open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
बगर

अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|बगर
**बगर** वा **समुद्र तट** भनेको पानीको शरीरको साथमा भूमि स्वरूपहो जसमा ढीला कणहरू हुन्छन्। बगर कम्पोज गर्ने कणहरू सामान्यतया चट्टानबाट बनेका हुन्छन्, जस्तै बालुवा, बजरी, दाना, ढुङ्गा, आदि, वा जैविक स्रोतहरू, जस्तै मोलस्क शेल वा कोरलाइन शैवाल। तलछटहरू विभिन्न घनत्व र संरचनाहरूमा बस्छन्, स्थानीय तरंग कार्य र मौसममा निर्भर गर्दै, विभिन्न बनावट, रङ र ढाँचा वा सामग्रीको तहहरू सिर्जना गर्दछ। 

यद्यपि केही बगरहरू ताल र नदीहरू जस्ता अन्तरदेशीय ताजा पानीका स्थानहरूमा बन्छन्, तर अधिकांश बगरहरू तटीय क्षेत्रहरूमा छन् जहाँ छाल वा वर्तमान कार्य जम्मा हुन्छ र तलछटहरू पुन: निर्माण गर्दछ। क्षरण र बगर भूविज्ञान को परिवर्तन प्राकृतिक प्रक्रियाहरू मार्फत हुन्छ, जस्तै लहर क्रिया र चरम मौसम घटनाहरू।

## यो पनि हेर्नुहोस् 
* तट

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
खाडी

[अङ्गुठाकार|306x306पिक्सेल|[बङ्गालको खाडी]]
**खाडी** भनेको समुद्र, ताल, वा अर्को खाडी जस्ता पानीको ठुलो मुख्य शरीरमा सीधा जडान हुने पानीको तटीय निकाय हो। खाडी वरपरको जमिनले अक्सर हावाको बल कम गर्छ र छालहरूलाई रोक्छ। खाडीहरूमा अन्य तटरेखाहरू जस्तै विभिन्न प्रकारका तटीय विशेषताहरू हुन सक्छन्। केही अवस्थामा, खाडीहरूमा समुद्र तटहरू हुन्छन्, जसलाई "सामान्यतया फराकिलो, समतल फ्रन्टिङ टेरेसको साथ ठाडो माथिल्लो किनारा द्वारा विशेषता गरिन्छ"। नरम चट्टानहरूको निक्षेपहरू अधिक द्रुत रूपमा क्षयित हुन्छन्, खाडीहरू बनाउँछन्, जबकि कडा चट्टानहरू कम चाँडै क्षीण हुन्छन्, हेडल्यान्डहरू छोड्छन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
पहाड

[अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|[चन्द्रागिरी नगरपालिका|चन्द्रागिरी पहाडको दृश्य]]
**पहाड** एक भूमि स्वरूप हो जुन वरपरको भूभाग माथि फैलिएको छ। यसको प्रायः छुट्टै शिखर हुन्छ, र सामान्यतया हिमालहरू जत्तिकै प्रख्यात नभए पनि सापेक्षिक भू-भागको तुलनामा उचाइभन्दा माथिका चुचुराहरूमा लागु हुन्छ। पहाड र हिमाल बीचको भिन्नता अस्पष्ट छ र धेरै हदसम्म व्यक्तिपरक छ, तर पहाडलाई सार्वभौमिक रूपमा अग्लो वा हिमाल जत्तिकै ठाडो मानिन्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:पहाड
पठार

[अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|[तिब्बती पठार]]
**पठार** भनेको कम्तिमा एक छेउमा वरपरको क्षेत्रभन्दा एकदमै माथि उठेको समतल भू-भाग भएको उच्च भूमिको क्षेत्र हो। प्रायः एक वा धेरै पक्षहरूमा गहिरो पहाडहरू वा ढलानहरू हुन्छन्। पठारहरूलाई तिनीहरूको वरपरको वातावरण अनुसार इन्टरमोन्टेन, पिडमोन्ट वा महाद्वीपीय रूपमा वर्गीकृत गरिन्छ। केही पठारहरूमा सानो समतल शीर्ष हुन सक्छ जबकि अरूमा फराकिलो हुन सक्छ। ज्वालामुखी पठारहरू ज्वालामुखी गतिविधि द्वारा उत्पादन गरिन्छ। उत्तर-पश्चिमी संयुक्त राज्य अमेरिकाको कोलम्बिया पठार एउटा उदाहरण हो। तिनीहरू ज्वालामुखी म्याग्माको उत्थान वा लाभा बाहिर निकालेर बन्न सक्छन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:पठारहरू
पर्वतश्रेणी

[अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|[जापानको एक पर्वतश्रेणी]]
**पर्वतश्रेणी** भनेको लामो, साँघुरो, माथिल्लो भूमि स्वरूप, संरचनात्मक विशेषता, वा ठाडो पक्षहरूले वरपरको भू-भागबाट अलग गरिएको दुवैको संयोजन हो। पर्वतश्रेणीको आयामहरूमा सीमितताहरू अभाव छन्। वरपरको भूभाग माथि यसको उचाइ एक मिटर भन्दा कम सय मिटर सम्म फरक हुन सक्छ। एउटा पर्वतश्रेणी या त पृथक, स्वतन्त्र विशेषता वा ठुलो संरचनात्मक विशेषताको अंशको रूपमा हुन सक्छ। बारम्बार, पर्वतश्रेणीलाई थप साना संरचनात्मक तत्वहरूमा विभाजन गर्न सकिन्छ।

## यो पनि हेर्नुहोस् 
* हिमशृङ्खला

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:पर्वतश्रेणीहरू
श्रेणी:हिमालहरू
नक्सा

अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|संसारको नक्सा

**नक्सा** भनेको वस्तु, क्षेत्र वा विषयवस्तु जस्ता केही ठाउँका तत्वहरू बीचको सम्बन्धलाई जोड दिने प्रतीकात्मक चित्रण हो। धेरै नक्साहरू स्थिर छन्, कागज वा केही अन्य टिकाऊ माध्यममा स्थिर छन्, जबकि अन्य गतिशील वा अन्तरक्रियात्मक छन्। यद्यपि प्रायः भूगोल चित्रण गर्न प्रयोग गरिन्छ, नक्साले कुनै पनि ठाउँ, वास्तविक वा काल्पनिक, सन्दर्भ वा स्केललाई ध्यान नदिई प्रतिनिधित्व गर्न सक्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नक्साहरू
द्वीप

[अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|[ग्रिनल्यान्ड, संसारको सबैभन्दा ठुलो द्वीप]]
**द्वीप** वा **टापु** भनेको उपमहाद्वीपीय भूमिको टुक्रा हो जुन पूर्ण रूपमा पानीले घेरिएको हुन्छ। धेरै साना टापुहरू जस्तै एटोलहरूमा आकस्मिक भूमि सुविधाहरूलाई टापुहरू, स्केरीहरू, केज वा कुञ्जीहरू भन्न सकिन्छ। नदी वा ताल टापुमा रहेको टापुलाई इयोट वा आइट भनिन्छ, र तटबाट टाढाको सानो टापुलाई होल्म भनिन्छ। समुद्रमा दुई मुख्य प्रकारका टापुहरू छन्: महाद्वीपीय टापुहरू र समुद्री टापुहरू। त्यहाँ कृत्रिम टापुहरू (मानव निर्मित टापुहरू) पनि छन्।

संसारमा लगभग ९००,००० आधिकारिक टापुहरू छन्। यो सङ्ख्यामा प्रत्येक देशका सबै आधिकारिक रूपमा रिपोर्ट गरिएका टापुहरू समावेश छन्। संसारमा कुल टापुहरूको सङ्ख्या अज्ञात छ। त्यहाँ सयौं हजारौं साना टापुहरू हुन सक्छन् जुन अज्ञात र अनगिन्ती छन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:द्वीपहरू
दह

[अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|[तुर्कमेनिस्तानको एउटा दह]]
**दह** भनेको पानीको उथले शरीर हो जुन पानीको ठुलो शरीरबाट साँघुरो भूमि स्वरूप, जस्तै चट्टानहरू, अवरोध टापुहरू, बाधा प्रायद्वीपहरू, वा इस्थमसहरूद्वारा छुट्याइन्छ। तिनीहरू मिश्रित बालुवा र बजरी तटवर्ती रेखाहरूमा हुने रूपमा पनि पहिचान गरिएको छ। तटीय दहको रूपमा वर्गीकृत पानीका निकायहरू र मुहानको रूपमा वर्गीकृत पानीका निकायहरू बीचको ओभरल्याप छ। दहहरू संसारका धेरै भागहरूमा सामान्य तटीय विशेषताहरू हुन्।

## शब्दावली 
दहहरू उथले वा खुला झोला, कोरल चट्टान, वा समान विशेषताहरूद्वारा पानीको ठुलो शरीरबाट छुट्याइएका उथला, प्रायः लम्बिएका पानीका शरीरहरू हुन्। केही अधिकारीहरूले "दह" को परिभाषामा ताजा पानीका निकायहरू समावेश गर्दछन्, जबकि अरूले स्पष्ट रूपमा "दह" लाई केही डिग्री नुनिलोपन भएको पानीको शरीरहरूमा प्रतिबन्धित गर्दछ। "दह" र "मुहाना" बीचको भिन्नता पनि अधिकारीहरू बीच फरक हुन्छ।

## यो पनि हेर्नुहोस् 
* तट

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:दहहरू
बन्दरगाह

अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|बन्दरगाह
**बन्दरगाह** भनेको एक वा बढी घाट वा लोडिङ क्षेत्रहरू मिलेर बनेको सामुद्रिक सुविधा हो, जहाँ जहाजहरूले कार्गो र यात्रुहरू लोड र डिस्चार्ज गर्छन्। यद्यपि सामान्यतया समुद्री तट वा मुहानामा अवस्थित भए पनि, बन्दरगाहहरू पनि टाढा भित्री भेट्टाउन सकिन्छ, यी नदीहरू वा नहरहरू मार्फत समुद्रमा पहुँच गर्छन्। आप्रवासीहरूका लागि प्रवेशको बन्दरगाहको रूपमा तिनीहरूको भूमिकाका कारण युद्धकालमा सिपाहीहरू, धेरै बन्दरगाह सहरहरूले उनीहरूको इतिहासभरि नाटकीय बहु-जातीय र बहुसांस्कृतिक परिवर्तनहरू अनुभव गरेका छन्। यस कारणका लागि, बन्दरगाहहरू प्राय: घना आबादी भएका बस्तीहरू हुन् जसले बन्दरगाहका लागि सामानहरू र सम्बन्धित सेवाहरू प्रशोधन र ह्यान्डल गर्न श्रम प्रदान गर्दछ।

