open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Hafez

**Shams od-Din Mohammad** (), kjend som **Hafez**, er ein vidkjend persisk diktar. Han er rekna som ein nasjonaldiktar i Iran, og har ein framtredande plass i heile det persiske kulturområdet. Hafez skreiv rundt 500 korte lyriske dikt, ghazalar, som er blitt brukt i musikk, kalligrafi og folketradisjonar. Gravstaden hans blir vitja den dag i dag.

Hafez har tilnamnet *Shirazi*, ettersom han var fødd i Shiraz i noverande Iran. Han skreiv ei rekkje lovprisingar av heimbyen. Tilnamnet Hafez (ar. *hâfiz*) tyder 'korankjennar', og han skal ha kunna Koranen utanboks frå ung alder av, men ein har lite konkret kunnskap om livet hans.

Dei fortetta dikta hans tek for seg mystiske og moralske emne gjennom dyrking av vin og venleik, og kan både lesast som djupt gudelege og særs sanselege. 

## Kjelder
* 

## Bakgrunnsstoff
**Engelske omsetjingar**
* The Divan (1891) ved Internet Archive
* Poems from the Divan of Hafiz (1897) ved Internet Archive
* Odes from the Divan of Hafiz : freely rendered from literal translations (1905) ved Internet Archive
**Skandinaviske omsetjingar**
* *Fra vinhus og moské, [[Rumi]], [[Hafez]] og andre persiske diktere*, gjendiktet fra persisk av Finn Thiesen og Erling Kittelsen, Oslo, 2003. (norsk)
* Hafiz, *Dikter*, i svensk omsetjing från persiskan av Ashk Dahlén med forord av Finn Thiesen, Umeå, 2007. (svensk)
Gunnar Rødal

**Gunnar Halstein Rødal** () er ein norsk folkedansar og folkemusikar. I 2009 vart han heidra med kongens fortenestmedalje i sølv for sin lange innsats som folkedansinstruktør i Noregs Ungdomslag

Rødal si karriere som folkedansar starta tidleg. Han voks opp i ein heim der begge foreldra og fleire av søskena var engasjerte i ungdomslagsarbeidet. Dansen gjekk på kjøkengolvet heime, der nabogutane samla seg og lærte songdansar. På slutten av 40-talet blei han medlem av Sylte og Malme Ungdomslag i Fræna.

I 1956 starta Rødal med å halde kurs i norsk folkedans. Han var først tilsett som reiseinstruktør i folkedans i Trøndelag og seinare ved Romsdalsmuseet i Molde. Han var tilsett som folkedansinstruktør i Noregs Ungdomslag i 35 år; frå 1963 til 1998. Han har halde fram som instruktør etter at han vart pensjonist, og er etterspurd hos ungdomslag og skular over heile landet. 

Rødal si særeigne evne til å spreie danseglede og få alle til å danse gjer han til ein pioner og ei levande kulturkjelde. Han har ofte vore barn og ungdom sitt første møte med den norske folkedansen. Rødal har ei særeiga evne til å få folk til å tore å danse, og særleg evnar han å få med seg borna i dansen. Han utstrålar rein danseglede og har instruksjonsmetodar som gjer dansen tilgjengeleg for alle. Møtet med Gunnar Rødal har for mange vore vegen inn til den norske folkedansen.

Rødal er også musikar, og speler neverlur, bukkehorn og munnharpe. Han held kurs i munnharpespel, der det ofte deltek folk som ikkje har forkunnskap innanfor folkemusikkfeltet. Desse kursa har alltid stor oppslutnad både mellom born og vaksne. Alt dette gir Gunnar Rødal ein særeigen plass innanfor folkedansen i Noreg. I 2000 blei han utnemnd til heidersmedlem i Sylte og Malme Ungdomslag og i 2001 blei han heidersmedlem i Noregs Ungdomslag.
Mopti-regionen

**Mopti** er ein av dei åtte administrative regionane i Mali. Regionen, som har namnet sitt etter hovudstaden og den største byen, Mopti, er delt inn i desse kommunane: Bassiro, Borondougou, Dialoubé, Fatoma, Konna, Korombana, Koubaye, Kounari, Mopti, Ouro modi, Ouroubé Douddé, Salsalbé, Sio, Socoura og Soye.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff

*
Mopti

:*Sjå og [[regionen Mopti]]*

**Mopti** er hovudstaden og den største byen i regionen Mopti i Mali. Han ligg ved møtepunktet til elvane Niger og Bani, mellom byane Ségou og Timbuktu, om lag 650 km nordaust for hovudstaden Bamako. Mopti, som ligg på tre øyar – *Nybyen*, *Gamlebyen* og *Medina Coura* – og ofte blir kalla «Malis Venezia», er den største hamnebyen i Mali. Elvane og hamna er fulle av store og små båtar av den typen som på fransk blir kalla *pinasse* – lange, smale trebåtar med og utan motor.

## Namnet Mopti
Namnet *Mopti* kjem frå fulfulde, der det har forma *Motti*, som heng i hop med verbet *mooɓtude* (også uttala mellom anna *mooptude*, *moptude*, *moottude* og *mottude*), som tyder 'samle'. Det er staden der elvane Niger (fulfulde *Maayo Ɓaleewo* 'den svarte elva') og Bani (fulfulde *Maayo Raneewo* 'den kvite elva') møtest eller samlast. Byen heiter med andre ord nærmast «Åmot».

## Folkesetnad
Det bur om lag 115 000 menneske i Mopti. Dei høyrer til fleire ulike etniske grupper, i fyrste rekkje fulaniar, bozoar, songhaiar, dogonar, soninkear og tuaregar, som lever fredeleg i saman, som vist i filmen *L'Esprit de Mopti* (1999) av Pascal Letellier og Moussa Ouane. 

## Galleri

Fil:Moptiport.png|Motiv frå hamna i Mopti. I bakgrunnen kan ein skimte ein rosa bygning, den populære restauranten «Le Bozo».
Fil:Mosque Mopti.jpg|Den store moskeen i Mopti.
Fil:Mali boat.jpg|Ein *pinasse* på elva Niger.
Fil:Mopti 053.jpg|Frå marknaden i Mopti.


## Fotnotar
Brütal Legend

**Brütal Legend** er eit action-eventyrspel utvikla av Double Fine Productions og utgjeve av Electronic Arts for PlayStation 3 og Xbox 360. Det vart utgjeve 13. oktober 2009 i Nord-Amerika og 16. oktober same året i Europa. *Brütal Legend* skulle i utgangspunktet bli publisert av Vivendi Games, men etter samanslåinga med Activision valde sistnemnde å fjerna spelet frå lanseringsplanane.

Spelet vart seinare teke opp av Electronic Arts til publisering, noko som resulterte i at Activision og Double Fine båe sende søksmål mot kvarandre grunna vanskar om publiseringa, men desse er no blitt samde utanfor retten.

