óðarkeftr oppført som skald hos kong Knut den store, og han må truleg ha gjort eit dikt, helst ei dråpa, til kong Knut. Etter ei opplysning i Landnåmaboka (Tordarbok) skal han òg ha gjort eit dikt om islendingen Gudleif Arason (Tangbrand sin hjelpeprest).

Noko meir om livet til Óðarkeftr veit ein ikkje, og ingen av skaldeverka hans er kjende i dag.

## Referansar
Skulemann Knut Markhus

**Knut Olsson Markhus** () var ein norsk skulemann og politikar frå Skånevik i Hordaland. Han representerte partiet Venstre på Stortinget 1922-30 og 1937-45.  I Venstre har han «serleg vore ein varmhuga og traust talsmann for nasjonale saker og edruskapsarbeidet». Han var ein mykje nytta talar på «stemnor og tilskipingar».

## Liv og gjerning
Markhus, som var son til ein gardbrukar. Han gjekk Hardanger Folkehøgskule i Ullensvang og tre år på Notodden private seminar. Frå 1899 til 1902 var han lærar i Skåre herad, deretter i Haugesund. Jamsides lærargjerninga var han 1911-13 redaktør av Haugesunds Avis. Perioden 1914-24 var han styrar av Sunnhordland Folkehøgskule på Halsnøy. Sidan var han skuledirektør, fyrst 1929-33 i Nidaros, så 1933-48 i Bjørgvin.

Markhus var stortingsrepresentant frå Hordaland og Venstre frå 1922 til 1930 og på ny frå 1937 til 1945. På Tinget var han mellom anna medlem 1923-30 i Tollkomitéen, sekretær i komiteen 1925-30 og i Veg- og jarnbanekomitéen 1934-45. Han var parlamentarisk leiar i Venstre valperioden 1928–30, og visepresident i Stortinget frå 1937 til 1945. Markhus var elles med i Haugesund bystyre frå 1907 til 1910, i Fjelberg heradsstyre frå 1916 til 1919 og i Strinda heradsstyre frå 1931 til 1933.

Åra 1917-25 var han leiar av Norges Høyskolelærerlag og frå 1936 formann i Skuledirektørrådet. Markhus var aktiv målmann og i fråhaldsrørsla. Han var såleis rådsmann i Noregs storlosje av IOGT frå 1911 til 1932, og formann i Noregs Mållag frå 1936 til 1946.

## Kjelder

*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1958
Pseudokode

**Pseudokode** er programkode som ikkje er skrive på eit programmeringsspråk, men som i staden er meint å gje eit oversyn over korleis programmet eller algoritmen verkar.

Det finst ingen standard for korleis pseudokode skal vera utforma, men det er vanleg å nytta innrykk.

Døme på pseudokode:


```
program handsam_X(x)

om x større enn 20
     print('verdien av x er for stor')
elles
     bruk_X(x)
```


## Kjelder
Urban Dahllöf

**Urban Sigurd Dahllöf**, () var ein svensk pedagog. 

Urban Dahllöf var son av forfattaren Sigurd Dahllöf og folkeskulelærar Karin Dahllöf, fødd Hansson. Han gift seg med filosofie licentiat Tordis Larsson i 1950.

Dahllöf blei filosofie licentiat ved Uppsala universitet 1956, filosofie doktor og docent i pedagogisk psykologi ved Stockholms universitet 1960. Han var professor i pedagogikk ved Göteborgs universitet 1972-1976 og ved Uppsala universitet 1976-1993. Han blei i 1987 medlem både av  Vitterhetsakademien og av Vetenskapsakademien.

Urban Dahllöf var forskingsassistent ved Studieförbundet Näringsliv och Samhälle 1957-1960, extra universitetslektor i Göteborg 1960-1963, tillförordnat undervisningsråd 1962-1963, forskardocent ved Lärarhögskolan i Stockholm 1963-1966, universitetslektor i pedagogikk i Göteborg 1965-1972, extra laborator där 1966-1969. Han arbeidde som forskar ved Statens råd för samhällsforskning 1969-1972, var byråchef Universitetskanslerämbetet 1973-1975, visiting professor ved University of Melbourne 1984, forskingssjef ved universitetet i Trondheim 1991-1997, professor II ved Høgskulen i Volda 1994-1999 og prosjektleiar ved Mitthögskolan 1991-1996.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Urban Dahllöf|Urban Dahllöf]]» frå ,  den 23. mars 2016.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*** *Vem är det : Svensk biografisk handbok 1999*, red. Elisabeth Gafvelin, P. A. Norstedt & Söners Förlag, Stockholm 1998 ISBN 91-1-300536-7 ISSN 0347-3341 s. 219
Routing Information Protocol

**Routing Information Protocol** (**RIP**) er ein nettverksprotokoll som nyttar avstandsvektorar for å finna dei kortaste avstandane mellom ruterar i eit datanett.