## यो पनि हेर्नुहोस् 
* सुक्खा बन्दरगाह

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:बन्दरगाह
सुरुङ

अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|सुरुङ

**सुरुङ** भनेको भूमिगत बाटो हो, वरपरको माटो, माटो वा चट्टानबाट खनेर प्रवेशद्वार र बाहिर निस्कने बाहेक, सामान्यतया प्रत्येक छेउमा जोडिएको हुन्छ। पाइपलाइन सुरुङ होइन, यद्यपि हालैका केही सुरुङहरूले परम्परागत सुरुङ बोरिङ विधिहरूको सट्टा डुब्ने ट्यूब निर्माण प्रविधिहरू प्रयोग गरेका छन्।

गोप्य सुरुङहरू सैन्य उद्देश्यका लागि, वा नागरिकहरूद्वारा हतियार, तस्करी वा मानिसहरूको तस्करीका लागि बनाइन्छ। वन्यजन्तुहरूलाई मानव निर्मित अवरोधहरू सुरक्षित रूपमा पार गर्न अनुमति दिन विशेष सुरुङहरू, जस्तै वन्यजन्तु क्रसिङहरू बनाइएको छन्। सुरुङहरू टनेल नेटवर्कहरूमासँगै जोड्न सकिन्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:सुरुङहरू
पानीटार

अङ्गुठाकार| पानीतार चिया बगान
**पानीटार** ( अङ्ग्रेजी:Panitar) नेपालको इलाम जिल्लाको एउटा सहर र पर्यटकीय गन्तव्य हो।  यो पूर्वी नेपालको कर्णाली प्रदेशको इलाम जिल्लाको देउमाई नगरपालिका अन्तर्गत पर्दछ। 

= पानीटार चिया बगान =
अङ्गुठाकार| आरामको लागि पानीटार ठाउँ
पानीटार यसको हरियो चिया बगैचा र पिकनिक स्थलहरूको लागि परिचित छ।  यहाँको हावापानी र हरियालीका कारण हरेक वर्ष हजारौं पर्यटक यहाँ आउने गर्छन् ।  यो चलचित्र सुटिङ गर्ने ठाउँ पनि हो ।  यहाँ धेरै नेपाली चलचित्रको छायांकन भएको छ । चर्चित फिल्म म येस्तो गीत गाउछु २ पनि यहि छायांकन गरिएको थियो। 

= सन्दर्भ =

श्रेणी:नेपालको पर्यटन सम्बन्धित सूची
पोखरी

[अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|[रानी पोखरी]]
**पोखरी** एउटा सानो, स्थिर, जमिनमा आधारित पानीको शरीर हो जुन डुबेको भूमि भित्र जम्मा गरेर प्राकृतिक वा कृत्रिम रूपमा बनाइन्छ। पोखरी तालभन्दा सानो हुन्छ र दुईलाई छुट्याउने कुनै आधिकारिक मापदण्ड छैन, यद्यपि पोखरीलाई  भन्दा कम क्षेत्रफल,  भन्दा कम गहिराइ र ३०% भन्दा कम भएको पोखरीलाई परिभाषित गर्न सकिन्छ। आकस्मिक वनस्पतिले पोखरीको पारिस्थितिकीलाई ताल र सिमसार क्षेत्रबाट छुट्याउन मद्दत गर्छ।

पोखरीहरू सामान्यतया परिभाषा अनुसार धेरै उथले जल निकायहरू हुन् जसमा विभिन्न जलीय बोटबिरुवा र जनावरहरू छन्। गहिराई, मौसमी पानीको स्तरको भिन्नता, पोषक तत्वको प्रवाह, पोखरीमा पुग्ने प्रकाशको मात्रा, आकार, ठुला स्तनधारी जनावरहरूको उपस्थिति, कुनै पनि माछा समुदायको संरचना र नुनिलोपनले सबै प्रकारका वनस्पति र पशु समुदायहरूलाई असर गर्न सक्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:पोखरीहरू
भारतको प्रतीक

**भारतको राज्य प्रतीक** भारत गणतन्त्रको राष्ट्रिय प्रतीक हो र सङ्घ सरकार, धेरै राज्य सरकारहरू, र अन्य सरकारी एजेन्सीहरू द्वारा प्रयोग गरिन्छ। प्रतीक अशोकको सिंह राजधानीको रूपान्तरण हो, जुन मौर्य साम्राज्यको पुरानो मूर्तिकला हो। घोडा र साँढेलाई एबेकसको तल प्रतिनिधित्व गरिन्छ। गोरुले कडा परिश्रम र दृढताको प्रतिनिधित्व गर्दछ, जबकि घोडाले वफादारी, गति र ऊर्जालाई प्रतिनिधित्व गर्दछ। एबेकसको मुनिको घण्टी आकारको कमललाई हटाइयो। यो पवित्र हिन्दु वेदको समापन भाग, मुण्डकउपनिषदको उद्धरण हो।

## अन्य प्रतीक 

चित्र:Emblem of the Supreme Court of India.svg|भारतको सर्वोच्च अदालतको प्रतीक
चित्र:Cbi logo.svg|केन्द्रीय अन्वेषण ब्यूरोको प्रतीक

## यो पनि हेर्नुहोस् 
* भारतको झण्डा
* वन्दे मातरम्
* जन गण मन

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:राष्ट्रिय प्रतीकहरू
मुखद्वीप

[अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|[गङ्गा मुखद्वीप]]
**मुखद्वीप** भनेको त्रिभुज जस्तो आकारको भू-रूप हो, जुन तलछटको निक्षेपबाट बनाइएको हो जुन नदीले बोकेको छ र ढिलो-चलिरहेको वा स्थिर पानीमा प्रवेश गर्दछ। यो तब हुन्छ जब एक नदी एक महासागर, समुद्र, मुहाना, ताल, जलाशय, वा (विरलै) अर्को नदीमा प्रवेश गर्दछ जुन आपूर्ति गरिएको तलछट लैजान सक्दैन। मुखद्वीपको आकार र आकारलाई तलछट आपूर्ति गर्ने वाटरशेड प्रक्रियाहरू र त्यो तलछटलाई पुन: वितरण गर्ने, अलग गर्ने र निर्यात गर्ने बेसिन प्रक्रियाहरू बीचको सन्तुलनद्वारा नियन्त्रण गरिन्छ।

मुखद्वीपहरू मानव सभ्यतामा महत्त्वपूर्ण छन्, किनकि तिनीहरू प्रमुख कृषि उत्पादन केन्द्रहरू र जनसङ्ख्या केन्द्रहरू हुन्। तिनीहरूले तटीय रक्षा प्रदान गर्न सक्छन् र पिउने पानी आपूर्तिलाई असर गर्न सक्छन्। मुखद्वीपहरू सामान्यतया डिपोजिसनमा मुख्य नियन्त्रणको आधारमा वर्गीकृत गरिन्छ, जुन प्रत्येकको बलको आधारमा नदी, लहर र ज्वारीय प्रक्रियाहरूको संयोजन हो। मुख्य भूमिका खेल्ने अन्य दुई कारकहरू ल्यान्डस्केप स्थिति र नदीबाट मुखद्वीपमा प्रवेश गर्ने स्रोत तलछटको दाना आकार वितरण हुन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पानी
प्रायद्वीप

[अङ्गुठाकार|[बाल्कन प्रायद्वीप]]
**प्रायद्वीप** एउटा भूमि स्वरूप हो जुन मुख्य भूमिबाट फैलिएको छ र धेरै जसो पानीले घेरिएको छ, तर यसको सबै सीमानाहरू होइन। प्रायद्वीपलाई कहिलेकाहीँ यसको तीन पक्षमा पानीले घेरिएको जमिनको टुक्राको रूपमा पनि परिभाषित गरिन्छ। प्रायद्वीपहरू सबै महाद्वीपहरूमा अवस्थित छन्।

## परिभाषा 
प्रायद्वीपलाई प्राय: सबै तिर पानीले घेरिएको जमिनको टुक्राको रूपमा परिभाषित गरिन्छ, तर कहिलेकाहीँ यसको सट्टा यसको तीन तर्फबाट पानीले घेरिएको जमिनको टुक्राको रूपमा परिभाषित गरिन्छ। ज्वालामुखीबाट बन्ने अवस्थामा, जब ज्वालामुखीले पानी नजिकै म्याग्मा विस्फोट गर्छ, यसले प्रायद्वीप (जस्तै अलास्का प्रायद्वीप) बनाउन सक्छ। ज्वालामुखीबाट बनेको प्रायद्वीपहरू विशेष गरी सामान्य हुन्छन् जब ज्वालामुखी उथले पानी नजिकै विस्फोट हुन्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
कोणधारी

**कोणधारी**हरू कोन-असर हुने बीउ बिरुवाहरूको समूह हो, जिम्नोस्पर्महरूको उपसमूह हो ठुलो बहुमत रूखहरू छन्, यद्यपि केही झाडीहरू छन्। यद्यपि प्रजातिहरूको कुल सङ्ख्या अपेक्षाकृत सानो छ, कोणधारीहरू पारिस्थितिक रूपमा महत्त्वपूर्ण छन्। तिनीहरू जमिनको ठुला क्षेत्रहरूमा प्रमुख बिरुवाहरू हुन्, विशेष गरी उत्तरी गोलार्धको टाइगा, तर अझ दक्षिणी पहाडहरूमा समान चिसो मौसममा पनि। बोरियल कोणधारीहरूमा धेरै जाडोको समय अनुकूलन हुन्छ।

## आर्थिक महत्व 
कोणधारीबाट व्युत्पन्न सफ्टवुड ठुलो आर्थिक मूल्यको छ, जसले विश्वको वार्षिक काठ उत्पादनको लगभग ४५% प्रदान गर्दछ। काठको अन्य प्रयोगहरूमा रासायनिक उपचार गरिएको काठको पल्पबाट कागज र प्लास्टिकको उत्पादन समावेश छ। केही कोणधारीहरूले पाइन नट र जुनिपर जामुन जस्ता खानाहरू पनि प्रदान गर्छन्, पछिल्लो जिनलाई स्वाद दिन प्रयोग गरिन्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
उपनदी

[अङ्गुठाकार|[यमुना नदी गङ्गाको दोस्रो सबैभन्दा ठुलो सहायक नदी र भारतमा सबैभन्दा लामो उपनदी हो।]]
**सहायक नदी** वा **उपनदी** एक खोला वा नदी हो जुन ठुलो खोला वा मुख्य काण्ड (वा अभिभावक) नदी वा तालमा बग्छ। उपनदीहरू र मुख्य काण्ड नदीले यसको सतहको पानी र भूमिगत पानीको वरपरको जलाधारलाई निकास दिन्छ, पानीलाई महासागरमा लैजान्छ। उपनदीको विपरित एक वितरिका, एक नदी वा खोला हो जुन मुख्य धाराबाट बाहिर निस्कन्छ र बग्छ। वितरिकाहरू प्रायः नदीको मुखद्वीपमा पाइन्छ।