Speldesignaren Tim Schafer var inspirert til å skapa spelet etter sine eigne tidlegare musikalske erfaringar. Hovudpersonen i spelet er Eddie Riggs, gjeve stemmen til Jack Black. Han er ein «roadie» som blir send til ei fantasiverd inspirert av kunststilen på omslaga til tungmetall-album. Eddie blir frigjeraren i verda, der han leier dei undertrykte menneska mot ein hær av overnaturlege vesen ved å bruka ei stridsøks, den magiske Flying V-gitaren sin og ein hot rod som han kan endra på. I tillegg til Black, vil spelet også ha røystene til tungmetall-musikarar som Lemmy Kilmister, Rob Halford, Ozzy Osbourne og Lita Ford, røystene til kjendisar som Tim Curry, i tillegg til over hundre metall-songar som Schafer har valt å inkludera i spelet.

## Lydspor

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell heimeside 
* Produktside hjå Double Fine
Byar i Kamerun

Dette er ei **liste over byar i Kamerun**.

Dei største byområda i Kamerun er Yaoundé og Douala. Områda har høvesvis 2&nbsp;586&nbsp;734 og 2&nbsp;399&nbsp;812 innbyggjarar (1. januar 2005). Med andre ord bur om lag 30 prosent av innbyggjarane i landet i desse områda.

I tabellen er byar med meir enn 30&nbsp;000 innbyggjarar tekne med. Tala frå folketeljingane 9. april 1976 og 10. april 1987 samt eit berekna folketal 1. januar 2005 er oppgjevne. Folketalet omfattar byene utan forstader. Tabellen er sortert etter folketal i 2005.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Liste over byar i Kamerun|Liste over byar i Kamerun]]» frå ,  den 15. oktober 2009.*  


## Bakgrunnsstoff
*Folketal frå http://www.world-gazetteer.com/ (engelsk, tysk, fransk og spansk)
*Folketal frå http://www.citypopulation.de/Cameroon.html (engelsk og tysk)
*Mongabay - 2005 population estimates for cities in Cameroon (engelsk)
Galim-Tignère

**Galim-Tignère** er ein landsby i regionen Adamaoua i Kamerun. Han ligg om lags halvvegs mellom regionhovudstaden Ngaoundéré og grensa mot Nigeria, sørvest for landsbyen Tignère i divisjonen Faro-et-Déo.

Det bur truleg om lag 3000 menneske i Galim, og dei fleste høyrer til dei etniske gruppene nizaa, fulaniar, hausaer, chambaer og kanuriar. Lamidoen i Galim er nizaa.

## Språktilhøve
Dei viktigaste språka i Galim er nizaa, fulfulde, hausa og chamba. Kanuriane i Galim snakkar ikkje lenger kanuri, men fulfulde, som fungerer som lingua franca i Galim, som elles i Adamaoua. Det finst òg mindre grupper som talar vute og gbaya.

## Bibliografi

* Endresen, Rolf Theil 1999. Multilingualism in a Cameroonian village. S. 195-203 i Brendemoen, B. o.a. (eds.): *Language encounters across time and space.* Oslo: Novus Press.
Lamido

**Lamido** er ein tradisjonell tittel for ein konge, hovding, sultan eller emir i det nordlege Kamerun og det nordlege Nigeria. Ordet kjem av fulfulde *laamiiɗo*, fleirtal *laamiiɓe*, og er eit perfektivt partisipp i O-klassen (personar i eintal) og ƁE-klassen (personar i fleirtal) av verbet *laamoo* 'styre, regjere'. Tidlegare hadde dei både politisk, juridisk og religiøs makt. I kolonitida styrte dei europeiske kolonimaktene indirekte gjennom lamidoane og deira administrasjon. Etter at Kamerun og Nigeria blei sjølvstendige statar, har den politiske makta deira blitt stadig mindre.

## Kjelder

*«Traditional States of Nigeria», worldstatesmen.org
Adamaoua

**Adamaoua** er ein av dei ti regionane i Kamerun, den tredje rekna frå nord. Hovudstaden er Ngaoundéré. Regionen har ei flatevidd på 63 691 km², og i 1987 budde det 495 185 menneske i det området som tilsvarar den noverande regionen. Det inneber ein folketettleik på om lag 8 menneske per km². Regionen oppstod i 1983, då den tidlegare regionen (då kalla *provins*) blei delt i tre: Extrême-Nord, noverande Nord og Adamaoua.

## Namnet Adamaoua
Regionen har det franske namnet *Adamaoua* og det engelske namnet *Adamawa*, og begge delar kjem frå fulfulde *Aadamaawa*. Regionen har namnet sitt etter Moodibbo Aadama (ca. 1786–ca. 1847), ein lærd fulani og heilag krigar som på 1830-talet hærtok dei områda som tilsvarar delstaten Adamawa i Nigeria og regionane Extrême-Nord, Nord og Adamaoua. Han kalla området opp etter seg og la det under Sokoto-kalifatet.

## Geografi
Det meste av regionen Adamaoua ligg på Adamaoua-platået, eit fjellplatå på mellom 1000 m og 2000 m, med ei gjennomsnittshøgd på 1100 m, som strekkjer seg frå Nigeria, gjennom Kamerun og inn i Den sentralafrikanske republikken. Mot grensa til Nigeria ligg Gotel-fjella, der den høgaste toppen er Tchabal Mbabo, på 3 400 m. Dei nordlegaste delane av Adamaoa ligg på berre 500 m og er skilde frå resten av regionen av ei bratt brekke, på fransk kjend som *La Falaise*.

## Adminstrativ inndeling
Regionen Adamaoua er delt inn i fem *departement*, som har namn etter dei største elvane i Adamaoua:

Departementa er vidare delte inn i *distrikt*.
## Etno-lingvistiske grupper

På eit språkleg grunnlag kan ein dele folkesetnaden i Adamaoua i desse etno-lingvistiske gruppene:

**Folk som talar [[bantoide språk]]**
* Ndoro-folk
* Nizaa-folk (også kjende som «nyemnyem» og «suga»)
* Vute-folk
* Mambila-folk
* Konja-folk
* Tikar-folk

**Folk som snakkar [[adamawa-språk]]**
* Peere-folk (også kjende som kutin)
* Kali-folk
* Mbum-folk
* Dii-folk

**Folk som snakkar [[ubangi-språk]]**
* Gbaya-folk

**Folk som snakkar [[atlantiske språk]]**
* Fulaniar, som utgjer 60 % av folkesetnaden i regionen og er ei av dei største etniske gruppene i både Adamaoua og heile Kamerun.

Fulani-folket kan delast i to undergrupper, dei bufaste og nomadane. Dei sistnemnde er òg kjende under det til dels nedsetjande namnet mbororo.

## Det Norske Misjonsselskap
Det Norske Misjonsselskap (NMS) har drive misjon i Adamaoua sidan 1925, med hovudsete i regionhovudstaden Ngaoundéré. Dei viktigaste misjonsstasjonane til NMS ligg på desse stadene:
* Ngaoundéré
* Meiganga
* Tibati
* Ngaoubela
* Tignère
* Galim-Tignère
* Gadjiwan
* Mbé

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
Tödi

**Tödi**, eller på retoromansk **Piz Russein**, er eit 3&nbsp;614 m høgt fjell, det høgste fjellet i Glarus-Alpane i Sveits og den høgste fjelltoppen i kantonen Glarus. Store delar av fjellet er bredekt og vanskeleg tilgjengeleg. Tödi delar seg i tre fjelltoppar som kvar ligg i god avstad frå einannan; det er *Piz Russein* (3&nbsp;614 m; vesttoppen), *Glarner Tödi* (3&nbsp;577 m; austtoppen) og *Sandgipfel* (3&nbsp;388 m; nordtoppen). Fjellet ligg langs grensa mellom kantonane Graubünden (i sør) og Glarus (i nord).

