open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
वाङसिङ देउराली

'''''' नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रको गण्डकी अञ्चल, स्याङ्जा जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। साबिक बाङसिङ देउराली गाउँ विकास समितिका १-९ वटा वडाहरु समाहित गरि हाल आँधीखोला गाउँपालिका वडा नं ४ बनेको हो। यस वडा को क्षेत्रफल १२.९ वर्ग किमि र जनसंख्या राष्ट्रिय जनगणना २०७८ अनुसार १७७९ रहेको छ। जसमा पूरुष  ८२९ र महिला ९५० रहेका छन। साथै घरधुरी संख्या ५६४ रहेको छ।1 यो आँधीखोला गाउँपालिकाको वडा नम्बर ४ हो।
अङ्गुठाकार
यहाँ श्रवणकुमारको मन्दिर रहेको छ श्रबणकुमार अन्धा वाआमालाई पानी खुवाउन पुगेको पोखरी रहेको छ, जहाँ श्रवणकुमारलाई बाण लागेको थियो।    बाहुन, क्षेत्री, दमाई, कामी र सार्की जातिको बसोबास रहेको यो गाउँ दुईतिरबाट सामुदायिक वनले घेरिएको छ । पर्यटकीय क्षेत्र पञ्चासे र डहरे देउरालीको काखमा अवस्थित यस गाविसको छिमेकमा बाँगेफड्के , कास्कीको भदौरे तामागी, पर्वतको आर्थर का साथै विचारी चौतारा, चिलाउनेवास र सेतीदोभान गाविस रहेका छन ।

## यातायात
वाङसिङ देउराली गाविस हालको आँधीखोला गाउँपालिका वडा नं ४ बाङसिङ पुग्नका लागि सिद्दार्थ राजमार्गको फेदीखोला गाविस अन्तर्गत खड्केटारीबाट भाटखोला,बाँगेफड्के गाविस हालको फेदिखोला गाउँपालिका वडा नं ५ बागेफड्के हुदै पार गरेर एक पर्यटकीय सडक प्रयोग गर्न सकिन्छ । यसका साथै सिद्दार्थ राजमार्गको पुतलीबजार नगरपालिका अन्तर्गत नौडाँडाबाट नौडाँडा कार्कीनेटा सडकखण्डबाट सेतीदोभान गाविसलाई पार गरेर पनि उक्त स्थान पुग्न सकिन्छ ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
१. राष्ट्रिय जनगणना २०७८ https://censusnepal.cbs.gov.np/results/population?province=4&district=44&municipality=3
श्रेणी:स्याङ्जा जिल्लाका ठाउँहरू
स्वरेक

'''''' नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रको गण्डकी अञ्चल, स्याङ्जा जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ५१८० रहेको थियो जसमध्ये २१२३ पुरुष र ३०५७ महिला रहेका थिए भने यहाँ ११९७ घरधुरी रहेको थियो। यसको साविकका (२,३,४,८) वडाहरू हाल वालिङ नगरपालिकामा पर्दछ भने (१,५,६,७,९) वडाहरू भीरकोट नगरपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका २-४,८ वडाहरू वालिङ नगरपालिकाको वडा नम्बर ११ हो भने १,५-७,९ वडाहरू भीरकोट नगरपालिकाको वडा नम्बर ५ हो।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:स्याङ्जा जिल्लाका ठाउँहरू
जल घडी

**जल घडी** (water clock या clepsydra) एक समयमापक युक्ति हो जसमा समय मापनको लागि कुनै द्रव]]का नियन्त्रित प्रवाहको  सहारा लिइन्छ। विभिन्न सभ्यताहरूमा यीहरूका उपयोग प्राचीन कालबाट  नैं छ रहेको थियो।

## बाह्य कडीहरू
* NIST: A Walk Through Time
* Egypt's Water Clock
* A Brief History of Clocks: From Thales to Ptolemy
* The Clock of Flowing Time in Berlin 
* The Indianapolis Children's Museum Water Clock 
* Nanaimo, BC Water Clock 
* Rees's Universal Dictionary article on Clepsydra, १८१९
* Bernard Gitton's Time-Flow Clocks 
* The Royal Gorge Bridge Water Clock 
*Shockwave-Applet: Ctesibius Waterclock

श्रेणी:समय मापन
क्याक्मी

'''''' नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रको गण्डकी अञ्चल, स्याङ्जा जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ५३९६ रहेको थियो जसमध्ये २३३६ पुरुष र ३०६० महिला रहेका थिए भने यहाँ ११९४ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल हरिनास गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १,२,७-९ वडाहरू हरिनास गाउँपालिकाको वडा नम्बर ६ हो भने ३-६ वडाहरू नम्बर वडा वडा नम्बर ७ हो।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:स्याङ्जा जिल्लाका ठाउँहरू
अका बिया भाषा

**अका-बिया** या **बिया** अंडमान एवं निकोबार द्वीप समूहको एक विलुप्त भाषा हो जुन पश्चिमी एवं दक्षिणी अंडमानको केही जनजातिहरू द्वारा प्रयोग गरिन्थ्यो। 

## बाहिरी लिङ्कहरू 
* यस भाषाका बारेमा एथनोलागको रपट

श्रेणी:भारतीय भाषाहरु
श्रेणी:भाषाविज्ञान
श्रेणी:भारतमा बोलिने भाषाहरू
अनुप्रयुक्त भाषाविज्ञान

जस प्रकार सामान्य विज्ञानको व्यावहारिक पक्ष 'अनुप्रयुक्त विज्ञान' छ, त्यसै प्रकार भाषाविज्ञानको व्यावहारिक पक्ष **अनुप्रयुक्त भाषाविज्ञान** (Applied linguistics) छ। भाषासम्बन्धि मौलिक नियमहरूका विचारको जडमा नैं अनुप्रयुक्त भाषाविज्ञानको भवन खडा हुन्छ। संक्षेपमा, यसको सम्बन्ध व्यावहारिक क्षेत्रहरूमा भाषाविज्ञानका अध्ययनका उपयोगबाट छ।

## उपयोग 
भाषाविज्ञानको सर्वाधिक उपयोग **भाषाशिक्षण**का क्षेत्रमा गरे जानरहेको छ। भाषा देशी छ या विदेशी, स्वयं सिक्नु छ या अरुहरूलाई सिकाउनु छ, सबै कार्यहरूको लागि भाषाविज्ञानको ज्ञान उपयोगी हुन्छ। यस भाषाशिक्षणका अंतर्गत वास्तविक शिक्षण पद्धति र पाठ्य पुस्तकहरूको रचना, दुइटै नैं सम्मिलित छन्। यस कार्यको लागि तुल्नुत्मक वर्णनात्मक-भाषाविज्ञान र शब्दावली-अध्ययनबाट भरपूर सहायता मिल सक्छ। विदेशी छात्रहरूलाई अङ्ग्रेजी, फ्रान्सीसी, रूसी आदि भाषाहरूको शिक्षा दिनको लागि इंग्लैड, अमरीका, फ्रान्स र रूस आदि देशहरूमा व्यापक अनुसंधानकार्य भइ रहेको छ।

आशु लिपिको व्यवस्थित पद्धतिका निर्माणमा शब्दावली अध्ययनको ठूलो उपादेयताछ। टाइपराइटरका कीबोर्डको क्रम-व्यवस्थामा पनि भाषाविज्ञानको ज्ञान आवश्यक छ।

आजका युगमा भाषाविज्ञानको महत्त्व यसैले पनि बढ रहेको छ कि उनको उपयोग भाषाशिक्षणका अतिरिक्त स्वचालित या यान्त्रिक अनुवाद (automatic or machine translation)का क्षेत्रमा पनि धेरै नैं ला भदायक सिद्ध भइ रहेको छ। एक भाषाका सूचनापरक तथा वैज्ञानिक साहित्यको दूसी भाषामा मानव मस्तिष्कका अनुरूप नैं इलेक्ट्रनिक कम्प्यूटरहरू (परिकलन यन्त्रहरू)को सहायताबाट अनुवाद गर दिन दिन-प्रति-दिन अधिकाधिक संभव भइ रहेछ।

## सन्दर्भ 
## बाह्य कडीहरू 
श्रेणी:भाषाविज्ञान
श्रेणी:हिन्दीबाट अनुवादित
साक्षरता

**साक्षरता** भन्नाले अक्षर चिनेको वा जानेको, लिपि चिनेको वा अलिअलि लेखपढ गर्न सक्ने वा अल्पशिक्षितलाई जनाउँदछ। व्यापक अर्थमा भन्नु पर्दा साक्षरता भन्नाले साक्षरताले प्रयोगको कुनै विशिष्ट सन्दर्भमा लिखित रूपमा विचारहरू बुझ्ने वा व्यक्त गर्ने उद्देश्यका साथ "पढ्न र लेख्न जानेको" भन्ने बुझिन्छ। अर्को शब्दमा भन्ने हो भने, साक्षर समाजका मानिसहरूसँग लेखन उत्पादन र उपभोगका लागि धेरै अभ्यासहरू छन्। यस दृष्टिकोणमा, पढ्नु भनेको सधैँ कुनै न कुनै उद्देश्यका लागि केही न केही पढ्नु हो; लेखन भनेको जहिले पनि कुनै विशेष उद्देश्यको लागि कसैको लागि केहि लेख्नु हो।  
पढ्ने र लेख्ने बारेमा रहेको विश्वासले समाज र व्यक्तिको लागि यसको मूल्यले जीवनकालमा साक्षरतालाई अभिवृद्धि गर्दछ भने यसले सिकाइने कुरा र अभ्यास गर्ने तरिकाहरूलाई सधैँ प्रभाव पार्दछ। नेपालको साक्षरता दर ६७.९१% रहेको छ।

केही अनुसन्धाताहरूले "साक्षरता" को अवधारणामा चासोको इतिहासलाई दुई अवधिहरूमा विभाजित गर्न सकिन्छ भनेर सुझाव दिएका छन्। पहिलो, सन् १९५० अघिको समय हो, जब साक्षरतालाई वर्णानुक्रमीय साक्षरता (शब्द र अक्षर पहिचान) को रूपमा मात्र बुझिन्थ्यो। दोस्रो, सन् १९५० पछिको समय हो, जब साक्षरतालाई बिस्तारै व्यापक अवधारणा र प्रक्रियाको रूपमा लिन थालियो, जसमा पठन र लेखनको सामाजिक र सांस्कृतिक पक्षहरू र कार्यात्मक साक्षरता समावेश छ। 

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:साक्षरता
श्रेणी:शिक्षा
श्रेणी:लेखन
टौदह

