open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
James Newton Howard

**James Newton Howard** () er ein USA-amerikansk filmmusikkomponist frå Los Angeles i California.

Howard tok musikkutdanning frå ung alder, og spesialiserte seg innan piano ved University of Southern California. Etter dette reiste han på turnéar med Elton John som keyboard-spelar og spelte på fleire av albuma hans. Han samarbeidde også noko med bandet Crosby, Stills & Nash før han starta sitt fyrste filmmusikkprosjekt med *Head Office* rundt 1985.

Etter å ha komponert filmmusikk for ei rekkje filmar på åttitalet vart Howard Oscarnominert for fyrste gong for soundtracket til Pretty Woman frå 1989. Fram til i dag har han opparbeidd seg eit stort namn som filmmusikkomponist, og har m.a. samarbeidd med Hans Zimmer.

## Filmmusikk komponert av Howard (utval)

### 1985

* Head Office

### 1986

* Nobody's Fool

### 1989
* Major League
* Pretty Woman

### 1991

* The Prince of Tides

### 1992

* American Heart

### 1993

* Jaget

### 1994

* Junior

### 1996

* The Trigger Effect
* Space Jam
* One Fine Day

### 1997

* Dante's Peak (samarbeid med John Frizzell)
* Lystløgneren
* Father's Day
* Min beste venns bryllup
* Djevelens advokat
* The Postman

### 1998

* A Perfect Murder

### 1999

* Runaway Bride
* Den sjette sansen

### 2000

* Dinosaur
* Unbreakable
* Vertical Limit

### 2001

* 
* America's Sweethearts

### 2002

* Big Trouble
* Signs
* Sjørøverplaneten

### 2003

* Dreamcatcher
* Peter Pan

### 2004

* Hidalgo
* The Village
* Collateral

### 2005

* Tolken
* Batman Begins (med Hans Zimmer)
* King Kong

### 2006

* Lady in the Water
* Blood Diamond

### 2007

* Michael Clayton
* I Am Legend

### 2008

* The Dark Knight (med Hans Zimmer)
* Defiance

### 2009

* En shopoholikers bekjennelser
* Duplicity
* It's Complicated

### 2010

* Salt
* Nanny McPhee & The Big Bang

### 2011

* The Green Hornet

### 2012

* The Dark Knight Rises (med Hans Zimmer)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:James Newton Howard|James Newton Howard]]» frå ,  den 20. desember 2010.*
Nils Erichsen

**Nils Erichsen** () var ein gardbrukar, lensmann og stortingsmann frå Skjeberg i Østfold.

Han var son til ein gardbrukar og lensmann. Sjølv var han skulehaldar i Skjeberg frå 1806, og lensmann frå 1812. I tida 1803-19 var han gardbrukar på Prangerud, sidan på Rønnild. Han eigde også garden Tveter, der han dreiv to mylner. Elles dreiv han eit sagbruk på Rønnild og eit teglverk på Prangerud. Erichsen var ein stiftarane av og eit aktivt medlem i Selskapet for Skjeberg sogns vel. Han underviste skulehaldarane i bygda og var organist i soknet.

Erichsen var 3. representant frå Smaalenenes amt på Stortinget i 1827 og på omframstortinget 1828. I 1827 var han medlem av komiteen om jordbruk og fedrift, i 1828 i komiteen om ansvarslova. Han var 1. og 2. varamann til Stortinget i høvesvis 1824 og 1830.

Han var tildelt borgardådsmedaljen.

Erichsen døydde på garden sin i Skjeberg i 1832.

## Kjelder

* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914

*
Ånon Hanssen Vik

**Ånon Hanssen Vik** () var ein norsk gardbrukar, ordførar og stortingsmann frå Skjeberg i Østfold.

Far hans var gardbrukar, klokkar og lærar. Sjølv var han ei tid forvaltar ved Hafslund bruk. Han tok så over farsgarden og kjøpte opp fleire gardsbruk i nærleiken. Vik var orførar i Skjeberg 1854-57 og 1866-73, elles forlikskommissær i mange år.

Vik var 4. representant frå Smaalenenes amt på Stortinget 1868-69. Han var medlem av protokollkomiteen.

Han døydde på garden sin i Skjeberg i 1878.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Ole Korfitssen Lund

**Ole Korfitssen Lund** () var ein norsk gardbrukar og stortingsmann frå Rakkestad i Østfold. Han var far til Tollef Olsen Lund.

Lund var son av ein gardbrukar, og var sjølv gardbrukar i Rakkestad. Han representerte Smaalenenes amt på Stortinget både i 1833 og i 1836, der han var medlem av kyrkjekomiteen. Lund døydde i 1836 under stortingsopphaldet i Christiania.

## Kjelder
* 
*
Tollef Olsen Lund

**Tollef Olsen Lund** () var ein norsk gardbrukar, stortingsmann og ordførar frå Rakkestad i Østfold. Ole Korfitssen Lund var far hans.

Lund tok over farsgarden i Rakkestad, og dreiv denne i lang tid. Han var medlem av heradsstyret 1844-73 og ordførar i åtte år. Lund var også forlikskommissær.

Tollef Olsen Lund sat på Stortinget i periodane frå 1854, 1863, 1864 og 1871-79 for Smaalenenes amt. I 1854 var han medlem av desisjonskomiteen. Han var 1. varamann til Stortinget 1862-63 og møtte frå 21. mars 1863 og på omframstortinget året etter. Han var medlem av gasje- og pensjonskomiteen både i 1863 og heile perioden 1871-89. 1874-79 var han i tillegg medlem av Lagtinget.

Lund døydde på garden sin i Rakkestad i 1885.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
*
Peter Johannessen Østenby

**Peter Johannessen Østenby** () var ein norsk gardbrukar, stortingsmann og ordførar frå Rødenes i Østfold.

## Karriere
Østenby var son til ein gardbrukar i Rødenes. Han tok i si tid over farsgarden og dreiv denne. Åra 1847–1861 budde han på Ågård i Eidsberg, flytta så til Glemmen. Der budde han i to år, då flytta han tilbake til Eidsberg. Mellom 1838 og 1854 var Østenby ordførar i heradsstyret i Rødenes. Han var òg medlem av forlikskommisjonen.

Østenby var 2. representant frå Smaalenenes amt på Stortinget 1836 og omframstortinget 1836–1837. Han var medlem av justiskomiteen. Til stortinga 1842–1851 var han frå 4. til 1. varamann for same valkrinsen.

Østenby døydde på Hallingstorp i Eidsberg i 1876.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914.
Amund Olsen Huser

**Amund Olsen Huser** () var ein underoffiser, gardbrukar og stortingsmann frå Rødenes i Østfold. Han var medlem av Stortingets Venstreforening.

Far hans var gardbrukar i Rødenes. Sjølv tok han militær utdanning, vart sersjant 1849, kommandersersjant 1854 og var fanejunker 1860-73. I 1861 tok han over farsgarden og dreiv denne sidan. Frå 1864 var han medlem av heradsstyret, ordførar i ti år. Elles var han forlikskommissær frå 1858, formann i 'Rødenes brandassuranceforening' frå 1862, sparebankdirektør frå 1887, samt formann i matrikkelkommisjonen i heradet.

