open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ola Borten Moe

**Ola Borten Moe** () er ein norsk gardbrukar og politikar og tidlegare nestleiar i Senterpartiet. Frå 14. oktober 2021 til 4. august 2023 var han forskings‑ og høgare utdanningsminister i Regjeringa Støre. 

Moe er utdanna agronom og har statsvitskap og historie mellomfag frå NTNU.

## Politisk karriere
Moe vart vald inn på Stortinget frå Sør-Trøndelag fylke i 2005, etter å ha vore vararepresentant i perioden 2001–2005. Han var lokalpolitikar i Trondheim og medlem av Trondheim bystyre frå 1995 til 2007, og kommunalråd i Trondheim 1993–1996. Han var nestleiar for Kyrkje- og kulturkomiteen i Trondheim 1995–1999, og leiar for Oppvekstutvalet 1999–2003.

Moe var medlem av Senterpartiets programkomite forut for stortingsvalet 2005, og har ei særleg interesse for distrikts- og næringspolitikk. Frå haustsesjonen 2007 overtok han leiinga av Stortingets næringskomité etter at partifellen Lars Peder Brekk vart parlamentarisk leiar og trådde til i Stortingets kontroll- og konstitusjonskomité. Den 4. mars 2011 tok han over som olje- og energiminister etter Terje Riis-Johansen.

Moe melde avgang som forskings- og høgare utdanningsminister den 21. juli 2023 etter alvorlege feil knytte til habilitet. Han trekte seg følgjeleg også som nestleiar i Senterpartiet. Sandra Borch tok over som forskings- og høgare utdanningsminister etter Moe den 4. august 2023.

### Stortingskomitear
* 2005–2007: medlem i energi- og miljøkomiteen
* 2005–2009: varamedlem i valkomiteen
* 2007–2009: leiar i næringskomiteen
* 2009–2011: medlem i kommunal- og forvaltingskomiteen
* 2009–2011: første nestleiar i kontroll- og konstitusjonskomiteen

## Familie
Moe er barnebarn av tidlegare statsminister Per Borten. Han er gift med tidlegare stortingsrepresentant Anna Ceselie Brustad, som han gifta seg med i 2008.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Ola Borten Moe|Ola Borten Moe]]» frå ,  den 14. september 2010.*  

## Bakgrunnsstoff

*
*adressa.no: Nytt trønderpar på Tinget
Mários Ilía

**Mários Ilía** () er ein kypriotisk fotballspelar. Han har spela for APOEL frå Levkosía (Nikosia) i den kypriotiske fotballigaen og for det kypriotiske landslaget. Ilía har vorte seriemeister på Kypros fire gonger med APOEL.
Øyvind Håbrekke

**Øyvind Håbrekke** () er ein norsk politikar frå Kristeleg Folkeparti. Han voks opp i Bjugn og er i dag busett i Oslo. Han var rådgjevar og statssekretær i Regjeringa Bondevik II, og var medlem av sentralstyret til partiet 2003–2009. Han vart vald inn på Stortinget frå Sør-Trøndelag fylke ved stortingsvalet 2009 og har der verva som andre nestleiar i familie- og kulturkomiteen.

Håbrekke var leiar av Kristeleg Folkepartis Ungdom frå 1996 til 1999, politisk rådgjevar for Einar Steensnæs i Olje- og energidepartementet frå 2001 til 2004, og statssekretær same staden i 2004. Frå 2004 til 2005 var han statssekretær for Knut Arild Hareide i Miljøverndepartementet. Håbrekke var 2. vararepresentant til Stortinget for Ola Torgeir Lånke i perioden 2005-2009, og var også vararepresentant 1997–2001 og 2001–2005. Han var førstekandidat på lista til Sør-Trøndelag KrF føre stortingsvalet 2009, og vart etter rimeleg jamn avstemming vald inn på utjamningsmandat.

Håbrekke er høgskolekandidat frå Trondheim Økonomiske Høgskole 1992–1995, og har også studert sosiologi og statsvitskap ved NTNU, samt leiing ved Høgskolen i Nord-Trøndelag. Har har arbeidd som rådgjevar i Norges Rederiforbund 1999–2001, som prosjektleiar i Samarbeidsarena myndigheter/maritim industri (Marut) 2006–2007. Frå 2007 er han assisterande direktør i Energibedriftenes landsforening.

## Bakgrunnsstoff
* 
* Bloggen til Øystein Håbrekke
Andrej Karpovitsj

**Andrej Vladimirovitsj Karpovitsj** () er ein kasakhstansk fotballspelar som spelar på midtbanen for Aqtöbe i den kasakhstanske fotballigaen, og for Kasakhstan sitt landslag.

Han spelte i den russiske toppdivisjonen for Rostov 2002 til 2003 og for Dinamo Moskva 2007 til 2009. Han vart seriemeister i Kasakhstan med Jelimaj i 1998 og med Qajrat Almaty i 2004.

Karpovitsj skåra det første landslagsmålet til Kasakhstan etter at landet gjekk over til UEFA, 8. september 2004, i ein VM-kvalifiseringskamp mot Ukraina.
Nihat Kahveci

**Nihat Kahveci** () er ein tyrkisk fotballspelar. Han spelar for Beşiktaş i den tyrkiske fotballigaen og for det tyrkiske landslaget.

Kahveci spelte i spansk fotball i sju år, frå 2002 til 2009, for Real Sociedad og Villarreal. Han debuterte for Tyrkia sitt A-landslag i oktober 2000 i ein kamp mot Sverige. Han var med i troppen til fotball-VM i 2002, der han fekk spela som innbytar i to kampar. Under kvalifiseringa til fotball-EM i 2008 skåra han eitt mål mot Noreg på Ullevaal. Han var òg med i Tyrkia sin tropp til fotball-EM i 2008, der han skåra to mål i gruppekampen mot Tsjekkia.
Hen kyrkje

:*For den tidlegare kyrkja i Eidsberg, sjå [[Hen kyrkje i Eidsberg]]*
**Hen kyrkje** ligg sentralt i bygda Isfjorden i Rauma kommune.

Kyrkja vart bygd i 1831 av gråstein, tak-konstruksjonen og klokketårnet er av treverk.

Kyrkja er bygd på den same plassen der ei eldre kyrkje stod før. Denne var i så dårleg tilstand at ho måtte rivast. Ei gammal kyrkjeklokke frå 1200-talet er bevart og er i dag på Romsdalsmuseet på Molde.

## Interiøret
Preikestolen som vert brukt i dag er frå 1930-åra.

Altertavla vart laga til kyrkja i 1831. Ein eldre preikestol, som ikkje er i bruk, er plassert midt i altertavla. Då kyrkja vart restaurert i 1931, måla Halvard Hatlen eitt nytt bilde i altertavla. 

Elles finst det eit rosemåla skap frå 1788. Halvard Hatlen har måla seks portrett av tidlegare prestar. Desse heng langs langveggane. Han har òg måla et måleri (1942), som heng i koret.

## Kjelde
* Thaule, John Ove; Ubostad, Ingar; Pedersen, Bjørn. 1990. *Kyrkjene våre* i *Ei bok om Rauma*, Rauma Kommune. s 207-210
## Bakgrunnsstoff
*
Kors kyrkje

**Kors kyrkje** ligg på Monge, ved Marstein i Romsdalen i Rauma kommune. Kyrkja vart bygd i 1797 på Flatmark i Romsdalen, og seinare, i 1902, flytt til Monge. Ho er kyrkje i Medalen sokn.