Utgåve 1 av RIP vart fastsett i RFC 1058, og ei samverkande utgåve 2 i .

## Kjelder
*
RIP

**RIP** kan visa til:

* Routing Information Protocol, ein nettverksprotokoll
* *Requiescat in pace*, latin for «kvil i fred»
Sigurd Lersbryggen

**Sigurd Lersbryggen** () var ein norsk politikar frå Strømm i Vestfold som representerte partiet Høgre på Stortinget i tida 1945-57.

Lersbryggen tok eksamen ved Vestfold landbruksskule i 1922 og tok over farsgarden i 1928. Han var med i Strømm heradsstyre frå 1931, ordførar 1934-40 og 1945. Også fireårsperioden 1956-59 var han medlem i heradsstyret.

I 1945 vart Lersbryggen vald inn på Stortinget frå Vestfold og Høgre, der han vart sitjande til 1957. I dei to fyrste valperiodane var han medlem av Samferdslekomiteen, i den siste perioden var han nestformann i Skog-, vassdrag og industrikomiteen.

Lersbryggen var med i styringa av fleire lokale tiltak og organisasjonar. Han var formann i Vestfold skogselskap 1941-46 og styremedlem i Svelvik og Strømm Sparebank, i Vestfold landbruksselskap i Konservesfabrikken i Lier og i Vestfold frukt- og korndyrkerlag.

## Kjelder
Ski-NM 1979

**Noregsmeisterskapen på ski 1979** i nordiske greiner gjekk føre seg i to vender i januar og februar 1979. Meisterskapen omfatta elleve øvingar, sju for menn og fire for kvinner.

I dagane frå 26. til 28. januar 1979 vart tre langrennsøvingar, to for menn og ei for kvinner, avvikla i Rindal, medan hopprennet i normalbakken fann stad i Sprova, for øvrig i same bakken der kombinertrennarane tevla tre veker seinare.

Den andre bolken varde frå 16. til 19. februar 1979 og gjekk føre seg i Steinkjer og i Bærum.  Kombinertrennet vart avvikla med hopping i Sprova og avslutta i Steinkjer, der tre langrennsøvingar for kvinner og to for menn også fann stad. Hopprennet i stor bakke vart arrangert i Skuibakken i Bærum.

Kong Olav var i Rindal under denne meisterskapen.

## Langrenn menn
### 15 km



Dato: 16. februar 1979
Stad: Steinkjer

### 30 km



Dato: 18. februar 1979
Stad: Steinkjer

### 50 km



Dato: 28. januar 1979
Stad: Rindal

### 3 x 10 km stafett



Dato: 26. januar
Stad: Rindal 

## Langrenn kvinner
### 5 km



Dato: 16. februar 1979
Stad: Steinkjer

### 10 km



Dato: 18. februar 1979
Stad: Steinkjer

### 20 km



Dato: 28. januar 1979
Stad: Rindal

## Kombinert



Dato: 17./18. februar 1979
Stad: Steinkjer

## Hopprenn
### Normalbakke



Dato: 28. januar 1979
Stad: Sprova

### Storbakke



Dato: 18. februar 1979
Stad: Bærum

## Kjelder

**Sportsboken 79-80*. Dreyer Bok Stavanger. 1979.

*Nationen 27. januar 1979
Brita Lid

**Brita Lid** () var ein norsk lærar og forfattar frå Voss. Johannes og Nils Lid var brørne hennar.

Brita Lid tok eksamen artium i 1916 og gjekk den neste skulevinteren på Volda lærarskule. Åra 1918-20 var ho lærar ved Sørlandet kristelege ungdomsskule, så 1920/21 ved Grenland ungdomsskule og 1921/22 ved Sagavoll ungdomsskule. Frå 1922 til 1954 var ho lærar i folkeskulen i Volda.

Lid gav ut seks forteljingar og historiske romanar, i tillegg til éi diktsamling. Forteljinga *Gjennom eld og vatn* frå 1933 vart filmatisert same året.

Ho var frå 1946 styremedlem i Norsk kristeleg forfattarlag.

### Verk
**Gunnvor*, 1929
**Livet tek til*, 1930
**Det dagast*, 1931
**Gjennom eld og vatn*, 1933
**Dvergsmedsteinar* 1934 (dikt)
**Makter og herrevelde*, 1937
**Stormtid*, 1950

## Kjelder
*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1957
Knut Nordanger

**Knut Monsson Nordanger** () var ein norsk lærar, politikar og embetsmann frå Hordabø i Hordaland. Han var stortingsrepresentant frå Akershus fylke og Arbeidarpartiet frå 1925 til 1936, og fylkesmann i Hedmark 1936-53.