Huser var stortingsmann frå Smaalenenes amt frå 1877 til 1888. Perioden 1877-82 var han medlem av protokollkomiteen og 1883-88 medlem av Lagtinget og gasje- og pensjonskomiteen. I 1883-84 hadde han sete i riksretten mot Selmer-ministeriet.

Han døydde på garden sin i Rødenes i 1895.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
*
Here We Come

***Here We Come*** er eit musikkalbum utgjeve av A1 i 1999. Albumet låg elleve veker på VG-lista og enda med fjerdeplass som beste plasseringa. 

## Songar

# «Forever In Love» 3:08
# Be the first to believe 3:19
# «Summertime of Our Lives» 3:22
# «Ready or Not» 3:55
# «Everytime» 4:31
# «If Only» 4:11
# «Hey You» 4:09
# «Like a Rose» 4:11
# «Walking In the Rain» 4:02
# «Still Around» 4:20
# «I Still Believe» 4:55
# «Heaven By Your Side» 4:25
# «Miracle» (Bonus Track)

## A1
*Marker Read - keyboard, piano, vokal, produsent 
*Ben Adams - vokal, produsent 
*Christian Ingebrigtsen - gitar, vokal, produsent 
*Paul Marazzi - gitar, vokal 

## Medverkande
*Peter Cunnah - produsent
Jakob Kristenssen Bjørnerød

**Jakob Kristenssen Bjørnerød** () var ein norsk gardbrukar og stortingsmann frå Våler i Østfold.

Bjørnerød var dragon i sin ungdom. Seinare tok han over farsgarden i Våler og dreiv denne til han døydde. I 1815-16 var han 3. representant frå Smaalenenes amt, der han var medlem av komiteen for land- skog- og «bergvæsenet». Mange år seinare, i 1833, var han 4. representant frå same valkrinsen, då medlem av komiteen om bank- og pengestellet. Frå 1838 var han medlem av heradsstyret i Våler.

Han døydde på garden sin i Våler i 1848.

## Kjelder
* Tallak Lindstøl: *Stortinget og Statsraadet*, 1814-1914. B. 1 D. 1 : Biografier A-K digital utgåve side 97

## Bakgrunnsstoff
*
Lars Anderssen Humlekjær

**Lars Anderssen Humlekjær** () var ein gardbrukar, ordførar og stortingsmann frå Torsnes i Østfold.

Faren forpakta gardsbruket Humlekjær. I si tid var han sjølv gardbrukar på bruket, men kjøpte så garden Husvik i same heradet og dreiv dette. Han var i årevis medlem av heradsstyret i Borge og Torsnes, ordførar 1842-59, 1862-69 og 1884-85.

Humlekjær var stortingsmann frå Smaalenenes amt 1854-60. Han var medlem av militærkomiteen både i 1854, 1857, 1858 og 1859-60.

Humlekjær budde dei seinare år på garden Skjelin i Borge, dit dottera var gift. Han døydde der i 1903.

## Kjelde
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Zyprian Svennssen Søtland

**Zyprian Svennssen Søtland** () var ein norsk gardbrukar, skogspekulant og stortingsmann frå Trøgstad i Østfold.

Far hans var gardbrukar, og han tok sjølv i si tid over farsgarden og dreiv denne. Han var i fleire år medlem av heradsstyret, ordførar 1848-53 og varaordførar 1856-59. Søtland kjøpte opp mykje skog, som han selde med store tap. Også garden kom på fal. I 1867 busette han seg i Christiania, men klarte ikkje fø seg på skikkeleg vis.

Søtland var 4. representant frå Smaalenenes amt i 1857 og på omframstortinget 1858. Han var medlem av desisjonskomiteen.

Han døydde i Høland i 1890, etter å ha motteke støtte frå fattigstellet i Kristiania i lengre tid.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Leonardo Bonucci

**Leonardo Bonucci** () er ein italiensk fotballspelar som har spela i forsvar for Juventus i Serie A. Han har òg landskampar for Italia.

Bonucci spelte éin seriekamp for Inter då klubben vann serien i 2005/06-sesongen. Han var òg med på å verta seriemeister med Juventus i 2012, 2013 og 2014. Han debuterte for Italia sitt A-landslag 3. mars 2010 i ein privatlandskamp mot Kamerun og skåra det første landslagsmålet sitt 3. juni 2010 i ein privatlandskamp mot Mexico. Han var med i Italia sin tropp til fotball-VM i 2010, men fekk ikkje spela i nokon av kampane der.
On a Night Like This

«**On a Night Like This**» er ein dansepopsong skriven av Steve Torch, Graham Stack, Marker Taylor og Brian Rawling. Kylie Minogue gav han ut i slutten av 2000. Det er den andre singelen frå albumet hennar *[[Light Years]]*. Singelen nådde andreplass på topplista i Storbritannia og førsteplass i Australia. Minogue framførte songen i Sydney under avslutningssermonien av Sommar-OL 2000.

## Informasjon
«On a Night Like This» vart utgjeven i Australia og New Zealand 25. september 2000 og utgjeven over heile verda av Parlophone. Songen vart spelt inn i London i England. Minogue spelte òg inn ei B-side til singelen med tittelen «Ocean Blue». Singelen låg sytten veker på Topp 50, og vart ein av Minogue-singlane som hadde lengst opphald på hitlistene. Han vart sertifisert platina og vart den tjuesjuande mest suksessfulle singelen i 2000 i Australia. Singelen gjorde det også bra i Storbritannia der han nådde andreplassen, og vart ein moderat suksess i andre landar.

## Komposisjon
«On a Night Like This» er ein dansepopsong i moderat tempo, ofte skildra som ein song i discostil, med akustiske gitarriff, prominent bruk av synthesizerar og vokalharmoniar.

## Format og sporliste
;Australsk CD 1
#«On a Night Like This» – 3:31
#«On a Night Like This» (Rob Searle Mix) – 7:58
#«On a Night Like This» (Motiv8 Nocturnal Vocal Mix) – 7:31
#«On a Night Like This» (Bini and Martini Club Mix) – 6:34
#«On a Night Like This» (Video)

;Britisk CD 1
#«On a Night Like This» – 3:31
#«Ocean Blue» – 4:23
#«Your Disco Needs You» (Almighty Mix) – 8:22
#«On a Night Like This» (Video)

;Europeisk CD 1 / Australsk CD 2
#«On a Night Like This» – 3:31
#«Ocean Blue» – 4:23
#«Your Disco Needs You» (Almighty Mix) – 8:22
#«On a Night Like This» (Halo Mix) – 8:05

;Britisk CD 2
#«On a Night Like This» – 3:31
#«On a Night Like This» (Rob Searle Mix) – 7:58
#«On a Night Like This» (Motiv8 Nocturnal Vocal Mix) – 7:31

;Europeisk CD 3
#«On a Night Like This» – 3:31
#«Ocean Blue» – 4:23
#«On a Night Like This» (Video)

## Topplisteplasseringar

## Kjelder
**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:On a Night Like This (Kylie Minogue)|On a Night Like This (Kylie Minogue)]]» frå , den 20. desember 2010.*
** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
*Den offisielle nettsida til Minogue
Chocolate av Kylie Minogue

«**Chocolate**» er ein dansepopsong skriven av dei britiske låtskrivarane Karen Poole og Johnny Douglas. Songen er med i albumet *[[Body Language]]*, som kom ut i 2003 og er det niande studioalbumet av Kylie Minogue. «Chocolate» fekk blanda mottaking frå kritikarar.

