open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ski-NM 1996

**Noregsmeisterskapen på ski 1996** i nordiske greiner vart nærast i sin heilskap avvikla i Stryn i tida frå 20. januar til 1. februar 1996. Einast hopprennet i storbakke fann stad i Kløvsteinbakken i Meldal den 4. februar 1996.

Meisterskapen omfatta 15 øvingar, ti for menn og fem for kvinner. Fire av tevlingane var lag-/fylkes-tevlingar.

## Langrenn menn
### 10 km fristil

### 15 km jaktstart klassisk

#### 30 km fri teknikk

### 50 km klassisk

### 3 x 10 km stafett

## Langrenn kvinner
### 5 km fristil

### 10 km jaktstart klassisk

### 15 km fristil

### 30 km klassisk

### 3 x 5 km stafett

## Kombinert
### Normal

### Krinstevling

## Hopprenn
### Normalbakke

### Storbakke

Dato: 4. februar 1996 
Stad: Meldal 

### Krinstevling

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Ski-NM 1996|Ski-NM 1996]]» frå ,  den 25. mars 2016.*
Hallel

**Hallel** (, 'lovprising') er ei jødisk bøn som består av Salmane 113-118. Ho blir brukt til lovprising og takkseiing av praktiserande jødar ved visse høgtider: Dei tre store høgtidene pesah, sjavuot og sukkot, den mindre høgitda hanukka og kvar rosj hodesj (byrjinga av ein månad). Ho blir ikkje sagt på rosj hasjana, jom kippur eller purim. 

Bøna har to former. «Full Hallel» omfttar alle seks salmane, medan den kortare forma ikkje omfattar vers 1-11 av Salme 115 eller Salme 116. Full Hallel blir framført kvar dag av sukkot, dei første to dagane av pesah og på sjavuot og hanukkah. Kort Hallel blir sagt på dei siste seks dagane av pesah og på rosh hodesj.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Hallel|Hallel]]» frå ,  den 25. mars 2016.*
Treve

Ein **treve** var tre sett à åtte kornband  s. 97. Tjerve vart ofte nytta i samband med tresking. I Romsdalen vart mengda korn ein husmann hadde plikt til å skjera i skuronna oppgjeve i trevar, medan det sør for futegrensa, på Sunnmøre, var meir vanleg å fastsetta kvantumet i lass, der eit lass tilsvara tjue trevar . Treve vart òg nytta om  lauvkjervar. 

## Referansar
Curt Siodmak

**Curt Siodmak** () var ein tysk jødisk forfattar av skjønnlitteratur og filmmanus som verka i Tyskland, England, Frankrike og USA. Han gav ut seks romanar på tysk og hadde ein stor produksjon på engelsk. Karriera hans som skjønnlitterær forfattar varte i 76 år, og filmkarriera endte med kreditering eller medkreditering for til saman 35 filmmanus.

Siodmak grunnla saman med den eldre broren Robert Siodmak og forleggjaren Franz Wolfgang Koebner i 1924 magasinet *Das Magazin* kor han hadde eigne tekstar på trykk, men publiserte også i andre magasin; i aprilnummeret av *Scherl's Magazin* kom «Die Eier vom Tanganjika See» som i juli same år kom i engelsk omsetjing som «The Eggs from Lake Tanganyika» i *Amazing Stories*.

Siodmak brukte inntektene frå den første, tyskspråklege romanføljetongen sin i magasinet *Woche* til å finansiere stumfilmen *Menschen am Sonntag*, ei dokumentar-liknande krønike om liva til fire menneske i Berlin før Hitler kom til makta. Siodmak skreiv manus til filmen saman med broren og Billy Wilder. Broren og Edgar G. Ulmer sto for regi. Eugen Schüfftan og Fred Zinnemann var fotografar på filmen. Begge brørne Siodmak, Zinnemann, Wilder og Ulmer fekk seinere karrierer i Hollywood - som manusforfattar for Curt Siodmaks sitt vedkommande.

Curt Siodmak, som var av jødisk opphav, emigrerte etter å ha høyrd ei antisemittisk tirade frå Joseph Goebbels i 1933. Han tente sitt livsopphald som manusforfattar i Storbritannia og Frankrike. Han flytta i 1937 til USA og blei naturalisert amerikanar i 1943.

Siodmak tok doktorgrad i matematikk før han utvikla forfattarkarrieren.

## Norske omsetjingar
**F.P.1 antwortet nicht* (1931), omsett av Gunnar Eckardt: *F.P.1 svarer ikke* (Damm, Oslo 1933)
**Donovan's Brain* (1942), omsett av Brede Svenneby: *Den frigjorte hjerne* (Nasjonalforlaget, Oslo 1953)
**Donovan's Brain* (1942), omsett av Helge Skolem: *Ondskapens makt* (Fredhøis Forlag 1983) ISBN 8204012160
**Riders to the stars* (1954), omsett av Einar Th. Schøning: *Rakettflyverne* (Romanforlaget, Oslo 1958)

## Referanser
Ike & Tina Turner's Festival Of Live Performances

***Ike & Tina Turner's Festival Of Live Performances*** er det fjerde konsertalbumet til Ike & Tina Turner, gjeve ut i 1967.

## Innhald
Ali-Asghar Bahari

**Ali-Asghar Bahari** ()  var ein persisk kamandjehspelar frå Teheran.

Bahari var fødd i Teheran medan foreldra hans var frå Bahar. Han lærte å spela kamandjeh av bestefaren sin Mohammad Taghi Khan, og seinare av morbrørne sine Akbar, Reza og Hassan. Hans første store suksess var med Ebrahim Khan Mansouri sitt orkester som attenåring.

Bahari starta sin eigen musikkskule  i Mashhad. Seinare flytta han tilbake til Teheran og underviste i kamandjehspel i Honarestan under Ruhollah Khaleghi. Han var også professor i musikk ved Universitetet i Teheran i nokre år.

Bahari spelte med kjende iranske musikarar som Hossein Tehrani, Ahmad Ebadi og Abolhasan Saba. Jan turnerte i Belgia, Frankrike, Tyskland, Italia, England og USA. 

Han døydde i Teheran.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Ali-Asghar Bahari|Ali-Asghar Bahari]]» frå ,  den 27. mai 2017.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
***Haghighat, A., Honarmandan e Irani az Aghaz ta Emrooz, Koomesh Publication, 2004
***Ali Asghar Bahari on Iran Chamber Society
***Ali Asghar Bahari on Encyclopaedia Iranica
Mithrim Montes

**Mithrim Montes** (Mithrim-fjella) er ei samling av tre fjellryggar på saturnmånen Titan. Den høgste kjende fjelltoppen på Titan ligg her, og når ei høgd på 3 337 meter.

## Kjelder
* ''Cassini Spies Titan's Tallest Peaks''  - NASA
Ottar Svarte

**Ottar Svarte** (norrønt: *Óttarr Svarti*), fødd på 900-talet og død etter 1027, var ein islandsk skald. Tilnamnet hans knyter han til ein tradisjon om at han var «mørk», enten av utsjånad eller av lynne.

Utanom at Ottar Svarte truleg var frå Island, veit vi ikkje noko om hans familie eller oppvekst. Det er einast nemnt i Heimskringla (Soga om Olav den Heilage) at han var systerson til Sigvat Skald.

