open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
संयुक्त राष्ट्रसङ्घको वडापत्रको चौथो अध्याय

**संयुक्त राष्ट्रसंघीय बडापत्रको** चौथो अध्यायमा  संयुक्त राष्ट्र महासभासँग सम्बन्धित विशेष प्रावधान, कार्य, अधिकार, मतदान र प्रक्रियाहरू समावेश छ।

## धारा ९: महासभाको प्रावधान 
# संयुक्त राष्ट्रसंघका सबै सदस्यहरूबाट महासभा बन्नेछ।
# महासभामा प्रत्येक सदस्यका पाँचजना भन्दा बढता प्रतिनिधि हुने छैनन्

## धारा १०,११,१२,१३,१४,१५,१६,१७ 
धारा १० देखी १७ सम्ममा महासभाको काम र अधिकारको व्याख्या गरिएको छ । 

धारा १५- प्रतिवेदन माथी विचार 

धारा १७ - खर्च आय व्याय (बजेट) 

## धारा १८-मतदान 
धारा १८ ले प्रत्एक सदस्यले एक मत दिन पाउने व्यवस्था गरेको छ । महत्त्वपूर्ण प्रश्नहरूमा महासभाको निर्णय उपस्थित तथा मत दिने सदस्यहरूको द्वि-तृतीयांश बहुमतले गरिन्छ ।  महत्त्वपूर्ण प्रश्नहरू

# अन्तर्राष्ट्रिय शान्ति सुरक्षा कायम राख्ने सम्बन्धमा सिफारिस, 
# सुरक्षा-परिषद्का अस्थायी सदस्यहरूको निर्वाचन, 
# आर्थिक तथा सामाजिक परिषद्का सदस्यहरूको निर्वाचन, 
# धारा ८६ कोअनुच्छेद १(ग) अनुसार जिम्मा जमानी परिषद्का सदस्यहरूको निर्वाचन, 
# संयुक्त राष्ट्र संघमा नयाँ सदस्यहरूको प्रवेश,सदस्यताका हक तथा विशेष अधिकारको निलम्बन सदस्यहरूको निष्काशन, 
# न्यास-संरक्षण प्रणालीका कामकाजसम्बन्धी
#

## धारा १९ 
धारा १९को अनुसार राष्ट्रा संघलाई वित्तीय चन्दा दिन बाँकी राख्ने संयुक्त राष्ट्रको सदस्यबाट लिनुपर्ने बक्यौताको अङ्क अघिल्ला पूरा दुई वर्षको चन्दा बराबर वा सो भन्दा बढी भयो भने त्यस्ता सदस्यले महासभामा मत दिन पाउदैन । 

## धारा २० 
महासभाको बैठक नियमित वार्षिक अधिवेशनमा तथा आवश्यकपर्दा विशेष अधिवेशनको रूपमा बस्छ । विशेष अधिवेशन सुरक्षा परिषद् वा संयुक्त राष्ट्रसंघका बहुसंख्यक सदस्यहरूको अनुरोधमा महासचिवले बोलाउछन् ।

## धारा  २१ 
## धारा २२ 
## नोटहरू 
## यो पनि हेर्नुहोस्
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
संयुक्त राष्ट्रसङ्घको वडापत्रको तेस्रो अध्याय

**संयुक्त राष्ट्रसंघीय बडापत्रको तेस्रो अध्याय** संयुक्त राष्ट्र संघका प्रधान अङ्गहरू स्थापना गरेको छ र संयुक्त राष्ट्रसंघमा कर्मचारी नियुक्त गर्दा लङ्गिक समानाता नीती अनुसार गर्ने घोषणा गर्दछ । 

## धारा ७ 
धारा ७ ले संयुक्त राष्ट्र संघका प्रधान अङ्गहरू स्थापित गर्दछ: 

* संयुक्त राष्ट्र महासभा ;
* संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषद् ;
* संयुक्त राष्ट्र आर्थिक र सामाजिक परिषद ;
* संयुक्त राष्ट्र जिम्मा जमानी परिषद
* अन्तर्राष्ट्रिय न्याय अदालत ; र
* संयुक्त राष्ट्र संघ सचिवालय ।

संयुक्त राष्ट्र संघले आवश्यक ठहरिएका  सहायक अङ्गहरू यसै धारा अनुसार स्थापित गर्न सक्छ। 

## धारा ८ 
तेस्रो अध्यायमा  समान अवसरको प्रावधान पनि रहेको छ । संयुक्त राष्ट्रले आफ्ना प्रधान र सहायक अङ्गहरूमा समानताका शर्तमा तथा कुनै पनि हैसियतमा भाग लिने लोग्ने महिला पुरुष  रोज्ने काममा बाधा गर्ने छैन ।
## नोटहरू 
## यो पनि हेर्नुहोस्
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
जैन धर्ममा राम

right|frameless

**रामा**, रामायणका नायक, जैन शास्त्रमा जना प्रख्यात व्यक्तिको मध्ये एकको रूपमा वर्णन गरिएको छ, जसलाई सालाकापुरुष भनेर चिनिन्छ। यी मध्ये, बलभद्र, वासुदेव, र प्रती-वासुदेव को नौ सेट छन्।

## पृष्ठभूमि 
रामा लक्ष्मण र रावण उनका वासुदेव र प्रति-वासुदेव समकक्षका साथ 8th औं बलभद्र थिए। उनी एक जवान राजकुमारको रूपमा वर्णन गरिएको छ जो आफ्नो सिंहासनबाट वञ्चित छ र पेपरमा परिणत छ। निर्वासनमा रहँदा उनकी श्रीमती सीतालाई ल का राजा रावणले अपहरण गरी। रामले त्यसपछि सीतालाई आफ्नो भाइ लक्ष्मण र राजा सुग्रीवको सहयोगमा उद्धार गर्छ। रावणलाई लक्ष्मणले मारिदिए (हिन्दू महाकाव्यबाट विचलन जहाँ रामले रावणलाई मार्छ) र ती दुबै नरकमा जान्छन्। राम जैन भिक्षु हुन्छन् र उनको आत्माले मोक्ष (जन्म र मृत्युको चक्रबाट मुक्ति) प्राप्त गर्दछ। सीता जैन नन बन्छिन् र स्वर्गमा इन्द्रको रूपमा जन्मिए।

## सन्दर्भ 
श्रेणी:राम
श्रेणी:रामायण
श्रेणी:जैन धर्म
पेन्टागन

**पेन्टागन** (शाब्दिक अर्थ:पञ्चभुजा) संयुक्त राज्य रक्षा विभागको मुख्यालय भवन हो। अमेरिकी सैन्य बलको प्रतीकको रूपमा, *पेन्टागन* भन्ने वाक्यांश अक्सर रक्षा विभाग र यसको नेतृत्वको लागि जनाउनमा पनि प्रयोग गरिन्छ।

पेन्टागन आर्लिङटन काउन्टी, भर्जिनियामा वासिङटन, डीसीबाट पोटोमेक नदीपारि अवस्थित छ। यस भवनलाई अमेरिकी वास्तुविद् जर्ज बर्गस्ट्रमले डिजाईन गरेका थिए र निर्माण व्यवसायी जोन म्याकशेनले निर्माण गरेका थिए। 

करिब  क्षेत्रफलको साथ पेन्टागन विश्वको सबैभन्दा ठूलो कार्यालय भवन हो, यसको कुल क्षेत्र मध्ये  कार्यालयको रूपमा प्रयोग गरिएको छ।   लगभग २३००० सैन्य र निजामति कर्मचारीहरू,  र अन्य ३,००० गैर-रक्षा सहायता कर्मचारीहरू पेन्टागनमा काम गर्छन्। यसका पाँच भुजा, भुँइ तला माथि पाँच तला, दुई भुमिगत तला, र प्रति फ्लोर पाँच रिङ करिडोर सहित जम्मा   कोरिडोरहरू छ। आणविक युद्ध भएको खण्डमा पेन्टागनको केन्द्रको पाँच  पेन्टागोनल प्लाजा प्रमुख लक्ष्य हुनेछ भन्ने अनुमानमा यसलाई " ग्राउन्ड शून्य " उपनाम दिइएको छ। 

११ सेप्टेम्बर २००१ मा, अमेरिकन एयरलाइन्सको 'फ्लाइट ७७' अपहरण गरी भवनको पश्चिमी भागमा ठोकिएको  थियो। उक्त घटनामा १८९ व्यक्तिको मृत्यु भयो। मारिएकाहरूमध्ये ६४ जना अपहरण गरिएको हवाईजहाजमा थिए र १२५ जना पेन्टागनमा थिए।  सन् १८१२ मा बेलायतसँग भएको युद्धमा बेलायती सेनाले वाशिङटनका सबै सरकारीभवन तथा सुविधाहरू जलाएका थिए। त्यस यता भएका मध्ये यो नै सबैभन्दा ठूलो विदेशी आक्रमण थियो।

पेन्टागन ऐतिहासिक स्थानहरुको राष्ट्रिय अभिलेखमा सूचीबद्ध छ र यो एक राष्ट्रिय ऐतिहासिक स्थल हो।

## यो पनि हेर्नुहोस्
* ह्वाइट हाउस

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:पेन्टागन
जनमुक्ति सेना, चीन

**जनमुक्ति सेना** (The People's Liberation Army (PLA)) जनवादी गणतन्त्र चीनको नियमित सेना तथा चीनको सत्तारुढ चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीको सैन्य विभाग हो। यसको माथतमा केन्द्रीय सैन्य आयोग (Central Military Commission (CMC)) र साना इकाई रहेको छ। यसबाहेक जनमुक्ति सेनाको मुख्य पाँच शाखा छन्: थल सेना, जल सेना, वायु सेना, रकेट फोर्स र रणनीतिक सपोर्ट फोर्स।  जनमुक्ति सेना विश्बकै सबैभन्दा ठूलो सैन्य बल हो र यसमा बिश्वको दोस्रो ठूलो रक्षा बजेट खर्च हुन्छ। यो विश्वको सबैभन्दा छिटो आधुनिकीकरण गर्ने सेना पनि हो र महत्वपूर्ण प्रतिरक्षा क्षमता र बढ्दो विश्वव्यापी शक्ति प्रक्षेपणका साथ यसलाई सम्भावित सैन्य महाशक्ति पनि भनिन्छ। क्रेडित सुइसको २०१५ अनुसार, जनमुक्ति सेना विश्वको तेस्रो सबैभन्दा शक्तिशाली सेना हो।
## मिसन
पूर्व सर्वोच्च नेता हु जिन्ताओले जनमुक्ति सेनाको मिसनलाई यसप्रकार प्रस्तुत गरेका थिए:
* पार्टी नेतृत्वको सुरक्षा 
* जनवादी गणतन्त्र चीनको सार्वभौमसत्ता, क्षेत्रीय अखण्डता, आन्तरिक सुरक्षा र राष्ट्रिय विकासको रक्षा
* राष्ट्रिय स्वार्थको सुरक्षा
* विश्व शान्ति कायम गर्नु
## इतिहास 
### द्वितीय चीन-जापान युद्ध 
च्याङ काइ सेक द्वारा १९२७ को साङ्घाई नरसंहार गरिएपछि झु दे, हे लङ, ये जियाङ्यिङ र चाउ एन लाई नेतृत्वको कुमिन्ताङ फौजले बिद्रोह गरेर सन् १९२७ अगस्ट १ मा जनमुक्ति सेनाको स्थापना भएको थियो।