## शब्दावली 
"दायाँ उपनदी", वा "दायाँ-किनार उपनदी", र "बायाँ उपनदी", वा "बायाँ-बाँकी उपनदी", मुख्य स्टेम नदीको प्रवाहको सापेक्ष उपनदीको अभिमुखीकरण बताउने शब्दहरू हुन्। यी सर्तहरू डाउनस्ट्रीम हेर्ने परिप्रेक्ष्यबाट परिभाषित गरिएको छ (मुख्य स्टेमको पानीको प्रवाह दिशामा जाँदैछ)।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:उपनदीहरू
मुहान

[अङ्गुठाकार|[बागमती नदीको मुहान बागमती नदी]]
नदी वा खोलाको पानी यसको **मुहान**बाट ताल/समुद्र वा अर्को नदीसँग यसको संगममा यसको प्रत्येक सहायक नदीहरूमा सबैभन्दा टाढाको बिन्दु हो। प्रत्येक पानीलाई नदीको स्रोत मध्ये एक मानिन्छ, किनकि यो त्यो ठाउँ हो जहाँ वर्षाको पानी, पग्लने पानी र/वा वसन्तको पानीबाट सतहबाट बग्ने पानी त्यो नदीको पहिलो क्रमको सहायक नदी बन्ने थप पर्याप्त र निरन्तर प्रवाहमा जम्मा हुन थाल्छ।

## विशेषता 
कहिलेकाहीँ सबैभन्दा टाढाको सहायक नदीको स्रोत अधिक दलदल जस्तो भएको क्षेत्रमा हुन सक्छ, जसमा मार्सको "माथिल्लो" वा सबैभन्दा टाढाको खण्ड वास्तविक स्रोत हुनेछ। मुहानहरू प्रायः छाया र हालै पग्लिएको बरफ वा हिउँको कारणले चिसो पानी भएका साना धाराहरू हुन्। तिनीहरू ग्लेशियल मुहानहरू पनि हुन सक्छन्, हिमनदीको बरफ पग्लिएर बनेको पानी।

## यो पनि हेर्नुहोस्
* पधेँरा

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:पानी
वायुसेवा

[अङ्गुठाकार|[नेपाल वायुसेवा निगमको बोइङ ७५७-२०० विमान]]
एक **वायुसेवा** एक कम्पनी हो जसले यात्रुहरू र/वा माल ढुवानीका लागि हवाई यातायात सेवाहरू प्रदान गर्दछ। वायुसेवाहरूले यी सेवाहरू आपूर्ति गर्न विमानहरू प्रयोग गर्छन् र कोडशेयर सम्झौताहरूका लागि अन्य वायुसेवाहरूसँग साझेदारी वा गठबन्धन बनाउन सक्छन्, जसमा तिनीहरू दुवैले एउटै उडान प्रस्ताव र सञ्चालन गर्छन्। वायुसेवा स्वामित्वले सन् १९३० सम्म प्रायः व्यक्तिगत स्वामित्वबाट सन् १९४० देखि सन् १९८० सम्मका प्रमुख वायुसेवाहरूको सरकारी स्वामित्वमा परिवर्तन भएको देखेको छ र सन् १९८० को मध्य पछि ठुलो मात्रामा निजीकरणमा फर्किएको छ। १९८० को दशक देखि, त्यहाँ प्रमुख वायुसेवा मर्जर र वायुसेवा गठबन्धन को गठन को एक प्रवृति भएको छ।

## नियमन 
धेरै देशहरूमा राष्ट्रिय वायुसेवाहरू छन् जुन सरकारको स्वामित्वमा छ र सञ्चालन गर्दछ। पूर्ण रूपमा निजी वायुसेवाहरू आर्थिक, राजनीतिक, र सुरक्षा चिन्ताहरूको लागि धेरै सरकारी नियमहरूको अधीनमा छन्। उदाहरणका लागि, सरकारहरूले सुरक्षामा सम्झौता नगरी विभिन्न क्षेत्रहरू बीच मानिसहरू, सञ्चार र सामानहरूको स्वतन्त्र प्रवाहलाई जोगाउन वायुसेवा श्रम कार्यहरू रोक्न अक्सर हस्तक्षेप गर्छन्। अन्तर्राष्ट्रिय नागरिक उड्डयन सङ्गठन जस्ता समूहहरूले सुरक्षा र अन्य महत्त्वपूर्ण सरोकारहरूको लागि विश्वव्यापी मापदण्डहरू स्थापना गर्छन्। धेरैजसो अन्तर्राष्ट्रिय हवाई ट्राफिक देशहरू बीचको द्विपक्षीय सम्झौताहरूद्वारा विनियमित हुन्छ, जसले विशेष वाहकहरूलाई निर्दिष्ट मार्गहरूमा सञ्चालन गर्न तोक्छ।

## वातावरण 
हवाईजहाज इन्जिनहरूले ध्वनी प्रदूषण, ग्याँस र कण उत्सर्जन उत्सर्जन गर्दछ, र ग्लोबल डिमिङमा योगदान गर्दछ। हालका वर्षहरूमा उद्योगको वृद्धिले धेरै पर्यावरणीय प्रश्नहरू खडा गरेको छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:वायुसेवाहरू
बर्दिया २ (निर्वाचन क्षेत्र)

**बर्दिया २** नेपालको बर्दिया जिल्लाको दुई संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरू मध्ये हो। २०७४ भदौ १५, मा निर्वाचन क्षेत्र निर्धारण आयोगले नेपाल सरकारलाई प्रतिवेदन बुझाएपछि यो निर्वाचन क्षेत्र अस्तित्वमा आएको थियो।

## सम्मिलित क्षेत्रहरू 
बर्दिया २ मा गेरुवा गाउँपालिका, राजापुर नगरपालिका, ठाकुरबाबा नगरपालिका, मधुवन नगरपालिका र बारबर्दिया नगरपालिकाको १–३ वडा समेटिएको छ।

## प्रदेश सभा खण्डहरू 
लुम्बिनी प्रदेश प्रदेश सभा क्षेत्रलाई निम्नलिखित खण्डहरूमा विभाजन गरिएको छ:

* बर्दिया २ (क)

* बर्दिया २ (ख)

## संसद सदस्य 
### संसद/संविधान सभा 
### प्रदेश सभा 
#### २(क) 
#### २(ख) 
## निर्वाचन परिणाम 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०८२ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७४ 
#### प्रदेश सभा निर्वाचन, २०७४ 
##### २(क) 
##### २(ख) 
#### संविधान सभा निर्वाचन, २०७० 
#### संविधान सभा निर्वाचन, २०६४ 
#### आम निर्वाचन २०५६ 
#### आम निर्वाचन २०५१ 
#### आम निर्वाचन २०४८ 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपालको संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरू
श्रेणी:बर्दिया जिल्ला
दलदल

अङ्गुठाकार|260x260पिक्सेल|दलदल
**दलदल** भनेको जङ्गलले भरिएको सिमसार भूमि हो। दलदललाई सङ्क्रम क्षेत्र मानिन्छ किनभने यो वातावरण सिर्जना गर्न जमिन र पानी दुवैको भूमिका हुन्छ। दलदलहरू आकारमा भिन्न हुन्छन् र संसारभरि अवस्थित हुन्छन्। दलदलको पानी ताजा पानी, खारा पानी वा समुद्री पानी हुन सक्छ। संसारका केही ठुला दलदलहरू अमेजन, मिसिसिपी र कङ्गो जस्ता प्रमुख नदीहरूमा पाइन्छ।
## दलदल र दलदल बीचको भिन्नता
दलदल र मार्शहरू विशेष प्रकारका सिमसार क्षेत्रहरू हुन् जुन धनी, हाइड्रिक माटो भएको जलस्रोतहरूमा बन्छन्। दलदलहरू सिमसार क्षेत्रहरू हुन्, जुन निरन्तर वा बारम्बार नजिकैको बग्ने पानीका स्रोतहरूले भरिन्छन्, जुन उदयीमान नरम-डाँठ वनस्पति र जडीबुटीयुक्त बोटबिरुवाहरूले प्रभुत्व जमाउँछन्। दलदल भनेको संतृप्त माटो वा स्थिर पानी मिलेर बनेको सिमसार हो र यसमा झाडी, झाडी र रूखहरू जस्ता पानी सहनशील काठको वनस्पतिको बाहुल्य हुन्छ।
## जलविज्ञान
दलदलहरू तिनीहरूको संतृप्त माटो र ढिलो गतिमा चल्ने पानीद्वारा विशेषता हुन्छन्।]]
दलदल र अन्य सीमे भूमि परम्परागत रूपमा खेत, प्रेरी, वा वनभूमि को तुलनामा धेरै कम सम्पत्ति मूल्य राख्छन्। तिनीहरूको अनुत्पादक भूमिको रूपमा प्रतिष्ठा छ जुन शिकार, पासोमा पार्ने, वा माछा मार्ने बाहेक मानव गतिविधिहरूको लागि सजिलै प्रयोग गर्न सकिँदैन। उदाहरणका लागि, किसानहरूले सामान्यतया आफ्नो खेतको छेउमा रहेको दलदलहरू निकास गर्छन् ताकि ऐतिहासिक रूपमा र वर्तमान केही हदसम्म बाली रोप्नको लागि प्रयोगयोग्य बढी जमिन प्राप्त गर्न सकियोस्। अर्कोतर्फ, दलदलहरूले प्राकृतिक वातावरणको समग्र कार्यहरूमा लाभदायक पारिस्थितिक भूमिका खेल्न सक्छन् (र गर्छन्) र धेरै प्रजातिहरूले निर्भर गर्ने विभिन्न स्रोतहरू प्रदान गर्छन्। दलदल र अन्य सिमसारहरू बाढी व्यवस्थापन र बाढी विरुद्धको सुरक्षाको एक प्राकृतिक रूप देखिएका छन्। यस्तो परिस्थितिमा जहाँ बाढी आउँछ, दलदलहरूले सिमसार भित्रको अतिरिक्त पानीलाई सोस्छन् र प्रयोग गर्छन्, जसले गर्दा यसलाई यात्रा गर्न र वरपरका क्षेत्रहरूमा बाढी आउनबाट रोक्छ। विश्वव्यापी माछा र शङ्खको दुई तिहाइ व्यावसायिक रूपमा काटिन्छ र सिमसारमा निर्भर हुन्छ। उदाहरणका लागि, किसानहरूले सामान्यतया आफ्नो खेतको छेउमा दलदल बगाउँछन् ताकि बालीहरू रोप्नको लागि प्रयोगयोग्य जमिन प्राप्त गर्नको लागि, ऐतिहासिक रूपमा र केही हदसम्म वर्तमानमा।

## यो पनि हेर्नुहोस्
* सिमसार

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:दलदलहरू
जनसाङ्ख्यिकी

अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|सन् १९५० देखि २१०० सम्म विश्व जनसङ्ख्याको जनसाङ्ख्यिकी।
**जनसाङ्ख्यिकी** जनसङ्ख्याको साङ्ख्यिकीय अध्ययन हो, विशेष गरी मानव जाति। जनसाङ्ख्यिकीय विश्लेषणले जनसङ्ख्याको आयाम र गतिशीलताको जाँच र मापन गर्दछ; यसले शिक्षा, राष्ट्रियता, धर्म र जातीयता जस्ता मापदण्डहरूद्वारा परिभाषित सम्पूर्ण समाज वा समूहहरूलाई समेट्न सक्छ। शैक्षिक संस्थाहरूले सामान्यतया जनसाङ्ख्यिकीलाई समाजशास्त्रको क्षेत्र मान्छन्, यद्यपि त्यहाँ धेरै स्वतन्त्र जनसाङ्ख्यिकी विभागहरू छन्।

