open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Lim O-kyeong

**Lim O-kyeong** () er ein sørkoreansk tidlegare handballspelar og seinare politikar frå Jeongeup. Ho vart olympisk meister for Sør-Korea i 1992 og verdsmeister i 1995. Lim var spelstyrar.

## Karriere
### Idrett
Lim var toppskårar i finalen då Sør-Korea ved Sommar-OL 1992 i Barcelona forsvarte OL-tittelen frå heimebane i 1988. Ho skåra åtte av mål då Noreg vart slått 28-21. Tre år seinare vart ho verdsmeister under Handball-VM 1995. I 1996 vart ho ny toppskårar i ein OL-finale, dessutan skåra ho flest mål av alle i turneringa. Sør-Korea tapte OL-finalen i Atlanta etter ekstraomgangar mot Danmark. Lim deltok også då Sør-Korea i 2004 på ny tapte ein OL-finale, atter mot Danmark og fyrst etter straffekasting. Året i førevegen fekk ho og Sør-Korea bronse under verdsmeisterskapen.

### Politikk
I 2020 vart Lim vald inn i den sørkoreanske nasjonalforsamlinga som representant for Demokrat-partiet.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Lim O-kyeong|Lim O-kyeong]]» frå ,  den 18. november 2022.*
Binomialkoeffisient

**Binomialkoeffisient**, eller **binomialtalet**,  {n \choose k}, syner kor mange ulike kombinasjonar *k* ein kan velja frå ei mengd av *n* ulike objekt, utan repetisjon, og uavhengig av rekkefylgja. Det kan visast at  
: {n \choose k} = \frac{n!}{k!(n-k)!} = \frac {n(n-1)\cdots(n-k+1)}{1\cdot 2 \cdot \cdots k}, for n \ge k \ge 0,
der '!' står for fakultet.   
Ein kan formelt uttrykkja at ein ikkje kan velja eit negativt tal med element frå ei mengd med *n* element, og heller ikkje fleire enn *n* element, med uttrykket
: {n \choose k} = 0 for k  eller k > n.

## Referansar

## Sjå òg
* Binomialformel
* Binomisk fordeling
Kamikk

**Kamikk** eller **mukluk** (frå yupik *maklak*, 'storkobbe') er mjuke støvlar, tradisjonelt laga av rein- eller selskinn, som er blitt laga og brukt av arktiske urfolk som inuittar og yupikfolk. 

Dei er ein del av den tradisjonelle inuittiske klesdrakta, mellom anna på Grønland. Fottøyet har mjuke solar og blir typisk laga av selskinn i to lag: ein ytterstøvel av vasstett skinn utan hår og ein innerstøvel eller -strømpe med hårsida inn. Mellom laga er det isolerande sennegras, som på dansk blir kalla *kamikhø*. Støvlane blir brukte av både kvinner og menn. Lengde og utsmykking kan variera, men medan kamikkar for kvinner kan nå opp til over knea, er dei for menn lågare. Ein brodert variant blir brukt til den grønlandske nasjonaldrakten. Enkle kamikkar og skinnstøvlar er framleis vanlege som vinterfottøy.

Sidan kamikkar har mjuke solar som bøyer seg i lag med føtene, gjer dei at jegerar som bruker dei kan gå svært stille. Ein kan også spinga, stå på tå og tilmed dansa i kaimikkar. Sidan støvlane er svært lette, sit dei på foten ved hjelp av friksjon, og ein treng ikkje bruka skosnøre.

Støvlane blir ofte laga med ein sole som er bøygd rundt foten og opp, slik at saumen er på toppen og sida av foten og ikkje på botnkanten. Dette hindrar slitasje på saumen og lekkasjar.

Fridtjof Nansen skreiv i *Paa ski over Grønland* frå 1890 om korleis austgrønlendarane berre var kledde i natit, minimale skrittklede, og kamikkar innandørs.

## Galleri

Fil:Wegener Expedition-1930 026.jpg|Den tyske ekspedisjonsleiaren Alfred Wegener (til venstre) og inuitten Rasmus Villumsen i Grønland 1930. Begge iført kamikkar.
Fil:Throat singers 1999-04-07.jpg|Inuitkvinner frå Canada i tradisjonelle selskinnsdrakter med kamikkar.
Inuit boots for wet conditions, Ungava Inuit, 1989 - Bata Shoe Museum - DSC00400.JPG|Kamikkar til bruk i våte tilhøve
Alaskan boots, Inupiat, 1989, bearded seal, ringed seal, spotted seal, caribou, polar bear - Bata Shoe Museum - DSC00406 (crop).JPG|Kamikkar frå Alaska med pels frå ulike dyr og perlebroderi
Felt mukluks with deerskin foot 01.jpg|Kamikkar i filt med broderi og pelskant


## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kamikker|Kamikker]]» frå ,  den 19. november 2022.*  

**Delar av denne artikkelen bygger på «[[:en:Mukluk|Mukluk]]» frå ,  den 19. november 2022.*
Handball under Sommar-OL 1988/Kvinner

**Handball under Sommar-OL 1988** for kvinner vart avvikla frå 21. til 29. september 1988 i Suwon i Sør-Korea. Åtte land deltok i turneringa: Elfenbeinskysten, Jugoslavia, Kina, Noreg, Sør-Korea, Tsjekkoslovakia, Sovjetunionen, USA.

Laga var delt inn i to grupper med fire lag i kvar, der alle laga i den enkelte gruppa spelte kamp mot einannan. Dei to beste laga i gruppene avanserte til finaleserie, dei to siste til ei plasseringsserie.

### Finaleserien
Sør-Korea vann alle tre kampane som talde med i finaleserien og sikra gullmedalje, for aller fyrste gong. Noreg og Sovjetunionen enda på 3 poeng kvar, Noreg vann sølv med sine 2 plussmål, Sovjetunionen hadde 1 plussmål og måtte nøye seg med bronseplassen.

Det sørkoreanske gullmannskapet bestod, mellom andre, av Han Hyun-sook, Kim Mi-sook, Kim Choon-rye, Kim Hyun-mee, Kim Myung-soon, Kim Kyung-soon, Lee Mi-young, Lim Mi-kyung, Son Mi-na, Sung Kyung-hwa.

Dei norske sølvmedaljørane heitte Heidi Sundal, Susann Goksør, Cathrine Svendsen, Hanne Hogness, Karin Pettersen, Ingrid Steen, målvaktene Annette Skotvoll, Kjerstin Andersen og Vibeke Johnsen, kapteinen Hanne Hegh, Karin Singstad, Kristin Midthun, Trine Haltvik, Berit Digre og Marte Eliasson.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Handball at the 1988 Summer Olympics – Women's tournament|Handball at the 1988 Summer Olympics – Women's tournament]]» frå ,  den 19. november 2022.*
Suwon

**Suwon** er den største byen og hovudstaden i Gyeonggi-provinsen i Sør-Korea. Byen ligg 48 kilometer sør om Seoul. Samsung Electronics har hovudkontor i Suwon.

