open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Jacana

***Jacana*** er ei biologisk slekt av dei to artane bladhøns som lever i Amerika, raudflikbladhøne og gulpannebladhøne. Skrivemåten «Jacana» er Linné si nedskriving av namnet som kjem frå gammaltupi *ñaha'nã* gjennom brasiliansk portugisisk *jaçanã*

Dette er vadefuglar med biotop i våtmark i dei amerikanske tropane og i subtropisk klima. Gulpannebladhøna er etablert hekkefugl frå kystområda i Mexico sør til vestre Panama, dessutan på Cuba, Jamaica og Hispaniola. Hekking førekjem òg i Texas. Raudflikbladhøna hekkar i det meste av Sør-Amerika aust for Andes i tillegg til i Trinidad og vestre Panama. Artane har overlappande leveområde i vestre Panama. 

Desse to fugleartane er mykje like kvarandre, begge er ca. 22&nbsp;cm lange, med lange halsar og ganske lange gule nebb. Vaksne er svarte og kastanjebrune, med lyse gulgrøne flygefjør som gjev iaugefallande kontrast når fuglane flyg. Beina er lange og grå, og som hos alle andre bladhøns, tærne er ekstremt lange, for å vandre på akvatisk vegetasjon som t.d. nøkkeroser, Nymphaeaceae. Dei har begge pannebles som sothøner har, og hudlappar. Farga på desse er det mest merkbare skilnaden mellom artane. Unge fuglar har brun overside og nær kvit underside, med ei gulbrun til kvit stripe over auget og ei mørk stripe bak. 

Dei største ulikskapane er at raudflikbladhøna har raudt pannebles og en raudleg hudlapp der gulpannebladhøna har gul farge. Gulpannebladhøna har litt brunleg farge på buken der raudflikbladhøna er heilt svart. Ungfuglar kan vere vanskeleg å identifisere, ettersom den einaste klåre skilnaden er forma på det lite utvikla pannebleset. Dei mørke fargene er noko mørkare på unge raudflikbladhøns enn på den nordlege arten.

Som hos dei fleste andre bladhøns er det hannfuglane som byggjer reiret, rugar, og fôrar ungane. Begge artane er polyandriske, i det minste i nokre fall. Hofuglane får kull av 4 egg for opptil fire partnarar, som kvar tar vare på kullet aleine. 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på artiklane «[[:en:Jacana (genus)|Jacana (genus)]]», «[[:en:Northern Jacana|Northern Jacana]]» og «[[:en:Wattled Jacana|Wattled Jacana]]» frå , den 19. oktober 2009*

### Fotnotar

## Bakgrunnsstoff
Helse- og omsorgsdepartementet

**Helse- og omsorgsdepartementet** (**HOD**) har ansvaret for helsepolitikk, folkehelse, alkohol- og narkotikapolitikk, helsetenester og helselovgjeving i Noreg. Departementet skal syte for at folket får gode og likeverdige helsetenester, uavhengig av bustad og økonomi, og bidra til å fremme god folkehelse.

Helsedepartementet har sju avdelingar:
* Folkehelseavdelinga
* Spesialisthelsetenesteavdelinga
* Eigaravdelinga
* Helserettsavdelinga
* Kommunetenesteavdelinga
* Administrasjonsavdelinga
* Budsjett- og økonomiavdelinga

## Politisk leiing
Jan Christian Vestre (Ap) er frå 2024 statsråd og leiar for Helse- og omsorgsdepartementet.

Statsråden for Helse- og omsorgsdepartementet vert bistått av statssekretærar og politisk rådgjevar.

## Underliggande etatar
* Nasjonalt folkehelseinstitutt
* Helsedirektoratet
* Statens helsetilsyn
* Statens institutt for rusmiddelforsking
* Statens legemiddelverk
* Statens strålevern
* Norsk pasientskadeerstatning
* Vinmonopolet

## Regionale helseføretak
* Helse Nord
* Helse Midt-Norge
* Helse Vest
* Helse Sør-Øst

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
*
Bakka i Sogn

**Bakka** er ei grend i Nærøyfjorden i Aurland kommune i Vestland fylke. Staden ligg på vestsida av fjorden, fem kilometer nordom Gudvangen. 

På Bakka ligg Bakka kyrkje frå 1859. 
Kyrkja er soknekyrkje i Nærøy sokn og ein valde Bakka som kyrkjestad fordi det er midt i soknet.
Grenda femner to matrikkelgardar, Bakka med gardsnummer 65 og Tufto med gardsnummer 66. 

Bakka har vegsamband til Gudvangen med Fv241, og derfrå vidare til Flåm og kommunesenteret Aurlandsvangen på Europaveg 16. I 2000&ndash;01 vart det bygd tunnel på ein rasfårleg del av fylkesvegen mellom Gudvangen og Bakka. Tunnelen heiter Bakkatunnelen og er vel 1,7 km lang og har eitt køyrefelt.

## Verdsarvturen
Fjellturen Verdsarvturen vert arrangert kvart år på hausten og går frå Bakka og opp på fjellet og ned att til Dyrdal.

## Postveg og postkontor
Den gamle postvegen mellom Oslo og Bergen gjekk om Nærøyfjorden og det var då rideveg til Bakka. 
Om vinteren når det låg is på fjorden slik at ein ikkje kunne ro han, nytta ein vegen til Bakka og tok seg der over fjorden til hi sida. 
Derfrå gjekk det veg ut til Styvi som var ytste sikre isfrie staden i fjorden. 
Frå Styvi vart so posten rodd til Lærdal.

Bakka hadde eige postkontor frå 1929 til det vart nedlagt i 2000. Staden har framleis eige postnummer, 5749 BAKKA.

## Fotnotar

## Bakgrunnsstoff
* Trude Knutzen: «Grenda Bakka» på nettstaden til Sogn og Fjordane fylkesarkiv
* Eldre fotografi frå Bakka på nettstaden til Nasjonalbiblioteket
* Om Bakka i stadnamnbasen til Fylkesarkivet i Sogn og Fjordane
Arbeids- og inkluderingsdepartementet

**Arbeids- og inkluderingsdepartementet** (**AID**), tidlegare *Arbeids- og sosialdepartementet*, er eit norsk departement som blei oppretta 1. januar 2006. Departementet har ansvar for arbeidsmarknaden, arbeidsmiljø, folketrygd, sosialpolitikk, samespørsmål og innvandring.

## Organisasjon
### Avdelingar
* Administrasjons- og budsjettavdelinga
* Arbeidsmiljø- og sikkerheitsavdelinga
* Velferdspolitisk avdeling
* Pensjonsavdelinga
* Arbeidsmarknadsavdelinga
* Innvandringsavdelinga
* Integrerings- og mangfaldsavdelinga
* Same- og minoritetspolitisk avdeling

### Underliggande etatar
Etatar og andre verksemder som er knytte til AID:
 
* Utlendingsdirektoratet
* Utlendingsnemnda
* Integrerings- og mangfaldsdirektoratet
* Senter mot etnisk diskriminering
* Kontaktutvalet mellom innvandrarbefolkninga og myndigheitene
* Kompetansesenteret for urfolks rettar
* Sametinget
* Arbeidstilsynet
* Petroleumstilsynet
* Statens arbeidsmiljøinstitutt
* Arbeids- og velferdsetaten
* Pensjonstrygden for sjømenn
* Trygderetten
* Arbeidsretten
* Rikslønnsnemnda
* Riksmeklingsmannen
* Tariffnemnda

AID har i tillegg ansvaret for enkelte oppgåver i Sosial- og helsedirektoratet og Statens helsetilsyn.

