Erich Juskowiak

**Erich Juskowiak** (* 7. September 1926 in Overhuus; † 1. Juli 1983 in Düsseldörp) weer en düütsch Footballspeler. För de Vereens Rot-Weiß Oberhausen un Fortuna Düsseldorf hett he van 1947 bit 1961 insgesamt 251 Plichtspelen in de dormals erstklassigen Football-Böverliga West maakt un hett – dorbi överweegend in de Defensive insett – 39 Doren. In de düütsch Footballnatschonalmannschap keem he as Afwehrspeler in dat dormals praktizeert WM-System van 1951 bit 1959 to 31 Insätzen, in de he veer Doren schaaten un an de Football-Weltmeesterschap 1958 in Sweden deelnommen hett. Wegen sien düchtig Scheetkraft wurr he „Hammer“ nömmt.

## Loopbahn
### Vereens
#### Jöögd, Böverliga un 2. Liga West
In Olt-Overhuus, in de Jöögd vun Concordia Lirich, fung de Schöler Juskowiak 1935 sien Karriere as Footballer an. Midden in‘ Tweeten Weltkrieg störm he för den VfR 08 Oberhausen. Dör sien sien Gebortsjohrgang 1926 wurr he to de Wehrmacht intrucken, un hett as Suldat mehrere Verwundungen dorvan dragen, ünner annern en Koppsteckschööt. Nah dat Enn‘ vun den Krieg hett he sück den Nedderrhienmeester vun dat dat Johr, den SC Rot-Weiß Oberhausen an.

In de nee inführt Böverliga West geev Juskowiak in de „Kleeblatt-Elf“ an‘ tweeten Runnenspeeldag, den 21. September 1947, bi den 2:0-Heimsieg gegen den VfR Köln sien Debüt. Vör 15.000 Tokiekers speel he vör Doorhöder Willy Jürissen in de Afwehr, in‘ Angreep weern de drieven Kräfte Werner Stahl up Rechtsbuten un Middelstörmer Werner Günther. De Neetogang hett in de 13er-Staffel 19 Verbandsspelen maakt. In sien dart Böverligajohr, 1949/50, belegg he mit RW Oberhausen den elften Platz – jetzt wurr de Meesterschap in en 16er-Staffel utspeelt – un harr in 25 Ligaspelen söben Doren schaaten. An‘ 9. Oktober 1949 hett he all nah teihn Sekunnen dat 1:0-Führungsdoor bi dat Heimspeel gegen Hamborn 07 schaaten. He speel dorbi up Halflinks in‘ Binnenstorm un hett ok dat tweete Door to’n 2:1-Erfolg schaaten. Nah insgesamt 64 Böverligaspelen (7 Doren) hett he sück in‘ Sömmer 1950 ut beroplich Grünnen den SSV Wuppertal 04 in de 2. Liga West anslooten.

Mit de Elf vun dat Stadion Elberfeld steeg he 1950/51 an de Siet vun Spelertrainer Herbert Pohl aber nich in de Böverliga West up. Dat reck woll achter Meester und Upstieger Bayer 04 Leverkusen to de Viezmeesterschap, aber in de Relegatschonsspelen hemm de Wupperdaler achter  Alemannia Aachen un Schwarz-Weiß Essen blots den darten Platz beleggt, de nich för den Upstieg berechtigen dee. Juskowiak harr in 28 Tweetligaspelen fiev Doren schaaten.

Nah een Saison in Wupperdaal truck hüm dat weer an den Nedderrhien torüch; he speel af de Saison 1951/52 weer för Rot-Weiß Oberhausen, dat in de 2. Liga afsteegen weer. Allerdings hett he ok mit dissen Vereen nich de anstreevt Böverligarückkehr schafft. In da teerst Johr, 1951/52, keem de Vereen ünner annern dör 17 Doren vun Störmer Willi Demski noch up den darten Rang, in dat tweet Johr, 1952/53, wurr mit Platz 11 de Upstieg düütlich verfehlt. Juskowiak – he harr as Tweetligaakteur an‘ 23. Dezember 1951 sien Debüt in de Footballnatschonalmannschap geven – harr för RWO in twee Runnen 57 Plichtspelen in de 2. Liga West maakt und orbi 7 Doren schaaten. To de Saison 1953/54 nehm he dat Angebot vun Fortuna Düsseldorf ut de Böverliga West an un is in de Landeshööftstadt vun Noordrhien-Westfalen wesselt, wo he tosätzlich en Arbeitsplatz bi de Rhienbahn vermittelt kreeg.

