open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Mangano

**Mangano** is de Familiennaam von

* Ed Mangano (* 1962), US-amerikaanschen Politiker,
* Joy Mangano, US-amerikaanschen Utfinner,
* Lawrence Mangano († 1944), US-amerikaanschen Gangster,
* Silvana Mangano (1930–1989), italieensche Schauspelersche,
* Venero Mangano (1921–2017), US-amerikaansch Mafioso,
* Vincent Mangano (1888–1951), US-amerikaansch Mafioso,
* Vittorio Mangano (1940–2000), italieensch Mafioso.
Bundsautobahn 270

De **Bundsautobahn 270** (Afk.:**BAB 270** oder ok **A&nbsp;270**) is en öörtliche Autobahn in’n Noorden vun Bremen. Se hett en Länge vun üm un bi twölf Kilometer und verlöppt vun de A&nbsp;27 bi Bremen-Borglesum bit na Bremen-Farg.

De BAB 270 is in’t Johr 2001 dör en Ümwidmen vun en Deelafsnitt vun de Bundsstraat 74 tostannen kamen. De Afsnitt hett ok de Beteken *B&nbsp;74n*. Dorna sünd aver, vun wegen den Streckenverloop dör dicht bewahnt un beboet Rebeet un ok as dor nich so veel Verkehr fohrt, keen Bovörgäng to’n Utwieten maakt worrn. Op wiete Delen vun disse Autobahn gifft dat dorüm keen Standstriepen un en Tempolimit op 80 km/h.

De Utbo vun de Autobahn geiht siet 2007 in Richt Farg wieter. Opletzt schall de Streck an en Fährtofohrt ennen.

## Opfohrten

} 
|-
|}

## Weblenken

* Naue Streckenbeschrieven vun de A&nbsp;270
Volker Strübing

**Volker Strübing** (* 1971 in Sondershausen) is en hoochdüütschen Schriever un Ledermaker.

Strübing hett Fackarbeider för Datenverarbeidung lehrt. He leevt sied 1978 in Berlin. Anfungen künstlerisch to arbeiden hett he mit dat Programmeren von Musik för Computerspelen op’n C64. 1990 hett he tohoop mit Tobias Herre un Uwe Beneke för de Firma Blue Byte dat Speel *Atomino* utklamüsert. An’n 4. Juli 1996 hett he tohoop mit Tube (Tobias Herre), Spider (Andreas Kenzke), Uwe Beneke, Sabine Mylius, Andre Lange, Klaus Schwarz un Gunar Klemm de Berliner Lesebühne *LSD - Liebe statt Drogen* grünnt. Von 2000 bet 2008 weer he bi de Berliner Lesebühne *Chaussee der Enthusiasten* mit dorbi. An’n 9. September 2000 hett he denn tohoop mit Dan Richter de Lesebühne *Kantinenlesen* grünnt.

Sied 2004 steit he sülvst oder as Team LSD (tohoop mit Michael Ebeling) fakener bi Poetry Slams op de Bühn. He maakt veel korte, satiersche Texten, de vör allen för dat Vörlesen schreven warrt.

## Priesen

In’n Oktober 2005 hett Strübing den *Slam2005* in Leipzig wunnen. Sien Roman *Das Paradies am Rande der Stadt* hett bi’n Düütschen Science-Fiction-Pries 2006 den tweten Platz in de Kategorie Best Roman kregen. 

In’n November 2006 hett he tohoop mit Michael Ebeling („michaEbeling“) as Team LSD den Teamwettstried bi’n Slam2006 in München wunnen. Bi’n Nawuss-Kabarettisten-Wettstried Stuttgarter Besen weer he 2008 de Drüdde.

## Warken

* *Das Paradies am Rande der Stadt.* yedermann, Riemerling bei München 2005, ISBN 3-935269-30-7
* *Ein Ziegelstein für Dörte.* Voland & Quist, Dresden/Leipzig 2007, ISBN 978-3-938424-23-0

## Weblenken

* 
* Volker Strübing sien Websteed (hoochdüütsch)
* Strübing sien YouTube-Kanaal, ünner annern mit de ''Kloß-&-Spinne''-Reeg (hoochdüütsch)

## Footnoten
Twilight

**Twilight** (engelsch för Tweedüüster) betekent

* *[[Twilight (Book)|Twilight]]*, Book vun Stephenie Meyer (hoochdüütsch: *Bis(s) zum Morgengrauen*),
* *[[Twilight (Film)|Twilight]]*, Film na dat Book ut dat Johr 2008,
* *[[Twilight (1998)|Twilight]]*, US-amerikaanschen Thriller ut dat Johr 1998,
* Twilight, US-amerikaansche Band,
* Twilight, Oort in’n Washington County, Pennsylvania, USA.
Bundsautobahn 281

De **Bundsautobahn 281** (Afk.:**BAB 281** oder ok **A&nbsp;281**) is en öörtliche Autobahn in Bremen, de opstunns noch ut twee Deelstücken besteiht. Beide Delen tosamen hebbt en Läng vun ruchweg 7&nbsp;km. 

De A&nbsp;281 schall, wenn se fardigstellt is, den Autobahnring in’n Noorden vun Bremen sluten, man de fehlen Streckenafsnitten sünd opstunns noch nich in de Plaanfaststellen. An’n Enn schall se mit twee Fohrstriepen in jede Richt, de A&nbsp;27 vun’t Dreeeck Bremen-Industriehavens över Woltmershusen mit de Bundsautobahn 1 an de Anslussteed Bremen/Brinken verbinnen. So is dat in’n Bundsverkehrsweegplaan as vördringlich nödig Boünnernehmen kenntekent.

In’t Johr 1995 is de eerste Afsnitt twüschen Bremen-Industriehavens un Borg-Grambke mit en Läng vun twee Kilometer fardig worrn. Dat annere Deelstück, dat vun’t Göderverkehrszentrum (GVZ) na’n Neuenlander Ring föhrt, is an’n 30. Januar 2008 in Bedrief nahmen worrn. En Bestanddeel vun de Verbinnen na de Anslusssteed Borg-Grambke schall en ne’en Wersertunnel warrn, da na den politischen Stand vun 2008 privat betahlt warrn schall. De Investitschoon schall sik ut Mautinnahmen afdrägen. Wenn de Autobahn kumplett fardig is, schall se en Samtläng vun 20&nbsp;km hebben.

## Sünnerheiten
In’t Rebeet vun’n Flaaghavendamm verlöpt de Autobahn as Hoochstraat över en lange Schraagreepbrüch. De Bremer Stratenbahn kriggt dor to’n Utgliek för dat Land, dat se dor praatstellt hebbt, Stellmööglichkeiten mit Dack ünner de Autobahn. Togliek warrt dormit de sworer Grünnenbedingen in’n Verloop vun de Neuenlanner Waterlöös överwunnen.

## Weblenken
* Naue Streckenbeschrieven vun de A&nbsp;281
* Utföhrlich Beschrieven vun’n Bo (hoochdüütsch)
Matthew Lewis

**Matthew Lewis** is de Naam von

* Matthew Lewis (1775–1818), brietschen Schriever,
* Matthew Lewis (* 1930), US-amerikaanschen Fotograaf,
* Matthew Lewis (* 1937), US-amerikaanschen Schauspeler,
* Matthew Lewis (* 1989), brietschen Schauspeler,
* Matthew Lewis (* 1990), austraalschen Footballspeler,
* Matthew Gregory Lewis (1775–1818), brietschen Schriever.
Matthew Lewis (Schauspeler)

**Matthew David Lewis** (* 27. Juni 1989 in Leeds, West Yorkshire) is en britischen Schauspeler.

Matthew Lewis is de Söhn vun Adrian un Lynda Lewis. He hett noch twee öllere Bröder: een de bi’t Feernsehn arbeit un en annern de Musiker un ok Schauspeler is. Lewis maakt Schauspeel siet he fief Johr oolt weer un hett al mehrere lütte Rullen in’t Feernsehn hatt, bevör he bi’t Casting för de Harry-Potter-Filmen vörsproken hett. He hett dor de Rull *Neville Longbottom* speelt, för de he verkehrte gele Tähn drägen müss.

