open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Færder (fleirtyding)

**Færder** kan vise til:

* Færder fyrstasjon, eit fyr på vestsida av ytre Oslofjord
* Tristein, øya som Færder fyrstasjon ligg på, og som ofte vert kalla Lille Færder
* Store Færder, øya på vestsida av ytre Oslofjord som òg vert kalla berre Færder
* Færder kommune, ein kommune i Vestfold fylke
* Færder nasjonalpark, ein nasjonalpark på søraustkysten i Noreg
Skøyteløp under Vinter-OL 1994

**Skøyteløpa under Vinter-OL 1994** under vinterleikane på Lillehammer omfatta ti distansar, fem for menn og like mange for kvinner. Tevlingane vart avvikla i Vikingskipet (Hamar Olympiahall) på Hamar i dagane frå sundag 13. til fredag 25. februar 1994. 150 utøvarar, 89 menn og 61 kvinner, frå 21 land deltok i skøytetevlingane.

## Menn
### 500 meter



Dato: 14. februar

### 1000 m



Dato: 18. februar

### 1500 m



Dato: 16. februar

### 5&nbsp;000 m



Dato: 13. februar

### 10&nbsp;000 m



Dato: 20. februar

## Kvinner
### 500 m



Dato: 19. februar

### 1000 m



Dato: 23. februar

### 1500 m



Dato: 21. februar

### 3000 m



Dato: 17. februar

### 5000 m



Dato: 25. februar

## Kjelder



**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Skøyteløpa under Vinter-OL 1994|Skøyteløpa under Vinter-OL 1994]]» frå , den 5. januar 2018.*
Bottheim stoppestad

**Bottheim stoppestad** er ein tidlegare stoppestad på Raumabana, opna i 1921 og lagt ned i 1990. Bottheim er ei grend i Lesja kommune som ligg 8 kilometer frå Dombås. 

## Trafikale høve
Bottheim var ein betent stoppestad med billettsal og ekspedering av gods frå opninga og til 1964, då beteninga vart inndregen. I 1973 vart Bottheim nedgradert til haldeplass der toget stoppa viss det var reisande. Frå ruteskiftet i 1988 var det slutt på passasjertrafikken og i 1990 vart stoppestaden formelt lagt ned.

Bottheim hadde ikkje kryssingsspor, men eit gjennomgåande 50 meter langt lastespor med godsrampe. 

Trass i at stoppestaden var ubetent, var det mogleg å senda vognlaster til staden til utpå 1980-talet med løyve frå stasjonsmeisteren på Dombås stasjon, som Bottheim var underlagt. 

### Betening
Bottheim var ein "kjerringstasjon" utan stasjonsmeister eller personale med sikkerheitsutdanning. Dei ansette var ekspeditriser som selde billettar, ekspederte gods og handterte postsendingar og pakker. 

* Helma Granerød. f. Kristiansen 1896, ekspeditrise frå 26.3.1921 
* Gusta Kristine Berntsen, f. 1911, ekspeditrise frå 24.10.1957 

## Stasjonsbygninga
Stasjonsbygninga var teikna av Jernbanens arkitektkontor ved Gudmund Hoel og Bjarne Friis Baastad, og var av "Type for Raumabanen", samme bygningstype som til dømes Verma, Marstein og Lesjaskog. 

Bygninga vart sett opp mellom 1917 til 1921, kravde  arbeidstimar og kosta  kroner. Kostnadene for heile stasjonsanlegget var  kroner.

Stasjonsbygninga hadde to etasjar og kjellar. Ho var reist i lafta tømmer og kledd med liggjande trepanel. Gavlane hadde ståande vekselpanel. Bygninga hadde saltak som var tekt med skifer. Venteromsdøra og gavlvindauga var ramma inn av ornament i nyrokokko stil. Utanfor ekspedisjonsrommet var eit utbygg mot plattforma med plass for eit innvendig stillverk. Godshuset var i ei sidefløy til stasjonsbygninga. 

Fyrste etasje inneheldt ekspedisjonskontor, telegrafistkontor og venterom. I andre etasje var ein tenestebustad med eigen inngang frå baksida. I kjellaren var det lagerrom for mat og brensel, og eit bryggarhus for kledevask. Bygninga fekk lagt inn vatn og toalettar i 1960. 

NSB si bygningsregistrering i 1981 omtale Bottheim som i god stand og med middels verneverdi, men bemerka sliten maling, mogleg råte i vatnborda og nokre knuste ruter.

Etter at beteninga vart inndregen vart ekspedisjonslokala brukt som kvilerom og lager for baneavdelinga. Stasjonsbygninga vart riven midt på 1980-talet, medan bygningsdelen med godshuset vart brukt som venterom og kvilebrakke for baneavdelinga til ho vart riven rundt 2005.

Utanom stasjonsbygninga var det ei privétbygning, eit brønnhus og ei dresinbu på stasjonsområdet.

## Stasjonen etter nedlegginga
Alle bygningar var rivne før 2005, og størstedelen av stasjonsområdet vart grave bort då Europaveg 136 skulle utbetrast rundt 2010..

## Kjelder



## Bibliografi
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Bakgrunnsstoff
* NSBs bygningsregistrering fra Raumabana
* Bottheim i Norsk Jernbaneklubbs stasjonsdatabase
Lesjaskog stasjon

**Lesjaskog stasjon** var ein jernbanestasjon på Raumabana. Stasjonen opna i 1921, mista persontrafikken i 1988 og vart formelt nedlagd i 1990. Lesjaskog er ei grend i Lesja kommune, om lag 45 kilometer nordvest for Dombås. 

Lesjaskog var stasjon inntil Raumabana sto ferdig til Åndalsnes i 1924, men vart deretter degradert til stoppestad med billetsal og ekspedering av gods, men utan togkryssingar. Stasjonen vart ubemanna i 1964 og var ubetent stoppestad fram til 1983. Fram til nedlegginga var Lesjaskog ein haldeplass kor toget berre stansa viss det var passasjerar. 

### Kryssingsspor og sløyfespor
Lesjaskog hadde frå opninga eit 250 meter langt kryssingsspor og et 75 meter langt sløyfespor med godsrampe. Kryssingssporet vart fjerna før 1960 og sløyfesporet etter 1980. Trass i at stasjonen var ubemanna, var det mogleg å senda vognlastar til og frå Lesjaskog til ut på 1980-talet.

### Betening
Lesjaskog var ein liten stoppestad som aldri fikk stasjonsmeister, men som var betent med ekspeditriser og bestyrare:
* Signe Marie Koppang, f. 1904, ekspeditrise frå 30.11.1924 til 14.10.1927 
* Arvid Syversen, f. 1898, bestyrar frå 13.2.1928 til 10.5.1929 
* Leif Alf Østby, f. 1895, bestyrar frå 10.5.1929

## Stasjonsbygninga
Lesjaskog hadde ei stasjonsbygning av "type for Raumabanen", teikna av Jernbanens arkitektkontor ved Gudmund Hoel og Bjarne Friis Baastad. Bygninga vart reist mellom 1918 og 1921, kravde  arbeidstimar og kosta  kroner, medan heile stasjonsanlegget kosta  kroner.  

