open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Dieffenbachia

***Dieffenbachia*** er ei planteslekt i myrkonglefamilien. På norsk blir plantar frå slekta stundom kalla  *prikkblad* eller *prikkbladplante*.

Plantane kjem opphavleg frå dei tropiske regnskogane i Sør-Amerika der dei veks på bakken. Dei toler difor skugge ganske godt. *Dieffenbachia*-plantar er mykje brukt som stoveplantar på grunn av dei store og dekorative blada som ofte har vene mønster av ulik sort, avhengig av varietet. Særleg i 1970-åra var *Dieffenbachia* ein svært «trendy» potteplante. Det er særleg to arter som vert brukt som stoveplantar, den eine er *Dieffenbachia maculata*, som vert om lag 15–50&nbsp;cm høg, den andre er *Dieffenbachia seguine*, som vert større og kraftigare enn den førstnemnde, opptil eit par meter høg.

Planten inneheld ei svært irriterande plantesaft som kan føra til hevingar av slimhinner i munn og svelg, og ein svidande reaksjon dersom ho kjem i kontakt med huda. Ein 5 år gammal gut skal ha døydd etter å ha ete av denne planten.
Ein bør bruka hanskar når ein skal handtera planten.

*Dieffenbachia*-plantar blomstrar sjeldan, men på eldre planter kjem det av og til ein blome. Blomen minner om blomar til andre planter i myrkonglefamilien, men er grøn og tynn. Samanlikna med blada er han lite prangande.

I likskap med *Epipremnum pinnatum* (gullranke), som òg tilhøyrer myrkonglefamilien, skal *Dieffenbachia* ha visse luftreinsande eigenskapar.

## Referansar

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Dieffenbachia|Dieffenbachia]]» frå ,  den 15. juli 2018.*
Smørflyndre

**Smørflyndre** (*Glyptoceophalus cynoglossus*), òg kalla **mareflyndre**, er ein fisk i flyndrefamilien. Han blir opptil 60 cm lang og kan nå ei vekt på ca. 2,5 kg. Smørflyndre er vanleg langs heile norskekysten, der ho lever på sandbotn frå 40–1500 m djupne.
Ho er ein god matfisk.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Smørflyndre|Smørflyndre]]» frå ,  den 15. juli 2018 kl. 06:38 (endre).*
Romelu Lukaku

**Romelu Menama Lukaku Bolingoli** () er ein belgisk fotballspelar, fødd i Antwerpen, som spelar for Inter Milan (2020).

I 2017 spelte han for den engelske fotballklubben Manchester United FC. Han hadde per 31. juli 2018 delteke i 75 kampar på det belgiske landslaget og vann bronsemedalje med landslaget under Fotball-VM 2018.

Lukaku spelte 2009-11 på RSC Anderlecht der han i 2010 var med å vinne den nasjonale serien. Sommaren 2011 vart han overført til engelske Chelsea FC, men fekk lite speletid i London-klubben og spelte i 2012/13-sesongen for West Bromwich. I september 2013 gjekk turen til Everton FC, ein klubb der han viste seg som ein sterk, flittig målskårar. Sommaren 2017 vart så Lukaku overført til Manchester United mot 90 millionar engelske pund.   

Lukaku fekk sin landslagsdebut for Belgia knapt 17 år gammal i mars 2010. Han deltok både i Fotball-VM 2014, EM i fotball 2016 og i Fotball-VM 2018 i Russland. Under verdsmeisterskapen i Russland skåra han fire mål og gjorde sitt til at Belgia sikra seg bronsen med siger 2-0 over England. Lukaku har spelt 75 landskampar og skåra 40 mål for Belgia pr juli 2018.

### Merittar
*VM-bronse: 2018 for Belgia
*Belgisk seriemeister: 2010 med RSC Anderlcht
 
## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Romelu Lukaku|Romelu Lukaku]]» frå ,  den 15. juli 2018.*  
*eu-football
Kevin De Bruyne

**Kevin De Bruyne** () er ein belgisk fotballspelar frå Gent som sidan 2015 har spelt for den engelske fotballklubben Manchester City FC. Han spelar på det belgiske landslaget, som han vann bronsemedalje med landslaget under Fotball-VM 2018. 

De Bruyne debuterte med Racing Genk i mai 2009. Han var i 2011 med om å vinne den belgiske og spelte på laget til våren 2012. Sesongen 2012/13 gjorde han teneste i tyske Werder Bremen. Hausten 2013 fekk han prøve seg i Chelsea FC, men vart i januar 2014 overført til VfL Wolfsburg. I den tyske klubben hadde han stor suksess, våren 2015 vann Wolfsborg den tyske cupmeisterskapen og han vart kåra til årets spelar i bundesliagen. På tampen av august 2015 vart De Bruyne overført til Manchester City i England. Han var sentral då klubben frå Manchester i 2018 vann den engeske ligaen.

De Bruyne fekk sin landslagsdebut for Belgia i august 2010 mot Finland i Turku. Han deltok både i Fotball-VM 2014, EM i fotball 2016 og i Fotball-VM 2018 i Russland. Under verdsmeisterskapen i Russland var han ein sentral spelar då Belgia sikra seg bronsen med siger 2-0 over England. De Bruyne har spelt 68 landskampar og skåra 15 mål for Belgia pr juli 2018.

### Merittar
*VM-bronse: 2018 for Belgia
*Belgisk seriemeister: 2010 med Racing Genk
*Engelsk ligameister: 2018 med Manchester City
*Tysk cupmeister: 2015 med VfL Wolfsburg
*Engelsk ligacupvinnar: 2016 og 2018 med Manchester City 

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Kevin De Bruyne|Kevin De Bruyne]]» frå ,  den 15. juli 2018.*  
 
*eu-football
Høre stolpekyrkje

**Høre stolpekyrkje** var ei stolpekyrkje som har lege i noverande Vang kommune i Oppland i mellomalderen, der Høre stavkyrkje ligg no, og er å sjå på som ein forgjengar til stavkyrkja. Spora i jorda etter stolpane som har halde kyrkja oppe, synte at ho har vore mykje mindre enn den noverande stavkyrkja, og låg for det meste der koret i stavkyrkja ligg no. Skipet har vore om lag 3,6 meter langt og 3,6 meter breitt, og koret i aust om lag 1,9 meter langt og 2,1 meter breitt. Stolpane har hatt eit tverrmål på 30-40 centimeter, og har stått i om lag ein meter djupe hol i grunnen, med tverrmål opp til 1,5 meter, og med ein flat stein i botnen. Stolpane har vore svidde i endane for å hindre dei i å rotne snøgt, og stein på høgkant (steinskoning) har halde dei fast i hola. I nærleiken av spora etter stolpekyrkja vart det avdekka spor etter nokre andre stolpar som såg ut til å vere frå same tida som kyrkja.

## Kjelder
Qanat

**Qanat, karez, falaj**  eller andre namn er ein type  vatningssystem brukt til å skapa pålitelege vassforsyning i varme, tørre og halvtørre klimaer.