## Filmografie (Utwahl)

## Weblenken
(712) Boliviana

**(712) Boliviana** is en Asteroid ut de Hööftgördel, de an’n 19. März 1911 vun de düütsch Astronom Max Wolf in Heidelbarg opdeckt wurrn is. 

De Asteroid is nah de süüdamerikaansch Revolutschonär Simón Bolívar nömmt wurrn.
Calas

**Calas** betekent

* Calas de Mallorca, Oort op Mallorca, Spanien,
* Calas, Oort in de Gemeen Cabriès in dat Département Bouches-du-Rhône, Frankriek.

**Calas** is de Familiennaam von

* Jean Calas (1698–1762), franzööschen Protestant un Justizopper.

Kiek ok bi: Callas, Cala.
Valerie Haller

**Valerie Haller** (* 12. November 1970 in München) is en düütsch Moderatorin un Börsenreporterin. 

Haller studeer Journalistik in München un an de New York University. Se hett den den akadeemschen Afsluss Master of Arts makt un weer dornah as Moderatorin bi Bloomberg News in New York tätig. 1997 is se to dat ZDF-Studio in New York wesselt, wo se bit 2000 bleev. 2000 is se nah Düütschland torüchgahn, wo se sietdem as Börsenreporterin för dat heute-journal vun de ZDF un as Moderatorin bi WISO tätig is.

## Weblenken

* Kurzporträt bi ZDF.de
David Bradley

**David Bradley** is de Naam von

* David Bradley (1920–1997), US-amerikaanschen Speelbaas un Schauspeler,
* David Bradley (* 1942), brietschen Schauspeler,
* David Bradley (* 1949), US-amerikaanschen Informatikinschenör,
* David Bradley (* 1950), US-amerikaanschen Schriever,
* David Bradley (*Dai Bradley*; * 1953), brietschen Schauspeler,
* David Bradley (* 1953), US-amerikaanschen Schauspeler,
* David Bradley (* 1963), Mathematiker,
* David W. Bradley (* 1955), US-amerikaanschen Speelutwickler.
David Bradley (Schauspeler, 1942)

**David Bradley** (* 17. April 1942 in Yorkshire, Grootbritannien) is en britischen Schauspeler.

Bradley is in’t Johr 1971 Schauspeler worrn. He hett in sien Loopbahn vele Rullen in verscheden Feernsehfilmen un -regen speelt, as to’n Bispeel in *The Professionals* (hoochdüütsch: *Die Profis*) oder in *The Crackers* (hoochdüütsch: *För alle Fälle Fritz*). Internatschonal bekannt worrn is he aver mit de Rull as Huusmeester *Argus Filch* in de Harry-Potter-Filmreeg.

He hett in’t Johr 1991 den Laurence Olivier Theatre Award in de Kategorie *Best Schauspeler in en Nevenrull* wunnen. De Pries weer för dat Stück *[[The Tragedy of King Lear]]* dat an’t Royal National Theatre speelt weer.

## Filmografie

## Websteden
Alexandre Schaumasse

**Alexandre Schaumasse** (* 3. Mai 1882 in Saint-Quay-Portrieux; † 1958 in Nizza) weer en franzöösch Astronom. 

In den Eersten Weltkrieg (1914) wurr he swoor besehrt un hett över een Johr in’t Hospital legen. 

Schaumasse hett dree Kometen opdeckt: Den periodischen Kometen 24P/Schaumasse in dat Johr 1911 un de beid nichtperiodischen Kometen C/1913 J1 (Schaumasse) (ok 113 II) und C/1917 H1 (Schaumasse) (oder 1917 II).

Dorto hett he noch twee Asteroiden opdeckt Alsatia (an’ 23. November 1921) un Lorraine (an’ 17. November 1928). Hüm sülvst is de Asteroid Schaumasse todacht. 

## Weblenken
* Biografie vun de Steernwacht in Nizza (up franzöösch)
PHP

**PHP** is en Skriptsproak, mit en an C anlohnte Syntax, de tomeist to’t Opstellen vun dynamische Websieten bruukt ward. PHP is Open-Source.

PHP teegnet sick vör allem dordör ut, dat man dat lich lehrn kann. So as de breede Datenbankünnerstütten und dat dat vele Funkschoonsbibliotheeken gifft. Dat gifft to’n Biespill, Bibliotheeken üm Biller un Grafiken dynamisch to genereeren.

## Geschicht
PHP wur’ 1995 vun Rasmus Lerdorf entwickelt. De Begreep stunn dormals noch för *Personal Home Page Tools* und weer eegentlich as Ersatz för en Sammeln ut Perl-Skripten dacht, de Lerdorf schreven hett, üm de Togrepen op sien Online-Levensloop to Protokolleeren. Bald möök he aver en Ümsetten in C. Dorin ward PHP ok hüüt noch entwickelt. Dat publizeerte PHP/FI (FI stunn för Form Interpreter), weer Perl bannig gliek. Wenn ok lütter un eenfacher.

PHP 3 wur’ vun Andi Gutmans un Zeev Suraski nee schreven, vun wegen dat se de Menen weern, dat dat intwischen ruut kaamene PHP/FI 2 nich goot weer för E-Commerce. Ok de Bedüden vun de Afkörten PHP wurd dor bi ännert. Lerdorf hett mit Gutmans un Suraski tosamenarbeit, un so wur’ de Entwickeln vun PHP/FI instellt. Liekers dat PHP 3 för’n professchonellen Insatz noch nich noog Funkschonen hatt hett un noch swack weer, keem de Verbreeden vun PHP dor mit goot vöran. De vun Gutmans un Suraski grünnte Zend Technologies Ltd. entwickel denn de Zend Engine 1, wat de Karn vun de PHP 4 Standartimplementeeren is. Mit PHP 4 wur' de Utföörgeschwinnigkeit vun komplexen Applikationen un de Sicherheit bii de Benutzung vun globale Variablen verbetert. Inföhrt wur’ de Ünnerstüten för wietere Nettserver, dat Sessionmanagement, de Utgaavpuffern, as ok ne’e Spraakkonstrukte.

As dat World Wide Web an’t Enn vun de 1990er Johren stark wussen is, bestunn en grode Bedarf an Skriptspraaken, mit de sik dynamische Websteden ümsetten laat. PHP wur’ för de Webentwickeln mit de Tiet mehr nütt, as de ole Stannart Perl, wiel dat, dör de Spezialiseeren lichter to lehrn weer.

## Allgemeen
PHP is en System, bi dat PHP-Kood op’n Server utföhrt ward. Dat bedüüdt, dat de Quelltext nich an’n Browser övermiddelt ward, man an en Interpreter op den Webserver - in’t Gegendeel to Javascript, dat vun den Browser interpreteert ward. Erst de Utgaav vun den PHP-Interpreter ward an den Browser schickt. In de meisten Fäll is dat en HTML-Dokument, dat is aver ok mööglich annere Dateien, as Biller oder PDF-Dokumenten to genereeren.

Üm en PHP-Datei bi en Webanwennen uttoföhren, bruukt man en System, dat mit de in de Datei borgen Anwiesen umgahn kann. Ut dissen Grund ward dör en Snittsteed de Interpreter vun en Server-Deenst utföhrt. De Kombinatschoon ut Linux/Windows as Bedriefssystem, Apache as Webserver, MySQL as Datenbanksystem un PHP ward LAMP oder WAMP nöömt. Fardige LAMP- un WAMP-Paketen, de dat unnöödige Laaden un Konfigureeren vun Paketen ut dat Nett unnödig maaken, warn ünner annerm in dat Projekt XAMPP entwickelt, wobi dat intwischen Versionen för Linux, Solaris, Windows un Mac OS X gifft.
(971) Alsatia

**(971) Alsatia** is en Asteroid ut de Hööftgördel, de an’n 23. November 1921 vun de franzöösch Astronom Alexandre Schaumasse in Nizza opdeckt wurrn is.

