open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Live 8

**Live 8** var ein serie med konsertar som blei arrangert i juli 2005 i G8-landa. Ni konsertar fann stad samstundes den 2. juli, blant anna i London, Paris, Berlin, Roma og Philadelphia (USA). a-ha var det einaste norske bandet som deltok. Dei spelte på konserten i Berlin. Konsertane blei direkteoverført på fjernsyn over heile verda.

Konsertane blei arrangert rett før det 31. G8-toppmøtet, som blei halde på Gleneagles Hotel i Perthshire, Skottland i juli 2005. Arrangementet blei også arrangert på 20-årsdagen for Live Aid. Målet med konsertane var å overbevise dei mektigaste leiarane i verda om at dei skulle gjelda u-landa hadde til den rike verda, auke og forbetre bistanden og forhandla fram meir «rettferdige» reglar for internasjonal handel for å gjere slutt på svelt og fattigdom i den tredje verda. Det pågjekk ei underskriftskampanje samtidig med konsertane og underskriftene blei levert til dei åtte leiarane for G8.

7. november 2005 blei det utgjeve ein DVD med opptak frå konsertane i tillegg til ekstramateriell.

## Artistar på Live 8



## Bakgrunnsstoff
* Live 8 offisiell heimeside
* Live 8 videostreaming på aol.com 


* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Live 8|Live 8]]» frå , den 25. mai 2008.*
Diskografien til Pink Floyd

Dette er diskografien til det kjende britiske bandet Pink Floyd.

## Diskografi
### Studioalbum

Totalt sal i USA: 74,500,000

### Konsert-album

### Samlealbum

### EPar

### Filmmusikk

## Ikkje utgjevne album

## Singlar

: *Selde over to millionar eksemplar

## Musikkvideoar

## Videoar

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* The Pink Floyd Archive 

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Diskografien til Pink Floyd|Diskografien til Pink Floyd]]» frå , den 25. mai 2008.*
Lene Egeli

**Lene Egeli** () er ein fotomodell frå Stavanger. Ho vart kåra til Frøken Norge i 2008, og representerte Noreg i Miss World 2008.

## Bakgrunnsstoff
* VG om Frøken Norge
Vânia Fernandes

**Vânia Fernandes** () er ein portugisisk fadosongar fødd i Funchal på Madeira. Ho vann Festival da Canção i 2008 med songen «Senhora do Mar». Ho kom på trettandeplass i finalen i Eurovision Song Contest 2008.
Ingeborg Midttømme

**Ingeborg Synøve Midttømme** () er biskop i Møre bispedømme og tidlegare leiar i Presteforeininga. 

Midttømme er fødd i Oslo. Ho studerte teologi på menighetsfakultetet i Oslo og tok praktisk-teologisk eksamen i 1987 og vart ordinert same år. Deretter jobba ho som kapellan i Høybråten meinigheit i Oslo frå 1987 til 1993. Frå 1993 til 1997 var ho sokneprest i Sørfold i Salten, før ho frå 1997 var kapellan i Holmlia i Oslo.

I 2003 vart ho som første kvinne vald til leiar i Presteforeininga. Ho blei attvald som leiar i 2006. 

Midttømme vart utnemnd til biskop i i Møre bispedømme etter Odd Bondevik den 15. mai 2008. Bispevigslinga skjedde i Molde domkyrkje 21. september, samstundes med ei markering av bispedømmet sitt 25-årsjubileum. Midttømme vart den fjerde kvinna av dei noverande biskopane, og med sine 47 år den yngste i bispekollegiet.

## Kjelder

----
* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Ingeborg Midttømme|Ingeborg Midttømme]]» frå , den 25. mai 2008.* 


## Bakgrunnsstoff
* Artikkel om bispeutnemninga i Vårt Land
* Kort biografi på Presteforeininga sine sider 
* Pressemelding frå Kultur- og kyrkjedepartementet om bispeutnemninga
* Nyheitssak om bispeutnemninga frå den norske kyrkja sine nettsider
* Midttømme svarar på spørsmål i samband med bispenominansjonen. NRK Møre og Romsdal
Londinium

:: *Sjå òg [[Historia til London]]*

**Londinium** var det romerske namnet på London frå omkring år 47 til deira tilbaketrekking frå dei britiske øyane og slutten på Romersk Britannia på 400-talet. 

Londinium vart grunnlagd som by etter at romarane hadde invadert Britannia i år 43. Arkeologar meiner at grunnlegginga fann stad kring år 50 eller noko før.

Namnet *Londinium* blir rekna å vere av førromersk og kanskje også førkeltisk opphav. Det er ikkje semje om kva det tyder, men det er store sjansar for at det har noko med elva å gjere. 

Byen blei raskt eit viktig handelssentrum. I 61 blei byen plyndra av innfødde icenarar frå det som i dag er Norfolk, under leiing av dronninga Boadicea, men blei snart gjenreist under prokuratoren Gaius Suetonius Paulinus. Ved starten av 100-talet erstatta Londinium Colchester som hovudstad for provinsen Britannia. Folketalet hadde då nådd omkring 60&nbsp;000. Romarane bygde ein basilika (ved det som i dag er Leadenhall Market), eit amfiteater (ved det som i dag er Guildhall), og ei bru nær det som i dag er London Bridge. I bymuren blei det bygd portar, og derfrå blei det laga vegar mot andre romerske byar som *Camolodunum* (Colchester) og *Durovernum* (Canterbury). Basilikaen blir rekna for å ha vore den største nord for Alpane. 

Byen var frå år 225 verna av ein mur som ein fortsett kan sjå delar av, blant anna langs gata London Wall. Muren var omkring tre kilometer lang, seks meter høg, 2,5 meter tjukk, og gjekk rundt byen på landsida. Mot elva var det opent, og rundt midten av 200-talet blei byen fleire gonger angripen av piratar. Dette førte til at ein omkring 255 starta å bygge ein mur også langs Themsen. Seks av dei sju tradisjonelle byportane er frå romersk tid: Newgate, Aldersgate, Cripplegate, Bishopsgate og Aldgate. Moorgate er unntaket; denne er frå mellomalderen. 

Då 400-talet starta var det vestlege romerske imperiet i forfall, og i 410 enda den romerske okkupasjonen av Britannia. Londinium tok til å forfalle, og innan år 500 hadde dei fleste innbyggarane flytta derifrå.
Historia Regum Britanniae

***Historia Regum Britanniae*** ('Soga om dei britiske kongane') er ei krønike skrive av Geoffrey av Monmouth i ca. 1136. 

Verket er bygd opp av biografiar over kongane i Storbritannia over ein periode på to tusenår. Det startar i mytisk tid med trojanarane og held fram til dei angelsaksiske kongane på 600-talet.

Som historieskriving er teksten etter moderne standard uferdig og av tvilsam truverd, men samstundes er det ein av dei viktigaste kjeldene til fragment av tidleg engelsk historie. Det er også opphavet til ei rekkje britiske legender som er spunne omkring herskarane. Dei fleste historikarar ser på verket nærmast som ei historisk roman med ein del fakta blanda inn. 

