Michail Tal

**Michail Nechemjewitsch Tal** (lettsch *Mihails Tāls*; russisch *Михаил Нехемьевич Таль/Michail Nechemjewitsch Tal*; * 9. November 1936 in Riga; † 27. Juni 1992 in Moskau) weer en lettsch/sowjetisch Schachspeler un van 1960 bit 1961 de achte Schachweltmeester. Anmarken: Sien Graffsteen gifft as Doodsdatum den 27. Juni 1992 an, bannig völ Borns seggen aber ok, dat he an 28. Juni storven is.

## Leven un Loopbahn
Wiel sien Öllern Jöden weern, muss sien Familie 1941 nah de Inmarsch vun de Wehrmacht Lettland verlaaten. Dorbi hebbt se all, wat se harrn verloren. Tal hett dat Schachspeln mit 7 Johren lehrt. 1949 fung de levenslang Tosommenarbeit mit Alexander Koblenz an, de as Trainer grooten Andeel an Tals Karriere harr. Nah sien Schooltiet hett Tal en Studium vun de russisch Spraak un Literatur anfungen un 1958 mit en Staatsexamen afslooten. He hett sück all aber fröh för dat professionell Schach entscheeden.

1959 kunn he all dat Kandidatenturnier winnen. In de Wettkamp üm de Weltmeesterschap 1960 kunn he Michail Botwinnik mit 12,5 : 8,5 slahn un wurr de 8. Weltmeester. En Johr later hett he aber den Revanchekamp tegen Botwinnik mit 8 : 13 verloren, wiel Botwinnik sück akribisch up Tal vörbereidt un instellt harr, wo he ja sowieso ganz good drin weer, un he harr ok de betere Physis. To de Tiet harr Tal ok all gesundheitliche Probleme. Tal harr aber ok woll de Vörbereitung nicht eernst genog nommen un en exzessiv Levenswannel vörtrucken. In’ September 1960 hett Tal sien best histoorsch Elo-Tall vun 2793 reckt.

In de Folgejohren hett Tal immer weer versöcht, Weltmeester to wurrn, is aber immer scheitert. Bei den Kandidatenwettkamp 1965 verlor he dat Finale tegen Boris Spasski, 1968 in’t Halffinale tegen Viktor Kortschnoi un 1980 in’t Veertelfinale tegen Lew Polugajewski.

1988 kunn he aber doch noch en Titel hollen. He wurr in dat Johr Weltmeester in’t Blitzschach un hett de gesamte Weltelite achter sück laaten. Phänomenal weern ok sien Leistungen bi Schacholympiaden. Tüschen 1958 un 1982 weer Tal nich weniger as acht Mal (1958, 1960, 1962, 1966, 1972, 1974, 1980 un 1982) Liddmaat vun de siegreiche sowjetsch Mannschap. Mit en Resultat vun all tosommen 81,18 Prozent Gewinnpunkten (82 Punkte ut 101 Partien) harr he immer en grooten Andeel an de Siege vun sien Mannschap. 

Ofschons he riskant un unbestännig spelen de, har he, ok as he nich mehr Weltmeester weer, noch völ Spood. Söss Mal is he sowjeetsch Meester wurrn (1957, 1958, 1967, 1972, 1974, 1978), blots Botwinnik keem up de glieker Tall. He bleev in 93 Partien nah’nanner (tüschen Oktober 1973 un Oktober 1974) unbesiegt, wat dornah noch kien anner Grootmeester schafft hett. 

Tall harr ok immer weer Probleme mit de Schachfunktschonäre in de Sowjetunion. Dordör kunn he nich so faken in’t Utland reisen un hett ok nich so völ Stööt as anner sowjeetsch Speler kregen. Tal speel aber ok in de düütsch Schachbundsliga, to’n Bispeel in de Saison 1989/90 an dat eerste Brett vun SK Zehlendorf, in’t Johr drup bi SG Porz.

Tal harr tietlevens Probleme mit sien Gesundheit. He weer swoor nierenkrank, hett aber liekers völ rookt, bannig sopen un weer tietwielig ok noch morphiumafhängig. Dat weer en Grund mit för sien Leistungsschwankungen. 

An’ 27. Juni 1992 is he an sien Nierenleiden in en Moskauer Krankenhaus storven. He gellt bit hüd as en vun de beste Speler in de Schachhistorie.

## Speelstil
Tals Stil weer bannig taktisch prägt, spektakulär, aber ok mit völ Risiko. Sien virtuoses Kombinatschonsspeel hett hüm all to Leevtieden en Denkmal in de Schachwelt sett. Faken gelung hüm dat, quasi ut dat Nichts rut, ünner Materialopfer en Angreep to starten, tegen de sien Gegner an’t Brett kien Verteidigung finnen kunn. Analyseer man dat ganze nahderhenn, kunn man faststellen, dat de Kombinatschoon ok Lücken harr. Wegen disse spektakulär Oort un Wies weer Tal bi de Schachfans bannig beliebt, ok wiel he persönlich umgängelk un unkonventschonell weer. Tal hörr ok to de Speler, de man nahseggen de, dat he Schachbesetten weer un en hypnotischen Blick harr. Bi dat Interzonenturnier 1959 is de US-amerikaansch Grootmeester Pál Benkö sogor mit Sünnbrill tegen hüm antreden, um sück vun Tals Blicke to schütten, hett aber liekers verloren.

## Literatur
* *The life and games of Mikhail Tal*. RHM Press, New York 1976, ISBN 0-89058-027-8
* *Tal-Botvinnik 1960*. Revised 5. edition. Russell, Milford 2000, ISBN 1-888690-08-9 (lettische Originalausgabe Riga 1961)

## Weblenken

* Johannes Fischer: Ein exzessives Genie – Weltmeister Michail Tal, *[[Karl (Schachzeitschrift)|Karl]] – Das Kulturelle Schachmagazin*, 4/2005.
* Leben und Erfolge Tals
* Michail Tals Schachpartien up chessgames.com (engelsch)