नेपाल खाल्डोको पानी बाहिर गइसकेपछि बनेका प्राकृतिक ताल कीर्तिपुरको **टौदह** र धापाखेलको नागदह हुन् । टौदह काठमाठौंबाट ७ कि.मि.को दूरी दक्षिणकाली जाने बाटोमा पर्दछ । टौवगुको अर्थ नेपालभाषामा ठूलो र दह भन्नाले पानी जमेर बनेको ठूलो पोखरी हो । उपत्यकाकै सबैभन्दा ठूलो प्राकृतिक ताल हो टौदह । ५ सय मिटर लम्बाई र ४ सय मिटर चौडाइ क्षेत्रफलमा यो पोखरी फैलिएको छ। सुख्खायाममा ६ मिटर गहिराइ रहेको टौदहले बुगद्यो रातो मच्छिन्द्रनाथको भोटो देखाउने जात्राको किम्बदन्तीसँग प्रत्यक्ष सम्बन्ध राख्दछ । कर्कट नागको वास रहेको विश्वास गरिने दहमा नागपञ्चमीका दिन मेला लाग्छ ।

## इतिहास
आख्यानअनुसार मञ्जुश्रीले उपत्यकाको पानी ह्रासिकाप चोभार छेदन गरी बाहिर पठाउँदा कर्कोटक नागराज रिसाएर अनिष्ट हुने भय सिर्जना गरिदिएछन् । तर बोधिसत्व मञ्जुश्रीले आह्वान गरी कर्कोटक नागराजलाई टौदहमा विराजमान गराई शान्ति कायम गराएको विश्वास गरिन्छ। उनै नागराजकी रानी आँखा दुख्ने रोगबाट ग्रस्त हुँदा ललितपुर निवासी एक ज्यापूले यस दहसम्म पुगी रानीको आँखा दुख्ने रोग निको बनाइदिएको बताइन्छ। त्यस घटनाबाट खुसी भएका नागराजले उपहारस्वरूप नवरत्न जडित भोटो ज्यापू जातिको भित्री पोशाक उपहार पठाइदिएछन्।

किम्बदन्ती नै हो ज्यापूले भोटो फुकालेर खेतमा काम गरिरहेको बेला आँखा छलेर एक ख्याक (नराम्रो आत्मा भएको मावन)ले ज्यापूको भोटो चोरी भागेछ। केही दिनपछि आफ्नो भोटो लगाई आइरहेको ख्याक र ज्यापूबीच जम्काभेट हुँदा घमासान युद्ध भएछ। आपसमा लडिरहेका ख्याक र ज्यापूलाई देखेपछि रातो मच्छिन्द्रनाथ बुंगद्योले दुवैलाई छुट्याएर भनेछन्- प्रमाणसहित भोटो लिन आउनू । जबसम्म प्रमाण ल्याउँदैनौ तबसम्म रत्नजडित यो भोटो मसँगै रहनेछ । ख्याकको त भोटो नै थिएन उसले त्यसको पृष्ठभूमि जान्ने कुरै भएन। ज्यापूले पनि टौदहमुनि नागराजसम्म पुग्ने बाटो नै थाहा पाएनछ। त्यसै बेलादेखि प्रत्येक वर्ष रातो मच्छिन्द्रनाथको जात्रामा जावलाखेलको च्वासका नर्नीमा भोटो सुरक्षित छ है भनी देखाउने परम्परा छ। राष्ट्रप्रमुख र जीवित देवीकुमारीको समुपस्थितिमा भोटो प्रदर्शन गर्ने प्रचलन कायम छ।

प्रत्येक वर्ष नागपञ्चमीका दिन टौदहमा मेला लाग्ने गर्दछ । ३८ जातका बोटबिरुवा ३६ जातका कीरा र १ सय १६ प्रकारका पंक्षी यस क्षेत्रमा रहेका हुँदा टौदह जैविक अनुसन्धानका लागि वरदान सावित भएको बताइन्छ । टौदहलाई ललितपुरको जात्रा आख्यान किर्तिपुरको सभ्यतास्थल र काठमाडौँको सिमाना सम्पदा पनि भन्ने गरिन्छ । सहरी क्षेत्रबाट करिब पाँच किलोमिटरको दूरीमा रहेको टौदह कीर्तिपुर नगरपालिकाको वडा नम्बर १५मा रहेको छ ।

## चित्र दीर्घा

File:Lotus in Taudaha.jpg|टौदहमा पाइने एकप्रकारको कमल
File:Taudaha Lake Nepal.jpg|टौदह
File:Taudaha1.jpg|टौदह
File:Taudaha2.jpg|टौदह
File:Taudha pond.jpg|टौदह
File:Tdhati.jpg|टौदह

## यो पनि हेर्नुहोस्
* नागदह

## सन्दर्भसामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:भूगोल
श्रेणी:दहहरू
श्रेणी:काठमाडौँ उपत्यकाका ठाउँहरू
श्रेणी:धार्मिक पर्यटकीय स्थलहरू
श्रेणी:ताल तथा पोखरीहरू
नागदह

thumb|right|200px|नागदह
**नागदह** नेपालको मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्र बागमती अञ्चल, ललितपुर जिल्लाको धापाखेलस्थित सांस्कृतिक महत्त्वको पोखरी हो । विसं २०२१को नापीमा ५२ रोपनी क्षेत्रफल रहेको नागदह अहिले ४२ रोपनी क्षेत्रफलमा खुम्चिएको छ । समिति गठन भएपछि नागदह वरिपरि वृक्षरोपण, वर्षायामको भलपानी पोखरीमा नपसोस् भनेर निकासको व्यवस्था र पोखरी वरिपरि बाटो निर्माण गर्न सुरू गरिएको छ । पोखरीमा माछापालन पनि गरिएको छ । नागदह अवलोकन गर्न आउने आगन्तुक गर्न आउने आगन्तुकका लागि डुङ्गामा सयर गर्न सकिने व्यवस्था पनि मिलाईएको छ । 
मञ्जुश्रीले तलाउको रूपमा रहेको काठमाडौँ उपत्यकाको पानी चोभारमा गल्छी काटी बाहिर पठाएपछि उपत्यकामा नागदह र टौदह बाँकी रहेको जनविश्वास रहिआएको छ । काठमाडौँ उपत्यकाको सबै पानी सुकेपछि नागहरू यो दहमा आई बसेकाले यसको नाम नागदह रहेको बताइन्छ । सो दहमा नागपञ्चमी र ऋषिपञ्चमीमा ठूलो मेला लागने गरेको छ । 
## सन्दर्भसामग्रीहरू
## चित्र दीर्घा

File:Nagdah(1).jpg|नागदहमा रहेको नागको मुर्ति
File:Nagdah.jpg|    नागदह 
File:Nagdah(2).jpg|नागदहमा रहेको नागको मुर्ति

श्रेणी:काठमाडौँ उपत्यकाका ठाउँहरू
श्रेणी:जलस्रोत
श्रेणी:धार्मिक पर्यटकीय स्थलहरू
श्रेणी:दहहरू
श्रेणी:ताल तथा पोखरीहरू
श्रेणी:पर्यटकीय स्थलहरू
बराह ताल

**बराह ताल** खोटाङ जिल्लाको सदरमुकाम दिक्तेलदेखि १६ कोस दक्षिणमा रहेको ताल हो। यसले झन्डै पाँच वर्गकिलोमिटर क्षेत्र ओगटेको छ। यहाँ वर्षमा एकचोटि हरिबोधनी एकादशीमा दुई दिने मेला लाग्छ। 

बराहताल पुग्न दिक्तेलबाट करबि दुई दिन लाग्छ। दिक्तेल, टेम्मा, चुइँचुम्मा बोफूल, छितापोखरी, चिपि्रङ, इन्द्रायणीपोखरी, खोटाङबजार हुदै साखोला तरेपछि सुन्दर बराहताल पुगिन्छ। उदयपुरबाट बुबाजोरघाट, कुलाबाध हुदै आइपुगिन्छ। त्यस्तै भोजपुरबाट पानधारे, चिसापानी छिचोलेपछि आइन्छ। 
मुहान र निकास नभएको यो ताल सधै नै सफा देखिन्छ। यहाँ भिन्न प्रजातिको रातो माछा पाइन्छ।

## बाह्य लिङ्कहरु
श्रेणी:भूगोल
श्रेणी:खोटाङ जिल्लाका ठाउँहरू
म्याक्सी

**म्याक्सी** महिलाहरूले लगाउने कुम देखि खुट्टासम्म ढाक्ने खालको पहिरन हो ।
पेटिकोट

**पेटिकोट** महिलाहरूले सारी को भित्र पट्टि लगाउने भित्री पहिरन हो । कसैकसैले मेक्सिको भित्र पनि लगाउने गर्दछन्।
ब्रेसियर

**ब्रेसियर** (उच्चारण , ) वा **ब्रा** () महिलाले स्तनलाई छोप्न तथा अड्याउनको लागि लगाउने भित्रि पहिरन हो । १९ औँ शताब्दिको अन्त्य तिरबाट व्यापक रूपमा स्तनलाई अड्याउनको लागि प्रयोग हुने कर्सेटको सट्टामा यसको प्रयोग शुरु भयो । हाल विभिन्न किसिम तथा आकारका ब्राहरू उत्पादन हुने गर्दछन ।

## यो पनि हेर्नुहोस्
* ह्यान्डब्रा
* पुरुष ब्रा
* पेस्टिज
* भिक्टोरियन पोशाक सुधार

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:पहिरनहरू
श्रेणी:महिलाले लगाउने पहिरनहरू
आमिर खान

**आमिर खान** (, ); जन्म १४ मार्च १९६५ ) एक भारतीय चलचित्र अभिनेता, निर्माता, निर्देशक र लेखक हुन ।
## बाल्यकाल 
## व्यक्तिगत जीवन 
## प्रमुख चलचित्रहरु
## प्रसिद्धि 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## यी पनि हेर्नुहोस्
## बाहिरी लिङ्कहरू
* 
* 

श्रेणी:हिन्दी चलचित्र अभिनेताहरू
श्रेणी:भारतीय चलचित्र अभिनेताहरू
श्रेणी:आम्बेडकरवादीहरू
श्रेणी:भारतीय मुसलमानहरू
श्रेणी:सन् १९६५ मा जन्म
श्रेणी:फिल्मफेयर पुरस्कार विजेताहरू
श्रेणी:हिन्दी चलचित्र निर्देशकहरू
श्रेणी:हिन्दी चलचित्र निर्माताहरू
श्रेणी:भारतीय आवाज अभिनेताहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:मुम्बईका अभिनेताहरू
होनोलुलु

**होनोलुलु** () संयुक्त राज्य अमेरिकाको हवाईको राजधानी तथा अत्यधिक जनघनत्व भएको शहर हो ।

## सन्दर्भ सूची
कुर्था सुरुवाल

**कुर्था सुरुवाल** (, फारसी/) दक्षिण एसिया तथा मध्य एसियामा विशेष गरी महिला तथा पुरुषहरूले पनि लगाउने पहिरन हो। नेपाल, भारत, पाकिस्तान जस्ता देशहरूमा यो पहिरन धेरै नै लगाइन्छ।
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:पहिरनहरू
श्रेणी:महिलाले लगाउने पहिरनहरू
बुट्यान

thumb|250px|right| सेरिङ्ह्याम पार्कमा रहेको गुराँसको झाडी
**बुट्यान** एउटै बोटमा धेरै काण्डहरू पलाउने र करिब ५ देखि ६ मिटरसम्म मात्र अग्लो हुने झाडीदार वनस्पतिहरूको समुह हो।

