open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Hovudkort

**Hovudkortet** er det viktigaste kretskortet i ei datamaskin. Alle større komponentar i datamaskina må koplast til hovudkortet. Den viktigaste eininga som koplast til er prosessoren. Det finst fleire produsentar av prosessorar, der AMD og Intel reknast som dei største for bruk i IBM-kompatible PC-er, sjølv om [VIA|VIA] byrjar å tre inn på markedet med lågeffektsprosessorar for tynnklientar. Andre typar komponentar kan vere minne, skjermkort, lydkort, USB-kontrollar og harddiskkontroller. På hovudkortet finn ein BIOS-en som er ansvarleg for oppstart av datamaskina, og generell konfiguarasjon maskinvaremessig.
Tsjetnikar

**Tsjetnikar** (serbokroatisk: četnici, четници) var medlemmer av ei serbisk nasjonalistisk og kongelojal rørsle under andre verdskrigen. Dei stod i motsetning til den multi-etniske jugoslaviske partisanrørsla.

Under krigane i Jugoslavia i 1990-åra, har ordet vorte bruka om ymse serbiske paramilitære einingar.
Veit Dietrich

**Veit Dietrich** (òg *Vitus Theodorus* eller *Vitus Diterichus*; () var ein tysk teolog, forfattar og reformator frå Nürnberg.

Dietrich vart fødd i Nürnberg som son til ein skomakar. I mars 1522 vart han immatrikulert ved universitetet i Wittenberg. Seinare vart han ein nær ven av Martin Luther.
Torleiv Hannaas

**Torleiv Hannaas** () frå Hannås i Hornnes var norsk filolog og folklorist.

Han tok utdanning i vaksen alder: lærarskule, artium og etter kvart *cand.phil.*. 

Hannaas gjorde eit stort innsamlingsarbeid av folkeminne og målprøvar, men lite av det vart gjeve ut i hans tid. 
Han var statsstipendiat frå 1914 og professor i vestlandsk målgranskning ved Bergens Museum frå 1918. Hannaas skipa i 1921 *Folkeminnesamlingi* ved Bergens Museum, og var leiar (og einaste tilsette) ved samlinga. Han vart etterfølgd av Gustav Indrebø. 

Han var leiar for Noregs Mållag 1926&ndash;29. Han var den fyrste redaktøren av høgnorskorganet *[[Norsk Aarbok]]* frå 1920 til han døydde, og har fått æra for å ha introdusert omgrepet høgnorsk i ein artikkel i 1922. Han omsette òg delar av sogelitteraturen til nynorsk. Torleif Hannaas si nynorske boksamling på om lag 2500 band vart kjøpt av Bergens museum i 1932. Hannaas samla på alt som fanst av nynorsk litteratur før 1929. Om boksamlinga vart det sagt at Hannaas «var kjent som en av Norges ivrigste og kunnskaps-rikeste boksamlere. Alt tidlig begynte han å samle på alle trykk på norske bygdemål og landsmål, og det blev hele livet det centrale i hans bibliofile interesser; men snart strakte disse sig ut til heleden eldre norske og danske litteratur. Han tok sitt arbeide grundig; besökte og ransaket næsten alle eldre trykkerier, små og store, i Norges land. På denne måte kom han i besittelse av en samling av ukjente og upåaktede trykksaker, hvis make ingen privatmann er i besiddelse av.»

## Kjelder

## Litteratur
* *Maallære og ordtøke fraa Vest-Agder fra fyrste helvti av 1600-talet*. 1911 
* *Ordsamling fraa Robyggjelaget fraa slutten av 1600-talet *. 1911
* «Johannes Skar». I: *Syn og Segn*. 1914
* *Christen Jensøns Den norske dictionarium eller glosebog*. 1915
* «Hans Ross : nokre minneord». I: For bygd og by, 1915
* *Hardingfela *. 1917
* «Helge Væringsaasen» . I: Bygd og by, 1916 (Og i *Jol* 1917)
* *Vestmannalaget i femti aar : 1868 - 21de januar - 1918*. 1918
* *Folkemaal og folkemaals-gransking : fyrste-fyrelesing ved Bergens museum 18. oktober 1918*. *Bergens Tidende*, 1918 (Og som særprent. Og i Syn og Segn 1919)
* «Folkevisor fraa Sætesdal». I: *Norsk Aarbok* 1921
* *Henrik Wergeland og den norske maalreisingi*. 1922 
* «Vestegde-målet» I: boka *Norske bygde*, bd 2
* *Sogur frå Sætesdal*, etter Olav Eivindsson Austad. 1927. (Ny utg. 1989 ISBN 82-991990-1-8)

;Om han
* Alver, Brynjulf. *Torleiv Hannaas og hans arbeid med folkedikting*. Universitetsforlaget, 1954
Fossbergom

**Fossbergom**, også omtala som tettstaden Lom, administrasjonssenteret i Lom kommune i Oppland i Innlandet fylke. Namnet «Fossbergom» kjem av Prestfossen, ein foss i Bøvra som renn ut i Otta rett ved Fossbergom. Her finn ein Lom stavkyrkje frå om lag 1200, Norsk Fjellmuseum, Lom bygdamuseum og Fossheim Steinsenter. Det er også noko trevare- og møbelindustri, vidaregåande skule og fleire turistføretak.

I 2008 vart Fossbergom peika ut som nasjonalparklandsby av Miljøverndepartementet.

## Kjelder
Den athanasianske truvedkjenninga

**Den athanasianske truvedkjenninga** (latin *Athanasium* eller *Quicunque vult* etter innleiingsorda) er ei tidleg kristen truvedkjenning.

Etter tradisjonen skulle kyrkjefaderen Athanasius, erkebiskop av Alexandria i det 4. hundreåret, ha vore den fyrste til å formulere vedkjenningskriftet, men det er i dag semje om at det må vere nyare, og at Athanasius ikkje kan vere opphavsmannen. Vedkjenninga er fyrste gong kjend omtalt på eit kyrkjemøte 
i 670. Ho har brodd mot arianismen og ho presiserer læra om treeininga og læra om inkarnasjonen.

Den athanasianske truvedkjenninga er heldt som eit dogmatisk skrift i mange vestlege kyrkjer, herunder Den romersk-katolske kyrkja, Den anglikanske kyrkja og dei evangelisk-lutherske . I austkyrkja og i dei reformerte kyrkjene vert denne vedkjenninga ikkje bruka. 

Saman med den apostolske truvedkjenninga og den nikenske truvedkjenninga er denne rekna blant *dei tre oldkyrkjelege vedkjenningane*, og slik er ho òg, saman med Den augsburgske vedkjenninga og Luthers vesle katekisme ein del av Den norske kyrkja sine vedkjenningsskrift.