I Skaldatal er han ført opp som skald hos desse kongane:
:Svein Tjugeskjegg – fram til om lag 1014
:Olof Skötkonung (Olav svenske) og Anund Jakob (Olofsson) – fram til om lag 1022
:Olav den heilage  -  tida 1023 - 1025, 
:Knut den store – frå om lag 1026.  
:Han skal òg ha vore skald hos Dale-Gudbrand (*Guðbrandr í Dölum*), men ingen dikt om han er kjende.

Han er nemnt mange stader i dei norrøne kongesogene, til dømes i Soga om Olav den Heilage, Knytlingesaga og Fagerskinna. I Skaldskaparmål har Snorre sitert strofer frå mange av dikta hans.

I den korte islendingessoga «Tåtten om Ottar Svarte» (*Óttars þáttr svarta*) blir det fortalt at Ottar gjorde eit kjærleiksdikt (*mansǫngr*) til Astrid, dotter til kong Olof. Kong Olav den heilage, som vart gift med Astrid, mislikte diktet. Då Ottar seinare kom til Noreg, vart han teken til fange og kong Olav baud at han skulle drepast. Etter råd frå Sigvat Skald gjorde då Ottar eit hyllingskvad til kong Olav og som løn fekk han behalde «hovudet».  Diktet vart difor seinare kalla «hovudløysinga» (*hǫfuðlausn*). 

Dikta til Ottar Svarte er rekna som viktige, samtidige kjelder for opplysningar om dei kongane han var knytt til. Ein må likevel stille seg tvilande til nokre av dei overlag rosande opplysningane om Olav den Heilage i hyllingskvadet «Hovudløysinga», særleg med tanke på bakgrunnen for diktet. Skildringane, særleg av hendingane i England, er historisk tvilsame.

Den islandske filologen Finnur Jónsson skreiv dette om Ottar Svarte: «*Ottar hører bestemt til de bedre skjalde ved sine anskuelige skildringer, flugt og kraft i fremstillingen ligesom også ved sit i det hele udmærkede skjaldesprog.*»

Desse dikta av Ottar Svarte er kjende i dag:
* Olavsdråpa, til kong Olof Skötkonung (svensk), omkring 1018
* Hovudløysinga, eit hyllingskvad til kong Olav den Heilage, omkring 1023
* Knutsdråpa, eit lovkvad til kong Knut den store, omkring 1026
* Lausaviser, 3 vers

## Notar
 

## Referansar


## Bakgrunnsstoff
* Ottar Svarte Norsk biografisk leksikon
* Det norrøne fyrstediktet av Bjarne Fidjestøl (1982) 
* Den Norsk-Islandske Skjaldedigtning Finnur Jonsson
Dorg

**Dorg** er ein fiskereiskap som vert slepa etter båten i sakte fart. Ei dorg består av ein fortaum, med ei søkkje på enden. Mot enden av snøret, framom søkkja, er det festa fleire korte korte snøre med onglar, ofte med gummimark. Dorg vert nytta for fleire fisketypar, som sei, makrell, etc. Tidlegare var det vanleg å ro med dorg, men i dag er vert det ofte nytta påhengsmotor. Ein regulerer kor djupt reiskapet går med massen på søkkja og farten på båten.

Runddorg er ein variant der snøret er knytt saman slik at det formar ei uendeleg sløyfe, og med onglar langs heile snøret. Snøret går gjennom eit røyr som ligg på tvers av båten, slik at når ein dreg inn snøret går det gjennom røyret og ut att på andre sida av båten. Når det er mykje fisk vert snøret kontinuerleg drege inn og fisken fjerna.
Henki Kolstad

**Henki Kolstad** () var ein norsk skodespelar. Han vart mest kjend for adventsserien *[[Jul i Skomakargata]]* på NRK, som vart send fyrste gong i 1979. På film spelte han mellom anna i filmane *Olsenbanden møter kongen og knekten*, *[[Filmen De dødes tjern|De dødes tjern]]* og *Freske fraspark*. Han er ein av dei skodespelarane som har spelt i flest norske filmar. Han var knytt til Nationalteateret der han mellom anna spelte i *[[En handelsreisendes død]]*. Frå Fjernsynsteateret er han kjend frå *[[Vildanden]]*. På slutten av karrieren sin spelte han i *[[Den spanske flue]]*, som vart filma av NRK, og som det har vorte ein tradisjon å vise i jula.
Daphne du Maurier

**Daphne du Maurier** () var ein britisk forfattar kjend for romanane *Rebecca*, *Vertshuset Jamaica*, som også er kalla for *Jamaicakroen*, *Min kusine Rachel, Glasblåsarane, Parasittane* og *Vi gir oss aldri*. Dei fleste bøkene hennar har handling frå Cornwall.

*Rebecca* var filma av Alfred Hitchcock. *Vertshuset Jamaica* har gått som høyrespel i Radioteateret. *Vertshuset Jamaica* er ein spanade historie om smuglarar. Vi gir oss aldri er ein humoristisk roman om ein tenkt situasjon der Storbritannia vert invadert av USA, og om ei bestemor som startar motstandskampen. 

Daphne du Maurier skreiv veldig variert. Ho skreiv historiske romanar og samtidsromanar. Både kjærleiksromanar, spenning og humor.
Love Is a Game

**«Love Is a Game»** ('Kjærleik er eit spel') er ein song av Salína Gavalá med Stavrós Vanderbilt. 

## Eurovision
### ''Eurovision Song Contest 2016''
10. mars 2016 vart det greske bidraget til *[[Eurovision Song Contest 2016]]* i Stockholm i Sverige, «Utopian Land», presentert av Ellinikí Radiofonía Tileórasi. Ellinikí Radiofonía Tileórasi hadde fyrst ynskt at Gavalá skulle representere Hellas, noko ho òg ville. Ho fekk likevel ikkje representere landet av di ho ynskte ei nasjonal uttaking, og verte røysta fram som vinnar av det greske folket, i staden for å verte vald internt. «Love Is a Game», som Gavalá ville delteke med, vart offentleggjort 23. mars 2016.

## Fotnotar
Cussin' Cryin' & Carryin' On

***Cussin' Cryin' & Carryin' On*** er det tiande studioalbumet til Ike & Tina Turner, gjeve ut i 1969.

## Innhald
Gabriel Moseid

**Gabriel Endresson Moseid** () var ein norsk gardbrukar og politikar frå Vennesla som i tida frå 1919 til 1953 representerte Vest-Agder på Stortinget, fyrste valperioden for Venstre, sidan for Bondepartiet. Han var bestefar til Edvard Moseid.

## Liv og gjerning
Moseid var son til ein gardbrukar. Etter ein skulevinter på amtsskulen 1899–1900, gjekk han deretter i to år på Søgne landbruksskule. I 1909 tok han over farsgarden på Moseid og dreiv denne i fleire tiår.

Han engasjerte seg tidleg i bygdestellet, formann i Vennesla Skyttarlag eitt år og Vennesla Idrettslag i to år. Få 1910 til -22 var han med i kommunestyret i Vennesla, ordførar 1919–22. I åra frå 1915 til -21 var han også bokhaldar og kasserar i Vennesla Sparebank.

