Brevik

**Brevik** er eit tettbygd strøk i Porsgrunn kommune i Telemark. Brevik var eigen kommune fram til kommunesamanslåinga i 1964, då staden, saman med Eidanger og Porsgrunn, blei ein ny kommune som fekk namnet Porsgrunn. Brevik er i dag ein bydel i den store fleirkjernebyen i Grenland, som SSB kallar tettstaden  Porsgrunn/Skien.

Brevik blir rekna som ein av dei best bevarte «seglskutebyane» i Noreg. Byen ligg ytst på Eidangerhalvøya, og var tidlegare ei viktig utskipingshamn for blant anna is og trelast.

## Oversikt over historia til Brevik

*1622: General-admiral Cort Adeler blei fødd.
*1630: Militært batteri (blokkhus) blei sett opp på Øya (Blokkhustangen).
*1670: Den første kyrkja i Brevik blei bygd.
*1680: Brevik fekk ladestadsrettar.
*1689: Brevik fekk postkontor.
*1693: Brevik fekk sitt første skulestyre.
*1760. Den første brua over til Øya blei bygd.
*1761: Stor bybrann i Brevik.
*1779: Kongeleg løyve til overfarta Brevik-Stathelle.
*1780: Dei første vektarane blei tilsette.
*1800: Nok ein stor brann. Brevik hadde no ca. 1000 innbyggjarar.
*1801: Militært kanonbatteri blei sett opp på Øya.
*1820. Gapestokken ved kyrkja blei tatt ut av bruk.
*1837: Morten Thrane Esmark blei den første ordføraren i byen.
*1838: Postrøvar Berg blei halshogd på Batteriet.
*1845. Brevik fekk bystatus.
*1846: Brevik fekk middelskule.
*1847: Brevik fekk apotek.  – Brevik Sparebank blei skipa.
*1849: Brevik fekk si første avis «Adressetidende».
*1849: Brevik fekk offentleg bibliotek.
*1855: Brevik telegrafstasjon blei opna.
*1867: Dei første vassverkdammane blei bygde.
*1878: Den andre kyrkja i Brevik blei innvigd.
*1882: Setrevegen blei etablert som ny hovudveg inn til byen.
*1883: Brannvakttårnet blei bygd.
*1895: Brevik jernbanestasjon blei opna av kong Oscar II.
*1896: Postruta med båt Brevik-Kristiansand blei opna.
*1905: Den første kinoen i Brevik.
*1907: Kong Chulalongkorn av Siam (Thailand) vitja Brevik.
*1914: Brevik fekk elektrisk lys.
*1919: Sementproduksjonen starta ved Dalen Portland Cementfabrik.
*1921: Brevik fekk eige sjukehus.
*1925: Brevik fekk gamleheim.
*1931: Fiskebasaren blei bygd.
*1945: Brevik fekk byvåpen.
*1949: Langbrygga blei opprusta med betongbrygge.
*1950: Furulund Idrettspark blei opna.
*1952: Det blei bygd ny bru til Øya.
*1958: Blekebakkvegen blei bygd.
*1960: Brevik kyrkje brann.
*1961: Ny skule blei teken i bruk på Åsen.
*1962: Brevik bru blei teken i bruk.
*1963: Ny kino blei bygd.
*1963: Den tredje kyrkja i Brevik blei innvigd.
*1963: Kommunesamanslåing. Eidanger og byane Brevik og Porsgrunn blei slått saman.
*1964: Ny kommune blei oppretta med Porsgrunn som namn.
*1966: Ferjeruta Brevik-København startar.
*1979: Kystverket sin trafikksentral på Strømtangen blei oppretta.
*1982: Breviksbåten «Alliance» blei verdsmeister i segling i ynglingeklassen i Florida.
*1992: Brevik sjukeheim blei teken i bruk.
*1995: Kong Harald og dronning Sonja vitja Brevik.
*1996: Grenlandsbrua blei opna av kong Harald.

## Jernbane
Brevik fekk eigen jernbaneline &ndash; Brevikbanen &ndash; i 1895. Persontrafikken blei nedlagd i 1968, og jernbanesporet er seinare, saman med delar av stasjonsområdet, blitt rive. I dag blir berre delar av bana brukt på strekninga frå Norcem til Porsgrunn for godstransport.

## Post
Brevik sitt første postkontor blei opna sommaren 1689. Byen var eit naturleg knutepunkt for posttrafikken i Sør-Noreg og blei hovudpostkontor for heile Skiensfjorden. På byrjinga av 1800-talet var det berre dei fire største byene i Noreg &ndash; Bergen, Trondheim, Kristiandsand og Oslo &ndash; som hadde større postomsetning enn Brevik. Postkontoret blei lagt ned og bytta ut med Post i butikk 17.&nbsp;september 2001, etter meir enn 300 års drift.

## Folk frå Brevik
* Curt Adelaer
* Johan Castberg
* Christian Münster
* Jon Gjønnes
* Finn Kristensen

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Brevik|Brevik]]» frå ,  den 9. februar 2010.*  
 

## Bakgrunnsstoff
*Brevik Historielag: Innhald i årbøker
*Varden: Brevik - en eventyrby