open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Det sveitsiske herrelandslaget i handball

**Sveits sitt herrelandslag i handball** er det mannlege landslaget i handball for Sveits. Det representerer landet i internasjonale handballturneringar, og vert regulert av Schweizerische Handball-Verband. Landslaget har deltatt i internasjonale turneringar sidan 1936.

## Resultat i internasjonale turneringar
*Resultata som er vist under er berre turneringar der Sveits har delteke. Turneringar dei ikkje har tatt del i er ikkje førte opp.*

### [[Olympiske sommarleikar|Olympiske leikar]]

*  1936: 3.-plass
*  1980: 8.-plass

*  1984: 7.-plass
*  1996: 8.-plass

### Verdsmeisterskap

*  1954: 4.-plass
*  1961: 10.-plass
*  1964: 12.-plass
*  1967: 14.-plass

*  1970: 15.-plass
*  1982: 12.-plass
*  1986: 11.-plass
*  1990: 13.-plass

*  1993: 4.-plass
*  1995: 7.-plass
*  2021: 16.-plass

### Europameisterskap

*  2002: 13.-plass
*  2004: 12.-plass

*  2006: 14.-plass
*    2020: 16.-plass

## Sjå òg
* Sveits sitt kvinnelandslag i handball

## Bakgrunnsstoff
*Offisiell nettside 
*Profil på nettstaden til IHF
*Profil på nettstaden til EHF
Elektronisk Forpost Noreg

**Elektronisk Forpost Noreg**  (bokmål Elektronisk Forpost Norge, nordsamisk Elektovnnaláš Ovdasjuovku Norgga), **EFN** er ein elektronisk rettsorganisasjon som jobbar med medborgarskap og juridiske rettar i IT-samfunnet. EFN kan sjåast på som eit norsk motstykke av den amerikanske Electronic Frontier Foundation (EFF).

Samskipnaden vart starta av Micha Reisel i 1994 som eit forum (e-postliste). Leiar for styret er Øyvind Hanssen. EFN arbeider for å setja fokus på blant annan digital allemannsrett,  opne standardar, opphavsrett, personvern, teknisk allmennkunne og datatryggleik. Ei viktig retning blant medlemmane er Creative Commons, rørsla som søkjer å forbetra og vidareutvikla innhald, åndsverk, programvare og internett gjennom fri deling av kunnskap, kjeldekode og opna rettar.
Frå 2007 er EFN medlem av European Digital Rights (EDRi), som blant anna arbeid med spørsmål om personvern og digital allemannsrett overfor EU.

EFN har òg eigne til ungdoms- og studentforum, og sender eigne lag til The Gathering og Wiki-arrangement.

Det var per desember 2016 ca. 950 abonnentar av epostlista, der ca. 525 er medlemmar av EFN.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Elektronisk Forpost Norge|Elektronisk Forpost Norge]]» frå ,  den 11. mars 2021.*

## Bakgrunnsstoff
*
Flyktningleir

**Flyktningleir** eller **flyktninglæger** er ei mellombels busetjing for flyktningar. Slike leirar blir gjerna laga av styresmakter, SN sin høgkommissær for flyktningar, andre internasjonale organisasjonar som Raudekrossen) eller ulike ikkje-statlege organisasjonar. Flyktningleirar er som regel rekna som ei mellombels løysing på eit akutt problem, men dei kan bli verande i mange år. Det kan bu hundretusenvis av menneske i nokre av dei største leirane.

## Kenya
Ved Dadaab i Kenya ligg verdens største flyktningleir (300 000 flyktninger per desember 2009). Dei fleste innbyggjarane her kom hit på grunn av borgarkrigen i Somalia.

## Sjå òg
* Asylmottak

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Flyktningleir|Flyktningleir]]» frå ,  den 13. mars 2021.*
Richard Hakluyt

**Richard Hakluyt** (uttalt (, eller ; ) var ein engelsk geograf, prest og forfattar.

## Liv og virke
Richard Hakluyt blei fødd som den andre av fire søner i Eyton i Herefordshire i 1553. Far hans, som også heitte Richard Hakluyt, var medlem av lauget Worshipful Company of Skinners, som dreiv med hud- og pelshandel. Han døydde i 1557 då unger Richard var rundt fem år gammal. Enkja hans Margery døydde kort tid etter. Syskenbarnet til Hakluyt, også han ein Richard Hakluyt som var advokat ved Middle Temple, blei formyndar for guten.
Det skal ha vore under vitjingar og samtalr med han at Hakluyt bestemte seg for å studera kosmografi. 

Richard Hakluyt studerte i Oxford med støtte frå Skinners-lauget, og blei seinare professor i kosmografi der. I denne stillinga innførte han globusar i engelsk skuleundervising. 

I 1583 var Hakluyt med som kapellan for den engelske sendemannen sir Edward Stafford til Paris. I 1590 blei han utnemnd til sokneprest i Wetheringsett-cum-Brockford i Suffolk og i 1603 blei han vald til erkedekn i Westminster Abbey.

Han vigde livet sitt til studiet av historia til dei geografiske oppdagingane og la fram resultatet av forskinga si i fleire arbeid, blant anna i *Divers Voyages Touching the Discoverie of America* (1582) og hovudarbeidet sitt, *The Principal Navigations, Voyages, Traffiques and Discoveries of the English Nation*, som kom ut i 1598–1600, og i nytt opplag 1809–12.

## Haklyut Society
I 1846 blei Hakluyt Society stifta i London. Dette selskapet gjev ut eldre reiseskildringar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Richard Hakluyt|Richard Hakluyt]]» frå , og «[[:en:|Richard Hakluyt]]» frå  den 14. mars 2021.*  
 
## Bakgrunnsstoff

;Bøker
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  2 vols.
* 
* 
* 

;Nyheiter
* 
* 
*
Lahti-renna 1994

**Dei årlege internasjonale skirenna i [[Lahti]] 1994** vart avvikla dagane frå 4. til 6. mars 1994. Manuela Di Centa frå Italia vann tremila for kvinner og tyske Jens Weißflog sigra i hopprennet. Vladimir Smirnov, som representerte Kasakhstan, gjekk inn til siger i 15&nbsp;km langrenn, der norske Bjørn Dæhlie kom andreplass. I 4 x 10&nbsp;km stafett vann Finlands beste mannskap.

## Menn
### 15 km




### 4 x 10 km stafett




### Hopprenn, normalbakke




## Kvinner
### 30 km




## Kjelder
**Sportsboken 94-95*. Chr. Schibsteds Forlag. 1994.
Janne Saarikivi

**Janne Saarikivi** () er ein finsk språkforskar og uralist. Han har særleg arbeidd med finskugriske substratnamn i den nordvestre delen av Russland.

