open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Râs ach-Chaq’a’

**Râs ach-Chaq’a’** eller **Lithoprosopon** (gresk *Theoprosopon*) er eit nes nord i Libanon. Neset ligg mellom dei antikke byane Batroun og Tripoli. Neset dannar ein massiv barrière som skjer gjennom kysten av Libanon og gjer det vanskeleg for reisande å reise rundt. I dag går kystvegen gjennom neset i to tunnelar. 

## Historie
I antikken gjekk det ein veg parallelt til sjøen rundt neset mellom Batroun og Tripoli. Historikarar rapporterer at eit jordskjelv i 551 evt. skapte eit jordras som tok med seg vegen ut i sjøen, og dermed isolerte Tripoli frå  Batroun og Byblos.  

Namnet på neset har endra seg gjennom historia. Det vart første gongen nemnt av den greske historikaren Polybius, som kalla det *Theou Prosopon* eller «Guds andlet». Dei greske geografane Klaudios Ptolemaios og Strabon, nemner òg neset som *Theouprosopon*. Pomponius, den romerske geografen kalla det *Promontorium Euprosopon* eller «Det gode andlet-neset». Namnet Lithoprosopon kom ikkje i bruk før Austromarriket, då området vart heilt kristna og namnet vart Lithoprosopon eller «Andlet av stein». Arameiske og syriske historikarar omsette det til *Parsuph Kipa* og seinare omsette arabiske historikarar det til *Anf Al-Hajar* og *Wajh Al-Hajar* eller «Nasa eller andeletet av stein». Historikarane frå krosstoga kalla det «Konstabelens kyrkjebenk» eller «Generalfjellet». Under mamelukkane og osmanarane fekk neset igjen det arabiske namnet *Wajh Al-Hajar*. 

Den franske historikaren Laurent d'Arvieux skreiv i 1660 at frankarane kalla det *Cape Rouge*, ei forvansking av det libanesisk arabiske ordet *ouege*, som tyder «andlet». Jean de La Roque gav i 1688 neset to ytterlegare namn, *Capo Pagro* og *Cappouge*. Cappouge var truleg ei forvansking av «Cap Rouge», «Cappo poggia» eller «Neset under vinden» Cappouge kunne òg ha kome frå *Capo poggio* eller «neset med åsen», som samsvarar med det noverande namnet på neset, *Râs ech-Chaq' ha*, som tyder «Neset me haugen».

## Moderne turistmål
I dag er det fleire små feriestader langs kysten. Det er òg ein populær, kristen pilegrimsstad der vitjande vitjar klosteret og helgenskrinet til Vår frue av Nourieh i landsby Hamat.

## Våtmarksområde
Det er eit våtmarksreservat på neset ved Deir el Nouriyeh-klippene i Ras Chekaa som er oppført under den internasjonale Ramsarkonvensjonen.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Theoprosopon|Theoprosopon]]» frå ,  den 15. august 2014.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Wadi al-Taym

**Wadi al-Taym** eller **Wadi el-Taym** er ein wadi (tørrlagt elv) som dannar ein stor, frodig dal sør i Libanon, nær Hasbaya på vestsida av Hermon. 

Han ligg inntil Beqaadalen som går nord til sør mot Jordandalen der han møter nordvesthjørnet av Hulehsjøen. Med vatn frå Hasbani-elva er dei låge åsane i Wadi al-Taym dekte av sølvgrøne oliventre. Folkesetnaden i området er hovudsakleg drusarar. Han fekk dette namnet etter ein busetnad av det arabiske folket Al-Taym.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Wadi al-Taym|Wadi al-Taym]]» frå ,  den 15. august 2014.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
*Bilete av Wadi Al-Taym på panoramio.com 
*Bilete av Wadi Al-Taym on Flickr
Grotter i Libanon

Dette er ei liste over **grotter** i Libanon.

*Jeita
*Nachcharini
*Ras El Kelb
*Nabaa al-Chataoui
*Nabaa al-Mghara
*er-Roueiss
*Hanna Boustani
*Qadisha
*Mar Sarkis
*Ouadi al-Hadid
*Mikha
*al-Kassarate
*Touaïté
*al-Rihane
*Mar Challita
*Fakhreddine
*Kafarhim
*al-Jiyyé
*al-Mhadded
*al-Aaouamide
*Nabaa Bou Safi
*Dominou 
*Fnaïdeq
*Saleh
*Afqa
*al-Ain
*Nabaa al-Saqié (al-tahta)
*Nabaa al-Saqié (al-fawqa)
*Qashqoush
*Ras Beyrouth
*Zod
*Kfar Sghab
*al-Terrache 
*Marj ed-Debb
*al-Dabaa 
*Rechmi
*Nabaa al-Moutrane
*Achtarout
*Mabaage

*Haskane
*Ain al-Libné
*Nabaa er-Rahoué
*Nabaa al-Kiddab
*al-Souwwane
*Jbab
*Joualmane
*Nabaa al-Jaouz
*an-Nouâhir
*Nabaa Ghaouaghit
*Kfar Zabad
*al-Dabaa 
*Birket Aanjar
*Dechouniyé
*Ras al-Nabaa
*Saddiqîne
*Nabaa Iskandar
*Nabaa Qatra
*al-Choériyeh
*Ain al-Bared
*al-Tallé
*Nabaa al-Jouaïzat
*Ain Seraaya
*al-Rmeïlé
*Nabaa al-Hadid
*Zob Atta
*zbaïne
*al-Saouda 
*Ain Chara
*Salem
*al-Daamiyé
*Nabaa Hayssa
*Lehfed
*al-Haoua 1
*Nabaa ech-Cheikh
*Mar Assia

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:List of caves in Lebanon|List of caves in Lebanon]]» frå ,  den 15. august 2014.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Aach ed Djâjé

**Aach ed Djâjé** er eit fjell sørvest i Libanon. Det har ei høgd på 1304 meter over havet.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Aach ed Djâjé|Aach ed Djâjé]]» frå ,  den 15. august 2014.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Jeitagrotta

**Jeitagrotta** (arabisk مغارة جعيتا) er eit system av to fråskilde, men samankopla karstgrotter med ei samla lengd på 9&nbsp;km. Grottene ligg i Nahr al-Kalb-dalen ved Jeita, 18&nbsp;km nord for den libanesisk hovudstaden Beirut. Sjølv om ho var busett i førhistorisk tid, vart ikkje den nedre grotta oppdaga på ny før i 1836 av presten William Thomson. Ho kan berre vitjast med båt sidan ei underjordisk elv renn gjennom ho. Vatnet i elva gjev friskt drikkevatn til meir enn éin million libanesarar.

I 1958 oppdaga libanesiske grotteforskarar dei øvre galleria, 60 meter over den nedre grotta. Her er det bygd ein tilkomsttunnell og ei rekkje gangvegar slik at turistar kan vitje grotta. Dei øvre galleria husar den største kjende stalaktitten i verda. Galleria består av ei rekkje kammer, der det største har ei høgd på 120 meter.

