open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Korinteidet

**Korinteidet** er eit smalt eid mellom halvøya Peloponnes og fastlandet i Hellas, nær byen Korint. Vest for eidet ligg Korintbukta, medan Saroniabukta ligg i aust. Sidan 1893 har Korintkanalen med ei lengd på 6,3 km gått gjennom eidet og i praksis gjort Peloponnes om til ei øy. 

Planar om ein vassveg gjennom eidet, så skip slapp å segle rundt heile Peloponnes, har eksistert sidan antikken. Det første forsøket på å byggje ein kanal vart utført av tyrannen Periander på 600-talet fvt. Dette var derimot så teknisk vanskeleg at han i staden konstruerte ein rampe av stein på land, kalla Diolkos, der båtane vart dradd over. Restane av Diolkos ligg i dag ved sida av den moderne kanalen. 

Då Den romerske republikken, og seinare Romarriket, tok kontroll over Hellas, vart det prøvd fleire løysingar. Det vart igjen gjort forsøk på å grave seg gjennom, men òg desse gongane vart det stogga. 


Fil:Peloponnese modis.jpg|Peloponnes sett frå rommet med Korinteidet øvst til høgre.
Fil:Korinth Isthmus de.png|Korinteidet på eit tysk kart


## Kjelde

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Isthmus of Corinth|Isthmus of Corinth]]» frå ,  den 19. september 2007.*
Tromsdalen kyrkje

**Tromsdalen kyrkje**, òg kalla **Ishavskatedralen**, er ei kyrkje i Tromsøysund sokn i Tromsø domprosti. 

Namnet *Ishavskatedralen* har kyrkja etter si karakteristiske form; forma og dei lyse felta gjev assosiasjonar til isfjell. Kyrkja, som vart vigsla i 1965, ligg på fastlandet utanfor ishavsbyen Tromsø, godt synleg frå Tromsøya, dei store bustadfelta i Tromsdalen, med båt, og med bil til eller frå byen.

Ishavskatedralen er både ein turistattraksjon og eit symbol og landemerke for Tromsø.

## Historie

Den første kyrkjeforeininga starta på 1920-talet arbeidet for å få reist ei kyrkje i Tromsøsundet. 7. november 1955 vedtok Tromsøysund formannskap at eigedommen «Sofiero» skulle bli kyrkjetomt. Ein plankomité bestemte at kyrkjebygget skulle gje plass til gravkapell og forsamlingssal. Sommaren 1957 kom det første planutkastet frå arkitekt Jan Inge Hovig. Revidert kyrkjeplan kom 8. februar 1960. Endeleg vedtak om bygging etter denne planen vart gjeve ved kgl. resolusjon 9. november 1962. Byggearbeida vart påbegynt 1. april 1964. Kyrkja vart vigsla av biskop Monrad Norderval den 19. desember 1965.

Frontpartiet mot vest er 35 meter høgt. På langsidene er taket bygd av betongskiver som strekkjer seg heilt ned til bakken og flatane er kledde med brennlakkerte, perlegrå aluminiumsplater. Lysrøyr ved vindauga kastar lys på flatene utvendig, samtidig som dei lyser opp inne i kyrkja.

Kyrkja har ei grunnflate på 900 kvm. med sitjeplass til 720 menneske. Kjellarplanet har ei grunnflate på 1020 kvm. Gravkapellet er bygd om til undervisningssal.

## Orgelet

Det nye orgelet med 3 manualar og 42 stemmer vart innvigd under 40-års jubileet for kyrkja 17. desember 2005. Det gamle orgelet frå 1965 var ikkje funksjonelt og heldt ikkje lenger moderne krav.

Soknerådet i Tromsøysund gav etter oppdraget om å lage eit nytt orgel til svenske Grønlund orgelbyggeri. Orgelet har eit moderne kombinasjonssystem, kapasitet inntil trestroken c, karakteristiske røyrstemmer, ein 32- fot i pedalen og ein fransk-symfonisk stil som gjer orgelet til eit attraktivt instrument, både under kyrkjelege handlingar og konsertar. 

## Prisar
Kyrkja og arkitekten vart heidra med arkitekturprisen Houens fonds diplom i 2015.

## Bakgrunnsstoff
* Tromsøysund sokn 
* Arkitektguide
* Heimeside: Ishavskatedralen
* Bilete av Ishavskatedralen
*
Flyndrefisk

**Flyndrefisk** (*Pleuronectiformes*) eller **flatfisk** er ein orden flate botnfisk som lever i salt-, brakk- og ferskvatn over heile verda. Det finst over 600 artar, dei fleste av desse finn me i Stillehavet. I norske farvatn finst det seksten artar, mellom dei kveite og raudspette.

Flyndrene er kanskje den fiskeordenen som er enklast å kjenna att. Fiskane i gruppa er flattrykt frå sidene, og ligg sidelengs på botnen. Begge augo sit på sida som vender opp, noko som gjev dei ein særs asymmetrisk utsjånad.

## Kjenneteikn
Flyndrelarver er opphavleg bilateralsymmetriske, men under utviklinga frå larve til vaksen flyttar det eine auga seg frå den eine sida til den andre. Om det er den venstre eller den høgre sida som vender opp varierer frå familie til familie.

Oversida på ei flyndre er i regelen kamuflasjefarga og svakt avrunda. Undersida er flat og nesten alltid kvit. Augo sit høgare enn resten av kroppen, noko som gjer at fiskane i denne gruppa kan halda oppsyn med kva som skjer rundt dei sjølve når dei ligg nedgravne i sand.

## Bakgrunnsstoff
Trípoli i Hellas

**Trípoli** (gresk Τρίπολη, eldre form og på latinsk *Tripolis*, og stundom *Tripolitsa*, *Tripolitza* og *Tripolizza*) er ein by på Peloponnes i Hellas. Trípoli er ein kommune i periferieininga Arkadía i periferien Peloponnes og er hovudstad både i periferieininga og i periferien Peloponnes. Byen er den største i periferieininga og ein av få stader i Arkadía som veks.

Avstanden frå Pýrgos er om lag 145&nbsp;km aust, han ligg 125&nbsp;km aust for Olympia, 144&nbsp;km søraust for Pátra og søraust for Kalávryta, 78&nbsp;km sørvest for Korint og om lag 148&nbsp;km sørvest for Aten. I tillegg ligg han vest for Árgos og Návplio, nordvest for Leonídio, nord for Spárti, nordaust for Kalamáta, 33&nbsp;km nordaust for Megalópoli og nordaust for Kyparissía, aust for Stemnítsa og søraust for Dimitsána. I dag er Trípoli sete for det nye Peloponnes universitet.