## Bibliografi
*Saarikivi, Janne 2006: Substrata Uralica. Studies On Finno-Ugrian Substrate In Northern Russian Dialects.
Petri Kallio

**Petri Juhana Kallio** () er ein finsk språkforskar, indoeuropeist og fennist. Han er framfor alt kjend for å ha forska på tidlege kontaktar mellom urgermansk og urfinsk.
## Bibliografi

* Kallio, Petri 2006: Suomen kantakielten absoluuttista kronologiaa. Virittäjä 1/2006, s. 2–25
* Kallio, Petri 2007: Kantasuomen Konsonanttihistoriaa. Sámit, sánit, sátnehámit. Riepmočála Pekka Sammallahtii miessemánu 21. beaivve 2007. Suomalais-Ugrilaisen Seuran Toimituksia = Mémoires de la Société Finno-Ougrienne 253. Helsinki 2007. 229–249.
* Kallio, Petri 2017: Äännehistoriaa suomen kielen erilliskehityksen alkutaipaleilta. Sananjalka 59, 7–24.
* 
* Kallio, Petri 2007: Phonetic Uralisms in Indo-European?
* Kallio, Petri 2012: The non-initial-syllable vowel reductions from Proto-Uralic to Proto-Finnic. Suomalais-Ugrilaisen Seuran Toimituksia = Mémoires de la Société Finno-Ougrienne 264. Helsinki 2012. 163-175. 
* Kallio, Petri 2012: The Prehistoric Germanic Loanword Strata in Finnic. A Linguistic Map of Prehistoric Northern Europe. Suomalais-Ugrilaisen Seuran Toimituksia = Mémoires de la Société Finno-Ougrienne 266 s. 225–238. Helsinki 
* Kallio, Petri 2015: The Stratigraphy Of The Germanic Loanwords In Finnic.
* Kallio, Petri 2014: *The Diversification of Proto-Finnic*. I Joonas Ahola and Frog with Clive Tolley (red): Fibula, Fabula, Fact. The Viking Age in Finland s. 155-170.
Røyrsongar

**Røyrsongar** (*Acrocephalus scirpaceus*) er ein liten sporvefugl i kjerrsongarfamilien med hekking i vestlege og sentrale Eurasia og overvintrar i Afrika sør for Sahara. 

## Skildring

Røyrsongarar er rundt 13 centimeter i kroppslengd. Fjørdrakta har overside i varm brun til raudbrun farge, og underside i varm beige fargetone. Nebbet er relativt langt og tynt. Augebrynstripa er lys og utydeleg. Kjønna er like. 

Hekkeområdet er i varmt temperert klima i Europa austover til nordvestlegaste Kina. I nordlege Europa er arten grovt rekna avgrensa til Storbritannia sør for Skottland, mot aust går nordgrensa gjennom sørlegaste Noreg, Sør-Sverige og Sør-Finland. I Noreg er han ein mindre vanleg hekkefugl frå Haugalandet sørover og aust langs kysten av Agder, inn langs begge sider av Oslofjorden og inn i sørlege Innlandet fylke. Populasjonen er på færre enn 10&nbsp;000 par i Noreg. Røyrsongar er ein sterk trekkfugl, dei fleste kjem til Noreg mot slutten av mai måned og forlèt i august mot tropisk Afrika.

Røyrsongarar er knytt til takrøyr i hekketida. Habitatet ligg ved breidder av innsjøar og andre våte område inklusive brakkvatn. Føda er mest insekt og larver, meir unntaksvis frø, blomstrar og bær. 

Songen er skildra som i hovudsak snerrande tonar i roleg tempo, gjentatt 2-3 gonger. Dei legg inn herming eller plystretonar no og då.

Storleiken på den europeiske delen av populasjonen er estimert til 2,7 - 5 millionar par, av dette meir enn 0,5 millionar par i Sverige.

;Taksonomi
Røyrsongar, *A. scirpaceus* og afrikasongar*A. baeticatus* har vore handsama som same arten, og Birdlife International gjer det framleis i si taksonomiske sjekkliste per desember 2020. Andre lister som etter IOC World Bird List V11.1 definerer begge artane med underartar, og  ut frå skildring av utbreiing er det afrikasongar og ikkje røyrsongar som lever på Den iberiske halvøya.

Underartar etter IOC-lista versjon 11.1:
**A. s. scirpaceus* (Hermann, 1804), Europa aust for Pyreneane og Asia
**A. s. fuscus*, (Hemprich & Ehrenberg, 1833), nordlege Egypt, sentrale Tyrkia, Midtausten, sentrale europeiske Russland aust til Kasakhstan og nordvestlegaste Kina, overvintring i austre og sentrale Afrika
**A. s. avicenniae*, Ash, Pearson, DJ, Nikolaus & Colston, 1989, kysten av Raudehavet
**A. s. ammon*, Hering, Winkler & Steinheimer, 2016, nyleg oppdaga i eit avgrensa område langs grensa av Egypt og Libya

## Kjelder
;Referansar

## Bakgrunnsstoff

*Røed, T. 1994: Rørsanger ''Acrocephalus scirpaceus''. S. 204 i: Gjershaug, J. O., Thingstad, P. G., Eldøy, S. & Byrkjeland, S. (red.): Norsk fugleatlas. Norsk Ornitologisk Forening, Klæbu.
Det serbiske herrelandslaget i handball

**Serbia sitt herrelandslag i handball** er det mannlege landslaget i handball for Serbia. Det representerer landet i internasjonale handballturneringar, og vert regulert av Rukometni savez Srbije. Landslaget kvalifiserte seg til sin fyrste internasjonale turnering i 2000. Serbia blir rekna av EHF som direkte etterfølgjar av både Den føderale republikken Jugoslavia (Rest-Jugoslavia) og Serbia og Montenegro.

## Resultat i internasjonale turneringar
*Resultata som er vist under er berre turneringar der Polen har delteke. Turneringar dei ikkje har tatt del i er ikkje førte opp.*

### [[Olympiske sommarleikar|Olympiske leikar]]
*  2000: 4.-plass
*  2016: 9.-plass

### Verdsmeisterskap

*  1997: 9.-plass
*  1999: 3.-plass
*  2001: 3.-plass
*  2003: 8.-plass

*  2005: 5.-plass
*  2009: 8.-plass
*  2011: 10.-plass

*  2013: 10.-plass
*   2019: 18.-plass
*   2023: 11.-plass

### Europameisterskap

*  1996: 3.-plass
*  1998: 5.-plass
*  2002: 10.-plass
*  2004: 8.-plass

*  2006: 9.-plass
*  2010: 13.-plass
*  2012: 2.-plass
*  2014: 13.-plass

*  2016: 15.-plass
*  2018: 12.-plass
*    2020: 20.-plass
*   2022: 14.-plass

## Sjå òg
* Serbia sitt kvinnelandslag i handball

## Bakgrunnsstoff
*Offisiell nettside 
*Profil på nettstaden til IHF
*Profil på nettstaden til EHF
Pantsjasila

**Pantsjasila** (; , også skrive panca-sila), dei fem boda, føresegnene, retningslinene eller ferdigheitene, er grunnleggjande etiske retningsliner innan buddhismen. Dei er rekna som reglar buddhistiske lekfolk (upāsaka og upāsikā), det vil seia buddhistar som ikkje er munkar, nonner eller novise bør følgja. Retningslinene går ut på å avstå frå å drepe levande vesen, frå å ta noko som ikkje er gjeve, frå upassande seksuell oppførsel, frå å tala usant og frå å bruka rusmiddel.