### ५०, ६० र ७० को दशक 
### १९८० यता 
### शान्तिकार्य 
### संलग्नता 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:सेना
प्यालेस्टाइन राज्य

{{Infobox country
| conventional_long_name   = प्यालेस्टाइन राज्य
| common_name              = प्यालेस्टाइन
| native_name              =  '**
| image_flag               = Flag of Palestine.svg
| image_coat               = Coat of arms of Palestine.svg
| symbol_width             = 70px
| national_anthem          = """फिदाइयुन योद्धा" 
| image_map                = State of Palestine (orthographic projection).svg
| map_width                = 220px
| map_caption              = प्यालेस्टाइनले दावी गरेको क्षेत्र (हरियो)इजरायलले पनि दावी गरेको (हलुका हरियो)
| capital                  = 

**प्यालेस्टाइन''' संयुक्त राष्ट्र सङ्घ तथा अन्य संस्थाहरूद्वारा आधिकारिक रूपमा प्यालेस्टाइन राज्यको रूपमा मान्यता प्राप्त पश्चिम एसियामा अवस्थित एक सार्वभौम सम्पन्न राज्य हो। प्यालेस्टाइनले जेरुसेलमको साथ तोकिएको राजधानीको रूपमा पश्चिमी तट र गाजा पट्टी दावी गर्दछ। अभ्यासमा यसले पश्चिम तट र गाजा पट्टीको भित्री भागका १६७ टापुहरूमा आंशिक प्रशासननिक नियन्त्रण राख्दछ।  यसको प्रशासनिक केन्द्र हाल रामल्लामा अवस्थित छ। प्यालेस्टाइन राज्यले दावी गरेको सम्पूर्ण भूभाग सन् १९४८ मिस्र र जोर्डनद्वारा र त्यसपछि १९६७ मा छ दिने युद्ध पछि इजरायलद्वारा कब्जा गरिएको छ। सन् २०२० को फेब्रुअरीसम्म प्यालेस्टाइन राज्यको जनसङ्ख्या ५,०५१,९५३ रहेको छ। यो जनसङ्ख्याको आधारमा विश्वको १२१ औँ स्थानमा रहेको छ।

दोस्रो विश्वयुद्ध पछि, सन् १९४७ मा, संयुक्त राष्ट्रले प्यालेस्टाइनको लागि विभाजन योजना अपनाएको थियो जसले स्वतन्त्र अरब र यहूदी राज्य र अन्तर्राष्ट्रियकरण गरिएको जेरूसलमको स्थापनाको सिफारिस गरेको थियो। यो विभाजन योजनालाई यहूदीहरूले स्वीकार गरेता पनि अरबीहरूले अस्वीकार गरेका थिए। १४ मे १९४८ मा इजरायल भूमिमा यहूदी राज्यको स्थापना भएको भोलिपल्ट, छिमेकी अरब सेनाले पूर्व बेलायती शासित क्षेत्रमा आक्रमण गर्दै इजरायली सेनाहरूसँग लडेका थिए। पछि, गाजामा मिस्रीहरूले नियन्त्रण गरेका थिए र २२ सेप्टेम्बर १९४८ मा अरब लिगले अखिल प्यालेस्टाइन सरकार स्थापना गरेको थियो। यसलाई छिट्टै जोर्डन बाहेक सबै अरब लिग सदस्यहरूले मान्यता दिएका थिए।यद्यपि सरकारको क्षेत्राधिकार पूरै पूर्व बेलायत शासित प्यालेस्टाइन समक्ष घोषणा गरिएको थियो तर यसको प्रभावकारी क्षेत्र गाजा पट्टीमा मात्र सीमित थियो। इजरायलले पछि गाजा पट्टी र सिनाई प्रायद्वीपलाई मिस्रबाट, पश्चिमी तट (पूर्वी जेरुसेलम सहित) जोर्डनबाट, र गोलान उच्चसमस्थली सिरियाबाट जुन १९६७ को छ दिने युद्धमा कब्जा गर्न सफल भएको थियो।

सन् १५ नोभेम्बर १९८८ मा अल्जेरियाको राजधानी अल्जियर्समा प्यालेस्टाइन मुक्ति सङ्गठनका अध्यक्ष यासर अराफातले प्यालेस्टाइन राज्य स्थापना को घोषणा गरेका थिए। सन् १९९३ मा ओस्लो सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेको एक वर्षपछि  प्यालेस्टिनी राष्ट्रिय प्राधिकरण को गठन पश्चिम तटको क र ख क्षेत्रलाई नियन्त्रण गर्न गरिएको थियो जसमा १६५ "द्वीप" र गाजा पट्टी रहेका छन्। गाजाबाट इजरायलीहरू हटाइएको दुई वर्षपछि सन् २००७ मा गाजालाई पछि कट्टरपन्थी सङ्गठन हमासद्वारा शासित गरिएको थियो।

प्यालेस्टाइन राज्यलाई संयुक्त राष्ट्र सङ्घका १९३ सदस्यहरू मध्ये १३८ जनाले मान्यता दिएका छन् (इजरायललाई १६४ जनाले मान्यता दिएका छन्) र सन् २०१२ देखि यो संयुक्त राष्ट्रसङ्घमा गैर-सदस्य पर्यवेक्षक राज्यको दर्जामा रहेको छ। प्यालेस्टाइन अरब लिग, इस्लामी सहयोग सङ्गठन, जी७७, अन्तर्राष्ट्रिय ओलम्पिक समिति र अन्य अन्तर्राष्ट्रिय निकायको सदस्य राष्ट्र समेत हो।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
## बाह्य कडीहरू 
श्रेणी:एसियाका देशहरू
श्रेणी:अरबी भाषा आधिकारिक भएका देश तथा क्षेत्रहरू
तेस्रो आयाम

[thumb|300px|तेस्रो आयम: [ईश्वरबल्लभ|ईश्वर बल्लभ, इन्द्रबहादुर राई र बैरागी काइँला (बायाँबाट दायाँ)]]
***तेस्रो आयाम***  ईश्वरबल्लभ,वैरागी काइँला, र इन्द्र बहादुर राईद्वारा स्थापित एक साहित्यिक आन्दोलन हो जुनले नेपाली र भारतीय साहित्यमा नयाँ दिशा प्रदान गरेको थियो। यो आन्दोलन नेपाली र भारतीय साहित्यको इतिहासमा उत्तर आधुनिकतावादको शुरुवात गराउने एक महत्वपूर्ण कोसेढुङ्गा मानिन्छ। तेस्रो आयामको एक अभियन्ताका रूपमा स्थापित राईअनुसार आयामको प्रारम्भ सन् १९६३ मा समालोचक गणेशबहादुर प्रसाईंले दार्जिलिङमा वैरागी काइँलाको, इन्द्रबहादुर राई र ईश्वरवल्लभ तीन जनालाई भेट गराइदिए पछि भएको हो। 

## यो पनि हेर्नुहोस्
* झर्रोवादी आन्दोलन

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपाली साहित्य
सेना

thumb| सेनामा खर्च
thumb| दस देशले सेनामा सबैभन्दा बढी खर्च गरिरहेका छन् (२००७)
thumb| सशस्त्र सैनिकहरूको संख्या
**सेना** वा **फौज** कुनै देश वा देशको नागरिक वा कुनै शासन-व्यवस्था र त्यस सम्बन्धित मानिसहरूको हित र उनीहरूको रक्षाको लागि घातक बल-प्रयोग गर्ने क्षमता राख्ने सशस्त्र सङ्गठन हो। सेनाको काम देश वा नागरिकको रक्षा,  शत्रुमाथि प्रहार गर्नु र शत्रुको आक्रमणको प्रत्याक्रमण गर्नु हो। भिन्न भिन्न व्यवस्थामा सेनाको जिम्मेवारी फरक फरक हुन सक्छ। केही स्थान वा समयकालमा सेनाको प्रयोग विषेश राजनैतिक विचारधारालाई  बढावा दिन, व्यापारिक हित तथा स्वार्थ र कम्पनीलाई नाफा आर्जन गर्न, जनसङ्ख्या-वृद्धिलाई कम गर्न, भवन वा सडकको निर्माण गर्न, सङ्कटकालमा (भुकम्प, बाढी, पहिरो) उद्दार/ बचावटको लागि, सामाजिक रितिरिवाजमा भाग लिन, र विशेष स्थानमा तैनाथी दिनको लागि पनि गरिन्छ। व्यावसायिक रूपबाट सैनिक बन्ने परम्परा लिखित इतिहासभन्दा पुरानो छ। 

## शाखाहरू 
पारम्परिक रूपमा  सेनाको शाखा निम्नानुसार हुन्छन्:

* थलसेना - जसको काम कामकारबाहीमा जमीनमा हुन्छ।
* नौसेना/ जलसेना- जो समुद्र वा नदीमा लड्छन्।
* वायुसेना - जो विमानको माध्यमले आकाशमा लड्छन्।
## यो पनि हेर्नुहोस्
* सैन्य इतिहास
* सैन्यवाद
* नेपाली सेना
* हतियार
* सलामी
* रणनीति
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:सेना
सन् २०२१ को निरागोङ्गो ज्वालामुखी विस्फोटन

२२ मे २०२१ मा प्रजातान्त्रिक गणतन्त्र कङ्गोको निरागोङ्गो पहाडको ज्वालामुखी विस्फोट भएको थियो। २५ मे सम्ममाा,ज्वालामुखी विस्फोटनको कारणले ३२ मानिसको मृत्यु र  १,००० घरहरू ध्वस्त भएका थिए।