He sülvst harr de Asteroid as *Alsace* (Elsass) betekend. Dat Rekeninstitut aber hett de Beteknung in de latiensche Form *Alsatia* afännert.
(1114) Lorraine

**(1114) Lorraine** is en Asteroid ut de Hööftgördel, de an’n 17. November 1928 vun de franzöösch Astronom Alexandre Schaumasse in Nizza opdeckt wurrn is.

De Asteroid is nah de histoorsch franzöösch Region Lothringen nömmt.
Venlo

**Venlo** is ene Stadt in de Gemeen Venlo in den Noorden vun de Provinz Limborg vun de Nedderlannen. De Stadt hett 35.300 Inwahners (2008), de Gemeen 91.443 (2008). 

De Stadt liggt an de Maas, de de Grenz twüschen Venlo un Blierick billt. Vele histoorsche Bowarken sünd in den Tweeten Weltkrieg verschütt gungen. Dat bekannte Raathuus is vun 1597. De wichtigste Kerk is de St.-Martinuskark, ene Hallenkark in gotischen Stil. De St.-Joriskark is ut 1718. De Stadt liggt in’t Rebeet vun’t Dekanaat Venlo-Tegelen vun’t Bisdoom Roermond vun de röömsch-kathoolsche Kark.

In Venlo warrt de Karneval groot fiert. De Spraak, de hier in de Stadt snackt warrt, is Limborgsch. In Venlo stahn Kintopps. De Stadt warrt vun vele Düütsche besöcht, de dor inkoopen. 

## Historie

Venlo geev dat al vör de Römers. Venlo weer in’t Middelöller ene Hannelsstadt. för den Handel worrn de Maas un een Heerweg bruukt. Stadtrechten kreeg de Oort in 1343 vun Hertog Reinoud vun Gelre II. 1481 is Venlo de Hanse bitreden. Twüschen 1830 un 1839, in de Johr vun den Belgischen Opstand, weer de Stadt in’t Rebeet vun Belgien. In 1940, kört nah den düütschen Infall, worr Blierick en Deel vun Venlo. 1944 höörde de Stadt een Poor Maanden to Düütschland. Dörch en allieerdet Bombardement worr de halve Binnenstadt verwööstet. Vele Minschen sünd dorbi dood blewen.

## Sport
Elk Johr organiseert de Stichting Rolstoeldansen Nederland (SRN) (Stiftung Rullstohldanzen Nederland) in Venlo de Veranstalten *Venlo danst grenzeloos* un 2011 de Benelux Meesterschapen Rullstohldanz.

## Enkeld Nahwiesen
Johannes Wolko

**Johannes Wolko** (* 24. Oktober 1986 in München) is en düütsch Synchroonsnacker.  

## Synchroonisatschonen

### Filme
* 1995: Stimme des Herzens as *Sugimira*
* 2002: Air Bud 4 (Mit Baseball bellt sich's besser) för Jeff Terrell as *Randy*
* 2002: Santa Clause 2 (Eine noch schönere Bescherung) för Eric Lloyd as *Charlie Calvin*
* 2003: 3 Engel für Charlie (Volle Power) för Shia LaBeouf as *Max*
* 2005: Die Chroniken von Narnia: Der König von Narnia för William Moseley as *Peter Pevensie*
* 2006: Der Pakt für Chace Crawford as *Tyler Sims*
* 2006: Santa Clause 3 (Eine frostige Bescherung) för Eric Lloyd as *Charlie Calvin*
* 2006: High School Musical för Ryne Sanbord als *Jason Cross*
* 2007: High School Musical 2 för Ryne Sanbord as *Jason Cross*
* 2008: Die Chroniken von Narnia: Prinz Kaspian von Narnia för William Moseley as *Peter Pevensie*
* 2008: Prom Night för Collins Pennie as *Ronnie Heflin*
* 2008: High School Musical 3: Senior Year för Ryne Sanbord as *Jason Cross*

### Serien
* 2001: Beyblade as *Max Tate*
* 2005-2008: Mensch, Derek! för Michael Seater as *Derek Venturi*
* 2006-: Hannah Montana för Mitchel Musso as *Oliver Oken*
* 2007: The Tudors för Joe Van Moyland as *Thomas Tallis*
* 2007-: Phineas und Ferb för Mitchel Musso as *Jeremy Johnson*

## Weblenken
*
Carl-Uwe Steeb

**Carl-Uwe Steeb** (* 1. September 1967 in Aalen) is en ehmoligen düütschen Tennisprofi.

## Karriereverloop
De Linkshänner Carl-Uwe Steeb, de ok „Charly“ nöömt weer, hett 1986 mit sien Profiloopbahn anfungen, dree ohren nadem he de düütsche U-16-Meesterschop wunnen hett. In de Weltranglist vun de ATP hett he 1990 sien beste Positschoon hatt. He weer dormols op’n veerteihnsten Rang. Tosamen hett he in’t Enkelspeel dree Titel wunnen: 1989 in Gstaad, 1991 in Genf un 1995 in Moskau.

Bekannt worrn is Steeb vör allen dör sien Insätz as tweete Enkelspeler in de düütsche Davis-Cup-Mannschop. He hett 1988 in’t Endspeel in’t sweedsche Göteborg den dormoligen Eersten in de Weltranglist, Mats Wilander, na en Torüchstand vun 0:2 na Sätz mit 8:10, 1:6, 6:2, 6:4 un 8:6 wunnen (De Tie-Break in de eersten veer Sätz is eerst een Johr later ok in’n Davis Cup inföhrt worrn). Dorna harr Boris Becker sien Enkelspeel gegen Stefan Edberg wunnen as ok dat Dunnel an de Siet vun Eric Jelen gegen Stefan Edberg un Anders Järryd. Düütschland hett dormit to’n eersten mol in de Historie vun’t Wettstriet  den Pokal wunnen.

Ok in’t Johr dorop stünn Steeb wedder mit de düütsche Mannschop in’t Endspeel vun’n Davis Cup. Dat hett in Düütschland in de Hanns-Martin-Schleyer-Hall in Stuttgart stattfunnen. Wedder weer Sweden de Gegner, un to’n tweeten mol sik de düütsche Mannschop dörsetten künnt, liekers dat Steeb sien beiden Enkelspelen gegen Wilander un Edberg verloren hett. Un ok bi’n drüdden un opstunns letzten Sieg bi’n Davis Cup weer Steeb wedder in de Mannschop dorbi, man ditmol as Ersatzspeler.

Steeb keem vör allen mit Sandplätz goot torecht, wobi em sien utermatig gote Physis to go’e keem. Jüst wat Utduer, Knööv, Snelligkeit un de Will to’n Kämpen angüng, stünn he ünner de Mitsportlers jümmer goot dor. Grötteren Spood harr Steeb man vör allen dorüm nich, as he in sien Speel nich noog Techniken afwesseln künn un he bannig vun sien Vörhand afhangen de. Sien Opslag weer Middelmaat, sien Rüchhand weer vergleken mit annere Weltklasse-Spelers ehr ünner’n Dörsnitt. Ok dat Speel an’t Nett leeg em nich so goot.

Na teihn Johren hett Steeb 1996 sien Profiloopbahn opgeven, weer aver vun 1999 bit 2001 as Nafolger vun Boris Becker de Kaptein vun de düütsche Davis-Cup-Mannschop.

Af un to is Steeb bi Tennis-Överdrägen as Ko-Moderater un Fackmann bi Sport1 to sehn, wat he vörher ok af un an al bi’t ZDF maakt harr. 2010 hett he de Charly Steeb GmbH Agentur grünnt, de Sportlers as t.&nbsp;B. Jan Ullrich vermarkten un Sportverstalten organiseeren dee. Enn' August 2013 muss de Firma, ünner anner wegen utblieven Betallen in' Tosommenhang  mit de BMW Open 2013, Insolvenz anmellen.

