Thomas Alexander Erskine

**Thomas Alexander Erskine, 6. jarlen av Kellie** (), kalla Viscount Fentoun og Lord Pittenweem til 1756, var ein skotsk musikar og komponist. Han blei internasjonalt kjend for talentet sitt, men også berykta for tøyleslus oppførsel. Seinare blei han i stor grad gløymd. Nyare innspelingar av verka hans som har overlevd har ført til at han er blitt revurdert som ein av dei viktigaste britiske komponistane på 1700-tallt, og ein leiande eksponent for skotsk musikk.

## Liv
Thomas var fødd i Edinburgh. Far hans, Alexander Erskine, 5. earl av Kellie, sat fengsla i Edinburgh Castle for å ha støtta jakobittane i Jakobittopprøret i 1745. Mora, Janet Pitcairn, var dotter av den kjende lækjaren og diktaren Archibald Pitcairn. Thomas var elev ved Royal High School før han drog i 1752 til Mannheim i Tyskland for å studera under den eldre Johann Stamitz. Etter at faren døydde i 1756 vendte  Erskine tilbake til Skottland som virtuos fiolinist og komponist med kallenamnet «Fiddler Tam».

Han byrja å spreia den moderne Mannheim-stilen, som han skulle bli allment anerkjend som den leiande britiske eksponenten for. Seks av hans "Overtures" (Symfoniar) med tre satser blei gjevne ut i Edinburgh i 1761. Forfattaren James Boswell lånte fem guinea av Erskine den 20. oktober 1762, og tok han 26. mai 1763 med på besøk til lord Eglinton i London, der ouverturen jarlen komponerte for den populære pastisjen *The* *Maid of the Mill* (ved Covent Garden i 1765) blei usedvanleg populær. I 1767 vende jarlen tilbake til Skottland, der han blei eit leiande lys for Edinburgh Musical Society, fungerte som viseguvernør, og som dyktig fiolinist leia konsertene i St Cecillia's Hall i Niddry Street i Edinburgh.

Som aktiv Freemason blei han vald som den fjerde Grand Master av Grand Lodge of the Ancients i London i 1760, og sat i stillinga i seks år. Han var også den tjuefjerde Grand Master Mason av Grand Lodge of Scotland frå 1763 til 1765.

I 1775, medan han vende tilbake frå ein tur til Kontinentet trip, omkom Thomas nesten då skipet hans forliste i Den engelske kanalen. Soga blei omtalt i det følgjande diktet som ein trur blei skriven av ein slektning av Thomas, Henry Erskine:

Han var kjend for ein festande livsstil, og skipa mellom anna ein drikkeklubb for menn. Dramatikaren Samuel Foote skal ha gjeve Kellie råd om å ha den raud nasen sin inn i drivhuset for å mogna agurkane. Han pleidde å komponera på augneblinken, og tankelaust gje frå seg musikken utan å tenkja meir på han. Helsa hans leid, og han vitja Spa i Belgia for ein kur. På tilbakevegen blei han sjuk, "struck with a paralytic shock" . Medan han oppheldt seg nokre dagar i Brussel blei han angripen av "putrid fever", og døydde.

## Verk

Erskine komponerte overtyren til Isaac Bickerstaff sin komiske opera *The Maid of the Mill*, som blei framført ved Theatre Royal i Covent Garden tidleg i 1765.

Fram til 1970-talet trudde ein berre at eit lite tal av verka hans hadde overvlev, men i 1989 blei det funne to manuskript med kammerverk ved Kilravock Castle. Dette dobla talet på kjende eksisterande verka av han – spesielt med ni triosonater og ni strykekvartettar. Interessa i han blei nyvekka gjennom nye framføringar og innspelingar, til dømes av John Purser.

Liste av verk:

* Sinfonia a Quattro in G major
* Sinfonia a Quattro in D major
* Quartet in C minor (I. Allegro, II. Andante, III. Allegro)
* Quartet in A Major (I. Allegro molto, II. Adagio, III. Minuet)
* Minuet
* The Favourite Minutes (1. Lady Betty Stanley's Minuet)
* Overture in C major, Op. 1,No. 2 (I.???, II. Andantino, III. Presto assai)
* Overture in B Flat 'The Maid o the Mill' - (I. Allegro, II. Adagio ma non troppo, III. Minuet (Rondo)
* Periodical Overture No. 16
* Periodical Overture No.17 in E-Flat Major
* Death Is Now My Only Treasure
* The Lover's Message
* Lord Kelly's Reel
* Trio Sonata No. 5 in E (I. Andante con espressione, II. Minuetto)
* Trio Sonata No. 6 in G (I. Andantino, II. Tempo di Minuetto)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Thomas Erskine, 6th Earl of Kellie|Thomas Erskine, 6th Earl of Kellie]]» frå ,  den 14. mai 2023.* 
*** oppgav desse kjeldene:* 
* David Johnson, *Music and Society in Eighteenth-Century Scotland* (2nd edition, Edinburgh, 2003)

## Bakgrunnsstoff

* - 6th Earl of Kellie Website
* Significant Scots – Thomas Alexander Erskine
* Linn Records – reviews of CD
* Thomas Alexander Erskine at James Boswell – a guide
*