यी विधिहरू मुख्यतया मानव जनसङ्ख्या अध्ययन गर्न विकसित गरिएको छ, तर विभिन्न क्षेत्रहरूमा विस्तार गरिएको छ जहाँ अनुसन्धानकर्ताहरूले जान्न चाहन्छन् कि सामाजिक अभिनेताहरूको जनसङ्ख्या जन्म, मृत्यु, र बसाइँसराइको प्रक्रियाहरू मार्फत कसरी परिवर्तन हुन सक्छ। मानव जैविक जनसङ्ख्याको सन्दर्भमा, जनसाङ्ख्यिकीय विश्लेषणले जनसङ्ख्याको स्वतन्त्र अनुमान विकास गर्न प्रशासनिक अभिलेखहरू प्रयोग गर्दछ।

## इतिहास 
जनसाङ्ख्यिकीय विचारहरू पुरातनतामा फेला परेका थिएँ, र प्राचीन ग्रीस, प्राचीन रोम, चीन र भारत जस्ता धेरै सभ्यता र संस्कृतिहरूमा उपस्थित थिएँ।

## विधिहरू 
जनसाङ्ख्यिकी मानव जनसङ्ख्याको आकार, संरचना, र स्थानिय वितरण र समयसँगै यी सुविधाहरू कसरी परिवर्तन हुन्छन् भन्ने तथ्याङ्कीय र गणितीय अध्ययन हो। जनसङ्ख्याको जनगणना र दर्ताहरूबाट डाटा प्राप्त गरिन्छ: जन्म, मृत्यु, बसाइसराइ, विवाह, सम्बन्धविच्छेद, रोग र रोजगारी जस्ता घटनाहरूको अभिलेख। यो गर्नको लागि, तिनीहरू कसरी गणना गरिन्छ र तिनीहरूले जवाफ दिने प्रश्नहरू यी चार अवधारणाहरूमा समावेश छन् भन्ने बुझ्नुपर्छ: जनसङ्ख्या परिवर्तन, जनसङ्ख्या सङ्ख्याको मानकीकरण, जनसाङ्ख्यिकीय बही समीकरण, र जनसङ्ख्या संरचना।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जनसाङ्ख्यिकी
छेर्गो री

**छेर्गो री** वा **छेर्को री** नेपालको वागमती प्रदेशमा अवस्थित लाङटाङ राष्ट्रिय निकुञ्ज भित्र रहेको हिमाल हो् 

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपालका हिमालहरू
अन्डा

अङ्गुठाकार|अन्डा
**अन्डा** एक जैविक पोत हो जुन जनावरले सम्भवतः निषेचित अन्डा कोष बोक्न र त्यसबाट अन्डा भित्रको भ्रूणलाई इन्क्युबट गर्नको लागि भ्रूण आफैंमा बाँच्न सक्ने जनावरको भ्रूण बन्न नसकेसम्म, जुन बिन्दुमा जनावर निस्कन्छ। अधिकांश आर्थ्रोपोडहरू जस्तै कीराहरू, कशेरुकाहरू (जीवित स्तनधारी प्राणीहरू बाहेक), र मोलस्कहरूले अन्डा दिन्छन्, यद्यपि केही, जस्तै बिच्छीहरू, गर्दैनन्।

मानव र मानव पुर्खाहरूले लाखौं वर्षदेखि जनावरको अन्डा खाएर खाएका छन्। सबैभन्दा बढी खपत हुने अन्डा कुखुराका हुन्। अस्ट्रिच र अन्य रेटाइटहरू सहित अन्य चराहरूको अन्डाहरू नियमित रूपमा खाइन्छ तर कुखुराको तुलनामा धेरै कम हुन्छ। मानिसहरूले सरीसृप, उभयचर र माछाको अन्डा पनि खान सक्छन्। खानाको रूपमा प्रयोग गरिने माछाको अन्डालाई रो वा क्याभियर भनिन्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:अन्डा
घुमन्ते

[अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|चाङटाङ, [लद्दाखमा घुमन्तेहरू]]
**घुमन्ते** भनेको निश्चित बासस्थान नभएको समुदायको सदस्य हो जो नियमित रूपमा क्षेत्रहरूमा जाने र जाने गर्दछ। त्यस्ता समूहहरूमा शिकारी-गदरहरू, पास्टरल घुमन्तेहरू (गाईवस्तुको मालिक), टिंकरहरू र व्यापारी घुमन्तेहरू समावेश छन्। बीसौं शताब्दीमा, घुमन्ते पशुपालन जनजातिहरूको जनसङ्ख्या बिस्तारै घट्दै गयो, सन् १९९५ सम्म विश्वमा ३०-४० मिलियन घुमन्ते पुग्यो।

घुमन्ते शिकार र भेला - मौसमी रूपमा उपलब्ध जङ्गली बोटबिरुवाहरू र खेलहरू पछ्याउँदै - मानव निर्वाहको सबैभन्दा पुरानो विधि हो। पादरीहरूले घरपालुवा जनावरहरूको बथान पाल्छन्, ड्राइभिङ वा ढाँचामा उनीहरूलाई साथ दिन्छन् जसले सामान्यतया तिनीहरूको पुन: प्राप्ति गर्न सक्ने क्षमताभन्दा बाहिरको चरहरू घटाउनबाट जोगिन्छन्।

राउटे नेपाल सरकार द्वारा आधिकारिक मान्यता प्राप्त घुमन्ते यात्रा गर्ने जातीय समूह हो। तिनीहरू लङ्गुर र मैकाक बाँदरहरूको निर्वाह शिकारका लागि परिचित छन्। तिनीहरूले नियमित आधारमा जङ्गली वन कंद, फलफूल र सागहरू जम्मा गर्छन्। नेपालको एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा ६१८ संग, तिनीहरूको जनसङ्ख्या लगभग ६५० अनुमान गरिएको छ, पश्चिमी नेपालका क्षेत्रहरूमा साना बस्तीहरूमा बसोबास गर्ने मानिसहरू। अधिकांशलाई नेपाल सरकारले जबरजस्ती बसोबास गरेको छ तर करिब १५० जना घुमन्ते राउटे छन्, जसले २०१६ को अन्त्यसम्म अझै पनि घुमन्ते जीवन बिताउन रोजेका छन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:घुमन्तेहरू
नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पश्चिम) १ (निर्वाचन क्षेत्र)

**नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पश्चिम) १** नेपालको नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पश्चिम) जिल्लाका दुई संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरूमध्ये एक हो। २०७४ भदौ १५, मा निर्वाचन क्षेत्र निर्धारण आयोगले नेपाल सरकारलाई प्रतिवेदन बुझाएपछि यो निर्वाचन क्षेत्र अस्तित्वमा आएको थियो।

## सम्मिलित क्षेत्रहरू 
नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पश्चिम) १ मा बर्दघाट नगरपालिका, सुस्ता गाउँपालिका, प्रतापपुर गाउँपालिका र सरावल गाउँपालिकाका वडा ४, ५, ६ र ७ समेटिएको छ।

## प्रदेश सभा खण्डहरू 
लुम्बिनी प्रदेश प्रदेश सभा क्षेत्रलाई निम्नलिखित खण्डहरूमा विभाजन गरिएको छ:

* नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पश्चिम) १ (क)
* नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पश्चिम) १ (ख)

## संसद सदस्य 
### संसद 
### प्रदेश सभा 
#### १(क) 
#### १(ख) 
## निर्वाचन परिणाम 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०८२ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७४ 
#### प्रदेश सभा निर्वाचन, २०७४ 
##### १(क) 
##### १(ख) 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू 
* नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पश्चिम) जिल्लाको निर्वाचन क्षेत्रहरूको नक्सा

श्रेणी:नेपालको संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरू
श्रेणी:नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पश्चिम) जिल्ला
प्युठान १ (निर्वाचन क्षेत्र)

**प्युठान १** नेपालको प्युठान जिल्लाको एकमात्र संसदीय निर्वाचन क्षेत्र हो। यो निर्वाचन क्षेत्र २०७४ भदौ १५ मा पेश गरिएको निर्वाचन क्षेत्र निर्धारण आयोग प्रतिवेदनमा अस्तित्वमा आएको थियो।

## सम्मिलित क्षेत्रहरू 
प्युठान १ ले प्युठान जिल्लाको सम्पूर्ण भाग समेटेको छ।

## प्रदेश सभा खण्डहरू 
लुम्बिनी प्रदेश प्रदेश सभा क्षेत्रलाई निम्नलिखित खण्डहरूमा विभाजन गरिएको छ:

* प्युठान १ (क)
* प्युठान १ (ख)

## संसद सदस्य 
### संसद/संविधान सभा 
### प्रदेश सभा 
#### १(क) 
#### १(ख) 
## निर्वाचनको नतिजा 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०८२ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७४ 
#### प्रदेश सभा निर्वाचन, २०७४ 
##### १(क) 
##### १(ख) 
#### संविधान सभा निर्वाचन, २०७० 
#### संविधान सभा निर्वाचन, २०६४ 
#### आम निर्वाचन २०५६ 
#### आम निर्वाचन २०५१ 
#### आम निर्वाचन २०४८ 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## यो पनि हेर्नुहोस् 
*नेपालको संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरूको सूची

## बाह्य कडीहरू 
* प्युठान जिल्लाको निर्वाचन क्षेत्रहरूको नक्सा

श्रेणी:नेपालको संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरू
श्रेणी:प्युठान जिल्ला
नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पूर्व) २ (निर्वाचन क्षेत्र)

**नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पूर्व) २** नेपालको नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पूर्व)को दुई संसदीय निर्वाचन क्षेत्र मध्ये एक हो। यो निर्वाचन क्षेत्र २०७४ भदौ १५ मा पेश गरिएको निर्वाचन क्षेत्र निर्धारण आयोग प्रतिवेदनमा अस्तित्वमा आएको थियो।

## सम्मिलित क्षेत्रहरू 
नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पूर्व) २ मा बौदीकाली गाउँपालिका, हुप्सेकोट गाउँपालिका, मध्यविन्दु नगरपालिका, विनयी त्रिवेणी गाउँपालिका र कावासोती नगरपालिकाको ३, १४, १५, १६ र १७ वडा समेटिएको छ।

## प्रदेश सभा खण्डहरू 
गण्डकी प्रदेश सभा क्षेत्रलाई निम्नलिखित खण्डहरूमा विभाजन गरिएको छ:

* नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पूर्व) २ (क)
* नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पूर्व) २ (ख)