## Kjelder
* Sigurd Normann: *Den norske kirkes bekjennelsesskrifter* Oslo, Lutherstiftelsens forlag 1930.
Fthiótida

**Periferieininga Fthiótida** (gresk Περιφερειακή ενότητα Φθιώτιδας, *Periferiakí enótita Fthiótidas*), i antikken og på katharevousa kalla Fthiótis (gresk Φθιώτις), er ei periferieining i Hellas i periferien Sentral-Hellas. Hovudstaden er Lamía. Ho grensar til Maliábukta i aust, Viotía og Fokída i sør, Etoloakarnanía i sørvest, Evrytanía i vest, Kardítsa og Lárisa i nord og Magnisía i nordaust. Namnet har sitt opphav i antikken, men det moderne prefekturet vart oppretta under den greske sjølvstendekrigen i 1821 og vart då kalla Fthiótida og Fokída fram til 1947 då dei sørlege områda vart ein del av det moderne Fokída prefektur og namnet vart endra til Fthiótida.

## Geografi
Mykje av områda innanfor kysten er fjellkledd, men ein finn òg nokre lågtliggande område, særleg sentralt og i dalen til elva Sperkhiós.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Fthiótida eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i sju kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Phthiotis|Phthiotis]]» frå ,  den 3. september 2007.*
Norm

**Norm** vert nytta som ei samnemning for ulike typar av vurderingsgrunnlag og retningsliner som er med på å rettleie og styre sosial handling. Normene kan vere eksplisitt formulerte eller eksistere som «taus» kunnskap i samfunnet.  

Dei eksplisitt formulerte normene kan gjelde til dømes offisielle lover for ein stat, rettskrivingsreglar for eit språk og ordensreglar for eit burettslag. Slike eksplisitt formulerte normer har ein offisiell karakter. Dei eksplisitt formulerte normene kan òg ha ein mindre formell karakter, det gjeld mellom anna handbøker i skikk og bruk eller munnleg formidla normer om kva som er god åtferd. 

Dei «tause» normene refererer til ikkje-formulerte postulat og til haldningar, intuisjonar og forventingar til kva som er korrekt, mogleg og meiningsfull åtferd.  

Eit vanleg skilje i normteorien går mellom konstitutive normer og regulative normer, basert på filosofen John Searle sin terminologi. Konstutive normer er normer som gjer erkjenning og handling mogleg. Døme på slike normer er spelereglar i backgammon; dei gjer det mogleg å spele backgammon – utan reglane vert spelet meiningslaust. Dei konstitutive normene definerer såleis ein praksis, og fastset kva for aktivitetar og handlingar som er sosialt relevante. Det same gjeld for språk. Konstitutive språknormer er normer som gjer visse typar språkbruk (eller språkbruk generelt) mogleg, og det gjeld som oftast «tause» normer innanfor syntaks, semantikk, pragmatikk og så bortetter. Regulative normer skil seg frå dei konstitutive ved at dei i og for seg ikkje er nødvendige, men hjelpemiddel for å oppnå handling og erkjenning. Vi kan tenkje oss at rettskrivingsreglar og uttalereglar er døme på regulative normer ved at dei gjer det lettare å nå meir grunnleggjande sider ved språk.
Mariner-programmet

**Mariner-programmet** var ein serie romsondar sende opp av den amerikanske romorganisasjonen NASA for å undersøkje dei indre planetane Mars, Venus og Merkur. Av dei 10 romsondane var sju suksessfulle, medan tre gjekk tapt. Mariner 11 og 12 vart etterkvart gjeve nye namn, Voyager 1 og Voyager 2, som ein del av Voyager-programmet. Viking 1 og Viking 2 var forstørra utgåver av Mariner 9.

## Sendt opp med bereraketten Atlas-Agena
* 203 kg tung sondar til å fly forbi planeten Venus. 
** Mariner 1, 22. juli 1962 — upåliteleg bererakett naudsprengt.
** Mariner 2, 26. august 1962 — første nære passasje av ein annan planet med ein fungerande romsonde.
* 261 kg tung sondar til å fly forbi Mars. 
** Mariner 3, 5. november 1964 — sperra inne bak rakettnasen.
** Mariner 4, 28. november 1964 — første nære passasje av Mars.
* 261 kg tung sonde til å fly forbi Venus.
** Mariner 5, 14. juni 1967 — 3.990 km's passasje av Venus.

## Sendt opp med bereraketten Atlas-Centaur
* 413 kg tung sondar til å fly forbi Mars.
** Mariner 6, 25. februar 1969 — 3.412 km's passasje av Mars, tog 25 nærbilete.
** Mariner 7, 27 mars 1969 — 3.534 km's passasje av Mars, tok 33 nærbilete.
* 998 kg tung romsondar som krinsa rundt planeten Mars. 
** Mariner 8, 8. mai 1971 — fall i Atlanterhavet.
** Mariner 9, 30. mai 1971 — første krinslaup om ein annan planet: Mars, tok meir enn 7.000 bilete.
* 503 kg tung romsonde til planeten Merkur. På vegen nytta romsonden tyngdekrafta frå planeten Venus.
** Mariner 10, 3. november 1973 — første sonden som har vitja Merkur, tok over 300 nærbilete på sine tre passeringar.
Fokis

**Fokis** (Φωκίς, også skrive *Phokis*) var eit landskap i Hellas i antikken, frå 500-talet fvt. med eit mektig forbund av 22 av byane til fokarane.

På 200-talet fekk kongedømmet Makedonia makta over Fokis.

## Referansar

## Bakgrunnsstoff

* John M. Fossey: *The Ancient Topography of Eastern Phokis.* J. C. Gieben, Amsterdam 1986, ISBN 90-70265-87-7.
* Friedrich Schober: *Phokis.* In: RE Bd. 20,1 A, 1941, Sp. 474–496.
* Giovanna.Daverio Rocchi: *Phokis, Phokeis.* In: Der Neue Pauly Bd. 9, 2000, Sp. 944–947. (mit Literatur)
* Jeremy MacInerney: *The Folds of Parnassos: land and ethnicity in ancient Phokis.* Austin, Tex. 2000, ISBN 0-292-75229-6.
* Mogens Herman Hansen, Thomas Heine Nielsen: *An Inventory of Archaic and Classical Poleis.* Oxford 2004, ISBN 0-19-814099-1.
* Annamarie Felsch-Klotz: *Frühe Reisende in Phokis und Lokris. Berichte aus Zentralgriechenland vom 12. bis 19. Jahrhundert.* Göttingen, Göttinger Universitätsverlag 2009, ISBN 978-3-941875-00-5 (online) (PDF; 5,1&nbsp;MB).
Viotía

**Periferieininga Viotía** (gresk Περιφερειακή ενότητα Βοιωτίας, *Periferiakí enótita Viotías*), òg kalla Boiotia, er ei periferieining i Hellas i periferien Sentral-Hellas. Hovudstaden er Livadiá. Den to største byane er dei om lag like store Livadiá og Thíva.

