open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
बुढासुब्बा मन्दिर

**बुढा सुब्बा मन्दिर** वा **बुढा सुब्बा** नेपालको पूर्वमा अवस्थित सुनसरी जिल्लाको धरान उपमहानगरपालिकाको बिजयपुरमा रहेको छ। दन्तकाली देखि केही पूर्व सेउती खोलाको डिलमाथि रहेको उक्त स्थानमा टुप्पा नभएका बाँसहरू पाइन्छन् जसलाई बूढासुब्बाले गुलेलीले मट्याङ्ग्रा हानेर टुप्पा भाचिदिएको भन्ने मान्यता राखिन्छ। धरान बिजयपुरको बूढासुब्बा स्थान किराती तथा गैरकिरातीहरूका लागि महत्त्वपूर्ण मन्दिर मानिन्छ। बूढासुब्बा मन्दिरभित्र दुईवटा माटाका ढिस्काहरु छन् जसलाई बूढासुब्बाको रूपमा पूजा आजा गर्ने चलन छ। त्यी ढिस्का नै बुढासुब्बाको समाधीस्थल हो। यो मन्दिरको थप विशेषता भनेको टुप्पो नभएको बाँसहरूको बीचमा रहनु पनि हो। बूढासुब्बा मन्दिरमा प्रत्येक शनिवारका दिन ठूलो भिडभाड हुने गर्दछ। उक्त दिन बूढासुब्बालाई कुखुराका भाले र सुँगुरको बलि दिने गरिन्छ। नेपालका विभिन्न स्थानमा बसोबास गर्ने जाति जनजति आफ्नो मनोकामना सिद्धिका लागि भाकल गर्ने र सो प्राप्त भएमा पशुबलि चढाउने प्रथा रहिआएको पाइन्छ। विशेष गरी शनिवारका दिन कुखुरा, सुँगुर, आदि बली दिएर पूजा अर्चना गर्ने देश विदेशका भक्तजनहरूको घुईंचो लाग्ने गर्दछ।  व्यवस्थित रूपमा वि.सं. २०१५ देखि बुढासुब्बा मन्दिरमा पँजा हुँदै आएको बुझिन्छ।

## स्थान 
बुद्ध सुब्बा मन्दिर देश की राजधानी काठमाडौँ शहर के पूर्वमा लगभग १३६ मील (वा २२० किमी) को दूरीमा धरानमा स्थित छ।  दन्तकाली देखि केही पूर्व सेउती खोलाको डिलमाथि यो मन्दिर रहेको छ। 

## उत्पत्ति 
### कथा 
बुढा सुब्बा र उनकी बहिनी सुब्बिनी पहाडमा गुलेली र मट्यांग्राले सिकार खेल्ने गर्थे । एकदिन भूलवश उनीहरूले कागलाई गुलेली ताक्दा बाँसको टुप्पोलाई मट्यांग्राले लाग्यो । त्यस दिनदेखि बाँसको टुप्पो बढेन र त्यसपछि विजयपुरमा कहिल्यै काग आएनन् । त्यसका कारण बुढासुब्बाले सिकार खेल्न छोडे र आफ्नो गुलेलीलाई माटोमा पुरिदिए । त्यसपछि बुढा सुब्बाले त्यहीँ ध्यान गरे, जहाँ अहिले बुढा सुब्बाको मन्दिर छ । उनकी बहिनी सुब्बिनीको मन्दिर छेउमै छ।

### इतिहास  
इतिहासकार इमानसिंह चेम्जोङको भनाइ अनुसार यो मोरङका अन्तिम लिम्बु राजा बुद्धिकर्ण राय खेवाङकाेे समाधिस्थल हो । नेपालको एकीकरणताका पृथ्वीनारायण शाहबाट विजयपुर लगायत लिम्बुवान (पल्लो किरात) क्षेत्रको एकीकरण गर्ने क्रममा उनलाई कुटनीतिक रूपले विजयपुरमा मारिएको हुनाले उनका जनताहरूले राजाको मृतआत्माको चिरशान्तीका लागि समाधिस्थल निर्माण गरे । स्थानीय लिम्बु मानिसहरूको अनुसार बुद्धीकर्ण राय खेवाङ आत्मा भएर मानिसहरूको मद्दत गर्न थाले । स्थानीय लिम्बुहरूले राजाको आत्माको राम्रो प्रभाव पार्ने भएर उनको समाधिस्थल (हालको बुढा सुब्बा मन्दिर) पूजा आजा गर्न थाले (सुब्बा वा हांगको अर्थ लिम्बु भाषामा राजा हुन्छ)।

### एकलब्य 
कुनै समयमा बिरयोद्धा एकलब्य घुम्दैघुम्दै यस स्थानमा आई विश्राम अवस्थामा समाधिस्थ भएछन् । उनका अनुयायीहरूले उनको उक्त समाधिस्थललाई माटोले पुरिदिएको र पछि त्यसलाई बुढा सुब्बाको नाम दिई सिद्धपीठको रूपमा पँजा गर्दै प्रचार प्रसारसमेत गर्न थालेका श्रुतिकथा छन् । 

### चित्र दीर्घा 

File:Budhasubba Tample Dharan.jpg
File:Budhasubba Dharan4.jpg
File:Budasubba Temple Dharan Sunsari Nepal Rajesh Dhungana (2).jpg
File:Budasubba Temple Dharan Sunsari Nepal Rajesh Dhungana (3).jpg
Budasubba Temple Dharan Sunsari Nepal Rajesh Dhungana (4).jpg
Budasubba Temple Dharan Sunsari Nepal Rajesh Dhungana (1).jpg
File:Budhasubba Tample Dharan11.jpg

## यो पनि हेर्नुहोस्
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:नेपालका मन्दिरहरू
श्रेणी:पर्यटकीय स्थलहरू
योगेश भट्टराई

**योगेश कुमार भट्टराई** (जन्म वि.सं. २०२३ भदौ २१) एक नेपाली राजनीतिज्ञ तथा वर्तमानमा नेपाल सरकारको संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्री हुन्। भट्टराई वि.सं. २०७४ सालमा सम्पन्न प्रतिनिधिसभा निर्वाचनमा ताप्लेजुङबाट प्रतिनिधि सभा सदस्यको लागि निर्वाचित भएका थिए।
‍‍

## प्रारम्भिक जीवनी
योगेश भट्टराईको जन्म ताप्लेजुङको साँघुमा भएको हो। उनको बुवाको नाम भीमलाल भट्टराई र आमाको नाम महेन्द्रादेवी भट्टराई हो। उनले समाजशास्त्र र मानवशास्त्र विषयमा स्नातकोत्तर उत्तीर्ण गरेका छन्।

## राजनीतिक जीवन
भट्टराई विद्यालय अध्ययन गर्ने समयमा झापा विद्रोह चरममा थियो। ताप्लेजुङ लगायतका जिल्लामा यसको प्रभाव परेकाले उनलाई पनि विद्यालय पढ्ने समयमै बामपन्थी राजनीतिप्रति झुकाव बढ्यो। उनको परिवारका सदस्यहरू पनि बामपन्थी पृष्ठभूमिका थिए। उनले वि. सं. २०३७ सालमा अनेरास्ववियुको सदस्यता लिए र राजनीति थाले। उनले विद्यालयको प्रारम्भिक समिति हुँदै क्याम्पस समितिमा समेत रहेर काम गर्न भ्याए। स्वतन्त्र विद्यार्थी सङ्घको चुनावमा पटक पटक भाग लिए र अन्ततः वि. सं. २०५१ सालमा उनी अनेरास्ववियूको अध्यक्ष भए। त्यसपछि नेकपा एमालेको जिल्ला समिति, अञ्चल समिति हुँदै केन्द्रीय सदस्यसम्म पुगे। भट्टराई यसअघि वि. सं. २०६४ सालको पहिलो संविधानसभा निर्वाचनमा पनि काठमाडौँ क्षेत्र नम्बर ६ बाट र वि. सं. २०७० सालको दोस्रो चुनावमा क्षेत्र नम्बर ५ बाट उम्मेद्वार बनेका थिए।
### पर्यटन मन्त्री 
तत्कालीन पर्यटन मन्त्री रविन्द्र अधिकारीको पदमा बहाल रहेकै बेलामा एयर डाइनेष्टी हेलिकप्टर दुर्घटना परि २०७५ फागुन १५ गते  मृत्यु भएपछि भट्टराईलाई रिक्त रहेको रहेको पदमा दोस्रो ओली मन्त्रिमण्डलको पर्यटन मन्त्रीको रूपमा नियुक्त गरिएको थियो।

जतनाले निकै आश गरेका युवा मन्त्री भएपनि उनको कार्य शैलीले उनी र सरकार निकै आलोचित बन्नु पर्यो।
* पर्यटन मन्त्रीको अभिव्यक्ति: कोरोना मुक्त देश भनेर प्रचार गरी पर्यटक भित्र्याऔ 
* आगलागी, डढेलोका कारण अस्ट्रेलियामा जनजीवन नै अस्थव्यस्त भएको समयमा अस्ट्रेलियामा मानवीय संवेदनाका दुःखद् घटना भइरहेका बेला पर्यटनमन्त्री भट्टराई भने नेपाल भ्रमण वर्षको प्रचार 
* योगेश भट्टराईका कारण शनिवार एउटा विमान समयमा नउडेपछि यात्रुहरूले गरेको विरोध
* आर्यघाटमा राष्ट्रगान बजाउने निर्णय

## प्रतिनिधि सभा २०७९
प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९ मा नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (एमाले)का उम्मेदवार ताप्लेजुङ प्रतिनिधि सभा सदस्य निर्वाचन क्षेत्र नं १ बाट २१९४३ मत प्राप्त गरि प्रतिनिधि सभा सदस्यमा विजयी भएका छन् । उनका निकटतम प्रतिद्वन्द्वी नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (माओवादी केन्द्र)का उम्मेदवार खेलप्रसाद बुढाक्षेत्रीले  २१७३५ मत प्राप्त गरेका थिए।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
* नवनियुक्त पर्यटनमन्त्री भट्टराईका सामु यी छन् मुख्य तीन चुनौती - बिबिसी नेपाली सेवा
* 'पछि तिरौँला पैसा ल्याउनुस् भनेर माग्नुहुन्छ तर फिर्ता दिनुहुन्न' अर्थ सरोकार डटकम
* योगेश भट्टराईले ईश्वरको नाममा सपथ लिन मानेनन्-नेपालपाना डटकम 

श्रेणी:नेपाली राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (२०७५–२०७७)का राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:नेपालका सांसदहरू २०७४–२०७९
श्रेणी:नेपालका सांसदहरू २०७९–२०८२
श्रेणी:ताप्लेजुङ जिल्लाका मानिसहरू
सीमान्त उपयोगिता