## पृष्ठभूमि 
भिरुङ्गा राष्ट्रिय निकुञ्जका अधिकारीका अनुसार निरागोङ्गो पहाडको ज्वालामुखी विस्फोटन सन् २००२ मा भएको विस्फोटसँग मिल्दोजुल्दो छ, जसमा २५० मानिसको मृत्यु भएको थियो। सेप्टेम्बर २०२० मा गोमा ज्वालामुखी वेधशालाका निर्देशक कचो कारुमले लाभा ताल द्रुत गतिले भरिन थालेको र अर्को केही वर्षमा विस्फोट हुने जोखिम बढेको कुरा बताएका थिए।  कारुमले भूकम्पको कारणले ज्वालामुखि बिस्फोटन चाँडै सुरु हुन सक्ने पनि बताएका थिए।   विश्व बैङ्कले भ्रष्टाचारको आरोपमा वित्तपोषण कटौती गरेपछि विस्फोटन हुनुभन्दा अघि करिब एक वर्षदेखि वेधशालाले राम्रोसँग काम गरिरहेको थिएन। वेधशालाले सूचना प्रविधि प्रणालीको सुपरीवेक्षण र नियन्त्रणमा इन्टरनेट जडानको लागि र पर्यवेक्षकलाई नियमित रूपमा यातायात पठाउनको लागि भुक्तान गर्न सकिरहेको थिएन। कर्मचारीहरूले उनीहरूको ज्वालामुखीमा केही भ्रमणहरूको क्रममा विभिन्न तथ्याङ्कहरू मेमोरी कार्डहरूबाट डाउनलोड गरेका थिए।  अगस्ट २०२० मा, *जिओफिजिकल रिसर्च लेटर्सको* एक प्रतिवेदनमा निरागोङ्गो ज्वालामुखीको ऐतिहासिक र वर्तमान गतिविधिको तुलनाको आधारमा मार्च २०२४ र नोभेम्बर २०२७ को  बीचमा विस्फोट हुने सम्भावना रहेको अनुुुमान गरेको थियो।

## विष्फोटन 
२२ मे २०२१, ७:०० बजे (केन्द्रीय अफ्रिकी समय)मा निरागोङ्गो पर्वतको एक किनारामा ज्वालामुखी विस्फोट भएको थियो र लाभा २० लाख जनसङ्ख्या रहेको, २० किलोमिटर दक्षिणमा अवस्थित गोमा सहरतर्फ बग्न थालेको थियो। प्रजातान्त्रिक गणतन्त्र कङ्गोको सरकारले सहरका बासिन्दाहरूलाई उद्धार गर्न आग्रह गरेको थियो। लाभाको प्रवाह १ किलोमिटर प्रति घण्टा (०.६२ मिटर) मा सरेको अनुमान गरिएको थियो, जसले गर्दा मानिसहरू उक्त ठाउँ छोड्न प्रयाप्त समय पाएका थिए। अन्ततः गोमाको उत्तरी क्षेत्रमा रहेको बुहेम जिल्लामा लाभा रोकिएको थियो, जसले त्यस क्षेत्रका सयौँ घर तथा भवनहरू ध्वस्त पारेको थियो।. लाभा सहरमा बगेको र सहरको दक्षिणमा रहेको गोमा अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा समेत पुगेको यसअघिको प्रतिवेदनको बाबजुद पछिल्लो समय विमानस्थल र निर्माणाधिन क्षेत्रमा कुनै असर नपरेको पुष्टि भएको थियो। तथापि, लाभाको बहावले एन२ सडक पार गरेर गोमालाई बेनी सहरबाट उत्तरतर्फ काटेको थियो।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
अमेरिकी सशस्त्र बल

**अमेरिकी सशस्त्र बल** संयुक्त राज्य अमेरिकाको सैन्य शक्ति हो। यसमा थल सेना, मरिन कर्प्स, जल सेना, वायु सेना, स्पेस फोर्स र कोस्ट गार्ड समावेश छन्। अमेरिकी राष्ट्रपति अमेरिकी सशस्त्र बलको परमाधिपति (Commander in Chief) हुन्छन्। र अमेरिकी राष्ट्रपतिले नै रक्षा विभाग, गृह विभागबाट सैन्य नीति तयार गर्छन्। यसको मुख्यालय पेन्टागनमा छ।

अमेरिकी सशस्त्र बलको स्थापना अमेरिकी क्रान्तिकारी युद्धको दौरान भएको थियो। स्थापनाकाल देखि नै संयुक्त राज्य अमेरिकाको इतिहास निर्णायक भूमिका निभाएको छ। यसले पहिलो बार्बरी युद्ध र दोस्रो बार्बरी युद्धमा विजय पाएर राष्ट्रिय एकता र पहिचानको भावनालाई बलियो बनायो। अमेरिकी गृहयुद्धको समयमा पनि यसको महत्वपूर्ण भूमिका रह्यो। यसले संयुक्त राज्य अमेरिकाबाट दक्षिणी राज्यहरूको अमेरिकी परिसंघलाई छुट्टिनबाट रोक्यो। दोस्रो विश्वयुद्धपछिको १९४७ को राष्ट्रिय सुरक्षा कानूनले आधुनिक सैन्य खाकाको सिर्जना गर्यो। 

अमेरिकी सशस्त्र बल जनशक्तिको हिसाबले विश्वको सबैभन्दा ठूलो सेना मध्ये एक हो। यसले वैतनिक स्वयंसेवकहरूबाट जनशक्ति भर्ना गर्ने गर्छ। १८-२५ वर्षको अमेरिकी नागरिकले सेवामा दर्ता गर्न सक्छन् ।

अमेरिकी सशस्त्र बललाई संसारको सबैभन्दा शक्तिशाली सेना मानिन्छ। २०१९ मा, यसको सैन्य बजेट ६९३ बिलियन अमेरिकी डलर थियो, जुन संसार सबभन्दा उच्च सैन्य बजेट थियो। २०१८ अनुसार अमेरिकी सैन्यको खर्च विश्वको कुल रक्षा खर्च मध्ये ३६% थियो। उच्च बजेटको कारणले रक्षा र शक्ति प्रक्षेपण दुबैमा अमेरिकी सशस्त्र बलको क्षमता छ। यसैको कारणले अत्याधुनिक र शक्तिशाली प्रविधिको विकास गरेको छ र संयुक्त राज्य अमेरिका भन्दा बाहिर ८०० सैन्य शिविरको साथ अमेरिकी सशस्त्र बल संसारभार परिचालन भएको छ। अमेरिकी वायु सेना संसारको सबैभन्दा शक्तिशाली वायु/ हवाई सेना हो। अमेरिकी नेभी टनेजको हिसाबले संसारको सबैभन्दा ठूलो नेभी हो। अमेरिकी नेभी र मरिन कर्प्स संयुक्त रूपमा संसारको दोस्रो ठूलो वायु सेना हुन आउँछ। आकारको हिसाबले अमेरिकी कोस्ट गार्ड संसारको बाह्रौ सबैभन्दा ठूलो मेरिटाइम बलको हो। आर्थिक वर्ष २०१९ अनुसार, अमेरिका सँग यसको सैन्य भण्डारमा १४,०६१ एयरक्राफ्ट छ। अमेरिकी स्पेस फोर्स संसारको पहिलो, र २०२१ अनुसार, एक मात्र स्वतन्त्र स्पेस फोर्स हो।.

## कर्मचारी 
चिनियाँ जनमुक्ति सेना र भारतीय सशस्त्र सेना पछि अमेरिकी सशस्त्र बल सक्रिय कर्मचारीहरूको आधारमा विश्वको तेस्रो ठूलो सेना हो, जसमा २८ फेब्रुअरी २०१९ सम्म रिजर्भमा थप ७९९,८४५ सेवा सदस्यहरू सहित नियमित सशस्त्र बलहरूमा १,३५९,६८५ सेवा सदस्यहरू छन्। 

### क्षेत्र अनुसार 
Total number of authorized personnel in FY23.

## यो पनि हेर्नुहोस्
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:सेना
जैल सिंह

अङ्गुठाकार|जैल सिंह
जैल सिंह भारतको सातौं राष्ट्रपति थिए। उनी १९८२ देखि १९८७ सम्म उक्त पदमा बसे। राष्ट्रपति हुनु भन्दा पहिले उनी भारतीय राष्ट्रिय कांग्रेस पार्टीसँग सँग सम्बद्ध राजनीतिज्ञ थिए र उनले गृहमन्त्री लगायत केन्द्रीय मन्त्रिमण्डलमा धेरै मन्त्री पदहरू सम्हालेका थिए। उनले १९८३ देखि १९८६ सम्म गुुट निरपेक्ष असंलग्न आन्दोलनको अध्यक्षको रूपमा पनि काम गरे।

उनको राष्ट्रपतिकाल अपरेशन ब्लू स्टार, इन्दिरा गान्धीको हत्या र १९८४  को शिख विरोधी दंगा जस्ता घटनाको कारणले चिनिन्छ।  १९९४ मा भएको एक कार दुर्घटनामा घाइते भएर उनको मृत्यु भयो।
## यो पनि हेर्नुहोस्
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:सन् १९१६ मा जन्म
श्रेणी:सन् १९९३ मा मृत्यु
श्रेणी:भारतीय स्वतन्त्रता सेनानीहरू
श्रेणी:पन्जाबी मानिसहरू
स्टक एक्सचेन्जहरूको सूची

यो प्रमुख स्टक एक्सचेन्जहरूको सूची हो। विश्वमा १० खर्ब डलर (१ ट्रिलियन डलर ) भन्दा बढी बजार पूँजीकरण भएका १६ वटा शेयर एक्सचेन्जहरू छन् । तिनीहरूलाई कहिलेकाँही "१ ट्रिलियन डलर क्लब" को रूपमा चिनिन्छन्। २०१५ अनुसार विश्वव्यापी पूँजीकरणको ८७% हिस्सा यी एक्सचेन्जहरूको छ।।  केहि एक्सचेन्जमा देश बाहिरका कम्पनीहरू समावेश गरिएका छन् । 
## प्रमुख स्टक एक्सचेन्ज 
|-
|१६
|२०२०
|SIX Swiss Exchange
|XSWX
|
|जुरिच
| style="text-align:right;" |१,७५
| style="text-align:right;" |७७
|CET/CEST
| +१
|Mar–Oct
|०९:००
|१७:३०
|छैन
|०८:००
|१६:३०
|-
|१७
|२०२०
|ताइवान स्टक एक्सचेन्ज
|XTAI
|
|ताइपेई
| style="text-align:right;" |१,५९
| style="text-align:right;" |७५
|NST (Taiwan)
| +८
|
|०९:००
|१३:३०
|छैन
|०१:००
|०५:३०
|-
|१८
|२०२०
|Australian Securities Exchange
|XASX
|
|सिड्नी
| style="text-align:right;" |१,५४
|
|AEST/AEDT
| +१०
|अक्टोबर -अप्रिल
|१०:००
|१६:००
|छैन
|००:००
|०६:००
|-
|१९
|२०१९
|JSE
|XJSE
|
|जोहानेस्बर्ग
| style="text-align:right;" |१,१३
| style="text-align:right;" |२९
|SAST
| +२
|
|०९:००
|१७:००
|छैन
|०७:००
|१५:००
|}

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:स्टक एक्सचेन्ज
मीनबहादुर रायमाझी

**मीनबहादुर रायमाझी** एक नेपाली न्यायाधीश थिए, जसले २०६६ वैशाख २५ देखि २०६६ मंसिर २८ सम्म (८ मे २००९ देखि १० फेब्रुअरी २०१० सम्म) नेपालको १९ औं  प्रधानन्यायाधीशको    रुपमा काम गरेका थिए। उनलाई नेपालका तत्कालीन राष्ट्रपति रामवरण यादवद्वारा नियुक्त गरिएको थियो।

