open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sion

**Sion** er eit omgrep innan jødedom, kristendom og andre religionar som opphavleg viste til eit befesta fjell i Jerusalem, Sionfjellet, men etterkvart kunne omgrepet visa til heile Jerusalem, Eretz Israel eller eit anna lova land. I dag kan Sion visa til ei konkret høgd like sør for det armenske kvarteret i Jerusalem eller til ulike religøse førestillingar om ein god, paradisisk stad.

Det hebraiske namnet for Sion er , *Tziyyon*, og namnet blir også skrive Tsion, Tzion og Zion.
Opphavet til ordet er uklar. 
Om det kjem frå eit semittisk språk, kan det vera avleidd frå  hebraisk *ṣiyyôn* ('borg') eller *ṣiyya* ('tørt land'). Ein ikkje-semittisk slektskap til det hurriske orde *šeya* ('elv' eller 'bekk') er også blitt føreslått.
Sidan staden er nemnd i Gamletestamentet som ein jebusittarstad erobra av David, kan ordet lett vera eldre enn israelittane. 

Sameulsboka nemner Sion som staden der borga til jebusittane låg og vart erobra av kong David. Ho danna grunnlaget for Davidsbyen eller Jerusalem.
 Det er nemnt i Jesaja (60:14), Salmane, og den første boka av makkabearane (kring 100-talet fvt.).
Nemninga blei etterkvart også brukt om Tempelhøgda (Moriafjellet) og for heile Jerusalem. 
Under fangenskapet i Babylonia (586–538 f.Kr.) blei Sion eit symbol på heimlandet jødane lengta etter.
I moderne tid er omgrepet også blitt knytt til den politiske og nasjonalistiske retninga kalla sionisme.

## Kristen tyding

I kristendommen er Sion ofte nytta om ein himmelsk meir enn ein geografisk stad, som i Brevet til hebrearane 12, 22–24: «Nei, de er komne til Sion-fjellet, til den levande Guds by, det himmelske Jerusalem, til dei mange tusen englar, til ei høgtidsfeiring».

Namnet Sion har vore nytta til kyrkjer, bedehus, kapell og liknande.

## Siste dagars heilage
I mormonarrørsla (Siste dagars heilage) er Sion eller Zion nytta med ulike tydingar. Det kan ha den opphavlege tydinga og visa til Jerusalem. Det var også namnet på byen partiarken Enok grunnla. Vidare kan det visa til ein stad der ei gruppe som er reine og rettvise bur saman i harmoni. Dette kan visa til byen Independence i Missouri og er også blitt nytta om  Kirtland i Ohio, Jackson County i Missouri, Nauvoo i Illinois og om Salt Lake Valley.

Truvedkjenninga lagt fram av religionsstiftaren Joseph Smith seier at Sion (det nye Jerusalem) vil bli grunnlagd i Amerika.
Smith sa også at heile Amerika frå nord til sør er Sion.
Mormonarane blir oppfordra til å byggja Sion kvar enn dei er i verda.

## Rastafarianisme

Innan rastafarianisme er Zion ein utopisk stad der ein finn fred, fridom og sameining, til forskjell frå «Babylon», det utnyttande systemet i den materialistiske moderne verda der det finst mykje vondskap. Trua reknar Zion, med referanse til Etiopia, som fødestaden til menneskja og det lova landet der alle burde venda tilbake. 

Rastafari-reggae inneheld mange referansar til Zion, som i Bob Marley-songane «Zion Train», «Iron Lion Zion», 
«Road to Zion» av Damian Marley med Nas, «Forward Unto Zion» av The Abyssinians og «Graduation In Zion» av Kiddus I.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Sion|Sion]]» frå , og «[[:en:Zion|Zion]]» frå  den 19. november 2017.*
Sander Sagosen

**Sander Sagosen** () er ein norsk handballspelar frå Trondheim som vann sølv med Noreg under Handball-VM 2017 i Frankrike. Frå sommaren 2017 var han spelar på handballaget til den franske idrettsklubben Paris Saint-Germain. Tidlegare har han vore aktiv i norske Charlottenlund, Kolstad, Haslum og danske Aalborg. Per 1.11.2017 hadde Sagosen delteke i 66 landskampar og skåra 245 mål.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Sander Sagosen|Sander Sagosen]]» frå ,  den 19. november 2017.*
Fateh Ali Khan

**Fateh Ali Khan** kan visa til:
* Fateh Ali Khan (1850-1909), ein av grunnleggjarane av hindustanimusikkskulen Patiala gharana
* Fateh Ali Khan (1901–1964), tidleg kjend qawwali-songar i Pakistan
* ''Bade'' Fateh Ali Khan (1935–2017), også kjend som ustad Fateh Ali Khan 
* Nusrat Fateh Ali Khan (1948–1997), verdskjend pakistansk qawwali-songar 
* Farrukh Fateh Ali Khan (1952–2003), pakistansk qawwali-musikar
* Rahat Nusrat Fateh Ali Khan (f. 1973), pakistansk qawwali-songar
Kristian Bjørnsen

**Kristian Bjørnsen** () er ein norsk handballspelar frå Stavanger som vann sølv med Noreg under Handball-VM 2017 i Frankrike. Sidan 2017 spelar han på den tyske handballklubben Wetzlar. Tidlegare har kantspelaren vore aktiv i norske Stavanger, Fyllingen og svenske Kristianstad. Bjørnsen har pr 1.11.2017 delteke i 82 landskampar og skåra 376 mål.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kristian Bjørnsen|Kristian Bjørnsen]]» frå ,  den 19. november 2017.*
Bjarte Myrhol

**Bjarte Myrhol** () er ein norsk handballspelar frå Oslo som var kaptein på Noregs landslag som vann sølv under Handball-VM 2017 i Frankrike. Sidan 2015 spelar han på det danske handballaget Skjern. Tidlegare har han vore aktiv i norske Sandefjord TIF, ungarske Veszprém og dei tyske laga Nordhorn og Rhein-Neckar. Linjespelaren har delteke i 208 landskampar og skåra 630 mål.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Bjarte Myrhol|Bjarte Myrhol]]» frå ,  den 19. november 2017.*
Académie Julian

L**'Académie Julian** var ein privat kunstskule for kunstmålarar og skulptørar som vart skipa 1866 i Paris i Frankrike av den franske kunstmålaren Rodolphe Julian (1839-1907). Skulen har skrive seg inn i kunstsoga som gjeld den turbulente perioden frå slutten av 1800-talet og fram mot 1930-åra, ettersom fleire av dei internasjonalt vidgjetne kunstnarane i denne tida hadde vore elevar ved skulen. For mange kvinner hadde l'Académie Julian dessutan vore det einaste utdanningsalternativet i lange tider, då kvinner var utelukka frå den offentlege kunstutdanninga på l'École nationale supérieure des beaux-arts fram til 1897. Dessutan gav l'Académie Julian sine kvinnelege elevar høve til å måle nakne menn etter levande mannlege modellar, som etter den vanlege oppfatninga til styresmaktene i desse tidene kjenneteikna låg kvinneleg moral som dei offentlege skulane ikkje skulle bidra til.