Handball-turneringane under Sommar-OL 1988 og fire av kampane i VM i fotball 2002 vart avvikla i Suwon.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Suwon|Suwon]]» frå ,  den 19. november 2022.*  

## Bakgrunnsstoff

*
Stavanger idrettshall

**Stavanger idrettshall** ligg på Tjensvoll ved Mosvatnet i Stavanger. Hallen vart teken i bruk i 1979 og brukt til badminton, bordtennis, handball, innebandy og volleyball. Elles er det løpebaner, styrketreningsrom og hoppegrop for tresteghopp og lengdehopp.

Opphavleg kunne idrettshallen ta i mot 6&nbsp;000 tilskodarar, i dag er hallen sertifisert for 4&nbsp;100 tilskodarar.

Både under Handball-VM 1993 og Handball-VM 1999 for kvinner og Handball-EM 2008 for karar vart det arrangert landskampar i Stavanger idrettshall.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Stavanger idrettshall|Stavanger idrettshall]]» frå ,  den 19. november 2022.*  

## Bakgrunnsstoff

*
Sosial mobilitet

**Sosial mobilitet** er mogleiken eit individ har til å gå bort frå den sosiale klassa ein er fødd inn i. Omgrepet vert nytta hovudsakleg innanfor sosiologi. Det inneber noko meir enn berre flytting til nytt strøk, det omfattar inkorporering av andre normer og aksept hjå den nye klassa ein kjem inn i. Skifte av politisk eller religiøs tilhøyrsle er vanlegvis rekna som horisontal mobilitet, medan endring i sosial status, t.d. ein jobb med høgare hierarkisk status, er vertikal mobilitet. Dersom eins foreldre var bønder, og ein sjølv vart direktør i eit selskap, har ein hatt ein positiv vertikal mobilitet.

I ein velferdsstat freistar ein å hjelpa innbyggjarane sine til å tileigna seg godar som kan hjelpa dei til sosial mobilitet. Noreg er ein velferdsstat der den vanlegaste sosiale mobiliteten er frå «arbeidarklassa» til «akademikarklassa». Dette heng saman med utviklinga Noreg har hatt igjennom interessa for meir kunnskap i arbeidssektoren og den teknologiske utviklinga elles. Samstundes har det òg med mogleiken til å taka høgare utdanning som ein får gratis på bakgrunn av velferdstaten.

Måling av sosial mobilitet føregår ofte ved å telja kvar mange individ frå ei gitt gruppe som byter gruppe og tilhøyrsle over eit visst tidsrom. Ein del samfunn i verda har tilnærma null-mobilitet (engelsk *Social immobility*). Kastesystemet, slik t.d. India praktiserer, forhindrar sosial mobilitet.

## Sjå òg

* Klasse
* Kastesystem
* Klasselaust samfunn

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Sosial mobilitet|Sosial mobilitet]]» frå ,  den 19. november 2022.*
Ivangorod festning

**Ivangorod festning** ligg i byen Ivangorod i Leningrad oblast i Russland. Ho ligg på austre breidd av elva Narva, ved grensa mellom Russland og Estland, og rett overfor festninga Hermannsfeste i Narva. 

## Historie
Festninga vart bygd i 1492 under styret til Ivan III av Moskva og vart oppkalla etter han. Festninga hadde til hensikt å forsvare området mot Sverdbrorordenen som kontrollerte området på andre sida av elva, mellom anna festninga Hermannsfeste. Festninga er firkanta, og dekker eit område på 150 m² og har 14 meter høge murar.

Festninga kom under svensk kontroll i 1581, men ved freden i Teusina i 1595 vart ho gjeve attende til russisk kontroll. I 1612 vart han erobra av svenskane att, og freden i Stolbovo i 1617 gjorde slutt på den ingermanlandske krigen og gjorde heile Ingermanland til svensk område att under Gustav II Adolf. I 1704 vart festninga  russisk etter at Peter den store erobra ho under den store nordiske krigen.

Festninga er i dag eit museum.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Ivangorod festning|Ivangorod festning]]» frå ,  den 19. november 2022.*  

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
* Nettsidene til museet
* Artikkel om Ivangorod festning
* Artikkel og bilete om Ivangorod festning
* Høgoppløseleg satellittfoto frå Google Maps
Rolf Nordhagen (1894-1979)

**Rolf Nordhagen** () var ein norsk botanikar frå Oslo. Han er særleg kjend for sine studiar om korleis islandsvalmuen måtte ha overlevd istidene. Grafikaren Johan Nordhagen var faren hans, og fysikaren Rolf Nordhagen (1927-2013) var sonen hans. 

Rolf Nordhagen tok examen artium ved Kristiania katedralskole i 1912 og vart cand.real. 1918 frå Universitetet i Kristiania. I tida 1915-20 var han assistent ved Arboretet og Botanisk hage ved Bergens Museum. Han var så stipendiat frå 1920. I 1922 vart han dr.philos. på ei avhandling om 'Kalktufstudier i Gudbrandsdalen'. Drog på studieferd til Marokko i 1923 og 1926.

Etter å ha undervist ved Norges landbrukshøgskole på Ås, var Nordhagen åra 1926-45 professor i systematisk botanikk og plantegeografi, samt styrar av Botanisk hage ved Bergens museum. Då den andre verdskrigen var over, flytta han og familien til Oslo. Sidan arbeidde han som styrar for Botanisk hage og Botanisk museum ved Universitetet i Oslo fram til 1964.

## Kjelder
*Norsk Allkunnebok. VIII. Bandet. 1958
Mani Hussaini

**Mani Hussaini** () er ein syrisk-norsk politikar, fødd i Qamishli i Syria. Han er sidan 2021 stortingsrepresentant for Arbeidarpartiet, vald frå Akershus fylke. Perioden 2014-18 var han leiar i Arbeidernes ungdomsfylking (AUF).

Hussaini kom til Noreg som flyktning med foreldra sine i 1999. I 2006 melde han seg inn i AUF. Etter den tid representerte han Arbeidarpartiet i høvesvis Ullensaker kommunestyre og Akershus fylkesting. Ved stortingsvalet i 2021 vart han som partiet sin femtekandidat i Akershus vald inn på Stortinget. På Tinget er han medlem i Energi- og miljøkomiteen.

## Kjelder

*Stortinget.no
Marianne Sivertsen Næss

**Marianne Sivertsen Næss** () er ein norsk lærar, byråkrat og politikar frå Hammerfest. Ho har vore fiskeriminister sidan 19. april 2024. I 2021 var ho valt inn som stortingsrepresentant for Arbeidarpartiet frå Finnmark fylke.

