open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Friedrich Ernst Witte

**Friedrich Ernst Witte** (* 1803 in Hannover; † 2. September 1872 ok dor) weer en düütschen Jurist un blangenbi Geoloog un Paläontoloog.

Witte is 1803 as Söhn von Wilhelmine Sophie Elisabeth, borene Boettcher (17. November 1777–17. September 1854), un den Kunsistorial- un Hoffraad Christian von Witte (1773–1854) in Hannover boren. Siene Süster weer Minna Witte. He hett sik an’n 19. Oktober 1820 an de Universität Göttingen inschreven un dor bet 1824 Juristeree studeert. He weer in Hannover Maat von dat Corps Hannovera. Na dat Studium is he 1825 in’n hannöverschen Justizdeenst gahn un Auditer in Calenberg worrn. 1833 is he Prokurater bi de Justizkanzlie Hannover worrn un 1842 dor Hoffraad.

1844 is he Oberfinanzraad in dat Ministerium för Finanzen un Hannel worrn.

He is 1856 Obergerichtsraad worrn un Richter an dat Obergericht Hannover un dat General-Kriegsgericht. He weer von 1863 af an Viezdirekter von dat Obergericht Hannover. To’n 1. November 1866 is he in Rohstand gahn. Na sien Rohstand hett he wieder in Hannover leevt.

He weer von 1853 bet 1866 de eerste Vörsitter von de Naturhistoorsche Sellschop Hannover. In’n Sommer 1861 hett Witte den Fossiliensammler Karl Häberlein in Pappenheim bi Solnhofen besöcht un dor en Skelett sehn, dat kort vörher bi Langenaltheim funnen worrn is. Dit Skelett schull later as *[[Archaeopteryx]]* bekannt warrn. Witte hett foorts sehn, wo wichtig de Fund is un hett ünner annern versöcht, Andreas Wagner to övertügen, den Fund to köpen. Dat Fossil is denn aver an dat Museum för Naturgeschicht in London verköfft worrn.

He weer Liddmaat von’n Hannöverschen Staatsraad bet 1851 un as Liddmaat buten de Reeg von 1857 bet 1866 (Afdeel Justiz).

Witte weer nich verheiraadt. He is 1872 in Hannover doodbleven. Sien paläontoloogsche Sammlung hett he de Universität Göttingen verarvt.

## Footnoten
Hamfähr

**Hamfähr** () is en lütten Oort in de Gemeen Swonewebel in’n Landkreis Oosterholt, Neddersassen. De Oort höört al von öllers bi Swonewebel mit bi.

## Geografie

De Naveröörd sünd Garlst in’n Noordoosten, Brundörp un Eggst in’n Süüdoosten, Swonewebel mit Lehmhorst un Aneck in’n Süüdwesten, Flassbarg un Koppelsbarg in’n Westen un Metjensand un Meyenborg in’n Noordwesten.

## Historie

### Verwaltungsgeschicht

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Swonewebel in’n Kanton Vesack höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

Een von de twee Hööv in Hamfähr hett bet 1852 to dat Gericht Meyenborg höört, de annere to de Amtsvaagdie Ne’enkarken in dat Amt Blomendal. 1852 ist dat Gericht Meyenborg denn Deel von dat amt Blomendal worrn un de Hööv weren bet 1885 all beid Deel von dat Amt Blomendal. Na 1885 weer de Oort in’n Kreis Blomendal. 1932 is dat Deel von’n Kreis Oosterholt worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Hamfähr is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Michael-Kark in Ne’enkarken.

För de Kathoolschen is de St.-Ansgar-Kark in Swonewebel tostännig.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Von Hamfähr gifft dat en Straat na de Landsstraat 134, de in’n Süüdwesten na Swonewebel un Blomendal geiht un in’n Noorden över Meyenborg un Uthleer na Hagen.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27. De Opfohrt 14 Swonewebel liggt so söven Kilometer in’n Süüdoosten von Hamfähr.

De nächste Bahnhoff is so bi teihn Kilometer wied weg in’n Süüdwesten de Bahnhoff Kreinsloger an de Bahnlien Farge–Vesack.

## Footnoten
Charles Hudson

**Charles Hudson** (* 1828; † 14. Juli 1865 dör Afstört an den Hörnligrat, Matterhorn) weer en anglikaansch Geistlicher un Alpinist ut  Skillington in Lincolnshire (Mittelengland).

Hudson weer en vun de bedüüdenst Alpinisten in dat Golden Tietöller vun den Alpinismus, un gellt as Paddmaker vun dat Winterbargstiegen un dat führerloos Bargstiegen in de Westalpen. To sien Eerstbestiegen tellen de Dufourtipp (4634&nbsp;m) un de Mont Blanc du Tacul (4248&nbsp;m).

He hörr ok to de Grupp vun de Eerstbestieger vun den Matterhorn, de den Tipp an’ 14. Juli 1865 recken deen. He harr de Bestiegen tonächst mit sien Früenden Kennedy, Birkbeck un M'Cormick plaant. De aber weern ut verscheeden Grünnen an den Dag vun den Upbröök nich in Zermatt. Dordör kreeg sien Schöler Robert Hadow de Gelegenheit, an de söben Mann stark Expeditschoon deeltonehmen. Bi den Afstieg keemen Charles Hudson un Robert Hadow, as ok de Bargführer Michel Croz un Lord Francis Douglas to Dood. Blots wiel en Tau reeten is, bleven Edward Whymper, Peter Taugwalder un de sien Söhn mit den glieker Naam an’t Leven. Hudson he sien letzt Ruhestäe ünner den Altar vun de Engelsch Kark in Zermatt funnen. 

## Enkeld Nahwiesen
Sommersell

**Sommersell** betekent

* Sommersell, Dörp bi Barntrup in’n Kreis Lippe, Noordrhien-Westfalen,
* Sommersell, Dörp bi Nieheim in’n Kreis Höxter, Noordrhien-Westfalen,
* Sommersell, Buurnskop in Enniger in’n Kreis Warenduorp, Noordrhien-Westfalen.
Krusenbusch (Hamborg)

**Krusenbusch** () weer en lütt Eiland un Hoff, de op dat hüdige Rebeed von’n Hambörger Stadtdeel Willemsborg legen hett. Fröher hett Krusenbusch to Oolwarder höört. Vondaag is dat as Halvinsel en Deel von Kattwiek.

## Geografie

Krusenbusch leeg fröher as Eiland in dat Binnendelta von de Elv in’n Süden von Hamborg. In’n Westen leeg de Köhlbrand un in’n Oosten de Reth. De Eilannen ümto weren Neehoff in’n Noordoosten, Kattwiek un Hogeschaar in’n Süden, Oolwarder in’n Westen un Waltershoff in’n Noordwesten.

Later hett sik Krusenbusch mit Kattwiek to een Eiland verbunnen.

## Historie

Krusenbusch billt vondaag en Deel von’n Hambörger Haven un is kumplett beboot. Dor liggt nu en Autoterminal. 

De Rararstatschoon in Krusenbusch is 1962 in Bedriev gahn.