## Bakgrunnsstoff
* 
* Pressemelding om opprettiga av departementet
Red Steel

**Red Steel** er eit fyrstepersonsskytespel for Wii, utvikla og produsert av Ubisoft. Det vart gjeve ut på same tid som då Wii-konsollen vart lansert i alle territoria; november 2006 i Nord-Amerika og desember 2006 i Japan, Australia og Europa.

Ein oppfølgjar til spelet, *[[Red Steel 2]]*, er annonsert i 2010.

## Handling
Hovudpersonen i spelet er Scott Monroe, og han er trulova med Miyu Sato. På eit amerikansk hotell skal han få møta Isao Sato, faren til kjærasten Miyu, for første gong. Etter kvart kjem ein bande som har kledd seg ut som tilsette på hotellet, og dei byrjar å skyta i rommet til Isao. Scott prøver å hjelpa til, men blir slått i svime. Han vaknar etterpå, tek ein pistol frå ein daud livvakt og finn Sato skada oppe på taket.

Scott får lært seg å bruka katana av Sato etter å ha blitt åteke av ein servitør med eit sverd.
Sato og Scott trekkjer seg så tilbake til hotellrommet til Sato, der Scott må dekkje Miyu, Sato og Ryuichi, ein av vaktane til Sato, mens dei kjem seg til bilen deira på parkeringsplassen. Når Scott når dei tre viser det seg at Ryuichi er ein svikar, og han bortfører både Sato og Miyu. Scott jagar etter bilen og reddar Sato etter å ha skote bilen og nedkjempa føraren i sverdkamp. Ryuichi klarer å rømma med Miyu, og Scott må fara til Tokyo for å redda ho.

## Oppsett
Spelet nyttar Wii-fjernkontrollen og nunchuk-utvidinga for at ein kan styra ein katana og fleire skytevåpen. Om ein vrir kontrollen til sides mens ein held pistolen vil det same skje på skjermen. Spelaren kan dytta objekt ved å røra kontrollen for å kunne bruka dei som dekke. Ein ladar skytaren sin ved å skaka på nunchuk eller trykka høgre på styrekrossen, og granatar blir kasta ved å gjera kaste-rørsler med kontrollen.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell ''Red Steel''-side
Wario Land: The Shake Dimension

, kjent i Nord-Amerika som *Wario Land: Shake It!*, er eit plattformspel utvikla av Good Feel og utgjeve av Nintendo for Wii. Det vart gjeve ut i Japan juli 2008 og i Nord-Amerika, Europa og Australia september same året. Spelet er det sjette i *Wario Land*-serien.

## Handling
På innsida av ein gamal globus som er stilt ut på eit museum er det ei anna verd (en: *Shake Dimension*). Freda i denne verda er truga av ein pirat med viking-trekk (en:*Shake King*), og dronning Meralda og folket hennar blir tekne til fange av han. Piraten gjer så krav på ein legendarisk pose, den «botnlause pengeposen», som det kjem pengar ut av om ein skakar han. Ein kvinneleg pirat observerer problema i denne verda på utsida av globusen. Ho vil ha tak i den legendariske posen og stel globusen frå museet. Globusen sender ho til Wario, for å sjølv unngå å gjera noko arbeid med å få tak i posen. Ein medlem av det undertrykte folket kjem etterpå ut av globusen i håp om å få hjelp, og Wario gjer seg klar til å fara inn i globusen på jakt etter skattar.

## Oppsett
*Wario Land: The Shake Dimension* er eit plattformspel som har fellestrekk med Wario Land 4, der Wario kan hoppa, slå til fiendar med skulderen og planta rauva hardt i bakken. Nytt i spelet er eit kraftig neveslag som Wario kan gjera om spelaren skakar på Wii-fjernkontrollen. Dette slaget kan slå fiendar sanselause eller få fram skjulte område som elles ikkje ville ha vore moglege å nå. Om Wario renner i ein svimmel fiende kan han plukka fienden opp og kasta han. Spelaren kan stilla inn vinkelen på kastet ved å vippa på Wii-fjernkontrollen.

Verda i spelet er delt inn i fem kontinent, der kvar av dei har ei rekkje nivå. I kvart nivå må Wario gjennom eit landskap for å frigjera ein liten fe (en: *Merfle*). Når han har klart dette må han koma seg tilbake til startområdet innan eit avgrensa tidsrom. Alle nivåa har valfrie oppdrag som spelaren kan klara; som å samla nok pengar eller klara bana utan å mista liv. Klarar ein nok av desse oppdraga vil ein kunne få diverse bonusmaterial, som lydspor frå spelet. På slutten av kvart kontinent ventar ein kjempe som Wario må vinna over. Til slutt må han kjempa mot hovudfienden, Shake King.

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell japansk nettstad
Gevir

**Gevir** er hornliknande utvekstar på hovudet til hjortedyr. Medan horn er hudlegeme som sit fast på skallen heile tida, so er gevir av bein, og fell av naturleg kvart år. Gevir har ofte takkar, til forskjell frå horn, som gjerne har éin spiss. Ofte er det berre hanndyr som har gevir, til dømes hjå elg og hjort. Hjå reinsdyr har begge kjønn gevir.

Eit nytt gevir som veks er dekt av eit *bastlag*, eit hårete, blodfylt hudlag. Når geviret er ferdig utvakse fjernar dyret laget ved å «feia» geviret, det vil seia å gni det mot trestammar eller buskar. 

Ordet «gevir» kjem frå tysk *Geweih*, som eigentleg tyder 'greiner'.

## Kjelder
* 

* *Delar av denne artikkelen bygger på «[[:nb:Gevir|Gevir]]» frå , den 11. november 2009.*
Silhår

**Silhår** er eit filter for siling av mjølk. Det er laga av kurumpehår. Silhåret vart lagt over holet i botnen av tresilen. Når mjølka rann gjennom det, filtrerte ein vekk fluger, hår og anna rusk. 

Når ein laga silhår klipte ein håret av kurumpa før kyrne vart innsett om hausten. Då var håra på det reinaste. Det avklipte håret vart vaska og kokt. Når ein laga sjølve filteret kunne ein bruke nålebindingsteknikk, etter at kuhåret var spunne i ein tjukk tråd. 

Bruken av silhåret vart avløyst av silklut og silvatt.

## Kjelder
* Bjørn Austigard: Hårsolar og silhår. *Romsdalsmuseet, Fiskerimuseet på Hjertøya* Årbok 1986
She Belongs to Me

«**She Belongs to Me**» er ein song av Bob Dylan og vart først gjeven ut som det andre sporet på *[[Bringing It All Back Home]]* frå 1965. Det var ein av dei første antikjærleikksongane og ein av dei første av mange songar Dylan skreiv for å skildre ei «trollkjerring». 

