open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sonja Wolff-Matthes

**Sonja Wolff-Matthes** (borene *Wolff*; * 18. Januar 1930 in Roonkarken) is en plattdüütsche un hoochdüütsche Schrieversche. Se hett Lyrikbänn, Saakböker, Böker för junge Lüüd, Biografien un Texten för Bläder un Schoolböker schreven.

Nadem se fröher mol in Süüddüütschland leevt hett, wohnt se siet vele Johren in Cuxhoben. Ehr plattdüütsch Book bi Isensee von 2009 heet *Öller is Oornt*. Dor sünd Geschichten binnen, eernst, trurig un to’n Lachen, all to’n Vörlesen. Hoochdüütsch hett se ünner den Naam *Sonja Matthes* schreven.   

In dat Book *Meine Heimat Butjadingen* beschrifft Sonja Wolff - mit Fotos - nich bloots de Geschicht von de eersten Minschen in de Region bet in de Nutiet, man ok ole Sagen un Levensgeschichten över Lüüd, Öörd un Kulturen.

## Böker

* *Tee-Brevier.* Hölker, Mönster 1980, ISBN 3-88117-301-3
* *Friedrich Mann oder Christian Buddenbrook. Eine Annäherung.* Königshausen und Neumann, Würzburg 1997, ISBN 3-8260-1319-0
* *In Gottes Hand: Arno Pötzsch.* Luthersch Verlagshuus, Hannover 2000, ISBN 3-7859-0819-9
* *Cuxhaven - Ein Lesebuch.* Husum Druck- un Verlagssellschop, Husum 2000, ISBN 3-88042-892-1
* *Öller is Oornt.* Isensee, Ollnborg 2009, ISBN 978-3-89995-635-1
* *Alte Grabsteine erzählen.* Sülvstverlag, Cuxhoben 2015 (24 Sieden, 8 Bildtafeln)
* *Cuxhaven - Lotsenviertel.* 3. Oplaag, 226 Sieden mit Biller, Sülvstverlag, Cuxhoben
* *Meine Heimat Butjadingen - Die Geschichte der Rüstringer Friesen.* Books on Demand, Noordersteed 2019, ISBN 978-3-7481-4674-2

## Weblenken
Conspirator (Film)

**Conspirator** is en britisch Film ut dat Johr 1949 mit Robert Taylor un Elizabeth Taylor in de Hööftrullen. Speelbaas vun dissen Thriller weer Victor Saville.

## Inholt
London 1949: En jung good utsehnd amerikaansch Fru, Melinda Greyton, un de eensam engelsch Major Michael Curragh hebbt sück leev un heiraten. He is aber en sowjeetsch Spion. As Melinada dat Düppelleven vun hör Man opdeckt un hüm drängt, de Spionagetätigkeiten uptogeven, sünd de russch Uptraggever bang, dat Melinda hör gefährlich wurrn kunn.  Michael sall hör dood maken, bringt dat aber nich fardig, wiel he hör leev hett. Sien Updraggever fordert hüm denn up, Suizid to begahn. Melinda, de in hör Geföhl hen- un herreeten is, kann dat nich verhinnern, wurrd vun den engelschen Geheimdeenst, de Michael Spionagetätigkeit all lang beobacht hett, aber upfordert, dat Speel vun hör Mann wieder to spelen. 

## Achtergrund
Van November 1948 bit Februar 1949 wurr de Film vun de britisch Metro-Goldwyn-Mayer Studios produzeert un in swartwitt dreiht. MGM hett de Film ok rutgeven. 

Premiere weer an’ 9. Dezember 1949. In de USA wurr de Film af den 24. März 1950 wiest In Düütschland harr de Film an’ 29. Mai 1959 Eerstupführung.

## Weblenken
Marjorie Fielding

**Marjorie Fielding** (* 17. Februar 1890 in Gloucester; † 28. Dezember 1956 in London) weer en britisch Bühnen- un Filmschauspelerin.

## Filmografie (Utwahl)

## Enkeld Nahwiesen


## Weblenken
*  
* Personennaamdatei
West Highland White Terrier

De **West Highland White Terrier**, umgangsspraaklich *Westie* nömmt, is en vun de FCI anerkannt britisch Hunnenrass (FCI-Grupp 3, Sektion 2, Standard Nr.&nbsp;85).

## Herkamen un Historie
De eersten Liens vun de West Highland White Terrier wurr de Familie Malcolm in Poltalloch in Argyllshire toschreeven. Colonel Malcom wurrd allgemeen as Grünner vun disse Rass ansehn un he hett hör ok de Naam „West Highland White Terrier“ geven.

