open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
सामाजिक सञ्जाल

**सामाजिक सञ्जाल** अन्तरक्रियात्मक कम्प्युटर-मध्यस्थता प्रविधि हो जसले आभासी समुदाय र सञ्जालहरू मार्फत जानकारी, विचार, रूचि र अभिव्यक्तिहरू सिर्जना वा साझेदारी गर्ने सुविधा दिन्छ। यो व्यक्तिहरू र समुदायलाई साझा सहभागी बनाउने एउटा माध्यम पनि हो।

## स्वरूप 
सामाजिक सञ्जालको धेरै रुप छन् जसमा इन्टरनेट फोरम, वेबलग, सामाजिक ब्लग, माइक्रोब्लगिङ, विकी, सामाजिक सञ्जाल, पोडकास्ट, तस्वीर, भिडियो, चलचित्र आदि सबै आउने गरेको छ। आफ्नो सेवाहरू अनुसार सामाजिक सञ्जालको लागि धेरै सञ्चार प्रविधिहरू उपलब्ध छ। उदाहरणको लागि-
– विश्वको सबैभन्दा लोकप्रिय सामाजिक सञ्जाल वेबसाइट]]
* सहयोगी परियोजना (उदाहरणको लागि, विकिपिडिया) 
* ब्लग र माइक्रोब्लग (उदाहरणको लागि, ट्विटर) 
* सामाजिक खबर सञ्जाल वेबसाइट (उदाहरणको लागि, डिग र लेकरनेट) 
* सामग्री समुदाय (उदाहरणको लागि, युट्युब र डेलिमोसन) 
* सामाजिक सञ्जाल वेबसाइट (उदाहरणको लागि, फेसबुक) 
* आभासी खेल संसार (उदाहरको लागि, वर्ल्ड अफ वारक्राफ्ट) 
* आभासी सामाजिक संसार (जस्तै सेकेन्ड लाइफ)

## असरहरु 
* सामाजिक सञ्जालले साथीभाइ र परिवारसँग सजिलै सम्पर्कमा राख्छ, तर धेरै प्रयोगले मानसिक तनाव र डिप्रेसन पनि ल्याउन सक्छ।
* यसले छिटो समाचार र जानकारी प्राप्त गर्न मद्दत गर्छ, तर गलत सूचना (फेक न्यूज) फैलिन सक्ने खतरा पनि हुन्छ।
* व्यापार प्रवर्द्धन र ब्राण्ड बनाउन सहयोग गर्छ, तर यसले समय खेरफाल गराउन सक्छ र ध्यान भंग गराउन सक्छ।
* सामाजिक अभियानहरू चलाउन सजिलो बनाउँछ, तर गोपनीयता जोखिमहरू र व्यक्तिगत जानकारीको दुरुपयोगको सम्भावना पनि हुन्छ।
* मनोरञ्जन र नयाँ कुराहरू सिक्न प्लेटफर्म दिन्छ, तर वास्तविक जीवनका सम्बन्ध र संवादमा कमी ल्याउन सक्छ।

**निष्कर्ष**

सामाजिक सञ्जालले हाम्रो जीवनमा धेरै सकारात्मक र नकारात्मक प्रभावहरू पारेको छ। यसले मानिसहरूलाई सजिलै जोड्न र जानकारी साटासाट गर्न सहयोग पुर्‍याउँछ भने सामाजिक चेतना फैलाउन पनि मद्दत गर्छ। तर, अत्याधिक प्रयोगले समयको व्यर्थता, मानसिक तनाव र व्यक्तिगत गोपनीयताको हानी जस्ता समस्याहरू पनि निम्त्याउन सक्छ। त्यसैले, सामाजिक सञ्जालको सही र जिम्मेवार प्रयोग गरेर हामी यसको फाइदाहरू लिन सक्दछौं र नकरात्मक असरबाट बच्न सकिन्छ।

सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:सामाजिक सञ्जाल
मेन्लो पार्क, क्यालिफोर्निया

**मेन्लो पार्क** संयुक्त राज्य अमेरिकाको क्यालिफोर्नियाको सान फ्रान्सिस्को खाडी क्षेत्रको सान माटियो काउन्टीको पूर्वी किनारमा अवस्थित एउटा सहर हो। यो सहरको उत्तर र पूर्वमा सान फ्रान्सिस्को खाडी, दक्षिणमा इस्ट पालो अल्टो, पालो अल्टो र स्ट्यानफोर्ड त्यस्तै पश्चिममा एथर्टन, उत्तर फेयर ओक्स र रेडवुड सहरले यसलाई घेरेको छ। मेन्लो पार्क क्यालिफोर्निया र संयुक्त राज्य अमेरिकाको सबैभन्दा शिक्षित सहरहरू मध्येको एक हो। यहाँ बसोबास गर्ने २५ वर्ष भन्दा माथिका ७०% व्यक्तिहरूले स्नातक तह वा सोभन्दा माथिल्लो शिक्षा प्राप्त गरिसकेका छन्। सन् २०१० को संयुक्त राज्य जनगणना अनुसार मेन्लो पार्कको जनसङ्ख्या ३२,०२६ रहेको थियो जुन सन् २०१८ मा आएर ३४,५४९ पुगेको छ। यस सहरमा फेसबुक निगम, गुगल तथा राउन्ड टेबल पिज्जाको व्यावसायिक मुख्यालय रहेको छ।

## भूगोल
## इतिहास
## जनसङ्ख्या
## सरकार र राजनीति
## जुम्ल्याहा सहर
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:सान फ्रान्सिस्को खाडी क्षेत्रका सहरहरू
एदुआर्दो सभेरिन

**एदुआर्दो लुइज सभेरिन** (; ; जन्म मार्च १९, १९८२) एक ब्राजिली उद्यमी र प्रायोजक लगानीकर्ता हुन्। सभेरिन फेसबुकका संस्थापकहरू मध्येका एक हुन्। सन् २०१२ मा उनको स्वामित्वमा फेसबुकको ५३ मिलियन सेयर रहेको थियो (अनुमानित विशिष्ट सेयरमध्ये २%), जुन त्यस्ताका लगभग २ बिलियन अमेरिकी डलर मानिएको थियो। उनले क्युविकी र जुमियोजस्ता प्रारम्भिक चरणका नयाँ व्यावसायिक सङ्गठनहरूमा समेत लगानी गरेका थिए।

सभेरिनले सेप्टेम्बर २०११ मा आफ्नो अमेरिकी नागरिकता त्याग गरेका थिए, जसको कारण उनलाई पुँजीगत लाभ करमा अनुमानित $७०० मिलियन बचेको केही सञ्चार माध्यमहरूले प्रस्तुत गरेपछि उनी विवादमा तानिएका थिए।  पछि सभेरिनले कर छल्नको लागि नभएर सन् २००९ देखि नै सिङ्गापुरमा बसि आएकोले काम गर्न पायक भएकोले आफ्नो अमेरिकी नागरिकता त्याग गरेको अभिव्यक्ति दिएका थिए।

## प्रारम्भिक जीवनी
## शिक्षा
## करियर
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:फेसबुकका कर्मचारीहरू
श्रेणी:ब्राजिली करोडपतिहरू
श्रेणी:सन् १९८२ मा जन्म
एन्ड्रयु म्याककोलम

**एन्ड्रयु म्याककोलम** (जन्म सेप्टेम्बर ४, १९८३) फेसबुकका सह संस्थापक तथा एन्जल लगानीकर्ता हुन्। वर्तमान समयमा उनी फिलोका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत हुन्।

## कलेज वर्ष
उनी फेसबुकका सह संस्थापक मार्क जुकरबर्ग लगायत संस्थापक समूहका सदस्यहरूसँग हार्वर्ड विश्वविद्यालयमा अध्ययन गरेका थिए। उनले सन् २००४ फेब्रुअरी देखि सन् २००७ सेप्टेम्बरसम्म फेसबुकमा काम गरेका थिए। प्रारम्भिक समयमा उनले वायरहग, दस्तावेज साझेदारी कार्यक्रममा एडम डिएन्जेलोसँग काम गरेका थिए।
सन् २००७ मा हार्वर्ड कलेजबाट म्याककोलमले कम्प्युटर विज्ञानमा स्नातक गरेका थिए भने हार्वर्ड ग्रयाजुएट स्कुल अफ एजुकेसनबाट शिक्षा सङ्कायमा स्नातकोत्तरको डिग्री प्राप्त गरेका थिए। जापानको टोक्योमा कम्प्युटर मेसिनरी सङ्घद्वारा योजना भएको ३१औँ अन्तर्राष्ट्रिय कलेज कार्यक्रम प्रतियोगितामा हार्वर्ड कलेज समूहको सदस्यको रूपमा म्याककोलम पनि सहभागी भएका थिए जसमा मेसाचुसेट्स इन्स्टिच्युट अफ टेक्नोलोजी प्रथम भएको थियो भने उनको दल दोस्रो स्थानमा रहेको थियो।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
* Philo (TV Service)

श्रेणी:फेसबुकका कर्मचारीहरू
श्रेणी:सन् १९८३ मा जन्म
रोमन साम्राज्य

right|350px|thumb|आफ्नो उच्चतम विस्तार अवस्थामा ११७ इस्वीमा **रोमन साम्राज्य**
right|350px|thumb|रोमन साम्राज्यको उत्थान एवं पतन

**रोमन साम्राज्य** (, ) (२७ ई.पू. – ४७६ (पश्चिम); १४५३ (पूर्व)) युरोपको रोम नगरमा केन्द्रित एक साम्राज्य थियो। यस साम्राज्यको विस्तार दक्षिणी युरोपको साथसाथै उत्तरी अफ्रिका र अनातोलिया क्षेत्रसम्म फैलिएको थियो। युफ्रेटस नदीको पूर्वमा स्थित फारसी साम्राज्य यस साम्राज्यको प्रमुख प्रतिद्वन्दी थियो। रोमन साम्राज्यका फरकफरक स्थानहरूमा रोमन र युनानी भाषा बोलिन्थ्यो र सन् १३० मा यस साम्राज्यले इसाई धर्मलाई राजधर्म घोषित गरेको थियो।

यो साम्राज्य विश्वको सबैभन्दा विशाल साम्राज्यहरू मध्ये एक थियो। पाँचौँ शताब्दीको अन्त्यसम्ममा यस साम्राज्यको पतन भएको थियो। यो युरोपेली इतिहास र संस्कृतिको एक महत्त्वपूर्ण अङ्ग हो।

## टिप्पणीहरू 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:युरोपको इतिहास
श्रेणी:साम्राज्य
श्रेणी:रोमन साम्राज्य
श्रेणी:प्राचीन रोम
स्ट्रिट डान्सर थ्रिडी