## Utgjeving og listeplasseringar
Songen vart gjeven ut som den tredje singelen frå albumet 28. juni 2004, og nådde førsteplass på topplistene i Ukraina og Chile, og Topp 10 i Ungarn, Romania, Russland og Storbritannia. Songen nådde sjetteplass på UK Singles Chart. I andre land hadde songen ein moderat suksess og nådde nummer 14 i Italia, og Topp 20 i Frankrike, Tyskland og Irland.

## Komposisjon
«Chocolate» er ein dansesong med elementar av pop og R&B. Teksten har vore uforklarleg men snakkar om Kylie blir fortært med kjærleik. Saman med studioalbumet hennar, *[[Body Language]]*, er songen kjent for å vere svært ulik frå musikken av Minogue.

## Format og sporliste
;Britisk CD 1
#«Chocolate» (Radio Edit) – 4:02
#«Love at First Sight» (Live at *[[Money Can't Buy]]*) – 4:57

;Britisk CD 2
#«Chocolate» (Radio Edit) – 4:02
#«City Games» – 3:42
#«Chocolate» (Tom Middleton Cosmos Mix) – 7:29
#«Chocolate» (EMO Mix Edit) – 4:31
#«Chocolate» (Video)

;Australsk CD
#«Chocolate» (Radio Edit) – 4:02
#«City Games» – 3:42
#«Chocolate» (Tom Middleton Cosmos Mix) – 7:29
#«Chocolate» (EMO Mix Edit) – 4:31
#«Love at First Sight» (Live at Money Can't Buy) – 4:57
#«Chocolate» (Video)

## Topplisteplasseringar

## Utgjevingshistorie

## Kjelder
**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Chocolate (Kylie Minogue song)|Chocolate (Kylie Minogue song)]]» frå , den 9. februar 2013.*

## Bakgrunnsstoff
*Songteksten på den offisielle nettsida til Minogue 
*''Chocolate av Kylie Minogue'' på Allmusic
Slaget ved Nöteborg

**Slaget ved Nöteborg**  var eit slag i den store nordiske krigen. Det fann stad september-oktober 1702 mellom den svensk garnisonen under overløytnant G. V. Schlippenbach og russiske styrkar under Boris Sjeremetev. Bygginga av festningsverket måtte derfor avbrytast. Svenskane forsvarte festninga med om lag 250 mann under ein ti dagar lagn eldperiode frå russrane, som tapte 6000 mann. Den 13 oktober 1702, då talet på forsvarar var nede i 40 mann og festninga var altfor øydelagd, vart svenskane tvungen til å kapitulere.

Trass i det store nederlaget i slaget ved Narva i 1700, marsjerte den russiske tsaren Peter den store inn i svenske Ingermanland og gjekk til åtak på den befesta øya Nöteborg i Ladogasjøen, der elva Neva renn ut nær Novgorod. Den vesle svenske garnisonen fall, og Peter endra namnet på festninga til Schlusselberg (Nøkkelen). Sidan drog han vidare ned Neva til Nyenskans.

## Kjelder

*''Dictionary of battle and sieges'' av Tony Jaques. s. 739.
Slaget ved Dorpat

**Slaget ved [[Tartu|Dorpat]]** eller **omleiringa av Dorpat** vart gjennomført av russiske styrkar under Boris Sjeremetev (23 000 mann) i juni-juli 1704. Byen vart forsvart ein 5 000 mann sterk svensk garnison under Carl Gustaf Skytte.

## Omleiringa
Kvelden den 4. juni 1704 dukka fortroppen til feltmarskalk Sjeremetev opp føre Dorpat, som var svakt befesta. Jordvollane kring byen var enno ikkje ferdig. Festninga hadde 84 kanonar, 18 förtrupper upp framför Dorpat, som var svagt befäst. Uppförandet av jordvallarna hade ännu inte slutförts. Fästningens beväpning bestod av 84 kanoner, 18 bombekastarar, 6 haubitsar samt 16 mindre kanoner. Garnisonen bestod av 5 000 soldatar under Skytte.

8. juni nådde den russiske hovudstyrken staden. Omleiringa vart gjennomført av fem dragonregiment med ein total styrke på 4 975 mann, samt seks infanteriregiment med i alt 5 702 mann. Dei førte med seg 55 kanonar og 159 artillerisoldatar. Totalt hadde den russiske styrken over 21&nbsp;000 mann.

Russarane starta å bombardere festninga den 10. juni. Dei russiske batteria vart sett ut på begge side av elva Emajõgis (russisk *Amovzji*). 3. juli kom brått Peter den store til den russiske armeen og overtok i praksis kommandoen. 6. og 7. juli skaut russarane mot den «Russiske porten» frå 24 kanonar og 11 bombekastarar, og øydela tårnet over den.

## Storminga
Storminga av festninga starta natta mellom 12. og 13. juli etter eit massivt artilleriåtak, eller «eldfesten» som Peter den store kalla det. Gjennom holet som hadde oppstått i muren strøymde det russiske infanteriet inn og tok dei viktigaste festningsverka. Trass i den håplause situasjonen, kjempa dei svenske styrkane desperat, og dei la først ned våpna sine etter ti timars kamp.

Som eit heidersteikn for motet garnisonen hadde vist, let Peter den store dei svenske soldatane få gå fri frå festninga. Dei fekk med seg ein månads forsyningar, samt vogner til å transportere ut eigedelane sine. Offiserane fekk kårdane sine attende. Delar av kapitulasjonsvilkåra vart derimot brotne av russarane. Tryggleiksvatene for delar av dei svenske troppane plyndra svenskane for alt dei eigde, sil at «dei til slutt berre stod att i skjorta».

## Etterverknad
Under storminga tapte russarane 700 mann, medan svenskane tapte kring 2000 soldatar. Dette var ganske dyrekjøpt for svenskane som under ein lang krig hadde vunne store sigrar mot ein langt større russisk arme enn dette. Tsaren forlet Dorpat og heldt fram vidare til omleiringa av Narva.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Belägringen av Dorpat|Belägringen av Dorpat]]» frå ,  den 21. desember 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
* Russian Army at Dorpat 1704

## Litteratur
*Nikolaj A. Sjefov, "Samyje znamenityje vojny Rossii", Moskva, förlaget Vetje, 1999. ISBN 5-7838-0539-4
*Nikolaj A. Sjefov, "Bitvy Rossii", Moskva, förlaget AST, 2002, ISBN 5-17-010649-1
*E.V. Tarle, "Severnaja vojna i sjvedskoje nasjestvije na Rossiju", Moskva, förlaget AST, 2002, ISBN 5-17-014249-8
Hovdevatnet

**Hovdevatnet** er eit vatn som for det meste ligg i Ørsta kommune, med unntak av eit område i sørvest, som høyrer til garden Ytrestøyl i Volda kommune. 

