open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Fylkesveg 61

**Fylkesveg 61** (**Fv61**) går mellom Solevågseid i Sula og Maurstad i Stad. Veglengda, med unntak av ferjestrekningane, er 94,5 km, av dette 89 km i Møre og Romsdal og 5,5 km i Vestland.

Før 1. januar 2010 var vegen riksveg, men har no status som fylkesveg etter at forvaltingsreforma trødde i kraft. Som fylgje av dette måtte gamle *Fylkesveg 61 i Sogn og fjordane* skifte namn til *Fylkesveg 65 i Sogn og fjordane*, no Fylkesveg 5655.

## Kommunar og knutepunkt
###### 

* Solevågseid
* Mauseidvåg
* Furnestunnelen (174 m)
* Ferje frå Sulesund

*til Hareid (15-20 min, 2 turar/tim)
*Arm Hareid sentrum (0,4 km)
** frå Hareid via Hjørungavåg til Bigset (16,4 km)
*  frå Hareid til Brandal (3,9 km)
* Hareidporten (109 m)
* Bigset

* Arm frå Strand til Ulsteinvik (1,5 km)
** frå Ulsteinvik til Ytreflø (9,6 km)
* frå Hasund til Dimna
* Kvalnestunnelen (166 m)
* Garnes
* Dragsundbrua

* Dragsund
* frå Leikong til Vollneset (6,2 km)

* frå Skogevatnet til  Myklebust (3,0 km)
* frå Gurskevågen til  Raftenes i Herøy
* frå Kvernhusdalen til Nupen (3,0 km)
* frå Larsnes til Larsnes ferjekai (0,1 km)
* Ferje frå Årvik

*til Koparnes (15 min, 1-2 turar/tim)
* frå Koparneset til Fiskå
* Eidså
* Fiskå
* frå Åheim til Almklov (10,2 km)
* frå Åheim til Saltvika (1,2 km)
* Åheim

###### 

* Maurstad

## Bakgrunnsstoff

*Møre og Romsdal Fylkesbaatane
*Ferje Sulesund - Hareid
158 Koronis

**158 Koronis** er ein asteroide i hovudbeltet. Han er ein S-type-asteroide.

Han blei oppdaga av Viktor Knorre den 4. januar 1876 ifrå eit observatorium i Berlin. Asteroiden var den først av fem han oppdaga.

Asteroiden er namneopphavet til asteroidefamilien Koronis som ein av dei viktigaste medlemane. Eit medlem av familien, 243 Ida, har blitt vitja av ein romsonde og gjev ein ide om koss andre asteroidar i familien ser ut.

Ein lyskurvemodell viser at Koronis liknar på Ida i form. Likevel er Koronis noko større.
Fylkesveg 5852

**Fylkesveg 5852 i Møre og Romsdal** går mellom Koperneset og Fiskå i Vanylven kommune. Vegen er 33,2 km lang. Fram til 2019 vart vegen kalla Fylkesveg 2 i Møre og Romsdal.

## Kommunar og knutepunkt

* Koperneset
*Arm frå Åram
**  ferje frå Åram ferjekai til Voksa ferjekai
** Ferje frå Åram ferjekai
*;Sande
**til Larsnes ferjekai
** Larsnes
* Fiskå
## Referansar




## Bakgrunnsstoff
159 Aemilia

**159 Aemilia** er ein stor asteroide i hovudbeltet. Denne sakteroterande mørke lekamen har ein primitiv karbonhaldig samansetnad.

Han går i bane innanfor Hygiea-familien, men høyrer sannsynlegvis ikkje til familien sidan han er for stor til å vera eit resultat av kratringa som danna han. 

Aemilia blei oppdaga av brørne Paul og Prosper Henry den 26. januar 1876. Æra for oppdaginga gjekk til Paul. Asteroiden er sannsynlegvis namnsett etter Via Aemilia, ein romersk veg i Italia som går ifrå Piacenza til Rimini.

To stjerneokkultasjonar av Aemilia har blitt rapporterte så langt; den første i 2001 og den andre i 2003. .

## Kjelder
161 Athor

**161 Athor** er ein asteroide i hovudbeltet av M-typen.

Han blei oppdaga av J. C. Watson den 19. april 1876 og namnsett etter Hathor, ei egyptisk grødegudinne.

Ein okkultasjon av Athor blei observert 15. oktober 2002.
Fylkesveg 652

:*Sjå òg [[Fylkesveg 652 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 652** (**Fv652**) går mellom Volda og Eidså i Vanylven. Vegen (bortsett frå ferjestrekninga) er 35,2&nbsp;km lang.

Før 1. januar 2010 var vegen riksveg, etter at forvaltingsreforma tredde i kraft har han status som fylkesveg.

## Kommunar og knutepunkt
###### 

*  Ferje frå Volda
*til Lauvstad (20-30 min, 1 tur/time)
* frå Lauvstad til  Folkestad (42,6&nbsp;km)
* Voldshammartunnelen (270 m)

* frå Vik i Syvde til Tverrberget (5,5&nbsp;km)
* frå Syvden til Nedreberg (5,7&nbsp;km)
* Eidså

## Bakgrunnsstoff

*Ferjeinfo Volda-Lauvstad
*Møre og Romsdal Fylkesbaatane
Fylkesveg 651

:*Sjå òg [[Fylkesveg 651 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 651** (**Fv651**) går mellom Volda og Straumshamn i Volda. Veglengda er ein ferjefri alternativ veg til europaveg 39 mellom Volda og Straumshamn. På sørsida av Voldsfjorden (Fyrde - Straumshamn) er han så smal at han ikkje er eit godt alternativ, medan vegen på nordsida derimot har relativt god standard. Veglengda er 39,7&nbsp;km.

I 1999 vedtok regjeringa at den framtidige stamvegen (E39) mellom Nordfjord og Volda skal gå mellom den vestre delen av Hornindal og Austefjord i Volda. Byggestart for vegen var i januar 2009. Når denne vegen vert ferdig i 2012, vert riksveg 651 på nordsida av Austefjorden/Voldafjorden ein del av E39.

Før 1. januar 2010 var vegen riksveg, etter at forvaltingsreforma tredde i kraft har han status som fylkesveg.

## Kommunar og knutepunkt
###### 

* Volda
*  frå Sjukehuskrysset til  Brautaset i Ørsta (8,2&nbsp;km)
* Rotsethorntunnelen (3962 m)
* Tunnelarm i Rotsethorntunnelen til Greifsneset (0,3&nbsp;km)
** Greifsneset
* frå Hunneset til  Vatne i Ørsta (10,5&nbsp;km)
* Årsettunnelen (236 m)

* frå Fyrde til Viddal i Ørsta
* Høydalstunnelen (188 m)
* Straumshamn

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 5890

**Fylkesveg 5890 i Møre og Romsdal** går mellom Lauvstad og Folkestad i Volda kommune. Vegen er 42,6 km lang. Mesteparten av vegen går rundt Dalsfjorden.

Frem til 2019 vart vegen nemnd fylkesveg 40.

## Kommunar og knutepunkt

* Lauvstad
*Sætre
*Dravlausbygda
*Steinsvik
*Dale
* Folkestad

## Bakgrunnsstoff
Whangaparaoahalvøya

**Whangaparaoahalvøya** ligg nord for Auckland på Nordøya på New Zealand, nær sørenden av North Auckland Peninsula. Whangaparaoa er maori for 'Kvalbukta', og flokkar av spekkhoggarar og delfinar er ofte å sjå i farvatna kring halvøya. Dette området er ein del av *Northern Auckland Zone* i den urbane delen av Auckland. Det er kome framlegg (i 2006) om å innlemma området i North Shore City.