सर्वोच्च अदालतको न्यायाधीश भएको समयमा उनले भ्रष्टाचार नियन्त्रण शाही आयोगलाई अमान्य घोषित गर्ने फैसला लेखेका थिए। राजा ज्ञानेन्द्रको प्रत्यक्ष शासनको समयमा राजाद्वारा घोषणा गरिएको शाही आयोगलाई अवैध ठहर गर्ने उनी सम्मिलित इजलासको फैसलालाई निकै साहसिक मानिन्छ। प्रधानन्यायाधीशका रूपमा न्यायालयमा केही सुधारका प्रयास गरेका कारण पनि उनलाई सम्झिइन्छ। उनी न्यायपरिषद् सदस्य हुँदा नेपालको इतिहासमै पहिलो महिला प्रधानन्यायाधीश हुने गरी सुशीला कार्कीलाई सर्वोच्च अदालतको न्यायाधीश नियुक्त गरिएको थियो। दशकौँदेखि थन्किएर बसेका मुद्दा चाँडो किनारा लगाउन न्यायपालिकाको रणनीतिक योजना अघि सारी पुराना मुद्दा फर्स्योटको विशेष अभियान सञ्चालन गरिएको थियो। न्यायालयभित्रैका विकृति एवं विसंगतिबारे अध्ययन गरी भ्रष्टाचार न्यूनीकरणका लागि योगदान गर्न न्यायाधीश रामप्रसाद श्रेष्ठको नेतृत्वमा समिति गठन गरिएको थियो। अदालतको पेसी व्यवस्थापनमा सूचना प्रविधिको प्रयोग गरी अनलाइन तथा केही काममा स्वचालित प्रविधि अपनाइएको थियो।     

सर्वोच्च अदालतको प्रधानन्यायाधीशको रुपमा उनका पूर्वाधिकारी केदार प्रसाद गिरी थिए भने उत्तराधिकारी अनुप राज शर्मा बने।  
‍‍
## प्रकाशित कृति
उनको न्यायपालिकामा चार दशकः मेरा सम्झना पुस्तक प्रकाशित छ । यस पुस्तकको सम्पादन रामबहादुर रावलले गरेका हुन्। पुस्तकले कानुन र न्यायमा हुने जालझेलको तथ्यपूर्ण विवरण, राजनीति र न्यायबीचको संघर्षका विविध आयाम, न्यायालयभित्र र बाहिरका पात्र तथा प्रवृत्ति चिन्न यसले सघाउँछ। 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपालका प्रधानन्यायाधीशहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
दिलिपकुमार पौडेल

**दिलीप कुमार पौडेल** विक्रम सम्वत २०६२ साउन १६	देखि विक्रम सम्वत २०६४ भाद्र २२ सम्म नेपालको प्रधानन्यायाधीश थिए । सर्वोच्च अदालतको प्रधानन्यायाधीशको रुपमा उनका पूर्वाधिकारी हरिप्रसाद शर्मा थिए भने उत्तराधिकारी केदारप्रसाद गिरी बने।     
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
 
श्रेणी:नेपालका प्रधानन्यायाधीशहरू
यास चक्रवात

**धेरै शक्तिशाली चक्रवात यास**  बङ्गालको खाडीमा विकसित भएको उष्णदेशीय चक्रवात हो। यसले अण्डमान निकोबार द्वीप समूह, बङ्गालादेश र भारतको पश्चिम बङ्गाल तथा ओडिशामा ठुलो असर पारेको छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:उष्णदेशीय चक्रवात
जानकी गाउँपालिका, बाँके

**जानकी गाउँपालिका** बाँके जिल्लाका ६ गाउँपालिकाहरू मध्ये एक हो। २७ फागुन २०७३ मा, गाउँपालिका घोषणा गर्दा साइगाउँ, बेलभार, खजुराखूर्द, बेलहरी, साविक नेपालगन्ज उपमहानगरपालिका वडा नं. २३ अर्थात् इन्द्रपुर र गनापुर गाविसहरू यसमा गाभिएका थिए।

## जनसङ्ख्या
राष्ट्रिय जनगणना २०७८को जनगणना अनुसार जानकी गाउँपालिकाको कुल जनसङ्ख्या ४६,१४१ रहेको छ भने यहाँ ८,८२६ घरधुरी रहेका छन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
*जिल्ला समन्वय समितिको कार्यालय, बाँके

श्रेणी:बाँके जिल्लाका गाउँपालिकाहरू
श्रेणी:लुम्बिनी प्रदेशका गाउँपालिकाहरू‎
२०२१ को मालीको 'कु'

सन् २०२१ को मालीको 'कु' २०२१ मे मा उप-राष्ट्रपति अस्सिमी गोइटा   नेतृत्वको माली सेनाले राष्ट्रपति इब्राहिम बौबाकर केयटा,  प्रधानमन्त्री मोक्तार औने र रक्षामन्त्री  सुलेमान दोउकोउरेलाई   नियन्त्रणमा लिएपछि सुरु भयो। 'कु' का प्रमुख अस्सिमी गोइटाले राष्ट्रपति र प्रधानमन्त्री पदमुक्त भएको र अगामी सन् २०२२ मा नयाँ निर्वाचन हुने घोषणा गरे। पछिल्लो १० बर्षमा देशमा भएको यो तेस्रो 'कु' हो। यस अघि सन् २०१२ र सन् २०२० मात्र नौ महिना पहिले सेनाली सत्ता आफ्नो हातमा लिएको थियो।

मे २८ मा मालीको संवैधानिक अदालतले सेनाका 'कु' का प्रमुख कोलोनेल अस्सिमी गोइटालाई अन्तरिम राष्ट्रपति घोषित गर्यो। 

## प्रतिक्रिया 
उक्त विद्रोहको अन्तर्राष्ट्रिय समुदायहरूले निन्दा गरेको छ। 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:२०२० को दशकमा भएका 'कु' तथा 'कु'का प्रयासहरू
नेपालका प्रधानन्यायाधीशहरूको सूची

यो नेपालको प्रधानन्यायाधीशहरूको सूची हो। नेपालमा सर्वोच्च अदालतको स्थापना बि.सं. २०१३ जेठ ८ तदनुसार सन् १९५६ मे २१ मा भएको हो। यसभन्दा अगाडी नेपालमा न्यायपालिकाको सर्वोच्च संस्थाको रुपमा प्रधान न्यायलय कायम रहेको थियो र हालसम्म २९ जना प्रधानन्यायाधीशले नेपालको प्रधानन्यायाधीशको रूपमा सेवा दिइसकेका छन्। हरिप्रसाद प्रधान सर्वोच्च अदालत (प्रधान न्यायलय) को पहिलो प्रधानन्यायाधीश थिए। वर्तमान प्रधानन्यायाधीश चोलेन्द्रशमशेर ज.ब.रा. हुन् जसले सन् २०१९ जनवरी २ को दिन पदभार सम्हालेका थिए।

## नेपालका प्रधानन्यायाधीशहरूको सूची 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपालका प्रधानन्यायाधीशहरू
श्रेणी:नेपालको न्याय प्रशासन
केदारप्रसाद गिरी

**केदार प्रसाद गिरी** २०६४ असोज १८ देखि	२०६६ बैशाख २४ सम्म   प्रधान न्यायधीश थिए ।   

सर्वोच्च अदालतको प्रधानन्यायाधीशको रुपमा उनका पुर्वाधिकारी दिलिपकुमार पौडेल थिए भने उत्तराधिकारी मीनबहादुर रायमाझी बने। 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
 
श्रेणी:सन् २०१८ मा मृत्यु
श्रेणी:नेपालका प्रधानन्यायाधीशहरू
श्रेणी:सन् १९४४ मा जन्म
इग नोबेल पुरस्कार

**इग नोबेल पुरस्कार** नोबेल पुरस्कार व्यंग्य हो । यो हरेक वर्षको अक्टोबरमा दस असामान्य वा महत्त्वहीन वैज्ञानिक अनुसन्धानहरूलाई दिइन्छ।  यो १९९१ बाट दिन सुरु गरिएको हो ।
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
अनुप राज शर्मा

**अनुप राज शर्मा** २०६६ मंसिर २८ देखि २०६६ चैत १३ सम्म (११ फेब्रुवारी २०१० देखि २५ मार्च २०१०) सम्म नेपालको प्रधानन्यायाधीश थिए   शर्मा भन्दा अगाडी प्रधानन्यायधीश मिनबहादुर रायमाझी थिए   र उनी पछि प्रधानन्यायधीश राम प्रसाद श्रेष्ठ   भए। २०७२ मा उनी राष्ट्रिय मानव अधिकार आयोग को अध्यक्ष          नियुक्त भए।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपालका प्रधानन्यायाधीशहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:नेपाली हिन्दुहरू
श्रेणी:नेपाली न्यायाधीशहरू
फितसनुलोक प्रान्त

**फितसनुलोक** (, ) थाइल्यान्डको एक प्रान्त हो। 

## प्रशासनिक विभाजन 
यो प्रान्तलाई ९ उपजिल्लामा विभाजित गरिएको छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:थाइल्यान्डका प्रान्तहरू
प्लेयर अफ द म्याच

**प्लेयर अफ द म्याच, म्यान अफ द म्याच** वा **सर्वश्रेष्ठ खेलाडी** खेलको समयमा सबैभन्दा प्रभावशाली खेल प्रदर्शन गर्ने उत्कृष्ट खेलाडीलाई प्रदान गरिने पुरस्कार हो। सामान्यतः यो विजेता टोलीको कुनै खेलाडीलाई प्रदान गर्ने गरिन्छ।

## फुटबल 
फुटबलमा, म्यान अफ द म्याच सामान्यतः विजेता टोलीको खेलाडीलाई प्रदान गर्ने गरिन्छ। ह्याट्रिक गर्ने खेलाडी वा दवाबको बेलामा गोल बचाउने गोलरक्षकलाई यो पुरस्कार प्रदान गरिन्छ ।
## क्रिकेट 
क्रिकेटमा, म्यान अफ द म्याच अवार्ड टेस्ट म्याचको १९८० को दशकको मध्यबाट नियमित भएको थियो।
 म्यान अफ द म्याच उपाधी खेल जित्नको लागी महत्वपूर्ण योगदान रहेका खेलाडीलाई प्रदान गरिन्छ।

३ अप्रिल १९९६ मा भएको एक खेलमा, न्युजिल्यान्डको पुरै टिमलाई नै म्यान अफ द म्याचको उपाधी दिइएको थियो। पुरै टिमलाई नै म्यान अफ द म्याच प्रदान गरिएको यो पहिलो घटना थियो। १५,१६,१७,१८ जनवरी १९९९ मा,  दक्षिण अफ्रिका र वेस्ट इन्डिज बीचको खेलमा, पुरै दक्षिणी अफ्रिकाको टिमलाई म्यान अफ द म्याच पुरस्कृत गरिएको थियो।  

