open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kåre Gjønnes

**Kåre Gjønnes** () var ein norsk bonde og politikar for Kristeleg Folkeparti. Han var frå 1993 til 2011 fylkesmann i Sør-Trøndelag fylke, perioden 1997-2000 var han statsråd i Bondevik I-regjeringa. 

Han leidde Gjønnes-utvalet, som greidde ut om det framtidige forholdet mellom kyrkje og stat i Noreg.

Det kongelege hoff kunngjorde 14. september 2009 at kongen hadde utnemnt Gjønnes til kommandør av St. Olavs Orden «for samfunnsgavnleg virke.»

## Politiske verv
* Ordførar Orkdal kommune (1980–1983)
* Stortingsrepresentant (1985–1993)
** Parlamentarisk leiar (1989–1993)
* Landbruksminister (1997–2000)

## Yrkeskarriere
* Fylkesmann i Sør-Trøndelag 1993–2011 (permisjon 1997–2000)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kåre Gjønnes|Kåre Gjønnes]]» frå ,  den 1. oktober 2011.* 
*** oppgav desse kjeldene:*


## Bakgrunnsstoff
*Biografi: Gjønnes, Kåre
Tore O. Sandvik

**Tore Onshuus Sandvik** () er ein norsk politikar frå Arbeidarpartiet, oppvaksen på Kolstad i Trondheim. Sidan 4. februar 2025 har han vore forsvarsminister i Støre-regjeringa. Før det var han konstituert som klima- og miljøminister i regjeringa Støre medan Andreas Bjelland Eriksen har foreldrepermisjon frå 2. september 2024 til 31. desember 2024.

## Politisk karriere
### Fylkesordførar
Han er tidlegare fylkesordførar i Trøndelag fylke, og var den siste fylkesordføraren i Sør-Trøndelag fylke. Han vart vald til fylkesordførar i 2003, og vart vald på nytt ved lokalvalet i 2007 etter at Arbeidarpartiet gjekk fram med 10,5 prosentpoeng til 41,3 prosent i fylkestingsvalet i Sør-Trøndelag. 

Som fylkesordførar har Sandvik særleg vore oppteken av regional næringspolitikk, og har mellom anna vore med-initiativtakar til næringspolitisk regionalsamarbeid med Kina, og det bedriftsretta programmet «Innflagging Trøndelag». Han har også styrkt samarbeidet mellom styresmakter og NTNU, SINTEF og næringsliv i trøndelagsregionen.

### Statssekretær
Sandvik har vore statssekretær to gongar: Nærings- og handelsdepartementet (2000–2001) og Nærings- og fiskeridepartementet (2023–2024).

### Andre verv
Sandvik har vore prosjektdirektør i IT-selskapet Extend AS. Før dette var han ungdomssekretær i LO i Sør-Trøndelag og visepresident i europeisk LO sin ungdomsorganisasjon, ETUC Youth.

Sandvik gav i 2004 ut boka *Et nytt nei* saman med partifellane Wegard Harsvik, Jo Stein Moen og Anne Marit Bjørnflaten.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Tore O. Sandvik|Tore O. Sandvik]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*  

## Bakgrunnsstoff

*
Tom Tvedt

**Tom Tvedt** () er ein norsk politikar og tidlegare handballspelar frå Randaberg. Han var fylkesorførar 2007-11 i Rogaland og leiar 2015-19 i Norges Idrettsforbund.

Tvedt var ordførar i Randaberg kommune frå 1999 til 2007. Til fylkestingsvalet i 2007 var han Arbeidarpartiets kandidat til vervet som fylkesordførar samtidig som han framleis stilte til val som ordførar i Randaberg. Arbeidarpartiet gjorde eit godt val og vart det største partiet i fylkestinget i Rogaland fylke. Med støtte frå sentrumspartia og SV vart Tvedt Arbeidarpartiets fyrste fylkesordførar i Rogaland.

Tvedt har tidlegare vore salssjef i Tybring-Gjedde. I unge år var han aktiv handballspelar, noregsmeister 1991 med Stavanger IF og landslagsspelar for Noreg, bokført med 25 landskampar. På Idrettstinget 2011 vart han vald til styremedlem i Norges idrettsforbund og olympiske og paralympiske komité for perioden 2011–2015. Perioden 2015-19 leidde han organisasjonen og søkte attval ved Idrettstinget 2019, men vart vraka etter mykje ekstern misnøye med Idrettsforbundet sine disposisjonar gjennom mange år.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Tom Tvedt|Tom Tvedt]]» frå ,  den 1. oktober 2011.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
*SIF håndball Tom Tvedt med 25 landskamper. 
*Næringslivsmagasinet om Tom Tvedt
 
### Referansar
Ann-Kristin Olsen

**Ann-Kristin Olsen** () er ein norsk jurist og fylkesmann i Vest-Agder fylke sidan 1998. Gift med Henrik Rolf Pettersen.

Ho er kjent som den fyrste kvinnelege politimeisteren i Noreg, og den fyrste kvinnelege sysselmannen på Svalbard.

## Tidleg liv
Ann-Kristin Olsen var fødd i Stockholm kort tid før slutten av andre verdskrig, sidan mora hennar valde å føde henne der grunna den tyske okkupasjonen. Familien flytta kort etter tilbake til Kristiansand, og Olsen voks opp der. Etter å ha gjort ferdig utdanninga ved Kristiansand katedralskole i 1965 byrja ho på studiane av rettsvitskap og fekk ein cand.jur. i 1972. I sine yngre dagar skal ho ha delteke på den fyrste markeringa av den internasjonale kvinnedagen i Oslo.

## Karriere
Ann-Kristin Olsen jobba ved Follo politikammer i 1976, og ho vart den fyrste kvinnelege politiinspektøren i landet etter å gått gradane frå politifullmektig og politiadjutant. I 1983 vart ho den fyrste kvinnelege politimeisteren i Noreg, og ho heldt til i Halden. I denne stillinga var ho ansvarleg for etterforskinga av seriedrapa i Tistedalen.

Frå 1995 til 1998 var ho sysselmann på Svalbard, nok ein gong som fyrste kvinne til å ha denne stillinga. Ho måtte hanskast med fleire utfordringar der, mellom anna då sysselmannskontora brann ned, Operafjellulykka i 1996 som tok 141 liv, og ulykka i Barentsburg i 1997 som tok 47 liv. Då den treårige perioden som sysselmann på Svalbard gjekk ut, vart Ann-Kristin nemnt ut som fylkesmann i Vest-Agder fylke.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Ann-Kristin Olsen|Ann-Kristin Olsen]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*
Thore Westermoen

**Thore Westermoen** () i Mandal) var fylkesordførar i Vest-Agder fylke frå 1999, då han etterfylgte Kjell Svindland i vervet. Han vart vald på nytt i 2003 og i 2007 og sat til 2011.  Westermoen representerer Kristeleg Folkeparti.