Utanom å vere eit libanesisk nasjonalsymbol og ein av dei mest vitja turistmåla i landet, speler Jejitagrotta ei viktig sosial, økonomisk og kulturell rolle, og er ein finalist i konkurransen om å verte eit av dei nye sju underverka i verda.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Jeita Grotto|Jeita Grotto]]» frå ,  den 15. august 2014.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
*Offisiell nettstad
*360 HD-panorama av Jeitagrotta 
*Jeitagrotta på Beautiful World
Horsh Ehden naturreservat

**Horsh Ehden** er eit naturreservat som ligg i Nord-Libanon og består av restar av skogen av libanonseder, som er viktig for kultur- og naturarva til landet. Det ligg i nordvestsida av Libanonfjella omgjeve av tåke og relativt mykje nedbør. Fleire sjeldne og endemiske planter veks her. Sedertrea står ved sidan av ein blandingsskog av einer, furu og dei siste verna områda i landet med ville epletre. Av dyr i skogen finn ein keisarørn, haukørn, gråulv og villkatt. Reservatet ligg i vakre dalar og kløfter med ville orkidéar, lysefarga salamanderar, sopp og anna plante- og dyreliv.  

Reservatet er eit populært turområde. 

## Naturhistorie
### Biologisk mangfald
Horsh Ehden naturreservat har eit rikt biologisk mangfald. Det er registrert over 1&nbsp;058 plantartar i reservatet, som utgjer kring 40% av alle planteartane i Libanon, sjølv om området berre dekker mindre enn 0,1% av landet. 212 av plantene er sjeldne, og 126 er rekna som truga. 115 av planteartane er endemiske for Libanon, og 10 er endemiske for Horsh Ehden. 

Horsh Ehden naturreservat har òg eit rikt fugle- og dyreliv. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Horsh Ehden natural reserve|Horsh Ehden natural reserve]]» frå ,  den 15. august 2014.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Sjå òg
* Al Shouf-seder naturreservat
* Aammiq våtmarksområde

## Bakgrunnsstoff

* Horsh Ehden - offisiell nettstad
Barouk

**Barouk** (arabisk الباروك) er ein landsby i Chouf distrikt i Libanon. Historisk vart landsbyen kjend som «det gode landet», på grunn av kjelda her (Nabeh-el-Barouk). Diktaren Rachid Nakhleh, som skreiv nasjonalsongen til Libanon, vart fødd i Barouk. Landsbyen er òg kjend for eplene sine og andre frukt, og for dei mange skogane med furu og eik. Like ved landsbyen ligg fjellet Jabal el Barouk på 1943 meter over havet. Fjellet ligg i det største naturreservatet i Libanon, Al Shouf-seder naturreservat, og nokre av dei eldste og flottaste Libanonsedertrea i Libanon står her. 

## Galleri

Fil:View from the Barouk Forest 1.JPG|Baroukskogen
Fil:Barouk Mountain.JPG|Skogen strekkjer seg til horisonten
Fil:View from the Barouk Forest.jpg|2000 meter over havet
Jabal es Saaïdé

**Jabal es Saaïdé** (arabisk skrift جبل سعيدة) er eit fjell i Libanon nær den fråflytta landsbyen Saaïdé, kring 12&nbsp;km nordaust for Baalbek i Libanon.

Saaidé I og Saaidé II er arkeologiske stader i dette området. Sommaren 1966 grov den libanesiske hæren ei grøft ved Saaidé I, og fann mange reiskapar og steintøy som sigdar, kverner, skraper, kislar, sylar og blad som vart daterte til 8000 til 6000 fvt. Jacques Besançon & Francis Hours oppdaga seinare eit lag frå eldre steinalder under laget frå yngre steinalder med knivar, spydspissar og anna.

Saaidé II, som dekkjer nesten 0,25 hektar, vart først grave ut i 1969 av Bruce Schroeder frå University of Toronto, men staden var skadd av moderne jordbruk. Jebal Saaidé er den einaste landsbyen funnen i Libanon som er datert til før jordbrukstida byrja. Innbyggjarane ser ut til å ha jakta forskjellige typar dyr som gaupe, hjort, gaselle og somme fuglar.

## Merknadar

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Jabal es Saaïdé|Jabal es Saaïdé]]» frå ,  den 15. august 2014.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
* Besançon, J. Hours, F,. Une coupe dans le quaternaire récent. Saaidé I (Beqaa centrale, Liban), Hannon, 5, 29-61, 1970.
* Hours, F,. L'épipaléolithique au Liban. Resultats acquis en 1975, Colloque III, UISPP 1976, 9ème Congrès de l'UISPP, Nice, 130-196, 1976.
* Schroeder, H.B., Natufian i Central Béqaa Valley, Libanon, Bar-Yosef and Valla (eds.) 1991, The Natufian Culture i Levanten, 43-80, International Monographs in Prehistory, 1991.
* Copeland, L., Natufian Sites i Libanon, Bar-Yosef and Valla (eds.) 1991, The Natufian Culture i Levanten, 27-42,International Monographs in Prehistory, 1991
* Ofer Bar-Yosef, François Raymond Valla,. The Natufian culture i Levanten, International Monographs in Prehistory, 1991.
* Soliveres, O., « Restes humains natoufiens du Jebal Saaidé (Epipaléolithique du Liban) », Paléorient, 3, p.&nbsp;293-294, 1975-1976-1977.
* Churcher, P., « The vertebrate fauna from the Natufian level at Jebel es-Saaïde (Saaïde II), Libanon », Paléorient, 20/2, p.&nbsp;35-58, 1994
Ivar Orvedal

**Ivar Orvedal** () er ein norsk forfattar frå Måren i Høyanger. Orvedal debuterte som lyrikar i 1979 med *Moldmennsje*, og har sidan gitt ut fem bøker.

I 2006 fekk Ivar Orvedal kulturprisen til Høyanger kommune.

## Bibliografi
### Bøker
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Kjelder
* 

## Bakgrunnsstoff
* Om Ivar Orvedal i Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane
### I tidsskrift - eit utval
* Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane
Qurnat as Sawda'

**Qurnat as Sawdā’** er det høgaste fjellet i Libanon og Levanten med ei høgd på 3&nbsp;088&nbsp;meter over havet.

## Geografi og klima
Qurnat as Sawda har eit alpint klima med kjølige somrar. Temperaturen om sommaren når vanlegvis 10-15 ºC, men kan gå ned til kring 0-5 ºC om natta. Vinteren er lang på dette fjellet (oktober til seint i april) med temperaturar frå -20 til -45 ºC. Snøfallet er kring 10-12 meter kvart år, og smeltar ikkje før i midten av juni. Frost er vanleg gjennom sommaren. Fjell i Libanon på over 1800 meter er dekte av snø nesten fire månader av året og toppar over 2&nbsp;500&nbsp;m er dekte av snø kring halve året.

Fjelltoppen er kjend for å ha mange snøras. 

## Religiøs mellomalderlitteratur
I Jacobus de Vorgaine sin *Aurea Legenda* planta Noa eit heilag tre på dette fjellet etter å ha overlevd syndfloda. Vorgaine skreiv at frøa til dette treet vart gjeven til Set av ein engel i Edens hage.

## Sjå òg
* Libanesisk geografi

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Qurnat as Sawda&#39;|Qurnat as Sawda&#39;]]» frå ,  den 15. august 2014.*  


## Bakgrunnsstoff

*  Peakbagger.com: Qurnat as Sawdā’
Sverre Søgnen

**Sverre Søgnen** () er frå Vadheim i Høyanger i Sogn. Søgnen har i hovudsak skrive bøker knytt til historie og gjeve dei ut på eige forlag.