Songen har vorte spelt av mange andre artistar, mellom andre Barry McGuire, The Grateful Dead, The Flying Burrito Brothers, Tom Tom Club, Leon Russell, Harry Connick, Jr., The Nice, Richard Shindell, Buddy Greene og Ricky Nelson. Han har òg vorte omsett til fransk av Francis Cabrel, kalla «Elle M'Appartient (C'est une Artiste)». Countryutgåva til Ricky Nelson nådde Topp 40 i USA.

Dylan si utgåve av songen vart spelt inn kvelden 14. januar 1965 og var produsert av Tom Wilson. Denne utgåva har elektrisk gitar av John Hammond Jr. og Bruce Langhorne og bass av William E. Lee i tillegg til Dylan på akustisk gitar og munnspel. 

Tittelen på songen er ironisk meint. Sjølv om songen heiter «ho høyrer til meg», er det klårt at det er songaren som høyrer til kvinna og at kvinna ikkje høyrer til nokon, som ein kan sjå i linja «*She's nobody's child, the law can't touch her at all.*» Teksten skildrar korleis kvinna trykker mannen ned, men akkurat nok til at han framleis er stolt over å tene henne, medan han «*bow[s] down to her on Sunday*» («bøyer seg for ho på søndag») og «*salute[s] her when her birthday comes*» («gjer honnør når ho har bursdag»)" Andre linjer ser ut til å vise til den tidlegare kjærasten til Dylan, visesongaren Joan Baez, særleg linja om at kvinna går med ein «egyptisk ring», sidan Dylan hadde gjeve Baez ein slik ring. 

Den bitre teksten er vert oppheva av den milde måten Dylan syng på og det fine og lystige akkompagnementet. Melodien er dempa, fraseringane avslappa og songen har ein svaiande, vals-liknande rytme.

Songen har sidan vorte gjeven ut på fleire samleplater og konsertplater, mellom andre *[[Bob Dylan's Greatest Hits Vol. II]]* i 1971. Ei konsertutgåve frå Dylan-konserten på Isle of Wight i 1969 vart gjeven ut på *[[Self Portrait av Bob Dylan|Self Portrait]]* i 1970. Songen var opningssongen på den kjende konserten han heldt 17. mai 1966 i Manchester i England som finst på *[[The Bootleg Series Vol. 4: Bob Dylan Live 1966, The "Royal Albert Hall" Concert]]* i 1998 (konserten vart ikkje halde i Royal Albert Hall som mange trur).

I 2002 kåra musikkmagasinet *[[Uncut]]* songen som den 14. beste Bob Dylan-songen nokon gong. 

## Andre versjonar
Songen har blitt spelt inn av mange andre artistar, som Barry McGuire, The Grateful Dead, The Flying Burrito Brothers, Tom Tom Club, Alain Bashung, Leon Russell, Harry Connick jr., The Nice, Richard Shindell, Billy Preston, Buddy Greene, Lloyd Cole, Ricky Nelson, Neil Finn og Pajama Club, Buffalo Tom, Ane Brun, Ólöf Arnalds, Trish Murphy og The Rose Garden. Han er òg blitt omsett til fransk av Francis Cabrel, kalla «Elle m'appartient (C'est une artiste)».  Ricky Nelson sin countryversjon nådde topp 40..

## Bakgrunnsstoff
* Teksten  på bobdylan.com

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:She Belongs to Me|She Belongs to Me]]» frå , den 20. oktober 2009.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Love Minus Zero/No Limit

**«Love Minus Zero/No Limit»** (vert lese **«Love Minus Zero over No Limit»**) er ein song av Bob Dylan på albumet *[[Bringing It All Back Home]]* frå 1965. Songen har ein enkel melodi i E, og legg vekt på Dylan sine stadig meir kompliserte metaforar og rytmeskjema i midten av 1960-åra. Songen viser til ein slags vilkårslaus kjærleik som ikkje dømer og som ikkje vert distrahert av materielle ting. 

## Stil og instrument

Utgåva på *Bringing It All Back Home* vart spelt inn 14. januar 1965 og var produsert av Tom Wilson. Denne utgåva vart spelt inn av heile bandet som Dylan nytta på albumet med elektrisk gitar av Bruce Langhorne. Songen er melodisk med ei rekkje på tre fallande akkordar som dannar den mest iøyrefallande delen av songen. Musikken er roleg, slik at kjærleiken som vert uttrykt verkar roleg, sjølv om bilete som kapper og dolkar og ristande bruer vert ført fram i teksten. Songen har òg ei latinsk kjensle i melodien og rytmen.

## Tolking
«Love Minus Zero/No Limit» vart skriven som ei hyllest til den framtidige kona til Dylan, Sara Lowndes. Teksten omtalar ho på ein Zen-liknande måte, ei rekkje motsetnader, som til dømes «*speaks like silence*» («talar som stillheita») og er både «*like ice*» («som is») og og «like fire» («som eld»). Ei anna kjend linje frå songen er òg i same bane: «She knows there's no success like failure and that failure's no success at all» («Ho veit at det ikkje finst noko suksess som fiasko og at fiasko ikkje er suksess i det heile») 

## Andre framføringar
Dylan har spelt støtt og stadig sidan han vart skriven. Han finst på mange samlealbum som *[[Masterpieces]]* og konsertalbumet *[[Bob Dylan at Budokan]]*. Andre konsertopptak finst på *[[The Bootleg Series Vol. 5: Bob Dylan Live 1975, The Rolling Thunder Revue]]*, *[[MTV Unplugged av Bob Dylan|MTV Unplugged]]* og *[[albumet The Concert for Bangladesh|The Concert for Bangladesh]]*. 

## Andre utgåver
Songen har vorte spelt av mange andre artistar, mellom andre The Turtles, The Walker Brothers, The Leaves, Judy Collins, Eric Clapton, Fleetwood Mac, Rick Nelson og Les Fradkin.

### Norske versjonar
Terje Mosnes skreiv ein norsk tekst for songen kalla «Natt for lange kniver» som vart framført av Inger Lise Rypdal i 1969. Ein annan norsk tekst vart skriven av Stein Erik Lunde og selt inn av Kåre Virud i 1975 med tittelen «Kjærlighet minus null». 

## Ettermæle
I ei lesarundersøking i magasinet Mojo i 2005 vart «Love Minus Zero/No Limit» kåra til den 20. beste Bob Dylan-songen, og på ei liknande liste forma av andre musikarar hamna songen på 32. plass. I 2002 kåra *[[Uncut]]* songen til den 23. beste Bob Dylan-songen. Den australske musikkritkaren Toby Creswell inkluderte songen i boka si *1001 Songs: The Great Songs of All Time and the Artists, Stories and Secrets Behind Them*.

## Bakgrunnsstoff
* Teksten

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:Love Minus Zero/No Limit|Love Minus Zero/No Limit]]» frå , den 20. oktober 2009.* 
*** oppgav desse kjeldene:*
Routemaster

**AEC Routemaster** er ein type dobbeldekkarbuss som blei bygd av Associated Equipment Company (AEC) i 1954 (i produksjon frå 1958) og produsert fram til 1968. Bussane var primært bygd med frontmontert motor og open plattform bak som inngang. I tillegg var det enkelte variantar med dører og/eller inngang framme. Bussane blei sett inn av London Transport i 1956, og routemaster var i kontinuerleg teneste i London fram til 2005. Nå er bussane i bruk på to historiske bussruter sentralt i London.

