open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Europameisterskapen på skeiser 1964

**Europameisterskapen på skeiser 1964** vart avvikla på Bislett stadion i Oslo helga 18. og 19. januar 1964. 31 utøvarar frå 11 land deltok i meisterskapen, av dei fem frå Noreg. Dei norske utøvarane var Knut Johannesen, Fred Anton Maier, Per Ivar Moe, Svein Erik Stiansen og Magne Thomassen. Deltakarane elles kom frå Aust-Tyskland, Danmark, Finland, Frankrike, Nederland, Sovjetunionen, Storbritannia, Sverige, Ungarn, Vest-Tyskland.

Ants Antson frå Sovjetunionen vart europameister framom lagkameraten Jurij Jumasjev, norske Per Ivar Moe kom på tredjeplass. Antson vann også 1500-meteren, medan norske Magne Thomassen fekk bestetid på 500 m og Knut Johannesen gjekk fortast både på 5&nbsp;000 m og 10&nbsp;000 m.

## Skeise-EM 1964



Dato: 18./19. januar 1964

### 500 meter




### 5000 meter




### 1500 meter




### 10000 meter




## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nl:Europees kampioenschap schaatsen 1964|Europees kampioenschap schaatsen 1964]]» frå ,  den 22. januar 2021.*
Lahti-renna 1984

**Dei årlege internasjonale skirenna i [[Lahti]] 1984** vart avvikla dagane frå 1. til 4. mars 1984.  Lars Erik Eriksen på 15 km, Berit Aunli på 10 km og eit kvinnelag i stafett syrgde for tre norske triumfar. Finlands Matti Nykänen sigra i begge hopprenna. Thomas Müller frå Vest-Tyskland vann kombinertrennet og Vladimir Sakhnov frå Sovjetunionen vann femmila, ei tevling utanfor verdscupen i langrenn.

## Menn
### 15 km





### 50 km





### Kombinert





### Hopprenn, storbakke





### Hopprenn, normalbakke





## Kvinner
### 5 km





### 3 x 5 km stafett






## Kjelder
**Sportsboken 84-85*. Sportsboken As. Stavanger 1984.
Europameisterskapen på skeiser 1966

**Europameisterskapen på skeiser 1966** vart avvikla i Deventer i Nederland helga 22. og 23. januar 1966. 29 utøvarar frå 10 land deltok i meisterskapen, av dei fem frå Noreg. Dei norske utøvarane var Per Willy Guttormsen, Fred Anton Maier, Per Ivar Moe, Svein Erik Stiansen og Bjørn Tveter. Deltakarane elles kom frå Aust-Tyskland, Belgia, Finland, Frankrike, Italia, Nederland, Sovjetunionen, Sverige, Vest-Tyskland.

Ard Schenk frå Nederland vart europameister framom landsmannen Kees Verkerk. Schenk gjekk elles inn til bestetid på 5&nbsp;000 meter så vel som på 1500 m. Valerij Kaplan frå Sovjetunionen gjekk fortast av alle på 500 m og svenske Jonny Nilsson var bestemann på 10&nbsp;000 m.

## Skeise-EM 1966



Dato: 22./23. januar 1966

### 500 meter




### 5000 meter




### 1500 meter




### 10&nbsp;000 meter




## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nl:Europees kampioenschap schaatsen 1966|Europees kampioenschap schaatsen 1966]]» frå ,  den 23. januar 2021.*
Don Bagley

**Donald Neff Bagley** () var ein USA-amerikansk jazz-bassist.

Bagley tok timar i kontrabass. Han studerte i Los Angeles og spelte i 1945 med Shorty Sherock og Wingy Manone, og i 1948 med Dick Pierce. Frå 1950 til 1953 og sporadisk etter det, spelte Bagley med Stan Kenton. I tida med Kenton vart «A Study for Bass» av Bill Russo og «Bags» av Bill Holman skrivne for Bagley. Frå 1954 fronta han sine eigne ensemble. Mellom 1950 og 1952 arbeidde han mykje som studiomusikar med Nat King Cole, Maynard Ferguson og Dexter Gordon. I midten av 1950-åra spelte han i Europa med Zoot Sims, Lars Gullin, Frank Rosolino og Ake Persson. Mellom 1956 og 1967 arbeidde han igjen med Kenton og med Les Brown. Mot slutten av 1950-åra he spelte han òg med Jimmie Rowles, Shelly Manne og Phil Woods. I 1957 og 1958 spelte han inn tre album under sitt eige namn. I 1959 spelte han med Pete Fountain. I 1961 var han i studio med Ben Webster. I 1964 spelte han i Japan med Julie London. I 1970- og 1980-åra komponerte og arrangerte Bagley musikk for film og fjernsyn. Mellom 1976 og 1984 arbeidde han med Burt Bacharach.

Bagley døydde 26. juli 2012, 85 år gammal.

## Diskografi
* *Basically Bagley* (Dot, 1957) med Jimmy Rowles, Shelly Manne
* *Jazz On The Rocks* (Regent, 1958; CD-utgåve på Blue Moon, 1999) med Phil Woods, Eddie Costa, Sal Salvador, Charlie Persip
* *The Soft Sell* (Dot, 1958; CD-utgåve på Blue Moon, 1999) med Paul Horn, Jimmy Rowles, Shelly Manne
**Med [[Stan Kenton]]**
**[[Innovations in Modern Music]]* (Capitol, 1950)
**[[Stan Kenton Presents]]* (Capitol, 1950)
**[[Popular Favorites by Stan Kenton]]* (Capitol, 1953)
**[[Sketches on Standards]]* (Capitol, 1953)
**[[This Modern World]]* (Capitol, 1953)
**[[Portraits on Standards]]* (Capitol, 1953)
**[[Kenton Showcase]]* (Capitol, 1954)
**[[The Kenton Era]]* (Capitol, 1940–54, [1955])
**[[Kenton with Voices]]* (Capitol, 1957)
**[[Lush Interlude]]* (Capitol, 1958)
**[[Two Much!]]* (Capitol, 1960) med Ann Richards
**[[Stan Kenton! Tex Ritter!]]* (Capitol, 1962) med Tex Ritter
**[[Artistry in Bossa Nova]]* (Capitol, 1963)
**[[Artistry in Voices and Brass]]* (Capitol, 1963)
**[[Kenton / Wagner]]* (Capitol, 1964)
**[[The World We Know av Stan Kenton|The World We Know]]* (Capitol, 1967)
**[[The Jazz Compositions of Dee Barton]]* (Capitol, 1967)
**[[The Innovations Orchestra]]* (Capitol, 1950-51 [1997])
;Med Lee Konitz
**[[Lee Konitz Plays]]* (Disques Vogue, 1953)
**Med [[Shorty Rogers]]**
**[[Modern Sounds]]* (Capitol, 1951)
**Med [[Pete Rugolo]]**
**[[Rugolo Plays Kenton]]* (EmArcy, 1958)
**Med [[Ben Webster]]**
**[[The Warm Moods]]* (Reprise, 1961)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Don Bagley|Don Bagley]]» frå ,  den 23. januar 2021.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Carey av Joni Mitchell

«**Carey**» er ein song frå Joni Mitchell-albumet *[[Blue av Joni Mitchell|Blue]]* frå 1971. Han var inspirert av tida ho var saman med Cary Raditz, som budde i eit hippiesamfunn i nokre grotter i Matala på den greske øya Kreta.

