रेनदियर

**रेनदियर** वा **क्यारिबु**  ( ***Rangifer tarandus*** )  सर्कमपोलर वितरण दूगु चलाचाया छगू प्रजाति ख, थ्व आर्कटिक, सबअर्कटिक, टुन्ड्रा, बोरियल, व उत्तरी युरोप, साइबेरिया व उत्तरी अमेरिकाया हिमाली क्षेत्रया मूलवासी ख।  थ्व जीनस ***Rangifer*** या छगू जक्क प्रतिनिधि प्रजाति ख। नकतिनिया अध्ययनं रेइनदियर व क्यारिबुयात ६ गू बिस्कं प्रजातिइ ब्वथलेगु सुझाव ब्यूगु दु ।

रेनदियर चाहिलामि व  (छथासय् हे च्वनिगु प्राणी) निगुलिं ल्याखँय् खने दु, व इमिगु पुचःया आकार थी-थी क्षेत्रय् यक्व भिन्न जुइ। टुन्ड्रा उपप्रजाति तसकं ख्वाउँगुया निंतिं अनुकूलित जुइ, अले गुलिं ताःहाकःगु तापाः कथं चाहिलेत अनुकूलित जुइ।

रेनदियरया आकार व रंगय् दकलय् चिधंम्ह, स्वालबार्द रेनदियर ( *R.* ( *t.* ) *platyrhynchus* ) निसें दकलय् तःधंम्ह ओस्बोर्नया क्यारिबु ( *R. t. osborni* ) तक्कया आकार व रंगय् यक्व पाः। ल्याखनय् रेनदियरत यक्व दुसां छुं प्रजाति व उपप्रजातित म्हो जुयाच्वंगुलिं थ्व प्राणी जोखिमय् लानाच्वंगु प्राणीया धलखय् दुथ्याः। इपिं चलाचा (Cervidae) दथुइ छगू जक थन्याःगु विशिष्ट प्राणी ख गनकि मिसातय्के नेकू दयेफु, यद्यपि नेकू दुपिं मिसातेगु ल्या उपप्रजाति कथं पाः।

हलिमय् तःधंगु मात्राय् सुथांलाक्क छुं भचा लहिने फूगु छगू जक चलाचा थ्व हे खः। प्रागैतिहासिक कालं निसें आर्कटिक मनुतेगु निंतिं गुंइ व छेँखा निगुलिं रेनदियर नसा, वसः व बासया छगू महत्त्वपूर्ण स्रोत जुयाच्वंगु दु। थौं नं इमित पुचलय् तयेगु व शिकार यायेगु ज्या न्ह्याच्वंगु दु ।  छुं परम्परागत क्रिसमसया किम्बदन्तिइ सान्ता क्लजया रेनदियरं क्रिसमसया पूर्व-चान्हय् बांलाःपिं मस्तय्त सिरपा थ्यंकेत सान्ता क्लजयात ग्वाहालि यायेत चान्हय् सर्गतय् स्लेज सालिगु याइ।

## विवरण
थ्व प्राणीया नां नकतिनिया संशोधन  न्ह्यः अन्तर्राष्ट्रिय नियमनया   आधारय् जुल। रेनदियर / क्यारिबु ( *Rangifer* ) आकार कथं दकलय् चिधँम्ह, स्वालबार्ड रेनडियर ( *R.* ( *t.* ) *platyrhynchus* ), दकलय् तःधंम्ह, ओस्बोर्नया क्यारिबु ( *R. t. osborni* ) तक्कया आकारय् दइ। इमिगु म्हया छ्येंगु उं व नेकूया संरचना पाः।