Routemaster blei utvikla av AEC i samarbeid med London Transport, kunden til nesten alle nye routemasterar. Eit mindre tal blei levert til British European Airways og Northern General Transport Company. Bussane blei leverte i tradisjonelle raude og grøne farger. Til saman blei det bygd 2876 routemasterar  og omtrent 1000 av dei eksisterer enda.

Med den revolusjonerande formgivinga si overlevde routemaster fleire av arvtakarane sine i London. I tillegg overlevde dei privatiseringa av busselskapa i London og dei blei bruka av andre busselskap rundt i Storbritannia. I moderne busstransport i Storbritannia har eigenskapane til denne busstypen blitt både kritisert og lovprisa. Det opne inngangspartiet gjorde det mogleg å gå av og på bussen utanom busshaldeplassane og det at det var konduktør om bord gjorde på- og avstiging både raskt og sikkert. Ulempa med konduktør er naturleg nok mykje større utgift til arbeidskraft pr. buss.

Den tradisjonelle raude routemasteren har blitt eit av dei berømte ikona ein forbinder med London. Mange turistsuvenirar har bussane som tema og mange bussar eksisterer rundt omkring i verda. Uansett berømmelse blir ofte den tidlegare busstypen i London som routemasteren erstatta (AEC Regent III RT og Leyland Titan) blanda med denne både av vanlege folk og media.

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* The AEC Society
Bergljot

**Bergljot ** er eit kvinnenamn av norrønt opphav. Det har norsk namnedag den 21. oktober.

Det norrøne Bergljót er sett saman av *[[bjǫrg]]*, 'hjelp, berging', og *ljótr*, 'stygg', truleg med tydinga 'fryktytande' (for fienden). Den islandske og færøyske skrivemåten av namnet er framleis Bergljót.

Bergljot er også kjend brukt som mannsnamn i Noreg fram til 1600-talet.

## Bruk i Noreg

Ved folketeljinga i 1865 var det registrert 32 kvinner med namn som byrja på Bergl-, med skrivemåten Bergliot som den vanlegaste (dei andre var Berglioth, Bergljot, Bergljoth og Berglodt).

Ved folketeljinga i 1875 hadde 60 kvinner namnet med same byrjinga. Nye skrivemåtar var Bergligjot, Berglijot, Berglioht og Bergljod.

I 1900 blei det nedskrive 1465 kvinner med namnet Bergliot, i tillegg til 960 med Bergljot, 103 med Berglioth og ei rekkje mindre vanlege skrivemåtar, til saman 2&nbsp;627.

I 2009 var det 988 norske kvinner som heitte Bergljot og 988 som heitte Bergliot.

## Namneberarar
* Bergljot Håkonsdatter (ca 990–ca. 1050), norsk sogekvinne, dotter av ladejarl Håkon Sigurdsson, gift med Einar Tambarskjelve
* Bergliot Ibsen (1869–1953), norsk songar, dotter av Bjørnstjerne Bjørnson
* Bergljot Larsson (1883–1968), norsk sjukepleiar, stiftaren av Norsk Sykepleierforbund
* Bergljot Hobæk Haff (f. 1925), norsk forfattar
* Bergljot Børresen (f. 1936), norsk veterinær og forfattar
* Bergljót Arnadóttir (f. 1949), islandsk skodespelar
* Bergljót Jónsdóttir (f. 1954), islandsk musikkadministrator
* Bergljot Webster (f. 1966), norsk jurist og høgsterettsdomar

## Kjelder

* 

* Folketeljingar i Digitalarkivet
* *Delar av denne artikkelen bygger på «[[:nb:Bergljot|Bergljot]]» frå , den 20. oktober 2009.*
Integrerings- og mangfaldsdirektoratet

**Integrerings- og mangfaldsdirektoratet** (**IMDi**) er ein norsk statleg etat under Arbeids- og inkluderingsdepartementet som blei oppretta 1. januar 2006. Etaten er tildelt oppgåver som tidlegare har vore hos Utlendingsdirektoratet, mellom anna busetjing av flyktningar, opplæring i norsk og samfunnskunnskap, tolking i offentleg sektor og koordinering av arbeidet mot rasisme og diskriminering. IMDi skal setje i verk integrerings- og mangfaldspolitikken på AID sitt ansvarsområde - som busetjing av flyktningar, oppfølging av introduksjonsloven og forvalting av viktige økonomiske verkemiddel innanfor integrerings- og mangfaldsarbeidet. Direktoratet samarbeider med innvandrarorganisasjonar og innvandrargrupper, kommunar, statlege etatar og privat sektor. IMDi gir råd og set i verk statleg politikk.

Oppgåvene har auka, og talet på tilsette har auka frå 110 ved skipinga til 201 ved starten av 2009.
IMDi har ein rekkje økonomiske verkemiddel i form av tilskotsordningar og prosjekt-/utviklingsmiddel. IMDi har i 2008 hatt forvaltingsansvaret for ca. 4,3 milliardar kroner, ein auke frå 2,8 milliardar kroner i 2007.

IMDi har hovudkontor i Oslo og regionale einingar i Narvik, Trondheim, Bergen, Kristiansand og Gjøvik. IMDi sitt driftsbudsjett for 2008 var 154 millionar kroner.
 
Osmund Kaldheim blei utnemnd til direktør i statsråd 3. juni 2005.

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
* Årsrapport 2008
Fylkesveg 5623

**Fylkesveg 5623** i Vestland fylke går mellom Gudvangen og Bakka i Aurland kommune. Vegen går langs vestsida av Nærøyfjorden og er 4,7 kilometer lang.

Fram til 2019 hadde vegen nemninga *Fylkesveg 241 i Sogn og Fjordane*.

Fylkesvegen tek av frå Europaveg 16 i på vestsida av Nærøydalselvi i Gudvangen og går på oppsida av biloppstillingsplassen, ferjekaia og turistbåthamna og eit par hundre meter langs fjorden før han held fram inn i den 1754 meter lange Bakkatunnelen. På hi sida av tunnelen held vegen fram langs fjorden til Bakka, der fylkesvegen endar. Vidare gjennom Bakka, forbi Bakka kyrkje, og til garden Tufto går det 1,2 kilometer kommunal veg.

Vegen mellom Gudvangen og Bakka vart fyrst bygd som kjerreveg i perioden 1854–1856. I 1928 fekk kjerrevegen til Bakka og ein rideveg mellom Bleiklindi og Styvi på austsida av Nærøyfjorden status som fylkesveg, og dette var då den fyrste fylkesvegen i fylket. Fyrst i 1978 vart det bygd bilveg til Bakka, men vegen var svært rasutsett og han var ofte stengd. Det vart difor bygd 1754 meter lang tunnel på strekka nærast Gudvangen. Bakkatunnelen vart opna 28. september 2001, etter å ha vore bygd på 16 månader, og gjorde vegen tryggare. Tunnelen har eitt køyrefelt og møteplass for kvar 250. meter.