## Kjelder

## Litteratur
* Harvey, Peter (2007). An Introduction to Buddhism: Teachings, History and practices. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-31333-3.
Jaakko Häkkinen

**Jaakko Häkkinen** er ein finsk språkforskar og uralist som har forska på austersjøfinsk og samisk språkhistorie, han er sentral i det såkalla nye paradigmet innafor samisk språkhistorieforsking. 

Dei viktigaste publikasjonane hans (2010a, 2010b) argumenterer for at austersjøfinsk og samisk skilde seg frå kvarandre langt seinare enn tidlegare forskarar hadde lagt til grunn. Han tar utgangspunkt i arbeid av spesielt Jorma Koivulehto, Petri Kallio og Ante Aikio, og sett resultata frå lånordsforskinga deira inn i ein kronologisk samanheng som viser at oppsplittinga av austersjøfinsk og samisk skjedde langt seinare enn forskarar som Mikko Korhonen og Pekka Sammallahti har lagt til grunn.

I to seinare artiklar, skrive i lag med Minerva Piha, argumenterer han mot den til då dominerande teorien om at den primære inndelinga av samiske språk er ein mellom aust (enaresamisk og austover) og vest nordsamisk og sørvestover), og at den primære oppdelinga heller var ei mellom sørsamisk (inkludert gävle- og umesamisk på den eine sida og alle andre samiske språk på den andre.

Eit sentralt arbeid er *On locating Proto-Uralic*, der han argumenterer for ei plassering av ururalsk i Ural, dvs. lenger aust enn det andre forskarar har gått inn for.

## Bibliografi

* 
* 
* Minerva Piha ja Jaakko Häkkinen 2020:  Kantasaamesta eteläkantasaameen. Lainatodisteita eteläsaamen varhaisesta eriytymisestä. *Sananjalka* 62:102-124
* Piha, Minerva; Mikko Heikkilä and Jaakko Häkkinen 2022: Comment on the Article Archaeology, Language, and the Question of Sámi Ethnogenesis.. *Acta Archaeologica* 2022 ;Volum 93.(2) s. 456-470
* Häkkinen, Jaakko; Piha, Minerva 2023:  Kantasaamesta eteläkantasaameen, osa 2. Äännehistorian todisteita eteläsaamen varhaisesta eriytymisestä.. *Sananjalka* 65 s. 7-30.

* Häkkinen, Jaakko 2023: On locating Proto-Uralic. Finnisch-Ugrische Forschungen 68: 43–100
Verbal

**Verbal** er ei nemning på eit setningsledd. Verbalet er som einaste obligatoriske ledd i ei setning, det viktigaste setningsleddet. Verbalet fortel kva slags handling som vert skildra i setninga, i tillegg til å tidfeste handlinga. Setningsleddet verbal er sett saman av verb.

## Verbal i norsk
I norsk kan verbalet enten vera enkelt eller sett saman av fleire verb:

* *Eg er svolten.* – Verbalet «er» er enkelt.
* *Eg har vore svolten* – Verbalet «har vore» er sett saman av fleire verb, hovudverbet «å vera» og hjelpeverbet «har».

Når verbalet er enkelt, står verbet i presens, preteritum eller imperativ. Desse verbformene gir verbal med finitt form. Når verbalet er sett saman av fleire verb, står eit av verba i finitt form, medan dei andre verba står i infinitt form. Verbet i finitt form er da ofte et hjelpeverb (modalt eller vanlig).

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Verbal|Verbal]]» frå ,  den 15. mars 2021.* 
*** oppgav desse kjeldene:* 
***Norsksonen
Det islandske alfabetet

**Det islandske alfabetet** er eit alfabet som vert nytta for å skrive islandsk. Det er ein modifikasjon av det latinske alfabetet og har 32 bokstavar :

Aksenten «´» over vokalar representerer ikkje variasjon i vekt eller lengd, men syner at det er ein annan ljod enn same bokstaven utan aksent. Det islandske alfabetet har to spesielle bokstavar: Þ (thorn) og Ð (eda). Bokstaven Þ — som òg fanst i norrønt — har vore i konstant bruk i islandsk heilt frå norønn tid. Tidlegare var bokstaven Z med, men på grunn av at Z vert uttala S på islandsk vart han fjerna i 1973, men det gamle alfabetet vart undervist is skulen fram til 1980. Dei fem bokstavane X É Á Ó Æ representerer kvar to ulike lydar.
 
Bokstavane C, Q, W og Z er eigentleg ikkje med i det islandske alfabetet, men vert likevel nytta i nokre få ord, for det meste i slektsnamn og i nokre stadnamn. Dei er difor å finna på islandske tastatur. At desse bokstavane ikkje er med i det offisielle alfabetet fører stundom til problem når ein lagar alfabetiske lister, etter som namn som Carl og Walter er vanlege. Ei løysing er då å nytta det gamle alfabetet, med 36 bokstavar: a, á, b, c, d, ð, e, é, f, g, h, i, í, j, k, l, m, n, o, ó, p, q, r, s, t, u, ú, v, w, x, y, ý, z, þ, æ, ö.   

## Referansar

**Denne artikkelen bygger på «[[:is:Íslenska stafrófið]]» frå ,  den 16. mars 2021.*
Morgunblaðið

**Morgunblaðið** er ei islands dagsavis som kjem ut alle kvardagar. Avisa kom fyrst ut den 2. november 1913 og frå og med 1924 har utgjevaren vore Árvakur. Morgunblaðið vart stifta av Vilhjálmur Finsen og Ólafur Björnsson, ein yngre bror til president Sveinn Björnsson. Morgunblaðið har sida 1997 vore tilstade på internett.
 
## Bakgrunnsstoff

* ''Morgunblaðið''
Verdscupen i skihopping 1989

**Verdscupen i skihopping 1989** omfatta 20 tevlingar. Turneringa tok til med eit normalbakkerenn 3. desember 1988 i Thunder Bay i Canada og vart avslutta i storbakken i Planica den 26. mars 1989. Dei 20 tevlingane fordelte seg på 7 i normalbakkar, 12 i storbakkar og eitt skiflygingsrenn. Hopprenna under Ski-VM i Lahti talde ikkje med i verdscupen.

Jan Boklöv frå Sverige vann FIS-premien, pr 2021 den einaste svenske skihopparen som har vunne turneringa. Han sigra i fem av dei tjue enkelttevlingane og vann med stor margin til andremann. Åtte norske deltakarar sanka poeng og syrgde for triumf i landslagstevlinga, like framom fjorårsvinnar Finland.

## Individuelt

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Skisprung-Weltcup 1988/89|Skisprung-Weltcup 1988/89]]» frå ,  den 16. mars 2021.*
Palestinske flyktningleirar

**Palestinske flyktningleirar** er leirar skipa av SN-organisasjonen United Nations Relief and Works Agency (UNRWA) i Jordan, Libanon, Syria, Vestbreidda  og Gazastripa for å husa palestinske flyktningar registrerte med UNRWA. Dette omfattar folk som flykta eller blei drivne ut under nakba i 1948 etter den den arabisk–israelske krigen i 1948 eller etter Seksdagarskrigen i 1967, og etterkomarane deira på farssida. Der er 68 palestinske flyktningleirar, 58 offisielle og 10 uoffisielle. Ti av desse blei skipa etter Seksdagarskrigen, dei andre blei skipa mellom 1948 og 1950-talet.

