open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Otra

**Otra** er den største elva på Sørlandet. Ho renn frå Setesdalsheiane i Bykle kommune i nord til Kristiansand i Agder fylke i sør. Elva er lakseførande opp til Vigeland i Vennesla. I tillegg finst den spesielle relikte laksen bleke i Byglandsfjorden.

## Elveløpet

Otra er 245 kilometer lang og er dermed den åttande lengste elva i Noreg. Middelvassføringa er 150 m&sup3;/s. Høgaste vassføring er målt i oktober 1987 med om lag 1000 m&sup3;/s. Nedslagsfeltet er 3740 km&sup2; stort.

Det er to store innsjøar i vassdraget, Åraksfjorden og Byglandsfjorden.

## Fisk
### Laks
I Otra er det produksjon av lakseungar og laksesmolt. Vasskvaliteten dei siste åra har vore så god at det ikkje er registrert forsuringsskadar på smolten. Laksen klarer seg godt i Otra fordi elvevatnet ikkje er så surt. Det er kalkrik berggrunn i nedbørfeltet øvst i Setesdal som gjev elvevatnet ei viss bufferevne mot forsuring.

Fangstane dei siste åra har vore varierande:
* 2001: 7,2 tonn 
* 2002: 5,3 tonn 
* 2003: 7,4 tonn
* 2004: 5,8 tonn
* 2005: 9,9 tonn
* 2006: 10,7 tonn
* 2007: 5,9 tonn

### Bleke
Bleke er ein laksefisk som berre finst i Otravassdraget.

### Ørekyte
Òg karpefisken ørekyte har fått innpass i Otravassdraget. Det er funne ørekyte i heile vassdraget sør til Byglandsfjorden. Denne fisken er uønskt i vassdraget, og ein arbeider for å hindre vidare spreiing.

## Regulering
Otra er ei av Noregs mest regulerte elvar med fleire kraftverk: 
* Holen kraftverk 
* Brokke kraftverk
* Bjørgum småkraftverk 
* Hekni kraftverk 
* Hovatn kraftverk
* Langerak kraftverk
* Iveland kraftverk
* Nomeland kraftverk
* Steinsfoss kraftverk
* Hunsfoss kraftverk
* Vigelandsfoss kraftverk

I tillegg til kraftstasjonar er det etablert pumpestasjonar for overføring av vatn mellom reguleringsmagasin:
* Breive pumpestasjon 
* Skarje pumpestasjon

## Bakgrunnsstoff
* Otra sitt nedbørsfelt

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Otra|Otra]]» frå , den 2. mai 2008.*
Nidelva i Agder

**Nidelva** er hovudelva i Arendalsvassdraget i Agder. Ho har namnet frå der Nisserelva og Fyreselv renn saman og til utløpet ved Arendal. Elva Gjøv med utspring i Nesvatn renn òg ut i Nidelva. Vassdraget har ei lengd på 210 km, og nedbørfeltet er 4000 km&sup2;. Elva er utbygd med fleire kraftverk. 

Nidelva er lakseførande på ein 22&nbsp;km lang strekning opp til Evenstad kraftverk. Elva har ikkje reproduserande laks og det er derfor planlagt kalking og kultivering. 

Ved Rygene er gjennomsnittleg vassføring 110 m&sup3;/s. Den høgaste vassføringa vart målt hausten 1987. Då passerte om lag 1200 m&sup3;/s Rygene kraftverk. 

Nidelva er ein del av Arendalsvassdraget som i norsk samanheng er eit av dei mest regulerte vassdraga med til saman 16 kraftverk.

Nidelva har tre utløp, eit mot Arendal, eit mellom Hisøya og Gjervoldsøy og eit på vestsida av Gjervoldsøy.
Molandsvassdraget

**Molandsvassdraget** er eit lite vassdrag i Arendal kommune i Agder. Molandsvannet er det sentrale element i vassdraget. Dette vatnet er oppdelt i fleire kiler eller fjordar, med smale sund mellom. Molandsvannet er regulert med ein stem, *Haustemmen*, ved utløpet frå vatnet. 

Skogsterrenget i heiane vest og nord for Molandsvannet er det øvre området i vassdraget og fleire små elvar renn ut i vatnet frå her. 

Omkring Molandsvannet ligg Austre Moland, lenge var dette eigen kommune, men i dag er det ei bygd i Arendal kommune. Austre Moland kyrkje ligg vakkert til på eit nes ved vatnet.

Molandsvannet vert drenert gjennom Sageneelva, ei ganske kort elv, som renn i små stryk ned mot Langangsvannet. frå Langangsvannet er det små kanalar og vatn ut til Neskilen ved Eydehavn. 

Vassfallet i Sageneelva vart tidlegare godt utnytta. Her var det opptil sju oppgangssager ved elva, det var bekkekverner, mølle, ålekar og truleg ei stampemølle. Sagenelva vart tidlegare kalla *Fosså*. I tilknyting til denne verksemda var det ein del bustader og små plassar. 

Vatnet i Sageneelva vert regulert med stor stem eller demning som vert kalla Kjærhølstemmen. Demninga er bygd av steinblokker, og dei eldste delane av ho må vere frå 1600-talet eller eldre. Bak stemmen ligg eit lite vatn, Kjærhølen. 

Sageneelva er grense mellom gardane Ottersland og Fløystad i Austre Moland. 

Sageigarane på Otterland og Fløystad fekk på 1600-talet kongelege privilegia til å sage bord for eksport. Skurlasten vart truleg transportert til Neskilen som var ein velkjend stad for skiping av trelast. 

Sagene Mølle er ei bygdemølle som vart etablert midt på 1800-talet. Ho er i dag et kulturminne, og er stadig i drift med vasskraft. 

Molandsvassdraget er verna i forhold til Verneplan IV for vassdrag.
Grodalselva

**Grodalselva** ligg for det meste i Asker kommune i Akershus fylke og har eit nedbørfelt på 115&nbsp;km². Elva tek imot vatn frå vatna ved Dikemark (Ulvenvatnet, Verkensvannet og Nordvannet). Det renn ut i Gjellumvannet ved Heggedal, som Grodalselva renn ut i frå. Rett etter utløpet frå Gjellumvannet tek Grodalselva imot vatn frå Hegga som kjem frå Heggsjø i Kjekstadmarka. Få meter etter elvemøtet renn ho ut i Kistefossdammen. Frå Gjellumvannet og til utløpet i Oslofjorden ved Åros låg det tidlegare fleire møller og industriverksemder. Den nedste delen av elva blir kalla Åroselva. Det opphavlege namnet på strekninga frå Gjellumvannet til Oslofjorden var Groa.

Røyken og Åros JFF (NJFF) starta utsetting av laks og sjøaure tidleg på 1970-talet. Mellom 2 000 og 10 000 settefisk/smolt blir sett ut årleg. I 1983 fekk Norcem pålegg om å setje ut 2 000 laksesmolt og 1 000 sjøauresmolt i vassdraget som følgje av uttak av industrivatn til sementfabrikken i Slemmestad. I tida 1960-83 var fangstane av laks og sjøaure 50–200&nbsp;kg/år, i 1984 400&nbsp;kg og i 1987 912&nbsp;kg.

Fram til 1989 var det laks berre 3&nbsp;km frå sjøen til Lingsomdammen. Etter riving av dammen går laksen no opp 11&nbsp;km til Fabrikkdammen i Grodalen.