Ordet qanat (arabisk قناة) blir brukt i Iran, Syria og Jordan. Vassforsyningssystemet er også kjend som *falaj* (Dei sameinte arabiske emirata og Oman), *kariz* eller *kareze* (persisk skrift كاريز) i Iran, Afghanistan, Pakistan og Sentral-Asia, *kahan* (persisk کهن), *khettara* (Marokko), *galeria* (Spania), *kahn* (Balutsjistan) og *foggara* eller *fughara* ( Nord-Afrika). Alternative namn i Asia og Nord-Afrika er *kakuriz*, *chin-avulz* og *mayun*. Andre stavemåtar for qanat med latinske bokstavar er mellom anna *kanat*, *khanat*, *kunut*, *kona*, *konait*, *ghanat* og *ghundat*.

Systemet er nært i slekt med vatningssystemet i Turfan i Kina. Teknologien utvikla seg truleg i Iran i oldtida, og deretter spreidd seg til andre kulturar via mellom anna Silkevegen, men to nyleg oppdaga falaj-system i al Ain i Dei sameinte arabiske emirata og Umm Safah i Sharjah er datert til høvesvis 1000 f.Kr. og jernalderen. Den eldste skriftlege omtalen stammar frå perioden 722 til 705 f.Kr. i ei skildring av felttoget til Sargon II av Assyria.

Verdien av ein qanat er direkte knytt til kvaliteten, volumet og regulariteten til vasstraumen. Historisk sett har ein stor del av folkesetnaden i Iran og andre tørre land i Asia, Midtausten og Nord-Afrika vore avhengige av vatn frå qanatar; busetjingsområda svarte tett til områda der ein kunne byggja slike vatningskanaler. Sjølv om det var dyrt å byggja ein qanat hadde han ein langsiktige verdi for samfunnet, og var derfor av stor tyding for gruppa som investerte i å byggja og vedlikehalda han.   

## Verkemåte

Qanatsystemet er bygd som ein serie av brunnliknande sjakter som er knytte til kvarandre ved hjelp av såvidt slake tunnelar. Dei blir tappa ut i underjordisk vatn på ein måte som effektivt leverer store mengder vatn til overflaten, uten at ein treng pumpa. Vatnet drenerer ved hjelp av tyngdekrafta mot eit område som ligg lågare enn kjelda, som vanlegvis er ein høgareliggjande akvifer. Qanatar gjer det mogleg å transportere vatn over lange avstandar i varme, tørre klimaer uten å tapa ein stor del av vatnet gjennom vassig og fordamping.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Qanat|Qanat]]» frå ,  den 16. juli 2018.*
Biologisk våpen

Eit **biologisk våpen** er ein våpentype som nytter levande organismar til å gjera skade. Dette kan til dømes vera bakteriar, virus, sopp eller skadelege insekt.
Slike våpen kan ha som føremål å gjere folk sjuke eller drepe dei.  
Biologiske våpen er òg kalla *biovåpen*, og bruken av desse kallar ein biologisk krigføring.

## Sjå òg
*masseøydeleggingsvåpen

## Referansar
Benjamin Pavard

**Benjamin Pavard** () er ein fransk fotballspelar frå Maubeuge som i 2018 vart verdsmeister med Frankrike sitt landslag under verdsmeisterskapen i Russland. Pavard, som er sideback, spelar på FC Bayern München (2020).

Han spelte frå 2016 på den tyske fotballklubben VfB Stuttgart.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Benjamin Pavard|Benjamin Pavard]]» frå ,  den 16. juli 2018.*
Lucas Hernandez

**Lucas François Bernard Hernandez** () er ein fransk fotballspelar frå Marseille
som i 2018 vart verdsmeister med Frankrike sitt landslag under meisterskapen i Russland. Han spelar på FC Bayern München (2020). 

Frå 2014 til 2019 spelte han på den spanske toppklubben Atlético Madrid, vanlegvis som venstreback.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Lucas Hernandez|Lucas Hernandez]]» frå ,  den 16. juli 2018.*
Dallas Long

**Dallas Crutcher Long** () var ein USA-amerikansk friidrettsutøvar, fødd i Pine Bluff i delstaten Arkansas, som vart olympisk meister i kulestøyt i 1964, fire år etter han tok OL-bronsen i same øvinga.

## Karriere

Long melde seg på i verdseliten i kulestøyt berre 19 år gammal. Under dei panamerikanske leikane 1959 i Chicago vart han andremann med sine 18,51 m, vel halvmeteren bak verdsrekordhaldaren Parry O’Brien. Den 5. mars 1960 flytta Long verdsrekorden med åtte centimeter til 19,38 m under eit stemne i heimbyen Los Angeles. Etter at ein annan US-amerikanar, Bill Nieder, forbetra verdsrekorden 14 dagar seinare, tok Long tilbake verdsrekorden i slutten av mars månad då han støytte kula 19,67 m, 22 cm lengre enn Nieders rekordstøyt. Men allereie 2. april tok Nieder over att som versrekordhaldar då han presterte 19,99 m i Austin i Texas, ein rekord han forbetra til historiske 20,06 m i Walnut den 12. august. Vel to veker seinare kom Long på tredjeplass i kuletevlinga under sommarleikane 1960 i Roma, med 19,01 m enda han høvesvis 67 og 10 cm bakom landsmennene Nieder og O'Brien. 

Sommaren 1962 tok Long tilbake verdsrekorden i kulestøyt då han oppnådde 20,08 m på den gamle OL-arenaen i Los Angeles. På same stadion pynta han våren 1964 på verdsrekorden til fyrst 20,10 m og så 20,20 m. Den 27. juli 1964, under landskampen USA-Sovjetunionen gjorde Long sitt livs beste tevling frå kuleringen, atter ein gong i Los Angeles. I heile fire støyt landa kule bortom hans eigen gamle rekord, det lengste støytet stoppa på 20,68 meter. Knapt tre månader seinare tok Long heim gullmedaljen i øvinga under Sommar-OL 1964 i Tokyo, her støytte han 20,33 meter, 13 cm lengre enn landsmannen Randy Matson, den neste verdrekordsetjaren i kulestøyt. Long la opp etter leikane.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Dallas Long|Dallas Long]]» frå ,  den 16. juli 2018.*
Kylian Mbappé

**Kylian Sanmi Mbappé Lottin** () er ein fransk fotballspelar frå Bondy/Paris som i 2018 vart verdsmeister med Frankrike sitt landslag. Mbappé er angrepsspelar og har sidan 2017 spelt på Paris Saint-Germain. Han har scora 29 mål for PSG i denne sesongen, og han er framleis berre 20 år. I VM blei han kåra til den beste franske spelaren. Frankrike vann VM og Mbappé scora 4 mål. Han er ettertrakta blant alle dei store klubbane i Europa. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Kylian Mbappé|Kylian Mbappé]]» frå ,  den 16. juli 2018.*
Dette landet

***Dette landet*** er det sjette studioalbumet av Odd Nordstoga. Det vart utgjeve 9. oktober 2015 av Universal Music AS, Norway.