### Liv og gjerning
Nordanger tok eksamen ved lærarskulen på Stord i 1903, og underviste så i Ryfylke, på Høland og på Lillestrøm. Han var i Lillestrøm skulestyrar frå 1919 til -35. I Lillestrøm var han aktiv i lokalpolitikken og var ordførar i to periodar, 1917-19 og 1923-31.

Ved stortingsvalet 1924 fekk Nordanger plass på Stortinget, vald frå Akershus og Arbeidarpartiet. I dei to fyrste tingbolkane, 1925- og 1928-30 var han med i Justiskomiteen, nestformann i den andre bolken. Bolken 1931-33 var han medlem i Kyrkje- og skulekomiteen, samt nestformann i Lovkomiteen. I den siste treårsbolken, 1934-36, var han formann i Kommunalkomiteen.

Nordanger opparbeidde seg stor kunnskap i kommunale spørsmål og var med i ei mengd nemnder og utval. Han gav i 1931 ut bøka *De arbeiderstyrte kommuner* og skreiv saman med Arnljot Engh *Kommunalkommunskap*, som kom ut 1936-40.

Nordanger vart i 1935 utnemnd til fylkesmann i Hedmark, eit embete han vart fjerna frå av nazi-styresmaktene i 1942. Han fekk tilbake posisjonen i 1945 og var fylkesmann til 1953.

## Kjelder
*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1958
*Stortingsbiografi
Albert Moeskau

**Albert Theodor Alexius Moeskau** () var ein norsk arbeidar og politikar, fødd i Stange i Hedmark, busett i Tune i Østfold. 

Moeskau var son til ein husmann og seinare meieriarbeidar som budde i Stange og på Hamar. Sjølv reiste han til sjøs i 1882 og var sjømann dei neste sju åra. Han tok deretter til på meieriet («melkefabrikken») på Hamar, flytta så i 1891 til Tune der han arbeidde på eit meieri i Sannesund.

Moeskau var medlem av heradsstyret i Tune frå 1907, og var samstundes både åstads- og forlikskommisær. Åra 1904-08 var han formann i amtspartiet til Arbeidarpartiet. Valbolken 1913-15 var han vald inn på Stortinget for Arbeidarpartiet frå einmannskrinsen Tune. Det måtte ekstra val til, då det fyrste vart forkasta, men han vann begge avrøystingane. På Tinget var han medlem av Tollkomiteen.

## Kjelder
*Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
*
Tåreapparat

**Tåreapparatet** (av latin *apparatus lacrimalis*) er eit fysiologisk system i augehola som står for produksjon og drenering av tårer. Det finst eitt tåreapparat for kvart auga. Det er samansett av:
* Ein tårekjertel som skiljer ut tårer, og ei rekkje mindre utførselsgangar som frakter væska frå kjertelen til auga.
* To tårekanaliklar, ein tåresekk og ein tårekanal som frakter væska ned i nasehola og tømmer ho *anteroinferiort* (framme og nede) i dei nedre nasemuslingane.

Tåreapparatet får sympatetisk nervetilførsel gjennom ei rekkje nervar kring den store halspulsåra, og parasympatetisk gjennom ei hjernenervekjerne i andletsnerven.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Lacrimal apparatus|Lacrimal apparatus]]» frå ,  den 22. mars 2016.*
Påskelam

**Påskelam** viser til lam ete til påske, ein skikk som er vanleg både i kristendommen og opphavet til skikken, jødedommen. I markeringa av pesah eller jødisk påske har lammet ein sentral plass i markeringa av utgangen frå Egypt. Kristen tradisjon følgjer den jødiske i og med at den siste nattverden kanskje var eit peashmåltid, men lam har også ei særskild tyding i og med at Jesus blir kalla «Guds lam». I tillegg er lam ein tradisjonell vårrett.

Ved det jødiske sedermåltidet blir det ofte lagt eit steikt lammebein på sederfatet, til minne om pesah-offeret ein utførte ved Tempelet i Jerusalem.

Ved påskemåltid i den kristne verda kan ein servera heilsteikt lam, lammesteik, lammesuppe eller andre retter, som den rumenske *drob de miel*, ein haggisliknande rett.

## Kjelder

*
*
*
*

## Bakgrunnsstoff
The Ike & Tina Turner Show – Vol. II

***The Ike & Tina Turner Show – Vol. II*** er det tredje konsertalbumet til Ike & Tina Turner, gjeve ut i 1965. Albumet vart spelt inn i The Skyliner Ballroom i Fort Worth i Texas og Lovall's Ballroom i Dallas i Texas. 

## Innhald