Kyrkja har eit ytre omriss som ei krosskyrkje og er bygd i lafta tømmer. Ho ligg idylisk til mellom stupbratte fjell i Romsdalen. Hovedvegen går rett på utsida av kyrkjegardsmuren.

Den tidlegaste kyrkja i Romsdalen var nemnt første gong i 1498, på garden Foss, og vart i 1670 flytt til Flatmark. Denne kyrkja stod fram til 1797, då ei ny korskyrkje vart bygd på Flatmark. Kyrkja på Flatmark vart og kalla «Flata kirkja» og soknet «Flata sokn» i følgje Helland. Dette var kyrkjestaden heilt fram til kyrkja i 1902 vart flytt til der ho står i dag, på Monge. Kyrkjegarden på Flatmark med steingjerde rundt og enkelte gravminner står framleis. Hovudvegen gjennom Romsdalen, som også var Nord-Gudbrandsdalens veg til havet og marknaden på Devold, gjekk langs kyrkjemuren til 1869 då vegen vart flytta til dagens trase ved elva.  Den store ura og fossen tett ved den gamle kyrkjestaden på Flatmark heiter fortsatt Kjerkjeura og Kjerkjefossen. Etter omlegging av vegen nedanfor Flatmark vart kyrkja skjult av den store steinura. Dessuten var bygget for lite og var i dårleg stand, den nye, større kyrkja på Monge vart oppført i same fasong som den gamle på Flatmark, i følgje Helland. 

Grunnen til at kyrkja vart flytt frå Flatmark var at ein Kongeleg resolusjon av 23. mars 1901 delte Kors sokn i to, til Medalen og Øverdalen. *Øverdalen* er *øvst i dalen* (Romsdalen), medan *medalen*, er *midt i dalen*. Øverdalen kapell vart oppført samtidig som Kors kyrkje vart flytta til Monge.

Namnet kjem i følgje Helland av at kyrkja var via den heilage krossen. 


Fil:Kors gamle kyrkjegard Flatmark.JPG|Kors gamle kyrkjegard på Flatmark, den gamle køyrevegen på utsida av muren
Fil:342 Kors Kirke i Romsdalen - no-nb digifoto 20160302 00088 bldsa L KK0212 crop.jpg|Kyrkja på Flatmark ein gong før flyttinga i 1902. 
Fil:Kors kirkes altertavle T327 01 0181.jpg|Jakob Klukstads altartavle i Kors kyrkje


## Interiøret
Altertavla er frå 1769, skåre i tre av Jakob Klukstad.

## Kjelder
* Thaule, John Ove; Ubostad, Ingar; Pedersen, Bjørn. 1990. *Kyrkjene våre* i *Ei bok om Rauma*, Rauma Kommune. s 207-210

## Bakgrunnsstoff
*
Belgmanometer

**Belgmanometer** er eit manometer til å måla små trykk med, særleg nytta der ein treng større mekanisk rørsle enn ein får om ein nyttar ein membran. Døme på dette er i pneumatiske instrument og i kraftbalansesystem. 

Belgmanometeret er oppbygt av ein belg og eit rom rundt som set press på belgen. Belgen lear seg i høve til krafta som vert tilført (P). På belgen heng det ein visar som ligg over ein trykkskala, og visaren lear seg i takt med belgen. Belgen går attende til den opphavlege forma når krafta vert borte, såframt ikkje trykket vert høgare enn instrumentet er meint for – i så fall vert han misforma og mæler ikkje lenger rett.

Mæleområdet er vanleg 0,002–2 bar overtrykk, og undertrykk 0,002–1 bar. I pneumatiske instrument ymsar trykket mellom 0,2 og 1 bar.

## Kjelder
* vvi.no
Membranmanometer

**Membranmanometer** er ein trykkmålar som blir brukt i både elektriske og mekaniske instrument. 

Membranmanometer er bygd opp av ei rund plate som er elastisk. Denne virker slik at jo meir ho blir påverka og bøyer seg blir motkreftene større, slik at det blir ein balanse mellom kreftene som påverkar membranen og fjørkrafta i membranen. Rørsla som oppstår kan bli overført mekanisk med til dømes tannhjul og tannsegment. Desse kan dreie ein visar som rører seg over ein skala med inndelingar slik at ein kan lese av trykket.

Instrumentet måler overtrykk. Skulle det ha målt absolutt trykk måtte ein ha fått vakuum i rommet i høve til instrumentet, noko som er krevjande og vanskeleg og som nesten aldri lèt seg gjera med eit slikt instrument. 

F=P*a, det er krafta som påverkar måleinstrumentet som blir målt, arealet (a) er konstant mens trykk *(P) varierer.

Trykkområdet er vanlegvis 0,1-25 bar

Belastar ein membranen med trykk høgare enn dette vil membranen bli deformert og som oftast ikkje gå tilbake til si opphavlege form, slik at ein ikkje lenger kan måla rett. Membranen kan også sprekka om trykket blir for høgt. 

## Kjelder
* http://vvi.no/interactive/index.php?module=ContentExpress&func=display&ceid=259
Bjørgahaug

**Bjørgahaug** er ein liten fjelltopp i Sogndal kommune i Sogn, 362 moh. Frå denne toppen er det panoramautsikt over bygda Systrond.

For å koma til toppen kan ein starta ved Statens forsøksgard på Njøs, og halda fram opp ei svært bratt li, eller byrja på Sanden i Fatlaviki, som er ein noko lengre og mindre bratt tur. Bjørgahaug er ein av turpostane til trimgruppa i Syril, det lokale idrettslaget.

Det er òg mogleg å ta turen vidare til stølen Hangsete. Sidan 2010 har ogso Hangsete vore turpost.
Kenneth Svendsen

**Kenneth Svendsen** () er ein norsk politikar frå Framstegspartiet. Han vart vald inn på Stortinget frå Nordland fylke i 1997, og sat til 2017. Frå 2013 til 2017 var han andre visepresident.

Etter grunnskolen tok han yrkesopplæring som møbelsnikkar og sveisar. Han har arbeidd som sjåfør i Nordlandsbryggeriet AS og Fauske Bilberging AS, og som sjømann og sjølvstendig næringsdrivande.

Svendsen var medlem av Fauske kommunestyre 1988–2007, medlem av formannskapet 1989–1999 og leiar i kontrollutvalet 1999–2008. Han var også medlem av Nordland fylkesting 1992–1999, frå 1993 som medlem av fylkesutvalet. Han har vore medlem av sentralstyret til Frp og leia Nordland Fremskrittsparti 2010–2014.

## Stortingskomitear
* 1997-2001: medlem av samferdselskomiteen
* 1997-2001: medlem av valkomiteen
* 2001-05: medlem av samferdselskomiteen
* 2001-05: medlem av valkomiteen
* 2005-09: medlem av arbeids- og sosialkomiteen
* 2009–2013: medlem av finanskomiteen
*2013&ndash;2017: 2. nestleiar i Kontroll- og konstitusjonsomiteen.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kenneth Svendsen|Kenneth Svendsen]]» frå ,  den 6. januar 2021.*  

## Bakgrunnsstoff
*Stortinget.no - Biografi
Anna-Kristin Ljunggren

**Anna-Kristin Ljunggren** () er ein norsk politikar for Arbeidarpartiet. Ho har vore vald inn på Stortinget frå Nordland fylke sidan 2005.

