open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Utrecht (stad)

**Utrecht** () (in plaotselike dialekten vaok: *Utrech*) is de heufdstad van de gelieknaomige provinsie en de vierde stad van Nederlangd (357.719 inwoners in 2020, bron: Gemeente Utrecht). Utrecht is een van de stejen van de Rangdstad.

De stad is sentraol elegen op n knooppunt van weg-, spoor- en waoterwegen, waordeur t n toonangevende beurzen- en konferensiestad is. 

De stad huusvest de grootste universiteit van Nederlangd en t heufdkantoor van de Nederlandse Spoorwegen. Ok is de Jaorbeurs hier evestigd.

Utrecht is de zetel van n oud-katholieke en van n rooms-katholieke aortsbissjop. 

t Is een van de oudste stejen van Nederlangd mit n belangriek histories sentrum.

Vanwege de Domtoren, beeldmark van de stad en mit 112,30 meter de hoogste karktoren van Nederlangd, wort de stad ok wel de **Domstad** eneumd.

## Nedersaksies
* Grunnegs: *Oetrècht*
* Tweants: *Uutrech*
* Veluws: 
** *Utrech*
** *Utert* (Barreveld, Achterveld)

## Referensies
Syprus

De **Rippebliek Syprus** (Grieks: *Κυπριακή Δημοκρατία*, *Kypriakí Dimokratía*; Turks: *Kıbrıs Cumhuriyeti*) ligt op t gelieknamige eilaand Syprus in t oosten van de Middellaandse Zee, zo'n 70 km in t zujen van Turkije en 105 km in t westen van Syrië. Syprus beheurt geografies ezien tot t Aziatiese kontinent, mer vanwege politieke en kulturele redens wördt t vake tot Europa erekend. Syprus is sinds 2004 lid van de Europese Unie.

Syprus is bekend as de geboorteplaotse van de godinne Afrodite uut de Griekse mythologie. Sinds 1974 is t noordelike deel van t eilaand bezet deur Turkije. Bangladesj en Pakistan erkenden al heel gauw de "Turkse Rippebliek van Noord-Syprus", mer onder drok van veural de Verenigde Staoten mossen ze de erkenning weer intrekken. De offisiële taal op t noordelike deel van t eilaand is Turks en t zujelike deel van t eilaand is Grieks.

t Verenigd Koninkriek bezet nog altied n militaere baosis op Syprus, Akrotiri en Dhekelia.

## Geografie
### Kernsiefers
* oppervlakte: 9251 km²
* inwoeners: 1.141.166 (2013, mit t Turkse deel derbie)
* bevolkingsdichtheid: 123,4/km2

### Stejen
De heufstad is Nikosia (Λευκωσία, Levkosía in t Grieks / Lefkoşa in t Turks). 

Aandere belangrieke stejen op t eilaand bin:
* Limassol (Turks *Limasol*; Grieks: *Λεμεσός*, *Lemessós*) 
* Larnaka (Turks *Larnaka*; Grieks: *Λάρνακα*, *Larnaka*) 
* Pafos (Turks *Baf*; Grieks: *Πάφος*, *Pafos*) 
* Famagusta (Turks *Gazimağusa*; Grieks: *Αμμόχωστος*, *Ammóchostos*) (Turkse Rippebliek Noord-Syprus)
* Kyrenia (Turks: *Girne*; Grieks: *Κερύνεια*, *Keryneia*) (Turkse Rippebliek Noord-Syprus)

### De meuite weerd um te bekieken
* Troödosgebargte mit de barg Olympus (1952 m.)
* Kýkko-klooster 
* Pano Lefkara, darp mit kaantwark
* De rotse van Aphrodite
* Hála Súltan Tekké
* Kasteel Kolossi
* Salamis (Turkse Rippebliek Noord-Syprus)
* Hilarion-kasteel (Turkse Rippebliek Noord-Syprus)

## Uutgaonde verwiezing
Åland

**Åland** (ok wel de **Ålandeilaanden** nuumd, (Zweeds: *Åland*, Fins: *Ahvenanmaa*) is n autonome eilaandegroep in de monding van de Botniese Golf, halverwegen Zweden en Finlaand. Åland wordt uutspreuken as *ao·land* en heurt bi'j Finlaand, mar is gehiel Zweedstaelig. De archipel is demilitariseerd en de bewoners hoeven niet te voldoen an de Finse dienstplicht. Åland het n autonome regering en n eigen parlement. De eilaandegroep is lid van de Noordse Raod. Veerder bezit Åland n eigen polisiekorps, n eigen vlagge (zie hiernaost) en geft t eigen postzegels uut. t Inwonertal bedreegt 25.392, de heufdstad is Mariehamn. 

Toerisme is n belangrieke bron van inkomsten veur de eilaandegroep, naost de tradisionele laandbouw en schipsveert. De grote veerboten tussen Stockholm en Helsinki of Turku maeken altied n tussenstop in Mariehamn.

## Uutgaonde verwiezing
* Offisiële webstee
* Visit Åland
* Kumlinge.info
Zuud-Afrika

**Zuud-Afrika** (Afrikaans: *Suid-Afrika*, Engels: *South Africa*) is n laand dat, zo as de naam al angif, in t zujen van Afrika ligt. t Laand grenst in t noorden an Namibië, Botswana en Zimbabwe, in t oosten an Mozambiek en Swazilaand. De onaofhankelike staot Lesotho wördt umringd deur Zuud-Afrika.

Zuud-Afrika is t enigste laand ten zujen van de Sahara dat n vrie grote blanke gemeenschap hef. Zo'n 8,4% van de bevolking is blank, 8,8% is kleurling, 80,2% is zwart en 2,5% is van Indiese of Aziatiese aofkomst (volkstelling 2014). Allewel tachtetig persent van t laand zwart is, woenen de zwarte meensen en de kleurlingen veural in de krottewieken, dit is veural zo op t plattelaand en in kleindere darpen. In de grote stejen krie'j n wat gemengder beeld. 

n Grote meerderheid van t laand is protestants-christelik mit n kleindere rooms-katholieke anhang. In totaal is zo'n 78,9% van de bevolking christelik. Der is veerder oek nog n persentazie van de bevolking die nog altied n natuurreligie anhank, dit bin zowat allinnig de *Bantoes* (de zwarte bevolking). 

Zuud-Afrika hef n rieke koloniale geschiedenisse, die in 1652 in Kaapstad begun as Nederlaandse vervarsingspost. Nao aanderhalve eeuw  Nederlaandse kolonisasie wördden de Kaapkolonie overeneumen deur t Verenigd Koninkriek. Hierdeur migreerden n groot antal Nederlaandstalige kolonisten, bekend as *Boeren*, mit de Grote Trek naor t binnenlaand en stichtten verscheiene boerenstaoten, waorvan uuteindelik de Zuud-Afrikaanse Rippebliek en de Oranje Vriestaot de belangriekste waren. Disse rippublieken wördden in 1902 deur de Britten veroverd in de Tweede Boerenoorlog en samen mit de Kaapkolonie en Natal in 1910 tot Zuud-Afrika verenigd. In de 20e eeuw kreeg Zuud-Afrika van doon mit ampartheid, n beleid waor verschillende rassen escheien van mekaar leven mossen, en de niet-blanke meensen benaodeeld wördden. In 1990 wördden ampartheid offisieel aofeschaft. In 1994 wördden Nelson Mandela de eerste zwarte prissedent van Zuud-Afrika. In Zuud-Afrika en Namibië wördt dan oek n van oorsprong Nederlaands-ebaseerden taal espreuken, t Afrikaans. 