## Geografi
Tödi ligg i den vestlege delen av Glarus-Alpane, mellom Linthal i nord og Disentis i sør. Fjellet reiser seg bratt opp på tre av sidene, særleg bratt opp frå dalen Val Russein. Nede under desse bergsidene ligg fleire mindre isbrear. Toppen av massivet er på nordsida i hovudsak dekt av snøbrear. Frå fjellet mot aust strekker Bifertenfirn seg, ein 4 km lang bre med talrike sprekker. Den mykje større Hüfibreen ligg få kilometer lenger vest, opp mot fjellet Clariden. Mot nord reiser Tödi seg nesten 3000 m opp frå dalbotnen langs elva Linth. Høgdeskilnaden mellom dalbotnen og fjelltoppen er noko mindre på sørsida.

## Geologi
Geologisk høyrer sokkelen av Tödi til den austlegaste delen av Aar-massivet. Over desse krystallinske bergartane ligg topplaget. I botnen av topplaget finn ein rötidolomitt danna i trias, eit i augefallende, omkring 50 m breitt raudgult band. Dei øvste bergartane er av kalkstein frå jura.

## Toppturar
Ein benediktinar-pater frå Disentis gjorde kring 1800 fleire forsøk på kome til topps på Tödi. Det siste forsøket gjorde den då over 70-årige pateren den 1. september 1824 saman med P. Curschellas og A. Bisquolm. Grunna høg alder gav pateren opp å nå toppen, men dei to andre kom til topps. Turen tok til i Graubünden gjennom Val Russein og truleg over Porta da Spescha.

Dagens normalrute går frå Fridolinshütte ved ei bretunge av Bifertenfirn, via Grünhornhütte langs Bifertenfirn over ”den gule veggen”, vidare over breen til topps på Piz Russein.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:de:Tödi|Tödi]]» frå , den 15. oktober 2009.* 
 

## Bakgrunnsstoff
* Tödi på SummitPost
Fredrik Grønningsæter

**Fredrik Grønningsæter** ()
 var biskop i Sør-Hålogaland bispedømme frå 1982 til 1992.

Fredrik Grønningsæter var fødd i Stranda på Sunnmøre) som son av Fredrik og Katharina (fødd Ottesen) Grønningsæter. Han vart cand.theol. ved Det teologiske menighetsfakultet i Oslo i 1951. 21. oktober same året vart han ordinert av biskop Johannes Smemo til teneste i Norges KFUM.

Han har sidan blant anna gjort teneste som hjelpeprest ved Nidarosdomen (frå 1957), sokneprest i Gimsøy i Lofoten (frå 1962) og Oslo domkyrkje (frå 1972).

Grønningsæter var formann i Presteforeningen frå 1972 til 1976. Han vart utnemnd til biskop i Sør-Hålogaland i 1982, og gjekk av som biskop i 1992. I 1983 var han den første mottakeren av Brobyggerprisen, ein pris som vert delt ut av Norske kirkeakademier.

Fredrik Grønningsæter profilerte seg på fleire måtar som ein høgkyrkjeleg biskop. Til dømes var han den fyrste statskyrkjebiskopen i nyare tid som brukte bispestav.

## Familie
Fredrik Grønningsæter er far til Arne Grønningsæter, leiar i Oslo bispedømmeråd.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Fredrik Grønningsæter|Fredrik Grønningsæter]]» frå , den 15. oktober 2009.*
Flemming

**Flemming** og **Fleming** er eit namn som opphavleg viste til nokon frå Flandern, ein flamlending (jf. flamsk). Namnet er kjend frå Storbritannia, Tyskland og Danmark. Den norrøne forma av namnet var *Flæmingr*. Flemming har norsk namnedag den 16. oktober.

## Namneberarar
* Flemming Rose (f. 1958), dansk journalist og kulturredaktør i* Jyllands-Posten*
* Flemming Davanger (f. 1963), norsk curlingspelar
* Flemming Andersen (f. 1968), dansk teikneskapar
* Flemming Christensen (f. 1958), dansk fotballtrenar

### Slektsnamn
* Alexander Fleming (1881-1955), oppdager av penicillinet
* Ian Fleming (1908-1964), britisk forfattar, kjend for å ha skapt figuren James Bond

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Flemming|Flemming]]» frå , den 15. oktober 2009.*
Trykkjeri

**Trykkjeri** (eller **trykkeri**, òg kalla **prenteverk**) er ei verksemd eller stad der ein framstiller prenta materiale, som aviser, bøker, flygeblad, plakatar og liknande. Eit trykkjeri kan vera knytt til eitt eiskild forlag eller gjere arbeid for andre på oppdrag.

## Bakgrunnsstoff
Marta

**Marta** og **Marte** er kvinnenamn av arameisk opphav, kjend frå Bibelen. Marte og Marta har norsk namnedag den 17. oktober. 

Det arameiske Martâ (מַרְתָּא) er kjend frå Nytestamentet. Det tyder 'frue'. Dei kan også vera kortformer av Margareta.

Andre stavemåtar er Martha, Marthe, Märta og Märtha.

## Bruk

Forma «Martha» var vanleg i Noreg på 1700- og 1800-talet. «Marta» var mest brukt på slutten av 1800-talet.

## Namneberarar

* Marta frå Betania, nemnd i Nytestamentet, syster av Lasarus og Maria
* St. Martha (500-talet), ortodoks helgen
* Marta Steinsvik (1877–1950), norsk forfattar
* Marthe Bibesco (1888–1965), rumensk-fransk forfattar under namnet Princesse Bibesco
* Martha Graham (1894–1991), amerikansk dansar og koreograf
* Märtha Sophia Lovisa Dagmar Thyra (1901–1957), svenskfødd kronprinsesse av Noreg
* Marta Eggerth (f. 1912), ungarsk-amerikansk songar
* Marta Schumann (1919–1994), norsk forfattar
* Märta Tikkanen (f. 1935), finlandssvensk forfattar
* Martha Argerich (f. 1941), argentinsk pianist
* Martha Stewart (f. 1941), amerikansk forretningskvinne
* Marte Sæther (f. 1944), norsk dansar og pedagog
* Marta Norheim (f. 1955), norsk journalist og litteraturkritikar
* Márta Sebestyén (f. 1957), ungarsk songar
* Prinsesse Märtha Louise (f. 1971), norsk kongeleg
* Marta Vieira da Silva (f. 1985), brasiliansk fotballspelar, kjend berre som Marta

## Annan bruk
* *Fru Marta Oulie* (1907) er ein roman av Sigrid Undset.

## Kjelder
Hausstock

**Hausstock** er eit 3&nbsp;158 m høgt fjell i Glarus-Alpane i Sveits, i kantonen Graubünden. Ein russisk hær under general Aleksandr Suvorov trekte seg tilbake nær fjellet i 1799. Klatrarar frå fleire land var aktive her på 1800-talet. Også i dag er det mange klatrarar og skigåarar som søker til Hausstock.