## तस्विर सङ्ग्रह

File:Euonymus europaeus 001.JPG
File:Scrub brush vegetation in south TX IMG 6069.JPG
File:Schlehenbusch.jpg
File:Hortensie, blau.jpg
File:Zaubernuss.jpg
File:Senecio angulatus by the coast.jpg
रातो ऐँसेलु

वैज्ञानिक नाम **रुबस इलिप्टिकस**(Rubus ellipticus)ले चिनिने यो वनस्पति हिमालय पर्वत शृङ्खला आसपासका पहाडी भूभागमा पाइने एक बहुवर्षीय बुट्यान वर्गको वनस्पति हो। रुबस इलिप्टिकस अर्थात रातो ऐँसेलु एसियाको हिमालय पर्वत शृङ्खला आसपासका क्षेत्रको रैथाने वनस्पति हो। यो जातको ऐँसेलु नेपालको पहाडी भेगको सबै ठाउँमा पाइन्छ। नेपालका अलावा भारतका उत्तरी पहाडी भूभाग, चीन र पाकिस्तानमा समेत पाइन्छ। यसको बोट एक झाडी खालको हुन्छ। रातो ऐँसेलु पनि दुई प्रकारको हुन्छ। एक प्रकारको ठूलो झाडी हुन्छ भने अर्को सानो बोट भएको हुन्छ। पहिलो खालको ऐँसेलुको पात खस्रो र हल्का हरियो हुन्छ भने दोस्रो ऐँसेलुको पात चिल्लो र गाढा हरियो हुन्छ। पहिलो जातको ऐँसेलुको काँडा केही कम हुन्छ भने दोस्रो जातको ऐँसेलुको काँडा धेरै खतरनाक हुन्छ।

## फल
यसको फल काँचोमा हरियो र पाकि सकेपछि रातो(सुन्तला रंग) हुने हुनाले यसलाई रातो ऐँसेलु भनिएको हो। ठूलो झाडीहुने प्रजातिको फलको स्वाद गुलियो हुन्छ भने अर्को सानो बोट भएको प्रजातिको फलको स्वाद अलि चुकिलो (अमिलो) हुन्छ। पहिलो जातको चैत देखि जेठको अन्त सम्म पाकेको पाइन्छ भने दोस्रो जातको ऐँसेलु जेठको अन्तमा पाकेको हुन्छ।

## काण्ड
रातो ऐँसेलुको काण्ड घोप्टो परेका नङ्ग्रा आकारका काँडा तथा तिखा बिषालु झुसयुक्त भएको हुन्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:बुट्यान
श्रेणी:फलफूल
श्रेणी:नेपालमा पाइने वनस्पतिहरू
श्रेणी:फूल फुल्ने वनस्पति
भारतीय संस्कृति

[thumb| *[कथककली* कलाकार कृष्णाको रूपमा  नृत्य गर्दछन् ]]
|thumb|भारत उपमहाद्वीपको क्षेत्रीय सांस्कृतिक सीमाहरू र क्षेत्रहरूको स्थिरता र ऐतिहासिक स्थायित्वलाई प्रदर्शित गर्दो मानचित्र

**भारतको संस्कृति** धेरै चीजहरूलाई मिलाएर बन्दछ जसमा  भारतको लामो इतिहास, विलक्षण भूगोल र सिन्धु घाटीको सभ्यताको समयमा बनेर पछि गएर वैदिक युगमा विकसित भएको, बौद्ध धर्म एवं स्वर्ण युगको शुरुवात र त्यसको अस्तगमनको साथ फले-फुलेको आफूँ स्वयंको प्राचीन विरासत शामिल छन्।


संस्कृति
व्युत्पत्तिशास्त्र

भाषाका शब्दहरूका इतिहासका अध्ययनलाई **व्युत्पत्तिशास्त्र** (etymology) भन्दछन्। यसमा विचार गरिन्छ कि कुनै शब्द ती भाषामा कहिले र कसरि प्रविष्ट भयो; कुन स्रोतबाट अथवा भनेँबाट आया; उनको स्वरूप र अर्थ समय सहित कुन तरिका परिवर्तित भएको छ। व्युत्पत्तिशास्त्रमा शब्दका इतिहासका माध्यम भन्दा कुनै पनि राष्ट्र, प्रान्त एवं समाजको भाषिक, सांस्कृतिक, ऐतिहासिक एवं सामाजिक पृष्ठभूमि अभिव्यक्त हुन्छ। 

'**व्युत्पत्ति**'को अर्थ छ ‘विशेष उत्पत्ति’। कुनै शब्दका क्रमिक इतिहासको अध्ययन गर्न, व्युत्पत्तिशास्त्रको विषय छ। यसमा शब्दका स्वरूप र उनको अर्थका आधारको अध्ययन गरिन्छ। अङ्ग्रेजीमा व्युत्पत्तिशास्त्रलाई 'Etymology' भन्दछन्। यो शब्द यूनानी भाषाका यथार्थ अर्थमा प्रयुक्त Etum तथा लेखा-जोखाका अर्थमा प्रयुक्त Logosका योगबाट ब्ने छ , जसको आशय शब्दका इतिहासको वास्तविक अर्थ सम्पुष्ट गर्न छ |

भारतवर्षमा व्युत्पत्तिशास्त्रको उद्भव धेरै प्राचीन छ। जब वेद मन्त्रहरूका अर्थहरूलाई समझ्नु सुगम नरहयो तब भारतीय मनीषीहरू द्वारा वेदहरूका क्लिष्ट शब्दहरूका सङ्ग्रह रूपमा निघण्टु ग्रन्थ लेखिए तथा निघण्टु ग्रन्थहरूका शब्दहरूको व्याख्या र शब्द व्युत्पत्तिका ज्ञानको लागि निरूक्त ग्रन्थहरूको रचना भए। वेदहरूका अध्ययनको लागि वेदागहरूका छ: शास्त्रहरूमा निरूक्त शास्त्र पनि सम्मिलित छन्। निरूक्त शास्त्र संख्यामा १२ बताइन्छ, किन भनें यस समय आचार्य यास्क प्रणीत एक मात्र निरूक्त उपलब्ध छ। 

## विषयको प्राचीनतम मूल 
शब्दहरूको उत्पत्तिको दुनियाउँमा सबै भन्दा पहिले गहन विश्लेषण गर्नको श्रेय भारतका संस्कृत वैयाकरणहरूलाई जान्छ। जसले निरुक्त नामबाट सबै भन्दा पहिले वैदिक शब्दहरूको निर्वचन तथा व्याख्या गरयो। संस्कृतका चार व्याकरण सबै भन्दा प्रसिद्ध छन्:

* यास्क
* पाणिनि
* कात्यायन
* पतञ्जलि

संस्कृतका शब्दहरूको व्युत्पत्तिमा उपर्युक्त वैयाकरणहरूका कार्यहरूको सन्दर्भ लिइन्छ। संस्कृतका यस अग्रग कार्यको सन्दर्भ लिएर अगाडि चलेर पश्चिमी विद्वानहरूले पनि व्युत्पत्तिशास्त्रको विकास गरे।

## वाह्य सूत्र 
* परिचय.aspx हिमाचल प्रदेशका स्थान-नाम एवं उनको व्युत्पत्ति
* Curiosities of Biological Nomenclature

श्रेणी:व्याकरण
श्रेणी:शब्दकोश
श्रेणी:हिन्दीबाट अनुवादित
गाउँ

**ग्राम** या **गाउँ** सानो-सानो मानव बस्तिहरूलाई भन्दछन्, जसको जनसङ्ख्या केही सौबाट लिएर केही हजारका बीच हुन्छ। प्राय: गाउँहरूका मानिसहरू कृषि या कुनै अन्य परम्परागत काम (जस्तै - माछा मार्ने, खेतीपाति गर्ने) गर्दछन्। गाउँहरूमा घर प्राय: धेरै छेउ-छेउ तथा अव्यवस्थित हुन्छन्। परम्परागत रूपबाट गाउँहरूमा शहरहरूको अपेक्षा कम सुविधाहरू (शिक्षा, रोजगार, स्वास्थ्य आदि) हुन्छ्न्।

जस्तै - सगरमाथा अञ्चल ,उदयपुर जिल्ला,जोगीदह गाविसको ९ नं वडाको गाउँ मोतियाही हो । अझ झानौ गाउँ ठूलो रहेछ भने गाउँ भित्र पनि  टोल,गल्ली,चौंक आदि हुन सक्छ।

=चित्र दीर्धा=

File:Terrace Farming in Nepal in Rakathum VDC-0373.jpg|नेपालको रामेछाप जिल्लाको राकाथुम गाउँ विकास क्षेत्रमा गरिएको खेती
चित्र:Bhumdi.jpg|300px|left|thumb|नेपालको एउटा गाउँ
चित्र:Indianvillage.jpg|300px|right|thumb|मध्य भारतको एक गाउँ
चित्र:घलेगाउँ photo 2.jpg|thumb|200px|right| हिमालको काखमा रहेको घलेगाउँ
File:Jharkot Village-Upper Mustang Trek-1281.jpg|झारकोट गाउँ-माथिल्लो मुस्ताङ, नेपाल
File:Okhrane village, Nepal - panoramio.jpg|ओख्राने गाउँ, नेपाल

=यो पनि हेर्नुहोस=
*घलेगाउँ

## बाह्य कडीहरू 
* शिक्षित गाउँव , सशक्त भारत 
* भारतका गाउँव (गूगल पुस्तक ; लेखक - एम एन श्रीनिवास)
* निर्मल ग्राम अभियान 
* Information about villages in India from GloriousIndia
* Information on all villages in the UK 
* Planning A Village 
* Types of villages (anthropogenic biomes)

श्रेणी:ग्रामीण भूगोल
श्रेणी:हिन्दीबाट अनुवादित
श्रेणी:गाउँहरू
श्रेणी:भूगोल
ग्लूकोमीटर

**ग्लूकोजमीटर** (अङ्ग्रेजी:*सेल्फ मनिटरिंग अफ ब्लड ग्लूकोज*, लघु:एसएमबीजी) त्यो उपकरण हुन्छ, जसका द्वारा रक्तमा ग्लूकोजको   मात्रा ज्ञात गरिन्छ। यो उपकरण मधुमेह-रोगीहरूको लागि अत्यन्त लाभदायक हुन्छ। यस उपकरणका प्रयोगबाट रोगी आफ्नो घरमा नैं स्वयं बिना कसैको   सहायताका नियमित अन्तरालमा रक्त-शर्गराको   जांच घरमा नैं गर्न सक्दछन्। यसको खोज १९७० मा भए थियो, किन भनें १९८ ०का दशकका आरम्भ आउँदा-आउँदै यसको प्रचलन एकदम बढ्यो। ग्लूकोमीटरका आविष्कारका पहिले मधुमेहलाई मूत्र परीक्षणका आधारमा नापिन्थ्यो। यो विद्युत-रासायनिक प्रविधीका आधारमा काम गर्दछ। यसका बाहेक हाइपोग्लाईसीमिया (उच्च रक्त-शर्गरा)का स्तरलाई नापनको लागि पनि यसको प्रयोग हुन्छ।

