open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Eddie Locke

**Edward „Eddie“ Locke** (* 8. Februar 1930 in Detroit; † 7. September 2009 in Ramsey (New Jersey)) weer en US-amerikaansch Slagtüüchspeler vun de Mainstream un Modern Jazz.

Eddie Locke wurr Enn’ vun de 1940er un in de 1950er Johren in de Detroiter Jazzszene bekannt; van 1948 bit 1953 hett he mit Oliver Jackson in de Varieteshow *Bop & Locke* arbeit. 1954 wurrn se in’t Apollo Theater bucht. Locke bleev in New York City un arbeit dor mit Dick Wellstood, Tony Parenti, Red Allen, Willie „The Lion“ Smith, Teddy Wilson, Roy Eldridge, Kenny Burrell (*Bluesy Burrell*, 1962) un mit Coleman Hawkins (*Today and Now*, 1962), in de sien Band he bit 1969 bleev. In de 1970er Johren weer he Liddmaat in dat Sextett vun Eldridges un de Huusslagtüüchspeler in’ *Jimmy Ryan’s*; he speel mit Lee Konitz, Tiny Grimes un Earle Warren. Buterdem nehm he mit Roy Eldridge, Oscar Peterson, Joe Pass un Ray Brown dat Album *Happy Time* up; 1977 speel he dat Album *Jivin' With the Refugees from Hastings Street* för Chiaroscuro Records in. In de 1980er Johren weer he Baas vun sien eegen Trio (mit  Roland Hanna.1999 hett her an Warren Vachés Album *What Is There to Say?* mitwarkt un he speel ok völ in Europa un Japan. 2008 is he mit Dick Hyman up dat JVC-Festival in New York uptreden. Dorneben weer he as Schoolmeester an de *Highschool of Performing Arts* un der *Trevor Day School* in New York tätig.

## Literatur
* Richard Cook & Brian Morton: *[[The Penguin Guide to Jazz]] on CD*, 6th Edition, London, Penguin 2002 ISBN 0-14-017949-6.
* Leonard Feather, Ira Gitler: *The Biographical Encyclopedia of Jazz.* Oxford University Press, Oxford usw. 1999; ISBN 978-0-19-532000-8

## Weblenken
* Eddie Locke in’  AllmusicGuide
* Utführlich Würdigung (Allegro Interviews)
* Nahroop
Kluse

En **Kluse** oder **Kluus** (Frömdwoord ok *Eremitage* oder *Heremitage*) is en Klooster mit man bloß een Mönk oder Suster. De Mönk warrt Klusener oder Klusenbro’er nömmt. So'n Klusen gifft dat sunnerlich in kathoolsche Landstreeke. Man ok in Waarfhusen in den Norden vun de Provinz Grunnen in de Nedderlannen gifft dat mit Onze Laive Vraauw van de Besloten Toen eene Kluse, wo hüdigendags noch in wahnt warrt. In dat Eemsland hett unner annern dat Klooster Thuine Klusen. Dat Woort kümmt vun dat latiensche Woort *clausura*, wat so veel bedüden deit, as *afslaten*. 

## Weblenken
* Kluse un Kark vun Waarfhusen
* Sint-Janskluus De *kluus van Krawinkel* (nich mehr bewahnt) 
* De Kluus up den Schaelsberg (nich mehr)
Kluus

**Kluus** betekent

* Kluus, Oort, an den Eremiten leevt,
* Kluus, Oort in de Gemeen Syke in’n Landkreis Deefholt, Neddersassen,
* Kluus, Oort in de Gemeen Handörp in’n Landkreis Lümborg, Neddersassen.

Kiek ok bi: Kluust.
Hermitage

**Hermitage** betekent

* Hermitage, ene Kluse,
* Hermitage, Museum in Sankt Petersborg, Russland,
* Hermitage Amsterdam, Butenstäe vun düt Museum in Amsterdam, Nedderlannen,
* Hermitage, Oort in Arkansas, USA,
* Hermitage, Oort in Missouri, USA,
* Hermitage, Oort in Pennsylvania, USA,
* Hermitage, Oort in Tennessee, USA,
* Hermitage, Wien ut Frankriek.

**Hermitage** is de Familiennaam von

* Robbyn Hermitage (* 1970), kanaadsche Badmintonspelerin.
Sideman

As **Sideman** betekent man en Musiker, de för en bestimmt Projekt vun en all bestahnd Formation engageert wurrd, ahn aber formal Liddmaat to wurrn.

De Beteknen is sünners in’ Jazz begäng un speegelt de sien Traditschoon wedder, völ mit Gastmusikers to arbeiten. In’ Vergliek to en Session-Musiker hannelt sück dat bi en Sideman aber nich um en „Updragssmusiker“, man meest üm en all sülvst etableerten un spoodrieken Künstler, de en Projekt dör sien Mitwarken en tosätzlichen Noot gifft. (vgl. Feature).
Rudolph Bay

**David Vilhelm Rudolph Bay** (* 9. Juli 1791 in Kopenhagen; † 25. Mai 1856 ok dor) weer en däänsch Komponist.

Bay hett um 1808 rüm Theologie studeert, leev aber van 1813 bit 1831 as Konsulatssekretär in Algier. Dornah weer he Königlicher Kammermusiker un siet 1834 ok Kantor in Kopenhagen. Bay gellt as eerst Vertreder vun en eegenstännig däänsch Musik. 

He hett en Singspeel as ok Romanzen un Leeder, de stark vun de däänsch Volksmusik präägt sünd, komponeert.

## Literatur

* Indrag in Dansk biografisk leksikon (däänsch)
Thomas Bettermann

**Thomas Bettermann** (* 2. Februar 1956 in Düörpm) is en düütsch Musiker (Keyboards, Kompositschoon) vun den Jazzrock.

Bettermann kreeg af dat söbente Johr Klaveerünnerricht. Volker Kriegel hett hüm 1976 as Nahfolger vun Rainer Brüninghaus in sien *[[Mild Maniac Orchestra]]* halt. Mit dat Orchester weer he een Johrteint up Tour, speel up dat Montreux Jazz Festival un dat  JazzFest Berlin un hett ruch weg een Dutzend Alben inspeelt. 

He hett aber ok mit Rockbands as *Messalla* un *Glatter Wahnsinn* as ok de Grupp vun  Klaus Lage arbeit. Wiederhenn hett he Filmmusiken verfaat un weer as Dozent tätig. 1993 produzeer he de Grupp *[[Dob Russkin]]*, an de he ok bedeeligt weer. 

Nah Ansicht vun de *Rough Guide Jazz* tellt de dör Joe Zawinul beinfloot Musiker to de wichtigst Exponenten vun de düütschen Jazzrock.

## Lexigraphisch Indrääge
* Ian Carr u. a. *Rough Guide Jazz*. Stuttgart 1999
Amstelkerk

De **Amstelkerk** is en holten Karkenbo in Amsterdam. De Karken liggt up dat Amstelveld un is boot wurrn twuschen 1668 un 1670. Dormols weer de Grachtengordel vun Amsterdam to'n tweeten Mol utboot wurrn. De Karken is plaant wurrn vun Daniel Stalpaert as en vörlopige „holten Predigtschüür“. Man harr sik vörnahmen, den „Platz bi de Karken groot noog to laten, um dor later, wenn de Tied dor is, en steenen Karken hen to setten“, schrifft dat Bureau Monumenten & Archeologie. Faken warrt ok seggt, datt de nee plaante Steenkarken nich up den Platz hensett weern scholl, wo se bit nu to steiht, man up den „Bottermarkt“, wat de hüdige Rembrandtplein is. 

In'n Momang is de Karken Egendom vun Stadsherstel Amsterdam, de dor ok en Kontoor unnerhöllt un de Rüüme verhüürt för soziaal-kulturelle Unnernehmen un ok för Hochtieden. In dat Souterrain an de Süüdsieten is en Restaurant unnerbrocht. 

Man Goddesdeenste gifft dat dor ok jummers noch: De Amstelgemeente, de to de Christelijk Gereformeerte Kerk tohöörn deit, höllt dor Karken in af. 

De Karken is in'n Grundplaan 28,3 x 28,3 Meter groot, wat utlopen deit up 100 x 100 Foot, just so, as de Oosterkerk, de ok vun Stalpaert plaant wurrn is. 1840 is de Karken in den neegootschen Stil umboot wurrn. Dor hett Hendrik Springer bi dat Leit in'e Hand harrt. 

## Weblenken
* Foto un Beschrieven vun de Orgel
* Informatschoon vun Stadsherstel Amsterdam
Umaru Yar’Adua

**Umaru Musa Yar’Adua** (* 16. August 1951 in Katsina; † 5. Mai 2010 in Abuja) weer en nigeriaansch Politiker un van 2007 bit 2010 Staatspräsident vun Nigeria.

## Leven

Umaru Yar’Adua entstamm en bekannt Fulbe-Familie ut Noordnigeria. Sien Vader, Musa Yar’Adua, weer nah de Tiet nah de Unafhängigkeit Minister för de damalige Hööftstadt Lagos un harr ok dat Ehrenamt vun den Schatzmeester *(Mutawallen)* vun Katsina. Umaru Yar’Aduas Bruder, General Shehu Musa Yar’Adua, de ünner de Militärdiktatur Sani Abachas veroordeelt wurr un 1997 in’ Gefängnis storven is, weer van 1976 bit 1979 Viezpräsident un vör sien Inhafteerung en vun de rieksten Nigerianer.

Yar’Adua studeer af 1972 Chemie an de Ahmadu Bello University in Zaria un weer dornah twee Johr lang Schoolmeester an en Hoochschool in Lagos. Van 1976 bit 1983 lehr he as Dozent in Zaria, later an en Polytechnikum in sien Geburtsstadt Katsina. A 1983 truck sück Yar’Adua ut dat akademisch Ümfeld torüch un övernehm de Leitung vun privaat Ünnernehmens un nehm verscheeden Verwaltungsratsmandate an.

## Politisch Werdegang

### Fröh politisch Aktivitäten

In de 1970er Johren weer Umaru Yar’Adua Liddmaat vun de progressiv People’s Redemption Party, de ok de Schriever Chinua Achebe anhörrn dee. 1991 wull he Gouverneur vun den Bundsstaat Katsina weern, hett aber tegen Sa’idu Barda verloren. Nah de Dood vun de Militärdiktater Sani Abacha 1998 kunn he 1999 de politisch Gruppeeren „K34“, grünnen, de sück later de Regeerenspartei People’s Democratic Party (PDP) anslooten hett

### Gouverneur

1999 kandideer he nochmals för dat Gouverneursamt, ditmal as Kandidat vun de PDP, un wunn de Wahl. In dat Johr 2003 wurr he weer wählt. 

Medien hebbt hüm as vörsichtigen, umsichtigen un nich korrupten Gouverneur beschreven. He hett 1999 und 2003 bi de Wahlen sien Vermögensverhältnisse apen leggt un man hett ok nich wegen Korruption tegen hüm Ünnersöök anstellt.

### Präsidentschapswahlen

In’ Dezember 2006 wurr Umaru Yar’Adua ut 20 Kandidaten to’n Präsidentschapskandidaten vun de DDP gewählt. Obschons he eegentlich nich de Kandidate mit de gröttsten Chancen weer, kreeg he in sien Partei mit Ünnerstütten dör den scheedenden Präsidenten Olusegun Obasanjo 3.024 Stimmen vun Parteidelegierten, während sien gröttste Gegner Rochas Okorocha blots 372 Stimmen kreeg. As Vizekandidat wähl he Goodluck Jonathan, den Gouverneur vun Bayelsa. 

Umaru Yar’Adua wurr de ok mit 70 % vun all Stimmen Winner vun de Präsidentschapswahl.

2009 is he aber an en Hartbüdelentzündung erkrankt un hett sück in Saudi-Arabien behanneln laaten. An’ Am 24. Februar 2010 kehr Umaru Yar’Adua vun de Behandlung nah Nigeria torüch, is aber an’ 5. Mai 2010 in sien Präsidentenvilla storven. Goodluck Jonathan wurr denn sien Nahfolger.

## Familiäres

Umaru Yar’Adua weer verheiraadt un harr veer Kinner.

## Enkeld Nahwiesen



## Weblinks
Dob Russkin

**Dob Russkin** weer en düütsch Popband. Se bestunn ut de Singerin un Texterin Su Cajou (börgerlich: Susanne Dobrusskin) un de Komponisten un Produzenten Thomas Bettermann. 1993 hett Dob Russkin mit *Charm Away* hör eerst Album verapenlicht, 1995 folg dat Album *Muse*. Relativ Spood harrn se mit dat Leed *The Fox*.

## Weblenken
*Diskographie
*Websteed vun Susanne Dobrusskin
*The Fox up YouTube
*Heart of Hearts up YouTube
Parimarjan Negi

**Parimarjan Negi** (* 9. Februar 1993 in Neu-Delhi) is en indisch Schachgrootmeester.  

Negi hett de Schachregeln lernt, as he veereenhalf Johr old weer. 2002 wurr he U10-Asienmeester in Teheran, 2003 wunn he de Commonwealth-Meesterschap U10. Nahdem he de Normen in Hoogeveen 2005, Dubai 2005 un Sort 2005 erfüllt harr, wurr he in’ April 2006 to’n jüngsten *[[Internatschonaler Meester|Internatschonalen Meester]]* vun de Welt ernannt. Dornah hett he  Grootmeesternormen in Hastings 2005/06, bi dat *Parsvnath-Turnier* in sien Heimatstadt Neu-Delhi in’ Januar 2006 un to’n Afsluss in Satka (Russland, Tscheljabinsk-Region) in’ Juni 2006 schafft. He wurr somit in dat Öller vun 13 Johr un 142 Daag de damals jüngste Grootmeester vun de Welt un hett dormit denn Magnus Carlsen ut Norwegen aflööst.  Negi weer vörövergahnd nah den Ukrainer Serhij Karjakin de tweetjüngste Grootmeester in de Historie vun dat Schach. Negis Trainer sünd Grootmeester Jewgeni Wladimirow ut Kasachstan un de indisch Internatschonale Meester Vishal Sareen.

Sien hööchste Elo-Tall weer bit jetzt 2671 (Okt. bit Dez. 2013). 

## Weblenken

* Homepage (engelsch)
* Schachpartien vun Negi up  chessgames.com (engelsch)
* Parimarjan Negi becomes India's Youngest Grandmaster (engelsch)
* Anand över Negi (engelsch)
* FIDE-Koort (engelsch)
From Russia with Love

**From Russia with Love** betekent

* *[[From Russia with Love (Roman)|From Russia with Love]]*, Roman vun Ian Fleming ut dat Johr 1957,
* *[[From Russia with Love (Film)|From Russia with Love]]*, Film ut dat Johr 1963, de op dat Book baseert,
* *[[From Russia with Love (Videospeel)|From Russia with Love]]*, Videospeel ut dat Johr 2005 na dat Book un den Film.
Henrik Pontoppidan

**Henrik Pontoppidan** (* 24. Juli 1857 in Fredericia; † 21. August 1943 in Kopenhagen) weer en däänsch Schriever.

## Leven

Pontoppidan keem ut en pietistischen Öllernhuus un absolveer, ähnlich as de Held vun sien Hööftwark "Hans im Glück", an dat Kopenhagener Polytechnikum en Ingenieursstudium. Dornah wurr he Meester an en Volkshoochschool. 

Af 1881 geev he sien Beroop up un wurr free Schriftsteller. He bereis denn half Europa. 

Pontoppidan is en bedüüdend Vertreder vun de Naturalismus in Däänmark. Dat vörherrschend Thema in sien Wark is de Gegensatz un dat Utnannersetten vun Kultur-Natur oder Stadt-Land.