## Spor

## Medverkande
* Odd Nordstoga – song, gitarar, trekkspel, banjo, flygel, synth, kor, låtskrivar
* David Godfrey Chelsom Vogt – feler, kor, produsent
* Ivar Chelsom Vogt – gitarar, kor, produsent

## Referansar
Veronica Guerin

**Veronica Guerin** () var ein irsk journalist som blei drepen i arbeidet.

Guerin var student ved Trinity College i Dublin der ho studerte rekneskap. Mellom 1983 og 1984 verka ho som sekretær for partiet Fianna Fáil i New Ireland Forum. Ho begynte å jobba som journalist i 1990, og skreiv for avisene *Sunday Business Post* og *Sunday Tribune*. I 1994 tok ho til å dekka kriminalitet i Irland for *Sunday Independent*. Som følgje av dette fekk ho fleire drapstruslar.

I desember 1995 blei Guerin tildelt International Press Freedom Award av pressefridomsorganisasjonen Committee to Protect Journalists.

26. juni 1996 vart Veronica Guerin drepen med fleire skot av ein passasjer på ein motorsykkel medan bilen hennar stoppa for eit traffiklys.
Hendinga skapte sterke kjensler på Irland, og blei erklært eit «åtak på demokratiet» av den irske regjeringssjefen John Bruton.

Filmen *[[Filmen Veronica Guerin|Veronica Guerin]]* som bygde på livet hennar vart laga i 2003. Cate Blanchett hadde hovudrolla.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Veronica Guerin|Veronica Guerin]]» frå ,  den 17. juli 2018.*  
 
## Bakgrunnsstoff
* Veronica Guerin", IPI 50 World Press Freedom Heroes
Kristen Gislefoss

**Kristen Gislefoss** () er ein tidlegare norsk statsmeteorolog og vêrmeldar på NRK. 

## Bakgrunn
Gislefoss er fødd og oppvaksen i Vennesla. Han tok vidaregåande opplæring ved Kristiansand katedralskole. Han studerte meteorologi og tok pedagogisk seminar ved Universitetet i Bergen frå 1973 til 1980, med eit års avbrekk til militærteneste. Han er faren til meteorologen Kristian Gislefoss.

Kristen Gislefoss gjekk av med pensjon i mai 2021 etter å ha vore vêrmeldar i NRK sidan 1990.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kristen Gislefoss|Kristen Gislefoss]]» frå ,  den 16. juli 2018.*  


## Bakgrunnsstoff

* Nettmøte hos VG
Tata Nano

**Nano** er ein indisk bilmodell frå Tata Motors. Han blei først produsert i 2008 og avvikla ti år seinare.

Tata Nano blei hovudsakleg marknadsført i India som ein billig bybil meint å appellera til motorsykkelbrukarar. Prisen ved lanseringa var ein lakh eller 100&nbsp;000 rupiar, om lag 1500 US-dollar. 

Problem med tryggleik og produksjon førte til lågare salstal enn forventa, og Tata Nano blei eit tapsprosjekt.
Produksjonen enda i mai 2018.

## Kjelder
Oktogen

**Oktogen**, òg kalla **HMX**, er eit svært kraftig sprengstoff. Det er eit syklotetrametylentetranitramin med  kjemisk formel C4H8N8O8. Det er det kraftigaste sprengstoffet som blir framstilti industriell skala.

Sprengstoffet har ein detonasjonsfart på 9100 meter/sek.

## Historie
Oktogen vart første gong laga i 1930. I 1949 vart det oppdaga at oktogen kan lagast ved såkalla nitrolyse av heksogen.
I denne prosessen vert heksogen oppløyst  i 55&nbsp;% salpetersyre, og vert deretter plassert over eit vassdamp-bad i 6 timar.

## Framstilling
Oktogen er eit av dei vanskelegaste sprengstoffa å produsere.  Det oppstår som eit biprodukt av heksogenproduksjonen. Det kan framstillast ved å nitrera heksametylentetramin i konsentrert salpetersyre, tilsett eddiksyre-anhydrid (acetic anhydride), paraformaldehyd eller ammoniumnitrat. Heksogen som vert produsert med den såkalte Bachmann-prosessen, inneheld ca. 8-10 % oktogen.

## Bruk
Oktogen vert stort sett brukt berre til militære føremål, og som detonator i atomvåpen for å komprimera plutonium og uran til kritisk masse. Det vert òg brukt til såkalt retningsbestemte sprengladningar (holladninger), og i blandingar med trinitrotoluen (TNT).

## Kjelder


* Urbanski, Tadeusz. *Chemistry and Technology of Explosives. Vol. *III., Warszawa: Polish Scientific Publishers, 1967
* Cooper, Paul W., *Explosives Engineering*, New York: Wiley-VCH, 1996.  ISBN 0-471-18636-8


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Oktogen|Oktogen]]» frå ,  den 16. juli 2018.*
Rasmus J. Mork

**Rasmus Johannes Mork** () var ein norsk meieripioner frå Ørsta.

Far hans, Rasmus P. Mork, dreiv eige meieri i Ørstavik frå 1890-åra til han litt før 1910 vart meieristyrar i Ålesund. Også sonen Rasmus J. Mork tok til i meierinæringa og vart utdanna meierikandidat frå Noregs Landbrukshøgskule i 1917. Året etter tok han til som kontorsjef i Statens rasjoneringsdirektorat. Mork tok i 1920 cand.oecon.-eksamen og arbeidde frå 1921 til 1966 som dosent og seinare professor i meieridriftslære ved landbrukshøgskulen på Ås, rektor ved høgskulen 1946-53. Gjennom åra skreiv han ei rekke avhandlingar om meieridrift.

Den 15. april 1940 vart Mork av Høgsterett utpeika til medlem av Administrasjonsrådet, der han hadde ansvar for saker under Landbruksdepartementet. Frå 1945 til 1962 var han med i Statens ernæringsråd, formann siste åtte åra. Perioden 1950-56 var Mork president i 'Federation internationale laiterie'.

### Verk
**Melkens avregning*. 1923
**Meieribruket i Møre inntil 1930*. Ålesund 1939.
**Melkeomsetning og meieridrift i Norge 1930-40*. 1941
**Produktutbyttet ved melkens foredling i meierier*. 1944
*Også engelskspråklege skrifter
 
## Kjelder
* Norsk Allkunnebok. VIII. bandet. 1958
Norges Gymnastikk- og Turnforbund

**Norges Gymnastikk- og Turnforbund** (NGTF) vart stifta 25. mai 1890 og er landets eldste særforbund i idrett. 

Turn var den fyrste idretten i Noreg som vart organisert i eit landsforbund. I dag er 420 gymnastikk- og turnforeiningar/lag med i forbundet. Med over 100&nbsp;000 medlemmer er NGTF det femte største særforbundet kva gjeld individuelle medlemer. Forbundet organiserar apparatturn, troppsturn, rytmisk gymnastikk og sportsdrill.

Norges Gymnastikk- og Turnforbund er tilslutta Det internasjonale turnforbundet (FIG) (Fédération Internationale De Gymnastique).