Krønika oppnådde ein enorm popularitet i samtida, og ein kjenner til eit par hundre avskrifter av verket. Omsetjinga av * Historia Regum Britanniae * til fransk i åttetaktars parrima vers gav opphav til ein heil sjanger som heldt seg populær gjennom store delar av mellomalderen - rimkrønika. 

Geoffrey ser ut til å setje dei keltiske britane som levde på øyene før angelsaksarane kom høgast. *Historia Regum Britanniae* blei då også brukt politisk for å rettferdiggjere erobringa normannarane gjorde av det landet som angelsaksarane ein gong hadde rana til seg.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Historia Regum Britanniae|Historia Regum Britanniae]]» frå , den 25. mai 2008.* 

## Bakgrunnsstoff
Kjørnes

**Kjørnes** er ein tettstad i Sogndal kommune ved Riksveg 5 mellom Sogndalsfjøra og Kaupanger.

Kjørnes har . Staden består i stor grad av fleire store byggefelt, men her finst òg ein barnehage og ein campingplass.
Geoffrey av Monmouth

**Geoffrey av Monmouth** (fødd ca. 1100 i Wales, død ca. 1154) var ein britisk historikar og biskop.

Etter å ha studert ved Universitetet i Oxford blei han erkediakon i Landaff og/eller i Monmouth. I 1152 blei han biskop av St Asaph bispedømme.

Den første av bøkene hans var *Prophetia Merlini* (*Profetiane til Merlin*), som blei skriven før 1135.  Boka er ein serie apokalyptiske visjonar skrive til Merlin. Dette er første gong forma «Merlin» blir brukt; tidlegare var han kjent som «Myrddin». Det er også det første verket om profeten og trollmannen på eit anna språk enn walisisk. Det blei lese av mange, og likt med profetiane til Nostradamus nokre hundreår seinare var det mange som trudde på dei. 

Det neste verket, som for ettertida står som hans viktigaste og mest kjente, var *[[Historia Regum Britanniae]]* (*Historia om dei britiske kongane*), skrive omkring 1136. Det er ei krønike over dei tidlegaste britiske kongar fram til dei angelsaksiske kongar på 600-talet. Det er ingen tvil om at verket ikkje er eit historieverk i moderne forstand; Geoffrey startar med trojanarane som grunnleggjarar av dei britiske kongehusa. Krønika har vore ein viktig inspirasjonskjelde for engelske nasjonallegendar, fordi ho er den eldste bevarte teksten som nemner kong Arthur og Kong Lear. Verket fortsette å ha stor innverknad på britisk historieskriving fram til renessansen.

Det siste kjende verket er *Vita Merlini* (*Livet til Merlin*), skrive mellom 1149 og 1151. I verket gjenfortel Geoffrey ei tidlegare Merlinlegende frå den walisiske tradisjonen. Som dei andre bøkene av Geoffrey blei det skrive på latin.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Geoffrey of Monmouth|Geoffrey of Monmouth]]» frå , den 26. mai 2008.*
Egham

**Egham** er ein by i Surrey, innanfor pendlarbeltet til London. Han ligg omkring 30 km sørvest for det sentrale London, ved Themsen og motorvegen M25. Egham Hythe blir ofte rekna som ein del av Egham; dei to har samanlagt omkring 12&nbsp;000 innbyggjarar.

Royal Holloway, som er ein del av University of London, ligg på Egham Hill ein kilometer vest for byen.

## Historie

Då Chertsey Abbey vart grunnlagt i 666 inkluderte eigedomen Ecga's Han, «Ecgas heimstad», som namnet Egham kjem frå. Staden er òg nemnt i *[[Domesday Book]]* (1086).

Landsbyen med omegn utgjorde tidlegare eit sokn i Berkshire og Surrey, som inkluderte fleire andre, mindre landsbyar. Herregarden høyrde til Chertsey Abbey fram til oppløysinga av Englands kloster omkring 1540. Han vart då eigedomen til krona, og vart gjeve til fleire ulike forvaltarar gjennom åra.

I 1215 vart *[[Magna Carta]]* signert i Runnymede, like ved Egham. Ved ei høgd utanfor byen står eit minnesmerke over dette. På toppen av høgda finn ein eit anna minnesmerke, rett innanfor grensa til landsbyen Englefield Green. Det er ein kenotaf for allierte flygarar som fall under andre verdskrig, viss jordiske leivningar ikkje er funne. Det var den første etterkrigsstrukturen i Storbritannia som vart verna, og er eigd av Commonwealth Wars Grave Commission. Det er god utsikt mot London, Windsor og Surrey Hills frå monumentet.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Egham|Egham]]» frå , den 18. juli 2011.* 

## Bakgrunnsstoff

*
Jane Grey

Lady **Jane Grey** (), òg kalla *nidagarsdronninga*, var ein engelsk kongeleg, ei kort tid rekna som dronning, som blei avretta i Tower of London. Ho blir ikkje alltid rekna med i den engelske tronfølgja, men ho var som femtenåring teknisk sett regent dei ni dagane frå 10. til 19. juli 1553. Ho var av huset Tudor, faren til mormora hennar var Henrik VII av England. 

Jane var fødd i Bradgate i Leicestershire. Ho var dotter av Frances Brandon og Henry Grey, hertug av Suffolk, og oldedotter av Henrik VII gjennom dottera hans Mary Tudor.

Fordi forgjengaren hennar, Edvard VI, var mindreårig, blei England i hans tid styrt av riksforstandarane (protektor). Frå 1552 var hertugen av Northumberland riksforstandar. Sonen hans, lord Guilford Dudley, gifta seg med Jane Grey den 15. mai 1553. Målet til hertugen var at den engelske krona skulle tilfalla slekta hans. Han klarte å få den unge og sjukelege kong Edvard til å utelate halvsøstrene sine, Maria og Elisabeth, frå arvefølgja, og i staden peike ut Jane Grey som sin etterfølgjar. Jane Grey var som Edvard protestant, medan eldstesøstera Maria var katolikk. Like etter den engelske reformasjonen var dette eit stridsemne.

Då Edvard døydde 6. juli 1553, aksepterte Jane motvillig krona og blei utropa til dronning. Det viste seg derimot at folket støtta Maria, og borgarmeisteren i London utropa Maria til dronninga i England 19. juli. 

Jane Grey og mannen hennar blei arresterte, og dømd til døden for høgforræderi. Året etter blei dei avretta i Tower of London.  