प्रत्येक थप वस्तु को उपयोग गर्दै जादा प्राप्त उपयोगीता लाई सीमान्त उपयोगिता भनिन्छ
धनगढी प्रिमियर लिग २०१७ को फाइनल

*२०१७ धनगढी क्रिकेट प्रिमियर लिग(धनगढी प्रिमियर लिग २०७३)*को फाइनल खेल २०७४ वैशाख ९ गते शनिबार दिउँसो १ बजे धनगढी क्रिकेट रंगशालामा भएको थियो। फाइनल खेलमा टिम चौराहा धनगढी र विराटनगर किङ्सले प्रतिस्पर्धा गरेको थियो।

## प्रतियोगिता विवरण
### पहिलो इनिङ
#### ब्याटिङ
***अतिरिक्त रनहरू**
**1१५(b ९, lb २, nb १, w ३)

#### विकेट पटन
१-४ (राजु रिजाल, १.६ ओभर),२-४ (अनिल मण्डल ३.२ ओभर),३-३७ (पृथु बास्कोटा, ९.२ ओभर),४-८१ (पारस खड्का, १४.५ ओभर),५-१४४ १-४ (आरिफ शेख, १८.५ ओभर)

#### बलिङ
### दोस्रो इनिङ
#### बलिङ
## खेल
----

----

## स्रोत
श्रेणी: धनगढी प्रिमियर लिग
आलम देवी

**आलम देवी** नेपालको प्रदेश नं. ४ स्थित स्याङ्जा जिल्लामा पर्ने हरिनास गाउँपालिकाको चिन्नेबासमा पर्ने ऐतिहासिक एवं धार्मिक क्षेत्र हो।

## अवस्थिति
स्याङ्जाको सदरमुकाम पुतलीबजारबाट १७ किलो मीटर दक्षिण-पश्चिमको यस धार्मिक रूपमा प्रख्यात श्री आलम देवी मन्दिरलाई शाह वंशका कुलदेवीका रूपमा लिईन्छ। धार्मिक एवम् ऐतिहासिक आस्था जगाउने आलम देवीलाई सांस्कृतिक तथा पर्यटकीय स्थलको रूपमा लिईन्छ। मन्दिर स्थानीयले निर्माण गरेका हुन्। आलम देवीमा हिन्दु धर्मालम्वीको शिवरात्री, रामनवमी र अन्य चाडपर्वमा धेरै दर्शनार्थी आउँछन्।

## चित्रवाली

Aalamdevi.jpg|श्री आलम देवी मन्दिर
Aalamadevi.jpg|श्री आलम देवी मन्दिर
Aalamdevi1.jpg|श्री आलम देवी मन्दिर

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
*जिल्ला विकास समिति, स्याङ्जा 
*स्याङ्जा र स्याङ्जालिको चिनारी 

## यो पनि हेर्नुहोस्
श्रेणी:स्याङ्जा जिल्लाका धार्मिक तथा पर्यटकीय स्थलहरू
शशि गुप्ता

**शशि गुप्ता** () (जन्म ;०३ अप्रैल १९६४ ,दिल्ली ,भारत ) एक पूर्व भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडी हुन् । उनले भारतको राष्ट्रिय महिला क्रिकेट टिमको लागि १९८० को दशकमा धेरै टेस्ट म्याच र वनडे म्याच खेलेकी थिइन् ।उनले भारतको कुल तेह्र टेस्ट म्याच र बीस वनडे म्याच खेलेकी थिइन् ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
रीता डे

**रीता डे** () एक पूर्व भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडी हुन् जो भारतको राष्ट्रिय महिला क्रिकेट टिमको लागि टेस्ट र वनडे क्रिकेट खेल्ने गर्थिन् । उनी दायाँ हातले ब्याटिङ गर्थिन् र एक विकेट-कीपर पनि थिइन् ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
सुजाता श्रीधर

**सुजाता श्रीधर** (/) (जन्म;२५ डिसेम्बर १९६१) एक पूर्व भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडी हुन्।  उनी १९८० को दशकमा भारतीय महिला क्रिकेट टिमको तर्फबाट टेस्ट र एक दिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट खेल्ने गर्थिन्।  उनले आफ्नो क्रिकेट जीवन कालमा कुल तीन टेस्ट र छः वानडे म्याच खेलेकी थिइन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
श्रेणी:सन् १९६१ मा जन्म
सुधा शाह

**सुधा शाह** () (जन्म ; २२ जून १९५८ ,कन्नूर ,केरल ) एक पूर्व भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडी हुन् जो भारतीय महिला क्रिकेट टिमको लागि १९८० को दशकमा एक दिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय र टेस्ट क्रिकेट खेल्ने गर्थिन् । उनले आफ्नो पुरा क्रिकेट करियरमा कुल २१ टेस्ट र १३ वनडे अन्तर्राष्ट्रिय म्याच खेलेकी थिइन् ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:भारतीय क्रिकेट प्रशिक्षकहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
श्रेणी:सन् १९५८ मा जन्म
कैलाश गुफा

**कैलाश गुफा** स्याङ्जा जिल्लाको मध्य-पूर्वको पुतलीबजार नगरपालिका नजिकै रहेको प्रसिद्ध गुफा हो। कैलाश गुफा बहाकोट गाविसमा पर्दछ। किम्बदन्ती अनुसार पौराणिक कालमा भगवान महादेव यसै गुफामा आएर बसेको पाइन्छ। यस गुफामा जाने २ वटा प्रवेश मार्गहरू छन। दुबै मार्ग करीव ३०० मिटर भित्र पसे पछि भेट हुन्छ भने एउटा मार्ग अझै अगाडि बढिरहेको छ। त्यसको अन्त्य कहाँ हुन्छ ठ्याक्कै एकिन छैन। स्थानिय भनाई अनुसार यहाँबाट एउटा कुकुर प्रवेश गरी राङभाङ गएर निस्किएको थियो। यस गुफा भित्र आर्कषक देवी-देवता र गाई को मुख चित्र तथा आकिर्तिहरू लगाएत भित्र एउटा छ्याङ छ्याङ गर्ने पोखरी पनि छ।

## चित्रवाली

Kailash Cave.jpg|कैलाश गूफाका निर्देशनहरू
Kailash Cave Gate 1.jpg|कैलाश गूफा प्रवेशद्वार
Kailash Cave 1.jpg|कैलाश गूफाभित्रका चमेराहरू
Kailash Cave 2.jpg|गूफाबाट देखिएको बहाकोटको दृश्य

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
*जिल्ला विकास समिति, स्याङ्जा 
*स्याङ्जा र स्याङ्जालिको चिनारी 

## यो पनि हेर्नुहोस्
श्रेणी:स्याङ्जा जिल्लाका धार्मिक तथा पर्यटकीय स्थलहरू
धुर्मुस सुन्तली फाउण्डेशन

**धुर्मुस सुन्तली फाउण्डेशन** हास्यकलाकारद्वय धुर्मुस र सुन्तली अर्थात् नेपाली कलाकार सिताराम कट्टेल र कुञ्जना घिमिरेको जोडीले संयुक्त रूपमा खडा गरेको एक ग‌ैर नाफामूलक संस्था हो। धुर्मुस सुन्तली फाउण्डेशन सामाजिक कार्य गर्ने उद्देश्यका साथ स्थापना भएको संस्था हो। वि.सं २०७२ बैशाख १२ गते गोरखाको बारपाकलाई केन्द्रविन्दु बनाएर गएको बिनाशकारी भूकम्पमा पीडित भएका व्यक्तिहरूको उद्धार, राहत, मानविय सहायता तथा भुकम्पमा भत्किएका संरचनाहरूको पुननिर्माण तथा पुनवास गर्ने उदेश्यका साथ यसको स्थापना गरिएको थियो भने हाल यस संस्थाले चितवनमा अन्तर्राष्ट्रिय स्तरको गौतम बुद्ध अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट रङ्गशाला बनाइरहेको छ।

## स्थापना
विक्रम सम्बत् २०७२ सालको बैशाख १२ गते आएको महाभूकम्पमा धेरै नेपालीहरु घरबार विहिन भएसँगै यस **धुर्मुस सुन्तली फाउण्डेसन**को स्थापना भएको हो।

## परियोजनाहरू 
### सम्पन्न परियोजनाहरू 
* एकीकृत नमूना पहरी बस्ती 
* एकीकृत नमूना गिरानचौर बस्ती 
* एकीकृत नमूना गिरानचौर बस्ती
* एकीकृत नमूना सन्तपुर बस्ती
*वीर अस्पताल सफाई अभियान

### चालू परियोजनाहरू 
*गौतम बुद्ध अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट रङ्गशाला

## कार्यहरू
यस फाउण्डेसनले अहिले सम्म तीन वटा नमूना बस्ती निर्माण गरी हस्तान्तरण गरिसकेको छ ।

### डाँडाँगाउँमा नमूना बस्ती
काभ्रेपलान्चोक जिल्लाको पाँचखाल नगरपालिका १६ मा पर्ने डाँडाँगाउँ गा.वि.स.मा नमूना बस्तीको पहिलो पटक निर्माण भएको हो। नेपालकै लोपोन्मुख तथा सिमान्तकृत जाति बसोबास गर्ने डाँडाँगाउँमा भूकम्प प्रभावितहरूलाई सहयोग गर्नको लागि सिताराम कट्टेल र कुञ्जना घिमिरेको अगुवाईमा तथा विभिन्न संघसंस्थाहरूको श्रमदानमा नमूना बस्तीको निर्माण सफल भएको हो। यो बस्तीको निर्माण दुई महिना १० दिनमा सम्पन्न गरिएको थियो।

### गिरान चौर एकीकृत नमूना बस्ती
धुर्मुस सुन्तली फाउण्डेशनद्वारा निर्माण गरिएको दोस्रो गिरानचौर नमूना बस्ती हो। यस बस्तीको कुल क्षेत्रफल ३५ रोपनी हो भने ५ करोडको लगानीमा ६५ वटा घर तथा एक सार्वजनिक भवन साथसाथै बालबच्चाहरु खेल्नका लागि पार्कहरु समेत निर्माण गरिएको छ।