1917 kreeg Pontoppidan för *Der Teufel am Herd* den Nobelpries för Literatur, muss sück de aber mit Karl Gjellerup, de in dat glieker Johr för *Seit ich sie zuerst sah* ehrt wurr, deelen. 

En paar Johr later fung dat bi Pontoppidan an, dat he doov up de Ohren wurr. Af 1927 weer he dordör meest ganz vun de Umwelt isoleert. 

Henrik Pontoppidan is an’ 21. August 1943 in Kopenhagen storven.

## Warken

*Die Sandinger Gemeinde (1883, dt. 1905)
*Henrik, der Eisbär (1887, dt. 1903)
*Das gelobte Land (1891/95, dt. 1908)
*Nachtwache (1894, dt. 1896)
*Der alte Adam (1894, dt. 1912)
*Hans im Glück (1898-1904, dt. 1906)
*Rotkäppchen (1900, dt. 1904)
*Hans Quast (1907, dt. 1929)
*Totenreich (1912/16, dt. 1920)

## Literatur
* Poul C. Andersen: *Henik Pontoppidan* : en biografi og bibliografi. - Kopenhagen, Levin & Munksgaard, 1934
* Elias Bredsdorff: *Henrik Pontoppidans Verhältnis zum radikalen Denken*. Greifswald, Univ., 1969. - (Nordeuropa-Studien; 3)
* Alfred Jolivet: *Les romans de Henrik Pontoppidan*. Paris, Bibl. Nordique, 1960
* Cai M. Woel: *Henrik Pontoppidan*. Kopenhagen, Munksgaard, 1945

## Weblenken

* Henrik Pontoppidan in de Katalog vun de Deutsche Nationalbücherei
* Autobiographie up de Siet vun den Nobelpries (engelsch)
Mekbuda

**Mekbuda** („de Intogene“) is de Egennaam vun den Steern ζ (zeta) Geminorum, de to dat Steernbild Tweeschen höört.

Bi Mekbuda hannelt sik dat üm en ännerlichen Steern vun’n Tyyp Cepheiden. Sien schienbore Helligkeit ännert sik twüschen +3,61m un +4,15 m mit en Periood vun 10,152083 Daag. De Steern is en roden Överrees mit en Spektralklass F7Ib un G3Ib.

Mekbuda is butendem en Dubbelsteern mit en tweete Kumponent mit en schienbore Helligkeit vun +7,6m. Disse lüttere Partnersteern höört to’n Spektraltyyp G1 un steiht in en Winkelafstand vun 101" bi en Positschoonswinkel vun 346 Grad un kann al en en eenfack Prismenfeernglas sehn warrn. Dat Dubbelsteernsystem steiht in en Afstand vun ruchweg 1170&nbsp;Lichtjohren vun de Sünn.

Dör de Laag in de Neeg vun de Ekliptik kann Mekbuda af un an ok vun’n Maand verdeckt warrn, in bannig rore Fäll kann dat ok mol to’n Bedecken dör en Planeten kamen.
Wasat

**Wasat** (ok *Wesat*) is de Egennaam vun den Steern δ Geminorum in’t Steernbild Tweeschen. 

De Steern Wasat hett en schienbore Helligkeit vun 3,5m un höört to de Spektralklass F0. De Afstand vun Wasab to uns Sünn liggt bi ruchweg 59&nbsp;Lichtjohren. De Egennaam kummt ut de araabschen Spraak (vun *wasat as-sama*) un bedüüt „de Mitt (vun’n Himmel)“.

In Wohrheit is Wasat sogor en Dubbelsteern mit en lüttere Kumponent mit en scheinbore Helligkeit vun 8,2m, de to de Spektralklass K3 höört. Disse Partner is mit bloot Oog nich to sehn, kann aver in en lütt Teleskop kloor oplööst warrn. De beiden Kumponenten bruukt ruchweg 1200 Johren, üm sik eenmol to ümrunnen.

Dör de Laag in de Neeg vun de Ekliptik kann Wasat af un an ok vun’n  Maand verdeckt warrn, in bannig rore Fäll kann dat ok mol to’n Bedecken dör en Planeten kamen. Dat letzte mol weer Wasat an’n 30. Juni 1857 dör den Saturn bedeckt. Bit to de nächste Bedecken is dat noch en lange Tiet hen, dat is eerst in’t Johr 2420 dör den Planet Venus.
Even Wetten

**Even Gabrielsen Wetten** (* 12. August 1982 in Hamar) is en up Sprints un Middelstrecken spezialiseert norweegsch Iesflinklöper. 

Even Wetten mak sien eerst Weltcuprennen in’ November 2001 in sien Heimatstadt Hamar. In de Weltcup hett he man blots (Stand: November 2006) dreemal Platzeerungen ünner de best Dree schafft. Dorüm weer sien Sieg an’ 5. März 2005 bi de Weltmeesterschapen in Inzell up de 1000-Meter-Streck ok vun nümms verwacht wurrn. An de nächst Dag kunn he disse Utnahmform, de he nie weer raakt hett, mit en darten Rang över 1500 Meter bestätigen. Sien beste Weltcupsaison harr he 2005/06, as he up de 1000-Meter-Streck up den 4. Rang in de Gesamtweltcup keem. Fiefmal weer Wetten norweegsch Meester un veer Mal Viezmeester. 

Wetten is Athletenbotschafter  vun de Entwicklungshilfeorganisation Right to Play.

## Weblenken
* Even Wetten bi ''Skateresults''
* Statistik bi ''Speedskatingnews''
* Fotos bi ''DESGphoto''
Männerpension

**Männerpension** (op Platt so veel as „Harbarg för Mannslüüd“; int. Titel *Jailbirds*) is de Titel vun en düütsche Filmkummedie ut dat Johr 1996. Speelbaas weer Detlev Buck, de in den Film ok een vun de Hööftrullen speelt un an dat Dreihbook mitschreven hett.

## Inholt
Steinbock un Hamer-Gerd sünd twee middeljunge Lüüd, de sik vör allen dör en grove un ruge Oort uttekent un to Tiet in en Gefängnis in Haft sitt. De Baas vun de Anstalt, Dr. Fazetti, will in sien Gefängnis en ne’e Methood utprobeeren, de Fangenen wedder in de Sellschop torüchtobringen: Ünner Opsicht vun Fronslüüd drööft de Fangenen för een Week Hafturlaub maken, wenn de Fronslüüd jem opnehmen doot. Ok Hamer-Gerd un Steinbock laat sik in dat Programm opnehmen. 

Wiel Hamer-Gerd mit sien Fro nix anfangen kann un mit ehr en Hannel maakt, dat se so deit as dat se em opnimmt, kummt Steinbock so licht nich dorvun. Sien todeelte Fro, Emilia Bauer, stellt sik as resolute, sture Person rut, de sik vun em nich so licht beindrucken lett. Ofschoonst sik Steinbock bi ehr teemlich dorneven benehmen deit, seggt se aver denn doch to, em för de Week optonehmen. Tosamen maakt se sik op’n Weg in de Freeheit. Op’n Weg na jemehr Heemstatt för de Weg leest se de junge smucke Maren op, de Singersche warrn will. Steinbock will sik foorts ’n beten plump mit ehr vergnögen un hollt sik’n Korf, man Gerd verkiekt sik in ehr und versöcht ehr den Hoff to maken.

Wiel Gerd sien Maren jümmer meger kummt, dreiht Steinbock för sien Opa sogor noch en krumm Ding, wat aver nich henhaut. Liekers verkiekt ok he sik in sien Gastgeversche, mutt aver jümmers wedder faststellen, dat Emilia sik vun em nich eenfack so üm’m Finger wickeln kann. Na eenige Aventüers un Kumplikatschonen – ünner annern knallt Gerd en Barbesitter över’n Hopen, as de sik över Maren lustig maakt – geiht dat för beide torüch in’n Knast, för Gerd natüürlich al wat eher. Natürlich mööt beide jemehr Straaf eerstmol afsitten – Gerd natürlich wat länger – man opletzt is en Happy End tomindst in Utsicht.

## Kritiken
*Epd Film (Utgaav 2/1996): *Detlev Buck pfeift auf die Realität und kreiert seine eigene, unnachahmliche Kinowelt. Männerpension strotzt vor verblüffenden visuellen Operationen, man sieht, wieviel Wert der Regisseur auf das Filmische legt, wie er in Bildern denkt und nicht bloß in Dialogen.*
*TV-Spielfilm: *"Witzig-lakonisches Männer-Märchen"*

## Utteken
De Film is mit veer Filmpriesen uttekent worrn:
* 1996: mit den *[[Bambi (Filmpries)|Bambi]]* in de Kategorie *Film – Natschonal* för *Detlev Buck*
* 1996: mit den *[[Bayerisch Filmpriesen|Bayerischen Filmpries]]* in de Kategorie *Beste Nawassschauspelersche* för *Heike Makatsch*
* 1996: mit de *[[Golden Lienwand|Goldene Lienwand]]*
* 1997: mit den *[[Jupiter (Filmpries)|Jupiter]]* in de Kategorie *Best düütsche Film* 

## Weblenken
Mudderkrüüz

Dat **Mudderkrüüz** oder ok **Ehrenkrüüz vun de düütsche Mudder** is an'n 16. Dezember 1938 up Befehl vun Adolf Hitler to'n eersten Mol upleggt wurrn. De Vörlage hett Franz Berberich tekent. De Anfangswöör vun Hitler sien Befehl weern: „As en sichtboor Teken vun dat Düütsche Volk sien Dank an kinnerrieke Mudders legg ik dat Ehrenkrüüz vun de Düütsche Mudder up“.
 To'n eersten Mol utgeven warrt dat an'n 21. Mai 1939. Dat is dormols in dat Düütsche Riek de Mudderdag.

## Wo dat Krüüz for goot ween scholl
De Regeerung vun dat Düütsche Riek harr dat dor up afsehn, dat Krüüz as en Utteknung för Verdeenste vun düütsche Mudders um dat Düütsche Volk up to leggen.
Kortweg scholl dat dor um gahn, de Mudders ut to teknen, de veele Kinner kregen harrn. Just na de dormolige Ideologie vun den Natschonalsozialismus scholl en Mudderkrüüz bloß an Mudders gahn, wenn 

* de Öllern vun de Kinner „vun düütschen Bloot“ un „arvduchtig“ weern,
* de Mudder so en Utteknung ok verdeent harr („arvgesund“, „anstännig“ un „ohn sittlichen Fehler“),
* de Kinner levennig up'e Welt kamen weern

## Wie dat Mudderkrüüz updeelt weer
Dat geev dormols dree Aarten vun dat Mudderkrüüz:
* den drüdden Rang (Bronze) geev dat, wenn de Mudder veer oder fiev Kinner harrt hett
* den tweeten Rang (Sülver) geev dat, wenn de Mudder sess oder seven Kinner harrt hett
* den eersten Rang (Gold) geev dat, wenn de Mudder acht oder mehr Kinner harrt hett



Bild:Ehrenkreuz der deutschen Mutter envelope.jpg|Verlehn-Büdel för den tweeten Rang 
Bild:Mutterkreutz silver.JPG|Mudderkrüüz, tweeten Rang, in Sülver 
Bild:Bundesarchiv Bild 183-J06142, Verleihung des Ehrenkreuzes der deutschen Mutter.jpg|Dat Mudderkrüüz warrt verlehnt dör Parteimackers un den Bund Deutscher Mädel (BDM)
Bild:Bundesarchiv Bild 183-J05118, Berlinerin mit Goldenem Mutterkreuz.jpg|En Fro ut Berlin mit dat Gollen Mudderkrüüz 



## Belegen
Jeanie Bryson

**Jeanie Bryson** (* 10. März 1958 in New York City) is en US-amerikaansch Jazz-Singerin un de eenzig Dochter vun de Jazz-Legende Dizzy Gillespie un de Songschrieverin Connie Bryson.

Bryson hett Anthropologie an de Rutgers Universität studeert. Dor hett se ok den Jazz-Pianisten Kenny Barron kennen lernt, de en Professur an de Universität harr un de hör in de Entwicklung vun hör Karriere as Jazz-Singerin ünnerstütt hett. 

Sie hett Touren dör Noord- un Süüdamerika, Europa un Asien makt. Se hett mit mehreren bedüüdend Jazz-Musikern Alben upnommen un hett mittlerwiel fiev Solo-Alben verapenlicht.

## Diskografie
**Deja Blue*, CD, Koch Jazz
**I Love Being Here With You*, CD, Telarc Jazz
**Tonight I Need You So*, CD, Telarc
**Some Cats Know, The Songs of Peggy Lee*, CD, Telarc Jazz
**Live at the Warsaw Jazz Festival 1991*, CD
*Geoff Keezer, *Other Spheres* Columbia/DIW 1991
*Larry Coryell, *Fallen Angel* CTI Records 1993 
*Terence Blanchard *The Billie Holiday Songbook* Columbia Records 1994 
*Grover Washington, Jr., *All My Tomorows* Columbia Records 1994
*Kevin Mahogany, *You Got What It Takes* Enja Records 1995
*Kenny Burrell, *Live At The Blue Note* Concord Jazz 1996
*Don Sebesky, *I Remember Bill: A Tribute To Bill Evans* BMG/RCA Victor 1998
*Scarlett *Scarlett* Scarlett Fever Records 1998 
*The Salt Brothers *The Right Move* Sound Up Productions 2000

## Weblenken
*Offiziell Websteed
177

## Wat passeert is
* To'n eersten Mol weert christliche Martelers in Lugdunum, dat latere Lyon, verfolgt. 

## Boren
* 
## Storven
176

## Wat passeert is

## Boren
* 
## Storven
* Faustina de Jüngere, Fro vun Kaiser Mark Aurel (* um 130 rüm).
Pedro Armendáriz

**Pedro Gregorio Armendáriz Hastings** (* 9. Mai 1912 in Mexiko-Stadt; † 18. Juni 1963 in Los Angeles, Kalifornien, USA) weer en mexikaanschen Schauspeler.

## Leven un Wark
Armendáriz is de Söhn vun en Mexikaner un en US-Amerikanersche un is wiel dat Kuddelmuddel vun de mexikaanschen Revolutschoon in Churubusco opwassen, wat en Vöroort vun Mexiko-Stadt is. Later is he mit sien Öllern na Laredo in Texas togen. As de 1921 doodbleven sünd, is he vun sien Unkel opnahmen worrn. De hett em den Weg freemaakt, en Studium vun de Weertschopswetenschoppen un Journalismus an’t Polytechnische Institut vun San Luis Obispo optonehmen.

As he 1931 sien Afsluss harr, is he torüch na Mexiko-Stadt gahn, woneem he toeerst as Iesenbahningenieur, Versekerungskoopmann un Touristenföhrer arbeit hett. In de Stadt weer he 1935 vun den Speelbaas Miguel Zacarías opdeckt, as he in en Café för amerikaansche Touristen den Monoloog ut Shakespeares *[[Hamlet]]* opseggt harr. För Amendariz weer dat de Grundsteen to en överragen Loopbahn in de *golden Ära* vun’t mexikaansche Kino. Ünner annern hett he in Filmen vun de beropenen Speelbasen Julio Bracho un Emilio Fernández un bill tosamen mit Dolores del Río dat Droompoor op de Lienwand.

Ok in Hollywood is man denn op em opmarksom worrn, woneem he eenige Filmen ünner den Speelbaas John Ford mitspeelt hett. Dorbi bleev he aver op de Rull vun den Klischee-Mexikaner beschränkt. In sien Verdarven föhr em de Rull, de he 1956 in den Film *The Conqueror* kregen hett. Disse Film weer in in Utah dicht bi dat Testrebeet för Atomwapen in Nevada dreiht, wobi de meisten Liddmaten vun de Filmkru kontamineert worrn sünd. In de nächsten Johren sünd 91 Lüüd vun jem an Kreeft krank worrn, dorünner ok Armendáriz sülvst.

Vun siene Krankheit is he wiel de Dreiharbeiten to *From Russia with Love* (1963) wies worrn. De Kreeft weer nich to helen, un he hett ünner grote Pien sien Rull to Enn dreiht. Wenig later as he fardig dreiht harr, hett he sik in en Klinik in Kalifonien sülvst doodschaten. Armendáriz hett in mehr as hunnert Produkschonen mitspeelt

Armendáriz hett en Söhn, de ok Pedro Armendáriz heet un jüst as sien Vadder Schauspeler worrn is.

## Filmografie (Utwahl)

## Utteken
Armendáriz is för sien Filmrullen söss mol as *Best Schauspeler* för den mexikaanschen Silver Ariel vörslahn wesen. Tweemol hett he dissen Pries wunnen, neemlich 1948 för den Film *La perla* un 1953 för den Film *El rebozo de Soledad*. Vörher al, weer he 1947 mit en Sünner-Ariel för sien Filmwarken uttekent.

## Weblenken

* Literatur vun un över Pedro Armendáriz in’n Kataloog vun’t Ibero-Amerikaansch Institut, Preußisch Kulturbesitt, Berlin
173

## Wat passeert is

## Boren
* 172 oder 173: Maximinus Thrax, röömschen Kaiser vun 235 bit 238. 

## Storven
179

## Wat passeert is
* Kaiser Mark Aurel smitt dat germaansche Volk vun de Markomannen ut dat Riek rut. De Markomannenkriege gaht noch en Johr fudder. 

## Boren
* 
## Storven
172

## Wat passeert is
* De Römers fangt en Krieg gegen dat germaansche Volk vun de Quaden an. 

## Boren
* 
## Storven
171

## Wat passeert is
* De Römers verdrievt de Germanen, de in dat Riek inbraken sünd, un grünnt *Castra Regina*, dat hüdige Regensborg.

## Boren
* 
## Storven
168

## Wat passeert is
* 22. Juni: Total Sünndüsternis för 7:02 min
* 17. Dezember: Ringförmig Sünndüsternis för 12:15 min
* Marcus Aurelius un Verus slaht de Markomannen in Dacia torüch.

## Boren
* 
## Storven
166

## Wat passeert is

## Boren
* 
## Storven
* Anicetus, Bischop vun Rom (* um 100)
* Laurentius, Bischop vun Byzanz
165

## Wat passeert is

## Boren
* 
## Storven
* Justin de Marteler, christlichen Apologeten un Hilligen (* um 100)
170

## Wat passeert is
* Apuleius lett sien „Gollen Esel“ rutgahn. Dat is de eerste antike Roman, de noch hüdigendags to lesen is. 

## Boren
* 
## Storven
169

## Wat passeert is

## Boren
* 
## Storven
* 10. September: Annius Verus Caesar, Söhn vun Kaiser Mark Aurel (* 162)
161

## Wat passeert is

## Boren
* 31. August: Commodus, Kaiser vun dat Röömsche Riek († 192)

## Storven
* 7. März: Antoninus Pius, Kaiser vun Rom (* 86)
157

## Wat passeert is

## Boren
*Hua Xin, Raatgever vun Cao Cao († 231)
*Xun You, Raatgever vun Cao Cao († 214)

## Storven
155

## Wat passeert is

## Boren
* 
## Storven
* Pius I., Bischop vun Rom
* Um 155: Polykarp vun Smyrna, Bischop un Marteler (* 69)
153

## Wat passeert is
* In Ägypten gifft dat lüttjere Upstänne gegenb de röömsche Herrschop.

## Boren
* 
## Storven
150

## Wat passeert is

## Boren
* Um 150 rüm: Tertullian, christlichen Schriever un Theologen († um 230 rüm)

## Storven
149

## Wat passeert is

## Boren
* 
## Storven
* Titus Aelius Antoninus un Titus Aelius Aurelius, Tweeschen un Söhns vun Antoninus Pius
144

## Wat passeert is
* L. Hedius Rufus Lollianus Avitus un T. Statilius Maximus sünd in düt Johr Konsuln vun Rom.

## Boren
* 
## Storven
143

## Wat passeert is
* In de röömsche Provinz Britannia maakt de keltische Stamm vun de Briganten en Upstand. De warrt daalpeddt vun Quintus Lollius Urbicus.

## Boren
* 
## Storven
139

## Wat passeert is
* Marcus Aurelius nümmt den Naam Caesar an. He heiraat den röömschen Kaiser Antonius Pius siene Dochter, Faustina de Jüngere. 

## Boren
* 
## Storven
Briganten

**Briganten** (lat.:*Brigantes*) is de Naam för en Grupp vun Stämm oder Volksgruppen mank de Kelten, de in dat noordööstliche Britannien leevt hefft. All to dull tohopenslaten sünd düsse Gruppen avers nich ween. Se siedeln bi *[[Eboracum]]*, wat dat hüdige York is, in de Gemarken twuschen de Ströme Humber un Tyne. Nadem de Römers dat Land innahmen harrn, is dat vun de Stadt Isurium Brigantum ut regeert wurrn. Dat is dat hüdige Aldborough. De Briganten schöllt en Spraak snackt hebben, de mit de Waliesche Spraak verwandt is. Vun de keltischen Völker wieter na Süden to hefft se sik verscheelt dör en buernhaftige Kultuur, de en beten wat butt weer. 

Allens, wat över de Briganten seggt warrt un wat sik nich torüchföhren lett up Funnen vun de Archäologie, is man mit Vörsicht to geneten. Meist allens kümmt ut de Schriften vun röömsche Historikers, sunnerlich vun Tacitus un de harr dat gor nich dor up afsehn, de Wohrheit över de Völker to vertellen, vun de he schrieven dö, man he woll siene Berichte as Propaganda bruken. Wat Tacitus schrifft, vertellt mehr över de Tostänne un de Ideologien in Rom um dat Johr 100 rüm, as över de Historie. Dat is ok gor nich kloor, of de *Briganten* sik sülms so oder ähnlich nömmt harrn, vunwegen datt de Römers allens, wat se nich kennen döen, geern en latienschen Stempel updrückt hefft. Spraakforschers wüllt nu rutfunnen hebben, datt *Brica* oder *Briga* slichtweg *Wohnstäe an't Water* heten schall. Mit en Froen-Gottheit *Brigantia* schall de Naam na neeste Kennis nix to kriegen hebben. Över en Schriftkultuur is bi de Briganten nix bekannt. 

## Anner Bedüden
In de romaanschen Spraken is Briganten, ahn, datt dat wat mit de Kelten to doon harr, en anner Woort för Prachers, Stackerts un Beddellüde (frz. brigants).

## Weblinks

* From Dot to domesday, A history of Britain .. by Stephen J. Murray, (engelsch)
Hyginus (Bischop vun Rom)

**Hyginus** (* in Grekenland, unner Umstänn Athen; † 142 in Rom) weer Bischop vun Rom (um un bi 138–142).

Över Hyginus is nich völ bekannt. He sall ut Athen stammt hemm un sall en Philosophen ween hemm. Oder he weer de Söhn vun en Philosophen ut Athen. 

In siene Amtstied as Bischop vun Rom sünd de Gnostikers Valentinus un Kerdon na Rom kamen. Se weern dor up ut, dat se as Frünnen vun den Bischop ankeken weern schollen. Later sünd se avers ut de Karken utslaaten wurrn. 

Hyginus warrt as Merteler ankeken, ofschoonst dat dor keen Born mehr för gifft. Sien Festdag is de 11. Januar. 

