Nedersaksisch B

Hier stoat woorden die of in 't **Nedersaksisch mit B begunt** oet 't Nedersaksisch woordenboek. De woorden bint underverdield op alfabetische volgorde van 't Nederlaandse woord. 

## Baby
*Nederlands: *baby*  

*Achterhooks: 
***kleinen*
*Drèents:
***kiendtie(n)*
***poppie(n)*
*Grönnegs: 
***poppie* (VEK), *poppechien* (STD), *popken* (WEV)  
***potje* (HGL, OLD)
*Sallaands: 
***pöppie*
***kleanen*
***bebie*
*Stellingwarfs:
***kientien*
***poppien*
*Tweants: 
***kleainen*, *kleain wich* 
***potbone*
***tossen*
***pupken*
*Urkers: ...
*Veluws: ...

## Baksteen
*Nederlands: *baksteen*  

*Achterhooks: *bakkei*
*Drèents: *baksteen*, *baksteine*, *bakstien* (mv *-steiner*, *-stiender*, -*stienen*)
*Grönnegs: 
***brik(ke)*
***bakstain(e)*
***tiggel* (Baksteenfabriek > Tiggelwaark)
*Sallaans:
***bakstien* 
*Stellingwarfs: *bakstien* (mv *-stiender*, -*stienen*)
*Tweants: *bakstean, baksteen, bakkeie*
*Veluws:
***baksteen*
***bakstien* (Waopenvelde)
***mestelsteen*
***rooie steen*
***steen*
***stien* (Attem)
***bakkei(e)*
***metselkeie* (Loen)
***[[keie]]* (Nunspeet)
***tichel* (Epe)

## Bang
*Nederlands: *bang* of *angstig*

*Achterhooks: 
** *grieuweleg*
** *spochtereg*
** *oepereg*
*Drèents:
**angstig*
**ba(a)ng(e)*
**begiete*
**benauwd*
**drieterig*
**redde*
**richtig*
**schee*, *schichtig*, *schie*, *schoft(er)ig*, *schörftig*, *schuchtig*, *schu(r)ftig*
**schietens*
*Grönnegs: 
***baang(e)*
***benaauwd* ("heel bang" = "schietensbenaauwd")
***buizeg*
*Sallaans: 
***bange*
***schichtig*
***schijterig*
***drieterig*
*Stellingwarfs: *bange*, *angstig*
*Tweants:
***bange*
**In ne zinne: "*ik bange mie*".
***bangelik*
***höarig* (angstig an elegd)
***huwerig*
***griwwelig*
***benöwd*
*Urkers: ...
*Veluws: *bang*, *angstig*

## Bangerik
*Nederlaands: *bangerik*

*Achterhooks:...
*Drèents
***drietbuul*
*Grönnegs:...
*Sallaans:...
*Stellingwarfs:...
*Tweants:...
*Urkers:...
*Veluws:...

## Barbecue
*Nederlands: 
***barbecue*
***grill* (bv. Het vlees ligt op de ~)

*Grönnegs: 
***braai*
***barbeque*
***"barbecueën" is *braaien* of *dikdoun ien toen*

*Sallaans:
***broadn*
***barbeknooin*

*Tweants:
***broadn*, *broajn*
***bröadseln*
***barbequen*, *berbekjoewn*
**informeel: *[[beer]]bekjoew*, *bierbeknooi*
***snisteren* *(up de snisterplatte)*

*Veluws:
***Brotseln*

## Bed
*Nederlands: 
***bed*

## Bedelen (van een hond)
*Nederlands: 
***bedelen*
*Achterhooks:
***gönnen*
***gunnen*
*Drèents:
***bedeln*
***schooien*
*Grönnegs:
***schooien*
*Sallaans:
***skooi'n*
*Stellingwarfs:
***bedelen* (klinkt as *beedeln*)
***schooien* (klinkt as *skooien*)
*Tweants:
***skooiern*
*Veluws:
***Schooin*

## Bedorven (van levensmiddelen)
*Nederlands: 
***bedorven*
***over de datum*

*Achterhooks: *kapot*
*Drèents:
***bedörven*
***gobbelig*
***smarterig*
***voel*
*Grönnegs: *kapot*
*Sallaans: 
***voel*
***kepot*
*Stellingwarfs: ...
*Tweants: 
***kapot*
***an n doatum* (al wal oawer de hooldberheaidsdoatum, mer op t eerste oge nog nit "kapot")
*Urkers: ...
*Veluws: *overstuur*

## Beeldscherm
*Nederlands: 
***beeldscherm*
***monitor*

*Drèents: ***beeldscharm*, ok *bield-*, *-schaarm*
*Grunnegs:
***schaarm*
***beeld*
*Sallaans:
***(beeld)scharm*, *-skarm*
*Stellingwarfs: *beeldscharm*, *beeldschaarm*
*Urkers: *bieldskarm*
*Veluws:
***kiekscharm*, *-schärm*, *-skärm*
***beeldscharm*, *-schärm*, *-skärm*

## Beginnen
*Nederlands: 
***beginnen*
***starten*

*Achterhooks: ...
*Drèents:
**begunnen*
**antien*, *antieden*, *antiegen*, *tien*, *tienen* (ok -*tiën*)
**angaon*
**ankommen*
**anpakken*
**starten* (klinkt as *statten*)
*Grönnegs: 
***begunnen* (vt: begon; voltooid: bin begunt)
***anvangen* (WEV
*Sallaans: 
***(der met) an*
***angoan*
***begunnen*
*Stellingwarfs:
**begunnen*
**starten* (klinkt as *statten*)
*Tweants: ...
*Urkers: ...
*Veluws: ...

## Begroeten
*Nederlands: *(be)groeten*

*Drèents:
***gro(e)ten*
***gedag zeggen*
*Grönnegs:
***grouten*
***nikken* (van *knikken* mit t heufd)
***moi zèggen*
*Stellingwarfs:
***groeten*
***gedag zeggen*
*Tweants:
***groten*
***(ge)dag zeggen*
***tied van 'n dag doon*
***nikken*
**'gedag/moi' zeggen

## Bellen (met telefoon)
*Nederlands: (op)bellen

*Drèents:
***(op)bellen*
*Grönnegs:
***oproupen* (veuraal vrouger broekt)
***bèllen*
*Stellingwarfs:
***(op)bellen*
*Tweants:
***beln*
***tellefoneern* (vuural gebroekt um gespöld gewichtig te doon)

## Beroep
*Nederlands: 
***beroep* (hebben)
***werk* (doen)

*Achterhooks: 
***beroop* 
***wark* 
*Drèents:
***affaire*, *affeer*
***beroep*
***geleuf*, *geleuve*, *geloof*, *gelove*
***hantering*
***officie*
***stiel*
***vak*
***wa(a)rk*
*Grönnegs: 
***beroup* (hebben)
***affeer* (hebben)
***waark* (doun)
*Sallaans:
***broep*
***wark*
*Stellingwarfs:
***beroep*
***vak*
***wa(a)rk*
*Tweants: 
***werk*, *wark*, *waark*, *woark*, ezw.
***beroop*
**as vroage: *Wat doo'j (vuur woark)*?
*Urkers: ...
*Veluws: 
***beroep* (hemmen/hen)
***wark*, wärk (doon/doen)

## Beschuit
*Nederlands: *beschuit*

*Achterhooks: 
***beschuut*
***beskute*
***zwiebak*, *twiebak* (oldmoods)
*Drèents:
***beschuut*
***beschute*
***kaai*
***tweibak* (Midden-Drèents)
***twiebak*
*Grönnegs: 
***twijbak* 
*****[[twaibak]]*** (Oost Grönnegs)
***beschuut* (verhollaandst)
*Oostfreisk:
***twaibak*
***tweeibak*
**Platduutske skriefwies: *Tweebak*
*Sallaans:
***beskuut*
*Stellingwarfs: 
***beschuut* 
***bak*
*Tweants: *beskuut*
*Urkers: *kweeuwk*
*Veluws: 
***beschuut*
***beskuut* (Terwolde, Attem)
***besjuut* (Bunsjoten, Niekark)
***bescheut* (Doornspiek)
***beschut* (Nunspeet)
***tweebak* (Epe, olderwets)

## Bewaar-/droogplaats voor spek en ham
*Nederlands: 

*Drèents: *wiemel*, *wiem(e)*
*Grönnegs: *wieme*
*Veluws:
***[[wimme]]*
***wim* (Armelo)
***vimme* (Garder)
***wieme* (Wezep, Apeldoorne)
***wiem* (Putten)

## Bezem
*Nederlands: *bezem*

*Achterhooks: ***[[riesebessem|(riese)bessem]]***
*Drèents: *bessem*, *bessen*, *bezzem*
*Grönnegs: *bezzem*
*Sallaans: *bessem*
*Stellingwarfs: *bessem*
*Tweants: *(ries)bessem*
*Veluws: *Gardebessem* 

## Bieslook

## Bij
* Nederlands: *bij* (dier)

* Achterhooks: 
***biej(e)*
***bi'je*
* Drèents: 
***iem*)
***baai*
***bije*
* Grönnegs: 
***iem* 
***baai*
***bij* (verhollaandst)
* Oostfreisk:
***iem* (Platduutske skriefwies: *Imm*)
*Sallaans:
***bi-je*
***ieme*
* Stellingwarfs: *bi'je*
* Tweants: 
****[[ieme]]**
***biej(e)*
* Urkers: ...
* Veluws: 
***bie*, 
***ieme* (Apeldoorne)

## Bijdehand
*Nederlands: *bijdehand*

*Achterhooks: *vernemsteg*
*Drèents:
***astra(a)nt*, *astra(a)ntig* , *akstrant*, *ekstra(a)nt*, *apstrant*, *astrakt*
*Grönnegs: 
***klouk*
***atrant*
***kibbeg*/*kippeg*
***biederhaand*
*Sallaans: ...
*Stellingwarfs:
***astraant*
*Tweants: 
***klook*
***pienter*
***vlot*
***vernemstig* (ook vuur "vindingriek")
*Urkers: ...
*Veluws: 
***biedehand*
***biedehangd* (Bunsjoten)
***vernimstig*

## Binnenstebuiten
*Nederlands: *binnenstebuiten (kleding)*

*Achterhooks: *krank*, *krang*
**Drèents:
***binnenstebuten*, *-boeten*
***krang(e)*, *krenge*, *de krange kaant hen boeten*
***schraankel*
*Grönnegs:
***omgekeerd*
***binnensteboeten*
*Sallaans: *krang*
*Stellingwarfs:
***binnenstebuten*
***schraankel* (van een riem daoras per ongelok een slag in zit)
*Tweants: *krang (umme)*
*Veluws: *krang*

## Blaffen
*Nederlands: *blaffen*

*Achterhooks: 
***blökken*
*Drèents:
***blaffen*
***anslaon*
***bleken*
*Grönnegs:
***belken*, *bölken* (ook NL: schreeuwen)
***blavven* (nait van n hond, mor van mìns, bv. as er schèlden dut of slim housten mout)
*Sallaans:
***blokk'n*
*Tweants:
***blekken/blökken*
***skeffen* (heuger en zachter blekken, vake van kleine hunde)
*Veluws: *bleuken*, *blaffen*

## Bliksem
*Nederlands: *bliksem*

*Achterhooks: 
***(weer)löchn*
***bliksem*
*Drèents:
***bliksem*
***weerlicht*, *weerlocht*
*Grönnegs: ***[[weerlucht]]'''(/-licht)''
*[[Oostfreisk]]: 
**''blits'' (Platduutske skriefwies: ''Blitz'')
**''luchten'' (Platduutske skriefwies: ''Lüchten'')
*[[Sallaans]]:
**''bleksem''
*[[Stellingwarfs]]: ''bliksem''
*[[Tweants]]:
**''löchn''
**''bliksem''
*[[Urkers]]: ...
*[[Veluws]]: 
**''weerloch'', ''weelicht''
**''bliksem''

==Bloem==
* [[Nederlands]]: ''bloem'' 

* [[Achterhooks]]:
**''bloom'' (mv: ''bleume'')
* [[Drèents]]: 
**''bloem(e)'', ''blom'', ''blome'', ''bloom'', ''blooum'', ''bloum(e)''
* [[Grönnegs]]: 
**''blom'' 
**''bloum(e)'' ([[Westerwoolds|WEV]], [[Veenkelonioals|VEK]], [[Oldambtsters|OLD]])
* [[Oostfreisk]]: 
**''blom''
**''blooum'', (Platduutske skriefwies ''Bloom'')
**''bloum'', (Platduutske skriefwies ''Bloom'')
* [[Sallaans]]: 
** ''bloem'' (mv.: ''blume'')
* [[Stellingwarfs]]: ''bloeme''
* [[Tweants]]: ''bloom''
* [[Urkers]]: ...
* [[Veluws]]: 
*****bloem(e)***
**''bloom(e)''
**''blom(me)''

==Bocht (in de weg)==
* [[Nederlands]]: ''bocht'' 

*[[Achterhooks]]:
**''dreaj''
**''bochte''
*[[Drèents]]:
**''bocht(e)'', ''ombocht(e)''
**''draai'', ''drèei(e)''
**''knik''
**''kronkel''
**''kroemte''
*[[Grönnegs]]:
**''krui''
**''bocht''
**''draai'' (oetsproak: ''drôi'')
*[[Sallaans]]:
**''bochte''
**''dreie''
*[[Stellingwarfs]]:
**''bochte''
*[[Tweants]]:
**''boch(t)''
**''dreai'', ''dreei''
**knik
* [[Veluws]]:
**''bocht''
**''drei''

==Boekweit==


==Boeren==
*[[Nederlaands]]: ''boeren''

*[[Achterhooks]]: 
**''bölken'' (ni-jsassies veur kola: bölkwater)
*[[Drèents]]:
**''boeren'', ''opboeren''
**''bölken''
*[[Grönnegs]]: 
**''belken'', ''bölken'' (verolderd)
**''boer lôten'' (maist broekt)
*[[Sallaans]]:
**''boern''
**''bulkn''
*[[Tweants]]:
**''bulk(e)n''

==Boerderij==


==Boerenkool==
*[[Nederlands]]: ''boerenkool''

*[[Achterhooks]]: ''moos''
*[[Drèents]]:
**''boerenkool''
**''moes'', ''moos'', ''moens'', ''mo(o)us'' (ok ''boeren''-)
*[[Grönnegs]]: ''mous''
*[[Oostfreisk]]:
**''mous'' (Platduutske skriefwies: ''Moos'')
**''gruinkool'' (Platduutske skriefwies: ''Grönnkohl'')
*[[Sallaans]]:
**''moes''
*[[Stellingwarfs]]: ''boerekool'', ''moes''
*[[Tweants]]: ''moos''
*[[Urkers]]: ''boerekool''
*[[Veluws]]: 
**''boerekool''
**''boeremoes'' ([[Une]], [[Garder]])
**''gelle kool'' ([[Putten]]; zoemerboerekool)
**''moes''
**''moesmuis'' ([[Putten]]; stamppot boerekool)
**''toddenmoes'' ([[Hoenderloo]])
**''zwartmoes'' ([[Harskamp]])

==Boermarke==
*[[Nederlands]]: 
**''boermarke''
**''mark''
**''(gemeenschappelijk) dorpsgebied''

*[[Achterhooks]]: ''marke''
*[[Drèents]]:
**''boermarke'', ''-maarke'', ''-markte''
**''boerschap'', ''-schop'', ''-schup''
*[[Grönnegs]]: 
*****Hammerk*** of ''Hamrik''* (Westerkertier, Hunzego, Fivelgo, Oldambt)
**''Boermande'' of ''Boermanje''* (Westerwôlde)
**''Boermaarke''* (Veenkelonien)
*[[Oostfreisk]]:
**''Hammerk''
**''Hammer''
*[[Sallaans]]:
**''boerschop''
*[[Stellingwarfs]]: ...
*[[Tweants]]: 
**''noaberschop''
**''boerskop''
*[[Urkers]]: ...
*[[Veluws]]: ...

 <small>Dizze verschaaidene benoamens hebben niks te doun mit dialektverschillen, môr mit kultuurverschillen tuzzen de gebieden. Dit is verliekensboar mit t faait dat n onnatuurleke woonhoogte ien Grunnen n ''wierde'' nuimd wordt en ien Fraislaand n ''terp''. Dit het niks te doun mit t Grunnegs en t Frais, môr wel mit t kultuurverschil tuzzen Grunnen en Fraislaand.</small>

==Boek==
*[[Nederlands]]: ''boek''

*[[Sallaans]]:
**''boek'' (mv.: ''buke'')
*[[Tweants]]:
**''book'' (mv.: ''beuke'')

==Boodschap (informatie)==
*[[Nederlands]]: ''boodschap''

*[[Achterhooks]]:
**''bosskop'' Vb: A'j der ene houwt, brech dat de bosskop wal oaver
*[[Drèents]]:
**''bosschop'', ''-schup'', ''bood-'', ''bös-''
**''bod'' (''bod doen'', ''bod kriegen'', ''op bod sturen'')
*[[Grönnegs]]:
**''bosschop''
**''bösschop''
*[[Oostfreisk]]: 
**''bösskup'' (Platduutske skriefwies: ''Böskupp'')
*[[Sallaans]]:
**''bosschop'' / ''bosskop''
*[[Stellingwarfs]]:
**''bosschop'' (klinkt as ''bosskop'')
**''bestelling''
**''tieding'', ''tiedige'', '' tiediging''
*[[Tweants]]:
**''beskeed'' (meesttieds as antwoord) 
**''bod''
**''bosskop''
**''tiejige'', ''tieding''
*[[Urkers]]: ...
*[[Veluws]]: 
**''booschap''
**''tiejige'', ''tieng''

==Boodschap (inkopen)==
*[[Nederlands]]: 
**''boodschap''
**''inkopen''

*[[Achterhooks]]: ''bosskop''
*[[Drèents]]:
**''bosschop'', ''-schup'', ''bood-'', ''bös-''
**''bestelling''
*[[Grönnegs]]: 
**''bosschop''
**''bösschop''
**''inkopen''
*[[Oostfreisk]]: 
**''bösskup'' (Platduutske skriefwies: ''Böskupp'')
**''inkoop''
*[[Sallaans]]: 
** ''bosskoppen''
** ''bosschoppen''
** ''bosschappen''
** ''booschappen''
*[[Stellingwarfs]]: ''bosschop'' (klinkt as ''bosskop'')
*[[Tweants]]: 
**meesttieds: "wat haaln"
**''bosskop'' (''bosskopn haaln'')
*[[Urkers]]: ...
*[[Veluws]]: ''booschap''

==Boomgaard==
* [[Nederlands]]: ''boomgaard(e)''

* [[Achterhooks]]: ''bongerd''
* [[Drèents]]:
**''bongerd'', ''bommerd''
**''hof'' (bv ''appelhof'')
* [[Grönnegs]]: 
**''bomentoen''
**''appel-/abbelhof'' (allend as der appels gruien)
* [[Oostfreisk]]: 
**''boumtoen''/ ''beuwmtoen'' (Platduutse skriefwies: ''Boomtuun'')
*[[Sallaans]]:
**''bongerd''
**''boomgaard/-tune''
* [[Stellingwarfs]]: ''boomgaorde''
* [[Tweants]]: 
**''bongerd''
**''boomgoard''
* [[Urkers]]: ...
* [[Veluws]]: ***bongerd***

==Boomstronk==
* [[Nederlands]]: ''boomstronk''
**[[Drèents]]: ''boomstronk(e)''
**[[Grönnegs]]: ''stranpel'' (ook schreven as ''strampel'', omreden t zo oetsproken wordt)
**[[Stellingwarfs]]: ''boomstronk(e)''
**[[Tweants]]: ''stobbe(n)'' (vergeliek t Engelse ''stub'')

==Boos==
*[[Nederlands]]: ''boos''

*[[Achterhooks]]: 
**''helleg''
**''gifteg''
**''kwoad''
**''mietereg''
**''köppig''
*[[Drèents]]:
**''boos'' ''beus'', ''beuze''
**''donders''
**''gallig''
**''grel''
**''hellig''
**''hels''
**''kils'', ''kils in de kop''
**''krang(e)''
**''kwaod''
**''lillek''
**''obstinaot'', ''obsternaot''
**''pikantig''
**''rebels''
**''roeg'', ''roeg in de kop''
**''rouwzinnig'', ''rozinnig''
**''verbraand''
**''vergreld''
**''verkeerd'', ''de kop verkeerd hebben'', ''verkeerd wezen''
**''voel''
*[[Grönnegs]]:
**''bremsterg''
**''lèlk''
**''kwoad''
**''vaals''
**''vergrèld''
**''voel''
*[[Oostfreisk]]:
**''kwoud'' (mit staarke diftong ''[kwoued]''; Pdt: ''quaad'')
**''lelk'' 
**''filaineg'' (Pdt: ''fileenig'')
**''vergrelt'' (pdt: ''vergrellt'')
*[[Sallaans]]:
** ''hellig''
** ''giftig''
** ''kwoad''
** ''lillek''
** ''obsternoat''
** ''gallig''
** ''voel''
** ''hels''
*[[Stellingwarfs]]:
**''kwaod''
**''lillek''
**''verkeerd'', ''de kop verkeerd hebben'', ''verkeerd wezen''
*[[Tweants]]:
**''hellig''
**''krang (in de kop)'' (teegndroads)
**''lellek (in de kop)''
**''vergreld''
**''gék in de kop'' (totaal boetn zikzelf van helligheaid)
*[[Veluws]]:
**''hellig''
**''leed''
**''kwaod''
**''boos''
**''lillijk''
**''verkeerd''
**''ondeugend''

==Bord==
*[[Nederlands]]: ''(etens)bord''

*[[Achterhooks]]: 
**''telder'' (um van te etten)
**''bröt/bret'' (as in plaat: hee hef n bröt/bret veur de kop)
*[[Drèents]]:
**''börd'', ''bord''
**''teller'', ''telder'' (verolderd)
*[[Grönnegs]]:
*****bred***
**''bôrd'' (verhollaandst)
**''telder'' (nait meer ien gebroek)
*[[Oostfreisk]]: ''bred'' (Platduutske skriefwies: ''Bredd'')
*[[Sallaans]]:
**''teller'' /''telder''
**''bö(r)d''
*[[Stellingwarfs]]: ''bod''
*[[Tweants]]: 
**''teller/telder/tealder/teelder''
*[[Urkers]]: ...
*[[Veluws]]: 
**''bord''
**''telder'' , ''teller'' (verouwerd)
**''taljoor'', ''teljoor'' ([[Uddel]]; verouwerd)

==Bot==
*[[Nederlands]]: 
**''bot''
**''been''

*[[Achterhooks]]: ...
*[[Drèents]]:
**''bot(te)''
**''bonk(e)''
**''knaok(e)'', ''knaokel'', ''knaoken'', ''knoke''
*[[Grönnegs]]: ''bonk(e)''
*[[Sallaans]]:
**''bot'' (mv.: butte)
*[[Stellingwarfs]]: ...
*[[Tweants]]: 
**''been'' (bv. NL: Kippenpoot = ''hennenbeentje'')
*[[Urkers]]: ...
*[[Veluws]]: ...

==Boterham==


==Box==
*[[Nederlands]]: ''box''

*[[Achterhooks]]: ''loophekke''
*[[Drèents]]: 
**''box''
**''loophek(ke)''
*[[Grönnegs]]: ''loophek''
*[[Oostfreisk]]: ''loopgitter''
*[[Sallaans]]: ...
*[[Stellingwarfs]]: ''box''
*[[Tweants]]: 
**''loophek'', ''~rek''
*[[Urkers]]: ''loopekke''
*[[Veluws]]: 
*****looprek(ke)***
**''loophekke'' ([[Doornspiek]], [[Nunspeet]])
**''box''
**''boxe'' ([[Epe]], [[Vaossen]], [[Wenum-Wiesel]])

==Braam (vrucht)==
*[[Nederlands]]: ''braam''

*[[Achterhooks]]: 
**''brummel'' 
**''brömmel''
**''broam''
*[[Drèents]]: 
**''brummel''
**''braom''
*[[Grunnegs]]:
**''brommel''
**''brummel'' (WEV)
*[[Oostfreisk]]: 
**''broemelbei/-beer'' (Platduutske skriefwies: ''Brummelbeei/-beer'')
*[[Sallaans]]:
**''brummel''
*[[Stellingwarfs]]: 
**''brummel'' 
**''brommel''
*[[Tweants]]: 
**''brummel'' 
**''brömmel''
*[[Veluws]]: 
**''brummel'' 
**''brommel'' 
**''breum''

==Braam (oneffenheid)==
*[[Nederlands]]:''braam''

*[[Achterhooks]]:
**''broam''
*[[Drèents]]:
**''braom''
*[[Grönnegs]]: 
**''broam''
**''droad''
*[[Sallaans]]:
**''broam''
*[[Oostfreisk]]: ''groat'' (Platduutske skriefwies: ''Graat'')
*[[Tweants]]:
**''broam''
**''aal(ke)''