Hovdevatnet ligg inst inne på Berkneshalvøya. På nordsida av Hovdevatnet, mot Ørstafjorden ligg Ytrehovdeåsen, og på sørsida ligg Indrehovdeåsen. På vestsida av vatnet, mot Berkneshalvøya, ligg Helgehornet. Naturområda rundt Hovdevatnet er populære turområde, med tillaga stiar. På austsida av vatnet ligg delar av busetnaden i Hovdebygda. Hovdevatnet har avlaup på austsida, den om lag 1,4 km lange Hovde-elva renn gjennom sentrale delar av Hovdebygda til Ørstafjorden.

Eiksundsambandet  går langs vestsida av Hovdevatnet, mellom Morkaåstunellen og Helgehorntunellen. Det går veg langs nordsida av Hovdevatnet, frå krysset med Eiksundsambandet, til Hovdebygda og kryss med  i Hovdebakken. Det går veg frå kryss med denne vegen til Selbervika ved Ørstafjorden, og kryss der med fylkesveg  rundt Berkneshalvøya. Det går også veg frå kryss med Eiksundsambandet ved Ytrestøyl. Denne deler seg like etter, og går vidare via Håskjold til Eikrem, eller til Mork i Volda, begge stader til kryss med fylkesveg 47 rundt Berkneshalvøya.

Ørsta kommune har laga til kommunal badeplass på nordsida av Hovdevatnet.
Slaget ved Poznań i 1704

**Slaget ved Poznań** var eit slag som fann stad den 9. august 1704 i Poznań i Polen under den store nordiske krigen, der Sverige vann over kurfyrstedømet Sachsen.
Slaget ved Punitz

**Slaget ved Punitz** fann stad den 28. oktober 1704 i in Punitz (Poniec) i Polen under den store nordiske krigen. Den svenske armeen under Karl XII prøvde å drive bort den saksiske armeen under Johann Matthias von der Schulenburg gjennom fleire kavaleriåtak, men klarte det ikkje. Saksarane hadde gruppert seg i ein massiv kvadratformasjon nær landsbyen Janitz, vest for Punitz.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Punitz|Battle of Punitz]]» frå ,  den 21. desember 2010.*
Slaget ved Narva i 1704

**Slaget ved Narva** vart den andre russiske kringsettinga av svenske Narva under den store nordiske krigen, og førte til at Russland erobra byen den 9. august 1704 og så massakrerte alle dei svenske innbyggjarane.

Fire år etter det første slaget ved Narva marsjerte tsar Peter igjen mot byen i eit forsøk på å erobre han. Peter marsjerte med 45&nbsp;000 mann. Garnisonen i Narva vart kommandert av generalmajor Henning Rudolf Horn af Ranzien og bestod av 3800 infanteristar og 1300 kavaleristar. Russarane gjekk til åtak på tre frontar og etter eit langt slag tok dei byen. General Horn, fleire offiserar og mange svenske soldatar vart fanga, og om lag 3000 svenskar vart drepne eller skadde. Russarane, sjølv om dei vann, hadde store tap, 13&nbsp;000 mann under heile omleiringa og det siste åtaket. 

I august same året signerte Peter I Narva-traktaten i byen.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Narva (1704)|Battle of Narva (1704)]]» frå ,  den 21. desember 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Slaget ved Gemauerthof

**Slaget ved Gemauerthof** vart eit slag i den store nordiske krigen. Svenske styrkar under Adam Ludwig Lewenhaupt kjempa mot ein russisk arme under Boris Sjeremetev. Svenskane var utmatta etter ei tvungen marsjering, slo leir og åt kvelds då meldinga kom om at russarane var like i nærleiken. Svenskane kom raskt i stilling og oppfordra av general Lewenhaupt, gjekk dei til åtak på russarane. Sjølv om høgreflanken leid store tap, heldt åtaket fram. På venstreflanken gjekk det svenske kavaleriet til åtak og braut russarane. Infanteriet i midten skaut forsiktig rett fram og angreip, og pressa fienden tilbake i uorden. Slaget enda i ein forvirrande mann-mot-mann-kamp, der svenskane til slutt stakk av med sigeren. Det russiske kavaleriet trekte seg attende, medan infanteriet vart knust. Svenskane gjekk av med sigeren, men sigeren var berre symbolsk. I august erobra russarane Kurland.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Gemauerthof|en:Battle of Gemauerthof]]» frå ,  den 21. desember 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*Alf Åberg & Göte Göransson "*Karoliner*" s. 114-115
* Slaget ved Gemauerthof
Slaget ved Grodno i 1706

**Blokaden av [[Hrodna]]** av den 20&nbsp;000 mann sterke svenske armeen fann stad mellom januar og mars 1706. I byen var der kring 23&nbsp;000 russiske soldatar kommandert av generalfeltmarskalk Ogilvy samt general Repnin. Den 13. januar 1706 kom den svenske armeen frå Polen og kryssa elva Neman, før dei pressa dei russiske kavaleristane frå Mensjikov mot Minsk, og kutta alle sambanda mellom Russland og garnisonen i Hrodna. Situasjonen for dei russiske soldatane vart vanskelegare etter at den allierte polsk-litauiske kongen August II raskt forlet Hrodna mot Polen, og tok fire russiske dragon-regiment med seg. Som følgje av dette vart garnisonen i Hrdona utan kavaleri, som var naudsynt for rekognosering og matforsyningar.

Etter å ha kringsett Hrodna okkuperte svenskane Nesvizj og kringsette Ljakhavitsjy. Samstundes hadde den russiske garnisonen i Hrodna store problem med matmangel og sjukdom. Dette tok livet av om lag 8&nbsp;000 soldatar. Etter blokaden av av hovudstyrken sin i Hrodna hadde berre Peter den store om lag 12&nbsp;000 mann i Kviterussland. Medan han var i Minsk med armeen sin, kommuniserte han med den kringsette garnisonen via ein porutsjik kalla Jakovlev, som klarte å kome seg inn i Hrodna utkledd som ein polsk bonde. I tillegg fekk 14&nbsp;000 ukrainske kosakkar under Ivan Masepa om gå til åtak mot fienden. Peter ønskte ikkje eit opent slag med Karl XII så langt borte frå Russland. Derfor gav han ordre til garnisonen i Hrodna om å halde ut til våren, då elvane vart isfrie att. Så måtte dei trekkje seg attende til andre sida av Neman mot Brest og vidare til Dnepr, noko dei klarte i mai 1706.