### Verwaltungsgeschicht

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Oolwarder in’n Kanton Willemsborg höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

De Oort hett vör de Tied üm 1765 rüm to de Vaagdie Oolwarder in dat Amt Horborg höört un weer denn von 1765 af an in de Vaagdie Oolwarder un Finkwarder. Na 1885 weer dat in’n Kreis Horborg. 1932 is dat Deel von’n ne’en, grötteren Kreis Horborg worrn. Mit dat Groot-Hamborg-Gesett is de Hoff to’n 1. April 1937 Deel von de Stadt Hamborg worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Krusenbusch weer evangeelsch-luthersch präägt un hett to dat Kaspel von de Gertruden-Kark in Oolwarder höört.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Krusenbusch is blots över de Kattwiekstraat mit Kattwiek in’n Süden verbunnen. Von dor geiht de Kattwiekdamm na Moorborg un de Hogeschaar-Straat na Neehoff un Willemsborg.

## Footnoten
Neenhoff

**Neenhoff** () is en lütten Oort in de Gemeen Balje (Samtgemeen Noordkeden) in’n Landkreis Stood, Neddersassen.

## Geografie

Neenhoff liggt an de Münn von de Oost in de Elv. In’n Noorden liggt dat Wildvagelreservat Noordkeden.

De Naveröörd sünd Hörn in’n Oosten, Olenwisch, Itzwöörden un Geversdörp in’n Süüdoosten, Dingwöörden in’n Süden, Neehuus in’n Süüdwesten un Neehüserdiek un Belen in’n Westen.

## Historie

### Verwaltungsgeschicht

De Oort weer bet in de Midd von dat 19. Johrhunnert opdeelt op dat Kaspel Geversdörp in dat Amt Neehuus un de Buurschop Nalje von dat Kaspel Balje in dat Grevengericht Freeborg. Na 1852 hett Neenhoff denn in dat Amt Freeborg legen. Von 1885 bet 1932 weer Neenhoff in’n Kreis Keden un 1932 is dat Deel von’n Kreis Stood worrn.

Neenhoff hett denn to de Gemeen Balje höört. De Gemeen Balje is an’n 1. Januar 1971 Maat von de Samtgemeen Noordkeden worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Neenhoff is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Marienkark in Balje.

För de Kathoolschen is de Hillig-Krüüz-Kark in Oterndörp tostännig.

## Weertschop un Infrastruktur

In Neenhoff liggt ok dat Natureum, dat 1990 apenmaakt hett.

### Verkehr

Neenhoff liggt an de Straat *Neenhoff*, de in’n Westen över de Brügg von dat Oost-Sparrwark na Neehuus löppt un in’n Oosten in Hörn an de Kreisstraat 5 ran, de na de Landsstraat 111 geiht.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Cuxhoben–Bremerhoben). De Opfohrt 1 Cuxhoben liggt so 27 Kilometer in’n Westen von Neenhoff.

De nächste Bahnhoff is so bi teihn Kilometer wied weg in’n Süden de Bahnhoff Kumbarg an de Nedderelvbahn.

### Scholen

De Kinner ut’n Oort gaht op de Grundschool Balje.

Nadem se mit de Grundschool trech sünd, gaht de Kinner op de Oberschool Noordkeden oder op dat Vincent-Lübeck-Gymnasium in Stood. Se dröfft aver ok op dat Detlefsengymnasium in Glückstadt oder dat Gymnasium Warstood gahn.

## Footnoten
Kallmoor

**Kallmoor** () is en lütten Oort in de Gemeen Heidenau (Samtgemeen Töst) in’n Landkreis Horborg, Neddersassen. De Oort höört polietsch von öllers bi Evsdörp mit bi.

## Geografie

In’n Westen von’n Oort liggt de Thörenwoold. In’n Oosten un Noorden flütt de Au üm Kallmoor rüm.

De Naveröörd sünd Hassbossel in’n Noorden, Hollinde in’n Noordoosten, Barkenbüschen, Evsdörp un Avens in’n Süüdoosten, de Herwigshoff in’n Süden, Kalf un Freetz in’n Süüdwesten un Ramshuus un Bockhorst in’n Noordwesten.

## Historie

In’n Eersten Weltkrieg sünd twee Soldaten ut Kallmoor fullen oder vermisst un in’n Tweten Weltkrieg een.

### Verwaltungsgeschicht

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Töst in’n Kanton Töst höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

De Oort hett vör 1852 to de Vaagdie Töst in dat Amt Horborg tohöört. 1852 is de Oort in dat Amt Mesborg wesselt. Dor is he bet 1859 bleven, denn is dor dat Amt Töst von worrn. Na 1885 weer dat in’n Kreis Horborg. 1932 is dat Deel von’n ne’en, grötteren Kreis Horborg worrn.

Kallmoor höört von öllers bi Evsdörp mit bi. De Gemeen Evsdörp hett sik 1928 mit de Gemeen Avens to de Gemeen Heidenau tohoopslaten. An’n 1. Juli 1972 is de Gemeen Heidenau Maat von de Samtgemeen Töst worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Kallmoor is evangeelsch-luthersch präägt un höört siet 1977 to dat Kaspel von de Maria-Magdalena-Kark in Heidenau. Fröher hett de Oort to dat Kaspel von de Andreas-Kark in Hullnst höört.

För de Kathoolschen is de Hillig-Hart-Jesu-Kark in Töst tostännig, de siet 1. November 2014 to de Karkengemeen St. Petrus in Bookholt tohöört.

## Kultur

En Denkmaal för de Fullenen ut den Eersten Weltkrieg steiht in Evsdörp. För de Fullenen ut’n Tweten Weltkrieg gifft dat en Gedenkbook in de Kark in Töst.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Kallmoor gifft dat lüttjere Straten na Hassbossel (K&nbsp;16), Kalf (L&nbsp;142) un Heidenau (K&nbsp;15).

De nächste Autobahn is de Autobahn 1. De Opfohrt 46 Heidenau liggt so söss Kilometer in’n Noordoosten von Kallmoor. De Autobahn löppt ok an Kallmoor langs – kuum hunnert Meter von’n Oort af.

De nächste Bahnhoff is so bi twölv Kilometer wied weg in’n Süüdoosten de Bahnhoff Töst an de Bahnlien Hamborg–Bremen.

### Scholen

De Kinner ut Kallmoor gaht na de Grundschool Heidenau in Evsdörp. Na de Grundschool gaht de Kinner normalerwies in Töst na School, op de Hauptschool Töst, de Realschool Töst oder dat Gymnasium Töst.

## Footnoten
Allerdörp

**Allerdörp** () is en Dörp in de Gemeen Otterbarg in’n Landkreis Veern, Neddersassen. Dat höört to de Oortschop Posthusen binnen de Gemeen.

## Geografie

De Naveröörd sünd Hoberloo in’n Noordoosten, Völkersen in’n Süüdoosten, Langwedelermoor un Langwedel in’n Süden, Giersbarg in’n Süüdwesten, Steenbarg in’n Westen un Grasdörp un Hintzendörp un Stellsfellen in’n Noordwesten.

## Historie

Allerdörp is as 1792/1793 Moorkolonie un Stratendörp in’t Hellweger Moor grünnt worrn.

In’n Eersten Weltkrieg sünd veer Soldaten ut Allerdörp fullen oder vermisst un in’n Tweten Weltkrieg teihn.

### Verwaltungsgeschicht

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Bauen in’n Kanton Achem höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

De Oort hett vör 1852 to de Huusvaagdie Veern von dat Amt Veern tohöört un denn von 1852 bet 1885 to dat Amt Achem. Na 1885 weer dat in’n Kreis Achem. 1932 is dat Deel von’n Landkreis Veern worrn.