Den spede byrjinga til skulen i 1886 gjekk ut på at Rodolphe Julian tok i mot elevar i atelieret i husværet sitt i ein leigegard i nr. 36 i *la rue Vivienne* i området *les quartiers du Palais-Royal et Vivienne* i 2e arrondissement i Paris. Husværet hadde vindauga vendt mot passage des Panoramas, ein overdekt, smal passasje frå 1799-1800 som gjekk mellom le boulevard Montmartre i nord og la rue Saint-Marc i sør, og som er ein av dei fyrste innelukka handlegatene i Europa. I 1868 opna Rodolphe Julian sin andre undervisningsstad i nummer 27 i gata *la galerie Montmartre* berre nokre meter unna.

For å skaffe seg elevar frå den kvinnelege parten av paris-bourgeoisiet sette han i 1876 i gang kurs reservert for kvinner, der menn berre ikledd underbuske vart engasjert som modellar. Desse kursa vart helde i høgda over det atelieret som var reservert for menn, så det hersket kjønnssegregering i undervisninga. I 1880 opna han i nummer 51 i rue Vivienne eit nytt atelier berre for kvinner, og det gjekk deretter slag i slag med nye atelier for anten menn eller kvinner. I 1902 hadde han seks atelier eller studio i Paris, med det største samla arealet for slikt bruk i denne perioden, og med eit dusin lærarar, mellom dei kjente målarar som Jules Lefebvre, Tony Robert-Fleury, Adolphe-William Bouguereau, Jean-Paul Laurens og skulptørar som Henri Bouchard og Paul Landowski.

Etter at Rodolphe Julian døydde i  1907, vart akademiet overteke av hans tidlegare elev og seinare ektefelle, Amélie Beaury-Saurel. Etter kvart vart akademiet spalta opp i dei einskilde faktorane som dei ulike undervisningsstadene representerte.  Amélie Beaury-Saurel døydde i 1927, og ateliera i gata *galerie Montmartre* vart stengde i 1929.

## Norske studentar ved l'Académie Julian

* Menga Schjelderup-Ebbe
* Aagot Vangen
* Gunnar Utsond
* Wilhelm Rasmussen
* Valentin Kielland
* Halfdan Hertzberg
* Augusta Harmens


## Bakgrunnsstoff
*Elevar og lærarar hjå  l'Académie Julian
Magnus Jøndal

**Magnus Jøndal** () er ein norsk handballspelar frå Hobøl i Østfold som vann sølv med Noreg under Handball-VM 2017 i Frankrike. Sidan 2016 spelar han på det danske handballaget Gudme. Kantspelaren spelte 2006-14 på Follo HK og 2014 ØIF Arendal. Jøndal hadde per 1.11.2017 delteke i 108 landskampar og skåra 291 mål.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Magnus Jøndal|Magnus Jøndal]]» frå ,  den 19. november 2017.*
Antrim

**Antrim** er ein liten by i grevskapet Antrim i Nord-Irland. Han er administrasjonssenter for distriktet Antrim. Her ligg Kilroot kraftverk, som er eit varmekraftverk og det viktigaste og kraftigaste i heile Nord-Irland.

I 1649 vart byen brent ned av general Monro.

Byen stod imot angrep frå United Irishmen under det irske opprøret i 1798. Eit 27 m høgt, rundt tårn er alt som står igjen av eit kloster frå 900-talet. Veggene er over ein meter tjukke, og sammenhalde med datering av tårnet tyder dette på at det vart bygd som ein tilfluktstad under vikingangrep.

Misjonæren og forfattaren Alexander Irvine (1863–1941) voks opp i Antrim. Huset han budde i ligg i ei smal sidegate til hovudgata, og er merkt med ein blå plakett. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Antrim|Antrim]]» frå ,  den 19. november 2017.*
Armagh

**Armagh** er ein by i grevskapet Armagh i Nord-Irland. Han var tidlegare administrasjonsby for grevskapet, og er no kjernen i distriktet Armagh, som har status som *city.* Distriktet omfattar òg området rundt byen.

Byen er erkebispesete for både Den katolske kyrkja og Den irske kyrkja (anglikansk). Begge har i tillegg til erkebispetittelen òg tittelen *Primas for heile Irland.* Dette har ikkje vorte endra etter at øya vart delt i provinsen Nord-Irland og det som i dag er staten Irland, sidan byen ifølgje tradisjonen vart etablert som kyrkjeleg hovudstad av heilage Patrick sjølv på 400-talet.

Armagh vart etter tradisjonen grunnlagt i 444 av heilage Patrick. Den irske overkongen Brian Boru er gravlagd i kyrkjegarden som i dag tilhøyrer den anglikanske domkyrkja. Han fall i slaget ved Clontarf, som vert rekna som slutten på maktperioden til vikingane i irsk historie. 

Queen's University etablerte ei avdeling i Armagh i 1995. Byen har ein lengre tradisjon for forsking, med Armagh Observatory frå 1790 og Armagh Planetarium frå 1968.

North-South Ministerial Council, eit organ som vart oppretta etter at Belfastavtalen vart inngått i 1998, har sete i Armagh. Rådet har representantar for styresmaktene i både Nord-Irland og Irland, og arbeider for å setja i verk tiltak som er ein del av fredsprosessen.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Armagh|Armagh]]» frå ,  den 19. november 2017.*
Kent Robin Tønnesen

**Kent Robin Tønnesen** () er ein norsk handballspelar som vann sølv med Noreg under Handball-VM 2017 i Frankrike. Sidan 2017 spelar han på det ungarske laget Veszprém. Rykkromspelaren har tidlegare vore aktiv i dei norske handballaga Fjellhammer IL og Haslum HK, svenske Sävehof og dei tyske klubbane Wetzlar og Füchse Berlin. Tønnesen hadde per 1.11.2017 delteke i 82 landskampar og skåra 194 mål.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kent Robin Tønnesen|Kent Robin Tønnesen]]» frå ,  den 19. november 2017.*
Operasjon Claymore

**Operasjon Claymore** var ein aksjon som vart gjennomført av britiske og norske styrkar 4. mars 1941 i Svolvær, Stamsund, Henningsvær og Brettesnes. I Noreg er operasjon Claymore vorte kalla **Svolværraidet** og **Lofotraidet.** 

Aksjonen vart utført av britiske og norske soldatar, som vart tekne til Lofoten av ein orlogsstyrke på fem britiske jagerar og to troppetransportskip. 52 norske soldatar frå Norwegian Independent Company No. 1 (Kompani Linge), blant dei Martin Linge, var med.

