open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Hallingdalselve

**Hallingdalselve** eller **Storåne** er hovudelva i Hallingdalsvassdraget med ei lengde på 220 km. Elva har utspringet sitt på Hardangervidda, og renn gjennom Hallingdal og ut i Krøderen. Ovanfor Kleivi er elva danna av to mindre elver, Usta og Hovselva. Elva er regulert fleire stader, mellom anna i Ål nedanfor Strandafjorden.
Frisvasselva

**Frisvasselva** er ei lita elv i Ringerike kommune. Elva startar ved sørenden av Frisvannet og renn ned mot Sognevannet, men vert til Strømsoddelva der ho møter Sandvasselva.

## Sjå òg
* Strømsoddbygdvassdraget
Eidselva i Ringerike

**Eidselva** er ei kort, lita elv som ligg i Ringerike kommune. Elva startar i nordenden av Bliksrudlangevannet og renn nordaustover langs riksveg 7 ned til sørenden av Torevannet, like vest for Sokna i Soknedalen.

## Sjå òg
* Bergsjøvassdraget
Drammenselva

**Drammenselva** er namnet på elva som dannar nedre del av Drammensvassdraget.  Elva renn frå Tyrifjorden ved Vikersund til ho møter havet inst i Drammensfjorden i Drammen. Elva har ei vassføring på om lag 300 m³/s.

Drammenselva er kjend som lakseelv frå Drammen og opp til Hellefossen ved Hokksund. Laksefisket varer fram til 1. november.

## Historie
Tidlegare var Drammensvassdraget kjend for stor treforedlingsindustri med fleire papir- og treforedlingsbedrifter langs elva frå Vestfossen til Drammen.

## Bakgrunnsstoff
Breivasselva

**Breivasselva** er ei elv i Ringerike kommune. Elva, som startar ved utløpet av Breivannet, ligg i Brekkebygda, nordvest for Sokna i Soknedalen, og renn ut vest i Langvannet. Ho inngår i Rudsvassdraget, som er ein del av Soknavassdraget.

## Bakgrunnsstoff
Blankvassbekken

**Blankvassbekken** er ei lita elv i Ringerike kommune. Elva renn frå Blankvann ved Urdevassfjell (på vestsida av Ådalsfjella) til Ulevann og ligg i Strømsoddbygda i Soknedalen.

## Sjå òg
* Kollsjøvassdraget

## Kjelder
Bergsjøelva

**Bergsjøelva** er ei lita og kort elv i Ringerike kommune. Elva startar i sørenden av Bergsjø og renn ned til Bliksrudlangevannet, som ligg langs riksveg 7 sørvest for Sokna i Soknedalen.

## Sjå òg
* Bergsjøvassdraget
Aurdøla

**Aurdøla** (**Vassfarelva**, **Strøslielva**) er den nedre delen av *Vassfarelva* før ho renn saman med Urula. Frå myrområda rundt Buvatn renn ho som *Vassfarelva*, via fleire mindre innsjøar til Strøen, som av nokre vert rekna som øvste innsjø i sjølve Vassfaret, før ho kastar seg utover Høgfoss som *Strøslielva*. Lokalt i Hedalen vert gjerne den gamle fløtingsdammen rekna som starten på Vassfaret. Lengre ned renn elva rolegare ned mot Suluvatn, øvre og nedre Grunntjern og Nevlingen. Mellom Nevlingen og Aurdalsfjorden renn ho innom Skrukkefylla. Frå Aurdalsfjorden, eller *Ardaln* som han heiter lokalt, skifter ho igjen namn og heiter no *Aurdøla* til ho renn saman med Urula i Hedalen. Urula renn vidare til Sperillen.

I delar av elveløpet dannar elva fylkesgrense mellom Oppland og Buskerud.
Elva Åsta

**Åsta** er ei elv som renn frå Øyerfjellet i Øyer kommune, og munnar ut i Glomma rundt 20 kilometer nord for Elverum. Elva renn gjennom kommunane Øyer, Ringsaker, Hamar, og Åmot. Fjellområdet har vore rikt på seterliv, og i dag er aktiviteten dominert av sommerbeiting, hytter og fiske. Store delar av Hedemarksvidda omkransar elva, og mange kjenner dette best ut frå Birkebeinarane. Løypetrasseen til mellom anna Birkebeinerrennet passerer Åsta ved Kvarstadseterdammen.

Elva er over fire mil lang og er verna med omsyn til Verneplan I for vassdrag.

## Bakgrunnsstoff
Trysilelva

**Trysilelva** er ein del av Trysilvassdraget som har den store innsjøen Femunden som senter i grenseområda mellom Innlandet og Trøndelag. Trysilelva renn ut i frå dei to små vatna Galten og Galthåen sør for Femunden. Vidare renn Trysilelva 120 kilometer ned igjennom Engerdal og Trysil sine skogkledde landskap. Nær grensa til Sverige er det på norsk side to kraftverk: Sagnfossen og Lutufallet. Vidare derifrå renn Trysilelva inn i Sverige med namnet Klarälven ved Långflon. I Sverige renn elva ut i den største innsjøen i Sverige, Vänern, ved byen Karlstad. Trysilelva og Klara var fram til 1991 viktige fløytingselver.

Trysilelva inngår som del av det som sett i samanheng er den lengste elva i Skandinavia, medrekna innsjøane undervegs, og som skiftar namn fleire gonger.

Kjelda for denne elva er innsjøen Rogen i Härjedalen. Der heiter ho Klarälven, og renn inn i Noreg, der ho heiter Klara eller, av og til på folkemunne, Femundselva og Trysilelva. Ho flyt så gjennom Femunden. Frå der flyt ho under namnet Femundselva gjennom Engerdal kommune. Når elva når Trysil kommune heiter ho Trysilelva fram til svenskegrensa og frå der Klarälven heilt ned til Vänern. Vänern sitt utløp er gjennom Göta älv, som renn ut i Kattegat ved Göteborg.

Trysilelva er verna med omsyn til Verneplan I for vassdrag.

Elva hadde storflaum i 1927, 1934 og 1967. Den 1. juni 1995 vart alle desse flaumrekordane passert under det som er kjent som Vesleofsen. Elva hadde da ei vassføring på 760 m³/s ved Nybergsund. Framleis er det Storofsen som står som flaumrekord.

## Referansar
Svartelva

**Svartelva** er ei elv på Hedmarken i Innlandet. Ho går frå Gjetholmsjøen som ligg ved grensa mellom Stange og Løten. Ho renn på ferda si gjennom Ådalsbruk og Ilseng, gjennom store skogsområde og dyrka mark. Frå Lageråa sitt utløp dannar elva stykkevis grensa mellom Stange og Hamar kommune, inntil utløpet i Åkersvika i Mjøsa. Elva er 18&ndash;26 meter brei og berre på enkelte stader djup.
Oppstadåa

**Oppstadåa** er ei av to elvar i Noreg som renn begge vegar. Når Glomma mellom Funnefoss kraftverk og Kongsvinger kraftverk ligg høgt renn ho mot nord og når Glomma ligg lågt mot sør.
Elva renn frå Storsjøen sørover mot Skarnes.

## Flaum
Det er gjerne to vårflaumar i elva, ein når låglandssnøen smeltar, og ein når vatnet kjem frå fjellet, gjerne kalla *Hegge-flaumen*.

Området rundt elva vart sterkt råka av flaumen Vesleofsen i 1995. Kor høgt vatnet stod kan ein sjå avmerkt på kyrkjemuren ved Oppstad kyrkje, som ligg ved elvekanten.