Berre ein tredel av registrerte palestinske flyktningar bur innanfor grensene til ein flyktningleir. Mange av dei bur i tilstøytande område eller  i nærleiken av leirane, ofte i såkalla samlingar (gatherings) som er definert som geografiske område utanfor offisielle leirar som husar minst 15 palestinske hushald.

Det totale talet på registrerte palestinske flyktningar har voksa frå 750&nbsp;000 i 1950 til rundt 5 millionar i 2013.

## Liste over leirar
Leirane er delte mellom fem område:
* Gazastripa: Gazastripa har 8 offisielle og ingen uoffisielle flyktningleirar, og 1&nbsp;221&nbsp;110 registrerte flyktningar.
* Vestbreidda: Vestbreidda has 19 offisielle og 4 uoffisielle flyktningleirar, og 741&nbsp;409 registrerte flyktningar.
* Syria: Syria har 9 offisielle flyktningleirar og 3 uoffisielle flyktningleirar, og 499&nbsp;189 registrerte flyktningar.
* Libanon: Det er 12 offisielle  og ingen uoffisielle flyktningleirar i Libanon, og 448&nbsp;599 registrerte flyktningar.
*Jordan: Det er 10 offisielle og 3 uoffisielle flyktningleirar i Jordan, og 2&nbsp;034&nbsp;641 registrerte flyktningar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Palestinian refugee camps|Palestinian refugee camps]]» frå ,  den 15. mars 2021.*  

## Bakgrunnsstoff

* As rebuilding begins at lebanon's nahr al bared, displaced refugees er eager to return, William Wheeler and Don Duncan, *World Politics Review,* 11 March 2008
* UN refugee agency unveils palestinske archive
* 

### Kart
* Fields of operation, 2014 map by UNRWA
* in Libanon
* in the palestinske territories
Joci Pápai

**József «Joci» Pápai** (uttalt ˈjot͡si ˈpaːpɒi; ) er ein ungarsk songar, stemmeskodespelar, rappar og gitarist. Han representerte Ungarn i Eurovision Song Contest 2017 med songen «Origo» og enda på åttandeplass.  Pápai deltok på ny i Eurovision Song Contest 2019 med songen «Az én apám».

## Bakgrunn
Pápai stammar frå ungarske romfolk. Han byrja med musikk allereie som fireåring, takka vere storebror sin som skreiv songar og spelte gitar. Han vart påverka av musikkstilane frå 1960- og 1970-åra, og anna rock, pop, soulmusikk og R&B. Han opptredde fyrste gong for offentlegheita i 2005, då han deltok i sesong 2 av talentshowet *Megasztár* på ungarsk TV2. Han rauk ut i dei innleiande rundane, men fekk merksemd nok til å satsa på musikken.

Den fyrste store suksessen til Papái kom året etter med låten «Ne nézz így rám». Same året samarbeidde han med rapparen Majka på låtane «Nélküled» og «Nekem ez jár». Han fekk stor kommersiell suksess i 2015 med «Mikor a test örexik». Seinare gav han ut songen «Elrejtett világ» saman med songarane Caramel og Zé Szabó. Han samarbeidde på ny med Majka på pop-funk-songen «Senki más».

I 2017 deltok Papái i *A Dal*, den ungarske finalen til Eurovision Song Contest. Han vann tevlinga med sin eigenkomponerte «Origo» og fekk dimed representere landet i Eurovision Song Contest 2017, der han enda på ein åttandeplass. 

I 2019 vann han *A Dal* på ny, denne gongen med låten «Az én apám».  Han representerte dimed Ungarn på ny i Eurovision Song Contest, men vart slått ut i semifinalen 14. mai 2019.

## Diskografi

### Singlar

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Joci Pápai|Joci Pápai]]» frå ,  den 17. mars 2021.*
Busse

Ein **busse** (**busseskip**) var eit langskip i norrøn tid med stor lasteevne og stort mannskap. Skipa vart bygde på slutten av vikingtida og eit stykke inn i mellomalderen. Skipstypen vart nytta som krigsskip, hadde dekk og var «høgborda». At krigarane om bord stor høgt oppe var ein føremon i strid, etter som dei då kunne skyta og kasta spyd ned på motstandarane i mindre båtar.

Ordet «busse» kjem av det latinske ordet *bucia*, eit stort breitt skip med fast dekk som vart skildra som «høgborda havskip». Etter kvart vart namnet ikkje bare bruka om hærskip, men vart meir og meir synonymt med storskip, seinare mest om store transport- eller handelsskip. Bussane som vart nytta som handelsskip på 1200-talet og inn på 1300-talet var rommelege skip med stor lasteevne.

## Historiske bussar
* Ormen Lange frå år 1000
* Tore Hund sin langskips-busse frå år 1025
* Harald Hardråde sin busse på 35 rom frå år 1062
* Øystein Magnusson sitt drakeskip frå år 1122 (truleg «Bøkesuden»)
* Bryggeskipet funne på Bryggen i Bergen frå 1248
* «Grandebussa» og «Vadabussa» som på byrjinga av 1300-talet dreiv frakt mellom Trøndelag og England.

## Referansar

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Busse|Busse]]» frå ,  den 18. mars 2021.*  
 

## Litteratur
*
Virittäjä

**Virittäjä** er eit språkvitskapleg tidsskrift som kjem ut i Helsingfors fire gonger i året. Tidsskriftet er fagfellevurdert og blir redigert på finsk. *Virittäjä* er det leiande tidsskriftet for artiklar om finsk språk, men det publiserer også artiklar om austersjøfinske- og samiske språk. I tillegg til dei fagfellevurderte artiklane publiserer *Virittäjä* også litteraturoversyn, språkvitskaplege debattinnlegg og bokmeldingar. Omfanget er rundt 650 sider i året.

*Virittäjää* vart grunnlagt i 1897 av Kotikielen Seura, ‘heimespråkforeininga’. Tidsskriftet har ein nettstad, med oversyn over alle artiklar frå starten av, der artiklane frå og med 1944 er elektronisk tilgjengelege. Dei to nyaste årgangane er bak ein betalingsmur. Redaktør er Hanna Lappalainen.

Ordet *virittäjä* kjem av verbet *virittää*, som tyder ‘å setje opp, å stemme’ (t.d. ein gitar, eller i denne samanhengen kanskje ein kantele). Endinga *-ja/-jä* dannar handlarnomen, slik at namnet tyder ‘han eller ho som stemmer eller gjer klar’.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:fi:Virittäjä|Virittäjä]]» frå , den 18. mars 2021.*  

## Bakgrunnsstoff
*
* Nettstaden for Virittäjä
Tone E. Solheim

**Tone E. Solheim** () er ein norsk forfattar. Ho er frå Jølster i Sunnfjord kommune. 

I 2021 debuterte ho som forfattar med ungdomsromanen *Svarttrasta syng om natta*, som vart gjeven ut på Det Norske Samlaget. Boka vart tildelt Nynorsk barnelitteraturpris. 