***स्ट्रिट डान्सर थ्रिडी*** रेमो डिसूजाद्वारा निर्देशित २०२० को भारतीय हिन्दी भाषाको नृत्य चलचित्र हो। यो भूषण कुमार, कृष्ण कुमार र लिजेल डिसूजा द्वारा ब्यानर टी-सिरिज र रेमो डिसूजा मनोरन्जन अन्तर्गत निर्माण गरिएको हो। चलचित्रमा वरुण धवन, श्रद्धा कपूर, प्रभु देवा र नोरा फतेहीले अभिनय गरेका छन्। यसको सङ्गीत सचिन–जिगर, तनिष्क बागची, बादशाह, गुरु रन्धावा, गुरिन्दर सीगल र हर्ष उपाध्यायले रचना गरेका हुन्, र ब्यानर टी-सिरिज अन्तर्गत रिलीज गरिएको छ। कथाले केही भारतीय र पाकिस्तानी नर्तकहरू बीच नाच प्रतियोगिताको अन्वेषण गर्दछ।

यो नाटकीय रूपमा भारतमा २४ जनवरी २०२० मा रिलीज गरिएको थियो।

## कलाकार
* वरुण धवन सहेज सिंह नरूलाको रूपमा
* श्रद्धा कपूर इनायत नाजीको रूपमा
* प्रभु देवा अन्ना / राम प्रसादको रूपमा
* नोरा फतेही मियाको रूपमा

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
* 
* स्ट्रिट डान्सर थ्रिडी बलिउड हङ्गामामा

श्रेणी:सन् २०२० का चलचित्रहरू
श्रेणी:हिन्दी भाषाका चलचित्रहरू
श्रेणी:भारतीय चलचित्रहरू
सम्बन्ध विच्छेद

सम्बन्धविच्छेद भनेको श्रीमान श्रीमती बिचको बैवाहिक नाता सम्बन्धबाट दायीत्व रहित तवरले अलग हुने कानुनी आधार हो । यसलाई प्राचिन  समयमा पारपाचुके, छोडपत्र, भनिन्थ्यो भने परिस्कृत रूपमा सम्बन्ध बिच्छेद भन्ने गरिन्छ ।

सबन्ध विच्छेदलाई अनुमति नदिने देशहरू फिलिपिन्स, भेटिकन सिटि,वर ब्रिटिस क्राउन डिपेन्डेन्सी अफ सार्क हुन्। फिलिपिन्समा, केही सर्त र प्रावधान पूरा नगरेसम्म सम्बन्ध विच्छेद गैर मुस्लिमलाई कानुनी छैन। भेटिकन सिटि इसाई चर्च र पादरीको राज्य हो, जहाँ सम्बन्ध विच्छेद को कुनै प्रक्रिया छैन। सम्बन्ध विच्छेद लाई हालसालै मात्र कानुनी बनाउने देशहरू इटाली (१९७०), पोर्चुगल (१९७५, यद्यपि १९१० देखि १९४० सम्म नागरिक तथा धार्मिक विवाहको लागि सम्भव थियो), ब्राजिल (१९७७), स्पेन (१९८१), अर्जेन्टिना (१९८७), Paraguay (1991), कोलम्बिया (१९९१; १९७६बाट गैर-क्याथोलिक मात्र अनुमति थियो), आयरल्यान्ड (१९९६), चिली (२००४) र माल्टा (२०११) हुन्।

## कारणहरु
बेलायतमा वैवाहिक वकिल हरूको सर्वेक्षणमा गरिएको एक वार्षिक अध्ययन अनुसार

मुख्य कारणहरु
*व्यभिचार; परपुरुष परस्त्री सँगको यौन सम्बन्ध; अविश्वास &nbsp;– 27%
*घरेलु हिंसा&nbsp;– 17%
*Midlife crisis&nbsp;– 13%
*नसाs, e.g. मदिरापान and जुवा&nbsp;– 6%
*काम नोकरी &nbsp;– 6%
*अन्य कारण  &nbsp;- 31%
## सन्दर्भ
हार्वर्ड कलेज

**हार्वर्ड कलेज** संयुक्त राज्य अमेरिकाको क्याम्ब्रिज, म्यासेचुसेट्समा रहेको आइभी लिग समूहमा पर्ने एक कलेज हो। हार्वर्ड विश्वविद्यालय अन्तर्गतको यस कलेजमा स्नातक तहसम्मको पढाई हुने गरेको छ। हार्वर्ड विश्वविद्यालयको मूल विद्यालयको रूपमा यस यस कलेजको स्थापना सन् १६३६ मा गरिएको थियो। वर्तमान समयमा यो कलेज संयुक्त राज्य अमेरिकाको उच्च शिक्षाको सबैभन्दा पुरानो संस्था र संसारको सबैभन्दा प्रतिष्ठित कलेजहरूमध्येको एक हो।

हार्वर्ड विश्वविद्यालयको पारम्परिक कला र विज्ञान सङ्कायको एउटा भाग रहेको यस कलेजले कला स्नातक र विज्ञान स्नातक विषयको डिग्री प्रदान गर्ने गरेको छ। यस कलेजमा भर्ना हुनको लागि आउने विद्यार्थीहरूको आवेदनलाई गहन रूपले जाँच गरी मात्रै ५% लाई भर्ना दिने गरिन्छ। यस कलेजमा अध्ययन गर्ने विद्यार्थीहरू ४५० भन्दा बढी पाठ्यक्रम सङ्गठनहरूसँग मिलेर काम गर्ने गरेका छन्।

## इतिहास
## उल्लेखनीय विद्यार्थीहरू
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:हार्वर्ड विश्वविद्यालय
प्वाँख

**प्वाँख** केही प्राणीहरू, विशेषगरि पन्छीको शरीरलाई छोप्ने अङ्ग हो वा यसलाई अर्को भाषामा भन्नु पर्दा
प्वाँख चराहरूको बाहिरी छालामा टाँसिएर रहने केराटिनले बनेको एक प्रकारको संरचना हो। प्वाँखहरू मिलेर प्वाँखका सतहहरू बन्छन् भने त्यस्ता सतहहरू मिलेर बाहिरी महत्त्वपूर्ण आवरण बन्ने गर्दछ। प्वाँखहरूसँग सम्बन्धित विज्ञानको एक भागलाई जर्मनेली भाषामा प्लुमलोगी भनिन्छ।

प्वाँखहरूले एकातिर चरालाई पानी र चिसोबाट जोगाउँछन् भने अर्को तिर प्वाँखले चराहरूलाई आकर्षक देखाउनुका साथ साथै यसले शत्रुका विरूद्ध छलकपट गर्न पनि मद्दत गर्छ। यसका अतिरिक्त यो दृश्य सञ्चारको माध्यम पनि हो। यसमा अवस्थित ठोस प्रकारको वस्तुले चराहरूलाई उड्नमा मद्दत गर्दछ। यद्यपि एउटा प्वाँख अत्यन्तै हलुका छ भने चराको प्वाँखको तौल यसको अस्थिपञ्जर भन्दा दुई गुणा बढी हुन्छ। पन्छीहरूको शरीरमा हुने प्वाँख आजभन्दा करोडौं वर्ष पहिले पृथ्वीको प्राकृतिक इतिहास अनुसार डायनोसरहरूको शरीरमा समेत हुने गरेको थियो। जीव वैज्ञानिकहरूको अनुसार प्वाँख प्राणीहरूको छाला प्रणालीसँग सम्बन्धित सबैभन्दा जटिल अङ्ग हो।

पन्छीमा हुने प्वाँखको धेरै फाइदा छ। प्वाँखको सहयोगले पन्छीहरू उड्ने गर्छ, चिसो-गर्मी र वर्षाबाट शरीरलाई रक्षा गर्छ, रङ्गको कारण एकआपसमा आफ्नो जातको पहिचान गराउँछ, भालेलाई पोथीतर्फ आकर्षित गर्नमा सहायक हुन्छ, एक-अर्कालाई सङ्केत पठाउनका निम्ति काम आउनुका साथै युद्धमा समेत यसको काम पर्छ।

वास्तवमा **प्वाँख** पन्छीको छालाको एउटा विशिष्ट प्रकारको श्रृङ्गाकार उद्वर्ध हो, जसले पन्छीलाई हवाई जीवनको आवश्यकतालाई पूर्ति गर्ने गर्छ। यसको कारण पन्छीको शरीरको गर्मी बाहिर निस्कँदैन र तौल बढ्न पाउँदैन।

## वयस्क प्वाँख
सामान्य वयस्क प्वाँखमा एउटा लामो र पातुलो अक्षीय मेरुदण्ड हुने गर्छ, जसको दुवैपट्टी स-साना समानान्तर पिच्छिल हुने गर्छ। प्रत्येक पिच्छिलमा धेरै शाखाहरू हुन्छ, जसलाई पिच्छिला भनिन्छ। नजिकैको पिच्छिलाको पिच्छिल सूक्ष्म अंकुशीय पिच्छिलप्रवर्धद्वारा अन्तर्ग्रथित हुन्छ जसको फलस्वरूप झिल्लीमय फलक बन्ने गर्छ। पिच्छिल ढाकिएको तल्लो भागमा सम्बद्ध हुदैनन् र तीनको बनावट असङ्गठित हुने गर्छ।

## प्वाँखको प्रकार
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## यो पनि हेर्नुहोस्
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:पन्छी शारीरिकी
ठुँडो

**ठुँडो** पन्छीको मुहारको एउटा शारीरिक अङ्ग हो। यसको प्रयोग गरेर पन्छीले रक्षा वा आक्रमण गर्न, जमिनमा रहेको किरा तथा घाँसलाई समात्न, आफूलाई स्वच्छ राख्न, बचेराहरूलाई खाना दिन, चिजबिज केलाउन र प्रणय क्रिया गर्ने गर्छ। यो लगभग त्यसै स्थानमा हुने गर्छ जहाँ केही अन्य प्राणीहरूको थुतुनो हुन्छ। भिन्न-भिन्न पन्छीको जातहरूमा ठुँडोको आकार, रङ्ग र ढाँचामा धेरै अन्तर हुने गर्छ तर त्यसको मूल संरचना एक समान हुने गर्छ। ठुँडोको माथिल्लो भाग हड्डीदार र तल्लो भागमा छालाको एउटा केराटिन-युक्त परत हुन्छ जसलाई जीववैज्ञानिकहरूले 'राम्पोथेका' भन्छन्। धेरैजसो जातको पन्छीहरूको ठुँडोभित्र स्वासप्रश्वास लिनको लागि दुईवटा छिद्र पनि हुन्छ।

## यो पनि हेर्नुहोस्
* पक्षी
* केराटिन

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:पन्छी शारीरिकी
संरक्षण स्थिति

जीवहरूको समूहको **संरक्षण स्थिति** (उदाहरणका लागि प्रजाति) ले समूह अझै अवस्थित छ वा छैन र यो समूह निकट भविष्यमा लोप हुने सम्भावना पनि रहे नरहेको भनेर सङ्केत गर्दछ। एकदमै न्यून सङ्ख्या बाँकी रहेको, तर समयावधिमा जनसङ्ख्यामा समग्र वृद्धि वा कमी, सफलताको दर, प्रजनन सफलता दर, र ज्ञात खतराहरू जस्ता कारकहरूलाई संरक्षणको स्थितिको मूल्याङ्कन गर्दा खेरी धेरै ध्यानमा राखिन्छन्। संरक्षण स्थितिको विभिन्न प्रणालीहरू अवस्थित छन् जुन अन्तर्राष्ट्रिय, बहु देश, राष्ट्रिय र स्थानीय स्तरका साथै उपभोक्ता उपयोगको लागि प्रयोगमा रहेका छन्।

