अमेरिकी काङ्ग्रेस

संयुक्त राज्य अमेरिकाको सङ्घीय सरकारको द्विसदनात्मक व्यवस्थापिकालाई **अमेरिकी कंग्रेस** (The United States Congress) भनिन्छ। सिनेट (Senate) एवं हाउस अफ रिप्रेजेन्टेटिब्स (House of Representatives) यसको दुई सदन हुन्। अमेरिकी कांग्रेसको बैठकहरु अमेरिकी राजधानी वासिङ्टन, डी.सी. मा  अमेरिकी क्यापिटल हुन्छ। सिनेटर र प्रतिनिधिहरू प्रत्यक्ष चुनाव मार्फत छानिन्छन्, यद्यपि सिनेटमा रिक्त पदहरू गभर्नरको नियुक्तिद्वारा पूर्ति गर्न सकिन्छ। कांग्रेसमा ५३५ मतदान सदस्यहरू छन्: १०० सिनेटर र ४३५ प्रतिनिधि। सिनेटमा  कुनै पनि प्रस्तावमा बाराबर मत भएको स्थितिमा मात्र ले मत हाल्न पाउँछ ।  प्रतिनिधिसभामा ६ गैर-मतदाता सदस्य छन् । 

अमेरिकी संविधानको धारा एकले कंग्रेसका सदस्यहरूको योग्यता तोकेको छ । उमेर कम्तिमा २५ वर्ष (हाउस अफ रिप्रेजेन्टेटिब्स) वा कम्तीमा ३० वर्ष (सिनेट) उमेरको हुनुपर्ने, कम्तिमा सात वर्ष (हाउस) वा नौ (सिनेट) वर्ष अमेरिकी नागरिक भएको हुनुपर्ने, र उनीहरूले प्रतिनिधित्व गर्ने राज्यको बासिन्दा हुनुपर्छ । दुबै सदनका सदस्यहरू असीमित संख्यामा पुन: निर्वाचनमा उठ्न सक्छन्। 

## संविधान 
संयुक्त राज्यको संविधानको धारा एकले भन्छ, "यहाँ प्रदान गरिएका सबै विधायी शक्तिहरू संयुक्त राज्यको कांग्रेसमा निहित हुनेछ, जसमा **सिनेट** र **हाउस अफ रिप्रेजेन्टेटिब्स** समावेश हुनेछ।" हाउस र सिनेट विधायी प्रक्रियामा समान साझेदार हुन् - दुवै सदनको सहमति बिना कानून लागू गर्न सकिँदैन। संविधानले प्रत्येक सदनलाई केही विशिष्ट शक्तिहरू प्रदान गरेको छ। सिनेटले सन्धिहरू अनुमोदन गर्छ र राष्ट्रपति नियुक्तिहरूलाई अनुमोदन गर्छ जबकि सदनले राजस्व वृद्धि बिलहरू सुरु गर्छ। 

## अधिकार 
**हाउस अफ रिप्रेजेन्टेटिब्सको विशेषाधिकारहरु** निम्नांकित : 
*(१) आयसम्बन्धी विधेयकको प्रारम्भ, 
*(२) महाभियोग बहस, 
*(३) निर्धारित अवस्थामा राष्ट्रपतिको निर्वाचन।

**सिनेट को विशेषाधिकार**: 
*(१) उपराष्ट्रपतिको निर्वाचन, 
*(२) महाभियोगको फैसला, 
*(३) राष्ट्रपतिद्वारा गरिएको नियुक्तिहरूको अनुमोदन, 
*(४) विदेशी राज्यहरूसँग गरिएको सन्धि सम्झौता को अनुमोदन।

कंग्रेसको दुवै सदनको वर्णित विशेषाधिकार को अतिरिक्त केही अधिकार यस्ता छन् जुन दुवै सदनलाई समान रूपमा मिलेको छ र दुवै सदन मिलेर संविधान अन्तर्गत यसको प्रयोग गर्छन्।

यी अधिकार निम्नलिखित छन् :

# कांग्रेसको दुवै सदनलाई दुई-तिहाई बहुमतबाट संविधान संशोधनको प्रस्ताव प्रस्तुत गर्ने अधिकार,
#दुवै सदनको आफ्नो-आफ्नो निर्वाचनको समय, स्थान तथा निर्वाचनको तरिका निश्चित गर्ने,
#सङ्घीय कार्यपालिकाको विभिन्न विभाग तथा विभिन्न सङ्घीय पदाधिकारि को पदको निर्माणको अधिकार,
#न्याय सम्बन्धी कतिपय अधिकार पनि कंग्रेस अन्तर्गत छन्,
#परराष्ट्र-सम्बंध-सञ्चालन तथा अन्तरराष्ट्रीय मामला सम्बद्ध कतिपय अधिकार,
# कंग्रेसलाई १३ विषयहरूमा विधि निर्माणको अधिकार छ।
## विशेषाधिकार
### बाहिर आय र उपहार 
टेनेसीका प्रतिनिधि जिम कुपरले हार्वर्डका प्रोफेसर लरेन्स लेसिगलाई भने कि कांग्रेसको मुख्य समस्या भनेको सदस्यहरूले सेवा गरेपछि लबीस्टको रूपमा आफ्नो भविष्यको करियरमा केन्द्रित हुनु हो - कि कांग्रेस "के स्ट्रीटको लागि फार्म लिग" हो। लबिङ फर्महरूले सक्रिय विधायकका परिवारका सदस्यहरूलाई पनि भर्ती गर्ने गरेको छ। आफ्नो परिवारको सदस्यलाई लबिङ गर्न अनुमति मिल्दैन । यहाँ यस्तो कामको स्वार्थको द्वन्द्वको रूपमा आलोचना गरिन्छ। 

### तलब 
केही आलोचकहरूले औसत अमेरिकी आम्दानीको तुलनामा कांग्रेसको तलब उच्च भएकोमा आलोचना गरेका छ्न्।  

### Postage
### संरक्षण 
कांग्रेसका सदस्यहरूलाई संसदीय विशेषाधिकार प्राप्त हुन्छ, जसमा राजद्रोह, अपराध, गुंडागर्दी र शांति भंग बाहेक सबै मामलमा गिरफ्तारीबाट मुक्ति र बहसमा बोल्ने स्वतन्त्रता रहेको छ। यो संवैधानिक रूपबाट प्राप्त प्रतिरक्षा सत्रको दौरान र सत्रबाट आउने-जाने के दौरान सदस्यहरूलाई प्राप्त हुन्छ।  

कांग्रेसको काममा अवरोध गर्नु संघीय कानून अन्तर्गत अपराध हो र यसलाई कांग्रेसको अवहेलना भनिन्छ। प्रत्येक सदस्यलाई अवहेलनाको लागि मानिसहरूलाई उद्धृत गर्ने अधिकार छ तर अवहेलना उद्धरण मात्र जारी गर्न सक्छ – न्यायिक प्रणालीले सामान्य फौजदारी मुद्दा जस्तै मुद्दालाई पछ्याउँछ। अदालतमा कांग्रेसको अवहेलनाको अभियोग प्रमाणित भएमा एक वर्षसम्म कैद हुन सक्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:संयुक्त राज्य अमेरिका
श्रेणी:द्विसदनात्मक व्यवस्थापिकाहरू