Karl estimerte retninga russarane ville trekkje seg attende i feil, og venta at dei skulle gå austover, der han plasserte hovudstyrken sin. Han oppdaga den overraskande raske russiske tilbaketrekkinga mot sørvest, og starta å følgje etter, og håpte å nå russarane med å ta ein snarveg gjennom myrene i Polesie. Myrene viste seg å ikkje vere mogeleg å passere, og Karl måtte gje opp forfølgjinga og søke slag mot saksarane først.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Grodno (1706)|Battle of Grodno (1706)]]» frå ,  den 21. desember 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
** Николай Шефов. Битвы России. Военно-историческая библиотека. М., 2002.
** Den russiske armeen i Grodno 1706
Andreas Anderssen Borge

**Andreas Anderssen Borge** () var ein norsk gardbrukar, ordførar og stortingsmann frå Råde i Østfold.

Borge var son til ein gardbrukar, og overtok farsgarden i 1845. Han var medlem av heradsstyret 1851-1900, i perioden 1853-89 sat han i formannskapet. Ordførar var han i fleire periodar; 1860-61, 1864-66, 1870-73 og 1878-89. Elles var han forlikskommissær frå 1858 til 1903, sparebankdirektør og medlem i Rakkestad fogderikommisjon.
 
Han var 1. representant for Smaalenenes amt på Stortinget 1880-82 og omframstortinget 1882. På tinget var han medlem av næringskomite nr 2.

Borge døydde på garden sin i Råde i 1910.

## Kjelder
* 
*
Slaget ved Kalisz

**Slaget ved Kalisz** fann stad den 29. oktober 1706 i Kalisz i Det polsk-litauiske samveldet under den store nordiske krigen. Det var ein tre timar lang kamp som kunne ha vore hindra om August II den sterke av Polen hadde vorte betre informert om visse tilhøve om svenskane og russarane. På denne tida fanst det ein allianse mellom polakkane, saksarane og russarane. Slaget vart utkjempa av russisk kavaleri, leia av kommandanten Aleksandr Mensjikov mot ein mindre svensk styrke leia av oberst Mardefelt. Russarane spelte ei viktig rolle her fordi dei trong å støtte den saksiske allierte under August.

## Opptakt

Sigeren til Karl XII av Sverige i slaget ved Fraustadt hadde tvunge August den sterke av Kurfyrstedømet Sachsen til å trekkje seg frå den store nordiske krigen og sei frå seg kravet til den polske krona med Altranstädt-traktaten.

Då August fekk høyre om denne avtalen medan han reiste med Mensjikov, valde han å ikkje seie noko. Avgjersla var basert på den breie russiske støtta han fekk. Dei var klare for kamp og August ville ikkje risikere å gjere russarane arge med denne nye informasjonen. Ein siste sjanse til å ordne opp i situasjonen hjelpte heller ikkje. Han sendte melding til den ventande svenske styrken og bad dei om å trekkje seg tilbake då dei møttest, men Mardefelt, som ikkje kjende til avtalen, tolka dette som eit luretriks. På grunn av dårleg kommunikasjon, og imot viljen til August, fann derfor slaget ved Kalisz stad.

## Slaget

Slaget starta bra for svenskane, men dei allierte klarte å snu situasjonen, og svenskane hamna under kraftig geværeld. Svenskane starta å trekkje seg attende i ei stor gruppe enn som eit organisert regiment. Dette gjorde det mogeleg for dei allierte å ta sigeren. Det synte Mensjikov som ein god kommandant, og sjølv om det ikkje ville ha vore betre med eit tap, var det heile pinleg for August. Han bad seinare Karl og tsar Peter den store om årsak for den vanskelege situasjonen.

## Etterverknad

Det svenske tapet vart omgjort då Karl XII synte ratifiseringa til August av Altranstädt-traktaten, som gav eit brev der han lovde å følgje vilkåra og trekkje seg attende til Sachsen i november.

Sjølv om han opphavleg hadde planlagt å avstå Altranstädt-traktaten, gjekk August med på vilkåra. Til slutt vart 1800 svenske fangar sleppte fri.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Kalisz|Battle of Kalisz]]» frå ,  den 21. desember 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
**
**Jan Wimmer: *The Battle of Kalisz*
**Robert K. Massie: *Peter the Great*
**"Der Ausführlichen Lebens-Beschreibung. Carls des XII. Königs in Schweden", Sechter Theil, Frankfurt unt Leipzig 1707 s.&nbsp;186-188
https://web.archive.org/web/20070226070743/http://www.northernwars.com/Kalisz.pdf
Bilabial

**Biliabiale konsontantar** er konsonantar som vert uttala ved hjelp av både over- og underleppa.
I det internasjonale fonetiske alfabetet (IPA) finn ein desse bilabiale konsonantane:

Ustemd bilabial implosiv vert skriven som ein stemd bilabial implosiv med det diakritiske teiknet for ustemd ljod (ɓ̻).
Slaget ved Malatitze

**Slaget ved Malatitze** fann stad 31. august 1708 i Malatitze (dagens Kviterussland nær grensa til Russland) under den store nordiske krigen. Den russiske armeen til Peter den store kommandert av Mikhail Golitsyn gjorde eit mislukka forsøk på å drive brot den svenske armeen til Karl XII under  Carl Gustaf Roos. Kampen gjekk føre seg i ei myr mellom elvane Belaja Natopa and Tsjernaja Natopa. Dei svenske styrkane slo attende det russiske åtaket utan store tap.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Malatitze|Battle of Malatitze]]» frå ,  den 21. desember 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Slaget ved Koniecpol

**Slaget ved Koniecpol** var eit møte i november 1708 under den store nordiske krigen. Nær Koniecpol i Det polsk-litauiske samveldet, møttest den svensk-allierte styrken til Stanisław Leszczyński den anti-svenske styrken til Sandomierz-forbundet, som var lojale til August den sterke og allierte med Russland. Begge armeane hadde ein styrke på om lag 10&nbsp;000 mann. Leszczyński vart slått og klart dermed ikkje å hjelpe Karl XII av Sverige i det mislukka russiske felttoget.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Koniecpol|Battle of Koniecpol]]» frå ,  den 21. desember 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
**
Slaget ved Dynekilen

**Sjøslaget ved Dynekilen** fann stad den 8. juli 1716 under den store nordiske krigen då ein lett dansk-norsk styrke under Peter Tordenskjold fanga og slo ein mindre svensk styrke i Dynekilen, like nord for Strömstad, på vestkysten av Sverige. 80 % av sjømennene og 90 % av soldatane i styrken til Tordenskjold var nordmenn. Svenskane hadde transportert soldatar frå Göteborg  til Fredrikstad.

Den dansk-norske flotiljen slo svenskane, som hadde sett opp skipa og båtane sine for forsvar, og øydelagde eit lite øyfort utstyrt med seks 12-punds kanonar. Det største svenske skipet, «Stenbock» overgav seg, etter at dei mindre fartøya rundt gjekk på land og vart forlatne. Ein svensk landstyrke kom så til, og tvinga Tordenskjold bort. Han tok med seg nokre av dei svenske kapra skipa. Resten vart øydelagde. Den dansk-norske styrken tapte 76 mann.