==Breien==
*[[Nederlands]]: ''breien''
*[[Drèents]]:
**''breien''
**''pennen''
**''strikken''
*[[Grönnegs]]: 
**''knovveln''
**''prikken''
*[[Sallaans]]:
**''breei'n''

==Brievenbus==
*[[Nederlands]]: ''brievenbus''

*[[Achterhooks]]: ''breevenbus''
*[[Drèents]]: ''brievenbus(se)'' (ok ''breven-'')
*[[Grönnegs]]:
**''klipgat'' (ien deur)
**''braivenkaast(e)'' (lös)
**''de post'' (bv. Hest al bie de post keken?)
*[[Oostfreisk]]: ''braif-/breeifkast'' (Platduutske skriefwies: ''breevkast'')
*[[Sallaans]]:
**''brie'mbusse''
** ''brievenbusse'' (brie-mbusse)
*[[Stellingwarfs]]: ''brievebusse'', ''brievenbusse'' (klinkt as ''brie-mbusse'')
*[[Tweants]]: 
**''breevnbus'', ''breewnbusse'' 
**''de busse''
**''glieve''
*[[Urkers]]: ...
*[[Veluws]]: 
**''[[brevenbusse|brevebus]]''
**''brievebus'' 
**''bus'' ([[Une]])
**''gleuve'' ([[Vaossen]])

==Broek (kleding)==
*[[Nederlands]]: ''broek''

*[[Achterhooks]]: ''bokse''
*[[Drèents]]:
**''bokse(m)''
**''broek'', ''brook''
**''hoos'', ''hoze'' ([[Veenkelonioals|VK]])
*[[Grönnegs]]: 
**''boksem''
**''bukse'' ([[Westerwoolds|WEV]])
*[[Oostfreisk]]: ''buks'' (Platduutske skriefwies: ''Büx'')
*[[Sallaans]]: 
**''bokse''
**''broeke'' ([[Nijverdal]])
*[[Stellingwarfs]]: ''bokse''
*[[Tweants]]: ''boks(e)''
*[[Urkers]]: ...
*[[Veluws]]:
**''broek''
**''brook'' ([[Doornspiek]], [[Nunspeet]])
**''bokse'' ([[Oost-Veluws]])

==Broekzak==
*[[Nederlands]]: ''broekzak''

*[[Achterhooks]]:
**''tes(se)''
**''tuk''
*[[Drèents]]:
**''buus'', ''buze''
**''boksembuus''
**''nao(d)zak'', ''naozik'', ''naozuk''
*[[Grönnegs]]: ''buuts(e)'' (ook bie aandere klaidenstokken)
*[[Oostfreisk]]:
**''buus'' (Platduutske skriefwies: ''Büs'')
**''buksentask(e)'' (Platduutske skriefwies: ''Büxentask(e)'')
*[[Sallaans]]: 
** ''tuk''
** ''buze''
** ''buuste''
*[[Stellingwarfs]]: ''buze''
*[[Tweants]]: 
**''tuk''
**''taske''
**''noasek'' (verbastering van ''noadzak'', meesttieds in kleardracht)
*[[Urkers]]: ''diezek''
*[[Veluws]]: 
**''broek-'', ''brook-'', ''boksezak''
**''tässe'', ''stèèkzak'' ([[Klanenbeek]])
**''buse'' ([[Terwolde]])

==Broeierig==
*[[Nederlands]]: 
**''broeierig''
**''benauwd''

*[[Achterhooks]]: 
**''breuiereg'' 
*[[Drèents]]:
**''brapsig''
**''brödsig''
**''bruiig'', ''bru(u)ierig''
**''geil''
**''gruizaam'' (ok ''greui-'', ''-zam'', ''-zaom'')
**''hetsig''
**''huiig''
**''mats''
**''morsig'', ''móssig'', ''mósserig''
**''smoel'', ''smool''
**''smoezig''
**''sof''
*[[Grönnegs]]: 
**''bruier(e)g'' 
***Ien Oost Grönnen oetsproken as [''bröjerg'']
***Ien West Grönnen oetsproken as [''braüjerg''] zo as de Nederlaandse "ui"
**''bak'', ''baak''
**''klamsk'' (letterlieks Nederlaands: ''plakkerig/drukkend'')
*[[Sallaans]]:
**''bruierig''
**''breuierig''
**''klam(me)''
*[[Stellingwarfs]]: ''bru(u)ierig''
*[[Tweants]]:
**''benauwd''
**''klam''
**''plakkerig''
**''bröaierig''
*[[Urkers]]: ...
*[[Veluws]]: 
**''breuierig''
**''moekerig weer'' (drukkend, loommakend weer)

==Broer==
*[[Nederlands]]: 
**''broer''
**''broeder'' (ouderwets)

