open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Radiosamband

**Radiosamband** eller **kommunikasjonsradio** er eit samleomgrep for radioar som både kan senda og ta imot ei melding.

Omgrepet vert brukt til å skilja utstyret frå kringkastingssendarar, kringkastingsmottakarar og mobiltelefonar. 

Radioane vert brukt som samband mellom ei mindre gruppe brukarar med felles behov for samband. Dette kan vera radioamatørar, politi, ambulansar, lækjarar, hjelpekorps, brannkorps, elektrisitetsverksmontørar, drosjer, bussar, trikkar, lastebilar, anleggsmaskinar, brøytemaskinar, fly, skip, fritidsbåtar, jegarar, skogarbeidarar og andre.

Radioane vert brukt i sambandsnett for landsdekkjande eller internasjonale system som flyradio, maritim VHF, politiradio og helseradionett. Dei kan òg brukast av ei lita gruppe med konsesjon på eigen kanal for internt radiosamband for eit firma eller ein bransje. Døme på dette er maskinentreprenørar, budfirmaer, sikringsradio for skogarbeidarar og jaktradio. 

## Privatradio
Privatradio (òg kalla walkietalkie) på 27 MHz og 440 MHz er billege konsesjonsfrie radioar med avgrensa sendareffekt til 500 mW berekna på privat nytte. På 1970- og 1980-talet vart ordet walkietalkie brukt om alle radioar på 27 MHz bandet, både for handapparat, mobilapparat og stasjonære radioar. Då var disse radioane ein billeg og enkel kommunikasjon lokalt mellom heim, bil og båt. Då var det ein enkel konsesjon for 27 MHz bandet utan krav til teoretisk prøve. Sjølv om konsesjonen var berekna for bruk innan ein familie eller lita privat gruppe vart dei mykje brukt blant ukjende med kreative kallesignal. Då mobiltelefonar vart vanlegare frå slutten av 80-talet vart nytta av dette bandet tydeleg mindre.

## Handapparat, mobilapparat, stasjonær radio, basestasjonsapparat
Handapparat er små handhaldne einingar med innebygt batteri, antenne, mikrofon, høgtalar, display for kanalval, frekvensval og oppkallinformasjon. Dei er eigna til bruk for personar som går fritt omkring, vekk frå køyretøy og hus, og som treng samband på det aktuelle radionettet òg når dei er unna fastmonterte apparat. Eit handapparat kan gjerne festast i eit belte eller berast i ei lomme. 

Mobilapparat er berekna til fast montering i bilar, båtar eller fly. Dei har tilkopling til utvendig antenne og straumforsyning (oftast 12V likestraum). Dei kan òg ha innvendig høgtalar. 

Eit baseapparat eller radiorelé kan vera ein sendar/mottakar for montering i hus med tilkopling til lysnettet og med antenne høgt på bygningen med ein antennekabel/radiolinje som samband mellom antenna og radioen. Mobilapparat og baseapparat vil ofte ha ein separat handheldt mikrofon.  
Handapparat, mobilapparat og baseapparat har ofte tilkoplinghøve for utvendig mikrofon, høgtalar eller hovudtelefonsett.

## Kjelder




**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kommunikasjonsradio|Kommunikasjonsradio]]» frå ,  den 29. oktober 2018.*
Zeltweg

**Zeltweg** er ein kommune i distriktet Murtal i forbundslandet Steiermark i Austerrike. Kommunen har ei flatevidd på 8,7 km² og i kring 7&nbsp;200 ibuarar. Byen Zeltweg har 4&nbsp;500 ibuarar og ligg 659 meter over havet.

Fliegerhorst Hinterstoisser, den største militære flyplassen i Austerrike, ligg i Zeltweg. Næringslivet er elles prega av ymse slag industriverksemder.

Generalen Franz Böhme, øvstkommanderande i Wehrmacht Norge i 1945, var frå Zeltweg. 

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Zeltweg|Zeltweg]]» frå ,  den 29. oktober 2018.*  


## Bakgrunnsstoff

*
Kuchenspitze

**Kuchenspitze** er ein 3&nbsp;148 meter over havet høg fjelltopp aust i Verwallfjella i Tirol i Austerrike. Fjelltoppen er den nest høgste i fjellmassivet.

Andreas Madlener og Julius Volland kleiv i 1877 til topps som dei fyrste menneska. Kuchenspitze har aldri vore mykje besøkt, det krevst både klatreerfaring og det er ein strabasiøs tur.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Kuchenspitze|Kuchenspitze]]» frå ,  den 29. oktober 2018.*
U.S. Capitol Police

**U.S. Capitol Police** (**USCP**) er ein amerikansk føderal politietat underlagt Kongressen. Oppgåva til etaten er å verna den føderale lovgivande styresmakta i USA.

U.S. Capitol Police var oppretta i 1828 for å patruljera og verna kongressbygningen i Washington D.C., etter eit åtak på John Quincy Adams i Capitol-rotunden.
Mandatet er seinare vorte utvida til å sørgje for ei rekkje ulike politi- og sikkerheitenester for Kongressen og medlemmar, tilsette og vitjande. Tenestene vert utført via eit nettverk av fot- og bilpatruljar og stasjonære politiposter. Etaten hadde pr. 2004 1 700 tenestemenn og 572 sivilt tilsette.

I dag består hovudoppgåvene i å verna liv og eigedom, førebygga, oppdaga og undersøkja kriminell handling, og trafikkreglar i heile komplekset av kongressbygningar, parker og gjennomfartsvegar og verne kongressmedlemmar, kongresstilsette og familiane deira i USA.

Berre tre tenestemenn er vorte drepne i etaten si teneste. I 1984 vart sersjanten Christopher Eney drepen under trening, medan betjenten Jacob Chestnut og detektiven John Gibson vart skotne og drepne av ein mentalt forstyrra våpendesperado i 1998.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:U.S. Capitol Police|U.S. Capitol Police]]» frå ,  den 30. oktober 2018.*  

## Bakgrunnsstoff

*
Ivar Svensøy

**Ivar Svensøy** () er ein norsk lektor frå Luster i Sogn. Han har undervist ved Hafstad vidaregåande skule i Førde og representert Arbeidarpartiet i Førde kommunestyre og Sogn og Fjordane fylkesting i fleire tiår. I tillegg har Ivar Svensøy delteke i ymse kulturarbeid.

## Bibliografi
### Bøker
*
*
*
*
### I tidsskrift - eit utval
* Lokalhistoriske artiklar Sogn og Fjordane

## Referansar


## Kjelder
* Selja forlag. (2018). Ivar Svensøy (URL lesen 30.10.2018)
Ski-NM 1989

**Noregsmeisterskapen på ski 1989 i nordiske greiner** tok til 21. januar og vart avslutta 5. februar 1989, bortsett frå lagtevlinga i kombinert, som vart arrangert i Steinkjer 1.-2. april. Meisterskapen omfatta 13 øvingar, 9 for menn og 4 for kvinner.