Mitchell reiste til Europa etter at forholdet hennar til Graham Nash tok slutt tidleg i 1970. Her møtte ho Raditz og skreiv «Carey» for 24-årsdagen hans. På same reisa lærte ho seg å spele Appalachian dulcimer, som ho brukte mykje dei neste åra. Ho spelte dette instrumentet på «Carey», med Stephen Stills på bass og akustisk gitar. «Carey» kom ut på singel og nådde 93. plassen på ''Billboard''-lista den 4. september 1971. 

## Andre versjonar
I 1972 spelte skodespelarinna Goldie Hawn inn ein versjon av songen for albumet hennar *Goldie* (Warner MS 2061). På ein konert til ære for Mitchell i 2000 på Hammerstein Ballroom i New York vart songen framført av Cyndi Lauper. I 2008 spelte trommeslagaren Russ Kunkel og gruppa Chateau Beach inn songen på albumet deira *Rivage*.  «Carey» er òg blitt spelt av Universal Honey, Sara Gazarek og Kiki Dee.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Carey (song)|Carey (song)]]» frå ,  den 23. januar 2021.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
* Tekst frå jonimitchell.com
California av Joni Mitchell

«**California**» er ein song skriven av Joni Mitchell som først kom ut i 1971 på albumet hennar *[[Blue av Joni Mitchell|Blue]]*.  Han kom òg ut som den andre singelen frå albumet, som ein oppfølgjar til «Carey.»

Mitchell skreiv «California» medan ho var på ferie i Frankrike, men lengda etter den kreative atmosfæren ho hadde opplevd i California. I songen uttrykkjer ho ein lengsel etter California, trass i at ho rekna seg sjølv som ein del av motkulturen. Som «Carey», tar «California» form av ei reiseskildring og bruker medvitsstraum som forteljarteknikk. 

Den amerikanske gruppa Wilson Phillips spelte inn songen som tittelsporet på studioalbumet *[[California av Wilson Phillips|California]]* i 2004.

## Medverkande
*Joni Mitchell – Appalachian dulcimer, gitar, vokal
*James Taylor – gitar 
*Sneaky Pete Kleinow – pedalsteelgitar
*Russ Kunkel – perkusjon

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:California (Joni Mitchell song)|California (Joni Mitchell song)]]» frå ,  den 23. januar 2021.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
* Tekst frå jonimitchell.com
This Flight Tonight

«**This Flight Tonight**» er ein song av Joni Mitchell frå albumet *[[Blue av Joni Mitchell|Blue]]* i 1971. Det skotske hardrockbandet Nazareth gav ut songen på singel i 1973 og fekk ein hit. 

## Originalinnspelinga
Joni Mitchell skreiv og gav ut songen i 1971 på albumet sitt *Blue*. Songen fortel om at Mitchell angrar på at ho drog frå kjærasten sin på eit fly og ynskjer å kome attende. Songen kom òg ut som B-sida til singelen hennar «Carey».

## Nazareth-versjonen

Det skotske hardrockbandet Nazareth omarbeidde songen i 1973 og gjorde han meir mektig. Songen vart ein hit i Canada og Tyskland (der han gjekk til topps) og i Storbritannia. Innspelinga vart produsert av Roger Glover. Singelen nådde 11. plassen på den britiske singellista i november 1973. Bandet spelte inn songen på ny i 1991 for albumet *[[No Jive]]*.

Nancy Wilson sa at gitarriffet på Nazareth-versjonen av «This Flight Tonight» inspirerte til riffet på Heart-songen «Barracuda».

### Salslister

### Årslister

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:This Flight Tonight|This Flight Tonight]]» frå ,  den 23. januar 2021.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
*
Europameisterskapen på skeiser 1965

**Europameisterskapen på skeiser 1965** vart avvikla på Nya Ullevi i Göteborg i Sverige helga 30. og 31. januar 1965. 28 utøvarar frå 10 land deltok i meisterskapen, av dei fem frå Noreg. Dei norske utøvarane var Ivar Eriksen, Per Willy Guttormsen, Fred Anton Maier, Per Ivar Moe og Magne Thomassen. Deltakarane elles kom frå Aust-Tyskland, Finland, Frankrike, Italia, Nederland, Sovjetunionen, Sverige, Tsjekkoslovakia, Vest-Tyskland.

Eduard Matusevitsj frå Sovjetunionen vart europameister, på andreplass kom norske Per Ivar Moe som vann 1500-meteren. Elles sigra Ard Schenk frå Nederland på 500 m, norske Fred Anton Maier på 5&nbsp;000 m og svenske Jonny Nilsson på 10&nbsp;000 m.

## Skeise-EM 1965



Dato: 30./31. januar 1965

### 500 meter




### 5000 meter




### 1500 meter




### 10&nbsp;000 meter




## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nl:Europees kampioenschap schaatsen 1965|Europees kampioenschap schaatsen 1965]]» frå ,  den 23. januar 2021.*
Europameisterskapen på skeiser 1969

**Europameisterskapen på skeiser 1969** fann stad i Inzell i dåverande Vest-Tyskland helga 25. og 26. januar 1969. 34 utøvarar frå 13 land deltok i meisterskapen, av dei fem frå Noreg. Dei norske utøvarane var Dag Fornæss, Fred Anton Maier, Sten Stensen, Svein Erik Stiansen og Magne Thomassen. Deltakarane elles kom frå Austerrike, Finland, Frankrike, Italia, Nederland, Polen, Sovjetunionen, Sveits, Sverige, Tsjekkoslovakia, Ungarn, Vest-Tyskland.

Norske Dag Fornæss vart europameister, Kees Verkerk frå Nederland kneip andreplassen. Vesttyske Erhard Keller gjekk fortast av alle på 500 meter, svenske Göran Claeson vann 5&nbsp;000-meteren. Om sundagen sigra Kees Verkerk både på 1500 meter og i milløpet. På 10&nbsp;000 m sette han verdsrekord med tida 15.03,6.

## Skeise-EM 1969



Dato: 25./26. januar 1969

### 500 meter




### 5000 meter




### 1500 meter




### 10000 meter




## Ymse
*Ingen Skeise-EM for kvinner før 1970

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nl:Europees kampioenschap schaatsen 1969|Europees kampioenschap schaatsen 1969]]» frå ,  den 23. januar 2021.*
River av Joni Mitchell

«**River**» er ein song av den kanadiske visesongaren Joni Mitchell, gjeve ut på albumet hennar *[[Blue av Joni Mitchell|Blue]]* frå 1971. Songen var skriven på piano og er blitt ein standard for artistar innan mange sjangrar, og har òg blitt ein populær julesong. Sjølv om han aldri kom ut på singel er «River» den nest mest innspelte songen til Mitchell av andre artistar.

## Bakgrunn og komposisjon
Songen handlar om eit kjærleiksforhold som nyleg har tatt slutt, og songaren ynskjer å kome bort frå dei smertefulle, kjenslemessige banda sine. Ein trur at songen er inspirert av forholdet ho hadde til Graham Nash frå 1968 til 1970. Sjølv om songen er sett til juletid, handlar han ikkje om jul, men er likevel blitt ein slags moderne julesong. Forfattaren Will Blythe meiner at songen var inspirert av ein gong Mitchell vitja Chapel Hill i lag med dåverande kjærasten James Taylor og song julesongar i lag med familien hans.