## Jane på film
Historia om Lady Jane har blitt filmatisert tre gonger:
* *Lady Jane Grey; Or, The Court of Intrigue* (1923) 
* *Tudor Rose* (1936)
* *Lady Jane* (1986) Med Helena Bonham Carter og Cary Elwes 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Lady Jane Grey|Lady Jane Grey]]» frå , den 26. mai 2008.* 


**Referansar**
Brentford

**Brentford** er eit forstadsområde i London Borough of Hounslow i London, der Themsen og Brent møter kvarandre omkring tretten kilometer vest-sørvest for Charing Cross. Namnet viser til ein vadestad (*ford*) i elva Brent.

Staden er først nemnd som *Bregentforda* omkring 781, då konsilet i Brentford blei halde. I *[[Den angelsaksiske krøniken]]* blir han i ei oppføring frå 1016 nemnd som *Bregentforda* og *Brentforda*. Busetjinga er langt eldre enn dette; den eksisterte allereie då romarane kom til øya. Det er funne ei rekkje pre-romerske gjenstandar der, blant anna keramikk frå bronsealderen og brent flint. Mengda funn tyder på at Brentford var ein møtestad for fleire stammar, og at det blei utført ritual der. Eit funn frå jernalderen, ein del frå ei stridsvogn, høyrde til opphavleg samlinga til Thomas Layton og er nå utstilt i Museum of London. Gjenstanden er dekorert med eit keltisk knutemønster kjend som *Brentford Knot*.

Det har blitt fremma ein teori om at det også var ein kryssingsstad i Themsen ved Brentford, og at det var der Julius Cæsar kryssa elva då han invaderte Britannia. Eit slag mellom styrkane til Cæsar og catuvellaunerne skal ha stått der, utan at det finst prov som støttar dette. To seinare slag er dokumentert, i 1016 og 1642.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Brentford|Brentford]]» frå , den 26. mai 2008.*

## Bakgrunnsstoff
Kaupanger Idrettslag

**Kaupanger Idrettslag** er eit norsk idrettslag frå Kaupanger i Sogndal kommune.

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
Amerikastorlom

**Amerikastorlom** (*Gavia pacifica*) er ein mellomstor art i lomfamilien. Han finst i arktiske område av Nordaust-Asia  og i sub-arktiske delar av Nord-Amerika. Det er gjort spreidde observasjonar i Europa.

Amerikastorlom var tidlegare klassifisert som ein underart av storlom. Artane er mykje like i fjørdrakt og storleik. Utbreiingsområdet til dei to artane er overlappande i det vestelege, asiatiske området for amerikastorlom, der dei kan leve side om side utan hybridisering, eit teikn på at dette faktisk er to ulike artar. Samanlikna med storlom har amerikastorlommen eit kortare og tynnare nebb og eit rundare hovud på ein kort, relativt tjukk hals.

## Skildring
Kroppslengda for amerikastorlom varierer i området 58 til 74 centimeter, og dei veg mellom 1,0 og 2,5 kilogram. Amerikastorlommar er overvegande litt mindre enn ein storlom. I hekkedrakta er hovudet og nakken lys grå. Sidene av halsen har langsgåande kvite striper, den svarte flekken på framsida av halsen har fiolett glans. Brystet og undersida er kvite, oversida er svart med kvite flekker.  Nebbet er svart. I vinterdrakt er heile oversida frå nebb til stjert mørk grå, hake, framsida av halsen, bryst og underside er  kvitt. Nebbet er bleikgrått i vinterdrakta.

Hekkebiotopen til denne arten er strandsona i djupe innsjøar på tundraen. I Amerika hekkar han frå Alaska i vest til Baffinøya i aust og sørover til British Columbia, Manitoba og Ontario. I Nordaust-Asia, strekkjer hekkeområdet seg over ei stripe på fastlandstundraen i lågland omtrent frå Janaelva austover over deltaet via Indigirka og Kolyma til Beringsundet. Dei 1-3, oftast 2 olivenbrunflekte egga blir lagt i eit reir bygd som ein haug av vassplanter nær vatnet. Rugeperioden er på 28 til 30 dagar og ungfuglane er kjønnsmode etter 2 til 3 år. I hekketida gjev amerikastorlommar mykje læte, det inkluderer måseliknande skrik og gjentatte klagande eller jamrande rop.

I motsetnad til andre lommar, gjer amerikastorlom trekket i store flokkar. Han overvintrar på stillehavskysten, både på asiatisk og amerikansk side.

I hekketida er føda små fisk, medrekna frossen nipigga stingsild som tinar, virvellause dyr inkludert insektlarvar, sniglar, krepsdyr, skjoldkreps og anna. Når fuglane beitar i sjøen utanom hekketida er føda eit stort utval av fiskeartar og blekksprut. 

Den totale populasjonen er estimert til 930&nbsp;000-1&nbsp;600&nbsp;000 individ, og er trudd å vere aukande.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Pazifiktaucher|Pazifiktaucher]]» frå ,  den 20. april 2016.*  
  

## Bakgrunnsstoff

* Bilete på flickr.com  av Glenn Bartley
Ludgate

**Ludgate** var i tidlegare tider den vestlegaste av portane i bymuren i London. Ei segn fortel at porten blei bygd av kong Lud ein gong før romarane kom til byen. Meir sannsynleg er det at namnet er avleia av «Floodgate», og at porten blei bygd for å hindre at elva Fleet fløymde inn i byen. 

Den franske kronikøren William de Jumieges skriv at Ludgate blei opna for Wilhelm Erobraren av kollaboratørar rett etter Slaget ved Hastings, og at Wilhelm først kunne overta byen etter harde gatekampar med londonbuarane.

Ludgate blei ombygd i 1215, kanskje med stein frå hus som hadde høyrt til jødar som var blitt fordrive frå riket, for då porten på nytt blei ombygd på 1600-talet, kom det til syne stein med hebraiske bokstavar på. Som det var vanleg fleire stader i London, tente porthuset som fengsel. På slutten av 1300-talet var Ludgate først og fremst eit gjeldsfengsel.

Ludgate blei saman med fleire andre byportar rivne i 1760 for å gi plass til den aukande trafikken inn og ut av byen. Namnet lever vidare i gata Ludgate Hill.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Ludgate|Ludgate]]» frå , den 26. mai 2008.*
Vauxhall

**Vauxhall** er ein stad i Lambeth, London. Det ligg på sørbreidda av Themsen, vis-a-vis Tate Britain i Millbank. 

Området høyrte på 1200-talet til Margaret de Redvers, som var ei velståande enke. Ho gifta seg med Fulk le Breant, ein leigesoldat som blei sheriff av Oxford og Hertford under kong Johan. Han fekk òg herregarden i Luton, og tok ein griff som sitt emblem. Huset paret bygde i området heitte først *Fulk's Hall*. Dette blei etter kvart forvanska til *Fox Hall*, så *Vaux Hall* og tilslutt *Vauxhall*. 

Vauxhall Pleasure Gardens var gjennom to hundreår ein oase i London. I 1840-åra kom London and South Western Railway til området, og Vauxhall blei eit område for bustader og lett industri. Dermed forsvann hagane. 