Inntil for heller kort tid sidan var dette området eit relativt tynt busett landleg distrikt som no er vorte ei form for fritidsstad og pensjonistområde for meir velståande menneske frå Auckland, som ligg 25 kilometer mot sør. Dette gjeld særleg staden Gulf Harbour på spissen til halvøya. Motorvegen State Highway One vart forlenga frå Auckland til Orewa sist på 1990-talet, dette har korta ned reisetida til Auckland og gjort området meir populært for pendlarar. 

Halvøya strekkjer seg elleve kilometer austover inn i Haurakigolfen nord for forstadsområdet East Coast Bays. Øya Tiritiri Matangi ligg tre kilometer utanfor austenden av halvøya. Byen Whangaparaoa ligg på den sørvestre breidda til halvøya, og vert rekna som byrjinga av den strekninga av kystlinja som ber namnet Hibiscus Coast *(Hibiscuskysten)*. 

Busetnader langs halvøya er mellom andre Red Beach, Stanmore Bay, og Manly. I enden av halvøya ligg friluftsområdet Shakespear Regional Park. Eit stykke av turen fram hit kan kan takast på ein smalspora, dampdriven jarnveg, *Whangaparoa Steam Railway*. Forsvaret på New Zealand eig også ein del av dette området, som har vore brukt til gjennomgangsleir for flyktningar.

I dei siste ti åra har det kome til ein tettstad ovanfor havbuktene Stanmore Bay og Big Manly Beach. Han har vakse, og der er no kome eit kjøpesenter, kino, bibliotek og ein offentleg servicesentral. Medan dette området tidlegare låg heller avsides, har denne utviklinga gjort det lettare å bu i utkantane, ikkje minst når utbygging av vegnett og kommunikasjonar har gjort at ein kan nå fram til bysenteret (Auckland) på 40 minuttar med bil utanom i rushtrafikken.

## Referansar

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Whangaparaoa Peninsula|Whangaparaoa Peninsula]]» frå , den 6. mars 2008.*
Ulsteinfjorden

**Ulsteinfjorden** er ein liten fjord på vestsida av Hareidlandet i Ulstein kommune på Sunnmøre. Fjorden strekkjer seg om lag 4,5 km sørover frå Rundafjorden til Ulsteinvik som er kommunesenteret i kommunen. 

Fjorden har innløp i nord mellom Vattøya i vest og Gåsneset i aust og endar ved Kloholmane og Hatløya i sør. Vest for Ulsteinfjorden ligg Bøfjorden på austsida av Leinøya.
Bøfjorden i Herøy

**Bøfjorden** er ein fjord på austsida av Leinøya i Herøy i Møre og Romsdal. Fjorden er om lag 3 km lang og kjem sørover frå Rundafjorden i nord. Aust for Bøfjorden ligg Ulsteinfjorden og Hareidlandet.

Torvika er ei grend på vestsida av fjorden. I aust ligg Hatløya og litt lenger aust ligg Ulsteinvik i Ulstein kommune.
Abyssal

:*«Abyssisk» omdirigerer hit. For det eldre omgrepet «abyssinsk» (etiopisk), sjå *'«Etiopia»**.''
----

At noko er **abyssalt** eller **abyssisk*' vil seia at det gjeld store [[hav]]djupner, meir enn 800-1100 meter under [[havoverflata]]. Abyssal kan omsetjast med «djuphavs-».

==Sjå òg==
*[[Den abyssopelagiske sona]]
*[[Djuphavssletter]]
*Filmen *The Abyss''

## Kjelder
*caplex.no
Abyssinar

**Abyssinar** er ein av dei eldste katterasane ein kjenner til. Ein veit ikkje i dag kor rasen oppstod, men han kom til Storbritannia frå Etiopia (tidl. Abyssinia) i 1868, og fekk difor namnet abyssinar.

Abyssinaren er smidig og elegant og har ein velproporsjonert og muskuløs langstrakt kropp og eit middels langt hovud. Han kan verta 4-7,5 kg. Pelsen er kort, tett og glatt. Det finst òg ein langhåra variant, som heiter *somali*.
AC

Bokstavane **[[A]]** og **[[C]]** kan stå for ulike ting:
* **a.c.** er ei forkorting for *anno currente*, som tyder «inneverande år».
* **a.C.** er ei forkorting for *anno christi*, som tyder *år etter [[Kristi]] fødsel*.
* **Ac** er den kjemiske forkortinga for grunnstoffet actinium.
* **AC** er ei forkorting for *alternating current*, som er engelsk for vekselstraum.
* **[[AC Milan]]** er eit italiensk fotballag.
* **AC** er länsbokstavane til Västerbottens län i Sverige.
Storfjorden i Ørsta

**Storfjorden** er den inste delen av Hjørundfjorden, som igjen er ein sidefjord av den 110 km lange Storfjorden. Denne inste delen av Hjørundfjorden er 11 km lang og strekkjer seg inn til Bjørke i botnen av fjorden. 

Fjorden startar der Norangsfjorden går austover, ved Stålbergneset. På vestsida blir starten ved Hustadneset. Like innanfor innløpet ligg den isolerte garden Skår på vestsida. Innover i fjorden ligg grendene Viddal og Leira på austsida. Desse har vegsamband til Bjørke, eit vegsamband som går vidare opp Skjåstaddalen og over Bueide til Fyrde i Volda. På vestsida går det veg frå Bjørke og utover til garden Finnes. Storfjorden vart eige sokn i 1929 etter at Storfjord kyrkje (Bjørke kyrkje) stod ferdig i 1920. 

Inste del av Storfjorden, grunnkrinsen Bjørke og Viddal i Ørsta, vart frå  1. januar 2020 ein del av Volda kommune.
Ferdinand Peroutka

**Ferdinand Peroutka** () var ein tsjekkisk journalist, forfattar og demokrat.


* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Ferdinand Peroutka|Ferdinand Peroutka]]» frå , den 6. mars 2008.*
Académie française

**Académie française** eller *Det franske akademiet* er Frankrike sitt øvste organ når det gjeld det franske språket, og er eitt av fem akademi som saman utgjer Institut de France. Akademiet vart oppretta av kardinal Richelieu i 1635. Akademiet vart nedlagd under den franske revolusjonen, men Napoléon Bonaparte opna det att i 1803.

Akademiet har 40 medlemar (*Les immortels*), som vert utpeikte på livstid. Akademiet si oppgåva er å normera det franske språket ved å redigera den offisielle ordboka, som kom ut første gong i 1694.
Andøybrua

**Andøybrua** er ei spennbetongbru (bogebru) som ligg i Andøy kommune og går over Risøysundet mellom Risøyhamn på Andøya og Hinnøya. Ho er del av riksveg 82. Brua er bygd etter fritt frambygg-metoden og har ei total lengd på 750 meter, seglingshøgd på 30 meter og eit hovudspenn på 110 meter. Brua har 21 spenn.

Andøybrua vart opna 5. september 1974, og er ei av Vesterålsbruene. Desse vart oppførte på 1970-talet som del av eit interkommunalt samarbeid mellom kommunar i Vesterålen og Statens vegvesen, og gav kommunane ferjefritt vegsamband. Vesterålsbruene vart til største delen finansiert gjennom bompengar. 

Andøybrua og dei andre Vesterålsbruene vart prosjektert av firmaet Aas-Jakobsen AS i Oslo.

Dei andre Vesterålsbruene er Sortlandsbrua, Hadselbrua og den noko mindre Kvalsaukan bru. Saman med Tjeldsundbrua ved Harstad, knyter desse Vesterålen til fastlandet.