## Historie
Det var tidlegare tømmerfløyting på Oppstadåa, og nokre stader kan ein sjå rester etter der ein har velta tømmeret uti og der det har vore opplagsplasser for tømmeret.

Elva var i gamle dagar ei viktig ferdselsåre mellom Sør-Odal og Nord-Odal, og rutebåtane «Odølingen» og MS «Storsjø» frakta folk og varer.

## Anna
I ei grein av Oppstadåa - Vesleåa - ligg ei småbåthamn ved Ringås. Elva har òg god tilkomst til bade- og fiskeplassar.

## Bakgrunnsstoff
*Om MS Storsjø  
*Sør-Odal kommune sine nettsider
Mysuholta

**Mysuholta** er ei lita elv i Ringsaker kommune i Innlandet. Ho kjem frå sørenden av Båshaugtjernet, går først mot sør og så mot aust, og munnar ut vest i Næra. Ho dannar Langtjern, Ertstjern og Lontjern og tar imot ein del mindre tilløp. Breidda er frå 5&ndash;8 m. og ho kan vadast inntil myrene på vestsida av Lontjernet.
Moelva i Ringsaker

**Moelva** er ei elv i Ringsaker kommune i Innlandet.

Elva startar i søraustenden av Næra, renn med stridt løp sørvestover og munnar ut i Mjøsa i nærleiken av garden Mo. Sjølv har ho gjeve namn til tettstaden Moelv ved utløpet. Elva er 12&ndash;18 m brei, og vart tidlegare utnytta av flreire industrielle anlegg. 

Moelva er verna med omsyn til Verneplan I for vassdrag.
Mistra

**Mistra** er ei elv i Rendalen kommune i Innlandet. Ho har kjelder i traktene vest for fjellet Sølen, og munnar ut i Rena ved tettstaden Åkrestrømmen. Mistra renn i den midtre delen delvis i djupe gjel, delvis i ein bratt V-forma dal. Mistra er kjend for det gode fiske.

Mistra er vernet med omsyn til Verneplan II for vassdrag.
Løvhaugsåa

**Løvhaugsåa** er ei aureførande elv som renn mellom Rotbergsjøen (Mellom Røgden) og Røgden i Grue kommune i Innlandet.
Lageråa

**Lageråa** er ei elv på Hedemarken. Ho går frå Vang Almenning i Hamar, stykkvis på grensa til Løten og endar på Ilseng i Stange, der ho renn ut i Svartelva. 

Elva er nærare to mil lang.
Imsa

**Imsa** er ei elv i Imsdalen i kommunane Stor-Elvdal og Ringebu i Innlandet.

Elva startar om lag 1175 meter over havet, og munnar ut i Glomma ved Imsroa. Elva har ofte vore prega av flaum.
Flakstadelva

**Flakstadelva** er ei elv på Hedemarken i Innlandet. Ho kjem frå myrstrekningane ved Gråberget, renn i sørleg retning og dannar Nybusjøen. Frå her flyt ho mot sør under namnet av Lundsbekken, opptar fleire små tilløp. Aust for garden Gomsvea endar ho namn til Flakstadelva. Ho renn vidare med steile bredder fram til Bjørge. Frå her held ho fram mellom oppdyrka breidder til utløpet i Åkersvika i Mjøsa.

Ho er 10&ndash;12 m brei og kan vadast bortsett frå i flaumtida.
Femundselva

**Femundselva** er ei elv i kommunane Engerdal og Rendalen i  Innlandet. Elva renn sørover frå Galtsjøen og endar i hølen Øygrunnet (520&nbsp;moh) og Sennsjøen. Femundselva vert til Trysilelva når ho renn inn i Trysil kommune.
Bøvra i Ringsaker

**Bøvra** er ei lita elv i Ringsaker i Innlandet. Ho har utspring der fleire småbekkar ved Åsa- og Fuglesangsetrane renn i hop, går først mot aust mellom tildels myrlendte breiddet før ho snur sør og sørvest. Her mottar ho fleire små tilløp. Elva munnar ut i Næra vest for Midtskogen. Ho er om lag 4 meter brei og kan vadast.
Brumunda

**Brumunda** er ei elv i Innlandet. Ho kjem frå Brumundsjøen i Vang over grensa inn i Ringsaker kommune nordanfor Høljemyra og går i sørleg retning til sør for Bersbuseter. Her bøyer ho mot sør vest for Godbrennhøgda og vidare mellom ganske steile bakkar til sør for Maridal. Frå her renn ho mot sørvest og munnar ut i Furnesfjorden ved Brumunddal. Elva har ganske stridt løp, men kan dei fleste stadane vadast. I den nedre delen av elva vart det danna mange fall som vart nytta som kraftkjelde for industrielle anlegg. Ho vart òg nytta til fløyting. 

Brumunda dannar grensa mellom Furnes og Veldre, og var i mellomalderen grensa mellom Søndre og Nordre Hedemarken. Ho dannar dessutan dialektgrensa mellom den nordlege og sørlege varianten av hedmarksk. Nord for elva finst diftongane *ei* og *øy*, medan ein sør for elva seier *e* og *ø*. Vidare er dette ei av dei viktigaste gyteelvane for aure i Mjøsa.
Åbjøra i Oppland

**Åbjøra** er ei elv som renn frå Ølsjøen til Aurdalsfjorden i Nord-Aurdal kommune i Innlandet. På grunn av kraftproduksjonen i Åbjøra kraftverk har elva sidan 1951 stort sett vore tørrlagt.
Tisleia

**Tisleia** er ei elv som renn frå Tisleifjorden til Ølsjøen i Nord-Aurdal kommune i Innlandet. Elva er om lag 16 km lang og har ei minste regulert vassføring på 0,5&nbsp;m³/s. Normalt er vassføringa på rundt 18&nbsp;m³/s. Tisleia renn først i søraustleg retning, seinare i nordaustleg retning gjennom Tisleidalen der ho vert kryssa av av riksveg 51. Elva er kjent for å ha eit godt aurefiske.
Synna

**Synna** er ei elv i Nordre Land kommune i Innlandet. Ho kjem ut frå Synnfjorden (796 moh.) ved Synnsætra, nordaust for Synnfjell, og renn i sør-søraustleg retning inntil ho tar imot Gjerda ved Fagerlund. Frå her renn ho søraustover før ho munnar ut i Dokka ved Åmot.

I samband med Dokkfløy utbygginga er mykje av vatnet i Synna overført i tunnel til Dokkfløymagasinet. Vatnet frå denne demninga går i tunnel til Torpa kraftstasjon og så vidare til Dokka kraftverk.
Elva Sjoa

**Sjoa** er ei elv som renn frå innsjøen Gjende ved Gjendesheim, gjennom Øvre Sjodalsvatnet, Nedre Sjodalsvatnet og til tettstaden Sjoa i Gudbrandsdalen, der elva renn ut i Gudbrandsdalslågen.

Sjoa er ei populær elv for rafting og elvepadling med kajakk. Elva er òg kjent for attraksjonen Ridderspranget.

Elva er verna med omsyn til Verneplan I for vassdrag.
Ottaelva

**Otta** er ei elv som renn frå tjernet Vuluvatnet (747 moh.) i Skjåk og ned til byen Otta, der ho renn ut i Gudbrandsdalslågen. Heile vegen renn elva langs riksveg 15. Der elva Framruste renn ut i Otta, ligg Framruste kraftverk.

Elv vert òg kalla **Ottaelva**, for å skilje ho frå byen, men dette er ikkje eit offisielt namn.