## Involvert skip
### Danmark-Noreg (Tordenskjold)
*Hjælper* 47 (pram)
*Hvide Ørn* 30 (fregatt)
*Vindhund* 16 (fregatt)
*Charlotte Amalia* 7 (galei)
*Louisa* 7 (galei)
*Prinds Christian* 7 (galei)

### Sverige
*Stenbock* 24 (pram) - Overgav seg
*Proserpina* 14 (galei) - Kapra
*Ulysses* 6 (galei) - Kapra
*Lucretia* 13 (galei) - Kapra
*Hecla* 13 (galei) - Kapra og øydelagd
*Achilles* 5 (halvgalei) - Kapra
*Pollux* 5 (halvgalei) - Kapra
*Hector* 5 (halvgalei) - Kapra, øydelagd soon after
*Castor* 5 (halvgalei) - Kapra
*?* (halvgalei/"dobbelkorvett") - Kapra og øydelagd
*?* (halvgalei/"dobbelkorvett") - Kapra og øydelagd
*?* ("dobbelkorvett") - Kapra
*?* ("dobbelkorvett") - Kapra
*?* ("dobbelkorvett") - Kapra og øydelagd
*?* ("dobbelkorvett") - Kapra og øydelagd
transportskip - 19 kapra, 10 øydelagd (talet er usikkert)
eit par væpna båtar - 54 kapra

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Dynekilen|Battle of Dynekilen]]» frå ,  den 21. desember 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
***Naval Wars in the Baltic 1553-1850* (1910) - R. C. Anderson
**Den norske marinen
Slaget ved Ösel

**Slaget ved Ösel** fann stad den 24. mai 1719 under den store nordiske krigen. Det vart utkjempa nær øya Saaremaa (Ösel). Slaget vart ein siger for den russiske kapteinen Naum Senyavin, som tok tre av fartøya til svenskane, og berre tapte 18 mann sjølv. Dette var den første russiske sigeren til sjøs som ikkje omfatta stamping eller bording.

## Involverte skip
### Russland
**Devonshire* 52
**Portsmouth* 52
**Raphail* 52
**Uriil* 52
**Varatsjail* 52
**Hjagudiil* 52
**Natalia* 18

### Sverige
**Wachtmeister* 52 - kapra
**Karlskrona Vapen* 30 - kapra
**Bernhardus* 10 - kapra

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Battle of Osel Island|Battle of Osel Island]]» frå ,  den 21. desember 2010.* 
*** oppgav desse kjeldene:* 
***Naval Wars in the Baltic 1553-1850* (1910) - R. C. Anderson
**http://www.neva.ru/EXPO96/book/chap2-3.html
Sølver Hanssen Låne

**Sølver Hanssen Låne** () var ein norsk gardbrukar, kyrkjesongar og stortingsmann frå Lardal i Vestfold.

Låne var fødd på garden Lindisholm i Hem sokn. Han tok over farsgarden, men flytta til garden Låne i Vivelstad sokn då han gifta seg til den garden. Også kyrkjesongar i Hem kyrkje.

Låne var 4. representant på Stortinget 1842 frå Jarlsberg og Larviks amt. Han var medlem av bankkomiteen.

Han døydde på Låne i 1860.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Jakob Olsen Skjerven

**Jakob Olsen Skjerven** () var ein norsk gardbrukar og stortingsmann frå Lardal i Vestfold. Han var far til Ole J. Schjerven.

Far hans var gardbrukar. Sjølv tok han i si tid over farsgarden Skjerven. Han var medlem av heradsstyret i 18 år, 12 av dei var han ordførar. Elles var han styremedlem i amtet sin landbruksskule på Rise.

Skjerven representerte Jarlsberg og Larvik amt på Stortinget i 1848 og 1859-64. I 1848 var han medlem av næringskomite nr 1 og i 1859-60 av gasje- og pensjonskomiteen. På Stortinget 1862-63 møtte han berre nokre få dagar, då han to gonger melde sjukdomsforfall.

Han døydde på garden sin i 1876.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Invitrogen Dynal

**Invitrogen Dynal AS** er eit norsk bioteknologiselskap som vart grunnlagt i 1986.

## Bakgrunnsstoff
* Invitrogen Dynal si heimeside
* Dynal i SNL
* Invitrogen Dynal AS i Brønnøysundregistra
Hans Jakob Aschjem

**Hans Jakob Olsen Aschjem** () var ein norsk gardbrukar, ordførar og stortingsmann frå Lardal i Vestfold.
 
Aschjem var son til ein gardbrukar i Lardal. Sjølv gifta han seg i 1846 til garden Grini i Lardal og overtok denne etter svigerfar sin. Han fekk plass i heradsstyret i 1856, og var med der i lang tid, perioden 1874-81 var han ordførar. Elles var han forlikskommissær 1866-73 og 1883-95.

Aschjem var stortingsmann frå Jarlsberg og Larvik amt 1862-73 og 1877-79. Frå 1862 til 1866 var han medlem av protokollkomiteen, 1862-63 av skoglovskomiteen, medan han 1868-73 og 1877-79 var medlem av budsjettkomiteen. Elles var han medlem av Lagtinget 1872-73 og 1877-79. I 1873 var han med i Stortinget sin deputasjon til kongekroninga i Trondheim.

Han døydde på garden sin i Lardal i 1895.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
*
Jan Rasmussen Sande

**Jan Rasmussen Sande** () var ein norsk sjømann, gardbrukar og stortingsmann frå Nøtterøy i Vestfold.

Far hans var leiglending på garden Sande i Nøtterøy. Sjølv tok han styrmannseksamen i Tønsberg og sigla omkring 1780 som skipper på «Frederikke Sofie» av Nøtterøy. Skipet vart kapra og brent av franskmenn, Frankrike låg då i krig med England. Sande sat deretter i fangenskap i Frankrike i tre år. Sigla som sjømann i mange år. På 1790-talet overtok han farsgarden Sande og dreiv denne, men heldt i mange år og fram som skipper.

Sande var 1. representant for Jarlsberg grevskap på Stortinget i 1821 og på omframstortinget 1822. I 1821 var han medlem av fire komitear, mellom dei var konstitusjonskomiteen, flaggkomiteen, og om navigasjonseksamen i Fredriksvern. Han var i 1821 mellom dei som leverte teikning til eit norsk flagg. Sande skal ha kunne ti ulike språk, mellom dei gresk og latin.

Han døydde 1847 på garden sin i Nøttterøy.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
*
Hans Jørgenssen Karlsvik

**Hans Jørgenssen Karlsvik** () var ein norsk gardbrukar og stortingsmann frå Slagen i Sem i Vestfold.

Karlsvik var fødd på garden Lille-Roberg i Slagen. I 1810 gifta han seg med enkja Kari Larssdotter på eit av dei andre bruka på Roberg. Han kjøpte i 1815 Søndre Karlsvik i Slagen og flytta dit nokre år seinare. I 1847 delte han Karlsvik-garden mellom dei to sønene sine.

Karlsvik var 1. representant på Stortinget 1833 for Jarlsberg og Larvik amt. Han var medlem av tollkomiteen og komiteen om kjøpstadskatten. Ved neste stortingsval vart han kåra til 1. varamann.

