open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
डिल्लीरमण शर्मा अर्याल

**डिल्लीरमण शर्मा अर्याल** (जन्म विक्रम संवत् १९८८ चैत्र ७ गते - निधन २०७२ श्रवण ४ गते ) नेपाली तथा संस्कृत भाषाका साहित्यकार हुन् । उनले नेपाली साहित्यका विभिन्न विधामा गरेर २५ ओटा कृतिहरू सिर्जना गरेका छन् । काव्य, गीत, संस्मरण, निबन्ध तथा व्याकरणका विविध विधामा कलम चलाएका छन् । उनले पुरै जीवनकाल नेपाली भाषा साहित्य सिर्जना र अध्यापनमा समर्पित गरे । 

### **जीवनी** 
धादिङ जिल्लाको नालाङ आवृछापमा जन्मिएका डिल्लीरमण शर्मा अर्यालको जीवन निकै सङ्घर्षपूर्ण रहेको थियो । उनका पिता वेदनिधि शर्मा कहलिएका ज्योतिष थिए, गाउँमा उनको ठुलो नाम थियो । उनले पितासँग घरमै डुङ्गाको पाटीमा खरी कोरेर कखरा सिकेका थिए । उनले ज्योतिष शास्त्रको अध्ययन पनि घरमै गरेका थिए । पिताको संस्मरणमा उनले लेखेको वेदनिधि शोक काव्यमा उनले पिता गुरु, वैद्य, समाजसेवी जस्ता अनेक भूमिकामा रहेका र घर नै विद्यालय जस्तो थियो भनी उल्लेख गरेका छन् । अध्ययन अध्यापन मात्र नभई कसैलाई गाह्रो साह्रो अप्ठेरो पर्दा, कोही बिरामी हुँदा पनि मानिसहरू उनकै घरमा आउँथे । वास्तवमा गुरु डिल्लीरमण शर्माको जीवन पनि त्यस्तै थियो । डिल्ली रमण शर्माले भारतको काशीमा रहेको  रामानुज संस्कृत महाविद्यालयबाट मध्यमा र भारतकै वृन्दावनमा रहेको श्रीरङ्गलक्ष्मी आदर्श संस्कृत महाविद्यालय बाट शास्त्रीको अध्ययन पूरा गरेका थिए ।

डिल्लीरमण शर्मा अर्यालको जीवन यात्रा शिक्षासँग प्रत्यक्ष जोडिएको छ, विकट स्थान र विषम परिस्थितिका बाबजुद पनि शिक्षा प्राप्तिको भोकले उनलाई नेपालभित्र र नेपालबाहिरका विभिन्न ठाउँमा डोर्‍याउँदै लग्यो । । उनले २०२० सालमा घर धादिङ फर्किएपछि नेवारपानीमा धादिङ जिल्लाकै पहिलो संस्कृत माध्यमिक पाठशालाको स्थापना गर्न भूमिका खेले । जागिरे जीवनको सुरुवात सहायक प्रधानाध्यापकका रूपमा हुँदै २०२१ देखि प्रधानाध्यापकको जिम्मेवारी लिई शिक्षाको ज्योति छर्न शर्मा निरन्तर लागिपरे । पिता वेदनिधि शर्माले समाजमा खेलेको भूमिकाजस्तै उनमा पनि समाजको लागि केही गरौँ भन्ने सेवा र सहयोग भाव सधैँ रहेको थियो । आफू विद्यार्थी हुँदा अरूलाई सहयोग गर्ने र पढ्न हौसला दिने लेखक अर्याल २०२१ देखि शिक्षाको ज्योति फैलाउने लोकहितको काममा दत्तचित्त भएर लागिरहे । उनमा पर्यावरण चेत पनि उत्तिकै थियो पेसाले शिक्षक भए पनि विकासको नाउँमा विनासोन्मुख हुँदै गएको समाजमा  उनले वन र वातावरण संरक्षणमा पनि चेतना फैलाउन जोड दिएका थिए ।

धादिङ जिल्ला तथा बाहिर क्रियाशील साहित्यिक सङ्घ संस्थाले उनको साहित्यिक शैक्षिक योगदानलाई कदर गर्दै विभिन्न सम्मान तथा पुरस्कार दिएका छन् । छन्दमा काव्य रचना गर्ने अर्यालले 'मोतीकवि' उपमा पाएका थिए ।  धादिङ साहित्य समाज नामक साहित्य संस्था सञ्चालन गरी साहित्य अभियानमा नेतृत्वसमेत गर्नु भएको कवि तथा साहित्यकार अर्यालको वि सं २०७२ साल असार ४ गते स्वर्गारोहण भयो । 

### प्रकाशित कृतिहरू 
संस्कृत भाषाको श्रीरङ्गस्तुती काव्यबाट सुरु भएको उहाँको साहित्य यात्रामा वेदनिधि खण्डकाव्य (२०४६) थोपल खण्डकाव्य (२०५८) गङ्गा जमुना कविता सङ्ग्रह (२०५८) संस्मरण सँगालो जीवनका कथा व्यथाहरू (२०५८) अष्टचिरञ्जजीवीहरू कथासङ्ग्रह (२०५९) मुटु खायो गीत सङ्ग्रह (२०६०) रेडक्रस खण्डकाव्य (२०६१) विद्यार्थीहरूको निबन्ध निबन्ध सङ्ग्रह (२०६२) अयोध्यादेवी शोक काव्य (२०६६) नेपाल दर्शन खण्डकाव्य (२०६७) मेलम्चीका तिर्खा कविता सङ्ग्रह (२०६७) गुरु दक्षिणा कविता सङ्ग्रह (२०६७) र जनआन्दोलन महाकाव्य (२०६७) रहेका छन् ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
दोस्रो मातृकाप्रसाद कोइराला मन्त्रिपरिषद्

२०१० असार २ मा राजा त्रिभुवनद्वारा प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त भएपछि मातृकाप्रसाद कोइरालाले आफ्नो दोस्रो सरकार गठन गरेका थिए। २०१० फागुन ७ मा नेपाल राष्ट्रिय काङ्ग्रेस, नेपाल प्रजा परिषद् र नेपाली जन काङ्ग्रेसलाई समावेश गरी मन्त्रिपरिषद् विस्तार गरिएको थियो।

मातृकाप्रसाद कोइरालाले २०११ चैत २९ मा राजिनामा दिएका थिए र उनको सरकार पछि राजा महेन्द्र र उनका सल्लाहकारहरूको प्रत्यक्ष शासन परिणत भएको थियो।

## मन्त्रिपरिषद् 
### २०१० असार २ – २०१० फागुन ७ 
### २०१० असार २ – २०११ चैत २९ 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
पहिलो मातृकाप्रसाद कोइराला मन्त्रिपरिषद्

राजा त्रिभुवनद्वारा प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त भएपछि मातृकाप्रसाद कोइरालाले सरकार गठन गरेका थिए। मोहन शमशेर राणा नेतृत्वको अघिल्लो सरकार ढलेपछि नेपाली काङ्ग्रेसका मन्त्रीहरूले राजीनामा दिएपछि सरकार गठन भएको थियो। राजा त्रिभुवनले २००८ मङ्सिर १ मा शाही घोषणा गर्दै नेपाली काङ्ग्रेसका मातृकाप्रसाद कोइरालालाई सरकार गठनका लागि आमन्त्रण गरेका थिए।

मातृकाप्रसाद कोइरालाले २००९ साउन ३० मा नेपाली काङ्ग्रेसमा आफ्नो कार्यशैली विरुद्ध असहमति जनाएपछि राजीनामा दिएका थिए।

## मन्त्रीहरू 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
कृष्णप्रसाद भट्टराई अन्तरिम मन्त्रिपरिषद्

२०४७ वैशाख ६ गते नेपाली काङ्ग्रेसका नेता कृष्णप्रसाद भट्टराईको नेतृत्वमा अन्तरिम सरकार गठन भएको थियो। नेपाली काङ्ग्रेसबाट ४ जना, वाम मोर्चाबाट ३ जना, स्वतन्त्रबाट २ जना र राजाबाट मनोनीत २ जना मन्त्री थिए।

## मन्त्रिपरिषद्  
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
रत्नकुमार बान्तवा राजमार्ग

**स०३८** वा **फिक्कल - पशुपतिनगर सडक** इलाम जिल्लाभरी चल्ने प्रमुख फिडर सडक हो। फिक्कल - पशुपतिनगर सडक मेची अञ्चल, पुर्व क्षेत्र, नेपालमा अवस्थित छ। फिक्कल - पशुपतिनगर सडकको लम्बाइ ११ किलोमिटर छ। फिक्कल - पशुपतिनगर सडकको राजमार्ग कोड  हो। बान्तवाको नाममा इलामको फिक्कल - पशुपतिनगर सडक खण्डलाई रत्नकुमार बान्तवा राजमार्ग नामाकरण गरिएको छ। 

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपालका राजमार्गहरू
भरतपुर महानगरीय चक्रपथ

**रारा७७** वा भरतपुर महानगरीय चक्रपथ भरतपुर महानगरपालिकाको‌ लागि प्रस्ताव गरिएको राष्ट्रिय राजमार्ग हो। यो राजमार्गको कुल लम्बाई  रहेको छ जसमध्ये  किलोमिटरको निर्माण भइसकेको छ। यो राष्ट्रिय राजमार्गको राष्ट्रिय कोड **रारा७७** रहेको छ। 

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:नेपालका राजमार्गहरू
पहिलो गिरिजाप्रसाद कोइराला मन्त्रिपरिषद्

नेपालको जनआन्दोलन २०४६बाट प्रजातन्त्र पुनर्स्थापना भएपश्चात् २०४८ वैशाख २९ गते संसदको निर्वाचन भएको थियो, जसमा नेपाली काङ्ग्रेस ११० सिट सहित बहुमतका साथ सत्तामा पुगेको थियो भने गिरिजाप्रसाद कोइराला प्रधानमन्त्रीमा निर्वाचित भएका थिए। कोइरालाले २०४८ जेठ १५ गते मन्त्रिपरिषद् गठन गरेका थिए।

## मन्त्रिपरिषद्  
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
ज्ञानेन्द्र शाह मन्त्रिपरिषद्, २०६१

तत्कालीन प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवाको सरकारलाई अपदस्थ गरि संसद् समेत भङ्ग गर्दै राजा ज्ञानेन्द्रले २०६१ माघ १९ गते एक शाही घोषणा मार्फत सम्पूर्ण राज्यसत्ता आफ्नो हातमा लिएर आफ्नै अध्यक्षतामा नयाँ मन्त्रिपरिषद् गठन गरेका थिए।

## मन्त्रिपरिषद्  
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
गिरिजाप्रसाद कोइराला अन्तरिम मन्त्रिपरिषद्, २०६३