Pianoakkompagnementet låner kraftig frå melodien til julesongen «Bjelleklang».

## Andre versjonar
«River» er den nest mest innspelinge songen til Mitchell, bak «Both Sides, Now», og har ofte vore med på julemusikkalbum av både pop-, vise- og jazzartistar.

Linda Ronstadt spelte inn ein versjon i 2000 på albumet hennar *[[A Merry Little Christmas av Linda Ronstadt|A Merry Little Christmas]]*. Robert Downey jr. spelte songen på *[[Ally McBeal]]*. Han vart spelt av Barry Manilow i 2002 på albumet *[[A Christmas Gift of Love]]* der kjønnet vart byta om i eine verset. Songen nådde 17. plassen på den amerikanske Adult Contemporary-lista. Sarah McLachlan spelte songen i 2006 på albumet hennar *[[Wintersong]]* og gav han ut på singel. Versjonen hennar nådde 71. plassen på ''Billboard'' Hot 100 og åttandeplassen på Adult Contemporary-lista. Den amerikanske visesongaren James Taylor spelte inn songen i 2006 på studioalbumet *[[James Taylor at Christmas]].* Han hadde først høyrt songen då Joni Mitchell spelte songen for han i huset hennar i 1970. Den amerikanske jazzsongaren Madeleine Peyroux spelte inn songen i ein duett med k.d. lang i 2006 på albumet hennar *[[Half the Perfect World]].*

I 2017 spelte Sam Smith inn songen som ein del av Spotify Singles-serien. Smith-versjonen vart spelt inn i RAK Studios i London.

Ein versjon av Judy Collins kom ut i 2019 i lag med Jonas Fjeld på albumet deira *Winter Stories*.

27. desember 2019 nådde ein versjon av Ellie Goulding toppen av UK Singles Chart.

I 2020 spelte Olivia Rodrigo inn songen på *[[High School Musical: The Musical: The Series|High School Musical: The Musical: The Holiday Special]]*.

Ein versjon omsett av Endre Ruset til norsk vart spelt inn av Marthe Valle og gjeve ut under namnet «Fjord» på singel i 2017. 

## Salslister
### Joni Mitchell-versjonen

### Glee Cast-versjonen

### Ellie Goulding-versjonen

#### Salstrofé

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:River (Joni Mitchell song)|River (Joni Mitchell song)]]» frå ,  den 23. januar 2021.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
* Teksten på den offisielle nettsida til Joni Mitchell.
You Turn Me On, I'm a Radio

«**You Turn Me On, I'm a Radio**» er ein song skriven og først spelt inn av den kanadiske visesongaren Joni Mitchell. Han kom ut på det femte studioalbumet hennar, *[[For the Roses]]* i 1972, og kom òg ut på singel.

## Joni Mitchell-utgåva
Joni Mitchell skreiv opphavleg songen som eit svar på at plateselskapet bad ho om ein hitsingel. Mitchell syner kva ho meinte om dette i linjer som «And I'm sending you out this signal here, I hope you can pick it up loud and clear» Ho meinte at om ho la songen til eit radiotema, så kom radiostasjonar til å bli overtydd om å spele songen. Songen vart spelt inn i Hollywood i A&M Studios. Sjølv om Graham Nash, David Crosby og Neil Young alle bidrog til innspelinga, er det berre munnspelet spelt av Nash som kom med på den endelege utgåva.

«You Turn Me On, I'm a Radio» kom ut på singel i november 1972 på Asylum Records. Songen vart den første topp 10-hitten til Mitchell i Canada, og nådde tiandeplassen der på *[[magasinet RPM|RPM]]* Top Singles-lista. I tillegg vart singelen ein topp 40-hit i USA, og nådde 25. plassen på ''Billboard'' Hot 100. Outside North America, «You Turn Me On, I'm a Radio» peaked within the top-forty on the Australske Kent Music Report chart.

### Salslister

## Gail Davies-versjonen

Blant dei mange coverversjonane av songen vart versjonen til countryartisten Gail Davies ein hit då ho gav ut sin versjon på singel i 1982. Davis vart ven av Mitchell tidleg i 1970-åra då ho var studiomusikar for A&M Records i California. Som ein hyllest til Mitchell, spelte Davies inn songen. Etter at singelen kom ut på radio, valde Davies å gratulere både Mitchell og Henry Lewy. Lewy var ansvarleg for å syne Davies korleis ho kunne produsere sine eigne innspelingar. Songen vart spelt inn i «Producer's Workshop» i Hollywood i juli 1982 for albumet *Givin' Herself Away*.

«You Turn Me On, I'm a Radio» kom ut på singel på Warner Bros. Records i juni 1982. Songen nådde så 17. plassen på *[[Billboard Magazine|Billboard]]* Hot Country Singles-lista i 1982. Det vart den sjuande hitten ho fekk på topp 20 på countrylista og den andre frå dette albumet. I tillegg nådde songen sjuandeplassen på den kanadiske *[[magasinet RPM|RPM]]* Country Singles-lista.

### Salslister

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:You Turn Me On, I&#39;m a Radio|You Turn Me On, I&#39;m a Radio]]» frå ,  den 24. januar 2021.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Europameisterskapen på skeiser 1970/Menn

**Europameisterskapen på skeiser 1970** fann stad i Innsbruck i Austerrike helga 24. og 25. januar 1970. 32 utøvarar frå 11 land deltok i meisterskapen, av dei fem frå Noreg. Dei norske utøvarane var Dag Fornæss, Roar Grønvold, Per Willy Guttormsen, Magne Thomassen og Bjørn Tveter. Deltakarane elles kom frå Austerrike, Finland, Italia, Nederland, Polen, Sovjetunionen, Sveits, Sverige, Ungarn, Vest-Tyskland.

Ard Schenk frå Nederland vart europameister, 0,09 tidspoeng framom tittelforsvarar Dag Fornæss. Schenk fekk bestetid på 1500 m og Fornæss vann 10000-meteren. Vesttyske Erhard Keller gjekk fortast av alle på 500 meter og nederlendaren Kees Verkerk var bestemann på 5&nbsp;000-meteren.

## Skeise-EM 1970




### 500 meter




### 5&nbsp;000 meter




### 1500 meter




### 10&nbsp;000 meter




## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nl:Europees kampioenschap schaatsen mannen 1970|Europees kampioenschap schaatsen mannen 1970]]» frå ,  den 24. januar 2021.*
Europameisterskapen på skeiser 1971/Menn

**Europameisterskapen på skeiser 1971** fann stad i Heerenveen i Nederland laurdag 23. og sundag 24. januar 1971. 35 utøvarar frå 15 land deltok i meisterskapen, av dei fem frå Noreg. Dei norske utøvarane var Dag Fornæss, Roar Grønvold, Per Willy Guttormsen, Sten Stensen og Magne Thomassen. Deltakarane elles kom frå Austerrike, Aust-Tyskland, Belgia, Finland, Frankrike, Italia, Nederland, Polen, Sovjetunionen, Storbritannia, Sveits, Sverige, Ungarn, Vest-Tyskland.

Norske Dag Fornæss vart suveren europameister framom tittelforsvarar Ard Schenk frå Nederland. Schenk fekk bestetid av alle på 500 meter, før Fornæss vann både 5000-meter og 1500 m. Milløpet vart vunne av Per Willy Guttormsen frå Noreg.