Lesjaskog var lik fleire andre stasjonar langs bana som til dømes Bottheim, Verma og Marstein. Ho var reist i lafta tømmer og kledd med liggjande trepanel og ståande vekselpanel i gavlane. Venteromsdøra og gavlvindauga var ramma inn av ornament i nyrokokko. Bygninga hadde saltak tekt med skifer. I fyrste etasje var det ekspedisjonsrom, telegrafistkontor og venterom. I andre etasje var det tenestebustad med inngang frå baksida. I kjellaren var det rom for brensellagring, matlagring og bryggerhus for klesvask. Framfor ekspedisjonsrommet var eit karnapp mot plattforma med plass for innvendig stillverk. Godshuset var i ei einetasjes sidefløy med port ut til plattforma. Stasjonen fekk innvendige klosett i 1960, men privétbygninga blei ikkje riven. 

På stasjonsområdet fans òg ei privetbygning og eit vedskjul. NSB bygningsregistrering i 1981 fann stasjonsbygninga av middels verneverdi og i god stand.

### Riving
Grunna vegbygging vart bygningane på stasjonen rivne i 1989. Romsdalsvegen, Europaveg 136, går nå over storparten av det tidlegare stasjonsområdet.  

## Lesjaskog postopneri
Stasjonen var postopneri frå 1928. Etter at stasjonen vart ubemanna i 1964 overtok Postverket ekspedisjonsrommet som postkontor. Rundt 1980 vart venterommet innreidd som kvilerom for baneavdelinga, medan passasjerane fekk nytt venterom i det tidlegare godshuset. 

## Kjelder

### Bibliografi
* 
* 
* 
* 
* 
-----

**Denne artikkelen bygger på «[[:no:Lesjaskog stasjon]]» frå ,  den 16. mai 2024.*  

## Bakgrunnsstoff
Skøyteløp under Vinter-OL 1998

**Skøyteløpa under Vinter-OL 1998** under vinterleikane på Nagano omfatta ti distansar, fem for menn og like mange for kvinner. Tevlingane vart avvikla i dagane frå sundag 8. til fredag 20. februar 1998. 171 utøvarar, 92 menn og 79 kvinner, frå 25 land deltok i skøytetevlingane.

## Menn
### 500 meter



Dato: 9./10. februar. For fyrste gong gjekk løparane to løp, der kvar utøvar starta frå vekselvis indre og ytre bane. 

### 1000 m



Dato: 15. februar

### 1500 m



Dato: 12. februar

### 5&nbsp;000 m



Dato: 8. februar

### 10&nbsp;000 m



Dato: 17. februar

## Kvinner
### 500 meter



Dato: 13./14. februar

### 1000 m



Dato: 19. februar

### 1500 m



Dato: 16. februar

### 3&nbsp;000 m



Dato: 11. februar

### 5&nbsp;000 m



Dato: 20. februar

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Skøyteløp under Vinter-OL 1998|Skøyteløp under Vinter-OL 1998]]» frå ,  den 5. januar 2018.*
Ivar Lund

**Ivar Olsson Lund** () var ein husmålar, kunstmålar og grafikar frå Skjåk. Som kunstnar er han særleg kjend for ei rekke bilete frå fabrikk- og fattigstrok langs Akerselva i Kristiania.

Faren Ole Sylfestsen Lund var lærar og kyrkjesongar i Nordberg sokn i Skjåk. Familien dreiv i tillegg småbruket Austin, som dei sjølve hadde rydda og dyrka opp. Ivar Lund fatta interesse for målaryrket då husmålaren Lars Midttun måla stova deira på Austin. I tida 1892-96 gjekk Lund i målarlære i Trondheim. Våren 1896 flytta han til Kristiania for å praktisere yrket der. Han heldt fram med å livnære seg delvis av målaryrket alt medan han vidareutdanna seg til kunstmålar. Same året han kom til Kristiania byrja han på Teikneskulen. Sidan gjekk han i lære på målarskulen til Fredrik Kolstø i Kristiania i 1898, i Stockholm i 1900 og i København 1901-02 med den naturalistiske målaren Laurits Tuxen som hovudlærar, så atter i Kristiania med Erik Werenskiold og hausten 1902 byrja han i den nye raderklassen (grafisk biletproduksjon) under Johan Nordhagen. Desse to siste åra av livet sitt budde han også ein del av tida i heimbygda Skjåk, inn i mellom skulegangen og arbeidet i Kristiania.

Lund vart lagt merke til frå debuten på haustutstillinga 1898? Debutmåleriet *Husandagt* på haustutstillinga portretterer foreldra og gjev eit innsyn i den kristelege heimen han voks opp i. Han høyrde til dei såkalla Kristianiarealistane, ei gruppe målarar med eit formspråk i slekt med naturalismen. Måleria er fargesterke og utført med brei pensel. Det naturalistiske motivvalet og målemåten vert rekna som ein reaksjon på 1890-åras nyromantikk og symbolisme. Lund måla ei rekkje bilete frå austkanten i Kristiania, arbeidar- og industristrok særleg langs Akerselva. Han måla òg sjangerbilete, portrett og landskap frå andre stader enn hovudstaden.

Lund-bilete var å sjå på Haustutstillingane 1899, 1901, 1902 og 1903, i Stockholm i 1904, på jubileumssutstillinga i Kristiania i 1914, og i 1932 på «Høstutstillingen gjennem 25 år» i Oslo. Både Nasjonalgalleriet, Oslo Bymuseum og Rasmus Meyers Samlinger i Bergen eig Lund-verk. Eit av hans siste måleri er *Interiør fra Nasjonalgalleriet* (1904) med motiv frå den tidlegare skulptursalen.

Lund vart funnen omkomen åleine på hybelen sin i Kristiania, råka av blodstyrting. 

## Kjelder
*[lokalhistoriewiki](https://lokalhistoriewiki.no/wiki/Ivar_Lund_(1871-1904))
*Norsk kunstnerleksikon
Sergej Viktorovitsj Karakajev

**Sergej Viktorovitsj Karakajev** ()  er ein russisk generaloberst og doktor i militærvitskap. Sidan 2010 har han vore sjef for Dei strategiske rakettstyrkane i Russland.

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Sergej Wiktorowitsch Karakajew|Sergej Wiktorowitsch Karakajew]]» frå ,  den 6. januar 2018.*
Kjersti Stenseng

**Kjersti Stenseng** () er ein norsk politikar for Arbeidarpartiet og arbeids- og inkluderingsminister i Støre-regjeringa. Før det var ho kommunal- og distriktsminister i same regjering i perioden 4. februar 2025 til 16. september 2025. Ho var partisekretær i Arbeidarpartiet frå 2015 til 2025.

## Biografi
Stenseng kjem frå Kvam i Nord-Fron kommune i Oppland. Ho vart vald inn i Sentralstyret til Arbeidarpartiet i 2011, og har vore statssekretær og politisk rådgjevar i Kulturdepartementet.

Stenseng har òg jobba som festivalsjef for Peer Gynt-stemnet og festivalsjef for Norsk Litteraturfestival.  Ho var HR- og friviljugsjef for Vinter-OL for ungdom 2016.