### एकीकृत नमूना मुसहर बस्ती
धर्मुस सुन्तली फाउण्डेसनले ५० घरधुरीलाई लक्षित गरी महोत्तरी जिल्लाको बर्दिबास नगरपालिका –१ मा पर्ने मुसहर टोलमा एकीकृत नमुना मुसहर बस्ती निर्माण गरेको थियो। लगभग १६ कठ्ठा क्षेत्रफलमा फैलिएको यस एकीकृत बस्तीलाई बालमैत्री तथा अपाङ्गमैत्री पनि बनाइएको छ। 
यस बस्तीमा कुल लागत पाँच करोड चार लाख छत्तिस हजार आठ सय साठी रुपैयाँ रहेको थियो। २०७४ साल पुस २५ गते शिलान्यास गरिएको यस परियोजनालाई ९५ दिन मै २०७४ साल बैशाख १ गते समापन गरिएको थियो। यस परियोजनालाई सफल पार्नका लागि अघिल्लो गिरानचौर परियोजनाको बाँकी रकम सहित, ७ करोड ६३ लाख ३९ हजार १ सय २७ रुपैयाँ ५३ पैसा सङ्कलन गरिएको थियो।

## सन्दर्भहरू
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:सामाजिक अभियान
रुना बासु

**रुना बासु** () जन्म ; कलकत्ता ,भारत एक पूर्व भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडी हुन् जो भारतको राष्ट्रिय महिला क्रिकेट टिमको लागि वनडे क्रिकेट र टेस्ट क्रिकेट म्याच खेल्ने गर्थिन् । उनी घरेलु क्रिकेट पश्चिम बङ्गालको तर्फबाट खेल्ने गर्थिन् । उनले कुल आफ्नो क्रिकेट करियरमा ६ टेस्ट र १ वनडे म्याच खेलेकी थिइन् ।

## यो पनि हेर्नुहोस्
* भारतीय महिला वनडे क्रिकेट खेलाडीहरूको सूची

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:सन् १९५५ मा जन्म
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
पूर्णिमा चौधरी

**पूर्णिमा चौधरी** (; जन्म: १५ अक्टोबर १९७१) एक पूर्व भारतीय महिला एकदिवसीय क्रिकेट खेलाडी हुन् जो भारतको अन्तर्राष्ट्रिय महिला क्रिकेट टिमको लागि खेल्ने गर्थिन्। उनी दायाँ हातले ब्याटिङ र बलिङ गर्ने गर्थिन्। उनले आफ्नो करियरमा कुल पाँच एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय म्याच खेलेकी थिइन् जसमा उनले २० रन बनाएकी थिइन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
सतौं चण्डीकालीका

**सतौं चण्डीकालीका** नेपालको प्रदेश नं. ४ स्थित स्याङ्जा जिल्लामा पर्ने पुतलीबजार नगरपालिकाको दरौमा रहेको ऐतिहासिक एवं धार्मिक क्षेत्र हो।

## परिचय
स्याङ्जाको सदरमुकाम पुतलीबजारबाट ११ किलो मीटर उत्तर-पश्चिमको यस धार्मिक रूपमा प्रख्यात श्री सतौं चण्डीकालीका देवी मन्दिरबाट स्याङ्जा लगाएत विभिन्न ठाँउहरु र मनोरम हिमाली दृष्यहरु पनि देख्न सकिन्छ। धार्मिक एवम् ऐतिहासिक आस्था जगाउने सतौं चण्डीकालीका देवीलाई सांस्कृतिक तथा पर्यटकीय स्थलको रूपमा लिईन्छ। शताब्दी अघि स्थापना भएको मानिने यो मन्दिर स्थानीयले निर्माण गरेका हुन्। मन्दिरको ५ सय ८ रोपनी गुठी जग्गा छ। सतौं चण्डीकालीकामा हिन्दु धर्मालम्वीको शिवरात्री, रामनवमी र अन्य चाडपर्वमा धेरै दर्शनार्थी आउँछन्।

## चित्रवाली

Chandikalika Temple 01.jpg|दरौ गाँउ
Chandikalika Temple 02.jpg|शिव मन्दिर प्रवेश द्वार
Chandikalika Temple 03.jpg|श्री शिव मन्दिर
Chandikalika Temple 04.jpg|मदन आश्रित मेमोरियल पार्क
Chandikalika Temple 06.jpg|श्री सतौं चण्डीकालीका देवी मन्दिर

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
*जिल्ला विकास समितिको कार्यालय, स्याङ्जा 
*स्याङ्जा र स्याङ्जालिको चिनारी 

## यो पनि हेर्नुहोस्
श्रेणी:स्याङ्जा जिल्लाका धार्मिक तथा पर्यटकीय स्थलहरू
अबू सिम्बेलका मन्दिरहरू

अबू सिम्बेलका मन्दिरहरू भनेर दक्षिणी इजिप्टको नुबिया गाउँमा खवसथित अबू सिम्बेलमा रहेका दुई विशाल चट्टानी मन्दिरहरूलाई चिनिन्छ।

श्रेणी:इजिप्टका विश्व सम्पदा क्षेत्रहरू
श्रवणकुमार समाधि क्षेत्र

**श्रवणकुमार समाधी क्षेत्र** स्याङ्जा जिल्लाको बीचमा रहेको पञ्चासेमा पर्दछ। श्रवणकुमारले आफ्ना मातापितालाई जल लिन जाँदा छोडेर गएको ओडार भएको स्थानलाई आँधिखोलाको मुहान तथा स्याङ्जा जिल्लाको प्रसिद्ध नदी आँधिखोलाको उद्गम स्थल भनेर चिनिन्छ । साथै यहाँ श्रवणकुमारको घोप्टो परेर वाण लागेको अवस्थाको शिला पनि पाइन्छ । यस स्थानमा वालाचतुर्दशीका दिन ठूलो मेला लाग्ने गर्दछ । उक्त स्थानमा मन्दिरसमेत निर्माण गरेको पाइन्छ । आँधिखोला, अन्धाअन्धी दह, पञ्चासे र श्रवणकुमार समाधि क्षेत्रलाई धार्मिक तथा ऐतिहासिक स्थलका रूपमा संरक्षण गरी पर्यटकीय स्थलको रूपमा विकास गर्नुपर्ने देखिन्छ ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
*जिल्ला विकास समिति, स्याङ्जा 
*स्याङ्जा र स्याङ्जालिको चिनारी 

## यो पनि हेर्नुहोस्
श्रेणी:धार्मिक स्थलहरू
श्रेणी:पर्यटकीय स्थलहरू
श्रेणी:स्याङ्जा जिल्लाका ठाउँहरू
विक्रम बहादुर थापा

**विक्रम बहादुर थापा** भूतपूर्व भूमिसुधार राज्यमन्त्री हुन् । उनी खड्गप्रसाद ओलीको सरकारमा राज्यमन्त्री भएका थिए ।  उनी बगाले थापा समुहका हुन् ।

## स्रोत
श्रेणी:नेपाल सरकारका मन्त्रीहरू
राजेश्वरी ढोलकिया

**राजेश्वरी ढोलकिया** (; जन्म: २६ डिसेम्बर १९५९) एक पूर्व भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडी हुन् जो भारतीय महिला क्रिकेट टिमको तर्फबाट खेल्ने गर्थिन् । उनले आफ्नो क्रिकेट कालमा कुल ४ टेस्ट क्रिकेट म्याच र १३ एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय पनि खेलेकी थिइन् ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
हरि सिंह थापा

**हरि सिंह थापा** भारतीय अन्तराष्ट्रीय बक्सर एवम् राष्ट्रिय कोच हुन् । उनी **भारतीय बक्सिङ्गको पितामह** उपाधिले परिचत छन् । भारतको प्रत्येक राष्ट्रिय प्रतियोगितामा उनले स्वर्ण पदक जितेका थिए । भारतमा उनले कुनै पनि प्रतियोगिता हारेनन् । उनकै कारण आज भारतमा बक्सिङ्ग फैलिएको छ ।

## निजी जीवन 
उनको जन्म १४ अगस्ट १९३२ मा झाँसी उत्तर प्रदेश मा थापा क्षत्रिय परिवारमा भएको थियो । उनका पिता श्री जीत सिंह थापा ब्रिटिश इण्डियन टूप्स मा सेवारत थिए । जीतसिंहका सन्तानमा छोराहरू हरि, आनन्द र छोरी शान्ति हुन् । पिता श्री जीत सिंहले सन् १९३३ मा सेनाबाट सेवानिवृत्ति भएको थिए । त्यसपश्चात मध्य प्रदेश मा बसाइँ सरे। हरि सिंहले झाँसीबाट सन् १९४७ मा जुनियर हाईस्कुल को परीक्षा उत्तीर्ण गरे। बाल्यकाल देखि नै उनको खेलकुदमा विशेष रुचि थियो। उनले पिताको सम्मानार्थ सेनामा गए। उनलाई १४ अगस्त १९४७ मा सिग्नल ट्रैनिङ्ग सेन्टरको बोय रेजिमेन्टमा भर्ती गरियो ।

उनले फुटबल, बक्सिङ्ग, आदि खेलमा भाग लिए तर बक्सिङ्ग कोच ड्डीमलोको प्रेरणाले उनले बक्सिङ्ग अनुसरण गरे । उनले बटालियन च्याम्पियनसिप जिते ।
## राष्ट्रिय कोच
सन् १९५९ को मीडल ह्वेटमा अखिल भारतीय च्याम्पियनसिपमा स्वर्ण पदक पाउनासाथ हरिसिंहलाई सन् १९६१ मा बक्सिङ्ग सेर्विस टीमको राष्ट्रीय कोच नियुक्त गरियो । यस पदमे उनले १९६५ सम्म कार्यरत रहे।

## खेल यात्रा 
* सन् १९५० को राष्ट्रिय प्रतियोगितामा च्याम्पियन।
* अर्को राष्ट्रिय च्याम्पियनसिपमा फाइनल म्याचमा उनले रेलवेको खेलाडीलाई हराएर स्वर्ण पदक जिते।
* सन् १९५७ को फोर्ट विलियम कलेज कलकत्तामा आयोजित राष्ट्रिय च्याम्पियनसिपको फाइनलमा उनले नौसेनाको विकेटको फाइनल म्याचमा मात्र ३० सेकेन्डमा हराएर स्वर्ण पदक जिते।
* सन १९५८ मा टोक्यो जापानमा आयोजित थर्ड एसिया खेलको बक्सिङ्ग प्रतियोगितामा रेफ्रीको गलत डिसिशनको शिकार हुँदा खाली रजत पदक पाए । 
* ५ फेब्रुअरी सन १९५४ को राष्ट्रिय बक्सिङ्ग प्रतियोगितामा फाइनल म्याचमा खेम बहादुर विरूद्ध उनको भिडन्तमा उनले अंकको भारी अन्तरले उक्त म्याचमा स्वर्ण पदक जिते।
## पदक एवम् सम्मान 
उनलाई भारत सरकारले विभिन्न पदकले सम्मानित गरेको थियो । यसको विवरण यस प्रकार छ:-
# रक्षा पदक
# सङ्ग्राम पदक
# सेना मेडल
# इन्डियन इन्डिपेन्डेन्ट पदक
# नाइन इयर लोग सेवा पदक

उनले भारतीय सेनाको सिग्नल कोर कम्पनीबाट सन् १९७५ मा अनररी कप्तानको पदमा सेवानिवृत्त भए। त्यसपश्चात उनले आफ्नो घर जनपद पिथौरागढको देव सिंह क्रीडा मैदानमा बच्चाहरूलाई निशुल्क बक्सिङ्ग ट्रैनिङ्ग दिए । उनको कुशल प्रशिक्षणले आज भारतमा दर्जनौं राष्ट्रिय र अन्तर्राष्ट्रिय बक्सर छन् ।
भारतलाई बक्सिङ्गको पहिलो अन्तर्राष्ट्रिय पदक दिलाउने हरि सिंह थापालाई खेल विभाग र प्रदेश सरकारले द्रोणाचार्य अवार्ड दिएको छ । उनलाई भारतीय बक्सिङ्गको पितामह मानिन्छ ।
## स्रोत
## यो पनि हेर्नुहोला
डायना एडुल्जी

**डायना एडुल्जी** () (जन्म ; २६ जनवरी १९५६) एक पूर्व भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडी हुन् जो भारतको राष्ट्रिय महिला क्रिकेट टिमको लागि टेस्ट र एक दिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट म्याच खेल्ने गर्थिन् । डायना भारतीय महिला टिमकी कप्तान पनि रहेकी थिइन् ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:भारतीय क्रिकेट प्रशिक्षकहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
सुसान इट्टिचेरिया

**सुसान इट्टिचेरिया** () (जन्म ;१९५९ ,भारत ) एक पूर्व भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडी हुन् जो १९८० को दशकमा भारतको राष्ट्रिय महिला क्रिकेट टिमको लागि टेस्ट क्रिकेट र एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रियमा खेल्ने गर्थिन् । सुसानले आफ्नो क्रिकेट करियरमा कुल सात टेस्ट र दुई एकदिवसीय म्याच खेलेकी थिइन् । सुसान भारतीय स्कॉश खेलाडी दीपिका पल्लीकलको आमा हुन् जसले भारतीय विकेटकीपर दिनेश कार्तिकसँग विवाह गरेकी थिइन् ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
फावजीह खलीली

**फावजीह खलीली** () (जन्म ; १० अक्टोबर १९५८ ,मद्रास ,भारत ) एक पूर्व भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडी हुन् जो भारतको राष्ट्रिय महिला क्रिकेट टिमको लागि टेस्ट र एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट म्याचमा खेल्ने गर्थिन् । फावजीह घरेलु क्रिकेट तमिलनाडुको लागि खेल्ने गर्थिन् । उनले कुल आफ्नो करयरमा ८ टेस्ट र १३ अन्तर्राष्ट्रिय वनडे म्याच खेलेकी थिइन् ।

## यो पनि हेर्नुहोस्
* भारतीय महिला वनडे क्रिकेट खेलाडीहरूको सूची

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
श्रेणी:सन् १९५८ मा जन्म
अञ्जली शर्मा

**अंजलि शर्मा** () (जन्म ;१२ डिसेम्बर १९५६, नयाँ दिल्ली ,भारत ) एक पूर्व भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडी हुन् जो १९८० को दशकमा भारतको राष्ट्रीय महिला क्रिकेट टिमको लागि एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट म्याच खेल्ने गर्थिन् । उनले आफ्नो करियरमा कुल ३ वनडे म्याच खेलेकी थिइन् । जबकि वनडेमा दुई विकेट लिएर पनि आफ्नो नाम गरेकी थिइन् ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
श्रेणी:सन् १९५६ मा जन्म
खिजी थोलेदेम्बा

**खिजी थोलेदेम्बा** () ओखलढुङ्गा जिल्लाको उत्तर–पश्चिममा पर्छ । नेपालका छ वटा प्रसिद्ध डाँडाहरूमध्ये थोलेदेम्बा पनि एक हो। प्राकृतिक सुन्दरता, कला र सांस्कृतिकले भरिएको यो स्थान खिजी चण्डेश्वरी, खिजिफलाते र खिजिकती गाविसमा पर्दछ । खिजी थोलेदेम्बा नजिकै दोलखा, रामेछाप र सोलुखुम्बुमा रहेका हिमालश्रङ्खलाको मनोरम दृश्य अवलोकन गर्न सकिन्छ जस मध्ये गौर र पर्वत, गौरीशङ्कर हिमाल, नुम्बुर साथै सगरमाथाको रेञ्जहरू पनि हेर्न सकिन्छ । विगतमा पुलचौक (ललितपुर)बाट यो खिजी थोलेदेम्बा सगरमाथा सर्वेक्षणको लागि प्रयोग गरिएको थियो । यस क्षेत्रमा विभिन्न बनस्पति, बन्यजन्तु र जातीय विविध संस्कृति समूहहरू पनि हेर्न संकिन्छ जसमा सुनुवार, शेर्पा, तामाङ, नेवार, भुजेल, क्षेत्री, परियार, विश्वकर्मा र अन्य जातिहरू पनि छन् ।    

ओखलढुङ्गाको खिजीदेम्वा गाउँपालिका – बैशाख १ गते २०७४ मा प्रथम थोलेदेम्बा महोत्सव पनि आयोजन भएको थियो।  नेपालमै पहिलो पटक उच्चस्थान थोलेदेम्बामा आयोजित महोत्सवको उद्घाटन राष्ट्रपतिले गर्नुभएको हो । महोत्सव मावन बस्तीविहीन समुद्री सतहदेखि तीन हजार एक सय ५० मिटर अग्लो स्थानमा आयोजना गरिएको थियो। स्थानीय भेषभूषा र रहनसहन हाम्रो पहिचान’ भन्ने मूलनारामा सुरु गरिएको थियो।    

## यात्रा विवरण
बस वा उडानद्वारा काठमाडौँ, खिजी चण्डेश्वरी, फलाटे बजार हुदै चुप्लु भन्न्न्झंग, माले, थोलेदेम्बा 

## शाब्दिक अर्थ
खिजी थोलेदम्बाको किरात सुनुवार भाषाबाट नामकरण गरिएको हो । जसको शाब्दिक अर्थ यसप्रकार रहेको छ:
* खि  = घर 
* जी , जा, चा  = सुनुवार पितृक नाम,
* थोले  = उच्चा, अल्गो, डाडा, वा शीर्ष भाग (थोले-तोचे- थोमे)
* देम्बा = थुप्रिनु, रहनु, जमनु, डाडामा हिउँ थुप्रिनु, डाडाको शीर्ष भाग अर्थात हिउँ थुप्रिनु

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:पर्यटकीय स्थलहरू
म्याग्दे गाउँपालिका

'''''' तनहुँ जिल्लाका ६ वटा गाउँपालिकाहरू मध्ये एक हो। २७ फागुन २०७३ मा, गाउँपालिका घोषणा गर्दा साविकका छाङ, जामुने र मनपाङ गाविसहरू यसमा गाभिएका थिए।

## जनसङ्ख्या
राष्ट्रिय जनगणना २०७८को जनगणना अनुसार को कुल जनसङ्ख्या २३,५७८ रहेको छ भने यहाँ ६,५१५ घरधुरी रहेका छन्।

## भौगोलिक अवस्थिति
म्याग्दे गाउँपालिकामा ७ वडाहरू रहेका छन्। म्याग्देको कुल क्षेत्रफल ११५ वर्ग किमी छ। यो गाउँपालिकाको पूर्वमा व्यास नगरपालिका पर्दछ भने पश्चिममा शुक्लगण्डकी नगरपालिका र भिमाद नगरपालिका छ । यसको उत्तरी भागमा व्यास नगरपालिका र शुक्लगण्डकी नगरपालिका छ भने दक्षिणी क्षेत्रमा भिमाद नगरपालिका र ऋषिङ गाउँपालिका पर्दछ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
*जिल्ला समन्वय समितिको कार्यालय, तनहुँ 

श्रेणी:तनहुँ जिल्लाका गाउँपालिकाहरू
श्रेणी:गण्डकी प्रदेशका गाउँपालिकाहरू
गिजाको पिरामिड परिसर

**गिजाको पिरामिड परिसर** ((। आइपिए: [ʔɑhɾɑˈmɑːt elˈɡiːzæ]), इजिप्टको काइरो सहरको बाहिरी भागमा रहेको पुरातात्विक स्थल हो। प्राचिन धरोहरहरू रहेको यो पिरामिड क्षेत्रमा विशाल पिरामिडहरू भनेर चिनिने तीन पिरामिड परिसरहरू, विशाल सिफिङ्क्स भनिने भीमकाय मूर्ति, धेरैवटा चिहानहरू, एउटा कामदारहरूको गाउँ र एक औद्योगिक परिसर आदि रहेका छन्। गिजाको पिरामिड परिसर लिब्यान मरुभूमीमा अवस्थित छ। प्रशिद्ध नाइल नदीबाट करीब ९ किलोमिटर (५ माइल) पश्चिममा रहेको प्राचिन नगर गिजामा रहेको यो क्षेत्र काइरो सहरको केन्द्रबाट करीब १३ किलोमिटर (८ माइल) दक्षिणपश्चिममा अवस्थित छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:इजिप्टका विश्व सम्पदा क्षेत्रहरू
बन्दिपुर

'''''' नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रको गण्डकी अञ्चल, तनहुँ जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या १२४५० रहेको थियो जसमध्ये ५७१० पुरुष र ६७४० महिला रहेका थिए भने यहाँ ३०५६ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल बन्दिपुर गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकको १ नम्बर वडा बन्दिपुर गाउँपालिकाको वडा नम्बर १ हो भने २-३ वडाहरू वडा नम्बर २, ४-६ वडाहरू वडा नम्बर ४ र ७-९ वडाहरू वडा नम्बर ५ हो।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:तनहुँ जिल्लाका ठाउँहरू
भिमाद

'''''' नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रको गण्डकी अञ्चल, तनहुँ जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ८४१४ रहेको थियो जसमध्ये ३६८७ पुरुष र ४७२७ महिला रहेका थिए भने यहाँ २१९८ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल भिमाद नगरपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकको १ नम्बर वडा भिमाद नगरपालिकाको वडा नम्बर ६ हो भने २,४,५,८,९ वडाहरू वडा नम्बर ७ र ३,६,७ वडाहरू वडा नम्बर ८ हो।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:तनहुँ जिल्लाका ठाउँहरू
घिरिङ गाउँपालिका