## Kommunar og knutepunkt

* Gudvangen
** Ferje frå Gudvangen til Styvi, Dyrdal, Frønningen, Kaupanger og Lærdalsøyri (mai-september)
* Bakkatunnelen (1754 m)
*Bakka
**→ kommunal veg til Tufto (1,2 km)

## Kjelder

*Kristin Ese: *På god veg - Veghistorie i Sogn og Fjordane*. Selja Forlag, Førde 2007. ISBN 978-82-91722-70-2, s. 47, 52, 57 og 59

## Bakgrunnsstoff

* Om ferjeruta Gudvangen-Styvi-Dyrdal-Frønningen-Kaupanger-Lærdasøyri på nettstaden til Fjord1
* «Vegliste Sogn og Fjordane 2008 Fylkes- og kommunale veger» på nettstaden til Statens vegvesen
* Karttenesta visveg.no
Kadett

**Kadett** kjem av det franske ordet *cadet* (hokjønn *cadette*) som betyr den nest eldste. Ordet har fleire tydingar.

* I militære krinsar blir kadett brukt om ein elev ved ein krigsskule. Tidlegare fekk elevar i Noreg grada kadettfenrik (KF).
* Innanfor sjøfart er kadett brukt om personar som er under den siste delen av opplæringa for å bli offiserar på brua eller i maskinen.
* Opel Kadett var ein populær bilmodell. 
* I seglsport finn ein Kadett-klassen. 
* Kadettpartiet var eit tidlegare russisk politisk parti
Rigmor Aasrud

**Rigmor Aasrud** () er ein norsk mellomleiar, politikar og tidlegare ordførar i Gran kommune på Hadeland. Ho representerer Arbeiderpartiet. 20. oktober 2009 blei ho utnemnd til statsråd i Jens Stoltenberg si andre regjering, med ansvar for Fornyings- og administrasjonsdepartementet der ho overtok etter Heidi Grande Røys, samt kyrkjesaker i Kultur- og kyrkjedepartementet. Aasrud har stillingstittelen Fornyings- og kyrkjeminister.

Aasrud kom frå stillinga som statssekretær i Helse- og omsorgsdepartementet som ho fekk i 2005. Ho er i tillegg til å vere fornyings- og kyrkjeminister, settestatsråd (for Hanne Bjurstrøm) i Arbeidsdepartementet 20. oktober 2009&ndash;21. desember 2009. Aasrud vart vald inn på Stortinget som Arbeiderpartiet sin andrekandidat frå Oppland ved Stortingsvalet 2009. 

Rigmor Aasrud er utdanna bedriftsøkonom frå Handelshøyskolen BI, og har studert informasjonsfag ved Høgskolen i Lillehammer. Ho var økonomi- og administrasjonsleiar ved Hertz bilutleie 1978-85, og avdelingsleiar i Aas Data i åra frå 1985 til 1992. Aasrud var sekretær i Arbeiderpartiets kvinnerørsle i perioden 1992-1996 og ordførar i Gran kommune i åra 1995-2005. Ho blei vald inn i kommunestyret i Gran allereie i 1983. Frå 1999 til 2005 var Aasrud styreleiar i Hadeland Energi.

## Bakgrunnsstoff
* 
* Rigmor Aasrud - biografi hos *regjeringen.no*.
Hugleik Alvsson

**Hugleik Alvsson** var ein konge av Ynglingeætta, som rådde etter at Alrekssønene Yngve og Alv hadde drepe kvarandre. Han var son av Alv, og rådde på vegner av Yngvesønene Jorund og Eirik.

Ynglingesoga fortel at Hugleik var ein fredeleg konge, rik, men «knipin på gods». Han hadde mange spelemenn i følgjet sitt, som spela harpe, fele og gigje. Han var og i lag med seidmenn og trollmenn, skriv Snorre. Han vart jaga ut og felt av kongane Hake og Hagbard, og fall på Fyrisvollane. Hake sjølv felte han, fortel Snorre. Etter dette rådde Hake for Uppsala i tre vintrar, og kjempene hans var ute på hærferd. Søskenbarna til Hugleik, Jorund og Eirik, kom sidan attende og hemna han. 

Hugleik er berre nemnd i Ynglingesoga, nærast som eit innskot i ei rekkje på tre ættleder med samkongar: Alrek og Eirik, Yngve og Alv, Jorund og Eirik. Det er og noko overnaturleg med Hugleik, sidan han heng saman med trollkunnige folk (og ei mengd spelemenn). 

Hugleik kan knytast til namnet Hygelac. Hygelac er nemnd som hærkonge i Béowulf, og var konge over gautane noko seinare. Han er elles berre nemnd i Ynglingesoga, og ikkje i andre kjelder. Hake er bror av Hagbard, kjend frå forteljinga om Hagbard og Signe, og moglegvis same mann som *Hoc Healfdene*, nemnd i Béowulf. Her er han far til *Hnæf* og Hildeburh, som båe var blanda inn i Finnsborgstriden. Hnæf er omtala som *hocing* ('son av Hoc'), eller *healfdene*, eit namn som sidan feste seg som eigennamn (Halvdan).
Hagbard og Signe

**Hagbard og Signe**, eller **Habbor og Signe**, er ein mellomalderballade og ei fornaldersoge som har vore svært folkekjær i Skandinavia om gjennom mellomalderen. Hovudkjelda for forteljinga i dag er Saxo Grammaticus, men gjennom skaldane veit vi at soga var kjend i Noreg lenge før Saxo, minst frå 900-talet. 

### Handling

Hagbard var ein stor hærmann og sjøkonge, bror av Hake, som er omtala i Ynglingesoga. Han kom til kong Siggeir/Sigar, som budde på Sjælland, og bela der til Signe, dotter hans. Signe svara på kjærleiken og ville gjerne ha Hagbard, men brørne hennar sette seg mot dette. Hagbard laut då kle seg i kvendeklede og møte Signe i løyndom. Der lova Signe at ho ikkje ville leva etter han om han vart drepen. Ei tenestejente røpte Hagbard, som vart teken til tinget og dømd til galgen. Signy var vis med dette og svor ho ville setja eld til buret sitt. Då Hagbard skulle hengjast, såg han at logane slog ut, og visste ho var glad i han. Så gjekk han i dauden og let seg hengja. 

Forteljinga har nokre likskapstrekk med Tristan og Isolde, ei vise som og var vidkjend i mellomalderen. Balladen er rekna til riddarvisene, og har teke opp i seg mange høviske drag som var ukjende for den tida handlinga er lagt til (400-talet). 

### Utbreiing

Forteljinga vart kjend i mellomalderen, og nytta som førelegg for skodespel i nyare tid, mellom anna av Adam Oehlenschläger. Stadfestinga av forteljinga er knytt til namnet Siggeir/Sigar, som finst att mange stader. Saxo meinte handlinga var knytt til Sigerstedt på Sjælland, mens Landnámabok knyter handlinga til Steigen i Nordland. Flateyjarbok legg handlinga til Møre, og i tillegg til dette kan ein vise til gardsnamnet Sigersvoll på Lista (som og er knytt til Helge Hundingsbane). 

Balladen om Habbor og Signe er mellom anna overlevert i Telemark.
Piggsoppar

**Piggsoppar** (*Hydnaceae*) er ein familie av soppar i kantarellordenen. I familien finn ein den verdsette matsoppen lys eller kvit piggsopp (*Hydnum repandum*).

Piggsoppar har «typisk» soppform med stilk og hatt. På undersida av hatten er det piggar. Sporane er festa på små stilker som sit på piggane.