Viotía grensar til Vest-Attikí og Aust-Attikí i sør, Fthiótida i nord, Fokída i vest og til Korintbukta i sørvest. Utanfor kysten i nordaust ligg øya Évvia, bunde til fastlandet med to bruer, den eine i byen Khalkída og den andre noko sør for byen. Kring Khalkída høyrer eit stykke av fastlandet til periferieininga Évvia, medan Viotía når ut til havet på båe sider, i nord til Nord-Évvia-bukta, i sør til Sør-Évvia-bukta.

## Geografi
I vest ligg fjellet Parnassós, der det einaste skisenteret i prefekturet ligg. I sørvest ligg Elikónas og i aust Párnitha.

Den lengste elva er Kifisós, som renn gjennom dei lågareliggande områda i den sentrale delen av Viotia. Kifisós rann tidlegare ut i Kopaídasjøen, men etter at denne vart tørrlagd, endar ho no i Ylíkisjøen.

## Klima
Klimaet varierer frå svært varme somrar til milde og kjølige vintrar. Dei nordlege og austlege områda har størst sannsyn for å få skya vêr utover dagen. Områda over tusen meter har ofte kalde forhold med snø om vinteren.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Viotía eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i seks kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Referansar

## Kjelde
Pioneer 10

**Pioneer 10** var den første romsonden som er blitt send gjennom asteroidebeltet. Han var og det første romfartøyet til å direkte observere planeten Jupiter. Han vart skoten opp den 2. mars 1972 frå Cape Canaveral Air Force Station Launch Complex 36A

## Interstellar ferd
### Avstand frå jorda
Fram til den 17. februar 1998 var Pioneer 10 det fjernaste objektet laga av menneska. Denne datoen tok derimot Voyager 1 over den rolla. Den 1. februar 2003 var Pioneer 10 heile 82,19 astronomiske einingar eller 12,30 milliardar kilometer frå sola. 

### Sporing
Det siste signalet frå Pioneer 10 vart fanga opp av Jet Propulsion Laboratory sitt Deep Space Network 23. januar 2003. Dei tre siste lytteforsøka - 14. juli 2002, 5. desember 2002 og altså 22.-23. januar 2003 - kunne ein på Jorda berre så vidt registrere eit særs svakt signal i radioantennene. Signala ein mottok var reine berebølgjer, utan noko telemetri. Siste gong NASA nokon gong tok imot telemetri og data frå sonden, var den 27. april 2002. Det er ingen planar om å gjere nye forsøk på å oppnå kontakt med Pioneer 10.

Pioneer 10 er no på veg mot stjerna Aldebaran i konstellasjonen Tyren. Det vil ta 2 millionar år å komme dit. 

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* NSSDC Master Catalog Display: Spacecraft - Pioneer 10  
* Spacecraft Escaping the Solar System  — current positions and diagrams
Pioneer 11

**Pioneer 11** var ein amerikansk romsonde som vart skoten opp frå Cape Canaveral den 6. april 1973. 
Pioneer 11 var den andre romsonden til å undersøkje Jupiter 10 og den første som utforska planeten Saturn og ringane. For å kome til Saturn nytta romsonden ein såkalla gravity assist, der tyngdekrafta til Jupiter vart nytta til å endre retning mot Saturn.

Romsonden har no forlate solsystemet og er på veg mot stjernebiletet Ørna. Nordvest for konstellasjonen ligg stjernebiletet Skytten. Pioneer 11 vil nå ei av stjernene om 4 millionar år. 

Siste kontakt med Pioneer 11 var i november, 1995. Sidan antenna ikkje er retta mot jorda, er det ikkje mogleg å vite om sonden framleis sender signal.

## Bakgrunnsstoff
* Pioneer Prosjektet si heimeside
* Pioneer 11 Profil  av NASA's Solar System Exploration
Imathía

**Periferieininga Imathía** (gresk Περιφερειακή ενότητα Ημαθίας, *Periferiakí enótita Imathías*) er ei periferieining i Hellas i periferien Sentral-Makedonía. Hovudstaden er Véria. Ho grensar til Kozáni i vest og sørvest, til Piería i søraust, til Pélla i nord og til Thessaloníki i aust. Deltaet til elva Aliákmonas dannar ei kort kystlinje mot Thermaikósbukta i aust.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Imathía eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i tre kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Geografi
Søraust i Imathía ligg Pieríafjella og i vest Vérmiofjella. Den lengste elva er Aliákmonas som renn i sør og aust. Reservoaret på elva strekkjer seg òg inn i Kozáni. Det lågaste punktet i periferieininga er ved Thermaikósbukta og det høgaste punktet er Vérmio i vest.

## Historie
Området rundt Imathía var først under makedonsk styre. I antikken omfatta Imathía Édessa og Aiges, den antikke hovudstaden i Berroia, Kitios og fleire andre.

Seinare vart Imathía annektert av Romarriket og i mellomalderen av Austromarriket og frå 1400-talet fram til balkankrigane i 1913 av Det osmanske riket. I motsetnad til dei sentrale og sørlege områda av Hellas vart periferieininga først ein del av Hellas under balkankrigane og etter traktatane frå Bucuresti og London. Folketalet eksploderte og fleire jordbruksområda vart utvida. Véria fekk elektrisitet og dei store vegane vart asfalterte. Under den gresk-tyrkiske krigen kom fleire flyktningar frå Litleasia til Imathía og bygde flyktningleirar og hus, og det vart grunnlagt fleire landsbyar.

Imathía vart hardt råka av den andre verdskrigen og den påfølgjande greske borgarkrigen. Imathía vart først eit prefektur i 1947 og Véria vart prefekturhovudstad. Fram til då hadde området høyrt til Thessaloníki prefektur. Frå 2010 er Imathía ei periferieining.

## Jordbruk
Jordbruket er i stor grad basert på fersken og jordbær. Syltetøyet Naousa er den mest kjende eksportartikkelen frå området.

## Klima
Imathía har hovudsakleg middelhavsklima med varme vintrar og kjølige vintrar. I dei sentrale og vestlege områda og i Vérmiofjella kan ein få nokså kjølige forhold om vinteren.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Imathia Prefecture|Imathia Prefecture]]» frå ,  den 4. september 2007.*
Periferieininga Kilkís

**Periferieininga Kilkís** (gresk Περιφερειακή ενότητα Κιλκίς, *Periferiakí enótita Kilkís*) er eit periferieining i Hellas i periferien Sentral-Makedonía. Hovudstaden er Kilkís og periferieininga grensar til Pélla i vest, Thessaloníki i sør, Sérres i aust og nabolandet Nord-Makedonia i nord.

## Geografi
Fjellet Páiko ligg i vest, vestlege delar av Kerkíni i nordaust og Kroússia i aust. Doiránisjøen ligg i nord.