Otta fekk namnet etter otte. Elvenamnet Otta har å gjere med noko skremmande, noko som vekker otte.
Muru

**Muru** er ei elv i Lom kommune i Innlandet. Elva er om lag 10&thinsp;km lang og renn frå Austre Memurubrean til Gjende, ved Memurubu. Elva fører med seg store mengder morenemasse frå isbreen, noko som gjer at vatnet i elva er grågrønt og ugjennomsiktig. Det er Muru som gjeve Gjende den karakteristiske smaragdgrøne fargen.

Muru vert nytta til elvepadling, men er ei krevjande elv. Det finst ingen veg i nærleiken, så padlarar må sjølve bere båtane opp langs elva. Næraste veg er ved Gjendesheim, der det går rutebåt til Memurubu.
Moksa

**Moksa** er ei elv i Gudbrandsdalen. Elva renn ut i Gudbrandsdalslågen ved Tretten. 

Elva gjorde store materielle skader då ho skifta løp under flaumen i 1995 kalla Vesleofsen. Den nedste delen av løpet er no støypt i betong for å hindre tilsvarande skader i framtida. Delar av området som vart øydelagd av flaumen er i dag gjort om til Moksa Kunstpark. Elva er regulert i samband med Moksa kraftverk.
Vismunda

**Vismunda** er ei elv som renn frå Fåberg vestfjell og munnar ut ved tettstaden Biri i Gjøvik kommune. Frå det høgaste punktet i elva til Mjøsa er det nesten 900 høgdemeter. Elveosen i Biri er kanalisert, delvis på grunn av fløyting og industri, delvis på grunn av behov for opprydding etter flaum. Svennesvollane ved utløpet er eit naturreservat for våtmark og lauvskog.

Frå 1700-talet og langt inn på 1900-talet vart elva nytta som fløytingselv. Storlondammen, ein kunstig bygd dam i elva, vart brukt som utgangspunkt. Tømmeret vart fløyta til utløpet ved Biri. Der vart det lensa vidare med båt sørover Mjøsa.

## Bakgrunnsstoff
Elva Vigga

**Vigga** er ei elv på Hadeland. Ho startar i åsane aust for Grua, renn først eit stykke mot vest, så mot nord og nordvest til Roa. Her tar ho imot sideelvar frå Elgsjøen og Kalvsjøtjernet, før ho renn vidare mot nordvest og nord og munnar ut i Jarenvatnet (201 moh.). Frå her renn ho mot nordvest gjennom Brandbu og munnar til slutt ut i Røykenvika i Randsfjorden.

Elva skal opphavleg ha vorte kalla Jadra, som har gjeve namn til Jarenvatnet. Eit anna namn er Augedalselva eller Åvedalselven, som har gjeve namn til den gamle skysstaden Augedals bro ved dagens Brandbu. Her låg den gamle brustaden for kongevegen, fram til det på midten av 1800-talet vart flytta lenger opp, til Rosendal. I nærleiken ligg òg den gamle Molstadkvern mølle frå 1915, i dag ein del av Hadeland Folkemuseum.
Elva Lena i Noreg

**Lena** er ei elv som renn frå Totenåsen til Mjøsa i Østre Toten kommune. Ho renn gjennom tettstadene Lena og Skreia der det tidlegare dukka opp ein del industri i samband med elva.

## Bakgrunnsstoff
Elva Hølera

**Hølera** er ei elv som renn frå Hølervatnet og ned i Begna ved den vesle bygda Hølera i Sør-Aurdal kommune.

Elva er udødeleggjort i Mikkjel Fønhus si dikting, som *Kverrvilla* med *Kverrviljuvet* frå boka *Det skriker fra Kverrvilljuvet*. Sjølve juvet er eit stykke opp langs elva frå Europaveg 16. Det går merkt sti langs elva og fram til *Trollstugu*, ei jettegryte i juvet.

Elva er verna med omsyn til Verneplan I for vassdrag. Det er ynskje om å bygge ut elva frå grunneigarane og NVE har gjort vedtak om at utbygginga ikkje treng konsesjonsbehandling, til tross for vernet.

## Referansar
Hunnselva

**Hunnselva** er ei elv som renn frå utløpet av Einafjorden ved tettstaden Eina i Vestre Toten kommune nordover forbi Reinsvoll og Raufoss før ho renn ut i Mjøsa på Gjøvik. I Gjøvik deler elva bysentrum mellom dei to bydelene Nordbyen og Sørbyen.

Før dagens form var namnet *Hunn* som truleg kjem frå eit angelsaksisk ord som tyder «jakt/bytte» *(Húð)* og som seinare gav namn til garden Hunn i Vardal. Tettstaden Hunndalen sør i Gjøvik kommune har òg sitt opphav i dette elvenamnet.
Gausa

**Gausa** er ei elv i kommunane Gausdal og Lillehammer i Innlandet.

Gausa drenerer fjellpartia søraust for Vinstre og aust for Espedalen. Vassdraget er delt i to hovudgreiner, Gausa og Jøra. Gausa startar ved bygda Svingvoll, der Kidlielva og Skeiselva møter kvarandre. På Forset møter Jøra og Augga og ved Segalstad bru renn Jøra ut i Gausa. Gausa renn ut i Gudbrandsdalslågen mellom Jørstadmoen og Fåberg, 6&nbsp;km nord for Lillehammer.

Gausa er verna med omsyn til til Verneplan II for vassdrag.
Fryaelva

**Frya** er ei elv i Innlandet. Ho kjem frå Furusjøen (852 moh) på grensa mellom Nord-Fron og Sel kommune, og har eit nedbørfelt på 377 km².

Frå Furusjøen renn Frya roleg mot søraust, gjennom den breie og skogkledde Frydalen. Ho får tilløp frå fleire sideelvar frå Rondane i nord, der den største er Eldå. Elva snur mot sør om lag der ho møter kommunegrensa mellom Sør-Fron og Ringebu, som følgjer elva heilt til utløpet i Lågen. Nedanfor Furusætra vert dalen trong, og elva renn gjennom eit elvegjel. 

Samløpet med Gudbrandsdalslågen er prega av den store vifta til Frya, og dei akkumulerte massane er så store at elveløpet til Lågen er presset heilt over til vestsida av Gudbrandsdalen. I den nedre delen av dalen, på austsida, ligg jordbruksbygda Venabygd. 

Frya vart varig verna mot kraftutbygging gjennom verneplan II for vassdrag.
Finna

**Finna** er ei elv som har utspringet sitt frå innsjøen Råkåvatnet og renn gjennom Finndalen, Skårvangen, Skogbygda, Vågåmo og ut i Ottaelva, like nedanfor utløpet av Vågåvatnet. I Finndalen bukter Finna seg i meandersvingar og har danna mange gamle kroksjøar.

Elva renn forbi fleire seterområde som Vangen, Sterringen, Breistulen og Odden. Når Finna har passert Odden går dalen over frå å vere ein hengande U-dal til ein V-dal og går i fleire stryk og fossefall. Den største fossen heiter Hølgjelfossen og ligg rett aust for grensa mellom Lom og Vågå kommune. Rett nord for denne fossen og litt opp i lia ligg setertufta Klomsroi som er nemnd i eit av Asbjørnsen og Moe sine eventyr om Jens Klomsroi.
Hovuddelen av Finndalen ligg i Lom kommune, men når Finna går over til å verte fossar og stryk er ho kome inn i Vågå kommune.