Grodalselva er siste naturleg reproduserande lakseelv i Buskerud.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Åroselva|Åroselva]]» frå ,  den 2. mai 2008.*
Songdalselva

**Songdalselva** (*Sygna/Søgneelva*) er ei elv som har utspringet sitt i Songevannet i Songdalen kommune og renn ut i havet mellom Høllen og Åros i Søgne kommune. Elva har eit tilførselsløp frå Stemman som heiter Gumpedalselva. Nedbørsfeltet er 192 km&sup2;. 

I 2004 vart det fiska 79 kg laks og 243 kg sjøaure i elva.

Elva er vernet med omsyn til Verneplan IV for vassdrag.
Lygna

**Lygna** er ei elv i Agder som renn frå Fjotland til Lyngdal.

Elva, som har gjeve namn til byen ved utløpet, har utspring ved Øyvatn i gamle Fjotland kommune (no Kvinesdal kommune). Elva renn via Eiken og Hægebostad før ho renn ut i Lyngdalsfjorden mellom Årnes og Kvavik i Lyngdal. Det største fallet er på 36 meter i Kvåsfossen.

Namnet kjem frå det norrøne *lugn*, som tyder stille, og dette er ei god skildring for dei første 7-8 kilometrane, og dei siste fire. 

Lygna er i hovudsak ei sjøaureelv, men dei siste åra har òg laksestamma tatt seg opp. I tidlegare tider var òg elva kjent for perlefiske, berre overgått av Litleåna og Audna i Vest-Agder.
Litleåna

**Litleåna** er ei elv som renn gjennom Kvinesdal og har utløp i Kvina ved Liknes i botn av Fedafjorden. Det høgaste punktet er rett sør for Knaben.

Nedbørfeltet er 230 km&sup2; stort.

Litleåna er lakseførande til Åmot, 1 km opp i elva.
Audna

**Audna** (*Audnedalselva*) renn gjennom Audnedalen i Agder gjennom Lyngdal og Lindesnes kommunar. Audna har utspringet sitt i Grindheimsvatnet, går gjennom Øvre Øydnavatnet og Ytre Øydnavatnet og munnar ut i Sniksfjorden. 

Audna er 55&nbsp;km lang. Det er laks og sjøaure på ei 30&nbsp;km lang strekning frå Bustad og opp til utløpet av Ytre Øydnavatnet. 

Nedbørfeltet er på 450&nbsp;km² og middelvassføringa er 20&nbsp;m³/s.

Den stadeigne laksestamma i Audna gjekk til grunne tidleg på 1970-talet. Eit kalkingsprosjekt starta i 1985. Målet var å bygge opp ei ny laksestamme. Dette målet er nådd og laksestamma vert no opprettheldt gjennom naturleg reproduksjon.

I 2004 vart det fiska 2,4&nbsp;tonn laks og 219&nbsp;kg sjøaure i Audna.

## Kjelder


* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Audna|Audna]]» frå , den 2. mai 2008.*
Suldalslågen

**Suldalslågen** er ei elv som renn i Suldal i Rogaland. Ho har spring ut frå Suldalsvatnet og munnar ut i Sandsfjorden ved tettstaden Sand. Gjuvefoss og Sandsfoss er fossar i Suldalslågen.

Suldalslågen er rekna som ei god lakseelv. Rekordlaksen blei fiska i 1913 og var på heile 34 kg. Det er vanleg at laks på over 20 kg vart fanga kvart år. Laksebestanden har møtt motstand, til dømes ved lakselus frå rømt oppdrettlaks, men får hjelp til å halde seg oppe ved at det blir gjort forvaltning. Laksen i Suldal har utvikla genar som har gjort dei kraftige. Dette blir oftast sagt er på grunn av at laksen må hoppe opp den stride Sandsfossen.
Storåna i Sandnes

**Storåna** er ei elv i Sandnes. Elva er om lag 4,5&nbsp;kilometer lang og strekkjer seg frå Stokkelandsvannet på Ganddal til Vågen i Sandnes sentrum. Elva vart opphavleg kalla Gandeelven, men skifta namn til Storåna på midten av 1800-talet. Langs elva går parkdraget Gandsparkene fram til Vågsgjerd i sentrum, før ho går i røyr om lag 600&nbsp;meter og vert opna igjen like før utløpet i Gandsfjorden. Gjeldande kommuneplan føreslår å opne elva og byggje park gjennom heile sentrum.
Lilleelv

**Lilleelv** er eit verna vassdrag i Arendal kommune i Agder. Elva går frå Assevvannet til den munnar ut i Nidelva. Lilleelv renn forbi Bjorbekk kyrkje. Rett før ho munnar ut i hovudelva er det eit større fossefall.
Hååna

**Hååna** (historisk Håelva) er ei elv i Time og Hå på Jæren. Ho munnar ut i havet like nord for Hå Gamle Prestegard og renn frå Høg-Jæren og nedover i det flate karakteristiske Jærlandskapet. Hååna renn gjennom eit relativt tett folkesett kulturlandskap med eit godt utbygd vegnett. Funn etter mange buplassar viser at her har vore aktivitet av menneske heilt tilbake til steinalderen. Elva kryssar fylkesvegen vest for Nærbø. Hååna er kjent som ei fiskerik elv med laks og aure. Ho har òg ein god bestand av ål, og i vatna i dei øvre områda lever òg sik og røye. Den sjeldne elvemuslingen (*Margaritifera margaritifera*) finst også i Hååna.

## Vasskvaliteten
På grunn av kraftig forureining frå jordbruket er vasskvaliteten til elva særs dårleg. Oppblomstring av blågrønalgar skjer regelmessig. Jærstrendene er freda som landskapsvernområde og strekkjer seg mange mil nordover og sørover frå munningen til Hååna. Her er det både sanddyner og rullesteinstrender med spennande plante- og dyreliv. 

I tillegg til Jærstrendene landskapsvernområde har nedbørfeltet fleire landskapsvernområde og reservat knytt til vassdraget.

Tilsigsfeltet har eit areal på berre 170 km².

Vassdraget er vern i Verneplan I for vassdrag.

## Kjelder
Økterelva

**Økterelva** er ei elv i Skien kommune i Telemark. Elva spring ut frå innsjøen Økteren, og munnar ut i Fjellvatnet. Systemet er ein del av Skiensvassdraget.
Figgjoelva

**Figgjoelva** er ei elv i Rogaland som renn frå Edlandsvatnet på Ålgård, gjennom Figgjo og til Sele på Jæren. Elva er populær for sportsfiske og er ei av dei 10–15 største lakseelvane i Noreg. Ho har ei lengd på 42,2&nbsp;km og ein høgdeskilnad på 104 m. Middelvassføringa er på 103 m³/s.

Elva vert kryssa av Skjævelandsbrua og Skjæveland gamle bru ved riksveg 44 på Skjæveland

Elva var grunnlaget for industrien på Ålgård og Figgjo. På Ålgård kjøpte Ole Nielsen rettane til Edlandsfossen og starta opp De Forenede Ullvarefabrikker. Tidlegare vart det òg fiska etter ål.

I 1973 vart elva verna mot kraftutbygging i Verneplan I for vassdrag.

I 2000 var Figgjoelva den nest største lakseelva i Rogaland då det vart fiska 10,6 tonn laks og 677&nbsp;kg sjøaure.

Figgjoelva har ein levedyktig bestand av elvemusling. Tidlegare vart muslingane beskatta, men i dag er dei verna som ein raudlista art.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Figgjoelva|Figgjoelva]]» frå , den 2. mai 2008.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Vinjeåi

**Vinjeåi** er ei elv i Vinje kommune i Telemark. 

Elva har utspring frå Vinjevatn, og munnar ut i elva Tokke ved Åmot. I den øvre delen av Vinjeåivassdraget, dannar elvane Flothylåi og Bora dei viktigaste tilløpa og renn gjennom Grungevatnet vidare gjennom Smørkleppåi og ned i Vinjevatn. Frå Venemo i Bordalen vert ein del av vatnet ført gjennom tunnel over til Totak, som er eit magasin for kraftstasjonane Vinje (300 MW, 1003 GWh), med utløp i Vinjevatn, og Tokke (430 MW, 2221 GWh), med utløp i Bandak.