## Klima
Dei sørlege områda av dalen langs elva Axiós (Vardar) har middelhavsklima, elles er klimaet hovudsakleg kontinentalt med kalde vintrar i høgareliggande område.

## Historie
Områda som i dag utgjer periferieininga bestod av fleire kongerike før det vart invadert av Makedonia, som seinare styrte over området. Styret deira enda etter den tredje makedonske krigen og det vart ein del av Romarriket. Etter at Romarriket vart delt i to i 395 vart Kilkís ein del av Austromarriket. Det vart så gjeve til Bulgaria og vart busett av bulgarar. På 1400-talet kom området inn under Det osmanske riket, som hadde det fram til den første balkankrigen i 1912, då det vart teke av Bulgaria igjen. I den andre balkankrigen i 1913 erobra den greske hæren området og det vart endeleg annektert og ein del av Hellas. Mange grekarar frå Litleasia kom til Kilkís etter den gresk-tyrkiske krigen i 1922 og som følgje folkeutvekslinga mellom Hellas og Tyrkia skildra i Lausannetraktaten. Området vart då igjen gresktalande.

Fram til 1939 var området ein del av Thessaloníki prefektur, før det vart eit eige prefektur og frå 2011 ei periferieining. Etter den andre verdskrigen og den greske borgarkrigen måtte mykje av Kilkís byggjast opp att. Folketalet auka, men mange emigrerte òg frå landet.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Kilkís eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i to kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Referansar

## Kjelde
Den første balkankrigen

**Den første balkankrigen** vart utkjempa mellom Det osmanske riket og ein koalisjon med Serbia, Montenegro, Hellas og Bulgaria, kalla Balkanligaen. Krigen varte frå 8. oktober 1912 til 18. mai 1913, då ein fredsavtale vart underteikna i London. 

Det osmanske riket mista store delar av Rumelia, Thrakia og heile Makedonia, dei sigrande partane var derimot ueinige om fordelinga av dette området, noko som førte til vidare strid og den andre balkankrigen.


File:Occupied territories in the Balkans, end of April 1913.png|Balkan i 1913
File:Serbia montenegro albania1913 01.png|Serbia etter Den første balkankrigen


## Sjå òg
* Den andre balkankrigen

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:First Balkan War|First Balkan War]]» frå , og «[[:nb:|Den første balkankrigen]]» frå  den 4. september 2007.*
Den gresk-tyrkiske krigen 1919-1922

**Den gresk-tyrkiske krigen 1919&ndash;1922**, òg kalla **krigen i Litleasia** eller det greske felttoget i **[[den tyrkiske sjølvstendekrigen]]**, var ei rekkje militære hendingar som oppstod under oppdelinga av Det osmanske riket etter den første verdskrigen mellom mai 1919 og oktober 1922. Krigen vart utkjempa mellom Hellas og styrkane til Den tyrkiske nasjonalrørsla, som seinare etablerte Republikken Tyrkia. 

Det greske felttoget vart innleidd fordi vestlege allierte, særleg den britiske statsministeren David Lloyd George, hadde lova Hellas område frå Det osmanske riket. Det enda med at Hellas gav opp alle landområda dei hadde fått under krigen, og grensene gjekk tilbake til slik dei hadde vore før krigen. Eit resultat av krigen var òg folkeutvekslinga mellom Tyrkia og Hellas gjennom Lausannetraktaten. 

Dei mislykka militære operasjonane til Hellas, og Ententemaktene sitt tap i den tyrkisk-armenske og den fransk-tyrkiske krigen mot dei tyrkiske revolusjonsstyrkane tvinga dei tilbake til forhandlingsbordet, og dei måtte gje opp Sèvrestraktaten til fordel for den nye traktaten i Lausanne og godkjenne sjølvstende til Republikken Tyrkia og suvereniteten deira av over Aust-Thrakia og Anatolia.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Greco-Turkish War (1919-1922)|Greco-Turkish War (1919-1922)]]» frå ,  den 5. september 2007.*
Den gresk-tyrkiske krigen

**Den gresk-tyrkiske krigen** er namnet på to krigar mellom Hellas og Tyrkia eller føregjengaren Det osmanske riket:

* Den gresk-tyrkiske krigen i 1897 (òg kalla Trettidagarskrigen)
* Den gresk-tyrkiske krigen 1919-1922 (òg kalla Krigen i Vesleasia, katastrofen i Vesleasia, eller det greske felttoget i den tyrkiske sjølvstendekrigen)
Den greske sjølvstendekrigen

**Den greske sjølvstendekrigen** (1821–1829), òg kalla **Den greske revolusjonen** (gresk Ελληνική Επανάσταση *Elliniki Epanastasi*; osmansk يؤنان ئسياني *Yunan İsyanı*), var ein krig grekarane starta for å få tilbake sjølvstende for Hellas frå Det osmanske riket. Etter ein lang og blodig krig, og med hjelp frå Stormaktene, fekk Hellas endeleg sjølvstende i Konstantinopeltrakten i juli 1832. Grekarane vart dermed det første folket underlagt Det osmanske riket som fekk sjølvstende. Sjølvstendedagen 25. mars 1821 er Hellas sin nasjonaldag.

## Sjå òg
*Dei greske borgarkrigane 1823–1825

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Greek War of Independence|Greek War of Independence]]» frå ,  den 5. september 2007.*
Den greske borgarkrigen

**Den greske borgarkrigen** (gresk Ελληνικός εμφύλιος πόλεμος) vart i hovudsak utkjempa mellom 1946 og 1949, og var det første dømet på kommunistopprør etter den andre verdskrigen. Sigeren til dei greske antikommunistiske styrkane førte til Hellas sitt medlemskap i NATO og var med på å definere ein ideologisk maktbalanse i Egearhavet under heile den kalde krigen.

På den eine sida av borgarkrigen stod væpna styrkar frå den konservative greske etterkrigsadministrasjonen, og på den andre sida venstreorienterte og kommunstiske styrkar. Dette inkluderte viktige medlemmer av den største antinazistiske motstandsorganisasjonen (ELAS), under leiing av Kommunistpartiet i Hellas (KKE), og andre personar knytte til venstresida, men som ikkje nødvendigvis var kommunistar.

Den første fasen i borgarkrigen tok form i 1942-1944. Venstresida og høgresida av motstandsrørsla kjempa mot kvarandre for å få styringa over den greske motstandsrørsla. I den andre fasen (1944) vart kommunistane, som hadde militær kontroll over mesteparten av Hellas, møtt av britiske styrkar og styrkar frå den greske regjeringa som kom tilbake frå eksil, og som hadde vorte danna med vern frå vestlege allierte i Kairo. I den tredje fasen (vanlegvis kalla «Tredje runde» av kommunistane), 1946-1949, kjempa ei sentrums- og høgreorientert koalisjonsregjering, vald under unormale forhold, mot væpna styrkar kontrollerte av Kommunistpartiet i Hellas.