## Skeise-EM 1971



Dato: 23./24. januar 1971

### 500 meter




### 5000 meter




### 1500 meter




### 10000 meter




## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nl:Europees kampioenschap schaatsen mannen 1971|Europees kampioenschap schaatsen mannen 1971]]» frå ,  den 24. januar 2021.*
Tapu

**Tapu** er eit omgrep innan maorikultur og mange beslekta polynesiske kulturar for noko som er heilag og omfatta av visse reglar og forbod. Tapu kan omfatta stader, levande vesen eller ting, som visse personar, hovudet, fisk, kvalar, kanoar, heilage vatn og fjell. Det kan også vera knytt til fødsel og død. Brot på tapureglar er gjerne knytte til ulukke.
Noko som det ikkje er knytt tapu til er rekna som *noa*. Visse handlingar og seremoniar kan oppheva tapu, til dømes etter dødsfall.

Omgang med tapu var ein viktig del av tradisjonell maorikultur, og er framleis ein del av det moderne newzealandske samfunnet i ein noko omforma utgåve. 
Ordet kan ha fleire former på ulike språk. Forma tabu er brukt i vestleg kultur om noko som er forbode (å gjera eller nemna), men ikkje nødvendigvis av åndelege eller heilage årsaker. 

Tapu byggjer på omgrepet mana, som kan tolkast som 'respekt' eller 'autoritet'. Mana er gjerne knytt til viktige gudar og det som er assosiert med dei.
Fisk er til dømes knytt til havguden Tangaroa, og fiske er dermed omfatta av tapureglar.

## Kjelder
Whakapapa skisenter

**Whakapapa Ski Area**, tidlegare kjend som **Whakapapa skifield**, er eit kommersielt skisenter på nordsida av Mount Ruapehu i Tongariro nasjonalpark på New Zealand. Det er eitt av tre skisenter på fjellet, dei andre er Turoa på sørvestsida og Tukino på austsida. Whakapapa er det største skiområdet på heile New Zealand, og huser den lengste gondolruta, Sky Waka.

Whakapapa Skifield dekkjer 550 hektar og har 30 bakkar. Terrenget er delt opp i 30 % rekna som nybyrjarbakkar, 45 % for vidarekomne og 25 % for avanserte utøvarar. Skisesongen varer vanlegvis frå seint i juni til seint i oktober, avhengig av snø- og vindfordhold. Turoa har ein litt lengre sesong og opner gjerne ei veke før Whakapapa og stenger tidleg i november. Begge er drivne av Ruapehu Alpine Lifts. 

Whakapapa Village ligg rundt 6 km unna skiområdet. Her finst det fleire overnattingsstader. Staden er prega av Chateau Tongariro, eit stort, prangande hotell bygd i 1929.

## Klima
Iwikau, som ligg over 400 meter høgare enn Whakapapa Village, er kaldare året rundt, med ein årleg gjennomsnittstemperatur på 5,5&nbsp;°C. Maksimumstemperaturar varierer mellom 16,6&nbsp;°C i februar og 3,6&nbsp;°C i juli. Minimumstemperaturar går frå 5,2&nbsp;°C i februar til -3,1&nbsp;°C i juli. Klimaet er klassifisert som Cfc etter Köppen si klimaklassifisering, eller maritimt subarktisk klima. Den tørraste månaden er februar, med 196&nbsp;mm nedbør, og den våtaste er juli med 399&nbsp;mm. Årleg har Iwikau 3733&nbsp;mm nedbør.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Whakapapa skifield|Whakapapa skifield]]» frå ,  den 25. januar 2021.*
Europameisterskapen på skeiser 1967

**Europameisterskapen på skeiser 1967** vart avvikla i Lahti i Finland helga 28. og 29. januar 1967. 33 utøvarar frå 12 land deltok i meisterskapen, av dei fem frå Noreg. Dei norske utøvarane var Ingar Bollerud, Fred Anton Maier, Svein Erik Stiansen, Magne Thomassen og Bjørn Tveter. Deltakarane elles kom frå Austerrike, Aust-Tyskland, Finland, Frankrike, Italia, Nederland, Polen, Sovjetunionen, Sverige, Tsjekkoslovakia, Vest-Tyskland.

Grunna sterk kulde vart det programmerte 10&nbsp;000-meterløpet omgjort til eit løp over 3&nbsp;000 meter.

Kees Verkerk frå Nederland vart europameister framom tre løparar som representerte Sovjetunionen. Kees Verkerk vann både 5&nbsp;000 meter, 1500 m og den avsluttande 3000-meteren. Andremann i meisterskapen, Valerij Kaplan, gjekk fortast av alle på 500 m.

## Skeise-EM 1967




Dato: 28./29. januar

### 500 meter




### 5000 meter




### 1500 meter




### 3000 meter




## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nl:Europees kampioenschap schaatsen 1967|Europees kampioenschap schaatsen 1967]]» frå ,  den 25. januar 2021.*
Te Heuheu Tukino IV

**Te Heuheu Tukino IV (Horonuku, Pataatai)** () var overhøvding i iwien Ngāti Tuwharetoa, ein maoristamme sentralt på Nordøya på New Zealand. Ved fødselen fekk han namnet Pataatai, men han tok namnet Horonuku - som tyder jordskred - etter at foreldra hans døde i eit jordskred i 1846. I 1887 testamenterte han fjella Ruapehu, Tongariro og Ngauruhoe til nasjonen for å danna Tongariro National Park. 

## Oppvekst
Far til Horonuku, Mananui Te Heuheu Tukino II, var ein kjend krigarhøvding som leia stammen sin med suksess i mange krigar. Mananui var over to meter høg og kraftig bygd, og var ikkje berre sin stor krigar, men også ein dyktig militær strateg. Etter at han døde i eit jordskred, vart han etterfølgd av sonen Horonuku, som, fordi han var berre 16 år gammal, måtte lata farbroren, Iwikau (Tukino III), også ein stor krigar, leia iwien.

## Overhøvdingen
Då Iwikau døydde i 1862 etterfølgde Horonuku onkelen sin som overhøvding. Sjølv om Horonuku ikkje var kjend som krigar, var han ein intelligent og framsynt leiar som gjorde det beste for folket sitt. 
Stammen støtta den maoriske King Movement-rørsla, og Horonuku deltok med krigarar i trefningar i 1863. Han gjekk også saman med opprørsleiaren Te Kooti, men vart nedkjempa i 1869. 

Gjennom 1860-åra vart landområde til Tuwharetoa sentralt på Nordøya leigd ut til europeiske busetjarar for sauedrift, men eit tiår seinare vart Tuwharetoa ottefulle for at fjella ville verta oppmålte, og at europearane ville sjå bort frå dei tradisjonelle maoriske tapu. Horonuku, som etter å ha drøfta dette med fleire andre høvdingar i stammen, føreslo for regjeringa at landomådet vart testamentert til nasjonen som ein nasjonalpark, på vilkår av at styresmaktene skulle fjerna leivningane av stammen sine kjende forfedre frå fjella, mellom desse Mananui, og gje dei eit høveleg gravmæle. Regjeringa gjekk med på dette, og avtalen vart underteikna av John Ballance, som på det tidspunktet var Native Minister (Minister for Māori Development) og Horonuku, i 1887.