## अन्तर्राष्ट्रिय प्रणालीहरू 
### अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घको रातो सूची 
अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घको रातो सूची खतरामा परेका प्रजातिहरूको एक उत्तम र विश्वव्यापी संरक्षण स्थितिको सूचीकरण र वरियता प्रणाली हो। अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घको रातो सूचीद्वारा प्रजातिहरूलाई नौ समूहहरूमा वर्गीकृत गरिन्छ।
 जुन वर्गीकरण विभिन्न मापदण्डहरू जस्तै गिरावटको दर, जनसङ्ख्याको आकार, भौगोलिक वितरणको क्षेत्र, जनसङ्ख्या र वितरण खण्डको डिग्रीद्वारा निर्दिष्ट छन्।

*लोप – हराएका र कहिल्यै देखा नपर्ने प्रजातिहरू।
*वनबाट लोप भएका – केवल कैदमा बाँच्न सक्ने, मूल वासस्थानबाट बाहिर, पूर्ण सर्वेक्षण पछि अनुमानित।
*गम्भीर रूपमा लोपप्राय – एक विशेष र अत्यन्तै लोपप्राय अवस्थामा
*लोपोन्मुख – वनमा लोपको उच्च जोखिममा
*असुरक्षित – ५ रातो सूचीको मापदण्ड मध्ये एक भेटिएमा र अप्राकृतिक (मानव-कारण) लोपको उच्च जोखिममा।
*सङ्कटासन्न – निकट भविष्यमा लोपको उच्च जोखिममा।
*कम चासोका – नजिकको भविष्यमा लोप नहुने।
*तथ्याङ्कको कमी
*निर्धारण नगरिएका
(अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घको सूचीमा), "असुरक्षित"

### वन्यजन्तु र वनस्पतिको लोपोन्मुख प्रजातिमा अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार सम्मेलन 
वन्यजन्तु र वनस्पतिको लोपोन्मुख प्रजातिमा अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार सम्मेलनको उद्देश्य जङ्गली जनावर र बोटबिरुवाहरूको नमूनामा भएको अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारले उनीहरूको अस्तित्व खतरामा नपरेको भनी सुनिश्चित गर्नु हो। वन्यजन्तु र वनस्पतिको लोपोन्मुख प्रजातिमा अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार सम्मेलनमा सूचीबद्ध बोट र जनावरहरू आयात गर्नका लागि वन्यजन्तु र वनस्पतिको लोपोन्मुख प्रजातिमा अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार सम्मेलनको अनुमति चाहिन्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
## बाह्य कडीहरू 
*अप्रसंसको रातो सूचीमा खोज्नुहोस्
*अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घको रातो सूचीका श्रेणी र मापदण्ड संस्करण ३.१
*

श्रेणी:जीव विज्ञान शब्दावली
श्रेणी:संरक्षण जीव विज्ञान
श्रेणी:वातावरण संरक्षण
श्रेणी:वातावरण शब्दावली
रामगोपाल आशुतोष

रामगोपाल आशुतोष (अङ्ग्रेजी: Ram Gopal Ashutosh), नेपाली कवि, गीतकार एवम् संचारकर्मी हुन् । भक्तपुर जिल्लामा जन्मेका आशुतोष 
विभिन्न रेडियो कार्यक्रमहरूमा साहित्यिक कार्यक्रमका संचालक समेत रहेका छन् । उनको विशेषगरि साहित्यिक कार्यक्रम आरजे. को. डायरी कार्यक्रम बहुचर्चित छ ।

## प्रकाशित कृति 
'आशुतोषका रहरहरू' - गजलसङ्ग्रह- वि. सं. २०६०

'इश्वर र फूलहरू' - कविता सङ्ग्रह

## पुरस्कार तथा सम्मान 
# उपत्यकाव्यापी कविता प्रतियोगिता - वि. सं. २०४२ 
# नेपाल भाषा साहित्य तःमुज्या पुरस्कार - वि. सं. २०६०
# विराट नेपालभाषा साहित्य सम्मेलन पुरस्कार - वि. सं. २०६१ 
# विशिष्ट साहित्यिक योगदानबापत ॐज्ञान मन्दिर सेकेण्डरी स्कुल, लोहकिल्थली भक्तपुरद्वारा विशेष साहित्यिक सम्मान - वि. सं. २०६२

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
[एक्लो उपत्यका- १]] (नेपालीमा), अन्नपूर्ण पोस्ट १ असार २०७६ 

शक्तिशाली अस्तित्वसोच(नेपालीमा), इकान्तिपुर डटकम, १, २०७२ 

कविता आँशुको औषधि हो : रामगोपाल आशुतोष (नेपालीमा), नागरिक न्युज डटकम,शुक्रबार २३ श्रावण, २०७१

एक्लो उपत्यका नागरिक न्युज डटकम,०८ मङि्सर २०७५

मलाई हतार छैन अन्नपूर्ण पोस्ट, १७ मङि्सर २०७३

“नेपाली बजारमा कविता होइन, व्यक्ति बिक्छ” सौर्य दैनिक १६ जेठ २०७२

ग्रेस एफ.एमका वरिष्ठ आरजे आशुतोष सम्मानित 

'हामी' कविता शृंखलामा सुनिए रञ्जना र रामगोपाल

शनिबार भृकुटीमण्डपमा 'काव्य उत्सव'

आशुतोषको 'ब्ल्याक ब्यूटी' सार्वजनिक (भिडियो) (नेपालीमा), नयां पत्रिका डटकम, १५ पौष २०७६ मंगलबार
काङ ला

**काङ ला** नेपालको मनाङ जिल्लामा अवस्थित भञ्ज्याङ हो। यो भञ्ज्याङ समुन्द्र सतहबाट ५,३०६ मिटर उचाईमा अवस्थित छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:नेपालका भञ्ज्याङहरू
श्रेणी:गण्डकी प्रदेशका हिमालहरू
नाङ्पा ला

**नाङ्पा ला** नेपालको सोलुखुम्बु जिल्लामा अवस्थित भञ्ज्याङ हो।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:नेपालका भञ्ज्याङहरू
बारेकोट गाउँपालिका

'''''' जाजरकोट जिल्लाका ४ गाउँपालिकाहरू मध्ये एक हो। २७ फागुन २०७३ मा, गाउँपालिका घोषणा गर्दा रामिडाँडा, रोकायागाउँ, नायकबाडा र सक्ला गाविसहरू यसमा गाभिएका थिए।

## जनसङ्ख्या
राष्ट्रिय जनगणना २०७८को जनगणना अनुसार को कुल जनसङ्ख्या २२,००५ रहेको छ भने यहाँ ३,८८७ घरधुरी रहेका छन्।

## प्राकृतिक स्रोत साधन 
हिमाली जिल्ला जुम्ला र डोल्पासँग जोडिएको यस स्थानीय तहमा हाब्रे, चीर कालीज, सुन गिद्ध, कस्तुरी, मृग लगायतका लोपोन्मुख वन्यजन्तु तथा पशुपन्छी समेत पाइन्छन्। त्यसैगरी विभिन्न प्रकारका  जटामसी, चिराइतो, पाँचऔंले, यार्चागुम्बा, गुच्छी च्याउ लगायतका बहुमुल्य जडीबुटीहरु पर्याप्त मात्रामा पाइने गरेका छन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
*जिल्ला समन्वय समितिको कार्यालय, जाजरकोट 

श्रेणी:जाजरकोट जिल्लाका गाउँपालिकाहरू
श्रेणी:कर्णाली प्रदेशका गाउँपालिकाहरू‎
नियन्त्रक ब्याज

**नियन्त्रक ब्याज** एउटा सङ्गठन, निगम अथवा कम्पनीको धितोपत्र बजार व्यवसायमा हुने स्वामित्व ब्याज हो जुन कुनै पनि धितोपत्र वाहक व्यवसायमा प्रबल हुनको लागि पर्याप्त मतदान अधिकार दिएको हुन्छ। मतदान सेयर (५०% भन्दा बढी) को धेरैजसो भाग सधैँ नियन्त्रक ब्याज हुन्छ। यदि कुनै व्यवसायीको बहुमत सेयर घटी भएको देखिएमा वर्तमान परिस्थिति अनुरुप सो व्यावसायीले अझैपनि नियन्त्रक ब्याज स्वामित्व राख्न सक्छ वा सक्दैन भनि विचार गर्न सकिन्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:धितोपत्र वाहकहरू
न्याजड्याक

**न्याजड्याक** () एउटा अमेरिकी सेयर बजार हो। यो संयुक्त राज्य अमेरिकाको न्यु योर्क सहरमा रहेको वन लिबर्टी प्लाजामा अवस्थित छ। सेयर बजार पुँजीको आधारमा यो सेयर बजारहरूको सूचीमा दोस्रो स्थानमा रहेको छ। यस सेयर बजारभन्दा बढी पुँजी न्यु योर्क स्टक एक्सचेन्जसँग रहेको छ।

यस बजारलाई नेसनल एसोसिएसन अफ सिक्योरिटिज डिलर्सद्वारा निवेशकहरूलाई कम्प्युटरीकृत, तीव्र र पारदर्शी प्रणालीमाथि प्रतिभूति गराई व्यापार गर्न सक्षम बनाउने उद्देश्यका साथ् यसको स्थापना गरिएको थियो। यसले सन् १९७१ फेबुअरी ८ देखि आफ्नो कारोबार सुरु गरेको थियो। न्याजड्याकमा सूचीबद्ध केही लोकप्रिय कम्पनीहरूमा एप्पल कम्पनी, गुगल, माइक्रोसफ्ट, ओरेकल, अमेजन र फेसबुक निगम रहेको छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## वाह्य सूत्रहरू 
* न्याजड्याक सेयर बजार
* न्याजड्याकमा सूचीबद्ध कम्पनीहरू 

श्रेणी:अमेरिकाका सेयर बजारहरू
श्रेणी:स्टक एक्सचेन्ज
भीली भाषा

*भीली* (भीली: भीली) एउटा पश्चिमी इन्डो-आर्यन भाषा हो जो विशेष रूपले पश्चिम-मध्य भारतमा राजस्थान, गुजरात, महाराष्ट्र र मध्य प्रदेश राज्यहरूमा बोलिने गरिन्छ। भाषाको अन्य नामहरूमा भगोरिया र भीलबोली शामिल रहेका छन्; अनेकौँ प्रकारले यसलाई गरासिया पनि भनिने गरिन्छ। *भीली* , भील भाषाहरूको एउटा सदस्य हो, जो गुजराती र राजस्थानीबाट सम्बन्धित हुन्। भाषा देवनागरी लिपिको उपयोग गरी लेखिने गरिन्छ।

भीली भाषाको आंशिक नमूना
वागडी र बरेली भीली भाषाका प्रमुख बोलिहरु हुन्। भीली शब्द द्रविड मूलको विलासको हो जसको अर्थ हुन्छ धनुष मानिसहरूको जिक्र।