Næss har vore avdelingsleiar ved Finnmarkssykehuset i Hammerfest og rektor ved den vidaregåande skulen i Hammerfest. Ho var ordførar i Hammerfest kommune frå 2019 til 2021. Ved stortingsvalet 2021 var ho partiet sin andrekandidat i Finnmark, innvald til Stortinget med god margin. På Tinget vart ho medlem i Energi- og miljøkomiteen. Etter komiteleiaren, Terje Aasland, vart utnemnd til statsråd i Støre-regjeringa, vart Næss vald til leiar av komiteen den 24. mars 2022.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
Bilal Saab

**Bilal Alexander Saab** () er ein norsk songar og musikar, best kjend for å vere frontfigur i bandet NorthKid. Han er også kjend for å ha vunne den åttande sesongen av *[[Stjernekamp]]* i 2019 og den tredje sesongen *[[Maskorama]]* hausten 2022.

## Bakgrunn
Saab er fødd og oppvaksen på Sørøya i Hasvik kommune i Finnmark, med far av libanesisk opphav og mor frå Finnmark. Han gjekk i perioden 2015–2018 på musikklinja ved Alta videregående skole.

## TV-framsyningar
Hausten 2019 deltok Saab i den åttande sesongen av *[[Stjernekamp (sesong 8)|Stjernekamp]]*. Han kom til finalen og vann over Kim André Rysstad.

Våren 2022 deltok Saab som vokalist for bandet NorthKid i ''Melodi Grand Prix 2022'', med låten «Someone».

Hausten 2022 deltok Saab i *[[Maskorama (sesong 3)|Maskorama]]*, som «Zombien», og vann finalen laurdag 19. november.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Bilal Saab|Bilal Saab]]» frå ,  den 19. november 2022.*  

## Bakgrunnsstoff
* Bilal Saab på Internet Movie Database
Handball under Sommar-OL 2004/Karar

**Handball under Sommar-OL 2004** for karar vart avvikla frå 14. til 29. august 2004 i Faliro-hallen . Tolv land deltok i turneringa: Brasil, Egypt, Frankrike, Hellas, Island, Kroatia, Russland, Slovenia, Spania, Sør-Korea, Tyskland og Ungarn.

Laga var delt inn i to grupper med seks lag i kvar, der alle laga i gruppa spelte kamp mot einannan. Dei fire beste laga frå kvar gruppe avanserte til kvartfinalar. Vinnarane av semifinalane, Kroatia og Tyskland, møttest til finale, medan taparane av semifinalane møttest til kamp om bronseplassen. Russland slo Ungarn 28–26 i bronsefinalen.

### Finalen
Tyskland leia 12–11 ved pause. I den andre omgangen snudde Kroatia til tomålstriumf 26–24. Kroatia sine skåringar kom frå Mirza Džomba (9), Petar Metličić (4), Goran Šprem (3), Nikša Kaleb (3), Igor Vori (3), Blaženko Lacković (3) og Slavko Goluža (1). Spelstyrar Ivano Balić skåra ikkje, det gjorde heller ikkje målvaktene Vlado Šola og Venio Losert.

Stefan Kretzschmar vart toppskårar for Tyskland med 9 nettkjenningar.

Dei svenske dommarane straffa Kroatia med 2x2 minutts utvisingar, Tyskland med 5x2.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Handball at the 2004 Summer Olympics – Men's tournament|Handball at the 2004 Summer Olympics – Men's tournament]]» frå ,  den 20. november 2022.*
Slavko Goluža

**Slavko Goluža** () er ein kroatisk tidlegare handballspelar og seinare -trenar. Åra 1992-2005 deltok han i 204 av Kroatia sine landskampar, skåra 545 mål. Han var med på å verte olympisk meister i 1996 og 2004, samt verdsmeister i 2003. Goluža, som oftast hadde rolla som spelstyrar, sanka elles to VM-sølv og ei VM-bronse. Frå 2010 til 2015 var landslagssjef for Kroatia.

## Karriere
### Klubbspel
Goluža var aktiv i RK Zagreb frå 1989 til 1998 og 2004-06. Med dette laget vann han IHF-meistercupen i 1992 og 1993. Perioden 1999-2002 spelte han for RK Metković, eit lag som sigra i EHF-cupen i 2002. Heime vart RK Zagreb jugoslavisk seriemeister i 1991 og kroatisk seriemeister 1992-98 og 2005-06. Sesongen 2003/4 var Goluža aktiv i Veszprém KSE, eit lag som vart ungarsk dobbelmeister i 2004.

### Landslagsspel
Frå og med europameisterskapen i 1994 til verdsmeisterskapen 2005 hevda Kroatia og Goluža seg heilt i toppen under dei internasjonale meisterskapsturineringane. I tur og orden vart det EM-bronse i 1994, VM-sølv i 1995, OL-gull 1996, VM-gull 2003, OL-gull 2004 og VM-sølv i 2005.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Slavko Goluža|Slavko Goluža]]» frå ,  den 20. november 2022.*
Teater Ibsen

**Teater Ibsen** er eit teater i Skien i Telemark fylke. Det blei skipa i 1975 under namnet Telemark Teater, men endra namnet til Teater Ibsen i 1991. 

Fram til slutten av 2010 var Festiviteten i Skien fast spelestad, men i 2011 flytta det til meir funksjonelle teaterlokale i dei gamle industrilokala til Union på Klosterøya i Skien. I november 2020 fekk Teater Ibsen løyvd 3 millionar kroner frå Kulturdepartementet slik at ein kunne bygga ny prøvesal.

Teateret er eit aksjeselskap med Vestfold fylkeskommune, Telemark fylkeskommune og Skien kommune som eigarar.

1. januar 2013 flytta Ibsen Awards inn i kontorlokala til teateret og blei ein del av Teater Ibsen.   

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Teater Ibsen|Teater Ibsen]]» frå ,  den 20. november 2022.*  

## Bakgrunnsstoff

* Heimeside
* Nyheitssaker om Teater Ibsen i Skiensavisa Varden
Chelsea i London

**Chelsea** er eit velståande område i sørvestlege London, laust definert som området rundt Kings Road. Området Chelsea blir rekna som Sloane Square i den eine enden av Kings Road og puben *World's End* i den andre, elva Themsen i sør, og ein stad mellom Kings Road og Fulham Road mot sør, elva Westbourne mot aust og Counter's Creek mot vest. Området tilhøyrer bydelen Kensington and Chelsea. Etter folketeljinga av 2011 hadde området ei befolkning på 41 440 innbyggarar.

Fotballklubben Chelsea FC har heimebane på stadion Stamford Bridge i nabolaget Fulham som vart opna i 1877, og som fotballklubben har nytta sidan 1905.

Årsaka til at Chelsea er velhavande og rik er grunna dei høge eigedomsprisane som historisk har resultert at omgrepet «Sloane Ranger» har vorte nytta for å beskriva innbyggarane. Sidan 2011 har Channel 4 sende eit realityshow kalla *Made in Chelsea*, og som har dokumentert liva til velståande unge menneske som bur der. Chelsea er òg staden der eit av dei største samfunna med amerikanarar utanfor USA bur. Om lag 6,53 prosent av innbyggarane i Chelsea er fødde i USA.