Mellom Horonuku sine søner var Tureiti Te Heuheu Tukino V.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Te Heuheu Tūkino IV|Te Heuheu Tūkino IV]]» frå ,  den 25. januar 2021.*  
 
## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Te Heuheu Tukino IV (Horonuku) or (Pataatai) from An Encyclopaedia of New Zealand.
* Te Heuheu Tukino IV, Horonuku frå Dictionary of New Zealand Biography
Skitrekk

**Skitrekk** eller **tautrekk** er ein mekanisk trekkmaskin, som regel i alpinanlegg, som kan trekka skiløparar opp til toppen av ein bakke.  I si mest grunnleggjande form er slike trekk utforma med eit langt kontinuerleg tau eller ein kabel som går rundt eit vendehjul både i toppen og botnen, og som blir drive av ein motor i ein ende. Kabelen har jamt plasserte festemekanismar som passasjerane kan bruka og bli dratt opp medan dei står på skia eller snøbretta sine. Festemekanismane kan til dømes vera handtak, skiver eller krokar til å ha mellom beina eller stenger ein kan halvsitja på.

## Galleri

Jasná Ski Resort - skilift on Chopok.JPG|Vendehjul ved Chopok i Jasná i Slovakia.
Les Tuffes téléski01 2015-02-07.jpg|Skitrekk i Les Tuffes i Frankrike.
Telecorda.jpg|Skitrekk i Val d'Isere.
Telesquí de perxa enrotllable.JPG|Skitrekk med skiver.
Mount Hood Ski Area - NARA - 299092.tif|Skitrekk i Mount Hood Skibowl på 1920-1930-talet.
Photograph of Top of Hill by Ski Tow - NARA - 2129279.tif|Skitrekk i USA på 1940-talet.
JBarLiftSnowValleyCA43.jpg|Skitrekk i Snow Valley i California i 1943.


## Sjå òg
*Skiheis
*Taubane

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:no:Skitrekk|Skitrekk]]» frå , og «[[:sv:Replift|Replift]]» frå  den 26. januar 2021.*
Help Me av Joni Mitchell

«**Help Me**» er ein song skriven, produsert og framført av Joni Mitchell frå albumet hennar *[[Court and Spark]]* i 1974. Songen vart spelt inn med jazzbandet Tom Scott's L.A. Express som akkompagnement. 
«Help Me» vart den største hitten til Mitchell og nådde sjuandeplassen i juni 1974 på ''Billboard'' Hot 100, som den einaste av songane hennar som nådde topp 10 på denne lista. Songen gjekk òg til topps på easy listening-lista.

*[[magasinet Billboard|Billboard]]* skildra teksten på songen som «eit rom om hjelp til å kjenne seg bra.»
 
Songen vart rangert på 288. plassen på lista til *[[Rolling Stone]]* over dei 500 beste songane gjennom tidene.

## Andre versjonar
Artistar som har spelt inn songen er mellom andre: 
* Wynonna Judd (på albumet *[[New Day Dawning av Wynonna Judd|New Day Dawning]]* i 2000)
* Mandy Moore (i 2003 på albumet *[[Coverage av Mandy Moore|Coverage]]*)
* Karrin Allyson i 2004 på albumet hennar *Wild For You*.
* Divine Brown i 2005 på albumet hennar *[[Divine Brown av Divine Brown|Divine Brown]]*)
* k.d. lang (i 2007 på albumet *[[A Tribute to Joni Mitchell]]*)
* Katharine McPhee (i 2010 på luksusutgåva av iTunes-utgåva av albumet *[[Unbroken av Katharine McPhee|Unbroken]]*)
* Will Young i 2009 i eit konsertopptak frå London, gjeven ut som B-side på singelen *[[Let It Go av Will Young|Let It Go]]*)
* Judy Kuhn (i 2013 på albumet hennar *All This Happiness*)
* Chaka Khan (i 2019 på konsertalbumet *[[Joni 75: A Birthday Celebration]]*)

## I populærkulturen
Prince-songen «Ballad of Dorothy Parker» (frå albumet *[[Sign o' the Times]]* frå 1987) nemner songen i teksten: «..and it was Joni singing: ‘Help me, I think I'm falling’.» Ein kan òg høyre ein sampling av songen på «Looking Through Patient Eyes» av P.M. Dawn.

I showet *[[South Park]]* syng karakteren Butters denne songen i episode to av sesong 11. I sjette sesongen av TV-serien *[[TV-serien Shameless|Shameless]]* syng hovudrolla Frank Gallagher, og kjærasten Queenie, songen under ein frokost.

## Salslister

### Vekeslister

### Årslister

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Help Me (Joni Mitchell song)|Help Me (Joni Mitchell song)]]» frå ,  den 26. januar 2021.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
*
Kaija Saariaho

**Kaija Anneli Saariaho** (fødd *Laakkonen*, 14. oktober 1952 i Helsingfors) er ein finsk komponist busett i Paris.

## Liv og verk
Kaija Saariaho studerte med avantgardisten Paavo Heininen ved Sibelius-akademiet i Helsingfors. Saman med Magnus Lindberg og andre stifta ho gruppa *Open Ears*. Deretter heldt fram ho utdanninga, no med Brian Ferneyhough og Klaus Huber i Freiburg im Breisgau. Ho deltok i Darmstädter Ferienkurse og studerte frå 1982 computerstøtta komposisjon og arbeid med lydband og live-elektronikk ved  IRCAM.

På denne tida kom komposisjonar som *Verblendungen* (1984), eit vekselsspel mellom orkester og lydband, og dessutan *Du Cristal* (1989) og *…à la Fumée* (1990), i dei sistnemnde tok ho i bruk live-elektronikk. Under innverknad av spektralmusikk-komponistane  Gérard Grisey og Tristan Murail utvikla Saariaho ein stil pregea av langt uthaldne basstonar og mikrotonale intervall. Eit av hennar best kjende verk, *Graal théâtre* for fiolinar og orkester (1994–97), er skrive i denne stilen.

Verk av Saariaho blei oppførte ved internasjonale festivalar i London (1989), Jakarta (1989), Paris (1989, 1991) og Wien (1993). I 1999 framførte New York Philharmonic Orchestra under leiing av Kurt Masur komposisjonen hennar *Oltra mar* for kor og orkester. 

Ved Festspela i Salzburg i år 2000 dirigerte Kent Nagano ei vellukka oppføring av den første operaen hennar, *L’Amour de loin*. Amin Maalouf skreiv librettoen på basis av trobadoren Jaufre Rude sitt *[[Vida (trobadordikting)|vida]]*. I 2006 blei operaen *Adriana Matar* uroppført ved Opéra Bastille i Paris og i Lyon 2010 *Émilie*, også denne med libretto av Amin Maalouf. Kazushi Ono dirigerte.