Claymore-operasjonen førte til at skip på tilsaman 19 000 tonn vart senka, blant anna eit tysk fabrikkskip (MS «Hamburg»), og 18 føretak vart øydelagt. 213 tyskarar og tolv NS-medlemmar vart tekne til fange. Blant den lokale folkesetnaden valde 314 å verta med over til Storbritannia.

Eit anna viktig utfall av raidet var overtakinga av eit sett roterande hjul og kodebøker til ein Enigma-maskin frå den tyske armerte trålaren «Krebs». Dette førte til at britane kunne knekka dei tyske marinekodane ved Bletchley Park, og gjorde at allierte konvoiar kunne unngå tyske u-båt-samlingar.

På britisk side var ein godt nøgde med utfallet av Claymore. Operasjonen var rekna som eit døme på eit vellukka kommandooppdrag. 

Reichskommissar Josef Terboven beordra represaliar mot lokalfolkesetnaden og nærare 100 menneske vart arrestert.  Desse vart først internert på Åneby i Hakadal og vart sommaren 1941 overført til Grini fangeleir.

Innsatsstyrken i Nord-Hålogaland Heimevernsdistrikt (HV-16) har teke namnet sitt etter operasjonen. 

## Sjå òg
* Operasjon Anklet (det andre Lofot-raidet, 26-28. desember 1941)
* Special Operations Executive

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Operasjon Claymore|Operasjon Claymore]]» frå ,  den 20. november 2017.*  
 
* 

## Bakgrunnsstoff
* Lofoten krigsminnemuseum
Operasjon Durham

**DURHAM** var kodeordet for den psykologiske krigføringa i Noreg mot tyske soldatar under andre verdskrigen.

Operasjonen vart ført i Trøndelag frå tidleg 1944 og fram til mars 1945 og vart leidd av den høgt dekorerte motstandsmannen Erik Gjems-Onstad.

## Filmografi
* 1947: *Det grodde fram* – Trondheim 1940–1945

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Operasjon Durham|Operasjon Durham]]» frå ,  den 20. november 2017.*  
 
## Litteratur
*Gjems-Onstad, Erik: *Durham. Hemmelige operasjoner i Trøndelag mot tysk okkupasjonsmakt 1943-45*, Sollia Forlag (1981) ISBN 82-90346-01-8 nb.np
*Gjems-Onstad, Erik: *Psykologisk krigføring i Norge under Annen Verdenskrig 1940 – 45*, Forsvarets skole i etterretnings- og sikkerhetstjeneste (1994) ISBN 82-90539-05-3
Operasjon Fieldfare

**Operasjon Fieldfare** er namnet på ein norsk sabotasjeaksjon leidd av fenrik Joachim Rønneberg i Tafjordfjella på Sunnmøre mot slutten av andre verdskrigen. Operasjonen var i regi av dei britiske spesialstyrkene Special Operations Executive (SOE).  Målet med aksjonen var å rekognosera og førebu åtak på tyske forsyningslinjer i Romsdalen med Raumabanen. Stuguflåtbrua vart sprengt i januar 1945.

Rønneberg, Straumheim og Aarsæther vart i mars 1944 sloppe i fallskjerm og landa ved Veltdalen, 20 km lengre vest enn planlagt. Dei fann at ut Veltdalen var like gunstig som Tordsvatnet ved Sponga der dei opphavleg hadde planlagt å vera. Dei låg først i telt og deretter i ei hytte som tilhøyrde Tafjord Kraft. Fieldfare-hytta vart snikra saman av kassematerialar frå anlegget til kraftverket i Veltdalen. Dei vitja òg turisthyttene Reindalsseter, Puttbua og Friisbu. Fieldfare-hytta ligg ved ein bratt hammar berre nokon hundre meter frå Veltdalshytta. Vintermånadane var innetemperaturen sjeldan over null gradar. Fieldfare-hytta har Rønneberg vore med å rekonstruera for å gje eit bilete av korleis motstandsmennene budde under krigen.

Dei andre deltakarane var Birger Straumheim og Olav Aarsæther.

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Operasjon Fieldfare|Operasjon Fieldfare]]» frå ,  den 20. november 2017.*  
 
## Litteratur
* Gunnar Myklebust: *Tungtvasssabotøren*, Aschehoug (2011) ISBN 978-82-03-29306-1

## Bakgrunnsstoff
* Om Fieldfarehytta , frå nettstaden til Ålesund turistsamskipnad
Frey II

**Frey II**, òg omtalt som **Frei II**, var ein alliert observasjonspost og radiostasjon på Gurskøya i Møre og Romsdal under andre verdskrigen. Stasjonen var bemanna av brørne Ole Snefjellå og Tore Snefjellå frå april 1944 til januar 1945. Dei to agentane opererte for Secret Intelligence Service og rapporterte om flåterørslene til okkupasjonsmakta i skipsleia på Møre-kysten. Dei to brørne frå Mo i Rana hadde delteke i motstandsarbeid i Noreg før dei kom over til Storbritannia. 

Frei II vart plassert i dei bratte skrentane ovanfor Oksavika på Skredestranda. Innanskjers trafikk mellom Ålesund og Stad gjekk langs fjorden og tyske krigsskip låg ofte i skjul i blant anna Syvdsfjorden og Voldsfjorden. Agentane rapporterte òg om vêrforholda i Noreg, særleg i samband med D-dagen. Allierte flyangrep mot tyske skip i området vekte mistanke hos okkupasjonsmakta. Skipet «Hans Leonhardt», som var lasta med 3000 tonn ammunisjon, vart bomba og sprengt utanfor Kvamsøya 1. juni 1944. Stasjonen vart gjeven opp i januar 1945 og agentane evakuert av «Shetlands-Larsen» om bord på KNM «Vigra».

Agentane hadde fått hjelp av folket på dei to gardane i Oksavika. Okkupasjonsmakta fann spor etter agentane då dei gjennomsøkte gardane tidleg i februar 1945. Mennene vart arrestert og forhøyrt under tortur av Gestapo i Ålesund. Deretter vart mennene internert i Falstad fangeleir ut krigen. Handsaminga av desse medhjelparane inngjekk i rettsoppgjøret mot gestapomannen Josef Schlossmacher etter krigen.

Kåre og Kjartan Oksavik var tenåringar under krigen då dei hjelpte agentane, og fekk i 2015 tildelt minnemedaljen for innsatsen.