## पछी पढ्नलाई
#बोधङ्कर, अनन्तराव. भिलोरी (भिल्ली) - (अङ्ग्रेजी शब्दकोश) पुणे: ट्राइबल रिसर्च एण्ड ट्रेनिङ्ग इन्स्टीट्यूट, २००२
#जङ्गलबुत, एल. झाबुआ राज्य र आसपासको प्रदेशहरूको एउटा सानो भीली व्याकरण, १९३७
#थम्सन, चार्ल्स एस. रैडिमेन्ट्स अफ भीली ल्याङ्गवेज, अहमदाबाद [भारत]: यूनाइटेड प्रिन्टिङ्ग प्रेस, १८९५

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:मध्य प्रदेशमा बोलिने भाषाहरू
श्रेणी:राजस्थानमा बोलिने भाषाहरू
श्रेणी:देवनागरी लिपिमा लेखिने भाषाहरू
श्रेणी:पश्चिमी आर्य भाषा परिवार
हाउसा भाषा

**हाउसा** (/ ʊhaʊsə /; हारशेन / हल्सेन हाउसा) सबभन्दा ठुलो संख्यामा बोलिनुको साथै चाडिक भाषा (एफ्रोसीएटिक भाषा परिवारको एक शाखा) हो, जो लगभग ४४ मिलियन मानिसहरुका साथ पहिलो भाषाको रूपमा बोलिने गरिन्छ, र दोस्रो भाषाको रूपमा २० मिलियनद्वारा बढी बोलिने गर्दछन्। एथनोलगको अनुसार हाउसा बोलिने मध्ये कुल संख्या ६३ मिलियन आँकडा पार भएको छ। हाउसा मानिसहरूको पैतृक भाषा, मध्य अफ्रीकाको सबभन्दा ठुलो जातीय समूहहरु मध्ये एक, हाउसा बढी दक्षिणी नाइजर र उत्तरी नाइजेरियामा बोलिने गरिन्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
## यो पनि हेर्नुहोस्
श्रेणी:मिश्रण भाषाहरू
स्विडेनी भाषा

**स्विडेनी भाषा** मुख्यत: स्विडेन र फिनल्यान्डका केही भागहरूमा करिब एक करोड मानिसहरूको दैनिक बोलचालमा रहेको भाषा हो। नर्बे र डेनमार्कमा बोलिने भाषासँग मिल्दो जुल्दो रहेको यस स्विडेनी भाषा उत्तर जरमेनिक भाषा परिवारमा पर्दछ। लिखित नर्बेजियन भाषा र डेनिस भाषा, स्विडेनी भाषीहरूले सजिलै बुझ्न सक्छन्।

## बाह्य लिङ्कहरु
प्रमुख प्रतिपक्ष

**प्रमुख प्रतिपक्ष** संसदमा विपक्षमा रहेको सबैभन्दा ठूलो दल वा सत्तारुढ दलपछिको ठूलो दल हो। संसदीय प्रणाली अवलम्बन गरेका मुलुकमा प्रमुख प्रतिपक्षलाई प्रतीक्षारत सरकार पनि भन्ने चलन छ। देशअनुसार प्रमुख प्रतिपक्षको मान्यता पाउने मापदण्ड वा संवैधानिक-कानूनी प्रावधान फरक फरक छन्। 

भारतको लोकसभाका कुल सदस्यको कम्तीमा १० प्रतिशत अर्थात् ५४५ सदस्यमध्ये न्यूनतम ५५ जना एउटै संसदीय दलका भएमा मात्र त्यस दलका नेताले प्रमुख प्रतिपक्षका नेताको हैसियत प्राप्त गर्दछन्। सभाध्यक्ष वा सभामुखले यस्तो हैसियत प्रदान गर्दछन्। नेपालको सन्दर्भ भने यस्तो मान्यता प्राप्त गर्नका लागि न्यूनतम सीमा तोकिको छैन। नेपालको सन्दर्भ वि. सं २०१५ सलाको पहिलो संसदीय निर्वाचनमा गोरखा परिषद पहिलो प्रतिपक्ष दल भएको थियो भने २०४७ सालको संविधानले प्रतिपक्षी दललाई संवैधानिक मान्यता प्रधान गरेको थियो। 

## प्रतिपक्षको भुमिका 
प्रतिपक्षको मुख्य भुमिकामा छलफलमा भाग लिने, आम नागरिकको हित विपरीतका नीतिहरूको विरोध, स्वीकार्य विधिबाट नीति परिमार्जन गर्न बाध्य वा प्रेरित पार्ने, जनताको सहानुभूति सिर्जना गर्ने, रचनात्मक आन्दोलन र सुधारात्मक सुझाव दिने, वैकल्पिक सरकार -छायाँ सरकार- गठन गर्ने, र आवश्यक परे सरकारका असल कार्य लाई तारिफ र साथ दिने रहेका छन्।

## नेपाली अभ्यास 
नेपालमा सङ्घीय संसद्का पदाधिकारी तथा सदस्यको पारिश्रमिक र सुविधासम्बन्धी ऐन अनुसार, मन्त्रिपरिषद् गठन गर्ने वा समर्थन गर्ने दल बाहेक, सबैभन्दा ठूलो दललाई विपक्षी दल मानिन्छ। यस्तो सुविधा प्राप्त गर्न संसद्को कुल सदस्य संख्याको कम्तीमा १० प्रतिशत सांसद उक्त दलमा हुनु आवश्यक छ। यदि कुनै दलमा १० प्रतिशतभन्दा बढी सांसद नभएमा, सभामुखले तोकेको अन्य दललाई पनि विपक्षी दलको मान्यता दिइन सक्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:संसदीय व्यवस्था
बुक बिल्डिङ

योग्य संस्थागत लगानीकर्ताको मागको आधारमा प्राथमिक बजारमा निश्कासन गरिने धितोपत्रको वास्तविक एवम् न्यायोचित मूल्य निर्धारण विधि **बुक बिल्डिङ** () विधि हो । बुक बिल्डिङ एक किसिमको लिलामी प्रक्रिया हो । यसमा कम्पनीले सार्वजनिक निष्कासन गर्न चाहेको कुल धितोपत्रमध्ये केही कित्ताको सीमित लीलामी गरिन्छ । यस्तो लीलामबाट निर्धारित प्रिमियमको आधारमा बाँकी धितोपत्रको सार्वजनिक निष्कासन गरिन्छ ।

यस विधिमा कम्पनीले नै प्राइस रेञ्ज दिई आधारभूत विश्लेषणका आधारमा बिडिङ गरिन्छ । मूल्य निर्धारण गर्ने विधिका रूपमा समेत लिइने बुक बिल्डिङ विधिमा स्वतन्त्र रूपमा रहेको बजारले नै कम्पनीको मूल्य निर्धारण गर्दछ ।
## यो पनि हेर्नुहोस
## सन्दर्भ
श्रेणी:वित्तीय बजार
परमवीर चक्र (टेलीविजन सीरियल)

***परमवीर चक्र***  वीरता पुरस्कार परमवीर चक्र विजेता, भारतको सर्वोच्च सैन्य सम्मान को वास्तविक जीवन चित्रण एक भारतीय धारावाहिक हो।

यो सीरियल प्रख्यात फिल्म निर्देशक चेतन आनंद द्वारा निर्देशित गरिएको थियो जसले यस अघि *हकीकत* (१९६४) र *हिंदुस्तान की कसम* (१९७३ ) जस्ता चलचित्रहरू बनाएका थिए। यो १९८८ मा पहिलो पटक दूरदर्शन च्यानलमा प्रसारित भएको बेला आलोचनात्मक प्रसारण प्राप्त भयो।  पहिलो एपिसोडमा कुमाऊं रेजिमेन्टका पुरस्कार प्राप्तकर्ता मेजर सोम नाथ शर्मा रहेको थियो। 

## एपिसोडहरूको सूची 
## पनि हेर्नुहोस् 
* आरसीआर (टिभी शृङ्खला) 
* सम्विधान (टिभी शृङ्खला) 
* सत्यमेव जयते (टिभी शृङ्खला) 
* प्रधानमन्त्री (टिभी शृङ्खला) 
* भारतीय इतिहासमा आधारित टेलिभिजन कार्यक्रमहरू

## सन्दर्भ 
## बाह्य लिंकहरू 
*
ढुन्ढारी भाषा

**ढूंढाडी** (जसलाई जयपुरीको नामले पनि चिनिने गरिन्छ) भारतको उत्तरपूर्वी राजस्थान राज्यको धुन्धर क्षेत्रमा बोलिने एउटा इन्डो-आर्यन भाषा हो। ढूंढाडी भाषी मानिसहरु तीन जिल्ला जयपुर, करौली, हिंडौन, सवाई माधोपुर, दौसा र टोंकमा बसोबास गर्ने गर्दछन।

केहि १.५ मिलियन वक्ताहरूको भएको यो भाषा राजस्थानमा सबभन्दा बढी बोलिने भाषा होइन, तै पनि माथिल्लो वर्णित क्षेत्रहरूमा बढी नै उपयोग हुने गर्छ। ढूंढाडीलाई भारतमा सरकारको कुनै आधिकारिक दर्जा नै छैन र यसलाई प्रयोग शिक्षाको भाषाको रूपमा नै गरिएको छ। ढूंढाडी अझसम्म पनि जयपुर र त्यसको वरपर व्यापक रूपमा नै बोलिने गरिन्छ।

जी.ए. ग्रियरसनको अनुसार, जयपुरी, राजस्थानीको केन्द्रीय पूर्वी बोलीको एउटा रूप हो, जसको शाब्दिक अर्थ हो ''राजस्थानको भाषा । म्कयाकआलिस्टरले २४ फरवरी, १८८४ को व्याकरण सम्बन्धी विश्लेषण पूरा गरेका थिए। जैन दर्शनका किताबहरु, जस्तै मोक्ष मार्ग प्रकाशन, ढूंढाडीमा आचार्यकल्प पण्डितद्वारा लेखिएका छन्। तोदडमलजी सेरामपुरको मिशनरीहरूले १८१५ मा न्यू टेस्टामेन्टको जयपुरमा उचित अनुवाद गरेका थिए।

## शब्द-व्युपत्ति
यसलाई ढुंढारी भनिने गरिन्छ किनकि यो मुख्य रूपले ढुंढार क्षेत्रमा बोलिने गरिन्थ्यो। राज्यलाई मारवाड, मेवाड, धुँधार, हाड़ोती, र वागडमा विभाजित गरिएको थियो। यो विभाजन संस्कृति र भाषा माथि आधारित रहेको थियो। अब यस्तो कुनै विभाजन नै छैन जो जिल्ला र त्यसकोवरपरको क्षेत्रमा आउने गर्छन, त्यो माथि सूचीबद्ध रहेको छ। धुँधरी-भाषी जनसंख्यामा अधिकांश जयपुरमा नै रहेको छ र यसैले, जयपुर नाम राखिएको थियो।

'धुंधरी' नामको व्युत्पत्ति दुई मूलबाट मानिएको छ।

(१) प्रथम मतको अनुसार, ढुंढारीको नाम धुन्ध वा धुन्धकारी पर्वतबाट लिइएको छ, जो जयपुर जिल्लामा जोबनेरको नजिकै वा राज्यको पश्चिम सीमामा स्थित रहेको छ।