Westermoen er utdanna siviløkonom frå Norges Handelshøgskule i 1973 og byrja deretter som lærar ved Hallingdal gymnas. I 1978 vart han økonomikonsulent i Vest-Agder fylkeskommune. Frå 1980 til 1986 var han kontorsjef i Mandal kommune. I denne perioden, frå 1983 til 1985, var han også personleg rådgjevar for olje- og energiminister Kåre Kristiansen. Etter at han slutta i Mandal kommune, arbeidde han som administrasjonssjef hos Applica (tidlwegare Siv.ing. Kjell G. Knutsen as) til han var fylkesordførar i 1999.

I 1979 vart han vald inn i Mandal bystyre, men vart friteken då han vart kontorsjef i kommunen. Frå 1983 til 1991 og deretter frå 1999 har han vore medlem av Vest-Agder fylkesting. Han har også vore lokallagsleiar i Mandal KrF og i styremedlem i Vest-Agder KrF.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Thore Westermoen|Thore Westermoen]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*  
 
*60-årsomtale (NTB) i Fædrelandsvennen Kultur 17. september 2009 side 15
Tim Bendzko

**Tim Bendzko** () er ein tysk songar og låtskrivar.

Etter å ha vunne ei talenttevling i 2009 fekk han platekontrakt med Sony Music. 17. juni 2011 utgav han sitt fyrste album, *[[Albumet Wenn Worte meine Sprache wären|Wenn Worte meine Sprache wären]]*. 29. september same år representerte han Berlin i Bundesvision Song Contest 2011 med songen «Wenn Worte meine Sprache wären» frå albumet med same namn. Han fekk 141 poeng og vann tevlinga. 

## Diskografi
;Album
* 2011: *[[Albumet Wenn Worte meine Sprache wären|Wenn Worte meine Sprache wären]]*

;Singlar
* 2011: *Nur noch kurz die Welt retten*
* 2011: *[[Wenn Worte meine Sprache wären]]*

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:de:Tim Bendzko|Tim Bendzko]]» frå , den 1. oktober 2011.*
Kirsti Kolle Grøndahl

**Brit Kirsti Kolle Grøndahl** () er ein norsk politikar for Arbeidarpartiet og den fyrste kvinnelege stortingspresidenten. Ho har vore kommune- og stortingspolitikar, statsråd og fylkesmann i Buskerud fylke.

Kirsti Kolle Grøndahl vart fødd i Oslo. Ho er utdanna cand. mag. frå 1966. Ho representerte Arbeidarpartiet i kommunestyret og formannskapen i Røyken kommune frå 1972, og vart vald inn på Stortinget i 1977. Grøndahl var statsråd i Kyrkje- og undervisningsdepartementet 1986–1988 og i Departementet for utviklingshjelp 1988–1989. I 1993 vart ho som fyrste kvinne i historia vald til stortingspresident.
Ho var 1999–2013 fylkesmann i Buskerud fylke.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kirsti Kolle Grøndahl|Kirsti Kolle Grøndahl]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*  

## Bakgrunnsstoff
*Stortinget.no - Biografi
Roger Ryberg

**Roger Ryberg** () er ein norsk lokalpolitikar for Arbeidarpartiet.

Ryberg er utdanna pedagog og var i perioden 2003-2007 ordførar i Hurum kommune. Han var fylkesordførar i Buskerud fylkeskommune frå 2007 til 2011. Før han vart vald til fylkesordførar var han mellom anna leiar i hovudutval for utdanning i to periodar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Roger Ryberg|Roger Ryberg]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*
Audun Tron

**Audun Tron** () i Sør-Fron kommune), er ein norsk politikar. Han var fylkesordførar i Oppland fylke for Arbeidarpartiet frå 2003 til 2011.

Han har tidlegare vore statssekretær i Kommunal- og regionaldepartementet i Regjeringa Stoltenberg I, under Sylvia Brustad. I 1987–1999 var han ordførar i Lillehammer kommune.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Audun Tron|Audun Tron]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*
Arnfinn Nergård

**Arnfinn Nergård** () er ein norsk lokalpolitikar frå Senterpartiet. Han var ordførar i Os kommune frå 1995 til 2007. Da overlét han plassen sin for å stå på fyrsteplass på Senterpartiets liste til fylkestingsvalet i Hedmark, som førte til at han i oktober 2007 vart vald til fylkesordførar i Hedmark fylke. Han sat til 2011.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Arnfinn Nergård|Arnfinn Nergård]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*
Nils Aage Jegstad

**Nils Aage Jegstad** () er ein norsk gardbrukar og politikar frå Høgre. Han vart fyrste gong vald inn i Vestby kommunestyre i 1976, og var ordførar frå 1988 til 1999. I 1995 vart han fyrste gong vald inn i Akershus fylkesting, og var fylkesordførar frå 2007 til 2013. Jegstad var 5. vararepresentant til Stortinget 2005–2009 og innvald frå Akershus i 2013.

## Kjelder

* 
**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Nils Aage Jegstad|Nils Aage Jegstad]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*
Musikkgruppa Juli

**Juli** (tidlegare: *Sunnyglade*) er ei tysk poprockgruppe frå Gießen i Hessen. Gruppa vart skipa i 1996 under namnet *Sunnyglade*, men skifta til sitt noverande namn i 2001.

Juli har representert Hessen i Bundesvision Song Contest to gongar. Fyrst i 2005 med songen «Geile Zeit» og så i 2011 med songen «Du Lügst So Schön». I 2005 vann dei med 159 poeng og i 2011 kom dei på 13. plass med 12 poeng.   

## Diskografi
;Studioalbum
* 2004: *Es ist Juli*
* 2006: *Ein neuer Tag*
* 2010: *In Love*

;Konsertalbum
* 2007: *Ein neuer Tag – live*

;Singlar
* 2004: *Perfekte Welle*
* 2004: *Geile Zeit*
* 2005: *Regen und Meer*
* 2005: *Warum*
* 2005: *November*
* 2006: *Dieses Leben*
* 2006: *Wir beide*
* 2007: *Zerrissen*
* 2007: *Ein neuer Tag*
* 2010: *Elektrisches Gefühl*
* 2011: *Immer wenn es dunkel wird*
* 2011: *Süchtig*

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Juli (Band)|Juli (Band)]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*
Mellommål

**Mellommål** eller **mellommat** er eit mindre måltid som ein et mellom hovudmåltida. Det dreier seg gjerne om mat som er enkel å laga til eller kjøpa.

Ofte kan ein ha kald mat, som brødskiver, kjeks, frukt eller nøtter, til mellommål. Saltmat som chips eller søtmat som kaker, lappar og vaflar er også vanleg. Visse typar rettar, som dim sum, taco, tapas og tsjat, blir mykje brukte til mellommål i ulike kulturar. Nokre typar mellommål kan vera knytt til ein særskild drikk, som te (til dømes *[[afternoon tea]]*) eller kaffi (til dømes kaffimat).

Mellommål kan hjelpa til med å halda blodsukkeret på eit jamnt nivå. Samstundes kan hyppig eting, gjerne av mat med høgt salt- eller sukkerinnhald, føra til problem med rett ernæring og tannhelse.

## Bakgrunnsstoff
Plan-les-Ouates

**Plan-les-Ouates** er ein by og ein kommune i kantonen Genève i Sveits, nær ved grensa til nabolandet Frankrike. Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Kommunesenteret ligg 405 meter over havet.