## Historie
Kings Road har namn etter kong Karl II av England, og vart etablert som den private vegen hans mellom St. James's Palace og Fulham. Denne vegen vart halden ved like fram til Georg IV si regjeringstid. 

Forfattaren Thomas More budde i Chelsea, og delar av huset hans er bevart. Fleire minne etter han finst i presteseminaret Allen Hall, som ligg rett bak huset til Thomas More, blir mellom anna brukt av prestestudentane til Oslo katolske bispedømme. More vart halshogge, og delar av han er gravlagd ved den lokale kyrkja.

Den mest kjende bygningen er Chelsea Royal Hospital, eit sjukehus for invalidiserte soldatar som vart opna av Karl II, truleg etter at Nell Gwynne oppfordra han til det. Bygningen er teikna av Christopher Wren. Militærforlegningen Chelsea Barracks har i nyare tid vorte gjord om til eit kjøpesenter. Eit anna militært anlegg i Chelsea er National Army Museum, som tar for seg historia til den britiske hæren.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Chelsea i London|Chelsea i London]]» frå ,  den 20. november 2022.*
Akrobat

**Akrobat** er ein person som utfører **akrobatikk**, ulike gymnastiske kunstar, fysiske øvingar og vågestykke. Akrobatar opptrer gjerne som underhaldarar, særleg på sirkus, som gateartistar eller i varietéshow, og kan bruka prangande kostyme og muskk til utøvinga si. Nokre vanlege akrobatikknummer kan vera balanse- eller trapesnummer. Akrobatiske evner kan òg nyttast av artistar og utøvarar innan til dømes dans, scenekunst og idrett.

Ordet «akrobat» har opphav i det greske ordet *akrobatein*, «gå på tærne», som igjen er danna av *akros*, «høg», og bat, «gonge». Ordet blir brukt i nemninga «finansakrobat», ei nemning på forretningsfolk som gjer store økonomiske krumspring, gjerne på kanten av kva som er tillate, for å tena pengar eller unngå konkurs.

## Sjå òg

* Baduttspringar
* Flammeslukar
* Linedansar
* Sjonglør
* Stuntmann
* Turnar

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Akrobatikk|Akrobatikk]]» frå ,  den 19. november 2022.*
Statistics Canada

**Statistics Canada** (**StatCan**; ), er eit statleg organ i Canada som vart skipa i 1971. StatCan har som oppgåve å laga statistikk som kan bidra til ei betre forståing av folkesetnaden, ressursar, økonomi, samfunn og kultur i Canada. Det har hovudkvarter i Ottawa.

Statistics Canada gjev ut fleire dokument som dekkjer ulik statistisk informasjon om Canada, inkludert folketeljingar og tal knytte til økonomi, helse, økonomi knytt til immigrasjon, innteksfordeling og sosiale og juridiske tilhøve. Det gjev også ut eit fagfellevurdert tidsskrift, *Survey Methodology*.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Statistics Canada|Statistics Canada]]» frå ,  den 17. november 2022.*  

## Bakgrunnsstoff
*
Horoskop

**Horoskop** er innan astrologien ei fullstendig skildring av livet til eit menneske og personlegdommen deira på grunnlag av utsjånaden til stjernehimmelen i den augneblinken vedkommande blei fødd.

Ordet horoskop er samansett av dei greske orda «hora», 'time', og «skopein», 'vurdera'. Såleis er tydinga *å vurdera timen*. Det blir hevda at det skal fungera som eit kart eller eit skjema over skjebnen til eit menneske som blir rekna ut gjennom forholdet mellom fødselsdatoen, fødselstida og fødselsstaden til eit menneske.

Ifølgje astrologar er rørslene til himmellekamane «urverk». Den posisjonen som planetar og andre himmellekamar hadde ved ei viss hending kan skrivast ned, og når ein veit staden der observasjonen blei gjort, fungerer eit horoskop som å notera eit klokkeslett, ein dato og eit tidspunkt.

Opphavleg viste ein til den stjerna som stod ved austhimmelen når ein skulle stilla eit fødselshoroskop. Sidan vart den grada av dyrekrinsen som stod i aust brukt. I dag bruker ein horoskop om ei innteikning av planetar og himmellekamar i eit skjema, som er eit slags kart over kvar planetane var på himmelen i den augneblinken.

Astrologar bruker dette kartet for å seia noko om karaktereigenskapane til ein person i ulike samanhengar. Til dømes om korleis mennesket horoskopet blir stilt for oppfattar seg sjølv, mot korleis andre oppfattar vedkommande.

I den enklaste forma si er solhoroskopet det folk gjerne kjem i kontakt med, sidan det er plasseringa til sola innan dyrekrinsen som bestemmer kva stjerneteikn ein er fødd under. Posisjonen til sola blir rekna for å seia mest om hovudkaraktertrekka til ein person. I løpet av eit år vandrar ho rundt alle dei tolv teikna i dyrekretsen. Solhoroskopa som ein finn i aviser og vekeblad haustar liten heider hos astrologar generelt.

Det er ikkje vitskapleg bevist at horosokop fungerer, men det blir hevda å vera erfaringsbasert. Ingen vitskaplege studiar har påvist at horoskop verker, og metodane som blir brukte for å tolka horoskop blir for ein stor del vurdert som pseudoviskap.

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Horoskop|Horoskop]]» frå ,  den 20. november 2022.*
Joseph Idlout

**Joseph Idlout** (1912/1913-) var ein inuittisk jeger og leiar som var avbilda på den kanadiske todollar-setelen. Under programmet kjent som High Arctic relocation, som fann stad i 1959, hjelpte Idlout inuittfamiliar å tilpassa seg det ny bustadområdet sitt i Resolute i Nordvestterritoria (no Nunavut).

Idlout bad om å få flytta til Resolute i 1954 på grunn av mangel på rev i området rundt fødestaden sin Pond Inlet. Styresmaktene var opphavleg ikkje velvillige, men gav etterkvart etter, og Idlout flytta i 1955.

## Dokumentarar
Idlout blei offentleg kjend gjennom dokumentarfilmen *Land of the Long Day*, som kom ut i 1952. På denne tida budde Idlout i Pond Inlet, og var kjend for dugleiken sin som jeger og som leirleiar. Merksemda kring filmen gjorde at han blei kalla den mest kjende inuitten i si tid.

Han blei også skildra posthumt i dokumentaren *Between Two Worlds* frå 1990, regissert av Barry Greenwald og produsert av National Film Board of Canada (NFB) og Investigative Productions Inc. I den ein time lange filmen tek sonen til Idlout, Peter Paniloo, sjåaren på ei reise gjennom livet til faren. Filmen er teken med i NFB si samling av inuittfilmar *Unikkausivut: Sharing Our Stories*.  *Between Two Worlds* held fram forteljinga om livet til Idlout etter at *Land of the Long Day* blei laga og til han døydde i 1968, etter å ha køyrt ein snøskuter over ei klippe etter å ha drukke ved ein luftbase for Royal Canadian Air Force.