Ved stortingsvalet 2013 var Stenseng 4. kandidat for Oppland Arbeidarparti, etter at ho på nominasjonsmøtet tapte kampvoteringa om tredjeplassen mot Stine Renate Håheim med 53 mot 68 stemmar. Ho var i stortingsperioden 2013–2017 fyrste vararepresentant til Stortinget.

Ho er sambuar med idrettspresident Tom Tvedt.

## Verv
* 2007–2011: medlem av formannskap og kommunestyre i Sør-Fron kommune
* 2008–2010: kvinnenettverksleiar i Oppland Arbeidarparti
* 2010–2014: fylkespartileiar i Oppland Arbeidarparti
* 2011– : sentralstyremedlem i Arbeidarpartiet
* 2015–2025: partisekretær i Arbeidarpartiet

## Kjelder




**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kjersti Stenseng|Kjersti Stenseng]]» frå ,  den 6. januar 2018.*

## Bakgrunnsstoff
* 
* Kjersti Stenseng sin CV ved regjeringen.no
Steinar Saghaug

**Steinar Saghaug**  er namnet på fleire personar:

* Byråden Steinar Saghaug, (1947–), tidlegare byråd i Oslo (Arbeidarpartiet)
* Ordføraren Steinar Saghaug,  (1952–), ordførar i Leksvik og seinare Indre Fosen (Høgre)
Ordføraren Steinar Saghaug

**Steinar Saghaug** () er ein norsk lokalpolitikar for Høgre. Frå 1. januar 2018 er han ordførar i Indre Fosen kommune i Trøndelag.

Han var ordførar i tidlegare Leksvik kommune frå 2015 fram til kommunen vart slått saman med Rissa kommune til den nye Indre Fosen kommune frå 1. januar 2018.

## Kjelder
Julian Ryerson

**Julian Ryerson** () er ein norsk fotballspelar som spelar for Viking Fotballklubb.

## Karriere
### Viking FK
Julian Ryerson kom til Viking frå Lyngdal Idrettslag sommaren 2013. Ryerson fekk sin fyrste kamp i Tippeligaen mot IK Start 24. juli 2015 på Sør Arena i Kristiansand. Ryerson erstatta Suleiman Abdullahi etter 90 minutter, i ein kamp Viking vann 3 - 0.

## Kjelder
Pedro II av Brasil

**Pedro II av Brasil** eller *Dom Pedro II do Brasil* () var den andre og siste keisaren av Brasil.

Han blei keisar berre fem år gammal, i 1831, etter at faren Pedro I abdiserte og forlét landet. Fram til 1841 blei landet styrt av fleire regentar på hans vegner. Pedro II blei omtalt som ein liberal monark som tok skritt for å reformera og industrialisera Brasil. Mellom anna la han ned forbod mot slaveri i 1888. Sjølv om han var populær blant befolkninga, blei monarkiet avskaffa ved eit militærkupp i 1889. Han flytta då til Paris, der han døydde 5. desember 1891.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Pedro II av Brasil|Pedro II av Brasil]]» frå ,  den 7. januar 2018.*  
 
*Julsrud, Ottar & Buvollen, Hans Petter. Brasils historie (2. januar 2018). I Store norske leksikon.
John A. Macdonald

**John Alexander Macdonald** () var den første statsministeren i Canada, og den dominerande skikkelsen i danninga av den canadiske konføderasjonen. 

Macdonald er den personen som har vore nest lengst som statsminister i Canada, og den einaste som har leia åtte fleirtalsregjeringar. Han var den fremste forkjemparen for ein nasjonal jernbane, som blei fullført i 1885, og som knytte Canada saman frå Stillehavet til Atlanterhavet. Han var også ein viktig og sameinande skikkelse i samlinga av ein nasjon med stort geografisk areal, innbyggjarar frå to europeiske kolonimakter, talrike urfolk og andre kulturar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:John A. Macdonald|John A. Macdonald]]» frå ,  den 7. januar 2018.*
Five Nights at Freddy's

**Five Nights at Freddy's** er eit dataspel av Scott Cawthon, først utgjeve i 2014. Det går ut på å overleva som vektar på ein pizzarestaurant, Freddy Fazbear's Pizza, utan å bli skremt av heimsøkte animatroniske robotar.

Spelet kom først ut i august 2014 på Desura og Steam. Seinare kom det ut versjonar for smarttelefonar, både på iOS, Android og Windows Phone.

## Sjå òg
*Filmen Five Nights at Freddy's
## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Five Nights at Freddy's (video game)|Five Nights at Freddy's (video game)]]» frå ,  den 2. februar 2018.*
Myristinsyre

**Myristinsyre** () er ei feittsyre med smeltepunkt kring . Ho finst i mjølkefeitt og dei fleste andre typar av animalsk og vetabilsk feitt, mellom anna i muskatsmør frå muskatnøtt-tre og i kokosfeitt.

Myristinsyre vert nytta i såpe og barberskum og som smøremiddel.

## Kjelder
Nash-likevekt

**Nash-likevekt** er eit uttrykk innan spelteori. John F. Nash jr. innførte omgrepskilnaden mellom kooperativ spelteori, som handsamar spel der det kan treffast bindande avtaler, og ikkje-kooperativ spelteori. For den ikkje-kooperative spillteorien utvikla Nash eit likevektomgrep som seinare er vorte kalla «Nash-likevekt» og som har vorte eit standardverktøy innanfor alle område av økonomisk teori.

Nash-likevekta er den rekkja av trekk i eit spel som endar med at når ein spelar ser kva motstandaren har gjort, så angrar ikkje spelaren på sine eigne trekk.

Meir generelt kan ein seia at to strategiar s_1 og s_2 er i Nash-likevekt dersom:
:# under den hypotesen der deltakar i speler s_1, kan ikkje deltakar j spele noko betre enn s_2; og
:# under den hypotesen der deltakar j speler s_2, kan ikkje deltakar i spel noko betre enn s_1.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Nash-likevekt|Nash-likevekt]]» frå ,  den 7. januar 2018.*
Lidija Skoblikova

**Lidija Pavlovna Skoblikova** () er ein russisk tidlegare skeiseløpar frå Zlatoust som representerte Sovjetunionen. Ho vann i tida 1960-64 seks olympiske gullmedaljar og vart verdsmeister to gongar.

Skoblikova vann dei to lengste distansane, 1500 meter og 3000 m, under dei olympiske vinterleikane 1960 i Squaw Valley. Etter å ha vorte nummer tre i skeise-VM tre år på rad, 1959-61, kleiv ho opp på andreplass då VM 1962 fann stad i Imatra, slått einast av landskvinna Inga Voronina. Året etter var rollene omsnudd og Skoblikova viste seg som verdas suverent beste kvinnelege skeiseløpar i både 1963 og 1964, med VM-gull begge sesongane. Under Vinter-OL 1964 i Innsbruck vann ho samtlege fire distansar i skeisetevlingane for kvinnene.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Lidija Pawlowna Skoblikowa|Lidija Pawlowna Skoblikowa]]» frå ,  den 7. januar 2018.*
Valentina Stenina

**Valentina Sergejevna Stenina**, fødd **Miloslalova**, () er ein tidlegare skeiseløpar frå Babrujsk som representerte Sovjetunionen. Ho vart verdsmeister på lengdeløpsskeiser i 1960, 1961 og 1962, og var gift med Boris Stenin.