Moseid møtte perioden 1919-21 på Stortinget som vararepresentant for Venstre. Då Bondepartiet vart stifta i 1921 melde han overgang og kom med i hovudstyret for partiet i 1922, ein posisjon han hadde i 25 år. Han var stortingsrepresentant for Bondepartiet frå 1922 til 1953. Då partikollega Jens Hundseid var statsminister 1932-33, var Moseid parlamentarisk leiar i Bondepartiet. Frå 1934 til 1945 var han president i Lagtinget. På Stortinget var han medlem av Finanskomiteen 1945-49 og Utanrikskomiteen 1950-53. Han var elles riksrevisor 1931-46 og 1947-54, og styreformann i Statens Husbank 1948-49. Moseid, som var «[s]erleg vel inne i økonomiske spørsmål og grunnlovsspørsmål» var med i ei rad utval og kommisjonar.

## Kjelder
*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1958
Outta Season

***Outta Season*** er det 11. studioalbumet til Ike & Tina Turner, gjeve ut i 1969. Albumet nådde 43. plassen på R&B-lista og 91. plass på pop-lista i USA.

## Innhald

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:no:Outta Season|Outta Season]]» frå ,  den 26. mars 2016.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Erland Lien

**Erland Erlandsson Lien** () var ein norsk gardbrukar, smed og klokkemakar frå Vågå.

Erland var son til ein gardbrukar og børsesmed på Øverli i Våga. Han tok sjølv over farsgarden i 1836 og vert kalla «meistersmed». Ifylgje Ivar Kleiven og boka *I gamle daagaa* laga han om lag 50 stoveklokker.

## Kjelder

*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1957.

*Ministerialbok for Vågå prestegjeld
Paul Løyning

**Paul Løyning** () var ein norsk zoolog og skulemann frå Sauda.

Far til Løyning var lærar i folkeskulen og kyrkjesongar i heimbygda Sauda. Etter han døydde tok mor til Løyning med seg barneflokken og busette seg i Stavanger. Paul Løyning var lærar i Stavanger skuleåret 1914/15, sidan underviste han i Oslo. Han tok matematisk-naturvitskapleg embetseksamen i 1922 og var konservator ved Zoologisk museum i Oslo frå 1926 til -33. Både i 1930,- 31 og -32 deltok han som marin zoolog i dei norske ekspedisjonane til Aust-Grønland. Frå 1933 var han lektor i Oslo.

Løyning skreiv ein del zoologiske avhandlingar og omsette fleire zoologi- og biologi-bøker til norsk. Mellom anna omsette han fleire læreverk i biologi til norsk.

## Kjelder

*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1957
The Hunter av Ike & Tina Turner

***The Hunter*** er det 12. studioalbumet til Ike & Tina Turner, gjeve ut i 1969. Albumet kom på 49. plassen på albumlista i Storbritannia og 176. plassen i USA. Albumet vart nominert til ein Grammy for *Best Female R&B Vocal Performance*.

## Innhald

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:no:The Hunter (album)|The Hunter (album)]]» frå ,  den 26. mars 2016.*
The Hunter av Albert King

«**The Hunter**» er ein bluessong først spelt inn av Albert King i 1967. Songen er sidan spelt inn av fleire andre artistar, som Ike and Tina Turner, som fekk ein hit med songen i 1969. 

## Originalen
«The Hunter» vart skriven av husbandet til Stax Records, Booker T. and the MGs, og Carl Wells. Songen er ein mellomrask 24-taktsblues i A-dur. Med på innspelinga med Albert King (vokal og gitar) var: Booker T. Jones (orgel), Steve Cropper (rytmegitar), Donald «Duck» Dunn (bass), Al Jackson jr. (trommer) og medlemmar av The Memphis Horns, Wayne Jackson (trompet), Andrew Love (tenorsaksofon) og Joe Arnold (barytonsaksofon).
«The Hunter» vart først gjeven ut på Albert King-albumet *[[Born Under a Bad Sign]]* i 1967, som «vart eit av dei mest populære og viktige bluesalbuma seint i 60-åra». I 1969 vart han gjeven ut på singel (med «As the Years Go Passing By» på Atlantic 2604), men nådde ikkje salslistene. Songen er seinare gjeven ut på forskjellige samlealbum av Albert King. 

## Ike and Tina Turner-utgåva
Ike and Tina Turner spelte inn «The Hunter» i 1969 og sjølv om han var over seks minuttar lang, vart songen ein hti. Han nådde 37. plassen på Billboard R&B-lista og 93. plassen på Billboard Pop Singles-lista (Blue Thumb 102). Songen vart gjeven ut på albumet deira *[[The Hunter av Ike & Tina Turner|The Hunter]]* i 1969, som nådde 176. plassen på Billboard-lista (Blue Thumb BTS-11).

## Andre innspelingar
Andre artistar som har spelt «The Hunter» er mellom andre Blue Cheer (*[[Outsideinside]]* 1968), Pacific Gas & Electric (*Get It On* 1968), Free (*[[Tons of Sobs]]* 1968) og Blues Magoos (*Never Goin' Back to Georgia* 1969).  Canned Heat spelte inn ein demoversjon av songen i 1967, men spelte han inn på ny som «Amphetamine Annie» (ein tidleg antidopsong) med same musikk (*[[Boogie with Canned Heat]]* 1968).  Led Zeppelin brukte noko av teksten frå «The Hunter» under «How Many More Times» på debutalbumet *[[Led Zeppelin av Led Zeppelin|Led Zeppelin]]* i 1969.

Seinare innspelingar er gjort av Great White (*[[Great White av Great White|Great White]]* 1983), Koko Taylor (*Queen of the Blues* 1985), Danzig (*[[Danzig av Danzig|Danzig]]* 1988), Paul Rodgers (*[[Muddy Water Blues: A Tribute to Muddy Waters]]* 1993), Doyle Bramhall (*Bird's Nest on the Ground* 1994),  Gov't Mule (*[[Live... With a Little Help from Our Friends]]* 1999) og Michael Schenker & Davey Pattison (*[[Endless Jam Continues]]* 2005).

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:The Hunter (song)|The Hunter (song)]]» frå ,  den 26. mars 2016.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Peter T. Molaug

**Peter Torleivsson Molaug** () var ein norsk politikar frå Hetland i Rogaland. Han representerte Høgre på Stortinget i ni år; 1954-61 og 1965.

Molaug var son til ein gardbrukar og tok eksamen ved Rogaland landbruksskule i 1921. Den neste skulevinteren var han ved Voss Folkehøgskule. Sidan gjekk han inn i drifta på farsgarden, tok over heile garden i 1940. I tida 1930-38 var han medlem av Rogaland Pelsdyrlag. Han var formann i Hetland jordstyre 1940-53, og formann i Hetland Mållag 1946-50 

Hausten 1953 vart Molaug vald til stortingsrepresentant for Høgre og Rogaland, der han var medlem av Kommunalkomiteen. Etter å ha vorte attvald sat han perioden 1958-61 i Samferdslekomiteen. I den neste fireårsperioden var han vararepresentant til 9. januar 1965, han rykte då inn på fast plass etter at partikollegaen Ole Bergesen var død. Fram til 1. oktober same året var han med i Protokollkomiteen.