## Bibliografi
### Bøker
* 
* 
* 
* 
* 
### I bøker - eit utval
* 
* 
* 

### I tidsskrift - eit utval
* Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane

## Kjelder
* 
*
Sannine

**Sannine** (arabisk جبل صنين,  *Jabal Șannīn*) er eit fjell i Libanonfjella i Libanon. Det høgaste punktet er 2&nbsp;628 moh. Sannine, som er bygd opp av kalkstein, er kjelda til mange fjellbekkar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Mount Sannine|Mount Sannine]]» frå ,  den 15. august 2014.* 
*** oppgav desse kjeldene:*



## Bakgrunnsstoff
* Panorama photo of Mount Sannine
Faueldalen naturreservat

**Faueldalen naturreservat** (òg skrive **Fugldalen** og **Fauldalen**) er eit naturreservat i den austre delen av Tromsø kommune. Det omfattar den nedre delen av Fugldalelvas nedbørfelt. I aust grensar reservatet til Lyngsalpan landskapsvernområde, og elles følgjer grensa stort sett Fugldalselvas dalføre, unntatt dei nedste rundt 200 meter før elva munnar ut i Sørfjorden.

Verneformålet er kystnær furuskog med naturleg plante- og dyreliv, knytt til etablering av vegetasjon i ein interessant kvartærgeologi. Deler av grusavsetjingane (sandur, endemorene og sidemorenar) er utan vegetasjon. Næringsrik flora etablerer seg i ein berggrunn av gabbro, amfibolitt og dioritt.

## Kjelder
Sandbukta naturreservat

**Sandbukta naturreservat** er eit naturreservat i Tromsø kommune i Troms, og vart oppretta 4. juni 2004. Det ligg ved Breivikelvas utløp i Ullsfjorden, like ved bygda Breivikeidet. Sandbukta er eit strandområde som inneheld eit av dei største strandvollfelta i Troms.

## Kjelder
Breivikelva

**Breivikelva** (òg kalla **Storelva**) er ei elv i Tromsø kommune i Troms. Ho vert danna ved samløpet av Bjørnskarelva og Storforselva og munnar ut i Ullsfjorden ved bygda Breivikeidet. Elva er  lang ( medrekna Bjørnskarelva), og har eit nedbørfelt på . Middelvassføringa ved munningen er .

Breivikelvas fjernaste tilløp er Bjørnskarelva, som har utspring i Bjørnskaret i fjella austom Ramfjorden. Vanlegvis er det endå det andre hovudtilløpet, Storforselva, som har utspring i området austom Tromsdalstinden og dannar den 250 meter høge Storforsen, som vert rekna som kjelda til Breivikelva. Dei to elvene lauper saman rundt seks kilometer nordaust for Fagernes. Etter samløpet renn elva i nordaustlegg retning i eit sterkt meanderande løp med lite fall. Breivikelva har mange sideelvar, derav dei største er Tepphaugelva, Russevanka og Nakkelva. Elva munnar ut i Ullsfjorden gjennom eit 1,5 kilometer langt og opptil 400 meter breitt brakkvassdelta. Sør for munningen ligg Sandbukta naturreservat.

Fylkesveg 91 går parallelt med elva over heile strekninga, og rundt tre kilometer før munningen kryssast ho av Fylkesveg 51. Det ligg spreidd busetnad langs vassdraget, som elles er utan tekniske inngrep, med unntak av stedvis erosjonsvern i form av steinfyllingar langs elvebreidda i nedre del av elva.

Vassdraget vart i 1973 verna mot kraftutbygging i Verneplan I for vassdrag.

## Kjelder
Ragnhildsholmen

**Ragnhildsholmen** er ei bergkolle på den søndre stranda av Nordre älv på øya Hisingen i Göteborgs kommun i Sverige, der det i mellomalderen låg ei festning som vart bygd av den norske kongen Håkon 4. Håkonsson for å verne byen Konghelle på nordsida av elva i det som då var det norske Båhuslen.

Festninga vart bygd i fyrste halvparten av 1200-talet og lagt ned på byrjinga av 1300-talet. Deretter vart festninga herja av brann, og stein frå festninga vart truleg nytta som byggjemateriale i Båhus festning, som den norske kong Håkon 5. Magnusson byrja byggje i 1308 lengre opp i Nordre älv etter at den svenske hertug  Erik Magnusson av Södermanland hadde fått makta over festninga på Ragnhildsholmen.

Festninga på Ragnhildsholmen ligg no som ein ruin. Arkeologiske granskingar og utgravingar gjekk føre seg i åra 1881-1882, og fleire ulike typar gjenstandar kom då for dagen.

## Bakgrunnsstoff
*Riksantikvarieämbetet – Fornsök, om festninga på Ragnhildsholmen.
Breivikeidet

**Breivikeidet** er ei bygd og eit dalføre i Tromsø kommune i Troms. Namnet vert brukt både om Breivikelvas dalføre, som strekkjer seg frå Ullsfjorden i aust til Fagernes ved Ramfjorden i vest, og om bygda som ligg lengst aust ved Ullsfjorden. Bygda Breivikeidet ligg rundt 40&nbsp;km søraust for Tromsø sentrum (kjørelengd 50&nbsp;km).

Fylkesveg 91 går langs heile dalføret, med fergeforbindelse vidare austover til Svensby i Lyngen kommune. Frå Hov, tre kilometer frå fergeleiet, går Fylkesveg 7758 sørover gjennom Nakkedalen til Sjursnes og dei øvrige bygdene på vestsida av Sørfjorden.

På Breivikeidet ligg Tromsø golfpark, verdas nordlegaste 18-hols golfbane. Ved munningen av Breivikelva mot Ullsfjorden ligger Sandbukta naturreservat.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
*Tromsø golfpark
Detlef Thorith

**Detlef Thorith** () var ein tysk diskoskastar frå Berlin som representerte Aust-Tyskland. Han vart europameister i øvinga under EM i friidrett 1966 i Budapest. Thoriths personlege rekord er frå 1972 og lyder på 64,82 meter.

## Aktiv
Thorith sette personleg rekord med 57,43 m i 1964, men var ikkje god nok til å få plass i OL-troppen til Tyskland. To år seinare kasta han under EM i friidrett 1966 ein cm kortare enn den tidlegare personlege bestenoteringa, men det var tilstrekkeleg til å vinne gullmedaljen i ei svært jamn tevling, der alle medaljane gjekk til austyske utøvarar. Få veker i forkant av meisterskapen hadde han nådd 61,30 m, og vart dermed den fyrste tyskaren som passerte 60-metersgrensa i diskoskast.

Han sette austtysk rekord med 62,26 m i 1967, og tok sin fyrste av tre DDR-titlar i diskoskasting. I OL-sesongen 1968 var han berre så vidt over 60 meter, og fekk dermed ikkje vere med til OL i Mexico-byen. Heller ikkje til EM 1969 eller 1971 fekk han reisesetel, men vart austtysk meister i 1970. Han forbetra besteresultatet sitt til 63,90 m i 1970, og gjorde sitt livs lensgste kast med 64,82 m i 1972. Thorith deltok under Sommar-OL 1972 i München, der han kom på sjetteplassen. Same sesongen tok han i den austtyske meisterskapen si tredje gullmedalje i diskos.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*EM 1966 i Budapest: Gullmedalje – 57,42 m, framom Hartmut Losch (57,34 m)
*OL 1972 i München: Nr 6 – 62,42 m

## Kjelder
**Friidrott-65*, *Friidrott-68*, *Friidrott-69*, *Friidrott-71* og *Friidrott-72*. Hälsingborg.

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Detlef Thorith|Detlef Thorith]]» frå ,  den 15. august 2014.*
Georgi Stojkovski

**Georgi Stojkovski** (bulgarsk:Георги Иванов Стойковски) () er ein bulgarsk tidlegare friidrettsutøvar som tevla i tresteghopp. Han vart europameister i øvinga i 1966 med sitt livs lengste hopp; 16,67 meter.