I 1857 blei *Vauxall Iron Works* grunnlagt på staden. Firmaet konstruerte først industrimaskinar, og tok griffen til Fulk i ein noko modifisert form som sin logo. Dette firmaet blei seinare til bilprodusenten Vauxhall Motors. 

## Kollektivtransport

Vauxhall stasjon er ein stasjon for både undergrunns- og jernbanetog, og rett ved sida av ligg ein bussterminal. Pimlico undergrunnsstasjon ligg også rett ved Vauxhall.


* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Vauxhall|Vauxhall]]» frå , den 26. mai 2008.*
1172 Äneas

**1172 Äneas** er ein trojansk jupitertrojan og ligg i L5-lagrangepunktet til Jupiter. Han har soleis same omløpstid og nokolunde den same avstanden til sola som planeten. Han blei oppdaga den 17. oktober 1930 av Karl Wilhelm Reinmuth ifrå Landessternwarte Heidelberg-Königstuhl.

## Kjelder
* *[http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=1172 1172 Äneas - baneparametrar hjå] [http://ssd.jpl.nasa.gov/ JPL Solar System Dynamics]*
* *Oppdagarar og oppdagingsplassar i [http://nn.wikipedia.org/wiki/Trojanske_jupitertrojanar Engelsk Wikipedia sine asteroidelister]. Listene baserer seg på [http://www.cfa.harvard.edu/iau/lists/NumberedMPs.html Minor Planet Center - «Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets»]*
Albumet The Arctic Dance Experience

### Songar
# «In Trance I Trust» (Dj Falk)
# «Atmosphere» (Dj Falk)
# «Counterstrike» (Dj Falk)
# «Life» (Dj Falk)
# «The Awakening» (Dj Falk)
# «Tribute to Tiesto» (Dj Falk)
# «Fetish» (Dj Falk)
# «Skywalking» (Dj Falk)
# «Tribal Birds» (Dj Falk)
# «Latino summer chill» (Dj Falk)
# «Theme From Trollfjord» (Dj Falk)
Dvergdukkar

**Dvergdukkar** (*Tachybaptus ruficollis*, der ruficollis tyder 'med raud hals') er den minste arten av dukkarfamilien i Europa. Fuglen er sjeldsynt i Noreg, og finst berre nokre få stader, helst i Oslofjordområdet, nord til stroket ikring Mjøsa, på Jæren og Sunnmøre, men vert å sjå ganske ofte i våtmarker og langsetter kysten om hausten og vinteren. Fyrste gongen fuglen vart observert hekkande i Noreg, var i 1973. Han er utbreidd i Afrika og Asia

Dvergdukkaren er 23-29 centimeter, hovudsakleg med grå fjørdrakt, men med tydeleg rustraude kinn og hals, og dessuten ein markert gulkvit flekk ved nebbrota. Om vinteren er fjørdrakta dominert av grått. Båe kjønna er like.

Reiret vert plassert i takrøyrskog i små tjern eller dammar.

Dvergdukkar er ført opp som sterkt truga på norsk raudliste for artar, 2021.

## Kjelder
* Hermansen, Pål og Tom Schandy, 2018 [2017], *Norske fugler*, Vestfossen: Forlaget Tom & Tom. Side 68. ISBN 978-82-92916-23-0
;Referansar 

## Bakgrunnsstoff
* Artskilding&nbsp;&nbsp;hos Norsk Ornitologisk Forening
Horndukkar

**Horndukkar** (*Podiceps auritus*) er ein fugl i dukkarfamilien. Horndukkaren er hekkefugl i Nord-Amerika og Eurasia, og hekkar også i Noreg.

I Noreg er horndukkaren er vanlegast frå Trøndelag og nordover, men han hekkar òg spreitt på Austlandet. Han føretrekker tjern eller myrområder med open vasspegel, og dessutan skjerma parti av større innsjøar og elvar. Vaksne horndykkarar i sommerdrakt har rustbrune kroppssider, bryst og strupe, svart rygg og hodekrage. Frå nebbrota, gjennom auga og bak på nakken har horndykkaren gule "horn". Han overvintrar i hovudsak langs kysten av Sør-Noreg. På menyen står særleg vassinsekt og småfisk.

## Raudlistevurdering

Handlingsplanen for horndukkar (Direktoratet for naturforvaltning 2009) oppgir ei rekke potensielle trusselfaktorar, med utsetjing og spreiing av fisk som konkurrerer om føde, predasjon frå mink, og predasjon frå kråke- og rovfuglar som dei aller viktigaste. I Sverige blir det peika på at fjerning eller fullstendig gjengroing av smådammer, drenering og vasstandsendringar, og dessutan forureining (oljeutslepp) er negativt for arten. Fråvær av tidlegare hettemåkekoloniar kan medføra auka risiko for reirpredasjon.

**Konklusjon:** Horndukkar blir vurdert til raudlistekategori sårbar VU, på bakgrunn av observasjonar og basert på kriteriet C1 (< 10 000 reproduserande individ og 10-20 % bestandsnedgang siste tre generasjonar).

## Kjelder
;Referansar
Ringnebbdukkar

**Ringnebbdukkar** (*Podilymbus podiceps*) er ein fugl i dukkarfamilien. Utbreiingsområdet for arten er store delar av Amerika frå Canada sørover til og med Brasil. Han er ein sjeldan gjest i Europa og Noreg.
Toppdukkar

**Toppdukkar** (*Podiceps cristatus*) er den største dukkararten i Europa. Toppdukkaren finst tvers over Europa og Asia.

Toppdukkar hekkar i Noreg vanleg på Jæren og søraustlege delar av Austlandet. Nokon få par hekkar dessutan på Lista, og hekking er registrert òg i Nord-Trøndelag. Arten føretrekker store og opne vatn i jordbruksområde med beskytta bukter med takrøyrskogar. I Oslo og Akershus har større næringsrike innsjøar i lavlandet vore brukt i størst grad.

Føda består hovudsakleg av fisk. Toppdykkaren overvintrar langs kysten av Sør-Noreg frå Jæren til Østfold og dessutan i Trondheimsfjorden, men mange toppdykkarar synest å halda til vinteren i Nederland.

Shimmings og Øien nemner fleire moglege påverknadsfaktorar, som til dømes endringar i vasstanden som kan medføra oversvømmelse av reir, forstyrringar i hekketiden, hypereutrofiering av ferskvatn frå omkringliggande jordbruksland (kan forårsaka fiskedød), og dessutan oljesøl i overvintringsområder.

## Raudlistevurdering
**Konklusjon:** Toppdukkar blir vurdert til rødlistekategori nær trua NT, på bakgrunn av bestandsestimater og basert på kriteriet D1 (1000-2000 reproduserande individ).

Arten blir nedgradert til livskraftig LC° grunna solid og aukande bestand i Sverige. Dette gir moglegheit for reetablering dersom arten i periodar skulle forsvinna frå Noreg. Årsaka til endring av kategori frå Rødlista 2015, der toppdykkar vart nedgradert frå sårbar VU til nær trua NT°, er ein reell bestandsauke.