(२) अर्को मत यो रहेको छ कि यसको नाम यहि क्षेत्रबाट बग्दै धुन्ध नामक नदीको नाममा राखिएको छ। यसैले नाम धूंधर भएको हो। यो पथ शेखावाटी र जयपुरको बीचको सीमा बनाउने पहाडीहरु श्रेणीको दक्षिण-पूर्वमा स्थित रहेको छ।

जयपुरीहरुका लागि मूलनिवासीहरुद्वारा नियोजित अन्य नाम झार-साही को बोली वा जङ्गलको राज्यको भाषण र काई को बोली वा अनेकौँ बोली, अजीब शब्द 'काई'बाट लिइएको हो, जसको अर्थ यो रहेको छ कि जयपुरमा '‘के रहेको छ'।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:राजस्थानमा बोलिने भाषाहरू
श्रेणी:देवनागरी लिपिमा लेखिने भाषाहरू
माल्टो भाषा

**मालटो**  वा **पहरिया**  वा, शायद नै, प्राचीन रूपले, **राजमहली** उत्तरी द्रविडियन भाषा हो जो पहिला-पहिला पूर्वी भारत तर्फ बोलिने गरिन्थ्यो ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:द्रविड भाषा परिवार
श्रेणी:बङ्गलादेशमा बोलिने भाषाहरू
श्रेणी:देवनागरी लिपिमा लेखिने भाषाहरू
श्रेणी:भारतका लोपोन्मुख भाषाहरू
लद्दाखी भाषा

**लद्दाखी भाषा** (तिब्बती: ak སྐད་ (, Wylie: La-dwags skad), जसलाई भोटी वा बोधि पनि भनिन्छ, भारतको लद्दाख सङ्घ क्षेत्रमा बोलिने एक तिबती भाषा हो। यो लद्दाखको केन्द्र शासित प्रदेशको लेहको बौद्ध बहुल जिल्लामा प्रमुख भाषा हो। यद्यपि तिबाटिक परिवारको एक सदस्य, लद्दाखी मानक तिब्बतीको साथ पारस्परिक रूपबाट समझदार छैनन्।

लद्दाखीको भारतमा लगभग ३०,००० वक्ता छन्, र चीनको तिब्बत स्वायत्त क्षेत्रमा शायद २०,००० वक्ता छन्, जो बढीभन्दा बढी किआङ्गटाङ्ग क्षेत्रमा बसोबास गर्ने गर्दछन। लद्दाखीको अनेकौँ बोलीहरु छन्: लेहको पछि लेहस्कट, जहाँ यो बोलिने गरिन्छ; लेहको उत्तर पश्चिममा बोलिने शमसतक; स्ट्सटाक्याट, सिन्धु घाटीमा बोलिने गरिन्छ र जो दोस्रोको विपरीत तानवाला हो; र नुब्रा, लेहको उत्तरमा बोलिने गरिन्छ। यो निकटवर्ती कारगिल जिल्लामा बोलिने सम्बन्धित पुरीजी र बलतीको एउटा छुट्टै भाषा हो।

## लिपि
लद्दाखी साधारणतया तिब्बती लिपिको उपयोग गरेर लेखिने गरिन्छ, जसमध्ये लद्दाखीको उच्चारण अन्य तिब्बती भाषाहरूको तुलनामा लिखित शास्त्रीय तिब्बतीको बहुत करीब रहेको छ। लद्दाखीहरूले अनेकौँ उपसर्ग, प्रत्यय र चन्द्रबिन्दुको अक्षरहरु उच्चारण गरेको छ, जो अनेकौँ अन्य तिबेटिक भाषाहरु, जस्तो कि अमदो, खम्स, र मध्य तिब्बतीमा चुप रहेको देखिन्छ। यो प्रवृत्ति लेहको पश्चिममा र बाल्टिस्तानमा नियन्त्रण रेखाको पाकिस्तानी तर्फ अधिक स्पष्ट रहेको छ। उदाहरणको लागि, एक तिब्बती एसटिएक्सए 'एएक्स' को उच्चारण [टिए] को रूपमा गर्नेछ, तर एउटा लेपा भनिनेछ [एसटिए], र एक पर्गी उच्चारण गर्न। जबकि एउटा तिब्बती འབྲས་ 'ब्रा' चावल को उच्चारण [एलई] को रूपमा गरिनेछ, लेह्पा को भन्नु छ [थिअस], र पर्गी यसलाई [ब्रा] को रूपमा उच्चारण गर्छन्।

तिब्बती लिपिमा बोलचालको लद्दाखी लेख्ने वा शास्त्रीय तिब्बतीको कम लद्दाखि संस्करणलाई लेख्ने प्रश्न लद्दाखमा विवादास्पद रहेको छ। मुस्लिम लद्दाखी लद्दाखी बोल्ने गर्छन, तर बढी तिब्बती लिपि पढ्ने गरिदैन र अधिकांश बौद्ध लद्दाखी तिब्बती लिपिको आवाज निकाल्न सक्छन, तर शास्त्रीय तिब्बती बुझ्दैनन्, तर केहि लद्दाखी बौद्ध विद्वानहरूको भनाई छ कि लद्दाखीलाई केवल शास्त्रीय तिब्बतीको रूपमा लेख्नु राम्रो हुन्थ्यो। बोलचालको लद्दाखीमा सीमित संख्यामा पुस्तकहरु र पत्रिकाहरु प्रकाशित भएका छन्।

उदाहरणका लागि, एउटा लिखित डेन्टल टी लाई दर्शाउदै , वेन् विली लिप्यन्तरणको उपयोग गर्दै लेखिएको लद्दाखीलाई प्राय रोमाञ्चक गर्ने गरिन्छ।

## पहिचान
लद्दाखको अधिकांश स्कूलहरूमा शिक्षाको माध्यम अङ्ग्रेजी हो, जसमा अनिवार्य अर्को भाषाको रूपमा हिन्दी वा उर्दू रहेको छ, र अनिवार्य तेस्रो भाषाको रूपमा अरबी वा शास्त्रीय तिब्बतीको विकल्प हो। लद्दाखमा सरकारी स्कूल जेके एसबीओएसईको अधीनमा रहेको छ, जो तिब्बती विषयलाई बोधि भनिने गरिन्छ। सीबीएसई र सेन्ट्रल इन्स्टीट्यूट अफ बुद्धिस्ट स्टडीज अन्तर्गतको निजी स्कूल, लेह यसलाई तिब्बती भनिने गरिन्छ।

लद्दाखी समाजको एउटा वर्ग भारतीय संविधानको ८औं अनुसूचीमा शामिल हुनका लागि एउटा नयाँ नाम भएको भाषा, भोटीलाई शामिल गर्ने माग गरिरहेका छन्। उनीहरूले दाबी गर्दै आएका छन् कि भोटी लद्दाख, बाल्टिस, तिब्बतिहरु, र पूरा हिमालयबाट बाल्टिस्तानबाट अरुणाचल प्रदेश सम्म बोलिने गरिन्छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:सम्भोट लिपिमा लेखिने भाषाहरू
ग्रेता थुनबर्ग

**ग्रेता तिनतिन एलोनोरा एर्म्यान थुनबर्ग**  (; जन्म ३ जनवरी २००३) जलवायु परिवर्तनका लागि सङ्घर्ष गर्ने एक स्विडेनी पर्यावरण कार्यकर्ता हुन्। पर्यावरण अभियानमा संलग्न भएकै कारण उनले अन्तर्राष्ट्रिय पहिचान प्राप्त गर्न सफल भएकी हुन्। साहसिक तथा प्रखर कुरा गर्ने शैलीको कारण थुनबर्ग परिचित छिन्। उनले सार्वजनिक, राजनीतिक र विधानसभा लगायतका क्षेत्रमा जलवायु सङ्कट हटाउन तत्काल कारबाहीको आग्रह गर्दै आएकी छिन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
* 
* 

श्रेणी:सन् २००३ मा जन्म
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
चन्द्रबहादुर थापा

**चन्द्र बहादुर थापा** नेपाली प्रशासक तथा जनसेवक हुन् । उनले नेपालको प्रथम मुख्यसचिव (क्याबिनेट सेक्रेटरी) तथा नेपालको प्रथम महालेखापरीक्षकको रूपमा कार्यभार सम्हालेका थिए ।

## वृत्ति
### बन तथा मालपोत बिभागको डाइरेक्टर
उनले बन तथा मालपोत बिभागको डाइरेक्टर हुँदा "हरियो बन, नेपालको धन" भन्ने लोकोक्ती प्रचलनमा ल्याएका थिए। 
### चिफ सेक्रेटरी 
थापा नेपालको प्रथम मुख्यसचिवको रूपमा वि.सं. २०१२/६/२८ देखि २०१६/३/१४ सम्म कार्यरत थिए । 

### महालेखापरीक्षक 
चिफ सेक्रेटरीको कार्यकाल लगतै उनी नेपालको प्रथम महालेखापरीक्षकको रूपमा वि.सं. २०१६/३/१५ देखि २०२२/३/१४ सम्म कार्यरत थिए ।

## स्रोत सामग्री 
श्रेणी:नेपालका प्रशासकहरू
श्रेणी:नेपाल सरकारका मुख्य सचिवहरू
श्रेणी:माओवादी जनयुद्धका मानिसहरू
जोम्बी (कम्प्युटिङ)

कम्प्युटिङको संसारमा, **जोम्बी** भनेको एउटा इन्टरनेटमा जोडिएको कम्प्युटर हो जुन ह्याकर, कम्प्युटर भाइरस वा ट्रोजन हर्स अनुप्रयोगद्वारा प्रयोगमा रहेको हुन्छ। यो सुदूरमा जोडिएर रहेको कम्प्युटरमा उत्पातपूर्ण कार्यहरू गर्न प्रयोग गर्न सकिन्छ। जोम्बी कम्प्युटरको बोटनेटहरू प्राय: इ-मेल स्प्याम फैलाउन र सेवा अवरुद्ध गर्न (डस आक्रमणहरू) प्रयोग गरिन्छ। जोम्बी कम्प्युटरका धेरैजसो प्रयोगकर्ताहरू उनीहरूको प्रणाली यसरी प्रयोग भइरहेको पत्तो पाउँदैन्न्। प्रयोगकर्ताहरू अनभिज्ञ हुने कारणले , यी कम्प्युटरहरूलाई काल्पनिक जोम्बीको तुलनामा रूपात्मक रूपमा गरिन्छ। बहु बोटनेट मेसिनहरूद्वारा गरिने डिडस आक्रमण 'जोम्बी भीड आक्रमण'सँग मिल्दोजुल्दो भएकोले यसलाई काल्पनिक जोम्बी चलचित्रहरूमा चित्रण गरिएको छ। 

right|thumb|300x300px| (१) &nbsp; स्प्यामरको वेब साइट (२) &nbsp; स्प्यामर (३) &nbsp; स्पामवेयर (४)) &nbsp; संक्रमित कम्प्युटरहरू (५)) &nbsp; भाइरस वा ट्रोजन (६)) &nbsp; मेल सर्वरहरू (७)) &nbsp; प्रयोगकर्ताहरू (८)) &nbsp; वेब ट्राफिक