राजा ज्ञानेन्द्रले २०५९ जेठ ७ गते प्रतिनिधि सभा विघटन गरेपछि २०६३ वैशाख ११ मा २०४ मूल सदस्यहरूको साथ संसद पुनर्स्थापना गरिएको थियो। २०६३ माघ १ का दिन सात दलीय गठबन्धन र नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (माओवादी) बीच विस्तृत शान्ति सम्झौता भएपछि अन्तरिम व्यवस्थापिका संसदको गठन गरिएको थियो। २०६३ वैशाख १२ मा, प्रधानमन्त्री गिरिजाप्रसाद कोइरालाको नेतृत्वको नयाँ संसद्मा माओवादीलाई सामेल गरिँदै मन्त्रिपरिषद् विस्तार गरिएको थियो।

विसं २०६४ को संविधान सभाको निर्वाचनपछि २०६५ भदौ २ गते मन्त्रिपरिषद् विघटन गरी पुष्पकमल दाहाल 'प्रचण्ड' प्रधानमन्त्री नियुक्त भएका थिए।

## मन्त्रिपरिषद् 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
कल्कि अवतार र मुहम्मद साहेब (पुस्तक)

**कल्कि अवतार र मुहम्मद साहिब** () सन् १९६९ मा लेखिएको एउटा पुस्तक छ।  यो वेद प्रकाश उपाध्यायले लेखेका हुन् ।  यसलाई "सारस्वत वेदान्त प्रकाश संघ" द्वारा प्रकाशित गरिएको थियो।  यो हिन्दी मा लेखिएको छ।
यस पुस्तकको मुख्य तर्क इस्लामी अगमवक्ता मुहम्मद कल्किले प्रयास गर्छ भन्ने हो।  कल्कि हिन्दू शास्त्र र किंवदन्ती अनुसार भगवान विष्णुको अन्तिम अवतार हो।
यस पुस्तकका लेखक हिन्दू र संस्कृत लेखनका विद्वान हुन्।

## इस्लामिक आलोचना 
बंगलादेशी इस्लामिक विद्वान अबू बकर मुहम्मद जकारियाले पुस्तकको आलोचना गर्दै अथर्वदको अध्याय २०, १२७ मा नरसिंहको वर्णन मौलिक अथर्वद नभएर पूर्वाधार र पछिको सम्बन्ध भएको दाबी गरे र मुहम्मद भविष्यवानियाको हिन्दू अगमवाणी भएको दाबी गरे। हिन्दू धर्मको ग्रन्थ मध्येको एक हो ।  यो दावी गरिएको छ कि यो उनका पुस्तकहरू मुस्लिमहरूलाई स्वीकार्य बनाउने चतुर प्रयास हो, जुन सम्राट अकबरको चापलूसी गर्ने प्रयासमा अकबरले इलोपनिषद लेखेर सुरु गर्यो, र विस्तारले भविष्यपुराणलाई पूर्ण रूपमा बर्बाद र अर्थ सिर्जना गर्यो।  हिन्दुओन बाट।  भारतको मौलिक द्रविड धर्म, भारतीय क्षेत्रीय आदिवासी धर्म र बौद्ध धर्मको मिश्रणबाट नयाँ रूप धारण गर्ने आर्यहरूको पुरातन मान्यतापछि वेदलगायत सबै हिन्दू धर्मग्रन्थहरू इरानबाट आयात गरिएको उनको दाबी छ ।  उनले भने कि हिन्दू धर्मग्रन्थहरूमा ईश्वर वा अल्लाहको एकेश्वरवाद समावेश नभएकोले यसको इस्लामको मूल विश्वाससँग कुनै सम्बन्ध छैन।  यो सुसंगत छैन, तर यो दार्शनिक रूपमा यसबाट व्युत्पन्न भएको हो र यो हिन्दू धर्मको एक सुसंगत र विश्वव्यापी सिद्धान्तको रूपमा स्थापित भएको हुनाले, यसका ग्रन्थहरू इस्लामिक दृष्टिकोणमा ईश्वरीय छैनन्, सबै हिन्दू ग्रन्थहरू ईश्वरीय अर्थका साथ ईश्वरीय साहित्य होइनन्। र सिर्जना।  यस पुस्तकमा कल्किको मुहम्मद भएको दाबी झुटो हो र यो गलत हो र यो एक चलाखीपूर्ण प्रयास भएको दाबी गरे।

## सन्दर्भहरू 
#  
# Abdul Haq Vidyarthi, “Muhammad in World Scriptures,” Adam Publishers, 1990. (includes chapters on Zoroastrian and Hindu Scriptures)
# A.H.Vidyarthi and U. Ali, “Muhammad in Parsi, Hindu & Buddhist Scriptures,” IB.
# 
#
सन् २०२४ को अमेरिकी राष्ट्रपतीय निर्वाचन

**सन् २०२४ को अमेरिकी राष्ट्रपतीय निर्वाचन** नोभेम्बर ५ का दिन आयोजना गरिने अमेरिकाको ६०औँ राष्ट्रपतीय निर्वाचन हो।  यो निर्वाचनमा मतदाताले चार वर्षका लागि राष्ट्रपति र उपराष्ट्रपति निर्वाचित गर्नेछन्। 
डेमोक्रेटिक पार्टीका सदस्य तथा वर्तमान राष्ट्रपति जो बाइडेनले सुरुमा राष्ट्रपतीय निर्वाचनको दौडमा उम्मेदवारी दिने भन्दै १२ मार्च का दिन सम्भावित उम्मेदवार बनेका थिए।  यद्यपि, जुन २०२४ को राष्ट्रपतीय बहसमा खराब प्रदर्शन, बढ्दो उमेर र स्वास्थ्य चिन्ताका कारण उनले जुलाई २१ मा दौडबाट नाम फिर्ता लिई उपराष्ट्रपति कमला ह्यारिसलाई समर्थन गर्दा ह्यारिसले सोही दिनबाट आफ्नो राष्ट्रपतीय अभियान सुरु गरेकी थिइन्।

४७ औं राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प राष्ट्रपति र जेडी भेन्स उप्-राष्ट्रपति निर्वाचित भए । विश्वभरीका राजनीतिज्ञाहरूले ट्रम्पलाई बधाइ सन्देश दिए ।  उनीहरूको सपथ ग्रहण २०२५ जनवरी २० मा हुनेछ । 

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
## बाह्य कडीहरू 
श्रेणी:डोनाल्ड ट्रम्प
युरोजोन

[अङ्गुठाकार|२० यूरोजोन सदस्यहरू

* [अस्ट्रिया
* बेल्जियम
* क्रोएसिया
* साइप्रस
* इस्टोनिया
* फिनल्यान्ड
* फ्रान्स
* जर्मनी
* ग्रीस
* आयरल्यान्ड
* इटाली
* लाटविया
* लिथुआनिया
* लक्जमबर्ग
* माल्टा
* नेदरल्यान्ड्स
* पोर्चुगल
* स्लोभाकिया
* स्लोभेनिया 
* स्पेन

]]
**यूरो क्षेत्र**, जसलाई सामान्यतया यूरोजोन भनिन्छ (**EZ**) युरोपेली सङ्घका २० सदस्य राष्ट्रहरूको मुद्रा सङ्घ हो जसले यूरोलाई आफ्नो प्राथमिक मुद्रा र एकमात्र कानुनी टेन्डर को रूपमा अपनाएको छ, र यसरी पूर्ण रूपमा आर्थिक तथा मुद्रा सङ्घ नीतिहरू लागु गरेको छ।

२० यूरोजोन सदस्यहरू हुन्ः

: अस्ट्रिया, बेल्जियम, क्रोएसिया, साइप्रस, इस्टोनिया, फिनल्यान्ड, फ्रान्स, जर्मनी, ग्रीस, आयरल्यान्ड, इटाली, लाटविया, लिथुआनिया, लक्जमबर्ग, माल्टा, नेदरल्यान्ड्स, पोर्चुगल, स्लोभाकिया, स्लोभेनिया र स्पेन।

युरोपेली सङ्घका सात गैर-यूरोजोन सदस्यहरूमा बुल्गेरिया, चेकिया, डेनमार्क, हङ्गेरी, पोल्यान्ड, रोमानिया र स्विडेन छन्। तिनीहरूले आफ्नै राष्ट्रिय मुद्राहरू प्रयोग गर्न जारी राख्छन्, यद्यपि डेनमार्क बाहेक सबै यूरो अभिसरण मापदण्ड पूरा गरेपछि सामेल हुन बाध्य छन्।

गैर-ईयू सदस्य राष्ट्रहरू मध्ये, अन्डोरा, मोनाको, सान मारिनो, र भ्याटिकन सिटीले यूरोलाई उनीहरूको आधिकारिक मुद्राको रूपमा प्रयोग गर्न र आफ्नै सिक्का जारी गर्न ईयूसँग औपचारिक सम्झौताहरू गरेका छन्। थप रूपमा, कोसोभो र मोन्टेनेग्रो आफ्नै मुद्राहरू बनाउनुको सट्टा यूरोमा भर पर्दै यूरोलाई एकपक्षीय रूपमा अपनाएका छन्। यी छवटा देशहरूको, तथापि, कुनै पनि यूरोजोन संस्थामा कुनै प्रतिनिधित्व छैन।

युरो प्रणाली यूरोजोनको मौद्रिक प्राधिकरण हो, युरोग्रुप वित्त मन्त्रीहरूको अनौपचारिक निकाय हो जसले मुद्रा युनियनका लागि वित्तीय नीति बनाउँछ, र केन्द्रीय बैङ्कहरूको युरोपेली प्रणाली यूरोजोन र गैर-यूरोजोन ईयू सदस्यहरू बीच वित्तीय र मौद्रिक सहयोगका लागि जिम्मेवार छ। युरोपेली केन्द्रीय बैङ्क (इसिबि) ले यूरोजोनका लागि मौद्रिक नीति बनाउँछ, यसको आधार ब्याज दर निर्धारण गर्दछ, र यूरो बैङ्कनोट र सिक्का जारी गर्दछ।

२००७–२००८ को वित्तीय सङ्कटदेखि, यूरोजोनले आर्थिक सुधारहरू लागु गर्ने बदलामा सदस्य राष्ट्रहरूलाई आपतकालीन ऋण दिने प्रावधानहरू स्थापना र प्रयोग गरेको छ। यूरोजोनले केही सीमित वित्तीय एकीकरण पनि लागु गरेको छ, उदाहरणका लागि, एक अर्काको राष्ट्रिय बजेटको सहकर्मी समीक्षामा। यो मुद्दा राजनीतिक छ र यूरोजोन परिवर्तनका लागि थप प्रावधानहरू के सहमत हुनेछन् भन्ने सन्दर्भमा प्रवाहको अवस्थामा छ। अहिलेसम्म  कुनै पनि यूरोजोन सदस्य राष्ट्रले छोडेको छैन, र त्यसो गर्न वा निष्कासन गर्ने कुनै प्रावधान छैन। 

## आलोचना 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
सौर्य एयरलाइन्स विमान दुर्घटना २०८१

९ साउन २०८१ का दिन सौर्य एयरलाइन्सको बम्बार्डियर सिआरजे विमान त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा उडेको केही बेरमै दुर्घटनाग्रस्त हुँदा त्यसमा सवार १९ मध्ये १८ जनाको मृत्यु भएको थियो।

