Pitaloosie Saila

**Pitaloosie Saila** RCA () var ein kanadisk inuittisk biletkunstnar som hovudsakleg laga teikningar og litografi. I verka sine utforskar Saila tema som familie, sjamanisme, fuglar og dei personlege livserfaringane hennar som inuittisk kvinne. Verka hennar har vore med på over 150 utstillingar nasjonalt og internasjonalt, som i den anerkjente Isumavut-utstillinga *The Artistic Expression of Nine Cape Dorset Women*. I 2004 blei Pitaloosie Saila og mannen hennar, bilethoggaren Pauta Saila, tekne inn i Royal Canadian Academy of Arts.

## Bakgrunn
Saila blei fødd 11. juli 1942, men fleire galleri oppgjev fødselsdatoen som 11. august 1942. Ho blei fødd i Kinngait, eller Cape Dorset, i det som då var Nordvestterritoria (dagens Nunavut) i Canada. Foreldra hennar var Sam Pudlat og Katauga. Ho var mykje av barndomen sin på sjukehus i Quebec og Ontario, for å få behandling for tuberkulose. Ho lærte engelsk under sjukehusopphalda, og var ofte tolk for naboane sine. Mor hennar døydde då ho var to år gammal medan far hennar var borte på kvalrossjakt, og ho blei oppdratt av bestemor si. Ho har sagt at det var vanskeleg for henne å læra inuktitut igjen då ho kom tilbake til Baffinøya i 1957 som femtenåring. 

Pitaloosie Saila var i slekt med ei rekkje suksessrike kunstnarar. Mannen hennar Pauta Saila var ein høgt respektert skulptør, og stemor hennar, Mary Pudlat, har vore ein regelmessig bidragyder til Cape Dorset print samlingar. To av onklane til Pitaloosie, Pudlo Pudlat og Osoochiak Pudlat, har fått stor merksemd for grafiske verk, og den berømte fetteren til far hennar, Peter Pitseolak, var ein av dei første sør-baffin-inuittane til å produsere ei varig samling av kunstverk over lengre tid.

## Kunstnarisk karriere
Saila byrja utvikla seg som kunstnar på 1960-talet, og utvikla straks ein personlig stil. Ho deltok i eit årleg graveringskollektiv i Cape Dorset frå 1968. Ho hadde då byrja å teikna på eige initiativ i byrjinga av 1960-talet, medan James Archibald Houston var på Cape Dorset, og stilen hennar var særmerkt henne. Ho laga særleg bilde av sterke, omsorgsfulle kvinner eller mødrer med borna sine, og teikna ofte fuglar og den mytiske figuren Taleelayu (eller Sedna). Pitaloosie Saila hadde mange høve til å reise i sørlege Canada og i utlandet i samband med kunst. Sommaren 1967 var ho i Toronto om sommaren med familien medan Pauta Saila laga ei utskjering til  International Sculpture Symposium. I 1974 var ho til stades ved opninga av den fyrste soloutstillinga si i Hamilton i Ontario, og ved seinare framsyningar av verket sitt vitja ho større byar i sørlege Canada, USA og Europa.

113 av bilda hennar var med i Cape Dorset-trykksamlingane hennar frå 1968, 

## Anerkjenning
I 1977, som ei anerkjenning av kulturellarv i Canada, brukte Canada Post trykket hennar *Fisherman's Dream* frå 1971 som ein av ein serie på fire illustrerte frimerke. I 1983 blei trykket hennar *Arctic Madonna* frå 1980 vald ut til eit kort for UNICEF.

Det er verk av Saila i nokre av dei viktigaste samlingane av inuittisk kunst, som dei i National Gallery of Canada, Montreal Museum for Fine Arts (MMFA), Winnipeg Art Gallery og Canadian Museum of History.

I 2004 blei Saila vald til medlem av Royal Canadian Academy of Arts.

## Utstillingar i utval

* 2019 *60/60,* Feheley Fine Arts, Toronto
* 2016 *Pitaloosie Saila: A Print Retrospective*, Feheley Fine Arts, Toronto
* 2004 *Sanaasimasiatok/Fine Works: Sculpture from Cape Dorset,* Feheley Fine Arts, Toronto
* 2003 *The Inuit Icon: Selections from Private Collections,* Feheley Fine Arts, Toronto
* 1996-1997 *Pitaloosie & Pauta,* McMichael Canadian Art Collection, Kleinburg, ON
* 1994 – 1995 *Isumavut: The Artistic Expression of Nine Cape Dorset Women*, Canadian Museum of History, Gatineau, QC
* 1993 – 1994 *Contemporary Inuit Drawings*, Muscarelle Museum of Art, College of William and Mary, Williamsburg, VA
* 1991 – 1992 *In Cape Dorset We Do It This Way: Three Decades of Inuit Printmaking,* McMichael Canadian Art Collection, Kleinburg, ON
* 1989 – 1991 *Kenojuak Ashevak, Lucy Qinnuayuak, Pitaloosie Saila – Flights of Fancy,* Art Gallery of Ontario, Toronto
* 1988 – 1989 *In the Shadow of the Sun: Contemporary Indian and Inuit Art in Canada,* Canadian Museum of History, Gatineau, QC

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Pitaloosie Saila|Pitaloosie Saila]]» frå ,  den 25. august 2024.*  

## Bakgrunnsstoff

* National Gallery of Canada: Pitaloosie Saila