Kommunen ligg på venstrebreidda av Rhône. Han består av landsbyen Plan-les-Ouates og grendene Arare og Saconnex d'Arve.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Plan-les-Ouates|Plan-les-Ouates]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*  
 

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad (fransk)
*
Vernier

**Vernier** er ein kommune i kantonen Genève i Sveits. Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Kommunesenteret ligg 440 meter over havet. Kommunen grensar i aust til byen Genève. Elva Rhone dannar sørgrensa til kommunen.

Vernier er ein forstad til Genève, frå kommunen er det fem kilometer til bysentrum i Genève. Til franskegrensa er det 3–4&nbsp;km i nordvestleg retning.

Europas største bustadbygning ligg i Vernier. Ho er 980 meter lang, og vart bygt i 1960-åra. På det meste hyste bygningen 10&nbsp;000 menneske, i dag bur der om lag 5&nbsp;500 personar.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Vernier, Switzerland|Vernier, Switzerland]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*  

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad (fransk)
*http://www.sig-ge.ch/
Steffisburg

**Steffisburg** er ein kommune i distriktet Thun i kantonen Bern i Sveits.  Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Kommunesenteret ligg 585 meter over havet. Steffisburg grensar i sør til byen Thun, til bykjerna er det 2-3 kilometer. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Steffisburg|Steffisburg]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*  
 

## Bakgrunnsstoff
* http://www.steffisburg.ch
Chêne-Bougeries

**Chêne-Bougeries** er ein by og ein kommune i kantonen Genève i Sveits. Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Kommunesenteret ligg 420 meter over havet, tett ved grensa til nabolandet Frankrike.

Kommunen ligg på vestsida av Genfersjøen. Han grensar til byen Genève og har tre hovudvegar, ei trikkelinje og ei busslinje inn til byen. Kommunen består av bysenteret og nabolaga Grange-Canal, Malagnou, Le Vallon, La Pommière og Conches, samt dei nybygde områda La Gradelle og La Montagne.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Chêne-Bougeries|Chêne-Bougeries]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*  


## Bakgrunnsstoff

*
Veyrier

**Veyrier** er ein kommune kantonen Genève i Sveits.  Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Kommunesenteret ligg 428 meter over havet.

Kommunen grensar til Chêne-Bougeries, Thônex, Troinex, Plan-les-Ouates, Carouge, Genève, og den fransk byen Haute-Savoie Étrembières. Han består av stadane Pinchat, Vessy and Sierne. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Veyrier|Veyrier]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*  
 

## Bakgrunnsstoff
Kristiansand katedralskole

**Kristiansand katedralskole Gimle** er ein vidaregåande skule i Kristiansand som vart grunnlagd 20. november 1686, etter at privilegia for katedralskule vart ført over frå Stavanger til Kristiansand. Han vart latinskule i 1734, og er den eldste skulen på Sørlandet. 

## Historie
Kristiansand katedralskole (*Katta*) vart grunnlagd omtrent 535-635 år etter dei fem andre norske katedralskulane i Oslo, Hamar, Trondheim, Bergen og Stavanger - som vart grunnlagde i tida 1152-1153 og 1260. Skulen låg fyrst ved Kristiansand domkyrkje, i den såkalla Latinskulen (frå 1734). På 1930-talet vart skulen utvida med ein ny bygning i Kirkegaten. Etter å ha hatt tilhald i Kvadraturen i nesten 300 år, flytta skulen inn i nybygde lokale på Gimle på 1970-talet.

Hausten 2007 vart skulen slått saman med Gimle videregående skole, tidlegare Kristiansand Handelsgymnas. Arne Rosenvold var den siste rektoren før skulane vart slegne i hop. Opphavleg tilbydde Kristiansand katedralskole ålmennfaglege studietilbod, medan Kristiansand handelsgymnas tilbydde økonomisk-administrative fag. Den samaslåtte skulen har eit breiare fagtilbod, med undervisning også i enkelte yrkesfag.

Latinskulebygningen huser no kontor for Domkyrkja kyrkjelyd. Bygningen i Kirkegata/Skippergata blei teken over av Sørlandets kunstmuseum i 2000.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Kristiansand katedralskole|Kristiansand katedralskole]]» frå ,  den 1. oktober 2011.*

## Bakgrunnsstoff
* Heimesida til Kristiansand katedralskole
Andreas Bourani

**Andreas Bourani** () er ein tysk songar og låtskrivar.

Bourani representerte Bayern i Bundesvision Song Contest 2011 med songen «Eisberg». Han kom på 10. plass med 26 poeng.

## Eurovision
### Eurovision Song Contest 2014

## Diskografi
;Album
* 2011: *Staub & Fantasie*
* 2014: *Hey*

;Singlar
* 2011: *Nur in meinem Kopf*
* 2011: *Eisberg*
* 2012: *Wunder*
* 2013: *Wie wir waren* (Unheilig feat. Andreas Bourani)
* 2014: *Auf uns*

## Fotnotar

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Andreas Bourani|Andreas Bourani]]» frå ,  den 2. oktober 2011.*
Rollsbottskorka

**Rollsbottskorka** (eller **Rollsbotnskorkja**, **Rollsbotnskorka**) er eit fjell i Møre og Romsdal. Det ligg mellom Tresfjorden i Vestnes kommune i nord, Jasvollbotnen i Fjord kommune i sør, og hovuddalføret Stordalen i aust. Enklaste rutene til toppen går opp frå Jasvollbotnen, men det er kortare å gå opp frå nordsida. Dit kjem ein enten ein startar frå Øvstedalen i Tresfjorden eller frå Øverøye i Stordalen. Eit bratt parti ved toppen kan vere utsett. Frå nord og vest ser Rollsbotnskorkja spiss og bratt ut, frå søraust får fjellet ei meir runda form.
Om fjellnamnet; sjå Heimste Skorkja.

## Kjelder
* www.westcoastpeaks.com
* fjellinordvest.no
Frutigen

**Frutigen** er ein kommune i Berner Oberland i kantonen Bern i Sveits.  Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Kommunesenteret ligg 800 meter over havet. Han er hovudstad i distriktet Frutigen-Niedersimmental.

Kommunen består av delar av Kander- og Engstligendalane mellom Niesenkette og Gehrihorn. Han omfattar landsbyane Frutigen, Kanderbrück, Hasli, Innerschwandi, Ladholz, Oberfeld-Prasten, Reinisch og Winklen mit Weilern samt individual gardar i dalbotnen og fjellsidene opp til 1600 moh. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Frutigen|Frutigen]]» frå ,  den 25. mars 2012.*  
 

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad (tysk)
* Frutigen turisme
Nidau

**Nidau** er ein kommune i distriktet Biel/Bienne i kantonen Bern i Sveits.  Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Kommunesenteret ligg 432 meter over havet.