## विमान 
सन् २००३ मा बम्बार्डियर एभिएसनले नाइन एन–एएमई नामक विमानको निर्माता क्रम सङ्ख्या ७७७२ रहेको बम्बार्डियर सिआरजे विमान थियो।

काठमाडौँको त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलबाट पोखराका लागि उडेको उक्त विमानमा चालक दलका दुई सदस्य र नियमित मर्मतसम्भारका लागि खटिएका १७ जना प्राविधिक सवार थिए। सौर्य एयरलाइन्सका अनुसार जहाजको मर्मत सम्भार १० साउन २०८१ मा गर्ने तय भएको थियो।

## दुर्घटना 
९ साउन २०८१ मा विमान उडेको केही समयपछि ११:१५ नेपाली समय आसपास दुर्घटना भएको थियो। विमान धावनमार्ग भन्दा केही माथि उठेर केही छेउतिर पल्टिएर दुर्घटनाग्रस्त भएको थियो। भिडियो फुटेज र प्रत्यक्षदर्शीको विवरण अनुसार विमान धावनमार्गको दक्षिणी भागबाट उडेको थियो र धारिलो किनारा बनाएर खसेको थियो। विमानको ह्याङ्गर र राडार स्टेसनको बीचमा धावनमार्गको पूर्वमा रहेको खाल्डोमा चिप्लिएर दुर्घटना भएको थियो। घटनाको फुटेजमा अग्निनियन्त्रकहरूले आगो निभाउने क्रममा बाँचेकाहरूलाई बचाउने प्रयास गरिरहेको देखिन्थ्यो। नागरिक उडड्यन मन्त्री बद्री पाण्डेका अनुसार विमानले जमिनमा क्षति पुर्‍याउनुभन्दा केही समयअघि मालबाहक कन्टेनरले ककपिटलाई मुख्य फ्युजलेजबाट काटेको थियो।  ककपिट कन्टेनरमा जमेको थियो भने बाँकी विमानलाई थप तल खाल्डामा खसेको थियो।

दुर्घटनामा यमनका एक नागरिकसहित १८ जनाको मृत्यु भएको थियो। दुर्घटनामा गम्भीर घाइते भएका क्याप्टेन मनिष शाक्यलाई उपचारका लागि काठमाडौं मेडिकल कलेज लगिएको थियो। मृतक सुशान्त कटुवाल पहिचान रूपमा भएको थियो।

दुर्घटनाको समयमा काठमाडौँमा दृश्यता कम थियो।  विमानस्थलका एक अधिकारीले दुर्घटना हुनुभन्दा पहिले विमानबाट "चर्को आवाज" आएको सुनिएको बताएका थिए। 

## यात्रु र चालक दल 
## घटना पश्चात् 
दुर्घटनापछि त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल अस्थायी रुपमा बन्द गरिएको थियो। मृतकको शव परीक्षणका लागि त्रिभुवन विश्वविद्यालय शिक्षण अस्पताल काठमाडौँ लगिएको थियो। १९ जना सवार विमानमा १८ जनाको मृत्यु भएको थियो भने विमान चालक मात्र जीवित थिए। दुर्घटनाको पाँच मिनेट भित्र विमान चालक मनिष शाक्यलाई उद्धार गरिएको थियो। उनको टाउको र अनुहारमा चोट लागेको थियो र उनको ढाडको हड्डी भाँचिएको थियो। 

## अनुसन्धान 
त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलका प्रमुखका अनुसार प्रारम्भिक अनुसन्धानबाट विमान उडेको केही समयपछि नै गलत दिशातर्फ मोडिएको देखिएको थियो।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## यो पनि हेर्नुहोस्
*नेपालमा भएका विमान दुर्घटनाहरू
*यति एयरलाइन्सको एटिआर-७२ विमान दुर्घटना
				

श्रेणी:नेपालमा भएका विमान दुर्घटनाहरू
महामृत्युञ्जय मन्दिर

**महामृत्युञ्जय मन्दिर** () भारतको असम राज्यको नगाउँमा अवस्थित एक हिन्दू मन्दिर हो। यो मन्दिर हिन्दू भगवान शिवलाई समर्पित छ। यो मन्दिर आफ्नो वास्तुकलाको अर्थमा विशेष छ किनकि यो शिवलिंगको रूपमा निर्माण गरिएको छ। १२६ फिटको उचाइमा रहेको यो विश्वकै सबैभन्दा ठूलो शिवलिंग हो ।यो विशेषताले भक्तजनका लागि यसलाई अद्वितीय र धेरै आकर्षक बनाएको छ।

## इतिहास 
सन् २००३ मा आचार्य भृगु गिरी महाराजले मन्दिरको निर्माण कार्य सुरु गरेका थिए, यो त्यही स्थान हो जहाँ उनले ध्यान गर्दथे र गुरु शुक्राचार्यले महामृत्युञ्जय मन्त्र को प्रदर्शन गरेका थिए। यही विचारका आधारमा आचार्य भृगु गिरी महाराजाहरूले मन्दिर निर्माण (प्राण प्रतिष्ठा) का लागि यस स्थानलाई रोजेका थिए । सन् २००३ मा निर्माणको प्रारम्भिक योजना सुरु भएको थियो तर अन्य आर्किटेक्ट र ईन्जिनियरहरूको धेरै प्रयासपछि, अन्तिम ईन्जिनियरिङ् र डिजाइन कार्य ई. नारायण शर्माले गरेका थिए। इन्जिनियरिङमा निपुणताको प्रतिबिम्बका कारण पनि यो मन्दिर निकै महत्वपूर्ण छ।

## उद्घाटन तथा प्राण प्रतिष्ठा महोत्सव 
मन्दिरको उद्घाटन प्राण प्रतिष्ठा महोत्सवद्वारा गरिएको थियो, पूजा २२ फेब्रुअरीमा भनिएको थियो र २५ फेब्रुअरी २०२१ मा समाप्त भएको थियो, विशेष अतिथिको रूपमा केन्द्रीय गृहमन्त्री श्री अमित शाह, आसामका पूर्व स्वास्थ्य र शिक्षा मन्त्री डा. हिमन्त विश्व शर्मा र असमका पूर्व मुख्यमन्त्री श्री सर्वानन्द सोनोवालले महामृत्युन्जय मन्दिरको पूजा र यज्ञमा भाग लिएका थिए। यज्ञका लागि १०८ यज्ञ कुण्डहरूको स्थापना गरिएको थियो र तमिलनाडुबाट लगभग २५० पुजारीहरू प्राण प्रतिष्ठा यज्ञ गर्न आएका थिए। प्राण प्रतिष्ठा यज्ञ सम्पन्न भएपछि मन्दिर २६ फेब्रुअरी २०२१ देखि भक्तजनका लागि खुला गरिएको थियो।

## स्थान 
महामृत्युञ्जय मन्दिर आसामको मुटु शहर गुवाहाटीबाट लगभग १२० किलोमिटर टाढा आसामको नगाउँ, महापुरुष श्रीमन्त दामोदर पथ, कालाजुगी, पुरानीगुदाम, बर्दुआ क्षेत्र नगाउँमा अवस्थित छ।

## भूकम्पको प्रभाव 
सन् २०२१ अप्रिल २८ मा आसाम र पूर्वोत्तर क्षेत्रमा ६.७ रिक्टर स्केलको भूकम्प गएको थियो र त्यसले गर्दा मन्दिरको १२६ फिटको माथिल्लो भागमा देखिएको सानो दरारलाई धक्का दिएको थियो जसलाई सजावटी क्षति भन्न सकिन्छ र कुनै संरचनात्मक क्षति भएको छैन।

## यो पनि हेर्नुहोस् 
* शुक्रेश्वर मन्दिर
* कामाख्या मन्दिर

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
## बाह्य कडीहरू 
* 

श्रेणी:आसामका शिव मन्दिरहरू
श्रेणी:आसामका हिन्दू मन्दिरहरू
श्रेणी:शिव मन्दिर
श्रेणी:भारतमा तीर्थयात्रा
श्रेणी:आसामका पर्यटकीय आकर्षणहरू
श्रेणी:२१ औं शताब्दीका हिन्दू मन्दिरहरू
चौथो सूर्यबहादुर थापा मन्त्रिपरिषद्

२०५४ असोज २१ मा सूर्यबहादुर थापाको चौथो मन्त्रिपरिषद् गठन भएको थियो। राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टीका सूर्यबहादुर थापालाई नेपाली काङ्ग्रेस, नेपाल सद्भावना पार्टी र केही स्वतन्त्रहरूको समर्थन पछि राजा वीरेन्द्रले प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त गरेका थिए। २०५४ कात्तिक ११ मा मन्त्रिपरिषद् विस्तार गरिएको थियो र २०५४ मङ्सिर १८ मा मन्त्रिपरिषद् फेरबदल गरिएको थियो।

## मन्त्रिपरिषद् 
### मन्त्रिपरिषद् हेरफेर 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
दोस्रो गिरिजाप्रसाद कोइराला मन्त्रिपरिषद्

राजा वीरेन्द्रले नेपाली काङ्ग्रेसका नेता गिरिजाप्रसाद कोइरालालाई प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त गरेपछि २०५५ वैशाख २ गते दोस्रो गिरिजाप्रसाद कोइराला मन्त्रिपरिषद् गठन भएको थियो। उनलाई नेकपा (माले)ले समर्थन गरेको थियो। २०५५ वैशाख ८ मा मन्त्रिपरिषद् विस्तार गरिएको थियो। २०५५ भदौ १० का दिन मन्त्रिपरिषद् पुनर्गठन गरिएको थियो र नेकपा (माले)का मन्त्रीहरूलाई समावेश गरिएको थियो। नेकपा (माले)ले २०५५ पुस ४ मा सरकारलाई दिएको समर्थन फिर्ता लिएको १० दिनपछि कोइरालाले प्रधानमन्त्री पदबाट राजीनामा दिएका थिए।

## मन्त्रिपरिषद् 
### मन्त्रिपरिषद् हेरफेर 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
२०२४ ग्रीष्मकालीन ओलम्पिक

**२०२४ ग्रीष्मकालीन ओलम्पिक**, आधिकारिक रूपमा **पेरिस** **२०२४** को रूपमा ब्रान्ड गरिएको, जुलाई  २४ बाट अगस्ट ११ सम्म हुने चलिरहेको अन्तर्राष्ट्रिय बहु-खेलकुद प्रतियोगिता हो।&nbsp;यसको उद्घाटन जुलाई २६ मा भएको थियो । यस ओलम्पिकको आयोजक पेरिस शहर हो, पेरिस मेट्रोपोलिटन फ्रान्समा फैलिएको १६ अन्य सहरहरूमा, साथै ताहिती, फ्रेन्च पोलिनेशियामा एउटा सबसाइटमा आयोजनाको सहर हो। 