Finna er verna med omsyn til Verneplan IV for vassdrag.
121 Hermione

**121 Hermione** er ein asteroide i det ytre av hovudbeltet. Han blei oppdaga den 12. mai 1872 av James Craig Watson ifrå Detroit Observatory.

## Kjelder

* *[http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=121 121 Hermione - baneparametrar hjå JPL]*
* *Oppdagarar og oppdagingsplassar i [http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_asteroids_%281-1000%29 Engelsk Wikipedia sine asteroidelister]. Listene baserer seg på [http://www.cfa.harvard.edu/iau/lists/NumberedMPs.html Minor Planet Center - «Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets»]*
Elva Etna

**Etna** er ei elv i Nord-Aurdal, Etnedal og Nordre Land kommunar i Innlandet. Ho kjem ut frå Etnsenn og Røssjøen i Nord-Aurdal, og Steinsetfjorden, nord i Etnedal, og renn søraustover til ho når Bruflat og dreier austover. Etter nokre fall er ho ute i den flate dalbotn i vestlege område av Nordre Land og flyt relativt stille til ho når Randsfjorden.

Ved utløpet i Randsfjorden dannar ho eit delta som er verna naturreservat.

Elva passerer to markante bruer på vegen, Lunde bro og Høljarast bro. Den første er den lengste steinkvelvsbrua i Nord-Europa og ved den siste er det reist eit krigsminnesmerke for kampar under den andre verdskrigen. Det er òg fleire andre minnesmerke langs elva.

Ved Møllerstufossen er det helleristingar.

Etna er verna med omsyn til Verneplan IV for vassdrag.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Etna (elv)|Etna (elv)]]» frå , den 3. mai 2008.* 
** * oppgav desse kjeldene:*
Dokkaelva

**Dokka** er ei sideelv til Etna. Dokka har utspringet sitt i fjella aust i Øystre Slidre kommune, ikkje langt frå utspringe til Etna. Frå utspringet renn ho austover, og ut i Fjelldokkvatnet (938 moh.). Ho kryssar grensa til Gausdal kommune, renn gjennom nokre mindre vatn (Vågskardvatnet, 825 moh., Mjødokka, 785 moh.), og ut i Dokkvatnet (778 moh.). Frå dette renn ho søraustover og sørover under namnet Dokkelva, før ho renn ut i det oppdemde Dokkfløyvatnet (735&mdash;696 moh.), der Dokkfløydammen held vatnet tilbake. Frå sørenden av dette vatnet til munningen vert elvar kalla Dokka; heile denne strekninga ligg i Nordre Land kommune. Ved Åmot tar ho imot sideelva Synna frå vest, lenger ned tar ho imot Kjøljua. Nedanfor åmotet med Kjøljua er ho igjen oppdemd. Like før utløpet i Etna renn elva gjennom tettstaden Dokka og her deler ho seg i to greiner. 

Fylkesveg 33 kryssar Dokka over dei to greinene ved munningen. Det eine elveløpet vart òg kryssa av den nedlagde Valdresbanen. Noko lenger oppe er det bru for vegen frå Dokka sentrum. Lenger nord er det ikkje bru før Grønvoll bru i Torpa og Valhovd bru ved Åmot. Det er òg ei bru nedanfor Dokkfløydammen.

Av fossane i Dokka finn ein Veslfossen like nedanfor Dokkfløydammen, og Høgfossen noko lenger ned. Høgfossen er ei 40 m høg foss, men har redusert vassføring på grunn av oppdemminga.

Kraftverka i elva er Torpa kraftverk og Dokka kraftverk, som vert drive av Oppland Energi.
Fallselva

**Fallselva** er ei elv i Søndre Land i Innlandet. Ho renn frå innsjøen Trevatna (384 moh.) vestover ut i Randsfjorden (135 moh.). Elva renn først roleg dei første kilometrane, men fell så bratt gjennom fossar og stryk ned mot Randsfjorden. I Skrankefossen ligg Skrankefoss kraftverk, drevet av VOKKS. Fallselva vart nytta til tømmerfløyting frå tidleg på 1800-talet, fram til tømmeret vart ført over på ei tømmerrenne frå 1901. Ho har òg drive ein del industrianlegg. Det finst aure i elva. Forøvrig finst det òg ferskvassmusling i elva og på grunn av denne må det førast en minimumsvassføring i elva.
Augga

**Augga** er ei elv i kommunane Gausdal og Lillehammer i Innlandet. Augga renn gjennom Auggedalen og munnar ut i elva Jøra ved Forset.
Æneselva

**Æneselva** er ei elv i Kvinnherad kommune i Vestland. Æneselva fører smeltevatn frå Folgefonna ut i Sildafjorden.
CNH Global

**CNH Global** er eit multinasjonalt føretak med hovudkontor i Amsterdam i Nederland. CNH var stifta i 1999, då Fiat slo saman dei to dotterselskapa sine Case IH og *New Holland N.V.*. På verdsbasis er CNH Global den nest største produsenten av landbrukbruksmaskinar (etter John Deere) og den 3. største produsenten av anleggsmaskinar (etter Caterpillar og Komatsu). Førtaket har 23300 tilsette og omsetning i 2006 var på 12,1 millionar US-dollar. Fiat eig 91 % av føretaket.

## Dotterselskap
### [[Landbruksmaskinar]]
* Case IH
* New Holland 
* CNH Österreich GmbH

### [[Anleggsmaskinar]]
* Case CE 
* New Holland Construction
* Kobelco

## Soge
* 1842: Jerome Increase Case stifta *Jerome Increase Case Machinery Company* og tok til å laga treskeverk.
* 1863: *Case* vart omstrukturert og namnet vart endra til *J.I. Case & Co.* 
* 1878: *Case* tok til å produsera damplokomobilar. 
* 1880: *Case* endra namn til *J.I. Case Threshing Machine Company*. 
* 1895: *New Holland Machine Company* vart stifta i New Holland i Pennsylvania i USA. 
* 1906: Werkhuizen Leon Claeys stifta *Claeys* i Zedelgem i Belgia og tol til å laga treskeverk.
* 1917: *Ford Motor Company* tok til å produsera traktorar. 
* 1919: *Fiat* tok til å produsera traktorar. 
* 1928: *Case* endra namn til *J.I. Case Company*. 
* 1947: *Sperry Corporation* kjøpte *New Holland* og endra namnet til *Sperry New Holland*. 
* 1957: *Case* kjøpte *American Tractor Corp.*
* 1964: *Kern County Land Company* (KCL) fekk aksjemajoriteten i *Case*. 
* 1964: *Sperry New Holland* kjøpte *Claeys*.
* 1967: *Tenneco Company* kjøpte *KCL* og *Case*.
* 1974: *Fiat Trattori* og Allis Chalmers gjekk saman om å stifta *Fiat-Allis*. 
* 1977: *Fiat Trattori* kjøpte dei to US-føretaka *Agrifull* og *Heston*.
* 1984: *Fiat Trattori* endra namn til *Fiatagri* og kjøpte 75 % av det franske føretaket Braud og det italianske førtaket Laverda. 
* 1985: *Case* kjøpte landbruksmaskinavdelinga til International Harvester. 
* 1986: *Ford* kjøpte Sperry New Holland og la det saman med Ford Tractor til *Ford New Holland*. 
* 1988: *Fiat-Allis* og *Fiatagri* vart lagt saman til *FiatGeotech S.p.A.*. 
* 1991: *Case* gjekk med 1,1 milliardar US-dollar i underskot. 
* 1991: *Fiat* kjøpte 80 % av *Ford New Holland* og la det saman med *FiatGeotech* til *N.H. Geotech*. 
* 1993: *N.H. Geotech* endra namn til *New Holland N.V.* 
* 1994: *Tenneco* børsnoterte *Case*. 
* 1996: *Tenneco* selde seg ut av *Case*, som vart eit sjølvstendig føretak. 
* 1999: *Fiat* kjøpte *Case*, la det saman med *New Holland N.V.* og endra namn til *CNH Global N.V.*

## Bakgrunnsstoff
* CNH

** Case IH 
** New Holland
** Steyr
** Case CE
** Kobelco
** CNH Capital
Bøvra i Lom

**Bøvra** (òg skrive *Bøvri* eller *Bøvre*) er ei elv i Lom kommune i Innlandet. Nedbørfeltet er på 836 km².

Namnet har opphav i ei gammal form av dyrenamnet bjor/bever. 