Alle langrenns-tevlingane og kombinertrennet vart avvikla på Konnerud og Geilo i tida 21. januar – 5. februar, medan hopprenna fann stad dagane 3.-5. februar, i Vikersund og på Fluberg.

## Langrenn menn
### 10 km




### 30 km




### 50 km




### 3 x 10 km stafett




## Langrenn kvinner
### 5 km




### 10 km




### 20 km fristil




### 3 x 5 km stafett




## Kombinert




## Hopprenn
### Normalbakke



Dato: 4. februar
Stad: Vikersund

### Storbakke



Dato: 5. februar
Stad: Odnesbakken i Fluberg

## Kjelder
**Sportsboken 89-90*. Sportsboken As/VG. 1989.
Løkke bru

**Løkke bru** er ei bru over Sandvikselva i Sandvika i Bærum kommune. Opphavleg var brua ei køyrebru som fram til 1978 inngjekk i Ringeriksveien, men vart freda og flytt noko lenger opp i Sandvikselva i samband med at det vart bygd ei ny og meir tidsmessig køyrebru i betong på staden der ho stod opphavleg. Etter flyttinga er brua nytta som gang- og sykkelvegbru mellom Løkke og foretnings- og bustadområdet på Hamang, der mellom anna Sandvika videregående skole held til i dei tidlegare bygningane til Handelshøyskolen BI, og ligg no i det parkområdet som vert kalla Løkkeparken.

Brua er ei bogebru med bogar av støypejern, og med brudekke av tre. Brua er fem meter brei, spennet er på 22,8 meter, og byggjekostnadene i si tid var på 4&nbsp;700 specidalar. Dei to bogane vart støypte på Bærums Verk jarnstøyperi i 1829. Kvar av dei er støypte i eitt stykkje, og frakta i heil tilstand til brustaden. Dette var den fyrste støypejernsbrua som vart bygd i Noreg. Ettersom Ringeriksvegen gjennom Sandvika var en del av hovudvegen mellom Oslo-området og Ringerike, Hønefoss og Hallingdal, vart det naudsynt å erstatte ho med ei ny bru på 1970-talet. No er Europaveg 16 frå krysset med Europaveg 18 i Sandvika hovudsambandet på denne strekninga. Fram til 1934 var Løkke bru dessutan nytta som bru over Sandvikselva for trafikken mellom Oslo og Drammen. Før brua vart bygd, låg det bruer av tre på den same staden.

Brua har namn etter ein tidlegare bondegard i området som vart kalla Løkke (som tydar 'inngjerda jordstykkje').
 
Løkke bru er særleg kjend på grunn av at Claude Monet har ho med som eit av motiva på måleria frå vitjinga si i Oslo og Bærum i januar-april 1895, då han etter initiativ frå målaren Frits Thaulow kom for å måle «det fryktinngydende nord». Nasjonalgalleriet i Oslo har måleriet av Løkke bru i samlingane sine. Elles har fleire kunstmålarar vorte fascinert av den særeigne brua, mellom anna Johannes Flintoe i 1838 og Fredrik Collet i 1889.

## Kjelder
*Borgen, Per Otto, 2006, *Asker og Bærum leksikon*, Drammen: Forlaget for by- og bygdehistorie, side 333 og side 349. ISBN 82-91649-10-3

**Denne artikkelen bygger delvis på «[[:nb:Løkke bro|Løkke bro]]» frå ,  den 31. oktober 2018.*  
 
## Bakgrunnsstoff
* Løkke bru måla av Claude Monet
* Strekteikning av Løkke bru
Afroamerikanarar

**Afroamerikanarar** (engelsk *Afro-Americans*), **afrikansk-amerikanarar** (*African Americans*) eller *Black Americans* viser til den folkesetnaden i USA som i større eller mindre grad stammar frå afrikanske folkegrupper med mørk hudfarge. Dei fleste er etterkommarar etter afrikanske slavar som vart tekne til det amerikanske kontinentet under den transatlantiske slavehandelen.

«Black or African American» var den tredje største rasekategorien i USA (etter «White Americans» og «Hispanic and Latino Americans»). Dei fleste afroamerikanarar stammar frå folk haldne som slavar innanfor ei noverande grensen til USA. Vanlegvis har dei vest- eller sentralafrikansk og europeisk opphav, og nokre av dei stammar også frå amerikanske urfolk. Ifølgje data frå U.S. Census Bureau identifiserer nye innvandrarar frå Afrika til USA seg som regel ikkje som afroamerikanarar, men etter den afrikanske etnisiteten sin (≈95&nbsp;%). Innvandarar frå nokre karibiske og latinamerikanske land og etterkomarane deira kan i nokre høve identifisera seg og i andre høve ikkje identifisera seg med omgrepet.

## Sjå òg
*Borgarrettsrørsla
## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Afrikansk-amerikanere|Afrikansk-amerikanere]]» frå ,  den 30. oktober 2018.*  
**Denne artikkelen bygger på «[[:en:African Americans|African Americans]]» frå ,  den 21. april 2019.*
Jair Bolsonaro

**Jair Messias Bolsonaro** () er ein brasiliansk militær og politikar. Bolsonaro er ein tidlegare offiser og deretter politikar. Han har vore medlem av deputertkammeret, underhuset i det brasilianske parlamentet, sidan 1991. Han var den 38. presidenten i Brasil frå 1. januar 2019 til 1. januar 2023.

I 2018 vart Bolsonaro knivstukken etter å ha vore i ein folkemengde under eit valgkampmøte.

## Politikk
Bolsonaro tilhøyrer ein populistisk, ytterleggåande høgrefløy, og er kontroversiell i Brasil, blant anna fordi han har gjeve uttrykk for sympati med det tidlegare militærdiktaturet i landet, som varte frå 1964 til 1985, og har forsvart tortur og avrettingar av opposisjonelle i denne perioden.

Bolsonaro har skifta parti og til ein viss grad politisk ståstad ei rekkje gonger. Han har tilhøyrd i alt ni parti:
* Partido Democrata Cristão (1989 til 1993)
* Partido Progressista (1993)
* Partido Progressista Reformador (1993 til 1995)
* Partido Progressista Brasileiro (1995 til 2003)
* Partido Trabalhista Brasileiro (2003 til 2005)
* Partido da Frente Liberal (2005)
* Partido Progressista (2005 til 2016)
* Partido Social Cristão (Mars 2016 til januar 2018)
* Partido Social Liberal (Fra januar 2018)

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
Bjørn Unneberg

**Bjørn Unneberg** () var ein norsk jurist og politikar frå Stokke i Vestfold. Han representerte Akershus fylke og Senterpartiet på Stortinget i tida 1969–77.

Unneberg var son til ein skulemann. Sjølv utdanna han seg til cand.jur. i 1949. Etter vel eitt år som universitetsstipendiat i slavisk språk og kultur, med base i Praha, jobba han 1951-53 som protokollførar for lagmannsretten i Eidsivating. Sidan var han i to år advokatfullmektig i Oslo, og deretter 1955-63 juridisk konsulent i Widerøes Flyveselskap A/S. Jamsides var han frå 1957 brukar av garden Brudalen i Ullensaker, ein gard han dreiv til 2001. Frå 1963 til -69 var han kontorsjef i Anderson & Skjånes A/S.