## Referansar




**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Frey II|Frey II]]» frå ,  den 20. november 2017.*  
 
## Litteratur
* Bjarne Rabben (1994): *Høgt spel i Oksavika.* Sande kulturstyre.
Radiostasjonen Haga

**Haga** var ein radiostasjon for Secret Intelligence Service (SIS) på Sunnmøre under andre verdskrigen. Stasjonen var bemanna av Erling Rønneberg frå august 1944 til månadskiftet januar/februar 1945. Han rapporterte om tyske konvoiar og flåterørsler i skipsleia på Møre-kysten. Stasjonen vart etablert på Torholmen nord for Ålesund. Agenten hadde fått hjelp av folk på Torholmen og Roald på Vigra.
Frå 19. februar, til Rønneberg vart henta ut av shetlandsgjengen sin båt «Vigra» den 5. mars 1945, sende han frå Godøy.

Erling Rønneberg returnerte etter få veker. 14.april var han i gang med sendingar frå radiostasjonen Turid ved Vartdalsfjorden. Etter seks dagar der vart han arrestert.
## Kjelder



 


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Haga (radiostasjon)|Haga (radiostasjon)]]» frå ,  den 20. november 2017.*
Operasjon Hardboiled

**Operasjon Hardboiled** var ein militær avleiingsmanøver under den andre verdskrigen.  Han vart utført av dei allierte i 1942, og var det første forsøket på avleiing frå London Controlling Section (LCS). Føremålet var å overtyda aksemaktene at dei allierte snart skulle invadera tysk-okkuperte Noreg.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Operasjon Hardboiled|Operasjon Hardboiled]]» frå ,  den 20. november 2017.*  
 
### Bibliografi
* Crowdy, Terry (2008). Deceiving Hitler: Double Cross and Deception in World War II. Oxford: Osprey Publishing.   
* Holt, Thaddeus (2005). The Deceivers: Allied Military Deception in the Second World War. London: Phoenix.   
* Howard, Michael (1990). British Intelligence in the Second World War: Strategic Deception. New York: Cambridge University Press.   
* Levine, Joshua (2011). Operation Fortitude: The Truga Story of the Key Spy Operation of WWII that Saved D-Day (1. publ. utg.). London: Collins.   
* Rankin, Nicholas (2008). Churchill's Wizards: The British Genius for Deception 1914–1945 . London: Faber and Faber.
UAZ-452

**UAZ-452** er ei gruppe av terrengkøyretøy produsert i Uljanovsk Bilfabrikk (UAZ) i Russland frå 1965. 

Bilar produserte mellom 1965 og 1979 var utstyrte med gammaldagse lys: fargelause (kvite) blinklys og runde baklys. Etterfølgjande modellar laga etter 1979 fekk gult signallys, medan baklysa var noko større og rektangulære.

## Referansar

----
*Denne artikkelen har vorte omsett over frå den russiske Wikipediaartikkelen УАЗ-452, den 20. november 2017. 


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:UAZ-452|UAZ-452]]» frå ,  den 6. desember 2017.*  
 
## Bakgrunnsstoff
* UAZ offisielle nettstad
* UAZ-452 offisielle nettstad 
* Buhanka Artikkel på UAZ-452
Operasjon Anklet

**Operasjon Anklet**, òg kalla **det 2. lofotraidet**, var ein militæroperasjon i Noreg under andre verdskrigen.
Det vart planlagt, leidd og gjennomført i regi av den britiske militæreininga SOE. Operasjonen føregjekk i romjula 1941 parallelt med Operasjon Archery (Måløyraidet). 25 % av den 300 mann store styrken var frå Kompani Linge. Operasjon Anklet vart først og fremst sett i verk som avleiingsmanøvrar for den større Archery-operasjonen. Aksjonen retta seg mot mål i Reine og Moskenes i Lofoten.

Desse to raida var dei første, større, kombinerte angrepa SOE gjennomførte etter at Kompani Linge var formelt organisert. Då mannskapa trekte seg tilbake til Storbritannia, hadde dei følgje av 266 nordmenn som slutta seg frivillig til og flykta frå landet.

Nord-Hålogaland heimevernsdistrikt 16 har ein maritim innsatsstyrke oppkalla etter denne operasjonen. Innsatsstyrke Anklet er ein av fire innsatsstyrkar i Sjøheimevernet, og som dei andre innsatsstyrkane i landet, er desse dei første styrkane som vert mobilisert og sett inn i tilfelle krise/krig.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Operasjon Anklet|Operasjon Anklet]]» frå ,  den 20. november 2017.*
Avleiingsmanøver

**Avleiingsmanøver** er ei handling som vert uført for å trekkja merksemd frå ei anna handling. I militær forstand er dette noko som liknar på diversjon, skinnmanøver eller villeiing.

I retorisk forstand er ei avleiingsmanøver ein logisk tankefeil der ein utgjev eit argument som i seg sjølv kan vera logisk, gjeldande og haldbart, som om det er eit anna argument enn det er. Ein gjev inntrykk av at det støttar ein annan konklusjon - eit anna standpunkt enn det faktisk støtter. På engelsk blir kallas «red herring». I den klassiske litteraturen om tankefeil går dette attende til Aritoteles si bok *Ignoratio elenchi* – dvs. uvitskap om attdriving.

## Referansar


## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Avledningsmanøver|Avledningsmanøver]]» frå ,  den 20. november 2017.*  
 
## Bakgrunnsstoff
* Fallacy Files: Red Herring
* Stephen's Guide: Irrelevant Conclusion
* About.com: Fallacies of relevance 
* Nizkor Project: Red Herring 
* The Art of Controversy  tospråklig utgave av Arthur Schopenhauer ironiske bok om kunsten å få rett (selv når man tar feil).
Operasjon Span

**Operasjon Span** var ein villeiingsoperasjon under andre verdskrigen i samband med invasjonen av Sør-Frankrike i 1944 (Operasjon Dragoon).

Etter at Operasjon Dragoon var sett i verk nærma landgangsfartøy og andre amfibiefartøyer seg Korsika og den italienske vestkysten med retning for aktuelle landingsstadar. Dei gjekk ikkje i land, det var berre ein skinnmanøver for å lura tyske troppar til å tru dei skulle gå i land. Dermed batt dei opp tyske styrkar som ikkje kunne sendast mot Sør-Frankrike, der allierte styrkar etter kvart faktisk gjekk i land.

## Referansar
* Jeffrey J. Clarke and Robert Ross Smith: *Riviera to the Rhine* (1993)

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Operasjon Span|Operasjon Span]]» frå ,  den 20. november 2017.*
Diversjon

**Diversjon** er militærtaktisk sett ein skinnmanøver for å avleia merksemnd frå hovudføretaket.
Det kan vere ei handling eller eit trugsmål. Til dømes er det vanleg at marineinfanteriet set i land ei lita diversjonsgruppe på ei anna landgangsstrand enn den verkelege landingsplassen. Denne gruppa skal skapa mest mogeleg merksemnd frå fienden si side, så aktiviteten vert oftast sabotasje med mykje røyk og eksplosjonar dersom slikt er mogeleg å få til. Ei slik gruppe er nesten alltid kombinert med ei etterretningsgruppe, slik at den beste norske nemninga på slike grupper historisk sett har vore sabotasje-etterretningsgruppe.