## Kjelder

*Stortingsbiografi
Ole Martin Lappen

**Ole Martin Lappen** () var ein norsk gardbrukar og politikar frå Søndre Land. Han representerte Arbeiderdemokratene på Stortinget 1910-19 og 1922-24.

### Liv og gjerning
Lappen var son til ein gardbrukar i Hov sokn i Søndre Land. I yngre år arbeidde som snikkar og tømrar, til han i 1895 tok over farsgarden og dreiv denne. 

Han fekk plass i heradsstyret i 1896 og var ordførar i Søndre Land frå 1907 til 1922. I om lag 10 år var han styremedlem i Venstre si amtsforeining, før han i 1906 vart krinsformann for Arbeiderdemokratene. Han hadde mange verv, var mellom anna ordførar i representantskapen i den lokale sparebanken og styremedlem i Valdresbanen. 

Lappen representerte krinsen Hadeland og Land på Stortinget frå 1910 til -18. Han var medlem i Sosialkomiteen, nestformann 1913-18. Ved stortingsvalett hausten 1918 nådde han ikkje opp, men kom innatt på Stortinget 1922-24, då med plass i Landbrukskomiteen. I alle tingsesjonane var han vald for Arbeiderdemokratane.

## Kjelder
*Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
*Stortingsbiografi
In Person av Ike & Tina Turner

***In Person*** er det femte konsertalbumet til Ike & Tina Turner, gjeve ut i 1969. Albumet kom på 19. plass på R&B-lista og 142. plass på pop-lista i USA.

## Innhald

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:no:In Person|In Person]]» frå ,  den 26. mars 2016.*
Come Together av Ike & Tina Turner

***Come Together*** er det 13. studioalbumet til Ike & Tina Turner, gjeve ut i 1970. Albumet kom på 13. plass på R&B-lista og 130. plass på pop-lista i USA.

## Innhald

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Come Together (album)|Come Together (album)]]» frå ,  den 26. mars 2016.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Live in Paris – Olympia 1971

***Live in Paris – Olympia 1971*** er det sjette konsertalbumet til Ike & Tina Turner, gjeve ut i 1971.

## Innhald
Live at Carnegie Hall – What You Hear Is What You Get

***Live at Carnegie Hall – What You Hear Is What You Get*** er det sjuande konsertalbumet til Ike & Tina Turner, gjeve ut i 1971. Albumet kom på 7. plass på R&B-lista og 25. plass på pop-lista i USA. 

## Innhald
Feel Good av Ike & Tina Turner

***Feel Good*** er det 16. studioalbumet til Ike & Tina Turner og blei gitt ut i 1972. Albumet kom på 28. plass på R&B-lista og 160. plass på Pop-lista. Albumet blei spelt inn i Bolic Sound i Inglewood i California i mars 1972.

## Innhald
Let Me Touch Your Mind av Ike & Tina Turner

***Let Me Touch Your Mind*** er det 17. studioalbumet til Ike & Tina Turner, gjeve ut i 1972. Albumet vart spelt inn i Bolic Sound i Inglewood i California i juli 1972.

## Innhald

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:no:Let Me Touch Your Mind (album)|Let Me Touch Your Mind (album)]]» frå ,  den 26. mars 2016.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Live! The World Of Ike & Tina

***Live! The World Of Ike & Tina*** er det åttande konsertalbumet til Ike & Tina Turner, gjeve ut i 1973. Albumet kom på 47. plass på R&B-lista og 211. plass på pop-lista i USA.

## Innhald
Albumet Nutbush City Limits

***Nutbush City Limits*** er det 18. studioalbumet til Ike & Tina Turner, gjeve ut i 1973. Albumet kom på fjerdeplassen i Austerrike, 21. plassen i Tyskland, 33. plassen i Italia og på den amerikanske R&B-lista og 163. plass på den amerianske poplista. Albumet vart spelt inn i Bolic Sound i Inglewood i California frå juli til september 1973.

## Innhald

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Nutbush City Limits (album)|Nutbush City Limits (album)]]» frå ,  den 26. mars 2016.*
Diskografien til Ike & Tina Turner

Dette er ei liste over album og singlar gjevne ut av den amerikanske rocke- og soulduoen  Ike & Tina Turner i løpet av den 16 år lange karrieren deira. 

## Album

## Konsertalbum
*1964: *[[The Ike & Tina Turner Revue Live]]* (Kent) (also released as *Please, Please, Please*)
*1965: *[[Live! The Ike & Tina Turner Show]]* (Warner Bros.) Pop #126, R&B #8
*1965: *[[Festival of Live Performances]]* (United)
*1965: *[[Ike & Tina Show 2]]* (Tomato) (also released as *Ooh Poo Pah Doo* by Harmony Records)
*1966: *[[Live! The Ike & Tina Turner Show]]* (Loma)
*1966: *Live! The Ike & Tina Turner Show, Vols. 1-2*
*1969: *In Person* (Minit) Pop #142, R&B #19
*1970: *On Stage* (Valiant)
*1971: *Something's Got a Hold on Me* (Harmony)
*1971: *Live in Paris* (United Artists)
*1971: *[[What You Hear Is What You Get]]* (United Artists) US #25, US R&B #7
*1973: *[[Live! The World of Ike and Tina Turner]]* (United Artists) US R&B #47, Pop #211

## Samlealbum
*1975: *Sixteen Great Performances* (ABC)
*1984: *Nice N Rough: The Later Greater hits of Ike and Tina* (EMI Records)
*1987: *The very best of Ike and Tina Turner* (EMI America)
*1989: *Ike and Tina Turner: Greatest Hits, Volume 1* (Atlantic Recording Corp.)
*1989: *Ike and Tina Turner: Greatest Hits, Volume 2* (Atlantic Recording Corp.)
*1989: *Ike and Tina Turner: Greatest Hits, Volume 3* (Atlantic Recording Corp.)
*1991: *[[Proud Mary: The Best of Ike & Tina Turner]]* (EMI)
*1992: *Proud Mary and Other Hits* (EMI)
*1995: *Jazz & Blues* (Atlas Collection)
*2002: *[[Funkier Than a Mosquito's Tweeter (album)|Funkier Than a Mosquito's Tweeter]]* (EMI)
*2007: *The Ike & Tina Turner Story 1960-1975* (Time Life/WEA)
*2007: *Feel Good/Nutbush city Limits* (Raven)
*2008: *The archive series vol 1-6* (Yellow Music)
*2009: * The Collection* (EMI)
*2010: *Nuff Said/ Come Together* (Beat Goes On)
*2011: *Workin Together/Let me touch your mind* (Beat Goes On)
*2011: *Delilah's Power/Airwaves* (Beat Goes On)

## Singlar

## Andre framføringar

## Sjå òg
*Diskografien til Tina Turner

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Ike & Tina Turner discography|Ike & Tina Turner discography]]» frå ,  den 26. mars 2016.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Ike & Tina Turner

**Ike & Tina Turner** (The Ike & Tina Turner Revue) var ein amerikansk rock and roll- og soul-duo på 1950-, 1960- og 1970-talet, og bestod av Ike og Tina Turner.