## Geografi, geologi
Til liks med andre nummulitt-formasjonar i Glarus-Alpane, består Hausstock av finkorna svart sandstein. Fjellet er del av Glarus-forkastinga, ei veldig forkasting. Topplaget består av *Verrucano*-formasjonar, 250-300 millionar år gamle, som ligg på eit lag av krit, 100-150 millionar år, og flysch, 35-50 millionar år gammalt. I 2008 vart forkastinga erklært for å vere ein geotop, og kom med på UNESCO si liste over verdsarven, ein geologisk verdsarv under namnet *Swiss Tectonic Arena Sardona*.

## Historie
I oktober 1799, føretok den russiske generalen Aleksandr Suvorov eit strategisk tilbaketog frå kampar mot franske styrkar i Italia. Styrkane gjekk over Panixerpass (2407 moh), som knyter byen Glarus (472 moh) med bygda Panix (på 1300 moh). Panix ligg på austsida av fjellet langs elva Schmue.

I fylgje den US-amerikanske klatraren W.A.B. Coolidge, vart toppen av fjellet nådd fyrste gongen i 1832. Hausstock er det høgste fjellet ved landsbyen Elm, der ein vanlegvis startar ein tur til toppen av fjellet.

I dag er Hausstock eit utfartmål for skirennarar, lett tilgjengeleg frå Elm gjennom eit sett av skitrekk, oppsette straks etter 2000.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Hausstock|Hausstock]]» frå , den 16. oktober 2009.*
Oberalpstock

**Oberalpstock** (retoromansk *Piz Tgietschen*) er eit 3&nbsp;328 m høgt fjell i Glarus-Alpane i Sveits, ein av dei dei høgste fjelltoppane i den sørvestlege delen, med sitt store innslag av krystallinske bergartar. Fjellet stig opp mellom dalane Maderanertal i Uri i nord og Vorderrheintal i Graubünden i sør.

Geologisk er fjellet ein del av Aar-massivet og består av aaregranitt.

Oberalpstock er den høgaste toppen i Glarus-Alpane vest for Tödi, og det høgaste fjellet i Uri aust for elva Reuss.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:de:Oberalpstock|Oberalpstock]]» frå , den 16. oktober 2009.* 
 

## Bakgrunnsstoff
* Oberalpstock på SummitPost
Düssi

**Düssi** (retoromansk **Piz Git**) er eit 3&nbsp;256 m høgt fjell i Glarus-Alpane i Sveits. Fjelltoppen dannar ein markant pyramide. Grensa mellom kantonane Uri og Graubünden går over fjellet.

Düssi ligg ved enden av Maderanertal, ein austgåande dal. I nord reiser Gross Schärhorn seg, mot aust fører ein fjellkam over Piz Cazarauls til Tödi. I nordvestleg retning ligg den 13 km² store isbreen Hüfibreen. Oberalpstock ris i sørvest. 

Ned under nordvestegga, i 2&nbsp;344 meters høgde, ligg Hüfihütte, eit vanleg utgangspunkt for ein fjelltur til Düssi.

## Klatresoge
Toppen av Düssi vart nådd fyrste gongen i 1841 av Arnold Escher von der Linth og Gedeon Tresch. Dei klatra fjellet langs sørryggen.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:de:Düssi|Düssi]]» frå , den 16. oktober 2009.*
Diskografien til Bob Dylan

Dette er **diskografien** til den amerikanske musikaren og låtskrivaren Bob Dylan.

## Album
### Studioalbum

### Samlealbum

### Konsertalbum

### The Bootleg Series

## Samarbeid
* *[[Land of the Free Home of the Brave]]* (Johnny Cash, 1969) - 25 songar 
* *[[The Concert for Bangla Desh]]* (George Harrison, 1971) - 6 songar
* *[[Rock of Ages]]* (The Band, 1972) - 4 songar
* *[[The Last Waltz]]* (The Band, 1978) - 5 songar
* *[[Postcards of the Hanging]]* (The Grateful Dead, 2002) - 1 song
* *[[A Musical History]]* (The Band, 2005) - 7 songar

## Hyllestalbum
* The Hollies: * [[Hollies Sing Dylan]]* (1969)
* Steve Howe: *[[Portraits of Bob Dylan]]* (1999)
* Forskjellige artistar: *[[Gotta Serve Somebody: The Gospel Songs of Bob Dylan]]* (2003)
* Bryan Ferry: *[[Dylanesque (album)|Dylanesque]]* (2007)
* Joan Baez: *[[Baez Sings Dylan]]* (1998)
* Judy Collins: *[[Judy Sings Dylan - Just Like a Woman]]* (1993)
* Forskjellige artistar: *[[A Reggae Tribute To Bob Dylan: Is It Rolling Bob?]]* ( )
* Forskjellige artistar: *[[The 30th Anniversary Concert Celebration]]* (konsert) (1993)
* Robyn Hitchcock: *[[Robyn Sings]]* (2002)

## Singlar

## Filmar
### Av Bob Dylan

* *[[Dont Look Back]]* (1967)
* *[[Eat the Document]]* (1969)
* *[[Renaldo and Clara]]* (1978)
* *[[Masked and Anonymous]]* (2003)
* *[[No Direction Home]]* (2005)

### Skodespelar
* *[[The Madhouse on Castle Street]]* (1963) BBC TV play
* *[[Pat Garrett & Billy the Kid]]* (1973)
* *[[Hearts of Fire]]* (1987)
* *[[Catchfire|Backtrack]]* aka *[[Catchfire]]* (1990)
* *[[Paradise Cove]]* (1999)
* *[[Masked and Anonymous]]* (2003)

### Som utøvande musikar
* *[[Filmen Festival (1967)|Festival]]* (1967)
* *[[The Concert for Bangladesh]]* (1972)
* *[[The Last Waltz]]* (1978)
* *[[Gotta Serve Somebody: The Gospel Songs of Bob Dylan]]* DVD (2006)
* *[[filmen The Other Side of the Mirror|The Other Side of the Mirror: Bob Dylan at the Newport Folk Festival]]* (2007)

### Biografiar
* *[[No Direction Home]]* (Juli 2005), regissert av Martin Scorsese
* *[[I'm Not There]]* (November 2007), regissert av Todd Haynes

### Filmmusikk
* *[[Feeling Minnesota]]* (1996) Regissert av Steven Baigelman : songen «Ring of Fire»

## Bøker
* *[[Tarantula av Bob Dylan|Tarantula]]* (1971)
* *[[Writings and Drawings]]* (1972)
* **'
* ''Drawn Blank'' (1994)
* ''The Definitive Bob Dylan Songbook'' (2003)
* **' (2004)
* *Lyrics: 1962–2001* (2004)
* *The Bob Dylan Scrapbook, 1956–1966* (2005) [credited to Dylan, although the text was written by Robert Santelli of the Experience Music Project.]

## Kjelder


* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Bob Dylan discography|Bob Dylan discography]]» frå , den 16. oktober 2009.* 
** * oppgav desse kjeldene:*
** Album Chart History: Bob Dylan Billboard 200
Ringelspitz

**Ringelspitz** (på retoromansk **Piz Barghis**) er eit 3&nbsp;248 m høgt fjell i Glarus-Alpane i Sveits. Fjellet er det høgste i kantonen St. Gallen.