Byen er ein forstad til Biel/Bienne. Nidau er i dag i røynda på ei øy, danna av Nidau-Büren-Aare-kanalen, elva Thielle og Bielsjøen. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Nidau|Nidau]]» frå ,  den 25. mars 2012.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*Offisiell nettstad
*Bilete av slottet
*Nidau
Langnau im Emmental

**Langnau im Emmental** er ein kommune i distriktet Emmental i kantonen Bern i Sveits.  Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Kommunesenteret ligg 736 meter over havet.

Han ligg i øvre Emmental mellom Bern og Luzern.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Langnau im Emmental|Langnau im Emmental]]» frå ,  den 25. mars 2012.*  
 

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
* Langnau Jazz Nights
* International Cartoon Festival  (tysk)
Unterseen

**Unterseen** er ein kommune i distriktet Interlaken-Oberhasli i kantonen Bern i Sveits.  Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Kommunesenteret ligg 567 meter over havet.

Han er den høgastliggande kommunen langs Aare i Bödeli-området, mellom Thunsjøen og Brienzersee. Frå byen kan ein sjå dei imponerande fjella Eiger, Mönch og Jungfrau. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Unterseen|Unterseen]]» frå ,  den 25. mars 2012.*  

## Bakgrunnsstoff
Moutier

**Moutier** er ein kommune i distriktet Bern-Jura i kantonen Bern i Sveits.  Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Kommunesenteret ligg 535 meter over havet. Han ligg i den fransktalande Bern-Jura (*Jura Bernois*).

Moutier grensar i nord mot kantonen Jura. 

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Moutier|Moutier]]» frå ,  den 2. oktober 2011.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*Moutier-  Offisiell nettstad
*Tornos - Offisiell nettstad
*Schaublin - Offisiell nettstad
Eleonorafalk

**Eleonorafalk** (*Falco eleonorae*) er ein middels stor falk som hekkar på øyar i Middelhavet og på Kanariøyane Han er ein langdistanseflyttfugl med overvintringsområde på Madagaskar. Eleonorafalk er kalla opp etter Eleonor av Arborea, ei nasjonal heltinne av Sardinia.

Eleonorafalk er ein elegant rovfugl, 36-42 cm lang med vengespenn på 87-104 cm. Kroppsforma er som ein liten slank vandrefalk, med lange spisse venger, lang hale og slank kropp. Det er to fargevariantar: Den vaksne, mørke morfen er sotbrun, med svarte dekkfjør på undersida av vengene. Den lyse morfen er meir som ein juvenil lerkefalk, men har gulbrun underside, og viser òg kontrasten mellom dei svarte undersidedekkfjøra og den bleikare basen på vengefjørene. Unge fuglar er òg som ein stor ung, lerkefalk, men den bleike undersida står i kontrast til mørkare vengespissar og vengedekkarar. Ropa er som typisk frå falkar, *kek-kek-kek*.

Dei fangar store insekt, som til dømes augestikkarar, som blir overført frå klør til nebb og etne i flukt. Han er kolonihekkar på kystnære klipper, og legg opp til fire egg. Denne arten har ein forsinka hekkesesong, på seinsommaren, fordi han er ein spesialist på jakt av trekkfuglar som passerer over middelhavsøyane på denne tida av året. Han fangar småfuglar i flukt, ved hjelp av fart og akrobatiske dugleikar. Fuglane nyttar mykje tid på patruljering av kysten med jamne vengeslag for å sjå etter slitne, innkomande trekkfuglar.

Denne arten hekkar på øyar i Middelhavet, spesielt i Hellas, der to tredelar av verdspopulasjonen hekkar, og ca. ti prosent av populasjonen på Tilos i Dodekanesane. Men denne falken hekkar òg på øyar utanfor Spania, Italia, Kroatia, Marokko og Algerie. Ein liten bestand hekkar på Kanariøyene. 

Trekkruta frå Balearane i vestlege Middelhavet til Madagaskar har nyleg blitt kartlagt med satellittelemetri. Ho går over innlandet gjennom det afrikanske kontinentet og over Sahara, over regnskogar ved ekvator fram til Tanzania og Mosambik. Den totale flygedistansen har nådd opp til 9000 km for ein einskild, enveis tur.

## Kjelder

* *Første versjon av denne artikkelen byggjer på «[[:en:Eleonora's Falcon|Eleonora's Falcon]]» frå , den 2. oktober 2011*

### Referansar

## Bakgrunnsstoff
Spiez

**Spiez** is a city i distriktet Frutigen-Niedersimmental i kantonen Bern i Sveits.  Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Kommunesenteret ligg 607 meter over havet.

Han ligg ved sørbreidda av Thunsjøen og består av dei fem landsbyane Spiez, Einigen, Hondrich, Faulensee og Spiezwiler.

Spiez er eit knutepunkt for jarnbanen, og ligg på Lötschberglinja som knyter saman det nordlege og sørlege Sveits. Spiez ligg omtrent midt i mellom Thun og Interlaken.

Turisme er ei viktig inntektskjelde for Spiez. Hovudattraksjonar er slottet med parken i kring, og slottskyrkja bygt i tidlegromantisk stil. Spiez hyser også *Hotel Belvédère*, som i Tyskland er kjend som staden der Tysklands herrelandslag i fotball budde under VM i fotball 1954. Denne meisterskapen enda i ein overraskande tysk siger, og «ånda frå Spiez» vert rekna som ein viktig faktor i triumfen.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Spiez|Spiez]]» frå ,  den 2. oktober 2011.*  
**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Spiez|Spiez]]» frå ,  den 25. mars 2012.*

## Bakgrunnsstoff

*Offisiell nettstad
Aarberg

**Aarberg** er ein kommune i distriktet Seeland i kantonen Bern i Sveits. Kommunen har eit areal på 7,9 km² og hadde 4&nbsp;015 innbyggarar i 2009. Kommunesenteret ligg 455 meter over havet.

Elva Aare renn gjennom Aarberg, som ligg om lag 20 km nordaust for kantonshovudstaden Bern.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:de:Aarberg|Aarberg]]» frå ,  den 2. oktober 2011.*  

## Bakgrunnsstoff
* Aarberg si offisielle webside
Vevey

**Vevey** er ein by i Sveits i kanton Vaud, på nordsida av Genfersjøen, nær Lausanne. Han var setet for distriktet Vevey fram til 2006, men er i dag ein del av distriktet Riviera-Pays-d'Enhaut. Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Kommunesenteret ligg 383 meter over havet. 

Byen er ein viktig turist- og kurstad og har fleire årlege kunst- og kulturfestivalar, særleg innan musikk. 

Hovudkvarteret til matvaregiganten Nestlé, grunnlagd i 1867, ligg i Vevey. Mjølkesjokoladen vart oppfunnen i Vevey av Daniel Peter i 1875.

Jean-Jacques Rousseau la handlinga i *La Nouvelle Héloïse* til området rundt Vevey. Charlie Chaplin heldt seg i Vevey dei siste leveåra sine, og ved strandpromenaden står ein Chaplin-statue.