## Administrativ inndeling

Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Trípoli
* Valtétsi
* Korýthio
* Levídi
* Mandínia
* Skirítida
* Tejéa
* Fálanthos
Dei åtte tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunen 44&nbsp;165&nbsp;innbyggjarar, medan kommunaleininga Trípoli hadde 33&nbsp;026 og tettstaden med same namn 30&nbsp;383&nbsp;innbyggjarar.

## Historie
I mellomalderen vart staden kalla Drobolitsa, Droboltsá eller Dorboglitza, som kanskje kjem frå det greske *Hydropolitsa*, «Vassbyen» eller kanskje det sørslaviske ordet som tyder «slette med eiketre».

Den moderne Trípoli vart grunnlagd i 1770 nær ruinane av dei antikke byane Pallantron, Tegea og Mantinea, derfor namnet Τρίπολης = τρεις πόλεις, som tyder «tre byar». Før den greske sjølvstendekrigen hadde han ein muslimsk og jødisk folkesetnad og var det sentrum for den osmanske okkupasjonen av Hellas.

Under den greske sjølvstendekrigen vart Trípoli den første store byen som vart teken av grekarane. Theodoros Kolokotronis tok byen 17. oktober 1821. Den muslimske folkesetnaden, som bestod av tyrkarar og albanarar, vart massakrert, kanskje så mykje som 30&nbsp;000 menneske. Då Ibrahim Pasha gjenerobra byen 22. juni 1825 massakrerte han til gjengjeld den kristne folkesetnaden og brende ned byen.

Etter at han vart erobra på ny av grekarane i 1829 vart Trípoli eit stort senter i det sjølvstendige Hellas.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

## Referansar


**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Tripoli, Greece|Tripoli, Greece]]» frå ,  den 19. september 2007.*  
 
## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad
Ytre Arna kyrkje

**Ytre Arna kyrkje** er ein langkyrkje frå 1899 i Bergen kommune i Hordaland fylke.

Kyrkja er bygd i tre og har 250 sitjeplassar. Ho vart vigsla  5. november 1895.

## Historie
Kyrkja i Ytre Arna er ein kopi av Berger kyrkje frå 1895 i Svelvik i Vestfold. Kyrkjene har same arkitekt og er frå den same tidsperioden. Årsaka til at desse kyrkjene er bygd over same lest, handlar om industrihistorie. Bygdene Ytre Arna og Berger vart endra til industristader og vart bygd opp omkring tekstilindustrien. Peter Jebsen stod for bygginga i Ytre Arna, medan broren Jürg Jebsen stod for bygging i Berger. 

Arkitekt Schak August Steenberg Bull, nevø av Ole Bull, har og teikna Troldhaugen til sin fetter Edvard Grieg.

## Referansar

## Litteratur
* 

## Bakgrunnsstoff
* Ytre Arna kyrkje Kyrkjesøk
*
Sunnylven

**Sunnylven** er ein tidlegare kommune på Sunnmøre i Møre og Romsdal. Kommunen vart oppretta som Sunnylven formannskapsdistrikt i 1837.

Den 1. januar 1965 vart Sunnylven samanslegen med Stranda til den nye Stranda kommune. Ved samanslåinga budde det 1&nbsp;221 personar der. Sentrum i Sunnylven er Hellesylt. Sunnylven har eige idrettslag, Sunnylven IL

### Folketalsutvikling
**Folketalsutvikling for tidlegare Sunnylven kommune frå 1900 til 1965:**

## Kjende sunnylvingar
Ole Karl Frøysøye, Ole M. Gausdal, Ivar Kjelstad, Arne Korsbrekke, Ole I. Langeland, Rasmus Langeland og Nils A. Liaaen var alle fødde i Sunnylven.

## Kjelder

## Bakgrunnsstoff
* Historiske arkiv etter Stranda kommune og Sunnylven kommune på Arkivportalen
Anders Bye

**Anders Bye** () var ein norsk forfattar og dramatikar fødd i Øvre Eiker. Han debuterte i 1958 med *Vår unge glede*. Seinare m.a. firebindssyklusen om kvinna *Sara* (1973—79), *Mannen som ville bli menneske* (1982), *Hyggepianisten* (1985), *Ute* (1998).

## Bibliografi
**Omkring Sara* (Gyldendal) 2003  
**Ute* (Pax) 1998  
**Hyggepianisten* 1985  
**Mannen som ville bli menneske* 1982  
**Et liv for to* 1981  
**Rondo* (Sara 4) 1979  
**En eventyrer bekjenner* (Sara 3). 1978  
**Sara og Iversen* (Sara 2). 1977  
**7 spill* 1976  
**Omkring Sara* (Sara 1). 1973  
**Freden, friheten, kjærligheten og alle sammen* 1968  
**Ingenting å gråte over* 1966  
**Drøm om hverandre* 1961  
**Vår unge glede* 1958

## Kjelder

*Store Norske Leksikon om Anders Bye.
Myntsamling

**Myntsamling** er ein samlarhobby som går ut på å få tak i, organisera og finna ut meir om ulike myntar, medaljar, pengesetlar og medaljar. Hobbyen blir også kalla **[[numismatikk]]**, men dette kan også visa til det vitskaplege studiet av myntar. 

Myntsamling skjer i stor grad på same måte som frimerkesamling ved at samlarane ofte konsentrerer seg om eitt felt, til dømes eit land eller tidsrom. Det finst også dei som prøver å få tak i ei mynt frå kvart land som har gjeve ut myntar, eller samlar på «litt av alt».

Til forskjell frå frimerkesamling er valøren viktigare når det gjeld myntar. Tilstanden til mynta, frå «dårleg» til «som nyslått», har mykje å seia for verdien.

Samlinga, som kan bli svært kostbar, er blitt omtala som ein «hobby for kongar», men det er vanskeleg å seia om myntsamlingar som høyrte til til dømes romerske keisarar var systematiske samlingar eller berre skattar. Den første kjende myntsamlaren var den italienske diktaren og lærde Petrarca, som levde på 1300-talet. 

## Bakgrunnsstoff
* Numismatikeren
* NNF – Norsk Numismatisk Forening
* Samlerinfo
Josh White

**Joshua Daniel White** () var ein legendarisk amerikansk songar, gitarist, skodespelar og borgarrettsforkjempar.
Badly Drawn Boy

**Damon Gough** (best kjend under namnet **Badly Drawn Boy**) (fødd 2. oktober 1969) er ein britisk musikar.
Árgos

**Árgos** (gresk Άργος) er ein by på Peloponnes i Hellas. Byen ligg i nærleiken av Návplio, som var den historiske hamna til byen, kalla opp etter Nauplios. Árgos var tidlegare eigen kommune, men inngår frå 2011 i kommunen Árgos-Mykínes i periferieininga Argolída i periferien Peloponnes, der han er hovudsete.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunaleininga Árgos 26&nbsp;069&nbsp;innbyggjarar, medan tettstaden med same namn hadde 21&nbsp;467&nbsp;innbyggjarar.