Systemet høyrer til Skiensvassdraget.

## Kjelder
Vallaråi

**Vallaråi** er ei elv i Seljord kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt i Flatsjå (161 moh.) og munnar ut i Seljordsvatnet, like aust for Seljord sentrum. Elva er ein del av Skiensvassdraget.
Tveitåi

**Tveitåi** er ei elv i Hjartdal kommune i Telemark. Elva, som er ein del av Skiensvassdraget, har utspringet sitt i Bonsvatnet og munnar ut i Bjårvatnet.
Elva Tokke

**Tokke** er ei elv i Telemark som har utspring frå innsjøen Totak i Vinje og utløp i innsjøen Bandak i Tokke. Systemet er ei del av Skiensvassdraget. 

Tokkeutbygginga i perioden 1959–79 femner 7 kraftstasjonar (i alt 976 MW, 4492 GWh). Kostnadene ved utbygginga vart under 2,0 øre per kWh.
Tinnelva

**Tinnelva** (**Tinne**) er ei elv i Notodden kommune i Telemark. Ho renn frå Tinnsjå ned til Heddalsvatnet, der ho munnar ut i Notodden by. Elva er ein del av Skiensvassdraget.
Tansåi

**Tansåi** er ein elvestubb i Rauland i Vinje kommune i Telemark. Ho drenerer Lognvikvatn, og etter ein snau kilometer munnar ho ut i Totak.
Smørkleppåi

**Smørkleppåi** er ei elv i Vinje kommune i Telemark. Elva har utspring frå Grungevatn, og munnar ut som hovudtilløp i Vinjevatn. Systemet er ein del av Skiensvassdraget.

Smørkleppåi er regulert i samband med Songa og Tokke kraftverk og har pålagt minstevassføring.
Risenosa

**Risenosa** er eit fjell (1573 moh) i Ørsta kommune på Sunnmøre. Fjellet ligg aust for bygda Viddal. Til skilnad frå mange av dei andre fjelltoppane i Sunnmørsalpane, manglar Risenosa det kvasse og himmelragande.

Namnet er ei samansetjing av verbet rise, det er, seier Ivar Aasen; "kneise, rage frem, række høit op; ogsaa: optage et stort Rum.", og hokjønnssubstantivet nos, det er "en fremragende brat Forhøining."

Tre britar, J. H. Clapham, Charles Werner og C. J. Bebbe stod på den vide, flate toppen 16. august 1908.
Mandalselva

**Mandalselva** er ei elv med utspring i fjella mellom Ose i Setesdal og Øvre Sirdal, og ho renn gjennom Agder fylke og ut i havet ved Mandal. 

Mandalsvassdraget er 115 km langt og renn gjennom kommunane Åseral, Audnedal, Marnardal og Mandal. Dei største tilløpselvane er Monn, Logna, Skjerka, Kosåna, Logåna og Røyselandsbekken. Skjerka, Monn og Logna renn alle ut i vatnet Øre i Åseral, og frå utløpet til Øre er namnet Mandalselva. 

## Kraftutbygging
Kraftutbygging i vassdraget i større målestokk starta i 1930. Per i dag er det seks kraftstasjonar i vassdraget: Logna, Smeland, Skjerka, Håverstad, Bjelland og Laudal.

Nedslagsfeltet er 1800 km² stort. Middelvassføringa i elva er 85 m&sup3;/s. I flaumperiodane vår og haust kan vassføringa vere langt større. Høgaste vassføring i nyare tid vart målt i oktober 1987, da det gjekk om lag 970 m&sup3;/s forbi målestasjonen på Kjølemo i Holum. 

## Nasjonalt laksevassdrag
Den opphavlege laksestamma er utrydda som følgje av sur nedbør. Men utstrekt kalking har ført til eit betre miljø i elva, og ein ny laksebestand er etablert.

Laks og sjøaure kan gå heilt opp til Kavfossen nord for Bjelland, ei strekning på om lag 48 km. Laks kan òg vandre eit stykke opp i Kosåna.

Det vart fanga 11,9 tonn laks og 675 kg sjøaure i Mandalselva i 2006. Dette er ny fangstrekord i moderne tid. Største laks var på 13,9 kg. Elva vart det sjette beste laksevassdraget i Noreg i 2006 og har med dette vist ei fantastisk utvikling etter at kalkinga starta i 1997.

15. desember 2006 avgjorde miljøvernminister Helen Bjørnøy å gje Mandalselva status som nasjonalt laksevassdrag. Det tyder mellom anna at vassdraget får eit spesielt vern mot inngrep. I vedtaket er det òg inkludert å gjere havområdet utanfor Mandal til nasjonal laksefjord. Av omsyn til villaksen vil det verte forbod mot å etablere oppdrettsanlegg i Mannefjorden, som er fjorden mellom Søgne og Lindesnes kommune. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Mandalselva|Mandalselva]]» frå , den 2. mai 2008.* 
; Fotnotar
Suvdøla

**Suvdøla** er ei elv i Drangedal kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt på Gautefallheia, så vidt inne i Nissedal kommune. Største vatn her er Holmevatnet. Elva renn saman med Daleelva/Loneelva, like før desse munnar ut heilt nord i Bjorvatnet, ved Bø i Tørdal. Systemet er ein del av Kragerøvassdraget.

I samband med Suvdøla har Drangedal everk etablert to kraftstasjonar; Suvdøla kraftverk (1960) og Suvdal kraftverk (2004), med ein samla midlare årsproduksjon på 40 GWh.
Søvasselva

**Søvasselva** er ei sideelv til Gautefallelva i Drangedal kommune i Telemark, og er dermed ein del av Kragerøvassdraget. 

Søvasselva drenerer vatna i Søvassmarka sør for Gautefall, samt nokre vatn i Nissedal kommune. Største vatn er Hellersvatnet (375 moh.), som ligg på kommunegrensa.
Saua

**Saua** er ei elv i Midt-Telemark kommune i Telemark. Elva drenerer Heddalsvatnet, og munnar ut i Norsjø ved Akkerhaugen. Elva er ei del av Skiensvassdraget.
Siljanelva

**Siljanelva** ligg i Siljan kommune i Telemark. Ho startar ved utløpet av Opdalsvatnet og renn gjennom Siljan sentrum og vatna Gorningen og Lakssjø, før ho munnar ut i innsjøen Farris, på grensa til Larvik kommune i Vestfold. Systemet høyrer til Farrisvassdraget.
Skienselva

**Skienselva** utgjer den nedste delen av Skiensvassdraget i Telemark. Elva startar i Skien by, ved den første slusa i Telemarkskanalen, og renn gjennom Porsgrunn før ho munnar ut i Frierfjorden ved Norsk Hydro sitt fabrikkanlegg.

Gjennom Porsgrunn kommune vert elva kalla Porsgrunnselva.
Skogsåa

**Skogsåa** er ei elv i Hjartdal kommune i Telemark. Eit lite stykke er ho òg «grenseelv» mot Gransherad i nabokommunen Notodden. Elva har utspringet sitt i Sønnlandsvatnet og renn gjennom Tuddalsdalen, før ho munnar ut i elva Hjartdøla ved Sauland. Skogsåa er ei del av Skiensvassdraget.
Songa

**Songa** er ei elv i Vinje kommune i Telemark. Ho er ein del av Tokkevassdraget, som vidare utgjer den vestlegaste delen av Skiensvassdraget.