## Galleri

fil:Andøy Bridge.jpg|Andøybrua med Hinnøya i bakgrunnen
fil:Risøyhamn.jpg|Risøyhamn og Andøybrua vinterstid
 

## Kjelder

* Denne artikkelen byggjer på «Andøybrua» henta frå Wikipedia på bokmål 6. mars 2008. Bokmålsartikkelen gjev denne kjelda:
** The World's Longest Tunnel Page (bru-delen)
Professor

**Professor** (av latin *profiteri*, «offentleg framføre», ein som hevdar offentleg å vere ekspert) er den høgste tittelen for ein person som forskar og underviser ved eit universitet eller ved andre høgskular og vitskapelege institusjonar. 

## Professorar i Noreg
I Noreg kan tittelen «professor» berre nyttast for stillingar på høgste vitskapeleg eller kunstneriske nivå ved universitet og høgskular som er akkreditert som institusjon eller for einskildstudium etter *Lov om universiteter og høyskoler*. Dette framgår av § 6-7 i denne lova, der det òg er fastsett at departementet kan gje tilsvarande vern til andre titlar på undervisings- og forskerstillingar. For å bli professor krevst det som oftast doktorgrad og omfattande vitskapeleg publisering. Det er no svært sjeldan at ein person utan doktorgrad blir tilsett som professor.

Fram til 1985 var det som hovudregel berre ein professor ved kvart *institutt* ved universiteta, og vedkommande hadde difor ein meir framståande posisjon. Andre vitskapsmenn med tilsvarande kompetanse vart utnemnde til dosentar. Ved ei reform i 1985 vart alle dosentstillingar ved dei norske universiteta og vitskapelege høgskulane omgjort til professorat. Tittelen dosent vart i ein periode berre nytta ved dei statlege høgskulane, som i *høgskuledosent*. Frå 2006 er tittelen tatt opp att som ein tittel tilsvarande professor, men med inngangsløp frå førstelektor og ei noko breiare kvalifiseringsplattform enn professor.

I det norske akademiske hierarkiet rangerer professorar over førsteamanuensar.

### Professor II
Stillinga som *professor II* er ei vitskapeleg bi-stilling (andrestilling), og rekna til å utgjere 20 % stilling. Slike stillingar vert ofte brukt når universitet og høgskular vil knyte til seg spesialkompetanse frå personar som har hovudsysselsetjinga si på anna hald. Ein professor i andrestilling kan ha hovudsysselsetjing som professor, forskar e.l. ved eit anna universitet eller institutt, som museumskonservator, praktisere som advokat, utøvande kunstnar m.v. Ordninga er framfor alt brukt innan medisin. Dei fleste medisinprofessorar er professor II, og praktiserande legar som har hovudsysselsetjinga si som overlege e.l. ved universitetssjukehus.

## Professor emeritus
*Professor [[emeritus]]* er eit omgrep nytta på ein pensjonert professor. Det latinske leddet *emeritus*, som tyder *uttent*, vert også brukt i andre samanstillingar, mest vanleg som *biskop emeritus*. I nokre land, som for eksempel i Sverige, er *emeritus* ein tittel som vert tildelt etter forteneste. I Noreg er bruken av *emeritus*-tittelen fri.

I latin er forma *emeritus* ei hankjønn eintalsform. Ein pensjonert kvinneleg professor har etter korrekt latinsk grammatikk tittelen *professor emerita*. Fleire personar (uavhengig av kjønn) med denne tittelen kan kallast *professores emeriti*. Det er vanleg å forkorte emeritus/emerita som *em.*, altså professor em.

## Fotnoter

----
* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Professor|Professor]]» frå , den 6. mars 2008.*
Fylkesveg 655

:*Sjå òg [[Fylkesveg 655 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 655** (**Fv655**) går mellom Ørsta og Tryggestad i Stranda. Vegen (bortsett frå ferjestrekninga) er 51&nbsp;km lang.

Før 1. januar 2010 var vegen riksveg, etter at forvaltingsreforma tredde i kraft har han status som fylkesveg.

## Kommunar og knutepunkt
### 

Parkveien
*   Ivar Åsens gate, Ørsta
Daleveien
*  Rossåna (ca. 30 m)
*  frå Høgebrua via Kolåsen til Høgebrua
*  Høgebrua
*  Høgebrua
*  frå Indre-Åm til  Ose (5,2&nbsp;km)
Fv655
*  frå Brautaset til  Sjukehuskrysset i Volda (8,2&nbsp;km)
* Kommunal veg frå Vatne til  Hunneset i Volda (10,5&nbsp;km)
*   Ferje frå Sæbø til  Store-Standal
* Arm  Ferje frå Sæbø til Midt-Trandal
*  Ferje frå Sæbø
* til Lekneset (15 min, 1 tur/1-2 timer)
* Arm  Ferje frå Lekneset til Midt-Trandal
*   Ferje frå Lekneset til  Store-Standal
* Kommunal veg  Ferje frå Lekneset til Skår
* Norangsdalen

*  Tryggestad

## Langsmed vegen

Fil:FV655P Ørsta.jpg|Ørsta sentrum
Fil:Sæbø II.jpg|Sæbø ferjekai
Fil:Leknes fergekai.jpg|Leknes ferjekai


## Bakgrunnsstoff

* Ferjeinfo Sæbø-Lekneset
* Møre og Romsdal Fylkesbaatane
Fylkesveg 5914

**Fylkesveg 5914** går mellom Vik og Gjevenes i Sykkylven kommune, med arm og ferje til Festøya i Ørsta kommune. I Sykkylven går den gjennom Aure, og Ikornes. Ikornes ligg under Sørestranda og vegen slår seg her samman med kommunal veg Sørestrandvegen. Vidare går den gjennom Tu, eller Tusvik til Hundeidvik ferje. Vegen er 18,3 km lang.

Frem til 2019 vart vegen nemnd  Fv71

## Kommunar og knutepunkt

*Aure
** Vik
* Sykkylvsbrua (860 m)
*Ikornes
**Tilsluttast Kv. Sørestrandvegen
*Tusvik
*Hundeidvik
**Arm til Hundeivik ferjekai (0,2 km)
*** Ferje til Ørsta
*;Ørsta
**til  Festøya
*Endepunkt Gjevenes

## Bakgrunnsstoff
Norddalsfjorden på Sunnmøre

**Norddalsfjorden** er ein fjordarm av Storfjorden i kommunane Fjord og Stranda på Sunnmøre. Fjorden strekkjer seg 16 km austover, men medrekna Tafjorden som held fram søraustover er han 24 km lang. I gammal tid var namnet «Todarfjorden» og det omfatta også Tafjorden.

Fjorden har innløp i vest mellom Liabygda i nord og Skrednakken i sør. Eit stykke inn i fjorden ligg bygda Eidsdal på sørsida. Frå her går det ferjesamband over til Linge på nordsida. Like aust for Linge ligg bygda Sylte der elva Valldøla munnar ut. Enno lenger inn fjorden ligg Fjøra. Like sør for Fjørå ligg Oksneset der Tafjorden tek til.

## Kjelder
Flisfjorden

**Flisfjorden** er ein liten fjordarm på nordsida av Storfjorden langs kommunegrensa mellom Ålesund og Sula på Sunnmøre. Fjorden er berre 1,7 km lang og strekkjer seg nordover til Vegsundet, som går aust til enden av Åsefjorden. 

Fjorden har innløp ved Flisnesholmen, som ligg midt mellom Flisneset i aust og Kvasneset i vest. Bustadfeltet Myrland ligg inst i fjorden.
Vesterålsbruene

**Vesterålsbruene** er ei nemning som vert brukt om dei fire bruene Andøybrua, Kvalsaukan bru (Kvalsaukbrua), Sortlandsbrua og Hadselbrua i Vesterålen. **A/S Vesterålsbruene** var òg namnet på selskapet som vart skipa for å ta hand om bruprosjekta.