#### Fortuna Düsseldorf
In de Saison 1953/54, an deren Enn‘ de Football-Weltmeesterschap 1954 in de Swiez utdragen wurr, hett Juskowiak nah dat dreejohrig Intermezzo in de 2. Liga sien eegentliche Karriere in de Böverliga  West up den Weg brocht. In dat eerst Johr bi de Fortuna hett he in 27 Ligaspelen twalf Doren schaaten. He keem aber nich blots as Afwehrspeler to’n Insatz; sien Scheetkraft, Koppballstärke un dör sien Fähigkeit mit beid Fööt glieker good to ween, hemm dorto führt, dat he ok faken in de Offensive insett wurr. Bispeelswies hett he an den fievten Speeldag, den 13. September 1953, bi den 3:0-Heimerfolg gegen den Meidericher SV as Middelstörmer twee Doren schaaten. Trotz Mitspeler as Doorhöder Anton Turek, Matthias Mauritz un dat Twillingspoor Karl un Martin Gramminger keemen de Düsseldörper ünner de nee Trainer Kuno Klötzer blots up Platz 10.

Sien persönliche Leistung aber wurr dör de Inlaaden vun Bundstrainer Sepp Herberger för dat Lännerspeel an‘ 19. Dezember 1954 in Lissabon gegen Portugal belohnt. Nah en Ünnerbreeken vun meest dree Johr kunn he mit sien tweet Lännerspeel in de A-Natschonalmannschap sien internatschonale Karriere fortsetten. Mit de Fortuna belegg he dreemal in Reeg in de Johren 1955, 1956 un 1957 den sössten Rang in de Böverliga. In de Saison 1958/59 gelung mit den 3. Platz woll de  beste Platzeeren, aber punktgliek mit Viezmeester 1. FC Köln wurr de Intoog in de Endrunn um de düütsch Footballmeesterschap verfehlt. Dat entscheeden Speel um de Viezmeesterschap hemm  Juskowiak un Kollegen an‘ 5. April 1959 vör 56.000 Tokiekers in dat Rhienstadion gegen den 1. FC Köln mit 3:4 verloren. Dormit harrn de Kölner an‘ 28. Speeldag den knappen Punktevörsprung vun de  Fortuna wett maakt un trucken dör dat betere Doorverhältnis in de Endrunn in; de 5:0-Utwärtserfolg vun de Elf vun den Flinger Broich an‘ 30. Speeldag bi den Meidericher SV hett doran denn ok nicht mehr ännert.

De twee Finaldeelnahmen in‘ DFB-Pokal in de Johren 1957 un 1958 bleeven för Juskowiak mit Fortuna Düsseldorf de gröttste Vereenserfolg. Bi den 1:0-Halffinalsieg an‘ 24. November 1957 in Hannober gegen den Hamburger SV is de HSV-Offensive um Uwe Seeler an Doorhöder Albert Görtz, dat Verteidigerpaar Mauritz – Juskowiak, as ok de  Fortuna-Löperreeg mit Herbert Bayer, Günter Jäger un Gerhard Harpers scheitert. Dat Finale wurr mit 0:1 gegen den FC Bayern München in Augsborg vör 44.000 Tokiekers verloren. Dorbi weer Juskowiak hööftsächlich dör de Tweekämpen mit  Gerhard Siedl un Kurt Sommerlatt an‘ rechten Flögel vun de Münchner fordert. Dat tweet DFB-Pokalfinale, an‘ 16. November 1958 in Kassel gegen den VfB Stuttgart, stunn nah 90 Minüüt 3:3. In de Verlängerung kunn sück de Mannschap vun Trainer Georg Wurzer mit en Door vun den Middelstörmer Lothar Weise dörsetten. Ok hier harr dat de  Fortuna-Natschonalverteidiger Juskowiak, mit Erwin Waldner un Rolf Geiger an‘ rechten Flögel vun den VfB, mit Kollegen ut de Natschonalelf to doon.