Unneberg engasjerte seg i politikken for Senterpartiet. Hausten 1963 var han såleis statssekretær i Samferdsledepartementet i den kortliva Lyng-regjeringa. Han hadde elles plass i Ullensaker formannskap i samfulle tolv år, 1960-71, til dess han hausten 1969 vart vald til stortingsrepresentant frå Akershus fylke. På Stortinget var han medlem i Kommunal- (og miljøvernkomiteen) dei fire fyrste sesjonane, 1969-73. Etter å ha vorte attvald var han 1973-77 formann i Justiskomiteen. Allereie frå 1960-åra arbeidde Unneberg for ei fornying av Senterpartiet, klårast kjem det fram i boka *Grønn sosialisme for utkantproletarer*. Boka kom ut i 1971 og fremja ein meir populistisk politikk, eit samfunnssyn som vekte interesse under den folkelege striden mot norsk EEC/EF-medlemskap. Som redaktør av 'Senterbevegelsen' sitt idétidsskrift Senit i tiårsperioden 1968-78, og formann i Senterpartiet sitt kommunalutval 1969-77, nådde han vide med bodskapen sin.

Unneberg tok ikkje attval i 1977. Derimot var han medlem i sentralstyret i Senterpartiet i to år til 1979. Frå 1977 til 1997 var han sorenskrivar på Eidsvoll. Under den tida skreiv han biografien «Per Borten: Bonde og statsmann», som kom ut på Cappelens Forlag i 1988.

## Kjelder
*Stortingsbiografi
Judenburg

**Judenburg** er ein kommune i distriktet Murtal i forbundslandet Steiermark i Austerrike. Kommunen har ei flatevidd på 63,8 km² og i kring 10&nbsp;000 ibuarar, 8&nbsp;500 av dei bur i byen Judenburg, 737 meter over havet.

Byen har sitt namn etter jødiske handelsmenn som var aktive her frå 1000-talet. I dag er byen eit industri- og handelssenter for nærområda, med tilhøyrande skulestell.

Langrennaren Alois Stadlober, skirennaren Renate Götschl og skiskyttaren Christoph Sumann er alle frå Judenburg.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Judenburg|Judenburg]]» frå ,  den 30. oktober 2018.*
Ikkje-statleg organisasjon

**Ikkje-statleg organisasjon** (frå engelsk *non-governmental organization*; forkortinga *NGO* finst òg i norske publikasjonar) er organisasjonar som arbeider parallelt med statlege organ, men som ikkje er underlagt ei statleg styresmakt. Ikkje-statlege organisasjonar kan i mange tilfelle ha ei form for samarbeid eller konsultativ status både hjå nasjonale styresmakter og internasjonale organisasjonar, mellom desse ulike SN-organ, Europarådet og andre organisasjonar. 

I Noreg bruker ein gjerne nemningane «frivillige organisasjonar» eller «ideelle organisasjonar». Organisasjonar med primært kommersiell målsetning vert ikkje rekna som ikkje-statlege organisasjonar. Ikkje-statlege organisasjonar kan finansierast gjennom private eller offentlege bidrag, eller ein kombinasjon.

## Døme på ikkje-statlege organisasjonar

* American Civil Liberties Union
* Amnesty International
* CARE
* Human Rights Watch
* Lækjarar Utan Grenser
* Natur og Ungdom
* PEN-klubben
* Raudekrossen
* Transparency International

## Sjå òg

* Frivillige organisasjonar
* Ideelle organisasjonar
* Interesseorganisasjon

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Ikke-statlig organisasjon|Ikke-statlig organisasjon]]» frå ,  den 30. oktober 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene: &nbsp;*
----
* Cross, John C. (1997). *Development NGOs, the State and Neo-Liberalism: Competition, Partnership or Co-conspiracy.* http://www.openair.org/cross/NGOS.htm 
* Degnbol-Martinussen, John og Poul Engberg-Pedersen (2001). *Fattigdom og udvikling. Grundbog om den nødvendige bistand*. København: Mellomfolkeligt Samvirke.
* Krogh, Elsebeth (1998). *NGOerne – frelsende engle eller politiske dyr?* I: Den Ny Verden 4. ss 91 – 105.
* Potter, Robert B., Tony Binns, Jennifer A. Elliot & David Smith (2004). *Geographies of Development. Second Edition.* Essex: Pearson Education Limited.
* Uvin, Peter & David Miller (1994). *Scaling Up: Thinking Through the Issues.* http://www.globalpolicy.org/ngos/role/intro/imp/2000/1204.htm

## Bakgrunnsstoff

* Kva er ein samskipnad?  – Altinn/Hjelp til regelverk 
* Frivillighetsregisteret – Altinn/Hjelp til regelverk 
* Elektronisk skjema for registrering i Frivillighetsregisteret – Altinn/Brønnøysundregistrene
Militærattaché

Ein **militærattaché** er ein offiser, som regel med graden oberst, som er knytt til ein ambassade eller ein internasjonal organisasjon (t.d. NATO) og som har diplomatstatus. Militærattaché er ei fagleg stilling med ansvar for militære spørsmål. Funksjonen som militærattaché oppstod som fast ordning tidleg på 1900-talet. Personane som har denne funksjonen vert rekrutterte frå militærvesenet i sitt eige land og er dermed som oftast ikkje yrkesdiplomatar. Ofte går dei tilbake til militære stillingar i heimlandet sitt utan diplomatisk status etter å ha vore militærattaché.

Tilsvarande nemningar er *forsvarsattaché*, *hærattaché* og *marineattaché*.

## Norske forsvarsattachear
Noreg har forsvarsattachear ved tolv militære misjonar i utlandet.

* Forsvarsattaché i Finland (Helsingfors)
* Forsvarsattaché i Frankrike (Paris) med sideakkreditering til Spania
* Forsvarsattaché og assisterande attaché i Italia (Roma) med sideakkreditering til Slovenia, Bulgaria, Romania
* Forsvarsattaché og assisterande attaché i Latvia (Riga) med sideakkreditering til Estland, Litauen
* Forsvarsattaché i Nederland (Haag) med sideakkreditering til Belgia, Luxembourg
* Forsvarsattaché i Polen (Warszawa) med sideakkreditering til Tsjekkia, Slovakia, Ungarn
* Forsvarsattaché i Russland (Moskva) og assisterande attaché med sideakkreditering til Hviterussland, Ukraina, Kirgisistan, Tadsjikistan, Usbekistan, Kasakhstan
* Forsvarsattaché i Storbritannia (London) med sideakkreditering til Irland
* Forsvarsattaché i Sverige (Stockholm)
* Forsvarsattaché i Tyrkia (Ankara)
* Forsvarsattaché i Tyskland (Berlin) med sideakkreditering til Sveits, Austerrike
* Forsvarsattaché og to assisterande attachear i USA (Washington D.C.) med sideakkreditering til Canada

## Sjå òg

* Attaché

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Militærattaché|Militærattaché]]» frå ,  den 13. oktober 2018.*  
 


## Bakgrunnsstoff

* Om Militærattaché, frå *Store norske leksikon*
Jartegn

**Jartegn** eller **omen** er eit særskild merke eller varsel som kan danna prov eller førebod.

Ordet jartegn (norrønt *jartegn*) er avleidd frå **jarknteign*, frå gotisk *airkns*: 'ærke', 'ekte'. 