Tanken om vegsamband mellom dei største øyane i Vesterålen kom så smått opp på 1950-talet, og i 1960 nemnde Vesterålen Interkommunale Kommunikasjonskomité opp ei aksjonsgruppe som skulle planleggje forprosjekt for bruer over Risøysundet, Sortlandssundet og Langøysundet. I 1966 vart det etablert selskap for kvar av bruene. Då selskapa søkte Samferdselsdepartementet om partialobligasjonslån i 1970, gjorde samferdselsminister Håkon Kyllingmark det klårt at dei tre selskapa måtte slå seg saman til eitt om dei skulle kunne ha von om å få realisert bruplanane i laupet av ikkje altfor lang tid. Det førte til at selskapet A/S Vesterålsbruene vart stifta i oktober 1970, med ordføraren i Sortland,  P.C. Reinsnes, som styreformann.

10. juni 1971 sa Stortinget ja til bygginga av Vesterålsbruene. Då var også Kvalsaukbrua over Hognfjorden komen med i prosjektet, men ho skulle byggjast som riksvegsprosjekt og ikkje finansierast med bompengar. Det vart avgjord at Andøybrua og Kvalsaukbrua skulle byggjast fyrst, så Sortlandsbrua, og til sist Hadselbrua.

Andøybrua og Kvalsaukbrua vart tekne i bruk 5. september 1974. 4. juli 1975 vart Sortlandsbrua teken i bruk, etter eit halvt år kortare byggjetid enn det ein hadde rekna med. For Hadselbrua var det usemje om trasévalet, og dette forseinka byggjeprosessen. Hadselbrua vart teken i bruk 1. juli 1978. Andøybrua var vorten offisielt opna då ho stod ferdig i 1974. 26. september 1978 opna kong Olav V offisielt dei siste tre Vesterålsbruene. Bruene (med unntak av Kvalsaukbrua) hadde bompengar fram til 1986. Dei vart nedbetalte tre år tidlegare enn det var kalkulert med. A/S Vesterålsbruene vart avvikla i 1987.

Seinare vart også to andre vegprosjekt bygd i Vesterålen. Det ferjefrie vegsambandet til Bø med Ryggedalstunnelen vart opna i 1980, og vegen mellom Sigerfjorden og Djupfjorden, med Brokløysatunnelen og Djupfjordstraumen bru, vart opna i 1983. Desse vegane var ikkje bompengefinansierte eller del av Vesterålsbruene, men dei med var viktige for samferdsla i Vesterålen. Med høyrer det òg at Hadsel kommune fekk bygd bru mellom Stokmarknes og Børøya i 1967. Børøybrua vart ein del av vegsambandet mellom Langøya og Hadseløya då Hadselbrua opna i 1978.

## Kjelder
Denne artikkelen byggjer på «Vesterålsbruene» henta frå Wikipedia på bokmål 6. mars 2008. Bokmålsartikkelen oppgjev desse kjeldene:

*Alf Oxem: *P. C. Reinsnes - samfunnsbyggeren.* Sortland kommune 2006. ISBN 978-82-991889-2-0
*Hadsel bygdebok, bind 2. Forfattarar: Edgar Hovland, Dag K. Andreassen, Inger-Johanne Johnsen. Bergen 2000. ISBN 82-993564-2-3
Tru

**Tru** kan tyde fleire ting på norsk, mellom anna
# Ein religion
# Ei personleg overtydning eller eit livssyn hos ein person som er *truande*. 
# Ein religionsliknande ideologi
# Ein opplevd idé. Ein slik idé vert sett på som som sann på eit subjektivt grunnlag, men har ikkje nok støtte på eit objektivt grunnlag (ifølge Kant).
#Tillit
#Trufaste
Kvalsaukan bru

**Kvalsaukan bru** er ei bru som kryssar Hognfjorden på Hinnøya, i Sortland kommune i Nordland. Ho er ein del av riksveg 82. Brua er 425 meter lang og har seglingshøgd på 8 meter.

Kvalsaukan bru vart teken i bruk 5. september 1974, og er ei av Vesterålsbruene. Desse var oppførte på 1970-talet som del av eit interkommunalt samarbeid mellom kommunar i Vesterålen og Statens Vegvesen, og gav kommunane ferjefri vegsamband. Kvalsaukan bru var den einaste av dei fire bruene som ikkje vart finansiert med bompengar.

Kvalsaukan bru og dei andre Vesterålsbruene vart prosjektert av firmaet Aas-Jakobsen AS i Oslo.

Dei andre Vesterålsbruene er Sortlandsbrua, Andøybrua og Hadselbrua. Saman med Sortlandsbrua erstatta Kvalsaukan bru ferjestrekninga mellom Sortland og Maurnes.

## Kjelder

* Denne artikkelen byggjer på «Kvalsaukan bru» henta frå Wikipedia på bokmål 7. mars 2008. Bokmålsartikkelen oppgjev denne kjelda:
** The World's Longest Tunnel Page (bru-delen)
Fylkesveg 659

**Fylkesveg 659** (**Fv659**) går mellom Eidsvik og Austnes i Haram og til Dryna i Midsund. Vegen (bortsett frå ferjestrekningane) er 24,1&nbsp;km lang.

Før 1. januar 2010 var vegen riksveg, etter at forvaltingsreforma tredde i kraft har han status som fylkesveg.

## Kommunar og knutepunkt
###### 

* Eidsvik
* frå Eidsvik til  Skodje sentrum
* frå Slyngstad til Skjeltene (20,6&nbsp;km)
* Remmetunnelane I og II (617 og 567 m)
* frå Samfjordstraumen til  Osvikane (21,7&nbsp;km)
*Brattvåg
*Arm til Midsund
** Ferje frå Brattvåg
*;Midsund
**via  Dryna
*;Haram
**via  Fjørtoft
*;Sandøy
**til  Harøya
* Skjeltene
* Ferje frå Skjeltene (1 tur/time)
*via  Kjerstad på Lepsøya/Løvsøya (15 min)
*til  Austnes på Haramsøya (35 min frå Skjeltene)

## Bakgrunnsstoff

*Ferjeinfo Skjeltene-Haramsøya
*Møre og Romsdal Fylkesbaatane
Fylkesveg 146 i Møre og Romsdal

:*Sjå òg [[fylkesveg 146|fylkesveg 146 (fleirtyding)]]*.
**Fylkesveg 146 i Møre og Romsdal** går mellom Slyngstad og Skjeltene i Haram kommune. Vegen er 20,6 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Slyngstad
*Søvik
* Skjeltene

## Bakgrunnsstoff
Pynt

**Pynt**, **pryd** eller **stas** er tillegg ein påfører noko for å oppnå høgare estetisk verdi. Pynt blir gjerne rekna som unyttig, men kan vera med på å auka opplevinga av eller statusen til det som blir pynta. 

## Ordsoge
Ordet «pynt» kjem eigentleg av lågtysk *pünte*, 'orden, fin form', og viser altså opphavleg til at noko er i god stand. «Pryd» kjem av norrønt *prýði, prud*, medan «stas» truleg kjem av lågtysk *stacie*, '(kyrkjeleg) prosesjon, prakt' med påverking frå mellomalderlatin *statio*, 'stogg under prosesjon'.

At ein ofte har rekna pynt og stas som unyttig kan ein sjå på omgrep som «å berre vere til stas», «sitje på stas» eller det å vera «veggpryd» eller «pyntedokke». Det finst også mange nedsetjande ord om pynt ein meiner er verdilaus, som «jugl», «fjas», «flitter» og «glitter».

## Bruk av pynt

Det er vanleg å pynta i samband med særskilde høve, som festar, høgtider og andre markeringar eller for å visa status, til dømes som prangande forbruk eller innanfor ein institusjon.