Borgarkrigen førte til ei politisk polarisering i Hellas, som vart ein alliert av USA og ein medlem av NATO, medan forholdet til dei sovjet-allierte naboane i nord vart meir spent.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Greek Civil War|Greek Civil War]]» frå ,  den 5. september 2007.*  

## Bakgrunnsstoff
Fyrstehuset Windsor

**Fyrstehuset [[Windsor]]** (engelsk: **House of Windsor**) er ei grein av adelsslekta Sachsen-Coburg-Gotha. Fyrstehuset er kongehus i Storbritannia. I Storbritannia vart namnet på fyrstehuset endra frå Sachsen-Coburg-Gotha då anti-tyske stemningar under første verdskrig gjorde at kong Georg V av Storbritannia kjende seg tvinga til å endra namnet på kongehuset.

Tilsvarande endra slekta von Battenberg namn til Mountbatten i 1917.
Windsor

**Windsor** kan syna til:
* Windsor i Berkshire, ein by 30 km vest for London
* Windsor i Ontario, ein by i Canada

Tilknytingar til det britiske kongehuset:
* Windsor slott i England
* Hertug av Windsor, ein tittel mellom anna gjeve til den avgåtte kong Edvard VIII av Storbritannia
* Fyrstehuset Windsor (House of Windsor), kongehuset i Storbritannia sitt namn frå 1917

Anna:
* Windsorknuten, ein slipsknute
Tromsøya

**Tromsøya** (nordsamisk *Romssasuolu*) er ei øy i sundet mellom fastlandet og Kvaløya i Tromsø kommune i Troms. Tromsø sentrum ligg aust på øya, og store delar av folkesetnaden i byen bur spreidd kringom på øya. Tromsø lufthamn Langnes ligg på vestsida, og øya er knytt til Tromsdalen på fastlandet med Tromsøbrua og Tromsøysundtunnelen og til Kvaløya med Sandnessundbrua.

Øya er på 22,39 km&sup2; og kring 10 km lang frå nord til sør. Høgaste punkt er Varden, 159 moh., nord på øya. Midt oppe på øya ligg innsjøen Prestvannet, som vart demma opp i 1867. Det er område med skog langs høgdedraget som går i nord-sørretning. Både Universitetet i Tromsø, Universitetssykehuset Nord-Norge og Tromsø Museum har tilhald på den austlege delen av øya.

## Folkesetnad
Tromsøya er den folkerikaste øya i Noreg, etter å ha passert Hinnøya. Ho hadde 38 980 innbyggjarar 1. januar 2017, fordelt på fem statistiske delområde:

* Tromsø 
* Sommerlyst 
* Nordre Tromsøya 
* Mortensnes 
* Søndre Tromsøya 

Delområdet Tromsø består av sentrum og området rundt. Sommerlyst og Mortensnes omfattar vestsida av øya.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff

* Satellittbilete av Tromsøya (Google)
Kvaløya (fleirtyding)

**Kvaløya** kan visa til: 

* Kvaløya i Tromsø kommune
* Kvaløya i Finnmark, i Hammerfest kommune
* Kvaløy i Frøya kommune i Sør-Trøndelag
* Kvaløya i Austevoll
* Nordkvaløya (Nord-Kvaløya) - ei øy i Karlsøy kommune i Troms fylke.
Periferieininga Pélla

**Periferieininga Pélla** (gresk Περιφερειακή ενότητα Πέλλης, *Periferiakí enótita Péllis*) er ei periferieining i Hellas i periferien Sentral-Makedonía. Hovudstaden er Édessa og ho grensar til Flórina i vest, Kozáni i sørvest, Imathía i sør, Thessaloníki i søraust, Kilkis i aust og nabolandet Nord-Makedonia i nord.

Pélla var tidlegare ein del av det store Thessaloniki prefektur fram til 1947, då dette vart delt opp i mindre prefektur, frå 2011 ei periferieining. Pélla er kalla opp etter den antikke byen med same namn.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Pélla eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i fire kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Geografi

Nordlege og sørvestlege område av Pélla er dekte av fjell, særleg Vérmiofjella, Vórasfjella (Nidže) i nordvest og Páikofjella i nordaust. Dei sørlege områda er flate og i antikken var det ei bukt som hang saman med Egearhavet. Høgda er i dag om lag 5-10 meter over havnivå. Vegorítidasjøen ligg i sørvest.

## Historie

Området rundt den moderne periferieininga Pélla var ein del av Makedonia i antikken. Det vart seinare ein del av Romarriket, og så Austromarriket og Det osmanske riket. Etter 500 år med tyrkisk styre starta den greske sjølvstendekrigen, men grekarane tapte alle slaga i området og Pélla vart først ein del av Hellas i 1913, etter balkankrigane. Økonomien og jordbruket i Pélla betra seg og det vart oppretta fleire jordbruksområde, medan vegsystemet vart utbetra. Under den gresk-tyrkiske krigen 1919-1922 kom mange flyktningar frå Vesleasia i det moderne Tyrkia til området. Radio og bilar kom til landsbygda i 1950-åra, i tillegg til at vegane vart asfaltert.

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Pélla på gtp.gr

## Kjelde
Periferieininga Sérres

**Periferieininga Sérres** (gresk Περιφερειακή ενότητα Σερρών, *Periferiakí enótita Serrón*) er ei periferieining i Hellas i periferien Sentral-Makedonía. Hovudstaden i periferieininga er Sérres.

## Geografi
Sérres er ei kupert periferieining, og av fjell finn ein Órvilos (Slavjanka) i nord, Meníkio i aust, Pangéo i søraust, Kerdýlio i sørvest, Vertískos i vest, delar av Kroússia i vest og delar av Kerkíni (Belasitsa) i nordvest. Sérres grensar til Kilkís i vest, Thessaloníki i sørvest, Kavála i aust, Dráma i nordaust og til nabolanda Bulgaria i nord og Nord-Makedonia i norvest. Strymónasbukta ligg i sør utanfor deltaet av elva Strýmonas. Periferieininga dekkjer 3 % av heile Hellas. 41 % av periferieininga er dyrkbar mark og det meste av området ligg nær elva Strymónas (Struma) som renn frå Bulgaria og munnar ut i Strymónasbukta. Ei anna elv er Angítis i aust. Vest i periferieininga, der Strymónas gjer ein sving, er elva demt opp og dannar Kerkínisjøen, kjend for sitt rike fugleliv.

## Historie
I moderne tider har Sérres, i lag med resten av regionen Makedonia vorte kjempa om mellom Hellas, Bulgaria, Jugoslavia og Det osmanske riket, Etter frigjeringa frå Det osmanske riket av bulgararane under den første balkankrigen vart Sérres ein del av Hellas etter den andre balkankrigen. Under det nasjonale skismaet, som handla om Hellas skulle gå inn i den første verdskrigen eller ikkje, vart området okkupert av Bulgaria igjen, men gjekk tilbake til Hellas etter krigen. Under den andre verdskrigen okkuperte Bulgaria Sérres og utførte ein bulgariseringsprosess i området. Sérres vart frigjeve i 1944.