Wegen de Insolvenz vun Steeb sien Firma hett de Bundesutschuss vun den DTB Anfang November 2013 eenstimmig beslooten, sück tietnah vun Steeb as Viezpräsident to trennen.

## Publikatschonen
Carl-Uwe Steeb & Markus Hornig: *Moving – ab jetzt gesund*, Knaur-Verlag, München, 2004, ISBN 3-426-66916-1

## Weblenken
* ATP-Profil vun Steeb (engelsch)
* Davis-Cup-Statistik vun Steeb (engelsch)
* Kortöversicht to Steeb (hoochdüütsch)

## Enkeld Nahwiesen
Richard Vosslo

**Richard (Carl Theodor August) Vosslo** (* 26. Januar 1859 in Friedrichshof bi Tessin; † 4. Mai 1939 in Waren) weer de Begrünner von de Volkskunn in Mekelborg. 

Vosslo is as drüdd Kind von’n Goodsbesitter Adolf (Ferdinand) Vosslo in Friedrichshof bi Tessin boren. He weer faken op Besöök op de Hööv von sien Opa bi Waren un sien Unkel in Körkwitz, wo he toeerst wat mitkregen hett von de Volkswiesheiten un Brüük von de eenfachen Lüüd.

Na dat Abitur 1876 an de Grote Stadtschool in Rostock hett he bet 1883 Klassische Philologie in Rostock, Leipzig un Berlin studeert. Dat Schrieven von sien Dokterarbeid över de greeksche Spraak hett he aver afbraken un hett dat Lehramt wählt. Vosslo weer na sien Referendartied in Wismar von 1886 bet 1922 Persepter an dat Gymnasium in Waren un hett Latien un Greeksch lehrt.

Beröhmt is he vör allen för sien Sammeln un Forschen to de mekelbörgsche Volkskunn. Vonaf 1883 is he dör meist jeden enkelten Oort in Mekelborg reist un hett Geschichten un Leder un över Brüük, Arbeidswiesen un Levensformen op Zedels opschreven. Dat weren oplest so üm un bi twee Millionen Zedels. Disse Zedels kemen denn sorteert na Sachgruppen un Öörd in sien Zedelkassenarchiv. Op Basis von disse Zedels hett he veel to dat Mekelbörgsche Wöörbook bidragen. 

Vosslo siene Zedels sünd ok hüüd noch de Grundlaag för dat *Institut för Volkskunn* an de Universität Rostock. De von Vosslo sammelten Gegenstänn un Drachten liggen nu in dat Mekelbörgsche Volkskunnmuseum in Swerin.

Vosslo is 1939 doodbleven un liggt op’n Olen Karkhoff in Ribnitz begraven.

He hett twee Maal den John-Brinckman-Pries von de Hansestadt Rostock kregen, denn de Grote Medallje för Kunst un Wetenschop von dat Groothartogdom Mekelborg-Swerin, 1934 de Goethe-Medallje för Kunst un Wetenschop von de Regeren von Mekelborg un de Leibniz-Medallje. 

Vosslo weer Ehrensenater un Ehrendokter von de Universität Rostock un Ehrenbörger von de Stadt Waren. Dat Richard-Wossidlo-Gymnasium in Waren hett 1939 na em sien Naam kregen un ok dat Richard-Wossidlo-Gymnasium in Damgorn heet sied 1950 na em.

Ok bi dat mekelbörgsche Volk hett he as „uns Perfesser Vosslo“ hooch Ansehn genaten.

## Warken

* *Volkstümliches aus Mecklenburg.* (een Heft)
* *Mecklenburgische Volksüberlieferungen.* Band 1 bet 3
* *Ein Winterabend in einem mecklenburgischen Bauernhause.* Theaterstück
* *Aus dem Lande Fritz Reuters: Humor in Sprache und Volkstum Mecklenburgs. Mit einer Einleitung über das Sammeln volkstümlicher Überlieferungen.*
* *Buernhochtied.* Theaterstück

## Weblenken

* Institut för Volkskunn an de Universität Rostock un Wossidlo-Archiv (hoochdüütsch)
Övelgünn

**Övelgünn** betekent

* Gemeen Övelgünn, Gemeen in’n Landkreis Wersermasch, Neddersassen,
* Gemeen Övelgünn, Gemeen in’n Landkreis Börde, Sassen-Anholt,
* Öbergünn, Oort in de Gemeen Buxthu in’n Landkreis Stood, Neddersassen,
* Övelgünn, Oort in de Gemeen Hambühren in’n Landkreis Celle, Neddersassen,
* Övelgünn, Oort in de Gemeen Hu’e in’n Landkreis Oosterholt, Neddersassen,
* Övelgünn, Oort in de Gemeen Övelgönn in’n Landkreis Wersermasch, Neddersassen,
* Övelgünn, Oort in de Gemeen Sierksdörp in’n Kreis Oostholsteen, Sleswig-Holsteen,
* Övelgünn, Oort in de Gemeen Leezdörp in’n Landkreis Auerk, Neddersassen,
* Övelgünn, Oort in de Gemeen Kumbarg in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen,
* Övelgünn, Oort in de Gemeen Neehuus in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen,
* Övelgünn, Oort in de Gemeen Heckthusen in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen,
* Övelgünn, Oort in de Gemeen Bremervöör in’n Landkreis Rodenborg, Neddersassen,
* Övelgünn, Oort in de Gemeen Zeven in’n Landkreis Rodenborg, Neddersassen,
* Övelgünn, Oort in de Gemeen Balje in’n Landkreis Stood, Neddersassen,
* Övelgünn, fröheren Oort in de Gemeen Stood in’n Landkreis Stood, Neddersassen,
* Övelgünn, fröheren Oort in de Stadt Lümborg in’n Landkreis Lümborg, Neddersassen,
* Övelgünn, Stadtdeel von de Stadt Hamborg,
* Slott Övelgünn, Waterslott in Öinusen in’n Kreis Minnen-Lübke, Noordrhien-Westfalen,
* Euvelgunne, Oort in de Gemeen Grünnen, Grünnen, Nedderlannen.
Tiel

**Tiel** is ene Hansestadt in den Wessen vun de Provinz Gelderlaand vun de Nedderlannen. Se gehöört to de Gemeen Tiel. 
De Stadt hett üm 35.000 Inwahners. Tiel liggt twüschen de Strööm Waal un Linge un den Amsterdam-Rhien-Kanaal. De Vörwahl vun Tiel is 0344. 

## Historie
896 kreeg Tiel vun den frankschen Köönig Zwentibold dat Tollrecht. In't 10. un 11. Jahrhunnert weer de Stadt ene wichtige Hannelsstadt, wobi de Laag twüschen twee Strööm vun Bedüden weer. Tiel harr Verbinnen mit dat veel gröttere Köln. Dat geev ook Hannelsvebinnen mit England. De Stadt warr 1006 vun de Wikinger plünnert. Graaf Dirk III. van Holland nehm ahn Recht Toll In't 13. Jahrhunnert warr Tiel Liddmaat vun de Hanse, de för den Oostseehannel vun Bedüden weer. 1339 warr de Stadt geldersch. 
Hertog Jan II. vun Brabant geev denn Tiel an't Hertogdoom Geldern. De Festenwarken warrn utboot. In den Loop vun de Jahrhunnerden gung de internatschonale Bedüden verschütt. In't ole Stadtzentrum sünd Denkmalen, t. B. dat Amtmannshuus vun 1525 un de St. Martinskark. An't End vun't 19. Jahrhunnert warr Tiel ene lütte Industriestadt. In den tweeten Weltorloog geev dat Gefechten twüschen de Allieerden un de Düütschen. De Stadt worr swoor bombardeert. 