Byen er første gongen nemnd av oldtidas greske astronom og filosof Klaudios Ptolemaios, som kalla han for *Ouikos*. Seinare var byen kjend under namn som *Viviscus* og *Vibiscum*.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Vevey|Vevey]]» frå ,  den 23. mars 2012.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*Offisiell nettstad (fransk)
*Bilete av Vevey og omliggande område
La Tour-de-Peilz

**La Tour-de-Peilz ** er ein kommune i distriktet Riviera-Pays-d'Enhaut i kantonen Vaud i Sveits.  Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Kommunesenteret ligg 382 meter over havet. Byen ligg ved Genfersjøen mellom Montreux og Vevey.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:La Tour-de-Peilz|La Tour-de-Peilz]]» frå ,  den 23. mars 2012.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*La Tour de Peilz biletgalleri
Agaton Sax och Byköpings gästabud

***Agaton Sax och Byköpings gästabud*** frå 1963 er den sjette romanen til Nils-Olof Franzén om detektiven Agaton Sax. I denne boka er Agaton Sax i Byköping heile tida, til skilnad frå dei andra bøkene i serien, der han er rundt omkring i Europa.

I motsetnad til dei fleste andre Agaton Sax-bøkene er ikkje *Agaton Sax och Byköpings gästabud* omsett til norsk.
I 1976 vart det laga ein animasjonsspelefilm med same namn som bygde på boka.

## Handling
Til stor overrasking for Agaton Sax kjem dei to storforbrytarane Octopus P. Scott og Julius Mosca til han i Byköping og ber om hjelp mot Scotland Yard. Dei gjev seg ut for å vere uskuldige dobbeltgjengarar av storforbrytarane. Planen deira er å kidnappe Agaton Sax.

I Byköping er det bygd eit nytt stort høghus. Det skal innviast med ein stor middag der alle dei viktigaste personane i byen er innbodne (Agaton Sax var sjølvsagt boden). Skurkane har tenkt å slå til ved dette høvet.

Endå meir innvikla vert det heile av at dei verkelege dobbeltgjengarane til skurkane, Absalom Nick og Charlie MacSnuff, kjem til Byköping. Dit kjem også Lispington, som arresterer alle som liknar forbrytarar.

## Kjelder


**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Agaton Sax och Byköpings gästabud|Agaton Sax och Byköpings gästabud]]» frå ,  den 4. februar 2012.*
Pelle Svansløs i Amerikatt

**Pelle Svansløs i Amerikatt** er ein svensk animasjonsfilm frå 1985, regissert av Stig Lasseby og Jan Gissberg til manus av Leif Krantz. Filmen er basert på Gösta Knutsson si tredje bok om Pelle Svansløs; *Pelle Svanslös i Amerika*.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Pelle Svanslös i Amerikatt|Pelle Svanslös i Amerikatt]]» frå ,  den 4. februar 2012.*
Kalle Stropp och Grodan Boll på svindlande äventyr

**Kalle Stropp och Grodan Boll på svindlande äventyr** er ein svensk animasjonsfilm frå 1991. Regien er ved Jan Gissberg, og Thomas Funck har komponert filmmusikken i tillegg til at han spelar stemma til mange av karakterane.

## Røyster
*Thomas Funck - Kalle Stropp / Grodan Boll / Papegojan Ragatha / Plåt-Niklas / Reven / Med fleire
* - Hacke, forretningsmann frå Tonto-Turbo
* - Macke, forretningsmann frå Tonto-Turbo 
* - Acke, forretningsmann frå Tonto-Turbo 
* - Kottegrön 
* - Drottekottningen 
* - Kottekungen

## Kjelder

* *Artikkelen er basert på Svensk Wikipedia, henta inn 22. august 2011.*
Litleskorkja

**Litleskorkja** er eit fjell i Møre og Romsdal. Det ligg mellom Tresfjorden i Vestnes kommune i nord og to dalføre, Jasvollbotnen og Stordalen i Fjord kommune i sør. Toppen er enkel å nå frå søraust. Sett frå nordvest har fjellet ei karakteristisk spiss kjegleform.

Om fjellnamnet; sjå Heimste Skorkja.

## Kjelder
* www.westcoastpeaks.com
* fjellinordvest.no
Brotsverk

**Brotsverk** er eit straffbart lovbrot som juridisk sett er meir alvorleg enn misferd.

I norsk lovverk reknar ein handlingar omtalte i andre del av Straffeloven, og elles straffbare handlingar som kan føra til fengsel i over tre månader, hefte over seks månader eller frådømming av offentleg teneste som hovudstraff.

## Bakgrunnsstoff
*Anden Del. Forbrydelser. i Straffeloven
## Kjelder
*
Preferanseval

**Preferanseval** er eit valsystem der veljaren rangerer kandidatar på ei uprioritert valliste ved å skriva tal ved sida av namnet på kandidaten. Den første preferansen til veljaren skal markerast med talet 1, andrepreferansen med talet 2, osv. 

Ved preferanseval skal den mest føretrekte kandidaten bli vald, uavhengig av taktisk stemmegjeving.

## Kåring av representantar
Ved preferanseval kan kåring av representantar skje  ved at talet på avgjevne røystesetlar vert dividert med talet på representantplassar pluss 1. Kvotienten skal avrundast oppover. Resultatet vert kalla valtalet. 

Deretter tel ein kor mange eitt-tal kvar einskild kandidat har fått attmed namnet sitt. Dersom nokon har fått så mange førsterøyster at han når opp til valtalet, er han vald til representant. 

Dersom ingen når opp til valtalet, skal den kandidaten med færrast førsterøyster (eitt-tal) strykast frå alle røystesetlane. På desse røystesetlane rykkar no den andrerangerte opp på førsteplass, og ein gjer ny oppteljing av førsterøyster, 

Dersom enno ingen når opp til valtalet, skal den som no har det lågaste talet på førsterøyster, strykast, og dei lågare rangerte på desse listene rykkar opp før ein gjer ny oppteljing. 

Slik held ein fram heilt til ein kandidat når opp til valtalet. 

Dersom det skal veljast fleire kandidatar, tel ein kven som har flest andrerøyster på dei røystesetlane der den som vart vald står øvst. I det vidare valoppgjeret skal desse røystene reknast som førsterøyster, men med redusert vekt, avhengig av modell. Slik held ein fram med stryking av kandidatar og med tildeling av overskotsrøyster frå dei valde heilt til det fastsette talet på representantar er valde.

## Bruk av preferanseval
I Noreg vert preferanseval brukt av Den norske kyrkja ved  valet til  bispedømmeråd og kyrkjemøtet, av Universitetet i Oslo og ved fleire høgskular. Irland og Malta bruker preferanseval til nasjonalforsamlinga.

## Referansar
Valdtekt

**Valdtekt** eller **voldtekt** er ei form for seksuelt overgrep som går ut på å tvinga nokon til å ha kjønnsleg omgang. Mange typar valdtek blir rekna som brotsverk i ulike kulturar, men kva som er definert som valdtekt kan variera. Det finst ingen internasjonal konsensus på kva eksakt ein valdtekt er av di ulike land har ulike lovverk og definisjonar på kva ein valdtekt inneber. Mange jurisdiksjonar definerer det som seksuell penetrering (til dømes samleie) utan at den som blir penetrert har gjeve samtykke. I nokre land, mellom anna Noreg, er definisjonen vidare og omfattar fleire former for tvungen kjønnsleg omgang, og omfattar overgrep frå og mot begge kjønn. Andre land kan ha ein snevrare definisjon av valdtekt som berre omfattar tvunge vaginalt samleie, slik at berre kvinner kan reknast som valdtekne, og berre menn som valdtektsforbrytarar.