I gamal tid kunne jartegn òg vere eit slags legitimasjonsteikn, til dømes noko ein person fekk med seg for å vise at han var den han gav seg ut for å vere, og hadde det oppdrag han påstod å ha. I *Soga om Olav den heilage* heiter det til dømes: «Men dette fingergullet skal du gje Ragnvald jarl, og desse jartegnene vil han nok kjenne».

I allmenn forstand er fenomenet ofte tolka som eit illevarslande, negativt eller skjebnesvangert varsel. Med andre ord kan «jartegn» òg brukast om teikn (fortrinnsvis i naturen) der overeinsstemming mellom signifikant og signifikat ikkje er vilkårleg eller tilfeldig.

I moderne tolkingslære, semiologi og semiotikk, i arven etter Ferdinand de Saussure, vert det som regel slege&nbsp;fast at jartegn ikkje finst i røynda, og at tilhøvet mellom signifikant og signifikat avheng av sosiale kontraktar. Trua på jartegn er eit kjenneteikn på ei magisk røyndomsoppfatning. 

## Døme på jartegn

* At ein edderkopp kryssar vegen for ein.
* Ein svart katt kryssar vegen for ein.
* Å finna ein firkløver.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Jærtegn|Jærtegn]]» frå ,  den 30. oktober 2018.*
Firkløver

**Firkløver** er ei uvanleg fireblada form av den elles trebladige kløveren, til vanleg kvitkløver eller raudkløver. Denne varianten kan koma av ein kombinasjon av genetikk og ytre miljøfaktorar. 

## Symbol
I vestleg kulturhistorie er firkløveren eit lukkesymbol, spesielt når ein tilfeldigvis kjem over ein utan å ha leitt etter slike.


File:Alfa_Romeo_QV.JPG|Frå sportsbilane til Alfa Romeo
File:4H_Emblem.svg|Merket til 4H-rørsla
File:Postkarte_Neujahr_001.jpg|Lykkesymbol på tysk postkort frå 1900
File:Barcelona_sant_pau_rosone.jpg|Dekorativt element i kyrkja Santa Maria del Pi i Barcelona
File:B-1B Lucky 13 Nose Art.jpeg|Dekorasjon på eit amerikansk bombefly.


## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Firkløver|Firkløver]]» frå ,  den 30. oktober 2018.*  
 

## Referansar
Kawasaki Ki-10

**Kawasaki Ki-10** var eit japansk jagarfly, ein eindekkar frå 1930-talet.

Kostruksjonen starta i 1934 etter anbodsinnbying frå den japanske hæren om å byggja ein dobbeltdekkar, eit jagarfly med høg yteevne og gode flygeeigenskapar. Forslaget frå Kawasaki var ein enkel og konvensjonell konstruksjon med fast understell og cockpit. 
## Spesifikasjonar (Ki-10-II)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kawasaki Ki-10|Kawasaki Ki-10]]» frå ,  den 31. oktober 2018.*  
 


## Bakgrunnsstoff
* Wings Palette-fargelegging
Monoplan

Eit **monoplan** eller **enkeltdekker** er eit fly med eitt par venger. Alternative flykonstruksjoner er biplan (med to par vingar) og triplan (med tre par vingar). Fly med eit enket vingepar fanst heilt frå flygingas barndomen, men vart fyrst vanleg på 1930-talet. I byrjinga vart vingane bygd som ein samanhengande konstruksjon som gjekk tvers gjennom flykroppen, slik som hos Hawker Hurricane.

I løpet av andre verdskrig kom monocoque-konstruksjon for fly på alvor, der flykroppen vart bygd utan indre avstivare og vingane utan midtseksjon. Ved utgangen av krigen var fly med fleire vingepar nesten fullt fasa ut. Moderne fly vert nesten utelukkande byggd med eit vingepar, unntak av spesialfly for luftakrobatikk.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Monoplan|Monoplan]]» frå ,  den 31. oktober 2018.*
Den gamle Mester

**Den gamle Mester** er eit dikt av Jørgen Moe som handler om det store eiketreet på Krødsherad prestegard. Moe budde på staden frå 1853 til 1863 som kapellan til Olberg kyrkje og dei andre annekskyrkjene i Sigdal soknekall.

Diktet vart fyrst trykt i samlinga *At hænge paa Juletræet. Nogle faa Digte* (1855). Denne vart fire år seinare gjeven ut att under tittelen *En liden Julegave. Gammelt og Nyt* (1860), med ny, utvida utgåve i 1863. 

Det er eiketreet sjølv som rettleier og viser det nausynte av å bygge på «den ene trofaste Grund». Moe forklarer i diktet at det er treet si ordning mellom rotsystem og topp som gjer det i stand til å stå imot stormar.

Den norske komponisten Gunnar Gjerstrøm (1891–1951) har sett melodi til diktet.

Naturvernforbundet kjempa for å få treet som inspirerte diktet freda som noko av det første det gjorde etter at det blei skipa i 1914. Treet blei freda 3. desember 1914.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Den game Mester|Den game Mester]]» frå ,  den 31. oktober 2018.*  
 

## Bakgrunnsstoff

*Den gamle Mester  ved Naturvernforbundet
RSOM-bataljonen

**RSOM-bataljonen** (forkorting av engelsk *Receiving, staging and onward movement*) er ein bataljon i det norske Forsvaret. Denne bataljonen tek imot NATO-styrkar som kjem til Noreg og fører dei dit dei skal.

Bataljonen er ein del av den sokalla vertslandsstøtta, mest kjend som **Host Nation Support (HNS)**, i Noreg.  Oppgåva til vertslandstøtta er å halde orden på relasjonane til NATO-allierte og andre partnarar.

## Referansar
Ski-NM 1946

**Noregsmeisterskapen på ski 1946** i nordiske greiner vart avvikla i Alvdal i Hedmark, og i Drammen i Buskerud. 50-kilometeren fann stad i Alvdal sundag 10. februar, med Alvdal Idrettslag som arrangør. Andre delen av noregsmeisterskapen vart arrangert i Drammen frå måndag 18. til måndag 25. februar og omfatta 17&nbsp;km, 30&nbsp;km og 4 x 10&nbsp;km stafett i langrenn, kombinerttevlinga og hopprennet. Her var Drafn og Mjøndalen Idrettsforening arrangørar.