Great crested grebe (Podiceps cristatus) in the wild.webm |Film av toppdukkar
Podiceps cristatus MHNT.ZOO.2010.11.38.1.jpg|Toppdukkaregg


## Kjelder
;Referansar
British Museum

**British Museum** er eit av dei største og mest berømte musea i verda. Det ligg på Great Russell Street i Camden i London, og blei grunnlagd i 1753 av sir Hans Sloane. Museet opna 15. januar 1759. British Museum eig om lag 7 millionar gjenstandar, blant anna Rosettasteinen og verk av Albrecht Dürer.

British museum er det eldste, største, og mest populære museum i England. Det er ein stor oppbevaringsstad for skattar frå heile verda, deriblant egyptiske mumiar, samuraisverd, vikingvåpen og greske statuer. Mange av samlingane kjem frå legen Sir Hans Sloane.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:British Museum|British Museum]]» frå ,  den 27. mai 2008.*  

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
London Wall

**London Wall** er den gamle bymuren i London, opphavleg bygd av romarane til forsvar av den strategisk viktige hamna ved Themsen, *Londinium*. Delar av bymuren er framleis synleg fleire stader i City of London.

London Wall er òg namnet på ei gate i London. Den er ei aust-vestgåande gate i City mellom Bishopsgate og Aldersgate.
Olav Vigdeild

**Olav Vigdeild** hadde hovdingesete på Viktil i Frosta. Garden ligg om lag 2 km sørvest for vikinghamna på Fånestangen, og det er grunn til å tru at Vigdeild var brukar av denne hamna. Han levde på første delen av 1200-talet, var lendmann, og mogleg den største hovdingen Frosta har fostra.

Vigdeild var Hertug Skule sin mann og vårbelg, og kjempa mot Håkon Håkonson og birkebeinarane. Olav var med anna førar for 14 langskip som saman med Guttorm frå Suderheim (Sørem på Leinstrand i Trondheim) skulle til Bergen vinteren 1239-40 for å ta kongen. På grunn av motvind og at rykte gjekk føre dei over alt vart plana endra og dei byrja i staden å herja på Møre.

Etter desse herjingane vart Olav med Hertug Skule ned Gudbrandsdalen og ned til Nannestad, der det vart eit slag ved Laaka, som dei vann. Seinare kom dei i kamp med birkebeinarane i Vestre Strete i Oslo. Her rømde vårbelgane og kampen held fram på Halvard kyrkjegard. Olav rømde inn inn i Lavranskyrkja og berga livet ved at Gaute frå Melhus spurde om han ville ha grid, noko Olav sa ja til. Henrik Ibsen skriv om dette i *[[Kongs-Emnerne]]*.

## Kjelder
* Moksnes, Leif: *Frostaboka (Bind 1)*, Frosta historielag (1968)
* Tordsson, Sturla: *Håkon Håkonssons saga*
Guildhall

**Guildhall** er ein bygning i City of London, like ved Bank og Monument undergrunnsstasjonar. I over 800 år har Guildhall tent som sete for bystyret i City of London, Corporation of London. Namnet kjem frå *geld* («penger»), fordi Guildhall var staden som kravde inn skattar og oppbevarte skattepengar. 

Bygningen i dag er bygd over hvelva av ein tidlegare guildhall frå mellomalderen, som igjen var bygd på tuftene av eit romersk amfiteater - det største i Britannia. Den eldste delen av Guildhall i dag er steinbygningen frå 1411, som var det einaste som overlevde bybrannen i 1666. Ein omfattande restaurering og ombygging skjedde i 1866 ved arkitekten Horace Jones. Guildhall fekk store skadar under den tyske bombinga av London i desember 1940. I 1954 var bygningen slik den framstår i dag ferdig restaurert, ved arkitekten Giles Gilbert Scott.

I tidlegare tider blei Guildhall også brukt til rettssaker, og mange berømte engelskmenn fekk dommen sin her - blant anna diktaren Henry Howard, Gunpowder-konspiratøren Henry Garnet, samt Lady Jane Grey og ektemannen Lord Guildford Dudley.

På slutten av 1800-talet hadde den nye, folkevalde forsamlinga for Stor-London, London County Council, møta sine i Guildhall. Dette flytta i 1922 til County Hall. Guildhall blir i dag brukt mest i seremonielle samanhengar, etter at Corporation of London flytta kontora sine til moderne bygningar like ved. Den britiske litteraturprisen Booker-prisen blir delt ut i Guildhall. I 1990-åra opna Guildhall Art Gallery, og bygningen husar også Clockmakers' Museum og eit offentleg bibliotek som har spesialisert seg på litteratur og media om London.

## Bakgrunnsstoff
* Heimesida til Corporation of London


* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Guildhall|Guildhall]]» frå , den 27. mai 2008.*
Leadenhall Market

**Leadenhall Market** er ei overbygd marknadsgate i City of London. Ho ligg eit par kvartal aust for Bank undergrunnsstasjon med inngang frå Leadenhall Street og Gracechurch Street.

Leadenhall Market ligg på gamal historisk grunn; her låg rådhuset i romarane sitt Londinium. Etter at romarane trekte seg ut av Britannia fall denne delen av byen tilbake til jordbruksland. I mellomalderen blei det bygd ein herregard på staden; denne hadde tak dekt med blyplater og blei kalla Leaden Hall. På 1300-talet oppstod ein marknad for matvarer, tekstilar og jernvarer på garden. Marknadden fekk etter kvart fjørfe og ost som sine spesialitetar, og seinare også fisk, kjøtt og korn. I 1408 festa borgarmeisteren i byen, Dick Whittington, eigedommen Leaden Hall. Hovudbygningen blei øydelagd i brann i 1484, og i 1666 gjekk heile marknaden med i den store bybrannen.

Etter brannen fortsette marknaden å eksistere i skiftande bygningar fram til 1881, då dagens bygning blei innvia. Den overdådige støypejernskonstruksjonen er teikna av sir Horace Jones, som også er ansvarleg for marknadane ved Smithfield og Billingsgate. 

Bygningen gjekk gjennom ein totalrenovering i 1991, og har fått tilbake sitt originale, fargeglade interiør. I dei seinare åra er Leadenhall blitt invadert av motebutikkar, men ein einsleg slaktar og ein fiskehandlar held stadig stand.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Leadenhall Market|Leadenhall Market]]» frå , den 27. mai 2008.*
Sothøne

**Sothøne** (*Fulica atra*) er ein fugl i riksefamilien. Han held helst til i grunne vassområde med takrøyr, siv og flytande planter. Føda er mest plantekost. Han et og insekt og sniglar.

Fuglen er utbreidd frå Sentral- og Aust-Europa og Nord-Afrika til Sibir og Australia. I Noreg er han vanlegast ved Oslofjorden, på Jæren og i Trøndelag. Ein reknar at det hekkar 270-475 par i Noreg.