सेप्टेम्बर २०१७ मा पेरुको लिमा, पेरुमा भएको १३१ औं आईओसी सत्रमा पेरिसलाई खेलकुद प्रदान गरिएको थियो।  धेरै आकांक्षी शहरअले आफ्नो नाम फिर्ता लिएपछि, पेरिस र लस एन्जलस शहर मात्र बाँकी रहेका थिए । अन्तर्राष्ट्रिय ओलम्पिक समिति (IOC) ले दुई बाँकी उम्मेद्वार शहरहरूलाई एकैसाथ २०२४ र २०२8 ग्रीष्मकालीन ओलम्पिक प्रदान गर्ने प्रक्रियालाई अनुमोदन गर्यो; उच्च प्राविधिक योजनाहरू र अवस्थित र अस्थायी सुविधाहरूको रेकर्ड-ब्रेकिंग संख्या प्रयोग गर्ने अभिनव तरिकाहरूको लागि दुवै बोलपत्रहरूको प्रशंसा गरियो। 

पहिले १९००  र  १९२४ मा आयोजना गरिसकेपछि, पेरिस ग्रीष्मकालीन ओलम्पिक तीन पटक आयोजना गर्ने लन्डनपछि दोस्रो शहर बन्यो। (जसले १९०८, १९४8 र २०१२  खेलहरू आयोजना गरेको थियो)    पेरिस २०२४ ले पेरिस १९२४ र शीतकालीन ओलम्पिक  को शताब्दी मनाउँछ (जसले शीतकालीन ओलम्पिकको शताब्दीलाई चिन्ह लगाउँछ), फ्रान्स द्वारा आयोजित छैटौं ओलम्पिक खेल हो (तीन ग्रीष्मकालीन ओलम्पिक र तीन शीतकालीन ओलम्पिक ) र पहिलो फ्रेन्च ओलम्पिक १९२९ यता पहिलो पटक हो।  ग्रीष्म खेलहरू परम्परागत चार-वर्षीय ओलम्पियाड चक्रमा फर्किन्छन्, २०२० संस्करण कोभिड-१९ महामारीको कारणले २०२१ सम्म स्थगित गरिएपछि।

पेरिस २०२४ ले ओलम्पिक कार्यक्रमको रूपमा ब्रेकडान्सिङ डेब्यू प्रस्तुत गर्दछ, र थोमस बाख आईओसीको अध्यक्षको रुपमा  आयोजित अन्तिम ओलम्पिक खेलहरू हुनेछ। सन् २०२४  को खेलहरू € 9 बिलियन खर्च हुने अपेक्षा गरिएको छ &nbsp;

; Key

 Changes in medal standings (see below) 

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
कृष्णप्रसाद भट्टराई मन्त्रिपरिषद्, २०५६

आम निर्वाचन २०५१ पछि राजा वीरेन्द्रले नेपाली काङ्ग्रेसका नेता कृष्णप्रसाद भट्टराईलाई प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त गरेपछि २०५६ जेठ १७ गते कृष्णप्रसाद भट्टराई मन्त्रिपरिषद् गठन भएको थियो। २०५६ असार १६ मा मन्त्रिपरिषद् फेरबदल गरिएको थियो। 

भट्टराईलाई नेपाली काङ्ग्रेसले संसदीय दलको नेताबाट हटाएपछि उनले राजीनामा दिएका थिए र २०५६ चैत ७ मा गिरिजाप्रसाद कोइरालाले उनलाई प्रतिस्थापित गरेका थिए।
## मन्त्रिपरिषद् 
### मन्त्रिपरिषद् हेरफेर 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
पाँचौँ सूर्यबहादुर थापा मन्त्रिपरिषद्

२०६० जेठ २८ मा तत्कालीन राजा ज्ञानेन्द्रले सूर्यबहादुर थापालाई प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त गरेपछि पाँचौँ सूर्यबहादुर थापा मन्त्रिपरिषद् गठन भएको थियो। २०६० साउन १६ मा मन्त्रीहरूलाई अतिरिक्त मन्त्रालयको जिम्मेवारी सुम्पिएको थियो।

सूर्यबहादुर थापाले २०६१ वैशाख २५ मा राजा समक्ष राजिनामा दिएका थिए। शेरबहादुर देउवा प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त भएपछि २०६१ जेठ २८ मा मन्त्रिपरिषद् विघटन गरिएको थियो।

## मन्त्रिपरिषद् 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
तेस्रो शेरबहादुर देउवा मन्त्रिपरिषद्

२०६१ जेठ २८ मा तत्कालीन राजा ज्ञानेन्द्रले शेरबहादुर देउवालाई प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त गरेपछि तेस्रो देउवा मन्त्रिपरिषद् गठन भएको थियो। २०६१ असार २१ मा नेकपा (एमाले), राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी र नेपाल सद्भावना पार्टीलाई समावेश गरी मन्त्रिपरिषद् विस्तार गरिएको थियो।

२०६१ माघ १९ मा तत्कालीन राजा ज्ञानेन्द्रले मन्त्रिपरिषद् खारेज गरेका थिए।
## मन्त्रिपरिषद्  
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
दोस्रो शेरबहादुर देउवा मन्त्रिपरिषद्

राजा ज्ञानेन्द्रले नेपाली काङ्ग्रेसका नेता शेरबहादुर देउवालाई प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त गरेपछि २०५८ साउन ११ गते दोस्रो देउवा मन्त्रिपरिषद् गठन भएको थियो। २०५८ कात्तिक २ मा मन्त्रिपरिषद्का विस्तार गरिएको थियो।

राजा ज्ञानेन्द्रले २०५९ असोज १८ गते देउवालाई बर्खास्त गरी मन्त्रिपरिषद् विघटन गरेका थिए। उनको स्थानमा लोकेन्द्रबहादुर चन्द चौथो पटक प्रधानमन्त्री बनेका थिए।

## मन्त्रिपरिषद् 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
झान्ने

दायाँ|अङ्गुठाकार|290x290पिक्सेल| मसाला झानिदै
**झान्ने**, जसलाई **फुर्‍याउने** र **तड्का** पनि भनिन्छ, मुख्यतया नेपाल, भारत, पाकिस्तान र बंगलादेशमा विभिन्न परिकार पकाउने तरिका हो। घिउ वा तेल मा तताइन्छ र मसला र मसालाको धूलो थपेर बासना नआएसम्म पकाइन्छ। यो तातेको तेल, मसाला, आदि लाइ खानाको माथीबाट हालीन्छ।

## झान्ने मा प्रयोग हुने सामग्रीहरू 
झान्ने बनाउन प्राय जीरा, हींग, प्याज, लसुन, कालो मरिच, अदुवा, तोरी, ल्वाङ, तेज पात आदि मसलाको प्रयोग गरिन्छ। केही विशेष परिकारहरूमा, मसला जस्तै सौंफ, सुक्खा अदुवा, रातो खुर्सानी, जाइफल, हरियो खुर्सानी र गोलभेडा जस्ता तरकारीहरू पनि प्रयोग गरिन्छ।

## विभिन्न भाषाहरूमा नाम 
* पञ्जाबी - तडका (تکھا, تکھا)
* गुजराती - वाघर (વઘાર)
* बंगाली - बगर (বাগ), बगर देवा (বাগড় দেওয়া), फोडन (ফড়ন)
* तमिल- थालित्तल
* कन्नड़- ओग्गारने
* तेलुगु - थालिम्पु (తాలిమ్పు)
* मराठी - फोडणी
* हिन्दी र उर्दू - तडका (تکھا), बघार (بگهار)
* कोंकणी - फोण्ण
श्रेणी:भारतीय खाना
चौथो लोकेन्द्रबहादुर चन्द मन्त्रिपरिषद्

लोकेन्द्रबहादुर चन्दलाई राजा ज्ञानेन्द्रले प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त गरेपछि २०५९ असोज २५ मा चौथो चन्द मन्त्रिपरिषद् गठन भएको थियो, मन्त्रिपरिषद्मा विघटित प्रतिनिधि सभाका दुई राजनीतिक दलका प्रतिनिधिहरू मात्र थिए। २०५९ मङ्सिर २ मा मन्त्रिपरिषद् विस्तार गरिएको थियो। २०५९ चैत २८ मा मन्त्रिपरिषद् पुनर्गठन गरिएको थियो।

चन्दले ५ दिनअघि राजीनामा दिएर सूर्यबहादुर थापालाई नियुक्ति लिएपछि २०५९ मङ्सिर २ गते मन्त्रिपरिषद् विघटन भएको थियो।

## मन्त्रिपरिषद् 
### हेरफेर
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
आयकर

**आयकर** भन्नाले कुनै पनि व्यक्ति तथा व्यवसायको आयमा लाग्ने प्रत्यक्ष करलाई जनाउँदछ। आयकर राज्यले व्यवस्था गरे अनुसारको दरमा लागू हुन्छ।

## इतिहास 
### प्रचीन इतिहास 
पहिलो आयकर सामान्यतया इजिप्ट सुरु भएको मानिन्छ। रोमन गणतन्त्रको प्रारम्भिक दिनहरूमा, सार्वजनिक करहरूमा स्वामित्वको सम्पत्ति र सम्पत्तिमा सामान्य मूल्याङ्कनहरू समावेश थिए। सामान्य परिस्थितिमा कर दर १% थियो र कहिलेकाहीँ युद्ध जस्ता परिस्थितिहरूमा ३% सम्म उच्च हुन्थ्यो। भूमि, घर र अन्य घरजग्गा, दास, जनावर, व्यक्तिगत वस्तुहरू र मौद्रिक सम्पत्तिहरूमा कर लगाइन्थ्यो। जति धेरै सम्पत्ति थियो, उति धेरै कर तिर्न्थ्यो।

 के छ खबर केटा हो ? 

## देश अनुसार आयकर लागु गरेको साल  
* **१७९९–१८०२**: 
* **१८०३–१८१६**: 
* **१८४०**: 
* **१८४२**: 
* **१८६०**: , ब्रिटिस राज को शासनमा 
* **१८६१–१८७२**: 
* **१८६४**: 
* **१८७२**: 
* **१८८७**: 
* **१८९१**: , at the time a colony of the United Kingdom
* **१८९४–९५**: 
* **१९००**: 
* **१९०३**: , 
* **१९०८**: 
* **१९११**: 
* **१९१३**: 
* **१९१६**: , 
* **१९१८**: 
* **१९२०**: , 
* **१९२१**: 
* **१९२४**: , 
* **१९३२**: , 
* **१९३४**: 
* **१९३७**: 
* **१९४२**: 
* **२००७**: 

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:कर
बुद्धिमान तामाङ

**बुद्धिमान तामाङ** एक नेपाली राजनीतिज्ञ हुन्। उनी राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टीको संसदीय दलको उपनेतामा समेत हुन्। उनी हाल नेपालको दोस्रो सङ्घीय संसदको सदस्यका रुपमा कार्यरत छन्। प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ निर्वाचनमा उनी आदिवासी जनजातिबाट समानुपातिक प्रतिनिधिका रूपमा निर्वाचित भएका थिए। उनी २०५२ असोज ६ गते पहिलो शेरबहादुर देउवा मन्त्रिपरिषद्मा भूमिसुधार तथा व्यवस्था मन्त्री बनेका थिए।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:नेपालका सांसदहरू २०७९–२०८२
श्रेणी:नेपालका सांसदहरू २०५१–२०५६
श्रेणी:राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टीका राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:राष्ट्रिय पञ्चायतका सदस्यहरू
मरिचमान सिंह श्रेष्ठ मन्त्रिपरिषद्