Up Biller vun de Deertenmaler Edwin Landseer ut dat Johr 1839 sünd all West Highland White Terrier to kennen.. In‘ Januar 1905 wurr de eerste „West Highland White Terrier Club“ in Schottland mit de Duke of Argyll as Ehrenpräsidenten un Colonel Malcolm of Potalloch as Präsidenten grünnd, um de Tucht vun disse Rass to. Noch bit 1924 kunnen witt Welpen ut Cairn-Terrier-Worfen as West Highland White Terrier indragen wurrn. De Rassestandard, upstellt in dat Johr 1905, hett sück meest nich verännert, woll aver dat butere Utsehen.

## Beschrieven

West Highland White Terrier hebbt witt, dicht, wellig „düppelt“ Fell, vun hör Herkunft her weerfast. Bi en Grött bit to 28&nbsp;cm söllt se en Gewicht vun 8 bit to 10&nbsp;kg erreichen. De Rute sall 12,5 bit 15&nbsp;cm lang ween un uprecht dragen weern. De Ohren sünd lütt, staht uprecht un nicht o wiet utnanner. 

Disse Hunnen wurrn oorsprünglich för de Jagd in den Highlands tücht. An hör witt Fell kunn man se licht tüschen Felsen un Gestrüpp erkennen. Dorto keem, dat de West Highland White Terrier en toie, wedderstandsfähig Terrier weer, de ahn völ Angst in Voss- un Dachsbo ringung. Vun hör schottsch Heimat her is de Rasse an ruuch Weer weehnt, in de Sömmerhitt könnt de Hunnen aver Probleem kriegen. 

## Anners Wat
De West Highland White Terrier is in de 1990er-Johren in Düütschland – dör de Warf bedingt – to’n Modehund wurrn- Um de hooch Nahfraag nah disse Rass to bedeenen, hett dat eenig Tüchter an Sorgfalt bi Utwahl und Sundheit vun de Tuchtdeerten fehlen laaten. 

Hunnen vun disse Rass sullen regelmaatig trimmt wurrn. West Highland White Terriers hooren nich: Dat afstorven Deckhoor fallt nich vun sülvst rut, aber moot utzuppt weern (mit de Fingers oder en „Trimmmest“). Je mehr man dat regelmaatig maken deiht (all 10 bit 12 Week) desto beter kummt sien düppelt Hoorkleed to Gelten. 

De Hunnenrass weer ok dat Wappendeert vun de Schottsch Bahnbedrievswark in Eastfield (Glasgow), eenig Lokomotiven harrn en Bildnis vun den Hund up den Lokkasten.

## Rassespezifisch Erkrankungen

De Cranio-mandibuläre Osteopathie is en bin Jungdeerten uptreden, bannig pienhaftig Knakenkrankheit vun den Schädel.
Af un to kummt dat bi West Highland White Terrier to Knieschievluxation: utslahn Kneeschievlagerung bewarkt ünnerscheedlich Lahmheit. Buterdem treden Allergien, Kiefermissbildungen un Levererkrankungen as ok Probleem mit de Teehn (In- un Överbiss) up.

## Weblenken

*
Landkreis Nienborg/Werser

De **Landkreis Nienborg/Werser** is en Landkreis in Neddersassen. De Nahber-Landkreise  sünd klockwies Landkreis Veern, Landkreis Heidkreis, Region Hannober, Landkreis Schuumborg, Kreis Minden-Lübbecke in Noordrhien-Westfalen un Landkreis Deefholt.

## Historie
1885 hebbt se den Kreis Nienborg gründt, dat wer bloots de Stadt Nienborg und dat ole Amt Nienborg ümto. Bi de Kreisreform 1932 kam de fröhere Kreis Stolzenau dartau.

Mit de Drüdde Verordnung över den Neeopbo von dat Riek von’n 28. November 1938 sünd de Utdrück för de Verwaltungsbezirke in dat Düütsche Riek eenheitlich maakt worrn. Dorüm hett sik to’n 1. Januar 1939 de Naam von *Kreis Nienborg/Werser* op *Landkreis Nienborg/Werser* ännert.

De lesde Kreisreform wer 1977, dütmaal hebbt se Deele vun de uplösden Landkreise Graafschop Hoya un Niestadt na Landkreis Nienborg/Werser togäben.

## Politik
### Kreisdag
In´n Kreisdag sitt 50 Lüd tohope:
* CDU: 23 Sitten
* SPD: 19 Sitten
* FDP: 2 Sitten
* Bündnis 90/De Grönen: 3 Sitten
* Fre’e Wählers: 3 Sitten

### Wapen
Dat Wapen wiest sülverne Peerköppe up rooden Grund, de man an de välen olen Buurnhöve in Landkreis seihn kann, en swatte Barenpote up gollen Grund, de steiht för de Graafen vun Hoya und dat sülverne Büffelhorn up blauen Grund för de Graafen vun Wölpe.