Ein kan pynta stader, dyr, menneske og ting med pyntegjenstandar, klede, band eller ved å bruka litt tid på å laga noko finare. Til dømes kan ein garnera ein matrett for å gjera han meir apetittvekkande, dekka eit bord med duk, bretta serviettar, blomar og levande lys for å gjera det meir høgtidssamt eller pynta menneske med fine klede, frisyrar, sminke eller smykke for at dei skal ta seg godt ut. Ofte er pynt ein del av utforminga til ein gjenstand, sjå design eller kunsthandverk.


fil:Christmas_Tree_%281%29.jpg|Juletrepynt er pynt som vert hengt på eit tre for at treet skal sjå fint og juleaktig ut.
fil:Kaffereptarta.jpg|Kakepynt og fin oppdekking gjer måltid meir tiltalande.
fil:Decorated minivan.jpg|Mange pyntar køyretøya sine i større eller mindre grad. 


## Sjå og
* dekorasjon
* galon
* interiørdesign
* ornamentikk
* utsjånad
* venleik

## Kjelder
* Søk på «pryd», «pynt» og «stas» i *[[Nynorskordboka]]*
*
Harøyfjorden

**Harøyfjorden** er ein fjord ytst i Romsdal i kommunane Haram (på Sunnmøre), Midsund, Sandøy, Aukra og Fræna. Fjorden ligg mellom øyane Haramsøya, Flemsøya, Fjørtoft, Harøya, som fjorden er kalla opp etter, og Sandøy i nordvest og vest, og Dryna, Midøya, Otterøya og Gossa i søraust og aust. 

Fjorden har ei lengd på om lag 43 km frå sørvest til nordaust forbi Gossa og til Bud . Mellom øyane i vest går fleire fjordar inn til Harøyfjorden, som Fjørtoftfjorden, Nogvafjorden og Longvafjorden. I aust går Frænfjorden austover frå austsida av Gossa, Grunnefjorden går austover på mellom Gossa og Otterøya, medan Midtfjorden, den ytste delen av Romsdalsfjorden går austover på sørsida av Dryna

To ferjesamband kryssar fjorden. Det eine går mellom Fjørtoft, Flemsøya, Dryna og Brattvåg, medan det andre går mellom Finnøya, Orta, Gossa, Ona og Sandøy.
Dei sju søstrene

**Dei sju søstrene** vert brukt om tre stader i Noreg

* Sju søstre i Alstahaug - Fjellformasjon på Helgelandskysten
* Sju søstre i Rissa - Ås ved Solem i Rissa
* Dei sju systrene i Geirangerfjorden - Fossar
Frænfjorden

**Frænfjorden** er ein fjord i Hustadvika kommune i Romsdal. Fjorden strekkjer seg 12 km mot aust inn til Malmefjorden i botn av fjorden.

Fjorden har innløp mellom Hamneneset i nord og Vågøya i sør. Like aust for Hamnenest ligg bygda Tornes og litt lenger inne ligg Elnesvågen på nordsida som er administrasjonssenteret i kommunen. Sør for Elnesvågen ligg ei rekkje småøyar midt i fjorden. Desse er Ålvaren, Nordøya, Langøya, Forøya, Svinøya, Bøyna, Lamholmen og Kjerringholmen. Søraust for Bøyna ligg innløpet til Malmefjorden, som strekkjer seg inn til bygda med same namn. 

På nordsida av fjorden går riksveg 663 ut til Elnesvågen, medan riksveg 664 held fram utover fjorden til Tornes.
Fylkesveg 663

:*Sjå òg [[Fylkesveg 663 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 663** (**Fv663**) går mellom Moen i Fræna og Mjølkstølen i Eide. Veglengda er 31,9&nbsp;km.

Før 1. januar 2010 var vegen riksveg, etter at forvaltingsreforma tredde i kraft har han status som fylkesveg.

## Kommunar og knutepunkt
###### 

* Moen
* frå Dale til  Sylte (5,3&nbsp;km)
*Elnesvågen
* Eidem
* frå Eidem til Hamnneset
* frå Tverrfjella til  Nerland (8,8&nbsp;km)
* frå Tverrfjella til  Nås i Eide
* frå Farstad til Bud
* frå Skotten til  Vevang i Eide (5,0&nbsp;km)

* Mjølkstølen

## Bakgrunnsstoff
Malmefjorden

:*For bygda med same namn, sjå [[tettstaden Malmefjorden]]*
----

**Malmefjorden** er ein fjordarm av Frænfjorden i Hustadvika kommune i Romsdal. Fjorden strekkjer seg 4 km mot søraust inn til Malmefjorden i botn av fjorden.

Fjorden har innløp mellom Sommarnes i vest og Skotten i aust. Fjorden går først sørover, men svingar raskt austover ved Sandsbukta. På nordsida av fjorden ligg fjellet Skotten (368 moh.), medan Røssholfjellet (586 moh.) ligg på sørsida. 

Fylkesveg 215 i Møre og Romsdal går langs heile sørsida av fjorden.
Grunnefjorden

**Grunnefjorden** er ein fjordarm av Harøyfjorden i Aukra og Molde kommune i Romsdal. Fjorden strekkjer seg 10 km mot aust inn til Julsundet i enden av fjorden. Fjorden ligg mellom øyane Gossa i Aukra i nord og Otterøya i Midsund i sør. 

Fjorden har innløp mellom Lyngvær i nord og Tangen på Otterøya i sør. I aust ligg holmane Kjerringholmen, Flatholmen, Forholmen og Bollholmen mellom fjorden og Julsundet på andre sida. Mellom Kjerringholmen og Gossa ligg Kjerringsundet. 

Grenda Tangen ligg ytst i fjorden på sørsida og like aust for Tangen strekkjer Råkvågen seg 3,5 km sørover til Rakvåg.
Fylkesveg 664

:*Sjå òg [[Fylkesveg 664 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 664** (**Fv664**) går mellom Elnesvågen og Bud i Fræna. Veglengda er 17,5&nbsp;km.

Før 1. januar 2010 var vegen riksveg, etter at forvaltingsreforma tredde i kraft har han status som fylkesveg.

## Kommunar og knutepunkt
###### 

* Eidem ved Elnesvågen
* Tornes
* frå Stavika til  Hustad (11,6&nbsp;km)
* frå Gule til Harøysundet (1,0&nbsp;km)
* frå Bud til  Farstad

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 215 i Møre og Romsdal

:*Sjå òg [[fylkesveg 215 (fleirtyding)]]*.
**Fylkesveg 215 i Møre og Romsdal** går mellom Malme i Fræna kommune og Hollingen i Aukra kommune. Vegen er 16,4 km lang.

## Kommunar og knutepunkt

* Malme
* frå Aureosen til Jendem
* Jendem

* Hollingen

## Bakgrunnsstoff
Midfjorden

** Midfjorden ** er den ytste delen av Romsdalsfjorden i kommunane Midsund og Vestnes i Romsdal og Haram på Sunnmøre. Fjorden ligg på sørsida av Midsund kommune og øyane Dryna, Midøya og Otterøya. Fjorden strekkjer seg 23 km mot aust der Julsundet går nordover og Moldefjorden held fram vidare austover i botn av fjorden.

Fjorden har innløp mellom Skor i sør og Eiremsneset på Dryna i nord. På sørsida av fjorden strekkjer tre fjordarmar seg sørover. Desse er Vatnefjorden, Vestrefjorden og Tomrefjorden. Øya Tautra ligg midt i fjorden nord for innløpet til Tomrefjorden. 