De Oort is an’n 1. September 1960 mit de Gemeen Hintzendörp-Stellsfellen to de Gemeen Hintzendörp tohoopslaten worrn. An’n 1. Juli 1968 is denn ok Hintzendörp Deel von de Gemeen Posthusen worrn. Posthusen wedder is an’n 1. Juli 1972 Deel von de Gemeen Otterbarg worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Allerdörp is evangeelsch-luthersch präägt un höört siet 1852 to dat Kaspel von de Lukas-Kark in Posthusen. Fröher hett dat to dat Kaspel von de Sigismund-Kark in Dauben höört.

## Kultur

En Denkmaal för de Fullenen ut de twee Weltkrieg’ steiht in Poshusen bi de Kark.

### Verenen

De Schüttenvereen Allerdörp hett sik 1952 oplööst. De Schütten ut Allerdörp maakt nu bi’n Schüttenvereen Postdörp mit.

## Weertschop un Infrastruktur

As freewillige Füürwehr is de Füürwehr von Posthusen för Allerdörp mit tostännig.

### Verkehr

Dör Allerdörp löppt de Landsstraat 155, de in’n Süüdoosten na Völkersen un bi Nindörp an de L&nbsp;158 ran geiht un in’n Noorden över Hintzendörp, Stellsfellen, Postdörp un Wümmingen na Otterbarg. Lüttjere Straten gifft dat noch na Hoberloo un na Giersbarg.

De nächste Autobahn is de Autobahn 1. De Opfohrt 51 Posthusen liggt so söss Kilometer in’n Noordwesten von Allerdörp.

De nächste Bahnhoff is so bi acht Kilometer wied weg in’n Süden de Bahnhoff Langwedel.

### Scholen

De Grundschölers ut Allerdörp gaht na de Grundschool Posthusen. Na de 4. Klass wesselt se in de Regel op de Oberschool Wümmschool in Otterbarg oder op dat Gymnasium Otterbarg.

## Footnoten
Tarmster Utstellung

De **Tarmster Utstellung** is en veer Daag lange Utstellung in Tarmst, de allens to de Themen Bueree, Landtechnik, Goorn- un Landschopspleeg, erne’erbore Energien un Deertucht wiest.

## Historie

De Utstellung geiht trügg op dat Johr 1948, as in’n Harvst de Gemeenraad von Tarmst daagt un na Ideen söcht hett, de Weertschop in’n Oort en beten in Swung to kriegen. Dat weer de Idee von Moritz Deter, en Utstellung mit Bueree-Maschinen to maken. Dor weer de Gemeenraad för un so geev dat 1949 de eerste Utstellung. De weer an dat eerste Wekenenn in’n September, also to en Tied, wenn dat Koorn frisch inföhrt is un de Buurn Geld över hebbt, üm sik Landmaschinen to köpen. 14.000 Lüüd sünd to disse eerste Utstellung kamen.

In de eersten teihn Johren weer de Utstellung jümmer von Dunnersdag bet Sünndag, sietdem von Freedag bet Maandag. Bet 1967 weer de Utstellung binnenoorts in Tarmst, op en Gelänn, dat toletzt 3 Hektar groot weer. 1968 sünd se ruttagen op dat fre’e Feld in’n Süüdoosten von Tarmst an’n Wendohweg. Dit Gelänn weer 1968 teihn Hektar groot, söss Hektar för de Stänn un veer Hektar för de Parkplätz. 1968 hett dat 248 Utstellers geven.

1978 harr de Utstellung 45.000 Besökers un 1996 91.000.

Vondaag is de Utstellung an dat twete Wekenenn in’n Juli op en Areaal von 18 Hektar (Stand 2015). Se harr 2015 bi 700 Utstellers un 100.000 Besökers.

## Footnoten



## Weblenken

* Websteed von de Tarmster Utstellung (hoochdüütsch)
Slangendiek

**Slangendiek** () is en Hoff in de Gemeen Örel (Samtgemeen Geestborn) in’n Landkreis Rodenborg, Neddersassen. De Oort höört polietsch von öllers bi Örel bi.

## Geografie

De Naveröörd sünd Örel in’n Noorden, Bremervöör in’n Noordoosten, Tingo in’n Oosten, Sprekens un Fohrendörp in’n Süüdoosten un Nee-Öös, Poggmöhlen un Barchel in’n Süüdwesten.

## Historie

In Slangendiek weer fröher en Watermöhl.

### Verwaltungsgeschicht

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Bremervöör in’n Kanton Bremervöör höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

De Oort hett vör 1885 to de Vaagdie Bremervöör in dat Amt Bremervöör tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Bremervöör. 1932 is dat Deel von’n ne’en, grötteren Kreis Bremervöör worrn un 1977 von’n Landkreis Rodenborg.

### Inwahnertall

### Religion

Slangendiek is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Kark in Örel.

För de Kathoolschen is de St.-Michaelskark in Bremervöör tostännig, de siet 1. September 2010 to de Karkengemeen Hillig Geist in Stood tohöört.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Von Slangendiek gifft dat Weeg na Örel un na Barchel. In beide Öörd gifft dat Ansluss an de Bundsstraat 71/74, de in’n Noordoosten na Bremervöör un Stood geiht un in’n Süüdwesten na Oosterholt-Scharmbeek un Bremen-Noord (B&nbsp;74) un över Beverst na Bremerhoben (B&nbsp;71).

De nächste Autobahn is de Autobahn 27. De Opfohrt 8 Geestmünn liggt so 33 Kilometer in’n Westen von Slangendiek.

De nächste Bahnhoff is so bi dree Kilometer wied weg in’n Noorden de Bahnhoff Örel an de Bahnlien Bremerhoben–Buxthu.

## Footnoten
Reiner Lange

**Reiner Lange** (* in Bremen; † 29. Januar 1614 in Stood) weer en düütschen Pädagoog.

Lange is in Bremen boren. He hett sik an’n 9. Juni 1578 an de Universität Marburg inschreven un dor en Magister von de Philosophie maakt. Na 1584 weer he Persepter an dat Gymnasium in Bremen. Von 1586 bet 1587 weer he Kunrekter an de Ole Landsschool in Körbach un hett dat Amt von’n Rekter mit versehn. Von 1588 bet 1594 weer he de eerste Rekter von dat neegrünnte Athenaeum in Stood. 1590 is Lange Sekretär von de Stadt Stood worrn, 1594 Syndikus un 1604 Börgermeester. Noch in de Tied as Syndikus hett he ünner annern en Gesandtschop na Kopenhagen un London anföhrt.

Lange hett 1582 Anna Copius, en Dochter von Bernhard Copius, freet.

Vondaag is en Straat in Stood na em Reiner-Lange-Straat nöömt.

## Footnoten
August Varenius

**August Varenius** (*August Varen*; * 20. September 1620 in Hitzacker; † 15. März 1684 in Rostock) weer en düütschen lutherschen Theoloog, de Perfesser an de Universität Rostock weer.

Varenius is 1620 as Söhn von’n bruunswiek-lümbörgschen Hoffprediger Heinrich Varenius (1595–1635) un siene Fro Anna Freder († 1623) in Hitzacker boren. Sien Broder weer de Geograaf Bernhard Varenius (1622–1650 oder 1651).

Na dat Studium von de Evangeelsche Theologie an de Universitäten Helmstidde, Königsbarg un Rostock un dat Studium von dat Hebrääsche in Hamborg hett Varenius an’n 30. August 1643 sien Magister maakt. He weer denn Perfesser för Hebrääsche Spraak un christliche Katechees an de Philosophische Fakultät von de Universität Rostock. 1648 hett he as Lizentiat an de Theoloogsche Fakultät in Rostock promoveert, 1650 is he as Dr. theol. promoveert worrn. 1663 is he op de twete hartögliche Professur för Theologie in Rostock oprückt, de he bet to sien Dood harr. He harr acht Maal dat Amt as Rekter von de Universität.

As Vertreder von de luthersche Orthodoxie hett Varenius en Reeg Striedschriften gegen Katholiken, Calvinisten un Sozinianer schreven, aver ok exegetische un dogmaatsche Warken un theoloogsche Disputatschonen.

Varenius weer verheiraadt un harr de Kinner Magdalene Justine (hett Jacob Hieronymus Lochner freet) un August (1663–1729).

## Schriften (Utwahl)

* *De Targumim vel paraphrasibus Chaldaicis Onkelos in Legem, Jonathanis in Prophetas et illa quae extat in Hagiographos Lectionum Academicarum prima*. Rostock 1644
* *Disputatio Theologica De Ieiunio contra Pontificios inprimis [[Bellarmin]]um*. Rostock 1656
* *Paulus Evangelista Romanorum sive Analysis epistolae ad Romanos*. Rostock 1656
* *Decades Mosaicae in duos priores Libros Pentateuchi genesin et exodum*. Rostock 1659
* *Exegesis Augustanae Confessionis*. Rostock 1664
* * Collegium canonicum quatuor novissimorum prophetarum Danielis, Zachariae, Haggaei et Malachiae*. Rostock 1667
* *Anti-Socinianismus orthodoxus*. Rostock o. J. (ca. 1670)
* *Antipapismus orthodoxus in praecipuis christianae religionis articulis et dogmatibus, ecclesias inter Augustanae Confessionis invariatae addictas et Pontificios controversis*. Rostock 1673
* *Decades Biblicae in 5. L. Mosis, qui Deuteronimion inscribitur*. Rostock 1675.
* *Breviarium theologicum, s. Controversiarum, praecipue inter Theologos Augustanam Confessionem invariatam professos post publicatum Librum Concordiae*. Rostock 1675
* *Commentarius in prophetam Isaiam*, hrsg. v. Johannes Fecht. Rostock und Leipzig 1708
 
## Footnoten


## Weblenken
Iserbrook (Landkreis Cuxhoben)

**Iserbrook** () is en Hoff in de Gemeen Loomst (Samtgemeen Loomst) in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen. De Oort höört polietsch von öllers bi Hockmöhlen mit bi.

## Geografie

Iserbrook liggt an de Süüdoostsied von’n Westerbarg. De Beek, de an’n Noordrand von Iserbrook langsflütt, münnt an de Bundsstraat 495 in’n Hockmöhlener Beek. Dat Daal von’n Hockmöhlener Beek is as Naturschuulrebeed Westerbarg un dat bövere Hockmöhlener Beekdaal schuult.

De Naveröörd sünd Rahden in’n Noorden, Wohlenbeek in’n Noordoosten, Hockmöhlen in’n Oosten, Seth in’n Süüdoosten, Lüttmöhlen un Loomst in’n Süden, Köben in’n Süüdwesten, Mittelsnohn in’n Westen un Nordahn in’n Noordwesten.

## Historie

### Verwaltungsgeschicht

De Oort hett vör 1859 to dat Amt Bremervöör tohöört un denn von 1859 bet 1885 to dat Amt Oosten. Na 1885 weer dat in’n Kreis Neehuus. 1932 is dat Deel von’n Land Hadeln worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

### Inwahnertall

### Religion

Iserbrook is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Bartelmees-Kark in Loomst.

För de Kathoolschen is de St.-Ansgar-Kark in Warstood tostännig, de siet 2010 Deel von de Karkengemeen Hillig Geist in Stood is.

## Weertschop un Infrastruktur

Bi Iserbrook warrt von dat Ünnernehmen Fibo ExClay Düütschland Toon afboot.

### Verkehr

Von Iserbrook loopt twee Straten an de Bundsstraat 495 ran, de in’n Noordoosten na Basbeek/Warstood an de Bundsstraat 73 ran un wieder na Wischhoben geiht un in’n Süden över Loomst na Bremervöör an de B&nbsp;71/74 ran.

De nächste Autobahn is de Autobahn 26 (Afsnidd Stood–Hamborg). De Opfohrt 2 Stood-Süüd liggt so 33 Kilometer in’n Süüdoosten von Iserbrook.

De nächste Bahnhoff is so bi söven Kilometer wied weg in’n Noordoosten de Bahnhoff Hemmoor an de Nedderelvbahn.

## Footnoten
Öölmerdamm

**Öölmerdamm** () is en lütten Oort in de Gemeen Bremervöör in’n Landkreis Rodenborg, Neddersassen. De Oort höört polietsch von öllers al bi Bremervöör mit bi.

## Geografie

De Naveröörd sünd Neer-Ochenhusen in’n Noorden, Öölm in’n Noordoosten, Hogenmoor un Tinst in’n Oosten, Sprakel un Heesdörp in’n Süüdoosten, Bremervöör in’n Süüdwesten un Hönau-Lindörp in’n Noordwesten.

## Historie

### Verwaltungsgeschicht

De Oort hett vör 1885 to dat Amt Bremervöör tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Bremervöör. 1932 is dat Deel von’n ne’en, grötteren Kreis Bremervöör worrn un 1977 von’n Landkreis Rodenborg.

### Inwahnertall

### Religion

Öölmerdamm is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Liborius-Kark in Bremervöör.

För de Kathoolschen is de Michaelskark in Bremervöör tostännig.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Dör Öölmerdamm löppt de Bundsstraat 74, de in’n Noordoosten över Öölm na Stood an de Bundsstraat 73 ran geiht un in’n Süüdwesten över Bremervöör na Oosterholt-Scharmbeek. In Bremervöör drippt de B&nbsp;74 ok op de B&nbsp;71, de in’n Süden över Sürsen un Zeven na Rodenborg geiht un in’n Westen över Beverst na Bremerhoben.

De nächste Autobahn is de Autobahn 26 (Afsnidd Stood–Hamborg). De Opfohrt 2 Stood-Süüd liggt so 26 Kilometer in’n Noordoosten von Öölmerdamm.

De nächste Bahnhoff is so bi veer Kilometer wied weg in’n Süüdwesten de Bahnhoff Bremervöör an de Bahnlien Bremerhoben–Buxthu.

## Footnoten
Robert Hadow

**Douglas Robert Hadow** (* 30. Mai 1846 in London; † 14. Juli 1865) weer en britisch Bargstieger. 

## Family
Hadow wurr 1846 in 49 York Terrace, Regent's Park, London, as Söhn vun Patrick Douglas Hadow (Baas vun de P. & O. Steam Navigation Company) un de sien Fru Emma Harriett Nisbet (Dochter vun Robert Parry Nisbet, ut Southbroom House, Wiltshire), de 1845 heiraadt harrn, boren. Een vun sien jünger Bröers weer Frank Hadow, de 1878 de Wimbledon Championship wunnen hett. 