ग्लूकोमीटरमा लिंसटका माध्यम भन्दा एक बूंद रक्त  लिन पछि उसलाई एकप्रयोज्य परीक्षण पट्टी (*डिस्पोजेबल टेस्ट स्ट्रिप*)मा राख्दछन् जसका आधारमा यो उपकरण रक्तको  शर्गरा-स्तर नाप्दछ। घरहरुलू ग्लूकोज मीटर पूरा रक्तमा ग्लूकोजका स्तरलाई नाप्दछन्, र परीक्षण प्रयोगशालाहरूमा प्रयुक्त हुने वाला मीटर प्लाज्मामा ग्लूकोजका स्तरलाई नाप्दछन्। यसको एक कारण यो पनि छ, कि प्रयोगशालामा रक्त शिराहरूबाट  लिँदछन् र ग्लूकोमीटरमा धमनीहरूबाट  नमूना लिइन्छ। भारतमा अनेक कंपनीहरुका ग्लूकोमीटर उपलब्ध छन्। यिनीहरूमा प्रमुख छन्: जन्सन एण्ड जन्सनको  वन-टच अल्ट्रा, बायरको  कन्टूर, रोशका एक्यू सीरीजका एक्यूचेक, एक्यूचेक एक्टिव र एक्यूट्रेंड आदि। आधुनिक ग्लूकोमीटरलाई केबलको   सहायताबाट  कंप्यूटरबाट  पनि  जोड्न सकिन्छ। यस प्रकार यो उपकरण आफ्नो परिणाम कंप्यूटरमा पठाई दिन्छन्, जसलाई समयानुसार, मनचाहे फर्मैटमा प्रिंट गर्न सक्दछन्, सहेज सक्दछन् तथा विश्लेषण पनि गर्न सकिन्छ।

## सन्दर्भ
## बाहिरी सूत्र
* प्राविधिक ज्ञान हिन्दीमा  
*राष्ट्रीय मधुमेह सूचना क्लीयरिंगहाउस -अमरीका, *सन्दर्भ हेतु*
*श्वास गंध बताएगी शक्करको   मात्रा !

श्रेणी:मधुमेह
श्रेणी:चिकित्सा परीक्षण
इरान-इराक युद्ध

thumb|200px|ईरान-इराक युद्ध
[200px|thumb|इरान-इराक युद्ध - September 22, 1980 - [तेहरान]]
ईरान र इराकका बीच युद्ध सन् १९८०-८८का बीच लडाइयो । यो युद्ध अनिर्णीत खतम भएको थियो । यस युद्धको  मुख्य कारण सीमा-विवाद थियो । ७०का दशकमा इराक सहित सीमा विवादलाई लिएर जुन सन्धि भए थियो त्यससित इराक सन्तुष्ट थिएन । ती समय इरान राजनीतिक रूपबाट कमजोर थियो किन भने देशमा इस्लामिक क्रान्ति भर्खरै भए थियो । यसका सबै भन्दा   खतरनाक परिणामहरूमा भन्दा एक थियो - लेबनानमा हिजबुल्लाहको  जन्म ।

यस युद्धमा यूरोपीय देशहरूले आफुलाई युद्धबाट अलग बताए तर हथियारहरुका रूपमा उनले इराकको सहायता गरे ।
## पृष्ठभुमि 
## कारण
## सन्दर्भ
श्रेणी:विश्वका युद्ध
श्रेणी:इरानको इतिहास
श्रेणी:इराकको इतिहास
श्रेणी:मध्य-पूर्वको युद्ध
कोरियाली युद्ध

**कोरियाली युद्ध** (दक्षिण कोरियामा , "कोरियाली युद्ध"; उत्तर कोरियामा , "पितृभुमी स्वतन्त्रता युद्ध"; २५ जुन १९५० – २७ जुलाई १९५३) उत्तर कोरिया (चीन र सोभियत सङ्घको सहायतामा) र दक्षिण कोरिया (संयुक्त राष्ट्र विशेषतः अमेरिकाको सहायतामा) बीच भएको एक युद्ध थियो। यो युद्ध उत्तर कोरियाले दक्षिण कोरिया माथि आक्रमण गरेपछि सन् १९५० जुन २५ का दिन सुरु भएको थियो। 
यो शीत युद्ध कालमा लडिएको पहिलो महत्त्वपूर्ण युद्ध थियो। यो युद्ध अन्तमा बिना निर्णय नै समाप्त भएतापनि जन क्षति तथा तनाव धेरै बढेर गएको थियो।

दोस्रो विश्व युद्ध पछि सोभियत सङ्घ र अमेरिकाले कोरियालाई सन् १०४५ अगस्ट १५ का दिन जापानको उपनिवेश नियन्त्रणबाट मुक्त गरेको थियो। जापानको आत्मसमर्पणसँगै युद्धको अन्त्य पछि ३८औँ अक्षांंश उत्तरमा कोरियाको विभाजन भएको थियो। सोभियत सङ्घले उत्तर तर्फको हिस्सा नियन्त्रण गर्दा अमेरिकाले दक्षिण तर्फको हिस्सा लिएको थियो। सन् १९४८ मा ३८औँ समान्तरलाई सिमा मानेर दुई सार्वभौम राष्ट्रको स्थापना भएपछि शीत युद्धको भुराजनैतिक तनाव सुरु भएको थियो। उत्तरमा किम इल-सुङको नेतृत्वमा समाजवादी राज्यको स्थापना भएको थियो भने दक्षिणमा कम्युनिस्ट विरोधी पूँजीवादी राज्यको स्थापना भएको थियो। नवनिर्मित दुवै राष्ट्रका सरकारले सम्पूर्ण कोरियाको वैधानिक सरकार आफूलाई नै दावी गरेपछि कुनै सरकारले पनि सिमालाई स्थायी मान्न तयार भएका थिएनन्

उत्तर कोरियाली सेना सिमा पार गर्दै सन् १९५० जुन २५ का दिन दक्षिण कोरियामा छिरेपछि कोरियाली द्वन्द्व युद्धमा परिणत भएको थियो। जसको उद्देश्य उत्तर कोरियाको आक्रमणलाई रोक्नु थियो। संयुक्त राष्ट्रका २१ राष्ट्रले संयुक्त राष्ट्रको सेनामा योगदान दिएका थिए त्यसमा ९० प्रतिशत हिस्सा अमेरिकाको थियो।

## बाह्य कडीहरू 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:विश्वका युद्ध
श्रेणी:युद्ध
श्रेणी:अस्ट्रेलिया सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:कम्बोडिया सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:क्यानडा सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:बेल्जियम सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:लाओस सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:इथोपिया सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:फ्रान्स सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:ग्रीस सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:लक्जमबर्ग सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:न्युजी ल्यान्ड सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:दक्षिण अफ्रिका सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:उत्तर कोरिया सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:दक्षिण कोरिया सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:टर्कि सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:थाइल्यान्ड सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:जनवादी गणतन्त्र चीन सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:फिलिपिन्स सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:सोभियत सङ्घ सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:संयुक्त राज्य अमेरिका सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:नेदरल्यान्ड सम्मिलित युद्धहरू
श्रेणी:शीतयुद्धकालीन द्वन्द्वहरू
श्रेणी:छद्मयुद्ध
मिस्रको इतिहास

मिस्रको इतिहास धेरै भागहरूमा बाँडीएको छ। यहाँ प्राचीन सभ्यताहरू विकसित भए जुन पछि ग्रीक, ईरानी, रोमन तथा अरब साम्राज्यहरूको अंश रहेका थिए।

## काल 
# प्राचीन मिस्र - ईसापूर्व ३१००बाट ईसापूर्व ५२५ सम्म
# हखामनी मिस्र - ईसापूर्व ५२५बाट ईसापूर्व ३३२ सम्म
# टलेमिक मिस्र - ३३२ ईसापूर्वबाट लिएर ३० ईसापूर्व सम्म
# रोमन मिस्र - ईसापूर्व ३०बाट लिएर सन् ६३९ सम्म
# अरबी मिस्र ६३९-१५१७
# उस्मानी मिस्र - १५१७ - १८०५ सम्म
# आधुनिक मिस्र १८८२ ईस्वीबाट अहिलेसम्म

## बाह्य कडीहरू
*जसलाई मिस्र भन्दछन् 

श्रेणी:देशहरूका इतिहास
श्रेणी:हिन्दीबाट अनुवादित
दोस्रो चीन-जापानी युद्ध

**द्वितीय चीन-जापान युद्ध** चीन तथा जापानका बीच १९३७-४५का बीच लडिएको थियो । १९४५मा अमेरिका द्वारा जापानमा परमाणु बम खसाए पछि जापानले समर्पण गरे र युद्धको समाप्ति भयो । यसका परिणामस्वरूप मंचूरिया तथा ताईवान चीनलाई फिर्ता सुम्पिए जसलाई जापानले प्रथम चीन-जापान युद्धमा त्यससित लिएको थियो ।

१९४१सम्म चीन यसमा एक्लो रहयो । १९४१मा जापान द्वारा पर्ल हार्बरमा आक्रमण गरे पछि यो द्वितीय विश्व युद्धको अङ्ग बन्यो ।

हिरोशिमा र नागासाकीमा भएको आणविक बम विष्फोट, सोभियत संघले युद्धको घोषणा र त्यसपछि मान्चुकुओ र कोरियाको आक्रमणपछि जापानले २ सेप्टेम्बर १९४५ मा औपचारिक रूपमा आत्मसमर्पण गर्‍यो। युद्धको परिणामस्वरूप लगभग २० मिलियन मानिसहरूको मृत्यु भयो, जसमा अधिकांश चिनियाँ नागरिकहरू थिए। चीनलाई ठूला चार सहयोगी राष्ट्रहरू मध्ये एकको रूपमा मान्यता दिइयो, गुमेका सबै क्षेत्रहरू फिर्ता पायो र संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदको पाँच स्थायी सदस्यमध्ये एक बन्यो।  चिनियाँ गृहयुद्ध १९४६ मा पुन: सुरु भयो, कम्युनिष्ट विजय र १९४९ मा जनवादी गणतन्त्र चीनको घोषणाको साथ समाप्त भयो। 