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Norges Gymnastikk- og Turnforbund|Norges Gymnastikk- og Turnforbund]]» frå ,  den 17. juli 2018.*  
 
*Norges Gymnastikk- og Turnforbund si heimeside
Johan Martens

**Johan Martens** () var ein norsk meklar og idrettsleiar frå Bergen. Martens var i mange år ein mektig mann i Bergen, både som skipsmeklar og i næringslivet elles, og i politikken og frimureriet. Særleg varige spor sette han likevel gjennom sin pionerinnsats som idrettsorganisator i Noreg.

## Liv og gjerning
Martens sine interesser var mangfaldige, og med stor entusiasme engasjerte han seg i ei rad saker til beste for heimbyen og idretten. Etter handelsskule og eitt års vidareutdanning i Storbritannia gjekk han i 1890 inn i faren sitt skipsmeklarfirma, medeigar i 1900 og eineeigar då faren døydde to år etter. I tillegg dreiv han assuranseforretning og var frå 1900 autorisert translatør i engelsk. Han var i si tid med å stifte både Bergen Skipsmeglerforening og Norges Skipsmeglerforbund, leiar av begge organisasjonane i årevis. I politikken representerte Martens partiet Venstre i Bergen bystyre 1899–1901, 1908–10 og 1926–28.

Martens var òg med stifte Bergens Turnforening i 1882. Han var så formann i Bergen Turn til 1888 og på ny 1892–97. Også i Bergen Roklubb gjorde han ein pionerinnsats som formann 1887–95. I 1890 tok han del då det fyrste særforbundet i norsk idrett, Norges Gymnastikk- og Turnforbund, vart skipa. Sidan var han 1899–1911 president i NGTF. År 1910 tok han initiativet til danninga av Norges Riksforbund for idræt og var president i forbundet fram til 1914.

Martens vart utnemnd til riddar av 1. klasse av St. Olavs Orden i 1907 for sin innsats for idretten. Turnforbundet utnemnde han til heidersmedlem i 1914 og tildelte han forbundet si gullmedalje. Martens var «et hjertemenneske med gode intensjoner, og like harmonisk i aktiv utøvelse som ivaretagelse av de representative oppgaver som ble betrodd ham».

## Kjelder
*Johan Martens i Norsk biografisk leksikon
Teleologi

**Teleologi** (av gresk telos, 'føremål' og -logi) er ideen om at naturprosessar er styrte ut frå føremål som er utforma på førehand og ikkje ut frå føregåande årsaker. Slike føremål kan vera bevisste eller ubevisste. 

Teleologi er brukt om føremålsmessige forklaringsprinsipp, og kan stå som motsats til årsaksforklaringer. Eit døme på teleologi kan til dømes vera at ein meiner augo er blitt utforma slik dei er for at dei skal kunna brukast til å sjå med, slik at strukturen er bestemt av funksjonen.

Teleologi var det dominerande forklaringsprinsippet i vitskapen frå antikken og gjennom mellomalderen. Med utviklinga av dei nye naturvitskapane på 1600-talet prøvde ein å systematisk erstatta hensiktsårsaker med mekanistiske og kausale forklaringstypar. 

## Kjelder
*
N'Golo Kanté

**N'Golo Kanté** () er ein fransk fotballspelar som i 2018 vart verdsmeister med Frankrike sitt landslag under meisterskapen i Russland. Han er ein defensiv midtbanespelar som sidan 2016 har spelt på den engelske fotballklubben Chelsea FC.

### Klubbspel
Kanté spelte på tredjedivisjonslaget US Boulogne i 2012/13-sesongen. Dei to neste sesongane utmerkte han seg i SM Caen, på eit lag som i 2014 rykte opp i den franske toppserien. Sommaren 2015 vart han overført til engelske Leicester City. Her bidrog han mykje til at klubben frå Leicester mykje overraskande gjekk heilt topps i den engelske ligaen 2016. To månader seinare gjekk turen vidare til Chelsea FC, også med London-klubben vart Kanté ligameister i sin fyrste sesong på laget. I mai 2018 var han med å vinne FA-cupfinalen 1-0 mot Manchester United.

### Landslagsspel
Kanté fekk sin landslagdebut i mars 2016 og spelte fire av kampane då Frankrike same året tok seg til finalen i Fotball-EM på heimebane. Han kom ikkje på bana i sjølve finalen, ein kamp Portugal vann med 1-0 etter ekstraomgangar. Under verdsmeisterskapen 2018 i Russland deltok Kanté i alle Frankrike sine kampar, også i VM-finalen i Moskva der Frankrike vann Rimet-pokalen med siger 4-2 mot Kroatia. Per juli 2018 hadde Kanté spelt 31 landskampar og skåra eitt mål.

### Merittar
*Verdsmeister: 2018 for Frankrike
*Engelsk ligameister: 2016 med Leicester City og 2017 med Chelsea FC
*Engelsk cupmeister: 2018 med Chelsea FC

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:N'Golo Kanté|N'Golo Kanté]]» frå ,  den 16. juli 2018.*  
 
*eu-football
VM i fotball for kvinner 2019

**VM i fotball for kvinner 2019** var det 8. offisielle verdsmeisterskapet i fotball for kvinner, og vart arrangert i Frankrike frå 7. juni til 7. juli 2019. FIFA, som arrangerte meisterskapet, valde Frankrike som arrangør framfor Sør-Korea, som var einaste motkandidat.

Tittelforsvarar USA vart verdsmeister etter 2-0-siger over Nederland den 7. juli 2019 i Lyon. Dette var fjerde gongen USA vann verdsmeisterskapet i fotball for kvinner. Sverige vann bronsefinalen etter 2-1-siger over England. 

## Arenaer
Lista over stadion som vart brukt under meisterskapet, vart presentert 14. juni 2017.

Tre av stadiona vart seinast brukt under fotball-EM i 2016: Parc Olympique lyonnais i Lyon, Parc des Princes i Paris og Allianz Riviera i Nice. Ei anna stadion vart båe brukt under VM i fotball 1998 og Verdsmeisterskapet i rugby union i 2007. 

Semifinalane og finalen vart spelt på Parc Olympique lyonnais i Lyon, medan åpningskampen vart spelt på Parc des Princes i Paris.

File:OL-Everton - nov 2017 - Match.jpg|LyonParc Olympique lyonnaisKapasitet: 58.000
File:Paris Parc des Princes 1.jpg|ParisParc des PrincesKapasitet: 48.583
File:Allianzcoupdenvoi.jpg|NiceAllianz RivieraKapasitet: 35.624
File:Australie-Fidji.4.JPG|MontpellierKapasitet: 32.950
File:Rennes - Montpellier L1 20150815 - Scène match.JPG|RennesKapasitet: 29.778
|Le HavreKapasitet: 25.178
File:Intérieur Stade du Hainaut (2013).JPG|ValenciennesKapasitet: 25.172
File:Stade Auguste-Delaune 2 Tribünen.JPG|ReimsKapasitet: 45.568
File:GF38-CLERMONT001.jpg|GrenobleKapasitet: 20.068


## Gruppespelet
### Gruppe A

------

------

-------

### Gruppe B

------

------

------

### Gruppe C

------

------

------

### Gruppe D

------

------

-----

### Gruppe E

------

--------

------

### Gruppe F

--------

--------

--------

### Rangering av lag på tredjeplass

## Sluttspelet
### Åttandedelsfinalar

-----------

-----------

----------

---------

----------

----------

-------

--------

### Kvartfinalar

----------

-------

------

---------

### Semifinalar

--------

-------

### Bronsefinalen

### VM-finalen

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:VM i fotball for kvinner 2019|VM i fotball 2019]]» frå ,  den 17. juli 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff
Hayes Jones

**Hayes Wendell Jones** () er ein USA-amerikansk tidlegare friidrettsutøvar frå Starkville i delstaten Mississippi som i 1964 vart olympisk meister på 110 meter hekk, fire år etter han tok OL-bronsen i same øvinga.