## Borns
*http://nl.wikipedia.org/wiki/Tiel
*http://www.tiel.nl/Default.asp?A1PID=1271PTMC&A1SID=113259200937

## Kiek ok
*Zaltbommel
*Harderwiek

## Weblenk
Koort vun 1649 mit Verkloren (hollandsch)
Gemeen Roermond

**Roermond** (hollandsch *Roermond*, limborgsch *Remunj*) is ene Gemeen in de Provinz Limborg in de Nedderlannen. Ehr Flach is 71,19 km². 2016 weer de Tall vun de Inwahners 57.153. 2006 weer de Tall vun de Inwahners 45.652, wat vör de Fusion mit Swalmen weer. De Börgermeester is Rianne Donders-de Leest (CDA). De Gemeen grenzt an Brüggen (Düütschland), Niederkrüchten (Düütschland), Roerdalen, Maasgouw, Leudal un Beesel. Roermond höört to de Niege Hanse.   
## Gemeenraat (2017)
*Liberale Volkspartij Roermond 10 Seten
*Christen-Democratisch Appèl 5 Seten
*GroenLinks 4 Seten
*Demokraten Swalmen 3 Seten 
*Volkspartij voor Vrijheid en Democratie 3 Seten
*Democraten 66 2 Seten
*Partij van de Arbeid 2 Seten
*FC 1 Seet
*Stadspartij Roermond 1 Seet

## Öörd in de Gemeen
*Stadt Roermond
*Assel
*De Boekoêl (Boukoul)
*De Kemp 
*Herten
*Maasniel
*Asenraij
*Leeuwen
*Maerem (Merum) 
*Oeal (Ool) 
*Swalmen

## Weblenk
*Steed vun de Gemeen Roermond (hollandsch, hoochdüütsch, ingelsch, franzöösch)
Gianni Romme

**Gianni Petrus Cornelis  Romme** (* 12. Februar 1973 in Lage Zwaluwe) is en ehmalger nedderlannsch Iesflinklöper un aktuell Trainer.

Romme weer hööftsächlich up de langere Strecken över 5.000 m un 10.000 m good, aber ok över 1.500 m kreeg he ganz good Ergebnisse henn.

Sien gröttste Erfolge weern de Goldmedaljen över 5.000 m und 10.000 m bi de Olympisch Spelen 1998 in Nagano. Veer Johr later bi de Olympsch Spelen 2002 in Salt Lake City wunn he denn noch en Sülvermedaille över 10.000 m achter sien Landsmann Jochem Uytdehaage. Romme weer aber ok mehrfak Weltmeester.

Siet de Saison 2006/2007 arbeidt Romme ok as Iesflinklooptrainer un traineert ünner annern ok Anni Friesinger.

## Weblenken
* - Websteed vun Gianni Romme (nedderlannsch)
* Fotos vun Gianni Romme
Jean Calas

**Jean Calas** (* 19. März 1698 in Lacabarède, (Département Tarn); † 10. März 1762 in Toulouse) weer en franzööschen Protestanten. He is vunwegen siene Religion bi en Justizmoord an’e Siet maakt wurrn. Em is vörsmeten wurrn, he harr sien egen Söhn de Luft afknepen, dormit he nich vun de Hugenotten na de Röömsch-kathoolsche Siet rövergahn konn. Vunwegen den Philosophen Voltaire is de „Calas-Affäär“ in ganz Europa bekannt wurrn.Voltaire hett allerhand över düsse Sake schreven, sünnerlich sien *Traité sur la tolérance* (1763).

## De Anklaag un Dood
Wohrschienlich güng de ganze Sake dor mit los, dat Calas seggt hett, sien Söhn weer de Luft afknepen wurrn un so harr he em in sien Huus doot funnen. De Söhn harr up Afkaat studeert, man wiel he en Protestanten weer, dröff he sien Examen nich afleggen. Nu harr he sik sülms uphungen un Sülvstmoord maakt. Sien Vadder woll em dat nich andoon, dat he as en Sülvstmörder inkuhlt wurr un hett dorüm seggt, he harr em doot in sien Huus funnen. Nu hett düsse Vadder en annern mank siene veer Söhns harrt, de weer Kathoolsch wurrn. Dor weer de Vadder böös vergrellt över ween. Dorüm snacken de Lüde un menen nu, ok düsse Söhn harr kathoolsch weern wullt un dor weer de Vadder rein dull wurrn un harr em de Luft afknepen. Nu keem de Polizei un Calas un siene Familie sünd verhöört wurrn. As he nu sä, wie dat würklich ween weer, dor glööv em numms mehr. Vunwegen dat he den Moord an sien Söhn nich togeven wull, dor keem he up de Folter. So hefft se dat denn doch vun em rutkregen, wat se höörn wullen. In sien Pien sä he, he harr sien Söhn woll ümbröcht. As he vun de Folter rutkeem, hett he sien Geständnis stantepee torüchnahmen. Man dat Parlement vun Toulouse hett em schullig spraken un hett em verordeelt to’n Dood. He scholl up dat Rad. Dor hefft se em all Knaken in’t Lief up braken. Achterher is he up’n Brandstapel verbrennt wurrn. 

Calas hett vertwiefelt seggt, he weer unschullig, man dat Oordeel is in siene  ganze Gruulichkeit utföhrt wurrn. De Söhn, vun den seggt wurrn is, he weer vun sien Vadder an’e Siet bröcht wurrn, is as en kathoolschen Marteler mit en staatsch Gräffnis unner de Eer bröcht wurrn.

## Voltaire maakt dor en Affäär vun
Voltaire hett toeerst bloß to höörn kregen, wat de offizielle Version weer. Dor keem he in Brass, dat de Vadder sien Söhn bloß vunwegen en annern Gloven an’t Leven woll. Man denn hett en drüdden Söhn vun Calas em de Sake persöönlich verklaart. Dor hett he sik an de Sake ranmaakt un hett dat henkregen, dat de Perzess 1764 noch mol wedder upnahmen wurrn is. 1765 is Calas posthum free spraken wurrn un de Familie hett vun den König 36.000 Francs kregen, vunwegen ehre Smarten un Pien. 

## Literatur
* Helene Luise Köppel: *Die Affäre Calas*. Aufbau-TB-Verlag, Berlin 2008, ISBN 978-3-7466-2370-2)

Up Platt is nix över de Sake rutkamen.
Steeb

**Steeb** is de Familiennaam von

* Angelika Steeb (* 1954), düütsche Krankenswester un Schrieversche,
* Carl-Uwe Steeb (* 1967), düütschen Tennisspeler,
* Carlo Steeb (1773–1856), düütsch-italieenschen Ordensgrünner,
* Christian von Steeb (1848–1921), öösterriekschen Offzeer,
* Günther Steeb (* 1931), düütschen Volksweert un Politiker,
* Hartmut Steeb (* 1953), düütschen Verbandsfunkschonär,
* Kerstin Steeb (* 1982), düütsche Speelbaasfro,
* Rolf Steeb (* 1939), düütschen Footballspeler,
* Wilhelm Christian Steeb (1788–1871), düütschen Politiker.

**Steeb** betekent

* Steeb Anwendungssysteme GmbH, düütsch Ünnernehmen, Dochtersellschop vun SAP.

Kiek ok bi: Steb.
Jochem Uytdehaage

**Jochem Simon Uytdehaage** (* 9. Juli 1976 in Utrecht) is en ehmalger nedderlannsch Iesflinklöper.  

Uytdehaage weer en vun de ganz groot Stars vun’t Iesflinkloopen. Bi de olympisch Winterspeelen 2002 in Salt Lake City, weer he de eerste Minsch, de 10.000 m ünner 13 Minüten leep. Sien Siegertiet weer: 12 Min. 58 Sek. 92 Hundertstel. Neben de Goldmedalje över 10.000 m (vör Gianni Romme) wunn he in Salt Lake City ok noch Gold över 5.000 m un de Sülvermedalje över 1.500 m. 

Nah en swoor Autounfall 2004 kun sück Uytdehaage nie wedder düersam richtig verhollen. He kunn woll noch bi de Europameisterschaap 2005 Gold winnen, aber sein Comeback-Versöken leepen nich so richtig. För de olympisch Winterspeelen 2006 in Turin kunn he sück wegen Verletzung nich qualifizeeren. In Februar 2007 hett  Uytdehaage mit Leistungssport uphollen.

## Persönlich Rekorde

## Weblenken
* Offiziell Websteed vun Jochem Uytdehaage (nedderlannsch)
*Fotos vun Jochem Uytdehaage
Zaltbommel

**Zaltbommel** is ene Stadt in den Wessen vun de Provinz Gelderlaand vun de Nedderlannen. De Stadt hett üm 11.877 Inwahners (1. Januar 2008). Se höört to de Gemeen Zaltbommel, de 26.213 Inwahners hett (30. November 2008). Zaltbommel liggt süden vun de Waal. De Vörwahl vun de Stadt is 0418. De Bahnhoff Zaltbommel liggt minder denn 2 km vun't Stadtzentrum, an de Lien Utrecht - 's-Hertogenbosch. In Zaltbommel stahn twee Watertoorns. 

## Historie
Zaltbommel is meer denn 1000 Johr oolt. In't 13. warr Zaltbommel en belangrieken Hannelsoort un kreeg 1231 vun Graaf Otto II. van Gelre de Stadtrechten. De Feste, de noch bestaht, warr boot. 1572 hett de Stadt sick unafhängig un mit de Geusen solidarisch verklort. Maarten van Rossum, Stadtholder vun Luxemborg, warr in Zaltbommel baren. 

## Annere Delen vun de Gemeen
Aalst, Bern, Brakel, Bruchem, Delwijnen, Gameren, Kerkwijk, Nederhemert, Nieuwaal, Poederoijen, Zuilichem

## Borns
*http://nl.wikipedia.org/wiki/Zaltbommel
*http://www.zaltbommel.nl/?contenttype=stadsomroeper&productid=743
*http://www.zaltbommel.nl/?contenttype=stadsomroeper&productid=683
*http://nl.wikipedia.org/wiki/Station_Zaltbommel
*http://nl.wikipedia.org/wiki/Watertoren_(Zaltbommel)
*http://nl.wikipedia.org/wiki/Maarten_van_Rossum

## Kiek ok
*Tiel
*Harderwiek

## Lenk to nedderlannsche List vun Börgermeesters vun Zaltbommel
*http://nl.wikipedia.org/wiki/Lijst_van_burgemeesters_van_Zaltbommel
Gemeen Oldnzel

**Oldnzel** (hollandsch: *Oldenzaal*) is ene Gemeen in de Provinz Oaveriessel in de Nedderlannen. Se liggt in de Regio Twente. Se hett 31.744 Inwahners (2008). Ehr Fläck is 21,98 km². De Inwahnerdicht is 1470/km². De Börgermeester is Frans Backhuijs (VVD). To de Gemeen höört de Hansestadt Oldnzel. Oldnzel liggt an de Autobahn E30 vun Amsterdam 
nah Berlin un de poolsche Grenz. Oldnzel weer tominst inst röömsch-kathoolsch. 
## Kammerwahl 2003
Dat is ene List vun Stemmenandelen vun Parteien bi de Kammerwahl 2003.

*Christen-Democratisch Appèl 41,0 % 
*Partij van de Arbeid 25,6 %
*Volkspartij voor Vrijheid en Democratie 15,8 %
*Socialistische Partij 5,8 %
*GroenLinks 4,3 %
*Democraten 66 3,2 %
*ChristenUnie 0,4 %
*Staatkundig Gereformeerde Partij 0,8 %
## Gemeenroot (2014)
*Werknemers Groepering 9 Seten
*CDA 4 Seten
*D66 3 Seten
*VVD 3 Seten
*GroenLinks 2 Seten
*PvdA 2 Seten

## Weblenk
*Steed vun de Gemeen Oldnzel (hollandsch)
Gemeen Zwolle

**Zwolle** is ene Gemeen in de Nedderlannen, in de Provinz Oaveriessel. Se hett 128.833 Inwahners (2019). Ehr Fläck is 111,65 km². De Inwahnerdicht is 1154/km². De Börgermeester is Henk Jan Meijer (VVD). In de Gemeen befind't sick dat MAC³PARK stadion vun den PEC Zwolle (Football). To de Gemeen höört de Hansestadt un Hööftstadt vun Oaveriessel, Zwolle. 

## Gemeenroot (2014)
* ChristenUnie 8 Seten
* D66 6 Seet
* PvdA 6 Seten
* SP 5 Seten
* VVD 5 Seten
* CDA 3 Seten
* GroenLinks 3 Seten
* Swollwacht 3 Seten

## Öörd
* Zwolle
* Aa-laanden
* Assendörp
* Bärkum
* Diezerpoorte
* Frank-hüüs
* Aorste/Öörst
* Hanzelaand
* Harculo 
* Ärfte
* Oltenbroek
* Kamperpoorte
* Langen-olte
* De Lichtmis 
* Oldeneel 
* Skelle
* Spoelde
* Stads-ägen
* Veerallee
* Westenholte 
* Weensum
* Wietem
* Wipstrik 
* Zalné
* Zwolle-Züüd

## Weblenk
* Steed vun de Gemeen Zwolle (hoochdüütsch, ingelsch, hollandsch)
Gemeen Bolsward

**Bolsward** (freesch: *Boalsert*) is ene ehemaalsche Gemeen in de Provinz Fryslân in de Nedderlannen. Ehr Rebeet höört vun'n 1. Januar 2011 to de Gemeen Súdwest-Fryslân. Se harr 9.817 Inwahners (200). Ehr Fläck weer 9,42 km², wat de geringste vun de Gemenen in Fryslân is. De Inwahnerdicht weer 9,42/km². De Gemeen leeg an de E30, de vun Amsterdam över Berlin to de Grenz mit Polen verlöppt. To de Gemeen höörd de Hansestadt 
Bolsward, de ene ole Binnenstadt hett. De CDA-Afoornte Sander de Rouwe is ut de Gemeen. Pieter Lycklama à Nijeholt, de Börgermeester vun Franeker, Liwadden un Rotterdam weer, kehm ut Bolsward. Annemarie Jorritsma-Lebbink läwde längere Tiet in de Gemeen un warr later Börgermeestersche vun Almere. 

## Gemeenroot (2009)
*CDA 5 Seten
*PvdA 4 Seten
*Bolswards Belang 1 Seet
*Gemeentebelangen Bolsward 1 Seet
*GroenLinks 1 Seet
*VVD 1 Seet
Keitel

**Keitel** is de Familiennaam von

* Antonius Keitel, düütschen Diplomaat,
* Bodewin Keitel (1888–1953), düütschen Generaal,
* Christoph Keitel (* 1965), düütschen Physiker,
* Dieter Keitel (1941–2009), düütschen Musiker,
* Ernst Keitel (1939–2014), düütschen Politiker (CDU),
* Hans-Peter Keitel (* 1947), düütschen Ünnernehmer,
* Harvey Keitel (* 1939), US-amerikaanschen Schauspeler,
* Horst Keitel (1928–2015), düütschen Schauspeler,
* Klaus Keitel (* 1939), düütschen Politiker (CDU),
* Otto Keitel (1862–1902), düütschen Maler un Raderer,
* Wilhelm Keitel (* 1951), düütschen Dirigent,
* Willem Keitel (1882–1946), düütschen Generaalfeldmarschall,
* Yannik Keitel (* 2000), düütschen Footballspeler.
Friedrich August Lessen

**Friedrich August Lessen** (* 7. Juni 1780 in Malchow; † 21. Januar 1827 in Marlow) wier ’n Mäkelborger Schriftsteller.

## Läben

Sien Vadder wier Koekenmeister von dat Klooster Malchow. In sien Jungsjohren hett Lessen Privatünnerricht krägen un is nahdem nah Königsbarg gahn un hett dor studiert. In London un Sweden hett hei donn as Angestellten in Hannelshüüser arbeit. 1813 würd hei Soldat un kämpfte gegen Napoleon. Nah den Krieg güng hei as Primierleutnant trügg nah Mäkelborg, oewer hei künn dat dor as Börger nich uthollen. Hei harr sick dat in Kopp sett, de Greeken in ehren Kampf gegen de Törken tau helpen un so treckte hei 1822 nah Greekenland. Von de Reis un de Begäbenheiten in dat Land vertellt hei in sien Bauk „Hellenia“. 1823 güng hei wedder taurügg nah Mäkelborg, wur hei donn ook 1827 in Armaud doot bläben is.

## Hellenia

„Helenia“ is 1824 in Rostock rutkamen. Hei hett dat in Strophenform dicht. Dat is oewer nich bloß ’n Gedicht oewer de Reis, hei beschrifft dor ook, wat hei sick dröömt harr, woans de Städer, de hei besöcht harr, utsehgen, woans de Minschen dor läben un woans dat in Grekenland würklich wier, indem dat dat nich miehr väl mit dat tau kriegen harr, wat hei dor so oewer lääst harr. Hei hett dacht, dat hei mit all sien Erfohrung dor nahstens General warden künn, oewer dat wier nich so. Hei sehg, wo arm de Lüd dor wieren un dat dat mit de Idyllen in de Bäuker nich tau verglieken wier.
De Text is oewer ook bannig wichtig för de Spraakforschung, wiel dat dor de Koseform -ing in tau finnen is, de dat bloß in’t Mäkelborgsch-Vörpommersch gifft. Hei is ein von de iersten, de dat schrifft, so kann’n dor „Frünting“, „netting“ un „lising“ in läsen. 

## Bäuker
Hellenia. Ein Taschenbauck. Rostock, drückt bi Adlers Arben. 1824 (nie’e Utgaav 2006).

Schilderung einer enthusiasmirten Reise nach Griechenland im Jahr 1822, C. G. Zobel, Görlitz 1823 (miehrstendeils up hochdütsch, Uttog ut Hellenia, Str. 478-492, up S. 125 - 128).

## Bäuker oewer Lessen

Eva-Sophie Dahl: Die „Hellenia“ des Friedrich August Lessen. Dichtung und Sprachdenkmal eines Mecklenburgers aus dem frühen 19. Jahrhundert, in: Jahrbuch des Vereins für niederdeutsche Sprachforschung 87 (1964), S. 107 – 138.

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrievers

## Weblenken
Dèventer

**Dèventer** (*ook Deaventer, hollandsch Deventer*) is ene Hansestadt in de Nedderlannen. Se höört to de Gemeen Dèventer, de 97 774 Inwahners hett. Se liggt an de IJssel in de Provinz Oaveriessel. Dat kann ween, dat de Naam vun Daventry in England kömmt. Dor befinnen sick 3 Stadtparks. De Grote oder Lebuïnuskark un de Bargkark sünd gootsche Karken mit romaanschen Influss. Dèventer is ene linke Stadt. Dèventer is ene ole Bookdruckstadt. Noch vundaag warrn in de Gemeen Bööker herutgeven. 
 
## Historie
Wahrschienlich gründ'te de angelsassische Missionaar Lebuïnus, de later een Hilligen verklort warr, Dèventer. Wo vundaag de Lebuïnuskark staht, gründ'te he ene Holtkark. 882 warr Dèventer vun Wikinger plünnert. 

Dèventer is ene vun de öllste Städer in de Nedderlannen. Dèventer kreeg üm un bi't 11. Johrhunnert de Stadtrechten. Dèventer bleef een religiöset Zentrum in't Bisdoom Utrecht. In de tweede Hälft vun't Medelöller kreeg Dèventer düütsche kaiserliche Priviliegien. Wahrschienlich in't 13. Johrhunnert warr Dèventer ene Hansestadt.  De Stadt harr Hannelsverbinnen ok nah Öösterriek, Norwegen un England. Nich toletzt mit Bargen in Norwegen un Schonen, wat denn to Däänmark höörde, geev dat Verbinnen. In't Medelöller warr ene Latienschool gründ't, wo Thomas a Kempis Schööler weer. De Rekter vun 1483 bet 1493, Alexander Hegius hett dat Fack Greeksch inföhrt, wat een Unikum weer. 1477 kehm de eerste Bookdrucker, Pafreat. Ene körte Tiet weer Dèventer nah Antwarp un Amsterdam dat wichtigste Hannels- un Finanzzentrum in de Nedderlannen. De *Stadsarchief en Athenaeumbibliotheek* is de öllste wetenschopliche Bökeree in de Nedderlannen. Bet 1944 löppden Stratenbahnen in de Stadt. In den Tweeten Weltorlog warr de Stadt vun de Aliieerden bombardeert.
Gemeen Kampen

**Kampen** is ene Gemeen in de Provinz Oaveriessel in de Nedderlannen, in de Veluwe. Se hett 49.874 Inwahners (2008). Ehr Fläck is 161,84 km². De Inwahnerdicht is 308,2/km². De Börgermeester is Jan Oosterhof (VVD).

To de Gemeen höörn de Hansestadt Kampen un de Dörper Graforst, ’s-Eerenbroek, Iesselmuun, Kampervene, Wilsum un Zalk. 
In Kampen warrt Sallands snackt. De Gemeen liggt in den *Nedderlannschen Bible Belt*. In de Gemeen sünd de Protestantse Theologische Universiteit vestiging Kampen vun de 
Protestantsche Kark in de Nedderlannen un de Theologische Universiteit Kampen (Broederweg) vun de Gereformeerde Kerken vrijgemaakt.

## Gemeenroot (2014)
* CDA 6 Seten
* ChristenUnie 6 Seten
* SGP 5 Seten
* SP 4 Seten
* VVD 3 Seten
* Gemeente Belang Kampen 2 Seten
* GroenLinks 2 Seten
* PvdA 2 Seten
* D66 1 Seet

## Weblenk
* Steed vun de Gemeen Kampen (hoochdüütsch, hollandsch, ingelsch)
Zwolle

**Zwolle** is ene Festenstadt in de Gemeen Zwolle in de Nedderlannen. Se liggt in un is de Hööftstadt vun de Provinz Oaveriessel, in den Wessen dovun. 1230 kreeg Zwolle vun Wilbrand van Oldenburg, denn Bischop vun Utrecht, de Stadtrechten. In't 15. Jahrhunnert is Zwolle de Hanse bitreden. De villicht bekannteste Straat is de Diezerstraat. In de Zwoller Binnenstadt befinnen sick ok Grachten. In Zwolle steht ene Basilika. De Grote Markt is een vun de öllste Plätz in de Ooltstadt. In Zwolle warrt neddersassisch snackt. 

## Döchter un Söhns vun de Stadt
* Jeroen Dubbeldam, nedderlannsch Springrieder
* Johan Rudolph Thorbecke, nedderlannsch Politiker un Staatstheoretiker

## Annere Öörd in de Gemeen
* Aa-laanden
* Assendörp
* Bärkum
* Diezerpoorte
* Frank-hüüs
* Aorste/Öörst
* Hanzelaand
* Harculo 
* Ärfte
* Oltenbroek
* Kamperpoorte
* Langen-olte
* De Lichtmis 
* Oldeneel 
* Skelle
* Spoelde
* Stads-ägen
* Veerallee
* Westenholte 
* Weensum
* Wietem
* Wipstrik 
* Zalné
* Zwolle-Züüd

## Weblenken

* Websteed vun de Gemeend
* Websteed vun den Frömdenverkehrsvereen Zwolle
* Afbillen vun de Stadt van 1581 in ''Civitates orbis terrarum'' vun Georg Braun
Franziska Schenk

**Franziska Michaela Schenk** (* 13. März 1974 in Erfurt) is en ehmalge düütsch Iesflinklöperin un hüüd Feernsehmoderatorin. 