## Aktiv
Under dei olympiske leikane i Tokyo i 1964 sette Stojkovski personleg rekord med 16,21 m i kvalifiseringa. I finalen stoppa han på 16,10 m og vart nummer sju. To år seinare forbetra han den bulgarske rekorden til 16,67 m då han vann gullmedaljen i friidretts-EM i Budapest. Han vann tittelen med ein centimeters forsprang på Hans-Jürgen Rückborn frå DDR, som også sette landsrekord.

I Mexico-byen vart Stojkovski nummer ni under OL 1968 med 16,46 meter i sluttprotokollen. Han presterte eit hopp på 16,39 meter i kvalifiseringa i EM 1969, men det vart berre 15,14 m og ein tolvte og sisteplass i finalen.

Stojkovski var bulgarsk meister i tresteghopp 1964-66 og 1968-71.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*OL 1964 i Tokyo: Nr 7 – 16,10
*EM 1966 i Budapest: Gullmedalje – 16,67 m, framom Hans-Jürgen Rückborn (16,66 m)
*OL 1968 i Mexico by: Nr 9 – 16,46 m
*EM 1969 i Athen: Nr 12 - 15,14 m

## Kjelder
**Friidrott-65* og *Friidrott-69*

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Georgi Stojkowski|Georgi Stojkowski]]» frå ,  den 15. august 2014.*
Vilmos Varjú

**Vilmos Varjú **() var ein ungarsk friidrettsutøvar frå Gyula. Han vart europameister i kulestøyt i 1962, og forsvarte EM-tittelen fire år seinare. I mellomtida vann han bronsemedaljen i øvinga under dei olympiske sommarleikane i Tokyo 1964.

## Aktiv
Varjú sette europarekord med 18,67 m i 1960, men deltok ikkje i OL. I 1962 vann han ein klar siger i kulestøyttevlinga under EM i Beograd. Han forbetra den personlege rekorden til 19,42 m i 1963, og støytte berre tre centimeter kortare i finalen under OL 1964 i Tokyo, ein prestasjon som gav han bronsemedaljen bak dei to suverene US-amerikanarane Dallas Long og Randy Matson. 

I 1966 vart det klart for europameisterskap på heimebane i Budapest. Varjú skuffa ikkje, han forsvarte EM-tittelen med stor margin til andremann. Same sesongen forbetra han europarekorden med seks cm til 19,62 m. I 1970 sette han ny personleg rekord med 19,72 m, før han i 1971 la på til heile 20,45 m. Under EM 1971 i Helsingfors kom han på fjerdeplassen med 19,99 m, fem centimeter bak bronsevinnaren.

Varjú vart ungarsk meister i kulestøyt 1958-60 og 1963-72. Han flytta i si tid som akiv den ungarske rekorden 17 gongar, frå 16,63 meter til 20,45 m, hans endelege personlege bestenotering.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*EM 1958 i Stockholm: Nr 7 – 16,77 m
*EM 1962 i Beograd: Gullmedalje – 19,02 m, framom Viktor Lipsnis (18,38 m)
*OL 1964 i Tokyo: Bronsemedalje 19,39 m, bakom Randy Matson (20,20 m)
*EM 1966 i Budapest: Gullmedalje – 19,43 m, framom Nikolaj Karasjov (18,82 m)
*OL 1968 i Mexico by: Utslått i kvalifiseringa (18,86 m =nr 13)
*EM 1969 i Athen: Nr 7 – 18,87 m
*EM 1971 i Helsingfors: Nr 4 – 19,99 m, bakom Władysław Komar (20,04 m)
*OL 1972 i München: Nr 8 – 20,10 m

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Vilmos Varjú|Vilmos Varjú]]» frå ,  den 15. august 2014.*  
*Ymse *Friidrott*
Jacques Madubost

**Jacques Madubost** () var ein fransk friidrettsutøvar og  pistolskyttar frå Dangeau i Eure-et-Loir. Han tevla i høgdehopp, ei øving han vart europameister i i 1966.

### Aktiv
Madubost, som aldri lukkast verte fransk meister i høgdehopp, sigra overraskande i høgdehopptevlinga under europameisterskapen 1966 i Budapest. Med 2,12 meter enda han på same høgda som sølvvinnaren, landsmannen Robert Sainte-Rose. Same sesongen forbetra Madubost den franske rekorden til 2,15 m.

Etter han slutta med friidrett, deltok han i skytesport som pistolskyttar.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*EM 1966 i Budapest: Gullmedalje – 2,12 m, framom Robert Sainte-Rose (2,12 m)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Jacques Madubost|Jacques Madubost]]» frå ,  den 15. august 2014.*
Latvia i Junior Eurovision Song Contest

**Latvia** debuterte i Junior Eurovision Song Contest i 2003 i København, Danmark, med songen «Tu Esi Vasarā», framført på latvisk av songeren Dzintars Čīča. Landet har delteke fem gongar; i 2003, 2004, 2005, 2010 og 2011. Bidraga vart valde gjennom den nasjonale finalen Bērnu Eirovīzija mellom 2003 og 2005, og Balss Pavēlnieks i 2010 og 2011. Begge tevlingane vart arrangerte av den latviske kringkastaren Latvijas Televīzija.

## Bidraga i Junior Eurovision Song Contest

## Røystgjeving

## Sjå òg
* Latvia i Eurovision Song Contest

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Latvia in the Junior Eurovision Song Contest|Latvia in the Junior Eurovision Song Contest]]» frå ,  den 15. august 2014.*
Dieter Hoffmann

**Dieter Hoffmann** () var ein tysk friidrettsutøvar, fødd i Danzig. Han deltok i kulestøyt for Aust-Tyskland og vart europameister i øvinga i 1969. Hoffmann var medlem av ASK Berlin og seinare ASK Potsdam. Som aktiv var han 188 cm høg og vog 120 kg.

## Aktiv
Hoffmann deltok i 1964 i dei olympiske leikane i Tokyo og vart nummer 12. Året etter representerte han DDR og vart nummer fire i Europacupen. I 1966 kom han på åttandeplassen i EM i Budapest.

Den 3. juli 1968 støytte Hoffmann i Potsdam 20,08 meter, ny europarekord. To veker seinare forbetra han, i Sokolov i dåverande Tsjekkoslovakia, europarekorden med to centimeter. I august vann han i Erfurt sin einaste DDR-meistertittel utandørs. Under sommarleikane i Mexico-byen enda han på fjerdeplassen, ni cm bakom bronsevinnaren.

I 1969 vann Hoffmann gullmedaljen i kulestøyt under europameisterskapen i Aten, framom landslagskameratane Heinz-Joachim Rothenburg og Hans-Peter Gies. Same sesongen forbetra han den personlege rekorden til 20,60 meter. Under europameisterskapen 1971 vart han nummer sju. I 1972 vart han nummer fire i kulestøyt i den aust tysk meisterskapen, og gjekk dermed glipp av dei olympiske leikane i München.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*OL 1964 i Tokyo: Nr 12 – 17,11 m
*EM 1966 i Budapest: Nr 8 – 18,02 m
*OL 1968 i Mexico by: Nr 4 – 20,00 m, bakom Eduard Gusjtsjin (20,09 m)
*EM 1969 i Aten: Gullmedalje – 20,12 m, framom Heinz-Joachim Rothenburg (20,05 m)
*EM 1971 i Helsingfors: Nr 7 – 19,38 m

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Dieter Hoffmann (Leichtathlet)|Dieter Hoffmann (Leichtathlet)]]» frå ,  den 16. august 2014.*
Lutz Dombrowski

**Lutz Dombrowski** () er ein tysk tidlegare friidrettsutøvar frå Zwickau. Han vart olympisk meister i lengdehopp i 1980 og europameister i same øvinga i 1982. Dombrowski har i 2014 den tyske rekorden i lengdehopp, 8,54 m, vinnarhoppet i Moskva-OL.

