Eva Cassidy

**Eva Marie Cassidy** () var ein amerikansk songar og musikar, kjend for tolkingane sine av jazz-, folk- og bluesmusikk, framført med ei kraftfull og kjenslefull sopranrøyst. I 1992 gav ho ut sitt første album, *The Other Side*, ei samling duettar med go-go-musikaren Chuck Brown, etterfølgt av eit solo-livealbum i 1996 med tittelen *Live at Blues Alley*. Sjølv om ho hadde vorte heidra av Washington Area Music Association, var ho så godt som ukjend utanfor heimområdet sitt i Washington, D.C., då ho døydde av melanom berre 33 år gammal i 1996.

To år etter at Cassidy døydde, spelte Mike Harding og Terry Wogan versjonane hennar av «Fields of Gold» og «Over the Rainbow» på BBC Radio 2, noko som gjorde musikken hennar kjend for eit britisk publikum. Etter ein overveldande respons vart eit opptak av «Over the Rainbow», filma med videokamera på Blues Alley i Washington, D.C. av vennen hennar Bryan McCulley, vist på BBC Two-programmet *Top of the Pops 2*. Kort tid etter klatra samlealbumet *Songbird* til topps på UK Albums Chart, nesten tre år etter at det vart gjeve ut. Suksessen på hitlistene i Storbritannia og Irland førte til aukande merksemd om Cassidy verda over, og innspelingane hennar som vart gjevne ut etter dødsfallet – mellom anna tre album og ein singel som nådde førsteplass i Storbritannia – har selt meir enn ti millionar eksemplar. Ho har òg vore inne på topp 10-listene i Australia, Tyskland, Noreg, Sverige og Sveits.

Ni album med musikken hennar har vorte gjevne ut etter dødsfallet. Det nyaste, *I Can Only Be Me*, eit samarbeid med London Symphony Orchestra, kom ut i 2023 og nådde niandeplass på den britiske albumlista.

## Bakgrunn
Eva Cassidy vart fødd 2. februar 1963 ved Washington Hospital Center i Washington, D.C., og vaks opp i Oxon Hill i Maryland og seinare i Bowie i Maryland. Ho var den tredje av dei fire borna til Hugh Cassidy – lærar, skulptør, musikar, tidlegare sanitetssoldat i hæren og verdsmeister i styrkeløft, med irsk og skotsk opphav – og Barbara (fødd Kratzer), ein tysk gartnar frå Bad Kreuznach. Allereie frå tidleg alder viste Cassidy interesse for kunst og musikk. Då ho var ni år gammal, byrja far hennar å lære henne å spele gitar, og ho spelte og song ved familiesamlingar.

Som 11-åring byrja Cassidy å syngje og spele gitar i eit band i Washington-området som heitte Easy Street. Bandet spelte i fleire ulike sjangrar på bryllaup, firmafestar og pubar, sjølv om ho var sjenert og syntest det var vanskeleg å opptre framfor framande. Då ho gjekk på Bowie High School, song ho i eit lokalt band som heitte Stonehenge. Sommaren 1983 song og spelte Cassidy gitar seks dagar i veka i fornøyelsesparken Wild World. Den yngre broren hennar, Dan, som spelte fele, var òg medlem i dette arbeidsbandet. Ho byrja på kunstfag ved Prince George’s Community College, men slutta etter ei tid.

Gjennom 1980-åra arbeidde Cassidy med fleire andre band, mellom anna techno-pop-bandet Characters Without Names. I denne perioden arbeidde ho òg med planteformeiring ved eit plantesenter og som møbelmålar. På fritida utforska ho andre kunstnarlege uttrykk, mellom anna måling, skulptur og smykkedesign.

## Musikkarriere
I 1986 vart Cassidy beden av Stonehenge-gitaristen og venen sin frå vidaregåande David Lourim om å låne røysta si til musikkprosjektet hans, Method Actor. Dette førte henne til Black Pond Studios, der ho møtte lydteknikaren og bassisten Chris Biondo. Biondo hjelpte henne med å få arbeid som studiomusikar og introduserte henne for Al Dale, som seinare vart manageren hennar. Ho song korvokal for ulike artistar, frå go-go rhythm and blues-bandet Experience Unlimited til rapparen E-40. I 1990 danna Biondo og Cassidy – som òg hadde eit romantisk forhold ei tid – ei gruppe på fem personar kalla Eva Cassidy Band, saman med Lenny Williams, Keith Grimes og Raice McLeod. Bandet byrja å opptre jamleg i Washington, D.C.-området.