## Utbildung

Franziska Schenk hett  1993 in Erfurt hör Abitur makt. In’ Oktober 1994 fung se an de  Johannes-Gutenberg-Universität in Mainz en Studium vun Germanistik,  Film- un Medienwetenschapen un Publizistik an, wat se 2003 mit en Magister afslooten hett. 

## Karriere

As Iesflinklöperin wurr Schenk 1993 Juniorenweltmeesterin in’ Mehrkamp. Bi de Olympisch Winterspelen 1994 wunn se de Bronzemedaille öber 500 Meter. Se wurr ok mehrfak düütsch Meesterin un 1997 Weltmeesterin in’ Sprintveerkamp. 11 Weltcupsiege hett se insgesamt schafft. 

Siet 1998 is se Moderatorin un Reporterin för de ARD un den MDR. An’ 19. Juli 2008 modereer se eerstmals den Sport in de Tagesthemen vun ARD.

## Privates

Enn’ 2004 wurr Schenk Moder vun en Dochter un 2011 Moder vun en Söhn.

## Weblenken

* Offiziell Websteed
* Sportliches Profil, Düütsch Iesflinkloop-Gemeenschap
Linus Torvalds

**Linus Benedict Torvalds** (* 28. Dezember 1969 in Helsinki, Finnland) het de friee Linux Kernel erfunn’n und organiseert de Entwickeln bet hüüt.

## Leven
He is Söhn vun Anna un Nils Torvalds. De Naam kummt vun Linus Pauling. Sien Vadder weer in de 1960er un 1970er en aktive Kommunist. Torvalds wer af 1988 op de Universität Helsinki.

Dor het he 1991 anfungen op sien 80386 ünner Minix en Terminalemulator to schrieven. Üm sick better an de Unix-Rechner in de Universität anmellen to könn. To eerst het he dat Dateisystem vun Minix to benutzen. As he aber op dat Diskettenloopwark togriepen wull, keem he op de Idee en richtiget Bedriefsystem to entwickeln. 

In de August 1991 het he sien Plaan in de Newsgroup comp.os.minix ankünnigt. In de September het he denn Linux 0.01 op en apentlichen FTP-Server dat ganze to’t runnerlaaden anboden.

He levt mit sien Fru Tove un sien dree Döchtern Patricia Miranda (* 1996), Daniela Yolanda (* 1998) un Celeste Amanda (* 2000) in Portland, Oregon. Hüüt is he bii de Linux Foundation instellt, dormit he as Beruf an Linux wieder arbeiten kann.
Kroamschudd’n in Mariaparochie

**Kroamschudd'n in Mariaparochie** is en 15 Minuten langen Tekentrickfilm ut dat Johr 1988. Text- un Lederschriever Herman Finkers hett toeerst in’n Opdrag van RTV Oost en Höörspeel maakt, dat denn ok in Finkers siene *Diana Ros Show* lopen is. 1988 hett he dor denn tohoop mit John Croezen en lütten Tekenfilm van maakt.

De Tekenfilm is een Maal van de VARA utstrahlt worrn, un löppt sieddem elk Johr to Karstmiss op RTV Oost. 2004 is de Film denn tohoop mit Finkers sien annern Tekenfilm, Macbeth op DVD rutkamen.

In’n Film warrt en ’n beten annere Version van de Wiehnachstgeschicht vertellt. Dat Kind Jesus warrt nich in Bethlehem boren, man in dat twentsche Mariaparochie as Söhn van’n Timmermann Spieker-Jozef un sien Fro Marie. Dat twentsche Woord *kroamschudd'n* betekent *op [[Wekenvisit]] gahn*, steit also för den Besöök van de Harders un de dree Wiesen bi dat jüst borene Kind. Dat gifft allerhand Referenzen op de regionale Kultur, to’n Bispeel dat Backen van Krintenweggen oder de Witte Wieven, de an de Steed van de Engels staht. De Film bruukt dree Spraken. De Verteller snackt nedderlandsch, Jozef, Marie un de Harders snackt Twentsch un de dree Wiesen ut’n Oosten warrt dorstellt as dree Düütsche (Kaspar is dorstellt as Roberto Blanco, Balthasar as Heino un de drüdde, *Gerards*, as Franz Josef Strauß), de ok Düütsch snackt.

## Weblenken

* Film op YouTube
Magisch Tall (Physik)

De **Magischen Tallen** sünd in de Karnphysik de Tallen vun Neutronen un Protonen in een Atomkarn, bi den de Schalen in’t Schalenmodell vun’n Atomkarn vull besett sünd – dat is nich to verwesseln mit de Schalenmodell vun de Elektronen, de de Hüll vun en Atom opboet.

Atomen, vun de de Nukleonentall en magische Tall is, hebbt en sünners hoge Bestännigkeit. De Weerten för de magischen sünd bit 82 för Protonen un Neutronen de glieken, neemlich 2, 8, 20, 38, 50 un 82. För Neutronen is de nafolgen magische Tall 126, wiel dat för Protonen Ünnerschalen gifft, de vun de Parameters vun’t brukte Modell afhangig sünd. Dorut geevt sik de nächsten magischen Tallen al bi 114 un 120.

Kiekt een sik blots de Protonen an, denn höört dorto de Elementen 2 (Helium), 8 (Suerstoff), 20 (Calcium), 28 (Nickel), 50 (Tinn) un 82 (Blie), de in de Natur all bannig faken vörkamt. Ok de 14 (Silizium) hett en „magische Bestännigkeit“, as dor jüst en Ünnerschaal afslaten is.

Vun en dubbelt magischen Karn snackt man, wenn de en magische Protonentall un ok en magische Neutronentall opwiest. Bispelen sünd dorför Helium-4 (α-Deelken), Suerstoff-16, Calcium-40, Calcium-48 oder Blie-208. Calcium is dat eenzige Element, dat twee dubbelt magische Isotopen hett.

Dat dat Schaleneffekten geven künn, de dat Atom bestännig maakt, is to’n eersten mol Anfang vun de 1960er Johren andacht worrn. Dorbi is de Fraag opkamen, wat disse Effekten nich villicht ok wiet achter dat Uran noch to en Bestännigkeit vun de Atomkarns föhren künn. So en dubbelt magische Konfiguratschoon müss dat dorna bi dat Isotop <sup>298</sup>114 geven, dat 114 Protonen un 184 Neutronen bargt. Ok dör Bereken is en „Eiland mit bestännige Elementen“ vörrutseggt worrn. Dorünner verstaht de Wetenschopplers en Rebeet vun Isotopen vun de so nöömten *supersworen Elementen* (engelsch: *Super Heavy Elements*, SHE) mit dat Isotop 298114 in de Mitt.

Man, bit vundaag hett dat noch keen wetenschopplich Arbeitsgrupp torecht kregen, bestännige Karns höger as 208Pb natowiesen. Woll sünd in de verleden Johren Isotopen vun de Elementen 112 bit 116, as ok 118 herstellt worrn, man de weern al unbestännig un sünd gau wedder verfallen. Liekers sünd de Forschers in gote Hapen, vun wegen dat ne’ere Bereken vörrutseggt, dat de nächsten bestännigen Steden al in de Neeg vun de Elementen 120 un 126 leegt un somit villicht in de nächsten Johren al syntheetiseert warrn künnen.

## Websteden
* Suche nach der Insel der Stabilität (hoochdüütsch)
* Wie schwer können Atomkerne sein (hoochdüütsch)
Missouri

**Missouri** betekent

* Missouri, Bundsstaat vun de USA,
* Missouri River, Stroom in de USA, de in’n Mississippi münnt.

Kiek ok bi: Missouri Township.