टेस्ट म्याचमा, ज्याक कालिसले सर्वाधिक म्यान अफ द म्याच उपाधी जितेका छन्। उनले १६६ खेलमा २३ पटक जितेका छन्।  तेन्दुलकरको पछाडी सनथ जयसुर्या र रिकी पोन्टिङले क्याप्टेनको रुपमा सर्वाधिक म्यान अफ्द म्याच बनेका छन्। छोटो संस्करणमा, टि२० मा, सहिद अफ्रिदीले ९९ खेलमा ११ पटक जितेर  यो रेकर्ड कायम गरेका छन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
२०२०–२१ युएफा च्याम्पियन्स लिग

**सन् २०२०–२१  युएफा च्याम्पियन्स लिग** युरोपेली फुटबल महासङ्घद्वारा आयोजित युरोपका प्रतिष्ठित क्लबको फुटबल प्रतियोगिताको ६६औँ संस्करण हो  युरोपेली कपबाट युएफा च्याम्पियन्स लिग नामाकरण भएपछिको २९औं सिजनको संस्करण  हो।। यो हालको नाममा नामकरण भएदेखिको २८औँ संस्करण हो।

यसको फाइनल खेल २०२१ मे २९ मा पोर्चुगलको पोर्तो स्थित,एस्तदिओ दो द्रगओ नामक रङ्गशालामा आयोजना भएको थियो। चेल्सीले म्यान्चेस्टर सिटीलाई १-० ले पराजित गरी बिजय हासिल गरेको थियो । २०२० युइएफए च्याम्पियन्स लिग फाइनल खेलको लागी टर्की स्तानबुलको अतातुर्क ओलम्पिक रङ्गशाला छनोट गरिएपनी कोभिड्-१९ महामारीको कारणले लिस्बन मा सारिएको हो ।  छनोट गरिएको थियो तर संयुक्त अधिराज्यले टर्कीलाई पर्यटकको लागी रातो सूचीमा राखेको र मनाही गरेकाअले लिस्बनमा सारिएको थियो ।  

बायर्न म्यूनिख साविक विजेता थियो , तर पेरिस सेन्ट-जर्मेनसँग पराजित हुँदै क्वार्टर फाइनलमा बाहिरियो । पेरिस सेन्ट-जर्मेन  लाई गत संस्करणमा बायर्न ले फाइनलामा पराजित गरेको थियो । २०२०–२१  युएफा च्याम्पियन्स लिगको विजेता रूपमा, चेल्सी स्वतः २०२१–२२  युएफा च्याम्पियन्स लिगको लागि छनोट भएको छ । 

विजेता चेल्सीले  अब २०२१-२१ को युइएफा युरोपा लिगको बिजेता बिलारेआल सँग २०२१ मा युइएफा सुपर कप र जपानमा फिफा क्लब विश्वकप खेल्नेछ ।
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू 
*

२०२०–२१ युएफा च्याम्पियन्स लिग
ओलिभिया रोड्रिगो

**ओलिभिया इसाबेल रोड्रिगो** (जन्म: फेब्रुअरी २०, २००३ उनी डिज्नी च्यानलको शृङ्खला *बिजार्डवार्क* मा पेइज ओल्भेरा र डिज्नी+ को शृङ्खला *हाई स्कुल म्युजिकल: द म्युजिकल: द सिरिज* मा निनी सालाजार-रोबर्ट्सको भूमिकाका लागि परिचित छिन्। रोड्रिगोले सन् २०२० मा इन्टरस्कोप र गेफेन रेकर्ड्ससँग हस्ताक्षर गरेकी थिइन्, र जनवरी २०२१ मा आफ्नो पहिलो एकल "ड्राइभर्स लाइसेन्स" जारी गरेकी थिइन्, जुन संयुक्त राज्य अमेरिकालगायत धेरै देशहरूमा पहिलो नम्बरमा पुगेको थियो।

## प्रारम्भिक जीवन
ओलिभिया इसाबेल रोड्रिगो को जन्म फेब्रुअरी २०, २००३ मा, टेमेकुला, क्यालिफोर्नियामा भएको थियो।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
* 
* 
* 

श्रेणी:सन् २००३ मा जन्म
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:अमेरिकी बाल अभिनेत्रीहरू
श्रेणी:अमेरिकी बाल गायिकाहरू
श्रेणी:अमेरिकी टेलिभिजन अभिनेत्रीहरू
२०२१ युएफा च्याम्पियन्स लिग फाइनल

२०२१ युएफा च्याम्पियन्स लिग फाइनल २०२०-२१ युएफा च्याम्पियन्स लिग, जुन यूईएफएले आयोजना गर्ने युरोपको  प्रमुख क्लब फुटबल प्रतियोगिता को ६६औं सिजन र युरोपेली कपबाट  युएफा च्याम्पियन्स लिग नामाकरण भएपछिको २९औं सिजनको अन्तिम खेलमा थियो । यो खेल अंग्रेजी क्लब म्यानचेस्टर सिटी र चेल्सी बिच २०२१ मे २९  मा पोर्चुगलको पोर्टोको एस्टिडियो डो ड्रैगोमा खेलाइएको थियो  म्यानचेस्टर सिटी बीचको पहिलो पटक यूईएफए च्याम्पियन्स लिग फाइनलमा पुगेको थियो भने चेल्सी २०१२ को बिजेता हो। 

म्यानचेस्टर सिटीलाई १-० ले हराउदै चेल्सीले आफ्नो दोस्रो पटक यूईएफए च्याम्पियन्स लिग जित्यो।  र र अब २०२१-२१ को युइएफा युरोपा लिगको बिजेता बिलारेआल सँग २०२१ मा युइएफा सुपर कप र जपानमा फिफा क्लब विश्वकप खेल्नेछ ।

## टोली 
*तलको तालिकामा, १९९२ सम्मको   युरोपियन कप र १९९३ देखिको च्याम्पियन्स लिग फाइनल छ ।*

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
क्युबा क्षेप्यास्त्र सङ्कट

about the Cuban Missile Crisis]]
**क्युबाली क्षेप्यास्त्र सङ्कट** (अन्य नामः **सन् १९६२ को अक्टोबर सङ्कट**, **क्षेप्यास्त्र त्रासदी**, , ) अन्तर्राष्ट्रिय सङ्कटको रूपमा एक महिना ४ दिन (१६ अक्टोबर - २० नोबेम्बर १९६२) सम्म विकसित भएको संयुक्त राज्य अमेरिका र सोभियत सङ्घ बिचको टकराव थियो। इटाली र टर्कीमा अमेरिकी क्षेप्यास्त्रको तैनाथीको प्रतिकृया स्वरूप सोभियत सङ्घले क्युबामा समान प्राक्षेपिक क्षेप्यास्त्रहरू तैनाथ गरेपछि यो सङ्कटको अवस्था सिर्जना भएको थियो। यो द्वन्द्व प्रायः शीतयुद्धको निकटतम मानिन्छ; यसले आणविक युद्धको सम्भावना बढाएको थियो। इटाली र टर्कीमा अमेरिकी जुपिटर प्राक्षेपिक क्षेप्यास्त्रको उपस्थिती र सन् १९६१ को क्युबामा असफल 
कोचिनोस खाडीको हमलाको प्रतिकृया स्वरूप, सोभियत प्रथम सचिव निकिता ख्रुश्चेभले भावी आक्रमण रोक्नको लागि क्युबाले यस टापुमा आणविक क्षेप्यास्त्र राख्ने अनुरोधलाई स्वीकार गरेको थियो। सन् १९६२ जुलाईमा ख्रुस्चेभ र क्युबाली प्रधानमन्त्री फिडेल क्यास्ट्रो बिच गोप्य वार्ता पछि सम्झौता भएको थियो र त्यसपछिको ग्रीष्म महिनामा कयौँ क्षेप्यास्त्र प्रक्षेपण सुविधा स्थलको निर्माण सुरु भएका थिए।

यसैबिच सन् १९६२ मा अमेरिकामा अमेरिकी काङ्ग्रेसको चुनाव जारी थियो र ह्वाइटहाउसले महिनौ सम्म फ्लोरिडाबाट ९० माइल (१४० किमी) टाढा खतरनाक सोभियत क्षेप्यास्त्रलाई नजर अन्दाज गरेको आरोप खण्डन गरिरहेको थियो। अमेरिकी वायु सेनाको यु-२ जासुसी विमानले क्षेप्यास्त्र प्रक्षेपण सुविधाको तस्वीर खिचेपछि क्षेप्यास्त्र तयारीको खबर पुष्टी भएको थियो। यो कुरा अमेरिकी राष्ट्रपति जोन एफ केनेडीलाई खबर गरिएपछि उनले नौ सदस्यीय राष्ट्रिय सुरक्षा परिषद्का र पाँच अन्य मुख्य सल्लाहकारहरूको एउटा बैठक बोलाएका थिए जुन राष्ट्रिय सुरक्षा परिषद्को कार्यकारी समिति रूपमा परिचित थियो। यस बैठकको क्रममा राष्ट्रपति केनेडीलाई क्युबाको मूल भूमिमा आक्रमण गर्ने र क्युबाली भूमिमा हवाई हमला गर्ने सल्लाह दिइएको थियो। उनीहरूसँग परामर्श गरेपछि, केनेडीले अक्टोबर २२ क्षेप्यास्त्र क्युबामा नपुगोस् भनेर समुद्री नाकाबन्दी गर्ने आदेश दिए। अमेरिकाले क्युबामा आक्रमक हातियार पुग्न नदिने घोषणा गरेको थियो र क्युबामा पुगिसकेका हतियार निशास्त्रीकरण गरेर सोभियत सङ्घमा फिर्ता गर्न माग गरेको थियो। अमेरिकाले आक्रमक हतियारहरू क्युबामा पुर्‍याउन अनुमति नदिने घोषणा गरेको थियो र क्युबामा रहेका हतियारहरू निशास्त्रीकरण गरेर सोभियत सङ्घमा फिर्ता गर्न माग गरेको थियो। धेरै दिन तनावपूर्ण वार्ता पछि, केनेडी र ख्रुश्चेभ बीच सम्झौता भएको थियो।

सोभियतहरूले क्युबामा आफ्नो आपत्तिजनक हतियारहरू भत्काउने र संयुक्त राष्ट्र सङ्घको प्रमाणीकरणको अधीनमा सोभियत सङ्घमा फिर्ता गर्ने निर्णय गरेका थियो जसको बदलामा अमेरिकी सार्वजनिक घोषणा र फेरि क्युबामा आक्रमण नगर्न सहमति गरेका थिए। गोप्य रूपमा, अमेरिकाले सोभियत सङ्घ विरुद्ध टर्कीमा तैनाथ गरेका सबै क्षेप्यास्त्रहरू हटाएको थियो। यो सम्झौता इटालीमा तैनाथ गरिएका क्षेप्यास्त्र समावेश गरिएको थियो वा थिएन भन्नेमा अझै विवाद रहेको छ र पछि सोभियत सङ्घले पनि क्युबाबाट आफ्नो क्षेप्यास्त्र हटाएको थियो।  क्युवाली मिसाइल संकटले मस्को र वाशिंगटन डीसी बीच सिधा सञ्चार सम्पर्कका लागि मस्को-वाशिंगटन हटलाइनको निर्माण गर्न प्रोत्साहित गर्‍यो।