Duoen heldt saman i 18 år, og musikkstilen deira spente over Rock and roll, soul, blues og funk. Dei var kjent for sine ville danseshow og den sprudlande coverversjonen av Creedence Clearwater Revival-songen «Proud Mary». For denne versjonen fekk dei ein Grammy i 1972. Duoen var òg kjend for den fysiske mishandlinga til Ike av ektefellen, noko som i ettertid har overskugga renommeet til gruppa. 

I 1991 vart dei innlemma i Rock and Roll Hall of Fame.

## Diskografi

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:no:Ike &#38; Tina Turner|Ike &#38; Tina Turner]]» frå ,  den 26. mars 2016.*
'Nuff Said

***'Nuff Said*** er det 15. studioalbumet til Ike & Tina Turner, gjeve ut i 1971. Albumet kom på 21. plass på R&B-lista og 108. plass på pop-lista i USA. Albumet vart spelt inn i Bolic Sound i Inglewood i California i 1971.

## Innhald

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:no:&#39;Nuff Said|&#39;Nuff Said]]» frå ,  den 26. mars 2016.*
Påskemorgen slukker sorgen

**«Påskemorgen slukker sorgen»** er ein påskesalme skriven av N.F.S. Grundtvig i 1843. Ludvig M. Lindeman skreiv melodi til han i 1864. Salmen har opphavleg ni strofar.

## Publisert
**[[Landstads reviderte salmebok]]* (LR) som nummer 338 med syv strofer
**[[Landstads kirkesalmebog]]* (LK) som nummer 382 med ni strofer
**[[Norsk Salmebok]]* (Nos) som nummer 184 med seks strofer

## Innspelingar
(utval) 
*Halfdan Rode med orgel. Innspelt i Kristiania seint i 1906. Gjeve ut på dei akustiske 78-platene 2-82461 og Gramophone 282222.
*Alfred Helgeby. Gjeve utpå den akustiske 78-plata Gramophone X&nbsp;1191.
*Jac. Rynning, tenor med orgel. Innspelt i Berlin i 1928. Gjeve utpå 78-plata Brunswick 7666.
*Olav Werner med Rolf Holger, orgel. Spelt inn 30. januar 1959. Gjeve ut på singelen Odeon ND&nbsp;7280 og på EP-plata Odeon GEON&nbsp;34.

## Kjelder

*Påskemorgen slukker sorgen (Salmebloggen til Leif Haugen)

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Påskemorgen slukker sorgen|Påskemorgen slukker sorgen]]» frå ,  den 27. mars 2016.*
Sverre Løberg

**Sverre Offenberg Løberg** () var ein norsk typograf, motstandsmann og politikar, fødd og død i Skien. Han var stortingsrepresentant frå Telemark og Arbeidarpartiet i tida 1945 til 1969.

## Liv og gjerning
Løberg var son til ein stuert. Han utdanna seg til typograf og arbeidde fram til 1940 i Høgre-avisa Fylkesavisen i heimbyen. Etter den tyske invasjonen av Noreg var han allereie i april 1940 med og starta motstandsarbeidet i Skien, saman med mellom andre venen, Høgre-mannen Didrik Cappelen. Hausten 1940 vart Løberg snikmeld, arrestert og dømt til tukthus. Fram til våren 1945 sat han i om kring tretti ulike tyske fengsel og konsentrasjonsleirar, mellom dei Sachsenhausen. Kort tid etter at han vart sett fri, reiste han tilbake til Tyskland for å delta i arbeidet med å finne norske fangar.

Hausten 1945 vart Løberg vald til stortingsrepresentant for Arbeidarpartiet frå kjøpstadene i Telemark og Aust-Agder. På Stortinget tok han mange standpunkt som plasserte han på venstrefløya i Arbeidarpartiet, mellom anna som motstandar av norsk NATO-medlemskap og seinare tysk medlemskap i same. Løberg vart attvald til Tinget fem gongar, frå 1954 representerte han Telemark fylke. I alle år på Stortinget var han medlem av Sosialkomiteen, og mottok stadig brev frå folk om søkte hjelp i ei eller anna sak. I sin tid som stortingsmann gjorde han også teneste som innpiskar for stortingsgruppa i Arbeidarpartiet.

Løberg markerte seg som ein frittalande og slagferdig politikar, uredd i debattane. Etter Hans S. Jacobsen i 1966 fekk oversett Ralph Hewins sin biografi om Vidkun Quisling; «Quisling — Prophet without Honour», kalla han Jacobsen for ein historieforfalskar. Jacobsen stemna Løberg for injuriar, men fekk ikkje medhald korkje i Oslo byrett i 1969 eller i Høgsterett.

I 1970 vart Løberg utnemnd til Riddar av 1. klasse av St. Olavs Orden. Ei byste av Løberg er reist sentralt i Skien. Han gav ut boka *Det jeg husker best* i 1966.

## Kjelder

*Norsk biografisk leksikon

## Bakgrunnsstoff
*
Irish Volunteers

**Irish Volunteers** («Irske frivillige», på irsk *Óglaigh na hÉireann*, «Irlands hær») var ein paramilitær irsk nasjonalistisk organisasjon oppretta i 1913. Formålet med stiftinga var å «sikre og oppretthalde rettane og fridommane som er til felles for heile Irlands folk», og å hjelpe til med å sikre at den venta *[[Home Rule Act]]* blei overhalden. 

## Historie
Organisasjonen blei grunnlagt som svar på Edvard Carson og James Craig si oppretting  av Ulster Volunteer Force (UVF) tidlegare same året. UVF var ein paramilitær organisasjon for protestantiske unionistar i den nordaustlege delen av av landet, området som senisre blei Nord-Irland. Fordi denne organisasjonen truga med å stoppa innføringa av sjølvstyre gjennom *Home Rule Act*, meinte nasjonalister at det var naudsynt med ein organisasjon som kunne leggja press den andre vegen. I artikkelen «The North Began» argumenterte Eoin MacNeill for at ein trengde ein slik organisasjon. Vennen hans The O'Rahilly oppfordra han til å følgja opp tanken, og 11. november 1913 samla elleve ledende nasjonalistar seg på Wynn's Hotel i Dublin. I tillegg til dei nemnde omfatta gruppen mellom anna Pádraig Pearse, Eamonn Ceannt og Sean MacDermott.

Alle rørsler som seinara har kalla seg sjølv IRA, og det irske forsvaret (Irish Defence Forces, IDF) har opphav i Irish Volunteers. Det irske namnet på gruppa, Óglaigh na hÉireann, blei verande i bruk medan det engelske namnet endrar seg, og er offisielt namn både på det irske forsvaret og dei ulike IRA-grupperingane.