## Langrenn
### 17 km



Dato: 22. februar 1946
Stad: Drammen

### 30 km



Dato: 18. februar 1946
Stad: Drammen

### 50 km



Dato: 10. februar 1946
Stad: Alvdal

### 3 x 10 km stafett



Dato: 20. februar 1946
Stad: Drammen

## Kombinert



Dato: 23./24. februar 1946
Stad: Drammen

## Hopprenn



Dato: 25. februar 1946
Stad: Drafnkollen i Drammen

## Bakgrunnsstoff
*Arbeiderbladet 11. februar 1946
*Arbeiderbladet 19. februar 1946
*Arbeiderbladet 23. februar 1946
*Arbeiderbladet 25. februar 1946
*Arbeiderbladet 26. februar 1946
Kensingtonsteinen

**Kensingtonsteinen** (*The Kensington Runestone*) er ei USA-amerikansk steinhelle med ei runeinnskrift. Ifylgje runeinnskrifta skal steinen ha vore reist i året 1362 av nordmenn og svenskar i samband med eit åtak dei hadde vorte utsette for. Dette var altså ei hending som skal ha gått føre seg meir enn hundre år før Kristoffer Columbus og mannskapet hans fann fram til Amerika i 1492 som dei fyrste europearane, og lengje etter at folk frå dei norrøne busetnadene på Grønland hadde funne fram til «Vinland», slik arkeologiske utgravingar av ei norrøn busetnad på L'Anse aux Meadows på nordspissen av Newfoundland synar.

Det er semje i autorative vitskaplege krinsar om at innskrifta på Kensingtonsteinen er av langt nyare dato enn ho gjev seg ut for å vere, truleg frå 1880-åra, og slik sett eit falsum. Ein del kritikarar har direkte hevda at oppdagaren av steinen stod bak innskrifta.
Likevel er det somme miljø i USA som meiner at innskrifta er ekte og skildrar ei sann hending.

## Runesteinen
Kensingtonsteinen er frå Solem i Douglas County i delstaten Minnesota. Dette er eit lite bondesamfunn som vart skipa i 1870, og som er sagt å ha eit norsk namn. Men steinen har fått namn etter den næraste større busettinga, Kensington. Ein svensk innvandra bonde med namnet Olof Ohman (eigenleg Öhman) skal ha funne steinen i 1898 saman med sonen sin, Edward, under rota på eit tre då dei braut nytt land til oppdyrking. Steinhella låg då infiltra i trerøtene. Ho er litt over 90 kilo tung, av gråvakke, ein variant av sandstein, 76 cm høg, 41 cm brei og 15 cm tjukk, med runer på den eine breisida og den eine av smalsidene. 

## Teksta
Teksta på steinen lyder:

;Omsetjing til bokmål: 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kensingtonsteinen|Kensingtonsteinen]]» frå ,  den 31. oktober 2018.*
Macawiis

**Macawiis** (også skrive *macawis*) er ein tradisjonell sarong som blir brukt av menn frå Somalia og Djibouti. Han er typisk rutemønstra.

## Biletdøme

A Somali elder stands with his prayer beads during a demonstration by a local militia, formed in order to provide security for the town of Marka, Somalia, on April 30. AU UN IST PHOTO - Tobin Jones (14057972726).jpg|Somalisk mann med macawiis i Marka i Somalia.
A group of young men stand in front of camels in the town of Adale, Somalia. Burundian soldiers, as part of the African Union Mission in Somalia, yesterday liberated the town of Adale in the Middle (15431624921).jpg|Unggutar med macawiis i Adale.
A Somali man stands in front of a group of camels in the town of Adale, Somalia. Burundian soldiers, as part of the African Union Mission in Somalia, yesterday liberated the town of Adale in the (15411750086).jpg|Mann ved ein kamelflokk i Adale.
A Somali man sits next to his herd of goats at Bakara Animal Market in Mogadishu, Somalia, on April 13. Once notorious for being both the site of Black Hawk Down, in which 18 American soldiers were (27519429675).jpg|Somalisk mann med macawiis sit ved ein geiteflokk ved ein marknad i Mogadishu.
Two men sit outside of their shop in Qoryooley, Somalia, as African Union forces pass by their shop in a routine foot patrol on April 29. Captured just over one month ago from al Shabab extremists, (14101106483).jpg|Mann i macawiis og mann i bukser utanfor ein skreddarforretning i Qoryooley.


## Kjelder
Naturminne

**Naturminne** er freda område eller einskilde naturobjekt. Dette kan til dømes vera einskilde tre, vassdrag, fossar eller geologiske, botaniske eller zoologiske førekomstar som ein reknar som verneverdige. Dette kan til dømes vera fordi dei har stor tyding for biologisk mangfald.

Per 2006 var det oppretta 280 naturminne i Noreg. Det første botaniske naturminnet i Noreg blei freda i 1914. Det var eiketreet «Den gamle Mester» i Krødsherad i Buskerud.
Eit døme på eit geologisk naturminne er Bjerkøya naturminne i Asker kommune. Kvitskriuprestan i Sel kommune er eit døme på eit geologisk naturminne i Noreg.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Naturminne|Naturminne]]» frå ,  den 31. oktober 2018.*
Geografen Pausanias

**Pausanias** (fødd ca. 110, død ca. 180 e.Kr.) var ein gresk reisande og geograf på 100-talet. Han levde på same tid som keisarane Hadrian, Antoninus Pius og Marcus Aurelius. Pausanias er kjend for si *Skildring av Hellas* (Ἑλλάδος περιήγησις, *Hellados Periegesis*),  eit omfattande verk som skildrar Hellas i antikken og store delar av den hellenistiske verda frå hans eigne observasjonar.Verket er eit avgjerande samband mellom klassisk litteratur og moderne arkeologi, og er ei av dei viktigaste samtidige kjeldene om monument frå den greske antikken.

## Merknadar

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Pausanias (geograf)|Pausanias (geograf)]]» frå ,  den 31. oktober 2018.*  



; Bibliografi

* Ἑλλάδος περιήγησις, Hellados Periegesis på gresk og i engelsk omsetjing ved *Perseus Project*
* ''Description of Greece'', omsett til engelsk av W.H.S. Jones og H.A. Ormerod (1918)
* ''Description of Greece'', Jones si omsetjing ved *Theoi Project*
* ''Description of Greece'', omsetjing med kommentarar av J.G. Frazer (1898), bind 1 
* Bibliografi ved Bibliothèque des Sciences de l'Antiquité, Université Lille 3

## Bakgrunnsstoff
* Hutton, William: «Pausanias» hos *Oxford Bibliographies*
* Stewart, Andrew: One Hundred Greek Sculptors, Their Careers and Extant Works, *Perseus Project*

