Johan Falkberget

**Johan Falkberget** () var ein norsk forfattar, gardbrukar og stortingsrepresentant.
Han vart fødd på garden Falkberget («Inni Dala» - Trondalen) ved Rugelsjøen, i Røros kommune.

Falkberget byrja si yrkeskarriere som gruvearbeidar, og mange av Falkberget sine romanar skildrar arbeidarane sine arbeidsvilkår i gruvesamfunnet. Gjennombrotet kom med romanen «Den fjerde nattevakt» (1923), ein historisk roman med handling lagt til første halvdel av 1800-talet. I «Christianus Sextus»-syklusen er handlinga lagt til 1720-talet, og gruvedrifta er òg her eit sentralt motiv. Johan Falkberget representerte Arbeidarpartiet på Stortinget for Sør-Trøndelag fylke i åra 1931-33.

Falkberget vart gravlagd på Staten sin kostnad den 15. april 1967. Familien sin gravstad er på Røros øvre kyrkjegard.

## Viktige årstal i Johan Falkberget sitt liv

*1891 - Byrja som vaskar-ryss ved Christianus Sextus 
*1893 - Skifta etternamn - frå Lillebakken til Falkberget - gårdsnamnet 
*1894 - Ferdig med folkeskulen - sju års folkeskule med mykje fråvær 
*1906 - Slutta som gruvearbeidar - fekk jobb som redaktør i avisa «Nybrott», Ålesund 
*1908 - Reiste til Fredrikstad - redaktør «Smaalenenes Socialdemokrat», Fredrikstad 
*1909 - Flytta til Oslo - Kristiania - tok familien med 
*1911 - «Statens forfatterstipend» - reising gjennom Europa - kom til Italia 
*1922 - Flytta attende til Rugeldalen - opparbeidde garden Ratvolden - kalla seg bonde 
*1926 - Medlem av Glåmos heradstyre - varaordførar 
*1931-1933 - Stortingsmann for Det norske Arbeidarparti 
*1934 - Røroskommisjonen 
*1936 - Nestformann i styret for Røros Kobberverk A/S 
*1937 - Medlem av Rørosbok-komiteen 
*1940-1945 - aktivt med i motstandskampen - dekknamnet «Jøns» 
*1945 - Redaktør av avisa «Fjell-Ljom» 
*1948 - Bygde nytt våningshus på Ratvolden «Gjeldsfengslet» 

## Utmerkingar

*1911 - Statens forfatterstipend
* Stipend - «Schæffers legat» - reiste til Kirkenes og familien Wessel 
*1930 - Statens diktergasje 
*1938 - Ei av gruvegangane ved Christianus Sextus gruve fekk namnet «Johan Falkbergets gruve anno 1938» 
*1939 - Utnemnd som æresborgar av Røros Bergstad 
*1939 - Gyldendals legat
*1949 - Folkegåva «Hjertenes Nobelpris» 
*1950 - Utnemnd til æresdoktor ved Stockholm Høgskola 
*1951 - Medlem av Det Kongelige Norske Videnskabers Selskab, Trondheim 
*1958 - Doblougprisen
*1960 - Utnemnd til kommandør med stjerne av St. Olavs Orden
*1963 - Offentleg æresløn 
*1964 - På 85-årsdagen fekk han overrekt landet si høgaste sivile utmerking - Borgerdådsmedaljen i gull

## Viktigaste verk
*1902 *Når livskvelden kjem - Forteljing*
*1903 *Bjarne - Et billede fra en fjellbygd*
*1905 *Vaarsus - Fortælling*
*1905 *Moseflyer - Skitser og sagn fra Dovrefjeld*
*1906 *Hauk Uglevatn - Fortælling fra Dovrefjeld*
*1907 *Svarte Fjelde - Fortælling*
*1908 *Mineskud*
*1908 *Ved den evige sne - Fortælling I*
*1909 *Fakkelbrand*
*1909 *Urtidsnat*
*1910 *Vargfjeldet - Smaa fortællinger*
*1910 *Nord i haugene - Eventyr*
*1911 *Fimbulvinter*
*1912 *En finnejentes kjærlighetshistorie*
*1912 *Jutul-historier - Fortalt av 'n Soplim-Tosten sjøl*
*1913 *Eli Sjursdotter*
*1913 *Eventyr. Nord i Haugene og Jutulhistorier*
*1914 *Simen Mustrøen. Karikaturkomedie*
*1914 *Av Jarleæt*
*1915 *Lisbet paa Jarnfjeld*
*1916 *Eventyrfjeld. Historier for barn*
*1916 *Helleristninger. Historier fra fjeldet og jagten*
*1917 *Brændoffer*
*1918 *Rott jer sammen*
*1918 *Sol. En historie fra 1600 tallet*
*1919 *Barkebrødstider - Nye fortællinger*
*1919 *Vidden - Fortællinger*
*1919 *Bjørneskytteren*
*1920 *Bør Børson - Olderdalens største sønn*
*1920 *Byd lykken haanden eller da Johannes Mo løste rebusen*
*1920 *Bør Børson jr.*
*1921 *Naglerne. Eller jernet fra Norden og andre fortellinger*
*1923 *Den fjerde nattevakt*
*1924 *I Nordenvindens land*
*1925 *Vers fra Rugelsjøen*
*1926 *Anders Reitan. Liv og virke 1826-1926*
*1927 *Den nye Bør Børson jr.*
*1927 *Christianus Sextus. De første geseller*
*1928 *Det høie fjeld*
*1928 *Solfrid i Bjørnstu og de syv svende*
*1929 *I forbifarten*
*1931 *Christianus Sextus. I hammerens tegn*
*1933 *Der stenene taler*
*1935 *Christianus Sextus. Tårnvekteren*
*1936 *I vakttårnet*
*1940 *Nattens Brød. An-Magritt*
*1944 *Runer på fjellveggen. Sagn og fortellinger*
*1946 *Nattens Brød. Plogjernet*
*1948 *I lyset fra min bergmannslampe*
*1952 *Nattens Brød. Johannes*
*1959 *Nattens Brød. Kjærlighets veier*
*1963 *Jeg så dem --*
*1964 *Vers fra Rugelsjøen og andre dikt*