## Slekter
**Corallofungus*
**Cystidiodendron*
**Dentinum*
**Gloeomucro*
**Hydnum*
**Nigrohydnum*
**Phaeoradulum*

## Galleri

Pied De Mouton 01.jpg|Ung kvit piggsopp.
Hydnum repandum - Lindsey 3b.jpg|Raud piggsopp (*Hydnum rufescens*) plassert opp ned slik at piggane er synlege. 
2012-08-29 Hydnum repandum L 256175 crop.jpg|Bleik piggsopp (*Hydnum repandum*)
Hydnum rufescens a1 (1).JPG|Raud piggsopp (*Hydnum rufescens*), ein variant av bleik piggsopp


## Bakgrunnsstoff

*Skildringar av sopp, mellom anna piggsopp (norsk, bokmål)
European Centre for Medium-Range Weather Forecasts

**European Centre for Medium-Range Weather Forecasts** (**ECMWF**) er ein internasjonal meteorologisk organisasjon med base i Reading i England. Han vart grunnlagd i 1975. ECMWF vert nytta av dei fleste nasjonale meteorologiske institut blant medlemslanda, inkludert Meteorologisk Institutt i Noreg. Òg private vêrselskap som StormGeo nyttar denne modellen. 

## Mål
Måla til ECMWF er: 
* Utvikle numeriske metodar for vêrvarsling. 
* Klargjere vêrvarsel for distribusjon til medlemsland.
* Vitskapleg og teknisk forsking for å betre desse varsla
* Samle inn og lagre meteorologiske data

## Arbeid og prosjekt
ECMWF har produsert operasjonelle vêrvarsel sidan 1. august 1978. Den operasjonelle vêrmodellen (T799) til ECMWF dekkjer i dag heile kloden med ei oppløysing på 25 km. Han vert køyrt to gonger i døgnet, EC00 og EC12, der 00 UTC og 12 UTC er analysetidspunkta (starttidspunktet) for dei to modellane og går ti dagar framover i tid. I tillegg vert det køyrt eit ensemblevarsel med 51 medlemmar to gonger døgnet. Desse går 15 dagar framover i tid, men kvar av dei 51 modellkøyringane har dårlegare oppløysing enn den operasjonelle eler deterministiske modellkøyringa. EC har òg ein eigen bølgjemodell som vert køyrt to gonger i døgnet, basert på den atmosfæriske informasjonen som atmosfæremodellane gjev. 

Ein gong i veka vert det laga eit månadsvarsel som går 30 dagar framover i tid, samt sesongvarsel laga kvar månad for dei neste 90 dagane. 

Dei har òg gjennomført to reanalyseprosjekt, den første (ERA-15) genererte reanalysar frå desember 1978 til februar 1994, medan ERA-40 genererte reanalysar frå september 1957 til august 2002. 

## Medlemsland
Det finst 18 europeiske medlemmar i ECMWF: Austerrike, Belgia, Danmark, Finland, Frankrike, Tyskland, Hellas, Republikken Irland, Italia, Luxembourg, Nederland, Noreg, Portugal, Spania, Sverige, Sveits, Tyrkia og Storbritannia

ECMWF har òg samarbeidsavtalar med andre land: Kroatia, Tsjekkia, Estland, Island, Litauen, Ungarn, Marokko, Romania, Serbia og Slovenia.

## Sjå òg
* EUMETNET
* EUMETSAT

## Litteratur
* 

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettside
* ERA-15 reanalyse
* ERA-40 reanalyse

## Kjelder

* *Delar av denne artikkelen bygger på «[[:en:European Centre for Medium-Range Weather Forecasts|European Centre for Medium-Range Weather Forecasts]]» frå , den 21. oktober 2009.*
Dataassimilasjon

**Dataassimilasjon** er ein metode som vert nytta i fleire geovitskapar, hovudsakleg innan vêrvarsling og hydrologi. Dataassimilasjon er ein metode for å overføre observasjonar av forskjellige variablar inn i matematiske modellar. 

Ein matematisk modell har ei viss oppløysing der området som modellen vert nytta på er delt inn i eit grid eller eit nett. I ein datamodell med ei oppløysing på 10 km vil det vere 10 km mellom kvart gridpunkt der variablane vert rekna ut. Desse gridpunkta samsvarar som regel ikkje med observasjonsnettverket og ein nyttar derfor dataassimilasjon for å overføre observasjonane til kvart gridpunkt. For å gjere dette vert observasjonsvariablane innanfor eit grid interpolerte mellom dei næraste gridpunkta. Forskjellige statistiske metodar vert nytta for å gjere dette, som til dømes kalmanfiltrering. 

Når ein har utført datassimilasjonen vil ein ha ein stattilstaund, ein *analyse*, der ein kjenner tilstanden i kvart gridpunkt i datamodellen. Likningane i modellen kan då nyttast til å rekne ut variablane i kvart gridpunkt framover i tid og lage eit varsel. 

## Litteratur
* R. Daley, Atmospheric data analysis, Cambridge University Press, 1991.
* ECMWF om dataassimilasjon
* Geir Evensen, Data Assimilation. The Ensemble Kalman Filter. Springer, 2007
University Corporation for Atmospheric Research

**University Corporation for Atmospheric Research (UCAR)** er eit konsortium av meir enn 70 universitet i USA som tilbyr doktorgradar i atmosfæriske og tilknytte vitskapar. Det har hovudbase i Mesa Laboratory i Boulder i Colorado. UCAR handsamar National Center for Atmospheric Research (NCAR) og har tenester for å styrke og støtte forsking og utdanning gjennom eit kommunikasjonsprogram. 

UCAR vart skipa i 1959 av fakultet frå 14 leiande universitet for å støtte opp om atmosfæriske vitskapar. Dei var motiverte av dei nye metodane innan observasjon og datateknologi og ein sterk forskingsstab, som i lag gjorde at dei kunne utføre kompliserte, langvarige vitskapsprosjekt som ikkje universiteta ville ha klart kvar for seg. 

## Bakgrunnsstoff

* Oversyn over NCAR & UCAR 
* University Corporation for Atmospheric Research
* National Center for Atmospheric Research 

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:en:University University Corporation for Atmospheric Research|University University Corporation for Atmospheric Research]]» frå , den 21. oktober 2009.*
Yngvesønene

**Yngvesønene** **Jorund/Jørund** og **Eirik** var kongar av Ynglingeætta, søner av Yngve, den eine av Alrekssønene i følgje Snorre Sturlason. Dei var det tredje dømet på samkongar eller kongsbrør i Ynglingesoga.

Brørne var berre små då faren Yngve og bror hans drap kvarandre, og det var søskenbarnet Hugleik som rådde for Svitjod medan dei voks opp. Soga fortel at brørne reiste tidleg på hærferd og vart store sjøkongar, og herja mellom anna i Danmark. Her råka dei på ein Gudlaug, konge over håløygene, og dei tok på han og vann. Sidan vende dei seg til Svitjod, der ein dansk hovding, Hake, hadde teke makta og drepe Hugleik. Jorund og Eirik gjekk til slag mot Hake på Fyrisvollane, og Eirik vart drepen der. Hake fekk og banesår, og vart ført ut på sjøen i langskip, som sidan vart brend.