Jones sette personleg rekord med 13,6 sekundar då han vann 110 m hekk i landskampen mellom Ungarn og USA i Budapest 6. august 1958. Året etter vann han korthekken under dei panamerikanske leikane 1959 i Chicago med den same sluttida, eitt tidels sekund framom landsmannen Lee Calhoun. I det USA-amerikanske OL-uttaket i Stanford 2. juli 1960 forbetra Jones bestetida si til 13,5 då han vart tredjemann bak Calhoun og Willie May. Dei same tre utøvarane tok så dei tre medaljane i 110 meter hekk under sommarleikane i Roma to månader seinare. Calhoun vann gullmedaljen på 13,98, medan May fekk 13,99 og Jones 14,17, tyskaren Martin Lauer kom inn på 14,20 sekundar og var den einaste som fylgde dei tre løparane frå USA.

Den 15. juli 1961 i Moskva sprang Jones ein av etappane då USA-mannskapet i landskampen mot Sovjetunionen sette verdsrekord på 4 x 100 meter stafett med tida 39,1 sekundar i Både det året og dei komande sesongane viste Jones seg som den beste korthekkløparen i verda. Så vel i 1962 som i 1963 og 1964 presterte han hekkeløp på 13,4 sekundar. Hausten 1964 lukkast Jones vinne 110 meter hekk under Sommar-OL i Tokyo, vinnartida hans vart 13,67 sekundar. Landsmannen Blaine Lindgren tok sølv med 13,74 og Anatolij Mikhailov frå Sovjetunionen bronse med 13,78.

Jones vart USA-meister (AAU) både i 1958, 1960, 1961, 1963 og 1964.

## Kjelder
*Track & Field
Nick Hysong

**Nick E. Hysong** () er ein USA-amerikansk tidlegare friidrettsutøvar frå Winslow i delstaten Arizona som i 2000 vart olympisk meister i stavhopp og året etter tok VM-bronse i same øvinga.

Hysong var nordamerikansk studentmeister 1994 i stavhopp. I sin internasjonale meisterskapsdebut i Sevilla-VM 1999 kom han på delt fjerdeplass. Året etter overraska han med å vinne stavtevlinga ved dei olympiske sommarleikane 2000 i Sydney med ny personleg rekord, 5,90 meter. Han sikra seg gullmedaljen ved å klare høgda i fyrste forsøk, medan nummer to, tre og fire i tevlinga, som alle tre også gjekk over 5,90 m, måtte ha både to og tre forsøk før dei smaug seg over lista/lekta.

Året etter tok Hysong bronsen under verdsmeisterskapen i kanadiske Edmonton. Han tok seg over 5,85 m, same høgda klarte fire av konkurrentane. Einast ein av dei svinga seg over større høgder, Dmitri Markov som representerte Australia, vart verdsmeister med imponerande 6,05 meter. Hysong deltok også i Helsinki-VM i 2005, der han kom på ein tredelt femteplass.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*VM 1999 i Sevilla: Nr 4 – 5,70 m
*OL 2000 i Sydney: Gullmedalje – 5,90 m, framom Lawrence Johnson (5,90 m)
*VM 2001 i Edmonton: Bronsemedalje – 5,85 m
*VM 2005 i Helsinki: Nr 5 – 5,50 m

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Nick Hysong|Nick Hysong]]» frå ,  den 17. juli 2018.*
Europaveg E97

**E97** er ein europaveg som går frå Ukraina via Russland til Georgia og vidare i Tyrkia. Lengde: 1&nbsp;360 km.

## Strekningar

Kherson - Dzjankoj - Kertsj - Kertsjbrua - Novorossijsk - Sotsji - (passerar grensa mellom Russland og Georgia) - Sukhumi - Poti -  - Trabzon *(i Tyrkia)* - Gümüşhane - Aşkale

## Standard
E97 er landeveg, utanom Kertsjbrua som er bru med 4-felts motorveg.
Helge Sverre Nesheim

**Helge Sverre Nesheim** () var ein norsk programskapar i Norsk Rikskringkasting, fødd i Skåre ved Haugesund.

Nesheim byrja arbeide som programleiar i NRK i 1950-åra. Han vart ei markert røyst i radioen gjennom Barnetimen for dei minste og Laurdagsbarnetimen, der han mellom anna formidla eigne forteljingar og viser. I 1959 tok han over leiarstillinga i Barne- og ungdomsavdelinga i NRK etter Lauritz Johnson. Saman med Ragne Tangen laga han i 1960 det fyrste norske fjernsynsprogrammet for born, «Kosekroken» som i fleire år kom på skjermen kvar fredag.

Nesheim både skreiv, omsette og redigerte barnebøker og samlingar med populære songar. Her kan nemnast hans eiga juleforteljing *Imal, Levi og Lea* frå 1956 og samlingane *Morn igjen* frå 1957 og *De 100 beste for allsang* frå 1961.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Helge Sverre Nesheim|Helge Sverre Nesheim]]» frå ,  den 18. juli 2018.*
Putto

**Putto** (italiensk for 'liten gut', fleirtal *putti*) er ei nemning for småbarn framstilte i italiensk kunst frå byrjinga av renessansen. Barna er ofte nakne, trinne og kan visast med eller utan venger.
Dei kan spela musikk, dansa, le eller gråta.

Puttoane er eigentleg ei omforming av dei gotiske barneenglane, som igjen går tilbake til erotane frå antikken.
Dei blir også kalla for kjerubar, sjølv om dette opphavleg viser til ein anna type engel.

## Historie

Puttoar er eit klassisk motiv som ein særleg finn på barnesarkofagar frå 100-talet. Her er dei framstilte medan dei dansar, slost, tek del i idrett eller bakkanal og så bortetter.
Tidlege kristne framstilte englar som puttoar. 

### Renessansen

Puttofiguren blei gjeninnført i kunsten under renessansen. Dette blir særleg tilskrive Donatello i Firenze 1420-åra, sjølv om dei også opptrer tidlegare. Jacopo della Quercia framstilte til dømes puttoar med kransar på minnesmerket sitt for Ilaria del Carretto i Lucca-katedralen frå 1406.
Frå denne tida opptredde puttoar både i religiøs og verdsleg kunst i Italia og frå starten av 1500-talet også i Nederland og Tyskland og i seinrenessansen i Frankrike.
Dei best kjende kunstnarane som framstilte puttoar var Donatello og Rafael (med Giulio Romano og Giovanni da Udine).