Elva har kjeldene sine ved Smørstabbreen vest i Jotunheimen. Ho renn frå her og nordaustover ned Bøverdalen og munnar ut i innsjøen Skim i Ottavassdraget ved tettstaden Fossbergom. Like før utløpet i Skim dannar elva Prestfossen. Frå søraust tar Bøvra opp dei store sideelvane Leira og Visa, som kjem frå dei sentrale delane av Jotunheimen nasjonalpark, med dei to høgaste fjella i Noreg, Galdhøpiggen og Glittertind, på kvar side av Visdalen.

Riksveg 55 (Sognefjellsvegen) går langs vassdraget.

Nedslagsfeltet til elva er rikt på sjeldne plantar, verdfulle kulturminne frå et langt historisk tidsrom og har eit særs verdfult friluftsområde.

Det er ikkje bygd ut vasskraft i Bøvra, men elva utgjorde tidlegare ein sentral del av dei opphavlege planane for kraftutbygging i Ottavassdraget. På grunn av sterk motstand vart utbyggingsplanane skrinlagde, og vassdraget blei gjennom Verneplan IV for vassdrag verna mot framtidig kraftutbygging.

## Bakgrunnsstoff
### Kjelder
* NOU 1991:12A Verneplan for vassdrag IV
* Oluf Rygh: *Norske elvenavne*, Kristiania 1904
Nesttunvassdraget

**Nesttunvassdraget** er eit vassdrag i Bergen med eit nedbørområde på 42,9 km² og vassføring til sjø på 3,1 m³/s.

Vassdraget ligg i Bergensbuene, som vart danna ved den kaledonske fjellkjedefoldinga. Berggrunnen er dominert av anorthositt og mangeritt i dei nordlege delane av Åsane og Arnadalen til Nesttun og Flesland. Dei høgareliggande delane av vassdraget, områda rundt Gløvrevatnet, er dominert av av gneis.

Nesttunvassdraget er valt til *Fokusvassdrag 2008* av NVE. Arbeid med oppgradering av vassdraget leia av *Nesttunvassdragets Venner* i samarbeid med Bergen kommune.
258 Tyche

**258 Tyche** er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 4. mai 1886 av Karl Theodor Robert Luther ifrå Sternwarte Bilk.

## Kjelder

* *[http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=258 258 Tyche - baneparametrar hjå JPL]*
* *Oppdagarar og oppdagingsplassar i [http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_asteroids_%281-1000%29 Engelsk Wikipedia sine asteroidelister]. Listene baserer seg på [http://www.cfa.harvard.edu/iau/lists/NumberedMPs.html Minor Planet Center - «Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets»]*
Mosneselva

**Mosneselva** er ei elv i Etne kommune i Vestland. Mosneselva fører smeltevann frå Folgefonna ut i Åkrafjorden.

Elva er verna med omsyn til Verneplan IV for vassdrag.
Hattebergselva

**Hattebergselva** er ei elv i Kvinnherad kommune i Vestland. Hattebergselva fører smeltevatn frå Folgefonna og munnar ut i Kvinnheradsfjorden ved tettstaden Rosendal.
Nausta

**Nausta** er ei elv som renn gjennom Naustdal i Sunnfjord kommune. Ho startar på Fimland og renn ut i Førdefjorden ved Sanden i Naustdal sentrum, under Kletten. 

Nausta er ei av dei beste smålakselvane i Noreg og vart verna i 2005.
Midtmaradøla

**Midtmaradøla** er ei 6&ndash;7&thinsp;km lang elv i Årdal kommune i Vestland fylke. Elva startar som ei breelv frå Midtmaradalsbreen og renn frå der søraustover gjennom Midtmaradalen og munnar ut i elva Utla i Utladalen. Før elva munnar ut i Utladalen renn ho i to separate løp, og renn i den ca. 350 m høge Midtmaradalsfossen.
Jølstra

**Jølstra** er ei elv som strekkjer seg frå Jølstravatnet ved Vassenden i aust og munnar ut i Førdefjorden i vest. Brulandfossen kraftverk brukar fall i elva.
Jostedøla

**Jostedøla** er ei elv som renn gjennom Jostedalen. Jostedøla munner ut i Gaupnefjorden som er ein del av Sognefjorden.
Gloppeelva

**Gloppeelva**, òg kalla *Storelva*, er ei elv i Gloppen kommune. Elva er utløpet frå Breimsvatnet, og munnar ut i Gloppefjorden, sør for Sandane sentrum, nær Sandane Camping. Elva er ei lakseelv, det vil seie at det går laks i elva.

Elva er regulert gjennom ei demning omtrent 1&nbsp;km frå Breimsvatnet. Vasskraftverka Eidsfoss kraftverk og Trysilfoss kraftverk utnyttar vatn frå elva.

Ved elvemunningen ved Gloppefjorden har elva skapt eit delta av typen brakkvasssdelta. Fitjeelva som munnar ut like sør for Gloppeelva har medverka til at deltaet har fått ei vid og lang grunne, med sandbankar av ulik høgd. Tett ved området ligg Sandane Camping, som utnyttar sanden i deltaet til badestranda si. Elvane gjer at vatnet held noko lågare temperatur, men samstundes vert vatnet varma opp på den lange grunna forholdsvis raskt sommarstid.

## Lakseelv
Grunneigarane er organiserte i *Gloppen Elveeigarlag* og *Indre Gloppen Elveeigarlag*. Desse lagea forvaltar lakseførekomstane i elva, og leiger ut rettane til laksefiske. Dei står òg for vedlikehald av to laksetrapper i elva.

## Dyreliv
Deltaet og området rundt legg til rette for eit allsidig innslag av vadefuglar, og området er freda under namnet *Bukta fuglefredningsområde*.

På grunn av det gode fisket i området trekk elva til seg rovdyr og fugl. Området har tidvis hatt mange oterar, noko grunneigarane ikkje set pris på, då dei meiner dette truer villaksbestanden i elva. Grunneigarane har ved fleire høve fått fellingsløyve på oter i elva.
I 2007 vart det observert eit havørnpar ved elvemunninga.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Gloppeelva|Gloppeelva]]» frå , den 3. mai 2008.* 
** * oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff

* Elvedeltadatabasen
293 Brasilia

**293 Brasilia** er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 20. mai 1890 av Auguste Charlois ifrå Observatoire de Nice. Asteroiden har namn etter landet Brasil.

## Kjelder

* 293 Brasilia - baneparametrar hjå JPL
* Oppdagarar og oppdagingsplassar i Engelsk Wikipedia sine asteroidelister. Listene baserer seg på Minor Planet Center - «Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets»
297 Caecilia

**297 Caecilia** er ein hovudbelteasteroide. Han blei oppdaga den 9. september 1890 av Auguste Charlois ifrå Observatoire de Nice.

