Sigbjørn Skåden

**Sigbjørn Skåden** () er ein samisk forfattar og kulturarbeidar frå Planterhaug (nordsamisk: *Lánttedievvá*) i Tjeldsund i tidlegare Skånland kommune. Han er no busett i Tromsø. 

I 1997 var Skåden blant stiftarane av ungdomssamskipnaden *Stuornjárgga Sámenuorak* (knytt til Norske Samers Riksforbund), som i 1999 starta opp Márkomeannu  – ein samisk kultur- og musikkfestival som vert arrangert i grenseområdet mellom Tjeldsund kommune i Troms og Evenes kommune i Nordland og som arbeider for å fremja markasamisk kultur. 

Skåden har studert litteratur og har hovudfag i litteraturvitskap frå Universitetet i Tromsø. Han har òg ein mastergrad i britisk litteratur frå University of York. 

Han er son av Asbjørg Skåden, som var lærer og sametingrepresentant 1997–2001.

## Forfattarskap
I 2004 debuterte Sigbjørn Skåden som forfattar med det episke langdiktet *Skuovvadeddjiid gonagas*. Handlinga er henta frå ei samisk bygd i Ofotenregionen i mellomkrigstida. Diktet er laga over myten om den evige jøden, og følgjer den ungen, samiske mannen Jusup, som vender attende til heimbygda etter fleire år i Sør-Noreg. I 2005 var Skåden årets unge artist på Riddu Riđđu, der han framførte ei dramatisert oppsetning av diktet. I 2007 vart boka utgjeve på norsk med tittelen *Skomakernes konge*, gjendikta av han sjølv. Same år vart *Skuovvadeddjiid gonagas* nominert til Nordisk råds litteraturpris. I 2007 var han òg prologforfattar for Festspela i Nord-Noreg.

I november 2009 kom diktsamlinga *Prekariáhta lávlla*. Dikta følgjer dei samiske karakterane Debbie og Ian, som har fått namn etter Joy Division-vokalisten Ian Curtis og kona hans Deborah Curtis. I *Prekariáhta lávlla* blir det drege ei linje mellom samane si kulturpolitiske oppvakning på 70- og 80-talet og postpunkrørsla – ei musikkrørsle som oppstod i Nord-England på siste halvdel av 70-talet. 

Hausten 2010 gjekk Skåden ut i det samiske ungdomsmagasinet ''Š'' og avsløra seg sjølv som forfattar av den anonymiserte bloggromanen *Ihpil: Láhppon mánáid bestejeaddji*. Boka utgjev seg for å vera ei attgjeving av ein blogg skrive av ei ung, lesbisk samejente som vart funne drukna i Tromsø hamn i desember 2007. Romanen vart skriven fortløpande som ein blogg hausten 2007, før han sommaren 2008 vart utgjeven i bokform etter bloggerens angivelege død. I bokutgjevinga er det den fiktive samejenta sitt bloggaralias «Ihpil» som står oppført som forfattar. Boka kom i norsk omsetjing i april 2010 med tittelen *Ihpil: De fortapte barns frelser*. 

I 2012 gav han ut ei faktabarnebok om samar med tittelen *Sámit/Samer*. Boka er gjeven ut i to versjonar, på nordsamisk og norsk, i Cappelen Damms faktaløveserie.

## Bibliografi
* *Skuovvadeddjiid gonagas* &ndash; lyrikk, Skániid girjie (2004)
** *Skomakernes konge* &ndash; lyrikk, Skániid girjie  (2007)
* *Ihpil: Láhppon mánáid bestejeaddji* &ndash; dagbokroman, Skániid girjie (2008)
** *Ihpil: De fortapte barns frelser* &ndash; dagbokroman, Skániid girjie (2010)
* *Prekariáhta lávlla* &ndash; lyrikk, Skániid girjie (2009)
* *Sámit/Samer* &ndash; faktabok for barn, Cappelen Damm (2012)
* *Våke over dem som sover* &ndash; roman, Cappelen Damm (2014)
* *Fugl* &ndash; roman, Cappelen Damm (2019)
* *Láŋtdievvá* – roman, Cappelen Damm (2025)
** *Planterhaug* – roman, Cappelen Damm (2025)

;Som redaktør 
* *Riimiin rámiin - tornesamisk ungdomsantologi* &ndash; Skániid girjie (2003)
* *Samiske stedsnavn i Skánik/Skånland* &ndash; Skániid girjie (2010)

## Prisar og utmerkingar

* Havmannprisen (2014) for *Våke over dem som sover* 

## Referansar


## Kjelder

* Presentasjon av Sigbjørn Skåden i Forfattarkatalogen på Nettsidene til forfattarsentrum

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Sigbjørn Skåden|Sigbjørn Skåden]]» frå ,  den 29. november 2020.*