Nah den unverwachten Afstieg vun Fortuna Düsseldorf ut de Böverliga in de Saison 1959/60 in de 2. Liga West hett de 34-johrige Senior in de Saison 1960/61 in de 2. Liga ünner Trainer Fritz Pliska noch negen Ligaspelen maakt. Sien düll Verlaaten vun dat Speelfeld wiels dat loopend Speel an‘ 5. März 1961 bi dat Heimspeel gegen den VfB Bottrop – de langjohrige Leistungsdräger weer dör en Tokieker utschimpt wurrn –, wurrd faken as dat „unrühmliche Ende der Spielerkarriere“ vun Juskowiak in de Literatur anführt. Tatsächlich hett he aber mit sien Insatz an‘ darten Speeldag vun de Böverligarunn 1961/62, den 20. August 1961, an‘ Tivoli gegen Alemannia Aachen, bi den 2:1-Utwärtserfolg sien Loopbahn afslooten.

Sien herutragend Können in de dormalige Leistungsklass vun de Böverliga West hemm good Athletik, dat Good Spelen mit beid Fööt, Slagsekerheit, Tweekampstärke, Stellungs- un Koppballspeel, Scheetkraft in Verbinnen mit wiet Afstööten un de Spezialität as Freestööt- un Straafstöötschütt as ok sien Ruhe un Översicht in‘ Wettkamp dorstellt. De faken Utnannersetten un dat Bewähren in Tweekämpe in de Böverligaspelen gegen de dormaligen Grötten in de Flögelstörmerszene in Person dör Helmut Rahn, Bernhard Klodt, Felix Gerritzen, Wolfgang Peters un Willi Koslowski harrn neben dat Talent un de  Trainingsmoral wesentlichen Andeel an sien Entwicklung to’n Spitzenspeler.

Nah dat Böverligadebüt an‘ 21. September 1947 bi Rot-Weiß Oberhausen hett Juskowiak an‘ 20. August 1961, nah insgesamt 251 Böverligainsätzen (39 Doren) un 94 Plichtspelen (12 Doren) in de 2. Liga West as ok negen Johr Togehörigkeit to de Natschonalmannschap mit 31 Lännerspelen (4 Doren) un een Weltmeesterschapsturnier, – dree Week vör sien 35. Gebortsdag –, sien 13 Johr düern  Karriere in dat Football-Böverhuus afslooten.

### Natschonalmannschap
Offiziell fung de Natschonalmannschapskarriere vun Erich Juskowiak mit dat Lännerspeeldebüt an‘ 23. Dezember 1951 in Essen gegen Luxemborg an. Richtig los gung dat aber eerst in de Maanden nah de Football-Weltmeesterschap 1954 in de Swiez, dree Johr nah sien eerst Lännerspeel. Dör  dat Krankwurrn, Formkrisen un dat Öller vun eenig vun de „54er-Weltmeester“ weer Bundstrainer Sepp Herberger dwungen en nee Elf för de Weltmeesterschap 1958 in Sweden uptobauen. Nah Leinemann weer Herberger dat all bald klor – nah dat Lännerspeel an‘ 17. Oktober 1954 in Paris gegen Frankriek –, dat Kohlmeyer dör Juskowiak to ersetten weer un dat  Herkenrath för Anton Turek spelen muss. In de Saison 1955/56 droog de Düsseldörper in söss, 1956/57 in söben un 1957/58 in negen – dorünner fiev WM-Spelen – Lännerspielen den DFB-Dress. He weer unümstreeden Stammspeler vun de Herberger-Elf un dat  trotz Krisen un wiet mehr Nedderlagen as Erfolge vun den amteeren Weltmeester in de Tüschenperiood vör de nächst Footballweltmeesterschap.

De Hööchtpunkt vun de Vörbereitenslännerspelen to dat WM-Turnier in Sweden bill dat Speel an‘  19. März 1958 in Frankfort gegen Spanien. 81.000 Tokiekers weern in dat Waldstadion kommen. Bundstrainer Herberger hett eerstmals in de Besetten Fritz Herkenrath (Doorhöder), dat Verteidigerpaar Georg Stollenwerk – Juskowiak un de Löperrieg Horst Eckel, Herbert Erhardt un Horst Szymaniak up sien Abwehrformatschoon wiels de Turnierdaag in Sweden vertroot. De 2:0-Erfolg gegen de spaansch Offensivreeg mit Miguel, Kubala, di Stefano, Suarez un Collar hett nahhollend de Richtigkeit vun dat Fastleggen up disse Defensivformatschoon ünnermüert.