*[[Achterhooks]]:
**''breur''
**''bruur'' (umgeaving Dinsper)
*[[Drèents]]:
**''breur'', ''brèur'', ''bruier'' ([[Noordenvelds|KVD]], [[Veenkelonioals|VK]], [[Zuudoost-Veen-Drèents|ZOV]]), ''bruur'' (ZOV)
**''broeder'', ''brouder'' (formeel)
*[[Grönnegs]]: 
**''bruier''
***Ien Oost Grönnen oetsproken as [''bröjer'']
***Ien West Grönnen oetsproken as [''braüjer''] zo as de Nederlaandse "ui"
**''bruur'', ''breur'' (WEK)
*[[Oostfreisk]]: 
**''bröjer''/''breier'' (ien t westen; Platduutske skriefwies: ''Bröer'')
**''broer'' (overg; Platduutske skriefwies: ''Bruur'')
*[[Sallaans]]: 
**''breur''
**''bruur''
*[[Stellingwarfs]]: ''breur'' ([[Kop van Oaveriessel]]), ''bruur''
*[[Tweants]]: 
**''breur''
*[[Urkers]]: ...
*[[Veluws]]: 
**''breur''
**''bruur''

== Brood ==
* [[Nederlaands]]: ''brood''

* [[Achterhooks]]: 
**''brood''
**''stoet'' 
* [[Drèents]]: ''stoet(e)'' 
* [[Grönnegs]]: 
**''stoede'' ([[Veenkelonioals|VEK]])
**''stoete'' (Reiderlaands)
**''stoet''  (overg)
* [[Oostfreisk]]:
**''brood''
**''stoet'' (Platduutske skriefwies: ''Stuut'')
*[[Sallaans]]:
**''stoete''
* [[Stellingwarfs]]: 
**''brood''
**''bolle''
**''brogge''
**''stoete''
* [[Tweants]]: 
**''stoet'' (soortnaam) (bv. '''s Middeagns doo'w stoete etn'')
**''stoetn'' (vuurwarp) (bv. ''Loopt eawn noar n bakker hen, en koopt eawn nen stoetn'')
* [[Urkers]]: ...
* [[Veluws]]: 
*****brood*** 
**''stoete''
**''brooi'' ([[Scharpenzeel (Gelderlaand)|Scharpenzeel]] e.u.)

==Brug==
* [[Nederlaands]]: ''brug'', ''loopplank''

* [[Achterhoeks]]: ''brugge''
* [[Drèents]]:
**''brog'', ''brug''
**''bat'' ([[Noordenvelds|KVD]], [[Midden-Drèents|MD]], [[Zuudoost-Veen-Drèents|ZOV]]), ''batte'' (ZOV, [[ZWN]], [[Veenkelonioals|VK]]), ''badde'' (VK), ''batting'' ([[ZWZ]]), ''badding'' ([[ZWZ]]) - een plaanken broggien, lös of vaste, vake in de veengebieden
**''til'' ([[ZOZ]], KVD), ''tille'' ([[ZWZ]]) - veur een plaanken broggien
* [[Grunnegs]]:
**''brog'', ''brug''
**''badde''
**''til'' - veur een plaanken brog
*[[Sallaans]]:
**''brugge''
* [[Stellingwarfs]]: ''brogge''
* [[Tweants]]: 
**''brugge'' (algemeen)
**''spikke'' (loopplaanke, oawer sleute en venne)
**''voonder'' (loopplaanke, oawer sleute en venne)
**''batting'' ([[Vjens]])*
* [[Veluws]]: '''[[Brogge (bouwwark)|brog]]''', ''brug''

'Meestal was [de timmerwaaikplaase] 'n hölt'n löösie, de schaafboanke in de midd'n en òn wierskoant'n vòn de boanke 'n paa oole '''battings''' um waaver hèn te loop'n, wònt ne vloor zat t'r aait neit in'. Uut 'Timer'n in vroeger dääge', in Eshuis e.a. (1989), ''Vjenneproot''

==Bruiloft==
* [[Nederlands]]: 
**''bruiloft''

* [[Achterhooks]]: 
**''brulfte''
**''broedlacht''
**''brulluf''
* [[Drèents]]:
**''brandewien'' ([[Rune]])
**''brulfte'' ([[Zuudoost-Zaand-Drèents|ZOZ]], [[Zuudwest-Noord-Drèents|ZWN]], [[Zuudwest-Zuud-Drèents|ZWZ]])
**''brulof'' ([[Zuudoost-Zaand-Drèents|ZOZ]], [[Zuudoost-Veen-Drèents|ZOV]])
**''bruloft'' (Noord-Drenthe, [[Zuudoost-Zaand-Drèents|ZOZ]], [[Zuudoost-Veen-Drèents|ZOV]])
**''brulofte'' ([[Zuudwest-Zuud-Drèents|ZWZ]])
**''hochtied'' ([[Zuudoost-Veen-Drèents|ZOV]])
**''trouw'' ([[Zuudwest-Zuud-Drèents|ZWZ]], [[Zuudoost-Zaand-Drèents|ZOZ]])
**''wasschup/-schop/-schöp'' ([[Zuudoost-Zaand-Drèents|ZOZ]], [[Zuudoost-Veen-Drèents|ZOV]], [[Midden-Drèents|MD]])
* [[Eemslenner Plat]]: ''Höchtied''
* [[Grönnegs]]: 
**''bruloft''
**''traauwerij''
**''höchttied'' ([[Veenkelonioals|VEK]], [[Westerwoolds|WEV]])
* [[Oostfreisk]]: ''Hochtied''
*[[Sallaans]]:
** ''brulfte''
** ''bruulfte''
** ''tro(u)weri-je''
* [[Stellingwarfs]]: 
**''brulfte'' 
**''brulloft''
* [[Tweants]]: 
**''brulft''
**''trouwerieje''
* [[Urkers]]: ...
* [[Veluws]]: 
**'''[[brulfte|brulft]]'''
**''trouwerie''/''trouweri-j''