## Kjelder

----

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Irish Volunteers|Irish Volunteers]]» frå ,  den 27. mars 2016.*  

## Bakgrunnsstoff
* Irish Volunteers Commemorative Organisation
* Irish Volunteer Uniforms
Irish Citizen Army

**Irish Citizen Army** (irsk **Arm Saoránach na hÉireann**, forkorta **ICA**) var ein liten paramilitær organisasjon i Irland. Han blei skipa i Dublin i 1913  
for å verna fagorganiserte mot politiet. Grunnleggjarane var James Larkin og Jack White, og blant andre sentrale medlemmer var James Connolly, Sean O'Casey, Constance Markiewicz og Francis Sheehy-Skeffington.
I 1916 tok gruppa del i Påskeopprøret, ein væpna oppreist mot det britiske styret i Irland.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:no:Irish Citizen Army|Irish Citizen Army]]» frå , og «[[:en:|Irish Citizen Army]]» frå  den 27. mars 2016.*  


## Bakgrunnsstoff
Knut Myrland

**Knut Hansson Myrland**, også **Knut Hansson Grønsdal**, () var ein norsk skreddar, spelmann og felemakar frå Samnanger.

Myrland voks opp på ein husmannsplass under garden Grønsdal, nærast ein fjellgard i det indre av Samnanger. Han lærte seg til skreddar og busette seg på Reistad i Samnanger. Myrland var spelmann, men vert særleg hugsa for hardingfelene han laga, dei fleste såkalla Tveita-feler. Han selde feler til både Storbritannia og USA.

## Kjelder

*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1958
Sunni Mundal

**Sunni Mundal** () var ein norsk kunstvevar og tekstilteiknar frå Fjærland i Sogn. Ho utdanna seg i veving hos Anette Schirmer i Kristiania, sidan gjekk ho Statens kvinnelege industriskule og Statens håndverks- og kunstindustriskole, der ho var elev av Oluf Wold-Torne.

Mundal heldt fleire utstillingar på ulike stader, mellom anna i Oslo og i London. Ho var sekretær i Norsk Prydkunstnerlag og såleis leiiande i tidsskriftet Prydkunst. Ei tid var ho styremedlem i Norsk Bygdekunstlag.

## Kjelder

*Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1958
Knut Torgeirsson Låg

**Knut Torgeirsson Låg**, kjend som **Blinde-Knut**, () var ein norsk hardingfelespelar frå Flesberg i Buskerud.

Blind-Knut budde på husmannsplassen Lågplassen/Lågrust  under garden Låg i Lyngdal sokn i Flesberg. Han var ein mykje nytta spelmann i Flesberg, og kjend for slåtten «Flesbergen».

## Kjelder
**[[Norsk Allkunnebok]]*. VIII. bandet. 1957

;Notar
Hans Jørgen Bauck

**Hans Jørgen Bauck** () var ein norsk sakførar, tenestemann og Høgre-politikar frå Trondheim.

Bauck var son til ein kjøpmann. Han vart student frå Trondhjems Katedralskole i 1879 og tok juridisk embetseksamen i 1883. I tida 1881-86 var han eidsvoren fullmektig hos byfuten i Trondheim, sidan dreiv han som overrettssakførar i tida 1886–1905. Frå 1904 var han borgarmeister i Trondheim til han døydde.

Bauck var ordførar i Trondheim perioden 1902-04. Valbolken 1913-15 representerte han einmannkrinsen Kalvskinnet og partiet Høgre på Stortinget, der han som medlem av Jarnbanekomiteen arbeidde for å få bygt Dovrebanen.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
*
Jørgen H. Gunnestad

**Jørgen Hanssen Gunnestad** () var ein norsk gardbrukar og politikar frå Våle i Vestfold. Han representerte partiet Høgre på Stortinget i tida 1913-21.

Gunnestad var son til ein gardbrukar i Våle. Han tok eksamen ved borgarskulen i Holmestrand i 1879, og ved Jarlsberg amtsskule året etter. Frå 1879 var han lennsmannsdreng og sidan lensmannfullmektig. Han arbeidde så på farsgarden, som tok over i 1888.

Gunnestad var medlem av heradsstyret i 15 år og disponet for Holmestrand meieri. I tre stortingsperiodar frå 1913 til -21 representerte han einmannskrinsen Skoger på Stortinget, vald på Høgre sitt program. Han var medlem i Tollkomiteen i dei to fyrste treårsbolkane, i den siste bolken var han medlem i Landbrukskomiteen.

## Kjelder
*
Pádraig Pearse

**Pádraig Pearse** () var ein irsk lærar, jurist, forfattar og nasjonalistisk aktivist. Han var ein av leiarane for påskeopprøret i 1916, og blei utropt til president i den provisoriske regjeringa for republikken som blei proklamert. Etter opprøret var han ein av dei fjorten deltakarane som blei avretta, og er blitt eit symbol på opprøret.

## Bakgrunnsstoff
* The Murder Machine by P.H.Pearse.
Krigsrett

**Krigsrett** er i vanleg språkbruk ein militær straffedomstol som vanlegvis dømmer og fastset straff for soldatar for brot på militær strafferett. 

I norsk lovverk blei omgrepet etter Den militære rettergangslov av 29. mars 1900  bruk tom domstolar som i krigstid skulle vera første instans i militære straffesakar.

Ordninga med særskilde militære domstolar blei opphevet ved lov av 24. juni 1994. For krigstid gjelder likevel visse særreglar for militære straffesakar. Sakane kan sentraliserast til enkelte tingrettar, sakar for lagmannsrett skal alltid gå for meddomsrett (det vil seia utan jurydeltaking) og det er eigne utval med militære meddommarar både i første instans og i lagmannsretten.

## Kjelder

*

**Delar av denne artikkelen bygger på «[[:nb:Krigsrett|Krigsrett]]» frå ,  den 27. mars 2016.*
Stein Skaftesson

**Stein Skaftesson** (norrønt: *Steinn Skaftason*) var ein islandsk skald som levde på byrjinga av 1000-talet.

Far hans var den mektige lovseiemannen og skalden Skafte Toroddsson og mor hans var Tora Steinsdotter. Dei budde på garden Hjalle i Ølfus (*Hjalli i Ölfus*) på Island. Bror til Stein var Torstein Skaftesson og syster hans var Torkatla, som var gift med Katli (*Kettil*), bror til biskop Isleif (*Ísleifur Gissurarson*). 

Stein Skaftesson er nemnt i dei norrøne kongesogene, til dømes i Soga om Olav den Heilage, i Flatøyboka og i Fagerskinna. Det finst ei eiga islendingesoge om han, *Steins þáttr Skaftasonar*.

Snorre skildrar han som ein fager mann, ein ovkar i idrott, og han slo stort på og var ærekjær. Han var truleg hos Olav den heilage i Noreg i tida omkring 1026, og skal då ha kome litt på kant med kongen. Truleg våren 1028 for han vest til England der han tok teneste hjå kong Knut den store, og Snorre skriv at han «*var lenge hos han i akt og ære*».

I Skaldatal har Snorre ført opp Stein Skaftesson som skald, men berre knytt til kong Knut.
Truleg gjorde han dikt både om kong Olav og kong Knut, men ikkje noko av diktinga hans er blitt bevart.

## Referansar


## Bakgrunnsstoff
* Skafte Toroddsson Norsk biografisk leksikon s.430, B.13 (1958)
Ikkjevald

**Ikkjevald** eller **ikkje-vald** viser til ulike tankesett og strategiar som avviser fysisk vald som verkemiddel for å nå eit mål, men som samtidig er retta mot å oppnå politisk eller sosial endring. Ikkjevald kan dermed reknast som eit alternativ til både passiv aksept av undertrykking og til valdeleg, væpna eller militær kamp mot denne. 