### Aktiv
Dombrowski vann i 1979 lengdetevlinga i Europacupen for landslag. I 1980 sikra han seg gullmedaljen under OL 1980 i Moskva med eit hopp på 8,54 m, ny europarekord og årsbeste i verda i 1980. To år seinare vart han europameister i Aten, med god margin til andremann.

Dombrowski vart austtysk meister i lengdehopp i 1979 og 1984.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*OL 1980 i Moskva: Gullmedalje – 8,54 m, framom Frank Paschek (8,21 m)
*EM 1982 i Aten: Gullmedalje – 8,41 m, framom Antonio Corgos (8,19 m) 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Lutz Dombrowski|Lutz Dombrowski]]» frå ,  den 16. august 2014.*
Vladimir Kisjkun

**Vladimir Kisjkun** () er ein russisk tidlegare friidrettsutøvar som deltok for Sovjetunionen. Han vart europameister i stavhopping i 1974.

## Aktiv
Etter å ha sett personleg rekord med 5,20 meter i 1972 hadde Kisjkun ytterlegare framgang dei neste åra. I 1974 gjekk han for fyrste gong over 5,40 meter. Likevel var han ikkje mellom dei største favorittane under europameisterskapen i Roma hausten 1974. Men der sigra han med eit hopp på 5,35 meter, same resultatet nådde sølvmannen Władysław Kozakiewicz frå Polen.

Kijskun vart sovjet-meister i stavhopp i 1974, 1975 og 1977. Under dei olympiske sommarleikane i Montreal i 1976 kom han på 13.-plassen. Hans personlege rekord på 5,55 meter er frå 1977-sesongen.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*EM 1974 i Roma: Gullmedalje – 5,35 m, framom Wladyslaw Kozakiewicz (5,35 m)
*OL 1976 i Montreal: Nr 13 – 5,20 m

## Kjelder
**Friidrott-73*.
**Friidrott-75*.
Muhamed Bešić

**Muhamed Bešić** () er ein bosnisk fotballspelar som i 2014 spelar for Everton i engelsk Premier League. Han spelar i forsvar/på midtbana. Han er også ein del av . Han har spelt for fleire andre klubbar i karrieren, blant anna Hamburg frå Tyskland og Ferencváros frå Ungarn. 

Han blei tatt ut til Fotball-VM 2014 i Brasil, der laget rauk ut i gruppespelet.

## Referansar

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Muhamed Bešić|Muhamed Bešić]]» frå ,  den 22. august 2014.*
Jøvik

**Jøvik** er ei bygd i Tromsø kommune i Troms. Ho ligg på austsida av Ullsfjorden, ved innløpet til fjordarmen Kjosen. 

Jøvik var tidlegare ei av dei største bygdene i Ullsfjord kommune. Her låg Jøvik Sildolje & Kraftforfabrik, som rundt 1970 var den nest største sildoljefabrikken i Noreg. Bygda hadde òg eit fiskebruk, og dessutan postkontor og butikk. Sildoljefabrikken vart nedlagd i 1996. Dei siste tiåra har Jøvik vore prega av nedgang i folketalet og ein aldrande befolkning.

Dei største verksemdene i området i dag er to store grustak, liggjande på høvesvis Fornes og Straumsnes. 

Bygda har vegsamband gjennom Fv293 til Lakselvbukt og vidare til Europaveg 8. Før vegen vart bygd på 1970-talet gjekk det ferje frå Jøvik til Breivikeidet. Avstanden frå Jøvik til Tromsø sentrum er rundt 100 kilometer. Om den planlagde Ullsfjordforbindelsen vert bygd vil området få redusert reisetida til Tromsø sentrum til rundt halvparten.
Lakselvbukt

**Lakselvbukt** er ei bygd i Tromsø kommune i Troms. Ho ligg ved Lakselvbukta, på austsida av den inste delen av Sørfjorden, rundt 75 kilometer frå Tromsø sentrum. Søraust for bygda ligg dei kjende Lakselvtindan.
Jörg Drehmel

**Jörg Drehmel** () er ein tysk friidrettsutøvar frå landsbyen Trantow i forbundslandet Mecklenburg-Vorpommern, som deltok internasjonalt i tresteghopp. Han vart europameister i øvinga 1971, og tok sølvmedaljen under sommar-OL 1972.

## Aktiv
Etter å drive med tikamp, satsa Drehmel frå 1966 på tresteghopp. Han sette personleg rekord med 16,27 m i 1968 og kom opp i europa-eliten i 1969, då han vart nummer seks i EM. I 1970 vann han trestegtevlinga under Europacupen for landslag med 17,13 m og vart den fyrste tyskaren over 17 meter.

I 1971 vann Drehmel gullmedaljen i tresteg under friidretts-EM i Helsingfors med eit hopp på 17,16 m, seks centimeter føre Viktor Sanejev frå Sovjetunionen. Vinnarhoppet vart prestert i for mykje vind til at det kunne godkjennast som rekord. Året etter gjorde han sitt livs lengste tresteghopp under OL i München, men 17,31 m var ikkje nok til å vinne OL-gull, Viktor Sanejev forsvarte OL-tittelen frå 1968 med ein margin på fire centimeter.

Drehmel vart austtysk meister i tresteghopp i 1969-72 og 1974.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*EM 1969 i Aten: Nr 6 – 16,23 m
*EM 1971 i Helsingfors: Gullmedalje – 17,16 m, framom Viktor Sanejev (17,10 m)
*OL 1972 i München: Sølvmedalje – 17,31 m, bakom Viktor Sanejev (17,35 m)
*EM 1974 i Roma: Nr 4 – 16,54 m

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Jörg Drehmel|Jörg Drehmel]]» frå ,  den 16. august 2014.*
François Asselineau

**François Asselineau** () er ein fransk politikar for partiet Union populaire républicaine, UPR, som har som mål å få Frankrike ut av Den europeiske unionen og den tilhøyrande eurosona, der valutaen euro nyttast, og likeeins få landet ut av militæralliansen NATO. Før Asselineau skipa dette partiet i 2007, hadde han vore medlem i Rassemblement pour la France (RPF).

François Asselineau, som er *Inspecteur général des finances* og økonomiprofessor, vart  engasjert i politikken i 1999 for fyrste gong ved å gå inn i det nasjonalkonservative euroskeptiske politiske partiet Rassemblement pour la France (RPF) (Rassemblement pour la France et l’indépendance de l’Europe, «Samling for Frankrike og for Europas sjølvstende»‎). I dette partiet vona han å finne ein ny gaullisme, altså ein politikk som bygde på det ideologiske arvegodset etter president Charles de Gaulle.