Han døydde på garden sin i 1859.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
Peder Nielsen Hemb

**Peder Nielsen Hemb** () var ein norsk gardbrukar og stortingsmann frå Lardal i Vestfold.

Far til Hem var gardbrukar på Hem. Sjølv tok han i si tid over farsgarden og dreiv denne. Elles var han medlem av heradsstyret og varaordførar. Hem var stortingsmann 1836, 1836-37, 1842 og 1845. I 1836 var han medlem av bankkomiteen, i 1842 av Lagtinget og militærkomiteen, i 1845 framleis i Lagtinget samt medlem av bankkomiteen.

Han døydde på garden sin i Lardal i 1850.

## Kjelder
* 
*
John Ugelstad

**John Ugelstad** () var ein norsk sivilingeniør i kjemi som blir rekna som den fremste pioneren innan polymer- og kolloidkjemi. Denne teknologien har fått stor betydning for industriell og medisinsk utvikling i Noreg og andre land. Ugelstad har mottatt ei rekke internasjonale prisar, mellom anna Kommandør av St. Olavs Orden, i tillegg til at han tok ei rekke patent. «Ugelstad-kuler», som er monodisperse plastkuler, blir omtalt som ein «genistrek» som stadig finn nye bruksområde innanfor fleire fagfelt.

Ugelstad voks opp i Trondheim. Han utdanna seg til kjemiingeniør ved Norges tekniske høgskole (NTH), der han vart uteksaminert i 1948. Han tok doktorgrad ved universitetet i Leiden, Nederland i 1955. I 1956 vart han dosent i industriell kjemi ved NTH, og professor i 1967, og her vart han verande resten av sitt yrkesaktive liv. Han arbeidde  i norsk og utanlandsk industri og la grunnlaget for selskapet Dynal, som har vokse til å bli eit stort internasjonalt firma.

Kollega Per Rangnes har skrive biografien *John Ugelstad - the Man Behind the Beads*, som vart utgitt etter hans død i 1997, og handlar om hans faglege karriere. Delen som handlar om personen Ugelstad er skriven av Gerd Isern, journalist i *[[Adresseavisen]]*.

Ugelstad var gift med Viola Sommervold Ugelstad.

## Bakgrunnsstoff
*Biografi på NTNU.no (engelsk)
*''John Ugelstad – kunstner på sitt felt''  på Forsknignsradet.ravn.no
* ''Bok om Ugelstad'' på Forskningsradet.ravn.no
* ''John Ugelstad - for spesielt interesserte'' i Universitetsavisa nr. 14, 1997 (om biografien)
* ''Laboratorium oppkalt etter John Ugelstad''  i Universitetsavisa.no 3. november 2002

## Kjelder
* Aschehoug og Gyldendals STORE NORSKE leksikon, 3. utgåve, 2. opplag, 1998
* John Ugelstad i NBL
Universitetet i Leiden

** Universitetet i Leiden ** er det eldste universitetet i Nederland. Det ligg i Leiden i provinsen Zuid-Holland, og har meir enn 27 000 studentar.

Universitetet i Leiden er medlem av Coimbragruppa, Europaeum og League of European Research Universities.

## Historie
Universitetet i Leiden vart grunnlagt i 1575 av Vilhelm I av Oranien; Huset Oranien-Nassau og universitetet har framleis tette band. Tidleg vart framståande forskarar knytt til universitetet, og det fekk snart rykte på seg som eit av dei fremste lærestadane i Europa. Det var ved dette universitet som René Descartes sine teoriar fekk sitt første gjennombrot, og det vart òg eit sentrum for filologi, botanikk og medisinsk vitskap. Til skilnad frå universiteta i Frankrike og Italia, vart Leiden òg ein viktig stad for protestantismen; då Justus Lipsius konverterte til katolisismen i 1590 måtte han truleg oppgi sitt professorat ved universitetet.

Det første universitetetområdet var ved St. Barbaraklosteret, men det flytte i 1581 til det dominikanske Kvitnonnenklosteret. Bygningen vart øydelagt i 1616, men universitetet eig framleis tomta.

Mellom dei mest berømte institusjonane ved universitetet er observatoriet frå 1633, det naturhistoriske museet med sitt anatomiske teater, det historiske museet (*Museum van Oudheden*) i tillegg til Hortus Botanicus. Universitetsbiblioteket har meir enn 3,5 millionar bøker.

## Galleri

Leiden - Rapenburg 73.jpg
Faculteit der Sociale Wetenschappen Leiden.jpg
Kamerlingh Onnes Gebouw.jpg
Gorlaeus building.jpg
2008-09-13 inauguratie mvo.JPG


## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Universitetet i Leiden|Universitetet i Leiden]]» frå , den 21. desember 2010.* 


## Bakgrunnsstoff

*
Hans Olsen Hafsrød

**Hans Olsen Hafsrød** () var ein norsk gardbrukar og stortingsmann frå Hof i Vestfold.

Hafsrød var son av ein leiglending i Hof. Sjølv gifta han seg til garden Hafsrød i same heradet. Gjennom åra vart han elles eigar av fleire gardar i Hof. Han var forlikskommissær i ei rekke år. Hafsrød var 1. representant frå Jarlsberg og Larvik amt på Stortinget i 1833. Han var medlem av Lagtinget og komiteen for gasjar, pensjonar, budsjett- og skattestell.

Han døydde på garden sin i Hof i 1835.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
*
Ole Henningsen Holtan

**Ole Henningsen Holtan** () var ein norsk gardbrukar, lensmann og stortingsmann frå Botne i Vestfold.

Holtan var son til ein gardbrukar i Botne. Han vart sjølv gardbrukar i Botne og frå 1850 også lensmann og elles forlikskommissær. Holtan var stortingsmann for Jarlsberg og Larvik amt
1845-51 og 1859-60. På alle tingsamlingane 1845, 1848, 1851 og 1859-60 var han medlem av budsjettkomiteen, i 1859-60 også av Lagtinget.

Holtan døydde på garden Grønmark i Botne i 1861.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
*
Ole Svensson Nysetvold

**Ole Svensson Nysetvold** () var ein norsk gardbrukar, ordførar og stortingsmann frå Holtålen i Sør-Trøndelag.

Nysetvold var fødd i Holtålen, der far hans Svend Olsen var gardbrukar og lensmann. Sjølv gjekk han Klæbu seminar i 1845, men tok ikkje eksamen. I 1855 vart han gardbrukar på bruket Nysetvoll i Holtålen og dreiv dette, bortsett frå to år, 1860-62, då han budde i Tydal.

Han var ordførar i Holtålen 1858-60 og 1866-1905. I endå lenger tid var han medlem av forlikskommisjonen, 1856-60 og 1864-1905. Han var amtsrevisor i fleire år og nokre gongar var han konstituert utskiftingsformann.

Nysetvold var stortingsrepresentant frå Søndre Trondhjems amt 1874 til -79 og møtte i 1891 frå 2. juni. Han var i 1891 3. varamann. Perioden 1874-76 var han medlem av kyrkjekomiteen, 1877-79 av protokollkomiteen og i 1891 av Lagtinget og justiskomiteen.