## Prisar og utmerkingar

* 2011 – Léonie Sonnings musikkpris

## Viktige verk

* *Verblendungen* (1984; orkester)
* *Nymphéa* (1987; strykekvartet, elektronika)
* *Petals* (1988; cello,  elektronika)
* *Du cristal...* (1989; orkester, live-elektronikk)
* *...à la Fumée* (1990; solo altfløyte og  cello, orkester)
* *Graal théâtre* (1994; fiolin, orkester)
* *L’amour de loin* (2000; opera)
* *Orion* (2002; orchestra)
* *Adriana Mater* (2005; opera)
* *La Passion de Simone* (2006; oratorium/opera)
* *Notes on Light* (2007; cellokonsert)
* *Terra Memoria* (2007; strykekvartett)
* *Laterna Magica*, 2008
* *Émilie* (2010; opera)

## Innspelingar

* ***Graal Théâtre*** – Gidon Kremer; BBC Symphony Orchestra; Esa-Pekka Salonen – Sony SK60817
* ***L’Amour de loin*** – Gerald Finley; Dawn Upshaw; Finlands nasjonalopera; Esa-Pekka Salonen – Deutsche Grammophon DVD 00440 073 40264
* ***Nymphéa*** – Cikada Strykekvartett – ECM New Series 472 4222

## Kjelder
;Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kaija Saariaho|Kaija Saariaho]]» frå ,  den 27. januar 2021.*
Gentianella bellidifolia

***Gentianella bellidifolia*** er ein planteart i bakkesøteslekta som er heimehøyrande på New Zealand.

*G. bellidifolia* veks på alpin tundra både på Nord- og Sørøya.
## Kjelder
Khloris

**Khloris** (gresk Χλωρίς *Khlōrís*, av χλωρός *khlōrós*, som tyder 'grøngul', 'lysegrøn', 'bleik' eller 'frisk') er namnet på fleire personar i gresk mytologi. Nokre av desse kan vera same person.

* Nymfa Khloris var ei nymfe guden Zefyros (vestavinden) blei kjær i. Etter at dei blei gifte omforma han henne til ei gudinne, tilsvarande den romerske gudinna Flora. Dei fekk sonen Karpos. Khloris skal ha vore ansvarleg for omformingane av Adonis, Attis, Krokos, Hyakinthos og Narkissos til blomar.

* Khloris av Pylos var gift med Neleus, kongen av Pylos.
* Khloris av Thíva, ei av niobidene (barna til Amphion av Thíva og Niobe).
* Khloris, dotter av Orkhomenos, som blei gift med den synske Ampyx (son av Elatus), og fekk sonen Mopsos, som også var synsk og blei ein av argonautane. *[[Argonautica Orphica]]* gjev henne eit anna namn, Aregonis. In some accounts, she mothered Mopsus by Zeus.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Chloris|Chloris]]» frå ,  den 27. januar 2021.*
Lahti-renna 2021

**Dei årlege internasjonale skirenna i Lahti 2021** vart avvikla helga 23. og 24. januar. Norske utøvarar kom til å dominere renna med sine sju sigrar av åtte moglege. Therese Johaug vann det individuelle langrennet for kvinner og gjekk andre etappe for Noregs vinnarlag i 4 x 5 km stafett. Emil Iversen spurta inn til triumf i det individuelle langrennet for menn og tok seg av den andre etappen for Noregs vinnarlag i 4 x 7,5 km stafett. Kombinertløparane Jørgen Graabak og Jarl Magnus Riiber sigra i tomansstafetten og Robert Johansson vann det spesielle hopprennet, dagen etter han var med å vinne laghoppinga for Noregs mannskap. Japanaren Akito Watabe vann det individuelle kombinertrennet.

## Menn
### 30 km skibyte



**Dato:** 23. januar


### 4 × 7,5 km stafett



**Dato:** 24. januar


## Kombinert
### Tomannsstafett (storbakke & 15 km á 10 etappar)
 
**Dato:** 23. januar


### Kombinert





## Skihopping
### Hopprenn, storbakke





### Laghopping






## Kvinner
### 15 km skibyte



**Dato:** 23. januar


### 4 × 5 km stafett



**Dato:** 24. januar


## Kjelder
*fis.ski 
*fis.ski
*fis.ski
*fis.ski
*fis.ski
*fis.ski
*fis.ski
*fis.ski
Chloris

**Chloris** kan visa til:

*Khloris, figurar i gresk mytologi
* Planteslekta Chloris, ei biologisk slekt av gras
* Fugleslekta Chloris i finkefamilien 
* *[[Parula]]*, ei fugleslekt som tidlegare er blitt kalla *Chloris*
* 410 Chloris, ein hovudbelteasteroide
Raised on Robbery

**«Raised on Robbery»** er ein song skriven av Joni Mitchell og gjeven ut som den første singelen frå 1974 på albumet *[[Court and Spark]]*.

Teksten handlar om ein prostituert som prøver å sjeke opp ein mann som sit aleine på eit hotell.  

Musikkritikaren Sean Nelson rekna «Raised on Robbery» som ein hyllest til 1950-tals rock and roll-songar som «Shake Rattle and Roll» og artistar som Chuck Berry, men syntest ikkje det var særskild overtydande. 

«Raised on Robbery» nådde 50. plassen på *[[magasinet Cashbox|Cashbox]]*-lista i USA og 65. plassen på ''Billboard'' Hot 100, og 40. plassen på *Billboard* Adult Contemporary-lista.

«Raised on Robbery» var seinare med i ein videoversjon av konsertalbumet hennar *[[Shadows and Light av Joni Mitchell|Shadows and Light]]* frå 1980, i tillegg til samleplatene *[[Hits av Joni Mitchell|Hits]]* (1996) og *[[Songs of a Prairie Girl]]* (2005).

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Raised on Robbery|Raised on Robbery]]» frå ,  den 27. januar 2021.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
*
Sivert Kobro

**Sivert Reidar Kobro** () var ein norsk forleggar, reklamemann og gründer i hovudjegerbransjen. Han var på 1970-talet administrerande direktør i reklamebyrået McCann-Ericsson, styreleiar i Institutt for marknadsføring og administrerande direktør i Nordisk Forlag som utgav m.a. vekeblada *Alle Menn*, *Alle Kvinner* og *Express*. Seinare var han leiar for Pocketbokforlaget og redaktør for mjukpornobladet *Foxtail*. Han starta seinare Search, Noregs største hovudjegerfirma på den tida.

I 2006 skaut Kobro kona si Anne Grethe Solberg med haglegevær då han skulle underteikna skilsmissepapira, før han sjølv utførte sjølvmord. Ho overlevde drapsforsøket, men fekk store skadar og mista ein arm. I 2015 gav Solberg ut boka *Et helt menneske i en halv kropp* (Cappelen Damm) om historia si.

## Kjelder
Martin Rønnild

**Martin Rønnild** () er ein norsk ishockeyspelar. Han har spelt for Storhamar Dragons, Stjernen Hockey og Brynäs IF.

Han er bror til ishockeyspelaren Sander Rønnild. 

## Kjelder
Simen André Edvardsen

**Simen André Edvardsen** () er ein norsk ishockeyspelar. Han har spelt for Storhamar Dragons sidan 2014.
## Kjelder
Eskild Bakke Olsen

**Eskild Bakke Olsen** () er ein norsk ishockeyspelar. Han har spelt for Storhamar Dragons sidan 2016. Han er son til Tom Erik Olsen.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Eskild Bakke Olsen|Eskild Bakke Olsen]]» frå ,  den 28. januar 2021.*
Sander Rønnild

**Sander Rønnild** () er ein norsk ishockeyspelar. Han har spelt for Stjernen Hockey sidan 2012.

Han er bror til ishockeyspelaren Martin Rønnild.