Eit høgdepunkt for bruk av puttoar fann stad i Sør-Tyskland på midten av 1700-talet, der dei pryder mange fantastiske konstellasjonar av ornamentikk og stukk.

Bruken av puttoar blei også gjenoppliva på 1800-talet, då dei blei brukt i måleri av franske akademiske målarar, i Gustave Doré sine illustrasjonar til *[[Orlando furioso]]*, og til og med i reklame.

## Galleri

Raffael 012.jpg|Triumfen til Galatea av Rafael
Barocci - Madonna del Popolo.jpg|Madonna del Popolo av Federico Barocci
Peter Paul Rubens 117.jpg|Venusfest av Peter Paul Rubens
Luca Giordano 013.jpg|Justitia av Luca Giordano
François Boucher 011.jpg|Venus med puttoar. Måleri av François Boucher.



## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:da:Putto|Putto]]» frå ,  den 14. august 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff
Lindy Remigino

**Lindy John Remigino** () var ein USA-amerikansk sprintar frå New York City som i 1952 vart olympisk meister på 100 meter, i tillegg var han med å vinne 4 x 100 m stafett i dei same leikane.

Remigino vart andremann på 100 m ved det nasjonale OL-uttaket i 1952, bak Art Bragg. Bragg vart skadd i Helsinki og nådde ikkje OL-finalen. I sjølve finalen tok australiaren John Treloar leiinga ut frå start, med Remigino og fleire andre like bak, Jamaicas Herb McKenley låg bakarst. 20 meter før mål leia Remigino klart. I ekstase over å sjå målsnora nærme seg, bikka han kroppen framover og farta hans minka. McKenley kom kvikt på slutten og då løparane braut målsnora visste ingen sikkert kven som vann. Funksjonærane vart samde om tildele gullmedaljen til Remigino. Målgangen i løpet var ein av dei tettaste i OL-soga, dei fire fremste fekk same tid, 10,4 sekundar, dei to andre 10,5. Den 27. juli, seks dagar etter 100-meterfinalen, sprang Remigino ein av etappane for det US-amerikanske laget som vann den korte stafetten, dei andre i gullkvartetten var Harrison Dillard, Dean Smith og Andy Stanfield.

Berre fire dagar etter stafettriumfen,den 31. juli 1952, fekk Remigino notert 10,2 sekundar då han vann 100 m i eit stemne på Bislett stadion i Oslo. Tida ville vore tangering av verdsrekorden, men ein vindmålar i dårleg stand skal ha vist 2,8 sekundmeter medvind og tida vart aldri rekord-godkjend. Seinare den sommaren i Europa vann Remigino fleire gongar mot McKenley på 100 m, medan McKenley slo Remigino ein gong i eit 200-meterløp.

Remigino vart i 1955 nummer to etter Bobby Morrow på 100 meter i den USA-amerikanske meisterskapen.

## Kjelder
*Track & Field
*Arbeiderbladet 1. august 1952
Avard Moncur

**Avard Moncur** () er ein tidlegare friidrettsutøvar frå Bahamas som i 2001 vart verdsmeister på 400 meter. Saman med fleire ulike utøvarar frå Bahamas vann han i tida 2000-08 heile seks medaljar i 4 x 400 meter stafett i to ulike sommarleikar og fire verdsmeisterskap i friidrett.

## Aktiv
Moncur gjorde sitt livs snøggaste 400-meterløp den 7. juli 2001 i Madrid, tida 44,45 sekundar var også bahamansk rekord. Sju veker seinare tok han gullmedaljen på distansen under verdsmeisterskapen i Edmonton, med eit finaleløp på 44,64 sekundar slo han sølvvinnar Ingo Schulz frå Tyskland med 0,23 sekund. Frå same meisterskapen enda i 2008 Moncur opp med gullmedalje også i 4 x 400 m stafett, då det opphavlege vinnarlaget frå USA vart diskvalifisert. Samstundes fekk han då også tildelt ein OL-bronse i 4 x 400 m stafett frå Sydney i 2000.

Frå 2003 vann Moncur heile fire medaljar med bahamanske stafettlag i 4 x 400 m. Etter bronse i VM 2003 vann han og lagkameratar VM-sølv på den lange stafetten i både 2005 og 2007. Også i 2008 tok Bahamas og Moncur ein internasjonal sølvmedalje, då under dei olympiske sommarleikane i Beijing.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*OL 2000 i Sydney: Bronse i 4 x 400 m stafett. Utslått i semifinalane (45,18 =nr 9)
*VM 2001 i Edmonton: Gullmedaljar på 400 m – 44,64, og 4 x 400 m stafett
*VM 2003 i Paris: Bronse i 4 x 400 m stafett. Utslått i semifinalane på 400 m (45,65 =nr 18)
*VM 2005 i Helsinki: Sølv i 4 x 400 m stafett
*VM 2007 i Osaka: Sølv i 4 x 400 m stafett. Nr 8 på 400 m – 45,40
*OL 2008 i Beijing: Sølv i 4 x 400 m stafett (deltok einast i kvalifiseringa)
*VM 2009 i Berlin: Diskvalifisert i 4 x 400 m stafett
*VM 2011 i Daegu: Nr 9 i 4 x 400 m stafett

## Kjelder
* 

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Avard Moncur|Avard Moncur]]» frå ,  den 18. juli 2018.*
Donald Thomas

**Donald Thomas** () er ein bahamansk friidrettsutøvar frå Freeport i Bahamas som i 2007 vart verdsmeister i høgdehopp. Seinare vann han høgdetevlinga i samveldeleikane 2010 og dei panamerikanske leikane 2011.
 
Thomas vann høgdehopptevlinga under verdsmeisterskapen 2007 i Osaka ved å verte den einaste av fem utøvarar som klarte 2,35 meter i sit fyrste forsøk. Russaren Jaroslav Rybakov og grekaren Kyriakos Ioannou gjekk over same høgda i andre forsøk, men ingen av dei tre makta gå over 2,37 m og dermed fekk Thomas gullmedaljen.

Thomas sette sin personlege rekord på 2,37 meter ved eit stemne i Székesfehérvár i Ungarn den 18. juli 2016.

## Kjelder
* 

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Donald Thomas|Donald Thomas]]» frå ,  den 18. juli 2018.*
Oktjabrskij i Kalatsjovskij rajon

**Oktjabrskij** er ein landsby i Kalatsjovskij rajon i Volgograd oblast som deler namnet sitt med fleire i same føderasjonssubjekt. 
I 2010 hadde han  innbyggjarar. 

I nærleiken finst ein militærleir og ein flyplass med namnet Marinovka.

## Kjelder
Kronemanet

**Kronemanet** er ein manetart som vanlegvis lever i djuphavet og berre ved unntak finst på grunt vann. Kronemanet har ein svært uvanleg livssyklus utan polyppstadium. 

I Noreg har ein funne maneta heilt opp i vassflata, der han kan skape store problem for fiskarar.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kronemanet|Kronemanet]]» frå ,  den 19. juli 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*
Frankie's House av Jeff Beck

***Frankie's House*** er eit instrumentalt album av Jeff Beck og Jed Leiber, utgjeve i 1992. Musikken vart skriven for filmmusikken til den australske miniserien med same namn om fotojournalisme under Vietnamkrigen.