I 1992 spelte Biondo av eit opptak av røysta til Cassidy for Chuck Brown, ofte kalla «gudfaren til go-go». Dette førte til duettalbumet *The Other Side*, som inneheld tolkingar av klassiske songar som «Fever», «God Bless the Child» og det som seinare vart signaturlåta hennar, «Over the Rainbow». Albumet vart gjeve ut i 1992 av Liaison Records, plateselskapet som òg gav ut go-go-albuma til Brown. Brown hadde opphavleg planlagt å spele inn ein duett med Cassidy til sitt neste soloalbum, men dette vart utsett medan manageren hennar forhandla med andre plateselskap om ein solokontrakt. Cassidy var dessutan lite villig til å avgrense seg til éin musikksjanger, noko som gjorde det vanskelegare å få ein slik kontrakt. Etter at forhandlingane stoppa opp, spelte dei to i staden inn sitt eige duettalbum og opptredde saman på Columbia Arts Festival, der dei opna for artistar som Al Green og The Neville Brothers.

I 1993 vart Cassidy heidra av Washington Area Music Association med ein Wammie-pris i kategorien «Vocalist Jazz/Traditional». Året etter vart ho invitert til å opptre under prisutdelinga, der ho song «Over the Rainbow». Ei melding i *The Washington Times* skildra framføringa hennar som «show-stoppande». Den kvelden vann ho to Wammie-prisar: igjen for «Vocalist Jazz/Traditional» og i tillegg for «Roots Rock/Traditional R&B». Ei kort stund same året signerte Cassidy ein avtale med Blue Note Records om å samarbeide med pop-jazz-bandet Pieces of a Dream om eit album og ein turné. Ho song på to spor på eit hovudsakleg instrumentalt album, men opplevde samarbeidet som musikalsk lite tilfredsstillande.

Etter at ein mogleg kontrakt med Apollo Records fall bort då selskapet gjekk konkurs, bestemte Biondo og Dale at Cassidy burde gje ut eit eige konsertalbum. Den 2.–3. januar 1996 vart materialet til *Live at Blues Alley* spela inn på Blues Alley i Washington, D.C. Ein teknisk feil den første kvelden gjorde likevel at berre opptaket frå den andre kvelden kunne brukast, og 12 songar derfrå vart gjevne ut på albumet. (Heile konserten med 31 songar vart først gjeven ut 20 år seinare, i 2015, under tittelen *Nightbird*.) Cassidy var misnøgd med korleis ho meinte ho lét på opptaket og var motvillig til å gje ut albumet. Ho gjekk til slutt med på det på vilkår av at studiosporet «Oh, Had I a Golden Thread», favorittsongen hennar, vart teke med, og at arbeidet med eit nytt studioalbum skulle starte. Bekymringa hennar viste seg å vere unødvendig; både lokale kritikarar og publikum tok godt imot albumet. *The Washington Post* skreiv at «ho kunne syngje kva som helst – folk, blues, pop, jazz, R&B og gospel – og få det til å høyrest ut som om det var den einaste musikken som betydde noko». Det neste studioalbumet ho arbeidde med, vart gjeve ut etter dødsfallet hennar i 1997 under tittelen *Eva by Heart*. I omslagsnotata til albumet skreiv musikkritikaren Joel E. Siegel at Cassidy var «ei av dei største røystene i sin generasjon».

Cassidy var òg den første artisten som spelte inn og gav ut songen «It's Not The Presents Under The Tree (It's Your Presence Right Here Next To Me)», skriven av Billy Poore og Tex Rabinowitz med tanke på at Linda Ronstadt skulle spele han inn – noko ho takka nei til. Versjonen til Cassidy versjon vart seinare teken med på 2002-utgåva av *The Time-Life Treasury of Christmas*.

## Sjukdom og død
I 1993 fekk Cassidy fjerna ein vondarta føflekk frå ryggen. Tre år seinare, under eit promoteringsevent for albumet *Live at Blues Alley* i juli 1996, merka ho smerter i hoftene, noko ho først trudde skuldast stivheit etter å ha måla veggmåleri medan ho stod på ei gardintrapp. Smertene gav seg ikkje, og røntgenbilete viste eit brot. Vidare undersøkingar viste at kreften hadde spreidd seg (metastasert) til beina hennar – noko som førte til brotet – og òg til lungene. Legane anslo at ho hadde tre til fem månader att å leve. Cassidy valde aggressiv behandling, men helsa hennar vart raskt dårlegare.

Den 17. september 1996 gjorde ho si siste offentlege opptreden under ein støttekonsert for henne på The Bayou. Ho avslutta konserten med «What a Wonderful World» framfor eit publikum av familie, vener og tilhengjarar. Vidare cellegiftbehandling hadde ingen verknad, og Cassidy døydde av melanom 2. november 1996 i heimen til familien i Bowie i Maryland. I tråd med ønsket hennar vart kroppen kremert, og oska vart spreidd ved breidda av innsjøane i St. Mary’s River Watershed Park, eit naturreservat nær Callaway i Maryland.