## पृष्ठभूमि 
## यो पनि हेर्नुहोस्
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:निकिता ख्रुश्चेभ

श्रेणी:शीतयुद्धकालीन द्वन्द्वहरू
श्रेणी:नाकाबन्दीहरू
श्रेणी:क्युबाको इतिहास
श्रेणी:जोन एफ केनेडीको राष्ट्रपतिकाल
श्रेणी:सत्ता परिवर्तनमा अमेरिकी संलग्नता
लिसा (ऱ्यापर)

**ललिसा मनोबान** (जन्म: मार्च २७, १९९७), आफ्नो चर्चित नाम '**लिसा**' को नामले लोकप्रिय एक थाइल्यान्डेली ऱ्यापर, गायिका, गीतकार, निर्मात्री, अभिनेत्री र मोडल हुन्। उनी दक्षिण कोरियाली महिला युवा साङ्गीतिक टोली ब्ल्याकपिङ्ककी सदस्य हुन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:थाइल्यान्डका गायकहरू
श्रेणी:सन् १९९७ मा जन्म
श्रेणी:ब्ल्याकपिङ्कका सदस्यहरू
क्लबहाउस (अनुप्रयोग)

**क्लबहाउस** आइओएस र एन्ड्रोइड सञ्चालन प्रणालीका लागि निर्माण गरिएको एक सामाजिक सञ्जाल अनुप्रयोग हो जसलाई प्रयोग गर्नका लागि आमन्त्रणको आवश्यक पर्दछ। यस अनुप्रयोग मार्फत प्रयोगकर्ताहरूले ध्वनिका माध्यमबाट संवाद गर्न सक्दछन्। यस अनुप्रयोगले मात्र ध्वनिका माध्यमबाट गरिने संवादलाई समर्थन गर्दछ।

यस अनुप्रयोगलाई पहिलोपटक सन् २०२० मार्चमा अल्फा अन्वेषण निगमका पल डेभिसन र रोहन सेथले आइओएसमा सार्वजनिक गरेका थिए। क्लबहाउस एकलाई आइओएसमा सार्वजनिक गरिएको १२ महिना पश्चात् एन्ड्रोइड सञ्चालन प्रणालीले समर्थन गर्ने गरी परीक्षा अनुप्रयोगको रूपमा सार्वजनिक गरिएको थियो। क्लबहाउसको आफ्नो टोलीले प्रयोगकर्ता आधारको वृद्धिलाई व्यवस्थापन गर्न सक्षम भएको र ठुलो दर्शकलाई सहयोग गर्न सक्षम हुनका लागि अनुप्रयोगलाई परिष्कृत गर्न सक्षम छ भन्ने सुनिश्चित गर्न मात्र निमन्त्रणा रहेको उल्लेख गरेको छ। क्लबहाउसले भविष्यमा प्रयोगकर्ताहरू माझ आफ्नो पहुँच विस्तार गर्ने र सन् २०२१ मा पूर्ण एन्ड्रोइड संस्करणलाई सञ्चालनमा ल्याउने योजना सार्वजनिक गरेको थियो। 

स्पष्ट अनुमति बिना आवाजलाई सुरक्षित गर्न, प्रतिलिपि गर्न, पुन: उत्पादन गर्न वा साझेदारी र वार्तालापलाई क्लबहाउसको दिशानिर्देशद्वारा निषेध गरिएको छ जसकारण यस अनुप्रयोगका माध्यमबाट दुर्व्यवहार र जातीय भेदभावका घटनाहरू घटेकाले अनुप्रयोग विवादको स्रोत भएको जनाइएको छ। यसका साथसाथै क्लबहाउसको अन्तर्निहित गोपनीयतासम्बन्धी विवादको आलोचना गरिएको छ। ओमान, जोर्डन र चीन जस्ता देशहरूले अनुप्रयोगको पहुँचमा रोक वा यसको प्रयोगमा पूर्ण प्रतिबन्ध लगाएका छन्।

फेसबुक, ट्विटर, डिसकर्ड, स्पोटिफाई, रेडिट र स्लाक जस्ता कम्पनीले क्लबहाउससँग सिधै प्रतिस्पर्धा गर्नका लागि विभिन्न उत्पादनहरूको विकास गर्दै आएका छन्৷

## इतिहास 
सन् २०१९ को सुरुवातमा संस्थापक पल डेभिसन र रोहन सेथले एक सामाजिक सञ्जाल मञ्चको रूपमा क्लबहाउसको सुरुवात गरेका थिए। सुरुमा टकसो नामबाट ध्वनिलाई अभिभारण गरी सुन्न मिल्ने ढाँचा अनुरुप रूपरेखा तयार पारिएको यस एपलाई "क्लबहाउस"को रूपमा पुन: सुचारू गरी आधिकारिक रूपमा सन् २०२० को मार्च महिनामा आइओएस सञ्चालन प्रणालीको लागि जारी गरिएको थियो। क्लबहाउसको मूल्य उल्लेखनीय लगानीकर्ताहरूबाट आर्थिक सहायता प्राप्त गरेपछि १० करोड अमेरिकी डलर थियो। यसमा रायन हुभर (प्रोडक्ट हन्ट), बालाजी श्रीनिवासन (कोइनबेस), जेम्स बेसारा  र धेरै उद्यम पूँजीपतिहरू समावेश छन्।

यस अनुप्रयोगले कोरोना महामारीको प्रारम्भिक महिनाहरूमा लोकप्रियता प्राप्त गरेको थियो र सन् २०२० को डिसेम्बर सम्ममा यस मञ्चमा ६,००,००० दर्ता भएका प्रयोगकर्ताहरू रहेका थिए।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
## बाह्य कडीहरू 
* 

श्रेणी:आइओएस सफ्टवेयर
श्रेणी:सामाजिक सञ्जाल
श्रेणी:मोबाइल एपहरू
गण्डकी प्रदेश सभा

**गण्डकी प्रदेश सभा** गण्डकी प्रदेशको एकसदनात्मक प्रदेश सरकार र कानून निर्माण गर्ने निकाय हो। नेपालको सात प्रदेशमध्ये एक गण्डकी प्रदेशको प्रादेशिक राजधानी कास्की जिल्लाको पोखरामा रहेको छ। प्रादेशिक सभामा ६० जना विधायक सदस्यहरू छन् जसमध्ये ३६ जना  पहिलो पटक मतदान मार्फत निर्वाचित हुन्छन् भने २४ जना समानुपातिक निर्वाचन प्रणाली तर्फबाट निर्वाचित हुने गर्छन्। यो सभाको अवधि पाँच वर्षको हुने गर्छ।

## इतिहास 
गण्डकी प्रदेश सभा नेपालको संविधान २०७२ को धारा १७५ बमोजिम गठन भएको थियो। उक्त व्यवस्थाले मुलुकका प्रत्येक प्रदेशका लागि प्रादेशिक संसदको प्रत्याभूति गरेको छ। वि.सं. २०७४ सालमा गण्डकी प्रदेशको प्रदेश सभा निर्वाचन तर्फको ६० सिटका लागि सम्पन्न भएको थियो। यस चुनावको परिणामस्वरूप नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एकीकृत मार्क्सवादी-लेनिनवादी) र नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (माओवादी केन्द्र) गठबन्धनको विजय भएको थियो। वि.सं. २०७५ जेठ ३ मा यी दुई राजनीतिक दलहरू एकआपसमा गाभिएर नेपाल कम्युनिस्ट पार्टीको गठन भएको थियो जसको कारण यसले अत्याधिक बहुमत प्राप्त गरेको थियो। पछि नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एमाले)बाट पृथ्वी सुब्बा गुरूङको नेतृत्वमा गठबन्धन सरकारको गठन भएको थियो। नेकपा माओवादीका नेत्रनाथ अधिकारी प्रदेश सभाका प्रथम सभामुख निर्वाचित भएका थिए भने प्रथम उप-सभामुख एमालेकी सृजना शर्मा थिइन्।

## सभाहरूको सूची 
## समितिहरू 
नेपालको संविधानको धारा १९५ मा प्रदेश सभाहरूलाई कार्यसञ्चालन कार्यविधिको व्यवस्था गर्न विशेष समितिहरू गठन गर्ने अधिकार प्रदान गरिएको छ।

## हालको संरचना 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:एक सदनात्मक व्यवस्थापिकाहरू
श्रेणी:गण्डकी प्रदेश सरकार
श्रेणी:नेपालका प्रादेशिक व्यवस्थापिकाहरू
हेटौँडा काठमाडौँ रोपवे

**हेटौँडा काठमाडौँ रोपवे** मकवानपुरको हेटौँडा देखि काठमाडौँको मातातीर्थ जोड्ने ४२ किलोमीटरको रञ्जुमार्ग थियो। यसको स्थापना श्री ३ चन्द्र शमशेरको पालामा भएको थियो।  यो नेपालको पहिलो रोप वे समेत थियो। "नेपाल रोपवे"को नामबाट यसको स्थापना भएको थियो।यसको संरचनामा ८ वटा टर्मिनल थिए भने ७ स्टेशन थिए।

## इतिहास 
राणा प्रधानमन्त्री चन्द्र शमशेरले वि.सं १९८२ मा मकवानपुरको भीमफेदी नजिकको धोर्सिङबाट मातातीर्थ सम्मको २२ किलोमिटरमा रोप-वे लाइन निर्माण गराएका थिए। सोही रोप-वेले धोर्सिङबाट काठमाडौँसम्म सामान ढुवानी गरेको थियो। यो रोप-वेलाई जुद्ध शम्शेरले टेकुस्थित भन्सार कार्यालयसम्म विस्तार गरेका थिए र त्यसपछि यसको लम्बाई ४२ किलोमिटर हुन पुगेको थियो। वि.सं २०११ मा आएको बाढीले गर्दा धोर्सिङको पावर हाउसमा क्षती पुगेसँगै यो बन्द हुन पुगेको थियो। त्यसपछि सरकारले पहिलो पञ्चवर्षीय योजना (२०१३-२०१८) मा यो रोप-वे विस्तारको योजना बनाएको थियो। अमेरिकाको सहयोगमा वि.सं २०१६ सालबाट ६४ लाख अमेरिकी डलरमा यसको विस्तारको कार्य थालिएको थियो। वि.सं २०५४ सालमा रोप-वेको भैसेस्थित सबस्टेसनमा समस्या आएर ट्रान्सर्फमर बिग्रिएको थियो र रोपवे बन्द भएको थियो। वि.सं २०५९ मा शेरबहादुर देउवा प्रधानमन्त्री भएको समयमा रोप-वेको मन्त्रिपरिषद्बाट खारेजीको निर्णय भएको थियो। 