Hadow wurr an de Harrow School ünnerricht, ebenso as söss vun sien Bröers, wat hör de Ökelnaam 'Harrow Hadows' inbroch.

1865 fung he mit dat Bargstiegen an un wurr en Schöler vun Charles Hudson. Mit de besteeg he den Mont Blanc und anner Bargen in de Alpen.

Hadow hörr ok to de Grupp vun de Eerstbestieger vun den Matterhorn, de den Tipp an’ 14. Juli 1865 recken deen. Sien Lehrer Charles Hudson harr de Bestiegen tonächst mit sien Früenden Kennedy, Birkbeck un M'Cormick plaant. De aber weern ut verscheeden Grünnen an den Dag vun den Upbröök nich in Zermatt. Dordör kreeg sien Schöler Robert Hadow de Gelegenheit, an de söben Mann stark Expeditschoon deeltonehmen. Bi den Afstieg keemen Charles Hudson un Robert Hadow, as ok de Bargführer Michel Croz un Lord Francis Douglas to Dood. Blots wiel en Tau reeten is, bleven Edward Whymper, Peter Taugwalder un de sien Söhn mit den glieker Naam an’t Leven. Hadow hett sien letzt Ruhestäe in de Kark in Zermatt funnen.

## Enkeld Nahwiesen
Jan Bakelants

**Jan Bakelants** (* 14. Februar 1986 in Oudenaarde) is en belgisch Radrennfohrer.

## Loopbahn
Jan Bakelants wunn 2003 de Junioren-Utdragen vun den belgischen Klassiker Omloop Het Volk. In dat folgen Johr weer he bi den Vlaams-Brabant Classic spoodriek. 2006 wunn he bi de Triptyque Ardennais de tweet Deelstreck nah Polleur. In de Saison 2008 wunn he dat Eendagsrennen Brussel-Opwijk, de Gesamtwertung vun den Circuit des Ardennes un de U23-Utdragen vun Lüttich-Bastogne-Lüttich. 

Sien bit dorhen spoodriekst Johr weer 2013, as he de tweete Deelstreck vun de Tour de France up sien Naam schrieven kunn un ok noch twee Daag lang dat Geel Trikot dragen kunn. Dorto wunn he in dat Johr ok noch den Grand Prix de Wallonie.

## Wat he schafft hett
;2008
* Gesamtwertung Circuit des Ardennes
* Lüttich-Bastogne-Lüttich (U23)
* Gesamtwertung un een Deelstreck Tour de l’Avenir

;2013
* een Deelstreck Tour de France
* Grand Prix de Wallonie

;2014
* een Deelstreck Critérium du Dauphiné

;2015
* Giro del Piemonte
* Giro dell’Emilia

;2016
* Punktewertung un een Deelstreck Middelmeer-Rundfohrt

## Teams
* 2008 Topsport Vlaanderen (Stagiaire)
* 2009 Topsport Vlaanderen-Mercator
* 2010 Omega Pharma-Lotto
* 2011 Omega Pharma-Lotto
* 2012 RadioShack-Nissan
* 2013 RadioShack Leopard
* 2014 Omega Pharma-Quick-Step
* 2015 Ag2r La Mondiale
* 2016 Ag2r La Mondiale
* 2017 Ag2r La Mondiale
* 2018 Ag2r La Mondiale

## Weblenken

* Jan Bakelants up die Sieden vun Radsportseiten.net
* Jan Bakelants in de Datenbank vun n ProCyclingStats.com (engelsch)
Jan Raas

**Jan Raas** (* 8. November 1952 in Heinkenszand, hüüd Oortsdeel vun Borsele, Nedderlannen) is en ehmalger nedderlannsch Radrennfohrer. He weer en vun de groot  Sprintstars vun de 1970er Johren. 

## Karriere
Raas fung sien Loopbahn as Profi 1975 bi dat beropen TI-Raleigh-Team an un hett de 1985 nah 115 Siegen afslooten. Sien gröttste Spood weer de Gewinn vun de Straatenradweltmeesterschap in dat heimisch Valkenburg, wo he 1979 vör 200.000 Tokiekers in' Sprint gegen den düütsch Profi Dietrich Thurau wunn. Dat Amstel Gold Race hett he in sien Loopbahn fiev Mal wunnen un is dormit de Rekordwinner vun dat Rennen.

1984 is Jan Raas bi den Fröhjohrsklassiker Mailand–Sanremo swoor to Fall kommen un hett sück düchtig Besehren an sien Rügg un binnere Organe totrucken. Eenig Maand later hett he noch de negente Deelstreck vun de Tour de France wunnen, aber sien gewohnt Niveau hett nie nich wedder recken kunnt. Raas hett dorher an' 28. Mai 1985 sien Karriere as Radrennfohrer afslooten.

Nah sien aktiv Loopbahn wurr Jan Raas sportlich Direkter vun dat *Team Kwantum*, dat he nah eenig Sponsorenwesseln to dat spoodriek Team Rabobank formen dee. 2003 is he as sportlich Direkter bi Rabobank utscheeden.

## Wat he schafft hett
* 1976, 1983 un 1984 – Nedderlannsch Meester
* 1977, 1978, 1979, 1980 un 1982 - Amstel Gold Race
* 1977 - Mailand–Sanremo
* 1979, 1983 - Flannern-Rundfohrt
* 1979 - Straatenweltmeester
* 1981 - Gent-Wevelgem
* 1981 - Omloop Het Volk
* 1981 - Étoile de Bessèges
* 1982 -Paris-Roubaix
* 10 Deelstrecken Tour de France

## Weblenken
* Jan Raas up de Sieden vun de Tour de France (franzöösch)
* Jan Raas in de Datenbank vun Radsportseiten.net
Walter Chales de Beaulieu

**Walter Chales de Beaulieu** (* 14. Juni 1898 in Saalfeld, Ostpreußen; † 26. August 1974 in Kressbronn an’ Bodensee) weer en düütsch Offizier, toletzt Generalleutnant in’ Tweeten Weltkrieg as ok Schriever.

## Leven
Beaulieu is an’ 21. Juni 1915 as Fahnenjunker in dat Heer intreeden un nehm an den Ersten Weltkrieg deel. Nah Kriegsenn’ wurr he in de Riekswehr övernommen weer dor ünner annern as Taktiklehrer an de Kriegsakademie tätig.

In’ Tweeten Weltkrieg deen he to’n Anfamg vun den Düütsch-Sowjeetsch Krieg as Erster Generalstabsoffizier vun de Panzergruppe 4 ünner den Kommandeur un lateren  Generaloberst Erich Hoepner. Later hett he denn de  168. Infanterie-Division un de 23. Infanterie-Division kommandeert.