## Familie
Idlout er bestefar til rockesongaren Lucie Idlout. Dotter hans, Leah Idlout, har sagt at far hennar var son av Joseph-Elzéar Bernier. Ein trur i så fall at han var den einaste sonen til Bernier.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Joseph Idlout|Joseph Idlout]]» frå ,  den 20. november 2022.*
Lise Haavik

**Lise Haavik** () er ein norsk-dansk songar som er best kjend for å ha representert Danmark i Bergen i Eurovision Song Contest 1986. Ho er også kjend i Danmark for sitt arbeid i duoen Trax saman med sin ektemann, John Hatting.

## Biografi
### Tidleg liv
Haavik vart fødd i Narvik 23. februar 1962. Ho flytta til Danmark i 1982 for å studere økonomi ved Odense Universitet og Copenhagen Business School. Haavik samarbeida med John Hatting seint i 1983, og dei gifta seg like etter. På den tida jobba ho med musikk på fulltid og slutta å studere.

### Musikalsk karrière
Eit år etter ho flytta til Danmark, vart Haavik med i amatørsongtevlinga til Se & Hør, der ho kom på andreplass. Like etter dette møtte hun John Hatting, som seint i 1983 søkte etter ein kvinneleg songar for å starte ein duo. Plateselskapet sende Haavik, og saman danna dei duoen Trax.

Haavik representerte Danmark i Eurovision Song Contest 1986 med songen «Du er fuld af løgn». Mens begge var til stades på scena i Grieghallen, var det berre Haavik som song, og som vart kreditert under framsyninga (Hatting vart seinare kreditert som komponist). Songen enda på sjetteplass av totalt 20 deltakarar. Det er den einaste gongen Haavik har delteke i Eurovision Song Contest, etter fleire mislykka forsøk på å representere Danmark i 1984 og 1985. Ho prøvde seg også for Noreg i Melodi Grand Prix 1988, utan å nå finalen.

Haavik har fortsett å jobbe med musikk, med hennar siste verk, «Cry Me a River», utgjeve i 2007.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Lise Haavik|Lise Haavik]]» frå ,  den 21. november 2022.*  

## Bakgrunnsstoff
* Lise Haavik på Internet Movie Database
* Lise Haavik på Danske Film
Handball under Sommar-OL 2000/Karar

**Handball under Sommar-OL 2000** for karar vart avvikla frå 16. til 30. september 2000 i to ulike idrettshallar i Sydney. Tolv land deltok i turneringa: Australia, Cuba, Egypt, Frankrike, Jugoslavia, Russland, Slovenia, Spania, Sverige, Sør-Korea, Tunisia og Tyskland.

Laga var delt inn i to grupper med seks lag i kvar, der alle laga i gruppa spelte kamp mot einannan. Dei fire beste laga frå kvar gruppe avanserte til kvartfinalar. Vinnarane av semifinalane, Russland og Sverige, møttest til finale, medan taparane av semifinalane møttest til kamp om bronseplassen. Spania slo Jugoslavia 26–22 i bronsefinalen.

### Finalen
Sverige leia 14–13 ved pause. I den andre omgangen snudde Russland til tomålssiger 28–26.

Aleksandr Tutsjkin vart Russland sin toppskårar med 7 mål. Målvakta Andrej Lavrov, kantspelaren Eduard Koksjarov og rykkromspelaren, playmakeren Dimtrij Filippov utmerkte seg i det russiske mannskapet.

Flest finalemål skåra Sveriges Lubomir Vranjes med 8 fulltreffarar.

Dei norske dommarane, Svein Olav Øie og Bjørn Høgsnes, straffa Russland med 3 tominutts-utvisingar, Sverige med 2.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Handball at the 2000 Summer Olympics – Men's tournament|Handball at the 2000 Summer Olympics – Men's tournament]]» frå ,  den 21. november 2022.*
Andrej Lavrov

**Andrej Ivanovitsj Lavrov** () er ein sovjet-russisk tidlegare handballspelar, målvakt, frå Krasnodar. Han er den einaste som har vunne tre olympiske gullmedaljar i handball.

Lavrov vann OL-gull for Sovjetunionen i 1988 og 1992, i tillegg vann han for Russland i 2000. I 1993 og 1997 vart han verdsmeister for Russland og i 1996 europameister. Åra 1998-2004 var han elles med på å vinne to VM-sølv, to EM-sølv og ei OL-bronse.

Lavrov spelte på SKIF Krasnodar frå 1978 til 1992. Her var han med å sikre laget sigeren i IHF-cupen 1990. Frå 1992 gjorde han fram til 2005 teneste for klubbar i Tyskland, Frankrike og Kroatia.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Andrei Iwanowitsch Lawrow|Andrei Iwanowitsch Lawrow]]» frå ,  den 21. november 2022.*
Gågate

**Gågate** er ei gate i ein by som primært er innretta for gåande, og der biltraffikk er forbode i opningstida til butikkane, endå som regel med unntak av varelevering. Nokre kjende døme er Strøget i København og Strøget i Århus.

Den fyrste gågata i Danmark var Houmeden i Randers, som fekk gågatestatus i 1963. Året før, 17. november 1962, var Strøget i København blitt gjort om til gågate på forsøksbasis, men denne statusen blei fyrst gjort permanent i 1964. 

I Sverige blei den fyrste gågata, Kullagatan i Helsingborg, oppretta i 1961. I Noreg er Karl Johans gate i Oslo mest kjend, medan Haraldsgata i Haugesund er den lengste gågata i Noreg.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Gågate|Gågate]]» frå ,  den 21. november 2022.*
Øystein Mathisen

**Øystein Mathisen** () er ein norsk journalist og politikar frå Kjerringøy i Bodø. Frå 2021 representerer han Arbeidarpartiet og Nordland fylke på Stortinget.

Mathisen er utdanna i journalistikk ved Nord universitet i Bodø. I tida 2011–19 var han kommunestyremedlem i Bodø. Frå 2019 til -21 arbeidde han for Arbeidarpartiet på Stortinget. Ved stortingsvalet 2021 vart han, som nummer 3 på vallista til Nordland Arbeidarperti, vald inn på Tinget. På Stortinget fekk han plass i Utdannings- og forskningskomiteen.

## Kjelder

*Stortinget.no
Mona Nilsen

**Mona Nilsen** () er ein barnevernspedagog og politikar frå Narvik. Frå 2021 representerer ho Arbeidarpartiet og Nordland fylke på Stortinget.

Nilsen var 2005-15 fylkesleiar i Fellesorganisasjonen i Nordland. Perioden 2015–2019 var ho kommunestyremedlem i Narvik, deretter fylkestingsmedlem 2019–21 i Nordland. Til stortingsvalet 2021 stod ho som nummer 2 på vallista til Nordland Arbeidarperti og kom dermed trygt inn på Tinget. På Stortinget vart ho plassert i Finanskomiteen.