रोपवेलाई यसअघि निजीकरण गर्न खोज्दा पनि सफल हुन सकेको थिएन। अर्थ मन्त्रालयले २०६१ सालमा मै मूल्याङ्कनकर्ता नियुक्त गरी निजीकरणको प्रयास थालेको थियो। २०६२ मा रोपवे सञ्चालन गर्न अर्थ मन्त्रालयले आशयपत्र मागेपछि तीनवटा कम्पनीले प्रस्ताव पेस गरे पनि कुनै निर्णय हुन सकेको थिएन।२०७६ माघ १३ मा बागमती प्रदेश सरकारद्वारा रोप-वे पुनः सञ्चालनमा ल्याउने भनेर निर्णय गरेको थियो।  

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:चन्द्र शमशेर
आधुनिक पोर्टफोलियो सिद्धान्त

**आधुनिक पोर्टफोलियो सिद्धान्त**  जोखिम पन्छाउने लगानीकर्ताले कसरी जोखिमलाई न्यून गर्न एक आदर्श पोर्टफोलियोको छनोट गर्न सक्छ भन्ने प्रक्रियाको व्याख्या गरिएको सिद्धान्त हो। आदर्श पोर्टफोलियो भन्नाले एकभन्दा बढी सम्पत्तिहरूमा गरिने लगानीको त्यसप्रकारको छनोट हो, जसले लगानीकर्तालाई प्रतिफल समान भएमा जोखिम कम गर्न वा जोखिम समान भएमा प्रतिफलमा वृद्धि गर्न सक्षम बनाउन सक्छ। यस सिद्धान्तको प्रतिपादन ह्यारी मार्कोविजले सन् १९५२ मा गरेका थिए जसको लागि पछि उनलाई आर्थिक विज्ञानमा नोबेल पुरस्कार प्रदान गरिएको थियो। 
## आधार 
यो सिद्धान्त निम्न मान्यताहरूमा आधारित छ:
* जोखिम पन्छाउने
लगानीकर्ताहरू जोखिम पन्छाउने प्रवृतिका हुन्छन्, अर्थात बढी जोखिमको तुलनामा कम जोखिमलाई प्राथमिकता दिन्छन्।
* प्रतिफल
कुनै सम्पत्ति वा पोर्टफोलियोबाट अपेक्षा गरिने प्रतिफल भनेको भविष्यको प्रतिफलको सम्भावनाको वितरणको औसत मूल्य हो।
* जोखिम
अपेक्षित प्रतिफलमा आउन सक्ने विचलन नै लगानीकर्ताले गर्नु पर्ने जोखिम हो।
* उपयोगिता 
जोखिम र प्रतिफलको निर्धारक भनेको उपयोगिता बक्र हो। जस अनुसार बढी जोखिम बहन गर्न चाहने लगानीकर्ताले बढी प्रतिफल र कम जोखिम बहन गर्न सक्ने लगानीकर्ताले कम जोखिनको अपेक्षा गर्दछन्।
* प्रभुत्वताको सिद्धान्त
लगानीकर्ताहरू समान प्रतिफल भएमा कम जोखिम र समान जोखिम भएमा बढी प्रतिफल भएको बिकल्पको छनोट गर्दछन्।
## यो पनि हेर्नुहोस्
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:पोर्टफोलियो सिद्धान्तहरू
पासवान

पासवान, जसलाई दुसाध पनि भनिन्छ, पूर्वी भारतका दलित समुदाय हुन्। तिनीहरू मुख्यतया बिहार, उत्तर प्रदेश र झारखंड राज्यहरूमा पाइन्छन्। उर्दू शब्द पासवानको अर्थ अंगरक्षक वा "एक जसले बचाव गर्छ"। समुदायको विश्वास अनुसार यो शब्दको उत्पत्ति ब्रिटिश ईस्ट इण्डिया कम्पनीको आदेशमा बंगालका नवाब सिराज-उद-दौलाको बिरूद्धको लडाईमा उनीहरूको सहभागितामा रहेको थियो र त्यसपछि उनीहरुलाई चौकीदारको पदमा पुरस्कृत गरियो र जमींदारहरूको लागि लाठी चलाउने कर संकलन गर्ने। तिनीहरू केहि रीतहरू अनुसरण गर्दछन् जस्तै आगोमा हिँड्दा तिनीहरूको शौर्य बढाउन

## व्युत्पत्ति 
पासवानहरूले आफ्नो सामाजिक स्थितिमा उत्थानको लागि धेरै लोक र महाकाव्य पात्रहरूको उत्पत्ति दाबी गर्छन्। कोही पासवान विश्वास गर्दछन् कि ती राहु, एक महानमानव र हिन्दू पौराणिक कथाको एउटा ग्रहबाट आएको हो भने कोहीले आफ्नो उत्पत्ति कौरव राजकुमार दुशासनबाट भएको बताउँछन्। "गहलोत क्षत्रिय" बाट उत्पत्ति सम्बन्धी दावीहरू पनि केही जातिले लगातार राखेका छनन तर अन्यले ती दावीकर्ताहरुलाई निकृष्ट ठान्छन् किनकि उनीहरु राजपूतहरु संग सकेही भूमिहारहरूले यो तर्क पनि राखेका छन् कि ती दुई फरक जातका पुरुष र महिला बीचको पारस्परिक विवाह हो। जबकि, पासवान समुदायले यी सिद्धान्तहरू अस्वीकार गर्छन् र "दुसाध" नामको उत्पत्ति दुशाध्यामा रहेको भन्ने तर्क गर्दछन्, "जसलाई पराजित गर्न गाह्रो छ"।म्बन्धित हुन मन पराउँदैनन्।

## सन्दर्भ 
श्रेणी:दलित समुदायहरू
कर्णाली प्रदेश सभा

**कर्णाली प्रदेश सभा** कर्णाली प्रदेशको एकसदनात्मक प्रदेश सरकार र कानून निर्माण गर्ने निकाय हो। नेपालको सात प्रदेशमध्ये एक, कर्णाली प्रदेशको प्रादेशिक राजधानी सुर्खेत जिल्लाको वीरेन्द्रनगरमा रहेको छ। प्रादेशिक सभामा ४० जना विधायक सदस्यहरू छन् जसमध्ये २४ जना पहिलो पटक मतदान मार्फत निर्वाचित भएका थिए भने १६ जना समानुपातिक तर्फबाट निर्वाचित भएका थिए। सभाको अवधि पाँच वर्षको रहेको छ।

२०७४ प्रतिनिधिसभा निर्वाचन पश्चात्, वि.सं. २०७४ मा वर्तमान प्रथम प्रदेश सभाको गठन भएको थियो। निर्वाचनमा नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (एकीकृत मार्क्सवादी-लेनिनवादी) र नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (माओवादी केन्द्र)को गठबन्धनले बहुमत प्राप्त गरेको थियो। आगामी निर्वाचन वि.सं. २०७९ मा यसको कार्यकाल सकिए पछि हुन्छ।

## इतिहास 
कर्णाली प्रदेश सभा नेपालको संविधान २०७२ को धारा १७५ बमोजिम गठन भएको थियो। उक्त व्यवस्थाले मुलुकका प्रत्येक प्रदेशका लागि प्रादेशिक संसदको प्रत्याभूति गरेको छ। नेपालका सातै प्रदेशका लागि पहिलो प्रदेश सभा निर्वाचन २०७४ सालमा सम्पन्न भएको थियो र कर्णाली प्रदेश निर्वाचन प्रतिनिधिसभा तर्फको ४० सिटका लागि सम्पन्न भएको थियो। यस चुनावको परिणामस्वरूप नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (एकीकृत मार्क्सवादी-लेनिनवादी) र नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (माओवादी केन्द्र) गठबन्धनको विजय भएको थियोे।२०७५ जेठ ३ मा, यी दुई पार्टीहरू एकआपसमा गाभिएर नेपाल कम्युनिष्ट पार्टीको गठन भएको थियो जसको कारण यसले अत्याधिक बहुमत प्राप्त गरेको थियो। पछि नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (माओवादी केन्द्र)बाट महेन्द्रबहादुर शाहीको नेतृत्वमा गठबन्धन सरकारको गठन भएको थियो। नेकपा एमालेका राजबहादुर शाही प्रदेश सभाका प्रथम सभामुख हुन् भने प्रथम उप-सभामुख पुष्पा घर्ती थिइन।

दोश्रो प्रदेश सभा निर्वाचन २०७९ बाट नया सभामुख मा. नन्दा गुरुङ निर्वाचित भएकी छिन भने उपसभामुख  मा. यशोदा न्यौपाने रहेकी छिन ।

साथै हाल नेकपा माओबादी र नेकपा एमाले को गठबन्धन बाट मुख्य मन्त्री एमाले कर्णाली प्रदेश सभाका संसदिय दल का नेता मा. यमलाल कडेल रहेका छन ।
## सभाहरूको सूची 
## समितिहरू 
नेपालको संविधानको धारा १९५ मा प्रदेश सभाहरूलाई कार्यसञ्चालन कार्यविधिको व्यवस्था गर्न विशेष समितिहरू गठन गर्ने अधिकार प्रदान गरिएको छ।

## हालको संरचना 
## नेतृत्व 
### सभामुख 
* प्रदेश सभा सभामुख: राजबहादुर शाही
** प्रदेश सभा उप-सभामुख: पुष्पा घर्ती

### संसदीय दलको नेता 
* मुख्यमन्त्री (नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी): महेन्द्रबहादुर शाही
* प्रतिपक्ष नेता (नेपाली काङ्ग्रेस): जीवनबहादुर शाही
* संसदीय दलको नेता (राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी): सोशीला शाही

### सचेतक 
* सरकारको प्रमुख सचेतक (नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी): गुलावजङ्ग शाही
** सचेतक (नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी): सिताकुमारी नेपाली
* प्रतिपक्ष दलको सचेतक (नेपाली काङ्ग्रेस): हिमबहादुर शाही

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:कर्णाली प्रदेश सरकार
श्रेणी:एक सदनात्मक व्यवस्थापिकाहरू
श्रेणी:नेपालका प्रादेशिक व्यवस्थापिकाहरू
प्रतिभा सिन्हा

**प्रतिभा सिन्हा** (जन्म सन् १९६९ जुलाई ४) बलिउड चलचित्रहरूमा काम गर्ने पूर्व भारतीय अभिनेत्री र माला सिन्हाकी छोरी हुन्। उनले सन् १९९२ को हिन्दी चलचित्र 'मेहबुब मेरे मेहबुब'बाट चलचित्र क्षेत्रमा प्रवेश गरेकी थिइन।  उनलाई सन् १९९६ को ब्लकबस्टर चलचित्र 'राजा हिन्दुस्तानी'को गीत 'परदेशी परदेशी' गीतमा उनको नृत्य प्रदर्शनका लागि सम्झिने गरिन्छ। उनले सन् २००० मा अभिनय गर्न छोडेकी थिइन्।