Sothøna er delvis trekkfugl. Ho dreg truleg til Dei britiske øyane og Mellom-Europa. Ein del fuglar overvintrar langs den sørlege del av norskekysten.

Sothøna er svart. Nebb og panne er kvit. Beina er grønaktige. Dei har symjelappar. Ungfuglane har lysare strupe og fremre del av brystet. Dunkyllingane har oransjeraudt hovud.

Sothøna byggjer reir i tett vegetasjon. Reira er ofte store og flytande. Hofuglen legg 6-10 grågule egg med mørke prikkar. Båe fuglane rugar. Ungane forlet reiret etter 3-4 dagar, og kan flyge når dei er 7-8 veker gamle.

Eurasian Coot-Mindaugas Urbonas-2.jpg|Dununge
Fulica atra MHNT.ZOO.2010.11.67.11.jpg|Egg


## Kjelder
* Norsk RingmerkingsAtlas. Volum 2. Stavanger 2006. ISBN 82-90054-65-3

## Bakgrunnsstoff
St. Albans

**St. Albans** (engelsk skrivemåte **St Albans**) er ein by i Hertfordshire i England, omkring 35 km nord for London. Han er administrasjonssenter og største by i distriktet St. Albans. I romersk tid låg byen Verulamium på den same staden; dette var ein av dei viktigaste romerske byane på dei britiske øyane. 

Namnet til byen kjem frå den første kjende kristne martyren på dei britiske øyane, St. Alban. Katedralen som er via til han er eit av dei viktigaste landemerka i byen.

## Historie

Før romarane kom hadde den keltiske stammen catuvellaunarane ei busetjing på Prae Hill omkring halvannan kilometer frå sentrumet til byen. Den romerske byen Verulamium vart anlagt nær denne, ved elva Ver, og strekte seg inn mot dagens sentrum.

I mellomalderen voks byen oppover i åssida der katedralen ligg, ved staden der St. Alban vart halshogd ein gong før 324.

Fleire store kyrkjebygg og kloster har vore på staden, og byen voks sakte men sikkert på grunn av tilstrauminga av pilegrimar. Det er mange restar etter bygningar frå både romersk tid og mellomalderen, og byen er difor ein stor turistattraksjon. Det er dyrt og bu der, og det er ein populær stad blant engelskmenn og britar.

Under den engelske borgarkrigen vart det utkjempa to slag i St. Albans.

I mellomkrigstida vart han eit viktig senter for elektronikkindustrien. Etter andre verdskrigen har han vakse mykje på grunn av folkeflyttinga som skjedde. Med moderne kommunikasjonsmiddel ligg han godt innanfor området som er attraktivt for pendlarar til London.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:St. Albans|St. Albans]]» frå , den 11. juli 2011.* 

## Bakgrunnsstoff

*
Katinka

**Katinka** eller **Kathinka** er kvinnenamn av russisk opphav, avleidd som kjælenamn av (E)Katerina, som tyder 'rein'. Namnedagen i Noreg er 27. mai.

I Noreg heiter rundt 360 kvinner Katinka og oppunder 260 Kathinka (SSB, 2008).

## Bruk
*«Katinka» var namnet på det nederlandske bidraget til internasjonale Melodi Grand Prix i 1962.
*«Kathinkas Gesang als Luzifers Requiem» (Kathinkas song som Lucifers rekviem) er ein song i operaserien *[[Licht]]* av Karlheinz Stockhausen.

## Kjende namneberarar
*Kathinka Zitz-Halein (1801-1877), tysk forfattar

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Katinka|Katinka]]» frå ,  den 27. mai 2008.*  

## Bakgrunnsstoff
Marsvin

**Marsvin** (*Cavia porcellus*) er eit husdyr i marsvinslekta (*Cavia*), og er eit utbreidd kjæledyr. Namnet marsvin kjem frå tysk og tyder 'svin frå havet' eller 'oversjøisk svin', etter at marsvin blei frakta til Europa over havet frå Sør-Amerika. 

Marsvinet har ein viktig rolle i fleire søramerikanske kulturar, særleg som matkjelde, men også innan folkemedisin og i religiøse ritual. Forsking tyder på at tammarsvinet er danna som ein hybrid av nærskulde artar som Cavia aperea, C. fulgida eller C. tschudii.

## Skildring
Marsvin er store gnagarar som kan vega mellom 700 og 1200 gram og ha ei lengd på mellom 20 og 25 centimeter. 

Marsvinpels finst i ulike typar og fargar. Marsvin kan vera einsfarga, to- eller trefarga. Brun, oransje, svart og kvit farge er vanleg. Dei vanlegaste pelstypane er korthåra, abyssinar der håra er ordna i rosettar, og langhåra peruanar. Det finst òg ulike framavla pelsvariantar, som texel, merino, sheltie og rex.

## Levevis
Dyra er drektige i rundt 9 veker, og har som regel kull på tre ungar. Dei kan forplanta seg frå dei er rundt ein månad. 

Marsvin blir vanlegvis 4-5 år gamle, men ein del blir opptil 8 år. Verdas eldste marsvin ifølgje Guinness rekordbok frå 2006 blei 14 år og 10,5 månader gammalt.

## Kjelder

* 

* www.norskmarsvinklubb.com 
* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Guinea pig|Guinea pig]]» frå , den 10. februar 2010.* 
 

## Bakgrunnsstoff
* Norsk Marsvinklubb (NMK) 
* Veiledning om hold av marsvin, mattilsynet.no (PDF)
Misvær

**Misvær** (lulesamisk ) er ei bygd og ein tidlegare tettstad i Bodø kommune i Nordland fylke. Bygda ligg inst i Misværfjorden, ein fjordarm til Skjerstadfjorden.

## Kjelder
Leland

**Leland** er ein tettstad i Leirfjord kommune i Nordland fylke med . Bygda ligg på nordsida av Leirfjorden og er administrasjonssenter i kommunen. Leirfjord kyrkje ligg på Leland.
Sørvågen

**Sørvågen** er eit fiskevær og ein tettstad i Moskenes kommune i Nordland fylke. Tettstaden ligg på sørsida av Moskenesøya og har . Dei viktigaste næringane er fiske og turisme.
Ostri

**Ostri** eller **Åstre** er ei elv i Innlandet fylke. Elva har utspring i Breheimen og renn gjennom Bråtådalen før ho renn ut i Ottaelva ved Dønfoss i Skjåk.

Bråtådalen er utgangspunkt for fotturar i Breheimen og Jostedalen.

Elva er freda gjennom Verneplan IV for vassdrag

## Kjelder
* NOU 1991:12A Verneplan for vassdrag IV
Tromsa

**Tromsa** er ei elv i Innlandet. Elva har utspring i Austfjellet (Ringebufjella) sør for Rondane, og renn gjennom kommunane Øyer og Ringebu. Elva renn ut i vatnet Losna i Gudbrandsdalslågen ved Fåvang.