Elva har utspring ved Fonnagavlen, lengst vest i Hellevassdalen, i Ullensvang kommune i Vestland, i den sørlege delen av Hardangervidda nasjonalpark. Ho renn fyrst mot aust, passerer turisthytta Hellevassbu ved Øvre Hellevatnet. Etter Nedre Hellevatnet snur elva mot søraust og renn ved Songemoen ut av nasjonalparken, og ved Fjarefithytta inn i Songavatn. Songavatn er gjennom Songadammen regulert 35 meter og er hovudmagasin for Songa kraftverk. 

Etter Songadammen held elva fram mot søraust, og renn gjennom den tronge og djupe kløfta Urdbøglupen. Ved Arabygdi vert dalen igjen litt breiare, og elva munnar her ut i innsjøen Totak. På grunn av kraftutbygginga er elva stort sett alltid tørrlagt nedfor Songadammen.
Songedalsåi

**Songedalsåi** er ei elv i Fyresdal kommune i Telemark. Ho drenerer m,ellom anna Mjåvatn og Sundsvatn, før ho lenger nede saman med elva Finndøl dannar Dalåni som renn ut heilt nord i Fyresvatnet. Systemet høyrer til Arendalsvassdraget.

Elva er verna med Verneplan IV for vassdrag.
Sletteåi

**Sletteåi** er ei elv på grensa mellom kommunane Vinje og Tinn i Telemark. Ho drenerer Kallungsjåen, renn gjennom *Slettedalen*, og munnar ut i Vråsjåen. Systemet er ei del av Skiensvassdraget.
Rukkeåi

**Rukkeåi** er ei elv i Tokke kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt i Byrtevatn (via Mosåi og Mosvatn) og spring ut i elva Tokke, på veg mot Bandak. Systemet høyrer til Skiensvassdraget.

Elva er vernet med Verneplan I for vassdrag.
Ordøla

**Ordøla** er ei elv i Tinn kommune i Telemark. Ho har utspring i Akstarvatnet, og tar i seg mellom anna elva Lure før ho munnar ut i Austbygdåi, på veg mot Tinnsjå. Systemet høyrer til Skiensvassdraget.
Smørskredtinden

**Smørskredtinden** er eit fjell på Sunnmøre med to toppar. Høgste toppen, den eigentlege Smørskredtinden (og kalla Vestre Smørskredtinden) er 1631 moh og ligg i Ørsta kommune. Den mindre Austre Smørskredtinden er 1606 moh og ligg i Stranda kommune. Dei to toppane er skilde frå kvarande av eit kvasst skar og to eggar.

Skarpklatring må til om vil ein gå frå den eine toppen til den andre. Men kvar for seg er dei to toppane greie å nå.

Hjørundfjordingen Jon Klokk og britane Wiliam Ecroyd og William Cecil Slingsby var dei fyrste som kleiv til topps på Vestre Smørskredtinden, den 21. august 1884.
Nisserelva

**Nisserelva** er ei elv i Nissedal kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt i innsjøen Nisser, og ved Haugsjåsund dannar ho saman med Fyresdalsåna starten på Nidelva. Systemet høyrer til Arendalsvassdraget.
Måna

**Måna** (**Måne**) er ei elv i Tinn kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt i Møsvatnet, og renn gjennom Vestfjorddalen og Rjukan, før ho munnar ut i Vestfjorden i Tinnsjå. Systemet er ein del av Skiensvassdraget.

Måna er sterkt utnytta for kraftproduksjon, med Vemork og Såheim som dei største kraftverka. Elva danna før reguleringa den vidkjende Rjukanfossen, som i dag berre «vert slept» ein gong i året.
Vellesæterhornet

**Vellesæterhornet** (1510 moh.) er eit fjell på Sunnmøre. Fjellet ligg på grenselinja mellom kommunane Sykkylven og Ørsta. Vellesætra i Sykkylven har gjeve namn til fjellet.

Toppen av Vellesæterhornet vart fyrste gong nådd sommaren 1890, av britane W. Barrow og Howard Priestman.

## Kjelder
Storhornet ved Bjørke

**Storhornet** (som i Storfjorden) er eit fjell på 1599 moh. i Ørsta kommune på Sunnmøre. Fjellet ligg sør for bygda Bjørke med Skjåstaddalen. Storhornet er ein del av ein langstrakt, mykje snøbre-dekt fjellrygg som strekker seg inn i Nordfjord.

Til topps er det greitt, men drygt å gå. William Cecil Slingsby skal ha vore på toppen sommaren 1876.

## Kjelder
Elva Mår

**Mår** er ei elv i Tinn kommune i Telemark. Elva har utspringet sitt i Kalhovdfjorden og endar i Tinnsjøen. Systemet er ein del av Skiensvassdraget.

## Merknadar

## Kjelder
Elva Lure

**Lure** er ei elv i Tinn kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt i Lufsjå på grensa mot Buskerud, og renn gjennom Luredalen før ho munnar ut i Ordøla, på veg mot Tinnsjå. Systemet høyrer til Skiensvassdraget.
Mandalselvi

**Mandalselvi** er ei elv i Seljord kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt i Sundsbarmvatnet, og renn til ho lenger nede saman med Åmotsdalsåi dannar Flatdøla. Systemet er ei del av Skiensvassdraget.
Moelva i Skien

**Moelva** er ei elv i Skien kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt i Fjellvatnet og munnar ut i det mindre Slettevann, som igjen renn ut i Hoppestadelva. Systemet er ei liten del av Skiensvassdraget.
Leirkup

**Leirkup** er ei lita elv som har utspring i naturreservatet Børsesjø øvst i Gjerpensdalen i Skien kommune i Telemark. Ho renn ned heile Gjerpensdalen og munnar ut i Porsgrunnselva ved Osebakken i Porsgrunn. Leirkupp vert dermed det siste tilløpet som gjev sitt bidrag til Skiensvassdraget, før dette munnar ut i havet.
Langesæåi

**Langesæåi** er ei elv i Vinje kommune i Telemark. Ho drenerer Langesæ, og munnar ut i Førsvatn. Systemet høyrer til Skiensvassdraget.
Blåbretinden

**Blåbretinden** er eit fjell (1476 moh) på Sunnmøre. Det ligg mellom Velledalen i Sykkylven kommune, og seterdalen Ytre-Trandaldalen i Ørsta kommune.

Briten Edwin C. Oppenheim og sogningen Johannes Vigdal gjekk til topps på fjellet den 6. august 1897.
Kammerfosselva

**Kammerfosselva** er ei elv i Kragerø kommune i Telemark. Elva er hovudutløp mot havet for Tokke og Kragerøvassdraget.

Eigentleg utgjer Kammerfosselva berre den nedste halvdelen, frå Vafoss kraftverk og ut til havet, men ofte vert namnet nytta om heile elva, frå Dalsfoss kraftverk, der Tokke vert regulert, ned til Kilsfjorden.
Kjela

**Kjela** er ei elv i Vinje kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt i Kjelavatn, og er ein del av Skiensvassdraget.
Kvenna

**Kvenna**, òg kalla **Kvenno**, er ei elv som renn frå Hardangervidda, i Kvennsjøen i Ullensvang herad i Vestland.

Ho renn gjennom Krokåvatni, før ho kryssar grensa til Vinje kommune i Telemark. Her held ho fram gjennom mellom anna Sandvatn, Gunleiksbuvatnet, Briskevatnet og Vollevatnet, før ho munnar ut i *Vinjefjorden* i Møsvatnet. Dalen som elva renn gjennom vert kalla *Kvennedalen* eller *Kvenndalen*. Systemet er ein del av Skiensvassdraget.