## Ettermæle
Etter at Cassidy døydde, introduserte den lokale folkesongaren Grace Griffith opptaket frå Blues Alley for Bill Straw frå plateselskapet Blix Street Records. Straw tok kontakt med familien til Cassidy for å setje saman eit nytt album. I 1998 vart ei samling spor frå dei tre innspelingane hennar samla på CD-en *Songbird*. Albumet fekk lite merksemd dei første to åra, før det byrja å bli spelt på BBC Radio 2 – først av Paul Jones, deretter av Mike Harding, og mest kjend av Terry Wogan i radioprogrammet *Wake Up to Wogan*, etter tilråding frå produsenten Paul Walters. I månadene som følgde selde albumet meir enn 100 000 eksemplar. *[[The New York Times]]* skildra røysta hennar som «ein silkemjuk sopran med eit vidt og tilsynelatande uanstrengt register, sikker tone og ei evne til frasering som stundom var gripande veltalande».

Før jul i 2000 sende BBC-programmet *Top of the Pops 2* ein video av Cassidy som framførte «Over the Rainbow». Dette førte til at Songbird gradvis klatra oppover på den britiske hitlista dei neste vekene. ITV-programmet *Tonight with Trevor McDonald* sende samstundes ein reportasje om Cassidy, akkurat då albumet nådde førsteplass. Videoen var filma på Blues Alley av ein ven med videokamera same kvelden som albumet vart spela inn, og vart seinare den mest etterspurde videoen som nokon gong vart vist på *Top of the Pops 2*. Alexis Petridis i *[[The Guardian]]* skreiv:
«Det finst ein openberr kjenslemessig appell i å høyre ein artist du veit døydde i umerke, syngje ein song om håp og ei mystisk verd bortenfor kvardagslivet.»
Fleire kjende musikarar vart òg nye tilhengjarar av Cassidy, mellom andre Paul McCartney og Eric Clapton. Jazzkritikaren Ted Gioia har skrive at ein kan freistast til å forklare «Cassidy-fenomenet» med den tragiske historia om det korte livet hennar, men at det ikkje må overskygge talentet hennar: Cassidy var ein svært stor artist, og det at ho var nesten ukjend medan ho levde, var nesten like tragisk som den tidlege døden hennar. *Songbird* fekk sidan stor listsuksess i Europa og vart sertifisert seks gonger platina i Storbritannia med over 1,8 millionar selde eksemplar. Sjølv om albumet først var lite kjent i USA, vart det etter kvart gullsertifisert der.

I mai 2001 sende ABC-programmet *Nightline* ein kort dokumentar om Cassidy, laga av korrespondenten Dave Marash, som var ein stor tilhengjar av musikken hennar. Same helga låg alle dei fem albuma hennar på toppen av bestseljarlista til Amazon.com. Programmet vart sendt på nytt fleire gonger og vart av produsenten omtalt som truleg det mest populære *Nightline*-innslaget nokon gong. Også eit innslag på NPR i desember 2000 førte til eit kraftig salshopp, der fem av dei sju øvste plassane på salgslistene gjekk til Cassidy. I Storbritannia førte ei ny sending av *Tonight with Trevor McDonald* til auka sal.

Etter *Songbird* har fleire album med originalt materiale vorte gjevne ut, mellom anna *Time After Time* (2000), *Imagine* (2002) og *American Tune* (2003). Tolkinga hennar av «Time After Time» vart brukt på lydsporet til den populære TV-serien  i 2003. Munn-til-munn-omtale og nettsider laga av fans har òg spela ei viktig rolle i populariteten hennar. I 2005 publiserte Amazon.com ei liste over dei 25 mest seljande artistane gjennom tidene på nettbutikken, der Cassidy låg på femteplass – bak The Beatles, U2, Norah Jones og Diana Krall. 

I 2008 kom endå eit nytt album, *Somewhere*. I motsetnad til tidlegare utgjevingar, som berre inneheldt coverlåtar, hadde dette albumet to originale songar som Cassidy var med og skreiv. Eit akustisk album, *Simply Eva*, vart gjeve ut i januar 2011. I mars 2023 kom albumet *I Can Only Be Me*, der nye orkesterarrangement vart spela inn av London Symphony Orchestra. Albumet debuterte på niandeplass på den britiske albumlista. I eit intervju med *[[The Independent]]* fortalde den tidlegare bandkollegaen og arrangøren Chris Biondo at Cassidy ein gong hadde ein draum om å syngje med fullt symfoniorkester: for henne var det «det største ein kan oppleve musikalsk». Til albumet vart det brukt moderne lydrestaureringsteknologi utvikla av filmskaparen Peter Jackson for å hente fram røysta hennar frå dei originale opptaka, medan orkesterarrangementa vart produserte i 2021.