==Brutaal==
*[[Nederlands]]: 
**''brutaal''

*[[Achterhooks]]: 
**''frech''
*[[Drèents]]:
**''strebaant'' (ok ''stra-'', ''-bant'')
**''bretaol'', ''brutaal'', ''priktaol'', ''pertaol''
**''astra(a)nt'', ''akstrant'', ''astrantig'', ''ekstra(a)nt'', ''apstrant'', ''astrakt''
**''bal'', ''pal''
**''bol(t)''
**''bols''
**''frech'' ([[Zuudoost-Veen-Drèents|ZOV]])
*[[Grönnegs]]:
**''astrant''
**''strabant''
**''mit n grode mond''
*[[Tweants]]:
**''astraant'' (oolderwets, hoaste nich mear broekt)
**''brutoal'', ''brutaal''
* [[Veluws]]: ''strabant''

==Buik==
*[[Nederlands]]:
**''buik''
**''pens'' (negatief)

* [[Achterhooks]]: 
**''boek/buuk''
**''pens''
* [[Drèents]]: 
**''boek'', ''buuk''
**''balg'' (informeel)
**''knapzak''
**''lief''
**''mars''
**''pens'', ''pèens'', ''pèenze'', ''ponse'' (informeel)
**''romp''
* [[Grunnegs]]: 
**''lief''
**''pokkel'' (negatief, bv. "Hai het n dikke ~")
**''buuk'', ''boek'' (oet t Nederlaands, t woord bestaait wel môr wordt aigelks nait broekt)
* [[Sallaands]]: 
**''boek''
**''ballig'' (meer as 'romp')
**''peanze'' (informeel)
* [[Stellingwarfs]]: ''boek'', ''buuk''
* [[Tweants]]: 
** ''boek''
** ''balg''
** ''penze''
** ''töater(d) (negatief)''
* [[Urkers]]: 
**''buk''
**''pins''
* [[Veluws]]: 
** ''buuk, boek, beuk''
** ''lief, leef''
** ''pens, penze''
** ''balg'' ([[Oost-Veluws]])
** ''mage'' ([[Vaossen]])
** ''räpe'' ([[Attem]])

==Buiten==
* [[Nederlands]]: ''buiten''
*[[Achterhooks]]: 
**''boeten'' (noordoost), ''buten'' (zuudwest)
*[[Drèents]]: ''boeten'', ''buten''
*[[Grönnegs]]: 
**''boeten'', ''buten'' (WEK)
**''oeter-'' (verolderd; ien konstruksies as ''oeterdieks'' (buitendijks), ''oeterbaintje'' (buitenbeentje), ezw.)
*[[Oostfreisk]]:
**''ruten'' (Platduutske skriefwies: ''ruten'')
**''boeten'' (Platduutske skriefwies: ''buten'')
**''oeter-'' (Pdt sw: ''uter-''; in konstruksjonen as ''oeterdieks'' uzw.)
*[[Sallaans]]:
**''buutn''
*[[Stellingwarfs]]: ''buten''
*[[Tweants]]: ''boetn''

==Bunzing==
*[[Nederlands]]: ''bunzing''




*Een ''ulk'' is in 't [[Drèents]] wieder ok een viesterd (iene mit smerrige gewoontes; vandaor ok ''zo zwart as een ulk'') en een frabbe (een aorig, mar ok ondeugend kiend: vake ''ulkie(n)'' enuumd).

*Op [[Koekange]] ([[Drenthe]]) hej [http://www.nederland-in-beeld.nl/Drenthe/Koekange/Ulk.html een straote die Ulk het] in een wiek mit dierennamen.

*In 't [[Selterfrais|Selterfries]], 't Fries det ze in Noordwest-Duutslaand in een paar dörpen praot, het 't diertien ok ''ulk''.

==Buur==
*[[Nederlands]]: ''buur''

*[[Achterhooks]]: ''noaber'', mv. ''noabers'' (mangs ook ''noawas'')
*[[Drèents]]:
**buur(man/vrouw(e))
*****naober**'
*Grönnegs: 
***noaber*
***naiber*
***noaberske*/*naiberske* (*buurvrouw*)
***Van oosprong verwees allend t dail *-ber* noar *buur* as letterliekse vertoalen. t Dail "noa" betaikent "dicht bie" (zai ook t Duutse "in der Nähe" = "in de buurt"). "Noaber" kin den ook letterlieks vertoald worden as "nabuur" (naburig persoon). 
***buur* (verhollaandst)
*Oostfreisk: *nouber* (Platduutske skriefwies: *Nahber*)
*Sallaans: *noaber*, *boer*
*Stellingwarfs:
**buur(man/vrouw(e))
***naober*
*Tweants: 
***noaber*, mv. *noabers* (mangs ook *noawas*. Vuural op n boer nog gebroekt)
***buurleu*, *buurman*, *buurvrouwe*)
*Urkers: ...
*Veluws: *buren*