## संसद सदस्य 
### संसद/संविधान सभा 
### प्रदेश सभा 
#### २(क) 
#### २(ख) 
## निर्वाचन परिणाम 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०८२ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ 
#### प्रदेश सभा निर्वाचन, २०७९ 
##### २(क)
##### २(ख)
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७४ 
#### प्रदेश सभा निर्वाचन, २०७४ 
##### २(क) 
##### २(ख) 
## यो पनि हेर्नुहोस्
* नेपालका संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरूको सूची

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू 
* नवलपरासी (बर्दघाट सुस्ता पूर्व) जिल्लाका निर्वाचन क्षेत्रहरूको नक्सा

श्रेणी:नेपालको संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरू
काठमाडौँ २ (निर्वाचन क्षेत्र)

**काठमाडौँ २** नेपालको काठमाडौँ जिल्लाको दस संसदीय निर्वाचन क्षेत्र मध्ये एक हो। यो निर्वाचन क्षेत्र २०७४ भदौ १५ मा पेश गरिएको निर्वाचन क्षेत्र निर्धारण आयोग प्रतिवेदनमा अस्तित्वमा आएको थियो।

## सम्मिलित क्षेत्रहरू 
काठमाडौँ २ संसदीय क्षेत्रमा काठमाडौँ महानगरपालिकाको वडा नम्बर ३२ कोटेश्वर र पेप्सीकोला रहेको छ। यससँगै शङ्खरापुर नगरपालिकाका वडा नम्बर ९ र कागेश्वरी मनोहरा नगरपालिकाका वडा ४, ५, ६, ७, ८ र ९ रहेका छन्।

## प्रदेश सभा खण्डहरू 
बागमती प्रदेश सभा क्षेत्रलाई निम्नलिखित खण्डहरूमा विभाजन गरिएको छ:

* काठमाडौँ २ (क)
* काठमाडौँ २ (ख)

## संसद सदस्य 
### संसद/संविधान सभा 
### प्रदेश सभा 
#### २(क) 
#### २(ख) 
## निर्वाचन परिणाम 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०८२ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७४ 
#### प्रदेश सभा निर्वाचन, २०७४ 
##### २(क) 
##### २(ख) 
#### २०७१ उपनिर्वाचन 
#### संविधान सभा निर्वाचन, २०७० 
#### संविधान सभा निर्वाचन, २०६४ 
#### आम निर्वाचन २०५६ 
#### आम निर्वाचन २०५१ 
#### आम निर्वाचन २०४८ 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपालको संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरू
श्रेणी:काठमाडौँ जिल्ला
रुपन्देही ४ (निर्वाचन क्षेत्र)

**रुपन्देही ४** नेपालको रुपन्देही जिल्लाको तीन संसदीय निर्वाचन क्षेत्र मध्ये एक हो। यो निर्वाचन क्षेत्र ३१ अगस्ट २०१७ मा पेश गरिएको निर्वाचन क्षेत्र निर्धारण आयोग प्रतिवेदनमा अस्तित्वमा आएको थियो।

## सम्मिलित क्षेत्रहरू 
रुपन्देही ४ मा सम्मरीमाई गाउँपालिका, मर्चवारी गाउँपालिका, कोटहीमाई गाउँपालिका, मायादेवी गाउँपालिकाको २–६ वडा, सियारी गाउँपालिकाको वडा ४ र ५ र लुम्बिनी सांस्कृतिक नगरपालिकाको वडा २, १२ र १३ समेटिएको छ।

## प्रदेश सभा खण्डहरू 
लुम्बिनी प्रदेश प्रदेश सभा क्षेत्रलाई निम्नलिखित खण्डहरूमा विभाजन गरिएको छ:

* रुपन्देही ४ (क)
* रुपन्देही ४ (ख)

## संसद सदस्य 
### संसद/संविधान सभा 
### प्रदेश सभा 
#### ४(क) 
#### ४(ख) 
## निर्वाचन परिणाम 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०८२ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७४ 
#### प्रदेश सभा निर्वाचन, २०७४ 
##### ४(क) 
##### ४(ख) 
#### संविधान सभा निर्वाचन, २०७० 
#### संविधान सभा निर्वाचन, २०६४ 
#### आम निर्वाचन २०५६ 
#### आम निर्वाचन २०५१ 
#### आम निर्वाचन २०४८ 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपालको संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरू
श्रेणी:रुपन्देही जिल्ला
संयुक्त अरब इमिरेट्स दिराम

**दिराम** (  ;    , संक्षिप्त नाम : **د.إ** अरबीमा, ) वा ल्याटिनमा **DH** ; ISO कोड : **AED** ) संयुक्त अरब इमिरेट्स को  आधिकारिक मुद्रा हो। १ दिराम बराबर १०० फिल्स  हुन्छ  ।

## इतिहास 
*दिर्हाम* शब्द ग्रीकबाट ऋण हो  (ड्रखमे) बात आएको हो। शताब्दीयौंको व्यापार र मुद्राको प्रयोगका कारण, *दिर्हाम*  ओटोमन साम्राज्य मा पनि प्रयोग हुन्थ्यो ।

सन् १९६६ भन्दा पहिले, अहिले युएई बनेका सबै इमिरेट्सहरूले "खाडी रुपया " को प्रयोग गर्दथे, जुन भारतीय रुपैयाँको बराबरीमा तय गरिएको थियो। ६ जुन १९६६ मा भारतले खाडी रुपैयाँलाई भारतीय रुपैयाँको तुलनामा अवमूल्यन गर्ने निर्णय गर्‍यो। खाडी रुपया राज्यहरूले अवमूल्यन अस्वीकार गरे र आफ्नै वा अन्य मुद्राहरू अपनाए। अबुधाबी बाहेक सबै ट्रुसियल राज्यहरूले कतार र दुबई रियाल अपनाए, जुन अवमूल्यन हुनु अघि खाडी रुपैयाँ बराबर थियो। यी इमिरेट्सहरूले खाडी रुपैयाँबाट कतार र दुबई रियालमा संक्रमणकालको क्रममा साउदी रियाललाई अपनाए। अबु धाबीले १० खाडी रुपैयाँ = १ दिनारको दरमा बहराइन दिनार प्रयोग गर्‍यो, । सन् १९७३ मा, संयुक्त अरब इमिरेट्सले आफ्नो मुद्रा को रूप मा "संयुक्त अरब इमिरेट्स दिराम"  अपनायो। अबु धाबीले बहराइन दिनारको सट्टा यूएई दिरामलाई १ दिनार = १० दिरहाममा अपनायो, जबकि अन्य इमिरेट्समा, कतार र दुबई रियाल बराबरमा साटासाट गरियो।

## सिक्का 
दि
मोन्टी देसाई

**मोन्टी देसाई** एक भारतीय व्यावसायिक क्रिकेट  प्रशिक्षक हुन् जो हाल नेपाली राष्ट्रिय टोलीका मुख्य प्रशिक्षक छन्।

उनले आन्ध्र क्रिकेट टोलीबाट आफ्नो प्रशिक्षण करियर सुरु गरेका थिए, जहाँ उनले रणजी ट्रफीको २०१८–१९ सिजनमा टोलीको नेतृत्व गरेका थिए। पछि, उनी सन् २०१८ मा अफगानिस्तान राष्ट्रिय टोली र सन् २०१९ मा युनाइटेड अरब इमिरेट्स राष्ट्रिय टोलीमा ब्याटिङ प्रशिक्षकको रूपमा सामेल भएका थिए। उनलाई २०१९ आइसिसी विश्व क्रिकेट लिग डिभिजन २ का लागि क्यानाडा राष्ट्रिय टोलीको मुख्य प्रशिक्षक नियुक्त गरिएको थियो।

सन् २०१९ मा उनी त्यसपछि वेस्ट इन्डिज राष्ट्रिय टोलीको लागि ब्याटिङ प्कोरशिक्षकको रूपमा सामेल भएका थिए र सन् २०२१ सम्म सेवा गरेका थिए। उनी इन्डियन प्रिमियर लिग फ्रान्चाइजी राजस्थान रोयल्स र गुजरात लायन्सको प्रदर्शन प्रशिक्षक र प्रतिभा स्काउटको रूपमा पनि रहेका थिए। सन् २०२३ मा, उनलाई नेपाल क्रिकेट सङ्घद्वारा नेपाली राष्ट्रिय टोलीको मुख्य प्रशिक्षक नियुक्त गरिएको थियो। सन् २०२३ क्रिकेट विश्वकप छनोटका लागि छनोट गर्न र सफलतापूर्वक एकदिवसीय स्थिति कायम राख्न टोलीको नेतृत्व गरेका थिए।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
## बाह्य कडीहरू 
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय क्रिकेट प्रशिक्षकहरू
अमिरात

**अमिरात** (, इमाराह, बहुवाचन: इमारात; ) अमिरको उपाधि धारण गर्ने खानदानी राजनेताले राज्य गर्ने एक राजनैतिक क्षेत्र हो । यसलाई हिन्दी शब्द 'सल्तनत'सँग तुलना गर्न सकिन्छ जसलाई 'सुल्तान'ले शासन गर्ने राज्यलाई जनाउँछ। त्यसैगरी ‘अधिराज्य’मा ‘राजा’, ‘रियासत’मा ‘रईस’ र ‘ खानत’मा ‘खान’को शासन हुन्छ।

## नामको अर्थ 
व्युत्पत्तिशास्त्रीय रूपमा **अमिरात**  वा **इमिरेट** (अरबी*:*इमारह , बहुवचन: إمارات, इमारात) एक अमिर (राजकुमार वा राज्यपाल, इत्यादि ) को एक उच्चस्तरीय कार्यालय वा क्षेत्र हो ।

## प्रान्तको  रूपमा 
संयुक्त अरब इमिरेट्स एक सङ्घीय राज्य हो जसमा सात (७) सङ्घीय **अमिरात**हरू छन्। सात वटै अमिरात वा इमिरेट्सहरू प्रत्येक वंशाणुगत अमीरद्वारा शासित छन्। यी सात अमिरहरूले आफ्ना सातमध्येबाट यस सङ्घको राष्ट्रपति र प्रधानमन्त्री चयन गर्छन्। 

## पूर्व र एकीकृत अमिरातहरूको सूची 
अरबीमा, यो शब्द देशको प्रान्तको सामान्य अर्थ हो, जुन अझै पनि शासक वर्ग, विशेष गरी शाही परिवारको सदस्य (सामान्यतया एक अमिर) द्वारा शासित हुन्छ। 

## स्वतन्त्र अमिरातहरूको सूची 
* 
* 
* 

## पूर्व र एकीकृत अमिरातहरूको सूची 
* आर्मेनिया एमिरेट्स ,
* सिसिली एमिरेट, सिसिली,  (सन् ९६५-१०३२)
* ग्रेनाडा एमिरेट, स्पेन,  (सन् १२२८-१४९२)
* काकेशस एमिरेट्स, 
* टार्जाको एमिरेट, आधुनिक दक्षिणपश्चिम,  (सन् १६४०–१९१० को दशक)
* अफगानिस्तानको इस्लामिक इमिरेट्स ,
*  (सन् २००२ मा स्वतन्त्र राज्य)