## Bibliografi
### Bøker
*
*

## Kjelder
*Samlaget Henta 18.03.2021
Edmund I av England

**Edmund I** (angelsaksisk *Ēadmund* ), kalla «den eldre», «den rettvise» eller «den strålande», var konge over engelskmennene frå 939 til han døydde. Han var son av Edvard den eldre og halvbror til Æthelstan. Sistnemnde døydde den 27. oktober 939, og Edmund etterfølgde han som konge.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Edmund I av England|Edmund I av England]]» frå ,  den 18. mars 2021.*
United States Libertarian Party

**Libertarian Party** («Det libertarianske partiet») var per 2020 det tredje største politiske partiet i USA framfor The Green Party.

Partiet blei grunnlagt av ei lita gruppe aktivistar leia av David Nolan den 11. desember 1971 i Colorado. Ved presidentvalet i 2016 oppnådde partiet 3,3 % av stemmene (over 4 millionar stemmer).

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:United States Libertarian Party|United States Libertarian Party]]» frå ,  den 18. mars 2021.*
Vessela Kristensen

**Vessela Nedelcheva Kristensen** () er professor og har forska på genetikk og brystkreft.

Ho er professor ved avdeling for klinisk molekylærbiologi ved Universitetet i Oslo, og leiar av forskningsgruppa *Cancer Genome Variation* ved Oslo universitetssykehus.

Ho vart medlem av Det Norske Videnskaps-Akademi i 2020. 

## Prisar og utmerkingar
*2012 – Dr. Ragnar Mørks forskningspris på 200 000 kroner
*2018 – Kong Olav Vs Kreftforskningspris på 1 million kroner.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Vessela Kristensen|Vessela Kristensen]]» frå ,  den 21. mars 2021.*
Oni (fleirtyding)

**Oni** kan visa til:
*Oni, vesen i japansk folketru og mytologi
*Øya Ona i Øygarden
* Oni i Georgia, ein by i Racha-Lechkhumi og Kvemo Svaneti
*Oni i Maharashtra, ein landsby i India
Strømpebukse

**Strømpebukse** er ettersitjade beinklede med buksedel og strømper i eitt. Dei dekker hoftene, underlivet, beina og føtene. Strømpebukser blir brukt som varmande undertøy mellom truse og ytterbukse eller som damestrømper saman med skjørt eller kjole. Tynne strømpebukser er ofte laga av nylon, medan tjukkare og varmare variantar kan vera av bomull, ull (gjerne blanda med lycra for å sikra god passform) eller akryl. 

## Historie

Ein historisk forløpar for moderne strikka strømpebukser finn ein i samansydde hoser frå seinmellomalderen. Desse hosebrokane var populære blant menn på 1400-talet og utvikla seg sidan til blant anna tronge pantalongar som igjen kom på moten som ytterbukser kring 1800. 

Strømpebukser blei for fullt innført mot slutten av 1950-åra og byrjinga av 1960-åra, som ei erstatting for vanlege lange strømper og livstykke for å halda strømpene på plass. Dei blei først teke i bruk av damer og barn, men blei raskt òg teke i bruk av menn, særleg om vinteren.  

Strømpebukse blir hovudsakleg brukt som eit plagg for å halda varmen på beina, men blir òg ofte brukt som eit moteplagg, særleg av kvinner. Strømpebukse kan òg ha ein effekt i å auka blodsirkulasjonen i beina, og blir difor brukt av mange som har problem med dette. 

## Sjå òg

* Tights
* Stillongs
* Hose
* Trikot
## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Strømpebukse|Strømpebukse]]» frå ,  den 19. mars 2021.*  
 
## Bakgrunnsstoff

*
Strømpe

**Strømpe** er eit ettersitjande klesplagg som dekker foten og delar av beinet. Dei kan vera i vove eller strikka stoff av mange slag tekstilmaterialar, men ull, bomull, silke og ulike nylonfibrar er vanlegast. Ankelstrømper eller -sokkar når til over ankelen, andre endar midt på leggen, medan knestrømper sluttar under knea og langstrømper kan gå opp mot skrittet. Korte strømper blir som oftast kalla sokkar. Strømper blir praktisk talt alltid laget og selt parvis. 

Strømpene blir trekt på beina og sit på plass ved eigen eller forsterka elastisitet. Dei kan òg haldast oppe med sokkehaldar, strømpeband (òg kalla hoseband), livstykke, korselett, strømpehaldar, hoftehaldar og på andre måtar. 

Forløparen til dagens strømper er hoser, som ein brukte i mellomalderen.

## Andre typar strømper
Ordet strømpe blir på norsk òg brukt om andre tynne, ettersitjande og tøyelege hylster, til dømes:

* Metallforsterka plastrøyr rundt ein bremsewire eller girwire.
* Eit røyr som sit utanpå eit anna kan setjast på som ein strømpe, vanlegvis til vern mot slitasje av mekanisk art.
* Eit bøyeleg, røyrforma hylster som ein trer utanpå ein elektrisk leidning for å isolera han eller skjerma dei elektriske signala mot uønska påverknad frå sterke signalkjelder som leidningen passerer.
* Ein røyrforma bit av eit material som krympar ved oppvarming og blir sett på elektriske leidningskoplingar for å hindra fukt.

## Sjå òg

* Sokk
* Strømpebukse
* Langstrømpe
* Hose
* Strømpeband

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Strømpe|Strømpe]]» frå ,  den 19. mars 2021.*  
 
## Bakgrunnsstoff

*
Polina Gagarina

**Polina Sergejevna Gagarina** () er ein russisk songar, låtskrivar, skodespelar og modell. Ho representerte Russland i Eurovision Song Contest 2015 med songen «A Million Voices», der ho enda på andreplass. Gagarina deltok i den kinesiske talenttevlinga *Singer*, der ho nådde finalerunden.

## Liv og virke

### Bakgrunn
Polina Gagarina vart fødd i Moskva, men vaks opp i Hellas, der mora hennar arbeidde som ballettdansar. I 1993 døydde faren, og familien flytta attende til Russland, før dei igjen flytta attende til Hellas og busette seg i Athen. Etter å ha fullført utdanninga i Hellas, flytta Gagrina til bestemora i Saratov i Russland.

Gagarina snakkar flytande russisk, gresk og engelsk.

### Karriere
Som 16-åring i 2003 deltok Gagarina i den andre sesongen av det russiske talentshowet *Star Factory*. Ho framførte fleire songar av Maksim Fadejev og vann til slutt tevlinga. Etter sigeren, slutta ho seg til jentegruppa Playgirls, men gruppa vart oppløyst kort tid etter.

I 2008 gav Gagarina ut singelen «Komu, zatsjem?», ein duett med den russiske songaren Irina Dubtsova. I mars 2010 slapp ho sitt andre studioalbum, *О себе*. I 2012 byrja ho eit samarbeid med det russisk-georgiske produsenten Konstantin Meladze. Saman med Meladze spelte ho inn fire singlar: «Spektakl okontsjen» ('spelet er over'), «Njet» ('nei'), «Navek» ('for alltid') og «Sjagaj» ('kamp').

I 2015 representerte Gagarina Russland i Eurovision Song Contest 2015, der ho til slutt hamna på andreplass med songen «A Million Voices».

I juli same år opptredde ho under trekkinga til Fotball-VM 2018 i St. Petersburg. Ho var seinare mentor i fjerde og femte sesong av *Golos,* den russiske utgåva av *[[The Voice]]*.