Kvenna er verna med Verneplan II for vassdrag. Namnet kjem av planten kvann.
Hjartdøla

**Hjartdøla** er ei elv i Hjartdal kommune i Telemark. Ho oppstår der elvane frå Skjesvatnet, Breidvatnet og Bjordøla møter kvarandre. Frå her renn ho gjennom Hjartsjå og Hjartdal, før ho i Heddal skifter namn til Heddøla, som munnar ut i Heddalsvatnet. Systemet høyrer til Skiensvassdraget.

## Bakgrunnsstoff
Hondle

**Hondle** er ei elv i Tinn kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt i Langesjå/Gåsos og munnar ut i Hondletjørni ved Møsvatnet, som høyrer til Skiensvassdraget. Ei anna grein av Hondkle renn ut frå Raudfittjørni. Hondle ligg i landskapsvernsområdet og Hondle våtmarksområde
Hoppestadelva

**Hoppestadelva** er ei elv i Skien kommune i Telemark. Elva startar ved utløpa av Stulevatn og Slettevatn, og munnar ut i Bøelva ved Fossum, før denne tømmer seg i Skiensvassdraget.
Hovdeåi

**Hovdeåi** er ei elv i Hjartdal kommune i Telemark. Elva har utspringet sitt i Bjårvatnet og munnar ut i Sønnlandsvatnet. Systemet høyrer til Skiensvassdraget.
Gautefallelva

**Gautefallelva** er ei elv i Drangedal kommune i Telemark. Ho er ein del av Kragerøvassdraget, og har utspringet sitt i ei mengd større og mindre vatn på Gautefallheia mot Nissedal kommune. Det øvste vatnet, Beritsvann, ligg 668&nbsp;moh., så vidt inne i Nissedal. Øvste dreneringspunkt er 783&nbsp;moh. Vatnet frå dette området vert samla i Bjorvatnet (340&nbsp;moh.) ved Gautefall gard, før det går ut i elva som renn austover.

Ca 4&nbsp;km. lenger nede, etter å ha passert «Fjellgardane» (denne øvste strekninga vert òg kalla «Fjellgardselva»), får ho ei stor sideelv i Søvasselva. Denne sideelva drenerer vatna i Søvassmarka sør for Gautefall, samt nokre mindre vatn heilt sør i Nissedal. Største vatn er Hellersvatnet (375&nbsp;moh.), som ligg på kommunegrensa.

Etter å ha mottat Søvasselva går det om lag 2&nbsp;km før Rønnomdalselva sluttar seg til frå nord. Denne drenerer berre Rønnomdalsvannet (223&nbsp;moh.).

Etter ytterlege eit par kilometer når Gautefallelva munningen sin ved Bostrak, i Bjorvatnet (78&nbsp;moh.). Ho har no drenert eit nedbørsområde på om lag 160&nbsp;km². I utløpet har ho skapt eit 500&nbsp;m breitt delta som er eit viktig våtmarksområde for fuglelivet.

Elva er vernet med Verneplan IV for vassdrag.
Førsvassåi

**Førsvassåi** er ei lita elv i Vinje kommune i Telemark. Ho drenerer Førsvatn, og etter om lag 1 kilometer munnar ho ut i elva Kjela.
Fyreselv

**Fyreselv** (eller **Fyresdalsåna**, **Fyresåni**) er ei elv i Fyresdal og Nissedal kommunar i Telemark. Ho har utspringet sitt i Fyresvatn, og ved Haugsjåsund dannar ho, saman med Nisserelva, starten på Nidelva. Systemet er ein del av Arendalsvassdraget.
Fulldøla

**Fulldøla** er ei lita elv i Notodden kommune i Telemark. Ho drenerer Follsjå, og munnar etter eit par kilometer ut i Tinnelva, like nedanfor Grønvollfoss kraftstasjon.

Det er søkt om å få bygge ut straumproduksjon i Fulldøla. Dette er førebels stoppa grunna utreiing av elvemusling. Det er også funne salamander i dammar knytte til Fulldøla.
Frostdøl

**Frostdøl** er ei elv i Nissedal kommune i Telemark. Elva har utspringet sitt i Napevatnet på grensa til Fyresdal kommune, og munnar ut i Nisser. Systemet høyrer til Arendalsvassdraget.
Gauslåsåi

**Gauslåsåi** er ei elv i Hjartdal kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt i Skjesvatnet, og renn ut i elva Hjartdøla. Systemet høyrer til Skiensvassdraget.
Flatdøla

**Flatdøla** er ein elvestrekning i Seljord kommune i Telemark. Ho startar der Mandalselvi møter Åmotsdalsåi, og munnar ut i Flatsjå. Systemet er ei del av Skiensvassdraget.
Finndøl

**Finndøl** er ei elv i Fyresdal kommune i Telemark. Ho munnar ut i Hovvatnet på grensa til Valle kommune i Agder fylke. Eit stykke nede tar ho òg mellom anna i seg elva Bondøl frå Bondalsvatn og Gausåni frå Gausvatn, før ho saman med Songedalsåi dannar Dalåni, på veg mot Fyresvatnet. Systemet høyrer til Arendalsvassdraget.
Eidselva i Nome

**Eidselva** ligg i Nome kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt i Flåvatn, og munnar ut i Norsjø ved Ulefoss. Elva høyrer til Skiensvassdraget, og er ein viktig del av Telemarkskanalen. På strekninga frå Ulefoss opp til Flåvatn er det bygd fem sluseanlegg (14 slusekammer), med total løftehøgd på om lag 57&nbsp;meter.

I elva er det fire vasskraftverk Eidsfoss, Vrangfoss, Ulefoss og Aall-Ulefoss.

## Bakgrunnsstoff
Digeråi

**Digeråi** er ei elv i Notodden kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt i Sjåvatnet på grensa til Hjartdal kommune, og munnar ut i Tinnsjå som er ein del av Skiensvassdraget.
Dalåni

**Dalåni** er ei elv i Fyresdal kommune i Telemark. Ho startar der elva Finndøl møter Songedalsåi, og munnar ut heilt nord i Fyresvatnet.
Dalaåi

**Dalaåi** er ei elv i Telemark. Ho har utspring i Oftevatnet ved Høydalsmo i Tokke kommune, og munnar ut i Sundkilen i Kviteseidvatnet i Kviteseid kommune. Systemet høyrer til Skiensvassdraget.
Bøelva i Bø

**Bøelva** eller **Gvarvelva** er ei elv i Telemark, og ein del av Skiensvassdraget. Bøelva har sitt utspring i sørenden av Seljordsvatnet og renn gjennom Midt-Telemark kommune. Nedstrøms frå kommunegrensa kalles elva Gvarvelva, til den munnar ut i Årnesbukta i Norsjø. Den einaste sideelva er Hørteelva som munnar ut i Bøelva ved kommunegrensa og staden for Griviøya som gjer at elva har to løp i om lag ein km.

## Bakgrunnsstoff
Byrteåi

**Byrteåi** er ei elv i Tokke kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt i fleire mindre fjellvatn, og renn gjennom Byrtedalen før ho munnar ut i Byrtevatn ved øvre Byrte. Systemet høyrer til Skiensvassdraget.