## Namnet
Namnet stammar frå tida før grekarane, til liks med namnet på akropolisen, Lárisa. Etymologisk stammar det frå ein mytologisk grunnleggar kalla Argos, son av Zevs og Niobe.

Innbyggjarane i Árgos vart kalla Αργεῖοι, *Argīvī* på latin.

## Historie
### Antikken
Ei neolitisk busetnad låg nær den sentrale heilagdomen i Argolis. Heilagdomen var tileigna «argiviske Hera». Hovudfestivalen i tempelet var Hekatombaia, ei av dei viktigaste markeringane i sjølve Árgos. Walter Burkert (*Homo necans*, s. 185) knytte festivalen med myter til Hermes sitt drap av Argus Panoptes. Det har vore spekulasjonar om at Hermes sitt epitet *argeifontes* som vart forstått som «argusdreparen» veldig tidleg, faktisk er knytt til adjektivet *argós*, «skimrande» eller «rask», frå rota *arg-* (urindoeuropeisk språk: **arǵ-*, dermed òg *argyros*, «sølv») med tydinga «skinande klår» eller liknande, og berre sekundært knytt til stadnamnet eller den mytologiske Argus.

Árgos var ein viktig festning i mykensk tid, og vart saman med nabobyane Mykene og Tiryns (Tíryntha) svært tidlege busetnadar på grunn av plasseringa deira midt på den fruktbare sletta i Argolis.

På Homer tid høyrte han til ein av av tilhengarne til Agamemnon og gav namnet sitt til dei omkringliggande distrikta, *argolidiske*, som romarane kjende som *Argeia*. Historia til Árgos var knytt til Sparta etter 500-talet fvt.

På grunn av at byen nekta å delta i persarkrigane vart Árgos skydd av nesten alle dei andre bystatane. Árgos vart verande nøytral eller den ineffektive allierte til Aten under kampane mellom Sparta og Aten på 400-talet fvt.

## Mellomalderen
På 1100-talet vart det bygd ei borg på høgda Lárisa, staden der den antikke akropolisen, kalla *Kástro Lárisa*, låg. Árgos kom under krossfararar, så til venetianarane og vart erobra av Det osmanske riket i 1463. Morosini erobra han for Venezia i 1686, men han vart gjenerobra av osmanarane i 1716. Han vart ein del av kongedømet Hellas etter den greske sjølvstendekrigen.

## Árgos i dag

Ifølgje den greske folketeljinga frå 2021 har sjølve byen vel 21&nbsp;000 innbyggjarar. Han er den største byen i periferieininga, ein av dei få periferieiningane i Hellas der den største byen har større folketal enn hovudstaden.

Store delar av byen har overlevd og er populære turistattraksjonar. Men det er landbruk som er den hovudnæringa i området, der sitrusfrukt er den viktigaste avlingen. Oliven er òg populære her.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Argos|Argos]]» frå ,  den 19. september 2007.*  

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell heimeside
Psykose

**Psykose** er ein mental helsetilstand der pasienten si evne til å vurdere verkelegheita av det han opplever er forstyrra.

Hos ein psykotisk pasient kan ein ofte observere symptom som hallusinasjonar, vrangførestillingar, språk, tanke- og kontaktforstyrringar, i tillegg til følelse- og humørsvingingar. Pasienten har ofte sjølv ikkje ei oppleving av å vere sjuk.

## Kjelder
Kultur i 2000

**Kultur i 2000** tek føre seg ulike hendingar i verdsomspennande kultur i året 2000.

## Prisar og utmerkingar
### Litteraturprisar
* Amalie Skram-prisen: Eldrid Lunden
* Amboltprisen: Idar Stegane
* Astrid Lindgren-prisen:  Annika Thor
* Bookerprisen:  Margaret Atwood for *The Blind Assassin* (*Den blinde morderen*)
* Nobelprisen i litteratur: Gao Xingjian 
* Nordisk råds litteraturpris: Henrik Nordbrandt for *Drømmebroer*
* P2-lyttaranes romanpris: Jonny Halberg for Flommen
* Sørlandets litteraturpris: Agnete Erichsen, for *Alfabetet om sommeren*
Fjærland kyrkje

**Fjærland kyrkje** er ei langkyrkje frå 1861 i Mundal ved Fjærlandsfjorden, i Sogndal kommune i Sogn og Fjordane fylke. 

Kyrkja vart sett opp etter teikningar av Christian Heinrich Grosch. 
Fyrst på 1930-talet vart kyrkja pussa opp, utvida og mykje endra, ved arkitekt Johan Lindstrøm. 
Før omvølinga var kyrkja kvitmåla og romma kring 240 personar, sidan har ho vore raudmåla og hatt plass til 300. 
Kyrkja vart vigsla på nytt 13. august 1931. 
Altartavla er frå 1931 og er måla av Bernt Tunold.

Dagens kyrkje er den tredje ein kjenner til har vore i Fjærland. Den fyrste var ei stavkyrkje som stod på garden Bøyum, kring fire kilometer nordom Mundal. Ho skal ha vore frå 1100-talet og stod til 1610, då ho bles ned. Då det vart sett opp ny kyrkje til erstattning for stavkyrkja vart det på Mundal. Det er usikkert nett når den kyrkja vart sett opp, men det skjedde kring 1610. 

Kyrkja er soknekyrkje i Fjærland sokn i Sogn prosti- Soknet høyrde frå 2000 til 2004 (då prestegjeldsordninga vart utfasa) til Sogndal prestegjeld. Tidlegare høyrde soknet til Balestrand prestegjeld, og før Balestrand vart skild ut som eige prestegjeld i 1850, høyrde Fjærland til Leikanger prestegjeld. 

## Sjå òg
* Kyrkjebygga til Den norske kyrkja i Sogn og Fjordane

## Kjelder
* Margrethe Henden Aaraas og Sigurd Vengen: «Fjærland kyrkje» på nettstaden til Fylkesarkivet i Sogn og Fjordane
* «Fjærland kyrkje» på NRK Sogn og Fjordane Fylkesleksikon
* Sigurd Muri: *Norske kyrkjer*. Det Norske Samlaget. Oslo 1971

## Bakgrunnsstoff
* Om Fjærland sokn på nettstaden til Den norske kyrkja
* «Kirkebøker, Sogn og Fjordane» på nettstaden til Arkivverket
* Kart frå 1979 som viser kyrkjestader og soknegrenser, på nettstaden til Universitetet i Bergen
*
Resultantkraft

Ein **resultantkraft** i fysikk er den krafta som vil ha same verknad som to eller fleire enkeltkrefter og som ein finn ved vektoraddisjon når ein dannar eit kraftparallellogram. 