## विज्ञापन 
जोम्बी कम्प्युटरहरू विस्तृत रूपमा स्प्याम इ-मेल पठाउन प्रयोग गरिएको छ। सन् २००५ अनुसार अनुमानित ५०% देखि ८०%  सबै विश्वव्यापी स्प्याम इमेलहरू जोम्बी कम्प्युटरद्वारा पठाइएको थियो।  यसले स्प्यामरहरूलाई पहिचानबाट बच्न मद्दत पुर्‍याउँछ र सम्भाव्य रूपमा तिनीहरूको ब्यान्डविथ लागत कम गर्दछ, किनकि जोम्बीको मालिकहरूले आफ्नै ब्यान्डविथको लागि भुक्तान गर्छन्। यस स्प्यामले ट्रोजन हर्स प्रसारलाई निकै बढाउने काम गर्छ, किनकि ट्रोजनहरू स्वयं-प्रतिकृति होइनन्। तिनीहरू बढ्नको लागि इ-मेल वा स्प्यामको आगमनमा भर पर्छन्, जबकि ट्रोजनहरू अन्य माध्यमबाट समेत फैलिन सक्छ। समान कारणहरूले गर्दा जोम्बीलाई विज्ञापन प्रदर्शन गर्ने साइटविरूद्ध क्लिक धोखाधडी गर्न प्रयोग गरिन्छ।  

## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
## बाह्य कडीहरू 
* बोटनेट अपरेशनले १. million मिलियन पीसीहरू नियन्त्रण गर्‍यो 
* के तपाईको पीसी एक ज़ोंबी हो? About.com मा  
* एक वेब आधारित प्रोक्सी ज़ोंबी नेटवर्क को इंट्रुसिभ विश्लेषण 
* एक ज़ोम्बी मेसिन कस्तो देखिन्छ र यसले यसलाई "फिक्स" गर्न के लिन्छ त्यसको विस्तृत विवरण  
* स्टीव गिब्सन र दुष्ट बीचको पत्राचार  
* [ज़ोंबी नेटवर्क, टिप्पणी स्प्याम, र रेफरर sic &#x5D; स्पाम 
* न्यू योर्क टाइम्स: फोन ह्याकिac खतरा कम छ, तर यो अवस्थित छ 
* ह्याकर्स सेल फोन लक्ष्य, WPLG-TV / ABC-10 मियामी 
* अन्वेषक: ब्ल्याकबेरी स्पाइवेयर प्राइम टाइमको लागि तयार थिएनन् 
* फोर्ब्स: विश्वमा प्रत्येक आईफोन हाईज्याक कसरी गर्ने 
* ह्याकरहरू क्लाउड क्लाउबर गर्ने योजना बनाउँछन्, ब्ल्याकबेरीहरूमा जासूस 
* इटोसलाट ब्ल्याकबेरी स्पाइवेयरका लागि एसएमबाइल प्रणालीहरूले समाधान समाधान गर्दछ 
* LOIC IRC-0 - नेटवर्क तनाव परीक्षणका लागि एक खुला स्रोत IRC बोटनेट 
* [नेटवर्क तनाव परीक्षणको लागि एक खुला स्रोत आईआरसी र [वेबपृष्ठ बोटनेट]]

श्रेणी:कम्प्युटर इन्टरनेट सुरक्षा
रदवान उमर

**रदवान उमर** एक बेलाएती बिज्नेसम्यान हुन । उन्को जन्म २ जुलाई १९९७ का दिन फिन्ल्यान्ड मा भएको थियो । १६ वर्ष को उमेर देखिनै उनिले आफ्नो ब्याबसाहिक जिवन सुरु गरे ।  

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
कोएनाराड एलेस्ट

**कोएनाराड एलेस्ट** (जन्म August अगस्ट १ 195 9।) बेल्जियमका प्राच्य लेखक र बीस भन्दा बढी पुस्तकहरूको लेखक हुन्। उनले हिन्दू धर्म, धर्म, राजनीति र इतिहास सम्बन्धी पुस्तकहरू लेखेका छन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:दार्शनिक
सेक्युरिटी प्रेस प्रकरण

**सेक्युरिटी प्रेस प्रकरण**, **सेक्युरिटी प्रिन्टिङ प्रेस प्रकरण** वा **सेक्युरिटी प्रेस खरिद प्रकरण** नेपालको एक कमिसनसँग सम्बन्धित मन्त्रीस्तरीय भ्रष्टाचारको प्रकरण हो । यस कमिसन प्रकरणमा तत्कालीन नेपाल सरकारका सूचना तथा सञ्चार मन्त्री गोकुल प्रसाद बाँस्कोटाले स्वीस कम्पनीका नेपाली प्रतिनिधि विजयप्रकाश मिश्रसँग सेक्युरिटी प्रेस खरिदमा घुस मागेको अडियो बुधवार १९ फेब्रुअरी २०२० मा सार्वजनिक भएको थियो । उक्त संवादका अनुसार मन्त्री बाँस्कोटा र सम्बन्धित पक्षलाई ("हामी" भनिएको) कमिसनमा ने.रु. ५५ करोड (ने.रु. ७०-७५ करोडको ७०%) आउने निष्कर्ष निस्किएको थियो । विजय मिश्रका अनुसार उक्त संवाद डेढ वर्ष पुरानो हो । उक्त संवादमा मन्त्री बाँस्कोटाले मन्त्रालयका निजामती कर्मचारीहरूलाई अपशब्द पनि प्रयोग गरेका थिए । मन्त्री बाँस्कोटाले अडियो सार्वजनिक भएपछि राजीनामा दिएका थिए । प्रधानमन्त्री खड्गप्रसाद ओलीले मन्त्री बाँस्कोटा निर्दोष भएको र घुस प्रकरण सावित नभएको भनी रक्षण गरेका थिए । प्रम ओलीले मन्त्री बाँस्कोटाको राजीनामा नैतिक दवाब भएको तथा उक्त अडियो टेपको बोली मन्त्री बाँस्कोटाको नभएको दावी गरेका थिए । मन्त्री बाँस्कोटाले विजय मिश्र लाई मानहानीको मुद्दा पनि दायर गरेका थिए ।

## स्रोत
श्रेणी:वि.सं. २०७६ का घटना

## हेर्नुहोला
*नेपालका घोटाला तथा प्रकरणहरूको सूची
*ललिता निवास प्रकरण
*वाइडबडी प्रकरण
*महरा प्रकरण 
*सुडान घोटाला
श्रेणी:वि.सं. २०७६ का घटना
महालेखापरीक्षक (नेपाल)

**महालेखापरीक्षक** नेपाल सरकारको लेखापरीक्षणको नियमनकारी निकायको प्रमुख अधिकारी हो। नेपालको वर्तमान संविधानको भाग २२ मा महालेखापरीक्षकको व्यवस्था रहेको छ। नेपालको मर्यादाक्रम २०७४ अनुसार महालेखा परीक्षकको वरीयता स्थानमा संबैधानिक निकायका सदस्यहरूसँगै रहेको छ।

## विकासक्रम 
संवैधानिक व्यवस्था अनुसार वि.सं. २०१६ सालमा स्थापना यस कार्यालय नेपालको सर्वोच्च लेखापरीक्षण संस्था हो। संवैधानिक परिषदको सिफारिसमा महालेखा परीक्षकको नियुक्ति राष्ट्रपतिद्वारा हुने गरेको छ भने महालेखा परीक्षकको पदावधि नियुक्तिको मितिले ६ वर्षको हुन्छ।

## संवैधानिक व्यवस्था 
## सुधारका प्रयासहरू 
## लेखा परीक्षण प्रतिवेदनहरू 
## पूर्व महालेखा परीक्षकहरूको सूची 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
३३ किलो सुन प्रकरण

**३३ किलो सुन तस्करी तथा सनम शाक्य हत्या प्रकरण** छोटकरीमा **३३ किलो सुन प्रकरण** सुन भरिया सनम शाक्यको मोरङको पोखरियामा सन् २ मार्च २०१८ मा हत्या भएपश्चात ३३.५ किलो सुनको गैरकानूनी तस्करीको सूत्र खुलेको थियो । उक्त सुनको तस्करीका प्रमुख योजनाकार चुडामणि उप्रेती "गोरे" थिए । उनलाई प्रहरीले गिरफ्तार गरेको थियो । यस प्रकरणमा ३० जना भन्दा बढी व्यक्तिहरूको संग्लनता रहेको थियो । 
## स्रोत
## हेर्नुहोस
* नेपालका घोटाला तथा प्रकरणहरूको सूची
* सेक्युरिटी प्रेस खरिद प्रकरण
जेभियर पेरेज दे क्वेयार

**जेभिएर फेलिपे रिकार्दो पेरेस दे क्वेयार गेर्रा** (, १९ जनवरी १९२० – ४ मार्च २०२०) पेरूका राजनीतिज्ञ तथा कूटनीतिज्ञ थिए। उनी सन् १९८२ देखि १९९१ सम्म संयुक्त राष्ट्र सङ्घका पाँचौँ महासचिवको रूपमा कार्यरत थिए। सन् १९९५ मा पेरूको राष्ट्रपतीय निर्वाचनमा अल्बेर्तो फुजिमुरीसँग पराजित बनेका उनीले सन् २००० को नोभेम्बर देखि २००१ जुलाईसम्म पेरूका १३७औँ प्रधानमन्त्रीको रूपमा जिम्मेवारी निर्वाह गरेका थिए। सन् २००४ को सेप्टेम्बरमा उनी फ्रान्सका लागि पेरूका राजदूतको रूपमा नियुक्त भएका थिए जहाँ उनले पहिलेनै यो जिम्मेवारी सम्हालेका थिए। उनी विश्वव्यापी लोकतन्त्रलाई सुदृढ बनाउने उद्देश्यका साथ विश्वका १०० भन्दा बढी पूर्व राष्ट्रपति र प्रधानमन्त्रीहरूको गठन गरि बनेको समूह 'क्लुब दे माद्रिद'का सदस्य पनि थिए,
सन् २०२० मार्च ४ का दिन निधन हुनु अघि, उनी १०० वर्ष ४५ दिनको उमेरमा पेरूका सबैभन्दा वृद्ध प्रधानमन्त्री र संयुक्त राष्ट्रको महासचिवको रूपमा जीवित थिए।

## कुटनैतिक यात्रा 
## संयुक्त राष्ट्र महासचिव 
सन् १९८२ मा पहिलो पटक संयुक्त राष्ट्रसङ्घको महासचिव बनेका जेभियर सन् १९८६ मा पुनः महासचिवमा निर्वाचित भएका थिए। आफ्नो दुई कार्यकालका अवसरमा उनले थुप्रै शान्ति सम्झौता र शान्ति स्थापनाका प्रयासहरू गरेका थिए।