२०४३ असार १ देखि २०४६ चैत २४ सम्म नेपालको प्रधानमन्त्रीको रूपमा काम गरेका मरिचमान सिंह श्रेष्ठ पञ्चायत कालका अन्तिम प्रधानमन्त्री थिए। २०४३ जेठ ३१ मा प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त भएका श्रेष्ठले २०४३ असार २ गते मन्त्रिपरिषद् गठन गरेका थिए। १५ कात्तिक २०४५ मा मन्त्रिपरिषद् हेरफेर गरिएको थियो।

## मन्त्रिपरिषद् 
## मन्त्रिपरिषद् हेरफेर 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
बहादुर सिंह लामा

**बहादुर सिंह लामा** हाल वाग्मती प्रदेशका मुख्यमन्त्री नेपाली काँग्रेसका राजनीतिज्ञ हुन्। लामा नुवाकोट २ (ख) बाट बागमती प्रदेशसभा सदस्यमा निर्वाचित भएका थिए ।  उनी यसअघि प्रदेशको आर्थिक मामिला मन्त्री भएका थिए ।  

नेपालको सङ्घीय संसद्को प्रतिनिधिसभा सदस्य भइसकेका लामा नेपाली काँग्रेसबाट समानुपातिक प्रणालीबाट निर्वाचित भएका र प्रतिनिधिसभाको विकास समितिको सदस्यका रूपमा काम गरेका थिए । २०७०को नेपालको संविधानसभा निर्वाचनमा लामा नुवाकोट ३ बाट माओवादी नेता पोस्टबहादुर बोगटीलाई पराजित गर्दै निर्वाचित भएका थिए ।   
## यो पनि हेर्नुहोस्
* बहादुर सिंह लामा मन्त्रिपरिषद्

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:सन् १९७० मा जन्म
श्रेणी:नेपालको दोस्रो संविधान सभाका सदस्यहरू
श्रेणी:नेपालका सांसदहरू २०७४–२०७९
श्रेणी:बागमती प्रदेशका नेपाली कांग्रेस राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:नुवाकोट जिल्लाका मानिसहरू
श्रेणी:बागमती प्रदेशका मुख्यमन्त्रीहरू
पहिलो नगेन्द्रप्रसाद रिजाल मन्त्रिपरिषद्

२०३० साउन १ देखि २०३२ मङ्सिर १५ सम्म नेपालको प्रधानमन्त्रीको रूपमा काम गरेका नगेन्द्रप्रसाद रिजाल पञ्चायत कालीन प्रधानमन्त्री हुन्। रिजालले राष्ट्रिय पञ्चायतको सभामुखको रूपमा पनि सेवा गरेका थिए। २०३० सालमा पहिलो पटक प्रधानमन्त्री बनेका रिजालले १६ सदस्यीय मन्त्रिपरिषद् गठन गरेका थिए।

## मन्त्रिपरिषद् 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
तेस्रो लोकेन्द्रबहादुर चन्द मन्त्रिपरिषद्

प्रतिनिधि सभाको सबैभन्दा ठूलो दल नेकपा (एमाले)ले राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टीका नेता लोकेन्द्रबहादुर चन्दलाई प्रधानमन्त्रीमा समर्थन गरेपछि यो मन्त्रिपरिषद्  गठन भएको थियो जसलाई **चन्द–गौतम गठबन्धन** पनि भनिन्छ। २०५३ चैत १२, २०५४ असार १६ र २०५४ भदौ १३ मा मन्त्रिपरिषद् विस्तार गरिएको थियो। 

२०५४ असोज १८ गते अविश्वासको प्रस्ताव पराजित भएपछि सूर्यबहादुर थापा प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त भएको दुई दिनपछि यो मन्त्रिपरिषद् विघटन भएको थियो।

## मन्त्रिपरिषद् 
### मन्त्रिपरिषद् हेरफेर 
### मन्त्रिपरिषद् हेरफेर 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
जिष्णु राघवन

**जिष्णु राघवन अलिंगकिल** (२३ अप्रिल १९७९ - २५ मार्च २०१६), ** जिष्णुको** नामले चिनिने , एक भारतीय अभिनेता थिए जो मुख्यतया तमिल र हिन्दी फिल्महरू सहित मलयालम फिल्महरूमा देखा परेका थिए । उनी अभिनेता राघवनका छोरा थिए । उनी आफ्नो डेब्यू फिल्म *नम्मल* (२००२) को लागि परिचित छन् ,  जसको लागि उनले केरला फिल्म क्रिटिक्स एसोसिएशन अवार्ड सर्वश्रेष्ठ अभिनेता र मातृभूमि फिल्म पुरस्कार सर्वश्रेष्ठ पुरुष डेब्यूका लागि प्राप्त गरे । उनको अन्तिम फिल्म *ट्राफिक* (2016) थियो।

## प्रारम्भिक जीवन र शिक्षा 
जिष्णु फिल्म अभिनेता र निर्देशक राघवन र शोभाका छोरा हुन् । उनले आफ्नो स्कुल शिक्षा चेन्नईमा र पछि तिरुवनन्तपुरमको भारतीय विद्या भवनमा गरे । उनले नेशनल इन्स्टिच्युट अफ टेक्नोलोजी कालीकटमा मेकानिकल इन्जिनियरिङमा बीटेक गरे ।

## व्यक्तिगत जीवन 
उनले 2007 मा आफ्नी लामो समयदेखि प्रेमिका धन्या राजनसँग विवाह गरेका थिए, जो उनको कलेजमा जुनियर थिइन् र वास्तुकार हुन्।

## मृत्यु 
जिष्णुलाई 2014 मा घाँटीको क्यान्सर पत्ता लागेको थियो।  त्यसपछि, उनको शल्यक्रिया गरियो र त्यसमा पूर्ण रूपमा निको भए। Then, he had underwent surgery and got completely cured in it.

क्यान्सर माफी मा गयो, त्यसपछि 2015  मा पुनरावृत्ति भयो र उसले यसको उपचार गरायो। उनको 36 वर्षको उमेरमा फोक्सोको क्यान्सरका कारण 25 मार्च 2016 मा कोच्चिको अमृता अस्पतालमा निधन भएको थियो ।  आफ्नो मृत्यु अघि, उनले आफ्नो फेसबुक मा एक प्रेरणादायक पोस्ट पोस्ट गरेका थिए जसले पूरा सकारात्मकता संग एक दिन बनाउँछ।

## सन्दर्भ 
## बाह्य लिङ्कहरू 
*
नेपालका सार्वजनिक बिदाहरू

नेपाल विक्रम सम्वत्लाई मुख्य र राष्ट्रिय पात्रोका रूपमा साथै हिन्दु बिदाहरूका लागि, नेपाल सम्वत् र अन्तर्राष्ट्रिय कार्यक्रम र बिदाहरूका निम्ति ग्रेगोरियन पात्रो तीनवटा आधिकारिक पात्रो प्रणालीहरू प्रयोग गर्दछ। 

नेपाल सार्वजनिक कार्यालय र अधिकांश निजी व्यवसायहरू हप्ताको छ दिन सञ्चालन हुन्छन् र शनिबार मात्र बन्द हुन्छन्। अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरूका आफ्नै नियमहरू छन् र सामान्यतया शनिबार र आइतबार बन्द हुन्छन्। आगामी वर्षका लागि सरकारी बिदाहरू नेपाल गजटमा प्रकाशित हुन्छन्। नेपालले धेरै धार्मिक र गैर-धार्मिक बिदा मनाउँछ। यी अधिकांश बिदाहरूमा, अधिकांश सरकारी कार्यालयहरू र निजी संस्थाहरू बन्द हुन्छन्, यद्यपि निजी स्वामित्वमा रहेका व्यवसायहरू बन्द गर्न अनिवार्य छैन र अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरूले आफ्नै पात्रो सञ्चालन गर्न सक्छन्।

यी मध्ये केही घटनाहरू क्षेत्र, धर्म वा लिङ्ग-विशिष्ट हुन्। उदाहरणको लागि, नेपालमा एक निश्चित छुट्टी महिलाहरू को लागि मात्र हुन सक्छ।

नेपाल सरकारले २०८१ सालमा कुल ३५ दिन राष्ट्रव्यापी बिदा दिने निर्णय गरेको छ।

नेपालमा सबैभन्दा लामो सार्वजनिक बिदा विजया दशमीको दिन हो। यस पर्वमा फूलपातीदेखि दुवादशीसम्म सात दिनसम्म लगातार बिदा आउँछ। घटस्थापना र कोजाग्रत पूर्णिमाको बिदा यस पर्वको हिस्सा हो तर छ दिनको बिदाबाट छुट्टै छ। यी चाडपर्व बिदाहरू प्रत्येक वर्ष एउटै पात्रो मितिमा पर्दैनन्, किनकि तिनीहरू चन्द्र मितिको आधारमा मनाइन्छ जसलाई तिथी पनि भनिन्छ। लोकतन्त्र दिवस र गणतन्त्र दिवस जस्ता बिदाहरू विक्रम सम्वत् पात्रो मितिका आधारमा मनाइन्छ।

## सार्वजनिक बिदा 
नेपालमा सन् २०१८  पात्रो वर्षका लागि बिदाहरूको सूची निम्न छ।

## यो पनि हेर्नुहोस् 
* नेपालका चाडपर्वहरूको सूची

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपालमा सार्वजनिक बिदाका दिनहरू
पहिलो शेरबहादुर देउवा मन्त्रिपरिषद्

**पहिलो शेरबहादुर देउवा मन्त्रिपरिषद्** २०५२ भदौ २७ मा गठन भएको थियो। मनमोहन अधिकारीले प्रतिनिधि सभामा समर्थन गुमाएपछि उनले तल्लो सदन विघटन गर्न सिफारिस गरेका थिए। तर, सर्वोच्च अदालतले प्रतिनिधिसभा पुनःस्थापना गरी राजा वीरेन्द्रले २०५२ भदौ २६ मा नेपाली काङ्ग्रेस संसदीय दलका नेता शेरबहादुर देउवालाई प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त गरेका थिए। उनलाई राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी र नेपाल सद्भावना पार्टीले समर्थन गरेका थिए।   

२०५२ असोज ६ र फेरि २०५२ मङ्सिर २७ मा मन्त्रिपरिषद् विस्तार गरिएको थियो। २०५३ जेठ २८ र २०५३ पुष २४ मा मन्त्रिपरिषद् पुनर्गठन गरिएको थियो। अविश्वासको प्रस्तावमा पराजित भएपछि देउवाले २०५३ पुष २४ मा प्रधानमन्त्री पदबाट राजीनामा दिएक थिए र लोकेन्द्रबहादुर चन्दको नियुक्तिपछि २०५३ फागुन २७ मा मन्त्रिपरिषद् विघटन गरिएको थियो।

## मन्त्रिपरिषद्  
### विस्तार (पहिलो पटक) 
### मन्त्रिपरिषद् हेरफेर 
### मन्त्रिपरिषद् हेरफेर 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
दोस्रो तुलसी गिरी मन्त्रिपरिषद्