## Typar
Det er vanleg å dele valdtekt inn i to kategoriar, overfallsvaldtekt og relasjonsvaldtekt. Fleirtalet av alle valdtekter er relasjonsvaldtekt 

## Valdtekt i norsk lovverk
Valdtekt er definert i Straffeloven, Kapittel 19, § 191. Brotsverket er der definert som det å skaffa seg seksuell omgang ved vald eller trugande åtferd, seksuell omgang med nokon som ikkje  er ved medvit eller ikkje er i stand til å motsetja seg det av ein annan grunn, eller at ein bruker vald eller trugande åtferd til å få nokon til å ha seksuell omgang med andre eller utføra seksuelle handlinga med seg sjølv. Strafferamma for dette er 10 år. Minstestraffa er 3 år dersom handlinga var samleie eller valdtektsforbrytaren sjølv framkalte ein medvitslaus eller liknande tilstand.
Strafferamma er 21 år for valdtekt utført av fleire saman, valdtekt utført på ein særs smertefull eller krenkande måte, eller valdtekt som medfører død eller betydeleg lekams- eller helseskade. Eit døme på dette er påføring av ein farleg kjønnssjukdom.

Fornærma i valdtektssaker har rett til fri advokathjelp. Advokaten skal ta vare på interessene til den fornærma i samband med etterforskinga og hovudforhandlinga ved domstolen frå tilhøvet er meld til politiet.

## Andre land
### USA
Nesten 90 000 menneske meldte at dei var blitt valdtekne i USA i 2008. Berre rundt 25&nbsp;% av tilfella endar i ein arrest.
Landet har ingen nasjonal overodna konsensus på kva ein valdtekt er, men har i staden ulike juridiske definisjonar i dei ulike statane. 

### Japan

I 2008 var det 1582 meldte valdtekter i japan, 1326 oppklarte sakar og det vart gjord 951 arrestasjoner i forbinding med dette. Japans valdtektsstatistikk er 20 gonger lavare enn usa og har eit rettsapparat der over 99% av alle kriminelle sakar i retten endar i ei domfelling.
I japan er valdtekt rekna for å vere eit seksuelt motivert lovbrot.

## Bakgrunnsstoff
*dixi.no - Ressurssenter for valdtekne

## Kjelder
Lou Reed av Lou Reed

***Lou Reed*** er debutalbumet til den amerikanske musikaren Lou Reed som soloartist, gjeve ut i april 1972 på RCA Records, to år etter at han slutta i The Velvet Underground. 

Albumet vart produsert av Richard Robinson og Reed og vart spelt inn i London med studiomusikarar. To av dei, Rick Wakeman og Steve Howe, kom frå det britiske progrockbandet Yes. Wakeman sa om innspelinga at «lysa måtte vere slått av slik at ingen kunne sjå.» Albumet vart spelt inn i Morgan Studios i London, i desember 1971 og januar 1972.

Med auka interesse for The Velvet Underground var det store forventningar til dette albumet, men resultatet vart skuffande både kommersielt og hos kritikarane, og nådde berre 189. plass på ''Billboard'' 200. Det består av åtte nye innspelingar av Velvet Underground-songar som ikkje var gjevne ut før, og to nye songar, «Going Down» og «Berlin». Sistnemnde vart spelt inn på ny som tittelsporet for albumet *[[Berlin av Lou Reed|Berlin]]* i 1973. 

## Innhald

## Kryssreferansar
Åtte spor frå *Lou Reed* var tidlegare blitt spelt av The Velvet Underground. Desse innspelingane har sidan kome ut på ulike samleplater og konsertalbum, som vist under. 

## Medverkande
Henta frå plateomslaget til *Lou Reed*.
*Lou Reed&nbsp;– vokal; gitar
*Caleb Quaye&nbsp;– elektrisk- og akustisk gitar; piano
*Steve Howe&nbsp;– elektrisk gitar
*Paul Keogh&nbsp;– elektrisk og akustisk gitar
*Rick Wakeman&nbsp;– piano
*Les Hurdle&nbsp;– bassgitar
*Brian Odgers&nbsp;– bassgitar
*Clem Cattini&nbsp;– perkusjon
*Kay Garner&nbsp;– harmonivokal
*Helene Francois&nbsp;– harmonivokal

**Produksjon**
*Richard Robinson&nbsp;– plateprodusent
*Lou Reed&nbsp;– produsent
*Mike Bobak&nbsp;– lydteknikar
*Tom Adams&nbsp;– plateomslag
*Ronn Campisi&nbsp;– fotografi

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Lou Reed (album)|Lou Reed (album)]]» frå ,  den 28. mars 2022.* 
*** oppgav desse kjeldene:*

## Bakgrunnsstoff
*
Glesbygd

**Glesbygd** er ei svensk nemning for område med spreidd busetnad, i motsetnad til tettstader, som er tettbygde stader. I somme samanhengar meiner ein med omgrepet 'glesbygd' generelt alle område som i hovudsak er tynt folkesette, sjølv om det finst mindre tettstader innanfor desse områda. Glesbygdsverket var tidlegare ein statleg etat som hadde med glesbygdsspørsmål å gjere. 

Oppgåvene Glesbygdsverket hadde, blei teke over av Myndigheten för tillväxtpolitiska utvärderingar och analyser og Tillväxtverket. Dei definerer 'glesbygd' som eit område som har «mer än 45 minuters bilresa till en tätort med över 3000 invånare» Berre mindre delar av Småland, Öland og Gotland, vestre Svealand, bitar av Roslagen og Bergslagen og størstedelen av Norrlands innland vert å rekne som glesbygd etter denne definisjonen. I tillegg kjem øyar utan fast tilknyting til land, som til dømes Koster og Ven.

Men i røynda blir glesbygd ofte definert litt romslegare, slik at alt som ikkje er tettstad eller tettfolka landsbygd, blir sett på som glesbygd. Små samfunn og stader som har ein demografisk og økonomisk tilbakegang, blir med dette inkludert i omgrepet.

Dei kommunane som har flest innbyggarar (2005) som kan klassifiserast som glesbygd er
* Öckerö kommun (12 231)
* Gotlands kommun (10 086)
* Åre kommun (9827)
* Pajala kommun (6798)
* Storumans kommun (6507)

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:sv:Glesbygd|Glesbygd]]» frå ,  den 24. mai 2013.*
Straff

**Straff** er bruk av makt mot nokon eller noko, påført som ein reaksjon på ei gjerd eller haldning som vert rekna som uynskt.  Straff kan ta ulike former, men har vanlegvis til føremål at den straffa skal pinast, anten lekamleg eller ved at ein tek noko bort frå han, til dømes den fridomen han elles ville ha hatt.