Elva er freda gjennom Verneplan IV for vassdrag.

## Kjelder
* NOU 1991:12A Verneplan for vassdrag IV
Bleik

**Bleik** er ein tettstad og eit fiskevær i Andøy kommune i Nordland fylke. Staden ligg på nordvestsida av Andøya, om lag ti kilometer frå Andenes. Tettstaden har .

Namnet kjem truleg frå gammalnorsk *bleikr*, ‘ljos’, etter den ljose sandstranda, eller av *blikk* – den blikkstille som kan vere inne ved Bleik sjølv om nordausten står på ute i havet.

Bleik har ein særprega klyngebusetnad og næringsgrunnlaget er hovudsakleg fisketilverking og fiskeindustri, mekanisk verkstad. I 1925 vart store delar av husa øydelagt i ein storstorm. Ein gammal gardshaug kan sporast tilbake til 600 e. Kr og har ei djupne på 6 m.

Det kjende fuglefjellet Bleiksøya ligg rett utanfor Bleik, innanfor ligg Bleiksmorena naturreservat.

Bleik var den første staden i Vesterålen som tok i bruk eit vasskraftverk til straumproduksjon. Bleikselva vart demt opp, og kraftverket vart sett i drift 9. oktober 1904. Det leverte frå starten av 25 kW, nok til ljos til ca. 50 husstandar.

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* Andøy Historielag om Bleik 
* Presentasjon av Bleik
Fryken

**Fryken** er tre sjøar i Värmland i Sverige; Nedre Fryken, Mellanfryken og Övre Fryken. 

Sjøane er skilde av to sund, Nilsbysundet mellom Nedre Fryken og Mellanfryken, og sundet ved tettstaden Sunne mellom Mellanfryken og Övre Fryken. Sjøane ligg i Kils, Sunne og Torsby kommunar i Fryksdalen i Värmland. 

Norsälven renn frå Nedre Fryken til Vänern.
Strand i Sortland

**Strand** er ein tettstad i Sortland kommune i Nordland fylke. Staden ligg vest på Hinnøya, ved Sortlandsundet like ovanfor tettstaden Sortland. Sortlandsbrua fører Europaveg 10 over sundet ved Strand.
Sigerfjord

**Sigerfjord** er ein tettstad i Sortland kommune i Nordland fylke. Staden ligg på nordsida av Sigerfjorden på Hinnøya.
Skjøli

**Skjøli** er ei elv i Innlandet og Vestland. Elva har utspring i Jotunheimen og renn gjennom kommunane Luster, Lom og Skjåk. Elva renn gjennom Lundadalen før ho renn ut i elva Otta ved Skjåk.

Elva er freda gjennom Verneplan IV for vassdrag

## Bakgrunnsstoff
### Kjelder
* NOU 1991:12A Verneplan for vassdrag IV
Alsvåg

**Alsvåg** er ein tettstad i Øksnes kommune i Nordland fylke. Staden ligg nordaust på Langøya, innom dei mindre øyene Meløya og Instøya på vestsida av Gavlfjorden.

## Sjå òg
* Alsvåg kyrkje
* Alsvågvatnet
Straume i Vesterålen

**Straume** er ein tettstad i Bø kommune i Nordland fylke. Staden er administrasjonssenter i kommunen og ligg vest på Langøya.
The Clements Checklist of Birds of the World

***The Clements Checklist of Birds of the World*** er ei bok som lister opp fugleartane i verda, opphavleg autorisert av Jim Clements. Ho er brukt som ein av fleire autoritative referansar innan taksonomi av fuglar. Boka vert gjeven ut av Cornell University Press og finst i ei sjette utgåve frå 2007. Eldre utgåver kom ut på Ibis Publishing. 

Eit føremål med boka har vore å gje fagfolk og lekfolk høve til å følgje med på skiftingane i lista over anerkjende fugleartar i verda og plasseringa i taksonomien. Cornell Lab of Ornithology har gjeve årlege oppdateringar sidan då, vanlegvis i august, og den nyaste versjonen er tilgjengeleg online i fleire format. Desse oppdateringane gjenspeglar dei pågåande endringane i fugletaksonomi basert på publisert forsking.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:The Clements Checklist of Birds of the World|The Clements Checklist of Birds of the World]]» frå , den 28. mai 2008.* 
----
* Forord til 6. utgåve, engelsk

### Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Oppslag i lista på nettstad hos Avibase 
* Norske namn på verdas fuglar etter Clements si liste
Ethelred II av England

**Ethelred II** (), med tilnamnet «den rådville», var konge av England frå 978 til 1013 og 1014 til 1016. Han arva trona då han var omkring ti år gamal, etter mordet på halvbroren hans, Edvard martyren. 

Ifølge William av Malmesbury gjorde Ethelred frå seg i døypefonten då han blei døypt, noko som skal ha ført til at St. Dunstan profeterte at det engelske monarkiet ville bli styrta under styret hans. Denne historia er høgst sannsynleg ein seinare fabrikasjon. 

Den engelske forma av kallenamnet «den rådville» er «the Unready», eit ord som i dag tyder «den som ikkje er klar». Men på gamalengelsk tyder det «den som er utan råd», og det er også eit ordspel på namnet Ethelred, som tyder «den som har eit godt råd». 

Ethelred fekk minst seksten barn gjennom to ekteskap. Det første var med Ælfgidu, som var dottera til ein *ealdorman* frå Northumbria, og det andre, inngått i 1002, med Emma av Normandie, som var grandtanta til Vilhelm erobraren. Vilhelm brukte seinare denne slektskapen då han gjorde krav på den engelske trona. 

I Snorre Sturlason sine norske kongesoger vert Ethelred kalla «kong Adalråd». 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Ethelred den rådville|Ethelred den rådville]]» frå , den 28. mai 2008.* 
 

## Bakgrunnsstoff
* Olav den Hellige i London
Alfred den store

**Alfred den store** () var konge av Wessex frå 871 og til han døydde. Han var også den mektigaste kongen i England, og sjølv om han aldri herska over heile det som i dag er England blir han likevel gjerne rekna som konge av landet. Alfred blir rekna som ein av dei mest sentrale personane i samlinga av England og i forsvaringa av riket mot danane, og han har derfor fått tilnamnet «den store». Han var også den første kongen som hadde tittelen «konge av England» i levetida si. I motsetjing til andre tidlege engelske kongar veit ein mykje om livet hans, ettersom Asser, biskopen av Sherborne, skreiv ein biografi om han. 

## Bakgrunnsstoff
Straume

Det heiter **Straume** fleire stader:

* Straume på Sotra i Fjell kommune i Hordaland.
* Straume i Vaksdal i Vaksdal kommune i Hordaland.
* Straume i Vesterålen i Bø kommune i Vesterålen i Nordland.