Stenina fekk sin internasjonale meisterskapsdebut i VM 1959 i Sverdlovsk, der ho vart nummer to etter landskvinna Tamara Rylova. Året etter var rollene omsnudd då VM 1960 fann stad i Östersund. Ein månad seinare tok Stenina sølvmedaljen på 3&nbsp;000 meter under Vinter-OL 1960, bak landskvinna Lidija Skoblikova. Vinteren 1961 forsvarte Stenina VM-tittelen i Tønsberg, etter å ha vunne dei tre kortaste distansane. Etter eit nytt OL-sølv bak Skoblikova på 3&nbsp;000 meter i 1964, kleiv ho opp på sølvplassen ved skeise-VM 1965 i finske Uleåborg. Stenina vart verdsmeister for tredje gong i 1966. På Øya stadion i Trondheim sikra ho seg laurbærkransen utan å ha vunne ein einaste distanse, men etter å ha vore på pallen i samtlege fire.

Stenina vart sovjetisk meister fire gongar: 1961, 1965-67. Ho la opp i 1968.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nl:Valentina Stenina|Valentina Stenina]]» frå ,  den 7. januar 2018.*
Marianne Rumohr

**Marianne Rumohr** () var ein norsk lærar, omsetjar og forfattar. Ho var dotter av Claus Søfren Rumohr (1850-1915) og ho vaks opp i  Lærdal, der også  kunstnaren Knut Rumohr kom frå.

Etter andre verdskrig var ho lærar på Sagene lærerskole på Sagene i Oslo. I 1947 leia ho *Foreldrenes kvarter* i NRK radio. Mest kjend er ho kanskje for sine to verk om forplanting. Den første boka frå 1948 skulle ta over for Otto Lous Mohr si lærebok av 1933, til bruk i den forseinka innførte Normalplanen av 1939. Rumohr skriv der at barna tek skade på karakteren av forteiinga som gjer kjønnslivet til noko stygt og uanstendig.  Etter at den andre boka utkom i 1956, beundra anmelderen i VG Rumohr for den «finfølelse og takt hun gjennomfører sitt program med. Hun gjør rede for hver detalj i forplantningen, fint og enkelt, og det blir som en høysang til livet.»

## Verv og utmerkingar
* Kongens fortenestmedalje i gull 1950
* Med i «Komiteen til drøfting av spørsmålet om undervisningsplaner i menneskets forplantningslære i skolen», nedsett 1. desember 1951.

## Bibliografi
### Bøker
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
### I bøker - eit utval
*
*

### Omsetjingar
*

## Referansar


## Kjelder
* Gravminner i Norge
* Wikipedia på bokmål
Valdemar av Danmark

**Valdemar** () var ein dansk prins som var son av kong Kristian IX av Danmark og dronning Louise. 
Han var det yngste barnet deira, og den tredje sonen. Dei eldre syskena hans var kong Frederik VIII av Danmark, dronning Alexandra av Storbritannia, kong Georg I av Hellas, keisarinne Maria Fjodorovna av Russland og kronprinsesse Thyra av Hanover.

I 1887 avslo prins Valdemar tilbodet om å bli konge av Bulgaria. Han ville ikkje risikera å koma i ei vanskeleg situasjon i høve til broren, kong Georg I av Hellas. I 1905 blei prins Valdemar nemnd som mogleg kongsemne i Noreg, men det blei i staden nevøen hans, prins Carl, som blei konge av Noreg som Haakon VII. 

6. oktober 1906 blei prins Valdemar gjeven storkrossen av St. Olavs Orden.

## Familie
Prins Valdemar gifta seg med prinsesse Marie av Orleans i 1885. Dei fekk fem barn:
* Aage av Danmark (1887–1940)
* Axel av Danmark (1888–1964), gifta seg med Margaretha av Sverige i 1919 og fekk to søner
* Erik av Danmark (1890–1950), gift med Lois Booth i Ottawa i Canada 1924, skild i 1937, fekk ein son og ei dotter.
* Viggo av Danmark (1893–1970), gjort til greve av Rosenborg, gift med Eleanor Green; ingen barn
* Margrethe av Danmark (1895–1992), gift med prins René av Bourbon-Parma. Dottera hennar Anna var dronning av Romania.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Valdemar av Danmark|Valdemar av Danmark]]» frå ,  den 8. januar 2018.*
KAZBEK

**KAZBEK** er eit kommando- og kontrollsystem for atomvåpen i Russland som vart etablert i 1983 med Nikolai Devjanin som designar. Føremålet var å laga eit system for å sikra sentral leiing av atomvåpenarsenala i Sovjetunionen. Namnet er teken frå eit fjell i Georgia i Kaukasus. Systemet er fornya ei rekkje gonger og er framleis under utvikling med digitalisering. Sambandet i systemet bind saman stabar, sensorar og avfyringskontrollar for ICBM, og inkluderer òg tre atomkoffertar (Tsjeget) med utløysingskodar i hendene på Presidenten, Forsvarsministeren og Generalstabssjefen i Russland.
Tsjeget

**Tsjeget** er ein "atomkoffert" som til kvar tid skal vere i nærleiken av Presidenten, Forsvarsministeren og Generalstabssjefen i Russland. Kofferten inneheld avsikringskodar for ICBM med kjernefysisk ladning knytt til KAZBEK kommando- og kontrollsystem for Dei strategiske rakettstyrkane.

Kofferten vert overlevert med seremoni for kvart presidentskifte i Russland, og den siste overleveringa var den 7. mai 2012 frå president Dmitri Medvedev til Vladimir Putin.
Skøyteløp under Vinter-OL 2002

**Skøyteløpa under Vinter-OL 2002** i Salt Lake City omfatta ti distansar, fem for menn og like mange for kvinner. Tevlingane vart avvikla i dagane frå laurdag 9. til laurdag 23. februar 2002. 168 utøvarar, 97 menn og 71 kvinner, frå 23 land deltok i skøytetevlingane.

## Menn
### 500 meter



Dato: 11./12. februar

### 1000 m



Dato: 16. februar

### 1500 m



Dato: 19. februar

### 5&nbsp;000 m



Dato: 9. februar

### 10&nbsp;000 m



Dato: 22. februar

## Kvinner
### 500 meter



Dato: 13./14. februar

### 1000 m



Dato: 17. februar

### 1500 m



Dato: 20. februar

### 3&nbsp;000 m



Dato: 10. februar

### 5&nbsp;000 m



Dato: 23. februar

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Skøyteløp under Vinter-OL 2002|Skøyteløp under Vinter-OL 2002]]» frå ,  den 8. januar 2018.*
Kyssesjuke

**Kyssesjuke**, **mononukleose** eller **kjertelfeber** er ein infeksjonssjukdom, som oftast valda av Epstein-Barr-viruset (EBV). Mellom symptoma er feber, faryngitt (gjerne med ein særs sår hals), halskjertelsvulst og utmatting.

Fleire andre virus enn Epstein-Barr-viruset kan valda kyssesjuka, mellom dei menneskecytomegalovirus og HIV-virus.

Kyssesjuke gjev som regel ikkje opphav til komplikasjonar, og er sjeldan døyeleg.  av individ med kyssesjuke får nevrologiske komplikasjonar, som Guillain-Barré-syndrom. Opp mot  får sprokken milt. Kyssesjuke aukar òg sannsynet for å utvikla multippel sklerose og Hodgkin-lymfekreft.

## Epstein-Barr-virus som årsak
Over  av alle vaksne verda over er rekna å vera infiserte med EBV. Kring  av tilfella av kyssesjuke er valda av Epstein-Barr-viruset. Det tek kring seks veker frå EBV-smitte til utbrot av kyssesjuke. Hjå ungdomar og unge vaksne er kyssing det viktigaste opphavet til primær EBV-infeksjon. Eit lite tal av EBV-infeksjonar skriv seg frå blodoverføring og ulike former for transplantasjon. Det er uvisst korleis born vert EBV-smitta, men kan henda involverer det EBV-berarar i familien som av og til har viruspartiklar i spyttet sitt. Det vert gjerne rekna at EBV-infeksjon hjå born oftast er utan symptom.

EBV-virus kan infisera visse epitelseller i mandlane og B-seller lytisk. Etter at eit individ er fri for symptom frå kyssesjuka, vil EBV-viruset liggja løynd i B-seller i kroppen til individet for resten av livet dess.

Det finst ingen godkjend vaksine mot EBV.

## Kjelder
Toga

**Toga** er ein omfangsrik kappe som blei brukt av frie borgarar i det gamle Roma. Han blei typisk boren av menn utanpå ein tunika, sjølv om kvinner i tidlegare tider også brukte toga. Plagget var danna av eit stort stykke vove ulltøy som kunne vera opptil 5-6 meter langt og 2-3 meter breitt. Dette blei drapert over skuldrene og rundt kroppen. Togaen var vanlegvis kvit, men kunne også ha ulike dekorasjonar eller vera mørke.

## Historikk

Ein toga likna på himationen brukt av grekarane, men var mykje større. Romarane fekk plagget frå etruskarane på 300-talet f.Kr. Det blei opphavleg brukt av begge kjønn, og var ein statleg symbolsk klednad som folk flest ikkje ghekk med. Frå 200-talet f. Kr. blei drakta berre brukt av menn, og var vanleg drakt i keisartida. Togaen blei boren over ein tunika av lin, eit plagg som tilsvarte gresk kiton. Frie romarar kunne bruka tunika utan toga heime.

Etter kvart blei togaen avløyst av pallium, eit firkanta ytterplagg. Då blei togaer, som var både kostbare og til dels upraktiske, berre brukt av regjeringsmedlemmer. Særskilde togaer, som skarlagensraude togaer, kunne berre brukast av ein imperator, ein general som hadde utvida grensene til riket og vunne minst ein stor kamp som ledd i utvidinga. I tillegg til slike sigerherrar hadde berre eigedomseigarar lov til å bera farga togaer. Togadraperer var et eget yrke.

Fargen på togaene, og korleis dei blei drapert, markerte sosiale skilnader etter strenge reglar. Togaen var eit viktig statussymbol i antikkens Roma. Romarane hadde fleire nemningar for ulike togaer, minst seks ulike typar etter sosiale konvensjonar:

* *Toga pura*: Ein borgar av Roma kunne bere ein *toga pura*, eun toga framstilt av naturleg, ufarga, kvitleg ull.
* *Toga praetexta*: Ein magistat eller frifødd ungdom kunne bera ein toga med voven kant av raud-purpur.
* *Toga pulla*: Ein borgar i sorg kunne bera ein mørkare toga.
* *Toga candida*: Ein kandidat til ei offentleg embete gjorde togaen sin kvitare enn normalt ved å bruka krit på han. Han blei då kalla *toga candida*, opphavet til ordet kandidat.
* *Toga trabea*: Augurarar bar ein togna som var i purpur eller med purpurstriper. Den keisarlege purpurtogaen var også ein *toga trabea*.
* *Toga picta*: Generalar i triumftog bar toga med mønster eller bilete på. Dei blei også brukt av pretorar som feira leikar og av konsular i keisartida.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Toga|Toga]]» frå ,  den 8. januar 2018.*  
 
## Litteratur
* Sebesta, Judith Lynn; Bonfante, Larissa (2001): ''The World of Roman Costume'', University of Wisconsin Press
* Vout, Caroline (oktober 1996): «The Myth of the Toga: Understanding the History of Roman Dress» i: *Greece & Rome*, **43** (2), s. 204-220.
ABM-avtalen

**ABM-avtalen**, eller *Anti-Ballistic Missile Treaty*, var ein avtale mellom USA og Sovjetunionen om avgrensing av anti-rakettsystem brukt for å verna område mot rakettar med kjernefysiske ladningar.

Avtala vart underteikna den 26. mai 1972 av USAs president Richard Nixon og Sovjetunionens generalsekretær Leonid Bresjnev. Avtala var verksam i 30 år, frå 1972 til 2002.

Den 13. juni 2002, etter å ha gjeve dei naudsynte førehandvarselet til 6 månader, trekte USA seg einsidig frå avtalen.
Kjernefysisk forkjøpsangrep

I kjernefysisk strategi, er eit kjernefysisk forkjøpsangrep eit overraskande angrep med overveldande kraft. **Førsteslagskapasitet** er eit land sin evne til å sigra over ei anna atommakt ved å øydeleggja arsenalet til fienden til det punktet kor angripande land kan overleva eit veikt svarangrep og den motsette sida er ute av stand til å halda fram krigen. Beste metode er å angripa dei strategiske kjernefysiske våpena til motstandaren, så som (rakettsiloar, undersjøiske basar, flyplassar), kommando og kontroll nettstadar, og lagar/depot. Strategien vert kalla kontrastyrke [engelsk: counterforce).

## Filmar om kjernefysiske forkjøpsangrep
* *Dr. Strangelove* av Stanley Kubrick
* *Miracle Mile*
* *Fail-Safe*
* *Første Streik*
* *WarGames*
* Dagen Etter (1983 tv-film)
* *Trådar*
* *Krigen Spelet*
* *Ved Daggry er Tidleg Lys*
* Filmen og boka *The Hunt for* Red October inneber frykta for ein russisk ubåt kjernefysiske levering system som er såg ideelt for ein første streik som sin kaptein og andre planleggar å defektar med ubåten heller enn å la det halda fram under russisk kontroll.

## Sjå òg
* Andreslag
* Cubakrisa
* Garantert gjensidig øydelegging

## Referansar
Stien Kaiser

**Christina Wilhelmina Kaiser**, kjend som **Stien Kaiser**, () var ein nederlandsk skeiseløpar frå Delft som vart verdsmeister i 1967 og 1968 og olympisk meister på 3&nbsp;000 meister i 1972.