Midsund ligg i sundet med same namn på nordsida av fjorden. Av andre stader på nordsida av fjorden finn ein Sør-Heggdal og Nord-Heggdal. På sørsida finn ein Rekdal. Riksveg 661 går langs sørsida av fjorden. Fylkesveg 202 går på nordsida av fjorden på Otterøya, medan Fylkesveg 6028 går på sørsida av Midøya og Riksveg 668 går på sørsida av Dryna.
Fylkesveg 661

:*Sjå òg [[Fylkesveg 661 (fleirtyding)]]*
**Fylkesveg 661** (**Fv661**) går mellom Skodje og Vestnes. Veglengda er 59,9&nbsp;km mellom Digernes og Vestnes.

Før 1. januar 2010 var vegen riksveg, etter at forvaltingsreforma tredde i kraft har han status som fylkesveg.

## Kommunar og knutepunkt
###### 

* Digernes
* frå Saltkjelsvik til  Holen i Ålesund
* Bomstasjon Straumsbrua
* Straumsbrua (290 m)
*Arm frå Straumen til Solnør (6,5&nbsp;km)
** frå Skodje sentrum til  Eidsvik i Haram
** frå Skodjevåg til  Sjøholt i Ørskog (8,5&nbsp;km)
** Skodjevågen tunnel (85 m)
** Solnør
* frå Stette til  Kverve i Ålesund

* Vadset
* Eidsvik
* frå Osvikane til  Samfjordstraumen (21,7&nbsp;km)
* frå Vatne til Fiksdalen (15,8&nbsp;km)
*Vestrefjorden

* Fiksdalen
*Tomrefjord
* frå Vik til Øverås (5,7&nbsp;km)
* frå Flatekrysset til  Helland (5,5&nbsp;km)
*  Vestnes

## Bakgrunnsstoff
Fylkesveg 668

**Fylkesveg 668** ligg i Møre og Romdal og går mellom Julneset i Molde kommune og Harøya i Sandøy kommune.

Heile traseen går soleis: Julneset – Mordalsvågen ... Solholmen – Midsund – Dryna ... Fjørtoft ... Harøya.

Før 1. januar 2010 var vegen riksveg, etter regionsreforma har han status som fylkesveg.

## Kommunar og knutepunkt
###### 

* Julneset
* Ferje frå Mordalsvågen (15 min, 1-2 turar/time)

*til Solholmen
* frå Solholmen til Midsund sentrum (16,8 km)
* frå Krafsebukta til Tangen (3,1 km)
* Midsund sentrum
* Midsundbrua (ca. 410 m)
* frå Ramberget til Gangstad (5,1 km)
* Gangstad
* Ferje frå Dryna (10 min, 1 tur/time, enkelte turar via Harøya i Sandøy og Fjørtofta)

*til Brattvåg 
** Ferje frå Brattvåg via  Harøya i Sandøy til  Fjørtofta eller omvendt
* Brattvåg

## Bakgrunnsstoff

*Ferjeinfo Mordalsvågen-Solholmen
*Ferjeinfo Dryna-Brattvåg
*Møre og Romsdal Fylkesbaatane
Steinfluger

**Steinfluger** (*Plecoptera*) er ei gruppe flygande insekt som lever i tilknytnad til vatn over heile verda. Dei er hemimetabole, og nymfane er viktige planteetarar i ferskvassøkosystem.

Det er registrert om lag 1 600 artar, 35 av dei er funne i Noreg.

## Kjenneteikn
Steinfluger er 3,5 til 30 millimeter lange insekt med to par membranøse vengjer dei faldar over bakkroppen når dei sit stille. Dei vaksne insekta har reduserte munndelar, forlenga antenner og som regel to lange, tynne haletrådar. Kroppane er mjuke, og hjå dei fleste artane mørkt farga. Grøngule til gule former førekjem òg.

Nymfane liknar dei vaksne, men manglar vengjer og har meir utvikla munndelar.

## Levesett
Steinfluger lever mesteparten av livet sitt som nymfar. Som vaksne lever dei ikkje lenge, men dei tek likevel til seg noko føde før dei formeirar seg. Kort etter paring døyr dei.

Nymfane til steinflugene lever i botnsubstratet i ferskvatn, som regel fest på eller under steinar. Det er dette dei har fått namnet sitt frå. Dei spelar ei viktig rolle både som primærkonsumentar og bytteorganismar i ferskvassøkosystem, særleg i rennande vatn.

## Kjelder

* Bährmann, Rudolf: *Bestimmung wirbelloser Tiere* Elsevier GmbH 2005
* Brusca & Brusca: *Invertebrates* Sinauer 2002
* Entomologi.no
2007 WD5

**** er ein 50 meter stor apollo-asteroide, nærjordsobjekt og marskryssar. Han blei oppdaga den 20. november 2007 av Andrea Boattini ved Catalaina Sky Survey. Tidlege observasjonar av  førte til stor merksemd innanfor vitskaplege miljø då asteroiden på dåverande tidspunkt hadde ein sjanse på 1/25 for å kollidera med Mars den 30. januar 2008. Den 9. januar 2008 hadde nye observasjonar redusert sannsynet for kollisjon til 1/10 000. Mest sannsynleg passerte  Mars med ein avstand på 6,5 marsradiusar. På denne avstanden og med dei store unøyaktigheitane for observasjonane på førehand er påverknadane Mars hadde på asteroiden ukjent, og i følgje Steven Chesley hos NASAs Jet Propulsion Laboratory Near Earth Object-program reknar ein for tida  som tapt.

## Sjå òg

* Shoemaker-Levy 9

## Bakgrunnsstoff

* «Mulig kollisjon av asteroide med Mars» (ifrå UiO, sist oppdatert 10.01.2008)
Vefsnfjorden

**Vefsnfjorden**, frå gammalt berre *Vefsna*, er ein fjord på Helgeland.

Vefsnfjorden strekkjer seg frå Tjøtta og om lag 25&nbsp;km nordaustover langs øya Alsta. Nordaust for Alsta kan ein segle Sundet til fjordarmen Leirfjorden mot Sandnessjøen. Frå Sørnes, som er nordspissen av fastlandet sør for fjorden, går fjorden vel 20&nbsp;km søraustover til Mosjøen. I fjordbotnen er munningen til elva Vefsna som renn gjennom Vefsn, Grane og Hattfjelldal kommunar. Totalt har fjorden ei lengd på om lag 48&nbsp;km.

## Namnet
Fjorden *Vefsnir* er nemnd i Egilssoga. Det gamalnorske fjordnamnet var *Vefsnir*, ei hankjønnsavleiing til eit eldre namn **Vefsn*, som er ei avleiing på *–sn* av verbet *vefja* eller eit anna ord med same ordstomnen. Det norrøne ordet *vefja* tyder 'vikle', 'gjere vanskeleg' eller 'drygje', og kan ha samanheng med at fjorden bøyer seg eller at han er vanskeleg å segle eller ro.

## Geografi

Fjorden er omgjeven av bratte fjell. Gardane langs fjorden er små. I fjordbotnen ligg Mosjøen, og herifrå har gjekk ferdsla frå gammalt vidare med elvebåt eller landvegen innover landet.

På Vefsnfjorden går det ferje frå Dagsvika til Sørnes, Hundåla, Vikdalen og Mosjøen. På nord- og austsida av fjorden går riksveg 78, på austsida av fjorden går vegen parallelt med jernbanen.

Dei største buktene i fjorden er Vikdalsbukta og Hundålsbukta på sørsida, Drevjabukta på nordaustsida og Kvalnesbukta ved Sundøya på nordvestsida. Fjordstrekninga sørover frå Sundøya og Sørnes vert lokalt kalla Sørfjorden.

