Natschonalismus

**Natschonalismus** is ene Ideologie, Idee un Röör in Sellschop na de Natschoon un Staat övereen sien sölt.  As een Röör in Sellschop sett de Natschonalis vööruut, dat’t de Natschoon as ene Idee givt, un geet in de Richte, alleen de Interessen för ene bestimmte Natschoon wiedertodrieven, tomeerst med de Afsicht de schienbaar egen Hemaad to winnen, sülvst un souverän to verwalten, to bewaren un so upletst enen Natschonaalstaat to grünnen. Na den Natschonalismus sall sik jeedene Natschoon över sik sülvenst dat Leid hebben un dat Recht up Sülvststüür kriegen, sunner dat Mächte van buten in’t Leid griepet. De Natschoon is na düsse Ansicht de natüürlike un beste Grundlage för ene politsche Eenheed un de enige Born för rechtmatige politsche Macht. De Natschonalismus streevt daar ook na ene natschonale Ideniteet to schapen un to bewaren, de enen Verbund uut sotschalen Kennteken, de Maten van de Natschoon med ene deelt, os Grunglage het. Düsse Kennteken könnt kulturell, ethnisch, geograafsch, spraaklik, politsch oder religiöös sien un ook Traditschonen oder den Gloven an ene gemeensame Historie sien. Natschonalismus versöcht daarümme ook de „traditschonelle Kultuur“ van ene Natschoon to schulen, bewaren un to föddern. Verscheden Definitschonen för dat Woord „Natschoon“ maket verscheden Soorten Natschonalismus. De twee wichtigsten Formen sind de ethnische Natschonalismus un de Staatsnatschonalimus. 

Vanaf dat 18.&nbsp;Jaarhunderd, vööral in de Fransche Revolutschoon, as sik Ideen so as Sülvststüür un Volkssouvereniteet uutbreed hebbet, dachten meer un meer politsche Theoretikers, dat’t „Volk“ regeren mutt. Dree Höövdtheorien sind in’n Bruuk de Upkumst van den Natschonalismus to verklaren:

* Primordialismus kam paralleel med den Natschonalismus in de Tied van de Romantik up un see, dat Natschonen al jümmers daar weren. Düsse Ansicht hebbet de meesten Geleerten sieddem afwesen. Natschonen geld nu as een sotschaal Konstrukt
* De Modernisatschoonstheorie, upstunds de gängigste Theorie to’n Natschonalismus, versöcht düsse Ideologie konstruktivistsch dichter to komen, un bekikt de Upkumst van den Natschonalismus binnen den Vörgang van de Modernisatschoon, so as de Industrialisatschoon, de Urabanisatschoon un allgemeen Schoolplicht, de natschonaal Ideen mögelik maket hebbet. Anhängers van düsse Theorie beschrievet Natschonen as „uutdachte Gemeenschoppen“ un Natschonalismus as ene „uutfunnen Traditschoon“, in de deelt Gefölen för ene Form gemeensame Identiteet sorgt un Individuen in ene politsche Eenheed verbind. 
* Ene drüdde Theorie, Ethnosymbolismus, verklaart Natschonalismus as een dat Resultaat van Symbolen, Mythen un Traditschonen un is med Anthony D. Smith siene Wärk verbunnen.

De moraalsche Weerd van Natschonalismus, de Betog twischen Natschonalismus un Patriotismus, un de Vereenbaarkeed van Natschonalismus un Komsopolitismus sind allemaal Fragen in den philosoophsche Debatte. Natschonalismus kann sik med verscheden politschen Afsichten un Ideen vermengen so as Konservatismus (natschonaal Konservatismus un Rechtspopulismus) oder Sotschalismus (Linksnatschonalismus). In de Praxis bekikt een Natschonalismus as positiv oder negativ, je na Resultaat. Natschonalismus was een Kennteken för politsche Frieheed un Gerechtigkeed wesen, un was verbunnen med niegen Wind in de Kultuur un bringt den Stolt up allens wat ene Natschoon med veel Arbeed un Möögde tostann brocht het vöördage. Man Natschonalismus is ook in’n Bruuk rassistsche, ethnische un religiöse Unliekheed för legtim to verklaren, Minderheden to unnerdrücken un antogriepen, Minschenrechte un Demokratien to unnergraven, Kriege to beginnen un geld faken as den oorsake för den Eersten un Tweden Weltkrieg.

## Literatuur

* Anderson, Benedict (1983). Imagined Communities: Reflections on the Origin and Spread of Nationalism. Verso, London. . 
* Billig, Michael (1995). Banal Nationalism. Sage, London. . 
* The Sage Handbook of Nations and Nationalism. Sage Publications, London (2006). . 
* Hayes, Carlton J. *The Historical Evolution of Modern Nationalism* (1928) the first major scholarly survey.
* Hobsbawm, Eric J. (1992). Nations and Nationalism Since 1780: Programme, Myth, Reality, 2nd. Cambridge University Press, Cambridge. . 
* Hobsbawm, E., Ranger, T. (1983). The Invention of Tradition. Cambridge Univ. Press, Cambridge, UK. 
* James, Paul (1996). Nation Formation: Towards a Theory of Abstract Community. Sage Publications, London. . 
* James, Paul (2006). Globalism, Nationalism, Tribalism: Bringing Theory Back In. Sage Publications, London. 
* Kohn, Hans. *The Idea of Nationalism: A Study in Its Origins and Background* (1944; 2nd ed. 2005 with introduction by Craig Calhoun). 735 pp; an often-cited classic
* Kymlicka, Will (1995). Multicultural Citizenship: A Liberal Theory of Minority Rights. Clarendon Press, Oxford. . 
* Encyclopedia of Nationalism. Transaction Publishers, New Brunswick, N.J (2001). . 
* Miller, David (1995). On Nationality. Oxford University Press, Oxford. . 
* Encyclopedia of Nationalism. Academic Press 2 vol., San Diego (2001). . 
* Mylonas, Harris, Tudor, Maya (2023). Varieties of Nationalism: Communities, Narratives, Identities. Cambridge University Press. DOI:10.1017/9781108973298. . 
* Mylonas, Harris; Tudor, Maya (2021). "Nationalism: What We Know and What We Still Need to Know". *Annual Review of Political Science*. **24** (1): 109–132.
* Snyder, Louis L. (1990). Encyclopedia of Nationalism. Paragon House, New York. .