## Kjelder

* *[http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=297 297 Caecilia - baneparametrar hjå JPL]*
* *Oppdagarar og oppdagingsplassar i [http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_asteroids_%281-1000%29 Engelsk Wikipedia sine asteroidelister]. Listene baserer seg på [http://www.cfa.harvard.edu/iau/lists/NumberedMPs.html Minor Planet Center - «Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets»]*
Reductio ad absurdum

**Reductio ad absurdum** (latin for «reduksjon til det absurde»). Uttrykket kan sporast tilbake til gresk *&eta;&#x0314; &epsilon;&iota;&sigmaf;  άτοπον &alpha;&pi;&alpha;&gamma;&omega;&gamma;&eta;* (*hi eis átopon apagogi*), «reduksjon til det umogelege», vart ofte nytta av Aristoteles), òg kjend som eit **apagogisk argument** eller **reductio ad impossibile**, er ein type logisk argument der ein tenkjer seg ein påstand for argumenteringa si skuld som så medfører til eit absurd resultat, og så tenkjer ein seg at den opphavlege tanken må ha vore vore galen sidan han førte til dette absurde resultatet. Dette er òg kjend som **indirekte bevis** eller **bevis ved kontradiksjon**.

I formell logikk vert *reductio ad absurdum* brukt når ein formell kontradiksjon kan verte utleidd frå ein premiss og medføre at ein kan konkludere med at premissen er usann. Om ein kontradiksjon er utleidd frå eit sett med premissar, viser dette at minst éin premiss er usann, men at andre metodar må nyttast for å avgjere kva for ein.

## I filosofi og daglegtale

Den følgjande samtalen er eit døme på *reductio ad absurdum*:
:A &mdash; *All tru er av lik validitet og kan derfor ikkje nektast.*
:B &mdash; *Om det er korrekt, vil C ha rett i trua si, sjølv om C trur på noko nesten ingen andre trur på, slik som at [[flat jord|jorda er flat]].*
:A &mdash; *Sant.*
:B &mdash; *Da kan ei tru nektast.*
WT Os internasjonale filmfestival

**WT Os internasjonale filmfestival** er ein internasjonal filmfestival i Os i Hordaland, som vert halden årleg i tidleg november. Festivalen er også kjend som WT-festivalen. Festivalen vart skipa i 1999, og har vorte arrangert kvart år sidan.

Filmfestivalen på Os har rykte på seg for å vera den «mest sjarmerande filmfestivalen i Noreg», og vart døypt «Glamdance» for å ha høg glamourfaktor i kontrast til dei landlege og spartanske omgjevnader på Os.

Festivalen har i overkant av 3500 vitjingar kvart år, og i 2010 vart det synt 72 filmar frå 22 ulike land. Festivalen er ein av dei fremste independent-festivalane i Noreg, og syner bidrag frå amatørar så vel som profesjonelle aktørar frå heile verda.

## Fotnotar

## Bakgrunnsstoff
* Festivalen si heimeside.  
* Sjur Aaserud, Trollmannen fra Os Studvest 20/09-2006
* Walter N. Vehus, Da glamouren kom til Os Bergens Tidende 11/11-2006
* Sjur Aaserud, På den røde løperen i Os  Studvest 15/11-2006
* Kalle Løchen, Glamdance i OsFilm&Kino 15/11-2006
* Kjetil Vasby Bruarøy, Osingar som Cannes  Midtsiden 9/10-2007
* Camilla Kvamme og Birgitte Vaksdal, -Dette er noe helt annet enn BIFF! Bergensavisen 7/11-2007
Pave Kletus I

**Kletus** (død ca. 88) var pave frå ca. 76 til han døyde. Han var den tredje paven.

Kletus I heitte eigentleg Anakletus, men på norsk er han tradisjonelt kjend under kortforma. Namnet, på gresk Anenkletos, betyr «ulasteleg», og var eit namn som stort sett vart brukt av slavar. Det er derfor rekna som mogleg at han var ein frigjeven slave, eller at far hans hadde vore slave.

Opplysningane som finst om han er sparsame og usikre. Han skal ha ordinert ein del prestar, delt inn Roma i 25 kyrkjesokn, sett opp reglar for vigsling av biskopar og for klesdrakta til presteskapet, og bygd eit oratorium ved grava til apostelen Peter grav på Vatikanhøgda.

Nokre eldre pavelister reknar han ikkje som pave, men som stadfortredar for Klemens I under hans lange fråvær frå Roma. I andre lister dukkar han opp to gonger, både som Kletus og Anakletus. I ein lang periode hadde han to minnedagar i den liturgiske kalenderen: 26. april som Kletus og 13. juli som Anakletus. Sistnemnte minnedag er nå avskaffa.

Ifølgje tradisjonen leid han martyrdøden under keisar Domitian (81–96), men det finst ikkje noko belegg for dette.

Han vart rekna som helgen umiddelbart etter sin død. I kunsten har han attributta palme (martyrsymbol), pavekors og ein mynt som han knuser.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Pave Kletus I|Pave Kletus I]]» frå , den 3. mai 2008.*
Matematisk induksjon

**Matematisk induksjon** er ein metode nytta for matematiske bevis, vanlegvis for å vise at eit visst uttrykk gjeld for alle naturlege tal. Dette er gjort med å vise at det **første** uttrykket i ei uendeleg rekkje av uttrykk er sann, og så vise at **eit vilkårleg** uttrykk i den uendelege rekkja er sann, og til slutt det **neste** uttrykket i rekkja. 

Denne metoden kan utvidast til å bevise uttrykk som gjeld meir generelle velfunderte strukturar, slik som for tre i mengdelære. Denne generaliseringa vert kalla strukturell induksjon og vert nytta i matematisk logikk og datavitskap. 

## Døme

Her skal vi vise at summen for alle naturlege tal kan skildrast som: 
:1+2+3+...+n=\frac{n(n+1)}{2}, der *n* er eit naturleg tal.

Første skritt er å vise at uttrykket gjeld for 1.

\frac{n(n+1)}{2} \Rightarrow \frac{(1)(1+1)}{2}=1\, då *n*=1. 
Dermed har vi vist at uttrykket gjeld for *n*=1.

Neste skritt er å vise at om uttrykket gjeld for *n*=*k*, medfører det at uttrykket òg gjeld for n=k+1.

* Antar: 1+2+3+...+k = \frac{k(k+1)}{2}

Legg til *k* + 1 på begge sider og får:

:1 + 2 + \cdots + k + (k + 1) = \frac{k(k + 1)}{2} + (k+ 1)

Reknar ut høgresida:

:
= \frac{k(k + 1)}{2} + \frac{2(k + 1)}{2}
= \frac{(k + 2)(k + 1)}{2}
= \frac{(k + 1)(k + 2)}{2}
= \frac{(k + 1)((k + 1) + 1)}{2}.


Dermed har vi:

:1 + 2 + \cdots + (k + 1) = \frac{(k + 1)((k + 1) + 1)}{2} 

og beviset er ferdig. Vi har no vist at uttrykket gjeld for n=1, og at om uttrykket gjeld for k, medfører det at uttrykket òg gjeld for k+1. Induksjonsprinsippet seier dermed at uttrykket gjeld for alle naturlege tal n\ge1.
Befringselva

**Befringselva** er ei elv i Stardalen i Sunnfjord kommune i Vestland. Delar av nedbørsfeltet på totalt 27 km² ligg innanfor Jostedalsbreen nasjonalpark. I elva ligg Befring kraftverk som opna i 2003.
New Holland

**New Holland** er eit dotterselskap til CNH Global som produserer traktorar, skurtreskarar og anna jordbruksreiskap. Førtaket er verdas nest største produsenten av landbrukbruksmaskinar (etter John Deere).