## यो पनि हेर्नुहोस्
* खानत
* अमिर
श्रेणी:शासन प्रणाली
नियम

## नियमः 
पतन्जलिले योगदर्शन (२।४०–४५) मा अष्टांग योगको दोस्रो अंग नियमका बारेमा व्याख्या गरेका छन् । नियम पनि पाँच प्रकारका छन्, जस्तैः शौच, सन्तोष, तप, स्वाध्याय र ईश्वरप्रणिधान । यी नियमहरु साधकका लागि विशेष व्यक्तिगत अनुशासनका रुपमा रहेका छन् जसले शरीर र मनलाई स्वच्छ बनाई व्यक्तित्व विकास गर्दै शान्ति र आनन्द पाउने कुराहरुबारे प्रशिक्षित गर्दछ । 

### पाँच प्रकारका नियम 
#### (क) शौचः 
नित्यकर्म (दिशापिसाब,स्नान, ब्रश–कुल्लादिबाट शरीर भित्रबाहिरको सफाइ आदि लगायत मन शुद्धि गर्ने उपायहरुबाट मनसमेत स्वच्छ राख्ने अभ्यास शौच अन्तर्गत पर्दछन् । शौचको नियम पालनाबाट बाह्यशुद्धिका साथै अरुप्रतिको आशक्ति पनि कम हुने, अन्तःकरणको शुद्धि, मनमा प्रशन्नता, चित्तमा एकाग्रता, इन्द्रियको वशिकरण तथा आत्मसाक्षात्कारको योग्यता पनि प्राप्त हुन्छ ।

#### (ख) सन्तोषः 
आफुले उचित परिश्रम गरेपछि प्राप्त हुने फलप्रति सन्तुष्ट रहनु नै सन्तोष हो । सन्तोषभन्दा उत्तम सुख केही छैन । 

#### (ग) तपः 
शरीर र मनलाई हानी नगरी धैर्यता र संयमकासाथ सार्थक जीवनको लक्ष्यप्राप्तिको लागि साधनारत रहनु तपका उदाहरणहरु हुन् । तपको साधनाबाट शरीर र इन्द्रियहरुमा निपूर्णता आउँछ ।

#### (घ) स्वाध्यायः 
राम्रा विचार र ज्ञानगुनका कुराहरुमा अध्ययनशील बनाउनु, शास्त्राभ्यास, चिन्तन, मनन आदिबाट स्वसाधना गर्नु स्वाध्याय हुन् । यसबाट उच्च अध्यात्मलाभ मिल्दछ ।

#### (ङ) ईश्वरप्रणिधानः 
आफुले जे–जस्ता उपलब्धीहरु प्राप्त गरेको छ ती सबैलाई ईश्वरप्रति समर्पण गर्नु, प्रेमको भाव उत्पन्न गरी जीवनलाई भक्तियोगको माध्यमबाट चरम आनन्दतिर उन्मुख गराउनुलाई नै ईश्वर प्राणिधान भनिन्छ । यसबाट समाधि सिद्धि प्राप्त हुन्छ ।
प्रणायाम

## **प्राणायामः** 
आसनको सिद्धि भएपछि श्वास–प्रश्वासको गतिलाई रोक्नु, लामो गर्नु वा नियन्त्रण गर्नु प्राणायाम हो । यो बाह्यवृत्ति, आभ्यन्तरवृत्ति, स्तम्भवृत्ति र बाह्यआभ्यन्तरविषयाक्षेपी गरी चार प्रकारको हुन्छ एवं स्थान, समय र संख्याबाट देखिन्छ जुन लामो तथा हल्का हुन्छ । प्राणायामको अभ्यास गर्दा स्वासको गतिलाई लामो पार्ने, रोक्ने तथा नाक, मुखबाट विभिन्न तरिकाहरुबाट स्वाससम्बन्धी विशेष अभ्यासहरु गरिन्छ र कतिपय अभ्यासको क्रममा स्वतः पनि हुन जान्छ ।

विभिन्न शोधहरुको आधारमा प्राणायामको अभ्यास गरेपछि अनगिन्ति लाभहरु प्राप्त हुने देखिएको छ, जस्तैः 

# फोक्सोलाई बलियो बनाउने र 
# श्वासप्रश्वास प्रणालीका रोग कम गर्ने, 
# मुटु र रक्तनलिलाई विशेष लाभ दिने, 
# तौल घटाउने, 
# अन्तःस्रावीरोग, 
# मधुमेह, 
# मृगौलारोग, 
# मनोरोग आदिमा लाभ मिल्ने,
# एकाग्रता र स्मरणशक्ति, 
# सोच्ने–निर्णयक्षमता, मनोशारीरिक नियन्त्रणक्षमतामा वृद्धि हुने 
# तनाव, चिन्ता, डर, डिप्रेशन आदि मनोरोगहरुमा पनि प्राणायामको अभ्यास उपयोगीपाइएको छ । 

### हठयोग प्रदीपिकाका अनुसार प्राणायामका आठ विधिहरु छन्, 
# सूर्यभेदन, 
# उज्जायी, 
# सीत्कारी, 
# शीतली, 
# भस्त्रिका, 
# भ्रामरी, 
# मूच्र्छा, 
# प्लाविनी । 

### यसरी नै महर्षि घेरण्डका अनुसार पनि आठ प्राणायामहरु छन्, 
# सहितः, 
# सूर्यभेदन, 
# उज्जायी, 
# शीतली, 
# भस्त्रिका,
# भ्रामरी, 
# मूच्र्छा, 
# केवली । 

### यी बाहेक अन्य विभिन्न प्रचलित प्राणायामहरु पनि छन् 
# अनुलोमविलोम एवं नाडीशोधन, 
# सर्वाङ्क, 
# चन्द्रभेदी आदि ।
काठमाडौँ ७ (निर्वाचन क्षेत्र)

**काठमाडौँ ७** नेपालको काठमाडौँ जिल्लाको दस संसदीय निर्वाचन क्षेत्र मध्ये एक हो। सन् २००८ मा भएको पहिलो संविधानसभाको निर्वाचनमा हालको निर्वाचन क्षेत्र बनेको थियो र त्यसयता यथावत रहेको छ।

## सम्मिलित क्षेत्रहरू 
काठमाडौँ ७ मा काठमाडौँ महानगरपालिकाको १६, १७, १८ र २५ नम्बर, नागार्जुन नगरपालिकाको १, २ र ३ र तारकेश्वर नगरपालिकाको ३, ४ र ५ नम्बर वडा रहेका छन्।

## प्रदेश सभा खण्डहरू 
बागमती प्रदेश सभा क्षेत्रलाई निम्नलिखित खण्डहरूमा विभाजन गरिएको छ:

* काठमाडौँ ७ (क)
* काठमाडौँ ७ (ख)

## संसद सदस्य 
### संसद/संविधान सभा 
### प्रदेश सभा 
#### ७(क) 
#### ७(ख) 
## निर्वाचन परिणाम 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०८२ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७४
#### प्रदेश सभा निर्वाचन, २०७४ 
##### ७(क) 
##### ७(ख) 
#### संविधान सभा निर्वाचन, २०७०
#### संविधान सभा निर्वाचन, २०६४
#### आम निर्वाचन २०५६ 
#### आम निर्वाचन २०५१ 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपालको संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरू
श्रेणी:काठमाडौँ जिल्ला
झन्डा

[अङ्गुठाकार|[नेपालको झन्डा, यो चारकुने आकार नभएको मात्र दुई सरकारी झन्डा मध्येको एक हो]]
**झन्डा** कपडाको टुक्रा हो (प्रायः आयताकार वा चतुर्भुज) एक विशिष्ट योजना र रंगहरू। यो एक प्रतीक, एक सङ्केत उपकरण, वा सजावट लागि प्रयोग गरिन्छ। झन्डा शब्द प्रयोग गरिएको ग्राफिक डिजाइनलाई सन्दर्भ गर्न पनि प्रयोग गरिन्छ, र झन्डाहरू प्राथमिक सङ्केत र पहिचानको लागि सामान्य उपकरणको रूपमा विकसित भएका छन्, विशेष गरी वातावरणमा जहाँ सञ्चार चुनौतीपूर्ण छ।

## राष्ट्रिय झन्डा 
झन्डाको सबैभन्दा लोकप्रिय प्रयोगहरू मध्ये एक राष्ट्र वा देशको प्रतीक हो। केही राष्ट्रिय झन्डाहरू विशेष गरी अन्य राष्ट्रहरू, देशहरू, वा उप-राष्ट्रिय संस्थाहरूको आफ्नै झन्डाको डिजाइनमा प्रेरणादायी छन्। केही प्रमुख उदाहरणहरू समावेश छन्:

* अर्जेन्टिनाको झन्डा, मानुएल बेल्ग्रानो द्वारा स्वतन्त्रताको युद्धको समयमा सिर्जना गरिएको, मध्य अमेरिकाको झन्डाको संयुक्त प्रान्तहरूको लागि प्रेरणा थियो, जुन फलस्वरूप ग्वाटेमाला, होन्डुरस, एल साल्भादोर र निकाराग्वा झन्डाहरूको उत्पत्ति थियो।

### नागरिक झन्डा 
नागरिक झन्डा राष्ट्रिय झन्डाको एक संस्करण हो जुन गैर-सरकारी प्रतिष्ठान वा शिल्पमा नागरिकहरूले फहराईन्छ। विगतमा सिभिल झन्डाको प्रयोग धेरै सामान्य थियो, भवन वा जहाजहरूलाई जनाउन जुन सेनाले चलाएको थिएन।

### युद्ध झन्डा 
बेलायती सेना र संयुक्त अधिराज्य (ग्रेट ब्रिटेन) र सोभियत सङ्घको शाही नौसेना (सेतो झन्डा) सहित धेरै देशहरूले राष्ट्रिय झन्डाको सट्टा तिनीहरूको सशस्त्र सेनाले छुट्टाछुट्टै झन्डाहरू फहराएका छन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:झन्डाहरू
बारा १ (निर्वाचन क्षेत्र)

**बारा १** नेपालको बारा जिल्लाको चार संसदीय निर्वाचन क्षेत्र मध्ये एक हो। यो निर्वाचन क्षेत्र २०७४ भदौ १५ मा पेश गरिएको निर्वाचन क्षेत्र निर्धारण आयोग प्रतिवेदनमा अस्तित्वमा आएको थियो।

## सम्मिलित क्षेत्रहरू 
बारा १ मा सिम्रौनगढ नगरपालिका, आदर्श कोतवाल गाउँपालिका, बारागढी गाउँपालिका, निजगढ नगरपालिका र कोल्हवी नगरपालिकाको १–७ र ९–११ वडा समेटिएको छ।

## प्रदेश सभा खण्डहरू 
मधेश प्रदेश सभा क्षेत्रलाई निम्नलिखित खण्डहरूमा विभाजन गरिएको छ:

* बारा १ (क)
* बारा १ (ख)