## Sjå òg
* Straumen
Edmund II av England

**Edmund II «jernside»**(fødd ca. 989, død 30. november 1016) var konge av England frå 23. april 1016 og fram til døden eit drygt halvår seinare. Han var sonen til Ethelred den rådville og Ælfgifu av York. Edvard vedkjennaren var halvbroren hans. Ifølgje den angelsaksiske krønika fekk tilnamnet «isen-healf» ('jernside') på grunn av sine militære bragder mot dei invaderande danane.

I 1015 gifta Edmund seg med enkja etter ein dansk herskar i England som truleg heitte Ealdgyth. Han gjorde dette på trass av ordre frå faren, som ville ha henne plassert i Malmesbury kloster. Etter at faren døydde blei Edmund vald til konge av rådmenn og borgarar i London. Rivalen hans, Knut den store, hadde større støtte enn han i resten av landet, og blei vald til konge av eit råd (*witan*) i Southampton.

Edmund blei slått av danane ved slaget i Assandun i 1016, og gjekk med på ein fredsavtale med Knut den mektige. Han fekk lov av Knut den store til å halde på Wessex, mot at det var klart at den av dei som overlevde den andre skulle herske over heile England. Kort tid etter denne semja døydde Edmund, noko som gjorde at Knut kunne bli einekonge og blei sett på som særs mistenkeleg. I ettertid er det blitt fortald ei rekkje versjonar av korleis han døydde, til dømes at han skal ha blitt stukke i enden mens han var på do. Det finst likevel ikkje noko prov på at døden hans var noko anna enn naturleg.

Edmund II blei gravlagt i Glastonbury kloster. Han hadde to barn som er kjende for ettertida: Edvard Aetheling (1016–1057) og Edmund (fødd ca. 1017).

## Kjelder

*«Edmund II» (2011). Encyclopædia Britannica. Encyclopædia Britannica Ultimate Reference Suite.  Chicago: Encyclopædia Britannica.
*“They don’t like it up ‘em…” Revisiting the sordid deaths of Edmund Ironside, Edward II, Kenneth II and James I of Scotland, allkindsofhistory.wordpress.com
* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Edmund II av England|Edmund II av England]]» frå , den 28. mai 2008.*
Hyde Park i London

**Hyde Park** er ein av dei kongelege parkane i London, og ligg i City of Westminster. Parken har eit flateinnhald på 1,4&nbsp;km&sup2;. Parken som ligg ved sida av, Kensington Gardens, blir av mange rekna som ein del av Hyde Park, men dette er ei feiltaking.

Parken blei arva av Henrik VIII frå munkane i Westminster Abbey i 1536. Den var då ei privat jaktmark for monarken og hoffet hans inntil Jakob I tok trona og opna for avgrensa tilgang for folk flest. Det var Karl I som gjorde parken fritt tilgjengeleg for alle i 1637.

Hyde Park er nesten delt i to av innsjøen Serpentine, som blei laga i 1730 og inneheld ender, gjæser og svanar og utleige av robåtar.

Krystallpalasset (*Crystal Palace*) blei reist i Hyde Park for verdsutstillinga i 1851. Palasset blei seinare øydelagt i brann den 30. november 1936. Hyde Park har også vore arena for ei rekkje berømte rockekonserter, inkludert The Rolling Stones i 1969, Pink Floyd i 1970, Queen i 1976 og ikkje minst Live 8 i 2005.

Blant kjennemerka i Hyde Park er den majestetiske hovudinngangen, Speaker's Corner, Hyde Park Corner og minnesmerket over Diana, prinsesse av Wales.

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettside
St. James's Park

**St. James's Park** er ein av dei kongelege parkane i City of Westminster, rett aust for Buckingham Palace og vest for Downing Street. St. James's Palace ligg i nord.

Parken er omslutta av The Mall i nord, Horse Guards Parade i aust og Birdcage Walk i sør. Parken har eit tjern, St. James's Park Lake, med to små øyar, Andeøya (oppkalla etter samling av vassfuglar i tjernet) og Vestøya. Ei bru som kryssar tjernet byr på utsikt til Buckingham Palace omgjeve av tre og fontenar.

Dei nærmaste undergrunnsstasjonane er St. James's Park og Westminster.

Parken blei arva som sumpmark av Henrik VIII, som fekk den omgjort til hjortereservat. Den blei opna for publikum av Karl II.

St. James's Park er den austlegaste av ei nesten uavbroten kjede av parkar som òg omfattar (vestover) Green Park, Hyde Park og Kensington Gardens.

## Kjelder


* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:St. James&#39;s Park|St. James&#39;s Park]]» frå , den 28. mai 2008.* 


## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
Kensington Gardens

**Kensington Gardens** er ein av dei kongelege parkane i London. Han ligg i Kensington, like vest for Hyde Park. Det meste av parken ligg i City of Westminster, men ein liten seksjon i vest ligg i bydelen Kensington and Chelsea. Parken dekkjer eit område på 1,1 km&sup2;.

Den blir iblant oppfatta som ein del av Hyde Park, men ringvegen West Carriage Drive utgjer ei klar grense mellom dei to.

Kensington Gardens dannar saman med Hyde Park, Green Park og St. James's Park ei nærmast samanhengande «grøn lunge» i hjartet av London mellom Notting Hill og Westminster.

Blant kjennemerka i parken er Albert Memorial (eit minnesmerke over ektemannen til dronning Victoria), Kensington Palace, ei bronsestatue av Peter Pan og kunstmuseet Serpentine Gallery.


Victoria - panoramio (3).jpg|Statue av dronning Victoria
Albert Memorial, London - May 2008.jpg|Albert Memorial
Dig For Victory- Working on An Allotment in Kensington Gardens, London, 1942 D8334.jpg|Parsellhage ved Albert Memorial under andre verdskrigen
Kensington Gardens, London (2014) - 1.JPG|Kensington Gardens i 2014 


## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kensington Gardens|Kensington Gardens]]» frå , den 28. mai 2008.* 


## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
Green Park

**Green Park** er ein av dei kongelege parkane i London. Parken dekkjer eit område på 16 hektar og er eit viktig bindeledd mellom Hyde Park og St. James's Park.

Til forskjell frå naboparkane har Green Park ingen bygningar, statuer, fontener eller tjern. Den består utelukkande av enger og tre. Parken er omkransa i sør av Constitution Hill, i aust av gangvegen Queen's Walk og i nord av Piccadilly. Den møter St. James's Park ved Queen Victoria Memorial rett ovanfor inngangen til Buckingham Palace.

Den nærmaste undergrunnsstasjonen er Green Park.

Parken blei oppteikna første gong i 1554. Parken blei inngjerda i 1668 av Karl II, som også flytta rådyr inn og bygde eit hus for oppsynsmannen. Parken var då kjent som Upper St. James's Park, men namnet blei endra til Green Park i 1746. Parken blei opna for alle i 1826.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Green Park|Green Park]]» frå , den 28. mai 2008.* 


## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettside