6. Januar

De **6. Januar** is de 6. Dag in’n Gregoriaanschen Klenner.

## Wat passeert is
### Politik un Sellschop
* 168: De röömsch Kaiser Marcus Aurelius hollt en Anspraak un fangt denn sien Feldtog in’n Eersten Markomannenkrieg an.
* 1099: In Aken warrt de düütsche König Heinrich V. to’n Kaiser kröönt.
* 1540: De engelsche König Heinrich VIII. heiraat sien veerste Fru, de düütsche Anna von Kleve. De Eh warrt noch in’t sülve Johr för nichtig verklort.
* 1612: Axel Oxenstierna warrt Riekskanzler vun Sweden un blifft dat 42 Johr lang
* 1781: In Saint Helier finnt de Slacht vun Jersey statt, de letzte Versöök vun Frankriek, de britschen Kanaleilannen to erovern.
* 1810: In’n Verdrag vun Paris beendt Frankriek un Sweden jümmern Kriegstostand in de Koalitionskriegen. 
* 1912: New Mexico warrt de 47. US-Bundsstaat.
* 1929: Dat Königriek vun de Serben, Kroaten un Slowenen warrt in ümnöömt in Königriek Jugoslawien. König Alexander I. maakt en Königsdiktatur.
* 1986: Ünner en nieg Verfaten warrt Samuel K. Doe Staatsprsäsident un Staatsbaas vun Liberia, nadem he sik al 1980 dör en Putsch an de Macht brocht har.
* 1992: De georgische Staatspräsident Swiad Gamsachurdia warrt stört. In de Folgtiet warrt Eduard Schewardnadse as Baas vun’n Staatsraat in’t Land hollt.
* 2016: Noordkorea gifft bekannt, dat dat Land eerstmals en Waterstoffbomb test hett.

### Weertschop
* 1904: Dat Bayer-Krüüz warrt as düütsch Warenteken mit de Nummer 65.777 vermaarkt.
* 1926: Ut den Tosamensluss vun de *Deutscher Aero Lloyd* un de *Junkers Luftverkehr* geiht de Deutsche Luft Hansa AG vör.

### Kunst, Kultur un Bowark
* 1735: De sösste Kantate un Bachs Wiennachtsoratorium warrt ooropföhrt.
* 1840: De Oper *[[Le Drapier]]* vun Fromental Halévy warrt in Paris ooropföhrt.
* 1958: Helmut Recknagel (DDR) gewinnt as eerst düütsche Skispringer de Internatschonale Veerschanzentournee.
* 1977: De EMI opseggt na enige provozeerend Optritte vun de Sex Pistols jümmern Plattenverdrag.

### Wetenschoppen un Technik
* 1389: De niege Universität to Köln warrt mit open maakt.
* 1962: De franzöösch Warft *[[Chantiers de l'Atlantique]]* levert dat längste Passagierschipp vun de Welt, de Le France, ut.

## Boren
* 1367: Richard II., König vun England.
* 1412: Jeanne d’Arc, franzöösch Natschonalheldin un kathoolsch Hillige († 1431)
* 1486: Martin Agricola, düütsch Musiktheoretiker un Komponist
* 1568: Henri de Sponde, franzöösch Jurist, Historiker un Bischop († 1643)
* 1619: Gebhard XXV. von Alvensleben, düütsch Historiker.
* 1655: Jakob I. Bernoulli, Swiezer Mathematiker un Physiker.
* 1728: Domingos dos Reis Quita, portugiesch Lyriker († 1770)
* 1745: Jacques Étienne Montgolfier, franzöösch Utfinner vun’n Hittluftballon.
* 1813: Paulus Melchers, düütsch Kardinal († 1895)
* 1822: Heinrich Schliemann, düütsch Archäoloog un Opdecker vun Troja († 1890)
* 1832: Lodovico Jacobini, italieensch Kardinal († 1887)
* 1838: Max Bruch, düütsch Dirigent, Chorleiter un Komponist († 1920)
* 1862: August Oetker, düütsch Industriellen.
* 1891: Fritz Imhoff, öösterrieksch Schauspeler un Singer.
* 1892: Georg Nehrlich, düütsch Maler.
* 1914: Heinrich Book, plattdüütsch Schriever († 2012)
* 1921: Louis Déprez, franzöösch Radrennfohrer († 1999)
* 1930: Erich Bäumler, düütsch Footballnatschonalspeler († 2003)
* 1933: Oleg Grigorjewitsch Makarow, sowjeetsch Kosmonaut († 2003)
* 1936: Julio María Sanguinetti Coirolo, uruguayisch Politiker un Präsident
* 1937: Paolo Conte, italiensch Chansonsinger, Jazzmusiker un Komponist
* 1938: Adriano Celentano, italiensch Schauspeler, Singer un Moderator
* 1938: Elizabeth Teissier, franzöösch Astrologin
* 1939: Henri Nallet, franzöösch Politiker († 2024)
* 1944: Rolf Zinkernagel, Swiezer Mediziner un Nobelpriesdräger
* 1946: Johan Veenstra, nedderlannsch Schriever
* 1953: Manfred Kaltz, düütsch Footballnatschonalspeler
* 1953: Malcolm Young, austraalsch Rockmusiker un Liddmaat vun AC/DC († 2017)
* 1956: Ulla Ihnen, düütsch Politikerin un Bundsdagsafordnete 
* 1960: Natalja Filimonowna Bestemjanowa, sowjeetsch Ieskunstlöperin
* 1964: Henry Maske, düütsch Boxer
* 1967: Allah Rakha Rahman, indisch Komponist
* 1972: Nek, italiensch Pop-Singer
* 1979: Robert Cvek, tschechisch Schachspeler

## Storven
* 1448: Christoph III., König vun Däänmark, Sweden un Norwegen
* 1542: Bernard van Orley, nedderlannsch Maler
* 1598: Fjodor I., Zar vun Russland
* 1789: Friedrich Wilhelm von Westfalen, Förstbischop von Hilmssen un Patterbuorn (* 1727)
* 1840: Fanny Burney, britsch Schrieverin
* 1852: Louis Braille, franzöösch Utfinner vun de Blinnenschrift
* 1882: Nathan Davis, britsch Afrikaforscher
* 1884: Johann Gregor Mendel, öösterrieksch Mönk un Genetikforscher
* 1918: Georg Cantor, düütsch Mathematiker
* 1919: Theodore Roosevelt, US-amerikaansch Schriever, Politiker un 26. Präsident vun dat Land as ok Freedensnobelpriesdräger  (* 1858)
* 1944: Henri Buisson, franzöösch Physiker
* 1953: Hugo ten Hövel, düütsch Politiker
* 1975: George R. Price, US-amerikaansch Bioloog
* 1990: Pawel Alexejewitsch Tscherenkow, russ’sch Physiker
* 1993: Dizzy Gillespie, US-amerikaansch Jazzmusiker, Bandleader un Komponist (* 1917)
* 2000: Don Martin, US-amerikaansch Tekner vun dat MAD-Heft
* 2015: Ingeborg Wellmann, düütsch Schauspelerin, Synchroonsnackerin un Kabarettistin (* 1924)
* 2022: Robert Falkenburg, US-amerikaansch un brasiliaansch Tennisspeler (* 1926)
* 2023: Dick Savitt, US-amerikaansch Tennisspeler (* 1927)