Kaiser var frå 1965 til 1972 mellom dei tre beste i åtte verdmeisterskap på rad. Etter to bronsemedaljar i 1965 og -66, kleiv ho til topps under VM 1967 i Deventer og VM 1968 i Helsinki. Sidan kom ho på andreplass fire sesongar etter kvarandre, 1969-72. Under Vinter-OL 1968 i Grenoble tok ho bronsemedaljane på dei to lengste distansane, 1500 m og 3&nbsp;000 m. Fire år seinare i Sapporo vann ho OL-gull på 3&nbsp;000 meter og sølv på 1500 meter.

Kees Broekman var onkelen hennar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nl:Stien Kaiser|Stien Kaiser]]» frå ,  den 8. januar 2018.*
Nakfa

**Nakfa** (ISO 4217-kode *ERN*) er valutaen i Eritrea. Han blei innført 8. november 1997, då han erstatta etiopisk birr. Valutaen har namn etter den eritreiske byen Nakfa. Ein nakfa kan delast opp i  100 cent.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Eritrean nakfa|Eritrean nakfa]]» frå ,  den 8. januar 2018.*
Andreslag

I kjernefysisk strategi, er ein **andreslagskapasitet** til eit land den militære kapsiteten som kan overleva eit førsteslag frå motstandaren. Landet må ha trygg evne til å reagera mot eit kjernefysisk angrep med kraftig kjernefysisk gjengjelding mot åtakaren. (Kjernefysisk hemn) Å ha ein slik evne (og til å overtyda ein motstandar om slik kapasitet) er sett på som viktig i kjernefysisk avskrekking. Ellers kan motstandaren freista  på å prøva å vinna ein kjernefysisk krig med eit massiv førsteslag mot eigne kjernefysiske styrkar.

## Teori
Det å ha andreslagsevne er det beste forsvaret mot at ein eventuell motstandar kan freista eit kjernefysisk forkjøpsangrep

Gjensidige andreslagsevnar vil vanlegvis føre til ei gjensidig øydelegging som forsvarstrategi, sjølv om den eine sida kan ha eit lågare nivå (minimal avskrekking respons).

Det avgjerande målet i å oppretthalda andreslagsevner er å hindra førsteslag frå å ta ut dei kjernefysiske arsenala i eit land. På denne måten kan eit land gjennomføra ein kjernefysisk gjengjelding sjølv etter å absorbera eit kjernefysisk angrep. USA og andre land har diversifisert sitt kjernefysiske arsenal gjennom den kjernefysiske triaden for å betra sikre andreslagskapasitet.

Ballistiske missilar frå ubåt (Submarine-launched ballistic missiles SLBM) er den tradisjonelle måten å gjera dette på, men det er ei svært dyr metode for å skapa ein andreslagskapasitet. Ein treng òg ei påliteleg metode for å identifisera kven åtakaren er, for dersom ein hemnar seg på feil nasjon, kan ein setje i gang utilsikta ragnarok.

Land med atomvåpen må gjera det deira primære føremål å overtyda sine potensielle motstandarar om at eit førsteslag er ikkje verd innsatsen mot eit land som har andreslagskapasitet. Slike land har mange ulike lanseringsmekanismar, førebudd på reaksjonar på ulike kjernefysiske angrepsscenaria. Eit døme er det russiske Perimetr-systemet.

## Sjå òg
*Førsteslag

## Referansar

## Kjelder
*  

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Second strike|Second strike]]» frå ,  den 8. januar 2018.*  
**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Andreslag|Andreslag]]» frå ,  den 8. januar 2018.*
Arnfinn Stølen

**Arnfinn Stølen** () er musikar og høgskulelærer. Stølen er frå Øvre Årdal i Årdal kommune og busett i Oslo. Han er utdanna cand. philol. med musikk hovudfag. 
Stølen var tilsett som førsteamanuensis ved Høgskolen i Oslo. Han har arbeidd frilans som fiolinist og songar. 

I 1995 gav Stølen ut ”Songskatten vår” (Det Norske Samlaget) om norske songtradisjonar. Han har også gitt ut to vitskapelege verk om vokal folkemusikk, *”Grunnlagsteori for tonalitet i vokal folkemusikk”* og *”Musikkspråk i joiktradisjoner”*.

## Bibliografi
### Bøker
*
*
*
*

### Partitur
*
*
*
*
*
*
*
*

## Referanser


## Kjelder
* Fylkesleksikon Sogn og Fjordane 
* Wikipedia på bokmål
Khrizolitovyj

**Khrizolitovyj** er ein landsby i Belojarsk region i Sverdlovsk oblast.

Landsbyen ligg 21 kilometer sørvest for byen Belojarsk.

## Referansar
Jochum Nicolay Müller

**Jochum Nicolay Müller** () var ein norsk sjøoffiser som deltok i slaga i København både i 1801 og 1807.
Christa Luding-Rothenburger

**Christa Luding-Rothenburger**, fødd **Christa Rothenburger**, () er ein tysk tidlegare idrettsutøvar frå Weißwasser i delstaten Sachsen som representerte Aust-Tyskland i skeisesport og sykkelsport. I tida 1984-88 vann ho to olympiske gullmedaljar på skeiser og like mange VM-titlar på skeisebana, så vel som eitt VM-gull i sykkelsprint.

Rothenburger vart nummer tre i sprint-VM på skeiser både i 1979 og 1983. Under dei olympiske vinterleikane i Sarajevo vart ho olympisk meister på 500 meter. Sesongen etter vart ho verdsmeister då sprint-VM fann stad i Heerenveen. Vinteren 1986 enda ho på andreplassen ved sprint-VM på skeiser i japanske Kariuzawa, før ho eit halvt år seinare vart verdsmeister i sykkelsprint i Colorado Springs i USA. Året etter, i 1987, deltok ho i dei same to idrettane i respektive verdsmeisterskap, måtte då eitt steg ned på sigerspallane til bronse på skeisebana og til sølv på sykkelarenaen. 

OL-året 1988 vann Luding-Rothenburger sprint-VM på skeiser, før ho røska med seg gullmedaljen på 1000 meter og sølvmedaljen på 500 m under Vinter-OL i Calgary. Sju månader seinare vann ho sølv i sykkelsprint ved Sommar-OL 1988 i Seoul. Etter sølvmedalje i sprint-VM 1989 på skeiser, kom ho tilbake i 1992-sesongen og tok bronseplassen både på 500 m under vinterleikane 1992 i Albertville og ved sprint-VM 1992 på Valle-Hovin stadion i Oslo.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Christa Luding-Rothenburger|Christa Luding-Rothenburger]]» frå ,  den 9. januar 2018.*  
 
*
Minne

**Minne** er eit anna ord for hugs eller hukommelse som også kan visa til:

; Dataminne 
* Dataminne kallar ein i samband med datamaskiner den mekanismen som vert nytta for å lagra programmet til datamaskina og dei data som programmet opererer med.
* Random access memory (RAM) er hovudminnet i ei datamaskin.

; Minne i relasjon til personar 
* Hugs/hukommelse, det at ein hugsar noko, er ein av eigenskapane i kognisjon som vert redusert ved demens.