Jorund var sidan konge i Uppsala, og var på hærferd om somrane, er det gjete. Han miste livet på Jylland, då kong Gylaug av Hålogaland, son av Gudlaug, vann over han, og Jorund vart hengd der. Jorund var far til Aun den gamle, som vart konge etter han.

Tjodolv frå Kvine fortel i Ynglingatal:

: Då Jørund var feig
: i forne tid
: live han let
: i Limfjorden,
: då stry-hesten
: høg-bringa

: banen hans Gudlaug
: bera skulde
: og det harde reipe
: som Hagbard kvævde
: herse-hovdingen
: um halsen gjekk.

Etter soga er Hake bror av Hagbard. I kvada som omtalar kong Jorund, er det mange tilvisingar til forteljinga om Hagbard og Signe (Hagbard vart og hengd).

### [[Den eldste Noregshistoria]]

*Historia Norvegiæ* omtalar berre Jorund, ikkje Eirik. Her er dei søner av ein Ingjald (visseleg eit anna namn på Yngve). Denne framstillinga veit berre av at Jorund miste livet i kamp med danene, og vart hengd der. At det var ein håløyg-konge som valda dette, finst berre attgjeve hjå Snorre (som kan ha hatt andre kjelder).

### Historisk fastsetjing

Forteljinga om Hugleik, Eirik og Jorund er knytt både til Hagbard og Signe-forteljinga, og til forteljinga om Starkad den gamle, ein av kjempene hans Hake. Samstundes er det mogleg at Hake er den same som *Hoc Healfdene*, nemnd i kvædet Béowulf. Har dette noko føre seg, kan ein datere hendingane i livet hans Jorund til første halvdel av 400-talet, ei tid då danene var på frammarsj og la under seg landa aust og vest for øyane dei opphavleg budde på, og slik kom i trette med sveane og jydane. Kjeldene er elles uklåre på kongsrekkja før Jorund, og mykje tyder på at Jorund kan reknast som byrjinga på historisk tid, sidan han og er son av ein Yngve (som er opphavsnamnet til heile slekta). Kongane før Jorund (unnateke sonen Aun), er skildra i meir mytisk/magiske vendingar.

Jorund og Eirik er og omtalt hjå Øyvind Skaldespillar. Dei er soleis måteleg namngjetne.
Hanne Bjurstrøm

**Hanne Inger Bjurstrøm** () er ein norsk jurist og tidlegare politikar frå Arbeidarpartiet. Ho var arbeidsminister frå 2009 til 2012 i regjeringa Stoltenberg II.

Bjurstrøm er likestillings- og diskrimineringsombod frå 2016.

Bjurstrøm har vore dommar, konsernadvokat i Aker RGI og nestleiar i Arbeidsretten, og har også arbeidd i Europarådet, hos Regjeringsadvokaten og i Justisdepartementet. Ho kom til arbeidsminister-stillinga frå ei stilling som spesialrådgjevar i Miljøverndepartementet og Noreg sin forhandlingsleiar i dei internasjonale klimaforhandlingane.

## Fotnotar

## Bakgrunnsstoff
* 
* Cicero om Hanne Bjurstrøm
National Oceanic and Atmospheric Administration

**National Oceanic and Atmospheric Administration** (**NOAA**) er eit vitskapleg byrå i det amerikanske Handelsdepartementet fokusert på tilhøva i havet og atmosfæren. NOAA sender ut åtvaringar om uvêr, kartlegging av hav og himmel, retningslinjer for bruk og vern av ressursar ved kysten og på havet, og forsking for å betre forstå miljøet. I tillegg til dei sivilt tilsette, har forskingsavdelinga til NOAA 300 uniformerte tenestemenn som utgjer NOAA Corps. 

NOAA har fem vitskapelege direktorat:

* National Ocean Service- *Nasjonal havteneste*
* National Marine Fisheries Service - *Nasjonal fiskeriteneste*
* National Weather Service - *Nasjonalt vêrteneste*
* National Environmental Satellite, Data and Information Service - *Nasjonale tenester for miljøsatellittar, data og informasjon*
* Office of Oceanic and Atmospheric Research - *Forsking på hav og atmosfære*

Dei vitskaplege direktorata vert tent av fleire stabskontor, samt NOAA-korpset (*NOAA Commissioned Corps*), eit paramilitært offiserkorps som handsamar skip, fly og helikopter, og tenestegjer i vitskaplege og administrative stillingar.

## Bakgrunnsstoff
* www.noaa.gov&nbsp;— heimeside
* www.nws.noaa.gov&nbsp;— National Weather Service
* oceanservice.noaa.gov&nbsp;— National Ocean Service (NOS)
* www.nesdis.noaa.gov&nbsp;— National Environmental Satellite, Data, and Information Service (NESDIS)
* www.oar.noaa.gov&nbsp;— Office of Oceanic and Atmospheric Research
* Sea Flags: National Oceanic and Atmospheric Administration
Kristen Vangsbakken

**Kristen Vangsbakken** () er ein norsk motocrossutøvar, opphavleg frå Skjåk, men busett i Oslo. Han har vunne ni noregsmeisterskap i motorcross.

Vangsbakken er barnebarn av folkemusikaren Alfred Bismo.

## Kjelder
* Kort biografi på heimesidene til Jotunheimen MC-klubb
Krigsskule

**Krigsskule** er namnet på Forsvaret sine utdanningsinstitusjonar for høgare leiarutdanning. Skulane er akreditterte høgskular. Krigsskulane utdannar offiserar, er treårige og gir ei akademisk utdanning i kombinasjon med praktisk leiarutdanning. Eksamen frå ein av Forsvaret sine krigsskular gir ein bachelorgrad i militært leiarskap eller militære studiar.

Studentane ved krigsskulane blir kalla *[[kadett]]ar*, og har i studietida den offisersgrada dei hadde ved starten av studiet.

## Forsvaret sine krigsskular
*Krigsskolen (KS), (Hæren), ligg på Linderud i Oslo.
*Sjøkrigsskolen (SKSK), (Sjøforsvaret), ligg på KNM Tordenskjold utanfor Bergen. 
*Luftkrigsskolen (LKSK), (Luftforsvaret), ligg på Kuhaugen i Trondheim.

## Sjå også
*Befalsskule

## Bakgrunnsstoff
*Krigsskolen 
*Sjøkrigsskolen 
*Luftkrigsskolen
Ikkje-dødeleg våpen

Eit **ikkje-dødeleg våpen** er eit våpen som ikkje har til hensikt å gjere potensielt dødeleg skade på ein person. I staden er hensikten med eit ikkje-dødeleg våpen å gjere mindre skade for å sette personen ut av spel for ei kortare tid. Slike våpen blir mellom anna brukt av politi og militære under forsøk på å kontrollera eller verna seg mot sivile.

Det finst ulike variantar av ikkje-dødelege våpen som verkar på ulike måtar. Ein kan til dømes bruka våpen som valdar kjemisk skade, som peparspray eller tåregass, mekanisk kraft, som gummikuler, erteposar og vasskanonar, og våpen som gjev elektrosjokk.
Stamnes

:*Stamnes er også eit tidlegare namn på [[Sandnessjøen]]*

**Stamnes** er ein stad/eit område i Vaksdal kommune i Vestland fylke. Området har namnet sitt frå garden Stamnes som ligg ca. midt i området. Stamnes femner om delar av Indre Osterfjord, Veafjorden og Vika-/Bolstadfjorden. 