'''''' तनहुँ जिल्लाका ६ वटा गाउँपालिकाहरू मध्ये एक हो। २७ फागुन २०७३ मा, गाउँपालिका घोषणा गर्दा साविकका गजरकोट (१-८), घिरिङ सुन्धारा, राम्जाकोट (९), सामुङ भगवतीपुर (१, ३-९) र माझकोट (६) गाविसहरू यसमा गाभिएका थिए।

## जनसङ्ख्या
राष्ट्रिय जनगणना २०७८को जनगणना अनुसार को कुल जनसङ्ख्या १४,३३४ रहेको छ भने यहाँ ३,७८३ घरधुरी रहेका छन्।

## भौगोलिक अवस्थिति
घिरिङ गाउँपालिकामा ५ वडाहरू रहेका छन्। घिरिङको कुल क्षेत्रफल १२६ वर्ग किमी छ। यो गाउँपालिकाको पूर्वमा ऋषिङ गाउँपालिका पर्दछ भने पश्चिममा स्याङ्जा जिल्ला र पाल्पा जिल्ला छ । यसको उत्तरी भागमा भिमाद र स्याङ्जा जिल्ला छ भने दक्षिणी क्षेत्रमा नवलपरासी जिल्ला र पाल्पा जिल्ला पर्दछन्।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
*जिल्ला समन्वय समितिको कार्यालय, तनहुँ 

श्रेणी:तनहुँ जिल्लाका गाउँपालिकाहरू
श्रेणी:गण्डकी प्रदेशका गाउँपालिकाहरू
लोपामुद्रा भट्टाचार्जी

**लोपामुद्रा भट्टाचार्जी** () (जन्म ;३१ जनवरी १९६०) एक पूर्व भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडी हुन् जो टिमको लागि टेस्ट क्रिकेट र एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट खेल्ने गर्थिन् । उनी एक मध्यम तेज बलर हुन् जसले १ टेस्ट र १५ एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय म्याच खेलेकी थिइन् ।

## यो पनि हेर्नुहोस्
* भारतीय महिला वनडे क्रिकेट खेलाडीहरूको सूची

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
श्रेणी:सन् १९६० मा जन्म
श्रेणी:बङ्गाली मानिसहरू
ऋषिङ्ग गाउँपालिका

'''''' तनहुँ जिल्लाका ६ वटा गाउँपालिकाहरू मध्ये एक हो। २७ फागुन २०७३ मा, गाउँपालिका घोषणा गर्दा साविकका कोटदरबार, भिरकोट, ऋषिङ रानीपोखरी (१-८), काहूँशिवपुर, राम्जाकोट (१-८) र बैदी (१-३) गाविसहरू यसमा गाभिएका थिए।

## जनसङ्ख्या
राष्ट्रिय जनगणना २०७८को जनगणना अनुसार को कुल जनसङ्ख्या १७,९१८ रहेको छ भने यहाँ ४,६६९ घरधुरी रहेका छन्।

## भौगोलिक अवस्थिति
ऋषिङ गाउँपालिकामा ८ वडाहरू रहेका छन्। ऋषिङको कुल क्षेत्रफल २१५ वर्ग किमी छ। यो गाउँपालिकाको पूर्वमा देवघाट गाउँपालिका र व्यास नगरपालिका पर्दछन् भने पश्चिममा घिरिङ गाउँपालिका र भिमाद नगरपालिका छ। यसको उत्तरी भागमा व्यास नगरपालिका र म्याग्दे गाउँपालिका छ भने दक्षिणी क्षेत्रमा नवलपरासी जिल्ला पर्दछ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू
*जिल्ला समन्वय समितिको कार्यालय, तनहुँ 

श्रेणी:तनहुँ जिल्लाका गाउँपालिकाहरू
श्रेणी:गण्डकी प्रदेशका गाउँपालिकाहरू
रानाभाट

**रानाभाट** नेपाली क्षेत्री थर हो ।
उल्लेखनीय रानाभाटहरू:
*तारानाथ रानाभाट, नेपाली प्रतिनिधि सभाका सभामुख
फेदीखोला

'''''' नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रको गण्डकी अञ्चल, स्याङ्जा जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ६१८३ रहेको थियो जसमध्ये २६३६ पुरुष र ३५४७ महिला रहेका थिए भने यहाँ १६४५ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल फेदीखोला गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका ४-६,८,९ वडाहरू फेदीखोला गाउँपालिकाको वडा नम्बर १ हो भने १-३,७ वडाहरू वडा नम्बर २ हो।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:स्याङ्जा जिल्लाका ठाउँहरू
शोभा पण्डित

**शोभा पण्डित** () (जन्म ;११ फेब्रुअरी १९५६ ,बॉम्बे ,भारत ) एक पूर्व भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडी हुन् जो भारतको राष्ट्रिय महिला क्रिकेट टिमको लागि १९७८ मा टेस्ट क्रिकेट र वनडे क्रिकेट प्रारूपमा खेल्ने गर्थिन् । उनले  कुल ८ टेस्ट र दुई वनडे खेलेकी थिइन् ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
माछापुच्छ्रे, कास्की

'''''' नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रको गण्डकी अञ्चल, कास्की जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। 
एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या १७२९ रहेको थियो जसमध्ये ७९४ पुरुष र ९३५ महिला रहेका थिए भने यहाँ ३९५ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल माछापुच्छ्रे गाउँपालिकामा पर्दछ।

यो माछापुच्छ्रे गाउँपालिकाको वडा नम्बर १ हो।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू 
*कास्की जिल्लाका ठाउँहरूको संयुक्त राष्ट्र सङ्घीय नक्सा

श्रेणी:कास्की जिल्लाका ठाउँहरू
शुभांगी कुलकर्णी

**शुभांगी कुलकर्णी** () (जन्म ;१९ जुलाई १९५९) एक पूर्व भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडी हुन् जो भारतीय महिला क्रिकेट टिमको लागि टेस्ट र एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट म्याच खेल्ने गर्थिन् । शुभांगी भारतीय टिमको कप्तान पनि रहेकी थिइन् ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
भूमिगत जल

**भूमिगत जल** (अंग्रेजी: Groundwater) सतह मुनिको पानि लाई भनिन्छ । पृथ्वीको सतहमा भएको पानीको केही भाग खाल्डो, जमिनको चिरा तथा माटोमा भएका छिद्रहरूबाट छिरेर जमिनको सतह भित्र पुग्दछ । तलतिर छिर्दै गएको पानी कडा चट्टान भएको वा  चट्टानका टुक्राहरूले प्वाललाई थुनेको स्थानमा पुगेपछि त्यहीँ नै रोकिन्छ । त्यसरी संचित भएको पानी भूमिगत जल हो ।
## नेपालमा भुमिगत जलश्रोतको प्रयोग
नेपालमा भुमिगत जल निम्न प्रयोजनको लागि प्रयोगमा ल्याईरहेको छ :
* खानेपानी
* उद्योग धन्दा
* सिंचाइ

## भूमिगत जल प्रयोगका फाईदाहरु
* चाहिने बेला मात्र प्रयोग गर्न सकिने ।
* सूख्खा मौसममा सतह पानी छिटै सूक्न गई समस्या पर्दछ भने भुमिगत जलमा खासै असर पर्दैन ।

## भुमिगत जलश्रोत विकासको संभाबना 
## प्रदूषण
सतह को पानि को तुलनामा भूमिगत पानीमा प्रदुषण कम हुन्छ।  तर उसको  प्रदूषणलाई  पहिचान  र सुधार गर्न  ज्यादै  कठिन हुन्छ ।

## यो पनि हेर्नुहोस 
* जलचक्र

## सन्दर्भ सामग्री
## बाह्य कडीहरू
श्रेणी:प्रकृति
श्रेणी:हावापानी
हरिबहादुर

**हरिबहादुर** यस उपन्यास नेपाली हाँस्यकलाकार हरिवंश आचार्यले लेखेका हुन्। उपन्यासमा मदनबहादुर हरिबहादुर टेलिशृङ्खलाको पात्र हरिबहादुरलाई असफलता र मूर्खताको प्रतीक बनाएर यस उपन्यासमा देखाइएको छ। उनको पहिलो उपन्यास **चिना हराएको मान्छे** रहेको थियो। यस उपन्यासमा द्वन्दकालीन राजनीति अवश्थाको बारेमा देखाइएको छ। यस उपन्यासको मुख्य पात्रका रूपमा  हरिबहादुर रहेका छन्। यो पुस्तकको प्रकाशक फाइनप्रिन्ट हो। फाइनप्रिन्टले प्रकाशन गरेको उपन्यासको मूल्य ३९८ रुपैयाँ राखिएको छ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपाली भाषाका उपन्यासहरू
श्रेणी:नेपाली भाषाका पुस्तकहरू
पल शाह

**पूर्णविक्रम शाह**, पेशागत रूपमा **पल शाह**को रूपमा परिचित, नेपाली चलचित्र उद्योगमा आफ्नो कामका लागि परिचित एक नेपाली चलचित्र अभिनेता र मोडेल हुन्।

## आरोप
१७ वर्षीय गायिकालाई  बलात्कार गरेको आरोपमा प्रहरीमा उजुरी दिएपछि शाहलाई २७ फेब्रुअरी २०२२ मा तनहुँ प्रहरीले हिरासतमा लिएको थियो। नवलपुर जिल्ला सरकारी वकिलको कार्यालयले शाह विरुद्ध संवैधानिक बलात्कार मुद्दा दायर गरी १४ वर्ष कैद सजाय माग गरेको थियो । यद्यपि, नाबालिकाले 17 अप्रिलमा आफ्नो बयान परिवर्तन गरेर जब अदालतको बयानमा उनले आफूलाई बलात्कार नगरेको र त्यसो गर्न उक्साएपछि झुटो दाबी गरेको बताएकी थिइन्

## पुरस्कारहरू
## यो पनि हेर्नुहोस्
## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपाली अभिनेताहरू
व्यावहारिक विज्ञान तथा प्रविधि अनुसन्धान केन्द्र

**व्यावहारिक विज्ञान तथा प्रविधि अनुसन्धान केन्द्र** (रिकस्ट) त्रिभुवन विश्वविद्यालयको साङ्गठनिक ढाँचाभित्र रही विसं २०३४ भाद्र २३ गते (तदअनुसार सेप्टेम्बर ९, १९७७) का दिन विधिवत स्थापना भएको हो। यो अनुसन्धान केन्द्र स्थापना भएदेखि नै व्यावहारिक विज्ञान प्रविधि र आधाभुत विज्ञानको अनुसन्धानात्मक गतिबिधितर्फ उन्मुख भइ आएको छ। मुलत: यो अनुसन्धान केन्द्र देशको सर्वानगिन विकासको लागि आवश्यक आधारभूत प्रविधिहरूको पहिचान, प्रवर्धन र जगेर्ना गर्ने तर्फ सजग र जागरुक रही आएको छ।