## Kjelder
Elva Bora

**Bora** (**Borda**) er ei elv i Vinje kommune i Telemark. Elva har utspring på Hardangervidda, og renn gjennom Bordalsvatn og ned til Edland, der ho munnar ut i elva Kjela, like før denne munnar ut i Tveitevatnet.

## Kraftutbygging
Bora er sterkt rørt av kraftutbygginga i elva Tokke på 1960 og -70-talet. Øvre Bora er overført austover til Songavatn og Songa kraftverk. Bordalsvatn er regulert 40 meter og overført sørover til Kjela kraftverk. Ved Venemodammen (703 moh.), rundt 2 kilometer nordvest for Edland, er elva demma opp og overført til Totak, som er hovudmagasin for Vinje- og Tokke kraftverk. Som følgje av dei omfattande overføringane av vatn frå nedslagsfeltet til Bora er den tidlegare elvemunningen ved Edland no stort sett permanent tørrlagt og i ferd med å gro att.
Bolvikelva

**Bolvikelva** drenerer Kilevann i Skien kommune i Telemark. På den korte vegen mot havet passerer ho Siljantjern (32 moh.) i det ho renn inn i Bamble kommune. Like etterpå munnar ho ut i Herreelva, på veg mot Frierfjorden. Systemet er ein vesentleg del av det vesle Herrevassdraget.

## Kjelder
Bjordøla

**Bjordøla** er ei elv i Hjartdal kommune i Telemark. Ho har utspringet sitt i Fyribøvatnet, og tømmer seg i Hjartdøla, der denne oppstår.
Bitu

**Bitu** er ei elv i Vinje kommune i Telemark. Elva drenerer Bitdalsvatnet, og munnar ut i Totak, i Rauland. Systemet høyrer til Skiensvassdraget.
Bøelva i Skien

**Bøelva** er ei elv i Skien kommune i Telemark. Elva startar ved utløpet av Røyvatnet ved Nisterud, og munnar ut i Skiensvassdraget i Hjellevannet ved Falkum i Skien by.

Den nedste delen av elva vert òg kalla «Falkumelva», og dette er det siste vesentlege tilløpet til Skiensvassdraget, før alt vert samla i Skienselva som munnar ut i havet i Frierfjorden.
Besstulelva

**Besstulelva** er ei elv i Skien kommune i Telemark. Elva utgjer hovudtilløpet til innsjøen Økteren, som er ein del av Skiensvassdraget.
Austbygdåi

**Austbygdåi** er ei elv i Tinn kommune i Telemark. Ho renn gjennom Sandsetdalen og Tessungdalen, før ho munnar ut ved Austbygdi, i nordenden av Tinnsjå. Elva er ein del av Skiensvassdraget.

Austbygdåi er verna med Verneplan II for vassdrag.
Ådalselva

**Ådalselva** er ein elvestrekning som utgjer ein del av Begnaelva i Begnavassdraget. Ådalselva startar ved utløpet av innsjøen Sperillen i Ådal, som ligg i Ringerike kommune i Buskerud, og endar der elva møter Randselva og dannar Storelva (strekninga frå Hønefoss til Tyrifjorden), like nedanfor Hønefossen i Hønefoss.

Ådalselva er kjend for det gode aurefiske og er spesielt populær hos flogefiskarar. I elva får ein derimot òg åbor og sik, og i dei seinare åra har òg gjedde teke seg opp i visse delar av elvestrekninga. Elva inneheld dessutan ørekyte (lokalt kalla *kime*), edelkreps og elvemusling. Sistnemnde er totalfreda.
Væla i Ådal

**Væla** er ei lita elv som renn ut aust i Ådalselva (del av Begna) like nord for Hen i Ådal, i Ringerike kommune. Elva vert danna sør i Vælsvanna i Ådal og renn sørvestover.
Stephan Plätzer

**Stephan Plätzer** () er ein tysk friidrettstrenar og tidlegare mellomdistanseløpar. 

Plätzer vart fødd i Oldenburg i Tyskland. Han er gift med kappgjengaren Kjersti Tysse Plätzer og bur på Søfteland i Os kommune. Han har mellom anna trent Kjersti Tysse Plätzer fram til to sylvmedaljar i OL.
Stephan jobber no på Os ungdomskule
Plätzer er utdanna som sportsjournalist og som diplomsportlærar frå Idrettshøgskulen i Köln i Tyskland. Han var tidlegare aktiv som mellomdistanseløpar.

Stephan Plätzer er medlem av IL Norna Salhus og er trenar for Erik Tysse og Kjersti Tysse Plätzer. Han har tidlegare vore landslagstrenar for kappgang og landslagstrenar for mellom- og langdistanse i Friidrettsforbundet. I tillegg har han tidlegare arbeidd i Olympiatoppens uthaldsavdeling.
Vidøla

**Vidøla** er ei lita elv i Vassfaret som dannar grense mellom Ringerike kommune i Buskerud og Sør-Aurdal kommune i Innlandet. Elva, som inngår i Vassfaret/Vidalen landskapsvernområde, startar øvst i Vidalen og renn ned på Hedalsiden, der ho munnar ut i Urula.

Vidalen er omkransa av Vikerfjell i aust og Storrustefjell og Middagsknatten i vest. På begge sider stig landskapet bratt til over tusen meters høgd. Botn av dalen, der Vidøla renn, ligg om lag 600 moh.. Gjennom dalen gjekk den gamle ferdavegen sørover, òg kalla *kongevegen*. Elva flyt sakte nordover gjennom dalen, og trass i at ho ligg høgt, frys ho aldri heilt om vinteren.

Segna seier at før svartedauen budde det folk i Vidalen. Det skal i følgje den same segna ligge nedgraven ein stor sølvskatt langs den gamle kongevegen, og ein gong i tida låg det òg ei lita kyrkje inne i Vidalen.
Vesleelva

**Vesleelva** er ei lita elv i Soknedalen, i Ringerike kommune. Elva oppstår på Holleia og renn ut i Sogna rett nedeafor Bårnås bru ved Bårnås i Soknedalen.

## Sjå òg
* Kollsjøvassdraget
* Sognevannet
* Sogna
Verkenselva

**Verkenselva** er ei lita og kort elv i Soknavassdraget i Ringerike kommune i Buskerud. Elva oppstår nordaust i Torevannet, vest for Sokna i Soknedalen, og renn ut i Sogna rett søraust for Sokna. Ho har namnet sitt frå gamle nedlagde Sognedalen Jernverk, som låg på garden Bergs grunn rett nedanfor Verkensfossen. Elva passerer under riksveg 7 (bru) rett nordvest for Sokna.

Elva er dominert av aure og ørekyte, men har òg ei stamme av trepigga stingsild (*Gasterosteus aculeatus*), edelkreps (*Astacus astacus*) og elvemusling (*Margaritifera margaritifera*). Sistnemnde er totalfreda.

## Sjå òg
* Soknavassdraget

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Verkenselva|Verkenselva]]» frå , den 2. mai 2008.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
Rokkekjerringa

**Rokkekjerringa** er eit fjell (1543 moh) i Ørsta kommune på Sunnmøre. Fjellet ligg vest for Tyssevatnet. På austsida av Tyssevatnet ligg Hornindalsrokken, eller berre Rokken, som har gjeve namn til Rokkekjerringa.

Sidan det er langt til busetnad i både Ørsta og i Nordfjord, vert fjelltoppen bestigen berre sjeldan.

Tre britar ved namn New, Sunderland og Waring var dei fyrste som tok turen til topps. Det hende 6. august 1895.
330 Adalberta

**330 Adalberta** er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 2. februar 1910 av Maximilian Franz Joseph Cornelius Wolf ifrå Landessternwarte Heidelberg-Königstuhl.