## Miljø
Fjorden har tidlegare vore sterkt forureina av PAH og anna utslepp, blant anna frå aluminiumverket i Mosjøen. Etter aktivt arbeid vart Vefsnfjorden den første norske fjorden som vart friskmeld av Mattilsynet.

Vefsnfjorden frå Hamnes-Bjørga og Sandnessjøen-Leinesodden og innover til utløpet av elva Vefsna er i *Innstilling nr.183 (2006-2007) fra energi- og miljøkomiteen om vern av villaksen og ferdigstilling av nasjonale laksevassdrag og laksefjorder* føreslått som nasjonal laksefjord.

I fjorden vert det fiska etter laks med garn og nøter. Dei største elvane som renn ut i fjorden er Hundåla (regulert), Drevja (verna), Fusta (verna) og Vefsna (føreslått verna). Ved utløpet av Drevja ligg Drevjaleira naturreservat, eit freda våtmarksområde. År om anna legg isen seg på fjorden dei inste kilometrane frå Alterneset og sørover, men slik fjordis har vore sjeldan dei siste femti åra.

## Kjelder
Tomrefjorden

**Tomrefjorden** er ein fjordarm av Midfjorden og Romsdalsfjorden i Vestnes kommune i Romsdal. Fjorden strekkjer seg 9 km mot sør til Tomrefjord i botn av fjorden.

Fjorden har innløp mellom Neset ved Gjellstein i vest og Bolungneset i aust. Fiksdal ligg på vestsida av fjorden. 

Riksveg 661 går langs vestsida av fjorden og på austsida langs Tomra, før han svingar austover. Vidare utover austsida går fylkesveg 5936.
Storfjorden i Romsdal

**Storfjorden** er ein delfjord av Romsdalsfjorden mellom kommunane Molde og Vestnes i Romsdal. Fjorden er ei fortsetjing av Midfjorden i vest og ligg sør for Moldefjorden. I aust går Karlsøyfjorden vidare austover på nordsida av øya Sekken. Romsdalsfjorden held fram sørover på vestsida av Sekken. 

Fjorden startar i vest, like aust for Tautra, mellom Heggeneset ved Nord-Heggdal i Midsund kommune i nord og Leirvågen i Vestnes i sør. Frå her strekkjer fjorden seg om lag 12 km austover og går så over i Karlsøyfjorden på nordsida av Sekken. 

Fjorden vert kryssa av eit ferjesamband mellom Molde og Furneset.
Bartreløpar

**Bartreløparen** er ei bille i trebukkfamilien. Han er utbreidd i heile Europa, nord i Asia og i Nord-Amerika, og høyrer med mellom dei vanlegaste og mest utbreidde artane gruppa har. I Noreg er han òg talrik, ein kan finna han frå heilt i sør til Finnmark overalt kor det er skog.

## Levesett
Bartreløparen er, som namnet tilseier, hovudsakleg knytt til bartre. Særleg i høgareliggande og nordlege strok byter arten òg ofte til lauvtre som bjørk og eik. Egga vert lagde i ferskt daudt trevirke, helst fuktig med byrjande råte. Larvane lever mellom borken og veden, kor dei òg seinare forpuppar seg. Dette skjer i eit karakteristisk «reir» av små fliser. Utviklingstida er frå to år i Noreg.

Dei vaksne billene klekkast seint på hausten, men overvintrar og kjem ikkje fram før om våren.

## Kjelder
* Norges biller

## Bakgrunnsstoff
*
Karlsøyfjorden

**Karlsøyfjorden** er namnet på to fjordar i Noreg: 

* Karlsøyfjorden i Nordland ved Karlsøyvær i Bodø kommune. 
* Karlsøyfjorden i Romsdal, ein fjordarm av Romsdalsfjorden i Molde kommune.
Leirfjorden på Helgeland

**Leirfjorden** er ein fjord som strekkjer seg frå Leirosen i Leirfjord kommuneog 23 km utover til Sandnessjøen og Botnfjorden i Alstahaug kommune. 

Sør for fjorden ligg øya Alsta. Gjennom Sundet aust for Alsta heng fjorden saman med Vefsnfjorden. I fjordbotnen er det ei lang leirfjære. 5 km ut fjorden, på nordsida, ligg kommunesenteret og kyrkjestaden Leland.

Fylkesveg 17, kystriksvegen, kryssar fjorden på Helgelandsbrua.
Fylkesveg 64

**Fylkesveg 64** (**Fv64**) ligg i Møre og Romsdal og går mellom Åndalsnes i Rauma via Molde, Eide og Kristiansund. Ser ein bort frå ferjestrekningane er vegen 126,7 km lang.

Atlanterhavsvegen er ein del av Fv64. Frå kryss Fannefjordtunnelen på Årø til kryss Årødalen, fylgjer vegen ei kort strekning same trasé som E 39. Tidlegare fylgde vegen ferje mellom Ørjavik i Eide og Tøvik i Averøy og mellom Bremsnes i Averøy og Kristiansund. Desse ferjestrekningane er erstatta av høvesvis Atlanterhavsvegen og Atlanterhavstunnelen.

Heile traseen går såleis: Åndalsnes – Åfarnes ... Sølsnes – Bolsøya – Fannefjordtunnelen – Årø i Molde – Årødalen – Skaret – Malmedalen – Sylte – Eide – Vevang – Atlanterhavsvegen – Averøy – Bremsnes – Atlanterhavstunnelen –  Kristiansund

Før 1. januar 2010 var vegen riksveg, men han har no status som fylkesveg etter at forvaltingsreforma trod i kraft.

## Kommunar og knutepunkt
###### 

* Kristiansund

* Atlanterhavstunnelen (5 735 m, ca. 250 muh.)
* frå Bremsnes til Sveggen
* frå Kjerkevågen til Ekkilsøya (2,7 km)
* Bruhagen
* frå Vebenstad til Nedal
* frå Ba til  Henda (7,4 km),  til  Myrset (3,9 km)
* frå Hoset til Tjørnøya
* frå Kårvågmyra til Staurneset (3,7 km)
* frå Kårvåg til Utheimsmyra (6,1 km), Atlanterhavsvegen endar her
* Utheimsmyra
* frå Utheim til Bruhagen (35,4 km)

* 7 mindre bruer (til saman 577 m)
* Storseisundet bru (260 m)
* Atlanterhavsvegen frå Vevang
* frå Vevang til  Skotten i Fræna (5,0 km)
* Mjølkstølen
* frå Lyngstad til sentrum
* Eide sentrum
* frå Eide til  Hognes i Gjemnes
* frå Halåsen til  Sørsetbrua (5,8 km)
* frå Nås til  Tverrfjella i Fræna

* Moa
* frå Sylte til  Dale (5,3 km)
* frå Holen til Malmefjorden (4,9 km)
* Malmefjorden
* frå Malme til  Hollingen i Aukra
*Arm  Tussentunnelen nord, Malmeskiftet

* (Frænavegen) frå Eikremsmyra til  Godssentralen
*Arm  privat bomveg  Tussentunnelen sør, Årødalen til Malmeskiftet
* Årølia
* Årø 
*  Lergrovik, felles trasé til Årø
* Fannefjordtunnelen (2743 m, 101 muh.)

* Bolsøybrua (555 m)
*Bolsøya
* frå Røvika til  Kleive
*Havnevik
* frå Skytterhuset til Sørnesje (3,4 km)
* Viktunnelen (290 m)
* frå Sølsnes til  Tjelle i Nesset (24,7 km)
* Ferje frå Sølsnes (20 min, 1-2 turar/time)

*til Åfarnes

* Åfarnes
* frå Lerheim til Nordvik
* frå Torvika til Klungnes (2,2 km)
* Torviktunnelen (125 m)
* Vikanøstunnelen (60 m)
* frå Tokle til Stenien
* Isfjorden
* Steinen
* Nebbetunnelen (445 m)
* Arm til Åndalsnes stasjon (0,7 km)
* Åndalsnes

## Bakgrunnsstoff

*Møre og Romsdal Fylkesbaatane
Karlsøyfjorden i Romsdal

**Karlsøyfjorden** er ein fjordarm av Romsdalsfjorden i Molde kommune i Romsdal. Fjorden strekkjer seg 12 km mot aust til Røvik. Fjorden ligg på nordsida av øya Sekken og sør for øyane som skil fjorden frå Moldefjorden og Fannefjorden i nord. 