; Minne i relasjon til materialar 
* Minne i materialar

## Stadnamn
* Minne i Akershus, ved Minnesund
Armand Guillaumin

**Jean-Baptiste Armand Guillaumin** () var ein fransk målar og litograf som tilhøyrde impresjonismen.

Armand Guillaumin var fødd i Paris. Då han var 21 år gammal, byrja han å jobba i undertøysbutikken til onkelen sin medan han fekk teikneundervisning om kvelden. Seinare arbeidde han for statlege jernbanen. Frå 1861 studerte han på Académie Suisse. Der møtte han Paul Cézanne og Camille Pissarro, som han skulle bli venar med livet ut. Sjølv om han ikkje er blitt like kjent som Cézanne og Pissarro, hadde han sterk innverknad på arbeidet deira. Cézanne gjorde si første etsing basert på Guillaumin sitt måleri av lekterar på Seinen.

Guillaumin stilte ut ved Salon des Refusés i 1863. Frå 1874 stilte han ut med impresjonistane. I 1886 blei han ven med Vincent van Gogh sin bror Theo, som selde nokre av verka hans. I 1891 kunne han slutta i jobben og konsentrera seg om å måla på heiltid etter å ha vunne 100&nbsp;000 franc i det statlege lotteriet.

Måleria til Guillaumin er kjende for intense farger, og er representert i store museum over heile verda.

## Galleri


File:Guillaumin Armand The Seine.jpg|*Seinen,* 1867
File:Jean-Baptiste Armand Guillaumin 002.jpg|*Landskap*, 1870
Image:Guillaumin SoleilCouchantAIvry.jpg|*Soleil couchant à Ivry,* 1873, 81&nbsp;cm x 65&nbsp;cm. Musee d'Orsay
Image:Guillaumin LaPlaceValhubert.jpg|*La Place Valhubert,* 1875
File:Armand Guillaumin - River Scene - Google Art Project.jpg| *Elvescene*,  ca. 1890
File:Armand Guillaumin Les Meules.jpg|*Høysåtene*, ca. 1890-1895
File:Agay by Jean-Baptiste Armand Guillaumin, Bass Museum of Art.jpg|*Agay av Jean-Baptiste* Armand Guillaumin, ca. 1901
File:MuMA - Guillaumin - Paysage de neige à Crozant.JPG|*Snølandskap i Crozant*
File:'Landscape with Ruins' by Jean-Baptiste Armand Guillaumin, 1897.JPG|*Landskap med ruinar*, 1897


## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Armand Guillaumin|Armand Guillaumin]]» frå ,  den 9. januar 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff
Surovatikha

**Surovatikha** er ein landsby i Dalnekonstantinovsk kommune i Nizjegorod oblast i Russland.

## Referansar
Bonnie Blair

**Bonnie Kathleen Blair** () er ein USA-amerikansk tidlegare skeiseløpar frå New York som i tida 1988-94 vann fem olympiske gullmedaljar og tre VM-titlar i sprintmeisterskap. Til saman sanka Blair, som var spesialsprintar, seg heile 15 VM- og OL-medaljar (8-4-3) over ein periode på ti sesongar.

Blair vart i sprint-VM 1986 nummer tre, deretter toar i 1987 og tre att i OL-sesongen 1988. Under dei olympiske leikane 1988 i Calgary vann ho gullmedaljen på 500 m, fattige to hundredels sekund framom austtyske Christa Rothenburger, og ho tok bronsemedaljen på 1000 meter. I sprint-VM 1989 i Heerenveen lukkast Blair knipe VM-tittelen framom den nemnde austtyske kvinna. Både i 1990, 1992 og 1993 enda ho på andreplassen i sprint-VM. Derimot sikra ho seg sigeren på begge sprintdistansane då Vinter-OL 1992 fann stad i Albertville, ein prestasjon ho gjentok i Lillehammer-OL 1994. I 1994-sesongen viste ho seg som den suverent beste kvinnelege skeisesprintaren og vann Sprint-VM i Calgary med over 1,6 tidspoeng til dei andre medaljevinnarane. Endå meir suveren var ho då ho i 1995 avslutta karrieren med triumf i sprint-VM på "heimebane" i Milwaukee.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bonnie Blair|Bonnie Blair]]» frå ,  den 10. januar 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*
Japonisme

**Japonisme** (fransk *japonisme*, først brukt i 1872) viser til påverknaden frå japansk kunst, kultur og estetikk på vestleg kultur. Omgrepet viser særleg til den japanske innverknaden på europeisk kunst som i impresjonismen. I Frankrike bruker ein ordet *japonisme* om ein spesifikk fransk stil som hovudsakleg fanm uttrykk innanfor kunsten frå 1864. I England hadde japonisme opprhavleg innverknad på dekorativ kunst, med dei første dokumenterte døma på møblar i anglo-japansk stil i 1862, sjølv om omgrepet anglo-japansk blei brukt allereie i 1851.

Frå 1860-åra bleo ukiyo-e, japanske tresnitt, ei kjelde til inspirasjon for mange europeiske impresjonistiske målarar i Frankrike og andre stader, og til slutt for jugendstil og kubisme. Kunstnarane var spesielt tiltrekte av mangelen på perspektiv og skugge, flate område med sterke fargar, og det å plassera subjektet utanfor sentrum, for det meste med ein låg diagonal akse i bakgrunnen.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Japonisme|Japonisme]]» frå ,  den 10. januar 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff
Oid, Mortales

**«Oid, Mortales»** ('Høyr, o døydelege')  er den argentinske nasjonalsongen. 
Teksten er skriven av Vicente López y Planes, og musikken er komponert av Blas Parera.

Songen blei offisielt teken i bruk som nasjonalsong den 11. mai 1813, tre år etter mairevolusjonen. 11. mai er derfor nasjonalsongdag i Argentina.

## Tekst (moderne versjon)
Oíd, mortales, el grito sagrado: 
"¡Libertad, libertad, libertad!"
Oíd el ruido de rotas cadenas,
ved en trono a la noble igualdad.

Ya su trono dignísimo abrieron
las Provincias Unidas del Sud
y los libres del mundo responden:
"Al gran pueblo argentino, ¡salud!"
Y los libres del mundo responden:
"Al gran pueblo argentino, ¡salud!"
Y los libres del mundo responden:
"Al gran pueblo argentino, ¡salud!"

***Refreng:***
Sean eternos los laureles
que supimos conseguir,
que supimos conseguir.
Coronados de gloria vivamos...
¡o juremos con gloria morir!,
¡o juremos con gloria morir!,
¡o juremos con gloria morir!

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Oid, Mortales|Oid, Mortales]]» frå ,  den 10. januar 2018.*
Direktoratet for djuphavsforsking i Russland

**Direktoratet for djuphavsforsking** (russisk Главное управление глубоководных исследований, Glavnoje Upravlenije Glubokovodnykh Issledovanija, forkorta GUGI) er ein russisk etat under Forsvarsdepartementet i Russland.

Militæreining nummer 45707 er underlagt GUGI. 

## Historie
Etaten var ansvarleg for å utføra testar og operera kjernefysiske forsvarsinstallasjonar på djupe havområde under Den kalde krigen.