## परिदृष्टि
बहुआयामिक अनुसन्धानको माध्यमबाट देशका परम्परागत ज्ञान, सीप, र आधुनिक प्रविधि बिच समन्वय राख्ने गरी उपयुक्त प्रविधि उपलब्ध गराई ग्रामिण बिकाशलाई टेवा पुरयाउनु र यसका लागि देश/बिदेशका प्राज्ञिक संस्था र सरोकारवाला संस्थालाइ रणनितिक साझेदार बनाएर अगाडि बढ्नु यो अनुसन्धान केन्द्रको मुख्य ध्येय रहेको छ ।

### उदेश्यहरू
* स्वदेशी प्रविधिको अनुसन्धान, जगेर्ना, संरक्षण उपयोग र विकास गरी तिनको माध्यमबाट देश विकासमा टेवा पुर्‍याउनु

* खासगरी नेपालमा उपयुक्त हुने बिदेशी प्रविधिहरूको अनुसन्धान तथा त्यस्ता प्रविधिहरूको हस्तान्तरण सम्बन्धि प्राबिधिक पक्षको उजागर गर्नु र त्रिविको तर्फबाट आफ्ना अनुसन्धान मार्फत नेपालका दूरदराजका ग्रामिण जनताको हितका लागि त्यस्ता प्रविधिहरूलाई उपयोगमा ल्याउन नेपाल सरकारलाई अनुरोध तथा सिफारिस गर्नु

* आधारभूत र व्यावहारिक तथा प्रयोगात्मक विज्ञानको सिद्धान्त अन्तर्गत अनुसन्धान गर्नु।

## यो पनि हेर्नुहोस्
* त्रिभुवन विश्वविद्यालय

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## बाह्य कडीहरू 
* व्यावहारिक विज्ञान तथा प्रविधि अनुसन्धान केन्द्रको वेबसाइट 

श्रेणी:त्रिभुवन विश्वविद्यालय
श्रेणी:शिक्षा
थापा (स्पष्टता)

## थर, घरान र व्यक्तिहरू
*थापा, नेपालको क्षेत्री एवम् मगर जातिको एक थर
*थापा थर भएका व्यक्तिहरूको सूची
*थापा वंश, नेपाली राजनीतिक परिवार
*बगाले थापा, थापा क्षेत्रीको एक कुलघरान
*पुँवर थापा, थापा क्षेत्रीको एक कुलघरान
*गोदार थापा, थापा क्षेत्रीको एक कुलघरान
*मुगाली थापा, थापा क्षेत्रीको एक कुलघरान
*सुयल (थापा), थापा क्षेत्रीको एक कुलघरान

## संस्था
*थापाथली क्याम्पस, नेपाली इन्जिनियरिङ्ग क्याम्पस
*थापाथली दरबार, थापा वंशको दरबार

## स्थान
*थापापुर, एक गाविस
*थापाठाना, एक गाविस
श्रीहर्ष पन्त

**श्रीहर्ष पन्त** वा **हर्क पन्त** नेपाल तिब्बत युद्धमा भाग लिने सैनिक अधिकारी हुन् । उनले पहिलो नेपाल तिब्बत युद्धमा कमाण्डर श्रीकृष्ण शाह (चौतारिया)को नेतृत्वपक्षमा अन्य व्यक्तित्व जस्तै काजी रणजीत पाँडे, कप्तान पार्थ भण्डारी, कप्तान नाहरसिंह बस्नेत र कप्तान शिवनारायण खत्रीसँगै भाग लिएका थिए । उनी थुप्रै युद्धमा भाग लिएका थिए । उनी ब्राह्मण जातिका थिए ।  श्रीहर्ष बहादुर शाहका प्रमुख पक्षधर थिए । बहादुरका समर्थक भएकै कारण उनी रानी राजेन्द्रलक्ष्मीद्वारा जातिच्युत भै निस्कासित भए ।

## स्रोतहरू
उज्वला निकम

**उज्वला निकम** () (जन्म ;१९ जून १९५८, पुणे ,महाराष्ट्र ,भारत) एक पूर्व भारतीय महिला वनडे क्रिकेट खेलाडी हुन् जो भारतीय महिला क्रिकेट टिमको तर्फबाट एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय र टेस्ट क्रिकेट म्याच खेल्ने गर्थिन् । उनले कुल आठ टेस्ट म्याच र दुई वनडे म्याच पनि खेलेकी थिइन् ।
 
उज्वलाको जन्म भारतीय राज्य महाराष्ट्र के पुणे जिल्लाको एक मध्यम वर्गको परिवारमा १९५८ मा भएको थियो । उनको पिता एक पुलिस इन्स्पेक्टर हुन् ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
श्रेणी:सन् १९५८ मा जन्म
राम प्रताप थापा

**राम प्रताप थापा** नेपालको तर्फबाट कोलोन जर्मनीका मानार्थ कन्सुल जनरल एवम् जर्मन-नेपाली समाजका अध्यक्ष हुन् । उनी गैर आवासीय नेपाली सङ्गठनका संस्थापक सदस्य पनि हुन् ।
## सन्दर्भ साम्रगीहरू
रत्न राज्यलक्ष्मी क्याम्पस

काठमाडौँको प्रदर्शनी मार्गमा अवस्थित यो क्याम्पस २०१८ सालमा स्थापना भएको हो । यसलाई आर आर क्याम्पस भनेर चिनिन्छ ।

यो मानविकी र समाज शास्त्र पढाई हुने देशकै ठुलो क्यम्पस हो । यहाँ स्नातक र स्नातकोत्तर तहको बिहान , दिउसो ,र बेलुका गरी तीन शिफ्टमा पढाई हुन्छ ।

## उल्लेखनीय व्यक्तिहरू 
* आर्यन सिग्देल चर्चित अभिनेता 
* अष्टलक्ष्मी शाक्य, नेपाली राजनीतिज्ञ
* विपिन कार्की, नेपाली अभिनेता 
* भुवन ढुंगाना, नेपाली कवि तथा लेखक 
* बुद्धिसागर, नेपाली लेखक तथा कवि हुन्
* नीता ढुंगाना, नेपाली अभिनेत्री
* मालाराज्य लक्ष्मी शाह, भारतीय राजनीतिज्ञ
* सुलोचना मानन्धर, नेपाली कवि, लेखिका
* स्वप्निल स्मृति, नेपाली लेखक
* लोकप्रिय गायक उदित नारायण

## Gallery 

चित्र:The_President,_Shri_Pranab_Mukherjee_presenting_the_Padma_Bhushan_Award_to_Shri_Udit_Narayan_Jha,_at_a_Civil_Investiture_Ceremony,_at_Rashtrapati_Bhavan,_in_New_Delhi_on_April_12,_2016.jpg|Udit Narayan, an alumni received Padma Bhushan award from the president of India, Pranab Mukherjee
चित्र:Ratna_Rajya_Laxmi_Campus.jpg|Entrance of the campus
चित्र:Tribhuvan_University,Arts_Faculty..JPG|Tribhuvan University, parent university of the campus

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:नेपालका प्रमुख क्याम्पसहरू
थापाथली दरबार

**थापाथली दरबार** काठमाडौंमा अवस्थित दरबार हो । **थापाथली** भन्नाको अर्थ थापाहरूको निवास बुझिन्छ । बगाले थापा घरानाका काजी नैनसिंह थापाद्वारा निर्मित यो दरबार उनकै छोरीका सन्तान जंगबहादुर राणाले हत्याए । बागमती नदीको उत्तरमा बनाइएको उक्त दरबारमा बगैंचा, भवन तथा मन्दिरहरू रहेको छ । १८४० को दशक देखि १९०० सम्म विभिन्न भवनहरूको निर्माण गरिएको थियो । पछि जंगबहादुर राणाले  रणशूर बिष्टमार्फत *सिंह महल* तथा अन्य भवनहरू थपजोड गरे । सिंह महलमा नेपाल राष्ट्र बैङ्कको भवन रहेको थियो ।

१९१२ चैत्रमा यसै दरबारमा नेपाल र तिब्बत बीच थापाथली सन्धि गरिएको थियो ।
द्वारा यस भवनको निमार्ण गरे जुन पछि चन्द्र शमशेरले आफ्ना छोरा सिंह शम्शेर]]

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## यो पनि हेर्नुहोस्
*बाग दरबार

श्रेणी:नेपालका चर्चित भवनहरू
श्रेणी:काठमाडौँका दरबारहरू
सन्ध्या मजूमदार

**सन्ध्या मजूमदार** (), एक पूर्व भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडी हुन् जसको जन्म पश्चिम बङ्गालको कोलकाता शहरमा भएको थियो । सन्ध्या टिमको लागि टेस्ट र एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट दुवै प्रारूपमा खेल्ने गर्थिन् । उनले आफ्नो करियरमा कुल छः टेस्ट म्याच र एक वनडे म्याच खेलेकी थिइन् । 

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
श्रेणी:जीवित मानिसहरू
श्रेणी:भारतीय महिला क्रिकेट खेलाडीहरू
प्रधानमन्त्री कप २०७३

**प्रधानमन्त्री कप पुरूष क्रिकेट प्रतियोगिता २०७५** प्रधानमन्त्री कपप्रतियोगिताको दोस्रो संस्करण हो ।यो क्रिकेट प्रतियोगिता  क्रिकेट मैदान कीर्तिपुर र मुलपानिमा जेठ १३ गतेदेखि सुरु भई २९ गते सम्म सञ्चालन हुनेछ।यस क्रिकेट प्रतियोगितामा ७ प्रदेश र ३ विभागीय टोली सहित जम्मा १० टिमहरूको सहभागीता रहनेछ।

सहभागी १० टोलीलाई दुई समूहमा विभाजन गरिएको छ भने दुबै समुहका शीर्ष दुई टोली अघिल्लो चरणका खेलहरू वा सेमिफाइनलमा प्रवेश गर्नेछन्। प्रतियोगिताको उपाधि विजेताले २० लाख रुपैयाँ, उपविजेतालाई १० लाख पाउने छन्। यस्तै सेमिफाइनलमा पुग्ने बाँकी दुई टिमले पनि ५०-५० हजार पाउने छन् ।म्यान अफ दि सिरिजलाई १ लाख पुरस्कार राखिएको प्रतियोगितामा उत्कृष्ट ब्याट्सम्यान र बलरलाई  ५०-५० हजार राखिएको छ भने उदयीमान खेलाडीले २५ हजार पाउने छ।यो प्रतियोगितालाई एसिया कप छनोट अन्तर्गत हुने खेलका लागि नेपाली टोली छनौटको आधारसमेत बनाइने छ।