På femtiårsdagen 25. mars 2007 for underteikninga av Romatraktaten, traktaten mellom dei seks europeiske landa som la det formelle grunnlaget for forløparen til Den europeiske unionen, skipa François Asselineau den nye politiske rørsla som fekk namnet l’Union Populaire Républicaine (UPR, «Den folkelige republikanske union»). Dette er ei rørsle som har som sitt fremste føremål å få Frankrike til einsidig, demokratisk og i samsvar med den internasjonale retten å gå ut av Den europeiske unionen. Brotet med unionen, som Union Populaire Républicaine framhever å vere den einaste av dei politiske rørslene som klart og tydeleg seier å ha som sitt mål, hevdast å vere nøkkelen til å kunne gje til det franske demokratiet eit reelt innhald, atterreise økonomien og verne om alt som er oppnådd av sosiale gode.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:François Asselineau|François Asselineau]]» frå ,  den 30. september 2014.*
 

## Bakgrunnsstoff
Kvaløysletta

**Kvaløysletta** er ein tettstad på Kvaløya i Tromsø kommune, ca. 11 kilometer vest for Tromsø sentrum. Han ligg ved Sandnessundet på austsida av Kvaløya, og er knytt til Tromsøya med Sandnessundbrua. Kvaløysletta hadde  innbyggjarar per 1. januar 2013, og vert rekna som ein bydel i storkommunen Tromsø.

## Kjelder
Sandnessundet

**Sandnessundet** er eit sund mellom Tromsøya og Kvaløya i Tromsø kommune i Troms. Det er rundt 14 kilometer langt. Sundet vert kryssa av Sandnessundbrua som knyter bydelen Kvaløysletta til Tromsø sentrum. I Sandnessundet ligg øyane Håkøya og Store Grindøya.
Ånuglo

**Ånuglo** er ei øy i Tysnes kommune i Sunnhordland i Vestland fylke, aust for Tysnesøy. Delar av øya er eit naturreservat oppretta for å verna om kristtorn, bergflette, barlind og kalkfureskog.

**Folketalsutvikling:**

## Kjelder
Kroken i Tromsø

**Kroken** er ein bydel i Tromsø, med ca. 10 000 innbyggjarar. Han ligg på fastlandssida av Tromsøysundet, ca. 9&nbsp;km nord for Tromsø sentrum. Mesteparten av busetnaden ligg på nordsida av Krokelva og består av blokker og rekkehus bygget rundt 1970. Seinare er òg eneboligfeltene Kroken Sør, som ligg sør for Krokelva, og Krokenstranda koma til i området.

Kroken har to barneskular, Skjelnan skule og Krokelvdalen skule. Kroken har òg ein ungdomsskule, Kroken ungdomsskule. Kroken har òg kyrkje, som ligg like sør for Krokelva. Ishavsbyen Fotballklubb held òg til i Kroken. I Kroken ligg òg Tromsø Alpinsenter.

## Sjå òg
* Bydelar i Tromsø

## Bakgrunnsstoff
* ikroken.no
Tromsøysundet

**Tromsøysundet** er eit 11 kilometer langt sund i Tromsø kommune. Sundet skil Tromsøya frå fastlandssida av Tromsø by. Breidda er tre km lengst i nord, og smalnar inn til rundt 600 meter mellom Tromsø sentrum og Storsteinnes i Tromsdalen. Sundet vert kryssa av to vegsamband: Tromsøbrua og Tromsøysundtunnelen.
Tomasjord

**Tomasjord** er ein bydel i Tromsø, og ligg på austsida av Tromsøysundet, like nord for Tromsdalen. Postadresse er 9024 Tomasjord. Ved stortingsvalet i 2013 omfatta valkrinsen Tomasjord 4004 stemmeberettiga. Busetnaden i bydelen består for det meste av einebustadar, men dei siste åra er det bygd ca. 450 leilegheiter i blokker på Tomasjordnes.

I november 1942 oppretta det tyske sikkerheitspolitiet Sipo ein fangeleir på Krøkebærsletta. Denne avløyste fangeleiren Sydspissen, som låg heilt sør på Tromsøya. Leiren var i all hovudsak ein gjennomgangsleir for fangar frå Nord-Noreg (nord for Lofoten) som skulle til Falstad, Grini eller Tyskland. Ein går ut frå at ca. 2000 fangar passerte Krøkebærsletta.

Tromstun ungdomsskule og Tromsdalen vidaregåande skule ligg begge på Tomasjord. Elevar på barnetrinnet går på skule anten på Tromsdalen skule eller på Lunheim skule. Den einaste større føretaket med tilhold i bydelen er Troms Kraft, som har hovudkontoret sitt her.

## Kjelder

## Sjå òg
*Bydelar i Tromsø
Litauen i Junior Eurovision Song Contest

**Litauen** debuterte i Junior Eurovision Song Contest i 2007 i Rotterdam, Nederland med songen «Kai Miestas Snaudžia», framført på litauisk av songaren Lina Joy. Litauen har delteke fire gongar; i 2007, 2008, 2010 og 2011. Bidraget vart valt i den nasjonale finalen Mažųjų žvaigždžių ringas i 2007 og 2008, og Vaiku Eurovizija i 2010 og 2011. Begge tevlingane vart arrangerte av den litauiske kringkastaren Lietuvos nacionalinis radijas ir televizija.

## Bidraga i Junior Eurovision Song Contest

## Røystgjeving

## Sjå òg
* Litauen i Eurovision Song Contest

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Lithuania in the Junior Eurovision Song Contest|Lithuania in the Junior Eurovision Song Contest]]» frå ,  den 16. august 2014.*
Håkøybrua

**Håkøybrua** er ei bru i Tromsø kommune. Ho bind Håkøya saman med Kvaløya ved Eidjordneset. Brua er 330 meter lang og stod ferdig i 1961. Den opphavlege brua vart bygd i tre, men overdelen vart i 2004 erstatta med stål og betong. Den nye brua er av verneomsyn bygd saman med den gamle, slik at ho framleis ser ut som tidlegare.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
*Håkøybrua - www.digit.no
Oldervik

**Oldervik** (nordsamisk *Leaibbáš*) er ei bygd i Tromsø kommune i Troms. Ho ligg på vestsida av Ullsfjorden, rundt 40 kilometer nordaust for Tromsø by. Bygda ligg mellom bratte fjell på over 800 meters høgd, som vinterstid er utsette for ras og rasfare.

Det bur i dag rundt 110 menneske i bygda. Fleire fiskebåtar er heimehøyrande i Oldervik, og fiskeri har alltid vore bygda si hovednæring. For dei som ikkje er sysselsette med fiskeri er eit fiskemottak den einaste lokale arbeidsgiveren, og dei aller fleste av innbyggjarane pendlar inn til Tromsø for jobb.

Oldervik hadde tidlegare både skule, butikk, post, fiskebruk og barnehage, men dette er no lagt ned, som i mange andre bygder. Etter mange år med fraflytting har det i det siste likevel vore teikn på at denne trenden er i ferd med å snu for Oldervik, og ein del unge menneske har flytta tilbake til bygda.

Oldervik er endepunkt for Fylkesveg 864. Frå slutten av fylkesvegen held kommunale vegar fram eit par kilometer langs Ullsfjorden, til Kastnes i sør og til Skotsætet i nord. Bygda har ei god fiskeri- og båthavn.

## Bakgrunnsstoff
*Hjemmeside for Oldervik utviklingslag, med kart, bilder og informasjon om bygda.
Sjursnes

**Sjursnes** er ei bygd i Tromsø kommune i Troms. Ho ligg på vestsida av Sørfjorden, som er den inste delen av Ullsfjorden. Bygda ligg mellom fjorden og dei over 1200 meter høge fjella mot vest.