## Klima
Sérres har hovudsakleg middelhavsklima i dei sørlege delane av dalen langs elva Strymónas (Struma). Lenger borte frå kysten er klimaet hovudsakleg kontinental med kalde vintrar i høgareliggande område.

## Administrativ inndeling
Tidlegare var Sérres eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i sju kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Serres Prefecture|Serres Prefecture]]» frå ,  den 5. september 2007.*  
 

### Referansar
Periferieininga Thessaloníki

**Periferieininga Thessaloníki** (gresk Περιφερειακή ενότητα Θεσσαλονίκης, *Periferiakí enótita Thessaloníkis*) er ei periferieining i Hellas i periferien Sentral-Makedonía. Hovudstaden i periferieininga er byen Thessaloníki. Periferieininga er den nest folkerikaste i Hellas og det største i Makedonia og Nord-Hellas.

## Geografi
Periferieininga strekkjer seg frå Thermaikósbukta i sørvest til Strymónasbukta i aust. Nord i periferieininga ligg Koróniasjøen sentralt og Vólvisjøen i aust. Fjellområde dekkjer dei sentrale og nordlege delane av periferieininga, medan jordbruksområde ligg i vest, sørvest og enkelte stader i nordaust, samt i dalen langs elva Axiós (Vardar). Av fjell finn ein Khortiátis i vest, Vertískos i nord og delar av Kerdýlliafjella i nordaust. Periferieininga grensar til Imathía i sørvest, Pélla i vest, Kilkís i nord, Sérres i aust og Khalkidikí i sør.

## Historie
Thessaloníki prefektur vart danna då Thessaloníki vart ein del av Hellas under den første balkankrigen i 1913. Området var då det største prefekturet i Hellas og dekte 7 % av det totale arealet. Pélla vart skild ut i 1930, Kilkís i 1937 og etter den andre verdskrigen, i 1947, vart Imathía og Piería òg skild ut. Det var likevel det nest største prefekturet i Hellas, og det største i Makedonia og Nord-Hellas. Frå 2011 er det tidlegare prefekturet ei periferieining.

## Klima
Thessaloníki har middelhavsklima med varme somrar og kjølige til milde vintrar i lågtliggande område. Snø er derimot vanleg i område over 500 m.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Thessaloníki eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i 14 kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

1 Til byområdet for Thessaloníki er rekna kommunane Thessaloníki, Kalamariá, Neápoli-Sykiés, Pávlos Melás, Ambelókipi-Meneméni, Kordelió-Évosmos og kommunaleininga Pyléa i kommunen Pyléa-Khortiátis.

## Referansar

## Kjelde
Piería

**Periferieininga Piería** (gresk Περιφερειακή ενότητα Πιερία, *Periferiakí enótita Pierías*) er ei periferieining i Hellas i periferien Sentral-Makedonía. Hovudstaden i periferieininga er Kateríni. Piería er den minste periferieininga i Gresk Makedonia. Namnet Piería kjem frå ei antikk stamme og det gamle antikke landet Pieris. Det ligg mange arkeologiske stader i Piería, som Dío, Pýdna og Platamónas. Fjellet Piéria ligg òg i Piería, heimstad for Orfeos og musene. Ólymbos, det høgaste fjellet i Hellas og trona til dei greske gudane, ligg på sørsida av Piería. Andre antikke byar er Livithra og Pimpleia.

## Geografi

Piería grensar til Lárisa i Thessalía i sør og vest, Kozáni i vest og Imathía i nord. Fram til seint på 1900-talet låg Piería omkring landsbyen Élafos som var ein del av Imathía.

Piériafjella ligg i vest og Thermaikósbukta i aust.

## Klima
Piería har hovudsakleg middelhavsklima med varme somrar og til dels kjølige vintrar. Dei sentrale og vestlege områda har vinterlege forhold i høgareliggande område.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Piería eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i tre kommunar.

## Historie

Piería var ein del av Kongedømet Makedonia i antikken, og vart seinare ein del av Romarriket og Austromarriket. På 1300-talet vart det erobra av Det osmanske riket, som heldt til her i 500 år fram til den greske sjølvstendekrigen i 1821. Piería tapte derimot slaga og vart ikkje ein del av Hellas før etter balkankrigane i 1913. Under den gresk-tyrkiske krigen 1919-1922 kom mange flyktningar frå Vesleasia til området. Tidlegare var Piería ein del av Thessaloníki prefektur, men i 1947 vart området eit eige prefektur, frå 2011 ei periferieining. Piería opplevde økonomisk vekst i jordbruk og servicenæringa etter dette.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Turisme i Piería
* http://www.culture.gr/maps/macedon/pieria/pieria.html
* http://www.plefsis.gr/pieria.htm 
* http://www.mpa.gr/specials/olympus/pieria.html 

## Kjelde
Aaslaug Aasland

**Aaslaug Aasland** (), fødd i Sandnes, var ein norsk jurist og politikar frå Arbeidarpartiet. 

## Statsråd
Aaslaug Aasland var statsråd i Sosialdepartementet i perioden 1945 til 1953:
* 5. november 1945 - 20. desember 1948: Konsultativ statsråd i Einar Gerhardsen si andre regjering. Sven Oftedal var sjef for departementet og sosialminister fram til han døydde 23. juni 1948.
* 20. desember 1948 - 19. november 1951: Konstituert statsråd og sjef for Sosialdepartementet (sosialminister) i same regjering.
* 19. november 1951 - 2. november 1953: Statsråd og sjef for Sosialdepartementet (sosialminister), i Oscar Torp si regjering.

Aasland var den første kvinnelege statsråden frå Arbeidarpartiet, og den andre kvinnelege statsråden i Noreg. Den første var Kirsten Hansteen, NKP, i Einar Gerhardsen si første regjering i 1945. Aaslaug Aasland var ein banebrytar i norsk velferds- og sosialpolitikk.

## Utdanning og karriere
Aaslaug Aasland vart student i 1916, og vart cand.jur. i 1922.

Ho hadde kontorpost i Husfliden i Oslo og ved sakførarkontor. Etter juridikum arbeidde ho som sorenskrivarfullmektig i Alta 1922-1923. Ho var leiar for Norske Kvinners Nasjonalråd (NKN) sine sosialkurs og også sekretær i NKN 1924-1931. Ho var deretter inspektør ved fengsla og ved arbeidshuset for kvinner i Oslo 1931-1936. Ho var kvinneleg arbeidsinspektør 1936-1945, og direktør for Bredtveit kvinnefengsel frå 1945. Ho var konstituert byråsjef i Sosialdepartementet 1954-1955.