## Böker
* *Der Vorstoss der Panzergruppe 4 auf Leningrad*, 1961.
* *Generaloberst Erich Hoepner. Militärisches Porträt eines Panzer-Führers*, 1969

## Enkeld Nahwiesen
Pierre Berthier

**Pierre Berthier** (* 3. Juli 1782 in Nemours; † 24. August 1861 in Paris) weer en franzöösch Geoloog un Mineraloog.

## Leven

He hett an de École polytechnique studeert un dor sien Doktertitel 1798 maakt. 1801 gung he to de École des Mines un wurr dor Ingenieur. 1821 hett he in de  südfranzöössch Oortschap Les Baux de Provence en Mineral opdeckt, dat nah den eersten Fundoort nömmt wurr Bauxit un en Aluminium-Arz is. 1827 funn un beschreev he en anner, bit dorhen nicht bekannt Mineral, dat vun Wilhelm Ritter von Haidinger nah hüm Berthierit nömmt wurr. Sien Studien to de Phosphaten weern för de Entwicklung vun de Bueree vun groot Bedüüden, wo de as Düngemittel insett wurrn. 

1825 wurr Berthier in de Franzöösch Akademie vun de Wetenschapen un 1829 as korrespondeeren Liddmaat in de Preußische Akademie der Wissenschaften wählt. 1828 wurr he as Ridder vun de Ehrenlegion uttekent. Buterdem wurr he as en vun 72 Wetenschapler un Ingenieuren mit Naam up den Eiffeltoorn verewigt.

## Weblenken
* Utführlich Biographie ud Warken up franzöösch
* Artikel vun/över Pierre Berthier in dat Polytechnische Journal

## Enkeld Nahwiesen
Speckje

**Speckje** () is en Oort in de Gemeen Lox in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen. De Oort höört polietsch al von öllers bi Stotel mit bi. Vondaag is dat Deel von de Oortschop Holt binnen de Gemeen.

## Geografie

De Naveröörd sünd Fleest in’n Noorden, Stotel in’n Noordoosten, Hahnenknoop, Hahnenknopermoor un Swegen in’n Süüdoosten, Holt in’n Süden, Swingenborg un Büttel in’n Süüdwesten un Maihusen, Wiemsdörp un Overwarf in’n Noordwesten.

## Historie

Enkelte Hüüs von Speckje hebbt fröher to Landwöörden un dor to Maihusen höört.

### Verwaltungsgeschicht

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Stotel in’n Kanton Bremerleh höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

De Oort hett vör 1779 to dat Amt Stotel tohöört, dat denn in dat Amt Stotel-Vieland opgahn is. Von 1831 bet 1885 hett Speckje to de Amtsvaagdie Stotel in dat Amt Leh tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Geestmünn. 1932 is dat Deel von’n Kreis Wersermünn worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

De Oort hett von 1971 bet 1974 as Deel von Holt to de Samtgemeen Lox höört un is an’n 1. März 1974 mit de Gemeenreform in Neddersassen Deel von de Gemeen Lox worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Speckje is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Margarethen-Kark in Stotel.

För de Kathoolschen is de Johannes-de-Döper-Kark in Lox tostännig, de 1965 grünnt worrn is. Vör 1965 weer de Nikolaus-Kark in Wulsdörp tostännig. De Johannes-de-Döper-Kark höört siet 1. November 2006 to de Karkengemeen Hillig Hart Jesu in Geestmünn.

De Doden ut Speckje warrt ok op’n Karkhoff in Stotel begraven.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Dör Speckje löppt de Kreisstraat 55, de in’n Süüdwesten an de K&nbsp;54 ran geiht un in’n Noordoosten an de Bundsstraat 437. In’n Noordwesten geiht en lüttjere Straat na Maihusen un Wiemsdörp un in’n Noordoosten na Stotel.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Bremerhoben–Bremen). De Opfohrt 11 Stotel liggt so een Kilometer in’n Noordoosten von Speckje.

De nächste Bahnhoff is so bi acht Kilometer wied weg in’n Noordoosten de Bahnhoff Lox an de Bahnlien Bremen–Bremerhoben. Von 1911 bet 1964 harr de Oort ok en lüttjen Bahnhoff an de Nedderwerserbahn.

## Footnoten
Buckhoff

De **Buckhoff** () oder blots **Buck** is en Hoff in de Gemeen Neehuus (Samtgemeen Land Hadeln) in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen. De Hoff höört polietsch von öllers bi Neehuus bi.

## Geografie

An’n Buckhoff grenzt direkt de Hollannerhoff an, de to Belen höört.

De Naveröörd sünd Belen in’n Noorden, Bülsdörp un Neehuus in’n Oosten, Intzenbüttel in’n Süüdoosten, Bullenwinkel un Austood in’n Süden, Kedenbrook in’n Süüdwesten un Bahrdörp in’n Noordwesten.

## Historie

### Verwaltungsgeschicht

De Oort hett vör 1885 to dat Amt Neehuus tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Neehuus. 1932 is dat Deel von’n Kreis Land Hadeln worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

### Inwahnertall

### Religion

De Buckhoff is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Emmaus-Kark in Neehuus.

För de Kathoolschen is de Hillig-Krüüz-Kark in Oterndörp tostännig.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Von’n Buckhoff föhrt Straten na Neehuus in’n Oosten an de Bundsstraat 73, na Belen in’n Noorden an de B&nbsp;73 un na Austood in’n Süden an de Landsstraat 144.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Cuxhoben–Bremerhoben). De Opfohrt 1 Cuxhoben liggt so 25 Kilometer in’n Noordwesten von’n Buckhoff.

De nächste Bahnhoff is so bi söven Kilometer wied weg in’n Süüdoosten de Bahnhoff Kumbarg an de Nedderelvbahn. Bet 1991 harr noch de Bahnhoff Neehuus apen, de blots dree Kilometer weg weer.

## Footnoten
Bullenwinkel (Landkreis Cuxhoben)

**Bullenwinkel** () is en lütten Oort in de Gemenen Kumbarg un Neehuus (Samtgemeen Land Hadeln) in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen.

## Geografie

In’n Westen von’n Oort flütt de Au langs.

De Naveröörd sünd Bülsdörp in’n Noorden, Neehuus mit Intzenbüttel un Övelgünn in’n Noordoosten, Kumbarg, Westercaadwisch un Ooldkeden in’n Süüdoosten, Tollboom in’n Süden, Au in’n Süüdwesten, Austood in’n Westen un Kedenbrook in’n Noordwesten.

## Historie

De Hööv in’n Bullenwinkel sünd eerst anleggt worrn, nadem de Au 1478 en Slüüs un Dieken kregen hett. Dorüm sünd de Hööv nich op Worten anleggt.

### Verwaltungsgeschicht

De Oort hett vör 1885 to dat Amt Neehuus tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Neehuus. 1932 is dat Deel von’n Kreis Land Hadeln worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

### Inwahnertall

Bülkau:

Kumbarg:

Neehuus:

### Religion

Bullenwinkel is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Emmaus-Kark in Neehuus un de Nicolai-Kark in Kumbarg.

För de Kathoolschen is de Hillig-Krüüz-Kark in Oterndörp tostännig.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

De Straat dör’n Bullenwinkel löppt in’n Noorden an de Landsstraat 144 ran. In’n Süden geiht dat över Westercaadwisch na Kumbarg an de Bundsstraat 73, in Tollboom an de Kreisstraat 21 un över Au in Bülkau-Noordenn an de L&nbsp;144.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Cuxhoben–Bremerhoben). De Opfohrt 1 Cuxhoben liggt so 24 Kilometer in’n Noordwesten von Bullenwinkel.