Ringelspitz ligg i dei sørlege delane av kantonen og dannar grense til kantonen Graubünden. Nord for Ringelspitz ligg dalen Calfeisental med fjellvatnet Gigerwaldsee, mot aust fell fjellryggen relativt slakt i retning Kunkelspass. I sør ligg dalen Vorderrheintal.

Fjelltoppen er enklast å nå frå aust.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:de:Ringelspitz|Ringelspitz]]» frå , den 17. oktober 2009.* 
 

## Bakgrunnsstoff
* Ringelspitz på SummitPost
Gross Windgällen

**Gross Windgällen** er eit 3&nbsp;187 m høgt fjell i Glarus-Alpane i Sveits. Fjelltoppen høyrer heime i kantonen Uri og ligg på nordsida av Maderanertal, og på sørsida av Schächental. Fjellet dannar hjørnestolpe mot vest i den tunge fjellrekka Gross Windgällen, Wiss Stöckli, Gross Ruchen, Chli Ruchen, Gross Schärhorn, som sett frå nord stuper ned med bratte, mektige bergveggar. Sørvest for fjelltoppen ligg den 2&nbsp;986 m høge Chli Windgällen. Ved foten av den 900 meter høge nordveggen på Gross Windgällen ligg Seewlisee i 2&nbsp;028 meters høgde. Med ei flatevidd på ni hektar og ei djupn på 20 meter er det det største naturlege fjellvatnet i kantonen Uri.

## Fyrstebestiging
Fjellet vart klive fyrste gongen i 1848 av ein fjellførar frå Uri, Josef Maria Tresch-Exer, saman med Melchior Tresch. Dermed kunne Tresch-Exer greitt gjennomføre ein planlagd og betalt topptur saman med Georg Hoffmann ti dagar etter fyrstebestiginga.

## Normalrute
Windgällenhütte (2032 moh) er eit eigna startpunkt for ein topptur langs normalruta. Ruta fører over den Stäfelfirn til austveggen, forbi denne til nordryggen og langs denne til fjelltoppen. Turen må seiast å vere krevjande.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:de:Gross Windgällen|Gross Windgällen]]» frå , den 17. oktober 2009.* 
 

## Bakgrunnsstoff
* Gross Windgällen på SummitPost
* Gross Windgällen on top-of-uri.ch
* Windgällenhütte AACZ (German)
Selbsanft

**Selbsanft** er ein 3&nbsp;029 m høg fjelltopp i Glarus-Alpane i kantonen Glarus i Sveits. Det ligg oppfor dalen Linthal og er eit stort fjell med fleire toppar der den høgaste toppen *Hinter Selbsanft*. Massivet er ein pillar i Bifertenstock og skil dalane Sand (vest) og Limmernsee (aust). Ein liten bre ligg aust for toppen. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Selbsanft|Selbsanft]]» frå , den 17. oktober 2009.*
Nintendo Entertainment Analysis and Development

**Nintendo Entertainment Analysis and Development** (**EAD**), tidlegare kjent som **Research & Development Team 4**, er den største avdelinga hjå Nintendo for utvikling av dataspel. Her jobbar kjende speldesignarar som Shigeru Miyamoto og Takashi Tezuka, og dei er krediterte i kvart spel gjeve ut frå EAD. Avdelinga er kjent for arbeidet sitt på Super Mario-, The Legend of Zelda-, F-Zero-, Star Fox- og Pikmin-serien.

I 2004 gjekk Nintendo gjennom ei omstrukturering, som innebar at Nintendo Research & Development 1 og Nintendo Research & Development 2 vart slådde saman med EAD.  Nintendo EAD sjølv er no delt i fem åtskilde lag som jobbar på ulike prosjekt.

## Noverande struktur
### EAD Software Group No. 1
**Leiar/produsent: [[Hideki Konno]]**

*Utvikla spel
***[[Luigi's Mansion]]*
***[[Mario Kart: Double Dash!!]]*
***[[Nintendogs]]*
***[[Mario Kart DS]]*
***[[Wii Fit]]*
***[[Mario Kart Wii]]*
***[[Wii Fit Plus]]*

### EAD Software Group No. 2
**Leiar/produsent: [[Katsuya Eguchi]]**

*Utvikla spel
***[[Animal Crossing]]*
***[[Animal Crossing: Wild World]]*
***[[Wii Sports]]*
***[[Wii Play]]*
***[[Wii Music]]*
***[[Animal Crossing: Let's Go to the City]]*
***[[Wii Sports Resort]]*

### EAD Software Group No. 3
**Leiar/produsent: [[Eiji Aonuma]]**

*Utvikla spel
***[[The Legend of Zelda: Majora's Mask]]*
***[[The Legend of Zelda: The Wind Waker]]*
***[[The Legend of Zelda: Four Swords Adventures]]*
***[[The Legend of Zelda: Twilight Princess]]*
***[[The Legend of Zelda: Phantom Hourglass]]*
***[[Link's Crossbow Training]]*
***[[The Legend of Zelda: Spirit Tracks]]*

### EAD Software Group No. 4
**Leiar/produsent: [[Hiroyuki Kimura]]**

*Utvikla spel
***[[Super Mario 64 DS]]*
***[[Yoshi Touch and Go]]*
***[[Big Brain Academy]]*
***[[New Super Mario Bros.]]*
***[[Big Brain Academy for Wii]]*
***[[Pikmin|New Play Control! Pikmin]]*
***[[Pikmin 2|New Play Control! Pikmin 2]]*
***[[New Super Mario Bros. Wii]]*

### EAD Software Group Tokyo
**Leiar/produsent: [[Takao Shimizu]]**
*Utvikla spel
***[[Donkey Kong Jungle Beat]]*
***[[Super Mario Galaxy]]*
***[[Flipnote Studio]]*
***[[Super Mario Galaxy 2]]*

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Nintendo Entertainment Analysis and Development|Nintendo Entertainment Analysis and Development]]» frå ,  den 17. oktober 2009.*
Eksplosjonsmotor

**Eksplosjonsmotor** er eit omgrep som av og til vert nytta om stempelmotorar med innvendig forbrenning som arbeider etter Beau de Rochas-syklusen, som gassmotorar, forgassarmotorar og bensinmotorar med drivstoffinnsprøyting. Grunnen til dette namnet er at sylindrane er fylte med ei ferdig blanding av luft og drivstoff, slik at flammefronten spreier seg svært snøgt i sylinderen når blandinga vert tent av ein gneiste frå tennpluggen . 

## Kjelder
Talkin' New York

**Talkin' New York** er den andre songen på debutalbumet til Bob Dylan med same namn. Han skildrar kjensla då han først kom til New York City og spelte på kafeane i Greenwich Village, samt livet hans fram til han fekk platekontrakt. Dylan uttrykker kor vanskeleg det var å finne spelestader på grunn av den unike stile hans, «You sound like a hillbilly; We want folk singer here.»

Songen er den første av to songar Dylan skreiv på albumet. Den andre er «Song To Woody». Som ein av dei aller første Dylan-songane han spelte inn, finn ein fleire spor av det som skulle verte synonymt med arbeidet hans. Til dømes linja *A lot of people don't have much food on their table/But they got a lot of forks n' knives/And they gotta cut somethin'.* har mange gonger vorte trekt fra som eit tidleg eksempel på dei gode tekstane til Dylan.

Linjene *Now, a very great man once said/That some people rob you with a fountain pen.* er ein referanse til Woody Guthrie-songen «Pretty Boy Floyd».