## Weblenken
* 
* Gesamtwerk von Migne Patrologia Latina mit Inhaltsverzeichnis
Felix (Byzanz)

**Felix** († 141) is in de Johre 136-141 Bischop vun Byzanz ween. He weer Bischop Eleutherius nafolgt. Över Felix is man wenig bekannt. Siene Amtstied liggt in de Johre vun de röömschen Kaisers Hadrian un Antonius Pius. Sien Nafolger is denn Polykarp II. wurrn. Felix sien festdag is de 15. April.
Pierre Mazeaud

**Pierre Mazeaud** (* 24. August 1929 in Lyon) is en franzöössch Afkaat,  Politiker un Alpinist. 

Mazeaud weer Viezpräsident vun de franzöössch Nationalversammlung un Präsident vun dat franzöössch Verfatensgericht. Pierre Mazeaud hett en Doktertitel in Juristeree vun de Universität Paris. 

He besteeg 1978 tosammen mit Jean Afanassief un Nicolas Jaeger as eerst Franzoos den Mount Everest. Bekannt is Mazeaud ok dör sien Bedeeligung bi dat Drama an de zentraal Frêney-Pieler vun de Mont Blanc 1961, bi dat upgrund vun extrem Weerbedingungen veer vun de söben start europäisch Spitzenalpinisten to Dood keemen. He, Walter Bonatti un Roberto Gallieni hebbt dat Unglück aber överleevt. 

## Weblenken
* Mazeaud in de Katalog vun de Deutsche Nationalbücherei
* Personennaamdatei
135

## Wat passeert is
* Enne vun den 2. Bar-Kochba-Upstand. Dood vun Bar Kochba. De röömsche Provinz *[[Judäa]]* kriggt nu den Naam *Syria Palaestina*. 

## Boren

## Storven
*
134

## Wat passeert is
* Lucius Iulius Ursus Servianus warrt to'n drüdden Mol Konsul. 
* De Brugge över den Tiber-Stromm mit den Naam *Pons Aelius* (hüdigendags Engelsbrugg) warrt fierlich in Bedriev namen.

## Boren

## Storven
*
133

## Wat passeert is
* 
## Boren
* 30. Januar: Julian I., 66 Dage lang Kaiser vun dat Röömsche Riek († 193).

## Storven
*
132

## Wat passeert is
* In de röömsche Provinz *[[Judäa]]* geiht de Bar-Kochba-Upstand los. 
* De chinees’sche Utfinner Zhang Heng boet dat wohrschienlich eerste Seismoskop.

## Boren

## Storven
*
Eumenes vun Alexandria

**Eumenes** († 141) weer vun 131 bit he storven is Bischop vun Alexandria. Eusebius vun Caesarea vertellt, datt he sien Amt eerst antreden konn, nadem de Setel vun sien Vörweser Justus „een Johr un en poor Maande“ leddig stahn harr. Sien Amtstied liggt in de Johre vun de röömschen Kaisers Hadrian un Antoninus Pius. Marcus II. is em as Bischop nafolgt.
Alexandria

**Alexandria** oder **Alexandrien** (greeksch *Αλεξάνδρεια, Alexándreia*, nah Alexander den Groten; up araabsch الإسكندرية, *al-Iskandariyya*) is en Habenstadt an de Küst vun de Middellandsche See in Ägypten. Se is de Hööftstadt vun dat Gouvernement Al-Iskanderiyya. Alexandria liggt man just över NN up en smalle Halfinsel an den westlichen Arm vun den Nil-Stroom in dat Nildelta. Na Kairo sünd dat 225 km, de Stadt Rosette liggt man 65 km ööstlich. In'n Süden vun de Binnenstadt liggt dat Mareotis-Meer, in'n Norden is de vörmolige Insel mit dat Pharos-Lüchtfüer hüdigendags to'n Halfinsel wurrn un Deel vun den Fasten Wall. 

## Inwahners
In de Stadt leevt hüdigendags 4,31 Mio. Inwahners Dor is Alexandria hüdigendags de tweet gröttste Stadt vun Ägypten mit. Wenn een de Inwahners dor umto noch mitreken deit, denn so leevt dor 4,54 Mio. Minschen. Dor is dat de veert gröttste Stadt in Noordafrika mit un de teint gröttste Stadt in ganz Afrika.

## Belege
Lol Mohammed Chawa

**Lol Mohammed Chawa** (* 15. Juni 1939 in Mao; † 15. September 2019 in N’Djamena) is in dat Johr 1979 vun’n 29. April bit to’n 21. August Staatspräsident vun den Tschad ween. He weer de Baas vun en lüttjen Twieg vun de FROLINAT, wat de Armee vun de Upsternaatschen ween is. In dat hööchste Amt vun den Staat is he wohrschienlich kamen, vunwegen dat de beiden Kriegsherren Hissène Habré un Goukouni Oueddei so övereenkamen sünd.

1996 hett he dat Präsidentenamt noch eenmol anstreevt. Dütmol is he vun de Rally for Democracy and Progress (RDP) upstellt wurrn un hett 5,93&nbsp;% vun de Stimmen kregen.
Ottersberg

**Ottersberg** betekent

* Ottersberg, Oort in de Gemeen Pliening in’n Landkreis Ebersberg, Bayern.

Dat is ok de hoochdüütsche Naam von

* Otterbarg, Oort in de Gemeen Otterbarg in’n Landkreis Veern, Neddersassen.
Al Haig

**Allan Warren Haig** (* 22. Juli 1924 in Newark (New Jersey); † 16. November 1982 in New York City), weer en US-amerikaansch Jazzpianist un een vun de Pioniere vun den Bebop.

1944 speel he mit Dizzy Gillespie, Tiny Grimes un Charlie Parker un hörr denn bit 1946 to de Band vun Gillespie un dornah to de Band vun Parker, 1947/48 hett he mit Eddie Lockjaw Davis, Ben Webster un Jimmy Dorsey tosommen arbeit. Mit Charlie Parker speel he in’ Mai 1949 up dat Festival International 1949 de Jazz in Paris, bevör he tüschen Sömmer 1949 un 1951 bi Stan Getz speel un bi den sien legendär Upnahmen för de Plattenfirma Roost mitwark. Miles Davis hett hüm to sien Nonett halt, mit dat he de eersten Upnahmen to *[[Birth of the Cool]]* makt hett. Haig speel faken ok jensiets vun de Jazzkontex. In de 1950er un 1960er Johren hett he över längere Tiet kien Musik makt; 1954/55 hett he aber mit Chet Baker, 1956 mit Gillespie un 1960 mit Perry Lopez tosommen arbeidt. 

1968 is sien Fru Bonnie ünner mysteriöös Umstännen to Dood kommen, so dat he ok as Mordverdächtiger för Gericht stunn. G. Rutan beschrifft den Prozess in sien Book *Death of a Bebop Wife* (Redwood, NY:Cadence Jazz Books, 2007).

Al Haig, de he verhollen, vun Bud Powell inspireerten Stil speel, gellt as en vun de führend Pianisten vun de Bop-Periood, de bi epochalen Inspeelen mitwarkt hett as Gillespies *Hot House* (1945) oder Miles Davis´ *Godchild* (1949).

## Diskographie (Utwahl)
* *Out Of Nowhere* (mit C. Parker, 1948)
* *Highlights in Modern Jazz: Al Haig*, 1949 
* *The Song Is You* (mit Stan Getz, 1950)
* *Opus Caprice* (mit S. Getz, 1950)
* *Al Haig Trio *, 1954 
* *Al Haig Quartet*, 1954
* *Al Haig Today!*, 1965
* *Invitation*, 1974
* *Summertime* (mit S. Getz, 1976)
* *I Remember Bebop* (mit S. Getz, 1977)
* *Ornithology*, 1977
* *Inner City* (1980)
* *Bebop Live*, 1982

## Weblenken
* Utführlich Al Haig Diskographie
* Haig in de Katalog vun de Deutsche Nationalbücherei
* Personannaamdatei
Édouard Jean-Marie Stephan

**Édouard Jean-Marie Stephan** (* 31. August 1837; † 30. Dezember 1923) weer en franzöösch Astronom.

Van 1867 bit 1907 weer he Direkter vun dat Observatorium vun Marseille. 
In dat Johr 1866 hett he de Asteroiden (89) Julia und (91) Aegina opdeckt. 1877 hett he de nah hüm nömmt Galaxiengrupp Stephans Quintett opdeckt.

