सुन्दरगञ्ज उपजिल्ला

**सुन्दरगञ्ज**  बंगलादेशया गाइबान्धा जिल्लाया अन्तर्गतया छगू उपजिल्ला ख।

## स्थान
सुन्दरगञ्ज उपजिल्ला ४१२.१४ वर्ग किलोमितर क्षेत्रफलय् दयाच्वंगु दु। पीरगाछा, उलिपुर व चिलमारि - उपजिल्लाया उत्तरय्; गाइबान्धा सदर व सादुल्यापुर उपजिल्लाया दक्षिणय्; चिलमारि व चर राजिबपुर उपजिल्लाया पूर्वय्; पीरगाछा, मिठापुकुर व सादुल्यापुर - उपजिल्लाया पश्चिमय् ला।

## प्रशासनिक क्षेत्र
सुन्दरगञ्ज थाना सन् १८७५ सालय् पलिस्था जुल। सन् १९८३स थ्व छगू उपजिल्लाय् हिलावन।  थ्व थासय् १गु पौरसभा, १५गु युनियन परिषद, ११०गु मौजा व १८९गु ग्राम गठित दु। थ्व दथुइ सुन्दरगञ्ज नगर क्षेत्र निगु मौजाय् गठित दु। थ्व नगर सन् २००३ सालय् पौरसभाय् रूपान्तरित जुल। नगरया क्षेत्रफल ५ वर्ग किमि दु।

## इतिहास
सुन्दरगञ्जया नांया बारेय् तथ्यात्मक खं मलूनि, तर थीथी जनश्रुति वा किंवदन्तिइ "सुन्दरगञ्ज" नां खंगु दु। थ्व जनपदया च्वय् तिस्ता खुसि, ब्रक्षपुत्र खुसि  व घाघट खुसि  बाहावं। प्रचलित कथन अनुसार खुसिनापं छगू गञ्ज वा बजाः दयाच्वन। व्यवसाय-बनय्ज्या आदिइ थ्व गञ्जया नां छ्येलिगु जुयाच्वन।गञ्जया लोकजनतेगु आचार-आचरण, स्वभाव-चरित्र व ख्वाःया सुन्दरतां थ्व जनपदया नां सुन्दरगञ्ज जूवंगु धैगु विश्वास दु। छगू मेगु किम्वदन्ति नं नांजा। अबिलय् ताज हाटया जुजु गोपाल राय बहादुरया सुन्दर लाल बहादुर धाम्ह काय् दयाच्वन। थनया बाहा कायेत थन वया मेला प्रचलनय् हयादिल।वय्कः हे जुजुया काय्या नामं थ्व क्षेत्रया नां सुन्दरगञ्ज जूवन। वर्तमान सुन्दरगञ्ज थाना सन् १८७५ सालय् भवानीगञ्जया उत्तारांश व चिलमारी स्वाना गठित जूगु ख।

## तथ्याङ्क
जनसंख्या ४,६१,९२०; मिजं २,२६,११८ (४८.९५%), मिसा २,३५,८०२ (५१.०४%), मुस्मां ८९.९९%, हिन्दु ९.३०% व अन्य ०.७१% ।

## शिक्षा
साक्षरतार प्रतिशत २४.१% । मिजं ३१.९% व मिसा १६.५% । शिक्षा प्रतिष्ठानः कलेज १२गु, माध्यमिक ब्वंकुथि ६६गु, मदरसा ४८गु, सरकारि ब्वंकुथि १४०गु प्राथमिक, गैह्रसरकारि प्राथमिक ब्वंकुथि ७९गु, सामुदायिक ब्वंकुथि ९गु, स्यातेलाइत ब्वंकुथि ३७गु, कारिगरी कलेज (प्रस्तावित) १गु।