## Etymologi
Ordet «diversjon» kjem frå fransk *diversion*, frå mellomalderlatin *diversio* og latin *divertere*, som tyder å avvike, velje ein annan veg eller forandre retning. Det kan òg brukast om å divergere, det vil seia å ha ei anna oppfatting.

## Referansar
Vagn Åkesson

**Vagn Åkesson** var ein legendarisk dansk krigar på slutten av 900-talet som har ei viktig rolle i *Soga om jomsvikingane*, og vert òg nemnt i andre sagaer.

Vagn var son av Åke Tokesson og Torgunn Vesetesdatter frå Bornholm. Allereie i 12-årsalderen var Vagn ein bråmogen krigar som søkte opptak mellom dei legendariske jomsvikingane, ein anteken brorskap av leigesoldatar med strenge reglar. Imponert over motet til den unge mannen og sjøvhevding lét høvdingen til jomsvikingane Palnatoke han prove dugleiken sin i ein duell mot Sigvalde jarl, som Vagn vann over. Vagn fekk då lov til å verta jomsviking til trass for regelen om at ingen mann under 18 år kunne verta medlem.

Palnatoke tok såleis Vagn til seg som fosterson. Kanskje var Palnatoke allereie ein slektning av Vagn, kanskje til og med farfaren hans. Forfattaren av *Jomsvikingadråpa* nemner ved to tilfelle at Vagn åtte ein falk, noko som kanskje er eit bilete på mannsmot.

Vagn vert skildra som ein av dei mest frykteslause i *Soga om jomsvikingane*, og motet hans står i skarp kontrast til den feige Sigvalde jarl. Då Palnatoke døydde vart Sigvalde jarl den nye leiaren til jomsvikingane. Under Slaget i Hjørungavåg i 986 gav han ordre om retrett då nordmennene gjekk fram, ein ordre som ein rasande Vagn nekta å følgja. I følgje soga kasta Vagn spydet sitt etter Sigvalde, men traff ikkje. Etterpå vende han kampen direkte mot Eirik Håkonsson Ladejarl, sonen til Håkon jarl: 

:*Sidan la Eirik jarl seg opp mot skipet til Vagn, og fekk hard motstand. Men sistpå rudde dei skipa, og Vagn vart fanga med tretti mann; dei vart bundne og førte på land.*

Tanken var å halshogga alle dei jomsvikingane som overlevde, men Eirik jarl viste storsinn og gav Vagn  grid til trass for at faren hans, Håkon jarl, var svært misnøgd med det. Vagn overlevde slaget med ære medan Sigvalde jarl vart utsett for spott og spe.

Ifølgje Snorre Sturlason lét Eirik jarl Vagn Åkesson gifta seg med Ingebjørg Torkelsdatter, dottera til Torkjell Leira (som Vagn hadde drepe) og utstyrte han med eit godt skip og mannskap. Dei skildest som gode vener og «Vagn drog hjem, sør til Danmark; han ble en stor mann siden, og mange storfolk stammer fra ham».

Etter dette forsvinn Vagn ut av soga, og vi kjenner ikkje til borna til Vagn, bortsett frå ei dotter. Torgunn Vagnsdotter gifta seg med Thrugot Ulvsson Fagerskinna (som igjen var i slekt med Håkon jarl). Torgunn si dotter vart seinare gift med kong Erik Eiegod, og Snorre har såleis rett i at mange storfolk stammar frå Vagn.

## Kjelder
**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Vagn Åkesson|Vagn Åkesson]]» frå ,  den 20. november 2017.*  

## Litteratur
*
*
*
Reve-enka

***Reve-enka*** er eit norsk dyreeventyr frå Asbjørnsen og Moe si samling av norske folkeeventyr utgjeve frå 1841 til 1844. Eventyret er eit av dei mest folkekjære Asbjørnsen og Moe har samla inn, og blir sett på som eit klassisk norsk eventyr. *Reve-enka* er også namnet på ein norsk dokkefilm frå 1962. Filmen er basert på dette eventyret.  

## Handling
Eventyret fortel om eit revepar der ektemannen døyr etter å ha ete for mykje høns hjå bonden. Enkja blir seinare vitja av ein serie med friarar: Ein bjørn, ein ulv, ein hare og til sist ein rev. Tenestejenta hennar, ei kjette, snakkar med kvar av dei etter tur, men får beskjed om å senda dei vekk heilt til reven kjem. *Han* vil reve-enkja ha, dei gifter seg, og bur saman i revehuset «den dag i dag» om ikkje han også har vore i hønsegarden.

## Dokkefilmen
Dokkefilmen blei produsert og regissert av Ivo Caprino. Filmen følgjer handlinga som skjer i dette eventyret, men byrjar med ein bolk som viser eventyrsamlaren Asbjørnsen på besøk i ei stove. Stoveeigaren Gurine byrjar å fortelja eventyret for han og niesa si, og filmen fortset som dokkefilm. 

I tillegg til «Reve-enka» har Ivo Caprino teke med ein karakter til; haren frå «Haren som hadde vært gift». Han var ein glad og hoppande hare. Haren fortel reven at han blei gift, fekk eit troll til kjerring, fekk ei stove og blei rik, men at alt brann ned – og «kjerringa med». Dei andre friarane er tilsynelatande frekke mot haren, og truger med å ete han opp.

### Rolleliste
*Harald Heide-Steen – i rollen som Peter Christen Asbjørnsen
*Siri Rom – Gurine
*Trine Pedersen   – Veslejenta

### Anna
*Regi og produksjon: Ivo Caprino
*Figurar: Ingeborg Gude
*Foto: Finn Bergan, Ivo Caprino, E. Christoffersen
*Musikk: Bjarne Amdahl
*Lyd: Roger Arnhoff studio
*Laboratorium: AB Film-Teknik
*Tekniske assistentar: Bjarne Sandemose, Truls Olsen

## Kjelder

*Reve-enka omsett på nynorsk.


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Reve-enka|Reve-enka]]» frå ,  den 20. november 2017.*
Ingvald Aarstad

**Tønnes Ingvald Tønnesson Aarstad** () var ein norsk telegrafist og stortingsmann frå Eigersund for partiet Høgre.

Aarstad var son til ein gardbrukar. Han tok telegrafisteksamen i Stavanger i 1872 og offiser-eksamen i 1874. Frå 1873 var han telegrafist i Eigersund, der han var telegrafstyrar frå 1898. I 1906 fekk han tilsvarande stilling i Drammen.