Zuud-Afrika hef in totaal elf offisiële talen: t Afrikaans, Engels (de twee belangriekste talen), Zoeloe, Xhosa, Noord-Sotho, Tswana, Zuud-Sotho, Tsonga, Swazi, Venda en Zuud-Ndebele. 

## Rippubliek Zuud-Afrika in de elf offisiële talen
* Republiek van Suid-Afrika (Afrikaans)
* Republic of South Africa (Engels)
* iRiphabhuliki yaseNingizimu Afrika (Zoeloe)
* iRiphabliki yomZantsi Afrika (Xhosa)
* Repabliki ya Afrika-Borwa (Noord-Sotho)
* Rephaboliki ya Aforika Borwa (Tswana)
* Rephaboliki ya Afrika Borwa (Zuud-Sotho)
* Riphabliki ra Afrika Dzonga (Tsonga)
* iRiphabhulikhi yeNingizimu Afrika (Swazi)
* Riphabuḽiki ya Afurika Tshipembe (Venda)
* iRiphabliki yeSewula Afrika (Zuud-Ndebele)

## Provinsies
Zuud-Afrika bestung tot 1994 mer uut vier provinsies: Transvaal, Vriestaot, Natal en de Kaapprovinsie. Sinds de ampartheid aofeschaft is in 1994, is t laand verdeeld in 9 provinsies:

## Referensies


## Uutgaonde verwiezing
Wienter

De **wienter** is één van de vier seizoenen in de gemaotigde streken en in de poolstreken. Een veul veurkoemende misvatting is dat de kouwe periode zol ontstaon deurdat de eerde veerder van de zunne of steet, mar dit is neet waor, in de kouwe periodes steet de eerde korterbie de zunne as in de zoemer, oek wè *perihelium* eneumd. De ofstaand van de eerde tot de zunne hef gien invleud op de temperetuur op de eerde. 't Is de schune staand van de eerdas dee derveur zörg dat 't bie ons op de eerde kouwer wonnen. In de wienter steet op 't noordelijk halfrond de eerdas van de zunne of-ewend, en in de zoemer steet 't krek naor de zunne toe.

's Wienters he-j vake snee en ies. Dit zörg veur wienterpret mar oek veur een bulte ongelokken. As 't een poosjen evreuren of esniejd hef dan ku-j weer de schaosen en de sleeën uut de kaste haolen. De meeste meensen doon dat dan oek. Of der argens snee vuilt en ies kump te liggen, lig der vanzelf wè an waor of da-j woenen, in Zuud-Amerika he-j neet zoveule kans op wienterpret. 

## Begin van de sterrekundige wienter
Op 't noordelijk halfrond, tussen 2003 en 2020:

*De an-egeven tied is de plaoselijk Nederlaanse tied.*

In 't zujelijk halfrond beginnen op disse daotums de zoemer.

## Nedersaksisch
* Drèents: *winter*
* Grunnegs: *wìnter*
* Stellingwarfs: *winter*
* Tweants: *weenter*
* Sallaans: *winter*
** Vechtdals: *winter*
* Veluws: *winter*
Stee

Een **stee** kan verwiezen naor:

*De Grunningse naam veur een boerderieje
*Een aandere naam veur een plekke (of oek wel plaotse eneumd).
Summer

De **summer** is eyn van de veer seisonen. Et wördt in de weaderkünde beskreaven as de månden juni, juli en augustus up et noordelik halvrund, en december, januari en februari up et südelik halvrund. Et stearnkündig bepålde begin van de summer is de summersünnewende (rund 21 juni up et noordelik halvrund en rund 21 december up et südelik halvrund). De sünne geyt dan döär et summerpunt, de sünne bereikt dee dag de hougste stand boaven de ender en de dag düürt et langst. De summer endig mid de harvst-ekwinoks (rund 23 september up et noordelik halvrund en 20 määrt up et südelik halvrund).

Üm praktiske readenen begint de weaderkündige summer eyrder, up 1 juni up et noordelik halvrund en up 1 december up et südelik halvrund. Dit düürt dan tot 1 september (in et noorden) en 1 määrt (in et süden).

De summer kenmarkt sik döär vry houge temperaturen en relativ weinig neaderslag. 

## Begin van de stearnkündige summer
Up et noordelik halvrund, in de kummende jåren:

De anegeaven tyd is de plaatselike neaderlandske summertyd.

Up et südelik halvrund beginnen up disse datums de winter.

## Neadersassisk

## Üütgånde verwysing
Lente

**Lente** of **vöärjår** is eyne van de veer seisunen. Et sterrekündig bepålde begün van de lente is de lente-ekwinoks (rund 20 maert up et noordelik halvrund en rund 23 september op et südelik halvrund). De sünne geyt dan döär et lentepünte en den dag en den nacht binnen termed lyk allene in längte. De lente endigt mid de sumersünnewende (rund 21 juni yp et noordelik halvrund en 21 december up et südelik halvrund).

Üm praktiske readens, mar ouk üm readens dee mid et klimåt van doon hebbet, begünt de meteorologiske lente eyrder, up 1 maert up et noordelik halvrund en up 1 september op et südelik halvrund. Et duurt dan töt 1 juni en up et südelik halvrund töt 1 december.

Des Lentes gåt de planten (wear) gröien en blöien. Nå Ysheiligen is de kanse up vorst vry klein.

## Religiöse feesten en gedenkdagen in de lente
De roomsk-katolike traditys hebbet de vastenperiode, dee begünt up aswoonsdag en endigt mid Påsken. Vasten wörd vöärof-egåne döär de vastenåvend. Nöäst Påsken hebbet se in de kristelike tradity ouk de *[[Hillege Week|Gode Weake]]*; dree dagen vöär et påskweakende, Witte Dunderdag, Gode Vrydag en Stille Såterdag.

In et hinduisme wörd so rund Påsken de Holi-Phagwa evyred.

De sekulire varsy van Påsken wörd ekenmarkt döär symbolen van ny leaven, so as (eklöörde/evarvde) eier. Ouk de Påskhase höyrt by dit feest.

## Begün van de sterrekündige lente
Begün van de sterrekündige lente (up et noordelik halvrund) in de of eloupen- en de et kummend jår:

De an egeyven tyd is de plaatselike neaderlandske tyd.

Up et südelik halvrund begünnet up disse dåtums de harvst.

## Neadersassisk
* Drèents: *veurjoar*, *meitied*, *maitied*
* Grunnegs: *lìnte*, *maaitied*
* Veluws: *lente* of *veurjoar*
* Stellingwarfs: *meitied*
* Sallaans: *veurjoar*, *lente*
** Vechtdals: *veurjoar*, *le(a)nte*
Haarst

**Haarst**, **haarfst** of **naojaor** is één van de vier seizoenen. 't Sterrekundig bepaolde begin van de haarst is de haarstequinox (roend 23 september op 't noordelijk halfroend en roend 20 meert op 't zujelijk halfroend). De zon gaot dan deur 't haarstpunt en de dag en de nacht bin temet liek alleens in lengte. De haarst eindigt mit de wienterzonnewende (roend 22 december op 't noordelijk halfroend en roend 21 juni op 't zujelijk halfroend).

Um praktische rejens begint de meteorologische haarst eerder, op 1 september op 't noordelijk halfroend en op 1 meert op 't zujelijk halfroend. Dit duurt dan tot 1 december en op 't zujelijk halfroend tot 1 juni.