## Kjelder
Lahti-renna 1985

**Dei årlege internasjonale skirenna i [[Lahti]] 1985** vart avvikla dagane frå 1. til 3. mars 1985. Den norske troppa vart mestvinnande med sine fire triumfar. Tor Håkon Holte gjekk til topps på femmila, Terje Langli var best på 15 km, Geir Andersen vann kombinertrennet og eit stafettlag beståande av Anne Jahren, Brit Pettersen og Marianne Dahlmo gjekk inn til siger på 3 x 5 km. Finlands Matti Nykänen vann det spesielle hopprennet i normalbakken, Andreas Felder frå Austerrike i storbakken. Marie (Johansson) Risby frå Sverige vann 5 km langrenn.
 
## Menn
### 15 km





### 50 km





### Kombinert





### Hopprenn, normalbakke





### Hopprenn, storbakke





## Kvinner
### 5 km





### 3 x 5 km stafett






## Kjelder
**Sportsboken 85-86*. Sportsboken As. Stavanger 1985.
Llywelyn den store

**Llywelyn den store** (walisisk *Llywelyn Fawr*; IPA: ; fødd ca. 1172, død 11. april 1240) eller **Llywelyn ab Iorwerth** var prins (*tywysog*) av Kongedømet Gwynedd i Nord-Wales og *de facto* herskar over størsteparten av Wales. Han er også blitt kalla **Llywelyn I av Wales** og **Llywelyn II av Gwynedd**, og gjennom ein kombinasjon av krig og diplomati dominerte han Wales i førti år.

Llywelyn var son av Iorwerth Drwyndwn, eldstesonen til kong Owain ap Gruffudd av Gwynedd.
Då han var ung blei Gwynedd styrt av to av morbrørne hans, som hadde delt kongedømet mellom seg etter at Owain døydde i 1170. Som son av den eldste ektefødde sonen til Owain hadde Llywelyn krav på trona, og byrja eit felttog for å vinna makta i riket. I 1200 var han den einaste gjenverande herskaren av Gwynedd. Same året gjekk han med på ein avtale med kong Johan av England, og dei to kongane hadde eit godt forhold dei neste ti åra. I 1205 gifta han seg med Johan si dotter, Joan, og då Johan arresterte Gwenwynwyn ab Owain av Powys i 1208, brukte Llywelyn høvet til å annektera den sørlege delen av Powys. I 1210 braut relasjonane mellom Llywelyn og Johan sammen, og det følgjande året invaderte Johan Gwynedd. Llywelyn blei nøydd til å forhandla, og måtte gje frå seg alle landområda aust for elva Conwy, men ved å alliere seg med andre walisiske prinsar fekk han dei tilbake året etter. Sidan allierte han seg med dei engelske baronane som tvinga Johan til å underteikna Magna Carta i 1215. I 1216 var han den dominerande herskaren i Wales, og arrangerte dette året ei forsamling i Aberdyfi for å dela ut landområde til dei andre walisiske prinsane.

Etter at kong Johan døydde underskreiv Llywelyn Worcester-traktaten med etterfølgjaren hans, Henrik III av England, i 1218. I løpet av dei neste femten åra var Llywelyn ofte involvert i konfliktar med dei engelske fyrstane i grenseområda mellom England og Wales og nokre gonger også med den engelske kongen, men han skipa også alliansar med fleire av fyrstane i grenseområdet. Middle-freden i 1234 blei endne på Llywelyn si krigføring, sidan freden som opphavleg var sett til å vara i to år, stadig blei forlenga med eit år heilt fram til slutten av Llywelyn si regjeringstid. Han heldt stillinga si i Wales fram til ham døydde i 1240, og blei etterfølgd av sonen sin Dafydd ap Llywelyn.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Llywelyn den store|Llywelyn den store]]» frå ,  den 28. januar 2021.*
Den kinesiske revolusjonen i 1949

**Den kinesiske revolusjonen i 1949** var ei rad hendingar som førte til kunngjeringa av Folkerepublikken Kina. Denne fann stad 1. oktober 1949. 

## Sjå òg
*Xinhairevolusjonen
Verdscupen i langrenn 1981/Kvinner

**Verdscupen i langrenn for kvinner i 1981-sesongen** omfatta 15 tevlingar. Tevlingane tok til 13. desember og vart avslutta 21. mars 1981. Dei ti individuelle renna bestod av sju tevlingar over 5 kilometer, ei over 10 km og to 20-kilometerar. Tre av stafettane gjaldt 3x5 km, to gjaldt 4x5 km.

Renna fann stad i Davos (2) i Sveits, Ramsau am Dachstein (2) i Austerrike, Klingenthal i Aust-Tyskland, Nové Město na Moravě i dåverande Tsjekkoslovakia, La Bresse (2) i Frankrike, Kavgolovo i dåverande Sovjetunionen, Lahti i Finland, Falun (2) i Sverige, Oslo (2) i Noreg og Whitehorse i Canada.

Raisa Smetanina frå Sovjetunionen vann seks renn og vart tildelt FIS-pokalen. Norske Berit Aunli vann to renn og kom på andreplass i turneringa. Barbara Petzold frå Aust-Tyskland og Květa Jeriová frå Tsjekkoslovakia tok kvar sin rennsiger.

## Individuelt

## Kjelder
**Sportsboken 81-82*. Dreyer Bok Stavanger. 1981.
Ole Edvard Antonsen

**Ole Edvard Antonsen** () er ein norsk trompetist og dirigent. Han har tidlegare vore tilsett i Oslo Filharmoniske orkester, men har etterkvart arbeidd mest som frilansmusikar og dirigent, det siste særleg for Luftforsvarets musikkorps. Han er internasjonalt anerkjend, og har ofte opptredd som trompetsolist.

Antonsen er aktiv innan eit vidt spekter av sjangrar og spelar musikk innan klassisk, kammermusikk, barokk, jazz og meir popretta stilar. Han har gjeve ut ei rekkje plater og delteke som solist på ei rekkje utgjevingar med andre artistar. For plata *Tour De Force* vann han Spellemannprisen 1992 i open klasse. Albumet har selt over 140 000 eksemplar i Noreg. I 1995 fekk han Gammleng-prisen i klassen klassisk. 17. august 2007 blei han utnemnd til kommandør av St. Olavs Orden.

Ole Edvard Antonsen er son av orkesterleiaren Odd R. Antonsen og bror av musikarane Jens Petter og Tom Erik Antonsen.

## Diskografi

* *The Virtuoso Trumpet* (1989) (med Einar Henning Smebye på piano)
* *Tour De Force* (1992)
* *Trumpet Concertos* (1993) (med English Chamber Orchestra og dirigent Jeffrey Tate)
* *Popular Pieces for Trumpet &amp;amp; Organ* (1994) (med Wayne Marshall på orgel)
* *Shostakovich Concerto for Piano and Trumpet* (1995) (med Berlin Philharmonic Orchestra, dirigent Mariss Jansons og Mikhail Rudy på piano)
* *Read My Lips* (1997)
* *Twentieth-Century Trumpet* (1998) (med Wolfgang Sawallisch på piano)
* *New Sound of Baroque* (2000) (med broren Jens Petter Antonsen på trompet og TrondheimSolistene)
* *Ars Nova* (2002) (med Solveig Kringlebotn og Wolfgang Plagge på piano)
* *The Golden Age of the Cornet* (2007)  (med Kongelige Norske Marines Musikkorps og Ingar Bergby dirigent)
* *Nordic Trumpet Concertos* (2007) (med Nordiska Kammarorkestern og Christian Lindberg dirigent)
* *[[Landscapes]]* (2008)
* *Sommer i lufta* (2008 med Bjarne Brøndbo og Luftforsvarets musikkorps)
* *Desemberstemninger* (2009)