## टिमहरू
*१ न. प्रदेश 
*२ न. प्रदेश 
*३ न. प्रदेश 
*४ न. प्रदेश 
*५ न. प्रदेश 
*७ न. प्रदेश 
*कर्णाली प्रदेश 
*नेपाल आर्मी क्लब
*नेपाल पुलिस क्लब
*एपीएफ क्लब

## ड्र
## स्रोत
श्रेणी :प्रधानमन्त्री कप
श्रेणी:क्रिकेट प्रतियोगिताहरू
श्रेणी:क्रिकेट
थापा थर भएका व्यक्तिहरूको सूची

सुबास बगाले थापा जिल्ला सुनसरी धरान उपनगर पालिका २०४२ साल देखि निरन्तर पुर्व अन्चलको रंगकर्म र नेपाली
ऐतिहासिक चलचित्रमा क्रियाशील ब्यक्ति हुन्

## उल्लेखनीय व्यक्तिहरू (अ देखि अः) र (क देखि ज्ञ)
*अमरसिंह थापा, पश्चिम किल्लाहरूका सर्वोच्च कमाण्डर, नेपालको राष्ट्रिय विभूति
*अमरसिंह थापा (सानुकाजी), नेपाल भोट युद्धका सरदार
*अर्जुन बहादुर थापा, सार्क महासचिव
*अर्पण थापा, चर्चित निर्देशक
*अरुण थापा, प्रसिद्ध गायक
*उजीर सिंह थापा, नेपाल-अंग्रेज युद्धका एक कमान्डर
*उज्वल थापा, विवेकशील नेपाली दलका अध्यक्ष
*कमल थापा, हिन्दुवादी नेता, पूर्व उप-प्रधानमन्त्री
*काशीराम थापा, कान्तिपुरका राजा जयप्रकाश मल्लका सेनापति
*कूलबीर थापा, प्रथम भिक्टोरिया क्रस विजेता
*गगन थापा, स्वास्थ्य मन्त्री
*गजराज सिंह थापा, नेपाली चिया उद्योगका संस्थापक 
*गणेश बहादुर थापा, नेपाल राष्ट्र बैङ्कका आठौँ गभर्नर
*चिरण शम्शेर थापा, पूर्व मन्त्री
*झरना थापा, नेपाली अभिनेत्री
*डिल्ली जङ्ग थापा, नेपालको पहिलो सहरी योजनाकार
*दिपेन्द्र विक्रम थापा, पूर्व शिक्षा सचिव
*दुर्लभ कुमार थापा, भूपू नेपाल प्रहरी आइ.जी.पी.
*धर्मराज थापा, *जनकवि केशरी*, गायक-रचनाकार
*धर्मपालवरसिँह थापा, नेपालका प्रधान सेनापति
*नगेन्द्र थापा, नेपाली गीतकार
*नैनसिंह थापा, जनरल, थापाथली दरबारका मालिक
*नरसिंह थापा, नेपाली काजी
*नेत्रबहादुर थापा, भिक्टोरिया क्रस विजेता
*प्यारजङ्ग थापा, नेपालका प्रधान सेनापति
*बख्तावर सिंह थापा, नेपाल-अंग्रेज युद्धका एक कमान्डर
*बिपना थापा, नेपाली चर्चित अभिनेत्री
*बुलेट फ्लो, (जन्म: सुरज विक्रम थापा) चर्चित र्यापर
*भक्ति थापा, नेपालका राष्ट्रिय विभूतिहरूमध्ये एक नायक
*भास्कर थापा, जीओ-टेक्निकल इन्जिनियर
*भीमसेन थापा, नेपालको लामो समयसम्म आसिन प्रधानमन्त्री, नेपालको राष्ट्रिय विभूति
*भेष बहादुर थापा, नेपाल राष्ट्र बैङ्कका चौथो गभर्नर
*मञ्जुश्री थापा, अङ्ग्रेजी भाषाकी नेपाली लेखक
*माथवरसिंह थापा, नेपालको प्रधानमन्त्री
*योगी नरहरिनाथ, (जन्म: बलवीर थापा क्षेत्री) प्रसिद्ध लेखक तथा नाथ योगी सम्प्रदायका योगी
*रणजोर सिंह थापा, नेपाल-अंग्रेज युद्धका एक कमान्डर
*रणवीर सिंह थापा, नेपाल-अंग्रेज युद्धका एक कमान्डर
*राम प्रताप थापा, नेपाली राजदूत
*रेखा थापा, चर्चित अभिनेत्री
*रोम बहादुर थापा, भूपू नेपाल प्रहरी आइ.जी.पी
*लखन थापा मगर, नेपालको प्रथम सहिद
*ललित त्रिपुरा सुन्दरी, (जन्म ललिता कुमारी थापा) राजा रणबहादुर शाहकी महारानी
*लालबहादुर थापा, भिक्टोरिया क्रस विजेता
*लीलाध्वज थापा, मदन पुरस्कार विजेता
*विक्रम बहादुर थापा, राज्यमन्त्री
*विश्वबन्धु थापा, पूर्व गृहमन्त्री
*विराज थापा मगर, गोरखाका सेनापति
*वीरभद्र थापा, नेपाल एकिकरणका एक नायक भारदार
*श्याम भक्त थापा, भूपू नेपाल प्रहरी आइ.जी.पी.
*शेरबहादुर थापा, भिक्टोरिया क्रस विजेता
*सुहाना थापा, नेपाली अभिनेत्री 
*सुनील थापा, चर्चित अभिनेता विशेषतः खलपात्र
*सूर्यबहादुर थापा, नेपालको ५ पटक प्रधानमन्त्री
*हरि सिंह थापा, भारतिय मुक्केबाज ....सहबिर थापामगर,अ.पा सशस्त्र प्रहरी महानिरीक्ष्ँक प्रेम प्रकाश थापामगर ,अ.पा उप रथिनेपाली सेना

## स्रोत
श्रेणी:थरहरू 
सहबिर थापामगर,अ.पा  सशस्त्र  प्रहरी महानिरीक्ष्ँक 
प्रेम प्रकाश थापामगर ,अ.पा उप रथिनेपाली सेना
दंगाल

**दंगाल** नेपाली बाहुन जातिको एउटा थर हो। नेपाल र भारतमा मूल रूपमा बस्तै आएका दंगाल थरको गोत्र गौतम हो। यो थरको उत्पत्ति कानु दंगालबाट मानिन्छ। नेपालका प्राय सबै जिल्लामा दंगाल थरको उपस्थिति पाइन्छ भने भारतको सिक्किम, कालेबुङ, डुवर्स, आसाम आदि राज्यमा दंगालहरू पाइन्छन्। सिक्किममा केही छेत्री दंगालहरू पनि रहेका छन्। दंगाल थरमा भवानी शंकर दंगालले गीतासार गद्यमा सन् १८५७-मा सिक्किमको पाण्डाम भुरुङ गाउँमा लेखेको पाइएको छ। दाङ जिल्लाबाट बसाई सरी नेपालको पूर्वी भागमा बसाई सरेर जुन ठाउँमा पुगे त्यहाँ दंगाली भनेर बोलाउँने र कालान्तरमा त्यही शब्दबाट दंगाल थर रहेको मानिन्छ । त्यसअघि दंगालहरुको थर तिवारी रहेको मानिएको छ । काठमाडौं र सिन्धुपाल्चोकमा दंगालहरुको संख्या धेरै रहेको छ । 

श्रेणी:थरहरू
महारानी सुवर्णप्रभा देवी

**सुवर्णप्रभा देवी** (१७७९–?) नेपालको राजमाता एवम् नायब हुन् । उनी गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाहको नायब तथा राजा रणबहादुर शाहको दोस्रो महारानी हुन् । उनी रणोद्यत विक्रम शाह, समरशेर शाह र एक राजकुमारीकी माता हुन् । उनी सुबुद्धि खड्का बस्न्यातकी छोरी हुन् ।

## जीवनी
### नायबी
राजा रणबहादुर शाहले सत्ता परित्याग गरेर भीमसेन थापा सँगै वि.सं. १८५७ जेठ ८ गते र महारानी राज राजेश्वरी त्यसको तीन दिन पछि बनारस गएपछि उनी राजमाता भएकी थिइन् । 

राजराजेश्वरी पनि रातारात भागेपछी सुवर्णप्रभाले श्री ५ को नायबी चलाउन थालिन् । सुवर्णप्रभा हनुमानढोकामा प्रवेश गर्दा भारदारहरूबीच अवीरजात्रा चलेको थियो। अन्यायमा परेका व्यक्तिहरूलाई कारामुक्त गरी सजाय माफ गरेर सुवर्णप्रभाले राम्रो पक्ष प्रदर्शन गरी प्रभाव दिन थालिन्।

पछि महारानी राज राजेश्वरीको फिर्ती सवारी हुँदा उनका भरपर्दा भारदार मूलकाजी कीर्तिमान् सिँह बस्न्यातको सन् १८०१, २८ सेप्टेम्बरमा हत्या भएको थियो । कप्तान नक्सको भारत प्रस्थानले उनी तथा उनका भारदारहरूलाई बन्दी बनाइयो । पछि राजा रणबहादुर शाहको नेपाल फिर्तीसवारी हुँदा उनी तथा उनका भारदारहरूलाई जेलमुक्त गराइयो । उनका पतिको हत्या भएपश्चात ललित त्रिपुरा सुन्दरी र उनी बाहेक सम्पूर्ण रानीहरू एवम् नाजयज श्रीमतीहरू र तिनका सुसारेहरूलाई समेत सती पठाइयो ।

## कार्यहरू
* महारानी सुवर्णप्रभा धर्मात्मा चित्तकी हुनाले गोसाइँकुण्ड र मुक्तिनाथ जाने यात्रीका लागि ठूलाठूला धर्मशाला, पाटीपौवाहरू बनाइन् जसलाई महारानी घ्याङ सरल अर्थमा रानीपौवा भनिन्छ।
* उनको नायबीकालमा गजराज मिश्रलाई कम्पनी सरकारसँग वाणिज्यसन्धि गर्ने प्रस्ताव अगाडि बढाइयो । त्यो सन्धिमा वि.सं. १८५८ कार्तिक मा हस्ताक्षर भयो ।उक्त सन्धिअनुसार क्याप्टेन नक्स वाणिज्यदूतको रूपमा काठमाडौंं आए भने कीर्तिमानसिंह बस्न्यातका छोरा इन्द्रवीरसिंहलाई नेपाली राजदूतको रूपमा पटना पठाइयो ।