## Uoffisielle utgjevingar
Ei samling med tidlegare uutgjevne studioopptak frå 1987 til 1991 vart gjeven ut i 2000 under tittelen *No Boundaries*. Denne utgjevinga var ikkje godkjend av familien til Cassidy og vart gjeven ut på eit anna plateselskap. Ei melding i AllMusic peika på at sjølv «ein så gåverik vokalist som Eva Cassidy berre kan gjere så mykje med svakt materiale».

I 2002 vart det sjølvtitulerte albumet frå 1988 av bandet Method Actor – der Cassidy medverka – gjeve ut på nytt av gitaristen og produsenten i bandet, David Lourim. På den nye omslaget stod namnet til Cassidy svært tydeleg, noko som førte til at familien hennar og Blix Street Records gjekk til søksmål mot Lourim. Dei meinte namnet hennar vart brukt på ein misvisande måte, og at Blix Street hadde einerett til innspelingane hennar. Lourim hadde likevel skriftleg løyve frå Cassidy til å gje ut albumet. Til slutt vart omslaget endra slik at det likna det opphavlege LP-omslaget, medan allereie utgjevne eksemplar fekk eit klistremerke som klargjorde at dei ikkje var soloalbum av Eva Cassidy.

Ei bootleg-innspeling med tittelen *Live at Pearl’s* sirkulerte òg. Ho vart spela inn på Pearl’s Restaurant i Annapolis i Maryland i 1994, og kopiar vart delte mellom vener og familie etter dødsfallet hennar. Nokre av songane frå denne innspelinga vart seinare gjevne ut på albuma *Imagine* og *American Tune*.

Ei anna innspeling frå tidleg på 1990-talet – med Mick Fleetwood på trommer – vart spela inn på restauranten Fleetwood’s i Alexandria i Virginia. Opptaket var i eigedommen til forfattaren og musikaren Niki Lee, tidlegare kona til pianisten Lenny Williams (1988–1996). Lee fann opptaket i garasjen sin og prøvde i 2008 å selje det på eBay for 250 000 pund (om lag 491 000 amerikanske dollar på den tida). Ho forklarte seinare at ho hadde rekna feil då ho konverterte frå dollar til pund, og fekk kritikk frå Cassidy-fans for forsøket på salet. Opptaket vart til slutt selt til ein privat kjøpar, sidan rettshavaren Blix Street Records nekta å gje ut innspelingar som var eigde av vener av Cassidy. Dette var framleis situasjonen i 2024, og selskapet har truga med søksmål mot alle som prøver å gje ut tidlegare uutgjevne spor.

For å markere 20-årsjubileet for konserten på Blues Alley gav Blix Street Records i november 2015 ut Nightbird, eit dobbeltalbum på CD med 32 spor. *Nightbird* inneheld heile konsertopptaket frå Blues Alley 3. januar 1996, inkludert åtte tidlegare uutgjevne songar. Den europeiske utgåva av CD-pakken inneheld òg ein DVD med 12 videoframføringar frå konserten. Albumet vart dessutan gjeve ut internasjonalt som eit vinylsett på fire LP-plater.

## Ettermæle
I 2001 vart boka *Songbird: Eva Cassidy: Her Story By Those Who Knew Her* gjeven ut i Storbritannia. Ho skildrar livet og arbeidet til Cassidy og byggjer på intervju med familie og nære samarbeidspartnarar. Ei amerikansk utgåve frå 2003, utgjeven av Gotham Books, inneheld to ekstra kapittel om inspirasjonskjeldene hennar og suksessen hennar i USA. Livshistoria hennar har òg vorte tilpassa til både ein musikal og eit scenestykke på Broadway til støtte for kreftsaka.

Fleire filmskaparar har foreslått filmprosjekt baserte på livet hennar og samarbeidd med familien, men ingen av prosjekta har så langt kome lenger enn til tidlege utviklingsfasar. Mot slutten av 2007 sikra AIR Productions seg rettane til å lage ein film om Cassidy sitt liv. Filmen var planlagd produsert av Amy Redford (dotter til skodespelaren og regissøren Robert Redford), Irwin Shapiro og Rick Singer. I eit intervju året før nemnde foreldra til Cassidy Kirsten Dunst og Emily Watson som moglege skodespelarar til å spele dottera deira. 

I 2022 vart det laga eit veggmåleri til ære for Cassidy i Annapolis i Maryland, der ho ein gong budde.

Ein dokumentarfilm i full lengd, *The Essence of Eva*, hadde premiere på Galway Film Fleadh i 2025. Regissørane Alex Fegan og Malcolm Willis fann tidlegare ukjent video- og lydmateriale og inkluderte intervju med familie, vener og musikalske samarbeidspartnarar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Eva Cassidy|Eva Cassidy]]» frå ,  den 6. mars 2026.*  

### Litteratur
* 
* ; vinnar av The People's Book Prize 2011/2012