क्यारिबुया उत्तरी अमेरिकी झ्वः अलास्का निसें युकोन, उत्तरपश्चिमी क्षेत्र व नुनावुत टुन्ड्रा, ताइगा (बोरियल गुं) व दक्षिणय् क्यानाडाया रकी पर्वः जुया विस्तारित जुयाच्वंगु दु।  हार्डिङ (२०२२) नं आर्कटिक क्यारिबु ( *R. arcticus* )य् वर्गीकृत याःगु ८गु उपप्रजातिइ आर्कटिक अलास्का व उत्तरी क्यानाडाया प्रवासी मूभूमि ब्यारन-ग्राउन्द क्यारिबु ( *R. t. arcticus* ), टुन्ड्राय् ताहालाः व टाइगाय् चिकुला, छगू संक्रमणकालीन गुं लागा व बोरियलया निंतिं दथुइ; चाहिलामि पेरी क्यारिबु ( *R. t. pearyi* ) उच्च आर्कटिक द्वीपसमूहया ध्रुवीय मरुभूमिइ च्वनि व ग्रान्टया क्यारिबु ( *R. t. granti गुकियात* पोर्क्युपाइन क्यारिबु नं धाइ ) अलास्का प्रायद्वीपया पश्चिमी छ्याकः व नापंया टापुइ च्वनि; मेगु प्यंगु उपप्रजाति, ओस्बोर्नया क्यारिबु ( *R. t. osborni* ), स्टोनया क्यारिबु ( *R. t. stonei* ), रकी माउन्टेन क्यारिबु ( *R. t. fortidens* ) व सेल्किर्क माउन्टेन क्यारिबु ( *R. t. montanus* ) फुक्कं  ख। विलुप्त द्वीपीय क्वीन शार्लोट टापुया क्यारिबु ( *R. t. dawsoni* ), हैदा ग्वाइ (न्हापा क्वीन शार्लोट टापुया नामं म्हसीकिगु)या ग्राहम टापुइ च्वनाच्वंगु ख।

बोरियल वुडल्याण्ड क्यारिबु ( *R. t. caribou* ), उत्तरपूर्वी क्यानाडाया बोरियल वनय् च्वनि: उत्तरी क्वेबेक व उत्तरी लाब्राडोरया लाब्राडोर वा उंगाभा क्यारिबु ( *R. t. caboti* *)*, व न्यूफाउन्डल्याण्डया न्यूफाउन्डल्याण्ड क्यारिबु जीनेतिक रुपं वुदल्यान्द क्यारिबुया वंशज जूगु खनेदु।  

युरेसियाय् गुँमि व लहिना नितां रेनदियर टुन्ड्रा पार यानाः ताइगाय् दयाच्वंगु दु । युरेसियाली गुं रेनदियर ( *R. t. tarandus* ) आनुवंशिक व म्ह-रुपया आधारय् उत्तर अमेरिकी क्यारिबुया लिक्क ला, तर इपिं निगु प्रजातिइ ब्वथले गाक्क पाः। अद्वितीय, द्वीपीय स्वालबार्ड रेनदियर स्वालबार्ड द्वीपसमूहय् च्वनि। फिनिश गुं रेनदियर ( *R. t. fennicus* ) फिनल्याण्डं बैकाल पुखुया पूर्व तक्कया कोनिफेरस वन क्षेत्रय् आकाझाका दयाच्वंगु दु : साइबेरियन गुं रेनदियर ( *R. t. valentinae*, न्हापा बुस्क माउन्टेन रेनदियर वा ( *R. t. buskensis*) नामं अमेरिकन ट्याक्सोनोमिस्ट द्वारा म्हसीकातःगु) अल्ताइ व युराल पर्वतय् दयाच्वंगु दु।

मिजं ("द्वहं") व मिसा ("सा") रेनदियरं दँय् दँसं नेकू बुइकेफु, यद्यपि नेकू बुइकीपिं मिसातेगु अनुपात जनसंख्याया दथुइ यक्व भिन्न जुइ।  मिजंतय्के सामान्यतया नेकू तःधं जुइ । नेकू संरचना प्रजाति व उपप्रजाति कथं पाइ व पेलेजया भिन्नता नापं प्रायः प्रजाति व उपप्रजातिया दथुइ म्हसीकेत छ्येलेछिं । 

## प्रजाति व उपप्रजाति

### लोप जूगु प्रजाति
संक्षिप्त रुप :

## स्वयादिसँ
* चलाचा

## लिधंसा

पुचः:पेपांचू