## पृष्ठभुमि 
## चीन-जापान युद्धको परिणाम
१९३७ ई. मा जब चीन-जापान युद्ध आरम्भ भयो, त्यातिबेला चीनले  राष्ट्रसंघसँग अपील गरेको थियो। राष्ट्रसंघले यसमा छलफल गर्नको लागि समिति नियुक्त गर्यो र समितिको अनुशंसामा ९ देशको सभा ब्रुसेल्समा भए पनि यो सबै व्यर्थ रह्यो। जापानको विरूद्ध राष्ट्रसंघ वा बेलायत, फ्रान्स, अमेरिकाले केही कदम चालेनन्। राष्ट्रसंघको असफलताको परिणाम यो भयो कि विश्वका प्रमुख देश दुई गुटमा विभाजित भए। एक तर्फ जर्मनी, जापान र इटली थिए भने दोस्रो तर्फ फ्रान्स को नेतृत्व भएको गुट थियो जसमा पोल्यान्ड, चेकोस्लोवेकिया, यूगोस्लाभिया आदि थिए। रूस पनि यसमा सहभागी भयो। अन्तमा संयुक्त अधिराज्य पनि  यश गुटमा सामेल भयो। अमेरिकाले तटस्थताको नीति अपनायो। यस प्रकार जापानलाई चीनलाई परास्त गर्ने पूरा स्वतन्त्रता मिल्यो। जब १९३९ ई. मा विश्वयुद्ध आरम्भा भयो तब जापानलाई अमेरिका पनि यो युद्धमा सहभागी हुन्छ कि भन्ने सन्देह थियो। त्यसकारण सन् १९४० मा उसले जर्मनी तथा इटलीको साथ सैनिक सन्धि गर्यो। यसबाट चीनमा जापानको स्थिति सुरक्षित भयो।

## हताहत 
अङ्गुठाकार|सन् १९४१ को जुनमा चोङकिङमा जापानी बमबारीका क्रममा जनआतंकको क्षति। सन् १९३९ मा भएको हवाई हमलाको पहिलो दुई दिनमा ५ हजारभन्दा बढी सर्वसाधारणको मृत्यु भएको थियो ।
द्वन्द्व आठ वर्ष, दुई महिना र दुई दिन (७ जुलाई १९३७ देखि ९ सेप्टेम्बर १९४५ सम्म) चलेको थियो। यस युद्ध (र पछि थिएटर) को परिणाम को कुल हताहत संख्या पछि सम्पूर्ण प्यासिफिक युद्ध को परिणाम को हताहत को कुल संख्या को आधा भन्दा बढी बराबर हो। 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:चीनको इतिहास
श्रेणी:जापानको इतिहास
श्रेणी:विश्वका युद्ध
श्रेणी:एसियाको इतिहास
ललितकला

सौन्दर्य या लालित्यका आश्रयबाट व्यक्त हुने वाला कलाहरू **ललित कला** कहलाउँछन्। अर्थात त्यो कला जसका अभिवंयजनमा सुकुमारता र सौंदर्यको अपेक्षा छ र जसको सृष्टि मुख्यतः मनोविनोदको लागि छ। जस्तै गीत, संगीत, नृत्य, नाट्य, तथा विभिन्न प्रकारको चित्रकलाहरू।

## नृत्य कला (दक्षिण भारतीय)
### भरत नाट्यम
## यो पनि हेर्नुहोस्
*मूर्तिकला
*सौन्दर्यशास्त्र
*वास्तुकला

## बाह्य कडीहरू
*art/kala३.aspx ललित कला (परिचय)

श्रेणी:कला
श्रेणी:हिन्दीबाट अनुवादित
अन्तर्राष्ट्रिय अन्तरिक्ष स्टेसन

**अन्तर्राष्ट्रिय अन्तरिक्ष स्टेशन** या **केन्द्र** (संक्षेपमा **आईएसएस**, अङ्ग्रेजी: *International Space Station* *इंटर्नॅशनल् स्पेस् स्टेशन्*, ISS) बाहिरी अन्तरिक्षमा अनुसन्धान सुविधा तथा शोध स्थल हो जुन पृथ्वीको निकटवर्ती कक्षमा स्थापित हुने भएकोछ। यस परियोजनाको आरम्भ सन् १९९८ मा भएको थियो र यो सन् २०११ सम्म बनेर तयार हुनेछ। वर्तमान समयसम्म आएएसएस अबसम्म बनाइएको सबै भन्दा ठूलो मानव निर्मित उपग्रह हुनेछ। आएएसएस कार्यक्रम विश्वको धेरै स्पेस एजेंसीहरूको संयुक्त उपक्रम छ। यसलाई बनाउनमा संयुक्त राज्यको नासा सहित रूसको रशियन फेडरल स्पेस एजेंसी (आरकेए), जापान एयरोस्पेस एक्सप्लोरेशन एजेंसी (जेएएक्सए), क्यानाडाको कनेडियन स्पेस एजेंसी (सीएसए) र यूरोपीय देशहरूको संयुक्त यूरोपीयन स्पेस एजेंसी (ईएसए) काम गरिरहेका छन्। यी संस्थाका अतिरिक्त ब्राजीलियन स्पेस एजेंसी (एईबी) पनि सामेल भई नासा सहित कार्यरत छ। यसै गरी इटालियन स्पेस एजेंसी (एएसआई) पनि केही अलग सम्झौता सहित कार्यरत छ। 

पृथ्वीको तल्लो कक्षमा स्थापित हुने पछि आईएसएसलाई नाङ्गो आँखाले हेर्न सकिन्छ। यो पृथ्वीबाट करीब ३५० किलोमिटर माथि औसतन २७,७२४ किलोमीटर प्रतिघण्टाको रफ्तारबाट परिक्रमा गर्नेछ र प्रतिदिन १५.७ चक्कर पूरा गर्नेछ। पछिल्लो आएएसएसमा, जसलाई  नोभेम्बर २००० मा कक्षामा स्थापित गरिएको थियो, पछिबाट उनमा लगातार मानवीय उपस्थिति बनेको छ। वर्तमान समयमा यसमा तीन व्यक्तिहरूको स्थान छ। भविष्यमा यसमा छ व्यक्तिहरू बस्न सक्ने ठाउँ बन्नेछ।अन्तर्राष्ट्रिय स्पेस स्टेशन अन्तरिक्षमा स्थित एक वेधशालाका रूपमा कार्य गर्नेछ। अन्य अंतरिक्षयानहरूका भन्दा यसका धेरै लाभ दायक छन् जसमा यसमा रहने अन्तरिक्षयात्रीलाई अधिक समयसम्म अन्तरिक्षमा रहेर काम गर्नको मौका मिल्दछ।

File:ISS after STS-116 in December 2006.jpg|अन्तर्राष्ट्रिय अन्तरिक्ष स्टेशन खिच्ने अन्तरिक्ष यान डिस्कवरी से, 19 डिसेम्बर, 2006 पर
File:ISS_on_20_August_2001.jpg|२००१ मा आए.एस.एस
File:MLM_-_ISS_module.jpg|बहु-उद्देशीय मड्यूल

## यो पनि हेर्नुहोस्
* तियाङगोङ अन्तरिक्ष स्टेसन

## सन्दर्भ 
## बाह्य कडीहरू 
* नासा 
* रस्कस्मस (रूसीमा )
* आरकेके एनर्जिया 
* कनाडियाई अंतरिक्ष संस्था
* यूरोपियाई अंतरिक्ष संस्था
* जापानी अंतरिक्ष संस्था
* इतालवी अंतरिक्ष संस्था
* बाजीलियाई अंतरिक्ष संस्था 

श्रेणी:अन्तर्राष्ट्रिय अन्तरिक्ष स्टेशन
श्रेणी:अन्तरिक्ष केन्द्र
श्रेणी:अन्तर्राष्ट्रिय अन्तरिक्ष परियोजनाहरू
ट्रमा सेन्टर

**ट्रमा सेन्टर** चोटपटकबाट मृत्युको मुखमा पुगेका घाइतेहरूलाई जीवन दिने ठाउँ हो। चिकित्सकहरूका अनुसार, रोग र चोटपटक फरक कुरा भएकाले यसका उपचार विधि, उपकरण र विशेषज्ञ पनि फरक हुन्छन्। दुर्घटना वा प्रकोपस्थलबाट सामान्य अस्पतालका आकस्मिक कक्षमा पुर्‍याइने घाइतेले आवश्यक सबै किसिमका विशेषज्ञ सेवा पाउँदैनन्। गम्भीर घाइतेलाई उचित ढङ्गले ट्रमा सेन्टर पुर्‍याउन सके चोटपटकका बिरामीहरू पहिलाकै अवस्थामा फर्किन र काम गर्न सक्छन्।
स्कर्ट

**स्कर्ट** कम्मर भन्दा तल लगाउने नली-आकार वा सोली-आकार पहिरन हो।

श्रेणी:पहिरनहरू
श्रेणी:महिलाले लगाउने पहिरनहरू
नितम्ब

**नितम्ब** मानव शरीरको ढाडको तल तथा तिघ्राको माथि कम्मर नजिकको पछाडीको भाग हो ।

**नितम्ब**

सम्भोगको समयमा उत्तेजित हुने क्रममा महिलाको नितम्ब पुरुषले चाट्ने वा चुस्ने गर्दछन्। यसलाई पनि उत्तेजनात्मक अंग मानिन्छ।

श्रेणी:जोर्नीहरू
दीप प्रसाद पुन

**दीप प्रसाद पुन** (जन्म : सन् १९८०)  बेलायतको दोस्रो उच्च सैनिक तक्मा 'कन्सपिसस गालेन्ट्री क्रस -सीजीसी(Conspicuous Gallantry Cross (CGC) ' पाउने गोर्खाली सैनिक( आर्मी नम्बर २११७०४०१) हुन् । फस्ट बटालियन गोर्खा राइफलमा कार्यरत पुनलाई सन् २०१० सेप्टेम्बर १७को राति अफगानिस्तानमाको हेल्मन्ड प्रान्तको बाबुजी एरियामा खटिएका बखत देखाएको अदम्य साहसको लागि उक्त संम्मान प्रदान गरिएको हो।
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:म्याग्दी जिल्लाका मानिसहरू
गया

## भौगोलिक अवस्थिति 
**गया** भारतको बिहार प्रान्तको एउटा महत्त्वपूर्ण शहर हो, जुन गङ्गाको सहायक नदी फल्गुको पश्चिमी तटमा अवस्थित छ। यो बोधगयाबाट १७ किलोमीटर उत्तर तथा राजधानी पटनाबाट १०० किलोमीटर दक्षिणतर्फ पर्दछ। यहाँको मौसम समशीतोष्ण छ। गर्मीका बेला यहाँ असाध्यै गर्मी हुन्छ र ठण्डीका बेला सामान्य जाडो हुन्छ। मनसूनको पनि यहाँको मौसममा व्यापक असर पर्ने गर्दछ। यद्यपि वर्षा ऋतुमा यहाँको दृश्य काफी रोचक हुन्छ भन्ने मान्यता छ।