Nemninga **resultant** blir òg brukt om summen av andre vektorar, i tydinga resultantkonduktans, resultantresistans osb

Dersom ein lekam er påverka av krefter, kan vi tenkje oss at desse vert erstatta av éi kraft som påverkar lekamen på same måte. Denne tenkte krafta kallar vi «resultantkrafta» eller «summen av kreftene», fordi han, i fylgje den såkalla Newtons nulte lov, er vektorsummen av kreftene.Vektorsummen av to krefter kan ein synleggjere ved å teikne eit kraftparallellogram, der summen er diagonalen frå åtakspunktet til kraftvektorane. Omgrepet inngår i Newtons første og andre lov som handlar om samanhengen mellom krefter på gjenstandar og rørsla deira.

## Kjelder
* resultant – fysikk. (27.02.2013) I Store norske leksikon. Henta frå: http://snl.no/resultant/fysikk
Encyclopaedia Metallum

**Encyclopaedia Metallum: The Metal Archives** er ei internettside med register over heavy metal-band i ulike sjangrar.

## Bakgrunnsstoff
* www.metal-archives.com
Agrínio

**Agrínio** (gresk Αγρίνιο, eldre form *Agrinion*, latinsk *Agrinium*) er ein kommune og ein by i periferieininga Etoloakarnanía i Vest-Hellas i Hellas, den største byen i periferieininga.

Busetnaden i Agrínio går tilbake til antikken. Antikkens Agrínio låg 3&nbsp;km nordaust for dagens by. Nokre murar og grunnmurar er grave ut i nyare tid. I mellomalderen og fram til 1925 vart området kalla Vrakhóri (Βραχώρι).

Store delar av innbyggjarane var ei stund tobakksbønder på slutten av 1800-talet og på byrjinga av 1900-talet.

## Administrativ inndeling

Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Agrínio
* Angelókastro
* Arákynthos
* Thestiís
* Makrynía
* Neápoli
* Panetolikó
* Parakambýlia
* Paravóla
* Strátos
Dei ti tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunen 89&nbsp;691&nbsp;innbyggjarar, medan kommunaleininga Agrínio hadde 60&nbsp;609 og tettstaden med same namn 48&nbsp;924&nbsp;innbyggjarar.

## Historie
I følgje gresk mytologi vart byen bygd av kong Agrios, Thestievs sin son. Han vart øydelagd av Kassander i 314 fvt.

I perioden under Det osmanske riket var området stort sett busett av tyrkarar. I 1585 vart byen forlaten under opprøret til Theodoros Migas. På byrjinga av 1700-talet vart han administrativt senter for Etoloakarnanía (då som eit sanjak kalla Karleli). Byen var delaktig i den greske sjølvstendekrigen. Han vart mellombels frigjort 11. juni 1821 og vart ein permanent del av Hellas i 1830 etter Konstantinopeltrakataten.

Under den gresk-tyrkiske krigen 1919-1922 kom mange innbyggjarar frå Vesleasia til byen.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Agrinio|Agrinio]]» frå ,  den 21. september 2007.*  

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
*
Pýrgos

**Pýrgos** (gresk Πύργος) er ein by på Peloponnes i Hellas. Han utgjer ein kommune i periferieininga Ilía, der han er hovudstad, i periferien Vest-Hellas.

Byen ligg vest på halvøya Peloponnes midt på sletta i Ilía. Han ligg 96&nbsp;km frå Pátra, 320&nbsp;km frå Aten og 144&nbsp;km frå Trípoli. Landsbyen Katákolo ligg 12&nbsp;km mot vest. Olympia ligg òg i nærleiken. Elva Alfiós renn like sør for byen.

Sjølve byen Pýrgos har om lag 25&nbsp;000 innbyggjarar.

## Administrativ inndeling

Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Pýrgos
* Vólakas
* Iárdanos
* Oléni
Dei fire tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunen 45&nbsp;365&nbsp;innbyggjarar, medan kommunaleininga Pýrgos hadde 35&nbsp;062 og tettstaden med same namn 25&nbsp;151&nbsp;innbyggjarar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Pyrgos|Pyrgos]]» frå ,  den 21. september 2007.*  
 

### Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell heimeside 
* gogreece.com om Pýrgos 
* traveljournals.net - Pýrgos 
* GTP - Pýrgos
* GTP - Kommunen Pýrgos
Éjo

**Éjo** (gresk Αίγιο, eldre form Αίγιον, *Éjon* eller *Aigion*, latin *Aegium*) er ein by og tidlegare kommune nord på Peloponnes i Hellas. Frå 2011 er han ei kommunaleining i kommunen Ejália i periferieininga Akhaía i periferien Vest-Hellas og hovudsete i kommunen.

Éjo er ein av dei eldste byane i Hellas og på Balkan og vart grunnlagd om lag på Homer si tid.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunaleininga Éjo 25&nbsp;795&nbsp;innbyggjarar, medan tettstaden med same namn hadde 19&nbsp;857&nbsp;innbyggjarar.

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad (gresk)
Amaliáda

**Amaliáda** (gresk Αμαλιάδα), eldre form *Amalias*, er ein by og ein tidlegare kommune på Peloponnes i Hellas. Frå 2011 er han ei kommunaleining i kommunen Ílida i periferieininga Ilía i periferien Vest-Hellas og hovudsete i kommunen. Byen ligg like sør for elva Piniós, 80&nbsp;km frå Pátra, 20&nbsp;km frå Pýrgos og 291&nbsp;km frå Aten. Byen er den nest største i Ilía og den vestlegaste byen på Peloponnes.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunaleininga Amaliáda 26&nbsp;315&nbsp;innbyggjarar, medan tettstaden med same namn hadde 16&nbsp;841&nbsp;innbyggjarar.

Amaliáda er kalla opp etter Dronning Amalia og vart grunnlagd då to mindre kommunar, Kalítsa og Dervís Tselépi, vart slått saman i 1830.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Amaliada|Amaliada]]» frå ,  den 21. september 2007.*  

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad  (gresk)
Nattklubb

**Nattklubb** eller **diskotek** er ein utestad som held opent på kvelds- og natterstid, og som vanlegvis har unge menneske som målgruppe. Nattklubbar har gjerne bar med alkoholservering, dansegolv og stolar ein kan slappe av i. Det er vanleg med høg musikk, dempa ljossetjing og ljoseffektar. Ein må som regel stå i kø og passera ei dørvakt for å koma inn på klubben, og det blir ofte kravd inngangspengar.

Utestadane rettar seg ofte mot eit særskild publikum, til dømes gothar, homofile eller dei som liker ein viss type musikk, som rock, trance eller rhythm and blues. Dei kan ha opptredenar frå til dømes musikarar, komikarar eller stripparar for å trekka fleire folk. Blant vanleg tilsette finn ein som regel bartenderar, ein DJ, og folk som ryddar (til dømes ved å samla inn glas).