### Deltakingar i andre utgjevingar (utdrag)

* *Ut av havet* 1990
* *With Strings Attached* (2002) utgitt av Willem Breuker Kollektief
* *Jan van der Roost In Flanders' Fields Vol.39* (2003) musikk av Jan van der Roost
* *Absolute* (2004)  utgitt av Spanish Brass Luur Metalls
* *Frelsesarmeens Juleplate* (2004)
* *Earthsongs utgitt av Secret Garden (Grace)*

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Ole Edvard Antonsen|Ole Edvard Antonsen]]» frå ,  den 29. januar 2021.*
Verdscupen i langrenn 1984/Kvinner

**Verdscupen i langrenn for kvinner i 1984-sesongen** omfatta 14 tevlingar, av dei 10 individuelle renn og 4 stafettar. Tevlingane tok til 9. desember 1983 og vart avslutta 25. mars 1984. Dei ti individuelle renna bestod av fire tevlingar over 5 kilometer, like mange over 10 km og to 20-kilometerar. Renna fann stad i Reit im Winkl i Vest-Tyskland, Autrans (2) i Frankrike, Sarajevo (4) i dåverande Jugoslavia, Falun (2) i Sverige, Lahti i Finland, Oslo i Noreg,  Štrbské Pleso i dåverande Tsjekkoslovakia og Murmansk (2) i dåverande Sovjetunionen.

Finlands Marja-Liisa Hämäläinen sigra i fire tevlingar og skira seg FIS-pokalen for andre året i rad. Květa Jeriová frå Tsjekkoslovakia vann to tevlingar, medan russiske Raisa Smetanina og dei tre norske langrennarane Berit Aunli, Anette Bøe og Inger Helene Nybråten gjekk inn til siger i eitt renn kvar.

## Individuelt

## Kjelder
**Sportsboken 84-85*. Sportsboken As. Stavanger 1984.
Europameisterskapen på skeiser 1972/Menn

**Europameisterskapen på skeiser 1972** fann stad i Davos i Sveits laurdag 22. og sundag 23. januar 1972. 32 utøvarar frå 13 land deltok i meisterskapen, av dei fem frå Noreg. Dei norske utøvarane var Dag Fornæss, Roar Grønvold, Willy Olsen, Sten Stensen og Magne Thomassen. Deltakarane elles kom frå Austerrike, Belgia, Finland, Frankrike, Italia, Nederland, Polen, Sovjetunionen, Storbritannia, Sveits, Sverige, Vest-Tyskland.

Ard Schenk frå Nederland vart europameister, med god margin til andremann, nordmannen Roar Grønvold. Schenk vann dei tre fyrste distansane, landsmannen Kees Verkerk fekk bestetid på 10&nbsp;000-meteren.

## Skeise-EM 1972



Dato: 22./23. januar 1972

### 500 meter




### 5000 meter




### 1500 meter




### 10000 meter




## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nl:Europees kampioenschap schaatsen mannen 1972|Europees kampioenschap schaatsen mannen 1972]]» frå ,  den 29. januar 2021.*
Lisleherad

**Lisleherad** er ei bygd og eit kyrkjesokn i Notodden kommune i Telemark. Kyrkjestaden ligg 6 kilometer nord om sjølve Notodden. 719 menneske budde i Lisleherad ved folketeljinga 1950.

## Kjelder
**Norsk Allkunnebok*. VIII. Bandet. 1967
Fugleslekta Chloris

***Chloris*** (grønfinkar) er ei fugleslekt i finkefamilien som inkluderer fem arter med til saman 20 takson. Slekta sorterer i tribuset Carduelini, som tilhøyrer underfamilien Carduelinae. Artene er utbreidde i Palearktis, dei fleste i Asia.

Artene var tidlegare rekna til slekta *[[Carduelis]]*, men denne viste seg å vera ei polyfyletisk gruppe. Mange arter blei difor flytte til nye slekter, og akkurat desse fem artene viser seg å ikkje eingong vera spesielt nært i slekt med *Carduelis*. *Chloris* er no ei monofyletisk gruppe, og gruppa blir rekna som systergruppa til *[[Linurgus]]*.

## Inndeling
Inndelinga og rekkjefølgja hennar følgjer HBW Alive og er i samsvar med Collar, Newton & Bonan (2017). Norske namn på artene følgjer Norsk navnekomité for fugl og er i samsvar med Syvertsen *et al*. (2008). Namn og skildringar i parentes er ikkje offisielle namn, men berre mellombelse skildringar i påvente av offisielle namn.
 

* Passeriformes, sporvefugler
** Passeri, songfuglar
*** Passerida
**** Passeroidea
***** Fringillidae, finkefamilien
****** Fringillinae, (sanne finkar)
****** Euphoniinae, (neotropisfinkar)
****** Carduelinae, (stillitsfinkar)
******* Coccothraustini, (kjernebitarfinkar)
******* Drepanidini, (hawaiifinkar)
******* Carpodacini, rosenfinkar
******* Pyrrhulini, (dompapar og nære slektningar)
******* Carduelini, (stillitsar og nære slektningar)
******** *Haemorhous*
******** *Rhodospiza*
******** *Rhynchostruthus*
******** *Chloris*, (grønfinkar)
********* C. chloris, grønfink
********* C. sinica, orientfink
********* C. spinoides, himalayafink
********* C. monguilloti, vietnamfink
********* C. ambigua, yunnanfink
******** *Linurgus*
******** *Crithagra*
******** *Linaria*
******** *[[Gråsisik|Acanthis]]*
******** *Loxia*, krossnebbar
******** *Chrysocorythus*
******** *Carduelis*, stillitsar
******** *Serinus*, (iriskar)
******** *Spinus*

## Referansar




**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Chloris (zoologi)|Chloris (zoologi)]]» frå ,  den 29. januar 2021.*
Planteslekta Chloris

***Chloris*** er ei biologisk slekt av plantar i grasfamilien.
Artar i slekta veks over heile verda, men er vanlegare i tropiske og subtropiske område, og på den sørlege halvkula. Artane kan ha ulik morfologi, men er som regel mindre enn ein halv meter høge. Dei har skjermforma blomestandar.

Slekta har namn etter den greske nymfa Khloris, som er knytt til blomar og våren.

; Artar

; Tidlegare rekna med
Artar som tidlegare er blitt rekna med til *Chloris* er blitt flytta til andre slekter: *[[Aegopogon]] [[Austrochloris]] [[Bouteloua]] [[Chondrosum]] [[Chrysochloa]] [[Ctenium]] [[Cynodon]] [[Dactyloctenium]] [[Daknopholis]] [[Disakisperma]] [[Eleusine]] [[Enteropogon]] [[Eustachys]] [[Gymnopogon]] [[Harpochloa]] [[Leptochloa]] [[Oxychloris]] [[Pseudopogonatherum]] [[Schoenefeldia]] [[Tetrapogon]] [[Trichloris]]*

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Chloris (plant)|Chloris (plant)]]» frå ,  den 29. januar 2021.*  
 
## Bakgrunnsstoff
* Jepson Manual Treatment
* USDA Plants Profile
* Grass Manual Treatment