## धार्मिक महत्त्व 
झारखण्ड र बिहारको सीमा र फल्गु नदीका तटमा रहेको गया भारतको बिहार प्रान्तको एक प्रमुख शहर हो। वाराणसी झैं नै गयाको प्रसिद्धी मुख्य रूपले एक धार्मिक नगरीका रूपमा छ। पितृपक्षका अवसरमा यहाँ हजारौं श्रद्धालु पिण्डदानका निमित औने गर्दछन्। गया सडक, रेल र वायु मार्गद्वारा भारतका अन्य स्थानसँग राम्ररी जोडिएको छ। नवनिर्मित गया अन्तरराष्ट्रिय विमानस्थलद्वारा यो सहर थाइलैंडसँग पनि सिधा सम्पर्कमा जोडिएको छ। गयाबाट १७ किलोमीटरको दूरीमा बोधगया नामक बौद्ध तीर्थस्थल छ र त्यहीँ बोधी वृक्षमुनि भगवान् बुद्धलाई ज्ञानप्राप्ति भएको थियो। गया बिहारको महत्त्वपूर्ण तीर्थस्थानहरूमध्ये एक हो। यो शहर खासकर हिन्दू तीर्थयात्रीहरूका निमित्त असाध्यै प्रख्यात छ। यहाँको विष्णुपद मन्दिर पर्यटकहरू माझ लोकप्रिय मानिन्छ। दन्त्यकथा-अनुसार भगवान् विष्णुको पाउको चिह्नमा यस मन्दिरको निर्माण भएको हो। हिन्दू धर्ममा यस मन्दिरको अहं स्थान छ। गया पितृदानका लागि पनि प्रसिद्ध छ। के भनिन्छ भने यहाँको फल्गु नदीको तटमा पिण्डदान गर्नाले मृत व्यक्तिले बैकुण्ठ जाने अवसर प्राप्त गर्दछ।

श्रेणी:बिहार
टाकटुके जात्रा

**टाकटुके जात्रा** नुवाकोट जिल्लाको त्रिशुलीका नेवार समुदायले मनाउने परम्परागत जात्रा हो । यो जात्रा नुवाकोटमा मात्र मनाउने प्रचलन रहेको छ । टाकटुके जात्रा मनाउनका लागि विवाह गरेर गएका चेली नै माइती आउनु पर्ने चलन अनुसार नेवार समुदायले बिबाह गरेर गएका चेली समेत जम्मा गर्ने गर्छन । चेलीहरूले लौरो जुधाएर जात्रा सुरू गरेपछि नेवार समुदायमा रहेको परम्परागत बाजा र भेषभुषाको प्रर्दशन सहित यो जात्रा मनाउने चलन छ । जात्राको अवसरमा विभिन्न नेवारी भेषभुषामा सजिएका महिलाहरूले बजार परिक्रमा गर्ने गर्दछन ।
## यो पनि हेर्नुहोस्
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:चाडपर्वहरू
श्रेणी:जात्रा
श्रेणी:स्थानीय पर्व
ज्याकेट

**ज्याकेट** शरीरको माथिल्लो भागमा लगाउने कम्मर वा नितम्ब सम्मको पहिरन हो ।

श्रेणी:पहिरनहरू
टि-सर्ट

**टि-सर्ट** बाहिरी तथा कहिले काहिं भित्री पहिरनको रूपमा शरीरको मथिल्लो भागमा लगाउने पहिरन हो ।
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:पहिरनहरू
मोजा

**मोजा** खुट्टामा लगाउने पहिरन हो ।

श्रेणी:पहिरनहरू
पायन्ट

**प्यान्ट** शरीरको तल्लो भागमा कम्मर देखि कुर्कुच्चा सम्म छोप्ने गरी लगाईने पहिरन हो ।

श्रेणी:पहिरनहरू
मध्य पूर्व

**मध्य पूर्व** एसियामा एक क्षेत्र हो। कुनै प्रसङ्गहरूमा, यो पश्चिम एसिया सँग पर्याय छ।

श्रेणी:भूगोल
बिजयसाल

**विजयसाल** औषधीय गुण भएको रूख वर्गमा पर्ने वनस्पति हो । विजयसालको ठेकीमा राखेको केही घण्टापछि पानी निलो बन्छ। बेलुका पानी राखेर विहान नियमित पिउने गरे पेट र मुटु सम्बन्धी रोग निको हुने विश्वास गरिन्छ । नेपालको सुदुरपश्चिम क्षेत्रमा मात्र विजयसाल पाइन्छ। वैज्ञानिक नाम ‘टेरोकार्पस मार्सुपियम' (Pterocarpus marsupium)रहेको विजयसाललाई विकसित मुलुकमा समेत आयुर्वेदिक औषधीकोरूपमा प्रयोग गरिन्छ ।

## विजयसालको औषधीय गुणहरू
मधुमेह, कुष्ठरोग र चर्मरोग, जीउमा सेतो दाग र रातो, गहिरो घाउ आएमा, पिसावका रोग, आँखाको संक्रमण, हात्तीपाइले रोग, पखाला, ग्याष्ट्रिकको कारणले मुटु पोल्ने, रक्त विकार जस्ता रोगका उपचार गर्न तथा रगत बग्ने रोक्न, दुखाई कम गर्न र पेटमा जुका परेमा यसको चूर काठलाई पानीमा रातभरी भिजाउँदा प्राप्त हुने पानी वा चूर काठको धूलो सेवन गरिन्छ । दाँत दुख्दा यसको बोक्रा दलिन्छ । फोडा–फुन्सी, घाउ र चर्मरोगमा यसको पातको रस दलिन्छ ।
## यो पनि हेर्नुहोस्
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:जडीबुटी
श्रेणी:फूल फुल्ने वनस्पति
श्रेणी:रूख
श्रेणी:नेपालमा पाइने वनस्पतिहरू
द्यःपुखू जात्रा

## मनाउने तरिका
गाइजात्राको भोलिपल्ट हरेक वर्ष ललितपुरको खोकनास्थित रूद्रायणी मन्दिरअगाडिको द्यःपोखरीमा हुने परम्परागत जिउँदो बाख्राको पाठीलाई टोकेर मार्ने जात्रा मनाइन्छ । रूद्रायणीदेवीलाई खुशी पार्ने बहानामा पशुमाथि सामूहिकरूपमा जाइलागेर गरिने उक्त जात्रामा कुमारी पाठीलाई द्यःपोखरीमा फालेर युवाहरूबीच लामो समयसम्म लुछाचुँडी हुनेगर्छ । विशेषगरी वडास्तरका युवाहरूवीच हुने उक्त लुछाचुँडीमा जुन वडाका युवाहरू मरेको पाठी लैजान सफल हुन्छन्, त्यही वडाका युवाले आगामी दशैंका लागि नाटक सिकाउनुपर्छ भन्ने मान्यता रहिआएको छ । उक्त नाटक दशैंका अवसरमा प्रदर्शन हुँदै आएको छ । उक्त जात्रा कहिले शुरू भएको हो भन्ने यकिन नभए पनि मल्लकालदेखि थालनी भएको जनश्रुति पाइन्छ । रूद्रायणीदेवीले नुहाउने उक्त पोखरीमा धेरै मानिसको नुहाउने क्रममा चिप्लिएर मृत्यु भएका कारण देवीलाई खुशी पार्ने बहानामा पाठीलाई भोग दिन उक्त जात्रा आयोजना गर्ने परम्परा छ । खोकनामा शिखली जात्रा मनाइएपछि भोलिपल्ट साँझतिर रूद्रायणीमा गाईजात्राको दिनमा चढाइएको फर्सी ल्याएर द्यःपोखरीमा बलि दिइन्छ र लगत्तै कुमारी पाठीलाई पोखरीमा फ्याँकी लुछाचुँडी गरिन्छ । हरेकपल्ट उक्त जात्रामा संलग्न युवाहरूमध्ये एक जनाले जिउँदो पाठीलाई काँधमा राखी पोखरीमा छाडेपछि टोकेर तथा तानातान गरी लैजानुपर्ने परम्परा छ । उक्त जात्रा हेर्न उपत्यकावासीहरूको ठूलो भीड लाग्छ ।
## फोटो ग्यालेरी

File:Dyo pukhu 03.jpg|पोखरीबाट निकालिएको बाख्रा खोस्दै युवाहरू
File:Dyo Pukhu 01.jpg|स्थानीयहरूको भिड]]
File:Lakhe Khokana.jpg|जात्राको अवसरमा निकालिएको लाखे नाच

## यो पनि हेर्नुहोस्
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:चाडपर्वहरू
श्रेणी:जात्रा
श्रेणी:स्थानीय पर्व
नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (अमात्य)

**नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (अमात्य)** नेपालको एक कम्युनिष्ट पार्टी थियो। यो वि.सं २०१७ मा नेपाल कम्युनिस्ट पार्टीको विभाजनबाट बनेको थियो।  चीन-सोभियत विभाजन र देशमा भएको राजनैतिक परिवर्तनसँग कसरी सम्बन्ध राख्ने भन्ने मतभेदले गर्दा कम्युनिस्ट पार्टी आन्तरिक द्वन्द्वले तहसनहस भएको थियो। 

## चुनावी प्रदर्शन 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:नेपालका विघटित राजनीतिक दलहरू
माछापुच्छ्रे बैङ्क

**माछापुच्छ्रे बैङ्क लिमिटेड**, नेपालको प्रथम क्षेत्रीयस्तरको वाणिज्य बैङ्क हो। पोखरामा प्रधान कार्यालय रहेको यस बैङ्कको स्थापना सन् १९९८मा भएको हो। बैङ्कको चुक्ता पूँजी रु एक अरब ६३ करोड रहेको छ।   नेपालको तत्कालिन पश्चिमाञ्चल विकासक्षेत्रको प्रथम क्षेत्रिय कमर्सियल बैङ्कको रूपमा रहेको यस बैङ्कले आफ्नो बैङ्किङ सेवा पोखराबाट सुरु गरेको हो।
## इतिहास
## स्थापना
## शेयर होल्डर
## वित्त स्थिति
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपाली बैङ्कहरू
राप्ती नदी (स्पष्टता)

रापती नदी र राप्ती नदी दुइ भिन्दा भिन्दै नदीहरू हुन।

## यो पनि हेर्नुहोस्
*रापती नदी : Rapati River
*राप्ती नदी  : Rapti River
नर्वेली भाषा

**नर्वेली** एक उत्तर जर्मनेली भाषा हो जुन मुख्य तया नर्वेमा बोलिने गरिन्छ, जहाँ यो एक आधिकारिक भाषा हो। स्विडेनी र डेनिसको साथ, नर्वेलीले कम वा बढी पारस्परिक समझदार स्थानीय र क्षेत्रीय किसिमहरूको बोली निरंतरता बनाउँदछ; केही नर्वेली र स्विडेनी बोलीहरू, विशेष गरी, धेरै नजिक छन्। यी स्क्यान्डिनेभियन भाषाहरू, फारोइस र आइसल्यान्डिकका साथै केही विलुप्त भाषाहरू, उत्तरी जर्मनेली भाषाहरू गठन गर्छन्। फारोई र आइसल्यान्डिक नर्वेलीसँग उनीहरूको बोलीको रूपमा पारस्परिक रूपमा समझदार छैनन् किनकि महाद्वीपीय स्क्यान्डिनेभियन उनीहरूबाट अलग भएको छ। अङ्ग्रेजी र जर्मनेली  भाषा बोल्ने दुई जर्मनेली भाषामा नर्वेली भाषासँग घनिष्ठ समानता भए तापनि यसको साथ पारस्परिक रूपमा बोधगम्य छैन।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:भाषाहरू
श्रेणी:नर्वे
श्रेणी:मिश्रण भाषाहरू
विधेयक