Staden er bygdesenter for vestre Ullsfjord, og har dagligvarebutikk, legekontor, eldresenter, skule og barnehage. På Sjursnes ligg òg Ullsfjord kyrkje frå 1862. Bygda si hovednæring har tradisjonelt vore fiske og jordbruk, det siste spesielt ved den nordlege delen av bygda ved munningen av Lavangselva. I dag er bygda, i likskap med mange andre liknande bygder, prega av fraflytting og ein stadig eldre folkesetnad.

Fylkesveg 51 frå Breivikeidet går gjennom bygda og held fram 15 kilometer vidare sørover til Stordalstrand. Fylkesveg 52 går frå fylkesveg 51 på Sjursnes 10 kilometer nordover til Skarmunken, som ligg ved Storstraumen.
Ramfjord

**Ramfjord** er  ei bygd i Tromsø kommune i Troms. Ho ligg om lag 20 kilometer sør for Tromsø sentrum.

Bygda består av grunnkretsane Lauksletta, Fagernes/Ramfjordmoen, Sørbotn og Hanslarsanes. Desse områda hadde til saman 1055 innbyggjarar og heile skolekretsen 1365 innbyggjarar 1. januar 2006. Sentrum i bygda ligg på Fagernes. Her finn ein barne- og ungdomsskule, barnehage, fotballstadion, butikk og kiosk. På Ramfjordmoen, like aust om Fagernes, ligg Tromsø travbane, Universitetet i Tromsø sin forskningsstasjon (inkludert EISCAT-radarane) og ein rallycrossbane. I Sørbotn ligg Ramfjord Camping.

Europaveg 8, innfartsåra til Tromsø, går gjennom det meste av bygda. Frå Fagernes går Fylkesveg 91 mot Nord-Troms.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
*turliv.no - informasjon og bilete frå Fagerfjellet (957 meter).
*Ramfjordmoen forskningsstasjon
* Fagernes Kunstgress - Nordic Stadiums
Wolfgang Nordwig

**Wolfgang Nordwig** () er ein tysk tidlegare friidrettsutøvar frå Chemnitz i Sachsen. Han tevla i stavhopp. Nordwig vann tre europameisterskap på rad, 1966, 1969 og 1971, før han i 1972 vart olympisk meister i øvinga. I tillegg tok han ein OL-bronse i 1968. 

## Aktiv
Nordwig klarte sterke 5,01 meter i 1964, men sidan Tyskland hadde den sterkaste stavhopptroppen til OL fekk han ikkje billett til Tokyo. To år seinare vart han europameister i stavhopp med 5,10 meter, fem centimeter føre Christos Papanikolaou frå Hellas.

Under OL 1968 i Mexico-byen var Nordwig ein av aktørane i ei svært jamn og spanande stavhopptevling. Han var ein av tre hopparar som stoppa på 5,40 m, ein centimeter under verdsrekorden. Nordwig måtte nøye seg med bronsemedaljen, då gullmedaljøren Bob Seagren frå USA og sølvmedaljevinnaren Claus Schiprowski frå Vest-Tyskland klarde høgda før Nordwig. Ingen av dei tre makta å svinge seg over verdsrekordhøgda 5,45 m.

Både i 1969 og 1971 vann Nordwig stavhopptevlingane under europameisterskapane, og begge gongane hadde han sterkast konkurranse frå svensken Kjell Isaksson. I 1969 gjekk Nordwig over 5,30 m og vann med 10 cm margin, to år seinare auka han vinnarresultatet med fem cm og vann med same margin over Isaksson.

Nordwig forbetra verdsrekorden i stavhopp to gongar. 17. juni 1970 i Berlin sette han sin fyrste verdensrekord med 5,45 m og same året, den 3. september i Torino, forbetra han rekorden med ein centimeter til 5,46 m.

Under OL 1972 i München hoppa han 5,50 m i stavfinalen, ny olympisk rekord. Nordwig braut dermed den USA-amerikanske sigersrekka i stavhopping, det var fyrste gongen den olympiske gullmedaljen i stavhopp ikkje vart vunnen av ein frå USA.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*EM 1966 i Budapest: Gullmedalje – 5,10 m, framom Christos Papanikolau (5,05 m)
*OL 1968 i Mexico by: Bronsemedalje – 5,40 m, bakom Bob Seagren (5,40 m) og Claus Schiprowski (5,40 m)
*EM 1969 i Athen: Gullmedale – 5,30 m, framom Kjell Isaksson (5,20 m)
*EM 1971 i Helsingfors: Gullmedalje – 5,35 m, framom Kjell Isaksson (5,30 m)
*OL 1972 i München: Gullmedalje – 5,50 m, framom Bob Seagren (5,40 m)

## Kjelder

**Friidrott-65*, *Friidrott-69*, *Friidrott-72* og *Friidrott-73*.
**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Wolfgang Nordwig|Wolfgang Nordwig]]» frå ,  den 17. august 2014.*
Renaud Lavillenie

**Renaud Lavillenie** () er ein fransk friidrettsutøvar har vore som tevla i stavhopp. Han vann gullmedaljen i EM 2010, 2012, 2014 og vart olympisk meister i 2012. I dei fem verdsmeisterskapane 2009-17 tok han fire bronsemedaljar og ein sølvmedalje. 15. februar 2014 i Donetsk sette han innandørs verdsrekord med 6,16 meter. Frå 2009 til -17 vann han seks gullmedaljar i internasjonale innandørsmeisterskap.

## Aktiv
I 2007 forbetra Lavillenie sine personlege rekordar til 5,58 m innandørs og 5,45 utandørs. Han fekk sitt gjennombrot i 2009, då han vann gullmedaljen i innandørs-EM i Torino etter eit hopp på 5,81 m. I juni 2009 gjekk han over 5,96 i eit stemne i Clermont-Ferrand, og under EM for lag 2009 i Leiria ei veke seinare sigra han og sette ny personleg rekord med eit hopp på 6,01 meter. Det var samstundes ei forbetring av den franske rekorden til Jean Galfione med tre centimeter.

Lavillenie vart europameister i 2010 og forsvarte EM-tittelen i 2012. Ein månad etter EM 2012 vart han olympisk meister i London, begge gongane svinga han seg over 5,97 meter og klarde dermed ei høgde meir enn tyske Björn Otto, som begge gongane var hans sterkaste konkurrent. Den 27. juli 2013 forbetra Lavillenie sin personlege rekord til 6,02 m. Under VM 2013 i Moskva stoppa Lavillenie på 5,89 m og vart overraskande slått av Raphael Holzdeppe frå Tyskland, som gjekk over same høgda i eit tidlegare forsøk.

Den 15. februar 2014 sette Lavillenie innandørs verdsrekord med 6,16 m under ei tevling i Donetsk og sletta dermed Serhij Bubka sin rekord, som vart sett i same hallen 21 år tidlegare. Under EM i friidrett 2014 i Zürich vann Lavillenie sin tredje strake EM-tittel.  