Fjorden har innløp mellom Kvalen på Sekken i sør og Fårøya i nord. Ei anna øy på nordsida av fjorden er Bolsøya og Bolsøysundet går mellom øya og fastlandet. Bolsøybrua kryssar sundet via riksveg 64, som går langs dei indre delane av fjorden. Inst i fjorden ligg bygda Røvik.
Bolsøybrua

**Bolsøybrua** er ei betongbjelkebru som kryssar Bolsøysundet mellom Grønneset på fastlandet og Bolsøya i Molde kommune i Møre og Romsdal. 

Bolsøybrua er 555 meter lang, seglingshøgda er 16 meter. Brua har 11 spenn, det lengste spennet er 55 meter. Han er ein del av riksveg 64.

Bolsøybrua var ein del av den bompengefinansierte Skålavegen. Vegprosjektet vart opna 24. mai 1991 og vart nedbetalt sommaren 2005 etter ein 14 års innkrevingsperiode.

## Sjå òg
* Bruer i Noreg
* Bruer i Noreg etter lengd

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Bolsøybrua|Bolsøybrua]]» frå , den 7. mars 2008.* 


## Bakgrunnsstoff
* Panoramabilde frå Bolsøybrua
Europaveg 136

**Europaveg 136** (**E136**) er ein europaveg som går frå Ålesund gjennom Romsdalen til Dombås der han møter E6. Mellom Spjelkavik (Ålesund kommune) og Brastad/Skorgenes (i Vestnes) følgjer han same trasé som E39. Vegstrekninga heitte tidlegare europaveg 69, før stamvegreforma 1992 gjorde han til stamvegen riksveg 9. Kring 2000 fekk han på ny europavegstatus.

Heile traseen går såleis: Ålesund sentrum, Spjelkavik, Sjøholt, Kjelbotnen (Vestnes), Vikebukt, Åndalsnes, Romsdalen, Lesja, Dombås. Lengda til vegen (bortsett frå felles trasé med E39) er 176,4 km, der 115,6 km i Møre og Romsdal og 60,8 km i Oppland. Ved Horgheim i Romsdalen passerer det i gjennomsnitt 1800 køyretøy i døgnet, av dette 25 % tungtransport. Ved Bjorli passerer om lag 1600 køyretøy, 26 % tungtransport. I juli er døgntrafikken opp mot 3500 køyretøy, medan den i januar er ned mot 1100.

## Kommunar og knutepunkt
### 

*  Ivar Aasens gate, frå Ålesund sentrum (Skutvika) til Slinningen (4,8 km)
* Notenesgata/Korsegata →  Hurtigruta, biler kan takast med.
*  Røysegata til  Nørvegata (2,3 km)
*   Ålesund, til 
*   Nørvegata frå Nørvevika til Åse
*  Sørnestunnelen (236 m)
*   Borgundvegen nord til Nørvevika
*  Nørvasundbrua (ca. 90 m)
*   Borgundvegen sør til Åse
*  Skuggetunnelen (190 m)
*   Lerstadvegen frå Lerstad til Ytterholen
*  Hatlaåstunnelen (323 m)
*   Borgundvegen, Åse
*  Borgundfjordvegen frå Åsestranda til  Nedregården
*   Borgundvegen frå Spjelkavik til Brusdal
*   Breivika/Spjelkavik, felles trasé til Kjelbotnen,  til  Lerstadvegen (0,2 km)
*   til Brusdalsvegen og til  Digernes,  Lerstadvegen

*  Brusdal
*  Digernes
*  Valle
*  Solnør

*  frå Sjøholt til  Skodjevåg i Skodje (8,5 km)
*  Sjøholt
*  frå Gjerde til  Giskemo (1,5 km)

*  frå Brastad til Vikebukt
*   frå Remmem mot  Vestnes–Molde →  i Gjemnes
*  Tresfjordbrua (over Tresfjorden, 1290 m)
*  Tresfjordbrua bomstasjon
*  frå Vikebukt til Brastad

*  Hjelviktunnelen (320 m)
*  Straumsvegen frå Øygarden til Våge (4,7 km)
*  Våge
*  Vågstrandstunnelen bomstasjon
*  Vågstrandstunnelen (3706 m)
*  Måndalstunnelen (2080 m)
*  frå Sæbø i Måndalen til Voll (6,5 km)
*  Voll
*  frå Vik i Innfjorden til Berill (7,3 km)
*  Innfjordtunnelen (6594 m)
* Veblungsnes
*  Gryttenvegen frå Raumabrua til  Soggeberget (4,7 km)
*  Raumabrua (ca. 140 m)
*  Åndalsnes
*  Sogge bru
*  Halsatunnelen (140 m)

### 

*  frå Bjorli til Rånågrenda (4,4 km)
*  frå Lesjaskog til Bjølverud (5,5 km)
*  til Lesja stasjon (40 m)
*  frå Lesja til  Dombås 
*  Jora

*   Dombås

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
Langfjorden i Romsdal

**Langfjorden** er ein fjordarm av Romsdalsfjorden i Rauma og Molde kommune i Romsdal. Fjorden strekkjer seg 44 km aust og så søraustover til Eresfjord i botn av Eresfjorden.

Fjorden har innløp mellom Sekkenes på øya Sekken i nord og Okseneset i sør. Eit lite stykke inn i fjorden går Rødvenfjorden sørover. Rett aust for innløpet til Rødvenfjorden ligg Åfarnes. Frå her går det ferje over til Sølsnes i nord, som ein del av riksveg 64. Fjorden følgjer kommunegrensa mellom Molde og Rauma eit stykke innover, før han ved bygda Mittet i Rauma på sørsida går inn i Nesset kommune. 

Eit stykke lenger aust ligg Vistdal på sørsida, inst i Vistdalsbukta. Like aust for denne bukta ligg Gauprøra der Eresfjorden byrjar. På andre sida av innløpet til Eresfjorden byrjar Eidsvågen som går inn til kommunesenteret Eidsvåg.

Rv62 går på nordsida av fjorden frå Eidsvåg og utover til Tjelle. Frå her går Fv195 vidare langs fjorden til Sølsnes. På sørsida av fjorden går Rv660 innover i fjorden til Vistdal, der han svingar sørover.
Lauvtreløpar

**Lauvtreløparen** er ein europeisk trebukk som finst frå Finnmark i nord til Pyreneane i sør, og austover til Vest-Sibir. Arten er mellom dei aller vanlegaste og mest utbreidde trebukkane me har.

## Levesett
Lauvtreløparar finst i trevirke frå mange ulike slags lauvtre, mellom anna bøk, eik, kastanje, lønn, bjørk, osp, lind og alm. Ein kan òg rett som det er finna arten i bartre som furu og gran.

Arten utviklar seg i gamalt, fuktig og liggande trevirke, til dømes i stubbar og stammar. Ein finn larvane anten under eller i borken, medan puppane berre er å finna under i særskilde puppekammer. Vaksne biller vert klekt i august-september, og overvintrar før dei kjem ut om våren.

Dei nyttar frå to år og opp på utviklinga si.

## Kjelder
* Norges Biller

## Bakgrunnsstoff
*