२०२० फागुन १४ मा प्रधानमन्त्री बनेका तुलसी गिरीले १५ सदस्यीय मन्त्रिपरिषद् गठन गरेका थिए।

## मन्त्रिपरिषद् 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
तेस्रो कीर्तीनिधि विष्ट मन्त्रिपरिषद्

२०३४ भदौ २७ मा प्रधानमन्त्री बनेका कीर्तीनिधि विष्टले २२ सदस्यीय मन्त्रिपरिषद् गठन गरेका थिए। भने २०३६ वैशाख १ गते मन्त्रिपरिषद् पुनर्गठन गरिएको थियो।

## मन्त्रिपरिषद् 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
पास्कल ग्रस

**पास्कल ग्रस** ({IPA-de|pasˈkaːl ˈɡʁoːs}} [pasˈkaːl ˈgaroːs], कहिलेकाहीँ अङ्ग्रेजीमा **ग्रस** रूपमा प्रस्तुत गरिन्छ जुन १५ जुन १९९१ मा जन्मिएका एक जर्मन पेशेवर फुटबल खेलाडी हुन जसले बुन्डेसलिगा क्लब बोरुसिया डर्टमुन्ड र जर्मनी राष्ट्रिय टोली लागि मिडफिल्डर वा फुल ब्याकको रूपमा खेल्ने गर्छन्। 

एक बहुमुखी खेलाडी, ग्रसले आफ्नो करियरमा डिफेन्सिभ मिडफिल्डर, राइट-ब्याक, आक्रामक मिडफिल्डर वा अग्रपंक्तिमा  समेत खेल्ने गरेका छन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य लिङ्कहरू
राघवन

**राघवन** ( मलयालम : രാഘവൻ ; जन्म १२ डिसेम्बर १९४१) एक भारतीय अभिनेता हुन् जसले तेलुगु र कन्नड चलचित्रहरू सहित १०० भन्दा बढी मलयालम चलचित्रहरूमा अभिनय गरेका छन् । 

2000 को प्रारम्भदेखि उनी मलयालम र तमिल टेलिभिजन सिरियलहरूमा बढी सक्रिय छन्। उनले *किलिपट्टु* (1987) मा आफ्नो निर्देशन डेब्यू गरे र उनी केरला राज्य टेलिभिजन अवार्ड र एशियानेट टेलिभिजन अवार्ड्सका प्राप्तकर्ता पनि हुन् ।

## प्रारम्भिक जीवन र शिक्षा 
राघवनको जन्म कन्नूर जिल्लाको तालिपरम्बामा भएको थियो । उनले आफ्नो स्कूली शिक्षा कोझिकोडको मुथदाथ हाई स्कूलमा पढेका थिए ।  उच्च माध्यमिक पूरा गरेपछि उनले ट्यागोर नाटक समूहमा काम गरे।After completing higher secondary he worked in Tagore Drama Troupe. 

उनले गान्धीग्राम ग्रामीण संस्थानबाट ग्रामीण शिक्षामा स्नातक गरे ।  उनले दिल्ली नेशनल स्कूल अफ ड्रामाबाट डिप्लोमा गरे । उनको पहिलो फिल्म 1968 मा *Kayalkarayil थियो।* 

## व्यक्तिगत जीवन 
उनले 1974 देखि शोभासँग विवाह गरेका थिए, र तिनीहरूको एक छोरा, जिष्णु राघवन
,  जो एक अभिनेता र एक छोरी, ज्योत्स्ना पनि छन्।

## सन्दर्भहरू 
## बाह्य लिङ्कहरू 
*

श्रेणी:भारतीय टेलिभिजन अभिनेताहरू
श्रेणी:तमिल चलचित्र अभिनेताहरू
श्रेणी:तेलगु चलचित्र अभिनेताहरू
श्रेणी:मलयालम चलचित्र अभिनेताहरू
श्रेणी:भारतीय चलचित्र निर्देशकहरू
श्रेणी:मलयाली मानिसहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
नेपाली लोकतन्त्र आन्दोलन

**नेपाल लोकतन्त्र आन्दोलन** २०औँ शताब्दीदेखि २००८सम्मका राजनीतिक पहल र आन्दोलनहरूको शृङ्खलाको संयोजन थियो जसले नेपालमा प्रतिनिधित्वात्मक लोकतन्त्र, बहुदलीय राजनीतिक प्रणाली स्थापना र राजतन्त्रको उन्मूलनको वकालत गऱ्यो। यसले तिनवटा प्रमुख आन्दोलनहरू देखेको छ, सन् १९५१ को क्रान्ति, जन आन्दोलन र लोकतन्त्र आन्दोलन जसले अन्ततः शाह राजतन्त्र उन्मूलन गऱ्यो, नेपाललाई गणतन्त्र परिणत गऱ्यो र बहुदलीय द्विसदनीय लोकतन्त्र पुनः परिचय दियो।

नेपालमा लोकतन्त्रका लागि राष्ट्रिय आन्दोलनको सुरुवात २०औँ शताब्दीको मध्यमा लामो समयदेखि स्थापित नेपाली शाही परिवार राणा शासन निष्कासन गर्नु थियो जुन भारतीय राष्ट्रवादी आन्दोलन जातीय र राजनीतिक घटनाक्रमबाट प्रभावित थियो। यद्यपि, लोकतन्त्रको यो अवधि सन् १९६० मा समाप्त भयो र हालैका लोकतान्त्रिक संस्थाहरूलाई उन्मूलन गर्दै, राजनीतिक दलहरू प्रतिबन्ध लगाउँदै र केही प्रकारका अभिव्यक्ति स्वतन्त्रता प्रतिबन्धित गर्दै पञ्चायत प्रणाली लागु गरियो। राजाले कार्यकारी शक्ति पाएको बेला राजनीतिक सुधारहरूले संसदको स्वायत्तता र अधिकारलाई पुनर्संरचना र कटौती गर्यो। राजनैतिक प्रतिनिधिहरूलाई सम्राटप्रतिको आफ्नो वफादारीमा कडाईका साथ अनुगमन गरिएको थियो, र राजनीतिक प्रतिनिधित्व साँघुरो थियो। १९७९ मा विद्यार्थी आन्दोलनमा लोकप्रिय असन्तुष्टि बढ्यो जसले पञ्चायत प्रणालीको भविष्यमा जनमत सङ्ग्रहको नेतृत्व गर्यो जसको परिणामस्वरूप पञ्चायत प्रणालीलाई सानो संस्थागत सुधारहरू सहितको रक्षा गरियो।

## २०४६ जनआन्दोलन 
भारतसँगको व्यापार विवादपछि मूल्यवृद्धि र उपभोग्य वस्तुको अभावमा सातवटा राजनीतिक गुट र नेपाली कांग्रेसको गठबन्धनले नेपालमा लोकतन्त्रको पुनःस्थापनाको प्रक्रिया अगाडि बढाएको छ। अप्रिल १९९० मा, विद्यार्थीहरू, मानवअधिकार सङ्गठनहरू र व्यावसायिक सङ्घहरूले विरोध प्रदर्शन गरे जसको कारण विश्वविद्यालय र विद्यालयहरू बन्द भए। नेपालको बहुधार्मिक र भाषिक जनसङ्ख्याको बावजुद यसको संविधानले नेपाललाई हिन्दु राष्ट्र घोषणा गर्‍यो र नेपालीलाई आधिकारिक भाषाको रूपमा घोषणा गर्‍यो।

## नेपाली गृहयुद्ध 
नेपाली गृहयुद्ध लोकतान्त्रिक सरकार र नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (माओवादी) को अर्धसैनिक शाखाबीचको शान्ति वार्ताको परिणाम थियो। यसले लगभग ३०,००० विद्रोह लडाकुहरूको निर्माणमा परिणत गर्यो र लगभग १३,००० हताहत भयो र हजारौँको लागि बेपत्ता भयो। नेपालको लोकतन्त्रको पहिलो दशक बारम्बार सरकार परिवर्तन, पार्टीभित्रको आन्तरिक लडाइ र भ्रष्टाचारका कारण अशान्त मानिन्छ।

## लोकतन्त्र आन्दोलन 
सन् २००१ मा राजा बिरेन्द्र र उनको परिवारको हत्या, विपक्षीलाई कडाइका साथ नियन्त्रण गर्दै, समाचार र मिडिया सङ्गठनहरूलाई सेन्सर गर्दै र देशका केही भागहरूमा दूरसञ्चार बन्द गर्दै, बहुदलीय लोकतन्त्रलाई पूर्ववर्ती राजाद्वारा आपतकालको स्थितिमा राखिएको थियो। गृहयुद्ध सैन्य र राजनीतिक गतिरोधमा विकसित भयो जुन सन् २००५ मा समाप्त भयो। राजनीतिक र आर्थिक अवस्थाको विरोधमा प्रदर्शनले नेपालको राजधानी काठमाडौँ अनुमानित १,००,००० देखि २,००,००० र सम्पूर्ण देशमा ५० लाखलाई आकर्षित गऱ्यो।

## यो पनि हेर्नुहोस् 
* सात सालको क्रान्ति
* नेपालको जनआन्दोलन २०६३

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपालको राजनीति
श्रेणी:नेपालको इतिहास (२००७–२०६५)
भद्रबाहु

अङ्गुठाकार| भद्रबाहुस्वामी

**आचार्य भद्राबाहु** जैन धर्मका श्वेताम्बर र दिगम्बर दुवै सम्प्रदायका अनुसार जैन धर्ममा अन्तिम श्रुतकेवली (सबै कुरा सुनेर जान्दछन्, अर्थात् अप्रत्यक्ष रूपमा) थिए।

दिगम्बर परम्पराअनुसार उनी मौर्य साम्राज्यका संस्थापक चन्द्रगुप्त मौर्यका आध्यात्मिक गुरु थिए। जैन धर्मका दिगम्बर सम्प्रदायका अनुसार जैन धर्ममा पाँच श्रुतकेवली थिए– गोवर्धन महामुनि, विष्णु, नन्दीमित्र, अपराजिता र भद्रबाहु।

## प्रारम्भिक जीवन 
भद्रबाहुको जन्म पुण्ड्रवर्धन (लगभग आधुनिक उत्तर बङ्गाल) मा एक ब्राह्मण परिवारमा भएको थियो जुन समयमा मौर्यहरूको माध्यमिक राजधानी उज्जैन थियो। जब उनी सात वर्षका थिए, गोवर्धन महामुनिले भविष्यवाणी गरे कि उनी अन्तिम श्रुता केवली हुनेछन् र उनको प्रारम्भिक शिक्षाको लागि उनलाई साथमा लिएर गए। श्वेतम्बर परम्पराअनुसार उनी ईपूर्व ४३३ देखि ईसापूर्व ३५७ सम्म बाँचेका थिए। दिगम्बर परम्पराअनुसार उनको मृत्यु ईसापूर्व ३६५ मा भएको थियो।