In de haarst gaon planten (waoronder loofbomen) der blaojen verliezen. In de haarst wort 't meestentieds heel wat kouwer as in de zoemer, allewel der nog periodes mit warmte kunnen wezen, de zogenaamde naozoemer.

Feestdagen in de haarst bin: Alderzielen en Alderheiligen.

## Begin sterrekundige haarst
Begin van de sterrekundige haarst (op 't noordelijk halfroend) in de kommende jaoren:

De an-egeuven tied is de lokaole Nederlanse zoemertied.

Op 't zujelijk halfroend beginnen op disse daotums de leinte.

Maarkweerdig is dat, volges de schoolboeken, de haarst op 21 september zou beginnen. Tot noen toe is de sterrekundige haarst alleen nog nooit op 21 september begunnen, en tot 2020 zal dit oek niet gaon gebeuren.

## Nedersaksisch
* Achterhooks:
** *noajoar*
** *harfst*
* Grunnegs: *haarst*
* Drèents: *haarfst*, *harfst*
* Stellingwarfs: *haast*, *harfst*
* Sallaans: *noajoar*, *harfst*
** Vechtdals: *noajoar*, *har(f)st*
* Tweants:
** *noajoar* (as in: *van t noajoar*, wat *ankomnden hoarfst* beteeknt.)
** *herfst*
** *härfst*
** *harfst*
** *haarfst*
** *hoarfst*
* Veluws: 
** *harfs*
** *harst*
** *harres*, *harest*
** *härs*
** *naojaor*
Beantel

**Beantel** (Nederlands: *Bentelo*) is nen klean boerndoarp in de Nederlaandse gemeente Hof van Tweante. Beantel hef 1820 inwonners (2004). Töt de gemeentelike herindeling van 1 januari 2001 was t doarp de heufdplaats van de gemeente Ambt Dealdn.

t Pleatsken is n centrum van intensieve veehoalderieje.
In Beantel verbouwt ze wiendruve, ze hebt der ne vleispreuverieje, ne keenderboerderieje, verschilnde asperzieboern en twee kafees (Spoolder en De Rustende Jager) woar iej ok wat könt etn. 

## Geboorn in Beantel
*Klaas Annink (*Huttenkloas*) (18 juni 1710), Tweants riegemeurder
*Moniek Kleinsman (3 november 1982), Nederlaands schaatsnriedster
Ferwerderediel

**Ferwerderediel** (Nederlaans: *Ferwerderadeel*, Fries: *Ferwerderadiel*) is een Friese vroggere gemiente mit 8.755 inwoners (op 1 meie 2014, bron: CBS) en een oppervlakte van 133,18 km².

De gemiente leit an de Waddenzee en het 10,1 kilemeter kust. Sund 1999 is de officiële naeme van de gemiente et Friestaelige *Ferwerderadiel*.

## Belangriekste plakken
De gemiente Ferwerderediel (*Ferwerderadiel*) telt twaolf officiële dörpen. Et heufdplak is Ferwerd (*Ferwert*). De dörpen in de gemiente hebben sund 1999 allienig de Friestaelige plaknaemandudings as de officiële naemen. De Nederlaanstaelige naemen bin allienig aandere benaemings (exoniemen). De plaknaembodden bin in de hiele gemiente ientaelig Fries.

### Dörpen
Antal inwoners per woongebied op 1 jannewaori 2014: 

Bron: www.ferwerderadiel.nl

### Buurtschoppen
Naost disse officiële dörpen bin d'r in de gemiente de volgende buurtschoppen:
* Bartlehiem
* Boteburen (*Boatebuorren*)
* Hallumerhoek (*Hallumerhoeke*)
* De Riep
* Tergracht (*Tergrêft*)
* Veerdeburen (*Farebuorren*)
* Vuufhuzen
* Westerniekark (*Westernijtsjerk*) 

Bartlehiem leit gedieltelik in de gmientes Liwwadderediel en Tietjerksterediel (*Tytsjerksteradiel*). In die laeste gemiente leit et grootste pat en wodt et as officieel dörp rekend.

## Uutgaonde verwiezing
* Webstee van de gemiente
Doorspiek

**Doorspiek** (Nederlaands: *Doornspijk*) is n darp en vroggere gemeente in Gelderlaand. t Is noen onderdeel van de gemeente Elburg. t Antal inwoeners lag in 2011 volgens t CBS rond de 3.300. t Darp hef n antal karken mit n orthodox karakter. De grootste karke is de Hersteld Hervormde Karke.

## Geschiedenisse
Doorspiek wordden veur t eerst vermeld in t jaor 796 as *Villa Thornspiic*, t is daormee een van de eerste plaotsen in t Raandmerengebied die in de annalen (n korte geschiedenisbeschrievige per jaor) vermeld steet.

Villa Thornspiic was n nederzetting mit n zekere kern, de plaotse waor de eigenaar van t laandgoed ewoend hef. Zo'n villa bestun uut verschillende boerderiejen die soms zelfs op vrie grote aofstaand van t middelpunt laggen. In t jaor 1025 gaf koning Koendert II dreje boerderiejen in Dorenspic an zien dienstman Werner. Mit disse vermelding van Doornspiek wordt n gebied an-eduuid waorvan de grenzen vastesteld wordden deur de karkelike overheid. Zo'n karkelik gebied heetten n karspel (karkespel) en bestun uut tenminsten 120 geleuvigen. De grenzen van dat karspel bin, op n paor kleine veraanderingen nao, gebruukt as de grenzen van de gemeente Doorspiek. In 1332 gebruukten de schepenen van Elburg bie n haandelsovereenkomst in t Duutse Lubeek t geheimzegel van Dorenspiet. Ze gaffen as verklaoring veur der haandelswieze: "Onze stad dreug vrogger de naam Dorenspiet". In de 16e eeuw kreeg t gebied an t einde van de Karkdiek de naam Doorspiek.

Oorspronkelik lag t sentrum van Doorspiek meer naor t noorden toe, kortbie de Sunte-Ludgeruskarke an de Zujerzeediek. Naodat de karke in 1825 deur overstreuming en blikseminslag verleuren was egaon wordden der n nieje karke ebouwd op grotere aofstaand van de Zujerzee tegenover t Arf Klarenbeek. t Sentrum van t darp kwam rond disse niej ebouwden karke te liggen. In t midden van de 19e eeuw is deur t darp, op de plekke waor t noen ligt, de Zujerzeestraotweg an-eleegd. De Karkdiek van t darp naor de plaotse waor de ouwe karke estaon hef was oorspronkelik de verbinding tussen t achterlaand en de ouwe kern an de Zujerzee. In t noorden van de karkdiek ligt t 'Goor', n sinds 1336 in arfpacht uutegeven weide- en heuigebied dat deurkruust wordt deur de 'Goorbeek'.

## Nedersaksies
*Veluws: *Doorspiek* (oek wel es uutespreuken as *Doorspik*)
Hoge Enk

**Hoge Enk** is een klein dörpien in de gemeente Elburg. 't Lig tussen de dorpen Doospiek en 't Harde. 

't Gebied rond de Hoge Enk heette vrogger Zudendorp. Hoge Enk is ontstaon op een hoog-elegen gebied, de Enk. Hoge Enk hef op 1 jannewaori 2006 zwat 900 inwoners. 't Dorp hef een kleine biebeltheek in 't dorpshuus "Ons Huus". Veerder hef 't een baosisschoele. Veur de overige veurzieningen is 't ericht op Elburg en 't Harde.

De ofstaanden mit de umliggende plaosen bin:
*'t Harde     2km
*Doospiek     2km
*Elburg       2km
*Nunspeet     7km
Dantemediel

**Dantemediel** (Fries, officieel: *Dantumadiel*) is een gemiente in de perveensie Frieslaand. De gemiente telt 18.916 inwoners (1 jannewaori 2020) en het een oppervlakte van 87 km² (waorvan 1,78 km² waeter)

## Belangriekste plakken
De gemiente telt 11 officiële dörpen. De Friese naemen bin sund 1 jannewaori 2009 de officiële.

Antal inwoners per woongebied op 1 jannewaori 2014: 

Bron: Webstee gemiente Dantemediel

***** Inclusief Veenwooldsterwal (*Feanwâldsterwâl*)

## Referenties


## Uutgaonde verwiezings
*Officiële webstee van gemiente
Dongerediel

**Dongerediel** (Nederlaans: *Dongeradeel*, Fries: *Dongeradiel*) is een Friese vroggere gemiente mit 24.097 inwoners en een oppervlakte van 266,92 km².

Dongerediel is elegen in et noordoosten van de perveensie mit as heufdplak Dokkum, de noordelikste stad van de Friese elf steden.

## Ontstaan
De hudige gemiente Dongerediel is nao een gemientelike herindieling in 1984 ontstaon deur et saemenvoegen van de gemientes Dokkum, Westdongerediel en Oostdongerediel. Et waopen van de gemiente Dongerediel is een saemenvoeging van de waopens van de drie opheven gemientes. De twie stromen stellen de revierties Peazens en Ee veur, die in Dokkum saemenkommen.

## Belangriekste plakken
Dongeredeel bevat de stad Dokkum en 27 dörpen. De Nederlaanse naemen bin de officiële.

### Stad en dörpen
Antal inwoners per woongebied: 

***** Gien officiële plak binnen de gemiente

Paesens en Moddergat wodden deurgaons as ien gehiel beschouwd.

## Referenties
Et Harde

**Et Harde** (Nederlands: * 't Harde*) is een dorp up de Veluwe in de gemeynde Elbörg. Et is een bosryke plaatse, bekend van de militäre kaserne up de Woldbarg.

Et dorp is vernöömd når de struktuur van de grund, dat harder is as de grund in andere dorpen/städen in de kontreinen. Et Harde had op 1 januåri 2006 sowat 6.000 inwuners en is dårmead nå Elbörg de groutste plaatse in de gemeynde. Et dorp ligt by de A28 (Amersfoort-Zwolle) en hevt een station an de spoorlynde tüsken deselvde städen. De stoptrein stopt der twey keyr in et üre per richtinge.

Et Harde lag een tyd in twey gemeynden; de gemeynde Oldebrook en de gemeynde Doorspyk. Later weren et Oldebroker deyl van Et Harde by de gemeynde Elbörg edån. 

## Karkelik leaven
* Roomsk-katolike karke *De Gode Herder Karke* (eslöäten in 2006, eslouped in 2011)
* Nederlandse Herformde Karke *Elim*
* Protestantse gemeynde Et Harde, *Maranatha Karke*
* Gereformeerd vryemakede karke *De Schuilhof*
* Ökumeniske gemeynde *Knobbel*
* Evangeliske gemeynde *De Fontein*
Delfziel

**Delfziel** (Nederlaands: *Delfzijl*) is n vrougere gemainte in de provìnzie Grunnen. De hoofdploats had dezulfde noam as gemainte *Delfziel*. De gemainte Delfziel het 12% van de Nederlaandse chemische industrie op zien grond stoan. In 2021 is Delfziel, n Daam en Loppersum bie nkander doun in de gemainte Emsdelta. 

## Delfziel
Delfziel is n hoavenstad in noorden van de provìnzie. t Ligt aan de monden van de Eems en het  grootste industriële hoaven van Noordnederlaand. Vanof de 16e aiw wer  hoaven van Delfziel al bruukt.  Betaikent  Delf (*oale noam van t [[Damsterdaip]]*) en ziel (*[[Nederlaands]]: sluis*).

## Politiek
Börgemeester Maritje Appel nuimde gemainte in 2006 *[[Sicillië|Sizielje]] aan d'Eems* om vermainde achterkoamertjespoletiek en belangenverstrengelen. om  In 2004 en 2005 was der nogal wat klaaid mit de papieren in de gemainte. t Ston dus ook bekènd as n korrupte gemainte, woarnoa de börgemeester in 2006 opstapte.

## Indailen
Noast stad Delfziel bestait de vrougere gemainte uut de volgende ploatsen:
Bierem, 
Biessem,
Börgsweer,
Faarmsom,
Glìns,
Heveske,
Holwier, 
Kraiwerd, 
Lösdörp, 
Midhoezen, 
Naansom,
Pooln, 
Spiek, 
Termunten, 
Zijl, 
Oetwier, 
Woagenbörgen, 
Waaiwerd, 
Woldendörp.

## Verwiezings
Emsmond

**Emsmond** is n vrougere gemainte in de provìnzie Grunnen. t Is in 1990 ontstoan deur verainen van de gemaintes Hefshoezen, Kannes, Oskert en Waarvum. t Ligt aan de Waddenzee en aan de monden van de Eems, vandoar de noam *Eemsmond*. t Woapen en de vlage verwiezen noar dizze reloatsie tuzzen de zee en de gemainte. De haile Grunneger Waddenzee heurt bie dizze gemainte. Doarbie heuren ook de waddenailaandkes Röttemeroog en Röttemerploat.

De gemainte komt gedailtelek overain mit t historische Oosterambt. 

In de gemainte Eemsmond ligt ook de Eemshoaven. Dit is noa Delfziel de grootste en belangriekste hoaven van de provìnzie Grunnen. Hiervandoan gait ter n boot noar t Oostfraise Waddenailaand Börkem

## Indailen
De gemainte Emsmond bestait oet de volgende ploatsen: Eemshoaven, Doodstil, Eppenhoezen, Kannes, Mij, Nijlaand, Polderziel, Oethoezen, Oldenziel, Oldörp, Oostìnd, Olschip, Oskert, Roschoul, Röttem, Röttemeroog, Röttemerploat, Staartenhoezen, Stivverd, Waarvum, Zanneweer en Zeuvenhoezen.

## Zainsweerdegheden
Zainsweerdegheden in de gemainte Emsmond binnen de Grunneger Waddenzee, wierden, börgen woaronder de Menkemabörg.
Grodegast

**Grodegast** (Nederlaands: *Grootegast*) is n loeg en n vrougere gemeente ien de pervìnzie Grunnen. t Ligt aan de grins mit Frieslaand en het as heufdplak t lieknammege Grodegast. t Is ien 1990 ontstoan deur soamenvoegen van de gemeentes Grodegast en Ollekìrk. t Komt grotendiels overeen mit t historische Laangewold. 

## Iendeleng
De gemeente Grodegast omvat ook de volgende plakken: Doezum, t Foan, Grodegast Kornhörn, Kuzemer, Kuzemerbaalk, Lutjegast, Nijkìrk, Ollekìrk, De Penne, Seballeburen.
Blesdieke

**Blesdieke** (Nederlaans: *Blesdijke*) is een dörp in de Friese gemiente Weststellingwarf. Et leit in et zuden van Wolvege, dicht bi'j de perveensiegreens, an de weg tussen De Blesse en Ooldemark, en het omdebi'j 370 inwoners (2004).

In 1328 ston hier al een karke, die in 1836 instot zol wezen. De hudige karke is in 1843 bouwd.
Buil

**Buil** (Nederlaans: *Boijl*) is een dörp in de gemiente Weststellingwarf van de Nederlaanse perveensie Frieslaand. Et leit in et noordoosten van Wolvege en het omdebi'j 530 inwoners (2004).