In de Spelen gegen de internatschonalen Grötten as Boris Tatushin (Sowjetunion), Charles Antenen (Swiez), Armand Jurion (Belgien) un Miguel Gonzales Perez (Spanien) harr he all vör  Weltmeesterschap 1958 in Sweden sien internatschonale Klass ünner Bewies stellt. In dat WM-Turnier sülvst muss sück de linke Verteidiger gegen Omar Corbatta (Argentinien), Vaclav Hovorka (Tschechoslowakei), Billy Bingham (Noordirland), Aleksandar Petakovic (Jugoslawien) un Kurt Hamrin (Sweden) bewiesen. De Titelverteidiger kunn in de Gruppenspelen övertüügen un hett sück in dat Veertelfinale mit en 1:0-Erfolg gegen dat speelfreudige Jugoslawien nah en „78-minütigen-Abwehrschlacht“ dörsett. De düütsch Defensive harr dorbi de Hööftlast to dragen harrt un „Jus“ verhinner mit en „großartigen Partie“ en wieder Door vun den tweefacken jugoslaawschen Doorschütten in de Gruppenspelen, Petakovic.

In dat Halffinale, an‘ 24. Juni in Göteborg gegen den WM-Gastgever Sweden, wurr Juskowiak in sien 25. Lännerspeel to en „tragischen Figur“. Bi den Speelstand vun 1:1 hett he sück in de 60. Minüüt to en Revanchefoul gegen Kurt Hamrin henrieten laaten. Schiedsrichter Zsolt hett den Düsseldörper vun’t Feld schickt, de DFB-Utwahl verlor in de Slussminüüten – mit nlots noch negen Akteuren, wiel Fritz Walter in de 75. Minüüt nah en Foul vun sien Gegenspeler Sigvard Parling vun‘ Platz dragen wurrn muss  – nah Doren vun Gren (81.) un Hamrin (88.) mit 1:3 Doren. Jüstergrad synonym steiht Juskowiak sietdem för dat Scheitern vun dat düütsch Team in Sweden. Siether denkt man bi dat Nömmen vun sein Naam glieks an de een Situatschoon: Sien Platzverwies bi de WM 1958 in Sweden un wu Hans Schäfer un Fritz Walter den völlig uplöösten Mitspeler nah Minüüten vun Protest vun dat Feld führen. Un Sepp Herberger hett hüm nich en Blick würdigt. Ok bi Leinemann is noteert, dat Herberger „stur an dem mit hängendem Kopf den Platz verlassenden Juskowiak vorbei geschaut habe“. He funn kien Geste för den Mann, de en Teihntelsekunn lang de Nerven verloren harr un nu de unglückelgste vun all Footballer weer. De Bundstrainer hett hüm mit de Wöör kritiseert: „es war nicht seine Aufgabe, seinen Gegner für ein Foul zu bestrafen“.

Later hett Juskowiak bericht: „Das Schlimme damals war, dass nach dem Eklat keiner mehr mit mir redete. Abends beim Bankett wurde es geradezu peinlich, weil ausgerechnet das Schwedenspiel mein 25. Länderspiel war. Mit eisigem Lächeln überreichte man mir die silberne Ehrennadel. Es war wie ein Begräbnis. Als ließen sie mich in einem Sarg ganz langsam hinunter. Als hätte ich allein schuld, dass Deutschland nicht Weltmeister werden konnte.“

Nah en Entschuldigung bi Bundstrainer Herberger wurr he noch to söss wiederen Lännerspelen nomineert. Dorünner weer de eenzige Lännerspeelberopen för sien Vereenskamerad Matthias Mauritz an‘ 20. Mai 1959 in Hamborg gegen Polen un de övertüügend 7:0-Erfolg an‘ 21. Oktober 1959 in Köln gegen de Nedderlannen. Dornah kreeg „Jus“ vun Herberger en Breef mit dat Loov: „Den ‚Erich’ vom vergangenen Sonntag möchte ich noch viele Jahre für unsere Nationalmannschaft haben.“ Tatsächlich droog de Düsseldörper an‘ 8. November 1959 in Budapest vör 90.000 Tokiekers gegen Ungarn to’n letzten Mal dat Natschonaltrikot: Bi de 3:4-Nedderlaag weer de düütsch Afwehr mit Doorhöder Hans Tilkowski, de Verteidiger Stollenwerk un Juskowiak, as ok de Löperrieg Helmut Benthaus, Erhardt un Szymaniak gegen de ungarsch Offensive um Flórián Albert un Lajos Tichy antreeden. Nah 31 Lännerspeelinsätzen weer de internatschonale Karriere vun den 33-johrigen „Hammer“ Juskowiak to Enn‘. Mit Karl-Heinz Schnellinger stunn den Bundstrainer all en jung Speler mit groot Perspektive to Verfügung.