Utøvarar av ikkjevald kan nytta ulike metodar i sine kampanjar, som demonstrasjonar, opprop, opplysingsarbeid, streik, sveltestreik, blokadar, boikott, sivil ulydnad og ikkje-deltaking, det vil seia å aktivt motsette seg samarbeid med og deltaking i visse samfunnsinstitusjonar. 

## Historie

Mahatma Gandhi lanserte ikkjevald ut frå det indiske religiøse omgrepet ahimsa, som tyder 'utan vald'. Gandhi stilte ikkje-vald opp mot vald og krig som politisk metode. For han var ikkjevald ei aktiv inngriping, og omgrepet skil seg derfor frå passive protestar og mot pasifismen, som berre vegrar seg mot å delta i vald.

## Sjå òg
*Pasifisme
*Sabotasje
*Sivil ulydnad
*Sivilmotstand
*Ikkevold, eit tidsskrift gjeve ut av Folkereisning mot krig (FMK) sidan 1968

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:no:Ikkevold|Ikkevold]]» frå , og «[[:sv:Icke-våld|Icke-våld]]» frå  den 27. mars 2016.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*  Om «Ikkevold» i det politiske ''Pax Leksikon'' frå 1976-1982 
*  Jørgen Johansen: ''Sosialt forsvar'' (PDF), bok med historiske døme på pasifistiske og ikke-voldelige aksjonsformer.
* ''Why Nonviolence:  Introduction to Theory and Strategy, by Bob Irwin and Gordon Faison''
* FN-resolusjon om ein internasjonal dag for ikkjevald, 2. oktober.
Handball-NM 1991/Kvinner

**Noregsmeisterskapen i handball 1991** for kvinner vart vunne av Byåsen Idrettslag etter finalesiger 20 – 19 over Bækkelagets Sportsklub.

### Semifinalane
*Gjerpen IF – Byåsen IL 23 – 33
*Bækkelaget SK – Sjetne IL 16 – 15

### Finalen
Finalen vart avvikla i Oslo Spektrum 22. desember 1991 framfor 6&nbsp;060 tilskodarar. Byåsen leia 9 – 8 ved pause, etter ordinær tid stod det 16 – 16. Dermed måtte to ekstraomgangar til før Byåsen-kapteinen kunne heve kongepokalen etter laget hadde skåra 20 mål mot Bækkelaget sine 19. 

**Byåsen** sine målskårarar var Trine Haltvik (8), Karin Pettersen (4), Mona Dahle (3), Kari Solem og Mia Hermansson-Högdahl (2), samt Kate Mogseth. Hege Frøseth var målvakt. Også Linn Tømmerdal, Gry Haltvik, Liv Skaug, Ann Cathrin Eriksen og Cathrine Nilsen var finalemannskap. 

For **Bækkelaget** netta Kjersti Grini (9), Susann Goksør (5), Gitte Madsen (3), og Vibeke Cook Jensen og Lisbeth Kløvstad (1).

## Kjelder
*NTB, 23. desember 1991
Bækkelaget SK

**Bækkelagets Sportsklub** er eit idrettslag heimehøyrande i Oslo. Klubben vart skipa i 1909 og omfattar seks særgrupper eller -avdelingar; fotball, friidrett, handball, innebandy, orientering, skiidrett og skiskyting.

Klubbfargane i lagidrettar er gul trøye og blå bukse.

Bækkelagets Sportsklub har sidan 1972 arrangert fotballturneringa Norway Cup for barn og unge.

## Bakgrunnsstoff
*
Sælehus

**Sælehus** var herberge, gjestgjevarstad, som i mellomalderen fanst langs vegane for å tene ferdafolket. Særleg har det vore sælehus langs dei farlege og mykje nytta høgfjellsvegane over til dømes Dovre og Filefjell, som mellom anna var vandringsvegar for pilegrimar i mellomalderen. På Vesle Hjerkinn på Dovre har det ved arkeologiske granskingar kome fram leivningar etter eit hus som truleg har vore eit slik sælehus. Same funksjon hadde dei husa som på norrønt hadde nemninga *sáluhús* og *sálustofa*.

## Kjelder
*snl.no:Sælehus
*Birthe Weber et al.: ''Vesle Hjerkinn'' - ''Kongens gård og sælehus''
Amor

**Amor** var ein romersk kjærleiksgud som hadde stor likskap med den greske kjærleiksguden Eros.

I både gamal og nyare kunst vart Amor gjerne framstilt som ein lubben, liten gut, ofte med vengar, og med pil og boge i handa, for han hadde evna til å kveikje den erotiske attråen i folk ved å skyte kjærleikens pilar i hjarta på dei. 

Eit anna namn for guden Amor var Cupido.

## Bakgrunnsstoff
Éamon de Valera

**Eamon de Valera** () var ein irsk opprørsleiar og politikar på Irland. Han var taoiseach (statsminister) i Republikken Irland tre gonger, og president frå 1959 til 1973. Han var også ein hovudperson bak den irske grunnloven.

De Valera var mest kjend som ein av leiarane av den irske kampen for sjølvstende frå Det sameinte kongeriket Storbritannia og Irland tidleg på 1900-talet. Han hadde ei leiande rolle under den irske sjølvstendekrigen og motstanden mot den anglo-irske traktaten under den irske borgarkrigen som følgde (1922–1923). Etter å ha gått ut av Sinn Féin i 1926, fordi rørsla boikotta det irske parlamentet, skipa han Fianna Fáil og blei regjeringsleiar i Den irske fristaten og seinare taoiseach) frå 1932 til 1948, 1951 til 1954 og 1957 til 1959, då han gav seg etter å ha blitt vald til irsk president. Den politiske ståstaden hans utvikla seg frå ein militant republikanisme til sosial og kulturell konservatisme.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Éamon de Valera|Éamon de Valera]]» frå ,  den 27. mars 2016.*
Hallvard Håreksblese

**Hallvard Håreksblese** (norrønt: *Hallvarðr Háreksblesi*) var ein skald som levde i byrjinga av 1000-talet.

I Skaldatal er han ført opp som skald hos kong Knut den store. I Skaldskaparmål er det sitert strofer frå ei dråpa han gjorde til kong Knut.

Av diktinga hans er bevart berre deler av **Knutsdråpa**. Særmerkt for Hallvard er at han nytta heidne motiv i diktet, samstundes om han tok i bruk biletspråk frå kristendomen, t.d. i omkvedet:

Ein reknar med at Hallvard Håreksblese var i teneste hjå kong Knut i tida frå omkring 1028, elles veit vi ikkje noko meir om hans liv og lagnad.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
*  Den oldnorske og oldislandske litteraturs historie første bind, av  Finnur Jónsson (1920)
Iver J. Svendsbøe

**Iver Jonasson Svendsbøe** () var ein norsk gardbrukar og lensmann frå dåverande Sveio i Hordaland, i dag Vindafjord i Rogaland. Han var stortingsmann frå 1891 til -97 og 1900-15, og representerte etter tur Moderate Venstre, Samlingspartiet og Frisinna Venstre.