I 2019 deltok Gagarina i det kinesiske talentshowet *Singer 2019*. Ho er den tredje europearen som deltek i konkurransen, etter britiske Jessie J og Kristijan Kostov frå Bulgaria. Ho nådde til slutt finalerunden i april 2019 på tv-kanalen Mango TV.

## Diskografi

### Studioalbum

* 2007: *Poprosi u oblakov* ('Spør skyene')
* 2010: *O sebe* ('Om meg')
* 2016: *9*

### Singlar

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Polina Gagarina|Polina Gagarina]]» frå ,  den 20. mars 2021.*
Nevena Božović

**Nevena Božović** () er ein serbisk songar og låtskrivar. Ho debuterte musikalsk som 13-åring, då ho representerte Serbia i Junior Eurovision Song Contest 2007 med songen «Piši mi». Božović fekk likevel sitt store gjennombrot då ho vart nummer to i den TV-sende talenttevlinga *Prvi glas Srbije* i 2012–2013.

I 2013 var ho ein del av gruppa Moje 3 som representerte Serbia i Eurovision Song Contest 2013 med songen «Ljubav je svuda», men trioen vart slått ut i semifinalen. Božović representerte Serbia på ny i Eurovision Song Contest 2019, som soloartist med songen «Kruna». Ho var med det den første deltakaren som hadde delteke i både Eurovision Song Contest og Junior Eurovision Song Contest som soloartist. 

## Bakgrunn
Božović vart fødd og vaks opp i Mitrovica i dåverande FR Jugoslavia, i dag ein del av Kosovo. Ho studerte musikk ved Kunstuniversitetet i Beograd.

I 2007 deltok Božović i songtevlinga *Izbor za dečju pesmu Evrovizije*, den serbiske finalen til Junior Eurovision Song Contest. Ho vann tevlinga med songen «*Piši mi*» (*skriv til meg*), og fekk dimed representere Serbia i den internasjonale finalen i Rotterdam i Nederland. Der enda ho på ein tredjeplass, noko som er den beste plasseringa til Serbia i tevlinga.

I 2012 deltok ho i den serbiske versjonen av *[[The Voice]]* og vart nummer to, berre slått av Mirna Radulović. Året etter utgjorde ho gruppa Moje 3, saman med Mirna Radulović og Sara Jovanović. Gruppa vann songtevlinga *Beosong 2013* med songen «Ljubav je Svuda» ('kjærleiken er overalt'). Trioen fekk dimed representere Serbia i Eurovision Song Contest 2013 i Malmö. Der enda dei på ein ellevteplass i sin semifinale og kvalifiserte seg ikkje til finalen.

I juli 2013 gav ho ut ein ny singel, «Pogledaj me» ('sjå på meg'). Ho var òg ein av fagdommerne i den serbiske juryen i Eurovision Song Contest 2015 i Wien. I 2019 fekk ho prisen for årets alternativ-/elektropop-song under den serbiske prisutdelingen *Music Awards Ceremony* for låten «Jasno mi je» ('det er opplagt for meg'). Same år deltok ho i *Beovizija* med songen «Kruna» ('krone'). Ho vann tevlinga og representerte dimed Serbia i Eurovision Song Contest 2019 i Tel Aviv.

## Diskografi

### Singlar
* 2007 — «Piši mi»
* 2009 — «Ti»
* 2013 — «Ljubav je svuda» (som del av gruppen Moje 3)
* 2013 — «Pogledaj me»
* 2013 — «Znam da noćas gubim te»
* 2014 — «Bal»
* 2015 — «Trebam tebe»
* 2016 — «Čujem da dolaziš u grad»
* 2016 — «Siesta»
* 2017 — «Jasno mi je»
* 2017 — «Dangerous Drug»
* 2019 — «Kruna»

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Nevena Božović|Nevena Božović]]» frå , den 19. mars 2021.*
Jan Terje Faarlund

**Jan Terje Faarlund** () er professor i nordisk språk ved Universitetet i Oslo.

Faarlunds vitskaplege karriere byrja med magistergradsavhandlinga *Syntaksen til preposisjonsuttrykka i moderne norsk* (1974), og han har òg seinare hovudsakleg jobba med grammatiske spørsmål i norsk. Eit av hans mest omfattande arbeid er som medforfattar av *[[Norsk referansegrammatikk]]* (1997).

Faarlund har tidlegare vore professor ved Noregs teknisk-naturvitskaplege universitet. Han var gift med sosialantropologen Marianne Gullestad (1946–2008).

I 2013 vart han tildelt Gad Rausings Pris for framståande humanistisk forsking.

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Jan Terje Faarlund|Jan Terje Faarlund]]» frå ,  den 20. mars 2021.*  
 
## Bakgrunnsstoff
Jan Ragnar Hagland

**Jan Ragnar Hagland** () var professor i norrønt språk ved NTNU. Han vart tilsett ved NTNU i 1972, og vart professor i 1986.

Hagland har omsett fleire islendingesoger til nynorsk (blant anna *[[Landnåmabok]]*, *[[Njålssoga|Njåls saga]]*, *[[Soga om Gisle Sursson]]*), omsett *[[Frostatingslova|Frostatingsloven]]* til moderne norsk, og vore medforfatter av blant anna *Handbok i norrøn filologi* (2004) og *Trøndersk språkhistorie* (2008).

Han vart i 2017 utnemnt til riddar av Den islandske falkeordenen i samband med statsbesøket til Islands president i Noreg.

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Jan Ragnar Hagland|Jan Ragnar Hagland]]» frå ,  den 20. mars 2021.*  

## Bakgrunnsstoff
*
Geirr Wiggen

**Geirr Wiggen** () er ein norsk dr.philos. og sidan 1992 professor i nordisk språkvitskap ved Universitetet i Oslo, med vekt på fagdidaktikk. Han er busett i Oslo. Forskinga hans rettar seg i stor grad mot ulike emne innan anvend lingvistikk.

Wiggen var lektor og førsteamanuensis ved Elverum lærarhøgskule 1976-90 og leiar i bokmålsseksjonen i Norsk språkråd 1988-96. Han vart dr.philos. 1992 og er medlem av Det Norske Videnskaps-Akademi og Det Kongelige Norske Videnskabers Selskab.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Geirr Wiggen|Geirr Wiggen]]» frå ,  den 20. mars 2021.*  

## Bakgrunnsstoff
Else Mundal

**Else Olaug Mundal** () er ein norsk historikar som var professor i norrønt ved Universitetet i Bergen. Ho hadde tidlegare vore professor ved Universitetet i Oslo.

Etter å ha gått ut frå Voss landsgymnas i 1964 vart Mundal i 1971 cand. philol. med hovudfag i historie ved Universitetet i Oslo. Deretter var ho stipendiat frå 1972 til 1976 og vart i 1977 dosent i norrøn filologi, framleis ved Universitetet i Oslo. Mundal vart professor i 1985. I 1994 fekk ho professorat i norrøn filologi ved Universitetet i Bergen. I 2003 vart ho knytt til Senter for middelalderstudier. 
Mundal er innvald som medlem i Det Norske Videnskaps-Akademi. Ho vart i 2017 utnemnt til riddar av Den islandske falkeordenen i samband med statsbesøket til Islands president i Noreg.