## Kjelder

*Stortinget.no
Isabel dos Santos

**Isabel dos Santos** ()  er ei angolansk forretningskvinne, omtala som den rikaste kvinna i Afrika og den fyrste kvinnelege milliardæren. Ho er dotter av José Eduardo dos Santos, som var president i Angola frå 1979 til 2017.

## Liv og virke
### Bakgrunn
Isabel dos Santos er dotter av José Eduardo dos Santos og russiske Tatjana Kukanova. Foreldra trefte kvarandre mens dei begge studerte i Baku på Det aserbajdsjanske statsuniversitetet for olje og industri. Foreldra til faren var frå São Tomé og Príncipe.

Foreldra gjekk frå kvarandre, og etter oppvekst i Angola budde dos Santos saman med mora i London. Der studerte dos Santos ingeniørvitskap ved King's College. Det var der ho møtte den seinare ektemannen sin Sindika Dokolo frå Zaire. Han var son av millionæren Augustin Dokolo Sanu frå Kinshasa og den danske kona hans Hanne. Dos Santos gifta seg med Sindika Dokolo i 2002.

Dos Santos har ein halvbror, José Filomeno dos Santos.

### Karriere
I 1996 flytta Dos Santos tilbake til Angola. Året etter byrja ho si fyrste forretningsverksemd, ein restaurant i hovudstaden Luanda. I perioden då faren var president sikra ho seg eigardelar i ei rekkje angolanske selskap, inkludert i bank- og telekommunikasjonssektoren. Ho har også hatt eigarinteresser i Portugal. Faren utnemnde henne til sjef for oljeselskapet Sonangol i juni 2016, men den nye presidenten i landet, João Lourenço, fjerna henne frå denne stillinga i november 2017. Magasinet *[[Forbes]]* anslo at ho ved utgangen av 2020 hadde ein formue på 1,6 milliardar amerikanske dollar, ned frå 3,7 milliardar i 2014. Ho var då rekna som den trettande rikaste personen i Afrika, og som den rikaste kvinna på det afrikanske kontinentet. Ho vert også omtala som den fyrste kvinnelige milliardæren i Afrika.

I Angola vart det i 2019 sett i gang korrupsjonsetterforsking, og dos Santos fekk midlane sine frosne. I 2020 fekk ho også midlane i Portugal frosne. I januar 2020 kunngjorde den portugisiske banken EuroBic at dei braut sambandet med dos Santos, som selde seg ut som majoritetseigar. Dos Santos avviste klagemåla retta mot henne. 18. november 2022 vart dos Santos etterlyst internasjonalt av Interpol, etter ønskje frå den offentlege påtalemakta i Angola.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Isabel dos Santos|Isabel dos Satntos]]» frå ,  den 21. november 2022.*
Rune Støstad

**Rune Støstad** () er ein norsk byråkrat og politikar frå Vinstra i Nord-Fron kommune i Gudbrandsdalen. Han er sidan 2021 stortingsrepresentant for Arbeidarpartiet frå Oppland fylke.

Støstad er utdanna journalist ved Høgskulen i Volda og sidan vidareutdanna i leiing ved Handelshøyskolen BI i Oslo. Han har vore tilsett i Norsk Rikskringkasting, Eidsiva Energi, Nord-Fron kommune og Lillehammer-Gudbrandsdal Kunnskapspark.

Frå 2011 var Størstad medlem i Nord-Fron kommunestyre, der han frå 2015 til -21 var ordførar. I 2021 vart han, saman med Rigmor Aasrud, vald inn på Stortinget som representant for Oppland og Arbeidarpartiet.

Støstad var først i Kommunal- og forvaltningskomiteen.I april 2024 bytta han til Næringskomiteen. Der er han andre nestleiar, og næringspolitisk talsperson for Arbeidarpartiet.

## Referansar


## Kjelder
*Stortinget.no
Labrador

**Labrador** er eit område i Canada ved kysten av Atlanterhavet. Labrador utgjer fastlandsdelen av provinsen Newfoundland og Labrador, og er skilt frå Newfoundland av sundet Strait of Belle Isle. Labrador har 71 % av arealet til provinsen, men berre 6 % av folkesetnaden.

Labrador har namn  etter portugisaren João Fernandes Lavrador, som sigla langs Labradorhalvøya i 1498–99.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Labrador|Labrador]]» frå ,  den 22. november 2022.*
Labrador (fleirtyding)

**Labrador** kan visa til:
* Labrador, eit område i Canada
* Labradorhalvøya, eit område i Nord-Amerika
* Labradorsjøen, eit havstykke i det nordlege Atlanterhavet
* Labradorstraumen, ein havstraum  i det nordlege Atlanterhavet
* Labrador retriever, ein hunderase
* Labradorstein, ein bergart
Nellie Cournoyea

**Nellie Cournoyea** OC ONWT () er ein kanadisk politkar frå Aklavik som var den sjette premieren (leiaren) av Nordvestterritoria frå 1991 til 1995. Ho var den fyrste kvinnelege premieren av eit kanadisk territorium og den andre kvinnelege premieren i kanadisk historie etter Rita Johnston i Britisk Columbia.

## Bakgrunn
Cournoyea er av norsk og inupiat-avstamming.
Som barn var ho elev ved ein kostskule for urfolk. Truth and Reconciliation Commission-rapporten fortel korleis ho blei teken vare på av urfolksfamiliar langs ruta si etter at ho flykta frå ein anglikansk studentbustad i Nordvestterritoria etter ein konfrontasjon med ein lærar.

Før ho byrja i politikken arbeidde Cournoyea som stasjonsvert og leiar for CBC North i Inuvik, og arbeidde  med landrettar for urfolk for Inuit Tapirisat of Canada.

## Politisk karriere
Ho blei fyrst vald inn i den lovgjevande forsamlinga til territoriet i 1979, som representanr for valdistriktet Western Arctic fram til det blei oppløyst i 1983, og deretter for det nye distriktet Nunakput i resten av den politiske karrieren. Ho hadde fleire ulike regjeringspostar.

14. november 1991 blei ho vald til premier i territoriet under konsensusmodellen, der leiaren blir vald av dei folkevalde etter valet. Cournoyea var premier til 1995, og valde deretter å ikkje stilla til val att. Ho blei seinare leiar og administrerande direktør for Inuvialuit Regional Corporation.

Ho vann National Aboriginal Achievement Award, no Indspire Awards, i 1994, og er blitt tildelt æresdoktorat i lov og rett frå Lakehead University, Carleton University og University of Toronto.

I 2008 blei ho utnemnd til Officer of the Order of Canada, og vald inn i Aboriginal Business Hall of Fame. I 2016 blei Cournoyea tildelt Order of the Northwest Territories.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Nellie Cournoyea|Nellie Cournoyea]]» frå ,  den 22. november 2022.*
Kamzy Gunaratnam

**Kamzy Gunaratnam**, opphavleg **Khamshajiny Gunaratnam**, () er ein norsk politikar, fødd i Jaffna i Sri Lanka, som sidan 1991 har budd i Oslo. Ho er frå 2021 stortingsrepresentant for Oslo og Arbeidarpartiet. 