Tildelt borgardådsmedaljen i sølv.

Han døydde på garden sin i Holtålen i 1912.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
*
Christopher Hanssen Sødring

**Christopher Hanssen Sødring** () var ein dansk kjøpmann, gardbrukar og bryggerieigar som var norsk stortingsmann i 1818.

Sødring var fødd ved Århus i Danmark, faren hans var kunstsnikkar. Sjølv vart han cand. theol. i 1805, og flytta omkring 1806 til Bergen, der han var kjøpmann og skipsreiar. I 1822 flytta han tilbake til Danmark og dreiv ein stor gard ved Vordingborg i ti år. Han kom så til Noreg att i 1832, dei neste seks åra var han gardbrukar på Tåsen i Aker i Akershus. Flytta på ny heim til Danmark i 1838, sidan var han bryggerieigar i Ålborg.

I 1818 var Sødring 4. representant frå Bergen på Stortinget. Han var medlem av elleve komitear, mellom dei var protokollkomiteen, gasje- og pensjonskomiteen og komiteen om brennevinsbrenning. Vidare var han med i Stortinget sin deputasjon til kongekroninga i Stockholm.

Sødring døydde i Ålborg i 1860.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
*
Ole Lützow

**Ole Arntzen Lützow** () var ein norsk offiser, gardbrukar, embetsmann og stortingsmann fødd i Fredrikstad.

Far til Lützow var offiser. Sjølv var han sekondløytnant 1828-34, men vart då gardbrukar på storgarden Grinder i Grue. Han var både ordførar i Grue og medlem av forlikskommisjonen. I 1845 vart han utnemnd til statsrevisor, busette seg då ved Sagene, som den gongen låg i Aker herad.

Lützow representerte Hedemarkens amt på Stortinget 1839-45. Han var i 1839 medlem og 1842 sekretær i desisjonskomiteen. I 1845 var han sekretær i militærkomiteen, visesekretær i Odelstinget og medlem av den utvida næringskomiteen. Ved stortingsvala 1848, 1851, 1854 hamna han på fyrste eller andre varamannsplass for Akershus amt. 

Han døydde i Kristiania i 1871.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
*
Erling Kroghs sangerlegat

**Erling Kroghs sangerlegat** er eit legat etter tenoren Erling Krogh (1888-1968). Legatet vart første gong delt ut i 1991. Det blir administrert av Den norske opera og blir delt ut annakvart år til ein norsk mannleg songar, fortrinnsvis tenor.  Stipendet skal nyttast til utdanning og varierer mellom 15 og 20.000 kroner. Øvre aldersgrense for å få Erling Kroghs sangerlegat er 35 år.
## Mottakarar
*1991 Jens Olai Justvik
*1993 Mikael Fagerholm
*1995 Thor Inge Falch
*1997 Henrik Engelsviken
*1999 Rein Alexander
*2001 Helge Rønning
*2003 Thomas Ruud
*2005 Marius Roth Christensen 
*2007 Bjøro Hildebrandt
*2009 Jan Erik Fillan
*2011 Håkon Kornstad
*2013 Bror Magnus Tødenes 
*2017 Petter Wulfsberg Moen

## Kjelder
Peter Cornelius

**Peter Cornelius, Peter** () var ein dansk tenor.

Han debuterte som baryton i København i 1892, og sju år seinare debuterte han som tenor i «Den flygende hollender». I 1906 song han i Bayreuth og fekk stor merksemd for si tyske tolking. Frå 1907 til 1914 hadde han fleire framsyningar i Covent Garden. Han var fast tilsett på Det kongelige teater frå 1892 til 1924.

Ein av elevane hans var den norske operasongaren Erling Krogh.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Peter Cornelius|Peter Cornelius]]» frå , den 21. desember 2010.* 

## Bakgrunnsstoff
* Om Cornelius hos www.historicopera.com - òg rollebilde (engelsk)
* Om Peter Cornelius hos Det virtuelle musikkbibliotek (dansk)
* Om Cornelius hos Den store danske
Gran Hotel Bali

**Gran Hotel Bali** er eit firestjerners hotell som ligg i Benidorm i Spania. Det er 186 meter høgt (210 meter med masta), noko som gjer det til det høgaste hotellet og ein av dei høygaste skyskraparane i Europa.
 
## Bakgrunnsstoff
Coimbragruppa

**Coimbragruppa** er eit nettverk som  består av 39 europeiske universitet, mellom andre nokre av dei leiande og eldste i Europa. Gruppa vart danna i 1985, og fekk sitt offisielle grunnlag ved underteikninga av gruppa sitt charter i 1987. Gruppa er kalla opp etter byen Coimbra i Portugal, som huser Coimbrauniversitetet, eit av Europas eldste universitet.

## Føremål

Gruppa har i sitt charter formulert følgjande føremål:

## Medlemmar

**Belgia**
* Katholieke Universiteit Leuven
* Université catholique de Louvain

**Danmark**
* Aarhus Universitet

**Estland**
* Universitetet i Tartu

**Finland**
* Åbo Akademi
* Åbo universitet

**Frankrike**
* Universitetet i Montpellier 
* Universitetet i Poitiers

**Irland**
* National University of Ireland, Galway
* Trinity College i Dublin

**Italia**
* Universitetet i Bologna
* Universitetet i Padova
* Universitetet i Pavia
* Universitetet i Siena

**Litauen**
* Universitetet i Vilnius

**Nederland**
* Universitetet i Groningen
* Universitetet i Leiden

**Noreg**
* Universitetet i Bergen

**Polen**
* Det jagiellonske universitet

**Portugal**
* Universitetet i Coimbra

**Romania**
* Alexandru Ioan Cuza Universitetet i Iași

**Russland**
* Universitetet i St. Petersburg

**Spania**
* Universitetet i Barcelona
* Universitetet i Granada
* Universitetet i Salamanca

**Storbritannia**
* Universitetet i Bristol
* Universitetet i Durham
* Universitetet i Edinburgh

**Sverige**
* Uppsala universitet

**Sveits**
* Universitetet i Genève

**Tsjekkia**
* Karlsuniversitetet i Praha

**Tyrkia**
* Universitetet i Istanbul

**Tyskland**
* Universitetet i Köln
* Georg-August-Universität
* Ruprecht-Karls-Universität Heidelberg
* Friedrich-Schiller-Universität Jena
* Universitetet i Würzburg

**Ungarn**
* Eötvös Loranduniversitetet i Budapest

**Austerrike**
* Universitetet i Graz

## Bakgrunnsstoff

* Offisiell heimeside
Matias Halvorsen Ve

**Matias Halvorsen Ve** () var ein norsk gardbrukar og stortingsmann frå Sande i Vestfold.

Ve var i yngre år, 1812-19, underoffiser i artilleriet. Sidan var han gardbrukar på farsgarden i Sande. Han var i mange år forlikskommissær og medlem av heradsstyret. Til Stortinget 1845 møtte han som 2. representant frå Jarlsberg og Larvik amt, medlem av næringskomiteen.

Han døydde på garden sin i Sande i 1864.

## Kjelder
* Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914