## Innhald
Alle spor av Jeff Beck og Jed Leiber; utanom der andre er nemnde. 

Musikken vart produsert av Jeff Beck, Jed Leiber og Leif Mases. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Frankie's House (soundtrack album)|Frankie's House (soundtrack album)]]» frå ,  den 19. juli 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Crazy Legs av Jeff Beck

***Crazy Legs*** er eit studioalbum av Jeff Beck and the Big Town Playboys, gjeve ut 29. juni 1993. Albumet består utelukkande av Gene Vincent-songar og vert rekna som ei hyllest til Gene Vincent and His Blue Caps, og særleg den tidlege gitaristen til Vincent, Cliff Gallup, som Beck rekna som den største inspirasjonskjelda si.

Albumet nådde 171. plassen på ''Billboard'' 200-lista.

## Innhald

## Medverkande

* Jeff Beck  -  gitar, vokal
;The Big Town Playboys
* Mike Sanchez  -  vokal, piano
* Adrian Utley  -  rytmegitar
* Ian Jennings  -  kontrabass, korvokal
* Clive Deamer  -  trommer, korvokal
med:
* Leo Green  -  tenorsaksofon på «Say Mama»
*Nick Lunt - barytonsaksofon på «Say Mama»
*Tony Rivers - korvokal på «Baby Blue»
;Teknisk
*Leif Mases - lydteknikar
*Stan Watts - illustrasjon

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Crazy Legs (album)|Crazy Legs (album)]]» frå ,  den 19. juli 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Who Else!

***Who Else!*** er det sjuande studioalbumet til gitaristen Jeff Beck, gjeve ut den 16. mars 1999 på Epic Records. Albumet nådde 99. plassen på den amerikanske ''Billboard'' 200 og var det første studioalbumet til Beck med nye songar sidan *[[Jeff Beck's Guitar Shop]]* i 1989, om ein ser bort frå coveralbum og filmmusikk. Stilmessig var det første gongen Beck spelte elektronisk og techno-musikk, eit kraftig steg bort frå den meir beintfram instrumentale rocken og jazzfusionstilen frå dei tidlegare albuma hans. Gitaristen Jennifer Batten, som ofte har omtalt Beck som ei stor inspirasjonskjelde, spelte på plata og var med han på turneane hans dei neste tre åra.

## Innhald

## Medverkande
*Jeff Beck – gitar, arrangement, produsent
*Jennifer Batten – gitar, gitarsynthesizer
*Mark John – gitar (spor 10)
*Tony Hymas – klaverinstrument (utanom spor 9), lydeffektar, arrangement, produsent
*Jan Hammer – klaverinstrument (spor 9), trommer (spor 9)
*Simon Wallace – synthesizer (spor 10)
*Steve Alexander – trommer (utanom spor 2, 9, 10)
*Manu Katché – trommer (spor 2), perkusjon (spor 2)
*Randy Hope-Taylor – bass (utanom spor 2)
*Pino Palladino – bass (spor 2)
*Bob Loveday – fiolin (spor 10)
*Clive Bell – fløyte (spor 10)

;Teknisk
*Simon Brint – redigering (spor 1), produsentassistent (spor 10)
*Chris Sheldon – miksing
*Bob Ludwig – mastering

## Salslister

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Who Else!|Who Else!]]» frå ,  den 19. juli 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
You Had It Coming

***You Had It Coming*** er det åttande studioalbumet til gitaristen Jeff Beck, gjeve ut 6. februar 2001 på Epic Records. Albumet nådde 17. plassen og 110. plassen på høvesvis *[[magasinet Billboard|Billboard]]* Top Internet Albums og ''Billboard'' 200-listene, og 96. plassen på den tyske og 123. plassen på den franske albumlista. «Dirty Mind» vann Grammyprisen for beste rockeinstrumental i 2002. Songaren Imogen Heap deltek på «Dirty Mind» og «Rollin' and Tumblin'», og turnerte sidan med Beck i 2004.

## Innhald

## Medverkande
*Jeff Beck – gitar
*Jennifer Batten – gitar
*Imogen Heap – vokal (spor 3, 4)
*Aiden Love – programmering
*Steve Alexander – trommer
*Randy Hope-Taylor – bass
*Matt Tait – lydteknikar
*Kevin Metcalfe – mastering
*Andy Wright – produsent

## Salslister

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:You Had It Coming|You Had It Coming]]» frå ,  den 19. juli 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Jeff Beck's Guitar Shop

***Jeff Beck's Guitar Shop*** er det femte studioalbumet til gitaristen Jeff Beck, gjeve ut i oktober 1989 på Epic Records. Albumet nådde 49. plassen på den amerikanske ''Billboard'' 200 og vann Grammyprisen for beste rockeinstrumental i 1990. Dette var det andre albumet til Beck som vann ein pris i denne kategorien etter *[[Flash av Jeff Beck|Flash]]* (1985). «Stand on It» vart gjeven ut på singel og nådde 35. plassen på *Billboard*'s Mainstream Rock-lista. «Sling Shot» vart nytta i skrekkomedien *[[Gremlins 2: The New Batch]]* i 1990 og fleire andre spor vart nytta som ein del av musikk til *South Atlantic Raiders*-episodane av den britiske komiseren *[[The Comic Strip Presents]]*.

I eit steg bort frå den tidlegare jazzfusionstilen hans, går Beck her meir i retning av rein instrumental rock, utanom på to spor («Guitar Shop» og «Day in the House») der trommeslagaren Terry Bozzio snakkar fram ein tekst. 

## Innhald

## Medverkande
*Jeff Beck – gitar, produsent
*Tony Hymas – klaverinstrument, synthesizer, produsent
*Terry Bozzio – trommer, perkusjon, talt vokal, produsent
;Teknisk
*Leif Mases – lydteknikar, mixing, produsent
*Dick Beetham – assisterande lydteknikar
*Neil Amor – assisterande lydteknikar
*James Allen Jones – assisterande lydteknikar
*Chris Drohan – assisterande lydteknikar
*Ian Gillespie – mastering

## Salslister
### Album

### Singlar

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Jeff Beck&#39;s Guitar Shop|Jeff Beck&#39;s Guitar Shop]]» frå ,  den 19. juli 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
*In Review: Jeff Beck «Guitar Shop» at Guitar Nine Records
Polypp i zoologi

Ein **polypp** er eit lite, faststitande nesledyr eller livsstadium av nesledyr som lever som filteretarar. Hjå korallar og sjøanemonar utgjer polyppen heile livsstadiet hos dyret, medan hos dei øvrige nesledyra vekslar mellom eit medusestadium og eit fastsittende polyppstadium.

Polyppar er faststittende, men kan òg ta byttedyr, inkludert hoppekreps og yngel.

## Formering
Polyppane er eit viktig stadium i formeringa hos neseldyr, òg hos stormaneter der stadiet er lite og kortliva. Hos både stor- og småmaneter er polyppane ukjønna, medan dei hos øvrige nesledyr kan ha eit heilt undertrykt medusestadium og polyppane kan former seg kjønnet.