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*VM 2009 i Berlin: Bronsemedalje – 5,80 m
*EM 2010 i Barcelona: Gullmedalje – 5,85 m, framom Maksim Mazuryk (5,80 m)
*VM 2011 i Daegu: Bronsemedalje – 5,85 m, framom Łukasz Michalski (5,85 m)
*EM 2012 i Helsingfors: Gullmedalje – 5,97 m, framom Björn Otto (5,92 m)
*OL 2012 i London: Gullmedalje – 5,97 m, framom Björn Otto (5,91 m)
*VM 2013 i Moskva: Sølvmedalje – 5,89 m, bakom Raphael Holzdeppe (5,89 m)
*EM 2014 i Zürich:  Gullmedalje – 5,90 m, framom Paweł Wojciechowski (5,70 m)
*VM 2015 i Beijing: Bronsemedalje – 5,80 m
*EM 2016 i Amsterdam: Nr 13 (5,60 m i kvalifiseringa)
*OL 2016 i Rio de Janeiro: Sølvmedalje – 5,98 m, bakom Thiago Braz 
*VM 2017 i London: Bronsemedalje – 5,89 m
*EM 2018 i Berlin: Bronsemedalje – 5,95 m
*VM 2019 i Doha: Utslått i kvalifiseringa (5,60 m=nr 15)
*OL i 2021 i Tokyo: Nr 8 – 5,70 m
*VM 2022 i Eugene: Nr 5 – 5,87 m
*EM 2022 i München: Nr 7 – 5,65 m
*VM 2025 i Tokyo: Nr 8 – 5,75 m

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Renaud Lavillenie|Renaud Lavillenie]]» frå ,  den 17. august 2014.*
Wolfgang Schmidt

**Wolfgang Schmidt** () er ein tysk tidlegare friidrettsutøvar fødd i Aust-Berlin. Han er mest kjend som diskoskastar, ei øving han vann EM-gull i 1978, OL-sølv i 1976 og EM-bronse i 1982, men deltok også i kulestøyt på høgt nivå.

## Aktiv
Schmidt vart junior-europameister i diskoskast i 1973. I 1974 sette han personleg rekord med 64,10 m og deltok for DDR i europameisterskapen, der han vart nummer åtte. To år seinare tok han sølvmedaljen i diskostevlinga under sommarleikane i Montreal. I 1978 vann han gullmedaljen i diskos under friidretts-EM i Praha, der han i tillegg kom på fjerdeplass i kuletevlinga. Same sesongen sette han verdsrekord i diskoskasting med 71,16 meter.

I 1982 mislukkast Schmidt i å gjennomføre eit fluktforsøk frå Aust-Tyskland. Han sat fengsla eit års tid, men fekk i 1987 utreiseløyve. Schmidt busette seg i Vest-Tyskland og representerte landet i friidrett til 1992. Han tok ein EM-bronse i diskoskast i Split i 1990.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*EM 1974 i Roma: Nr 8 – 59,56 m
*OL 1976 i Montreal: Sølvmedalje – 66,22 m, bakom Mac Wilkins (67,50 m)
*EM 1978 i Praha: Gullmedalje i diskoskast – 66,82 m, framom Markku Tuokko (64,90 m). Nr 4 i kulestøyt - 20,30 m
*OL 1980 i Moskva: Nr 4 – 65,64 m
*EM 1990 i Split: Bronsemedalje – 64,10 m
*VM 1991 i Tokyo: Nr 4 – 64,76 m

Schmidt utvandra seinare til USA og delstaten California.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Wolfgang Schmidt (Leichtathlet)|Wolfgang Schmidt (Leichtathlet)]]» frå ,  den 17. august 2014.*
Józef Szmidt

**Józef Szmidt** () er ein polsk tidlegare tresteghoppar, fødd i Miechowwice i Schlesien. Frå 1958 til 1964 vann han alle dei internasjonale meisterskapsøvingane i tresteghopp. Han vart to gongar europameister, fyrst under EM 1958 i Stockholm og så EM 1962, og to gongar olympisk meister; under OL 1960 i Roma og OL 1964 i Tokyo. Szmidt var den fyrste tresteghopparen som braut 17-metersgrensa då han sette verdsrekord med 17,03 m i 1960.

## Aktiv
Han var tyskfødd, Josef Schmidt, men familien valde å verte buande då heimbyen etter andre verdskrigen vart innlemma i Polen. Szmidt vart i i 1958 den fyrste polske tresteghopparen som passerte 16-metersstreken. Same sesongen vann han ein klar siger i tresteghopp under europameisterskapen i Stockholm med sterke 16,43 m, versdrekordeigaren Oleg Rjakovskij vart nummer to.

Under den polske meisterskapen i Olsztyn den 5. august 1960 hoppa Szmidt 17,03 meter, ny verdsrekord, og vart dermed den fyrste tresteghopparen som hoppa over 17 meter. Ein månad seinare, under dei olympiske leikane i Roma, vann han gullmedaljen med olympisk rekord, 16,81 meter, framom dei sovjetiske utøvarane Vladimir Gorjajev og Vitold Kreer. Også under europameisterskapen 1962 i Beograd tok han gullmedaljen føre to hopparar frå Sovjet og likeeins under dei olympiske leikane i Tokyo i 1964.

Szmidt vart nummer fem i friidretts-EM 1966. I den tynne lufta i Mexico-byen hoppa han under Sommar-OL 1968 16,89 meter, berre 14 cm bak hans eigen gjeldande verdsrekord føre finalen. Men det heldt berre til sjuandeplass i ei fenomenal tevling der verdsrekorden vart flytta fleire gongar, til sist av Viktor Sanejev til 17,39 m. Szmidt tok avskjed med ein 11. plass i europameisterskapen 1971 i Helsingfors, 36 år gammal.

Til saman vann Szmidt ti polske meistertittlar i tresteghopp; 1958, 1960, 1962-63, 1965-67 og 1969-71. I 1961 vart han polsk meister i lengdehopp. Han deltok også i sprinttevlingar i den nasjonale meisterskapen og kapra sølvmedaljar på 200 meter; 1953 og 1958, samt på 100 meter i 1958.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*EM 1958 i Stockholm: Gullmedalje – 16,43 m, framom Oleg Rjakovskij (16,02 m)
*OL 1960 i Roma: Gullmedalje – 16,81 m, framom Vladimir Gorjajaev (16,63 m)
*EM 1962 i Beograd: Gullmedalje – 16,55 m, framom Vladimir Gorjajev (16,39 m)
*OL 1964 i Tokyo: Gullmedalje – 16,85 m, framom Oleg Fedosejev (16,58 m)
*EM 1966 i Budapest: Nr 5 – 16,45 m
*OL 1968 i Mexico by: Nr 7 – 16,89 m
*EM 1969 i Aten: 
*EM 1971 i Helsingfors: Nr 11 – 15,62 m

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Józef Szmidt|Józef Szmidt]]» frå ,  den 17. august 2014.*
Vikran

**Vikran** er ei bygd i Tromsø kommune. Ho ligg heilt nord på Malangshalvøya, på sørsida av Straumsfjorden. Busetnaden byrjar i vest ved Ryøya og Rystraumen og strekkjer seg austover mot Storvika og Balsnesodden.

Fylkesveg 286 passerer gjennom bygda. Vegsambandet til Kvaløya og Tromsø går om Ryatunnelen og Fylkesveg 858. Avstanden til Tromsø sentrum er rundt 14 kilometer i luftlinje og 35&nbsp;km i køyrelengd.
Rystraumen

**Rystraumen** (òg kalla *Storstraumen*) er eit sund lengst aust i Straumsfjorden mellom Kvaløya og Ryøya i Tromsø kommune i Troms. Sundet er berre rundt 500 meter breitt og relativt grunt, og dannar ein tidevasstraum som kan gå med ein fart på opptil åtte knop.

## Kjelder