; Litteratur

* Akujärvi, Johanna (2005): *Researcher, Traveller, Narrator: Studies in Pausanias' Periegesis*, Stockholm. ISBN 91-22-02134-5.
* Alcock, S.E., J.F. Cherry, & J. Elsner (2001): *Pausanias: Travel and Memory in Roman Greece*, Oxford. ISBN 0-19-517132-2.
* Arafat, Karim W. (1996): *Pausanias' Greece: Ancient Artists and Roman Rulers*, Cambridge. ISBN 0-521-60418-4.
* Frateantonio, Christa (2007): *Religion und Städtekonkurrenz: zum politischen und kulturellen Kontext von Pausanias' Periegese*, Berlin; New York: Walter de Gruyter, Millennium-Studien, 23.
* Habicht, Christian (1985): ''Pausanias' Guide to Ancient Greece'', Berkeley. ISBN 0-520-06170-5.
* Hutton, William (2005): *Describing Greece: Landscape and Literature in the Periegesis of Pausanias*, Cambridge. ISBN 0-521-84720-6.
* Levi, Peter, overs. (1984a, 1984b): *Pausanias: Guide to Greece*, 2 bind. Penguin. Bind 1: *Central Greece* ISBN 0-14-044225-1; bind 2: *Southern Greece*, ISBN 0-14-044226-X.
* Pirenne-Delforge, Vincia (2008): *Retour à la source. Pausanias et la religion grecque*, Liège: Centre international d’Étude de la religion Grecque Ancienne, *Kernos Suppléments*, 20.
* Pretzler, Maria (2004): «Turning Travel into Text: Pausanias at work» i: *Greece & Rome*, Vol. 51, Issue 2, s. 199–216.
* Pretzler, Maria (2007): *Pausanias. Travel Writing in Ancient Greece*, London. ISBN 978-0-7156-3496-7.
Speaking of Dreams

***Speaking of Dreams*** er eit studioalbum frå 1989 av Joan Baez. Det var ei blanding av personlege songar som tittelsporet og politiske songar som «China», som var inspirert av demonstrasjonane på Tiananmenplassen i 1989. Baez dediserte òg albumet til studentane på Tiananmenplassen. Albumet inneheldt samarbeid med Paul Simon, Jackson Browne og The Gipsy Kings, og markerte byrjinga på ei tid der Baez sette musikken sin føre den politiske aktivismen som hadde dominert musikken hennar før dette tiåret. 

## Innhald
 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Speaking of Dreams|Speaking of Dreams]]» frå ,  den 31. oktober 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Upton Sinclair

**Upton Beall Sinclair** () var ein amerikansk forfattar som skreiv over 90 bøkar i mange sjangrar og oppnådde betydeleg popularitet på fyrste halvdel av 1900-talet.

## Forfattarskap

Sinclair slo igjennom i 1906 med romanen *The Jungle*, der han tematiserte utfordringar fattige immigrantar møtte i Chicago, særleg innan slakteri-industrien som då dominerte byen. Boka gjev ei skakande skildring av farlege og uhygieniske arbeidshøve i dei store slakteria.

*The Jungle* hadde stor påverknadskraft. Sinclair ville i hovudsak setja fokus på dei dårlege kåra til den fattige arbeidarklassa. Derimot var det ikkje der boka hadde effekt, men som inspirator for ei gransking av kjøtindustrien, som igjen førte til at det vart vedteke fleire lóvar som skulle sikra betre kjøtkontroll og mathygiene.

Sinclair skreiv mange andre romanar, mange med sterk politisk sprengkraft, blant anna *Boston*, ei kritisk skildring av rettssaka mot anarkistane Sacco og Vanzetti.

Dei politiske synspunkta til Sinclaur førte etterkvart til at han vart boikotta av dei store forlaga, og i mange år måtte han gje ut sina bøker på eige forlag og distribuera dei via postordre og gjennom eigne kommisjonærar.

Det største verket hans var romanserien om Lanny Budd som kom ut under og etter andre verdskrigen. Det skildrar den politiske utviklinga i Europa og USA.

Sinclair vart tildelt Pulitzerprisen i 1943.

## Politikk
Sinclair var aktiv sosialist, og i 1934 organiserte han ei brei folkerørsle, EPIC (End Poverty in California), som vann kontroll over det demokratiske partiapparatet i California.

Han stilte som  kandidat for sosialistpartiet ved kongressvala i 1920 og 1922, utan å oppnå noko mandat. I 1934 var han kandidat til delstatsguvernør i California for Det demokratiske partiet.

## Parapsykologi
Sinclair var interessert i parapsykologi og gjennomførte ei rekkje eksperiment der han hevda å ha påvist slike fenomen som telepati og levitasjon. Eksperimenta er skildra blant anna i boka  *Mental Radio* (1930).

## Kjelder

----
**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Upton Sinclair|Upton Sinclair]]» frå ,  den 31. oktober 2018.*  

## Bakgrunnsstoff

* Fullstendig bibliografi på engelsk
Jan Rodvang

**Jan Sverre Rodvang** () var ein norsk fotballspelar som vart seriemeister 1964 og 1968, og noregsmeister 1967 og 1968, med oslolaget Lyn. Han var høgreback på det norske landslaget i 6 kampar i 1968-69.

## Karriere
### Klubbspel
Rodvang var sideback på Asker SK i åra fram til 1962. Frå 1963 til 1974 var han sideback på topplaget Lyn i Oslo, eit fotballag som hadde si stordomstid i 1960-åra. Han var med om å vinne seriemeisterskapen i 1964, klubben sin fyrste fotballtriumf noko gong. Sesongane 1966 til -68 spelte Lyn seg fram til finale i NM-cupen, dei to siste åra vann laget kongepokalen etter finalesigrar mot høvesvis Rosenborg BK og Mjøndalen IF. Hausten 1968 feira Lyn dobbeltriumf då det også vart siger i den nasjonale serien. Året 1968 vart avslutta med tap i kvartfinalane i Cupvinnarcupen mot FC Barcelona, begge oppgjera vart spelt i Spania og enda 2-2 og 2-3. I 1970 spelte Rodvang sin fjerde NM-finale, ein kamp Strømsgodset IF vann 4-2. Rodvang skåra eitt einast seriemål gjennom sine 12 seongar i Lyn.

### Landslagsspel
Rodvang spelte fem landskampar for Noreg i 1968 og ein i 1969. Den 6. november 1968 var han på plass då Noreg sensjonelt slo Frankrike 1-0 i ein VM-kvalifiseringskamp i Strasbourg, etter ei skåring av Odd Iversen midtvegs i den 2. omgangen.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:it:Jan Rodvang|Jan Rodvang]]» frå ,  den 31. oktober 2018.*  
*eu-football
God Bless Our Homeland Ghana

**«God Bless Our Homeland Ghana»** er nasjonalsongen til det vestafrikanske landet Ghana. Han vart innført som nasjonalsong i 1957, same året som landet vart uavhengig frå Storbritannia. Teksta ein nyttar i dag blei offisielt fastsett i 1966.

Melodien til songen blei skriven av Philip Gbeho og den opphavlege teksta til songen, «Lift High The Flag Of Ghana», var av Emmanuel Pappoe-Thompson. Denne blei revidert av ein offisiell litterær komite under styret til den fyrste presidenten av Ghana, Kwame Nkrumah. Etter at Nkrumah blei styrta blei det halde ei tevling om ny tekst, og Kwame Gbordzoe vann med den noverande teksta.

Teksta har trekk som er typiske for fleire afrikanske nasjonalsongar. Ho framhevar behovet for eining mellom dei ulike stammane som utgjer folkesetnaden, og for å byggja ein nasjon saman. Ho har òg panafrikanske element. Den fyrste presidenten i Ghana, Kwame Nkrumah, er rekna som ein sentral person i framvoksteren til panafrikanismen.

## Tekst

::God bless our homeland Ghana
::And make our nation great and strong,
::Bold to defend forever
::The cause of Freedom and of Right;
::Fill our hearts with true humility,
::Make us cherish fearless honesty,
::And help us to resist oppressors' rule
::With all our will and might evermore.

::Hail to thy name, O Ghana,
::To thee we make our solemn vow:
::Steadfast to build together
::A nation strong in Unity;
::With our gifts of mind and strength of arm,
::Whether night or day, in the midst of storm,
::In ev'ry need, whate'er the call may be, sing Hale the name of Ghana now
:: come on...
::To serve thee, Ghana, now and evermore.
  
::Raise high the flag of Ghana
::And one with Africa advance;
::Black star of hope and honor
::To all who thirst for liberty;
::Where the banner of Ghana free flies,
::May the way to freedom truly lie;
::Arise, arise, O sons of Ghanaland,
::And under God march on for evermore!

Etter songen vert det nasjonale credoet framført:

::I promise on my honour
::To be faithful and loyal to
::Ghana my motherland.
::I pledge myself to the service of Ghana
::With all my strength and with all my heart.
::I promise to hold in high esteem.
::Our heritage, won for us through the blood and toil of our fathers; and I pledge myself in
::All things to uphold and defend the good name of Ghana.
::So help me God.[2]

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:God Bless Our Homeland Ghana|God Bless Our Homeland Ghana]]» frå ,  den 1. november 2018. *
Waltzing Matilda

**«Waltzing Matilda»** er ein kjend australsk song, skriven av den australske «bush»-poeten og nasjonalisten Banjo Paterson.

Visa handlar om ein omvandrande lausarbeidar, ein *swagman*. Dette var folk som gjekk frå gard til gard for å skaffe seg arbeide. Sekken eller pakninga som slike lausarbeidarar gjekk med på ryggen, vart kalla *Matilda*. I visa sit lausarbeidaren i skuggen under eit tre ved ein *billabong* (kroksjø) og kokar seg vatn, då ein sau kjem ned til vatnet for å drikke. Han tek sauen og stapper han i sekken, men vert oppdaga av bonden og tre politimenn som kjem til. For ikkje å verte arrestert for tjuveriet, som kunne føre til dødsstraff ved henging, druknar han seg i vatnet, og går deretter att på staden som eit spøkje som syng: «Who'll come a-Waltzing Matilda, with me?».

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Waltzing Matilda|Waltzing Matilda]]» frå ,  den 1. november 2018.*
Play Me Backwards

***Play Me Backwards*** er eit studioalbum frå 1992 av Joan Baez. I tillegg til sine eigne songar, spelte ho inn songar av mellom andre Mary Chapin Carpenter og Janis Ian. Albumet var første gongen Baez arbeidde med produsentane Kenny Greenberg og Wally Wilson, som ho skulle arbeide med på det meste av 1990-talet. For songen «Stones in the Road» av Mary Chapin Carpenter, filma Baez den aller første musikkvideoen sin. Albumet vart nominert til Grammyprisen for beste kontemporære folkeinnspeling. 

Baez spelte inn albumet i Nashville for første gongen sidan *[[Come from the Shadows]]* i 1972.

I samband med at det var 20 år sidan albumet kom ut, kom det ut ei digitalt nymastra utgåve av albumet i 2012 med nye notat i omslaget, tre bonusspor som vart spelte inn under den opphavlege innspelinga av albumet. Desse var «The Trouble With the Truth», «Medicine Wheel» og ein versjon av Bob Dylan sin «Seven Curses».

## Innhald

## Medverkande
*Joan Baez - gitar, vokal
*Richard Bennett - elektrisk gitar
*Chad Cromwell - trommer
*Jerry Douglas - dobro, gitar, lap steel gitar, Weissenborn
*Carl Gorodetzky - fiolin
*Kenny Greenberg - akustisk og elektrisk gitar
*Mike Lawler - orgel, synthesizer
*Bob Mason - cello
*Edgar Meyer - kontrabass
*Steve Nathan - orgel, Wurlitzer
*Jerry Roady - perkusjon
*Tom Roady - perkusjon
*Pamela Sixfin - fiolin
*James Stroud - trommer
*Marcos Suzano - perkusjon, Berimbau
*Willie Weeks - bassgitar
*Kristin Wilkinson - bratsj
*Wally Wilson - synthesizer, piano
*Glenn Worf - bassgitar
*Greg Barnhill - korvokal
*Ashley Cleveland - korvokal
*Vicki Hampton - korvokal
*Jonell Mosser - korvokal
*Cyndi Richardson - korvokal
*Chris Rodriguez - korvokal

;Teknisk
;Wally Wilson og Kenny Greenberg - produsentar
*Aaron D. Jacoves - A&R/leiande produsent
*James A. Ball - lydteknikar
*Ed Simonton - lydteknikar, andrelydteknikar
*Taylor York - lydteknikar
*Peter Coleman - lydteknikar
*Roy Gamble - lydteknikar, andrelydteknikar
*Eric Gorodetzky - lydteknikar, andrelydteknikar
*Greg Parker - lydteknikar, andrelydteknikar
*Kevin Smith - miksing
*Bob Ludwig - mastering
*Tom Dolan - design
*Mick Haggerty - kunstnarisk leiar
*Melanie Nissen - fotografi

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Play Me Backwards|Play Me Backwards]]» frå ,  den 1. november 2018.*
Ashley Cleveland

**Ashley Cleveland** () er ein amerikanske songar/låtskrivar mest kjend som korvokalist og Grammy-vinnande gospelsongar. Ashley Cleveland vart fødd i Knoxville i Tennessee. Ho vart gift med Kenny Greenberg 27. april 1991. 

Cleveland har sunge med Rich Mullins, A Ragamuffin Band og John Hiatt. 

## Diskografi
;Album
* *Big Town* Atlantic (1991)
* *Bus Named Desire* (Reunion (1993)
* *[[Lesson of Love]]* Reunion (1995)
* *[[You Are There av Ashley Cleveland|You Are There]]* Warner (1998)
* *Second Skin* 204 Records (2002)
* *Men and Angels Say* Rambler (2005)
* *Before the Daylight's Shot* 204 Records (2006)
* *God Don't Never Change* Koch Records (2009). 
* *Beauty in the Curve* (2012)
* *One More Song* (2018)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Ashley Cleveland|Ashley Cleveland]]» frå ,  den 1. november 2018.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
*
Barnes Wallis

Sir **Barnes Neville Wallis** () var ein engelsk vitskapmann, ingeniør og oppfinnar. Han er best kjend for oppfinninga av hoppebomba som vart brukt av Royal Air Force i Operation Chastise (*The Dambusters raid*) for å angripa damanlegg i Ruhrdalen under andre verdskrigen. Angrepet vart tema for filmen *Dambusters* frå 1955, der Wallis vart spelt av Michael Redgrave. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Barnes Wallis|Barnes Wallis]]» frå ,  den 1. november 2018.*
Gameshow

**Gameshow** er ein type radio- eller fjernsynsprogram der deltakarar konkurrerer om å vinna premiar eller heider og ære. 
Konkurransane vert gjerne gjennomførte ved hjelp av rundar baserte på kunnskap, gjetting, fysiske utfordringar eller liknande. Det er store skilnader på ulike typar slike program i verda, der ein går frå det enkle spørjeprogrammet *Mastermind* til meir ekstreme utfordringar.