## Persönliches

De lehrt Klempner weer nah sien Wessel 1953 nah Düsseldörp twee Johr lang bi de Rhienbahn beschäftigt, dornah övernehm he en Tabakladen, ehe he twee Johr later för en Bausporkass Verdrääg vermitteln dee. De Beschäftigung hett sück as Geschäftsführer vun en Reinigungsfirma fortsett, ehe he sluutend mit sien Söhn Horst in de Stahlbranche sien Utkommen funn. Sien Söhn hett van 1970 bit 1972 in de dormals tweetklassig Football-Regionalliga West bi den VfR Neuss 39 Ligaspelen maakt.

Weder de Platzverwies in Göteborg noch de umstreeden Afgang bi de Fortuna hemm aber dorto führt, dat sück Erich Juskowiak kumplett ut dat apenliche Leven torüchtrecken dee. He stunn 1962 un 1964 wegen „Erregung öffentlichen Ärgernisses“ vör Gericht un wurr dör dat Düsseldörper  Jöögdschöffengericht to söss Maand Gefängnis veroordeelt, utsett up 5 Johr to Bewährung. In de  Footballszene hett man hüm dornah nich weer sehn.

1982 keem dat to en Versöhnungsdrapen mit den dormaligen Gegenspeler Kurt Hamrin. Juskowiak is mit 56 Jahren an‘ 1. Juli 1983 dör en Hartinfarkt an dat Stüer vun sien Auto storven. Sein Graff befinn sück up den Waldkarkhoff vun Ratingen-Lintorf.

## Literatur
* Werner Skrentny (Hg.): Verlängerung – das andere Fußballmagazin. Verlage: Agon, Kassel un Klartext, Essen. o.J. . S. 22–29.
* Raphael Keppel: *Deutschlands Fußball-Länderspiele 1908–1989*. Sport- und Spiel-Verlag Hitzel. Hürth 1989. ISBN 3-9802172-4-8.
* Harald Landefeld, Achim Nöllenheidt (Hg.): „Helmut, erzähl mich dat Tor…“. Neue Geschichten und Porträts aus der Oberliga West 1947-1963. Klartext Verlag. Essen 1993. ISBN 3-88474-043-1. S. 21–26.
* Jürgen Bitter: *Deutschlands Fußball-Nationalspieler. Das Lexikon*. Sportverlag, Berlin 1997, ISBN 3-328-00749-0.
* Michael Bolten, Marco Langer: Alles andere ist nur Fußball. Die Geschichte von Fortuna Düsseldorf. Verlag Die Werkstatt. Chöttingen 2005. ISBN 978-3-89533-711-6.
* Lorenz Knierim, Hardy Grüne: *Enzyklopädie des deutschen Ligafußballs. Spielerlexikon 1890-1963.* Agon Sportverlag, Kassel 2006, ISBN 3-89784-148-7, Siet 178/179.
* Fritz Tauber: *Deutsche Fußballnationalspieler. Spielerstatistiken von A bis Z*. Agon Sportverlag, Kassel 2012, ISBN 978-3-89784-397-4, Siet 61.

## Weblenken
* Juskowiak in de Datenbank vun weltfussball.de
* http://www.fussballdaten.de/person/erich-juskowiak/Erich Juskowiak] in de Datenbank vun fussballdaten.de
* Erich Juskowiak in de Datenbank vun National-Football-Teams.com (engelsch)
* Jennifer Striewski: Erich Juskowiak, Biographie in dat Portal Rheinische Geschichte
* DerWesten.de: „Hammer starb vor 25 Jahren“ (WAZ van‘ 29. Juni 2008)

## Enkeld Nahwiesen