Ein girer seg gjerne opp til feststemning før ein går til ein nattklubb, til dømes ute på ein bar eller heime på eit vorspiel.

## Sjå òg
* Klubb

## Bakgrunnsstoff
Ptolemais

**Ptolemais** er eit gammalt gresk stadnamn og eit kvinnenamn, og kan syne til: 

;Stader
*Akko, som ein gong heitte Antiokhia Ptolemais etter Ptolemaios I Soter
*Krokodilopolis, ein egyptisk by kalla Ptolemais Euergetis etter Ptolemaios III Euergetes
*Ptolemaída, ein gresk by i Nord-Hellas, kalla opp etter Ptolemaios I Soter
*Ptolemais i Cyrenaica, ein by i dagens Libya som truleg var kalla opp etter Ptolemaios III Euergetes
*Ptolemais Hermiou, ein gresk koloni som vart oppretta i Egypt av Ptolemaios I Soter
*Ptolemais Theron, ein by på den afrikanske kysten av Raudehavet, oppretta av Ptolemaios II Filadelfos

;Personar
* Ptolemais av Kyrene, ein matematikar og musikkteoretikar frå 200-talet fvt. Skreiv *Pythagoreiske musikkprinsipp*
* Ptolemais, dottera til Ptolemaios I Soter og mor til Demetrios den kjekke
Flórina

**Flórina** (gresk Φλώρινα) er ein by og ein kommune i periferieininga med same namn, der han er hovudstad, i Vest-Makedonía i Hellas. Sjølve byen har om lag 18&nbsp;000 innbyggjarar, og ligg like sør for grensa til nabolandet Nord-Makedonia. Prespasjøen ligg vest for byen.

Flórina vart grunnlagd i tida under Austromarriket og vart erobra av Det osmanske riket på 1300-talet og først i 1912 etter den første balkankrigen vart han igjen ein del av Hellas. Byen vart derimot okkupert av Bulgaria under den andre balkankrigen og under den første og den andre verdskrigen.

## Administrativ inndeling

Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Flórina
* Káto Klinés
* Melíti
* Pérasma
Dei fire tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunen 29&nbsp;500&nbsp;innbyggjarar, medan kommunaleininga Flórina hadde 19&nbsp;198 og tettstaden med same namn 17&nbsp;188&nbsp;innbyggjarar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad (gresk)

## Kjelde
Mégara

**Mégara** (gresk Μέγαρα) er ein by og kommune i periferieininga Vest-Attikí i periferien Attikí i Hellas.

Mégara er kjend frå antikken. Han ligg nord på Korinteidet overfor øya Salamína, som høyrde til byen i antikken, fram til ho vart erobra av Aten. Byen har i dag opp mot 30&nbsp;000&nbsp;innbyggjarar.

## Administrativ inndeling

Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Mégara
* Néa Péramos
Dei to tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunen 38&nbsp;033&nbsp;innbyggjarar, medan kommunaleininga Mégara hadde 30&nbsp;773 og tettstaden med same namn 25&nbsp;467&nbsp;innbyggjarar.

## Byar og tettstader
Byane og tettstadene i kommunen er:

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell heimeside

## Kjelde
Karpenísi

**Karpenísi** (gresk Καρπενήσι), òg kalla *Karpenissi*, eldre former *Karpenisio*, *Karpenissio*, *Karpenision* og *Karpenission*, er ein by i periferieininga Evrytanía, der han er hovudstad, i periferien Sentral-Hellas i Hellas. Området rundt Karpenísi er fjellkledd og fjellet Tymfristós ligg i nord med ei høgd på over 2&nbsp;000 meter.

## Administrativ inndeling

Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Karpenísi
* Domnísta
* Fourná
* Ktiménia
* Potamiá
* Prousós
Dei seks tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunen 11&nbsp;445&nbsp;innbyggjarar, medan kommunaleininga Karpenísi hadde 7&nbsp;921 og tettstaden med same namn 6&nbsp;655&nbsp;innbyggjarar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad (gresk)
Kérkyra by

**Kérkyra** (gresk Κέρκυρα) er hovudstaden på øya Kérkyra, i periferieininga Kérkyra og i periferien Dei joniske øyane i&nbsp;Hellas. Kérkyra by var tidlegare eigen kommune. Han vart innlemma i kommunen Kérkyra i 2011, men inngår frå 2019 som ei kommunaleining i kommunen Sentral-Kérkyra og dei diapontiske øyane.

Byen ligg sentralt på austsida av øya og er ein stor turistattraksjon. Byen har vorte kalla *Kastropolis* på grunn av dei tre festningane som ligg her. I 2007 vart gamlebyen skrive inn på UNESCO si verdsarvliste.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunaleininga Kérkyra by 40&nbsp;047&nbsp;innbyggjarar, medan tettstaden med same namn hadde 23&nbsp;541&nbsp;innbyggjarar.

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad (gresk)
Ámfissa

**Ámfissa** (gresk Άμφισσα) er ein distriktsby i periferieininga Fokída, der han er hovudstad, i Sentral-Hellas i Hellas. Ámfissa var tidlegare eigen kommune, men inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Delfí, der han er hovudsete.

Byen vart kalla *Sálona* i mellomalderen og ut på 1800-talet.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunaleininga Ámfissa 7&nbsp;781&nbsp;innbyggjarar, medan tettstaden med same namn hadde 6&nbsp;334&nbsp;innbyggjarar.

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad (gresk)
Polýjyros

**Polýjyros** (gresk Πολύγυρος) er ein by og ein kommune i periferieininga Khalkidikí i periferien Sentral-Makedonía i Hellas. Byen ligg søraust for Thessaloníki og er hovudstad i periferieiinga.

## Administrativ inndeling

Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Anthemoúndas
* Ormýlia 
* Polýjyros
* Zervokhória
Dei fire tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunen 21&nbsp;351&nbsp;innbyggjarar, medan kommunaleininga Polýjyros hadde 11&nbsp;382 og tettstaden med same namn 6&nbsp;488&nbsp;innbyggjarar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad  (gresk)
Ájios Nikólaos

**Ájios Nikólaos** (gresk Άγιος Νικόλαος) er ein by og ein kommune i periferieininga Lasíthi, der han er hovudstad, på Kreta i Hellas. Byen ligg i Mirambéllobukta, aust for hovudstaden på øya, Iráklio.