## Bibliografi (utval)

* Odd Einar Haugen, Bernt Øyvind Thorvaldsen og Jonas Wellendorf (red.): "Fjǫld veit hon frœða: Utvalde arbeid av Else Mundal", Oslo: Novus, 2012. ISBN 978-82-7099-706-0
* Else Mundal og Håkan Rydving (red.): *Samer som «de andra», samer om "de andra".* *Identitet och etnicitet i nordiska kulturmöten*, Umeå: Samiska studier, Umeå universitet, 2010. ISBN 978-91-7459-051-7
* Slavica Ranković, Leidulf Melve og Else Mundal: *Along the oral-written continuum.* *Types of texts, relations and their implications*, Turnhout: Brepols, 2010. ISBN 978-2-503-53407-7
* Jon Gunnar Jørgensen, Karsten Friis-Jensen og Else Mundal (red.): *Saxo og Snorre*, København: Museum Tusculanums Forlag, 2010. ISBN 978-87-635-3124-5
* Else Mundal og Jonas Wellendorf: *Oral art forms and their passage into writing*, København: Museum Tusculanum Press, 2008. ISBN 978-87-635-0504-8
* Else Mundal og Simonetta Battista (red.): *Reykholt som makt- og lærdomssenter.* *I den islandske og nordiske kontekst*, Reykholt: Snorrastofa, 2006. ISBN 9979-9649-2-8
* Else Mundal og Anne Ågotnes (red.): *Ting og tekst*, Bergen: Bryggens museum, 2002. ISBN 82-90289-80-4
* Else Mundal og Ingvild Øye (red.): *Norm og praksis i middelaldersamfunnet*, Bergen: Senter for europeiske kulturstudier, 1999. ISBN 82-91320-18-7
* Ann Christensson, Else Mundal og Ingvild Øye (red.): *Middelalderens symboler*, Bergen: Senter for europeiske kulturstudier, 1997. ISBN 82-91320-16-0
* Else Mundal: *Legender frå mellomalderen.* *Soger om heilage kvinner og menn*, Oslo: Samlaget, 1995. ISBN 82-521-4511-6
* Else Mundal: *Sagadebatt*, Oslo: Universitetsforlaget, 1977. ISBN 82-00-01376-6
* Eskil Hanssen, Else Mundal og Kåre Skadberg: *Norrøn grammatikk.* *Lydlære, formlære og syntaks i historisk*, Oslo: Universitetsforlaget, 1975. ISBN 82-00-01336-7
* Else Mundal: *Fylgjemotiva i norrøn litteratur*, Oslo: Universitetsforlaget, 1974. ISBN 82-00-08989-4

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Else Mundal|Else Mundal]]» frå ,  den 20. mars 2021.*
Fredrik Otto Lindeman

**Fredrik Otto Lindeman** () er ein norsk språkforskar. Han er professor emeritus i samanliknande språkforsking ved universitetet i Oslo.

Lindeman arbeidde innafor indoeuropeistikken. Han har gjeve opphav til Lindemans lov, ein lydlov som liknar Sievers lov.

Saman med Harald Bjorvand utgav han i 2000 den over 1100 sider store *Våre arveord*, den første etymologiske ordboka for norsk sidan Hjalmar Falk og Alf Torps *Etymologisk ordbog over det danske og det norske sprog* (1903–06). Boka kom ut i ei revidert og utvida utgåve i 2007. Lindeman har omsett *Sagaen om Cú Chulainns sykeleie og Emers skinnsyke* frå gammalirsk og *Vardan og armenernes krig* frå gammelarmensk for Thorleif Dahls kulturbibliotek.

## Bibliografi (utval)

* *Les origines Indo-Européennes de la "Verschärfung" Germanique* (1964)
* *Einführung in die Laryngaltheorie* (1970)
* *The triple representation of schwa in Greek and some related problems of Indo-European phonology* (1982)
* *Våre arveord* (2000)

### Omsetjingar

* *Sagaen om Cú Chulainns sykeleie og Emers skinnsyke* (1985)
* *Vardan og armenernes krig* (1992)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Fredrik Otto Lindeman|Fredrik Otto Lindeman]]» frå ,  den 20. mars 2021.*  

## Bakgrunnsstoff
* Fredrik Otto Lindeman på Bokhylla
Helge Julius Jakhelln Dyvik

**Helge Julius Jakhelln Dyvik** () er ein norsk professor i språkvitskap.

Dyvik var fødd i Bodø. Etter å ha vorte cand.mag. frå Universitetet i Bergen i 1972, studerte han gammal- og mellomengelsk ved
Universitetet i Durham i 1973 og vart mag.art. i nordiske språk i 1976. I 1981 vart han dr.philos. med avhandlinga *Grammatikk og empiri*, ei avhandling innafor teoretisk lingvistikk.  I 1987 mottok han Fridtjof Nansens belønning for fremragende forsking. 

I 1983 vart Dyvik utnemnd til professor i allmenn lingvistikk ved Institutt for lingvistiske, litterære og estetiske studium ved Universitetet i Bergen. I 1995 vart han innvald i Det Kongelige Norske Videnskabers Selskab, i 1998 i Det Norske Videnskaps-Akademi, i 2015 i Academia Europaea, og i 2019 i Det Norske Akademi for Språk og Litteratur.

Han har hatt mange verv, blant anna som president i Nordic Association of Linguists. I 2000 vart han medlem i Norsk språkråd, og frå 2006 til 2013 var han leiar for Språkrådet sitt Fagråd for normering og språkobservasjon.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Helge Julius Jakhelln Dyvik|Helge Julius Jakhelln Dyvik]]» frå ,  den 20. mars 2021.*
Bernt Brendemoen

**Bernt Brendemoen** () var ein norsk turkolog og professor ved Universitetet i Oslo.

Brendemoen tok mellomfag i gresk og latin ved universitetet i Oslo, før han studerte tyrkisk ved universitetet i Istanbul og i Oslo. Han tok magistergraden i tyrkisk språkvitskap i 1977, og var deretter stipendiat ved universitetet i Oslo, før han vart utnemnd til amanuensis i 1982. Han var førsteamanuensis frå 1989 og vart dr. philos. i 2001 på ei avhandling om tyrkiske dialektar. Frå 2002 var han professor i turkologi.

Brendemoens interessefelt var tyrkisk språk, språkhistorie, dialektar og litteratur, og dessutan aserbajdsjansk. I 1980 utgav han ei tyrkisk-norsk ordbok saman med  Yasar Tanrikut, og i 1998 ei norsk-tyrkisk ordbok saman med Sinan Çorbacioǧlu. Han har dessutan omsett fem bøker av den tyrkiske forfattaren Orhan Pamuk.

## Bibliografi
* The Turkish Dialects of Trabzon. Their Phonology and Historical Development. Vol. I — Analysis (345 s.); vol. II — Texts (280 s.). Wiesbaden: Harrassowitz. 2002.