## Bakgrunnsstoff
* Teksten

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Talkin&#39; New York|Talkin&#39; New York]]» frå , den 17. oktober 2009.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Gross Schärhorn

**Gross Schärhorn** er ein 3&nbsp;294 moh høg fjellltopp i Glarus-Alpane i kantonen Uri i Sveits. Fjellet ris opp mellom øvre del av dalen Maderanertal og Klausenpasset. Schärhorn ligg i ei fjellrekke som strekker seg i nordleg retning frå Tödi, andre fjell som høyrer til same fjellrekka er Clariden, Boktschingel og Gemsfairenstock. I vest endar fjellrekka med toppane Chli og Gross Ruchen. Toppen av Chli Schärhorn (3&nbsp;234 moh) ligg om lag 400 meter vest for Gross Schärhorn.

Gross Schärhorn vart klive fyrste gongen i 1842 av Georg Hoffmann, J. Gisler og P. L. Imholz.

Alle greie ruter til topps fører forbi *Chammlilücke* (2&nbsp;854 moh), nordaust for fjelltoppen. Derifrå går ein til øvste skaret på austryggen og over på nordsida, så opp på ryggen eller ein går direkte opp på fjellaksla. Vidare går turen over ein brei bergrygg og opp den bratte fjellknausen til høgste punktet.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:de:Gross Schärhorn|Gross Schärhorn]]» frå , den 17. oktober 2009.*
In My Time of Dying

«**In My Time of Dying**» er ein tradisjonell gospelsong som fleire gonger er spelt av rockeartistar sidan tidleg i 1960-åra. Den første kjende innspelinga av songen var med tittelen «Jesus Make Up My Dying Bed» innspelt av blues-gospel-gitaristen Blind Willie Johnson i perioden 1927-1930. «Jesus Goin' A-Make Up My Dyin' Bed» er nemnd i historikaren Robert Emmet Kennedy sin *Black Cameos*, som kom ut i 1924. Han skriv at songen vart spelt av gatemusikantar i Louisiana, og songen vert òg nemnd i *Index to Negro Spirituals* av Cleveland Library. I dag er ikkje utgåva til Johnson registrert nokon stad og han er offentleg eigedom. Charlie Patton si utgåve vart kalla «Jesus is a Dying-Bed-Maker» «In My Time of Dying» er òg spelt av mellom andre Shocking Blue, Martin L. Gore, John Cougar Mellencamp, The Be Good Tanyas, Jeff Lang, Bob Dylan og Led Zeppelin.

## Bob Dylan-utgåva
Songen vart meir kjend i popverda då Bob Dylan spelte ei utgåve av songen på debutalbumet *[[Bob Dylan av Bob Dylan|Bob Dylan]]* i 1962. Her heitte songen «In My Time of Dyin'».

Dylan si utgåve er truleg basert på Joshua White si innspeling frå 1933.

## Led Zeppelin-utgåva
«In My Time of Dying» er den lengste studioinnspelinga til Led Zeppelin og avsluttar side ein på dobbelplata *[[Physical Graffiti]]* frå 1975 med ei lengd på 11:05. Det er ingen lange instrumentalparti, trass i den lange lengda.

Jimmy Page spelte ein sjeldan gong slidegitar. John Paul Jones spelte bandlaus bass, medan den kraftige trommelyden til John Bonham vart spelt inn på same måte som på «When the Levee Breaks» frå fjerdealbumet deira.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:In My Time of Dying|In My Time of Dying]]» frå , den 17. oktober 2009.* 
** * oppgav desse kjeldene:*
** Lewis, Dave (2004) *The Complete Guide to the Music of Led Zeppelin*, ISBN 0-7119-3528-9
** Welch, Chris (1998) *Led Zeppelin: Dazed og Confused: The Stories Behind Every Song*, ISBN 1-56025-818-7
Kvern (fleirtyding)

**Kvern** kan vera:

* Kaffekvern
* Kjøttkvern
* Kornkvern (mylne)
* Mandelkvern

## Sjå òg
* Mølle fleirtyding
Kaffikvern

**Kaffikvern** er ei kvern som vert nytta for å mala brende kaffibønner til høveleg store bitar før kaffien vert koka eller trekt. Ei kaffikvern kan vere manuell eller elektrisk.

## Sjå òg
* Kaffi

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
Kjøttkvern

**Kjøttkvern** er ein kjøkenreiskap som vert nytta for å mala kjøtt, for å laga pølse, kjøttdeig og liknande.


fil:A Meat Mincer.jpg|Kjøttkvern i bruk.
fil:Sausage making-H-1.jpg|Kjøttkvern brukt til pølsemaking.
fil:Mischwolf ME130-3 klein.jpg|Industriell kjøttkvern.


## Bakgrunnsstoff
The Bonnie Lass o' Fyvie

«**The Bonnie Lass o' Fyvie**» er ein skotsk folkesong om eit vanskeleg kjærleiksforhold mellom ein soldat og ei jente. Som mange folkesongar er opphavet ukjent. Det finst inga endeleg utgåve av teksten og han vert ofte kalla opp etter opningslinja, *There once was a troop o' Irish dragoons*. Songen er òg kjend under mange andre namn, den mest vanlege av desse er «Peggy-O».

## Variantar

Den eldste kjende utgåva av denne skotske balladen heiter «The Bonnie Lass O' Fyvie». Ei anna tidleg utgåve vert kalla «Bonnie Barbara-O». Ei tidleg engelsk utgåve heiter «Handsome Polly-O», men er sett til ein annan stad. Ein annan engelsk versjon heiter «Pretty Peggy of Derby». Songen kom truleg med skotske immigrantar til Amerika. Han vart spelt inn på *[[English Folk Songs From the Southern Appalachians]]* av Cecil Sharp. Variantar av songen referer til den britisk-amerikanske krigen og til den amerikanske borgarkrigen.

## Utgåver

Den tidlegare utgåva som vart innspelt var av John Strachan i 1951. Denne sørstatsutgåva av songen vart arrangert for munnspel Bob Dylan på debutalbumet hans i 1962 med tittelen «Pretty Peggy-O». Joan Baez spelte ei utgåve av songen kalla «Fennario» på *[[Joan Baez in Concert, Part 2]]* i 1963.

The Corries hadde ein versjon av songen på debutalbumet sitt i 1965. Simon and Garfunkel spelte songen med harmoniarrangement kalla «Peggy-O» på albumet *[[Wednesday Morning, 3 A.M.]]* i 1964.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:The Bonnie Lass o' Fyvie|The Bonnie Lass o' Fyvie]]» frå , den 17. oktober 2009.* 
** * oppgav desse kjeldene:*
# 
# 
# 
# 
#
Gospel Plow

«**Gospel Plow**» (òg kalla «**Hold On**») er ei tradisjonell amerikansk folkevise. Tittelen er bibelsk og er basert på Lukasevangeliet 9:62.

## Innspelingar
* Duke Ellington Newport Jazz Festival (1958)

* The Folksmiths med Joe Hickerson *We've Got Some Singing To Do* 1958
* Odetta *Odetta at Carnegie Hall* 1961
* *[[Bob Dylan av Bob Dylan|Bob Dylan]]* 1962
* Peggy Lee. *[[2 Shows Nightly]]* 1968
* Screaming Trees. *Dust* 1996
* Old Crow Medicine Show - Greetings from WAWA - 2000
* *[[The Hackensaw Boys]]* - Look Out - 2007
* Three tal Pines - Short While Ago - 200?