Gunaratnam var medlem i Oslo bystyre frå 2007. Etter kommunevalet i 2015 tok over som varaordførar i Oslo, ein posisjon ho hadde til hausten 2021. Til stortingsvalet 2021 vart ho nominert til andreplassen på Oslo Arbeidarparti sin valsetel, Jonas Gahr Støre stod som nummer 1 og Espen Barth Eide som nummer 3. Alle tre og ein fjerde person kom inn på Stortinget. Støre tok over som regjeringssjef, medan Gunaratnam fekk plass i Justiskomiteen.

## Privatliv
Gunaratnam har vore kjærast med dataingeniøren David Aas Correia sidan 2020. Dei gifta seg i 2023.

## Kjelder

*Stortinget.no
Melissa Bjånesøy

**Melissa Linn Berman Bjånesøy** ( i Chicago) er ein amerikansk-fødd norsk fotballspelar som spelar for Stabæk i Toppserien.

## Karriere
### Klubbkarriere
Bjånesøy spela aldersbestemt fotball i Lyngbø SK før ho gjekk til Sandviken. Ho fekk i 2011 Statoils talentpris. Etter at Sandviken rykka ned frå Toppserien i 2013, var ho ønska av ei rekkje toppklubbar. Ho valde å signere for Stabæk før 2014-sesongen.

### Landslagskarriere
Bjånesøy har landskampar for J19, U20, U23 og det norske A-landslaget.

Bjånesøy vart toppscorar i U-19-EM i 2011, med sju scorande mål. Ho scora i alle fem kampane frå gruppespelet og fram til finalen, der Noreg tapte 8–1 for Tyskland.

Bjånesøy debuterte for det norske A-landslaget i januar 2012 mot Sør-Korea. I hennar andre A-landslagskamp scora ho sitt fyrste mål mot Kina.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Melissa Bjånesøy|Melissa Bjånesøy]]» frå ,  den 22. november 2022.*  

## Bakgrunnsstoff
* Melissa Bjånesøy på UEFA.com
* Melissa Bjånesøy på Noregs fotballforbund
* Melissa Bjånesøy på Soccerdonna.de
* Melissa Bjånesøy på Soccerway.com
Jan Christian Vestre

**Jan Christian Vestre** () er ein norsk jurist og politikar for Arbeidarpartiet frå Haugesund. Han har vore helse- og omsorgsminister i Støre-regjeringa sidan 19. april 2024, før det var han næringsminister i same regjering frå og med 14. oktober 2021. Før han gjekk inn i regjering var han dagleg leiar i den norske møbelprodusenten Vestre AS.

## Bakgrunn
Vestre har enkeltemne i statsvitskap og master i rettsvitskap frå Universitetet i Oslo. I 2019 vart han utnemnd til beste norske vekstskapar i den internasjonale konkurransen «EY Entrepreneur Of The Year», og i 2020 vart han kåra til årets berekraftsleiar av E24.

Vestre overlevde skytinga på Utøya. Mellom 2013–2017 var han styreleiar for gjenreisninga av Utøya etter terroråtaka i Noreg 2011. Han var politisk rådgjevar for nærings- og handelsminister Trond Giske i regjeringa Stoltenberg II, politisk rådgjevar i Arbeidarpartiet si stortingsgruppe frå 2010 til 2012, sentralstyremedlem i AUF frå 2010 til 2012, leiar av Utdanningspolitisk forum i Oslo Arbeidarparti frå 2008 til 2015, leiar av Elevorganisasjonen frå 2006 til 2007 og medlem av det regjeringsoppnemnde utvalet for fag- og yrkesopplæring frå 2007 til 2008.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Jan Christian Vestre|Jan Christian Vestre]]» frå ,  den 22. november 2022.*  

## Bakgrunnsstoff

*
Orbina

**Orbina** var ei samisk musikkgruppe starta i Kautokeino i 1991. Dei var kjende for å kombinere joik med moderne arrangement og lydbilete.

## Historikk
Orbina vart starta av Leif Isak Eide (vokal), Roger Ludviksen (gitar og vokal) og Bjørn Ole Rasch (tangentar) i Kautokeino i 1991. Eide og Ludviksen, båe frå Kautokeino, hadde tidlegare spela saman i eit danseband dei starta i 1978 kalla Captain Morgan. Dei fann saman med Rasch frå Kristiansand, som på den tida var musikkstudent.

I november 1993 gav dei ut det fyrste albumet sitt, *[[Albumet Orbina|Orbina]]*, på selskapet Iđut. Eide hadde på førehand brukt mykje tid på å samle joikar, med god hjelp av Inga Juuso, som òg var med på tre låtar på plata. Tittelsporet «Orbina» steig raskt på listene og låg tolv veker på topp ti på hitlista *Ti i skuddet*, fire av dei som nummer éin. 

I denne tida hadde dei òg nokre konsertar, og opptredde mellom anna på Riddu Riđđu i 1995.

Gruppa søkte om stønad frå Samisk Kulturråd til å gjeva ut ei ny plate både i 1995 og 1996, men fekk avslag då rådet ikkje meinte musikken heldt god nok kvalitet. Sametingsrådet gjorde etter kvart om på avgjersla, men det skulle ta mange år før resultatet var klart. Etter 1996 hadde gruppa ingen opptredenar før i 2002, då gruppa spela på haustfestivalen i Kautokeino. 

Same året kom plata *[[Albumet Orbina II|Orbina II]]*. Besetninga var endra noko sidan førre album. Gitarist Roger Ludviksen hadde forlate gruppa og blitt erstatta av Klemet Anders Buljo, og Inga Juuso var no med i gruppa på vokal. På andreplata samarbeidde dei òg med Svein Schultz på bass, Rune Arnesen på trommer og Hans Fredrik Jakobsen på fløyte og sekkepipe. 

I 2003 kunne ein òg oppleva Orbina på scena att. Dei spela mellom anna på påskefestivalen i Kautokeino og på RIddu Riđđu.

Etter dette har gruppa berre opptredd sporadisk, sist under påskefestivalen i Kautokeino i 2009.

## Diskografi

* *Orbina* (1993)
* *Orbina II* (2002)

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
* Nettstaden til Orbina Arkivert versjon hjå Wayback Machine
Bjørn Arild Gram

**Bjørn Arild Gram** () er ein norsk politikar for Senterpartiet frå Steinkjer. Han har vore forsvarsminister i Støre-regjeringa sidan 12. april 2022. Før det var han kommunal- og distriktsminister frå 2021 til 2022 i same regjering. Gram var ordførar i Steinkjer kommune frå 2007 til 2020 og arbeidande styreleiar i arbeidsgjevar- og interesseorganisasjonen til kommunane KS frå 2020 til 2021.
## Liv og virke
### Bakgrunn
Gram vaks opp på garden Øvre Skjefte i Steinkjer som son av Harald Gram og Else-Marie Grove, av trønderslekta Gram på farssida.

