Peter Englund

**Peter Englund** () i Boden er ein av Sveriges fremste historikarar og forfattar av ei rad populærhistoriske bøker. Englund tok doktorgrad på 1600-talets mentalitetshistorie. Hovudtyngda av forfattarskapen omhandlar Sverige si militære stormaktstid 1620-1720. 

Englund etterfølgde i 2002 Erik Lönnroth som medlem i Svenska Akademien på stol nummer 10. Han etterfølgde Horace Engdahl som fast sekretær i akademiet i juni 2009.

Peter Englund var professor i narratologi ved Dramatiska institutet mellom 2001 og 2006. Tidlegare var han forskar ved Uppsala universitet og før dette arbeidde han i den svenske militære etterretningstenesta.  

Gjenombrotet hans som historieformidlar kom med boka *Poltava* frå 1988. Her gjenskapte han etter nitide kjeldestudier time for time hendingane som førte til at Karl 12s hær vart utsletta på éin dag i Ukraina i 1709. Boka vart ein salssuksess, og Englund gav seg i kast med ein trilogi om Tredveårskrigen. Den fyrste boka i denne serien var *Ofredsår* som kom i 1993. Hovudpersonen i boka var Erik Dahlbergh. Den ytre handlinga i bøkene er den svenske hærens felttog på det europeiske kontinentet, men vel så mykje er det 1600-tallts tenkjemåte, daglegliv og verkelegheit som er "hovudperson". Bind to, *Den oövervinnerlige*, kom i år 2000. Den skildra Karl 10. Gustav sitt felttog i Tyskland og invasjonen av Sjælland i 1658. 

Englund har også utgjeve tre samlingar med historiske essay. 
# *Brev fra nullpunktet* fortell om dei verste tragediene på 1900-talet: Skyttergravskrigen i Første verdskrig, Stalins utrenskningar, Holocaust, bombinga av Tyskland og Hiroshima. Englund sitt perspektiv er å sjå 1900-talet fra 1600-tallshistorikaren sitt perspektiv for å forklare kvifor valden og omsynslause vart så mykje større i skala i dette hundreåret. Englund si tese er at 1900-talet blei det mest valdelege, fordi brotsverka blei utført etter byråkratisk logikk "frå skrivebordet". 
# *Fortidens landskap* er utan noko samla tema og essaystykka kan lesast uavhengig. Kapitlet *Myten om feltherren* avmytologiserer at militærleiarar hadde noko særleg innverknad på utviklinga på slagmarka når det først hadde braka laust. I fylgje Englund skuldat vektleggjinga av feltherrane sin innsats etterrasjonaliseringane deira og ein trong for å framstille seg sjølve som viktige.
# *Stillhetens historie* handlar om alt frå hamburgarens historie etc. 

Englund har også vore fagkonsulent for SVT sin serie av Fredrik Lindström om svensk historie og identitet (2006-7)

## Bibliografi
Årstall er opphavleg svensk utgåve, ISBN refererer til norsk omsetjing der den finst, og svensk om den ikkje er omsett. 

* 1988 *Poltava*  (*Poltava. berättelsen om en armés undergång*; norsk omsetjing 1993) ISBN 82-00-21622-5 
* 1989 *Det hotade huset. Adliga föreställningar om samhället under stormaktstiden*. Om den svenske adelens sjølvoppfatning  (doktorgradsavhandling)   
* 1991 *Fortidens landskap - om mordet på Karl XII og andre essays* (*Förflutenhetens landskap*) ISBN 82-00-21579-2 
* 1993 *Ufredsår, om den svenske stormaktstiden og en mann i dens midte* (*Ofredsår. Om den svenska stormaktstiden och en man i dess mitt*; norsk omsetjing 2010) ISBN 978-82-02-30803-2
* 1996 *Brev fra nullpunktet, essaysamling om 1900-tallets mest dystre begivenheter* (*Brev från nollpunkten- historiska essäer*)  ISBN 82-00-22840-1 e-bok 
* 2000 *Den oövervinnerlige* ISBN 91-7486-558-7 
* 2002 *Ramona*  manus til TV-serie 
* 2004 *Stillhetens historie og andre essays* (*Tystnadens historia*)  ISBN 82-15-00547-0
* 2005 *Jag skall dundra*  (med Kristian Petri)
* 2006 *Sølvmasken, en kort biografi om dronning Kristina av Sverige* (*Silvermasken*) ISBN 978-82-430-0466-5
* 2006 *Spegelscener  - minnesfragment från fyra krig* (Kroatia 1991, Bosnia 1994, Afghanistan 1996 og Irak 2005) Bonniers julebok 2006, ikkje i handelen pdf  
* 2008 *Krigens skjønnhet og sorg, første verdenskrig i 213 korte kapitler* (*Stridens skönhet och sorg*; norsk omsetjing 2011) ISBN 978-82-02-30802-5

## Prisar og utmerkingar
* Gerard Bonniers essäpris, 2004
* Litteraturklubbens Stora Litteraturpris, 2003 
* Stiftelsen Selma Lagerlöfs litteraturpris, 2002 
* PiratenPriset, 2001 
* Lotten von Kraemers pris, 2000 
* Nöjesguidens pris, 1996 
* Augustprisen, 1993 (for: *Ofredsår* i kategorien årets svenske faktabok)
* Lundequistska bokhandelns litteraturpris
* BMF-plaketten, 1988

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Peter Englund|Peter Englund]]» frå ,  den 24. mars 2011.*  .

## Bakgrunnsstoff
* Peter Englunds heimeside (svensk)