## Trykte utgåver
* Alan Lomax og John A. Lomax *Our Singing Country* 1941 s. 44-45

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Gospel Plow|Gospel Plow]]» frå , den 17. oktober 2009.*
Man of Constant Sorrow

«**Man of Constant Sorrow**» er ein tradisjonell amerikansk folkesong som først vart spelt inn av Dick Burnett, ein delvis blind felespelar frå Kentucky. Songen vart spelt inn av Burnett som «Farewell Song» og trykt i ei songbok om lag 1913. Ei tidleg utgåve vart spelt inn av Emry Arthur i 1928 (Vocalion Vo 5208).

## Historie
Det er usikkert om Dick Burnett skreiv songen sjølv. Om Burnett skreiv songen, så gjorde han det truleg rundt 1913. Det andre verset i songen nemner at songaren hadde vore blind i seks år, noko Burnett vart i 1907. Kanskje tilpassa Burnett teksten ut frå ein eldre song.

I 1918 tok Cecil Sharp songen og gav han ut som «In Old Virginny» (Sharp II, 233). 

Bluegrassgruppa The Stanley Brothers gjorde songen kjend. Ifølgje Ralph Stanley var songen to-tre hundre år gammal, og dei lærte han av faren, samt la til litt meir tekst og gav han namnet «I'm a Man of Constant Sorrow».

## Innspelingar
* Songen vart spelt inn av Emry Arthur i 1928.
* Han vart popularisert av Stanley Brothers i 1951 og vart seinare gjeven ut ei rekkje gongar.
* Ei utgåve av songen, «Girl of Constant Sorrow», var på albumet *Joan Baez*. 
* Innspeling av Roscoe Holcomb (Daisy Kentucky) i 1961–1962 med eit arrangement meir lik Bob Dylan si utgåve enn Stanley Brothers si.
* Songen finst på debutalbumet til Bob Dylan frå 1962 og Dylan spelte songen første gong han spelte på nasjonalt fjernsyn i 1963. 
* Peter, Paul and Mary spelte inn songen som «Sorrow» på debutalbumet deira i 1962.
* Judy Collins sitt debutalbum, *Maid of Constant Sorrow* frå 1961, tok namnet frå ein variant av songen, som òg finst her. 
* Han vart spelt av Waylon Jennings på albumet *[[Folk-Country]]* i 1966.
* Rod Stewart spelte songen på debutalbumet sitt som soloartist i 1969.
* Han vart spelt inn av Ginger Baker's Air Force på deira sjølvtittulerte debutalbum i 1970, sunge av Denny Laine. Det var den einaste singelen til bandet og nådde 36. plass i USA og 86. plass i Storbritannia. 
* Ei a capella-utgåve finst på The Dillards sitt album *[[Roots and Branches]]* frå 1972.
* Jackson Browne og den irske trekkspelaren Sharon Shannon spelte inn ei utgåve av songen i 2000. Han finst på albumet *The Diamond Mountain Sessions*.
* Songen finst i filmen *[[O Brother, Where Art Thou?]]* frå 2000 med tittelen «I Am a Man of Constant Sorrow». Han vert framført av dei fiktive Soggy Bottom Boys i filmen og vart spelt inn av Dan Tyminski, Harley Allen og Pat Enright. Han vart ein hit i filmen for the Soggy Bottom Boys og vart seinare ein hitsingel i den verkelege verda. Han fekk ein CMA-pris for årets singel og ein Grammy for beste countrysamarbeid med vokal. Singelen nådde 35. plass på Hot Country Songs-lista.

## Bakgrunnsstoff
* Teksten

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Man of Constant Sorrow|Man of Constant Sorrow]]» frå , den 17. oktober 2009.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Fixin' to Die Blues

«**Fixin’ to Die Blues**» er ein bluessong skriven av Booker T. Washington White frå Mississippi. Han er meir kjend som Bukka White. Det er uklårt om han faktisk skreiv songen. Songen er unik blant bluessongane som handlar om å døy på den måten at han fokuserer på korleis døden påverkar den etterlatne familien og ikkje den meir typiske bluessongen der døden er den naturlege konsekvensen av eit hardt liv. 

Den mest kjende utgåva av songen vart spelt inn av Bob Dylan på debutalbumet i 1962. Melodilinja er ganske så forskjellig frå utgåva til White og teksten er òg endra. Det har vorte sagt at Dylan var inspirert av Dave Van Ronk si utgåve av songen, noko som vart nemnt av Van Ronk i Martin Scorsese-dokumentaren *No Direction Home*. 

I 2002 spelte Robert Plant, tidlegare i Led Zeppelin, ei utgåve kalla «Funny In My Mind (I believe I’m Fixin’ To Die)», der han la til eit slags refreng. Led Zeppelin spelte stundom songen på konsertar som ein del av «Whole Lotta Love». 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Fixin&#39; to Die Blues|Fixin&#39; to Die Blues]]» frå , den 17. oktober 2009.*
Baby, Let Me Follow You Down

«**Baby, Let Me Follow You Down**» er ei tradisjonell folkevise gjort populær på slutten av 1950-åra av bluesgitaristen Eric Von Schmidt. Den mest kjende utgåva av songen er spelt av Bob Dylan på debutalbumet hans.

Songen vart tilpassa av Eric Von Schmidt, ein bluesgitarist og låtskrivar i visemiljøet som dukka opp slutten av 1950-åra. Von Schmidt hadde først høyrt ein song av Blind Boy Fuller som heitte «Baby, Let Me Lay It On You». 

Den første kjende innspelinga, «Mama, Let Me Lay It On You», vart gjort av Walter Coleman i 1936, men Tony Russell hevdar at Memphis Minnie spelte inn ei utgåve av songen så tidleg som i 1930. Tittelen vart endra til «Baby, Let Me follow You Down» rundt 1959 og vart ein song ein ofte høyrte i kafeane i Greenwich Village tidleg i 1960-åra. Songen vart sunge av lokale visesongarar som Dave Van Ronk. Songen vart seinare plukka opp og gjort kjend av den unge Bob Dylan, som spelte han inn for debutalbumet sitt. 

Ei anna kjend innspeling vart gjort av The Animals i 1964, som endra tittelen til «Baby Let Me Take You Home».

Bryan Ferry spelte ei utgåve av songen på albumet sitt *Dylanesque* (2007). 

## Bakgrunnsstoff
* Eric Von Schmidt på SongTalk, 1993

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Baby, Let Me Follow You Down|Baby, Let Me Follow You Down]]» frå , den 17. oktober 2009.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Song to Woody

**«Song to Woody»** er ein av dei første songane skriven av den amerikanske musikaren Bob Dylan. Songen vart gjeven ut på debutalbumet hans, *[[Bob Dylan av Bob Dylan|Bob Dylan]]*, i 1962. Songen omhandlar korleis Dylan verdset visesongaren Woody Guthrie. Melodien er basert på Guthrie-songen «1913 Massacre». Songen omtalar òg andre musikklegender som Cisco Houston og Leadbelly. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Song to Woody|Song to Woody]]» frå , den 17. oktober 2009.* 
 

## Bakgrunnsstoff
* Tekst
*
See That My Grave Is Kept Clean

«**See That My Grave Is Kept Clean**» er ein klassisk bluessong skriven av Blind Lemon Jefferson. Songen vart seinare spelt inn av Bob Dylan på debutalbumet hans *[[Bob Dylan av Bob Dylan|Bob Dylan]]*. Han spelte seinare inn songen på ny i lag med The Band på *[[The Basement Tapes|The Genuine Basement Tapes]]*.