Når polyppar vert delt opp og dannar nye meduser, vil normalt alle medusene frå ein enkelt polypp vera av same kjønn. Sjøanemonar dannar ikkje meduser, men kan reprodusera aseksuelt, og avkommet kan vera både hannar og hoer. Polyppane hos dei fleste steinkorallar er tvekjønnede.

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Polypp (zoologi)|Polypp (zoologi)]]» frå ,  den 19. juli 2018.*
Benjamin Limo

**Benjamin Kipkoech Limo** () er ein tidlegare friidrettsutøvar frå ein landsby i Uasin Gishu fylke i det vestlege av Kenya. Han vart verdsmeister på 5&nbsp;000 meter i 2005, seks år etter han vann VM-sølv på same distansen.

Limo deltok utanlands fyrste gongen i terrengløp-VM 1998 i Marrakech i Marokko, der han vart fjerdemann i kort løype. Året etter tok han sølv på 5&nbsp;000 meter då Friidretts-VM 1999 fann stad i Sevilla. Limo kneip medaljen 0,08 sekund framom Mohammed Mourhit frå Belgia, fram til gullvinnar Salah Hissou frå Marokko var det 0,6 sekund. I 2002 kom Limo på andreplassen på 5&nbsp;000 meter både i samveldeleikane og i afrikameisterskapen. I begge desse løpa vart han knipe slått av landsmenn, fyrst av Sammy Kipketer med seks hundredels sekund og så av Paul Bitok med 15 hundredels sekund.

Limo sprang sitt livs fortaste 5&nbsp;000 meter den 4. juli 2003 i Paris, der han fekk notert tida 12.54,9. Høgdepunktet for løparen Limo kom i august 2005 då på 5&nbsp;000-meteren i verdsmeisterskapen spurtslo eit koppel på åtte mann. Året etter vart han nummer tre på 5&nbsp;000 meter i samveldeleikane 2006.

### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*VM 1999 i Sevilla: Sølvmedalje på 5&nbsp;000 m – 12.58,7, bakom Salah Hissou (12.58,1)   
*VM 2005 i Helsinki: Gullmedalje på 5&nbsp;000 m – 13.32,5, framom Sileshi Shihine (13.32,8) 
*VM 2007 i Osaka: Nr 15 på 5&nbsp;000 m - 14.01,2 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Benjamin Limo|Benjamin Limo]]» frå ,  den 19. juli 2018.*
Arnie Robinson

**Clarence Earl Robinson**, kjend som **Arnie Robinson**, () var ein USA-amerikansk friidrettsutøvar frå San Diego i California som vart olympisk meister i lengdehopp i 1976, fire år etter han tok OL-bronsen i same øvinga.

Robinson sette personleg rekord i 1970-sesongen med eit hopp på 7,88 meter. Året etter forbetra han seg til 8,04 m og vann lengdetevlinga i dei panamerikanske leikane 1971 i Cali med 8,02 m som best. I OL-sesongen 1972 flytta Robinson sitt personbeste lengdehopp til 8,13 m i San Diego den 8. april og til 8,14 m den 13. mai. Under sommarleikane i München kneip han bronsemedaljen etter å ha landa på 8,03 meter, klart slått av landsmannen Randy Williams som vart olympisk meister og av vesttyske Hans Baumgartner.

Den 25. mai 1974 flytta Robinson den personlege rekorden sin til 8,30 m då han vann eit stemne i Modesto i California. I OL-finalen i lengdehopp 1976 i Montréal smelte Robinson i den fyrste omgangen til med sitt livs lengste hopp på 8,35 meter og vann ein suveren gullmedalje framom Randy Williams på sølvplassen.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Arnie Robinson|Arnie Robinson]]» frå ,  den 19. juli 2018.*
Claudia Losch

**Claudia Losch** () er ein tysk tidlegare friidrettsutøvar frå Wanne-Eickel som vart olympisk meister i kulestøyt i 1984.

Losch vart vesttysk meister i kulestøyt i ti år på rad, 1982-91. Heile denne tiårsperioden høyrde ho med i verdseliten i øvinga. Under dei olympiske sommarleikane 1984 i Los Angeles stod Losch og rumenske Mihaela Loghin i ei klasse for seg med støyt langt over meteren lengre enn bronsevinnaren. Losch tok leiinga i den fyrste omgangen med 19,97 m og auka til 20,31 m i den andre. I den fjerde omgangen gjekk Longhin i teten med eit støyt på 20,47 m, før Losch i sitt siste forsøk støytte kula 20,48 meter. 

Sesongane frå 1986 til 1991 enda Losch fire gongar på fjerdeplassen i kuletevlinga i dei største internasjonale meisterskapane, den femte gongen, Sommar-OL 1988, vart ho nummer fem. Nærast medalje desse åra var ho ved VM 1987 og EM 1990 då ho hamna høvesvis tre og fire centimeter bak to ulike bronsevinnarar frå Aust-Tyskland.

Den 23. august 1987 støytte Losch kula heile 22,19 meter i Hainfeld i Austerrike, hennar livs lengste støyt.

Losch la opp etter 1992-sesongen. Gjennom det meste av hennar tid på toppnivå gjekk talrike rykte om bruk av dopingmidlar i den treningsgruppa ho tilhøyrde. Noko som seinare vart stadfesta, utan Losch nokon gong testa positivt.
 
### Medaljar og plasseringar i internasjonale meisterskap
*VM 1983 i Helsinki: Nr 7 – 19,72 m
*OL 1984 i Los Angeles: Gullmedalje – 20, 48 m, framom Mihaela Loghin (20,47 m)
*EM 1986 i Stuttgart: Nr 4 – 20,54 m
*VM 1987 i Roma: Nr 4 – 20,73 m
*OL 1988 i Seoul: Nr 5 – 20,27 m
*EM 1990 i Split: Nr 4 – 19,92 m
*VM 1991 i Tokyo: Nr 4 – 19,74 m

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Claudia Losch|Claudia Losch]]» frå ,  den 19. juli 2018.*
Skraeling Island

**Skraeling Island** ('Skrælingøya') er ei øy i Canada som ligg på austkysten av Ellesmereøya i det kanadiske territoriet Nunavut. Ho ligg ved munningen av Alexandra Fiord, med Buchananbpukta nordaust for seg.

Opphavet til namnet er ordet «skræling», som var nemninga norrøne oppdagarar kalla urfolk i Nord-Amerika på byrjinga av 1000-talet, og som dei møtte på Grønland og Vinland (Newfoundland).

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Skraeling Island|Skraeling Island]]» frå ,  den 20. juli 2018.*  

## Bakgrunnsstoff
* Skraeling Island  i Atlas of Canada - Toporama; Natural Resources Canada
Draumetolking

**Draumetolking** eller **oneiromanti** er det å finna meining i draumar. Opphavet til ordet «oneiromanti» kjem frå gresk *oneiros*, som tyder 'draum', og *manteia*, som tyder 'spådom'.

Draumetolking førekjem mellom anna i Bibelen, der draumane til Nebukakdnesar og farao i Egypt blir tolka av høvesvis Mordekai og Moses. 

## Referansar