Ljunggren byrja i politikken som medlem av ungdomsrådet i Narvik, før ho i 2003 vart vald inn i kommunestyret i Narvik for AP.

## Stortingskomitear
* 2005–2011 medlem i kyrkje-, utdannings- og forskingskomiteen
* 2011-: medlem i justiskomiteenp
* 2011-: medlem i Den særskilte komiteen til å behandle fråsegner frå justisministeren og forsvarsministeren i Stortingets møte 10. november 2011 om åtaka 22. juli

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Anna Ljunggren|Anna Ljunggren]]» frå ,  den 14. oktober 2013.*  


## Bakgrunnsstoff
*
Ivar Kristiansen

**Ivar Kristiansen** () er ein norsk politikar frå Høgre. Han har sete på Stortinget for Nordland fylke sidan 1997, og er frå 2009 medlem i Stortingets utanriks- og forsvarskomité. Han er Høgres talsperson for forsvar- og tryggingspolitikk, utanrikspolitikk, den tredje verda, internasjonalt arbeid, Europa og EU. Han har tidlegare vore energipolitisk talsperson, og har markert seg som ein klar tilhengjar av olje- og gassutvinning langs Nordlandskysten.

## Karrière
Kristiansen vart fødd i Hadsel i Nordland, som son av småbrukar Kåre Kristiansen (1916–1988) og Erna Annie Johnsen (1916–1993). Han har eksamen frå vidaregåande skule frå 1975, tilleggsutdanning frå Nordland distriktshøgskole frå 1980, i tillegg til diverse kurs frå Norske Avisers Landsforening. Han var marknadssjef i Næring i Nord 1987–1993, jobba i Salten Assuranse 1994–1995, og salssjef i Nordlandsposten 1994–1997.

Kristiansen var fylkessekretær i Nordland Høgre 1980–1987. Medlem av Bodø formannskap 1987–1995, og leiar i bystyregruppa til Høgre og Bodø fellesborgarlege gruppe 1988–1995. Han var fylkesvaraordførar i Nordland frå 1995 til han vart vald inn på på Stortinget i 1997.

## Stortingskomitea
*2009–2013 medlem i Utanriks- og forsvarskomiteen
*2008–2009 1. nestleiar i Energi- og miljøkomiteen
*2005–2008 medlem i Energi- og miljøkomiteen
*2005–2009 medlem i Valkomiteen
*2001–2005 2. nestleiar i Næringskomiteen
*2001–2005 medlem i Fullmaktskomiteen
*2001–2005 medlem i Valkomiteen
*1997–2001 medlem i Næringskomiteen

## Bakgrunnsstoff
*Ivar Kristiansen hos Stortinget
*Ivar Kristiansen  hos Høgre
*Ivar Kristiansen hos TV 2
Jan Arild Ellingsen

**Jan Arild Ellingsen** () er ein norsk politikar frå Framstegspartiet. Han vart vald inn på Stortinget frå Nordland fylke i 2001.

## Stortingskomitear
* 2001–05: andre nestleiar i justiskomiteen* 2005–09: første nestleiar i justiskomiteen
* 2005–09: varamedlem av valkomiteen
* 2009–: medlem av utanriks- og forsvarskomiteen
## Bakgrunnsstoff
*Stortinget.no - Biografi
Eirik Sivertsen

**Eirik Sivertsen** () er ein norsk politikar frå Arbeidarpartiet. Han er frå 2009 stortingsrepresentant for Nordland fylke og sit i kommunal- og forvaltingskomiteen. 

Sivertsen var leiar av Bodø Arbeidarparti frå august 2006 til 2009. Etter kommunevalet 2007 vart han politikar på heiltid som leiar i Plan-, miljø- og næringskomiteen i Bodø kommune. Sivertsen gjekk då frå stillinga som kvalitetskordinator ved Høgskolen i Bodø.

## Bakgrunnsstoff
* 
* TV2 - presentasjon av kandidaten.
Janne Sjelmo Nordås

**Janne Sjelmo Nordås** () er ein norsk politikar frå Senterpartiet. Ho vart i 2009 vald inn på Stortinget og er der medlem av transport- og kommunikasjonskomiteen.

## Biografi
Nordås har yrkesbakgrunn som servitør, gardbrukar, etablerar, butikkavdelingsleiar før ho vart politikar på heiltid. Ho har studert informasjonsleiing og kommunal økonomi og leiing.

Ho har vore medlem av fylkestinget i Nordland sidan 1999, og er leiar i Nordland Senterparti. Nordås var vararepresentant til Stortinget i perioden 2005&ndash;2009, og er medlem av Landsdelsutvalet for Nord-Trøndelag, Nordland, Troms og Finnmark. Ho var medlem i Hattfjelldal kommunestyre i perioden 1995-2003.

Nordås vart i oktober 2007 medlem av fylkesrådet i Nordland, med ansvar for næringssaker, men vart etter berre tre veker i vervet utnemnd som statssekretær i Kommunal- og regionaldepartementet. Denne stilling var ho i fram til 1. oktober 2009 etter at ho 14. september 2009 vart vald inn på Stortinget på 7. mandat frå Nordland.

## Bakgrunnsstoff
*Kommunal- og regionaldepartementet: Janne Sjelmo Nordås er ny statssekretær (2. november 2007)
*Stortinget.no: Biografi
Lillian Hansen

** Lillian Hansen ** () er ein norsk politikar frå Arbeidarpartiet. Ho vart ved stortingsvalet 2009 vald inn på Stortinget frå Nordland og er der medlem av næringskomiteen.

Lillian Hansen har tidlegare vore varaordførar og ordførar i Moskenes kommune i åra 2003-2007. Av yrke er ho bussjåfør.

## Bakgrunnsstoff
* Lillian Hansen hos Stortinget
* TV2 - presentasjon av kandidaten.
* NRK - «Altfor mange flytter», 1. juli 2009.
Geir-Ketil Hansen

**Geir-Ketil Hansen** () er ein norsk politikar frå Sosialistisk Venstreparti. Han sat på Stortinget frå Nordland fylke frå 2001 til 2005 og vart vald inn att ved stortingsvalet 2009. Han var vararepresentant i periodane 1989–93 og 2005–09. Det siste halve året av sistnemnde periode møtte han fast for Åsa Elvik.

Hansen var medlem av Narvik formannskap frå 1979 til 1987 og av Nordland fylkesting frå 1995 til 1999. Frå 2005 til 2009 var han fylkesråd for økonomi i Nordland og frå 2007 fylkesråd for kultur og miljø, i tillegg til nestleiar i fylkesrådet.

Frå 2006 til 2009 var han medlem av Riksrevisjonen.

## Stortingets presidentskap
* 2001-05: første varapresident i Odelstinget

## Stortingskomitear
* 2001-05: andre nestleiar i samferdselskomiteen
* 2005–09: medlem av kyrkje-, utdannings- og forskingskomiteen frå 30. mars 2009 og ut perioden
* 2009–: medlem av helse- og omsorgskomiteen

## Bakgrunnsstoff
*Stortinget.no - Biografi
Torgeir Trældal

**Torgeir Trældal** () er ein norsk politikar frå Framstegspartiet. Han vart vald inn på Stortinget frå Nordland fylke i 2009.