## संसद सदस्य 
### संसद/संविधान सभा 
### प्रदेश सभा 
#### १(क) 
#### १(ख) 
## निर्वाचन परिणामहरू 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०८२ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ 
#### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७४ 
#### प्रदेश सभा निर्वाचन, २०७४ 
##### १ (क) 
##### १ (ख) 
#### संविधान सभा निर्वाचन, २०७० 
#### संविधान सभा निर्वाचन, २०६४ 
#### आम निर्वाचन २०५६ 
#### आम निर्वाचन २०५१ 
#### आम निर्वाचन २०४८ 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू 
* बाराको संसदीय निर्वाचन क्षेत्रको नक्सा

श्रेणी:नेपालको संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरू
श्रेणी:बारा जिल्ला
भारतीय राज्य झन्डाहरूको सूची

वि.स. २०७९ सालको अनुसार, भारतको व्यक्तिगत राज्य वा केन्द्र शासित प्रदेशहरूको लागि आधिकारिक रूपमा मान्यता प्राप्त झन्डाहरू छैनन्। भारतको झन्डा संहिताले अन्य झन्डाहरूलाई पनि भारतको झन्डासँग फहराउन अनुमति दिन्छ, तर एउटै झन्डा पोलमा वा राष्ट्रिय झन्डाभन्दा उच्च स्थानमा राख्न पाइदैन।

## पूर्व झन्डाहरू 
## प्रस्तावित झन्डाहरू 
## यो पनि हेर्नुहोस् 
* भारतको झन्डा

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:भारतको झन्डाहरू
श्रेणी:भारतीय राज्य प्रतीकहरूको सूची
श्रेणी:भारतीय संस्कृति सम्बन्धित सूची
श्रेणी:भारतका राज्य र केन्द्र शासित प्रदेशहरू सम्बन्धित सूचीहरू
दक्षिण अमेरिकाका सार्वभौम राष्ट्रहरू र आश्रित क्षेत्रहरूको सूची

**दक्षिण अमेरिका**मा १२ सार्वभौम राष्ट्रहरू र ४ गैर-सार्वभौम निर्भर क्षेत्रहरू छन्। यस महाद्वीपको पश्चिममा प्रशान्त महासागर र उत्तर र पूर्वमा आन्ध्र महासागर रहेको छ। उत्तर अमेरिका र क्यारिबियन सागर उत्तर-पश्चिममा अवस्थित छ। दक्षिण अमेरिकाको क्षेत्रफल लगभग १,७८,४०,००० वर्ग किलोमिटर (६,८९०,००० वर्ग माइल) वा पृथ्वीको सतहको लगभग ३.५% रहेको छ। द वर्ल्ड फ्याक्टबुकको जनसङ्ख्याको अनुमान, सन् २०१८ सम्ममा यसको जनसङ्ख्या ४३ करोड भन्दा बढी रहेको छ। दक्षिण अमेरिका क्षेत्रफलको हिसाबले (एसिया, अफ्रिका र उत्तर अमेरिका पछि) सबै महाद्वीपहरू मध्ये चौथो स्थानमा रहेको छ र जनसङ्ख्याको आधारमा (एसिया, अफ्रिका, युरोप र उत्तरी अमेरिका पछि) पाँचौँ स्थानमा रहेको छ।

￼उत्तर र दक्षिण अमेरिका बीचको सिमाना पानामाको संयोगभूमि पर्दछ। एटलस र अन्य स्रोतहरूमा सबैभन्दा सामान्य सीमाङ्कनले दारियन हिमाल जलाधारलाई पछ्याउँदछ जुन कोलोम्बिया-पानामाको सीमामा विभाजित हुन्छ। यहाँ संयोगभूमि दक्षिण अमेरिकी महाद्वीपसँग मिल्दछ। वस्तुतः सबै एटलसहरूले पानामालाई पूर्ण रूपमा उत्तर अमेरिका र / वा मध्य अमेरिका भित्र पर्ने राज्यको रूपमा सूचीबद्ध गर्दछ।

## सार्वभौम राज्यहरू 
सार्वभौम राष्ट्र भनेको राष्ट्रिय हितमा निर्णय गर्ने जनतामाथि प्रभावकारी सार्वभौमिकता भएको राजनीतिक सङ्गठन हो। मोन्टेभिडियो सम्मेलनका अनुसार, कुनै पनि राज्यको स्थायी जनसङ्ख्या, परिभाषित क्षेत्र, सरकार र अन्य राज्यहरूसँग सम्बन्ध स्थापित गर्ने क्षमता हुनुपर्दछ। निम्न राज्यहरू संयुक्त राष्ट्र सङ्घका सदस्यहरू हुन् र दक्षिण अमेरिकी राष्ट्रहरूको सङ्घका वर्तमान वा पूर्व सदस्यहरू हुन्।

## टिप्पणी
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:दक्षिण अमेरिका
श्रेणी:दक्षिण अमेरिका सम्बन्धित सूचीहरू
गुजरात टाइटन्स

गुजरात टाइटन्स (प्राय: संक्षिप्त रुपमा जिटी) अहमदाबाद, गुजरात, भारत मा स्थित एक फ्रेंचाइजी क्रिकेट टीम हो। टाइटन्सले २०२१ देखि इन्डियन प्रिमियर लिग (आईपीएल) मा प्रतिस्पर्धा गर्दै आएको छ। २०२१ मा स्थापना भएको, गुजरात टाइटन्सको घरेलु मैदान मोटेराको नरेन्द्र मोदी स्टेडियम हो। फ्रान्चाइजी सिविसी क्यापिटल पार्टनर्सको स्वामित्वमा छ। टोलीको कप्तानी हार्दिक पाण्ड्याले गरेका छन् र प्रशिक्षक आशिष नेहराले गरेका छन्। गुजरात टाइटन्स हालको आईपीएल च्याम्पियन हो, जसले २०२२ सिजनमा आफ्नो पहिलो उपाधि जितेको थियो।

## फ्रेन्चाइजको इतिहास 
इन्डियन प्रिमियर लिगको गभर्निङ काउन्सिलले अगस्ट २०२१ मा दुई नयाँ टोलीका लागि टेन्डरको निमन्त्रणा जारी गरिएको थियो। कुल २२ कम्पनीहरूले चासो घोषणा गरेका थिए, तर नयाँ टोलीहरूको लागि उच्च मूल्यको आधार भएकोले, छ भन्दा बढी गम्भीर बोलपत्रकर्ताहरू थिएनन्। भारतीय क्रिकेट कन्ट्रोल बोर्डले प्रत्येक फ्रान्चाइजीका लागि तीन कम्पनी वा व्यक्तिहरूको कन्सोर्टियमलाई बिड गर्न अनुमति दिएको थियो। ब्रिटिश निजी इक्विटी र लगानी सल्लाहकार फर्म सिविसि क्यापिटल पार्टनर्सले ₹ ५,६२५ करोड (US$ ७०० मिलियन) को बोलीको साथ अहमदाबाद फ्रान्चाइजी सञ्चालन गर्ने अधिकार हाँसिल गरेको थियो।

सिविसि क्यापिटल पार्टनर्सले अक्टोबर २०२१ मा दुबईमा भएको लिलामीमा अहमदाबाद फ्रेन्चाइज जितेको थियो।

आईपीएल २०२२ मेगा लिलामी अघि नै, फ्रेन्चाइजीले हार्दिक पाण्ड्यालाई कप्तानको रूपमा ड्राफ्ट गरेको थियो। फ्रान्चाइजीले शुभमन गिल र राशिद खानलाई पनि छनोट गरेको थियो।

अहमदाबाद फ्रेन्चाइजीले आफ्नो क्रिकेट टोलीको नाम गुजरात टाइटन्सको रूपमा ९ फेब्रुअरी २०२२ मा घोषणा गरिएको थियो।

## घरेलु मैदान 
टोलीको घरेलु मैदान नरेन्द्र मोदी स्टेडियम हो, जुन गुजरातको मोटेरामा अवस्थित छ।
## वर्तमान टोली
* अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगिता खेलिसकेको खेलाडीको नाम  **बोल्ड** अक्षरमा राखिएको छ ।

## सन्दर्भहरू 
श्रेणी:इन्डियन प्रिमियर लिग
श्रेणी:इन्डियन प्रिमियर लिगका टिमहरू
मयुरी (महाभारत)

मयुरी दुर्योधनकी पत्नी थिइन्। उनको लक्ष्मण कुमार नामको छोरा र लक्ष्मणा नामको छोरी थियो। कानूनी रूपमा, मयुरीको रूपान्तरणहरू भानुमतीसँग शान्ति पर्व र स्त्री पर्व मा उल्लेख गरिएको छ। कानूनी लोककथा अनुसार, उनको सासु गान्धारी द्वारा सरल तरिकामा वर्णन गरिएको थियो।उनी कानूनी रूपमा भानुमतीकी तथाकथित बहिनी र वृषाली, कर्णकी पत्नीकी साथी पनि थिइन्। शान्तिपर्वमा मयुरी शान्त र कोमल थिइन् भनी वर्णन गरिएको छ। उनलाई दुर्योधन धेरै निर्दोष ठान्थिन्।

## स्त्री पर्वको सन्दर्भ
### विवाह
त्रिलोकपुर वंशका राजा वसन्तराजले आफ्नी प्यारी छोरी मयुरीका लागि स्वयम्बरको व्यवस्था गरे। दुर्योधन धेरै दिनसम्म द्रौपदी को स्वयंवरको सपना देखेर सुत्न सकेनन्। त्यसपछि, दुर्योधन कर्ण सहित आफ्ना धेरै साथीहरूलाई लिएर राजापुरा सहर स्थापना गर्न गए। त्यसपछि स्थापना पछि, उहाँ त्रिलोकपुर मा गए जहाँ स्वयंवर आयोजित थियो। त्यसपछि सुन्दरी राजकुमारी दासीहरू र अंगरक्षकहरूले घेरिएको सुन्दर माला लिएर आइन्। उनले आफूले घेरिएका धेरै राजकुमारहरू देखे तर छनौट गरिरहेकी थिइन्। त्यसपछि, जब मयुरीले छनोट गरिरहेकी थिइन्, हस्तिनापुर दुर्योधन पनि त्यहाँ थिए। उनले दुर्योधनलाई अस्वीकार गरिन्, र नजिक गएनन्। दुर्योधन, मयुरीको अस्वीकृतिलाई अस्वीकार गर्न नसकेर उनलाई आफ्नो रथमा लगे। उनले र कर्ण वादीहरूलाई उनीहरूसँग लड्न चुनौती दिए। हस्तिनापुर पुगेपछि, मयुरी त्यहाँ पुग्छिन् र दुर्योधन लाई आफ्नो पतिको रूपमा स्वीकार गर्छिन्।

## भानुमतीको साथी
मयुरीको अपहरण पछि, केही लोककथाहरूले भानुमतीलाई उनको साथी भनेर वर्णन गर्न सक्छन्। मयुरीलाई भानुमतीसँग कुनै समस्या थिएन तर भानुमती बाहेक उनका अन्य साथीहरू थिए। महाभारत को अन्तिम संस्करण पाठमा, त्यहाँ दुई कौरव रानीहरूको मित्रताको उल्लेख छ।