## फिल्मग्राफी
## सन्दर्भ सामग्री 
## बाह्य कडीहरू 
* 
* 

श्रेणी:हिन्दी चलचित्र अभिनेत्रीहरू
श्रेणी:भारतीय चलचित्र अभिनेत्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:सन् १९६९ मा जन्म
श्रेणी:भारतीय गोरखाहरू
द्रौपदी घिमिरे

बाट द्रौपदी घिमिरे (सिक्किम) लाई पुरस्कृत गर्दै]]
**द्रौपदी घिमिरे** एक भारतीय सामाजिक कार्यकर्ता हुन्। उनलाई उनको सामाजिक क्षेत्रमा सर्वोत्कृष्ट कार्यको लागि भारत सरकारले भारतको चौथो सर्वोच्च नागरिक पद्म श्रीद्वारा सम्मानित गरेको छ। घिमिरेले सिक्किमका अशक्त व्यक्तिको हितका लागि सिक्किम विकलाङ्ग सहाय समितिको स्थापना गरेकी छिन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय सामाजिक कार्यकर्ताहरू
श्रेणी:पद्म श्री सम्मान प्राप्तकर्ताहरू
नेपाल-चीन सम्बन्ध

**नेपाल र चीन बिचको द्विपक्षीय सम्बन्ध** सन् १९६० अप्रिल २८ मा दुवै देशका प्रतिनिधिले हस्ताक्षर गरिएको चीन नेपाल शान्ति तथा मैत्रीपूर्ण सन्धिले परिभाषित गरेको छ। सन् १९६० मार्च २१ मा चीन नेपाल सीमा सन्धि भएपछि चीन नेपाल सम्बन्धले गति लिएको थियो। चीनसँगको सीमा सन्धि अनुमोदन गर्ने पहिलो छिमेकी राष्ट्र हो। नेपाल र चीन सरकारले सन् १९६१ अक्टोबर ५ मा अनुमोदन गरेका थिए। सन् १९७५ मा भारतमा सिक्किमको विलय भएपछि नेपालले चीन र भारतवीचको प्रभाव बढाउने प्रतिस्पर्धामा सन्तुलित सन्तुलित सम्बन्ध कायम गरेको छ।  

हालैको वर्षहरूमा, चीन सार्कमा प्रवेश गर्ने प्रयास गरिरहेको छ, र चीनको यस क्षेत्रीय सङ्गठनमा प्रवेश गर्ने प्रस्तावमा नेपालले निरन्तर समर्थन गरिरहेको छ। सन् १९७५ यता, चीन-नेपाल सम्बन्ध झनै गाढा भयो। सन् २०१५ मा चीन नेपालको सबैभन्दा ठुलो प्रत्यक्ष वैदेशिक लगानीको र कतार र मलेसियापछि तेस्रो ठुलो विप्रेषणको स्रोत बनेको छ। सन् २०१७ अनुसार ३,५०० जना नेपाली चीनको मुख्यभूमी र १५,९५० हङकङमा काम गरिरहेका छन्। 

## सीमा विवाद 
नोभेम्बर २०१९ मा नेपालको संसदले औपचारिक रूपमा नेपालको कालापानी समेटिएको नक्सा अनुमोदन गरेपछि, भारतीय सञ्चारमाध्यमका अनुसार नेपालको नापी विभागले नेपालको चार जिल्ला (संखुवासभा, रसुवा, सिन्धुपाल्चोक र हुम्ला) मा ३६ हेक्टर जमिनमा चिनियाँ अतिक्रमण भएको रिपोर्ट गरेको थियो। र थप सयौँ हेक्टर जमिन गुम्ने खतरा छ।
 तर पछि अनुसन्धान हुँदा उक्त रिपोर्ट फर्जी भएको पाईएको थियो। नेपालमा कृषि मन्त्रालय अन्तर्गत नापि विभाग नै नभएको अवस्थामा नापि विभागको प्रतिवेदन भन्दै जनमानसमा गलत सूचना प्रसार गरिएको थियो। नेपाल र चिनबिच कुनै पनि सिमा समस्या नरहेको र भविष्यमा कुनै समस्या देखिए दुबै देशहरू आपसमा बसी समस्या समाधान गर्न प्रतिबद्ध रहेका छन्।

## मानव अधिकार 
जुन २०२० मा, नेपाल संयुक्त राष्ट्र सङ्घमा हङकङको राष्ट्रिय सुरक्षा कानूनलाई समर्थन गर्ने ५३ देशहरू मध्ये एक थियो। अक्टोबर २०२२ मा, नेपालले चीनको सिनजियाङ क्षेत्रमा मानव अधिकार उल्लङ्घनमा संयुक्त राष्ट्र मानव अधिकार परिषद्को बहसको बिरूद्ध मतदान गर्‍यो।  सिन्जियाङको मुद्दा मानवअधिकारसँग नभई आतंकवादविरोधी र पृथकतावादविरुद्धको कदमसँग सम्बन्धित रहेको भन्ने नेपालको धारणा थियो।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपाल-चीन सम्बन्ध
डम्बरसिंह गुरुङ

**डम्बरसिंह गुरुङ** (२३ जनवरी १९१५ - ७ अप्रिल  १९४८ ) एक भारतीय राजनीतिज्ञ, वकील र सामाजिक कार्यकर्ता थिए। उनले सन् १९४३ मा अखिल भारतीय गोर्खा लिग नामक एउटा राजनीतिक दलको स्थापना गरेका थिए। पश्चिम बङ्गालको कालिम्पोङमा जन्मेका गुरुङले सन् १९४८ मा आफ्नो मृत्यु नहोउञ्जेलसम्म भारतको संविधान सभामा भारतीय गोर्खा समुदायको प्रतिनिधित्व गरेका थिए। उनको मृत्युपछि अरि बहादुर गुरुङले उनको स्थान लिएका थिए।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:सन् १९१५ मा जन्म
श्रेणी:सन् १९४८ मा मृत्यु
श्रेणी:भारतका संविधान सभा सदस्यहरू
श्रेणी:भारतीय राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:कालिम्पोङ जिल्लाका मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय गोरखाहरू
दुर्गा मल्ल

**मेजर दुर्गा मल्ल**  (सन् १९१३ जुलाई १ - सन् १९४४ अगस्ट २५) भारतीय गोर्खाको खस जातीय समूहबाट पहिलो गोर्खा सैनिक थिए जसले भारतीय राष्ट्रिय सेनाको मेजर भएका  थिए। उनले भारतीय स्वतन्त्रता सङ्ग्रामको लागि आफ्नो ज्यानको आहुति दिएका थिए। 

## जीवनी
मल्लको जन्म सन् १९१३ जुलाईमा उत्तराखण्डको देहरादून नजिकै डोइवालामा भारतीय गोर्खाको खस ठकुरी/क्षेत्री परिवारमा भएको थियो। उनी नायब सुबेदार गङ्गा मल्लको जेठो छोरा थिए। सन् १९३० मा, जब महात्मा गान्धीले दाण्डी मार्चबाट स्वतन्त्रताको लागि देशवासीहरूको नेतृत्व गरिरहेका थिए त्यस समय मल्ल कक्षा ९ मा अध्ययनरत थिए। यद्यपि उनी युवा भएता पनि उनले ब्रिटिस शासक विरूद्ध जनसाधारणबाट सबैको ध्यानाकर्षण गराएका थिए। सन् १९३१ मा १८ वर्षको उमेरमा उनी धर्मशाला बसाइँ सरे र २/१ गोर्खा राइफल्समा भर्ना भएका थिए। उनको देशभक्तिले उनलाई नेताजी सुभाषचन्द्र बोसको भारतीय राष्ट्रिय सेनाको नजिक ल्याएको थियो।

## स्वतन्त्रता सेनानी र सजाय
सन् १९४२ मा, मल्ल आइएनएमा सामेल भएका थिए। कर्तव्यप्रति उनको भक्ति र अन्य सीपहरूको कारण उनी आइएनएमा मेजरको पदसम्म पुगे र उनलाई आइएनएको खुफिया विभागमा काम गर्न लगाइएको थियो। सन् १९४४ मार्च २७ मा शत्रुपक्षको क्याम्पहरूको बारेमा जानकारी सङ्कलन गर्दै गर्दा उनी कोहिमामा पक्राउ परेका थिए। उनलाई दिल्लीको लाल किल्लामा रहेको अदालतले मृत्युदण्डको सजाय सुनाएको थियो। यद्यपि मृत्युदण्ड दिनुभन्दा अगाडि अधिकारीहरूले मेजर दुर्गा मल्ललाई देशद्रोह स्वीकार्न भनेका थिए। उनकी श्रीमतीलाई जेल कोठामा ल्याइएको थियो तर मल्ल दबाबको शिकार भएनन्।

## विवाह र मृत्युदण्ड
मल्लको विवाह सन् १९४१ मा हिमाचल प्रदेशको धर्मशाला श्याम नगरको शारदा मल्लसँग भएको थियो। विवाह भएको तीन दिनपछि मल्ललाई उनको मुख्यालयमा बोलाएर विदेश जान निर्देशन दिइएको थियो। त्यसपछि उनले आफ्नी श्रीमतीलाई दिल्ली जिल्ला जेलमा झुण्ड्याउनु भन्दा पहिले मात्र भेटेका थिए। सन् १९४४ मा, मेजर दुर्गा मल्ललाई मृत्युदण्डको लागि पठाइएको थियो। 

## सम्मान
मल्ललाई सम्मान गर्न भारतीय गोरखाको राष्ट्रिय निकाय भारतीय गोर्खा परिसङ्घले दान गरेको मूर्तिलाई सन् २००४ मा तत्कालीन भारतीय प्रधानमन्त्री मनमोहन सिंहले संसद भवन परिसरमा अनावरण गरेका थिए। कार्यक्रममा उपराष्ट्रपति भैरोंसिंह शेखावत, लोकसभा अध्यक्ष सोमनाथ चटर्जी लगायत अन्य गणमान्य व्यक्तिहरू उपस्थित थिए।  उनलाई फांसी दिइएको दिन २५  अगस्टमा भारतभर गोर्खाहरूद्वारा बलिदान दिवस वा शहीद दिवसको रूपमा मनाइन्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:गोर्खाली
श्रेणी:सन् १९१३ मा जन्म
श्रेणी:सन् १९४४ मा मृत्यु
श्रेणी:भारतीय स्वतन्त्रता सेनानीहरू
श्रेणी:नेपाली मूलका भारतीयहरू
श्रेणी:मारिएका जासुसहरू
श्रेणी:मारिएका भारतीय नागरिकहरू
श्रेणी:भारतीय गोरखाहरू