Før for dette hadde Trældal nokre år som kommunepolitikar i Narvik.

## Stortingskomitear
* 2009&ndash;2013 - medlem av Næringskomiteen

## Bakgrunnsstoff
* Stortinget.no - Biografi
Marstein

**Marstein** er ei bygd i Romsdalen, i Møre og Romsdal. Marstein ligg omtrent midt i Romsdalen om lag ei mil sør-aust for Åndalsnes. Dalen er rimeleg brei og er omkransa av bratte fjell, som Trollveggmassivet og Kalskråtind som er kjent som utgangspunkt for basehopp. 

Hovudnæring er gardsbruk. Raumabanen og E 136 går gjennom bygda.

Kors kyrkje ligg like ved Marstein og er kyrkje for bygdene midt i Romsdalen.
Dagbrot

**Dagbrot** er nemninga på slike uttak av malm og andre mineral, nyttbare steinsortar, kol, (særleg brunkol), steinsalt osb. som kan gjerast ved å grave frå terrengoverflata, altså utan å gå ned eller inn i berget eller under jorda i tunnelar. Motsetnaden til dagbrot er *[[gruve]]*, som er nemninga når ein må inn i berget gjennom sjakter (loddrette  eller særs steile gruvegangar) eller stollar (horisontale eller svakt skrånande gruvegangar) for å få ut materialet ein skal nytte.

Eit særs stort dagbrot her i landet ligg i Sør-Varanger i Finnmark for uttak av jarnmalm.

## Kjelder
Skoggråurt

**Skoggråurt** (*Omalotheca sylvatica*) er ein art i korgplantefamilien. Urta har ei amfi-atlantisk utbreiing.
Planta vert kring 30 cm høg. Alle blad er linjeforma og lyst gråfilta. Det sit mange smale støtteblad skrått opprett på planta. Blomane har gulbrune korgdekkblad. Planta blomstrar kring juli månad på turre stader i open skog. I Noreg er ho nokså vanleg nord til Troms. Ho er funnen opp til 1200 m i Lom kommune.

## Kjelder

*Johannes Lid: *Norsk-svensk-finsk flora*. Det Norske Samlaget, 1985.
----
**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Skogsnoppa|Skogsnoppa]]» frå ,  den 14. september 2010.*  

## Bakgrunnsstoff
*
Setergråurt

**Setergråurt** er ein art i korgplantefamilien. Urta har ei amfi-atlantisk utbreiing.
Planta vert kring 20 cm høg. Ho har silkelodne blad med tre nervar, øvre støtteblad står rett ut. Blomane har svartbrune korgdekkblad. Setergråurt blomstrar kring juli månad på enger og i skogar til fjells. Ho veks i alle fjelltrakter i Noreg, og også ned i låglandet. Arten er funnen opp til 1780 m i Jotunheimen.

## Kjelder
*Johannes Lid: *Norsk-svensk-finsk flora*. Det Norske Samlaget, 1985.

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Norsknoppa|Norsknoppa]]» frå ,  den 14. september 2010.*  
 

## Bakgrunnsstoff
Bernhard Brænne

**Bernhard Cornelius Brænne** () var ein fargar og fabrikkeigar frå Trondheim, aktiv politikar for partia Høgre og Frisinna Venstre.

Far til Brænne var fargarmeister i Trondheim. Sjølv gjekk han den borgarleg realskulen i heimbyen, sidan las han latin og gresk, men gav opp studiane. Deretter gjekk han på kjemiavdelinga ved 'Trondhjems tekniske læreanstalt', tok eksamen i 1875. Etter eit opphald på ein verkstad i Bergen 1876-77 hospiterte han ved eit polyteknisk institutt i Dresden. I 1878 overtok han faren sitt fargeri, grunnlagt i 1849, og som han i 1885 utvida med ullspinneri og mekanisk veveri. Bernhard Brænnes Uldvarefabriks spesialitet var ullgarn til strikking.

Brænne møtte fyrste gongen på Stortinget i 1892 frå 17. juni, som 1. varamann for valkrinsen Trondhjem og Levanger, sameleis 1894 frå 6. april. Han var 1. representant for same krinsen 1903-06, møtte ikkje i 1903-04-sesjonen. Valperiodane 1910-12 og 1916-18 representerte han einmannskrinsen Bratøren og Ihlen på Stortinget. Han var medlem av næringskomite nr 1 i 1892 og -94, 1904-06 av Lagtinget og næringskomite nr 2. I si siste periode på Stortinget var han medlem av jarnbanekomiteen.

Brænne var statsråd i Konow-regjeringa som sat frå 2. februar 1910 til 19. februar 1911. Han var sjef for Arbeidsdepartementet, deretter overtok han som sjef for Handelsdepartementet 11. juni. Seinare var han arbeidsminister på ny i Bratlie-regjeringa frå  22. august 1912 til regjeringa gjekk av i januar 1913.

Frå 1891 til 1910 var Brænne medlem av Trondheim bystyre, i 1897-98 var han varaordførar. Han hadde ei rekke verv, både ideelle, offentlege og private. Mellom anna var han formann i Trondhjems håndverk- og industriforening, og medlem av sentralstyret i Arbeidsgiverforeningen.

Brænne vart i 1910 utnemnd til riddar av 1. klasse av St. Olavs Orden og forfremja til kommandør av 1. klasse i 1912. Han var også innehavar av den danske Dannebrog, den belgiske Kroneorden og den svenske Vasaorden. I tillegg vart han tildelt 7. juni-medaljen og Kroningsmedaljen 1906.

Han var frimurar og øvste leiar for St. Johanneslogen Nordlyset, St. Andreaslogen St. Eystein og Trondhjems Provincialloge. Brænnes veg på Byåsen i Trondheim er oppkalla etter han.

## Kjelder
*Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
*Bokmålswikipedia

## Litteratur
* *Den Kongelige norske Sankt Olavs orden 1847-1947*, utgitt av ordenskanselliet ved O. Delphin Amundsen, Grøndahl & Søns Forlag, Oslo, 1947

## Bakgrunnsstoff
*Biografi Norsk samfunnsvitenskapelig datatjeneste 
* addressa.no: Statsråd for selbuvotter
Diderich Brynildsen

**Diderich Anton Brynildsen** () var ein bakarmeister i Bergen, bystyremedlem og stortingsrepresentant for Høgre.

Han var son av ein bakarmeister i Bergen. Etter å ha fullført Tanks realskule og lengre utanlandsopphald i København og Paris, tok han frå 1880 over som bakarmeister i forretninga på Store Markevei 11 i Bergen. Bakeriet var ein av dei gamle privilegerte bakargardane i Bergen. Bakarforretninga var familieeigd i fire generasjonar, men etter bybrannen i 1916 vart ho ikkje bygd opp att.
 
Brynildsen var medlem av Bergen formannskap 1891-98, og sat seinare i bystyret. Perioden 1904-06 var han 3. representant på Stortinget for Bergen, medlem av Lagtinget og i tollkomiteen. I 1905-06 var han medlem av den utvida sosialkomiteen, der han kom inn under behandlinga av bakarlova.

I Bergen var Brynildsen medlem av ulike byggekomitéar, formann i Bergens nye sykehuser, formann i den nye sjømannsskulens byggekomite, medlem av arbeidsutvalet for det nye teateret, deltok i komitéarbeid for bygningsloven av 1899, medlem av Bergens Sparebanks, Skillingsbanks og Kreditbankens representantskap og tilsynskomité og fleire andre institusjonar.

Han vart tildelt 7. juni-medaljen.

## Kjelder
*Lindstøl, Tallak: *Stortinget og Statsraadet 1814-1914*. Kristiania, 1914
*Bokmålswikipedia

## Bakgrunnsstoff
*
Saltak

**Saltak** er den typen yttertak på bygningar som er mest nytta her i landet, og har tradisjonar så langt attende som det er mogleg å kartleggja.

Saltak er kjenneteikna av å ha to skilde flater som har fall til kvar si side av bygningen. Staden der flatene møtast øvst oppe, vert kalla mønet. Då eit saltak kan vere bygd usymetrisk, treng ikkje båe takflatene å vere like store, og mønet vil i slike høve ikkje liggje langs den horisontale midtaksen på huset.

Den eine eller båe takflatene kan vere brotne av utbygg av ymse slag, jamvel på den måten at to saltak møtast vinkelrett på kvarandre.

Dei trekanta veggstykka i kvar ende av bygningen som takflatene avgrensar, vert kalla gavlar.
Fjellbakkestjerne

**Fjellbakkestjerne** er ei fleirårig urt i korgplantefamilien. Arten har ei amfi-atlantisk utbreiing.
Planta vert kring 15 cm høg, og har stiv stengel, oftast med ei korg, sjeldan med to eller tre. Stengel og blad er gråhåra. Fjellbakkesjerne har mørkfiolette kvithåra korgdekkblad som er snaue øvst. Dei har ei 1,5 til 2,5 cm brei korg med tverr eller innbukta grunn. Dei har roseraude kantkroner og innanfor dei ein ring med røyrforma hoblomstrar. Midtkronene er gule og blir snart raude øvst. 

Fjellbakkestjerne blomstrar kring juli månad på turr og våt kalkrik grunn i fjellskogane. 

Planta veks i alle fjelltrakter i Noreg. Ho er funnen opp til 1600 m i Jotunheimen.
 
## Kjelder

*Johannes Lid: *Norsk-svensk-finsk flora*. Det Norske Samlaget, 1985.


**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Rosenbinka|Rosenbinka]]» frå ,  den 14. september 2010.*  
 
## Bakgrunnsstoff
Snøbakkestjerne

**Snøbakkestjerne** er ei urt i bakkestjerneslekta i korgplantefamilien. Arten har ei sirkumpolar utbreiing.

Planten vert kring 10 cm høg. Dei nedre blada er snaue. Planten har oftast einskild stengel med små korte blad. Han har korg med grå- eller raudfiolette korgdekkblad, om lag snaue øvst. Kantkronene er kvite, til slutt fiolette. Midtkronene er gule og blir snart raude øvst. Snøbakkestjerne blomstrar kring juli månad på enger og snøleger til fjells. 

Snøbakkestjerne veks i alle fjelltrakter i Noreg. Han er funnen opp til 2120 m i Jotunheimen. 

## Kjelder

*Johannes Lid: *Norsk-svensk-finsk flora*. Det Norske Samlaget, 1985.
----
**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Fjällbinka|Fjällbinka]]» frå ,  den 14. september 2010.*  

## Bakgrunnsstoff

*«Fjällbinka - Erigeron uniflorus L.», *Den virtuella floran*
Gro Steinsland

**Gro Steinsland** () er ein norsk religionshistorikar.

Steinsland er dr.philos. og professor i religionshistorie ved Universitetet i Oslo. Hennar forskingsområde er religion i vikingtid og nordisk mellomalder, og ho har publisert ein rad artiklar og bøker med førkristen nordisk religion som tema.

## Bibliografi (utval)

* *Det hellige bryllup og norrøn kongeideologi; en analyse av hierogami-myten i Skírnismál, Ynglingatal, Háleygjatal og Hyndluljód*. Doktorgradsavhandling ved Universitetet i Oslo (1989); Solum forlag, Oslo 1991
* *Før kristendommen : digtning og livssyn i vikingetiden*, skrive saman med Preben Meulengracht Sørensen. København 1990
* *Menneske og makter i vikingenes verden*, skrive saman med Preben Meulengracht Sørensen. Oslo 1994. Svensk utgåve 1998
* *Eros og død i norrøne myter*, Oslo 1997
* *Voluspå*, attdikting og kommentar skrive saman med Preben Meulengracht Sørensen, Pax forlag, Oslo 1999. Dansk utgåve 2001
* *Den hellige kongen; om religion og herskermakt fra vikingtid til middelalder*, Pax forlag, Oslo 2000
* *Heilage stader i Norge*, skrive saman med Magnus Rindal. Oslo 2001
* «Kvite-Krist : skreddarsydd for vikingar?», i tidsskriftet *Syn og Segn*, 2001
*  redigert tekstsamlinga *Voluspå, og andre norrøne helligtekster* i serien *Verdens Hellige Skrifter* (2003)
* redigert tekstsamlinga *Draumkvedet, og tekster fra norrøn middelalder* i serien *Verdens Hellige Skrifter* (2004)
* *Norrøn religion; Myter, riter, samfunn* Pax forlag, Oslo 2005. Svensk utgåve 2007

## Bakgrunnsstoff
Torstein Rudihagen

**Torstein Rudihagen** () er ein norsk politikar frå Arbeidarpartiet. Han vart vald inn på Stortinget frå Oppland fylke i 1997 og vald på nytt i 2001, 2005 og 2009. Rudihagen har vore statssekretær i Samferdselsdepartementet. Mellom 1991 og 1997 var han ordførar i Sør-Fron kommune.

## Regjering
* 3. mars&nbsp;1995&ndash;25. oktober&nbsp;1996 statssekretær Samferdselsdepartementet
* 1. november&nbsp;1996&ndash;1. oktober&nbsp;1997 statssekretær Samferdselsdepartementet

## Stortingskomitear
* 2009–13: medlem av energi- og miljøkomiteen
* 2005–09: andre nestleiar i transport- og kommunikasjonskomiteen
* 2001–05: medlem av finanskomiteen
* 2001–05: varamedlem av valkomiteen
* 1997–2001: medlem av finanskomiteen frå 22. mars 2000
* 1997–2001: medlem av næringskomiteen til 22. mars 2000
* 1997–2001: varamedlem av valkomiteen

## Bakgrunnsstoff
*Stortinget.no - Biografi
Stine Renate Håheim

**Stine Renate Håheim** () er ein norsk politikar og stortingsrepresentant frå Arbeidarpartiet. 
Ho er statssekretær for utviklingsminister Åsmund Aukrust.

## Bakgrunn
Håheim er fødd i Oslo og voks opp i Valdres i Oppland. Ho studerte ved lektorstudiet på Universitetet i Oslo, eit profesjonsstudium retta mot læraryrket.

## Politikk

Håheim har vore sentralstyremedlem i AUF. 
Ho var kommunestyremedlem i Nord-Aurdal 2003–2007, og medlem av Oppland fylkesting 2007–2009.

Ved stortingsvalet 2009 var ho den 4. kandidaten til Arbeidarpartiet frå Oppland, og møtte frå oktober 2009 fast for Rigmor Aasrud.
Ved stortingsvalet i 2013 blei ho vald inn på eige mandat, som nummer tre på Arbeiderpartiet si liste i Oppland.

Stine Renate Håheim er kjend for å ha spreidd utsegna «Om éin mann kan visa så mykje hat, tenk kor mykje kjærleik me alle kan visa saman!» etter 22. juli-åtaka, mellom anna i intervju med CNN 23. juli 2011.

## Stortingskomitear
*2009–2013: Medlem i Justiskomiteen
* 2011–13: Medlem i Kirke-, utdannings- og forskningskomiteen
* 2013–17: Medlem i Kommunal- og forvaltningskomiteen

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
* Stine Renate Håheim hos Stortinget
Morten Ørsal Johansen

**Morten Ørsal Johansen** () er ein norsk politikar frå Framstegspartiet. Han var vald inn på Stortinget frå Oppland fylke frå 2009 til 2021, og var 1. vararepresentant 2001–2009.

Han har fagbrev som maskinarbeidar frå 1983 og 1994, og er Master of Management frå BI Gjøvik frå 2003. I tillegg har han vore fagarbeidar ved Raufoss Ammunisjonsfabrikk 1984–1994, prosesskontrollør 1994–1997 og prosessutviklar innan romfart ved Rfs. Technology 1997–2000.

Johansen har vore medlem av Vestre-Toten kommunestyre 1993–1995, formannskapsmedlem 1995–2003 og 2005–2009, i tillegg til gruppeleiar 1995–2009. 1999–2009 var han gruppeleiar og medlem av Oppland fylkesutval. Han var formann i Vestre Toten Frp 1992–2000, nestleiar i Oppland FrP 1996–1999, og leiar i Oppland FrP frå 1999. Han var rådgjevar i FrP 2008–2009.

## Stortingskomitear
* 2009–2013: Medlem i Justiskomiteen

## Bakgrunnsstoff
* Morten Ørsal Johansen hos Stortinget
Sony Ericsson C902

**Sony Ericsson C902** er ein mobiltelefon frå Sony Ericsson. Kameraet er sett i fokus på denne mobiltelefonen. Han har eit Cyber-shot-kamera på 5,0 megapikslar.
Jan Vertonghen

**Jan Bert Lieve Vertonghen** () er ein belgisk fotballspelar som i 2018 spela for Premier League-klubben Tottenham Hotspur FC. Han har tidlegare spelt for Ajax og RKC Waalwijk i nederlandsk Eredivisie. Han spelar også for Belgia sitt landslag. Vertonghen vart seriemeister i Nederland med Ajax i 2011 og 2012. I 2012, medan han spelte for Ajax, vart han kåra til årets fotballspelar i Nederland.

Vertonghen debuterte for Belgia sitt A-landslag 21. juni 2007 i ein kamp mot Portugal. Han tok del i Belgia sin tropp til fotballturneringa under sommar-OL i 2008.
Aiden McGeady

**Aiden McGready** () er ein skotsk fotballspelar, som spelar for Spartak Moskva i den russiske fotballigaen og for det irske fotballandslaget. Besteforeldra hans på farssida kom frå Donegal i Irland. Han er dermed kvalifisert til å spela for det irske fotballandslaget, og valde det framfor Skottland.

McGeady har vore med på å vinna skotsk Premier League tre gonger, i 2006, 2007 og 2008. Han vart kåra til årets spelar og årets unge spelar i Skottland i 2008, og til årets unge irske spelar i 2009. I august 2010 gjorde han den dyraste overgangen nokonsinne frå ein skotsk klubb til ein klubb utanfor Skottland, då han gjekk til Spartak Moskva for om lag 9,5 millionar britiske pund.

McGeady debuterte for Irland sitt A-landslag i juni 2004 i ein kamp mot Jamaica.
Andrej Arsjavin

**Andrej Sergejevitsj Arsjavin** () er ein russisk fotballspelar, som spelar for Arsenal i engelsk Premier League, og for det russiske landslaget.

Arsjavin vart seriemeister i Russland med Zenit St. Petersburg i 2007, og vann UEFA-cupen med den same klubben i 2008. Han vart kåra til årets russiske spelar i 2006.

Arsjavin debuterte for Russland sitt A-landslag 17. mai 2002 i ein kamp mot Kviterussland. Han skåra det første landslagsmålet sitt mot Romania i ein privatlandskamp 13. februar 2003. Han var med i Russland sin tropp til fotball-EM i 2008, sjølv om han var suspendert i dei to første kampane. Han spelte i dei tre gjenverande kampane til Russland i turneringa, og skåra to mål, då Russland gjekk til semifinalen. 11. juni 2009 vart han landslagskaptein for Russland.
Kapselmanometer

**Kapselmanometer** eller **aneroidmanometer** er ein trykkmålar som blir brukt til å måla blodtrykk med. «Aneroid» kjem frå gresk og tyder 'ikkje fuktig', og viser til at ein ikkje bruker kvikksølv i målaren.

For måling av overtrykk fører ein trykket ein vil måle inn i kapselen. Sideveggane som er gjort tynne og bøyelege, vil alt etter trykkdifferansen mellom yttersida og innersida av kapselen bevege seg meir eller mindre frå kvarandre. Ei hesteskoforma fjør tener som motkraft. Rørslene, som er eit mål for trykkdifferansen, blir overførte til ein visar eller til elektroniske forsterkarar.

For å måle det absolutte trykket pumper ein kapselen tom for luft. Alt etter storleiken av det utvendige trykket blir kapselen pressa meir eller mindre saman.

## Kjelder

*http://vvi.no/interactive/index.php?module=ContentExpress&func=display&ceid=182
Halvvalmtak

**Halvvalmtak** er ein taktypevariant av valmtak ved at skråtaka på kortsidene av bygningen ikkje går like langt ned som på valmtak, slik at det vert ein slags avstumpa gavl på desse sidene.
Mansardtak

**Mansardtak** er ein taktype bygd som ein variant av saltak ved at takflatene har ein markert, langsgåande knekk av di taket er brattare nedst enn øvst. Det kan vere vindauge i dette bratte partiet for at loftet skal kunne nyttast til husvære. Denne taktypen er namnsett etter den franske arkitekten François Mansart (1598—1666), og vart særs populær på grunn av dei franske skattereglane på denne tida. Då det ikkje skulle betalast skatt for den parten av huset som låg over gesimsen, vart det ein skattefri etasje med husvære ved å byggje den øvste parten av veggen som takflate med vindauge.

**Valma mansardtak** eller **kombinert valm-mansardtak** er eit mansardtak som har takflater ned på alle fire sidene av huset på liknande vis som eit valmtak. Dersom berre den øvste parten av mansardtaket finst på kortsidene av huset, slik at de vert ein slags avstumpa gavl på desse sidene,  er taket eit *halvvalma mansardtak*.
Holger Badstuber

**Holger Badstuber** () er ein tysk fotballspelar som har spela for Bayern München i tysk Bundesliga. Han har òg landskampar for Tyskland. Müller vart seriemeister i Tyskland med Bayern München i 2010.

Badstuber vart teken ut til Tyskland sin tropp til fotball-VM i 2010 før han hadde spelt nokon A-landskampar. Han debuterte for landslaget 29. mai, som innbytar i ein privatlandskamp mot Ungarn. Under VM i Sør-Afrika spelte han som venstreback i dei to første gruppekampane til Tyskland, mot Australia og Serbia, men vart så sett ut av laget for resten av turneringa. Han skåra det første landslagsmålet sitt i ein EM-kvalifiseringskamp mot Aserbajdsjan, 7. september 2010.
Levon Patsjadzjan

**Levon Patsjadzjan** () er ein armensk fotballspelar som har spela på midtbanen for Sanat Naft i den iranske fotballigaen, og for det armenske landslaget.

Patsjadzjan vart seriemeister i Armenia med Pjunik i fem år på rad, frå 2003 til 2007. I 2007 vart han kåra til årets armenske fotballspelar. I 2008 gjekk han over til den svenske klubben GAIS, i Göteborg. I 2009-sesongen var han på lån hjå Fredrikstad i den norske Tippeligaen, der han spelte fem kampar. Same året sa GAIS opp kontrakten hans, og han drog til iransk fotball.

Patsjadzjan debuterte for A-landslaget 18. februar 2004 i ein privatlandskamp mot Ungarn. Han skåra det første landslagsmålet sitt 28. mai 2008 i ein privatlandskamp mot Moldova.
Hedmarken

**Hedmarken** (òg skrive **Hedemarken** og **Heidmarki**) er eit område i Hedmark fylke som ligg på austsida av innsjøen Mjøsa og femner kommunane: Stange, Hamar, Løten og Ringsaker. Området gav namn åt Hedemarkens amt, seinare Hedmark fylke.

Området har 86&nbsp;993 innbyggjarar (1. juli 2009) og strekkjer seg over 2&nbsp;726 kvadratkilometer. Regionsenteret er byen Hamar. Kyrkjeleg er Hedmarken inndelt i Hamar domprosti og Ringsaker prosti, rettsleg svarar det til Hedmarken domssokn under Eidsivating lagdøme. Dei fire kommunane samarbeider i regionrådet for Hamarregionen.

## Namnet
Lokal nedervd uttala er [²heːmarça], i bygdene utan monoftongering [²heimarça], oftast omtala i dativuttrykket *på Heidmarken* [po ²heːmarç.n]. Klagenemnda for stadnamnsaker vedtok i 2003 å fylgje nedervd lokal uttala, og *Hedmarken* (uten e) er no den offisielle skrivemåten av denne namneforma.

Namnet kjem frå gamalnorsk *Heiðmǫrk*, der førelekken viser til folkenamnet heidner, og det att kjem vel av vårt *heid* ‘skog, øydemark’. Andrelekken er vårt *mark* i tydinga ‘skog, grenseland’. Dei to namnelekkene går dimed til sist attende på same landskapstypen.

Ein person frå Hedmarken vert kalla *hedmarking*, det same namnet har dialekta.

## Soga
Tidleg i romersk jarnalder nemner Klaudios Ptolemaios vest i *Scandia* folket *Khaideinoi*, som svarar til urnordisk **haiþinīz*, gamalnorsk *heiðnir*. Dette er fyrste folkenamnet me høyrer gjeti frå Noreg. Av det kan me slutte at det seinare kongeriket *Heiðmǫrk* har gamle røter.

I mellomalderen var Hedmarken skift i to sysler, «nørdre luten» og «syndre luten». Tverrdalene på vestsida av Mjøsa (noverande Gjøvik kommune)  høyrde òg til Hedmarken. I dansketida vart området skipa i *Hedemarkens fogderi* (futedøme).

## Kjelder


## Bakgrunnsstoff
* Hamarregionen
Skjoldberar

**Skjoldberar** (*Scutellaria galericulata*) er ei urt i leppeblomfamilien. Arten har ei sirkumpolar utbreiing.
Planta vert kring 25 cm høg, og har ein grann stengel som ofte er raudfarga. Ho har mørkfarga beger med skjoldforma bulk på overlepen og blå krone, finhåra, fire gonger så lang som begeret. Skjoldberar blomstrar kring juli månad på våte stader, ved bekker og på strender. 

Planta finst gjennom heile Noreg, men er sjeldan i Finnmark.

## Kjelder

*Johannes Lid, *Norsk-svensk-finsk flora*, Det Norske Samlaget, 1985.
----
**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Frossört|Frossört]]» frå ,  den 15. september 2010.*  

## Bakgrunnsstoff
*
Eid kyrkje i Romsdal

:*Det er fleire kyrkjer i [[Noreg]] med namnet [[Eid kyrkje]].*

**Eid kyrkje** er ei langkyrkje i Eidsbygda i Rauma kommune i Møre og Romsdal fylke.

Kyrkja vart bygd i 1697 eller 1797, og er av treverk, og har 200 plassar. Ho er påbygd to gangar, i 1872 og 1874. I 1862 vart Eid eige prestegjeld og kyrkja vart frå då av hovudkyrkje.

## Interiøret
Altartavla er frå 1660, i alle fall står dette årstalet på tavla. Ho vart restaurert av Ragnvald Einbu i 1916.

Døypefonten er gammal og kjem frå Lesja. Den har årstalet 1519.

Gamlekyrkja hadde et antemensale frå omkring år 1275 med 12 motiv frå Jesu liv. Dette kom til Bergen Museum i 1840-åra. Det er eit av dei mest verdifulle kunstverka i landet frå mellomalderen. Eit antependium frå 1677 som stod i gamlekyrkja, er no på Norsk Folkemuseum i Oslo. Det er i svært dårleg tilstand.

## Kjelde
* Thaule, John Ove; Ubostad, Ingar; Pedersen, Bjørn. 1990. *Kyrkjene våre* i *Ei bok om Rauma*, Rauma Kommune. s 207-210

## Bakgrunnsstoff
*
*
Øverdalen kyrkje

**Øverdalen kyrkje** ligg på Verma i Rauma kommune. Kyrkja vart bygd som kapell av byggmeister Eirik Sylte frå Tresfjorden, i 1902. Ho vart restaurert, pussa opp, i 1953, vel femti år etter at ho vart bygd.

Kyrkja har eit ytre omriss som ei langkyrkje og er bygd i lafta tømmer.

Kapellet vart bygd fordi ein Kongeleg resolusjon av 23. mars 1901 delte Kors sokn i to, til Medalen og Øverdalen. *Øverdalen* er *øvst i dalen* (Romsdalen), mens *medalen*, er *midt i dalen*. Medalingene sokna til Kors kyrkje, ved Marstein.

Tidlegare, før 1901, sokna øverdalingane til kyrkja på Flatmark lenger nede i Romsdalen (i dag: Kors kyrkje).

## Interiøret
Altartavla er frå 1953,og er måla av Halvard Hatlen.

Orgelet har fire stemmer og er eit trøorgel frå 1914. Orgelet er ei gåve frå «bygdefolket i Norge og Amerika».

## Litteratur
* 
* Ei bok om Rauma (Bokhylla.no)
* 
* Thaule, John Ove; Ubostad, Ingar; Pedersen, Bjørn. 1990. *Kyrkjene våre* i *Ei bok om Rauma*, Rauma Kommune. s 207-210

## Bakgrunnsstoff
* Lokalhistoriewiki
* Grytten prestegjeld 
* Kyrkjesøk 
*
Rødven kyrkje

**Rødven kyrkje** ligg nede ved sjøen i bygda Rødven i Rauma kommune.

Kyrkja vart bygd i 1907 samstundes med dei to søsterkyrkjene, Veøy kyrkje på Sølsnes i Molde kommune og Holm kyrkje på Holm i Rauma kommune. Desse to kyrkjene var eit forbilde. Og dåtidas kyrkjebygg skulle gjerne ha dragehovud, men det fekk ikkje Rødven kyrkje. Eksteriøret vart forsøkt halde i stil med Rødven stavkyrkje som står like ved. Dei to kyrkjene er likevel ikkje særleg like: Stavkyrkja er ikkje måla og ho er brun av tjøre, medan kapellet er måla i raudt og kvitt. Kapellet er oppført i lafta tømmer (ikkje stavteknikk).

Ein gong i 1980-åra fekk kyrkja nytt orgel.

## Kjelde
* Thaule, John Ove; Ubostad, Ingar; Pedersen, Bjørn. 1990. *Kyrkjene våre* i *Ei bok om Rauma*, Rauma Kommune. s 207-210

## Bakgrunnsstoff
* Om Rødven kyrkje på kyrkjesok.no 
*
Togkapellet

**Togkapellet** ligg sentralt ved jernbanestasjonen på Åndalsnes i Rauma kommune. Det er ei eldre jernbanevogn som innvendig er spesialdesigna som kyrkjeleg kapell og møteplass.

Togkapellet på Åndalsnes er det første i Noreg og visstnok det einaste i verda. Jernbanevogn er todelt med eit uformelt møterom og eit kyrkjeleg kapell. Det er ope heile året. Kapellrommet har 25 sitteplassar, totalt er det 55 sitteplassar. Togkapellet kan ha korte seremoniar, som mellom anna bryllaup.

Togkapellet vart vigsla 10. juni 2003, ved biskop Odd Bondevik med kong Harald og dronning Sonja som æresgjester. Togkapellet er eigd av ei tverrkyrkjeleg stifting som består av Den norske kyrkja, Frelsesarmeen og Pinsemenigheten Kilden. 

## Prosjektet
Idéen kom under eit møte i Møre bispedømme i Molde i 2000. Sigurd Bredal fekk idéen då det var snakk om brygge- og gatekapell på stader nær der folk ferdast. Åndalsnes er stasjonsby og endestasjon for Raumabanen og det var difor ikkje unaturleg med kapell i ei jernbanevogn. Prosjektet hadde tittelen *Kirka på sporet* og var ei satsing frå den norske kyrkja for å få «alteret ut til folket».  Togkapellet er eitt av om lag 30 kapell plassert i gater og på brygger i Noreg.  Filosofien bak prosjektet var at *livet er ei reise*. 

I samarbeid med NSB vart ei utrangert, men totalrenovert jernbanevogn vald. Ho hadde tidlegare gått på Bergensbanen. 

## Møterommet
Møterommet har småbord og lause stolar, som utgjer sittegrupper. Det er tenkt som ei sosial avdeling der menneske uformelt kan møtast og snakke med kvarandre over ein kopp kaffi.
 
## Kapellet
I kapellet er det eit alter, ein stor lysestake og stolrekker. Stolane er gode å sitte i, originale togstolar, slik som er vanlege i tog. I taket er det fleire bibelsitat.

Alteret er teikna av Sigurd Bredal og laga av togsviller og jernbaneskinner. Det er plassert ved den eine veggen. Vindauget bak alteret har eit glasmåleri laga av Ine Harrang. Det har eit enkelt symbolspråk der hovudelementa er sirkelen (evigheita) og Jesu forsoningsblod. 

Lysestaken er laga av eit toghjul, og fungerer som eit stort lysbord. Sjølve toghjulet veg fleire hundre kilo. I senteret er det eit stort lys, og rundt dette er det plass til mange mindre lys. I sommarsesongen er lysbordet ofte fullt av små lys.  I 2007 hadde 20&nbsp;000 menneske frå 46 nasjonar skrive i gjesteboka.

I adventstida er kapellet besøkt av skoleklasser. Ein gong kvar månad er det katolsk gudsteneste.

## Kjelde
* Nergaard, Richard. 2008. *Kapell på skinner.*  Romsdals Budstikke, 19.mars 2008. side 16-17.
Telttak

**Telttak** er ei arkitektonisk nemning på tak som har tre eller fleire trekanta takflater, som oftast fire, som dannar ein spiss øvst oppe. Har taket kvadratisk grunnflate, som er det vanlege for denne typen tak i Noreg, vert det ofte kalla *[[pyramidetak]]* i staden for telttak. Telttaka kan vere høge eller særs låge.

Den i og for seg misvisande nemninga *telttak* har sitt opphav i dei gamle telttypane med ein einaste teltstong plassert midt i teltet for å halde duken oppe, men gjeld berre permanente tak på bygningar, ikkje mellombels tak av duk eller presenning, eller tak på telt.

Telttak er som oftast nytta på kyrkjetårn, som i Noreg tradisjonelt vert bygd med tilnærma kvadratisk grunnflate. I somme høve finst telttak på andre bygningar med tilnærma kvadratisk grunnflate, særleg tårnliknande bygningar. Til dømes er det telttak på det breie, massive tårnet som er ein del av bygningen som hyser dei kulturhistoriske samlingane ved Bergen Museum i Bergen. Sentraltårnet på Vikingskipshuset på Bygdøy i Oslo har òg eit telttak, eller altså eit pyramidetak.
Tore Hagebakken

**Tore Hagebakken** () er ein norsk journalist og politikar frå Arbeidarpartiet. Han vart vald inn på Stortinget frå Oppland fylke ved stortingsvalet 2005. Han har også vore statssekretær i Sosial- og helsedepartementet.

## Karriere
Hagebakken har vore journalist i Oppland Arbeiderblad 1980-1990, og var assisterande redaktør same stad 1990-91. Hagebakken har vore kommunestyremedlem frå 1979, ordførar i Gjøvik kommune frå 1992 til 2005, og var i 2000-2001 statssekretær i Sosial- og helsedepartementet. Han har også sete i sentralstyret i Arbeidarpartiet sidan 1995. Hagebakken var medlem av Rådet for Lillehammer Olympiske Komite (LOOC) frå 1992 til 1994, og har i fleire år vore styremedlem i Oppland Energiverk og Mjøskraft.

Hagebakken var vararepresentant til Stortinget i periodane 1985&ndash;1989 og 1989&ndash;1993. 
Han vart vald inn som stortingsmann frå Oppland fylke ved stortingsvalet 2005 og vald på nytt i 2009, 2013 og 2017. 
I den første stortingsperioden var Hagebakken leiar av Stortingets kommunalkomité og i den neste perioden andre nestleiar i helse- og omsorgskomiteen.

## Regjering
* 24. mars&nbsp;2000&ndash;18. oktober&nbsp;2001 Statssekretær Sosial- og helsedepartementet

## Stortingskomitear
* 2005–09: Medlem (og seinare leiar) i kommunal- og forvaltningskomiteen
* 2009–: Andre nestleiar i helse- og omsorgskomiteen

## Kjelder

* 

## Bakgrunnsstoff
*Mjøsmuseets liste over ordførere
* Tore Hagebakken - presentasjon hos *TV2*.