## दिगम्बरको जीवनी र चन्द्रगुप्तको सोह्र सपनाहरूको व्याख्या 
अङ्गुठाकार| चन्द्रागिरिमा भद्रबाहु गुफा

दिगम्बर सम्प्रदायको विश्वास छ कि कात्तिक महिनाको पूर्णिमाको रात चन्द्रगुप्त मौर्य (मौर्य साम्राज्यका संस्थापक र शासक) ले सोह्रवटा सपना देखेका थिए, जसको व्याख्या आचार्य भद्रबाहुले उनलाई गरेका थिए।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:भारतीय जैन भिक्षुहरू
श्रेणी:जैन आचार्यहरू
तेस्रो गिरिजाप्रसाद कोइराला मन्त्रिपरिषद्

नेकपा (एमाले) र नेपाल सद्भावना पार्टीले गिरिजाप्रसाद कोइरालालाई समर्थन गरेपछि २०५५ पुस १० मा तेस्रो गिरिजाप्रसाद कोइराला सरकार गठन भएको थियो। आम निर्वाचन २०५६ सम्पन्न गर्न सरकार गठन भएको थियो, जसपछि कोइरालाको स्थानमा कृष्णप्रसाद भट्टराई नियुक्त भएका थिए।

## मन्त्रिपरिषद्  
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
तेस्रो सूर्यबहादुर थापा मन्त्रिपरिषद्

२०३६ जेठ १६ गते प्रधानमन्त्री बनेका सूर्यबहादुर थापाले २०३६ जेठ १८ गते मन्त्रिपरिषद् गठन गरेका थिए। यो मन्त्रिपरिषद् नेपालमा जनमत सङ्ग्रह गराउने दायित्व सहित गठन गरिएको थियो भने २०३८ असार २ गते मन्त्रिपरिषद् हेरफेर गरिएको थियो।

## मन्त्रिपरिषद् 
## मन्त्रिपरिषद् हेरफेर 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
दोस्रो नगेन्द्रप्रसाद रिजाल मन्त्रिपरिषद्

२०४२ चैत ८ मा दोस्रो पटक प्रधानमन्त्री बनेका नगेन्द्रप्रसाद रिजालले १० सदस्यीय मन्त्रिपरिषद् गठन गरेका थिए। तीन महिना सम्म काम गर्ने गरी यो मन्त्रिपरिषद् गठन गरिएको थियो।

## मन्त्रिपरिषद् 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
गेहेन्द्रबहादुर राजभण्डारी मन्त्रिपरिषद्

कीर्तीनिधि विष्टले प्रधानमन्त्री पदबाट राजीनामा दिएपछि २०२६ चैत ३१ मा प्रधानमन्त्रीबनेका गेहेन्द्रबहादुर राजभण्डारीले ९ सदस्यीय मन्त्रिपरिषद् गठन गरेका थिए।  

## मन्त्रिपरिषद् 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
सार्वजनिक ऋण

[अङ्गुठाकार|अमेरिकी [सरकारी ऋणपत्र: १९७६ ८% ट्रेजरी नोट्, ऋणपत्र सरकारले ऋण उठाउने एक माध्यम हो। ]]
**सार्वजनिक ऋण** (, अन्य नामः **सरकारी ऋण**, **राष्ट्रिय ऋण** र **सार्वभौम ऋण**) केन्द्रीय सरकारको ऋण हो।  संघीय राज्यहरूमा, सार्वजनिक ऋणले राज्य वा प्रान्त सरकार, वा नगरपालिका वा स्थानीय सरकारको ऋणलाई पनि जनाउन सक्छ। वार्षिक *सरकारी घाटाले* एक वर्षमा सरकारी आय र व्यय बीचको भिन्नतालाई बुझाउँछ।

## ऋण लिनुपर्ने कारण 
## वर्गीकरण 
सार्वजनिक ऋणलाई  स्रोतको वा वर्गीकरणलाई निम्न आधारमा विभाजन गर्न सकिन्छ:

### समय अनुसार 
प्रत्येक ऋण निश्चित अवधिको लागि लिइन्छ। समय अनुसार, सार्वजनिक ऋणलाई निम्नानुसार उल्लेख गर्न सकिन्छ:

# अल्पकालीन कर्जा : सरकारले एक वर्षसम्मका लागि लिने ऋणलाई अल्पकालीन ऋण भनिन्छ। (उदाहरण: ट्रेजरी बिल)
# दीर्घकालीन ऋण: यी ऋणहरू दस वर्षभन्दा बढीका लागि हुन्
# फन्डेड लोन: सरकारले ऋणको मूल रकम फिर्ता गर्न बाध्य नभएको अवस्थामा त्यसलाई फन्डेड लोन भनिन्छ।
# अनफन्डेड कर्जाः सरकारले निश्चित मितिभित्र साँवा र ब्याज तिर्न प्रतिवद्धता गरेको ऋणलाई अनफन्डेड ऋण भनिन्छ।

### प्रयोग अनुसार 
प्रयोग अनुसार, सार्वजनिक ऋण निम्न तरिकामा उल्लेख गर्न सकिन्छ:

# उत्पादक ऋण: उत्पादनमूलक ऋण उत्पादन उद्देश्यका लागि प्रयोग गरिने ऋण हो।
# अनुत्पादक कर्जाः अनुत्पादक ऋण भन्नाले त्यस्तो कर्जा हो जसको खर्चले न आय आर्जन गर्छ न उत्पादन क्षमता बढाउँछ।

### प्रकृति अनुसार 
सार्वजनिक ऋणहरूलाई तिनीहरूको प्रकृति अनुसार निम्नानुसार उल्लेख गर्न सकिन्छ:

# स्वैच्छिक ऋण: यी ऋणहरू जनताले आफ्नो इच्छा अनुसार सरकारलाई उपलब्ध गराउँछन्। सरकारले ऋणको सर्त र शर्त अनुसार ब्याजसहित ऋण चुक्ता गर्छ।
# अनैच्छिक ऋण: युद्ध वा संकटको अवस्थामा, सरकारले मानिसहरूलाई ऋण दिन दबाब दिन सक्छ। मानिसहरूले स्वेच्छिक रूपमा यी ऋणहरू दिँदैनन्, त्यसैले यी ऋणहरूलाई अनैच्छिक ऋण भनिन्छ।

### ऋण प्राप्ति स्रोतको अनुसार 
ऋण प्राप्तिको आधारमा सार्वजनिक ऋणहरू निम्नानुसार उल्लेख गर्न सकिन्छ:

# आन्तरिक कर्जाः आन्तरिक ऋण भनेको कुनै देशभित्र त्यस देशका जनता वा बैंकहरू जस्ता वित्तीय संस्थाहरूबाट प्राप्त गर्न सकिने ऋण हो।
# वैदेशिक ऋण : विदेशी तथा अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाबाट प्राप्त ऋणलाई विदेशी ऋण भनिन्छ।

## जिडिपिमा सार्वजनिक ऋणको हिस्सा 
[अङ्गुठाकार|432x432पिक्सेल|[अन्तर्राष्ट्रिय मुद्रा कोष अनुसार, जिडिपिमा सार्वजनिक ऋणको हिस्सा]]
अन्तर्राष्ट्रिय मुद्रा कोष अनुसार,  जिडिपि भन्दा धेरै सार्वजनिक ऋण भएका देशहरू 

## प्रभाव 
सरकारी ऋण सङ्कलनले ब्याजदर बढ्न सक्छ, जसले निजी लगानीलाई रोक्न सक्छ किनभने सरकारहरूले सीमित लगानी कोषका लागि निजी फर्महरूसँग प्रतिस्पर्धा गर्छन्। केही प्रमाणहरूले जिडिपिको लगभग ८० प्रतिशत भन्दा बढी सरकारी ऋण भएका देशहरूको लागि वृद्धि दर कम रहेको बताउँछ।
## जोखिम
### टाट पल्टने जोखिम
### मुद्रास्फीति जोखिम
### विनिमय दर जोखिम
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:सरकारी ऋण
स्पार्टा

**स्पार्टा**  प्राचीन यूनान (ग्रीस)को लाकोनियाको एक प्रमुख नगर -राज्य थियो। पुरातनतामा, शहर-राज्य **लेसेडेमोन** (    भनेर चिनिन्थ्यो। स्पार्टा नामले दक्षिण-पूर्वी पेलोपोनीजको लाकोनियाको युरोटास उपत्यकामा युरोटस नदीको किनारमा रहेको मुख्य बस्तीलाई जनाउँथ्यो।  लगभग ६५० ईसा  पूर्व, यो प्राचीन ग्रीसमा प्रमुख सैन्य शक्ति (स्थल-सेना)  बन्न पुग्यो।

स्पार्टा प्राचीन ग्रीसमा आफ्नो सामाजिक प्रणाली र संविधानको लागि अद्वितीय थियो। 

कानूनहरूले स्पार्टन समाजलाई सैन्य प्रशिक्षण र शारीरिक विकासमा सबै सामाजिक संस्थाहरूलाई केन्द्रित गर्दै, जुनसुकै मूल्यमा सैन्य दक्षतालाई अधिकतम बनाउन तयार गर्थ्यो । स्पार्टाका बासिन्दाहरूलाई स्पार्टिएट्स (पूर्ण अधिकार भएका नागरिक), मोथाक्स (स्पार्टन्सका  स्वतन्त्र गैर-स्पार्टिएट सन्ततीहरू), पेरीओइकोइ (स्वतन्त्र गैर-स्पार्टिएटहरू), र हेलोट्स (राज्यको स्वामित्वमा रहेको दास गैर-स्पार्टन स्थानीयहरू) को रूपमा वर्गीकृत गरिएको थियो। स्पार्टिएट्स पुरुषहरूले कठोर *एगोज* प्रशिक्षण नियमहरू पार गरे, र Spartan phalanx ब्रिगेडहरू व्यापक रूपमा युद्धमा उत्कृष्ट मानिन्थ्यो। स्पार्टन महिलाहरूले शास्त्रीय अन्य प्राचीन ठाउँहरूको तुलनामा धेरै अधिकारहरू पाएका थिए।

## नाम 
बायाँ|अङ्गुठाकार| Eurotas नदी
प्राचीन युनानीहरूले स्पार्टालाई प्रायः लेसेडेमोन (Lacedaemon, λακεδαίμων) वा लेसेडेमोनिया (λακεδαιμονία) भनेर उल्लेख गरेका थिए, जसलाई सामान्यतया होमर र एथेनियन इतिहासकारहरू हेरोडोटस र थ्युसिडाइड्सका रचनहरूमा प्रयोग गरिएको छ। हेरोडोटसले पहिलेको मात्र प्रयोग गरेकाअ छन््, र केही खण्डहरूमा स्पार्टाको तल्लो सहरको विपरीत, थेरापोनको माइसेनियन ग्रीक किल्लालाई मात्र संकेत गरेको देखिन्छ। स्पार्टा नगरको नजिकको क्षेत्रमा, टेगेटस (Taygetos) पहाडको पूर्वी पठारलाई सामान्यतया Laconia (Λακωνία) भनेर चिनिन्छ। कुनै समयमा यो शब्द सामान्यतया मेसेनिया सहित प्रत्यक्ष स्पार्टन नियन्त्रण अन्तर्गत सबै क्षेत्रहरूको लागी प्रयोग भएको थियो। 

ल्यासेडेमन (Lacedaemon)को सन्दर्भमा शुरूआती शब्द माइसेनेइयन ग्रीक (Mycenaean Greek) रा-के-डा-मी-नि-जो (ra-ke-da-mi-ni-jo) था, जसको शाब्दिक अनुवाद "लैंसी डेमोनियन" हुन्छ जसलाई आक्षरिक लिपिमा रैखिक बी (Linear B) को रूपमा लेखिन्थ्यो।

यूनानी मिथकशास्त्रमा (पौराणिक कथाहरूमा), लैसिडेमॉन सुंदरी अप्सरा टाय्गेट से जन्मा जीयस (यूनानी देवराज) का बेटा था। उसने स्पार्टा से शादी की, जिससे वह एमिक्लास (Amyclas), युरिडाईस (Eurydice) और एसिन (Asine) का पिता बना. वह देश का राजा बना जिसका नामकरण उसने अपने ही नाम पर और राजधानी का नामकरण अपनी पत्नी के नाम पर किया। ऐसा मानना है कि उसने ही चैरेटिज़ के अभयारण्य का निर्माण किया था, जो स्पार्टा और एमिक्ले (Amyclae) के मध्य अवस्थित था, तथा क्लेटा (Cleta) एवं फेन्ना (Phaenna) नामक दो देवताओं को प्रदान कर दिया गया था। थेरापन (Therapne) के पड़ोस में ही एक पवित्र समाधि-स्थल का निर्माण किया गया.