### Liv og gjerning
Svendsbøe var son til ein gardbrukar. Han tok eksamen ved underoffisersskulen i Bergen i 1870 og var underoffiser i tida 1871-91, dei siste ni åra med rang fanejunker. Frå 1874 var han gardbrukar på Kvamstø i Sveio. Åra 1880-90 var han kontorist hos byingeniøren i Bergen. I tida frå 1891 til 1911 var han lensmann i Fjellberg. Han var styrar av Noregs Bank si avdeling i Haugesund frå 1910.

Svendsbøe var varamann til Stortinget 1889-91 og møtte sju dagar i juli 1891, i staden for Andreas Lavik. I dei to valperiodane frå 1892 til -97 hadde han fast plass på Stortinget, vald på programmet til Moderate Venstre. Han var medlem i Militærkomiteen, nestformann i komiteen i den andre treårsperioden. Frå hausten 1900  til 1915var han stortingsmann utan avbrot, dei siste tre gongane vald frå einmannskrinsane høvesvis Indre Sunnhordland og Ytre Sunnhordland. I denne siste tidarbolken hadde han mange ulike posisjonar på Stortinget. Mellom anna var han medlem i Vegkomiteen 1900-03, sekretær i Stortinget 1900-03 og 1910-12, sekretær i Valkomiteen 1903-12, sekretær i Militærkomiteen 1908-09 og nestformann 1910-12, samt medlem 1913-15. Han representerte Moderate Venstre fram til 1906, Samlingspartiet 1907-09 og sidan Frisinna Venstre.

## Kjelder
*Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Bhisho

**Bhisho** (xhosa for *bøffel*, tidlegare stava *Bisho*) er ein by i  Sør-Afrika og provinshovudstad for Eastern Cape. Bhisho var også hovudstad for den tidlegare bantustanen Ciskei.

Bhisho har namn etter elva som renn gjennom byen, som også er kjend som Buffalo-elva. 
Han blei bygd ut på 1970- og 1980-talet.
Byen ligg rundt 3 km unna hamnebyen East London og nord for den tidlegare provinshovudstaden King William's Town.

## Kjelder

*
**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Bhisho|Bhisho]]» frå ,  den 28. mars 2016.*
Gqeberha

**Gqeberha** (uttalt ), tidlegare **Port Elizabeth**, er ein by i Nelson Mandela Bay i provinsen Eastern Cape i Sør-Afrika. Han ligg ved Algoabukta og har ei av dei største hamnene i Sør–Afrika. 
Han er administrasjonsstad for Nelson Mandela Bay Metropolitan Municipality, det nest største bydistriktet i Sør-Afrika etter utstrekking. 

## Namn
Den veksande hamnebyen ved Algoabukta fekk i 1820 namnet «Port Elizabeth» til minne Elizabeth Frances, fødd Markham, den avdøde kona til Rufane Shaw Donkin, som var mellombels guvernør for den britiske Kappkolonien. Kolonistane kalla også busetnaden «The Bay». Dette namnet gav avleiingar som «iBhayi» og «eBhayi» på xosa og «die Baai» på afrikaans.
Port Elizabeth blei også ofte forkorta til «PE». 
Han har kallenamna «den vennlege byen» og «den forblåste byen». 

I 2019 kunngjorde Eastern Cape Geographical Names Committee (ECGNC) at Port Elizabeth truleg kom til å få namnet endra til Gqeberha, eit xhosa-namn som viser til Baakenselva som renn gjennom byen. 23. februar 2021 blei byen offisielt gjeven dette namnet. Omnemninga førte til ei rad protestar, men desse blei avviste av styresmaktene i juni 2021.

## Historie
Jegerar og sankarar som var opphav til seinare sanfolk slo seg ned i området rundt Algoabukta for minst 10&nbsp;000 år sidan. For rundt 2000 år sidan blei dei gradvis assimilerte inn i jordbruksdrivande folk som dagens xhosafolk stammar frå.

Dei fyrste europearane som vitja området var portugisiske sjøfolk leia av Bartholomeu Dias, som gjekk i land på St Croix-øya i Algoabukta i 1488, og Vasco da Gama, som merka seg Bird Island i nærleiken i 1497. I fleire hundreår blei området ganske enkelt skildra som ein plass å gå i land med ferskvatn på europeiske navigasjonskart.

I 1799, då britane fyrst invaderte Kappkolonien under Napoleonskrigane, bygde britiske styrkar ein steinfestning kalla Fort Frederick etter hertugen av York. Festningen er no eit historisk monument.

Byen blei grunnlagd i 1820 for å husa britiske nybyggjarar, og for å styrke grenseregionen mellom Kappkolonien og xhosafolket. Han har no eit folketal på 1,3 million og er ein del av Nelson Mandela storbykommune. Byen er vennskapsby med Göteborg, Jacksonville og Palm Desert i California.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Port Elizabeth|Port Elizabeth]]» frå ,  den 28. mars 2016.*  

## Bakgrunnsstoff

*Nettstaden til Nelson Mandela Bay Metropolitan Municipality
East London

**East London** (afrikaans *Oos-Londen*, xhosa *eMonti*) er ein by på den søraustlege kysten av Sør-Afrika i provinsen Eastern Cape. Byen ligg ved kysten av Indiahavet, mellom elvene Buffalo og Nahoon, og er den einaste elvehamna i landet. East London har i dag 250 000 innbyggjarar, medan over 700 000 bur i storbyområdet.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:East London|East London]]» frå ,  den 28. mars 2016.*
Henrik Spangelo

**Henrik Roardsson Spangelo** () var ein embetsmann og politikar frå Årdal i Sogn, busett i Aust-Agder. Han representerte Samlingspartiet og Frisinna Venstre på Stortinget frå 1909 til -15 og 1919 til -24.

### Liv og gjerning
Spangelo var son til lensmannen i Årdal, og gjekk Sogndal folkehøgskule 1876-78. Etter å ha vorte student i 1881 utdanna han seg til cand.jur. i 1885. Åra 1886-87 var han advokatfullmektig i Stavanger, arbeidde deretter som overrettssakførar i Grimstad frå 1888 til 1912. I 1912 vart han utnemnd til sorenskrivar i Nedenes, busett i Arendal. Jamsides jusen dreiv med fossespekulasjon, var mellom anna tungt inne i saka om Tyin-falla i Øvre Årdal.

Spangelo møtte på Stortinget frå 26. mai til 31. august 1909 som varamann for Terje A. Mørland. Frå 15. april 1910 og resten av tingbolken 1910-12 hadde han fast plass på Tinget, som tidlegare varamann for avdøde Ludvig Zwilgmeyer. Han var i 1909 medlem i næringskomite nr 2, og i 1910-12 kyrkjekomiteen. Perioden 1913-15 hadde han fast tingsete frå Arendal og Grimstad, medlem i protokollkomiteen og sekretær i reguleringskomiteen av 1913.

Etter å ha vore ute av Stortinget i ein valperiode, representerte han Frisinna Venstre i to samanhengande periodar frå 1919 til -24, då han var odelstingspresident. I den siste perioden var han vald frå dei åtte bykrinsane i Telemark og Aust-Agder.

Spangelo levde ugift og vart gravlagd på Årdalstangen.

## Kjelder
*Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914

;Notar