Earthquake

**Earthquake** (op Plattdüütsch so veel as „Eerdbeven“; dt. Titel *Erdbeben*) is de Titel vun en US-amerikaanschen Katastrophenfilm ut dat Johr 1974, bi den Mark Robson Speelbaas weer. De Rullen weern mit vele Stars besett, so as Charlton Heston, Ava Gardner, George Kennedy, Lorne Greene, Geneviève Bujold un Richard Roundtree.

## Inholt
Mehrere lütte Eerdstöten bringt de Metropole Los Angeles to’n wackeln. Man, nümms glöövt doran, dat dat blots en Vörteken is för en Eerdbeven-Katastrooph vun en Utmaat, dat sik kuum en vörstellen kann. De Film wiest den Verloop vun den Dag ut de Sicht vun verschedene Person. Jemehr Beleevnissen sünd mehrfach mitenanner verknütt.

An de Hollywood-Daalsparr warrt en Mitarbeiter opfunnen, de bi’n Kontrollgang an de Staumuer in’n Fohrstohl afsopen is. De Vörfall warrt ünnersöcht, man nümms versteiht, wat dorachter stickt. Jüst so wenig is kloor, worüm de Pegel vun’n Stausee anstiegen deit. Ok en frischen Reet in’n Damm warrt opdeckt.

Togliek warrt de Protagonisten inföhrt: De Eh vun Stewart Graff un sien Fro Remy is teemlich an’t Enn: Remy hangt an’n Alkohol, wiel Stewart wat mit de jungen Schauspelersche Denise anfungen hett. Remy versöcht dorgegen wat to doon, un fraagt ehrn Vadder Sam Royce, Stewart sien Baas, em to beföddern, wenn he in’n Gegentog de Affär fallen lett. 

En annern Strang hannelt vun den Polizisten Lew, de vun’n Deenst suspendeert warrt, vun wegen dat wiel en Insatz mol wedder sien Temperament mit em dörgahn is. Wieter warrt de Geschicht vun Walter Russel wiest, en jungen Seismoloog in Los Angeles, de utrekent hett, dat en gresig groot Eerdbeven luert. Nümms glöövt em so recht, un sien Baas is bang, dat en verkehrte Warnmeldung den Roop vun’t Institut tonichten maken künn. Butendem is de Börgermeester bang, dat dordör womööglich völlig unnödig en Panik utlöst warrt. För alle Fäll warrt aver de Reservisten intogen. Een vun de Reservisten is Jody, de en leiden Positschoon in en Supermarkt hett, He is teemlich torüchhollern, hett aver en Oog op de schöne Rosa, de faken dor inköpen deit. Eenige Lüüd ut sien Naverschop holt em wegen sien Utsehn för schwul un schimpt jümmer över em. 

As wohrhaftig dat grote Eerdbeven kummt, warrt in Sekunnen de hele Stadt in Schutt un Asch leggt. De dorstellten Personen mööt jeed op siene Oort mit de Situatschoon kloorkamen: Jody sütt nu sien groten Moment, as he nu in de Uniform vun de Natschonalgarde stickt. As he bi sien Insatz de Lüüd, de em jümmer beschimpen doot, bi’t Plünnern opgriepen deit, schütt he jem korterhand dood. Ok de schöne Rosa steiht ünner Verdacht, warrt aver vun Jody schuult, de sik nu versöcht an se rantomaken. Se will dat aver nich un versöcht wegtolopen. Jüst in den Oogenblick duukt de Polizist Lew un Stewart Graff op. Rosa fraagt Lew üm Help an, de dorophen in Nootwehr Jody doodscheten deit. In de Nootsituatschoon wasst Lew över sik sülvst rut un helpt Stewart dorbi, mehrere Minschen to redden, de in en Deepgaraasch verschütt worrn sünd. Dorünner befinnt sik ok Remy un Denise.

En Nabeven bringt opletzt de Staudamm to’n Instörten, so dat grote Deelen vun de Stadt vun de Flootbülg överrullt warrt. För Stewart spitzt sik de Situatschoon to, as he in en Kanaalschacht vör de Wahl steiht, sien Fro Remy to redden oder sik sülvst in Sekerheit to bringen un en nee Leven mit Denise antofangen. Sien Entsluss fallt op sien Fro. In de Slussszeen is to sehn woans de beiden in de Floot ünnergaht.

## Kritik
Lexikon vun’n internatschonalen Film: *Katastrophenfilm mit verblüffend realistisch wirkenden Zerstörungsszenen und vergleichsweise differenzierter Handlung. Eine technisch perfekte Show.*

TV Spielfilm: *Obwohl sich auf der Besetzungsliste so ziemlich alles tummelt, was im Hollywood des Jahres 1974 (noch) Rang und Namen hatte, z. B. Walter Matthau, George Kennedy, sind die eigentlichen Stars dieses Reißers die Spezialeffekte. [...] Detailgetreue Modelle lassen über die mäßige Qualität der als Hintergrund dienenden [[Matte Painting|Matte-Paintings]] hinwegsehen.*

## Utteken
De Speelfilm weer 1975 för tohopen negen Filmpriesen nomineert, dorünner alleen in fief Kategorien vun’n Oscar, aver ok för’n Golden Globe un för den BAFTA Award. Wunnen hett de Film opletzt blots twee Priesen:
* 1975: den *[[Oscar]]* in de Kategorie *[[Oscar/Best Toon|Best Toon]]* för *Ronald Pierce* un *Melvin M. Metcalfe Sr.*
* 1975: den *[[Oscar/Special Achievement Award|Sünneroscar]]* för de Trickeffekten för *Frank Brendel*, *Glen Robinson* un *Albert Whitlock*

## Anners wat
De Film weer de eerste överhaupt, de in’t so nöömte Sensurround-Toonsystem in de Kinos bröcht weer. Dör dat Insetten vun mehrere Verstärkers un teihn sünners anpasste Subwoofers weer en Schalldruck tüügt, de Wannen un Sitten in’n Kinosaal to’n Vibreeren bröcht hett. Dat hett den Indruck vun en „echt“ Eerdbeven tüügt un güng sogor so wiet, dat eenige Tokiekers bang weern un ut’n Saal lopen sünd.

In’t Johr 1978 weer *Earthquake* to’n eersten mol för dat Heimkino utweert. Universal Eight, en Dochterfirma vun Universal Pictures hett vun den Film en 18-Minuuten-Faten op Super 8 un ok op 16&nbsp;mm rutbröcht. In disse Kortfaten is blots de Inholt mit Denise, Remy un Stewart binnen. De Faten is ok in düütsche un franzöösche Spraak över den düütschen Verdrief  Piccolo-Film rutkamen un weer en Bestseller, as dat VHS un DVD nich geven hett.

## Borns


## Weblenken

* Kritiken to Earthquake op Rotten Tomatoes