Ei straff vert vanlegvis pålagd av nokon som hevdar lovheimla makt over den straffa, som til dømes ein stat over borgarane sine, ein arbeidsgjevar over tilsette,  eller ein eigar over husdyr.  I dei fleste land og samfunn er denne makta sterkt avgrensa med omfattande reglar som avgjer både kva slags gjerningar som er straffbare, kva slags straff som kan utførast og av kven.
Fritidshusområde

Eit **fritidshusområde** er ei nemning som i Sverige er definert av SCB som eit område med minst 50 fritidshus der avstanden mellom husa er høgst 150 meter. Ein knapp tredel av fritidshusa i Sverige ligg i slike definierte *fritidshusområden*. Dette tilsvarar ein tidel av  arealet til tätortar i landet.

SCBs definisjon av *fritidshusområde* fell altså saman med definisjonen av småort, men med den skilnaden at definisjonen for *småort* utgår frå folkbokförda personar. Med stigande bustadspriser blir fritidshusområde nær større orter meir og meir bebudd året rundt.

## Sjå òg
*Tätort
*Glesbygd
*Landsbygd
*Småort
*Håla

## Kjelder
*Fritidshusområden 2000 (Sveriges officiella statistik - Statistiska meddelanden)
*Fritidshusområden 2005 (Sveriges officiella statistik - Statistiska meddelanden)
Lucifer's Friend av Lucifer's Friend

***Lucifer's Friend*** er det fyrste albumet åt det tyske rockebandet Luficer's Friend. Albumet vart spelt inn i løpet av november 1970, og kom ut for sal ikkje lenge etterpå. Lucifer's Friend var éin av mange tyske band som valde ein britisk vokalist.

Tyngda på *Lucifer' Friend* er sentral i det elles progressive bandet. Albumet lever verkeleg opp sitt malesjøske namn med tung tangentfjøl-samansett rock – jamstilt med band som Deep Purple og Uriah Heep. *Lucifer's Friend* byrjar med den buldrande *Ride the Sky*, som kan minna litt om melodien til Led Zeppelin sin *[[Immigrant Song]]*. Derifrå arbeider bandet gjennom ei rekke av songar med metallinspirert gitarriff, som grenser mot progrock. Bandet prøver gjennom albumet å skapa ein nifs stemning, og er difor eit stort bidrag til tungmetall-sjangeren.

Ein ulempe med albumet er at det manglar varierte instrumentale delar og detaljar, men kompenserer dette med ein osande energi, originale skipnadar og god vokal. Donald A. Guarisco omtalar albumet som: «ein solid debut og eit gjevande album for ein kvar som har interesse i tungmetallens røter.».

## Innhald
### Opphavleg sporliste

### Reutgjevnad frå 1995

## Medverkande
*Peter Hesslein – elektrisk gitar, støttevokal, perkusjon
*Peter Hecht – piano, tangentfjøl, horn
*John Lawton – vokal
*Dieter Horns – bassgitar
*Joachim Rietenbach – slagverk

## Kjelder
* *Denne artikkelen byggjer på «[[:en:Lucifer's Friend(album)|Lucifer's Friend]]» frå , den 2. oktober 2011*
*Guarisco, Donald A. (2011): *[http://www.allmusic.com/album/r43683 Lucifer's Friend – Review]*. *allmusic.com*. Vitja den 2. oktober 2011.
Kingdom Come

***Kingdom Come*** er debutalbumet til det amerikanske rockebandet Sir Lord Baltimore – utgjeve for fyrste gong i desember 1970, gjennom Mercury Records. Innspelinga gjekk føre seg om hausten same år.
Den seinare populariteten resulterte at *Kingdom Come* vart reutgjeve i *1994*, 2003 og 2007. Samleplata *[[Kingdom Come/Sir Lord Baltimore]]* inneheld storparten av songane åt *Kingdom Come*. Reutgjevnadane kom ut på ulike plateselskap. 

Albumet er blant anna kjend for dét faktum at i 1971 vart albumet omtalt som "heavy metal", til å refera til ein musikksjanger. Dette er – om ikkje anna – den tidlegaste resolusjonen av dette ordet. Kritikken, eller omtala, kom frå musikkmagasinet Creem, som gav *Kingdom Come* dette omgrepet grunna det kjappe og dundrande blues-baserte rock 'n' rollen med gitar- og bassforvrenging. Tungmetallen var langt ifrå den mest populære sjangeren på den tida, sjølv om denne type musikk skulle verta særs attraktiv i seinare år.

Alle songane er skrive og ordna av Mike Appel, som seinare vart managaren til Bruce Springsteen. Appel og Jim Cretecos stod for produseringa for dette albumet. *Kingdom Come* vart spelt inn i Vantone Studios i West Orange, New Jersey, eit område som er kjend for sin reality-produksjon. Albumet blei so miksa i Eletric Lady Studios i New York av Eddie Kramer og Kim King .

## Innhald

### Attutgjevnad frå 2007

## Medverkande

;Sir Lord Baltimore
*Josh Garner – vokal, perkusjon
*Louis Dambra – elektrisk gitar
*Gary Justin – bassgitar

;Produksjonsmedverkande
*Mike Appel – produsent
*Jim Cretecos – produsent
*Eddie Kramer – teknikar
*Kim King – tekniknar
Hans Christian Alsvik

**Hans Christian Alsvik** () var ein norsk fjernsynsmann og forfattar frå Svolvær i Lofoten. Alsvik hadde særleg kompetansefelt innan natur og biologi. Til saman laga han over 3000 naturprogram for NRK. 

## Biografi

Alsvik utdanna seg til journalist og jobba fyrst i *[[Vestfold Arbeiderblad]]*. I 1966 vart han tilsett i NRK, der han fyrst jobba i Dagsrevyen. Her starta han med naturinnslag i nyhenda, noko som seinare skulle utvikla seg til programmet *[[Ut i naturen]]*, som framleis går fast på NRK. Alsvik var opphavsmann for *Ut i naturen*, og var programleiar for det i ei årrekkje. 

Alsvik meistra fleire språk, m.a. russisk, engelsk og tysk. I mange år samarbeidde han med BBC, og fekk sendt dei fyrste utanlandske naturprogramma på norsk fjernsyn. Ofte var det han sjølv som spelte inn den norske kommentatorrøysta for desse. I karrieren i NRK vart han også forfremja til redaksjonssjef.

Alsvik døydde i oktober 2011 etter lang tids sjukdom.

## Bibliografi (utval)

* *Salutt* (1972)
* *Nattsøster* (1973)
* *Glassplaten* (1974)
* *Middagsgjesten fra Lopphavet* (1975)
* *Hundlort og fiken* Roman, (1976)
* *Geparden som ville intervjues* (1977)
* *Safari til Strandvågan* (1978)
* *Tavaritsj* (1979)

## Heider

* I juni 2001, under utdelinga av Gullruten 2000, vart Hans Christian Alsvik tildelt heidersprisen for innsatsen sin.
* I 2002 vart Alsvik tildelt Kongens fortenestmedalje i gull.
* I 2005 fekk han Den norske friluftslivsprisen. I grunngjevinga vart det m.a. sagt at Alsvik som ein av dei ruvande figurane i norsk friluftsliv sette ein standard for presentasjon av natur på fjernsyn gjennom verksemda si i NRK. Kjærleiken til naturen som har prega naturprogramma hans, har vore viktig for friluftslivet i Noreg.