Andre artistar som har spelt songen er B.B. King, Lightnin' Hopkins (som «One Kind Favor»), Canned Heat, the Grateful Dead, Mike Bloomfield, Keiji Haino, Diamanda Galás, Meindert Talma & the Negroes, Lou Reed, Furry Lewis, the Dream Syndicate, Dave Van Ronk, Mavis Staples og Thelonious Monster.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:See That My Grave Is Kept Clean|See That My Grave Is Kept Clean]]» frå , den 17. oktober 2009.* 

## Bakgrunnsstoff
Kunnskapsdepartementet

**Kunnskapsdepartementet** (**KD**) er eit norsk departement som blei oppretta den 1. januar 2006 som ei vidareføring av Utdannings- og forskingsdepartementet.

Kari Nessa Nordtun frå Arbeidarpartiet er kunnskapsminister, og Sigrun Aasland frå Arbeidarpartiet er forskings- og høgare utdanningsminister.

## Oppgåver
Kunnskapsdepartementet har ansvarsområde for:
* Grunnskule og vidaregåande opplæring
* Forsking og høgare utdanning
* Barnehagar

## Historie
* Noreg fekk eit eige departement for utdanningssaker allereie frå 17. november 1818 då Kyrkje- og undervisingsdepartementet blei etablert.
* Under Kåre Willoch si regjering blei dette departementet i 1982 delt og ansvaret for kultursaker, høgare utdanning og forsking blei overført til det nye Kultur- og vitskapsdepartementet. 
* I 1990 blei dei to departementa reorganiserte. Dei to nye departementa var Kyrkje- og kulturdepartementet og Utdannings- og forskingsdepartementet. 
* I 1991 blei kyrkjesakene flytta, og departementa fekk namna Kulturdepartementet og Kyrkje-, utdannings- og forskingsdepartementet.
* Frå 1. januar 2002 blei dette endra på nytt, og namna på departementa blei Utdannings- og forskingsdepartementet og Kultur- og kyrkjedepartementet.
* Frå 1. januar 2006 blei Utdannings- og forskningsdepartementet endra til Kunnskapsdepartementet.
Den første leiaren i departementet var Øystein Djupedal frå Sosialistisk Venstreparti, han blei sidan avløyst 18. oktober 2007, då departementet blei delt mellom statsrådane Bård Vegar Solhjell og Tora Aasland, begge frå Sosialistisk Venstreparti. Frå 20. oktober 2009 var Kristin Halvorsen frå Sosialistisk Venstreparti kunnskapsminister. Tora Aasland heldt fram som statsråd i departementet med ansvar for forsking og høgare utdanning.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
*
Karl Oskar Fjørtoft

**Karl Oskar «Kaos» Fjørtoft** () er ein norsk fotballspelar. Han var tidlegare offensiv midtbanespelar for Aalesund. Han har tidlegare spelt for Fjørtoft TIL, Hødd, Rosenborg, Molde og den svenske klubben Hammarby.

Fjørtoft fekk ikkje ny kontrakt med Aalesund etter sesongen 2008. Han skulle i 2009 spele for Sportsklubben Herd samstundes som han skulle vere trenar for rekruttlaget. Han fekk kontraktstilbod frå fleire klubbar i Adeccoligaen, men blei verande i Ålesund fordi han meinte det var best for familien.

## Kjelder
* Bokmålswikipedia
Girl from the North Country

«**Girl from the North Country**» (òg kjend som «Girl *of* the North Country») er ein song skriven av Bob Dylan. Han vart først gjeven ut i 1963 som den andre songen på albumet *[[The Freewheelin' Bob Dylan]]*. Dylan spelte inn songen på ny i ein duett med Johnny Cash i 1969. Denne innspelinga kom ut på *[[Nashville Skyline]]*. Konsertutgåve av songen finst på *[[Real Live]]* og *[[The 30th Anniversary Concert Celebration]]*.

## Opphav
Songen vart skriven under den første reisa Dylan hadde til England i desember 1962, då han meinte han hadde det andre albumet sitt ferdig. Songen er ei hyllest til ein tidlegare kjæraste, Echo Helstrom, som Dylan kjende før han forlet New York. Dylan reiste frå England til Italia for å leite etter hans dåverande kjæraste Suze Rotolo. Ho studerte her og dette hadde ført til stor avstand i forholdet deira. Rotolo hadde reist tilbake til USA, omtrent samstundes med at Dylan kom til Italia. Her skreiv han ferdig songen, tilsynelatande inspirert av det han trudde var slutten på forholdet til Rotolo. Då han kom tilbake til New York i midten av januar overtalte han Rotolo om å kome tilbake til han. Suze Rotolo er kvinna på framsida av omslaget til albumet, arm i arm med Dylan. 

Medan han var i London møtte Dylan fleire personar i det lokale visemiljøet, mellom anna den engelske visesongaren Martin Carthy. Carthy spelte mange tradisjonelle engelske balladar for Dylan, mellom anna Carthy sitt eige arrangement av «Scarborough Fair». Dylan nytta delar av melodien og teksten då han skreiv «Girl from the North Country», inkludert linja frå refrenget «Remember me to one who lives there, she once was a true love of mine». 

## Andre utgåver
* Johnny Cash og Joni Mitchell spelte songen på The Johnny Cash Show.
* Waylon Jennings spelte songen på konsertar tidleg i 1960-åra
* Hugues Aufray har spelt den franske utgåva «La fille du nord».
* Joe Cocker spelte songen i 1970 på konsertalbumet *[[Mad Dogs and Englishmen]].*
* Roy Harper spelte songen på albumet *Valentine* i 1974.
* Rod Stewart soelte songe på albumet *Smiler* i 1974. 
* Howard Tate spelte ei soulutgåve av songen på *Howard Tate* (1972).
* Tony Rice spelte ei utgåva av songen på albumet *Tony Rice Plays and Sings Bluegrass*
* Eels spelte songen på *[[Eels with Strings: Live at Town Hall]].*
* The Black Crowes spelar ofte songen på konsertane sine.
* Link Wray & his Ray Men spelte ei utgåve av songen i 1965.
* The Waterboys har spelt inn songen. 
* Eddie Vedder spelte songen fleire gonger på konsertane sine i 2008. 
* Counting Crows spelte songen i Royal Hall i Dublin og på turneen deira i 2009.
* Stephen Stills spelte songen på turneen sin i 2008. 
* Robert Plant spelte songen på Festival au Désert i Mali i januar 2003.
* Crosby, Stills og Nash spelte songen på turneen deira i 2009. 
* Roseanne Cash spelte songen på albumet *The List* i 2009. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Girl from the North Country|Girl from the North Country]]» frå , den 17. oktober 2009.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
* Teksten på den offisielle nettsida til Bob Dylan