## मयुरीका सन्तान
मयुरी र दुर्योधनको लक्ष्मण कुमार नामको छोरा र लक्ष्मणा नामको छोरी थियो। लक्ष्मणालाई कृष्ण का छोरा साम्ब द्वारा अपहरण गरिएको थियो।

श्रेणी:महाभारतका पात्रहरू
इलाम २ (निर्वाचन क्षेत्र)

**इलाम २** नेपालको इलाम जिल्लाको दुई संसदीय निर्वाचन क्षेत्र मध्ये एक हो। यो निर्वाचन क्षेत्र २०७४ भदौ १५ मा पेश गरिएको निर्वाचन क्षेत्र निर्धारण आयोग प्रतिवेदनमा अस्तित्वमा आएको थियो।

## सम्मिलित क्षेत्रहरू 
इलाम २ मा चुलाचुली गाउँपालिका, माङसेबुङ गाउँपालिका, फाकफोकथुम गाउँपालिका, देउमाई नगरपालिका, इलाम नगरपालिकाको १–९, ११ र १२ र माई नगरपालिकाको वडा ६–८ समेटिएको छ।

## प्रदेश सभा खण्डहरू 
कोशी प्रदेश सभा क्षेत्रलाई निम्नलिखित खण्डहरूमा विभाजन गरिएको छ:

* इलाम २ (क)
* इलाम २ (ख)

## संसद सदस्य 
### संसद/संविधान सभा 
### प्रदेश सभा 
#### २(क) 
#### २(ख) 
## निर्वाचनको नतिजा 
### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०८२ 
#### इलाम–२ उपनिर्वाचन, २०८१ 
### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ 
#### प्रदेश सभा निर्वाचन, २०७९ 
##### २(क)
#### २(ख)
### प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७४ 
#### प्रदेश सभा निर्वाचन, २०७४ 
##### २(क) 
##### २(ख) 
#### संविधान सभा निर्वाचन, २०७० 
#### संविधान सभा निर्वाचन, २०६४ 
#### आम निर्वाचन २०५६ 
#### आम निर्वाचन २०५१ 
#### आम निर्वाचन २०४८ 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपालको संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरू
निर्वाचन क्षेत्र

[अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|[नेपालको संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरूको सूची|नेपालको संसदीय निर्वाचन क्षेत्रहरू]]

**निर्वाचन क्षेत्र** भनेको ठुलो राज्यको उपविभाग हो (एक देश, प्रशासनिक क्षेत्र, वा अन्य राजनीति) यसको जनसङ्ख्यालाई ठुलो राज्यको विधायिका निकायमा प्रतिनिधित्व प्रदान गर्नको लागि सिर्जना गरिएको हो। त्यो निकाय, वा राज्यको संविधान वा त्यस उद्देश्यका लागि स्थापना गरिएको निकायले प्रत्येक जिल्लाको सिमाना निर्धारण गर्दछ र प्रत्येक एक सदस्य वा धेरै सदस्यहरूले प्रतिनिधित्व गर्नेछन्।

विभाजन भनेको राज्य वा प्रान्तहरू जस्ता विभिन्न क्षेत्रहरूमा धेरै प्रतिनिधिहरू बाँडफाँड गर्ने प्रक्रिया हो। विभाजन परिवर्तनहरू प्रायः पुन: वितरण, प्रतिनिधिहरूको नयाँ सङ्ख्या समायोजन गर्न निर्वाचन जिल्ला सीमाहरूको पुन: रेखाचित्रको साथमा हुन्छन्। यो पुन: रेखाचित्र एकल-सदस्य जिल्ला प्रणाली अन्तर्गत आवश्यक छ, किनकि प्रत्येक नयाँ प्रतिनिधिलाई आफ्नै जिल्ला चाहिन्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
नारायणप्रकाश साउद

**नारायण प्रकाश साउद** (**एनपी साउद**) हाल वैशाख २०७९ देखि परराष्ट्र मन्त्रीको रूपमा सेवारत नेपाली राजनीतिज्ञ हुन्। साउद प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ मा कञ्चनपुर २ बाट प्रतिनिधि सभामा निर्वाचित भएका थिए।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:डडेल्धुरा जिल्लाका मानिसहरू
श्रेणी:नेपालका सांसदहरू २०७९–२०८२
श्रेणी:नेपाली राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:नेपाली काङ्ग्रेसका राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
पुष्पबहादुर शाह

**पुष्पबहादुर शाह** नेपाली कांग्रेससँग सम्बन्धित नेपाली राजनीतिज्ञ हुन्, हाल नेपालको दोस्रो सङ्घीय संसदको सदस्यको रूपमा सेवा गरिरहेका छन्। उनी प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ मा अछाम २ बाट प्रतिनिधि सभामा निर्वाचित भएका थिए।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:अछाम जिल्लाका मानिसहरू
श्रेणी:नेपालका सांसदहरू २०७९–२०८२
श्रेणी:नेपाली राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:नेपाली काङ्ग्रेसका राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
किरण नेपाली

अङ्गुठाकार|Kiran Nepali
किरण नेपाली नेपालका एक नेपाली सारंगी संगीतकार र नेपाली लोक ब्यान्ड कुटुम्बाका सदस्य हुन्। 

नेपाली आफ्ना हजुरबुबा, बुबा र काकाहरूबाट प्रभावित थिए, जो सबै नेपालका सारंगी खेलाडी थिए। 

## बाल्यकाल 
किरण नेपालीको जन्म काठमाडौंको कीर्तिपुरमा भएको थियो । नेपालमा अझै पनि "गैनीहरू" प्रतिको सांस्कृतिक विभेदका कारण उहाँलाई बुबाले सारंगी बजाउन निरुत्साहित गर्नुभएको थियो। नेपालीले अन्यथा निर्णय गरे र सारंगी संगीतकारको रूपमा परिवारको परम्परालाई पछ्याए। 

## सांगीतिक करियर 
नेपाली बाहेक नवनीत आदित्य वाइबा र विपुल क्षेत्रीको संगीतमा पनि योगदान छ । नेपालीले गिटारवादकको रूपमा आफ्नो करियर सुरु गरे र पछि २३ वर्षको उमेरमा नेपाली सारंगीमा प्रवेश गरे  किरणले कोक स्टुडियो र प्लेइङ फर चेन्जका लागि खेल्दा पहिचान पाए। 

## सन्दर्भहरू
मोहन आचार्य

**मोहन आचार्य** एक नेपाली राजनीतिज्ञ र सङ्घीय संसदको प्रतिनिधि सभा सदस्य हुन्। उनी नेपाली कांग्रेसको तर्फबाट रसुवा १ बाट प्रथम निर्वाचित भएका थिए। उनले निकटतम प्रतिद्वन्द्वी जनार्दन ढकाललाई ४ हजार बढी मतले पराजित गरेका हुन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:रसुवा जिल्लाका मानिसहरू
श्रेणी:नेपालका सांसदहरू २०७९–२०८२
श्रेणी:नेपाली राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:नेपाली काङ्ग्रेसका राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:बागमती प्रदेशका नेपाली कांग्रेस राजनीतिज्ञहरू
किशोरसिंह राठोर

**किशोरसिंह राठोर** एक नेपाली राजनीतिज्ञ र नेपाली कांग्रेसका उपमहासचिव हुन्। उनी प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ मा बाँके ३  बाट प्रतिनिधि सभामा निर्वाचित भएका थिए।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:बर्दिया जिल्लाका मानिसहरू
श्रेणी:नेपालका सांसदहरू २०७९–२०८२
श्रेणी:नेपाली राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:नेपाली काङ्ग्रेसका राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
डिगबहादुर लिम्बू

**दिगबहादुर लिम्बू** नेपाली कांग्रेसका एक नेपाली राजनीतिज्ञ हुन्। उनी प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ मा मोरङ १ बाट प्रतिनिधि सभामा निर्वाचित भएका थिए। लिम्बू २०८० बैशाख २० गते युवा तथा खेलकुद मन्त्री बनेका थिए।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:मोरङ जिल्लाका मानिसहरू
श्रेणी:नेपालका सांसदहरू २०७९–२०८२
श्रेणी:नेपाली राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:नेपाली काङ्ग्रेसका राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
नारायणप्रसाद आचार्य

**नारायणप्रसाद आचार्य** नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एकीकृत मार्क्सवादी-लेनिनवादी)का एक नेपाली राजनीतिज्ञ हुन्, हाल नेपालको दोस्रो सङ्घीय संसदको सदस्यको रूपमा सेवा गरिरहेका छन्। प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ मा पाल्पा १ बाट आचार्य ३१ हजार १०३ मत प्राप्त गरी विजयी भएका थिए।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:पाल्पा जिल्लाका मानिसहरू
श्रेणी:नेपालका सांसदहरू २०७९–२०८२
श्रेणी:नेपाली राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एकीकृत मार्क्सवादी-लेनिनवादी)का राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
पञ्चरत्न

पाँच रत्नहरुको समूहलाई पञ्चरत्न भनिन्छ यस अन्तर्गत मुगा, निलम, पुष्पराज, मोती, हिरा पर्दछ। यसलाई छोकरीमा "मुनिपुमोही मु= मुगा नी= निलम पु= पुष्पराज मो= मोती ही= हिरा" भनेर सम्झन सकिन्छ।
बासमती

अङ्गुठाकार|300x300पिक्सेल|खैरो बासमती चामलको तुलनामा खैरो नियमित चामल (बायाँ)

**बासमती** लामो, पातलो-दाना भएको सुगन्धित धानको एक किस्म हो जुन परम्परागत रूपमा भारत, पाकिस्तान र नेपालमा उत्पादन गरिन्छ। सन् २०१९ सम्म, बासमती चामलको अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारको ६५% भारतले ओगटेको थियो, जबकि बाँकी ३५% पाकिस्तानको थियो। धेरै देशहरूले घरेलु रूपमा उब्जाउने बासमती धान बाली प्रयोग गर्छन्; यद्यपि, बासमती भौगोलिक रूपमा भारत र पाकिस्तानका केही जिल्लाहरूमा मात्रै छ।

## व्युत्पत्ति 
बासमती शब्द हिन्दी बासमती, बास्मतीबाट आएको हो, जसको शाब्दिक अर्थ 'सुगन्धित' हो, बास (बास, 'सुगन्ध') + शब्द बनाउने प्रत्यय -मती (-माति) बाट।

## उत्पादन 
बासमती चामल मुख्यतया नेपालको तराई क्षेत्र र काठमाडौँ उपत्यकाका केही भागमा उत्पादन हुन्छ। अनौठो नेपाली जातका बासमती चामललाई विश्वका अन्य भागमा निकासी गर्न प्रतिबन्ध लगाइए पनि यो प्रतिबन्ध फुकुवा हुन सक्नेछ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:धान