De nächste Bahnhoff is so bi fiev Kilometer wied weg in’n Oosten de Bahnhoff Kumbarg an de Nedderelvbahn. De Bahnlien löppt ok direkt dör Bullenwinkel. Bet 1991 harr noch de Bahnhoff Neehuus apen, de blots twee Kilometer weg weer.

## Footnoten
Tollboom (Öberndörp)

**Tollboom** () is en lütten Oort in de Gemeen Öberndörp (Samtgemeen Land Hadeln) in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen. Dat höört polietsch von öllers bi Öberndörp bi.

## Geografie

De Oort liggt in de Masch von de Oost. Tollboom liggt an dat Neenwegsfleet, dat in dat Broker Slüsenfleet münnt, dat denn wedder bi Bentwisch in de Oost münnt.

De Naveröörd sünd Kaidiek in’n Noordoosten, Brook in’n Oosten, Swartenmoor in’n Süüdoosten, Hasenfleet in’n Süden, Öberndörp in’n Süüdwesten, Bentwisch in’n Westen un Wetterdiek in’n Noordwesten.

## Historie

### Verwaltungsgeschicht

De Oort hett vör 1885 to dat Amt Neehuus tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Neehuus. 1932 is dat Deel von’n Kreis Land Hadeln worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

### Inwahnertall

### Religion

Tollboom is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Georg-Kark in Öberndörp.

För de Kathoolschen is de St.-Ansgar-Kark in Warstood tostännig, de siet 2010 Deel von de Karkengemeen Hillig Geist in Stood is.

## Weertschop un Infrastruktur

För Tollboom is de Freewillige Füürwehr Öberndörp (Löschgrupp Bentwisch) mit tostännig.

### Verkehr

Dör Tollboom löppt de Landsstraat 113, de in’n Noordoosten na Öderquart un Freeborg geiht un in’n Süüdwesten na Bentwisch/Öberndörp.

De nächste Autobahn is de Autobahn 26 (Afsnidd Stood–Hamborg). De Opfohrt 2 Stood-Süüd liggt so 38 Kilometer in’n Süüdoosten von Tollboom an de Bundsstraat 73.

De nächste Bahnhoff is so bi söven Kilometer wied weg in’n Süüdwesten de Bahnhoff Wingst an de Nedderelvbahn.

## Footnoten
Gehren

**Gehren** betekent

* Gehren, Stadt in’n Ilmkreis, Döringen,
* Gehren, Oort in de Stadt Blankenborg in’n Landkreis Harz, Sassen-Anholt,
* Gehren, Oort in de Gemeen Heideblick in’n Landkreis Dahme-Spreewald, Brannenborg,
* Gehren, Oort in de Stadt Marktoberdorf in’n Landkreis Ostallgäu, Bayern,
* Gehren, Oort in de Gemeen Steeg in dat Oberen Lechtal, Bezirk Reutte, Tirol, Öösterriek,
* Gehren, Oort in de Stadt Strasborg in’n Landkreis Vörpommern-Griepswoold, Mekelborg-Vörpommern,
* Gehren, Oort in de Gemeen Bülkau in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen.

**Gehren** is de Familiennaam von

* Amalie von Gehren (1769–1819), düütsche Dichterin un Schrieversche,
* Christian von Gehren (* 1972), düütschen Dirigent,
* Otto von Gehren (1817–1896), düütschen Verwaltungsbeamten un Politiker,
* Philipp von Gehren (1868–1931), düütschen Verwaltungsbeamten,
* Reinhard von Gehren (1865–1930), düütschen Politiker.
Siehr

**Siehr** is de Familiennaam von

* Angelika Siehr, düütsche Rechtswetenschopperin,
* Enno Siehr (* 1947), düütschen Politiker,
* Ernst Siehr (1869–1945), düütschen Politiker,
* Gustav Siehr (1837–1896), düütschen Sänger,
* Julius Albert Siehr (1801–1876), düütschen Politiker,
* Kurt Siehr (* 1935), düütschen Rechtswetenschopper,
* Ludwig Ferdinand Hermann Siehr (1832–1885), düütschen Verwaltungsbeamten.

Kiek ok bi: Sier, Sihr.
Ludwig Ferdinand Hermann Siehr

** Ferdinand Hermann Siehr** (* 1832; † 2. Mai 1885 in Königsbarg) weer en düütschen Verwaltungsbeamten.

Siehr is 1861 Regerungsassesser bi de Regerung in Gumbinnen worrn un 1862 an de Regerung in Königsbarg wesselt. 1863 hett he kommissarsch dat Amt as Landraad von’n Landkreis Grimmen överdragen kregen. He is an’n 9. Dezember 1864 toeerst kommissarsch un an’n 24. Dezember 1865 denn richtig Landraad von’n Kreis Goldap worrn. Dat is he bet 1877 bleven, as he as Verwaltungsgerichtsdirekter na Gumbinnen versett worrn is. 1878 is he in Gumbinnen Oberregerungsraad worrn. Von 1883 bet 1885 weer he Kunsistorialpräsident von de evangeelsche Karkenprovinz Prüßen.

Siehr hett an’n 10. März 1865 in Goldap Minna Albrecht (20. Mai 1837–20. September 1871) freet.

## Footnoten
Grift (Landkreis Cuxhoben)

**Grift** () is en Oort in de Gemeen Wingst (Samtgemeen Land Hadeln) in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen.

## Geografie

De Oort liggt langs’n Neehuus-Bülkauer Kanaal, de in’n Süden in’n Balksee münnt.

De Naveröörd sünd Tollboom in’n Noorden, Westerhamm, Bargkamp un Süderbusch in’n Oosten, Boomoor in’n Süüdwesten un Oppeln in’n Westen.

## Historie

### Verwaltungsgeschicht

De Oort hett vör 1885 to dat Amt Neehuus tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Neehuus. 1932 is dat Deel von’n Kreis Land Hadeln worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

### Inwahnertall

### Religion

Grift is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Nicolai-Kark in Kumbarg.

## Kultur

### Verenen

Grift hett en egen Schüttenvereen, de 1896 grünnt worrn un ok för de Ümgegend mit tostännig is.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Von Grift ut gifft dat Straten na Tollboom un Süderbusch an de Kreisstraat 21 ran. Ans gifft dat Straten na Boomoor un över Oppeln an de Landsstraat 144 ran..

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Cuxhoben–Bremerhoben). De Opfohrt 1 Cuxhoben liggt so 27 Kilometer in’n Noordwesten von Grift.

De nächste Bahnhoff is so bi söven Kilometer wied weg in’n Noordoosten de Bahnhoff Wingst an de Nedderelvbahn.

## Footnoten
Grift

**Grift** betekent

* Grift, Oort in de Gemeen Wingst in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen,
* Grift, Afsnidd von de Fossa Eugeniana,
* Grift, en Kanaal twüschen Apeldoorn un Heerde,
* Grift, histoorschen Kanaal twüschen Nijmegen un Arnhem,
* Bisschop Davidsgrift, histoorschen Kanaal un Vörloper von’n Valleikanaal,
* Biltsche en Zeister Grift, en Kanaal twüschen Zeist, De Bilt un Utrecht.