Etter at han fullførte vidaregåandeutdanninga si ved Steinkjer vidaregåande skule, gjekk han til rekruttskule på Steinkjersannan og tenestegjorde som grensevakt ved Garnisonen i Sør-Varanger. Han er utdanna siviløkonom frå Handelshøgskolen i Bodø. I tillegg har han studert økonomi, leiing og administrasjon ved Høgskolen i Nord-Trøndelag og dessutan historie ved NTNU.

Gram har tidlegare arbeidd som avdelingsleiar for kontroll og analyse i Telenor Mobil si kredittavdeling på Rørvik frå 2000 til 2005. Før Gram kom inn på Stortinget var han gardbrukar på Øvre Skjefte i Steinkjer, der han har dreiv korndyrking, skogdrift og økologisk frilandgris.

### Politisk karriere
Gram vart vald inn i Steinkjer kommunestyre for fyrste gong i 1992, og seinare inn i fylkestinget i Nord-Trøndelag i 1995. Mellom 1996 til 1998 var han leiar i Senterungdommen.

Frå 2003 til 2005 var Gram leiar i Senterpartiet si fylkestingsgruppe i Nord-Trøndelag, og statssekretær i Finansdepartementet under Stoltenberg II regjeringa frå 2005 til 2007. I 2007 vart han vald til ordførar i Steinkjer kommune. Han har òg vore vararepresentant til Stortinget i fleire periodar.

Mellom 2004 til 2007 og frå 2010 til 2012 var han leiar i Nord-Trøndelag Senterparti

Gram var nestleiar i arbeidsgjevar- og interesseorganisasjonen til kommunane KS frå 2012 til 2020, og frå 2020 til 2021 var han styreleiar. Han vart friteke frå ordførarvervet sitt etter at han vart KS-leiar.

Den 14. oktober 2021 vart han utnemnd til kommunal- og distriktsminister i Støre-regjeringa. Frå 12. april 2022 vart han forsvarsminister i same regjering etter at Odd Roger Enoksen trakk seg som forsvarsminister. Sigbjørn Gjelsvik vart ny kommunal- og distriktsminister.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Bjørn Arild Gram|Bjørn Arild Gram]]» frå ,  den 22. november 2022.*  

## Bakgrunnsstoff

*
Handball under Sommar-OL 1996/Karar

**Handball under Sommar-OL 1996** for karar vart avvikla frå 24. juli til 4. august 1996 i to ulike arenaer i Atlanta. Tolv land deltok i turneringa: Algerie, Brasil, Egypt, Frankrike, Kroatia, Kuwait, Russland, Spania, Sveits, Sverige, Tyskland og USA.

Laga var delt inn i to grupper med seks lag i kvar, der alle laga i gruppa spelte kamp mot einannan. Dei to beste laga frå kvar gruppe avanserte til semifinalar, resten til plasseringskampar. Vinnarane av semifinalane, Kroatia og Sverige, møttest til finale, medan taparane av semifinalane møttest til kamp om bronseplassen. Spania vann 27–25 over Frankrike i bronsefinalen.

### Finalen
Sverige opna svakt, Kroatia leia 6–1 etter minutts spel. Oh ved pause leia Kroatia framleis med fem mål, 16–11. I den andre omgangen knappa Sverige ned på leiinga, men kom aldri i kapp med Kroatia som vann med 27 mot 26 mål. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Handball at the 1996 Summer Olympics – Men's tournament|Handball at the 1996 Summer Olympics – Men's tournament]]» frå ,  den 23. november 2022.*
Kurt Inge Angell

**Kurt Inge Angell** () er ein norsk fagforeiningsperson. Angell har sidan 29. september 2022 vore forbundsleiar i Norsk Sjømannsforbund. Han har vore tilsett i forbundet sidan 1998, og har vore nestleiar sidan 2014. Han har tidlegare arbeida i Color Line, og vikarierte frå 2010 til 2011 som ITF-koordinator for det norske ITF-inspektoratet.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kurt Inge Angell|Kurt Inge Angell]]» frå ,  den 23. november 2022.*
Handball under Sommar-OL 1992/Karar

**Handball under Sommar-OL 1992** for karar vart avvikla frå 27. juli til 8. august 1992 i Granollers og Barcelona. Tolv land deltok i turneringa: Brasil, Egypt, Frankrike, Island, Romania, «Sovjetunionen», Spania, Sverige, Sør-Korea, Tsjekkoslovakia, Tyskland og Ungarn.

Laga var delt inn i to grupper med seks lag i kvar, der alle laga i gruppa spelte kamp mot einannan. Dei to beste laga frå kvar gruppe avanserte til semifinalar, resten til plasseringskampar. Vinnarane av semifinalane, «Sovjetunionen» og Sverige, møttest til finale, medan taparane av semifinalane møttest til kamp om bronseplassen. Frankrike vann 24–20 over Island i bronsefinalen.

### Finalen
«Sovjetunionen» slo Sverige med 22 mål mot 20, etter at det ved pause stod likt, 9–9.

Kirgisaren Talant Dujsjebajev vart toppskårar i turneringa og for «Sovjetunionen» med 47 fulltreffarar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Handball at the 1992 Summer Olympics – Men's tournament|Handball at the 1992 Summer Olympics – Men's tournament]]» frå ,  den 23. november 2022.*
Trine Lise Sundnes

**Trine Lise Sundnes** () er ein norsk politikar frå Oslo. Ho er sidan 2021 stortingsrepresentant frå Oslo for Arbeidarpartiet.

Sundnes var leiar i LO-forbundet Handel og Kontor (HK) frå 2013 til 2020. Perioden april 2020 til hausten 2021 leia ho LO si internasjonale avdeling. Sidan 2015 er ho styreleiar i FN-sambandet.

Ved stortingsvalet 2021 var Sundnes Oslo Arbeidarparti sin fjerdekandidat og fekk med god margin fast plass på Stortinget. Her vart ho plassert i Arbeids- og sosialkomiteen.

## Kjelder
*Stortinget.no
Tove Elise Madland

**Tove Elise Madland** () er ein norsk helsearbeidar og politikar frå Randaberg i Rogaland, busett i Vats i Vindafjord. Ho er sidan 2021 stortingsrepresentant for Arbeidarpartiet og frå Rogaland.

Madland var frå 1995 medlem av kommunestyret i Vindafjord kommune. I fire valperiodar representerte ho Kristeleg Folkeparti. Etter 2015 representerte ho Arbeidarpartiet og var frå 2019 varaordførar i kommunen. Hausten 2021 vart ho vald inn på Stortinget frå Rogaland og for Arbeidarpartiet. På Tinget var ho i fem veker medlem i Kontroll- og konstitusjonskomiteen, frå 26. november 2021 har ho hatt sete Helse- og omsorgskomiteen.

## Kjelder
*Stortinget.no