## शैक्षिक संस्थान
;उच्च ब्वंकुथि 

1. सुन्दरगञ्ज आ: मजिद सरकारी बालक उच्च बिद्यालय़
.सुन्दरगञ्ज आमिना सरकारी बालिका उच्च ब्वंकुथि 
३.सुन्दरगञ्ज बालिका उच्च ब्वंकुथि 
४.सुन्दरगञ्ज आ: मजिद मन्डल उच्च ब्वंकुथि
५.पुटिमारीउच्च ब्वंकुथि
६. मीरगञ्ज आदर्श उच्च ब्वंकुथि
७.घगोय़ा बालिका उच्च ब्वंकुथि
८.घगोय़ा उच्च ब्वंकुथि
9.चाचिय़ा मीरगञ्ज चरकेरहाट बालिका उच्च ब्वंकुथि
10.नाचनी घगोय़ा बालिका उच्च ब्वंकुथि
11.गोपालचरण उच्च ब्वंकुथि
१२.करुणामय़ी बालिका उच्च ब्वंकुथि
13.बामनडाङ्गा बालिका उच्च ब्वंकुथि
14.बामनडाङ्गा एम.एन. उच्च ब्वंकुथि
15.काटगड़ा उच्च ब्वंकुथि
16.खामार मनिराम बालिका उच्च ब्वंकुथि
17.खामार मनिराम उच्च ब्वंकुथि
18.फलगाछा एमआइ पाटोय़ारी बालिका उच्च ब्वंकुथि
19.फलगाछा उच्च ब्वंकुथि
२०.फजलुल हक उच्च ब्वंकुथि
२१.जहुरूल हाट हाजि एलाही उच्च ब्वंकुथि
२२.रामदेब उच्च ब्वंकुथि
२३.जामाल हाट बालिका उच्च ब्वंकुथि
२४.रामभद्र उच्च ब्वंकुथि
२५.धनिय़ार कुड़ा उच्च ब्वंकुथि
२६.खन्दकार पाड़ा बालिका उच्च ब्वंकुथि
२७.बाजार पाड़ा उच्च ब्वंकुथि
२८.धोपाडाङ्गा बालिका उच्च ब्वंकुथि
२९.किशामत हलुदिय़ा उच्च ब्वंकुथि
30.बजरा हातिय़ा उच्च ब्वंकुथि
31.बेलका एम.सि. उच्च ब्वंकुथि
३२.आब्दुल कादेर उच्च ब्वंकुथि

;प्राथमिक ब्वंकुथि
शिबराम आदर्श सरकारि प्राथमिक ब्वंकुथि, हरिपुर सरकारी प्राथमिक ब्वंकुथि(१८१४), खामार मनिराम सरकारी प्राथमिक ब्वंकुथि(१९१०), पुटिमारी सरकारी प्राथमिक ब्वंकुथि।

;कलेज
सुन्दरगञ्ज डि,डब्लिउ दिग्रि कलेज।

## अर्थव्यवस्था
मू लजगा पुचः बुंज्या ४८.५७%, बुंज्या श्रमिक २९.६४%, ज्याला श्रमिक २.०६%, बनय्ज्या ६.६३%, सेवा २.५९%, न्या जवाः १.२५%, मेमेगु ९.२६% ।
बुं प्रकार: सकल बुंज्या यायेछिंगु बुं ३३२३४.०९ हेक्तर, पर्ति बुं ४०४.६९ हेक्तर। १गु फसली १२.२९%, द्विफसली ७४.२९% व त्रिफसली बुं १३.४२%; लःह्वःगु बुं ७०% । 
बुंज्यामि दथुइ भूमि नियन्त्रणः भूमिहीन बुंज्यामि ३८%, म्हो बुं दुपिं २९%, मध्यम बुं दुपिं २३% व १०% तःमि बुंज्यामि; प्रति मनू बुं ०.१० हेक्तर। ;बुंया भाः: प्रथम ग्रेद बुं बजाः भाः प्रति हेक्तर ७५००.०१ टाका। 
मू अन्न जाकि, जूत, छ्वः, बरां, बजां, तु, तू, प्याज व लाभा।  म्हो वा सिक्क म्हो बली अलसी/तिसि, हाम्वः, कौन व तछ्व।  मू सि अं, फ्वंसि, लिचि, म्वाय्।  न्या, देरी, पोल्त्रि: पोल्त्रि  २५, दुरुया देरी ७, न्या केन्द्र १७५, ह्याचरी १। 

## सार्वजनिक सफूधुकू
* लाइट हाउस लाइब्रेरी 

## उसांय् केन्द्र
उपजिल्ला उसांय् कम्प्लेक्स् १, युनियन सब- सेन्तर ३, फ्यामिलि वेलफेयर सेन्तर ४, कम्युनिति क्लिनिक ५५। 

## लिधंसा

## स्वयादिसं

## पिनेया स्वापू
* सुन्दरगञ्ज उसांय् कम्प्लेक्स

पुचः:बंगलादेशया उपजिल्ला
पुचः:गाइबान्धा जिल्ला