Vitellius av Romarriket

**Aulus Vitellius Germanicus** (), kjend som **Vitellus**, var romersk keisar i firekeisaråret 69 frå 26. april til han blei drepen 22. desember.

Vitellus var ein av revolusjonskeisarane. Dei andre tre keisarane i firekeisaråret var Galba, Otho og Vespasian. Vespasian etterfylgde Vitellus som keisar.

## Liv og virke
### Bakgrunn
Vitellius var son av Sextilia og Lucius Vitellius, som under keisar Tiberius av overstatthaldar for Syria med eit visst ansvar også for Palestina.  

Vitellius var romersk konsul i 48, og prokonsul-guvernør for provinsen Africa i anten 60 eller 61. I 68 blei han utnmend av Galba til å bli kommandant for dei romerske styrkane i sørlige Tyskland (Germania Inferior).

### Keisar
I forviklingane etter at keisar Nero døydde utropte styrkane i Germania Superior og Germania Inferior han til keisar den 2. januar 69, tretten dagar før Otho blei keisar. 
Kommandantane for dei to legionane ved Rhinen, Caecina og Fabius Valens, nekta å fornya truskapseidane sine til Galba 1. januar 69, og utropte i staden Vitellius til keisar. Vitellus blei aldri anerkjend som keisar av heile Romarriket, men blei godteken av Det romerske senatet og gjeven dei vanlege keisarlege ærestitlane. Vitellus gjekk inn i Italia i spissen for udisiplinerte soldatar som plyndra, drap og festa då dei kom til Roma. For å løna legionærane sine utvida  Vitellius Praetorianargarden med sine eigne menn frå Rhinhæren.

## Fall

I juli 69 fekk Vitellius høyar at styrkane i dei austlege provinsane hadde utropt ein annan keisar - kommandøren si Titus Flavius Vespasianus. Vitellius blei forlaten av mange støttespelarar, og førebudde seg på å seia frå seg keisartittelen.

Tacitus fortel at Vitellius vneta på hæren til Vespasian ved Mevania. Marcus Antonius Primus, kommandøren for den sjette legionen i Pannonia, og ein av støttespelarane til Vespasian var blitt einige om ein avtale der Vitellus gav frå seg trona. Då han var undervegs for å leggja frå seg keisarsymbola i Concordiatemplet, blei han stoppa av Pretonianargaren og tvinga til å venda tilbake til keisarpalasset.

Då styrkane til Vespasian gjekk inn i Roma kjempa støttespelarane til Vitellius, for det meste sivile, imot med spyd, steinar og anna dei kunne kasta. Ifølgje Cassius Dio omkom 50&nbsp;000 folk i slaget om Roma. Til slutt blei Vitellius funnen i gøymestaden sin (ifølgje Tacitus i losjiet til ein portvakt), teken til Dei gemoniske trappene og drepen av støttespelarane til Vespasian. Liket hans blei ifølgje Suetonius kasta i elva Tiber. Ifølgje Cassius Dio blei  Vitellius halshoggen og hovudet hans teke rundt og synt fram  Roma. Bror og son hans blei også drepne.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Vitellus|Vitellus]]» frå , den 26. juli 2019.*  
*** oppgav desse kjeldene:*


;Primærkjelder
* Cassius Dio, *Roman History*, fragments of Book&nbsp;64 (English translation by Earnest Cary on LacusCurtius).
* Plutarch, *Life of Galba* (English translation by A.H. Clough on Wikisource).
* Suetonius, *[[The Twelve Caesars]], Vitellius* (English translation by John Carew Rolfe on Wikisource).
* Tacitus, *[[Annales (Tacitus)]]* (English translation by Alfred John Church and William Jackson Brodribb (1876) on Wikisource).

;Sekundærkjelder
* 
* 
* Biography  at Livius
* Biography at De Imperatoribus Romanis
*