## Kjelder

* Artikkelen er basert på Kristine Hirsti: Hans Chr. Alsvik er død. Nrk.no, 02.10.11 
* Bibliografien er henta frå SNL-artikkelen om Alsvik. 

## Fotnotar
Montreux

**Montreux** er ein by og ein kommune i distriktet Riviera-Pays-d'Enhaut i kantonen Vaud i Sveits.  Kommunen har  innbyggjarar () og eit areal på . Kommunesenteret ligg 390 meter over havet. Byen ligg på nordbreidda av Genfersjøen, aust for Lausanne. 

Montreux er ein kjend kurstad og særleg kjend for ulike kulturarrangement. Fremst mellom desse er *Montreux Jazz Festival*. Fram til 2003 vart *Festival Rose d'Or* (Montreuxfestivalen), som delte ut prisen Gullrosa for framifrå fjernsynsprogram, arrangert i byen. Sidan 2004 har den sistnemnde festivalen vorte arrangert i Lausanne. 

Det går ein tannhjulbane frå bysentrum via Caux 10,4 km til Rochers de Naye (1970 moh.). Sør for bysenteret ligg slottet Chillon frå 800- eller 900-talet. 

## Kjende innbyggjarar

*Ian Anderson - (fødd 1947), skotsk musikar, frontmann i Jethro Tull.
*Richard Bonynge,  australsk dirigent og pianist
*Sergei Aleksandrovich Buturlin – (1872–1938), russisk ornitolog
*Noël Coward - (1899–1973), engelsk komponist, dirigent, skodespelar og songar. 
*A. J. Cronin – (1896–1981), skotsk forfattar
*Laurent Dufaux – (fødd 1969), sveitsisk syklist
*Jean Villard Gilles – (1895–1982), sveitsisk songar og låtskrivar
*Barbara Hendricks – (fødd 1948), amerikanskfødd operasongar
*Patrick Juvet – (fødd 1950), sveitsisk songar og låtskrivar
*Tony Lewis – (fødd 1956), amerikansksongar og låtskrivar
*Zelda Fitzgerald - (1900–1948), kona til den amerikanske forfattaren F. Scott Fitzgerald
*Carl Gustaf Emil Mannerheim - (1867–1951), finsk statsmann
*Freddie Mercury – (1946–1991), britisk musikar, frontmann i Queen
*Vladimir Nabokov – (1899–1977), russisk-amerikansk forfattar
*Claude Nobs – (fødd 1939), grunnleggjar av Montreux Jazz Festival
*Luc Plamondon – (fødd 1942), fransk-kanadisk tekstforfattar
*Uri Rosenthal - (fødd 1945), nederlandsk politikar
*Jean-Jacques Rousseau – (1712–1778), sveitsisk filosof og forfattar
*Emil Steinberger – (fødd 1933), sveitsisk komikar, forfattar og skodespelar
*Igor Stravinskij – (1882–1971), russisk komponist
*Dame Joan Sutherland- (1926–2010), australsk operasongar
*Pjotr Tsjajkovskij – (1840–1893), russisk komponist
*Shania Twain – (fødd 1965), kanadisk songar og låtskrivar
*Yechiel Yaakov Weinberg - (1884–1966), litauisk forfattar
*Ardeshir Zahedi - (fødd 1928), iransk utanriksminister og svigersonen til sjaen av Iran.

## Galleri

File:ChateuChillon.jpg|Château de Chillon nær Montreux.
File:LakeGenevaMontreux.jpg| Genfersjøen frå Montreux mot sørvest.
File:Joseph Mallord William Turner 013.jpg|Genfersjøen frå Montreux, Joseph Mallord William Turner, 1810
File:Montreux 1 um 1900.jpg|Montreux 1900
File:Montreux 2 um 1900.jpg| Montreux 1900


## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Montreux|Montreux]]» frå ,  den 23. mars 2012.*  

## Bakgrunnsstoff
*fusions.ch: kultur og turisme i Montreux med mange bilete
*Montreuxmusic.com
*www.montreux.ch
*Commune de Montreux (fransk) Offisiell nettstad
*
*
*
*Montreux-Vevey turistkontor

*Offisiell side for Montreux Jazz Festival
*Deep Purple's Ian Gillan om episode i byen som fekk han til å skrive teksten til «Smoke on the Water»
Harry Hole

**Harry Hole** er ein oppdikta detektiv og ein såkalla antihelt i fleire bøker skrivne av Jo Nesbø. 

Harry Hole er ein politietterforskar som slit med livet og med alkoholmisbruk, men han er iherdig og gjev ikkje opp i etterforskinga av sakene han har.
Bustaden til Harry Hole ligg i tredje etasje i ein bygard i Sofies gate på Bislett i Oslo. I periodane med alkoholproblem, er Harry stamgjest på Restaurant Schrøder.

## Bøker
Nesbø har så langt skrive tretten bøker om Hole. Desse bøkene er:

**[[Flaggermusmannen]]* (1997) (Rivertonprisen, Glassnøkkelen)
**Kakerlakkene* (1998)
**Rødstrupe* (2000) (Bokhandlerprisen, *Tidenes beste kriminalroman*, kåra i Nitimen)
**Sorgenfri* (2002)
**Marekors* (2003)
**Frelseren* (2005)
**Snømannen* (2007)
**Panserhjerte* (2009)
**Gjenferd* (2011)
**Politi* (2013)
**Tørst* (2017)
**Kniv* (2019)
**Blodmåne* (2022)

## Kjelder

**Denne artikkelen byggjer på «[[:nb:Harry Hole|Harry Hole]]» frå ,  den 3. oktober 2011.*
Festivalen Norsk Drikke

**Festivalen Norsk Drikke** er eit kulturarrangement som finn stad i oktober i Balestrand i Sogn. 

Fridtjovprisen, den nasjonale prisen for årets drikkeprodukt av norske råvarer, er innstifta av Norges Bondelag og NHO Reiseliv og blir delt ut i samband med festivalen. Prisen er ein statuett av kunstnaren Geir Hjetland. 

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettside
Riviera-Pays-d'Enhaut

**Riviera-Pays-d'Enhaut** er eit distrikt i kantonen Vaud i det sørvestlege Sveits, på nordaustsida av Genfersjøen. Distriktet har eit areal på 282,9 km², og hadde 79&nbsp;043 innbyggarar i 2009. Distriktet vart til i 2006, då to tidlegare distrikt, Pays-d'Enhaut og Vevey, vart slått saman.

Riviera-Pays-d'Enhaut omfattar 13 kommunar. Dei er Blonay, Chardonne, Château-d’Œx, Corseaux, Corsier-sur-Vevey, Jongny, La Tour-de-Peilz, Montreux, Rossinière, Rougemont, Saint-Légier-La Chiésaz, Vevey og Veytaux.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Riviera-Pays-d'Enhaut District|Riviera-Pays-d'Enhaut District]]» frå , den 3. oktober 2011.*