På Stamneshella (Hedlo) finn ein butikk, barnehage, eldrebustader og Stamnes kyrkje. I Sand finn ein barneskule. Stamnes var tidlegare kjend for eit særs rikt laksefiske i fjordane i området. Fisket foregjekk ofte på ein spesiell måte der fiskarane sat oppe i nokre små hytter, kalla giljer, bygde høgt over fjorden, og speida ner i fjorden etter laksen. I fjorden under giljene låg det ei stor not, og når fiskarane såg at laksen (ofte fleire) svømde over nota, so slapp dei i nokre steinar slik at nota gjekk opp og fisken vart fanga. I dag vert dette fisket berre praktisert som prøvefiske og forskningsprosjekt på grunn av den alvorleg truga laksestamma. Tidlegare var òg sanddrift ei stor næring i bygda.
WarioWare, Inc.: Minigame Mania

***WarioWare, Inc.: Minigame Mania***, kjent i Japan som ***Made in Wario*** og i Nord-Amerika som ***WarioWare, Inc.: Mega Microgame$!***, er eit dataspel utvikla og utgjeve av Nintendo. Det var gjeve ut i Japan mars 2003 og i Europa og Nord-Amerika mai same året. Spelet er det første i *[[WarioWare]]*-serien, der Wario og nokre vener skipar eit føretak som lagar dataspel.

Ei utgåve av spelet med fleirspelarfunksjonar, titulert ***WarioWare, Inc.: Mega Party Games!***, vart gjeven ut til Nintendo GameCube i 2004.

## Handling
Spelet startar i heimen til Wario, der han slår på fjernsynet for å sjå ei sending om at sal av dataspel går oppover. Etter ei ørlita stund skjøner Wario at dataspel kan vere ei potensiell gullgruve for han. Han renner ut av huset og kjøper seg ei datamaskin for å lage dataspel. Kort etter at han har sett seg ned for å programmere, finn han ut at dette er tungt arbeid. Han ringer nokre vener for å få hjelp i programmeringa. Slik blir WarioWare, Inc. skipa, der Wario sjølv er president.

## Oppsett
*WarioWare, Inc.: Minigame Mania* går ut på at spelaren må klara seg i gjennom seriar av særs korte spel, i spelet kalla for «mikrospel», som kjem etter tur. Desse spela kan handle om alt mogleg; frå å pusse tenner til å steikje egg i panne. Ein må klare spela innan ein tidsfrist på rundt fem sekund for å ikkje tape. Spelaren får fire liv i kvar omgang, og mistar eitt av dei for kvart tapte mikrospel. Mistar ein alle fire liva er spelet over, og ein må starte på nytt. Mellom kvar av mikrospela er det ein mellomsekvens. Her kan ein sjå kor mange mikrospel ein har klart og kor mange liv ein har att. Kontrollen i spelet baserer seg i hovudsak på styrekrossen og A-knappen når ein speler mikrospel, men i menyane blir fleire knappar brukte. 

Spelet er delt inn i fleire nivå, der kvart nivå femner mikrospel under kategoriar som sport, natur eller sci-fi. Alle nivåa har ein eller to WarioWare-figurar knytte til seg, alle med si eige korte historie. På slutten av nivåa må spelaren klare eit vanskelegare mikrospel (en: *Boss Stage*), som ofte er lengre og meir krevjande enn dei vanlege mikrospela. Etter å ha klart nivået vil nye nivå bli tilgjengelege, og spelaren kan prøve det greidde nivået om att for å slå eigne rekordar.

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad (på japansk)
WarioWare: Twisted!

er ei samling av minispel for Game Boy Advance, utvikla og utgjeve av Nintendo. Det var gjeve ut i Japan oktober 2004 og i Australia og Nord-Amerika mai året etter. Spelet er ikkje blitt lansert i Europa. *Twisted!* er det tredje i WarioWare-serien.

## Oppsett
Spelekassetten til *WarioWare: Twisted!* har ein innebygd sensor som registrerer korleis ein rører på spelkonsollen, i tillegg til ein riste-funksjon som får konsollen til å riste under visse høve i spelet. Dei fleste mikrospela i spelet blir spelte ved å rotere på heile spelkonsollen.

Som tidlegare WarioWare-spel går spelet ut på å klare mikrospel som kjem på rad og rekkje. Nytt i dette spelet er at spelaren ikkje får poeng for tapte mikrospel; spelet tel berre kor mange mikrospel ein greier. Kvar karakter i spelet har sin eigne spelestil.

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad (på japansk)
Karianne

**Karianne** og **Kariann** er personnamn sett saman av Kari og Anne eller Ann. Karianne har namnedag den 22. oktober.

Namnet blei utbreidd i Noreg rundt 1960-talet. Det var mest brukt på 1970-talet. 

## Namneberarar
* Karianne Christiansen (1949&ndash;1976), norsk skiløpar
* Karianne Arntzen (f. 1967), norsk musikar
* Karianne Solbrække (f. 1972), norsk journalist

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Karianne|Karianne]]» frå , den 21. oktober 2009.*
Lisbeth Berg-Hansen

** Lisbeth Berg-Hansen** () er ein norsk næringsdrivande og politikar som representerer Arbeiderpartiet. Ho er frå Bindal kommune i Nordland, der ho har vore lokalpolitikar. Ved Stortingsvalet 2009 var Berg-Hansen Arbeidarpartiet sin sjettekandidat i Nordland.

Ho blei utnemnd til statsråd og sjef for Fiskeri- og kystdepartementet (Fiskeri- og kystminister) i Jens Stoltenberg si andre regjering 20. oktober 2009.

Lisbeth Berg-Hansen har bakgrunn frå havbruksnæringa, og er eigar i oppdrettsselskapet Sinkaberg-Hansen AS. Ho er styremedlem i Høgskolen i Bodø, Aker Seafoods og Fosen Trafikklag, og har vore visepresident i NHO i perioden 2004-08. Fram til 2005 var ho styreleiar i Fiskeri- og Havbruksnæringens Landsforening (FHL).

I 2000-01 var Berg-Hansen statssekretær ved Statsministerens kontor, hos Jens Stoltenberg. Ho har også vore politisk rådgjevar i Fiskeridepartementet 1992-96.

## Fotnotar

## Bakgrunnsstoff
* Brønnøysund Avis  - «Berg-Hansen ønsket som ny minister», 
* TV2 - presentasjon av kandidaten.
Karine

**Karine** og **Karina** er kvinnenamn med fleire moglege opphav. Dei kan vera danna som samantrekkingar av Katarina/e, eller som ei kjæleform av italiensk Cara, 'kjære'. Karine har norsk namnedag den 22. oktober.

## Namneberarar
* Karine Haaland (f. 1966), norsk teikneserieteiknar
* Karina Krawczyk (f. 1971), polsk-tysk skodespelar
* Carina Burman (f. 1960), svensk forfattar
* Carina Westberg (f. 1972), norsk forfattar

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «[[:nb:Karine|Karine]]» frå , den 21. oktober 2009.*