'**विधेयक**' अङ्ग्रेजीको **बिल** (Bill)को नेपाली रूपान्तरण हो। यस लेखमा 'बिल' शब्दको प्रयोग 'संसद द्वारा पारित विधि'का सम्बन्धमा गरिएको छ।

इङ्ल्यान्ड]]को  संसद नैं आधुनिक कालमा संसदीय पद्धतिको  जन्मदात्री मानिन्छ। इङ्ल्यान्डका राजा हेनरी षष्ठका काल भन्दा पहिले राजनियम बनाउने प्रथा दोस्रो प्रकार गरिएको थियो। पार्लमा ट राजाका पास प्रार्थनापत्र पठाइन्थ्यो कि राजाले अमुक नियम बनाउन्। तर बिस्तारै राजनियम बनाउने प्रथा दोस्रो प्रकार गरिएको थियो। आफ्नो हातमा लिन शुरू गरे र ब्रिटिश संसद नैं पूर्णतया विधि बनाउनको  अधिकारिणी भयो। यस प्रथाको अनुसरण संसारका  सबै विधायी सभाहरूले गरेकाछन्।

**बिल या विधेयक एक प्रस्ताव हुन्छ जसलाई विधिको स्वरूप दिइन्छ।** केही देशहरूमा, जस्तै इङ्ल्यान्ड या भारतमा, विधेयकहरूको  दुइ श्रेणिहरू हुन्छ्न्- सार्वजनिक तथा असार्वजनिक विधेयक। यसका अतिरिक्त यदि कुनै विधेयक सरकार द्वारा प्रेषित हुन्छ त उसलाई सरकारी विधेयक भन्दछन्। सरकारी विधेयक दुइ प्रकारका हुन्छन्। सामान्य सार्वजनिक विधेयक तथा धन विधेयकमा जब संसदको कुनै साधारण सदस्य सार्वजनिक विधेयक प्रस्तुत गर्दछ तब यसलाई प्राइवट सदस्यको सार्वजनिक विधेयक भन्दछन्। सार्वजनिक तथा असार्वजनिक विधेयकहरूलाई पारित गर्नको  प्रक्रियामा अन्तर हुन्छ। संयुक्तराष्ट्र अमेरिकामा सार्वजनिक या असार्वजनिक विधेयकमा कुनै भेद छैन। साधारणतया संसदका दुइटै सदनहरूमा समान कार्यविधिको  व्यवस्था हुन्छ।

प्रत्येक विधेयकलाई कानुन बन्न भन्दा पहिले प्रत्येक सदनमा अलग-अलग पांच स्थितिहरूबाट गुजर्नु पर्दछ र उनको तीन वाचन (Reading) हुन्छन्। पाँचहरू स्थितीहरू यस प्रकार छन् पहिलो वाचन, दोस्रो वाचन, प्रवर समितिको  स्थिति, प्रतिवेदन काल (report stage) तथा तेस्रो वाचन। जब दुइटै सदनोंमा यी पाँचहरू स्थितिहरूबाट विधेयक गुजर गरेर बहुमतबाट प्रत्येक सदनमा पारित हुन जान्छ तब विधेयक सर्वोच्च कार्यपालिकाका हस्ताक्षरको लागि पठाइन्छ। सर्वोच्च कार्यपालिकाको  अनुमतिका बिना कुनै विधेयक कानुन बन्न सक्दैन। अत: कुनै पनि विधेयकलाई विधिमा परिणत हुनेको लागि सर्वप्रथम यो आवश्यक छ कि त्यो दुइटै सभाहरू द्वारा स्वीकृत हुन्छ। यसका उपरांत सर्वोच्च कार्यपालिकाद्वारा गरिएको, हस्ताक्षर सहित, स्वीकृत पनि अनिवार्य हुन्छ।

## यो पनि हेर्नुहोस्
*वित्त विधेयक

श्रेणी:विधि
श्रेणी:हिन्दीबाट अनुवादित
१० वैशाख

*बैशाख १० गते* बैशाख महिनाको दशौ दिन हो। यस दिन नेपालको तर्फबाट पहिलोपटक सर्वोच्च शीखर सगरमाथा आरोहण गर्ने पासाङ ल्हामु शेर्पाको सगरमाथाको शीखरमा पाइला टेकेर फर्कने क्रममा निधन भएको थियो।

## घटनाहरू
## जन्म तिथि
## मृत्यु तिथि
को शालिक]]

*वि.स. २०५० साल बैशाख १० गते प्रथम नेपाली महिला सगरमाथा आरोही पासाङ ल्हामु शेर्पा को मृत्यु भएको थियो।

## पर्व र उत्सवहरू
## सन्दर्भ सामाग्रीहरू
## बाहिरका सूत्रहरू
श्रेणी:समय
श्रेणी:वैशाख महिनाका गतेहरू
१ वैशाख

250px|thumb|नयाँ २०७१ सालको लागि शुभकामना पोष्टकार

**बैशाख १** गते बैशाख महिनाको पहिलो दिन हो । यो दिन विक्रम संवत् अनुसारको नयाँ वर्ष हो साथै वर्ष शुभारम्भ दिन हो । यस दिनलाई नेपालीहरूले देश तथा विदेशमा नयाँ वर्षको एक चाडका रूपमा मनाउने गर्दछन् । यो दिन नेपालका धेरै ठाउँमा नयाँ वर्षको नाममा मेला, महोत्सव, विभिन्न सांस्कृतिक तथा विविध खेलकुद कार्यक्रमहरू आयोजना हुने गर्दछन् । साथै यो दिन नेपाली समुदायको एक सामान्य पर्वका रूपमा नै रहेको छ ।

बैशाख १ गतेको आधारमा रहेर वर्ष भरिको पात्रो बनाउने गरिन्छ ।

## घटनाहरू
* वि.स. २००५ बैशाख १ गतेदेखि नेपालमा नेपाल सरकार वैधानिक कानुन २००४ लागू भएको थियो ।

250px|thumb|राणा कालिन अन्तिम प्रधानमन्त्री मोहन शमशेर जुन २००५ बैशाख १ गतेदेखि प्रधानमन्त्री भएका थिए

* वि.स. २००५ बैशाख १ गते मोहन शमशेर जङ्गबहादुर राणा नेपालका प्रधानमन्त्री भएका थिए ।

* वि.स. २०१८ सालमा तत्कालीन राजा विरेन्द्रले नेपाललाई १४ अञ्चल ७५ जिल्लामा विभाजन गरेका थिए ।

* वि.स. २०३० सालमा सल्यान र जाजरकोट छुट्टाछुट्टै दुई जिल्ला भएका थिए ।

* वि.स. नेपाललाई  विफरमुक्त देश घोषणा गरिएको थियो ।

* वि.स. २०५६ देखि कान्तिपुर दैनिक १२ पृष्ठ प्रकाशन हुन थालेको थियो । यस अघि कान्तिपुर ८ पृष्ठमा प्रकाशन हुने गर्दथ्यो ।

* वि.स. २०६१ बैशाख १ गतेदेखि नेपाल टेलिफोन कम्पनीका रूपमा स्थापित भएको थियो ।

* २०६३ बैशाख १ को दिन सात राजनीतिक दलद्वारा एक अपिल जारी गरिएको थियो ।

* तत्कालीन नेपालमा ६८ डिभिजन सहकारी कार्यालय रहेकोमा २०६१ बैशाख १ गते देखि ती कार्यालयहरूको बदलामा एक वा सो भन्दा बढी जिल्ला कार्यक्षेत्र भएको ३८ डिभिजन सहकारी कार्यालयको स्थापना भएको थियो ।

## जन्म तिथि
*लय संग्रौला (वि.स. २०१३ बैशाख) : साना पर्दाका चलचित्र तथा टेली शृङ्खलाका निर्देशक हुन् ।

250px|thumb|चितवनको एउटा कार्यक्रममा गित गाउदै २०४४ बैशाख ०१ गते जन्मीएका प्रकाश तिम्सिना

*प्रकाश तिम्सिना (वि.स. २०४४) : एक नेपाली गायक हुन् ।

## मृत्यु तिथि
## पर्व र उत्सवहरू
*यो दिनलाई नयाँ वर्षका रूपमा मनाइने गरिन्छ ।

*सूर्यले पृथ्वीको परिक्रमा बैशाख १ गते पूरा गरेको विश्वासमा पनि यो दिन बिसु पर्व मनाइन्छ ।

## अन्य
*“आदर्श नारी विकास केन्द्र” २०६६ बैशाख १ गते देखि संचालनमा रही  उदेश्य परिपूर्तिका लागि क्रियाशिल रहिरहेको थियो ।

*अलपेश्वर गुफा स्थानीय युवाहरूको सक्रियतामा वि.स. २०६४ साल बैशाख १ गते पत्ता लागेको थियो ।

## यो पनि हेर्नुहोस्
*नयाँ वर्ष
*सात दलद्वारा २०६३ वैशाख १ मा जारी अपिल

## सन्दर्भ सामाग्रीहरू
## बाहिरका सूत्रहरू
श्रेणी:वैशाख महिनाका गतेहरू
२२ वैशाख

## घटनाहरू
## जन्म तिथि
*वि.स.२०२६ : रविन्द्र अधिकारी, ओली सरकारको दोश्रो मन्त्री मण्डलका संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्री ।

## मृत्यु तिथि
## पर्व र उत्सवहरू
*एन्फा दिवस:एन्फाले वैशाख २२ गतेलाई आफ्नो दिवसका रूपमा मनाउने निर्णय स्वरुप उक्त दिन एन्फा अवार्डका नाममा उत्कृष्ट खेलाडी तथा पदाधिकारीहरूलाई सम्मान तथा पुरस्कृत गरिन्छ ।

## सन्दर्भ सामाग्रीहरू
## बाहिरका सूत्रहरू
श्रेणी:वैशाख महिनाका गतेहरू
१५ असार

**१५ असार** वा **असारे १५** असार महिनाको पन्ध्रौँ दिन हो। यो दिन नेपालमा राष्ट्रिय धान दिवसका रुपमा पनि मनाउने गरिन्छ।

## घटनाहरू
## जन्म तिथि
## मृत्यु तिथि
## पर्व र उत्सवहरू
* यो दिन नेपालमा राष्ट्रिय धान दिवसका रुपमा मनाइन्छ ।

## बाहिरका सूत्रहरू
श्रेणी:असार महिनाका दिनहरू
६ साउन

*६ श्रावण* वा साउन ६ गते साउन महिनाको छैठौं दिन हो ।

## घटनाहरू
## जन्म तिथि
## मृत्यु तिथि
]को मृत्यु वि.स. २०३८ साउन ६ गते भएको थियो ।]]

*बालकृष्ण सम को मृत्यु वि.सं. २०३८ साल साउन ६ गते, पशुपति आर्यघाट, काठमाडौंमा भएको थियो ।