## Kjelder

* *[http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=330 330 Adalberta - baneparametrar hjå JPL]*
* *Oppdagarar og oppdagingsplassar i [http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_asteroids_%281-1000%29 Engelsk Wikipedia sine asteroidelister]. Listene baserer seg på [http://www.cfa.harvard.edu/iau/lists/NumberedMPs.html Minor Planet Center - «Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets»]*
Væla i Soknedalen

**Væla** er ei lita elv som renn ut i Sogna ved Jonsrud i Ytre Soknedalen, eit lite stykke vest for Veme i Ringerike kommune. Elva oppstår sør i Vælsvanna i Soknedalen og renn sørover. Ho kryssar under Bergensbanen og riksveg 7 like før ho renn saman med Sogna.

## Sjå òg
* Soknavassdraget
* Sogna
Ustekveikja

**Ustekveikja** er ei elv. Ho har utspringet sitt i Ustekveikvatnet (1260 moh.) i Ulvik herad i Vestland, på Hardangervidda, rett nord for Hardangerjøkulen. Elva renn søraustover, ned til det regulerte Finsevatnet (1215&ndash;1212 moh.) ved Finse og frå der vidare søraustover gjennom ei rekke regulerte og uregulerte vann, mellom anna Nygardsvatnet (995&ndash;984 moh.) i Hol kommune i Buskerud, Sløddfjorden (985&ndash;970 moh.) og Ustevatn (985&ndash;968 moh.) ved Ustaoset, òg det i Hol.

Etter Ustaoset endra elva namn til Usta og renn nordaustover til Ustedalsfjorden ved Geilo. Etter dette skiftar elva namn igjen til Usteåne og renn nordaustover gjennom Ustedalen til Mogrende ved Hagafoss i Hol, der elva renn saman med elva nord frå Holsfjorden og vert til Hallingdalselve.

Ustekveikja har gjeve namn til Ustekveikja Energi AS, eit energiselskap frå Geilo.
Urula

**Urula** er ei elv som renn ut i nordenden av Sperillen, like sør for Nes i Ådal i Ringerike kommune. Urula får mellom anna tilførsel frå eit stort nedbørsområde (om lag 614 km²) i Vassfaret, mellom anna via Vidøla og Aurdøla som renn ut i Urula i Hedalen (Sør-Aurdal).

Vassdraget er verna med omsyn til Verneplan I for vassdrag sidan 1973, og framstår nesten som urørt. Store delar av elva ligg innanfor Vassfaret/Vidalen landskapsvernområde og Indre Vassfaret landskapsvernområde. Urula sitt utløp i Sperillen har eit velutvikla meandrerande løp gjennom deltaet. Fleire gamle elveløp og små kroksjøar i forskjellige stadier av gjengroing finst. Elva har godt fiske og er ikkje forureina. Aure i Sperillen gyter i Urula.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
* «Urulas utløp i Sperillen». Elvedeltadatabase. Geodatasenteret
* Urula. Vassdragsnr. 012.GZ. NVE
Urdevasselva

**Urdevasselva** (eller Ulevasselva) er ei lita elv i Ringerike kommune. Elva, som ligg i Strømsoddbygda i Soknedalen, renn frå Ulevann vest for Blankvann (på vestsida av Ådalsfjella) til nordenden av Øvre Kollsjø.

## Sjå òg
* Kollsjøvassdraget

## Kjelder
Isielva

**Isielva** renn gjennom Djupedalen i Hole og Kjaglidalen i Bærum. Ved Vøyenenga går ho saman med Lomma og vert til Sandvikselva som renn ut i Oslofjorden ved Sandvika. Desse elvane høyrer til Sandviksvassdraget. Nedre del av Isielva er lakseførande.

Isielva har eit rett elveløp med jamt fall ned til nedre del, der ho kjem over i ei tidlegare elveslette på Vøyenenga. Elva får tilsig frå Stovibekken som er lagt i røyr i nedre del. Nedbørsfeltet er prega av jordbruksområde med noko lauvskog. I nedre del er det i dag industriområde, og elveløpet er der endra til eot relativt rett elveløp og nokre meanderar er vorte fjerna. Langs Isielva går E16.
Lomma i Bærum

**Lomma** er ei elv i Bærum kommune i Akershus fylke. Ho har utspring på Krokskogen og renn gjennom heile Lommedalen før ho på Vøyenenga går saman med Isielva og vert til Sandvikselva. Sandvikselva renn ut i Oslofjorden (Indre Oslofjord) ved Kadettangen i Sandvika i Bærum. Vøyenenga er ei tidlegare flaumslette der Lomma møter Isielva.
Rønneelva

**Rønneelva** (og **Rønneelven**, **Rønne elv** med meir) er eit namn som vert nytta om den nedste delen av Øverlandselva i Bærum kommune i Akershus. Rønneelva renn normalt frå Engervannet og ut i Sandvikselva, like før Sandvikselva renn ut i Oslofjorden. Ved flo renn stundom vatnet motsett veg, sidan Engervannet berre ligg litt over havnivået.

## Bakgrunnsstoff
Herreelva

**Herreelva** er ei elv i Bamble kommune i Telemark. Ho oppstår der *Gyteelva* frå *Hellestveitvann* møter Bolvikelva frå Kilevann, og drenerer dermed heile det vesle Herrevassdraget. Elva munnar ut i Frierfjorden ved Herre.

Elva er verna med Verneplan I for vassdrag.
Tosevikelva

**Tosevikelva** er ei lita elv som renn ut vest i Sperillen ved Tosevika i Vestre Ådal, i Ringerike kommune. Elva oppstår på sørsida av Vikerfjell, det nordlegaste fjellet i Ådalsfjella, og renn søraustover.

## Sjå òg
* Ådalselva
Sandvikselva

**Sandvikselva**, opphavleg **Løxa**, i Bærum er ei elv som oppstår der Lomma og Isielva renn i hop ved Wøyen. Elva munnar ut 4,5 km nedanfor i Oslofjorden ved Kadettangen i Sandvika. Ved utløpet går det fleire bruer over elva: Nedst E18-brua, så Nybrua i Sandvika Sentrum og så Løkke bro frå 1829.

Elva var tidlegare drivkraft for industri; mellom anna ved Fransefoss der Frantzefoss Bruk no ligg. Den gamle Kalkmølla ved Fransefoss er no innreidd til konsert- og selskapslokale.

Elva er ein del av Sandviksvassdraget.

## Bakgrunnsstoff

* Kalkmølla ved Fransefoss
Strømsoddelva

**Strømsoddelva** eller **Stømsåttelva** er ei lita elv som oppståd der Frisvasselva og Sandvasselva renn i hop. Elva renn ned til nordenden av Sognevannet i Strømsoddbygda, i Ringerike kommune.

## Sjå òg
* Strømsoddbygda
* Sognevannet
* Sogna
Somma

**Somma** er ei lita elv som renn ut aust i Ådalselva (del av Begna) ved Somdalen i Ådal, litt nord for Hallingby i Ringerike kommune. Elva startar sør i Samsjøen og renn sørvestover.
Storelva

**Storelva** er ei elv i Drammensvassdraget. Elvestrekninga startar der Ådalselva (del av Begna) og Randselva renn saman, like nedanfor Hønefossen i Hønefoss, i Ringerike kommune. 

Storelva renn ut i Tyrifjorden, via nordenden av Nordfjorden, mellom det internasjonalt viktige våtmarksområdet Averøya naturreservat (ramsarområde) i Ringerike og Onsakervika (som har ein stor campingplass og sandstrand med flotte høve for bading) på Røyse i Hole kommune.