## Verv
Kommunalpolitiske verv:
* Medlem Oslo bystyre 1945-1947 

Offentlege verv:
* Formann Hushjelplovkomiteen 1936-1939 
* Formann Utredningskomiteen for Statens kommunal- og sosialskole 1948-1951 
* Medlem Tilsynsrådet for Kvinnefengselet og Arbeidshuset for kvinner 
* Medlem Styret for Norsk Vernesamband 
* Medlem Statens ferieråd 

Tillitsverv i organisasjonar:
* Medlem Styret for Norsk Folkehjelp 

## Litteratur
* Aasland, Aaslaug: Kvinners rettslige stilling, Oslo 1936
* Aasland, Aaslaug: Den nye arbeidervernloven, Oslo 1937

## Kjelder
* Aaslaug Aasland hos Stortinget.no, vitja 23. april 2010
Periferieininga Khaniá

**Periferieininga Khaniá** (gresk Περιφερειακή ενότητα Χανίων, *Periferiakí enótita Khaníon*) er ei periferieining på øya Kreta i Hellas. Ho er ei av fire periferieiningar i periferien Kreta. Hovudstaden i periferieininga er Khaniá.

Khaniá dekkjer den vestlegaste delen av øya, og grensar mot Réthymno i aust. I nord grensar ho til Egearhavet og i vest og i sør til Middelhavet. I innlandet ligg fjellmassivet Levká Óri. Periferieininga omfattar òg den sørlegaste øya i Europa, Gávdos.

## Geografi
Periferieininga Khaniá vert ofte berre kalla Vest-Kreta.

Naturparken Samariáravinen er ein stor turistattraksjon i dei sørlege områda. Dei kvite fjella eller Levká Óri er dekte av snø fram til mai og dekkjer store delar av Khaniá. Dei inneheld meir enn 40 toppar på over 2&nbsp;000 meter. Den høgaste av desse er Pákhnes på 2&nbsp;452 moh.

Den einaste ferskvassinnsjøen på Kreta, Kournássjøen, ligg i periferieininga, nær grensa til periferieininga Réthymno. Han har ein omkrins på 3,5&nbsp;km.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Khaniá eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i sju kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Khania på Travel-to-Crete.com
* Reiseguide for Khaniá

## Kjelde
Periferieininga Iráklio

**Periferieininga Iráklio** (gresk Περιφερειακή ενότητα Ηρακλείου, *Periferiakí enótita Iraklíou*) er ei periferieining på øya Kreta i Hellas. Iráklio er ei av fire periferieiningar i periferien Kreta. Hovudstaden i periferieininga er Iráklio.

## Geografi

Iráklio grensar til periferieiningane Réthymno i vest og Lasíthi i aust. Jordbruksområde dominerer i den sentrale dalen og i kystområda og dalane i nord. Fjell dominerer resten av prefekturet. Dei største fjella er Psilorítis i vest og Asteroúsia i sør. Prefekturet inkluderer òg øya Día i nord.

## Klima
Bortsett frå fjellområda har området middelhavsklima med milde vintrar og varme somrar.

## Antikke byar

* Knossos
* Faistos
* Gortyna
* Tylissos

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Iráklio eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i åtte kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Referansar

## Kjelde
Lasíthi

**Periferieininga Lasíthi** (gresk Περιφερειακή ενότητα Λασιθίου, *Periferiakí enótita Lasithíou*) er den austlegaste periferieininga på øya Kreta i Hellas, aust for Iráklio. Lasíthi er ei av fire periferieiningar i periferien Kreta.

Hovudstaden er Ájos Nikólaos, og andre større byar er Ierápetra, Sitía og Neápoli. Av fjell finn ein Díkti i vest og Sitíafjella i aust. Egearhavet ligg i nord medan Libyahavet ligg i sør.

Aust for landsbyen Eloúnda ligg øya Spinalonga, som tidlegare var ein venetiansk festning og ein koloni for spedalske. Ved foten av Díkti ligg Lasíthiplatået, som er kjend for sine vindmøller.

På grunn av dei mange strendene og det milde klimaet kjem mange turistar til Lasithi. Masseturisme finne ein på stader som Vái, Ájos Nikólaos og øya Khrysí.

Prefekturet har mange funn frå antikken og førhistorisk tid. Vasilikí, Foúrnou Korfí, Pýrgos, Zákros og Gourniá er ruinar frå den minoiske sivilisasjonen, Lato og Itanos var doriske byar.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Lasíthi eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i fire kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Den geografiske profilen til Lasíthi 

## Kjelde
Periferieininga Réthymno

**Periferieininga Réthymno** (gresk Περιφερειακή ενότητα Ρεθύμνου, *Periferiakí enótita Rethýmnou*) er ei periferieining på øya Kreta i Hellas. Réthymno er ei av fire periferieiningar i periferien Kreta og ligg mellom Khaniá og Iráklio. Hovudstaden i periferieininga er Réthymno.

I innlandet ligg fjellmassivet Ida, med Psilorítis, det høgaste fjellet på Kreta.

I dag er hovudnæringa turisme. På landsbygda er økonomien derimot basert på jordbruk og sau. Den største av landsbyane er Anója.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Réthymno eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i fem kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Referansar

## Kjelde
Periferieininga Dráma

**Periferieininga Dráma** (gresk Περιφερειακή ενότητα Δράμας *Periferiakí enótita Drámas*) er ei periferieining i Hellas i periferien Aust-Makedonía og Thráki.  Hovudstaden i periferieininga er Dráma. Periferieininga er det nordlegaste i Gresk Makedonia og det vestlegaste i periferien. Det nordlegaste punktet er Rodopifjella.

## Historie

Den eldste permanente busetnaden i området er det som i dag er byen Dráma, som har sitt opphav i førhistorisk tid. I antikken var området ein del av Kongedømet Makedonia, og seinare ein del av Romarriket og Austromarriket.

Frå 1200- til 1400-talet skifta Dráma herskarar fleire gongar. I 1204 erobra krossfararane området. I 1223-1224 vart det erobra av Theodoros Ι Komnenos Doukas, keisar av Thessaloníki. Ι 1230 vart det erobra av Ioannis Asen ΙΙ, tsar i Bulgaria, medan det i åra 1242-1243 og i 1246 kom tilbake til austromarane då Ioannis Vatatzis gjenerobra Aust-Makedonia.

På byrjinga av 1300-talet var det uro i området og ein austromersk borgarkrig mellom Andronicus ΙΙ og III Paleologos (1321-1328) og seinare mellom Ioannis Kantakouzinos og medlemmar av Paleologosdynastiet (1341-1347). Det osmanske riket erobra byen Dráma i 1383.

Dráma vart igjen ein del av Hellas etter den første balkankrigen i 1913.

