Kim Jong-un

**Kim Jong Un** (den 8en januari 1982, 1983 of 1984) is nen Noord-Koreaansen politiekman. Seed december 2011 is hee 'n heugsten leider van Noord-Korea en seed 2012 anvoorder van de Koreaanse Arbeidersparieje (KA). Hee is de doarde zönne van tweeden bewindsman van Noord-Korea Kim Jong-Il, en kleinzönne van Kim Il Sung, 'n stichter en earsten heufdleider van et land.

Al vanof 2010 wör Kim Jong-Un zeen as 'n opvolger van et Noord-Koreaanse leiderskop. Et verhaal geet dat Kim Jong-Il de andere zöns neet geskikt vund. 'n Euldsten breur, Kim Jong-Nam, wör met 'n vals paspoort in Japan trappeerd umdat he noar Disneyland hen wol. Zienen anderen breur, Kim Jong-chul, was ne kwenne, meanen zien vaar. Noa at zien vaar störf in december 2011 kondigen de stoatstellevisie Kim an as 'n "Groten Opvolger". Kim hef as titels *Sekretoaris-Genneraal van de Koreaanse Arbeiderspartieje* en *President vuur Stoatszaken*. Hee zit ook in et besteur van et KA-politburo, et heugste beslisorgaan van et land. In juli 2012 wör Kim beneumd as maarskalk van et Koreaanse Volksleager, woermet as hee anvoorder van de striedmachten wör. Noord-Koreaanse ummeropen neumt em vake "Hoogachten Kameroad Kim Jong-Un" of "Maarskalk Kim Jong-Un". 

Van em kump et *byungjin-*beleid, wat he oawerenömmen hef van Kim Il Sungs beleid oet de joaren '60. Et höldt in dat de ekonomie en et atoomwoapensprogramma liekop dreeit. Ook hef he de KA mear macht to esköawen, woerduur as de militaire leiders minder te vertellen hebt.

Kim besteurt Noord-Korea as totalitairen stoat, woerbiej as hee zik op dezelfde wieze 'n hemmel in löt priezen as zien vaar en grotvaar. Een rapport van de Menskenrechtenroad van de Verenigde Naties oet 2014 zeg at Kim berecht zol mutten worden vuur misdoaden tegen de menskheid. Volgens meardere verslage hef hee opdracht egewen um meardere Noord-Koreaanse leiders umme te brengen. Doaronder ook zienen eum, Jang Song-Thaek. Ook 'n moard op zienen halfbreur Kim Jong-Nam in Maleisië in 2017 wördt em to eskrewen. Onder ziene anvoring is de gebroekersekonomie wat egröaid en zint der wat bouwprojekte en toeristentrekkers biej ekömmen in Noord-Korea.

Ook hef hee et ontwikkelingsprogramma vuur atoomwoapens opevoord. Dat leavert oplopende spanningen op met de Verenigde Stoaten, Zuud-Korea en ook China. In 2018 en 2019 gung Kim um toafel met domoalingen Zuud-Koreaansen president Moon  Jae-in en domoaligen amerikaans president Donald Trump. Doarnoa gung et nen zet wat better tusken beide landen. Et onderhandelen leup vaste op de meugelike samenvoging van de beide Korea's en inleaveren van de atoomwoapens. Volgens Kim zelf is et em elukked um de COVID-19-pandemie boeten de dure te holden. Töt an mei 2022 was der volgens et land gin enkel geval van COVID-19. Meardere Zuud-Koreaanse onderzeukers geleuwt doar allens nog neet zo van.

Kim Jong-un zol noar de International School of Berne hebben ewest in Gümligen bie Bern in Zwitserland, woerduur't he Duuts, Zwitserduuts, Engels en Fraansk zol sprekken. Hee zol ook skiën hebben eleard. Hee har der 'n skoelnaam *Chol-pak*.

## Promotie en opvolging
De analisten meanen vanof 2010 dat Kim Jong-Un noar vuurten esköawen wör in et machtsstelsel. Hee wör aal vakerder met zien vaar ezeen op offciële inspekties. Dr gungn al verhaaln at hee de macht zol kriegn per september 2010, en dr wördn van aal soortn woonderlike verhaaln oawer um de wearld in ehulpn.

n 27sten september 2010 wör Kim Jong-un beneumd töt veerstearnsgenneraal. Dit wör edoan op n kongres van de Arbeiderspartieje, wat vuur t eerst in dartig joar wier eheuldn wör. Bie dit kongres wör n naam Kom Jong-un vuur t eerste neumd duur de stoatsmedia, mer nog nit meteen in verbaand ebracht met Kim Jong-il. Nöast de genneraalspost kreeg he twee belangrieke aandere pöste binn de Arbeiderspartieje. Hee wör beneumd tot vicepresideant van de Sentrale Militeare Kommissie  en kreeg ne zetel in t Sentrale Kommitee van de Arbeiderspartieje. Zin vaa bleef nog wal vuurzitter van de Defeansiekommissie, mer de promosies wördn wal ezeen as ne vuurbereaiding op machtsoawerdracht. Kim Jong-il zol oardig slecht wean. Bie t kongres wör dr vuur t eerst ne foto van Jong-un eteund duur de stoatsmedia. n 8sten oktober 2010 wör dr offisjeel bekeand emaakt at t opvoolgen duurgaank zol hebn.

Met at Kim Jong-il oet de tied köm, wörd dr an enömn at Jong-un non de fakto stoatsheuwd is. t Offisjele stoatsheuwd is nog aait zin grotvaa, Kim Il-sung, den't in 1994 oet de tied köm.

Op n 21sten dezember 2011 wör bekeand at Kim Jong-un de macht geet deeln met t leager en met nen eum, Yang Song-thaek, den't nen zwoager is van Kim Jong-il. Det beteeknt at Kim Jong-un nit echt nen diktator wörd, mer mear nen kollektivisties besteur hef.