**Grift** is de Familiennaam von

* Evert Grift (1922–2009), nedderlandschen Radsportler,
* Henk van der Grift (* 1935), nedderlandschen Iesflinklöper.
Philipp von Gehren

** Hermann Ernst von Gehren** (* 27. Juni 1868 in Homberg; † 12. September 1931) weer en düütschen Verwaltungsbeamten.

Von Gehren is 1868 as Söhn von Wilhelmine, borene von Gehren, un den Landraad Otto von Gehren (10. Dezember 1817–15. Oktober 1896) boren. Sien Broder weer Reinhard von Gehren.

Bet 1906 weer he Regerungsassesser un is in dat Johr kommissarsch Landraad von’n Kreis Goldap worrn. Von 1907 af an weer he richtigen Landraad un is dat bet 1919 bleven.

1922 is he Vörsitter von’n nee grünnten Landweertschopsverband Oostprüßen worrn. Von Gehren hett in disse Tied mit siene Familie op Good Bolken in Czychen leevt.

He weer Afornten in’n Provinziallanddag von Oostprüßen.

1908 hett he den kaiserlich russ’schen St.-Stanislaus-Orden twete Klass kregen.

Von Gehren weer verheiraadt mit Frieda Göge (6. Mai 1885–18. Dezember 1944). De beiden harrn de Kinner Anna (12. Februar 1917–21. Februar 1985) un Reinhard (21. September 1915–26. Januar 1996).

## Footnoten
Klint (Gemeen Wingst)

**Klint** () is en lütten Oort in de Gemeen Wingst (Samtgemeen Land Hadeln) in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen.

## Geografie

De Naveröörd sünd Geversdörp mit Braak un Neenseebagen in’n Noorden, Marn, Neendiek un Neendiekerdörp in’n Noordoosten, Freenhoff un Oostercaadwisch in’n Süüdoosten, Höden in’n Süden un Kumbarg mit Bösenhörn in’n Westen.

## Historie

### Verwaltungsgeschicht

Bet in dat 19. Johrhunnert hebbt de Hööv to de polietsche Gemeen Kumbarg tohöört. Later sünd se Deel von de Gemeen Voigtding ween. An’n 1. Juni 1970 is de Gemeen Voigtding Deel von de Gemeen Wingst worrn.

De Oort hett vör 1885 to dat Amt Neehuus tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Neehuus. 1932 is dat Deel von’n Kreis Land Hadeln worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

### Inwahnertall

### Religion

Klint is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Nicolai-Kark in Kumbarg.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

De eenzige Straat von Klint weg löppt na Kumbarg. Dor besteiht Ansluss an de Bundsstraat 73.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Cuxhoben–Bremerhoben). De Opfohrt 1 Cuxhoben liggt so 31 Kilometer in’n Noordwesten von Klint.

De nächste Bahnhoff is so bi twee Kilometer wied weg in’n Süüdwesten de Bahnhoff Kumbarg an de Nedderelvbahn.

## Footnoten
Klotzen

**Klotzen** () weer en lütt Dörp in de Gemeen Kumbarg (Samtgemeen Land Hadeln) in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen. De Oort hett polietsch al von öllers to Kumbarg tohöört un is vondaag kumplett in Kumbarg opgahn. Klotzen is blots noch as Stratennaam in’n Süden von’n Bahnhoff Kumbarg weddertofinnen.

## Geografie

In’n Westen von Klotzen geiht de Neehuus-Bülkauer Kanaal langs.

De Naveröörd sünd Kumbarg in’n Noorden, Voigtding mit Oostercaadwisch in’n Oosten, Oostermoor un Höden in’n Süüdoosten, Möhlenreeg, Langenstraat un Ooldkeden in’n Süüdwesten un Westercaadwisch un Bullenwinkel in’n Noordwesten.

## Historie

### Verwaltungsgeschicht

De Oort hett vör 1885 to dat Amt Neehuus tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Neehuus. 1932 is dat Deel von’n Kreis Land Hadeln worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

### Inwahnertall

### Religion

Klotzen is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Nicolai-Kark in Kumbarg.

## Footnoten
Austood

**Austood** () is en Oort in de Gemenen Bülkau un Belen (Samtgemeen Land Hadeln) in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen.

## Geografie

Austood liggt an dat linke Över von de Au.

De Naveröörd sünd Diekslipp in’n Noorden, Neehuus un Intzenbüttel in’n Noordoosten, Bullenwinkel in’n Oosten, Westercaadwisch in’n Süüdoosten, Au in’n Süden, dat Noordenn von Bülkau mit Spreng in’n Süüdwesten un Kedenbrook in’n Noordwesten.

## Historie

### Verwaltungsgeschicht

De Oort hett vör 1885 to dat Amt Neehuus tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Neehuus. 1932 is dat Deel von’n Kreis Land Hadeln worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

### Inwahnertall

Bülkau:

Kedenbrook:

### Religion

Austood is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Johannis-Kark in Bülkau un de Jürgen-Kark in Kedenbrook.

För de Kathoolschen is de Hillig-Krüüz-Kark in Oterndörp tostännig.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

De Dörpstraat von Austood löppt von Noord na Süüd. In’n Noorden geiht se an de Landsstraat 144 ran, de denn wedder in Neehuus an de Bundsstraat 73 ran geiht. In’n Süden geiht de Dörpstraat na Au, Bülkau un Kumbarg.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Cuxhoben–Bremerhoben). De Opfohrt 1 Cuxhoben liggt so 22 Kilometer in’n Noordwesten von Austood.

De nächste Bahnhoff is so bi söss Kilometer wied weg in’n Oosten de Bahnhoff Kumbarg an de Nedderelvbahn. Bet 1991 harr noch de Bahnhoff Neehuus apen, de blots twee Kilometer weg weer.

## Footnoten
Moorwettern

**Moorwettern** () is en Oort in de Gemenen Wingst un Bülkau (Samtgemeen Land Hadeln) in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen. De Oort besteiht blots ut een Straat. De Westsied von de Straat höört to Bülkau un de Oostsied to de Wingst.

## Geografie

De Naveröörd sünd Westercaadwisch in’n Noordoosten, Westermoor un Ooldkeden in’n Oosten, Tollboom in’n Süüdoosten, Oppeln in’n Süden un Au un Bülkau in’n Westen.

## Historie

De Naam von’n Oort kummt von de Wettern, an de he liggt un de dat Water ut dat Moor afföhrt.

### Verwaltungsgeschicht

De Oort hett vör 1885 to dat Amt Neehuus tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Neehuus. 1932 is dat Deel von’n Kreis Land Hadeln worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

### Inwahnertall

Bülkau:

Wingst:

### Religion

Moorwettern is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Nicolai-Kark in Kumbarg un de Johannis-Kark in Bülkau.

För de Kathoolschen is de Hillig-Krüüz-Kark in Oterndörp tostännig.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

De Straat *Moorwettern* löppt in’n Süden an de Kreisstraat 21, de denn in’n Westen na Bülkau an de Landsstraat 144 ran geiht un in’n Süüdoosten na Loomst un Hemmoor. Na Noordoosten geiht in Ooldkeden de K&nbsp;22 von de K&nbsp;21 af na Kumbarg.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Cuxhoben–Bremerhoben). De Opfohrt 1 Cuxhoben liggt so 26 Kilometer in’n Noordwesten von Moorwettern.

De nächste Bahnhoff is so bi söss Kilometer wied weg in’n Noordoosten de Bahnhoff Kumbarg an de Nedderelvbahn.

## Footnoten