## Weblenken

* Édouard Stephan (franzöösch)
Arteria thoracoacromialis

De **Arteria thoracoacromialis** („Bostkasten-Gradeneck-Slagader“) is en Arterie bi’n Minschen, de in dat Rebeet vun de Schuller liggt.

## Verloop
De Arteria thoracoacromialis is en Twieg vun de Arteria axillaris. Se geiht vun disse Slagader al wiet baven bi de Schuller af, wobi se vun’n Musculus pectoralis minor afdeckt warrt, un deelt sik kort dorop in veer Twiegen op.

De **Ramus pectoralis** stiggt twüschen de Bostmuskeln na ünnen un vertiegt sik dorin. Bi Fronslüüd gaht vun ehr ok Twiegen na de Bostdrüüs af, woneem se Anastomosen mit de *Rami intercostalis* vun de Arteria mammaria interna un de Arteria thoracica lateralis billt.

De **Ramus acromialis** verlöpt över’n Processus coracoideus na de Siet hen ünner den Musculus Deltoideus, in de he sik den optwiegt. Sien Endtwieg geiht dör den Muskel dör un ennt an’t Acromion in en Nett ut Twiegen vun de Arteria scapularis transversa un de Arteria circumflexa humeri posterior.

De **Ramus clavicularis** stiggt na baven op de Mitt to hen na’t Sternoklavikularlidd. He versorgt dat Lidd as ok den Musculus subclavius.

De **Ramus deltoidus** överkrüüzt den Musculus pectoralis minor un verlöpt tosamen mit de Vena cephalica över de Mohrenheim-Kuhl in den Sulcus deltoideopectoralis. Disse Ramus versorgt den Musculus pectoralis major un den Musculus deltoideus.

## Literatur
Walter Thiel: *Photographischer Atlas der praktischen Anatomie.* Springer-Verlag, 2. Utgaav 2005, ISBN 9783540312420.
Telesphorus

**Telesphorus** (* in Grekenland; † 136 oder 137 in Rom) vun um un bi 125/126 bit um un bi 136/137 Bischop vun Rom ween. Dat weer to de Tied, as Hadrian Kaiser vun Rom weer. 

Allerhand Traditschonen in de christlichen Karken schöllt vun em in Gang brocht ween sien. Dor höört de Goddsdeenste to Wiehnachten in de Middernacht to, un ok, datt Paaschen up'n Sönndag fiert warrt, datt seven Weken vör Paaschen Fastentied inholen warrt un datt in'e Karken dat Gloria sungen warrt. Man of dat ok würklich stimmt, dat warrt vun Historikers betwiefelt. 

Irenäus vun Lyon schrifft, Telesphorus weer en Marteler ween. In de kathoolsche Karken liggt sien Festdag up'n 5. Januar, in de Orthodoxe Karken is he an'n 22. Februar. 

De Karmeliters verehrt em as en Schutzhilligen. He schall up'n Barg Karmel as en Eremieten leevt hebben. 

## Weblenken
* Ökumenisches Heiligenlexikon
* 
* Gesamtwerk von Migne Patrologia Latina mit Inhaltsverzeichnis
Jiggs Whigham

**Jiggs Whigham** (* 20. August 1943 in Cleveland, Ohio; bürgerlich Naam **Oliver Haydn Whigham III**) is en Basuunist, Bandleader un Lehrer. 

Mit 17 Johren weer he all eerst Solobasuunist vun dat *[[Glenn Miller]] Orchestra* ünner Ray McKinley, twee Johr later bi Stan Kenton.

Nah enjohrig Engagements in New Yorker Studios un Broadway Musicals keem he 1965 nah Düütschland as Solist to dat Jazz-Orchester vun Kurt Edelhagen bi de WDR in Köln. Den eersten Preis kreeg he 1966 bi den eersten Wettstried för  Modern Jazz in Wien. Siet den 1970er Johren speel he bi Peter Herbolzheimers *Rhythm Combination & Brass*. 1976 entstunn sien eerst Album ünner eegen Naam, *Hope* mit Niels-Henning Ørsted Pedersen un Grady Tate. 1989 nehm he mit Gastmusikers as Bud Shank, George Cables, John Clayton un Jeff Hamilton dat Album *The Jiggs Up* up. Van 1971 bit 1981 hett he regelmäßig mit de The George Gruntz Concert Jazz Band arbeit. 
1979 wurr he Perfesser un Baas vun de Jazz-Afdeelen vun de Hoochschool för  Musik Köln. Enn' vun de 1970er-Johren hett Jiggs Whigham tosommen mit de Basuunisten Bill Watrous, Albert Mangelsdorff un Kai Winding de Grupp Trombone Summit bildt, mit de he 1980 för dat düütsch Label MPS en Plattenupnahm makt hett. 1982 hett he mit de *WDR Big Band* arbeit un nehm dat Album *The Third Stone* up, mit Arrangements vun Bill Holman.

Van 1995 bit Herbst 2006 weer Jiggs Whigham Perfesser un Baas vun dat Afdeelen för  Popularmusik an de Hochschool för Musik „Hanns Eisler“ Berlin un deren Utgründung Jazz-Institut Berlin un hett van 1995 bit 2000 de RIAS Big Band Berlin leit. To Tiet leit Jiggs Whigham de BBC Big Band in London. 2007 un 2009 speel he jeweils en Konzert mit de Big Band Berenbostel.

## Weblenken
* offiziell Websteed
* Whigham in de Katalog vun de Deutsche Nationalbücherei
List vun de parlamentarisch Parteien in 't Vereenigt Königriek

Dat is ene List vun de parlamentarisch Parteien in 't Vereenigt Königriek vun 
Grootbritannien un Noordirland. 

*Konservativ Partei (Vereenigt Königriek) (*ingelsch: Conservative Party*, *schottsch: Conservative Pairty*, *waliessch: Y Blaid Geidwadol*, *schottsch gäälsch: Pàrtaidh Tòraidheachd*)
*Arbeiderpartei (Vereenigt Königriek) (*ingelsch: Labour Party*, *schottsch: Labour Pairty*, *waliessch: Y Blaid Lafur*, *schottsch gäälsch: Pàrtaidh Làbarach*, irisch: *Páirtí an Lucht*)
*Liberal Demokraten (Vereenigt Königriek) (*ingelsch: Liberal Democrats*, *schottsch: Leiberal Democrats*, *waliessch: Y Democratiaid Rhyddfrydol*, 
*schottsch gäälsch: Liberalaich Dheamocratach*)
*Demokraatsche Unionistische Partei (*ingelsch: Democratic Unionist Party*, *irisch: Páirtí Aontachtach Daonlathach*, *waliessch: Plaid yr Unoliaethwyr Democrataidd*)
*Schottsch Natschonale Partei (*ingelsch:Scottish National Party*, *schottsch: Scottis Naitional Pairtie*, *waliessch: Plaid Genedlaethol yr Alban*, *schottsch gäälsch: Pàrtaidh Nàiseanta na h-Alba*)
*Sinn Féin 
*Plaid Cymru
*Soziaaldemokraatsche un Arbeiderpartei (*ingelsch: Social Democratic and Labour Party*, *irisch: Páirtí Sóisialta Daonlathach an Lucht Oibre*) 
*Gröne Partei vun England un Wales (*ingelsch: Green Party of England and Wales*, 
*waliessch: Plaid Werdd Cymru a Lloegr*)
*Allianzpartei vun Noordirland (*ingelsch: Alliance Party of Northern Ireland*, 
*irisch: Pháirtí Comhghuaillíochta Thuaisceart Éireann*)
*Unafhängigkeitspartei vun't Vereenigt Königriek (*ingelsch: United Kingdom Independence Party*, *waliessch: Plaid Annibyniaeth y Deyrnas Unedig*)
*Britisch Natschonale Partei (*ingelsch: British National Party*, 
*waliessch: Plaid Genedlaethol Prydain*)
*Unionistisch Partei Ulster (*ingelsch:Ulster Unionist Party*, 
*waliessch: Plaid Unoliaethol Ulster*, *irisch: Páirtí Aontachtach Uladh*)
*Genossenschopspartei (*ingelsch:Co-operative Party*)
Darius Brubeck

**Darius Brubeck** (* 14. Juni 1947 in San Francisco, Kalifornien) is en US-amerikaansch Jazz-Keyboarder un Schoolmeester. Sien Afsluss hett he an de Wesleyan University makt. He is de öldste Söhn vun de Jazz-Legende Dave Brubeck un hett ok mit hüm tosommen speelt. 