फकल्यान्डको युद्धपछि उनले बेलायत र अर्जेन्टिनाबीच शान्तिवार्ताको मध्यस्थताको नेतृत्व गरेका जेभियरले नामिबियाको स्वतन्त्रतताका लागि पनि महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलेका थिए। सन् १९८८ मा भएको इराक–इरानबीचको युद्ध विराममा पनि उनको महत्त्वपूर्ण योगदान रहेको थियो। सन् १९८८ मा उनकै कार्यकालमा मोजाम्बिक र अङ्गोलामा खटिएका राष्ट्रसङ्घीय शान्तिसेनालाई नोबेल शान्ति पुरस्कार प्रदान गरिएको थियो।

## मृत्यु 
## सम्मान 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र सङ्घका महासचिवहरू
श्रेणी:सन् २०२० मा मृत्यु
ललिता निवास प्रकरण

thumb|ललिता निवासमा रहेको नेपाल राष्ट्र बैङ्कको केन्द्रीय कार्यालय
**ललिता निवास प्रकरण** वा **बालुवाटार जग्गा प्रकरण** नेपालको एक प्रसिद्ध जग्गा अनियमितता प्रकरण हो । नेपालको प्रधानमन्त्री निवास बालुवाटारमा अवस्थित ललिता निवासमा रहेको भूतपूर्व प्रधानमन्त्री सुवर्ण शमशेर राणाको निजी जग्गाको भ्रष्टाचार, अख्तियार दुरुपयोग तथा अनियमितता थियो । यस प्रकरणमा तत्कालीन एमाले महासचिव तथा शीर्ष नेता विष्णु प्रसाद पौडेलको संलग्नता भएपछि घटनाले उग्र रूप लिएको थियो । यस प्रकरणमा थुप्रै राजनैतिक संग्लनता रहेको आशङ्का गरिएको थियो । त्रिताल प्रतिवेदनको अनुसार मालपोत कर्मचारी शोभाकान्त ढकाल र रामकुमार सुवेदीले पदको दुरुपयोग गरी जग्गा घूसको रूपमा हत्याएको उल्लेख गरेको थियो ।

## स्रोत
## हेर्नुहोला
*नेपालका घोटाला तथा प्रकरणहरूको सूची
*सेक्युरिटी प्रेस प्रकरण
*महरा प्रकरण
*वाइडबडी प्रकरण
*३३ किलो सुन प्रकरण 
*सुडान घोटाला

श्रेणी:नेपालमा भ्रष्टाचार
नेपालका घोटाला तथा प्रकरणहरूको सूची

नेपालका विभिन्न घोटाला तथा प्रकरणहरूको सूची:

## सूची
*सुडान घोटाला - नेपाल प्रहरीद्वारा सुडानमा रहेको शान्ति सेनालाई कमसल सामाग्रीको विक्री गरेको घोटाला 
*वाइडबडी प्रकरण - वाइडबडी हवाईजहाज खरिदमा बढी रकममा कम क्षमताको हवाईजहाज खरिद घोटाला
*३३ किलो सुन प्रकरण -मार्च २०१८ - सुन भरिया सनम शाक्यको हत्या तथा साढे ३३ किलो सुन तस्करी प्रकरण
*महरा प्रकरण -अक्टूबर २०२० - तत्कालीन सभामुख कृष्ण बहादुर महरामाथि संसद सचिवालयको महिला कर्मचारीद्वारा लगाइएको बलात्कार तथा यौन दुर्व्यवहारको आरोप
*ललिता निवास प्रकरण वा बालुवाटार जग्गा प्रकरण - बालुवाटारस्थित ललिता निवासमा रहेको जग्गाको अनियमितता प्रकरण
*सेक्युरिटी प्रेस प्रकरण - फेब्रुअरी २०२० - सेक्युरिटी प्रेस खरिदमा सूचना तथा सञ्चार मन्त्री गोकुल प्रसाद बाँस्कोटाले कमिसनको छलफल गरेको अडियो सार्वजनिक भएको

## हेर्नुहोस
महरा प्रकरण

लाई रोशनी शाहले यौन दुर्व्यवहारको आरोप लगाएकी थिइन्]]
**महरा प्रकरण** वा **महरा यौन दुर्व्यवहार प्रकरण** वा **रोशनी शाही बलात्कार आरोप प्रकरण** एक मन्त्रीस्तरीय यौन दुर्व्यवहार प्रकरण थियो । तत्कालीन सभामुख तथा शीर्ष माओवादी नेता कृष्ण बहादुर महरालाई संसद सचिवालयकी कर्मचारी रोशनी शाहले मदिरापान गरी उनको निजी डेरामा बलात्कार तथा यौन दुर्व्यवहार गरेको आरोप लगाएकी थिइन् । त्यसलगतै सभामुख महराले राजीनामा दिएका थिए तथा कारावास सजाय पनि भोगेका थिए । 

सन् १७ फेब्रुअरी २०२० मा काठमाडौँ अदालतले महरालाई बलात्कार आरोपबाट उन्मुक्ति पाए । प्रमुख न्यायाधीश अम्बरराज पौडेलले प्रमाणको कमीले गर्दा महरालाई दोषी करार गर्न नमिलेको जनाएका थिए ।

## हेर्नुहोला
*नेपालका घोटाला तथा प्रकरणहरूको सूची

## स्रोत
श्रेणी:वि.सं. २०७६ का घटना
कोभिड-१९ को विश्वव्यापी महामारी

**कोरोना भाइरस विश्वव्यापी महामारी (२०१९–२०)** को सुरूवात एक नयाँ किसिमको कोरोनाभाइरस (सार्स कोभ-२)को सङ्क्रमणको रूपमा मध्य चीनको वुहान सहरमा २०१९ को मध्य डिसेम्बरमा भएको थियो। कोरोनाको सङ्क्रमण विस्वभर फैलिन थालेपछि २३ जनवरी २०२० मा विश्व स्वास्थ्य सङ्गठनले अन्तर्राष्ट्रिय चिन्ताको सार्वजनिक स्वास्थ्य आपतकाल घोषणा गरेको थियो।  विश्व स्वास्थ्य सङ्गठनले यस रोगलाई व्यापक रूपमा फैलन सक्ने सम्भावना पहिले देखिनै दिएको थियो। र चिनियाँ नयाँ वर्षको आसपास यो चीनको वुहानमा महामारीको रूपमा फ‌ैलियो। 

अप्रिल १, २०२१ सम्म, यस रोगको २१० देशहरूमा १८,५४,४६४ भन्दा बढी प्रमाणित मामलाहरू, १,१४,३३१ भन्दा बढीको मृत्यु र ४,३५,०७४ बन्दा बढी निको भएको मामलाहरू रहेका छन्।
File:Stop the Spread of Germs updated (Nepali).pdf|किटाणुहरूको विस्तारलाई रोक्नु होस्

## कोरोना महामारी को विश्वव्यापी सङ्क्रमण

File:COVID-19 cases in China.svg
File:COVID-19 Outbreak Cases in Mainland China.svg
File:2020 coronavirus patients in China.svg
File:Log-linear plot of coronavirus cases with linear regressions.png
File:NCoV20200209_Hubei_China_ROW_cases.png
File:NCoV20200223_daily_deaths_by_region.png

## विश्वव्यापी कोरोना महामारीको सङ्क्रमण सूची शैक्षिक क्षेत्र 
## सन्दर्भ सामग्रीहरू

## विश्वसनीय स्रोतहरू
# 
# 
# 
# 
श्रेणी:महामारी
श्रेणी:महामारीहरु
कर्मचारी व्यवस्थापन

**कर्मचारी व्यवस्थापन** वा **मानव संसाधन व्यवस्थापन** भनेको सङ्गठानात्मक संरचना अनुसार विभिन्न पदहरूमा योग्यता तथा अनुभव अनुसार मानव संसाधन पूर्ती गर्ने कार्य हो 'दर्साउँछ । ।  
## क्रियाकलाप
### भर्ना
====लक्ष्य तथा कार्य विवरण =====

#### आन्तरिक / बाह्य प्रतिस्पर्धा 
#### ज्यालादारी 
### छनोट
### भर्ती र छनोटका लागि मापदण्डहरू
### रोजगारी
### तालिम 
### टिकाइ राख्नु
कर्मचारीहरूले विभिन्न कारणले जागिर छोड्न सक्छन्। रोजगारदाताहरूले आफ्ना कर्मचारीहरूको आवश्यकताहरू सुन्नु पर्छ र उनीहरूलाई मूल्यवान महसुस गराउनु पर्छ। रोजगारदाताहरूले कर्मचारीहरूलाई टिकाई राख्नको लागि आफ्नो संगठनमा सकारात्मक कार्य संस्कृति र उत्प्रेरणादायी अभ्यासहरू सिर्जना गर्न आवश्यक हुन्छ।

## यो पनि हेर्नुहोस् 
* मानव संसाधन 
* भर्ती 

## सन्दर्भ 
श्रेणी:व्यवस्थापन
जर्मनेली भाषा

thumb|upright=1.2|जनसङ्ख्याका आधारमा जर्मनेली डायसपोरा:
thumb|एकजना मानिसले जर्मनेली भाषा बोल्दै गरेको एक भिडियो|class=notpageimage

**जर्मनेली भाषा** () पश्चिमी जर्मनेली भाषा परिवारमा पर्ने एक भाषा हो जुन मध्य युरोपमा मुख्यतया बोलिन्छ। यो जर्मनी, अस्ट्रिया, स्विजरल्यान्ड, इटालीको दक्षिण टिरोल, बेल्जियम र लिस्टेस्टाइनमा जर्मनेली भाषी समुदायमा सबैभन्दा धेरै बोलिने र आधिकारिक वा सह आधिकारिक भाषा पनि हो। यो लक्जेमबर्गको तीन आधिकारिक भाषाहरू मध्ये एक हो र यो पोल्यान्डको ओपोल्स्को प्रदेशमा सह आधिकारिक भाषाको रूपमा प्रयोग हुने गरेको छ। यो पश्चिमी जर्मनेली भाषा परिवारका अन्य सदस्यहरू जस्तै अफ्रिकी, डच, अङ्ग्रेजी, फ्रिसियाली भाषाहरू, न्युन जर्मनेली, लक्जेमबर्गी र यिद्दी लगायतका भाषाहरूसँग मिल्दोजुल्दो छ। यस भाषाको उत्तर जर्मनेली भाषा परिवारका सदस्यहरू जस्तै डेनमार्की, नर्वेली र स्विडेनी लगायतका भाषाहरूसँग शब्दावलीमा कडा समानताहरू पाइन्छ। जर्मनेली भाषा, जर्मनेली भाषा परिवारमा अवस्थित अङ्ग्रेजी पछिको दोस्रो सबैभन्दा बढी बोलिने भाषा हो।