; Omsetjingar

* Orhan Pamuk: *Svart bok*. Oslo: Gyldendal, 1994. ISBN 82-05-22141-3
* Orhan Pamuk: *Mitt navn er Karmosin*. Oslo: Gyldendal, 2004. ISBN 978-82-05-32913-3
* Orhan Pamuk: Istanbul – Byen og minnene [Istanbul – Hatralar ve Şehir] Oslo: Gyldendal, 2006
* Orhan Pamuk: Noe fremmed i mitt sinn [Kafamda bir Tuhaflık] Oslo: Gyldendal, 2016
* Orhan Pamuk: *Uskyldighetens museum*. Oslo: Gyldendal, 2010. ISBN 978-82-05-37803-2

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Bernt Brendemoen|Bernt Brendemoen]]» frå ,  den 20. mars 2021.*  
 

## Bakgrunnsstoff

* Nettstad ved Universitetet i Oslo
Henning Bergenholtz

**Henning Bergenholtz** () er ein dansk leksikograf og lingvist. 

Bergenholtz har ein M.A. frå Technische Universität Berlin i 1973 og doktorgradar frå 1975 og 1978 frå Universität Essen.

Frå 1973 har han vore knytt til universita i Bonn, Essen, Køln, Kairo, Bochum og Stellenbosch. Frå 1996 til han vart pensjonist var han leiar av Center for Leksikografi ved Aarhus Universitet. Henning Bergenholtz er æresdoktor ved Universidad de Valladolid og medlem av Det Norske Videnskaps-Akademi.

## Publikasjonar
Henning Bergenholtz har skrive mykje om grammatikk, leksikografi og språkpolitikk. Han har òg hatt ei fast spalte om språklege emne i nettavisa Den Korte Avis. I 1997 var han medforfatter på Nordisk leksikografisk ordbok som kom ut på Universitetsforlaget.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Henning Bergenholtz|Henning Bergenholtz]]» frå ,  den 21. mars 2021.* 
*** oppgav desse kjeldene:* 
*** [Henning Bergenholtz si nettside på Aarhus Universitet sin nettstad](http://pure.au.dk/portal/da/persons/henning-bergenholtz(b3eea042-fec2-4bbc-af24-4c5f86afcef9)/cv.html?id=41492545)
 
## Bakgrunnsstoff
Øivind Andersen

**Øivind Andersen** () er ein norsk professor i klassiske fag (gresk og latin) ved Universitetet i Oslo. 

Han vart cand. philol. i 1973 ved Universitetet i Oslo (med faga filosofi, latin og  gresk hovudfag). Han vart så dr. philos. i 1976 ved same stad med avhandlinga *Paradeigmata*. *Beiträge zum Verständnis der Ilias* om Iliaden.

I 1978–79 var han førsteamanuensis i antikkens historie ved Historisk institutt ved Universitetet i Oslo. Så  var han i perioden 1980–1996 professor i klassiske fag ved Historisk institutt ved Universitetet i Trondheim. Frå 1997 var han professor i klassisk filologi ved Universitetet i Oslo. Han var redaktør for tidsskriftet *[[Symbolae Osloenses]]* i perioden 2005–13.

Andersen er ein kjent formidlar av den antikke arven i den norske ålmenta i tillegg til dei faglege bidraga sine. Han var styrar for Det norske institutt i Athen frå 1989 til 1993.

Boka *I retorikkens hage* vart gjeven ut første gong i 1995, og er no komme i 5 opplag. Boka er òg omsett til tysk (ISBN 9788200219699).

Han er òg medlem av styret til Abelprisen.

## Referansar

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Øivind Andersen|Øivind Andersen]]» frå ,  den 20. mars 2021.*  
 

## Bakgrunnsstoff
Egil Kraggerud

**Egil Kraggerud** () er ein norsk filolog og professor.

Etter examen artium frå latinlinja ved Oslo katedralskole i 1957 studerte han klassisk filologi under Leiv Amundsen og Henning Mørland ved Universitetet i Oslo. Etter hovudfag i 1963 vart det gresk og i 1968 ein doktorgrad på avhandlinga *Aeneisstudien*.

Han var professor i same fag og ved same stad frå 1969 til han gjekk av i 2002.  Han var redaktør for Symbolae Osloenses 1972–94. Han mottok Fridtjof Nansens belønning for fremragende forsking 2018.

Egil Kraggerud er medlem av Det Norske Videnskaps-Akademi fra 1974, Det Kongelige Norske Videnskabers Selskab frå 1985, Academia Europaea frå 1989 og Det Norske Akademi frå 2001.

## Bibliografi (utdrag)

* Kraggerud, Egil (1968). Aeneisstudien. Osloae: Universitetsforlaget.  [dr.avhandling]
* Kraggerud, Egil (1981). Namensatz der taciteischen Germania. Oslo: Universitetsforlaget. ISBN 8200058719. 
* Klassisk og norsk. Oslo: Gyldendal. 1982. ISBN 8205130698. 
* *Horaz und Actium. Studien zu den politischen Epoden* (1984)
* Kraggerud, Egil (1995). 100 latinske tekster til oppgaver og øvelser. Oslo: Klassisk avd., KRI, Universitetet i Oslo. ISBN 8299269741. 
* Johanssen, J. (1841-1911) (1998). Latinsk-norsk ordbok. Oslo: Cappelen. ISBN 8202154995. 
* *Catalina og Ibsen* (2005)

; Omsetjingar

* Boëthius, Anicius Manlius Severinus (1981). Filosofiens trøst. Oslo: Aschehoug i samarbeid med Fondet for Thorleif Dahls kulturbibliotek og Det norske akademi for sprog og litteratur. ISBN 8203105130.  [Om Filosofiens trøst, De consolatione philosophiae]
* Vergil: *Aeneiden* (*Aeneis*. 7 bd., 1983–89)
* Vergilius Maro, Publius (1994). Georgica. Oslo: Solum. ISBN 8256009578.  [Handlar om Georgica av Vergil]
* Horatius Flaccus, Quintus (1994). Romerodene. Oslo: E. Kraggerud. ISBN 8299269725. 
* Platon: *Faidon*
* Platon: *Epigrammer* (2007)

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Egil Kraggerud|Egil Kraggerud]]» frå ,  den 20. mars 2021.*  
 
## Bakgrunnsstoff
* Nettstaden til Egil Kraggerud
Magnus Rindal

**Magnus Rindal** () er ein norsk norrønfilolog.

Rindarl vart fødd på Nordfjordeid. Med cand.philol. i 1968 frå Universitetet i Bergen var Rindal lektor, dosent og professor i norrøn filologi same stad fram til 1989, då han melde overgang til Universitetet i Oslo. Her venta eit professorat i nordisk språkvitskap som han hadde til han vart pensjonist, berre avbrote av tre år innan nordisk mellomalderkultur då han òg leidde Senter for studium i vikingtid og nordisk mellomalder i tida 1993 til 1996. I denne perioden var han òg Noregs forskingsråd sin områdeleiar for kultur og samfunn, og fekk Prisen for god forskningsformidling ved Universitetet i Oslo i 1998. I denne tida vart han òg innvald i Det norske språk- og litteraturselskap frå 1991 og Det Norske Videnskaps-Akademi frå 1995. Rindal var styreleiar då Høgskulen i Bodø i 2010 vart omgjort Universitetet i Nordland.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Magnus Rindal|Magnus Rindal]]» frå ,  den 20. mars 2021.*