Aarstad tok i 1878 initiativet til stiftinga av Egersund skog- og treplantingsselskap og var formann heile vegen til han flytta frå staden i 1906. Periodane 1886-94 og 1897-1906 var Aarstad medlem i Eigersund heradsstyre. Han var stortingsrepresentant frå Stavanger amt 1900-03 og 1903-06, alle åra var han medlem i Jarnbanekomiteen.

## Kjelder
*Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Crossmaglen

**Crossmaglen** er ein by i grevskapet Armagh i Nord-Irland. Han ligg nær grensa til Irland. Byen har vore dominert av nasjonalistar, og har katolsk majoritet. Dette har ført til mange samanstøytar med tryggingsstyrkane, og både den britiske hæren og Royal Ulster Constabulary har store forskansa bygningar i Crossmaglen. Innan tryggingsstyrkane er byen kjent som *XMG*, og er rekna som eit av dei verste stadane for britiske soldatar å bli utplassert.

Sidan byrjinga av *[[The Troubles]]* i 1969 har minst 58 polititenestemenn og 124 soldatar vorte drepne av republikanske paramilitære i det sørlege Armagh, med Crossmaglen som ein av dei hardast ramma stadane. Tidleg i 1990-åra drap snikskyttarar frå Den provisoriske irske republikanske armeen tolv medlemmar av tryggingsstyrkane i byen. Bombar som vart brukt ved London Docklands, Bishopsgate og i Manchester i same tidsrom vart konstruert i Crossmaglen. 

I seinare år har ein som ein del av normaliseringa av arbeidet til tryggingsstyrkane ikkje tillate at soldatane ber hjelmar, skotsikre vestar og andletskamuflasje under rutinepatruljar inne i byen. Dei har heller ikkje lov til å sikta på personar så lenge dei ikkje sjølv har våpen retta mot seg. Den viktigaste rolla til soldatane er å eskortera politiet under patruljar. I perioden der desse reglene har vore i kraft har det vore betydeleg færre angrep på soldatar i Crossmaglen.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Crossmaglen|Crossmaglen]]» frå ,  den 20. november 2017.*
Torkjell Leira

**Torkjell Leira** var ein norsk stormann i norrøn tid. I Soga om Olav Tryggvasson vert han omtalt som vikværing, altså ein som kom frå Vika eller Oslo – Oslofjordområdet. Han vart drepen av Vagn Åkesson.

## Referansar



**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Torkjell Leira|Torkjell Leira]]» frå ,  den 20. november 2017.*
Grid i norrøn tid

**Grid** (norrønt **grið**) er i norrøn historie ei form for amnesti eller ettergjeving av straff -  gjeve til ein person som på einkvan måte har forbrote seg mot lóvar eller styresmakta.  Den sigrande parten i ein kamp eller eit slag kunne gje grid som eit nådetilsagn til enkelte eller alle av motstandarane.  Grid kunne òg vera eit tilsagn om fridom frå rettargång i ei avgrensa periode.  Omgrepet vart òg nytta i tilknyting til stadar eller tidsperiodar der spesielle fredlysningsreglar gjalt.

Ein **gridstad** (norrønt: *griðastaðr*) er eit fredlyst område, f.eks ein tingstad.  Tilsvarande er **gridstid** er ein fredhelga tidsperiode:  I våronnterminen skulle det til dømes ifølgje gammal norsk lov ikkje førast fram søksmål.  

Snorre skriv at Eirik Håkonsson etter slaget i Hjørungavåg på slutten av 900-talet gav grid til mange av jomsvikingane, som hadde støtta den tapande danske parten.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Grid (historie)|Grid (historie)]]» frå ,  den 20. november 2017.*  
 
## Bakgrunnsstoff
* Om grid i Tingfarebolken til Frostatinget
Langåsen

**Langåsen** er eit strøk i bydelen Rønvika i Bodø. Delar av åsen er ikkje utbygd og har mange minne frå andre verdskrigen, som bunkerar. Skogen der er ofte eit turmål for småbarnsfamiliar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Langåsen|Langåsen]]» frå ,  den 20. november 2017.*
Lufjella

**Lufjella** (, gan Lu-san), tidlegare også kalla  **Kuanglu** (匡庐) er ei gruppe fjell nord i Jiangxi-provinsen i sentrale Kina. Dei er kjende for naturvenleiken sin, ei rekkje buddhist- og taoist-tempel, og konfutsianske landemerke.
Fjella dannar ein oval som er rundt 25&nbsp;km lang og 10&nbsp;km vid. Dei har elva Chang Jiang i nord og Poyangsjøen i aust.
I nord ligg byen Jiujiang og i sør Nanchang.

Lu-fjella er ein del av Lushan nasjonalpark, som blei oppført på UNESCO si liste over verdsarv i 1996.
Det høgaste punktet er Hanyang-toppen (大汉阳峰) på 1&nbsp;474 moh.

Fjella har ei viktig andeleg stilling i kinesisk kultur. Dei har alltid vore eit populært reisemål og er ofte nemnde i kinesisk litteratur. Forfattarar som har omtalt fjella er mellom anna Tao Yuanming, Bai Juyi, Su Dongpo og Mao Zedong.

## Kjelder

----
**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Mount Lu|Mount Lu]]» frå , og «[[:sv:Lushan (berg)|Lushan (berg)]]» frå  den 20. november 2017.*
Brønnkarse

**Brønnkarse** eller **brunnkarse** (*Rorippa palustris*) er ein urt i krossblomfamilien som veks på fuktig jord .
Han er ein eitt- eller toårig plante som blir 20–50 cm høg. Brønnkarse har fjørdelte blad og lysegule blomar. 

Brønnkarse er ein utbreidd plante i delar av Afrika og mykje av Eurasia, Nord-Amerika og Karibia. I Noreg veks han over heile landet. Han finst også som innført art og ugras i andre delar av verda, som Australia og Sør-Amerika. 

## Kjelder
Himanshu Gulati

**Himanshu Gulati** () er ein norsk politikar frå Framstegspartiet og frå 2017 stortingsrepresentant for Akershus fylke. 

I perioden 16. oktober 2013–17. oktober 2014 var han statssekretær i Justis- og beredskapsdepartementet i regjeringa Solberg og 17. oktober 2014–30. september 2017 statssekretær ved Statsministerens kontor.

Gulati har tidlegare vore leiar av Framstegspartiets Ungdom.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
*
Engelskkarse

**Engelskkarse** eller **grøn engelskkarse** (* Nasturtium officinale*) er ein planteart i krossblomfamilien som blir brukt som grønsaks- og krydderplante. 
Han blir også kalla brønnkarse, men dette er offisielt namnet på ein annan planteart.

Karsetypen har runde, saftige blad med ein litt skarp smak og blir brukes som krydder i salatar, grønsaks- og kjøtretter. 
Han blir særleg brukt i Storbritannia og i middelhavslanda. Arten finst også forvilla i Noreg.