जर्मनेली भाषा विश्वको प्रमुख भाषाहरूमध्ये एक हो। जर्मनेली अङ्ग्रेजी पछि पहिलो र दोस्रो भाषाको रूपमा दोस्रो सबैभन्दा बढी बोलिने जर्मनेली भाषा हो। यस भाषालाई व्यापक रूपमा विदेशी भाषाको रूपमा सिकाइन्छ भने विशेषगरी महाद्वीपीय युरोपमा यो भाषा अङ्ग्रेजी र फ्रान्सेली पछि तेस्रो सबैभन्दा बढी सिकाइने विदेशी भाषा पनि हो। संयुक्त राज्य अमेरिकामा समग्रमा जर्मनेली चौथो सबैभन्दा बढी सिकाइने दोस्रो भाषा हो भने यो संयुक्त राज्य अमेरिकामा के-१२ शिक्षामा तेस्रो सबैभन्दा बढी सिकाइने दोस्रो भाषा पनि हो। यो भाषा दर्शन, धर्मशास्त्र, विज्ञान र प्रविधिको क्षेत्रमा प्रभावशाली रहेको छ। यो विज्ञानमा दोस्रो सबैभन्दा बढी प्रयोग गरिने र वेबसाइटहरूमा तेस्रो सबैभन्दा व्यापक रूपमा प्रयोग गरिने भाषा हो। जर्मनेली भाषी देशहरू नयाँ पुस्तकहरूको वार्षिक प्रकाशनको सन्दर्भमा पाँचौँ स्थानमा छन् भने विश्वका सबै पुस्तकहरूको (ई-पुस्तकहरू सहित) दसौँ भाग जर्मनमा प्रकाशित हुन्छन्।

अन्य पश्चिम जर्मनेली भाषाहरू जस्तै; अफ्रिकन, डच, अङ्ग्रेजी, फ्रिसियन भाषाहरू र स्कट्ससँग जर्मनेली भाषाको सबैभन्दा नजिकको सम्बन्धित रहेको छ। यसमा डेनिस, नर्वेली र स्विडेनी जस्ता उत्तर जर्मनेली भाषा समूहका केही भाषाहरूको शब्दावलीमा घनिष्ठ समानताहरू पनि रहेका छन्। आधुनिक जर्मनेली भाषा विस्तारै प्राचीन उच्च जर्मनेलीबाट विकसित भएको थियो।

जर्मनेली एक बहुकेन्द्रीय भाषा हो। यसका तीन मानकीकृत संस्करणहरू अन्तर्गत जर्मनीमा बोलिने जर्मनेली, अस्ट्रियामा बोलिने जर्मनेली र स्विट्जरल्यान्डमा बोलिने जर्मनेली रहेका छन्। मानक जर्मनेली भाषालाई कहिलेकाहीँ उच्च जर्मनेली भाषा पनि भन्ने गरिएको पाइन्छ जसले यसको क्षेत्रीय उत्पत्तिलाई बुझाउँछ। युरोप र विश्वका अन्य भूभागहरूमा अवस्थित थुप्रै प्रकारका उपभाषाहरूका साथमा जर्मनेली भाषाका उपभाषाहरू पनि उल्लेखनीय रहेका छन्। यी मध्ये केही गैर-मानक उपभाषाहरू क्षेत्रीय वा राष्ट्रिय सरकारहरूद्वारा मान्यता प्राप्त र संरक्षित अवस्थामा छन्।

सन् २००४ देखि जर्मनेली भाषी देशका राष्ट्रप्रमुखहरूको प्रत्येक वर्ष बैठक हुँदै आएको छ भने जर्मनेली लेखनविधि परिषद् जर्मनेली लेखनविधिको नियमन गर्ने मुख्य अन्तर्राष्ट्रिय निकाय छ।

## इतिहास
## सन्दर्भ सामग्रीहरू 
## बाह्य कडीहरू 
श्रेणी:जर्मनीका भाषाहरू
श्रेणी:स्विट्जरल्यान्डका भाषाहरू
श्रेणी:अस्ट्रियाका भाषाहरू
श्रेणी:बेल्जियमका भाषाहरू
श्रेणी:डेनमार्कका भाषाहरू
श्रेणी:मिश्रण भाषाहरू
दुर्गा थापा (पुन)

नेपाल प्रहरीमा **डा. दुर्गा थापा (पुन)** पहिलो महिला एआइजी हुन् । दन्त चिकित्सकका रूपमा ०४६ सालमा प्रहरी संगठनमा प्रवेश गरेकी दुर्गा ०३५ को एसएलसी परीक्षामा बोर्ड थर्ड र छात्रातर्फ प्रथम भएकी हुन् ।

कक्षा आठसम्म हङ्गकङ्गको गोर्खा हाइस्कुलमा अध्ययन गरेकी उनी काठमाडौंको कन्या माध्यामिक विद्यालयबाट एसएलसी परीक्षामा सहभागी भएकी हुन् । 
## यो पनि हेर्नुहोस्
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
क्यारिबियाली सागर

thumb|220px|क्यारिबियन सागर

[thumb|220px|[दोमिनिकन गणराज्य|दोमिनिकी गणतन्त्रको इस्ला साओना द्वीपको एक तटीय क्षेत्र]]

**क्यारिबियन सागर** (अंग्रेजी: Caribbean Sea) आन्ध्र महासागरको मध्य-पश्चिमी भागसंगजोडिएको एक समुद्र हो। यो उष्ण कटिबंधीय क्षेत्रमा पश्चिमी गोलार्धमा पर्दछ । यसको पश्चिम र दक्षिण-पश्चिममा मेक्सिको र मध्य अमेरिका छ, उत्तरमा ऐंटिलीस द्वीप छ भने पूर्वमा सानो ऐंटिलीस द्वीप छ । यस सागरको कुल क्षेत्रफल २७,५४,००० वर्ग किमी छ। यसको सबैभन्इदा गहिरो बिन्दू केमन खाई (Cayman Trough) मा पर्दछ र सतहबाट ७,६८६ मीटर तल छ ।

## दृश्य 

File:Tulum.jpg
File:Mar_caribe.jpg
चित्र:NASA_ASMR-E_image_of_average_SSTs_of_Hurricane_Katrina.jpg
File:Playa Puerto Cruz.JPG

## यो पनि हेर्नुहोस 
* आन्ध्र महासागर
* क्यारिबियन प्लेट
* पानामा नहर

## सन्दर्भ 

श्रेणी:सागरहरु
मेक्सिकोको खाडी

thumb|220px|मेक्सिकोको खाडी को नक्सा

**मेक्सिकोको खाडी** (स्पेनी: Golfo de México, गोल्फ़ो दे मेहिको) पश्चिमी आन्ध्र महासागरको एक समुन्द्र हो। यसलाई उत्तर अमेरिका र क्यूबाले घेरेको छ  र क्यारिबियन सागरको पश्चिममा अवस्थित रहेको छ। यसको क्षेत्रफल लगभग १६ लाख वर्ग किमी छ र यसको सबसे गहिरो स्थान सतहबाट  १४,३८३ फ़ुट (४,३८४ मीटर)को गहराईमा स्थित छ। मानिन्माछ कि यस सागरको द्रोणीको निर्माण आजभन्दा लगभग ३० करोड वर्ष पूर्व यसको फ़र्श के तल धसिएकाले बन्यो। त्सयभन्दा पहिले यो एक जमीनी क्षेत्र थियो।

यस समुद्रमा विलय हुने ठूलो नदि मिसिसिपी नदी हो। यसको पश्चिमोत्तर तटमा संयुक्त राज्य अमेरिकाको फ्लोरिडा राज्य र उत्तरमा अमेरिका को नै अलाबामा, मिसिसिपी, लुइजियाना र टेक्सस राज्य छन्। दक्षिण र दक्षिण-पश्चिममा मेक्सिकोको तामाउलिपास, वेराक्रूस, ताबास्को, काम्पेचे, यूकातान र किन्ताना रू राज्य छन्। यसको दक्षिण-पूर्वमा क्यूबा स्पथित छ । यस समुद्रमा माछा, झींगे माछा र अन्य समुद्री जीवको भरमार छ र अमेरिका, मेक्सिको र क्यूबाका माझी /माछा उद्योग यहाँ बहुत बनेका छन्।

## यो पनि हेर्नु होस् 
* क्यारिबियन सागर
* आन्ध्र महासागर
* मिसिसिपी नदी

## सन्दर्भ 

श्रेणी:सागर
श्रेणी:आन्ध्र महासागरको खाडीहरू

श्रेणी:संयुक्त राज्य अमेरिकाको सागर
श्रेणी:खाडीहरू
श्रेणी:मेक्सिको
वाल-ई

**वाल-ई** 2008 को अमेरिकी विज्ञान काल्पनिक कम्प्युटर एनिमेटेड चलचित्र हो जसलाई पिक्सार एनिमेसन स्टुडियोज्(Pixar Animation Studios)ले वाल्ट डीज्नी पिक्चर्स(Walt Disney Pictures)कोलागि निर्माण गरेको हो । एन्ड्रयु स्टान्टन(Andrew Stanton)ले यसलाई निर्देशन गरेका हुन् साथै उनले जीम रियर्डन(Jim Reardon)सँग मिलेर यो चलचित्रको पटकथा लेखेका हुन् । यसको कथा पनि एन्ड्रयु स्टान्टन(Andrew Stanton) र पिट डोक्टर(Pete Docter)बाट लेखिएको हो । यसमा बेन बर्ट(Ben Burtt), एलिसा नाइट(Elissa Knight), जेफ् गार्लिन(Jeff Garlin), जन र्‍याट्जेनबर्गर(John Ratzenberger), क्याथी नाजिमी(Kathy Najimy) र सिगर्नी विभर(Sigourney Weaver)को आवाज र फ्रेड विलार्ड(Fred Willard)को अभिनय रहेको छ । यो काथा एउटा वाॅल-ई अर्थात वेस्ट एलोकेसन् लोड लिफ्टर अर्थ् क्लास्(Waste Allocation Load Lifter: Earth-Class) नामक रोबोटको बारेमा हो । भबिस्यमा फोहोर भएको र मरुभूमि बनेको पृथ्वीको सफाइकोलागि बनाइएको रोबोटहरूको टोलीमा उ अन्तिम रोबोट  थियो ।

श्रेणी:सन् २००८ का चलचित्रहरू
श्रेणी:अमेरिकी चलचित्रहरू
श्रेणी:अङ्ग्रेजी भाषाका चलचित्रहरू
श्रेणी:अमेरिकी विज्ञान काल्पनिक साहसिक चलचित्रहरू
श्रेणी:अमेरिकी कम्प्युटर एनिमेटेड चलचित्रहरू
श्रेणी:वाल्ट डिज्नी पिक्चर्सका चलचित्रहरू
मालदेव राठौर

राव **मालदेव राठौर** ( १५११ – १५६२) जोधपुर, मारवाडका हिन्दु राजपूत राजा थिए । उनी मारवाडका राजा राव गङ्गाजीका पुत्र थिए । सन् १५२७ को खान्वाको युद्घमा उनले राजकुमारका रूपमा युद्ध लडेका थिए । उक्त युद्धमा हार बेहोर्दा राजपूत राज्यहरू कमजोर भएका थिए । तर उनले आफ्नो राज्यलाई दृढ नेतृत्व दिएका थिए । मुगल सम्राट हुमायूँले १५५५ मा उत्तर भारत कब्जा गरेका थिए । तर राव मालदेव सुर साम्राज्य वा मुगल साम्राज्य कसैको पनि पक्षधर बनेन र स्वतन्त्र राजाका रूपमा राज्य गरे । उनलाई फारसी इतिहासकार फेरिस्ताले *हिन्दुस्तानका सर्वशक्तिमान राजा* भनेर वर्णन गरेका थिए । 

## स्रोत