## Produkt
* Traktorar
* Skurtreskarar
* Sjølvgåande forhaustarar
* Ballpresser
* Teleskoplastarar
* Grasklypparar

## Soge
* 1895: *New Holland Machine Company* vart stifta i New Holland i Pennsylvania i USA. 
* 1947: *Sperry Corporation* kjøpte *New Holland* og endra namnet til *Sperry New Holland*. 
* 1964: *Sperry New Holland* kjøpte *Claeys*. 
* 1975: New Holland marknadsførte verdas fyrste aksialskurtreskar. 
* 1977: *Versatile Manufacturing Ltd.* bytta namn til *Versatile Farm Equipment Company*.
* 1986: *Ford* kjøpte Sperry New Holland og la det saman med Ford Tractor til *Ford New Holland*. 
* 1991: *Fiat* kjøpte 80 % av *Ford New Holland* og la det saman med *FiatGeotech* til *N.H. Geotech*. Dei tidlegar merkenamna *Fiat* og *Ford* var i ein overgansperiode, samtidig som ein frå 1993 tok til å selja traktorar under merkenamnet *New Holland*.
* 1991: Ford New Holland kjøpte *Versatile Farm Equipment Company *.
* 1993: *N.H. Geotech* endra namn til *New Holland N.V.* 
* 1999: *Fiat* kjøpte *Case IH*, la det saman med *New Holland N.V.* og endra namn til *CNH Global N.V.*, men *Case IH* og *New Holland* vert ført vidare som separate merke. For å få godkjent kjøpet vart *Versatile* i Kanada selgd til *Buhler Industries* i *Winnipeg*. Traktorfabrikkane i Doncaster i England vart seld til det italienske føretaket ARGO, saman med merkenamnet McCormick. 
* 2000: Frå 2000 var alle traktorane til førtaket blå og berre merkenamnet *New Holland* vart nyta.

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
Toåa

**Toåa** er ei elv som renn gjennom dalføret Todalen i Surnadal kommune og har utspringet sitt i Tovatna (756 moh.) i den vestlege delen av Trollheimen. Toåa renn stort sett i nordvestover og får tilløpet sitt frå fleire elvar før ho renn ut i Todalsfjorden.

Toåa har ei lakseførande strekning på om lag 8&nbsp;km, frå elveutløpet og opp til Storfossen.

Elva er verna med omsyn til Verneplan III for vassdrag.
Surna

**Surna** er ei elv i Surnadal og Rindal kommune. Elva startar ved Rindalsskogen i møte mellom elvane Lomunda og Tiåa. Dei viktigaste sideelvene til Surna er Rinna, Folla og Vindøla, som alle har kjeldene sine i Trollheimen. Surna munnar ut i Surnadalsfjorden ved Surnadalsøra.

Surna saman med Driva er dei viktigaste lakseelvane på Nordmøre. Den største laksen som er teke på stong i Surna er 26,5 kg. Gjennomsnittsstorleiken på laksen i Surna er om lag 5 kg. Dei fleste åra vert det fanga laks på 17 - 18 kg. 

Laks og sjøaurefiske er lov frå og med 1. juni til og med 31. august. 

Sidan 2001 har Norsk laksefestival vorte arrangert årleg i Surnadal med fiskekonkurranse i Surna.

## Bakgrunnsstoff
* Surna
Måna i Rauma

**Måna** er ei elv som renn gjennom Måndalen i Rauma kommune. Ho startar i Månvatnet, men fleire sideelvar knyter seg til vassdraget før elva renn ut i Vollabukta. Måna har vore ei god lakseelv, men har som mange andre elvar i distriktet vore plaga med gyrodactylus salaris. Fiske har derfor i dei seinare åra gått tilbake. Samtidig har innslaget av oppdrettsfisk auka.

Den viktigaste sideelva er Vemora som renn gjennom sidedalen Volladalen. Det kan gå laks i den nedre delen av Vemora.
Observatoire de Nice

**Observatoire de Nice** er eit observatorium i Nice i Frankrike. Det ligg på toppen av Mont Gros. Observatoriet blei starta i 1879 av bankieren Raphaël Bischoffsheim. Arkitekten var Charles Garnier, og Gustave Eiffel designa kuppelen.

76-centimeter-refraktorteleskopet som kom i drift i 1888 var på den tida det største teleskopet i verda. Det blei passert i størrelse eitt år seinare av 91-centimeter-teleskopet på Lick-observatoriet i California i USA.

Som ein vitskapleg instutisjon eksisterer ikkje Observatoire de Nice lenger; han blei samanslegen med CERGA i 1988 og danna då Observatoire de la Côte d'Azur.

## Bakgrunnsstoff

* Offisiell nettstad
Evangelisten Markus

**Evangelisten Markus** (1. hundreåret e.Kr.) blir rekna for å vere forfatteren av Evangeliet etter Markus og ein følgjesvenn av Apostelen Peter. Han følgde Apostelen Paulus og Barnabas på Pauli første reise. Etter ein kraftig disputt skilde Paulus og Barnabas lag, og Markus vart med slektningen sin, Barnabas til Kypros (Apg. 15, 36-40). Dette var medverkande til at Markus skreiv sitt evangelium. Paulus kalla han seinare til seg, og kallar han for sin medarbeidar. Hans symbol som evangelist er ei løve.

Markus var mellom dei fyrste som slutta seg til tanken om å omvende folka i Romarriket til den kristne trua, og reiste mykje kring i riket i samband med dette. Mellom anna var han i Roma, der han vart ein uskiljande disippel, samarbeidspartnar og sekretær til apostelen Peter. Han evangeliserte òg i Egypt, der han ifylgje tradisjonen skipa Den ortodokse koptiske kyrkja, vart den fyrste biskopen i denne kyrkja, med sete i byen Alexandria, og etablerte den koptiske kyrkja sin liturgi, som er rekna som den eldste liturgien (ordninga av gudstenesta) i heile den kristne kyrkja.

Men folk som irriterte seg over dei mange han fekk kristna, tok han til fange, og han døydde som martyr i år 67 i ei lita fiskarhamn i nærleiken av Alexandria, der det seinare vart bygd eit kapell for leivningane hans. Opplysningar frå trehundretalet syner at grava til den heilage Markus vart rekna som ein viktig valfartsstad, og kappa hans, som vart teke vare på i Alexandria, skulle dei koptiske patriarkane i hundreåra etterpå take på seg når dei vart sett inn i embetet. 

I året 828 var byen og republikken Venezia i det noverande Italia på leiting etter ein kraftfull vernehelgen som sette byen i stand til å kunne ta opp kampen med Roma og denne byen sin vernehelgen, apostelen Sankt Peter. To venetianske kjøpmenn reiste difor til det vesle kapellet ved Alexandra, der relikviane etter Markus låg, og stal dei med seg til Venezia, der den store Markuskatedralen (Basilica di San Marco) deretter vart bygd for å hyse dei. Ei legende vart nytta til å rettferdiggjere det grove tjuveriet og overtyde om at det var i samsvar med den himmelske styringa at relikviane skulle vere i Venezia: Ein engel hadde synt seg for Markus under ei av misjonsreisene hans til den lagunen der Venezia langt seinare vart grunnlagt, og sagt til han: «Fred over deg, Markus, evangelisten min, her skal du få kvile». Slik vart evangelisten Markus vernehelgen for byen og republikken Venezia, og symbolet for han, løva med venger, vart symbolet for Venezia, og nytta i byvåpenet. 