## Kjelder
Matkarse

**Matkarse, hagekarse** eller berre **karse** (*Lepidium sativum*) er ein plante i krossblomfamilien som blir mykje brukt som krydderplante.

Karse har vore nytta som kulturplante sidan oldtida.
Han stammar truleg frå Vest- eller Sentral-Asia.

Han har skarp og frisk kryddersmak og blir brukt fersk som pynt, i salatar og i sausar.

Namnet karse blir også nytta for liknande artar i krossblomfamilien og til dels også for artar i andre plantefamiliar, som brønnkarse, engelskkarse, vinterkarse og blomkarse.

## Kjelder
Mirepoix

**Mirepoix** er ei nemning frå fransk matlaging for ei blanding av oppkutta lauk, gulrot og selleri. I fransk kokekunst blir denne blandinga brukt som basis i svært mange rettar, til dømes i supper, gryterettar og sausar. Ho kan også brukast som ingrediens når ein lager kjøtkraft, demiglace og buljong *(bouillon)*. 

Ordet er ein vanlig del av terminologien til profesjonelle kokkar, mellom anna i Noreg. Det kjem frå namnet til den første hertugen av Mirepoix, Gaston-Pierre de Lévis-Mirepoix. Kokken hans skal ha funne opp blandinga.

Tradisjonelt er vekttilhøvet mellom lauk, gulrot og selleri 2:1:1.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Mirepoix|Mirepoix]]» frå , og «[[:en:Mirepoix (cuisine)|Mirepoix (cuisine)]]» frå  den 21. november 2017.*  
 

**Denne artikkelen bygger på «[[:fr:Mirepoix (cuisine)|Mirepoix (cuisine)]]» frå ,  den 21. november 2017.*
Menneskebasert etterretning

**Menneskebasert etterretning** eller menneskeleg etterretning (engelsk *human intelligence*, HUMINT) er ein etterretningsdisiplin som baserer seg på innsamling av informasjon ved personleg kontakt med menneske - i motsetnad til dei meir tekniske formene for etterretning, så som SIGINT, IMINT og MASINT.  

NATO definerar HUMINT som «ein kategori etterretning som kjem frå informasjon innsamla frå personar». Typiske HUMINT-aktivitetar er utspørjing og samtalar med personar som har tilgjenge til etterspurd informasjon.  

Måten HUMINT-operasjonar vert gjort på, er diktert frå offentleg protokoll og kva slags kjelder personen har tilgjenge til. Dette treng ikkje vere løynlege kjelder, og mesteparten av HUMINT-aktiviteten går føre seg utan å involvere klandestin verksemd. Både kontraetterretning og HUMINT kan likevel inkludere klandestin HUMINT og operasjonsteknikkar som høyrer med slik verksemd, og her går grensa til spionasje.

**HUMINT kan gjere seg nytte av ulike kjelder utanom spionverksemnd:**

*Diplomatar (Eigne og allierte)
*Militærattachéar
*Friviljuge organisasjonar (NGO)
*Krigsfangar
*Flyktningar og asylsøkjarar
*Turistar og forretningsreisande

## HUMINT i spionasje
Spionasje er innsamla informasjon av folk som anten har stor tillit hjå fienden sjølve, eller har kontakt med folk som nyt slik tillit. Prosessen med å rekruttere slike individer og vidare stød og forsyning til desse krev oftast agent.

Kjeldene for HUMINT kan vera mange. Brukte døme på dette er reisande turistar, forretningsfolk, flyktningar, rømde krigsfangar og folk som er lokalkjende i eit interessant område. Når det gjeld kontakt med eigne spionar eller avhopparar, er dette typiske klandestine operasjonar med ekstra tryggingstiltak.

Mellom kjende organisasjonar som syslar med HUMINT er CIA og Secret Intelligence Service.

KGB var i si tid òg engasjert i HUMINT og etablerte forkortinga *MICE* som hugseregel for standard framgangsmåte:
* *Money* &#x2013; å kjøpa ein person for å gje deg informasjon.
* *Ideology* &#x2013; å snu misnøya til ein person med sit systemet i eige land til din fordel.
* *Compromise* &#x2013; å lura personen inn i ein kompromitterande situasjon.
* *Ego* &#x2013; å henvenda seg til personar som følar dei fortener betre handsaming enn dei får, og/eller få han til å føla seg meir viktig.

## Framlokking
Framlokking av informasjon (engelsk *elicitation*) viser til strategisk bruk av samtale for å få fram informasjon frå folk utan at dei får ei kjensle av å verta utspurde.

Som oftast er framlokkinga openbar og lett å oppdage for personen som vert utspurt (kjelda). I samanheng med etterretning kan likevel framlokkinga vere planlagt i god tid, inkludere oppdikta historier, rykte og fleire involverte agentar og andre hjelparar og ko-inspiratorar. Normalt er den fyrste tilnærminga basert på felles interesser og skryt av kjelda. Seinare vert utspørjinga meir spissa for å nærma seg sjølve informasjonsbehovet.

## Sjå òg

* Agenthandsaming
* Dobbeltagent
* Eingongslykel
* Etterretningsmetodar

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Menneskelig etterretning|Menneskelig etterretning]]» frå ,  den 21. november 2017.*
Francis Gary Powers

**Francis «Frank» Gary Powers** () var ein amerikansk pilot som 1. mai 1960 vart skoten ned i sitt U-2-spionfly som var på tokt på vegner av CIA under eit oppdrag over Sovjetunionen. Denne hendinga førte til den såkalte U2-saka.

Powers arbeidde seinare som helikopterpilot, og omkom ved eit kræsj etter eit oppdrag for fjernsynskanalen KNBC. 

## Liv og virke
Powers blei utdanna pilot ved Turner flybase i Georgia på Republic F-84 Thunderjet, og tenestegjorde som kampflygar i Koreakrigen. Her blei han rekruttert til å arbeide for CIA på grunn av evna si til å flyga ein-motors jetfly.  

Den 1. oktober 1960 tok det amerikanske spionflyet U-2 av frå Peshawar i Pakistan, med Francis Gary Powers ved spakane. Planen var at det skulle fly over Sovjetunionen og deretter landa i Bodø. Oppdraget gjekk ut på å fotografera interkontinentale missil under utplassering i området rundt Sverdlovsk og Plesetsk. 

Powers blei skoten ned av eit S-75 Dvina-missil (SA-2 Guideline) over Sverdlovsk. Totalt blei det sendt ut 14 slike missil. Han blei fanga og teken til Lubjanka-fengselet i Moskva. 
USA prøvde å hevda at flyet hadde vore på eit vêroppdrag, men sidan det var nesten heilt intakt etter kræsjet hadde sovjetarane tilgang på utstyret det hadde hatt med. Powers blei avhøyrd av  KGB i mange månader før han kom med ei tilståing og offentleg orasking for spionasje.