## Administrativ inndeling

Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Ájios Nikólaos
* Neápoli
* Vrakhási
Dei tre tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunen 27&nbsp;785&nbsp;innbyggjarar, medan kommunaleininga Ájios Nikólaos hadde 21&nbsp;562 og tettstaden med same namn 12&nbsp;149&nbsp;innbyggjarar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell heimeside
Skolekorps

**Skolekorps** er ein type musikkorps der barn og ungdom speler, ofte med tilknyting til ein særskild skole. Korpsa gjev medlemmene opplæring i å spela eit instrument eller i drilling, og opptrer ved visse høve, særleg ved syttande mai-markeringar.

Norske skolekorps er ein viktig utdanningsinstitusjon som rekrutterer musikarar til det profesjonelle musikklivet. Korpsa blir i stor grad drivne av foreldre, men med innleide profesjonelle krefter. Skolekorpsmusikantar er normalt i alderen 7-19 år. Eldre musikantar, gjerne frå 15 år og oppover, kan også spela i amatørkorps.

## Besetning
Skolekorps kan vera janitsjarkorps, som er den vanlegaste typen, eller brassband. Medan brassband berre har messingistrument og slagverk, bruker janitsjarkorps også treblåseinstrument. Ei normal besetning i eit janitsjarskolekorps vil ha:
* 2-6 fløyter
* 6-12 klarinettar
* 3-7 saksofonar (alt, tenor og baryton)
* 2-5 valthorn
* 5-10 kornettar/trompetar
* 3-5 trombonar
* 1-4 eufonium
* 1-4 tuba
* 3-8 slagverk

I tillegg kan ein ha med andre instrument, som obo, fagott, althorn og sopransaksofon

## Skolekorps i Noreg
:*Sjå òg [[musikkorps i Noreg]]*

Noreg har to landsdekkande organisasjonar for musikkorps der skolekorps er med. Dei er Norges Musikkorps Forbund og Korpsnett Norge.
Igoumenítsa

**Igoumenítsa** (gresk Ηγουμενίτσα, albansk *Gumenicë*) er ein by og ein kommune i periferieininga Thesprotía, der han er hovudstad, i Ípiros i Hellas. I antikken vart byen kalla Titani. Byen ligg innanfor øya Kérkyra heilt nordvest i Hellas og grensar til Albania.

## Administrativ inndeling

Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Igoumenítsa
* Margaríti
* Parapótamos
* Pérdika
* Sývota
Dei fem tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunen 25&nbsp;698&nbsp;innbyggjarar, medan kommunaleininga Igoumenítsa hadde 18&nbsp;562 og tettstaden med same namn 9&nbsp;609&nbsp;innbyggjarar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad (gresk)
Návplio

**Návplio** (gresk Ναύπλιο) er ein by og kommune på Peloponnes i Hellas. Han er hovudstad i periferieininga Argolída i periferien Peloponnes.

Návplio ligg ved Argolikósbukta og var hovudstad i Hellas frå 1829 til 1834. Her vart òg Ioannis Kapodistrias, den første statsministeren i det moderne Hellas, myrda.

Byen har i dag opp mot 15&nbsp;000 innbyggjarar.

## Administrativ inndeling

Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Návplio
* Asíni
* Midéa
* Néa Tíryntha
Dei fire tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunen 32&nbsp;625&nbsp;innbyggjarar, medan kommunaleininga Návplio hadde 19&nbsp;375 og tettstaden med same namn 14&nbsp;532&nbsp;innbyggjarar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell heimeside
Ermoúpoli

**Ermoúpoli** (gresk Ερμούπολη), tidlegare kalla *Ermoupolis*, er ein by og ein tidlegare kommune i periferieininga Sýros i Hellas. Han inngår frå 2011 som ei kommunaleining i kommunen Sýros-Ermoúpoli. Ermoúpoli var hovudstad i det tidlegare prefekturet Kykladane og er no hovudstad i periferieininga Sýros og i periferien Dei sørlege egeiske øyane.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunaleininga Ermoúpoli 13&nbsp;399&nbsp;innbyggjarar, medan tettstaden med same namn hadde 11&nbsp;039&nbsp;innbyggjarar.

Ermoúpoli, «Byen til Hermes», ligg på austsida av øya og har mange nyklassiske bygningar, gamle herregardar og kvite hus som ligg i åssida ovanfor hamna. Han vert òg kalla «Dronninga av Kykladane» og har mange flotte kyrkjer, som Metamorfosis, Koimisis, St. Demetrios, Tre Hierarkar, Anastasis, Evangelistria og St. Nikolas.

Byen vart grunnlagd under den greske sjølvstendekrigen i 1820-åra og vart på den tida det største kommersielle og industrielle senteret i Hellas. Utover på 1800-talet tok Pireus over denne rolla.

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettside
Mesolóngi

**Mesolóngi** (gresk Μεσολόγγι), tidlegare òg skrive *Mesolongi*, *Misolonghi* eller *Mesolongion*, er ein kommune og ein by i periferieininga Etoloakarnanía, der han er hovudstad, i Vest-Hellas i Hellas. Kommunen heiter offisielt **Den heilage byen Mesolóngi** (Ιερά πόλη Μεσολογγίου, *Ierá póli Mesolongíou*).

Byen ligg på nordsida av Pátrabukta mellom elvane Akhelóos og Évinos. Sjølve byen har vel 12&nbsp;000 innbyggjarar. Fjellet Arákynthos ligg i nordaust.

## Administrativ inndeling

Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Mesolóngi
* Etolikó
* Iniádes
Dei tre tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunen 32&nbsp;048&nbsp;innbyggjarar, medan kommunaleininga Mesolóngi hadde 17&nbsp;440 og tettstaden med same namn 12&nbsp;444&nbsp;innbyggjarar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

Småøyar i kommunen:
* Tourlí (15)
* Kómma (0)
* Prokopánistos (0)
* Skhiniá (0)
* Vasiládi (0)

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell heimeside
Grevená

**Grevená** (gresk Γρεβενά) er ein by og ein kommune i periferieininga med same namn, der han er hovudstad, i Vest-Makedonía i Hellas.

Sjølve byen har i dag om lag 13&nbsp;000 innbyggjarar og ligg 400&nbsp;km frå Aten.

## Administrativ inndeling

Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Grevená
* Avdélla
* Dotsikó
* Filippéi
* Górjani
* Irakleótes
* Ájos Kosmás
* Mesoloúri
* Perivóli
* Samarína
* Smíxi
* Theódoros Ziákas
* Véntzio
Dei tretten tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunen 21&nbsp;421&nbsp;innbyggjarar, medan kommunaleininga Grevená hadde 15&nbsp;716 og tettstaden med same namn 12&nbsp;293&nbsp;innbyggjarar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
* Offisiell nettstad  (gresk)
Kastoriá

**Kastoriá** (gresk Καστοριά) er ein by og ein kommune i periferieininga med same namn, der han er hovudstad, i Vest-Makedonía i Hellas.