## Fotnotar
Nordland akademi

**Nordland Akademi for Kunst og Vitenskap** - utkantens akademi, blei stifta for å kunne bringe høgt kvalifiserte fagfolk til Melbu - til inspirasjon for landsdelens folk.

Grunnpilaren i Nordland Akademi for Kunst og Vitenskap si verksemd er formidling av kunst, kultur og kunnskap til og frå landsdelen. Akademiet har som mål å vere ein møteplass for forskarar, kunstnarar og folk flest. Akademiet har særleg fokus på musikk, litteratur og filosofi. Akademiets kompetanse og nettverk, både nasjonalt og internasjonalt, skal bidra til å sikre og auke kulturelle aktivitetar og bidra til kulturbasert næringsutvikling.

Kvar sommar arrangerer akademiet festivalen Sommer-Melbu, der det arrangerast kulturelle, sportslege og politiske seminar, kurs og debattar, i tillegg til ei mengd konsertar.

## Bakgrunnsstoff
* Nordland Akademi for Kunst og Vitenskap, offisiell nettside
Elva Driva

*Driva har fleire tydingar, sjå [[Driva (fleirtyding)]]*

**Driva** er ei elv som renn gjennom Trøndelag og Møre og Romsdal. Driva renn frå Dovrefjell i sør gjennom Drivdalen ned til Oppdal, og frå der vestover ned til Sunndalsøra. 

Løpet ned Drivdalen til Oppdal er stridt og trongt. Ved gjelet Mågålaupet er løpet så smalt at det skal vere mogeleg å hoppe over. 

Elva er om 137,8 km lang. 

Driva har vore ei god sjøaure- og lakseelv, men er i seinare år vorte hardt råka av lakseparasitt. 

Mange av sideelvene vest for Oppdal er tørrlagt og fleire av fjellvatna i området er demd opp, før det vatnet vert ført i røyr gjennom fjellet til Driva kraftverk i Sunndal. Det største vatnet i vassdraget er Gjevillvatnet med ei lengd på 20&nbsp;km og ei breidd på om lag 1&nbsp;km.

Elva vert rekna som nasjonalt laksevassdrag og er verna med omsyn til Verneplan III for vassdrag.

Før siste istid rann Driva nordover frå Oppdal og ut i elva Orkla.

## Fiske
Driva var tidlegare ei god lakseelv, spesielt i den delen som blir kalla Sunndalselva der mange engelske lakselordar kom att sommar etter sommar. På grunn av lakseparasitten Gyrodactylus salaris har laksestamma blitt redusert. 

Elva er òg ei av dei beste sjøaure her i landet, ofte nummer 1 eller 2 når det gjeld fangst. 

Både laks og aure går opp forbi Oppdal til Driva som ligg om lag 80 km frå sjøen.
Vorma i Orkdal

**Vorma** er ei elv i Orkland kommune i Trøndelag. Elva startar ved austenden av Hostovatnet og renn ut i Orkla ved Vormstad. Elva renn gjennom myrer, dyrka mark og lauvskog. I dei nedre delane går store delar av vatnet i røyr. Den regulerte delen av vassdraget er på om lag 1 km og utgjer berre ein liten del av heile vassdraget.
Moldeelva

**Moldeelva** er ei elv som renn gjennom Molde frå Moldevatnet ved kommunegrensa i nord, gjennom bymarka og sentrum, til Fannefjorden i sør.

På vegen nedover vert elva kryssa av bilveg ved Fjellbrua, Kveldrobrua, brua i Moldelivegen, Øvre bru, Fossbrua, Strandgatebrua («Nedre bru») og Solemdalsbrua. Like nedanfor Fjellbrua er vatnet demt opp og utgjer reservekjelde for drikkevatnet i byen. 

På 16- og 1700-talet vart det tømmersager langs Moldeelva. I 1909 fekk byen elektrisk lys på grunn av ein kraftstasjon der. Ein ullvarefabrikk har òg nytt godt av elvevatnet.

I samband med gjenoppbygginga etter bybrannen i 1916 vart ein holme i elva bortregulert. Moldeelva vart peikt ut som flaumutsett område i 1998.

## Kjelder
*Møre og Romsdal fylke. Nærings- og miljøavdelinga. Saksnr. NM&ndash;67/98 A: «Kartlegging av flaumutsette område &ndash; høyring»
*Statens kartverk. ''Noregsglasset'' 
**Teleforum.* Bedriftsavis for Molde teleområde (1992)
Tya

**Tya** er ei 15 km lang elv som renn frå Stugusjøen i Stugudal til Ås i Tydal der ho renn ut i Nea.

Tya er ein del av Nea-Nidelvvassdraget.
Skjenaldelva

**Skjenaldelva** har utspringet sitt i Gagnåsvatnet i Orkland kommune. Frå inntaket til eksisterande Skjenaldfossen kraftverk har elva eit nedbørfelt på 132 km² og ei gjennomsnittleg avrenning på 5,5 m³/s.
Storparten av løpet til Skjenaldelva ligg i dag på fjell og erosjonen er derfor minimal. Det meste av områda langs elva er nyttet som jordbruksland og dalsidene langs elva er kledd med kystgranskog med innslag av bjørk. Langs elvebreidda dominerer gråor. Elva renn forholdsvis raskt og har få kulpar. Store delar av elva er sterkt berørt av kanalisering og utbygging. Vasskvaliteten i vassdraget er god, og det finst både ei laksestamme og ein sjøaurestamme i vassdraget. Elva er eit viktig område for ein rekke artar. 
Skjenaldelva munnar ut i Orkdalsfjorden, 400 meter vest for utløpet til Orkla.

## Bakgrunnsstoff
* Salvesen & Thams  Skjenaldfossen
Rotla

**Rotla** er ei 40&nbsp;km lang elv i Nea-Nidelvvassdraget som renn gjennom Skarvan og Roltdalen nasjonalpark. Rotla har utspringet sitt i Rotldalstjønna i Meråker og renn ut i Nea 15 km ovanfor Selbusjøen i Selbu.
Nea

**Nea** er ei 80 km lang elv som renn vestover frå svenskegrensa gjennom Tydal og Selbu i Trøndelag fylke. Ho har utspringet sitt i Sylsjøen og renn etter 3 km ut i Nesjøen, vidare gjennom Vessingsjøen før ho møter Tya i Ås i Tydal. Deretter følgjer ho Tydalen og møter Rotla 15 km før ho renn ut i Selbusjøen. Frå utløpet av Selbusjøen vert elva kalla Nidelva.

Nea er ein del av Nea-Nidelvvassdraget.

Nea er ei svært attraktiv fiskeelv. Fisk på 1,5 - 2 kg er vanleg, men ein kan oppleve å få storruggar på 5-6 kg.  Sommaren 2006 vart fiskefilmen *Tørrfluelandet 3* (med Lars Lenth, Andreas Fismen og Bård Tufte Johansen) spelt inn i Nea og sideelva Tya.

## Fotnotar
Lødølja

**Lødølja** er ei 22&nbsp;km lang elv i Nea-Nidelvvassdraget som renn frå Finnkoisjøen til Aunet i Tydal kommune i Trøndelag, der ho renn ut i Nea.