Gameshow-sjangeren har òg vorte ein av dei store eksportartiklane innan tv-konsept, der spesielt amerikanske og britiske konsept har vorte produsert i lokale variantar over store delar av verda. Amerikanske konsept, som til dømes *Wheel Of Fortune*, har hatt suksess i heimlandet gjennom ei årrekkje. 

## Norske gameshow
Den fyrste norske gameshowsuksessen var *[[Kvitt eller dobbelt]]* på NRK som fyrst vart sendt i 1961. Den fyrste suksessen på ein kommersiell kanal var *Casino*, som gjekk på TVNorge med Hallvard Flatland som programleiar.

Mange av dei norske versjonane av denne programtypen er basert på konsept laga i andre land. Døme på dette er *Vil du bli millionær?*, *[[Deal or No Deal]]* med fleire.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Game show|Game show]]» frå ,  den 1. november 2018.*
Lykkehjulet

***Lykkehjulet*** var eit norsk-svensk game show som gikk på TV3 frå 1990 til 1993. 
## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Lykkehjulet|Lykkehjulet]]» frå ,  den 1. november 2018.*
NM i alpine greiner 1992

**Noregsmeisterskapen i alpine greiner 1992** fann stad på Bjorli i Oppland i tida frå 25. til 31. mars 1992. Det var tredje gongen heile eller delar av den alpine noregsmeisterskapen vart avvikla på Bjorli. 

## Menn
### Slalåm





### Storslalåm





### Super-g (Vidlåm)





### Utfor





## Kvinner
### Slalåm





### Storslalåm





### Super-g (Vidlåm)





### Utfor





## Kjelder
**Sportsboken 92-93*. Sportsboken As/VG. 1992.
Nordstrand Idrettsforening

**Nordstrand Idrettsforening** er eit idrettslag heimehøyrande i bydelen Nordstrand i Oslo. Foreininga vart skipa 23. mars  1891 som Skiklubben Freidig. Nordstrand IF er særleg kjend for sine handballag, der både kvinner og menn har vunne den norske meisterskapen. Elles er Nordstrand IF aktiv i fotball, orientering, alpin skiidrett og triatlon. Tidlegare hadde laget også aktive skeiseløparar.

Klubbfargane i lagidrettar er kvite skjorter og elles blått.

Kjetil Andre Aamodt er Nordstrand IF sin mest kjende idrettsutøvar, fylgt av handballspelarane Heidi Sundal, Susann Goksør og Else Marthe Sørlie.

## Fotball
Herrelaget spelar i 3. divisjon avdeling 6 (2020).

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Nordstrand IF|Nordstrand IF]]» frå ,  den 1. november 2018.*
Teaterbygning

**Teaterbygning** eller **teater** (frå gresk θέατρον, *theatron*, 'tilskodarplass') er ein stad laga for å famføra dramatikk og andre førestillingar. Det viste opphavleg til ein stad der folk kunne samlast for å vera til stades ved skodespelarkunst, song og musikk, religiøse seremoniar o.l.

## Skildring
Teater vart opphavleg bygde slik at sitteplassane danna ein halvsirkel i eit stigande trappemønster ut frå scena. Stiginga i sitteplassane var gjerne bygd inn i naturen, som regel i ein naturleg skråning. Det sentrale punktet i teateret var sjølve scena, som låg nedst og i sentrum. Bak scena var det gjerne bygd ein vegg av mur (store steinar). Dei fleste teater hadde ikkje tak, men var det ein i dag vil kalla utandørsteater.

## Sjå òg

* Amfiteater
* Stadion

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Teater (bygning)|Teater (bygning)]]» frå ,  den 1. november 2018.*  
 

## Litteratur

*Ahlstrand, Jan Torsten.; *Arkitekturtermer*. Lund: Studentlitteratur, 1976, ISBN 91-44-02852-0
Wheel of Fortune

**Wheel of Fortune** er eit amerikansk gameshow som har gått på TV sidan 1975. Programmet går ut på at ein ved hjelp av bokstaver ein har framfor seg, skal løysa ord-puslespel inspirert av spelet hangman. Deltakarar kan vinne kontantar som premie, og gevinsten blir avgjort av eit stort lykkehjul. Programmet vart skapt av Merv Griffin.

*Wheel of Fortune* hadde premiere på NBC 6. januar 1975. Det blei då sendt på dagtid. Det vart sendt heilt frem til 30. juni 1989. Den 17. juli 1989 var serien tilbake på skjermen igjen, med denne gongen blei serien sendt på TV-kanalen CBS på dagtid. Etter dette ble serien flyttet tilbake til NBC den 14. januar 1991. Det blei slutt på sendingane igjen kort tid etter, 20. september 1991. Etter dette startet de også å sende programmet på kveldane, ettersom det var så mange som følgde med på det. 

*Wheel of Fortune* er det amerikanske gameshowet som har blitt sendt lengst på TV. I 2013 blei det rangert som nummer 2 på ei liste over dei 60 beste gameshowa nokon gang. Det er blitt sendt over 6000 episodar av gameshowet siden det starta opp i 1975.

I Noreg hadde Knut Bjørsen eit liknande program kalla Lykkehjulet

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Wheel of Fortune|Wheel of Fortune]]» frå ,  den 1. november 2018.*
Kristin Lyhmann

**Kristin Lyhmann** () er ein norsk teaterhistorikar og forfattar, fødd i Drammen. Ho tok magistergraden i teatervitskap ved Universitetet i Oslo i 1986 på ei avhandling om Suttungteatret. Frå 1986 til 1991 var ho amanuensis ved Institutt for teatervitenskap ved Universitetet i Oslo, og i åra 1994–1997 ved Høgskolen i Oslo. I 1998 vart ho førsteamanuensis ved lærarutdanninga ved Høgskolen i Østfold.

Frå 1960-talet og fram til 1986 engasjerte ho seg i Suttungteatret som skodespelar og instruktør. Ho har dessutan sett opp kyrkjespel og drive barneteaterskule, skrive artiklar om teater- og forteljarkunst, skrive diktsamlingar og teatermanus for skuggespel, for vandreteater, lokalhistorisk friluftsteater og anna, og var medredaktør for bokverket *Eventyr fra jordens hjerte* frå 2007 (Bazar forlag). Saman med ektemannen, Gudmund Groven, skipa ho i 2009 Nes Lenseteater, og har skrive manus til framsyningar på dette teateret, som har tilhald på Nes Lensemuseum attmed Glomma i Skiptvet kommune.

## Bakgrunnsstoff
*Forfatterkatalogen: Kristin Lyhmann