Sjølve byen har i dag vel 12&nbsp;000 innbyggjarar og har sitt opphav i antikken. Han vart seinare erobra av Det osmanske riket, men kom tilbake til Hellas i 1913 etter den første balkankrigen.

## Administrativ inndeling

Kommunen vart danna i 2011 ved at ein slo saman dei tidlegare kommunane
* Kastoriá
* Ajía Triáda
* Áji Anárjyri
* Kastrakí
* Kleisoúra
* Koréstia
* Makední
* Mesopotamiá
* Vítsi
Dei ni tidlegare kommunane er no kommunaleiningar.

Ved folketeljinga i 2021 hadde kommunen 33&nbsp;095&nbsp;innbyggjarar, medan kommunaleininga Kastoriá hadde 16&nbsp;393 og tettstaden med same namn 12&nbsp;548&nbsp;innbyggjarar.

## Byar og tettstader
Dei største byane og tettstadene i kommunen er:

## Referansar

## Bakgrunnsstoff
Gresk Makedonia

**Makedonia** (gresk Μακεδονία) eller **Gresk Makedonia** er den største og nest mest folkerike av dei tradisjonelle regionane i Hellas. I lag med regionane Thessalía og Thráki vert det ofte uoffisielt kalla Nord-Hellas.

Området dekkjer det meste av det gamle Kongedømet Makedonia, fødestaden til Aleksander den store. Namnet har seinare vorte nytta om ein større del av Balkan berre kalla Makedonia, der Gresk Makedonia utgjer 52,4 % av arealet og 52,9 % av folketalet. Det var ein del av Det osmanske riket fram til 1912. I 1913 vart det meste av dei osmanske områda i Europa (inkludert Makedonia) delt mellom dei omliggande landa Hellas, Serbia, Bulgaria, Albania og Montenegro.

## Historie

*Utdjupande artiklar: [[Antikkens Hellas]], [[Makedonia i antikken|Antikkens Makedonia]], [[Aleksander den store]] og [[Provinsen Makedonia|Den romerske provinsen Makedonia]]*

### Namn

Makedonia er eit gresk namn.

## Geografi

Makedonia dekkjer eit areal på 34&nbsp;177&nbsp;km² og utgjer den nordlege delen av det greske fastlandet. Hovudstaden i Makedonia er Thessaloníki. Makedonia grensar til Albania, Nord-Makedonia og Bulgaria i nord, til Thráki i aust, Ípiros i vest og Thessalía i sør.

## Byar

## Periferiane og periferieiningane

Dei tre makedonske periferiane og periferieiningane deira er:

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Macedonia (Greece)|Macedonia (Greece)]]» frå ,  den 15. februar 2008.*
Washingtonmonumentet

**Washingtonmonumentet** (engelsk *Washington Monument*) er ein stor obelisk reist til ære for den første presidenten av USA, George Washington. Muonumentet er reist i den vestre enden av parken National Mall i den USA-amerikanske hovudstaden Washington DC. Washingtonmonumentet vart teikna av arkitekten Robert Mills i 1840-åra. 


George Washington Statue Inside Washington Monument.JPG|Statue av George Washington inni monumentet.
Aerial Photography, William J. Clinton Presidential Inauguration, aerial Mall, (depicting area of NASM towards Washington Monument), TENTS.jpg|Washington-monumentet og National Mall under eidsavlegginga til president Bill Clinton i 1993.
IMG 2316 - Washington DC - Washington Monument - Cherry Blossoms.JPG|Washington-monumentet under kirsebærblomstringa i 2006.
2013 Washington Monument 03.JPG|Monumentet kledd i stillas i 2013, etter jordskjelvskader i 2011.


## Bakgrunnsstoff
Ioann av Moskva

**Ioann av Moskva** eller **Ioann Moskovskij** var ein russisk mirakelmann i Moskva, som var fødd i Vologda. I ungdomen arbeidde han på eit saltkokeri og bar vatn. Han kombinerte hardt arbeid med fastetid og bøn. Seinare kom han til Rostov og byrja å leve som ein Kristi dåre.

Han bar tunge kross på seg og ei stor jernhette på hovudet, og vart derfor kalla «Ioann – den store hetta». I Moskva gjekk han berrbeint og nesten naken sjølv då kulden var på sitt strengaste. Han føresåg store problem for Russland, urolege tider og ein invasjon frå Polen. Han sa: «I Moskva vil det kome mange synlege og usynlege demonar». Han var ikkje redd for å seie sanninga til menneske, uansett kva samfunnslag dei kom frå. Sjølv til tsar Boris Godunov sa han ofte: «Kloke hovud, tenk på Guds hendingar. Gud ventar lenge, men slår sterkt».

Akkurat før han døydde ( 1589) skal Ioann ha fått ei lækjande gåve. Ein gong på vegen frå ein katedral kurerte han ein mann som ikkje kunne røre eine foten: Ioann tråkka på foten som om han ikkje meinte det og foten vart frisk. 

Ioann føresåg sin eigen død og spurte abbeden i Pokrovskij-katedralen (Vasilij-katedralen) om han kunne få ein gravstad.
Han gjorde seg klar til gravferda, tok bort krossa og hetta og kasta kaldt vatn på seg tre gonger. Ioann døydde 3. juli 1589 og vart gravlagd i Pokrovskij-katedralen på Den raude plassen. Under gravferda hans skal eit menneske, som hadde lidd av ein augesjukdom i 20 år, ha vorte kurert. 

Leivningane av Ioann vart oppdaga i 1672 og det vert hevda at nedbrytinga enno ikkje hadde starta. Han vart æra i Moskva som ein stor, synsk mirakelmann.

## Minnefestdagar for St. Ioann
* Oppdaginga av leivningane: 12. juni i den julianske kalenderen, tilsvarande 25. juni i den gregorianske
* 3. juli  den julianske kalenderen, tilsvarande 16. juli i den gregorianske

## Kjelder
* Ortodoks kalender
John Wood

**John Wood** er ein britisk lydteknikar og plateprodusent. 

Han er mest kjend for sitt arbeid med Incredible String Band, Pink Floyd, Nick Drake, Nico og Squeeze. 

## Litteratur
* Boyd, Joe (2006). *White Bicycles – Making Music in the 1960s*, Serpent's Tail. 
* Dann, Trevor (2006). *Darker Than the Deepest Sea: The Search for Nick Drake*, Da Capo Press.  London.  2006.
Gaupne gamle kyrkje

:*For den noverande soknekyrkja i Gaupne, sjå [[Gaupne kyrkje]].*

**Gaupne gamle kyrkje** er ei lafta langkyrkje som avløyste ei stavkyrkje som stod i same området i Gaupne i Luster kommune i Vestland. 
Ho vart bygd mellom 1647–1652, og er eit døme på gammal luthersk stil.