He hett lang Tiet in Durban, Süüdafrika as Perfesser un Baas vun dat Zentrum för Jazz un Populäre Musik an de Universität Natal leevt un arbeit. 2009 hett he sien Vader bi en Konzert ersett, as de wegen Krankheit utfallen weer.  

## Weblenken
*Darius Brubeck's website
*Kennedy, Gary W.: "Darius Brubeck", Grove Music Online ed. L. Macy (uproopen: 27.04.2010)
Peanuts Holland

**Herbert Lee „Peanuts“ Holland** (* 9. Februar 1910 in Norfolk, Virginia; † 7. Februar 1979 in Stockholm) weer en US-amerikaansch  Jazztrompeter un Singer vun den Swing. He speel unner annern mit Coleman Hawkins, Fletcher Henderson und Don Byas.

## Leven un Wark
Peanuts Holland speel anfangs in de Jenkins Orphanage Band un denn 1929–33 bi Alphonse Trent in de Süüdstaaten vun de USA. He harr eegen Orchester mit Earl Bostic un Slam Stewart (1933–38), dortüschen geev dat kört Perioden wo he mit  Willie Bryant un Jimmie Lunceford tosommenarbeit hett. Holland keem 1939 nah New York un speel bi Coleman Hawkins, arbeit dornah bi Fletcher Henderson 1940 un Charlie Barnet 1941–46. Mit de Band vun Don Redman gung he 1946 (gemeensam mit Don Byas) nah Europa un is dornah meest as Solist mit eegen Band uptreden, vör allen in Frankriek un Skaninavien. Peanuts Holland harr grooten Infloot up de europäisch Nahkriegs-Jazzszene. 1963 speel he bi dat *Americans-in-Europe*-Konzert vun de Süüdwestfunk in Koblenz mit.

Sien Gesangsstil in sien humoristisch Oort ähnel de vun Dizzy Gillespie oder de *vout*-Stil vun Slim Gaillard. Good to hören is dat in de sien Komposition *Cement Mixer* vun 1947 mit de *Don Byas Re-boppers*.

Holland nehm Platten mit Don Byas, Guy Lafitte, Tyree Glenn, Dodo Marmarosa un Mezz Mezzrow up.

## Utwahldiskographie
* *Peanut Butter Blues* (1946)
* *Jazz in Paris – Bebop* (Blue Star/Vogue, 1946-47) mit Don Byas
* Don Byas: *Don Byas 1946 / 1947* (Classics)
* Guy Lafitte: *Blue and Sentimental* (Emarcy, 1954)
* Peanuts Holland Sextet: *Jazz In Paris: Peanuts Holland – Buck Clayton – Charlie Singleton* (Emarcy, 1954) mit Guy Lafitte, Géo Daly, Jean-Claude Pelletier
* Mezz Mezzrow: *Mezz Mezzrow In Paris* (JazzTime, 1955)

## Literatur
* Martin Kunzler: *Jazz-Lexikon*, Reinbek, Rowohlt, 1988
* Richard Cook & Brian Morton: *[[The Penguin Guide to Jazz|The Penguin Guide to Jazz on CD]]*, 6th Edition, London, Penguin, 2002 ISBN 0-14-017949-6.

## Weblenken
* Peanuts Holland in de Katalog vun de Deutsche Nationalbücherei
* Personennaamdatei
Geoffrey Unsworth

**Geoffrey Unsworth** (* 1914 in London, England; † 28. Oktober 1978 in de Bretagne, Frankriek) weer en britischen Kameramann.

## Leven un Wark
Unsworth hett in veertig Johren an meist 90 Kinofilmen mitarbeit. Dorünner weern eenige spoodrieke Warken, de vundaag as Klassikers gellt, as to’n Bispeel *A Bridge Too Far*, *2001: A Space Odyssey* oder *Murder on the Orient Express*. He weer för sien Arbeit mit eenige Filmpriesen ehrt.

Storven is Unsworth 1978 bi de Dreiharbeiten to den Film *Tess* vun Roman Polanski. För disse Arbeit hett he en Oscar kregen. 1976 is he to’n Officer of Order of the British Empire nöömt worrn.

## Filmografie (Utwahl)

## Utteken
För siene Arbeiten is Unsworth mit 14 Priesen ehrt worrn un weer noch för wietere teihn nomineert. Wunnen hett he ünner annern:
* 1964: den *[[Best Cinematography Award]]* vun de *British Society of Cinematographers* för *Becket*
* 1965: den *[[BAFTA Award]]* in de Kategorie *Best Britische Kameramann – Farv* för *Becket*
* 1969: den *[[BAFTA Award]]* in de Kategorie *Beste Kamera* för *2001: A Space Odyssey*
* 1973: den *[[BAFTA Award]]* in de Kategorie *Beste Kamera* för *Cabaret*
* 1973: den *[[Oscar]]* in de Kategorie *[[Oscar/Best Kamera|Beste Kamera]]* för *Cabaret*
* 1973: den *[[BAFTA Award]]* in de Kategorie *Beste Kamera* för *Alice’s Adventures in Wonderland*
* 1977: den *[[Best Cinematography Award]]* vun de *British Society of Cinematographers* för *A Bridge Too Far*
* 1981: den *[[Oscar]]* in de Kategorie *[[Oscar/Best Kamera|Beste Kamera]]* för *Tess*
* 1982: den *[[BAFTA Award]]* in de Kategorie *Beste Kamera* för *Tess*

## Weblenken
Heros I.

**Heros I.** (ok: **Heron I.**; † um 127) weer de veerte Bischop vun Antiochia. Sien direkten Vörweser is Ignatius vun Antiochia ween. Heros siene Amtstied leeg so um un bi in de Johre 100-127. Sunst is nich veel över em bekannt. Sien Nafolger is Bischop Cornelius wurrn. Heros warrt as Hilligen ankeken. Sien Festdag is de 17. Oktober. 

## Weblenken
* [Indrag in ''Vollständiges Heiligen-Lexikon'' (1858)](http://www.zeno.org/Heiligenlexikon-1858/A/Heron,+S.+(3))
Christian Wolff

**Christian Wolff** is de Naam von

* Christian Wolff (1679–1754), düütsch Universaalgelehrten, Jurist un Mathematiker,
* Christian Wolff (* 1931), düütschen Politiker,
* Christian Wolff (* 1934), US-amerikaansch Musiker un Komponist,
* Christian Wolff (* 1938), düütsch Schauspeler,
* Christian Wolff (* 1943), düütschen Theoloog,
* Christian Wolff (* 1949), düütsch Pastoor,
* Christian Wolff (* 1972), öösterrieksch Autorennfohrer,
* Christian Wolff, düütschen Verwaltungsbeamten,
* Christian Philipp Wolff (1772–1820), düütschen Bomeester, Stuckatör un Bildhauer.

Kiek ok bi: Christian Wulff.