## Städer un Gemeenden
In de Klamern steiht de Inwahnertahl vun 31. Dezember 2009.

**[[Eenheitsgemeen|Eenheitsgemeenden]]** 
* Nienborg, Stadt, (32.152)
* Rehburg-Loccum, Stadt, (10.446)
* Staarbarg, Gemeen, (5.331)

**[[Samtgemeen|Samtgemeenden]]**
* Samtgemeen Graafschop Hoya, (16.936)
* Samtgemeen Heemsen, (6.030)
* Samtgemeen Liebenau, (6.167)
* Samtgemeen Marklohe, (8.355)
* Samtgemeen Middelwerser, (15.669)
* Samtgemeen Steimbke, (7.406)
* Samtgemeen Uchte, (14.329)
Swen Moritzen

**Swen Moritzen** (* 28. März 1970) is en plattdüütschen Schriever.

Moritzen is in Süsel opwussen, leevt in Eutin un is Optrecker in en tweesprakig plattdüütsch-hoochdüütschen Kinnergoorn in Lübeck. He is verheiraadt un hett veer Kinner. Blangen sien Beroop schrifft he Fantasy-Romaans op Plattdüütsch. Opstunns schrifft he an’n ni'en Fantasy Romaan.
## Warken

* *Un de jüngs hett Hans heeten. Dree plattdüütsche Määrken.* (as Rutgever un Illustrater, Määrken von Wilhelm Wisser) Books on Demand, Norderstedt 2005, ISBN 3-8334-2738-8
* *De eensam Hude. Een Fantasiegeschich op Platt.* Books on Demand, Norderstedt 2007, ISBN 978-3-8370-1526-3
* *Verraat in ’n Farriswoold.* Books on Demand, Norderstedt 2009, ISBN 978-3-8391-0806-2
* *Troolsteen un Tiedenstroom.* Books on Demand, Norderstedt 2012, ISBN 9783844816440
* *Bahnstieg Blaa.* Books on Demand, Norderstedt 2015, ISBN 9783734790560
* Een Bus vull Hexen. Books on Demand, Norderstedt 2016, ISBN 9783741239939
* *Geschichen vun un över Kuddel vun de Waterkant*. (Fievteihn lütte Geschichen för Kinner, de söben Johrer un öller sünd) BoD-Books on Demand, Norderstedt 2018, ISBN 9783752857832
*De Mann ut'n Schattenriek. Books on Demand, Norderstedt 2021, ISBN 9783755756705
*Gah fang mi een Draaken. Books on Demand, Norderstedt 2023, 
*De Vossmann, Books on Demand, Norderstedt 2025, ISBN 9783769358254

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrievers

## Weblenken
Hasmonäers

**Hasmonäers** is de Naam vun en Huus vun jöödsche Könige. De Familiennaam geiht wohrschienlich torüch up en Vorweser mit Naam Chasjmon/Hasmon.

Na den Upstand vun de Makkabäers in dat Johr 165 v. Chr. hefft se en sülvstännigen Staat in Palästina grünnt. De häsmonääschen Köige sund Herrschers un togliek Hoge Preesters ween. Se hefft en Preester-Königdom up'e Been stellt, wat stracks na de Religion tohopen stellt weer. 

In dat Johr 63 v. Chr. hett Pompeius dat Riek erovert. Dor hett dat siene Unafhängigkeit verloren un blot noch wieter leevt as en Staat, de vun Rom afhängig weer. Vunwegen datt Pompeius Palästina siene Struktur 63 v. Chr. ganz ummuddelt hett, is for de Hasmonäers blot noch dat Amt vun de Hogen Preesters nableven. In dat Johr 37 v. Chr. hett dat Huus vun de Hasmonäers endgüllig siene Macht verloren un Herodes de Grote is König wurrn. In dat Johr 6 n. Chr. is dat Königriek vun Kaiser Augustus uplööst ún in de röömsche Provinz Judäa ummuddelt wurrn. Dor weer dat mit den Staat den ganz toenne. 

De hasmonääschen Herrschers:

* Judas Makkabäus (165–160 v. Chr.)
* Jonathan (160–143 v. Chr.)
* Simon (143–135 v. Chr.)
* Johannes Hyrkanos I. (135–104 v. Chr.)
* Aristobulos I. (104–103 v. Chr.)
* Alexander Jannäus (103–76 v. Chr.)
* Salome Alexandra (76–67 v. Chr.)
* Aristobulos II. (67–63 v. Chr.)

Hogepreesters vun 63 v. Chr. af an:
* Johannes Hyrkanos II. (63–40 v. Chr.)
* Antigonos (40–37 v. Chr.)
* Aristobulos III. (35 v. Chr.)