## Geografi
Fjella Órvilos (Slavjanka) ligg i nordvest, Falakró i nord og Rodopifjella i nordaust, medan Meníkio ligg i sørvest. Elva Nestos (Mesta) er den lengste elva i periferieininga og renn i nordlege og austlege område. Periferieininga grensar til Xánthi i aust, Kavála i sør, Sérres i nordvest og vest og til Bulgaria i nord. Dyrkbar mark finst i sørlege og vestlege område av Dráma.

### Klima
Periferieininga har hovudsakleg middelhavsklima i dei sørlege områda. Elles er klimaet kontinentalt med kalde vintrar i høgareliggande og nordlege område.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Dráma eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i fem kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Referansar

## Kjelde
Periferieininga Kavála

**Periferieininga Kavala** (gresk Περιφερειακή ενότητα Καβάλας, *Periferiakí enótita Kaválas*) er ei periferieining i Hellas i periferien Aust-Makedonía og Thráki. Hovudstaden i periferieininga er byen Kavála. Elva Nestos (Mesta) renn i aust. Kavála er den austlegaste periferieininga i Gresk Makedonia. Det høgaste punktet er Pangéo på 1&nbsp;957 moh.

## Geografi
Fjella Pangéo ligg i vest. Dei nordlege områda, særleg ved Karántere er aude og folketomme. Kavála grensar til Sérres i vest, Dráma i nord og Xánthi i aust, medan Det thrakiske havet ligg i sør. Dyrkbar mark finn ein langs kysten, i nordlege og i austlege område.

## Klima
Store delar av periferieininga har middelhavsklima. I høgareliggande område er klimaet meir kontinentalt med kalde vintrar.

## Kommunar
Periferieininga var tidlegare var ein del av Kavála prefektur saman med Thásos. Frå 2011 har periferieininga dei tre kommunane
* Néstos (2)
* Kavála (1)
* Pangéo (3)

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Referansar

## Kjelde
Rodópi

**Periferieininga Rodópi** (gresk Περιφερειακή ενότητα Ροδόπης, *Periferiakí enótita Rodópis*) er ei periferieining i Hellas og ligg i periferien Aust-Makedonía og Thráki.

Fjell dekkjer dei nordlege områda. Dei er ein del av Rodopifjella, som periferieininga er kalla opp etter. Periferieininga grensar til Xánthi i vest, til Évros i aust og til Bulgaria i nord. Fjellområde dekkjer nordlege og austlege delar. Resten av området er hovudsakleg jordbruksland, inkludert skogar og grassletter.

Hovudstaden i periferieininga er byen Komotiní. Den nest største byen i periferieininga er Sápes.

## Klima

Periferieininga har hovudsaleg middelhavsklima i sørlege og sentrale område. I nord og i høgareliggande strøk har ein derimot hovudsakleg kontinentalklima med kalde vintrar.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Rodópi eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i fire kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Referansar

## Kjelde
Periferieininga Xánthi

**Periferieininga Xanthi** (gresk Περιφερειακή ενότητα Ξάνθης, *Periferiakí enótita Xántis*) er ei periferieining i Hellas i periferien Aust-Makedonía og Thráki. Hovudstaden i periferieininga er Xánthi.

## Geografi
Xanthi er den minste periferieininga i Thráki både i folketal og areal. Xanthi grensar til Bulgaria langs Rodopifjella i nord og til Egearhavet i sør. Periferieininga Kavála ligg i vest, medan Dráma ligg i nordvest og Rodópi ligg i aust. Fjella Koúla ligg i aust og Papíkio i nordaust.

## Klima

Periferieininga har hovudsaleg middelhavsklima i sørlege og sentrale område. I nord og i høgareliggande strøk har ein derimot hovudsakleg kontinentalklima med kalde vintrar.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Xánthi eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i fire kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Referansar

## Kjelde
Periferieininga Árta

**Periferieininga Árta** (gresk Περιφερειακή ενότητα Άρτας, *Periferiakí enótita Ártas*) er ei periferieining i Hellas i periferien Ípiros. Hovudstaden i periferieininga er Árta og periferieininga ligg nord for Ártabukta. I nordaust ligg det fjell med berre ein veg inn i Piniósdalen og Thessalía, og lågtliggande jordbruksområde ligg i vest. Árta grensar til periferieiningane Préveza i vest, Ioánnina i nord, Tríkala og Kardítsa i aust og Etoloakarnanía i sør. Den austlege grensa går langs elva Akhelóos og den vestlege ved Loúros.

Mykje av folkesetnaden bur i vest, i Árakhthosdalen, sør og aust for Árta.

## Geografi
Av elvar i området finn ein Akhelóos, Árakhthos og Loúros. Fjella Athamaniká ligg i nordaust og er ein del av fjellkjeda Píndos

## Historie
Området rundt Árta vart ein del av Hellas i 1880-åra og var den einaste delen av Ípiros som då vart ein del av Hellas i lag med Thessalía.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Árta eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i fire kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Referansar

## Kjelde
Periferieininga Ioánnina

**Periferieininga Ioánnina** (gresk Περιφερειακή ενότητα Ιωαννίνων, *Periferiakí enótita Ioannínon*) er ei periferieining i Hellas i periferien Ípiros. Hovudstaden i periferieininga er Ioánnina.

Ioánnina grensar til Albania i nord, Kastoriá i nordaust, Grevená og Tríkala i aust, Árta i søraust, Préveza i sør og Thesprotía i sørvest og vest. Det er den største periferieininga i Ipiros, og dekkjer om lag halve periferien. Ioannina er òg ei av dei større periferieiningane i Hellas.

## Geografi
Området er kupert og består av fjellkjeder som Týmfi i nordaust, Lákmos i aust, Xerovoúni og Tómaros i sørvest og Grámmos lengst nord. Dei fleste av desse fjellkjedene høyrer til Píndosfjella. Jordbruksområde finn ein i området rundt Ioánnina.

## Administrativ inndeling

Tidlegare var Ioánnina eit prefektur. Frå 2011 er periferieininga delt inn i åtte kommunar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i periferieininga er:

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Turistguide for Ioánnina
* ooopa.gr Ioánnina portal 

## Kjelde
Mona Sahlin

**Mona Ingeborg Sahlin** (, fødd **Andersson**) er ein svensk sosialdemokratisk politikar. 
Frå 1994 til 1995 var ho visestatsminister og frå 2007 til 2011 partileiar for Socialdemokraterna. Ho vart vald inn i Riksdagen for fyrste gong i 1982.

Sahlin vart fødd i Sollefteå i Västernorrlands län i landskapet Ångermanland i Sverige.

18. januar 2007 vart Mona Sahlin utpeikt til partileiarkandidat etter Göran Persson. Då hadde allereie Margot Wallström, Carin Jämtin og Ulrica Messing takka nei under nomineringsprosessen. 17. mars 2007 vart ho vald som leiar av Socialdemokraterna.

## Bibliografi
* Sahlin, Mona (1996). *Med mina ord*. Stockholm: Rabén Prisma. ISBN 91-518-3006-X

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
* Biografi hjå Riksdagen