Langs elvestrekninga mellom Hønefoss og Tyrifjorden finn ein òg dei internasjonalt viktige våtmarksområda Synneren naturreservat, Lamyra naturreservat og Juveren naturreservat, som alle er såkalla kroksjøar (meanderar) og er verna som ramsarområde.

Nord i Nordfjorden renn òg Sogna ut. Ved utløpet finn ein Karlsrudtangen naturreservat, nok eit internasjonalt viktig våtmarksområde som er freda som ramsarområde. Mellom Karlsrudtangen og Averøya ligg Røssholmstranden, ei stor sandstrand som er ein populær badestad sommarstid.

## Båttrafikk på elva
Storelva er no gjort framkommeleg for lystbåtar frå utløpet i Tyrifjorden og opp til Hønefossen, der det ved Bilthuggertangen på Nordsiden vert bygd eit nytt bryggeanlegg - Glatved Brygge. Strekninga utgjer om lag 16 km og hele båtleia er merka. Brygga ligg i nær tilknyting til Riddergården og plassen der tidlegare Glatvedts Hotel låg. Dette området vert nytta til konsertar, teater og andre festlege arrangement om sommaren. Brygga ligg òg i gangavstand frå Hønefoss sentrum.

## Sjå òg
* Juveren
* Synneren
* Lamyra
* Glatved Brygge
Sogna

**Sogna** er ei lita elv som startar ved utløpet av innsjøen Sognevannet i Strømsoddbygda, øvst i Soknedalen i Ringerike kommune. I dag er vassføringa liten og ikkje regulert, men i tidlegare tider var Soknavassdraget viktig for tømmerfløytinga, som lokalt vert kalla «brøtning».

Strømsoddbygdvassdraget omfattar ei rekke småvatn og dei mindre elvane Buvasselva (elvestrekninga mellom Buvatnet og Frisvatnet), Frisvasselva, Sandvasselva (elvestrekninga mellom Sandvannet og der elva møter Frisvasselva), Strømsoddelva (oppstår der Frisvasselva og Sandvasselva renn i hop og renn ut nord i Sognevannet) og Kollsjøvassdraget (vass- og elvestrekningene frå Blankvann ned til Sognevannet).

Frå Sognevannet, som var regulert, renn Sogna ned mot Sokna. Sognevassdammen vart riven i 1985. Ved Sokna renn Verkenselva frå Rudsvassdraget saman med Sogna som held fram langs dalbotn i Soknedalen, der fleire småelvar renn ut på vegen, ned til utløpet i nord i Nordfjorden i Tyrifjorden. Ved utløpet (i deltasonen) ligg òg det internasjonalt viktige våtmarksområdet Karlsrudtangen naturvernreservat, som er eit såkalla ramsarområde.

## Badeplassar

Sogna er sommerstid ei svært populær badeelv, der det på godværsdagar gjerne yrer av liv langs elvebreidda. Den kanskje mest populære badeplassen er Heiern (òg kalla Heiernstranda lokalt), om lag 6 km frå Hønefoss langs riksveg 7 mot Hallingdal, men det er òg ei rekke andre badeplassar langs elva. I så måte finst det ein flott badeplass ved både Tranby, Kvernvollen på Veme og ved Sørgefoss (den siste langs Sandakerveien mellom Sandaker bru og Ask).

## Sjå òg
* Soknavassdraget

## Referansar
Sandvasselva

**Sandvasselva** er ei lita elv i Ringerike kommune. Elva startar ved sørenden av Sandvannet og renn ned mot Sognevannet, men vert kalla Strømsoddelva frå der ho møter Frisvasselva.

## Sjå òg
* Strømsoddbygdvassdraget
Rudselva

**Rudselva** eller **Rudsvassdraget** er ei lita elv i Ringerike kommune. Elva renn gjennom Brekkebygda, nordvest for Sokna i Soknedalen, og har utløp nord i Torevannet ved Sokna.

Rudsvassdraget, som i sør òg omfattar Torevannet og Verkenselva til denne renn ut i Sogna ved Sokna, renn gjennom fleire mindre innsjøar, som Langvannet og Breivannet, samt Setertjern, Nordtjern og Vettertjern, samt småelvane mellom, frå og med Gjuvdammen. 

Rudsvassdraget er eit populært område for både jakt og fiske. Aure på omring 1 kg er ikkje uvanleg, men ein kan òg få både åbor, sik, karrus og røye der. I 2003 vart det til dømes fanga ein aure i garn på 3,7 kg i Torevannet. Langs vassdraget finst òg fleire flotte badeplasser.

## Sjå òg
* Bergsjøvassdraget
* Soknavassdraget
Randselva

**Randselva** er elva som startar i sørenden av Randsfjorden, ved Jevnaker i Akershus, og renn via Kistefoss, Viul og Hvalsmoen ned mot Hønefoss i Ringerike kommune. Elva renn saman med Begna like nedanfor Hønefossen i Hønefoss og dannar der Storelva, som sidan renn ut i Tyrifjorden.

Randselva er i dag spesielt kjent for den lokale stamma av storaure, der det er spesielt populært å fiske med stong på strekninga mellom Viulfossen og Hvalsmoen. I dette området driv òg den lokale sportsfiskerforeininga stamfiske kvar haust, for å sikre stammen for framtida. Elverekorden på stong er på omkring 13 kg.

## Bakgrunnsstoff
Lysåa

**Lysåa** er ei lita elv i Ringerike kommune. Elva startar ved utløpet av Nedre Kollsjø (som er oppdemd) i Strømsoddbygda, nord for Sokna i Soknedalen. Lysåa renn ned til Sognevannets nordaustbredde.

## Sjå òg
* Kollsjøvassdraget
* Sognevannet
* Sogna
Lomma i Buskerud

**Lomma** er ei elv som startar på Krokskogen i Hole kommune, der Lille Lomma (òg kalla Vesle Lomma) møter Store Lomma.
Lierelva i Buskerud

**Lierelva** i Lier i Buskerud, er ei elv i Drammensvassdraget som strekkjer seg frå Sylling i nord til Lier ved Drammensfjorden i sør.
Landselva

**Landselva** er ei lita elv i Ringerike kommune. Elva startar ved Stallmyrene på Holleia og renn ut sør i Torevannet, vest for Sokna i Soknedalen.
Kollsjøelva

**Kollsjøelva** er ei lita elv i Ringerike kommune. Elva, som ligg i Strømsoddbygda i Soknedalen, renn frå dammen i sørenden av Øvre Kollsjø og sør til nordenden Nedre Kollsjø.

## Sjå òg
* Kollsjøvassdraget
Henåa

**Henåa** er ei grenseelv mellom Ringerike og Modum i Buskerud fylke. Elva startar i området rundt Grønknuten på Holleia. Den første strekninga vert kalla Granavollelva, men ved *Sørli*, der ho renn saman med ei anna mindre elv, går ho over til å heite Henåa. Elva, som renn i sør‑søraustleg retning, kryssar under riksveg 35 like sør for Nakkerud og renn ut vest i Tyrifjorden.
Hegga i Soknedalen

**Hegga** er ei lita elv som renn ut i Sogna ved Heggen i Ytre Soknedalen, et lite stykke aust for Veme i Ringerike kommune. Hegga startar ved utløpet av Ellingsetertjern, på åsen mellom Aust Veme og Ådal, og renn via Heggelia. Bergensbanen kryssar elva via bru rett ved Heggen skole. Under brua går òg fylkesveg 174, som endar i riksveg 7 rett på nedsida.

## Sjå òg
* Soknavassdraget
* Sogna