Eridanus (Steernbild)

De **Eridanus** is een vun de 88 modernen Steernbiller un liggt wat süüdlich vun’n Himmelsäquater.

## Utsehn
Eridanus höört to de gröttsten Steernbiller an’n Nachthimmel un tütt sik as Keed vun Steerns ünner de Steernbiller Bull un Orion bit deep in den Süüdhimmel. Dat Steernbild fallt aver nich sünners op, vunwegen dat blots veer Steerns heller sünd as de drüdde Gröttenklass. Vun Europa ut is blots de Noorddeel vun’t Steernbild to sehn. De Steern ε Eridani is blots üm un bi 10,7 Lichtjohren wiet weg un tellt dormit to de nächsten Navers vun uns Sünn.

2007 is in’t Steernbild Eridanus de so nöömte Eridanus Supervoid opdeckt worrn, de ruchweg een Milliarde Lichtjohren groot is. In dat Rebett gifft dat keen Steerns, keen Galaxien un ok keen Swarten Löcker. Sülvst för düstere Materie gifft dat keen Anteken.

## Historie un Mythologie
De Eridanus höört to de klass’schen 48 Steernbiller ut de Antike, de al vun Ptolemäus beschreven weern.

In de greekschen Mythologie weer de Eridanus en Stroom, de ut de Waters vun’n Aquarius spiest weer. En Saag bringt den Stroom mit Phaeton in Tosamenhang, de en Söhn vun den Sünngott Helios weer. As Phaeton een Dag den Himmelswagen vun sien Vadder övernahmen harr, geev dat en Katastrooph: De Wagen weer vun Peerd togen un dröög de Sünn, man, Phaeton künn em nich kontrolleren. So keem he to dicht an de Eer, hett den Noorden vun Afrika verbrennt un de Huut vun de Minschen dor swart farvt. Zeus weer doröver so in de Brass, dat he Phaeton mit en Blitzslag doodmaakt hett. Dat Steernbild Eridanus schüll eerst den Weg dorstellen, denn de Himmelswagen bi de Fohrt nahmen hett. Later weer dor aver de Stroom in sehn, in den de do’e Phaeton falln is.

Dat Steernbild weer toeerst al bi’n Steern Acamar (θ Eridani) to Enn; de Naam kummt vun’t Ooltaraabsche un bedüüt so veel as „Enn vun’n Stroom“. Vör 2500 Johren weer neemlich Eridanus noch ruchweg 10° wieter süüdlich as vundaag – dat kummt vun de Präzession. Dormols stünn Acamar op Kreta jüst so över’n Horizont. Vundaag ennt dat Steernbild mit den hellsten Stern Achernar (α Eridani), wat ok so veel as „Enn vun’n Stroom“ bedüüt. Dormit is antonehmen, dat dat Steernbild al in de laten Antike vun lüttasiaatsche Reisende verlängert worrn is. Archernar leeg dormols op en Deklinatschoon vun ruchweg -71° un weer sülvst in Ägypten nich to sehn.

Pieter Dirkszoon Keyser, de na 1595 twölf „ne’e“ Steernbiller vun sien Süüdreis mitbröcht hett beteken dat Steernbild as *Nil* („Den Nyli“), wohrschinelich as een vun de veer Paradiesströöm in de Traditschoon vun Eratosthenes, de den Eridanus as den ägyptischen Stroom düüt harr. So finnt sik Eridanus ok bi Plancius un op de Himmelskoorten vun Jodocus Hondius as ok 1602/03 bi Willem Janszoon Blaeu. Johann Bayer hett em aver as *Eridanus* vertekent in ptolemääsche Traditschoon. De Alternativnaam hett sik nienich dörsett.

## Objekten

### Steerns

Achernar, de hellste Steern, wiest en snaaksche Form op. Beobachten düüt dorop hen, dat sien Dörmeter an’n Äquater üm 50&nbsp;% grötter is as an sien Polen. Disse Afplatten düüt op en bannig hoge Rotatschoonssnelligkeit hen.

### Dubbel- un Mehrfachsteerns

θ Eridani is en Dubbelstern in 120 Lichtjohren Afstand, de al mit en lütt Teleskop splitt warrn kann.

ο2 is en Dreefacksystem in 15,9 Lichtjohren Afstand. Sien Hööftsteern is ruchweg so groot as uns Sünn. Een vun de Komponenten as en witten Dwargsteern, de jüst mol den dubbelten Eerddörmeter opwiesen deit. Al in en Amateurteleskop kann de bekeken warrn; dat is de witte Dwarg, de an’n eenfacksten to beobachten is. In en grötter’t Teleskop warrt ok de drüdde Komponete sichtbor. Dorbi hannelt sik dat üm en ro’en Dwargsteern.

### Ännerlich Steerns

T Eridani is en pulsatschoonsännerlichen Steern vun’n Mira-Tyyp. In’t Maximum hett he en Helligkeit vun 7,4m un kann denn al mit en stark Feernglas oder en lütt Teleskop sehn warrn. In’t Minimum fallt he op en Helligkeit vun blots noch 13,2m un is denn blots noch mit gröttere Teleskopen to finnen.

### [[Messier-Kataloog|Messier]]- un [[New General Catalogue|NGC]]-Objekten

NGC 1132 is en rore elliptische Resengalaxie in ruchweg 318 Millionen Lichtjohren Afstand.

NGC 1291 is en Balkenspiralgalaxie vun’n Tyyp SBa in 30 Millionen Lichtjohren Afstand.

De planetaarsche Nevel NGC 1535 is ruchweg 5.000 Lichtjohren wiet weg. Strukturen sünd dor eerst mit en grötter’t Teleskop to sehn.

## Kiek ok
* Steernbild
* Naams vun Steerns

## Borns


## Websteden