19. august blei han dømd til ti år i fangenskap, tre av dei i fengsel og resten i ein arbeidsleir. Frå 9. september 1960 til 8. februar 1962 sat han i Vladimir sentralfengsel, rundt 24 mil aust for Moskva. Etter eit år og ni månader blei han lauslaten den 10. februar 1962, saman med Frederic Pryor, ein amerikansk økonomistudent anklaga for spionasje mot Aust-Tyskland, i ei fangeutveksling som hadde den sovjetiske KGB-obersten Rudolf Abel (Vilyam Genrikhovisj Fisher) på den andre sida.  Powers gav far sin æra for utvekslingsideen. 

## Kjelder

*Powers, Francis Gary with Gentry, Curt. *Operation Overflight*. Hodder & Stoughton Ltd, 1971 (hard cover) . Potomac Book, 2002 (paperback) .


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Francis Gary Powers|Francis Gary Powers]]» frå ,  den 28. april 2019.*  
 

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Francis Gary Powers|Francis Gary Powers]]» frå ,  den 21. november 2017.*
Ringerike sjukehus

**Ringerike sjukehus** er eit lokalsjukehus i Hønefoss for eit geografisk område som strekker seg frå øvst i Hallingdal til Modum i Buskerud, og femnar dessutan om fleire kommunar i Oppland. Sjukehuset har akuttfunksjon, fødeavdeling og dialysepost, og har spesialistar i gynekologi og fødselshjelp, generell kirurgi, gastro-enterologisk kirurgi og urologi, ortopedi, indremedisin, kardiologi, onkologi. Sjukehuset høyrer inn under helseføretaket Vestre Viken HF i region Helse Sør-Aust. Innanfor det geografiske området til Ringerike sjukehus har helseførestaket òg underavdelinga Hallingdal sjukestugu på Ål i Hallingdal. 

## Bakgrunnsstoff
*Ringerike sykehus
Klandestin

**Klandestin** er eit adjektiv som tyder at handliga er i smug, hemmeleg, i løynd eller gjøymd. Eit døme på ei klandestin handling er ein mann som gjøymer seg i hekken for å smugtitte på nabodama som ligg å solar seg. Uttrykket er likevel mest brukt av organisasjonar som driv med etterretning på vegne av nasjonar.
Lushan nasjonalpark

**Lushan nasjonalpark** er eit verneområde rundt Lufjella i Jiangxi i Kina.
Parken blei oppretta i 1982 som eit av dei første nasjonale sceniske områda og nasjonale naturreservat. 
Nasjonalparken dekkjer eit område på 30&nbsp;200  hektar (302 km²) og har ei bufferson på 500 km².
Han omfattar over 200 historiske bygningar, som tempel, bønesalar, skular og liknande. Området blei innskrive på UNESCO si verdsarvliste i 1996.

## Kjelder
Drammen sykehus

**Drammen sykehus** i Drammen er det største av dei fire somatiske sjukehusa som høyrer inn under helseføretaket Vestre Viken HF. Sjukehuset, som tidlegare har hatt namna Sykehuset Buskerud og Buskerud sentralsykehus, tek pasientar innanfor nevrologi, barnesjukdomar (både nyfødtintensive og større born), habilitering, øyre-nase-hals, auge, hematologi, patologi, klinisk brystutgreiing, brystkirurgi og karkirurgi.

Drammen sykehus driv dessutan klinisk forsking innanfor fleire fagområde. Forskarane arbeider hovudsakleg på avdelingane som behandlar den sjukdomen forskinga gjeld. Ein liten eigen forskningsadministrasjon bistår prosjekta.

Sentralblokka på sjukehuset i 14 høgder, ferdig i 1980, er lett attkjenneleg i bybiletet.  

## Bakgrunnsstoff
* Drammen sjukehus
Vajda-Guba

**Vayda-Guba** (russisk Вайда-Губa, finsk Vajtolakhti) er eit landleg område (eit nes i eit område) i Petsjenga i Murmansk oblast i Russland. Området ligg på Kolahalvøya i ei høgd på 15 meter over havet. Det har 94 innbyggjarar (folketeljing 2010).

## Historie
Vayda-Guba vart grunnlagt i 1860-åra då Murmansk-kysten blei aktivt folkesett. Frå 1920 til 1940 var grensa mellom Finland og Sovjetunionen dregen rakt gjennom landsbyen. Den vestre sida var i Finland og den austre i Sovjetunionen. Folkesetnaden i 1939 var 141.

## Referansar


### Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Vajda-Guba|Vajda-Guba]]» frå ,  den 6. desember 2017.* 
*** oppgav desse kjeldene: &nbsp;*
 
*Мурманская областная Дума. Закон №539-01-ЗМО от 2 декабря 2004 г. «О статусе, наименованиях и составе территорий муниципального образования Печенгский район и муниципальных образований, входящих в его состав», в ред. Закона №1156-01-ЗМО от 23 ноября 2009 г «Об упраздении некоторых населённых пунктов Мурманской области и внесении изменений в отдельные законодательные акты Мурманской области». Вступил в силу 1 января 2005 г. Опубликован: "Мурманский Вестник", №234, стр. 3, 7 декабря 2004 г. (Murmansk Oblast Duma. Law #539-01-ZMO of December 2, 2004 On the Status, Names, and Composition of the Territories of the Municipal Formation of Pechengsky District and of the Municipal Formations It Comprises, as amended by the Law #1156-01-ZMO of November 23, 2009 On the Abolition of Several Inhabited Localities of Murmansk Oblast and on Amending Several Legislative Acts of Murmansk Oblast. Effective as of January 1, 2005.).
*
Sandnes i Bygland

**Sandnes i Bygland** er ei grend i Bygland kommune. Ho ligg på austsida av Åraksfjorden og sør for Åraksbø. I 1845 budde det 80 personar på Sandnes, i 2009 var 12 personar busette her, medan det i 2011 budde totalt 82 menneske i Åraksbø og på Sandnes.

I 1935 blei Sandnes kyrkje flytta frå staden til Åraksbø, der det budde meir folk. Hausten 1940 hadde dei sett opp Sandnes kapell til erstatning for kyrkja som blei flytta. Kapellet blei først vigsla i 1949.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Sandnes (Bygland)|Sandnes (Bygland)]]» frå ,  den 22. november 2017.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
***Vollen, Reidar: *Bygland gard og ætt*, band 6 2009 ISBN 978-82-993677-7-6, omtalt i Terje Gittmark Eriksen: *Bitter kirkestrid*. Artikkel i *[[Fædrelandsvennen|Fædrelandsvennen Kultur]]* 26. november 2009 side 9.