आधुनिक यूनान में लैकोनियन के प्रशाशक के एक प्रांत का अब नया नाम लैसिडेमॉन (Lacedaemon) है।

## स्रोत
श्रेणी:युरोपको इतिहास
श्रेणी:विश्वको इतिहास
श्रेणी:युरोप
दोस्रो कीर्तीनिधि विष्ट मन्त्रिपरिषद्

२०२८ वैशाख १ मा दोस्रो पटक प्रधानमन्त्री बनेका कीर्तीनिधि विष्टले १४ सदस्यीय मन्त्रिपरिषद् गठन गरेका थिए। 
 

## मन्त्रिपरिषद् 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
पहिलो लोकेन्द्रबहादुर चन्द मन्त्रिपरिषद्

२०४० असार २९ मा पहिलो पटक प्रधानमन्त्री बनेका लोकेन्द्रबहादुर चन्दले २१ सदस्यीय मन्त्रिपरिषद् गठन गरेका थिए। २०४२ जेठ १ गते मन्त्रिपरिषद् हेरफेर गरिएको थियो।

## मन्त्रिपरिषद् 
## मन्त्रिपरिषद् हेरफेर 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपाल सरकार
श्रेणी:नेपालका मन्त्रिपरिषद्हरू
ग्याल्भानिक सेल

अङ्गुठाकार| ग्याल्भेनिक सेल
**ग्याल्भेनिक सेल** वा **भोल्टेइक सेल**, क्रमशः वैज्ञानिक लुइगी ग्याल्भानी र अलेसान्द्रो भोल्टाको नाममा राखिएको, एक इलेक्ट्रोकेमिकल सेल हो जसमा स्पन्टेनियस अक्सिडेसन रिडक्सन  प्रतिक्रियाहरूबाट विद्युतीय प्रवाह उत्पन्न हुन्छ। 

सामान्यतया दुई फरक धातुहरूलाई अलग-अलग बीकरमा डुबाइन्छ। यी बिकरहरू साल्ट ब्रिजद्वारा जोडिएको हुन्छ वा मेम्ब्रेनद्वारा अलग गरिएको हुन्छ।  धातुहरू तिनीहरूको सम्बन्धित धातु आयन सोलुसनमा डुबाइएको हुन्छ। 

भोल्टा पहिलो विद्युतीय ब्याट्री भोल्टेइक पाइलको आविष्कारक थिए। *ब्याट्री* शब्दको सामान्य प्रयोग एकल ग्याल्भेनिक सेल उल्लेख गर्न विकसित भएको थियो, तर पहिलो ब्याट्रीहरूमा धेरै ग्याल्भेनिक सेलहरू थिए। 

## इतिहास 
१७८० मा, लुइगी ग्याल्भानीले पत्ता लगाए कि जब दुई फरक धातुहरू (जस्तै, तामा र जस्ता) सम्पर्कमा हुन्छन् र दुबैले एकै समयमा भ्यागुताको खुट्टाको मांसपेशीको दुई फरक भागमा छुन्छ, भ्यागुताको खुट्टा खुम्चन्छ ।  उनले यसलाई " प्राणी बिजुली " भने। 

ग्याल्भानीले आफ्नो काम (१७९०) प्रकाशित गरेको एक वर्षपछि, अलेसान्द्रो भोल्टाले भ्यागुता आवश्यक छैन भनी देखाए। उनले डिटेक्टर र नुन पानीले भिजेको कागज (इलेक्ट्रोलाइटको रूपमा) प्रयोग गरेका थिए ।  (पहिले भोल्टाले क्यापेसिटन्स  को नियम स्थापना गरेको थिए ।

करिब चालीस वर्ष पछि, फराडेले ( फ्याराडेको इलेक्ट्रोलाइसिसको नियम हेर्नुहोस्)  ग्याल्भेनिक सेल - जसलाई प्रायः भोल्टेइक सेल भनिन्छ - रासायनिक प्रकृतिको हुन्छ भन्ने देखाए। फराडेले रसायन विज्ञानको भाषामा नयाँ शब्दावली पेश गरे: इलेक्ट्रोड ( क्याथोड र एनोड ), इलेक्ट्रोलाइट, र आयन ( केटायन र अनायन)। यसरी ग्याल्भानीले गलत तरिकाले बिजुलीको स्रोत (वा इलेक्ट्रोमोटिभ बलको स्रोत ) जनावरमा रहेको सोचेका थिए। भोल्टाले गलत रूपमा सोचे कि यो इलेक्ट्रोडको भौतिक गुणहरूमा थियो। तर फाराडेले सही रूपमा ईएमएफको स्रोत रासायनिक प्रतिक्रिया हो भन्ने तथ्य पहिचान गरे। भोल्टिक सेलको बौद्धिक इतिहासमा आधिकारिक कार्य ओस्टवाल्डको रहेको छ। 

## सिद्धान्त 
अङ्गुठाकार| Zn–Cu ग्याल्भेनिक सेलको योजनाबद्ध

: Zn (s) + Cu 2+ (aq) → Zn 2+ (aq) + Cu (s)

यस रेडक्स प्रतिक्रियामा, Zn लाई Zn 2+ मा अक्सिडेसन र Cu 2+ लाई Cu मा रिडक्सन गरिएको छ। जब इलेक्ट्रोन सीधै Zn बाट Cu 2+ मा जान्छ, प्रतिक्रियाको एन्थाल्पी तापको रूपमा वातावरणमा हराउँछ। यद्यपि, यही  प्रतिक्रिया ग्याल्भेनिक सेलमा गर्न सकिन्छ, केही रासायनिक ऊर्जालाई विद्युतीय ऊर्जामा रूपान्तरण गर्न सकिन्छ।  

: Zn(s) + Cu^{2+}(aq) -> Zn^{2+}(aq) + Cu(s)
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:विद्युतीय ब्याट्री
गरेना

**गरेना** सिङ्गापुरको खेल विकासकर्ता र नि: शुल्क अनलाइन गेमहरूको प्रकाशक हो। यो मूल कम्पनी सि लिमिटेडको डिजिटल मनोरञ्जन शाखा हो, जसलाई पहिले गरेना नाम दिइएको थियो।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
## बाह्य कडीहरू 
* 

श्रेणी:एन्ड्रोइड (सञ्चालन प्रणाली) गेमहरू
श्रेणी:सिङ्गापुरका कम्पनीहरू
श्रेणी:आइओएस गेमहरू
श्रेणी:सिङ्गापुरका सामाजिक सञ्जाल वेबसाइटहरू
श्रेणी:भिडियो गेम कम्पनीहरू
बङ्गाली असमिया भाषाहरू

**असमिया बङ्गाली भाषाहरू** (साथै **गौड कामरूप भाषाहरू**) पूर्वी भारतीय उपमहाद्वीप धेरै भाषाहरूको समूह हो। यो समूह आर्य भाषाहरू पूर्वी क्षेत्र सम्बन्धित छ। ग्लोटोलग अनुसार यस समूहका भाषाहरूमा असमिया, बङ्गाली, बिष्णुप्रिया, चकमा, चित्तागोनियन, हाजोङ, खारिया थार, कुर्मुकर, लोधी (साथै मुण्डा भाषा रूपमा वर्गीकृत गरिएको), माल पहाडिया, नोआखिला, राजबाङ्सी, रोहिंग्या, सिल्हेटी, ताङचाङ्या र सुरजापुरी समावेश छन्।

## भाषाहरू 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:आर्य भाषा परिवार
श्रेणी:पूर्वी आर्य भाषा परिवार
किश्तवाडी भाषा

**किश्तवाडी** एक उत्तरी आर्य भाषा हो जुन कश्मीरी भाषासँग नजिकबाट सम्बन्धित छ, छिमेकी पश्चिमी पहाडी भाषा परिवारहरूको बलियो प्रभावको साथ। यो जम्मु र कश्मीर (केन्द्र शासित प्रदेश), भारतको जम्मू विभाग किश्तवाड जिल्लामा हिन्दुहरूले बोल्ने गरिन्छ।

## उत्पत्ति 
किश्तवाडीको उत्पत्ति प्राकृत भएको हो-जुन प्राचीन कालमा आम मानिसहरूले बोल्ने भाषा थियो। साहित्यिक भाषा संस्कृत थियो जसको प्राकृत घनिष्ठ सम्बन्ध छ। यसलाई सुविधापूर्वक कस्मिरी भाषाको भगिनी भाषा भन्न सकिन्छ, किनकि दुवै संस्कृत धेरै सरल प्राकृत उत्पन्न भएको हो।

किश्तवाडीलाई अन्य भाषा र बोलीहरूका शब्द र वाक्यांशहरूको मिश्रणबाट सुरक्षित गरिएको छ। यद्यपि, पुरानो समयमा किश्तवाडका आम मानिसले बोल्ने मूल प्राकृतले डोगरी, पन्जाबी र फारसी भाषाहरू केही शब्दहरू अवशोषित गरेको छ तर सीमित हदसम्म। किश्तवाडीको वर्तमान रूप प्राकृत, पाली वा संस्कृतको प्रत्यक्ष परिणाम हो।

## वक्ता 
भारतको सन् १९११ को जनगणना अनुसार किश्तवाडी भाषा बोल्नेहरूको सङ्ख्या ७,४६४ थियो।

## लिपि 
किश्तवाडी भाषा लेख्नको लागि टाकरी लिपिको एक विशेष रूप प्रयोग गरिन्छ; साथै त्यहाँ मानक हिज्जे न त एक सुसंगत हिज्जे जस्तो देखिदैन।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:कश्मीरी भाषा