## स्रोत
### पुस्तकहरू
*
* 
*
*
*

श्रेणी:शाहवंश
श्रेणी:नेपालको महारानी
श्रेणी:नेपाली हिन्दुहरू
श्रेणी:नेपालको एकीकरणका मानिसहरू
बाग दरबार

**बाग दरबार** काठमाण्डौमा अवस्थित ( थापा ) दरबार हो। दरबार क्षेत्र धरहराको पश्चिम पट्टि निर्मित उक्त दरबारमा विभिन्न बगैंचा, भवन तथा मन्दिरहरू रहेको छ ।  अमरसिंह थापा (सानुकाजी) र भीमसेन थापाको निवास रहेको उक्त दरबारलाई पछिल्लो समयमा शाह वंश र नेपाल सरकारले नियन्त्रणमा लिए ।

## इतिहास
यस दरबार काठमाडौँको केन्द्रमा अवस्थित छ ।

### शाहकालीन् वि.सं १८२५ -१८६१ 
तत्कालीन मकवानपुर विजयपछी  मकवानपुरले चर्चेको तराई भेगको प्रशासक भएर बसेका महोद्दामकीर्ति शाहले मकवानपुरको राजा हुने दाबीलाई पृथ्वीनारायणले भाइभतिजालाई श्रीपेच बाँड्न विभाजित र टुक्रे राज्यलाई एउटै राज्यमा मिलाएको होइन भनेर सातो लिए पनि उनले राजा हुन्छु भनेर श्रीपेच नै बनाएको खबर केहरसिंह बस्नेतले पृथ्वीनारायणलाई पठाइदिएपछि ‘*त्यसो गरिस् भने तेरा आँखा झिकिदिन्छु*’ भनेर गाली गरेपछि महोद्दामकीर्ति बिभिन्डिएर हिँडेपछि उनलाई खुसी पार्न रोजेको दरबार दिइएको थियो ।

महोद्दामकीर्तिलाई काठमाडौँमा उपलब्ध मध्य हनुमानढोका दरबारपछिको सबैभन्दा भव्य वाग–बगैंचाले सुशोभित, टुँडिखेलको पश्चिम दक्षिणतिर रहेको भव्य र सुन्दर महल  दिएका थिए । मनमोहक वाग–बगैंचाको आवादीभित्रको महल हुनाले उक्त महल वाग महल (दरबार) का नामले चिनिन्थ्यो । 

पृथ्वीनारायण शाहले अर्का भाइ दलमर्दनलाई अहिलेको जुद्ध सडकबाट इन्द्रचोक जाने बाटोको धर्मपथको भवन दिएका थिए ।  भीमसेन थापाले महोद्दामकीर्ति र दलमर्दनका नाबालक नाति र छोराहरू वीरभद्र, भीमप्रताप, भीमरुद्र र कुलचन्द्र शाहहरूको आँखा फुटाएर उनीहरूलाई भण्डारखालमा कैद गरे । वीरभद्रहरूको भव्य वागदरबार विसं १८६१ फागुन २८ भीमसेन थापाले कब्जा गरे ।

### थापाकालीन वि.सं १८६१- १९०२ 
थापा भारदार परिवारको निजी निवास रहेको यो दरबारको निर्माण सन् १८०५ मा भीमसेन थापाले गरेका हुन् । थापाथली दरबारमा पनि केही थापाहरूको बसोबास थियो । यस दरबार बसन्तपुर दरबार नजिकै रहेको थियो । सन् १८३७ मा नेपाल सरकारले यो दरबार जफत गरेको थियो भने सन् १८४३ मा उक्त भारदार परिवारका ज्येष्ठ माथवरसिंह थापाले पुन: फिर्ता लिएका थिए । *बाग* शब्दको अर्थ बगैंचा हो र यसको नामाङ्करण पनि *बगैंचाको दरबार* भन्ने अर्थमा भएको पनि हुनसक्छ ।

## सन्दर्भ सामग्रीहरू
## यो पनि हेर्नुहोस्
*थापाथली दरबार

श्रेणी:नेपालका चर्चित भवनहरू
श्रेणी:काठमाडौँका दरबारहरू
गणेश पाँडे

*काजी* **गणेश पाँडे** राजा द्रव्य शाहका काजी (प्रधानमन्त्री) थिए। द्रव्य शाहलाई गोरखाको राजा बनाउन उनले मदत गरेका हुन्। उनले भागीरथ पन्त, नारायण अर्ज्याल, सर्वेश्वर खनाल, केशव बोहोरा, मूर्ति खवास, गङ्गाराम राना, आदि सँग सहकार्य गरेर राजा द्रव्य शाहलाई सत्तामा बसाए । उनका पछिल्ला पुस्ता कालु पाँडे र तुलाराम पाँडे हुन् ।
## स्रोत
### साम्रगी
श्रेणी:काजीहरू
भोटु पाँडे

**भोटु पाँडे** नेपाल तिब्बत युद्धमा भाग लिने सैनिक भारदार हुन् । उनी तुलाराम पाँडेका छोरा हुन् । उनका भाइ काजी रणजीत पाँडे र जगजीत पाँडे हुन् । उनी पहिलो नेपाल तिब्बत युद्धमा काजी बलभद्र शाहको नेतृत्व पक्षमा अन्य काजी अमरसिंह थापा (सानुकाजी) र काजी कीर्तिमान् सिँह बस्न्यातसँगै भाग लिँदै थिए । उनलाई तिब्बती पक्षले कब्जा गरेको थियो । पछि घमासान युद्ध परेबापत तिब्बतीले उनलाई मुक्त गर दिए ।

## स्रोत
श्रेणी:काजीहरू
श्रेणी:सन् १७६३ मा जन्म
श्रेणी:गोरखा जिल्लाका मानिसहरू
श्रेणी:नेपाली हिन्दुहरू
श्रेणी:नेपालको इतिहास
श्रेणी:नेपाली सैन्य कर्मचारीहरू
रणजीत पाँडे

**रणजीत पाँडे** नेपालको मूलकाजी र नेपाल तिब्बत युद्धमा भाग लिने सैनिक भारदार हुन् । दामोदर पाँडेको देहावसान पश्चात केही समय उनी मूलकाजी भएका थिए । उनी काजी तुलाराम पाँडेका छोरा हुन् । उनका दाजु काजी भोटु पाँडे र भाइ जगजीत पाँडे हुन् । उनले पहिलो नेपाल तिब्बत युद्धमा कमाण्डर श्रीकृष्ण शाह (चौतारिया)को नेतृत्वपक्षमा अन्य व्यक्तित्व जस्तै सरदार परथ भण्डारी, कप्तान श्रीहर्ष पन्त, कप्तान नाहरसिंह बस्नेत र कप्तान शिवनारायण खत्रीसँगै भाग लिएका थिए । यिनका पिता तुलाराम र कालु पाँडे एकै हजुरबुवा वीरुदत्त पाण्डेका नातिहरू थिए । उनी  रणकुमारीका पिता, काजी नैनसिंह थापाका ससुरा र प्रधानमन्त्री माथवरसिंह थापा र  प्रधानमन्त्री जंगबहादुर राणाकी आमा गणेश कुमारी का मावली हजुरबुवा थिए ।
## स्रोत
श्रेणी:काजीहरू
अभिमानसिंह बस्न्यात

**अभिमान सिंह बस्न्यात** नेपाल एकीकरण पछिका पहिलो सैनिक कमाण्डर थिए । कीर्तिपुर कब्जा गर्ने क्रममा जनरल कालु पाँडेको मृत्यु भएपछि यिनी गोर्खा सेनाका प्रधान सेनापति बनाइएका थिए । उनले असनमा *मान मन्दिर* बनाएका थिए जो अहिले तिलङ्गा घर छ ।

## सुरुवात
उनको जन्म सेनापति बडावीर शिवराम सिंह बस्न्यात र शूरप्रभा थापा बस्न्यातको तेस्रो पुत्रको रूपमा भयो । उनका दाजुहरू नाहरसिंह बस्न्यात, केहरसिंह बस्न्यात र भाइ धोकलसिंह बस्न्यात हुन् ।
## मृत्यु
अभिमानसिंहलाई काला बन्जार क्षेत्र (हालको मोरङ र सुनसरी) क्षेत्र चढाईँ गर्न खटाइएको थियो । त्यहीँ ज्वरोको कारण उनको ५६ वर्षको उमेरमा वि.सं १८५७ मा निधन भयो । 
## सन्दर्भ साम्रगीहरू
## यो पनि हेर्नुहोला
*रामकृष्ण कुँवर
*वंशराज पाण्डे
*बलभद्र शाह
*कीर्तिमान् सिँह बस्न्यात

श्रेणी:नेपाली सेनाका प्रधान सेनापतिहरू
श्रेणी:बस्न्यात खलक
श्रेणी:नेपाली हिन्दुहरू
श्रेणी:खस जाति
श्रेणी:नेपालका प्रधान सेनापतिहरू
श्रेणी:गोरखा जिल्लाका मानिसहरू
श्रेणी:नेपालको एकीकरणका मानिसहरू
श्रेणी:नेपाली सैन्य कर्मचारीहरू
रामकृष्ण कुँवर

**रामकृष्ण कुँवर** नेपाली सेनाका जनरल र सेनापति थिए।
उनले गोरखाको लागि विभिन्न युद्ध लडेका छन्। उनका वंशजहरूले राणा शासन स्थापित गरे। उनका नाति काजी बालनरसिंह कुँवर हुन्।
## परिवार
## सैन्य जीवन
### पूर्व तर्फको सेनापति
उनलाई १८२८ भदौ १३ गते (इ. १७७१, २५ अगस्ट ) मा श्री ५ पृथ्वीनारायण शाहले पलाञ्चोकबाट पूर्वतर्फ विस्तार गर्न सेनापति बनाए। अमरसिंह थापालाई उनका नायब बनाएर २६०० सिपाही साथ पहाडैपहाड ओल्लो किरातबाट कूच गराए। त्यो नेपाली सेनाले दूधकोशी नदि तरी चौदण्डी दाखिल हुँदा त्रिलोचन र हरिनन्द उपाध्याय पोखरेलले ठूलो सहयोग गरे।
## श्रोत
श्रेणी:कुँवर खलक

## यो पनि हेर्नुहोला
*कुँवर
*बलभद्र कुँवर

श्रेणी:विशाल नेपाल
श्रेणी:नेपालको इतिहास
श्रेणी:नेपालको एकीकरणकाल
श्रेणी:खस जाति
श्रेणी:नेपालको एकीकरणका मानिसहरू