Kyrkja har eit enkelt ytre, noko som var vanleg på den tida kyrka vart bygd, men taket og veggane inn i kyrkja står i sterk kontrast til dette. 
Alle veggane er måla i gult og raudt, og dekorert med blomstrar og drueklasar. 
Det er også måla bilete av alle apostlane. 
Veggane vart dekorert i 1658-60 av Nils målar.

Fleire delar frå stavkyrkja vart nytta om att, til dømes sideplankane i vestportalane. 
Desse er pryda med utskjeringar av ormar og drakar som slyngjer seg om einannan. 
Interiøret er rikt og fargestrålande dekorert. 
Altertavla i kyrkja er ei typisk katekismetavle frå reformasjonstida.

Gaupne gamle kyrkje vert i dag nytta til spesielle markeringar som den årlege olsokgudstjenesta. 

I 1909 var kyrkja gjeven som gåve frå kyrkjelyden til Fortidsminneforeninga. 
Den nye soknekyrkja, Gaupne kyrkje, var då alt teken i bruk.

## Sjå òg
* Kyrkjebygga til Den norske kyrkja i Sogn og Fjordane

## Kjelder
* Margrethe Henden Aaraas og Sigurd Vengen: «Gaupne gamle kyrkje»
* «Gaupne gamle kyrkje» i NRK Sogn og Fjordane Fylkesleksikon
* Om Gaupne gamle kyrkje på nettstaden til Fortidsminneforeninga Sogn og Fjordane avdeling 

## Bakgrunnsstoff
* Eldre fotografi av Gaupne gamle kyrkje på nettstaden til Nasjonalbiblioteket
* «Kirkebøker, Sogn og Fjordane» på nettstaden til Arkivverket
* Kart frå 1979 som viser kyrkjestader og soknegrenser, på nettstaden til Universitetet i Bergen
* 
*
Amitriptylin

**Amitriptyline** (seld som **Sarotex** i Noreg, elles som **Elavil, Tryptanol, Endep, Elatrol, Tryptizol, Trepiline** og **Laroxyl**) er eit trisyklisk antidepressiv som blir brukt i behandling av depresjonar og i nokon grad også sengevæting og migrene. Stoffet er kvitt og luktfritt, men har smak av lakris. Det er vassløyseleg og blir som regel gjeve i tablettform. Stoffet hemmar gjenopptak av serotonin og noradrenalin.

## Bakgrunnsstoff
* Sarotex i Felleskatalogen
Lydteknikar

Ein **lydteknikar** jobbar med den tekniske sida av lydformidling, til dømes i samband med radio, TV, film, plateinnspeling, konsertar, teater og andre kunstuttrykk. 

Lydteknikaren er med sine verktøy og sin kunnskap om utstyr, instrument og akustikk, ofte i avgjerande grad med på å forme uttrykksforma til artistane. Av verktøy som ein lydteknikar brukar kan nemnast miksebord, digitale og analoge effektar, equalizer og mikrofonar. 

Av og til kan overgangen mellom lydteknikar og musikkprodusent vere uklar. Popgruppa ABBAs lydteknikar, Michael B. Tretow vert for eksempel ofte rekna på linje med berømte plateprodusentar.

## Sjå òg
* Audioingeniør
* Lydopptak
* Audioteknologi
Den vesle ungarske sletta

**Den vesle ungarske sletta** eller **Vesle Alföld** (ungarsk *Kisalföld*, slovakisk *Malá dunajská kotlina*, tysk *Kleine Ungarische Tiefebene*) er ei slette på om lag 8&nbsp;000&nbsp;km² nordvest i Ungarn, sørvest i Slovakia (*Podunajská nížina* – Det donauske låglandet) og aust i Austerrike. Ho er ein del av Den pannoniske sletta som dekker det meste av Ungarn.

## Geografi
Sletta grensar til Karpatane i nord, Bakony-Vértes-åsane (ved Balatonsjøen) i sør, og Wien-bekkenet og Alpane i vest. I Ungarn inkluderer ho det meste av fylka Győr-Moson-Sopron og Vas, og dei vestlege delane av Komárom-Esztergom og Veszprém.

Sletta er om lag delt i to av Donau, som deler seg i fleire greiner mellom Bratislava og Komárno og dannar store øyar. Dei største sideelvane i området er Váh, Rába, Rábca og Marcal.

Vesle Alföld er Hanság, Seewinkel, Neusiedlbekkenet, Rábaköz, Szigetköz, Marcalibekkenet, Mosonsletta, Komárom-Esztergom-sletta og Žitný ostrov.

Naboområda Kemeneshát, Sopron-Vas-sletta og Steirisches Hügelland vert stundom rekna som ein del av Vesle Alföld, men ungarske og austerrikske geografar nyttar uttrykket i ei smalare tyding.

## Historie
Sletta har vore eit viktig jordbruksområde sidan steinalderen. Den sørlege delen av ho høyrte til den romerske provinsen Pannonia mellom 1. hundreåret og 400-talet, og vart seinare busett av tyskarar og slavarar, og sidan om lag 900 av ungararar. Frå om lag år 1000 høyrte området til Kongedømet Ungarn. Etter den første verdskrigen vart Vesle Alföld delt mellom Ungarn, Tsjekkoslovakia og Austerrike. I 1990-åra bygde Slovakia store demningar og vasskraftverk ved Gabčíkovo.

## Folkesetnad
Landegrensene følgjer ikkje dei språklege grensene, særleg gjeld dette nord på sletta der ungarar er ein majoritet i dei to sørlegaste distrikta Dunajská Streda og Komárno og ein minoritet i dei andre distrikta. Det finst òg ei mindre gruppe kroatar nær trestatsgrensa. Viktige byar i området er Győr (UN), Komárom (UN), Komárno (SK), Dunajská Streda (SK), Nové Zámky (SK) og Mosonmagyaróvár (UN).

## Sjå òg
* Den store ungarske sletta

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Little Hungarian Plain|Little Hungarian Plain]]» frå ,  den 21. september 2007.*
Csepel

**Csepel** (ungarsk *Csepel-sziget*) er den største øya i Donau i Ungarn. Ho er 48 km lang og 6-8 km brei og har eit areal på 257 km². 

Csepel strekkjer seg frå sør for Budapest og det nordlegaste punktet er bydel 21 i Budapest, òg kalla Csepel. Det meste av øya er tilgjengeleg frå Budapest med undergrunnen. 

Av byar på øya finn ein Ráckeve, Szigetszentmiklós, Szigethalom og Tököl.

Csepel var det første sentrumet for ungarar i området og ein busetnad for stamma Árpád. Øya er kalla opp etter Árpád sin stallkar kalla Csepel. horse groom, Csepel.

## Kjelder

**Denne artikkelen bygger på «[[:en:Csepel Island|Csepel Island]]» frå ,  den 21. september 2007.*