De karke zunder toren is bouwd in de 13e ieuw. De klokkestoel stamt uut 1600 en is in 1904 renoveerd. De karkeklokke in de klokkestoel is ien van de ooldste van Nederlaand, en het as raandschrift: *Ende Lut bequame, Martines Klock is mijn name. In't jaer van ons Heeren 1399.*

Et dörp leit an de raand van et Nationaol Park Drents-Friese Woold.

De bi'jnaeme veur een inwoner van Buil is *wottelwieder*.
Oostendorp

**Oostendorp** is een dorp in de gemeente Elburg. 't Gemeentehuus van Elburg bevient zich in 't dorp. Uut de naamgeving valt of te leien dat Elburg as centrum eneumen wier: in 't oosten van die stad lag Oostendorp. Disse kern wördt in 1307 eneumd. Grondbezitters wieren onder meer Herbert van Putten en "die Nonnen van Sente Agnieten bynnen Harderwijk". Ze hadden mar liefst 20 bunders in Oostendorp, waoronder 't grote arf ter Beeke.
De Blesse

**De Blesse** is een dörp in de Friese gemiente Weststellingwarf. Et leit in et zuudoosten van Wolvege, an de A32, tussen Wolvege en Stienwiek, en het omdebi'j 710 inwoners (2004).

De Blesse en Peperge hebben tegere een dörpsverieniging *Plaatselijk Belang De Blesse - Peperga “tot Nut en Genoegen”*, opricht op 10 december 1864.

## Uutgaonde verwiezing
* Webstee van Plaatselijk Belang De Blesse - Peperga
Munnikeburen

**Munnikeburen** (Nederlaans: *Munnekeburen*) is een dörp in de Friese gemiente Weststellingwarf. Et leit in et zuudwesten van Wolvege en in et noordwesten van de Rottige Meente, en het omdebi'j 360 inwoners (2004).

In 1806 wodde hier een Nederlaanse Hervormde Karke bouwd. Tiedens de *Waetersnoodramp van 1825* scheurden de muren en driegde de karke in te stotten. Ok een protte huzen in et dörp raekten zwaor beschaedigd.
Ni'jtriene

**Ni'jtriene** (Nederlaans: *Nijetrijne*) is een dörp in de Friese gemiente Weststellingwarf. Et leit in et zuudwesten van Wolvege, an de N351, tussen Wolvege en De Kuunder, en het omdebi'j 60 inwoners (2004). Ni'jtriene leit midden in de Rottige Meente.
Hooltpae

**Hooltpae** (ok wel: *Oolpae*, Nederlaans: *Oldeholtpade*, Fries: *Aldeholtpea*) is een dörp in de Friese gemiente Weststellingwarf. Et dörp leit zoe'n 5 kilometer in et oosten van Wolvege en telt omdebi'j 1.100 inwoners.

## Uutgaonde verwiezing
*Webstee van Hooltpae
De Oosterstreek

**De Oosterstreek** (Nederlaans: *De Oosterstreek*) is een dörp in de Friese gemiente Weststellingwarf. Et leit in et noordoosten van Noordwoolde, an de weg naor Buil, en het omdebi'j 530 inwoners (2004).
Elburg

**Elburg** (vrogger ook wel: *Elleburg*) is n gemeente en n vestingsstadjen en olde Hanzestad in Nederlaand, elegen an t Veluwemeer, in de provinsie Gelderlaand. Op 1 mei 2014 had de gemeente 22.772 inwoeners op een oppervlakte van 65,91 km². t Gemeentehuus steet in Oostendorp. Elburg hef n rieke geschiedenisse en is dan ook van grote historiese weerde. n Bekend Elburgs monument is de *Vischpoorte*.

## Geschiedenisse
Elburg was van oorsprong n echt vissersdörpien dat an de Zujerzee lag. In 1233 kreeg Elburg stadsrechten en is ook de Vischpoorte ebouwd. Elburg stond vrogger veural bekend um zien goeie gereukte aol. De rolle van vissersplaotse is laoter overeneumen deur Hardewiek, mar mit de anlegging van t Iesselmeer is de visserieje in allebeie de stejen stark of-eneumen. Deur overstreumingen en deur de orkaan uut 1362 is de stad verhuusd naor n hoger elegen plaotse. De veurmaolige gemeente Doorspiek is in 1974 bie de gemeente Elburg ekeumen. De oldere naam veur Elburg is *Elleburg*, dit is veural in oldere dokumenten te vienen, Elleburg kömp ook veur as achternaam. In de binnenstad van Elburg steet ook n synagoge, dit wordt waorschienlik n museum.

## Aandere kernen
Dorpen binnen de gemeente Elburg bin:
*Doorspiek
*t Harde

Buurtschappen binnen de gemeente Elburg bin: 
*Aperloo 
*Hoge Enk
*Lege Biessel
*Oostendorp
*Wessinge

## Volkslied
**Refrein:**
Het is de stad die Elburg heet
Die Hanzestad van toen
Waar de Heer zijn kind’ren weet
In denken en in doen
Waar de vischpoort al eeuwen bood
Uitzicht op de visservloot
Waar de klok al eeuwen slaat
Waar de kerk in ’t midden staat

## Zusterstad
*Haselünne (Duutslaand)

## Angrenzende gemeenten
Sunnege

**Sunnege** (ok wel: *Sunnegao*, Nederlaans: *Sonnega*) is een dörp in de Friese gemiente Weststellingwarf. Et leit iets in et zuudwesten van Wolvege en het omdebi'j 790 inwoners (2004). In Sunnege het een karke estaon, mar die is veur 1840 al ofbreuken, waornao de karkeklokke in een klokkestoel hongen wodde.
Heufplaose

De **heufplaose** of **heufplekke** van een gemeente is de plaose waor 't gemeentehuus steet of waor de gemeente naor verneumd is. In Nederlaand gelt dit neet veur 't laansbestuur, dat is Den Haag zit, terwiel Amsterdam de heufplaose van 't laand is. 

Een heufplaose wonnen naos de anduding *heufplekke* oek wel *heufdarp* eneumd. De plaose Heufdarp (Nederlaans: *Hoofddorp*) dank zien naam an 't feit dat 't de heufplaose van de gemeente Haarlemmermeer is.

De heufplaose van een previnsie of een laand wonnen over 't algemeen een heufstad eneumd.
Else

In Nederlaand bin der twie plakken mit de naeme **Else**:
*Else (Frieslaand), in de gemiente Ooststellingwarf
*Else (Limburg), in de gemiente Stein
Berkoop

**Berkoop** (Nederlaans: *Oldeberkoop*, Fries: *Aldeberkeap*) is een dörp in de gemiente Ooststellingwarf.  Et dörp hadde zo'n 1.800 ienwoners in 2012. De bi'jnaeme veur een ienwoner van Berkoop is *tobbeschieter* of *tonneschieter*.

## Ligging
Et Ooststellingwarfse dörp leit in et zuden van Frieslaand, omdebi'j twaelf kilemeter noordoostelik van Wolvege. Et dörp leit vlakbi'j et kruuspunt van de N351 mit de N353. De ofstaand naor de Kuunder (Kuunderkanaol) in et noorden en de Lende in et zuden is in beide gevallen ongeveer aanderhalve kilometer. De Prinsewiek verbient et noorden van Berkoop mit et Kuunderkanaol.

## Geschiedenis
Berkoop is et ooldste plak in Zuudoost-Frieslaand. De Bonifatiuskarke wodde in de 12e ieuw bouwd en wodde laoter verschillende keren uutbouwd. De eerste schriftelike verwiezing d'r-naor komt uut 1228. Friese strieders kwammen toen bi'j 'Brokope' bi'j mekeer om Drenthe binnen te valen. In 1593 wodde bi'j de Lende de Bekhofschaans bouwd as onderdiel van de Friese waeterlinie. Tussen 1812 en 1855 was Berkoop et hoofdplak van de gemiente Ooststellingwarf. In 1979 wodde een kenon vunnen van de oolde Bekhofschaans, en wodde in 1981 in et dörp daelezet. 

## Kultuur en toerisme

Et instituut veur de Stellingwarfse tael, de Stellingwarver Schrieversronte, is vestigd in Berkoop. "Open Stal" is een jaorlikse keunstmanifestaosie op verschillende lekaosies in et dörp. Disse keunst- en kiekroute wodt al sinds 1971 holden. An de noordkaante leit een kleine jachthaven. De Prinsewiek verbient disse jachthaven mit de Kuunder.

### Gebouwen
De Bonifatiuskarke is et historische middelpunt van Berkoop. Een veurloper van disse karke is waorschienlik al om 1125 henne bouwd. Om et olde karkhof henne staot een ringmuur. De ringmuur hadde in de 17e ieuw verschillende toegaangspoorties. De ringmuur is restaureerd in 2011/2012 en iene van de toegaangspoorties is opni'j opbouwd. Om de karke henne staon ok de meerste monumentaole gebouwen van Berkoop zoas villa Vredewold (naost de Bonifatiuskarke) en de pastorie (naost et gebouw van de Stellingwarver Schrieversronte).

## Uutgaonde verwiezing
*Webstee over Berkoop
*Stellingwarver Schrieversronte
Eerde

De **Eerde** (symbool: ; aalgemaine noam en Latainse: *Terra*) is n objekt in os zunnesysteem, dat vanof de zunne de daarde planeet is. t Is tot nou aan tou t aineg bekende hemelobjekt woar leven is. Der leven planten, daaier en mikro organismes. Man vermoudt dat de Eerde om en bie 4,57 miljard joar leden ontstoan is.

## Soamenstellen

De Eerde bestait oet de volgende loagen:

* Atmosfeer
* Eerdoppervlak
* Eerdmantel
* Eerdkern

### Atmosfeer
De atmosfeer is de loag om de eerde woarin de grootste houveulhaid gassen zoch bevinden. t Bestait oet de volgende stoffen: stikstof 78,08%, zoerstof 20,95%, argon 0,93%, woater 0% tot 4% (daamp, wolken), kooldioxide 0,037%, neon 0,018% en hailium 0,0005%. In de atmosfeer bevindt zoch t maiste leven. Doarom is de atmosfeer dail van de biosfeer. 

### Eerdoppervlak
t Eerdoppervlak is de körst van de Eerde. t Is om en bie de 30 km dik en bestait vernoamelk oet sillizium (zaand) en andere stolgestaintes. Enkeld 30 persìnt van t eerdoppervlak is begangboar veur mìnsken. De overege 70% is woaterdekt (ozeoan, zee). De maiste levente organismen leven op t eerdoppervlak deur de swoartekracht. t Eerdoppervlak is opbaauwd oet ploaten. 

Zai ook: plaotentektoniek.

### Eerdmantel
De eerdmantel is t gebied tuzzen de körst en de kern. t Bestait vernoamelk oet iezer en magnezium. As eerdploaten van mekoar of schoeven, den kommt der magma (smolten gestainte oet de mantel) noar boven. Dit nuimt man vukanisme. As magma boven t oppervlak kommt, wordt t lava nuimd. 

### Eerdkern
De eerdkern is t binnenste van de eerde. t Bestait oet n legeern van iezer en nikkel. In de kern bevindt zoch de maiste swoartekracht. Net zo as de mantel, is de kern vluiboar. De kern zörgt veur n magnetisch vèld om de eerde, dij t vrakst is op de polen.

## Satellieten

De Eerde het n aantal satellieten om zoch hìn dwirreln, woarvan ain natuurleke: de moan, ook wel *Luna* nuimd. Dit is n vrij grode moan dij in ain moand om de eerde hin dwirrelt. De moan draait om zien aigense as, ook in ain moand, woardeur wie op eerde enkeld ain kaande van de moan zain kennen. Noast de moan het de eerde ook n aantel kwasisatellieten woarmit de eerde n boanresonansie het. Doarvan is (3753) Cruithne mit n deursnid van 5 km 't grootst.

## Hinwiezen
* Beelden van t Eerde op nasa.gov
* This dynamic earth
Ons Gelderland

**Ons Gelderland** (*Ons Gelderlaand*) is 't volkslied van Gelderlaand.

Der bestaon twee versies, 't weinig ezungen officieuze lied: 'Geldersch Volkslied' (tekse van: Jan van Riemsdijk, meziek van: Rombout van Riemsdijk) en 't veul ezungen officiële lied 'Ons Gelderlaand' (tekse en meziek van: C.J.C. Geerlings). Sinds een paor jaor is 'Ons Gelderlaand' 't officiële volkslied van de pervinsie.

## Ons Gelderland
*De tekse en meziek is van [[C.J.C. Geerlings]].*

:Waar der beuken breede kronen
:Ons heur koele schaduw biên;
:Waar we groene dennebosschen,
:Paarse heidevelden zien;
:Waar de blonde roggeakker
:En het beekje ons oog bekoort,
:Daar is onze Vale ouwe,
:Kost'lijk deel van Gelre's oord.
:Kost'lijk deel van Gelre's oord. 

:Waar bij zomerzon de boomgaard
:Kleurig ooft den wand'laar toont,
:En de vruchtb're korenakker
:Stagen arbeid rijk'lijk loont;
:Waar het aorige rivierke
:Rustig stroomt langs groenen boord,
:Daar is onze rijke Betuw
:Kost'lijk deel van Gelre's oord.
:Kost'lijk deel van Gelre's oord. 

:Waar kasteelen statig prijzen
:Rond door park en bosch omringd,
:Waa het voog'lenkoor zijn lied'ren
:In het dichte loover zingt;
:Waar het lief'lijk schoon na 't landschap
:'t Oog des schilders steeds bekoort,
:Daar is onze "olde Graafschap",
:Kost'lijk deel van Gelre's oord.
:Kost'lijk deel van Gelre's oord.

## Geldersch Volkslied
*De tekse is van [[Jan van Riemsdijk]] en de meziek is van [[Rombout van Riemsdijk]].*

:Gelders dreven zijn de mooiste
:In ons dierbaar Nederland.
:Vette klei- en heidegronden,
:Beken, bosch en heuvelrand.
:Ginds deWaal, daar weer de IJssel,
:Dan de Maas en ook de Rijn
:Geeft ons recht om heel ons leven
:Geeft ons recht om heel ons leven
:Trotsch op Gelderland te zijn.
:Trotsch op Gelderland te zijn. 

:Waar ons vaderland bebouwd werd
:Door den Saksischen Germaan,
:Daar werd onze stam geboren,
:Daar is Gelderland ontstaan.
:En het graan, dat thans geoogst wordt,
:Waar het woest en wild eens was
:Geeft ons recht om trotsch te wezen,
:Geeft ons recht om trotsch te wezen,
:Op ons echt Gelders ras.
:Op ons echt Gelders ras. 

:In de dorpen en de steden
:Tusschen Brabant en de Zee,
:Tussen Utrecht en Westfalen
:Heerscht de welvaart en de vreê!
:Met je kerken en kasteelen,
:Met je huisjes aan den dijk,
:Gelderland, jij bent de Parel
:Gelderland, jij bent de Parel
:Van ons Hollandsch koninkrijk.
:Van ons Hollandsch koninkrijk. 

## Externe verwiezingen
* 't Volkslied van Gelderlaand
Breedtegraod

De **breedtegraod** is saomen mit de lengtegraod een geografische positieanduding in bolcoördinaoten. De breedtegraod van een plekke op eerde is de hoek die de verbindingslien tussen die plekke en 't middelpunt van de eerde mit 't vlak van de evenaor maakt. De breedtegraod varieert van 0° tot 90°, mit de toevoeging NB (*noorderbreedte*, in 't noorden van de evenaor, op 't noordelijk halfrond) of ZB (*zuderbreedte*, in 't zuden van de evenaor, op 't zudelijk halfrond). Een graod (°) wördt onderverdeeld in 60 menuten ('), 1 menuut wördt onderverdeeld in 60 secondes (").
Spange

**Spange** (Nederlaans: *Spanga*) is een dörp in de Friese gemiente Weststellingwarf. Et leit in et zuudwesten van Wolvege, tussen Scharpenzeel en Ossenziel, en het omdebi'j 110 inwoners (2004).

Spange het veul schae leden bi'j de Waetersnoodramp van 1825.

Sund 1989 wodt d'r jaorliks in een tente een operaveurstelling geven deur Opera Spange.

## Uutgaonde verwiezing
* Webstee van Opera Spange
Steggerde

**Steggerde** (Nederlaans: *Steggerda*) is een dörp in de Friese gemiente Weststellingwarf. Et leit in et oosten van Wolvege en het omdebi'j 890 inwoners (2004).

## Uutgaonde verwiezing
* Webstee van Dörpsbelang Steggerde
Lengtegraod

De **lengtegraod** is saomen mit de breedtegraod een geografische positieanduding in bolcoördinaoten. De lengtegraod is de hoek tussen 't vlak deur een punt en de umwentelingsas van het bolvormig lichaom en 't vlak deur de nulmeridiaon of referentiemeridiaon. Veur de coördinaoten op eerde varieert de *lengtegraod* van 0° tot 180°, mit de toevoeging OL (*oosterlengte*, in 't oosten van de nulmeridiaon, op 't oostelijk halfrond) of WL (*westerlengte*, in 't westen van de nulmeridiaon, op 't westelijk halfrond). Wanneer een teken toe-ekend wördt, wördt oosterlengte as een positieve weerde en westerlengte as een negatieve weerde weer-egeven.
Ooldetriene

**Ooldetriene** (ok wel: *Ooltriene*, Nederlaans: *Oldetrijne*, Fries: *Aldetrine*) is een dörp in de Friese gemiente Weststellingwarf. Et leit in et zuudwesten van Wolvege en in et noordoosten van Munnikeburen, en het omdebi'j 180 inwoners (2004).

Ooldetriene wodt al in een oorkonde uut 1320 nuumd; et hiette destieds Ooldentrinde. De plaetselike karke was tot de Refermaosie an Catharina van Alexandrië wijded. In 1794 wodde de karke vervangen deur een ni'je; aende 19e ieuw gebeurde dat opni'j. Disse laeste karke wodt tegensworig bruukt as dörpshuus.

In et zuudoosten van Ooldetriene kan mit een kabelpont veur voetgangers en fietsers de Lende oversteuken wodden richting Ooldemark.
Ooldelaemer

**Ooldelaemer** (ok wel: *Oollaemer*, Nederlaans: *Oldelamer*, Fries: *Aldlemmer*) is een dörp in de Friese gemiente Weststellingwarf. Et leit in et westen van Wolvege en in et noordwesten van Ooldetriene, en het omdebi'j 170 inwoners (2004).
Ni'jhooltwoolde

**Ni'jhooltwoolde** (Nederlaans: *Nijeholtwolde*) is een dörp in de Friese gemiente Weststellingwarf. Et leit in et noorden van Wolvege, an de spoorlien Zwolle-Liwwadden, en het omdebi'j 190 inwoners (2021).

Ni'jhooltwoolde wodt al in een oorkonde uut 1320 nuumd. De karke was tot de Refermaosie wijded an Sint-Nicolaas en wodde in de 18e ieuw sloopt. In et butengebied wodde turf greuven.
Waar wij steden doen verrijzen...

't **Flevolaans volkslied** (*Waar wij steden doen verrijzen...*) is eschreven deur Mak Zeiler, en de meziek is van Riemer van der Meulen. De overwinning op 't waoter stiet centraol in 't volkslied, gelieke as op de vlagge van Flevolaand. Krek zoas bie 't Wilhelmus, wördt niet de hele tekste ezungen, 't is gebrukelijker um allinnig 't eerste couplet te zingen waorvan de leste twie regels 1 keer herhaold wördt.

## Tekse

Waar wij steden doen verrijzen
op de bodem van de zee,
onder Hollands wolkenhemel
tellen wij als twaalfde mee.
Een provincie die er wezen mag,
jongste stukje Nederland.
Waar het fijn is om te wonen,
mijn geliefde Flevoland!

Land gemaakt door mensenhanden,
vol vertrouwen en met kracht.
Waar de zee werd teruggedrongen
die zoveel verschrikking bracht.
Een provincie die er wezen mag,
jongste stukje Nederland.
Waar het fijn is om te werken,
mijn geliefde Flevoland!

De natuur laat zich hier gelden
dieren kiezen nest of hol.
En de wijde vergezichten
stemmen ons zo vreugdevol.
Een provincie die er wezen mag,
jongste stukje Nederland.
Waar het fijn is om te leven,
mijn geliefde Flevoland!


## Externe verwiezingen
* Flevolaans volkslied
* Beluuster de melodie
Zuud-Hollaans volkslied

't **[[Zuud-Hollaand|Zuud-Hollaans]] [[volkslaid|volkslied]]** geet as volg:


:Zuid-Holland met je weiden en 't grazende vee,
:Je molens, je duinen, je strand en je zee,
:Je plassen en meren, aan schoonheid zo rijk,
:Je grote rivieren, betoomd door de dijk,
:Je akkers met graan, waar de wind over gaat,
:Je bloembollenvelden in kleurig gewaad!
:Aan jou o, Zuid-Holland, mijn heerlijk land, mijn heerlijk land,
:Aan jou o, Zuid-Holland, heb ik mijn hart verpand! 

:Zuid-Holland, je hoofdstad zo mooi en zo oud,
:Je weids 's-Gravenhage, met Plein en Voorhout,
:Daar vindt men 't bestuur van Provincie en Land,
:Daar wonen ook ambassadeur en gezant.
:Daar gingen de graven van Holland op jacht,
:Daar zetelt Oranjes doorluchtig geslacht!
:Aan jou, o Zuid-Holland, historisch land, historisch land
:Aan jou, o Zuid-Holland, heb ik mijn hart verpand!
Zeeuws volkslied

't **[[Zeelaand|Zeeuws]] [[volkslaid|volkslied]]** is in 1919 ontstaon as reactie op Belgische annexasieplannen dee al in de Eerste Wereldoorlog opkwammen. Vele Belgen vunnen dat Nederlaand zich deur zien neutraliteit in de oorlog pro-Duuts op-esteld had. De Belgische regering wol as kompensasie veur de schaode en ellende dee laand en volk ondervunnen twee Nederlaanse gebieden annexeren veurnamelijk teneinde de defensieve posisies van België bie een meugelijk toekomstig konflik mit Duutslaand te verbeteren: Zuud-Limburg vanwegen de steenkool en um de strategische maasovergangen bie Mestrich onder controle te hem en Zeeuws-Vlaanderen vanwegen de toegang tot Antwarpen, dat in 1914 deur de neutraliteit van Nederlaand neet effectief via de zee militair ondersteund had kunnen wonnen. 

In 1919 kwam 't Belgische annexasie-streven nog starker naor veuren. Een grote groep in heel Zeelaand veulen to de behoefte de verbunnenheid mit Nederlaand en Oranje te onderstrepen. De heufonderwiezer uut 's-Gravenpolder, D.A. Poldermans, schreef hierop de woorden van een volkslied waor de Middelburgse dirigent J. Morks de meziek bie schreef. 't Zeeuws volkslied dreugen zie op an de Kommissaoris van de Koneginne, mr. H.J. Dijckmeester. 't Lied wönnen laoter liekewels officieel.

## Tekse

Geen dierder plek voor ons op aard.
Geen oord ter wereld meer ons waard,
Dan, waar beschermd door dijk en duin,
Ons toelacht veld en bosch en tuin;
Waar steeds d'aloude Eendracht woont,
En welvaart 's landsmans werk bekroont,
waar klinkt des Leeuwen forsche stem;
'Ik worstel moedig en ontzwem!'

Het land, dat fier zijn zonen prijst,
En ons met trots de namen wijst,
Van Bestevaer en Joost de Moor,
Die blinken zullen d'eeuwen door;
Waarvan in de historieblaên,
De Evertsen en Bankert staan,
Dat immerhoog in eere houdt,
den onverschrokken Naerebout.

Gij, Zeeland, zijt ons eigen land,
Wij dulden hier geen vreemde hand,
Die over ons regeeren zou,
Aan onze vrijheid zijn wij trouw.
Wij hebben slechts één enk'le keus:
'Oranje en Zeeland!' da's de leus!
Zoo blijven wij met hart en mond,
Met lijf en ziel: goed Zeeuwsch goed rond.


Dit volkslied is minder bekend in 't zujen van de Westerschelde, waor op gelegenheden eerder 't Zeeuws-Vlaoms volkslied volkslied espeuld wonnen.
Garven

**Garven** of **Gaarven** (Nederlands: *Gerven*) is n bosgebied in de gemeente Putten. t Leit in t zujen van Hunen, an de grens mit de gemeente Niekark.
Helderbuurt

**Helderbuurt** (Nederlands: *Hell*) is n boers gebied (buurtschap) in de gemeente Putten, in de Nederlandse provinsie Gelderland. t Leit tussen Putten en Niekark, ten westen van Hunen.
Hoef (Putten)

**Hoef** is n plattelandsgebied (buurtschap) in de gemeente Putten, in de Nederlandse provinsie Gelderland. t Leit an de westkant van de provinsiaole weg tussen Putten en Niekark. 

## Zie oek
*De Fikkerieën
Darp

n **Darp** is n kleine woenplek. De grootte van n darp, wat t antal woeningen angaot, is niet krek vasteleid. n Darp is groter as n gehucht, mar kleinder as n vlek en n stad. n Meugelik verschil tussen n gehucht en n darp kan wezen dat n darp n kark het. Dit wort oek wel n karkdarp eneumd.

n Vlek en n stad hen daorentegen n mart, die'j over t algemeen in n darp niet zien.

In t oosten van t land laggen naost hoger elegen akkercomplexen, die essen eneumd worren, de esdarpen.

n Are vorm is t lientdarp, die'j bieveurbeeld in veenkoloniën vienen.

Darpen vie'j in landelike gebiejen. Darpen waren tot de industriële revolusie, en de verstejeliking die daordeur ontstung, de meest veurkommende woenvorm.

## Nedersaksies
Langs de Vecht en d'oude Rijnstroom

**Langs de Vecht en d'oude Rijnstroom** (*Lang de Vech en de ouwe Rienstroom*) is de titel van 't Utrechse volkslied.

## Teks

Langs de Vecht en d'oude Rijnstroom
Strekt zich wijd het Stichtse land.
Wilibrord ontstak uw fakkel,
Die ons blusbaar verder brandt;
Waar 's Lands Unie werd geboren,
Utrecht, hart van Nederland!

Utrecht, parel der gewesten,
'k Min Uw bos en lustwarand'.
'n eigen stempel draagt Uw landschap:
Plas, rivier of heid' en zand,
Weid' en bongerd, bont verscheiden,
Utrecht, hart van Nederland!

Utrecht, nobel, nijver Utrecht,
Middelpunt naar alle kant,
Aan Uw eigen stijl en schoonheid
Houd ik steeds mijn zin verpand.
Blijv' in goed' en kwade dagen:
Utrecht, hart van Nederland!
Ik houd van het groen in je wei

**Ik houd van het groen in je wei** (*Ik hou van 't greun in joew wei*) is de teks van 't Noord-Hollaands volkslied. 't Is eschreven deur P.J. Ferdinant en S. de Vries.

## Teks

Noord-Holland, ik houd van het groen in je wei,
Het zwart-wit en rood van je koeien.
Je velden vol molens versieren de Mei
Wanneer alle bollen gaan bloeien.
Het zilveren licht kleurt de lucht op het land.
En zilt komt de zeelucht gewaaid aan je strand
Om't wit van de wolken aan 't hemelse blauw:
Noord-Holland, mijn Holland, hoe houd ik van jou!

Noord-Holland, ik houd van je heerlijke Gooi,
je prachtige Kennemerdreven.
Je meren en brede kanalen zo mooi,
zijn spiegels van waterrijk leven
En zie ik je polders, ontworsteld aan zee,
daar wuift nu het goudgele graan met ons mee.
Het fluitekruid siert met zijn sluier je dijk.
Noord-Holland, mijn Holland, wat ben je toch rijk!

Noord-Holland, ik zie je historische pracht,
bewaard in je talloze steden.
Je huizen getuigen van stoerheid en kracht,
en rijk is je grote verleden.
Een volk waar de één op de ander vertrouwt
en dat aan zijn toekomst nog dagelijks bouwt,
met ieder die aan jou zijn hart heeft verpand.
Daarom ben jij Holland, mijn Holland, mijn land!
Wilhelmus

't **Wilhelmus** is 't Nederlaanse volkslied. 't Besteet uut 15 coupletten dee een samen een woord vormen: in de oorspronkelijke tekse vormen de eerste letters van de 15 coupletten de naam *Willem van Nassov*. De muziek is afkomstig van een oud Frans soldatenlied.

't Eerste couplet wonnen vake ezungen, soms kump daor 't tweede couplet achteran deur 't zesde dat in de Tweede Wereldoorlog iezig populair was. 't Lied was oek in de Zujelijke Nederlanen populair. Daor was 't dikkels te heuren op een cantus en bie bie-eenkomsten van orangistische en Groot- of Heul-Nederlaanse groeperingen, meestentieds van de extreem-rechse zied. 't Wilhelmus is vanof 10 meie 1932 't Nederlandse volkslied; daarvoor was 't volkslied "Wien Neerlands bloed".

## De tekse

## Uutgaonde verwiezingen
* Dbnl.org over 't Wilhelmus
* Webstee mit infermatie over o.a. 't ontstaon van 't Wilhelmus
* Dr. Van Doorn over 't Wilhelmus