## पर्व र उत्सवहरू
## बाहिरका सूत्रहरू
श्रेणी:साउन महिनाको गतेहरू
२ असोज

**२ असोज** असोज महिनाको दोस्रो दिन हो । वि.स. १९०३ असोज २ अर्थात यस‌ैै दिन बाट नेेेेेेेपालमा जंगबहादुर राणाले एकतन्त्रीय जहानियाँ राणा शासनको सुरूवाट गरेका थिए । यो शासन व्यवस्था नेपालमा १०४ वर्ष सम्म टिकेको थियो ।
## घटनाहरू
* १९०३ : श्री ५ राजेन्द्रबाट जंगबहादुर कुँवरलाई नेपालको मुख्तियारमा नियुक्त गरिएको थियो ।
* २०७४ : नेपालको प्रदेश नं २ मा स्थानीय निर्वाचन सम्पन्न भएको थियो।
* २०७४ : नेपाल आयल निगमका कार्यकारी निर्देशक गोपाल खड्का बर्खास्तमा परेका थिए ।

## जन्म तिथि
## मृत्यु तिथि
## पर्व र उत्सवहरू
## सन्दर्भ सामाग्रीहरू
श्रेणी:असोज महिनाको गतेहरू
११ असोज

**११ असोज** असोज महिनाको एघारौं दिन हो।
## घटनाहरू
## जन्म तिथि
## मृत्यु तिथि
## पर्व र उत्सवहरू
* **११ असोज** २०६८ मा घटस्थापना परेको थियो ।

## बाहिरका सूत्रहरू
श्रेणी:असोज महिनाको गतेहरू
दधिकादो पर्व

**दधिकादो पर्व** नेपालको पूर्वी तराईमा बसोबास गर्ने आदिबासी समुदाय राजवंशी, गन्गाई, ताजपुरिया जातिले मनाउदै आएको धार्मिक एवम् साँस्कृतिक पर्व हो । झापा, मोरङ र सुनसरी जिल्लाका आदिबासी समुदायले कृष्ण जन्माष्टमीको भोलीपल्ट दधिकादो पर्व मनाउँछन । दधिकादो खेल खेलाउँदा आफ्नो मनले चाहेको पुग्ने जनविश्वास छ । भगवान कृष्णले दही चोरेर खाने र दहीको हिलोमा खेल्ने बानी भएको हुँदा अहिले माटोको हिलोलाई नै दही मानी खेल्ने गरिन्छ ।

## मनाउने तरिका
झापा जिल्लाका राजबंशी समुदायका मानिसहरूले विभिन्न कार्यक्रमको आयोजना गरी दधिकाद पर्व मनाएका छन । हरेक वर्ष कृष्णजन्माष्टमीको भोलीपल्ट वा नवमीका दिन राजबंशी समुदायले यो पर्व मनाउदै आएका छन । दधिकाद पर्व झापाको गौरादह, खजुरगाछी, शिवगञ्ज, दुवागढी तथा मेचीनगर नगरपालिका लगायतका स्थानमा बसोबास गर्दै आएका राजवंशी समुदायले मनाएको पाइन्छ । ती ठाउँका राजवंशी समुदायले भजन किर्तन गर्दै तेल दलेको चिल्लो बाँसमाथि चढेर पोको फुकाउने, हिलो दलेर नरिवल खोस्ने, हाँडी फुटाएर पुरस्कार जित्ने प्रतियोगितात्मक खेलकुद लगायत एक आपसमा हिलो दलादल गरेर यो पर्व मनाउँछन । भगवान श्रीकृष्णको जन्म भएको खुशीयालीमा नवमीका दिन राजबंशी समुदायले एक अर्कामा हिलो दलेर यो पर्व मनाउने किबंदन्ती रहि आएकॊ छ । खासगरि दधिकाद भनेको दहीको हिलो भने पनि दही नपाएका कारण माटोको हिलो बनाई एक अर्कामा छ्याप्दै रमाउने गर्ने गरेको बताइन्छ । त्यही हिलोमा एउटा नरिवल राखिन्छ । दुईवटा समुह बनाइएको हुन्छ । एक समुह कृष्ण मन्दिरमा नरिवल चढाउन जान्छ तर अर्को समुहले रोकावट गर्दछ र यही बेलामा निकै घम्साघम्सी चल्छ । यही पर्वको अवसर पारेर धेरै ठाउँहरूमा राजबंशी समुदायले कृष्ण मन्दिरहरूमा कृष्णअष्टमीका दिन रातभर भजन किर्तन गरी जाग्राम गरेर त्यसको भोलीपल्ट दधिकाद पर्वको अवसरमा विविध कार्यक्रमहरू सञ्चालन गर्ने गर्दछन ।
## यो पनि हेर्नुहोस्
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:चाडपर्वहरू
श्रेणी:जात्रा
श्रेणी:स्थानीय पर्व
फुङलिङ नगरपालिका

**फुङलिङ** नेपालको कोशी प्रदेशको ताप्लेजुङ जिल्लामा अवस्थित एक नगरपलिका हो। ताप्लेजुङ जिल्लाको सदरमुकाम फुङलिङ बजार यसै नगरपालिकामा रहेको छ। २०७१ वैशाख २५ मा, नगरपालिका घोषणा गर्दा साविकको दोखु र फुङलिङ गाविसहरूलाई समावेश गरेर **ताप्लेजुङ नगरपालिका** बनाइएको थियो भने २७ फागुन २०७३ मा, नगरपालिकाको क्षेत्रविस्तार गर्दा साविकका फुरुम्बु, फावाखोला, हाङ्गदेवा गाउँ विकास समितिहरूलाई समेटेर **फुङलिङ नगरपालिका** बनाइएको थियो। यस नगरपालिकालाई ८ वडामा विभाजन गरिएको छ। यसको क्षेत्रफल १२५.५७ वर्ग किलोमिटर रहेको छ। करिब १८२४ मिटर (५९८४ फिट)को उचाइमा अवस्थित उपयुक्त हावापानी तथा प्राकृतिक सुन्दरताले भरिपूर्ण यो नगरपालिका उत्तिस, सल्ला र गुराँसको जङ्गलले ढाकिएको छ। यस नगरपालिकाको केन्द्र साविकको ताप्लेजुङ नगरपालिकाको कार्यालयमा राखिएको छ।

## शब्दोपत्ति 
फुङलिङ भन्नाले लिम्बू भाषा मा 'फूलैफूलको ठाउँ' भन्ने बुझिन्छ।

## जनसङ्ख्या
राष्ट्रिय जनगणना २०७८को जनगणना अनुसार को कुल जनसङ्ख्या २८,४४९ रहेको छ भने यहाँ ६,८९८ घरधुरी रहेका छन्।

## पर्यटकीय गन्तव्यहरू 
यहाँ रहेको पाथीभरा देवीको मन्दिरमा आन्तरिक तथा बाह्य भक्तजन तथा पर्यटकहरूको घुइचो लाग्ने गर्दछ।

## व्यापार 
करिब २ किलोमिटर लामो फुङलिङ नगरपालिका हिमाली दुर्गम सदरमुकाम भए पनि यहाँ फेन्सी मालसमान पाइने गर्छ। यहाँ तिब्बती क्षेत्रबाट आयात गरिएका धुलो दुध, सावरको जुत्ता, गलैंचा जस्ता गुणस्तरीय सामानहरू पाइन्छन्। जिल्लाको प्रमुख व्यापारिक केन्द्रको रूपमा मानिने फुङलिङ नगरपालिकामा बाटोका दुवै तिर घरहरू छन। साविकको दोखु र फुङलिङ गाविसको सिमानामा पर्ने तोक्मे डाँडामा शनिबार र मङ्गलबार हाट बजार लाग्ने गर्छ। हावापानी ठण्डा हुनेभएकोले यहाँको बजारमा राँगा, खसी, कुखुरा र बङ्गुरको मासु र जाँड, रक्सी बढी मात्रामा बिक्री हुन्छ। यहाँ तोङवा प्रचलन धेरै लोकप्रिय छ। यहाँको छुर्पी, अलैंची, गलैंचा, ढाका कपडा, जडीबुटी आदि प्रसिद्ध छन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
*जिल्ला समन्वय समितिको कार्यालय, ताप्लेजुङ, नेपाल 

श्रेणी:नेपालका जिल्ला सदरमुकामहरू
श्रेणी:ताप्लेजुङ जिल्लाका ठाउँहरू
श्रेणी:वि.सं. २०७१ मा घोषित नगरपालिकाहरू
श्रेणी:कोशी प्रदेशका नगरपालिकाहरू
१२ वैशाख

*वैशाख १२* गते वैशाख महिनाको बाह्रौँ दिन हो । विसं २०७२ को महाभूकम्प विसं २०७२ बैसाख १२ गते शनिबार नेपालको प्रमाणिक समय अनुसार ११:५६ (६:११:२६ युटिसि)मा लगभग ३४ किमी (२१ माइल) पूर्व-दक्षिणपूर्व बार्पाक लाई केन्द्रविन्दु बनाई ७.८ रेक्टर स्केलको भूकम्प १५ किमी (९.३ माइल) गहिराईमा गएको थियो । विसं १९९० को महाभूकम्प पछिको यो सबैभन्दा ठुलो भूकम्प हो । भूकम्पले नेपाल सरकारको प्रारम्भिक जानकारी अनुसार नेपालमा मात्रै ८,२५९ मानिसको ज्यान गएको छ । त्यसैले यो वैशाख गतेलाई नेपालको इतिहासमा कालो दिन पनि भनिन्छ ।

## घटनाहरू
### राष्ट्रिय
*२०७२ वैशाक १२ गते नेपालमम महा-भुकम्प गएको थियो । भुकम्पमा परि नेपालमा ठूलो धन जनकको क्षति भएको थियो ।

*२०७२ साल वैशाख १२ गतेको भूम्पमा पनि धरहरा पुर्ण रूपमा धलेको थियो । भने अन्य कैयौँ नेपाली ऐतिहासिक सम्पदाहरू धोस्त भएको थियो ।

### विश्व घटना
## जन्म
## मृत्यु
*२०७२ सालको भूकम्पमा परि ८६५९ जनाको मृत्यु भएको थियो ।

## पर्व र उत्सवहरू
## यो पनि हेर्नुहोस्
*विसं २०७२ को महाभूकम्प

## सन्दर्भ सामाग्रीहरू
## बाहिरका सूत्रहरू
* इकान्तिपुरमा विसं २०७२ को महाभूकम्प 

श्रेणी:वैशाख महिनाका गतेहरू
श्रेणी:नेपालको ऐतिहासिक दिनहरू