## Leiarar
*viseadmiral Aleksej Burilitsjev (2012)

## Kjelder
Militæreining nummer 45707

**Militæreining nummer 45707** i det russiske forsvaret har lenge vore mellom dei mest løynlege i Russland og neminga er berre feltpostnummer 45707. Eininga er underlagd eit departement i Forsvarsministeriet som det heller ikkje vert tala eller skrive mykje om, nemleg GUGI (russisk, Главное управление глубоководных исследований) underlagd Forsvarsministeriet i Russland. Hovudkvarteret er forlagt til Peterhof.

## Samansetjing
* 10. hydronautdetasjement
* 15. sentrale vitskaplege forskningslaboratorium. (russisk forkorting: 15. ЦНИЛ ВМФ)

## Sjefar

*1976-1982: Kommandørkaptein Eduard Lakmanov
*1982-1992: Kontreadmiral Valentin Kholod
*1992-2000: Kontreadmiral Vsevolod Khmyrov
*Frå 2. august 2002: Aleksandr Oparin

## Referansar


## Bakgrunnsstoff
*http://army-news.ru/2015/08/podvodniki-o-kotoryx-pochti-nikto-ne-znaet/
Runebergstårta

**Runebergstårta** (finsk **runebergintorttu**) er eit bakverk med namn etter den finske nasjonalskalden Johan Ludvig Runeberg.
Det blir særleg servert på Runebergsdagen, 5. februar, i Finland. 

Runeberg skal sjølv ha sett stor pris på dette bakverket.
Kaka blei laga av gjestgjevaren og konditoren Lars Henrik Astenius i Borgå på 1840-talet. I 1865, medan Runeberg framleis var i live, blei ho marknadsført under hans namn ved bakeriet til Fredrik Ekberg i Helsingfors.

## Skildring
Deigen er laga med kveitmejøl, og inneheld i tillegg gjerne strøbrød eller kakesmular og malen mandel. Nokre stenker kakene med rom og andre med punsj. Kakene kan også ha syltetøyfyll. 

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Runebergstårta|Runebergstårta]]» frå ,  den 11. januar 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*Oppskrift ved yle.fi
Gjørtlar

**Gjørtlar**, av tysk «Gürtel», 'belte'), er ein handverkar som lagar mindre ting av metall.

## Kjelder
Zoran Milanović

**Zoran Milanović** () er ein kroatisk politikar som blei president i landet 18. februar 2020. Han var statsminister i Kroatia frå desember 2011 til januar 2016. 

Milanović var leiar av det kroatiske sosialdemokratiske partiet frå 2007 til 2016, og var statsminister i Kroatia frå 23. desember 2011 til januar 2016. Milanovic var den tiande statsministeren i landet, og tok over etter Jadranka Kosor.

Milanović vann fyrste og andre valomgang i det kroatiske presidentvalet i 2019/20. I andre valomgang slo han den sitjande presidenten Kolinda Grabar-Kitarović. Han blei president den 18. februar 2020.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Zoran Milanović|Zoran Milanović]]» frå ,  den 20. mars 2023.*
«Yantar»

**«Yantar»** (russisk Янтарь, *Jantar*, 'rav') er eit etterretningsskip bygd for den russiske marinen. 
Skipet har vore operert av Departementet for djuphavsforskning i Russland sidan 2015, og er ofte omtalt som eit spionskip. 
Skipet har heimehamn i Severomorsk, der det er tilknytt Nordflåten i Russland. 

## Systerskip
Eit systerskip er under konstruksjon i «den andre» Yantar-klassen, prosjekt 22010-klassen. Det vil heite «Almaz».

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:«Russian intelligence ship Yantar|«Russian intelligence ship Yantar]]» frå ,  den 11. januar 2018.*
Isabella

**Isabella** er eit kvinnenamn som opphavleg er ei italiensk form av det spanske Isabel, og er ei avleiing av Elisabet.

Andre former av namnet er Isabelle, Isobel(le), Isobella og Izabela.
Kortformer av namnet er Bella, Belle, Isa, Issy, Izzy, Izzie og Sabella.

Isabel og Isabella var kongelege namn i mellomalderen, som blei spreidd frå Spania til Frankrike og seinare til England.

## Kjende namneberarar

;Dronningar
* Isabella I av Castilla, gift med Ferdinand II av Aragon
* Isabella II av Spania (1830–1904)
* Isabella «Elisabet» av Austerrike, dronning av Danmark, Noreg og Sverige
* Isabella av Angoulême, vasallmonark av Angoulême og dronning England
* Isabella av Aragon (1247-1271), dronning av Frankrike
* Isabella av Bayern, dronning av Frankrike
* Isabella av Brasilien, tronarving og regent av Brasil
* Isabella av Frankrike, dronning av England
* Isabella av Hainaut, dronning av Frankrike

;Andre
* Isabella av Mar  (ca. 1277-1296), skotsk adelskvinne gift med Robert Bruces
* Isabella d'Este (1474–1539), italiensk adelsdame  
* Isabella Andreini (1562–1604) eller Isabella Da Padova, italiensk skodespelar og forfattar
* Isabella Lucy Bird (1831–1904), engelsk oppdagar, fotograf og forfattar
* Isabella Valancy Crawford (1850–1887), kanadisk diktar
* Isabella Rossellini (f. 1952), svensk-italiensk skodespelar
* Isabella Lerøy (f. 1982), norsk songar
* Prinsesse Isabella av Danmark (f. 2007), dansk prinsesse 

## Kjelder
Lisbeth Korsmo

**Lisbeth Korsmo**, fødd **Lisbeth Berg**, () var ein norsk idrettsutøvar frå Oslo. Ho deltok lenge i skeisesport og vann OL-bronse på 3000 meter i 1976, og var elles ei tid aktiv i sykkelsport. Skeiseløpar Korsmo var i alle år medlem i Oslo Idrettslag, i sykling representerte ho Ullensaker Cykleklub.

Lisbeth Korsmo vart sju gongar norsk meister i firkamp på skeiser i tida 1971-78, dessutan vann ho sprint-NM i 1971 og perioden 1974-78. Frå 1966 til 1978, tretten noregsmeisterskap i firkamp på rad, vart ho anten nummer ein eller to. I nesten alle desse meisterskapane kjempa ho og Sigrid Sundby om kven som skulle få NM-laurbærkransen.

Berg/Korsmo deltok i 25 internasjonale meisterskap, omframt tre olympiske vinterleikar. Vinteren 1971 enda ho på femteplassen både i skeise-EM og i VM i firkamp. Under Vinter-OL 1976 i Innsbruck vart ho nummer fire på 1500-meteren, før ho på 3000 meter vart den fyrste norske kvinnelege OL-medaljøren på lengdeløpsskeiser. Med sluttida 4.45,24 var Korsmo ein fattig hundredels sekund bak sølvvinnaren og fem små hundredelar bak olympiameister Tatjana Averina frå Sovjetunionen som kom i mål på 4.45,19. Ho la bort konkurranseskeisene i 1980.

I 1981 tok Korsmo heim NM-gullet i landevegssykling.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Lisbeth Berg|Lisbeth Berg]]» frå ,  den 12. januar 2018.*