Annere Liddmaten vun de Familie:
* Alexander, Sohn vun Aristobulos II., († 49 v. Chr.)
* Alexandra, Fro vun Alexandros, Mudder vun Mariamne, († 28 v. Chr.)
* Mariamne, Herodes den Groten siene Fro, († 29 v. Chr.)

## Belege


## Literatur
* Markus Sasse: *Geschichte Israels in der Zeit des Zweiten Tempels.* Neukirchener Vlg., Neukirchen-Vluyn 2004, ISBN 3-7887-1999-0. 2. Upl. 2009.
* Emil Schürer: *Geschichte des jüdischen Volkes im Zeitalter Jesu Christi*. Bd I. Leipzig 1901.

## Weblenken
* Doris Lambers-Petry: ''Hasmonäer'' in: Michaela Bauks / Klaus Koenen (Hgg.): *Das wissenschaftliche Bibellexikon im Internet (WiBiLex)* 2007ff.
Issendörp

**Issendörp** () is en Dörp in de Gemeen Harsfeld, Samtgemeen Harsfeld, in’n Landkreis Stood, Neddersassen. De Oort liggt an de Au.

## Geografie

De Naveröörd sünd Helmst in’n Noordwesten, Hornborg in’n Noordoosten, Bliersdörp un dat Good Daudieck in’n Oosten, Harsfeld in’n Süden un Ohrens in’n Süüdwesten. In’n Noorden liggt de Rüstjer Forst.

## Historie

Dat Dörp is de ole Stammseet von de Familie von Issendörp.

Vör 1885 weer dat Dörp in de Böörd Bargst binnen dat Amt Harsfeld. Na 1885 hett dat denn to’n Kreis Stood höört un von 1932 af an to’n hüdigen Landkreis Stood.

Issendörp weer fröher en egenstännige Gemeen, de von 1967 bet 1972 Liddmaat von de ole, lüttje Samtgemeen Harsfeld weer. De Gemeen is an’n 1. Juli 1972 bi de Gemeenreform in Neddersassen mit de Gemeen Harsfeld tohoopleggt worrn un weer denn Deel von de ne’e un gröttere Samtgemeen Harsfeld.

### Inwahnertall

### Religion

Issendörp is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Primus-Kark in Bargst.

För de Kathoolschen is de St.-Michaels-Kark in Harsfeld tostännig, de siet 1. September 2010 to de Karkengemeen Mariä Himmelfohrt in Buxthu höört.

## Kultur

To’n Oosten von Issendörp liggt de archäoloogsche Wannerpadd Daudieck mit dree Hünenbedden ut de Jungsteentied (Hünenbedden von Daudieck) un över 50 Gräver ut de Bronztied. Bi een von de Gräver kann een in de binnen inbote Steenkist kieken. De Decksteen von de Steenkist hett 27 inarbeidte lütte Schalen. Ok ut de Sassentied gifft dat en Grafffeld.

### Verenen

De Freewillige Füürwehr is 1937 grünnt worrn un de Schüttenvereen 1996. De TTC Issendörp vun 1969 e.V. is de Vereen för de Dischtennisspeelers.

## Infrastruktur

### Verkehr

Issendörp liggt an de Landsstraat 123, de in’n Noordoosten na Hornborg un in’n Süüdwesten över Ohrens na Bargst löppt. Na Stood in’n Noorden löppt de Landsstraat 124. Na Süüdoosten hen is de Oort dör de Au von’n Verkehr afsperrt.

En Radweg an de L&nbsp;123 na Ohrens is 2013/2014 boot worrn.

## Lüüd

Dirk Behrens hett en Atelier in Issendörp.

## Literatur

* Walter Janssen: *Issendorf: Ein Urnenfriedhof der späten Kaiserzeit und der Völkerwanderungszeit.* 1972
* Martin Weber: *Das Gräberfeld von Issendorf, Landkreis Stade, Niedersachsen. Kulturgeschichtliche Studien an den Brandgräbern der Grabungen 1967 bis 1979 in der Zeit der angelsächsischen Landnahme.* Isensee, 2000, ISBN 9783895986963
* Peter Caselitz: *Menschen von Issendorf: Rekonstruktion einer altsächsischen Gemeinschaft.* Isensee, 2005, ISBN 978-3899952476

## Footnoten
Judas Makkabäus

**Judas Makkabäus** oder **Judas de Makkabäer** († 160 v. Chr.; Hebrääsch:יהודה המכבי *Jehuda haMakabi*; ok: *Juda*; ok: *Makabäus*) is en wichtigen Anföhrer in de Joden ehren Upstand gegen de Seleukiden ween. He höör to dat Huus vun de Hasmonäers to. De Makkabäers ehr Upstand weer 167 v. Chr. dör Judas sien Vadder Mattatias in Gang kamen. Nadem Mattatias 165 v. Chr. doot bleven weer, is Judas Baas vun den Upstand wurrn. Unner em is dor en wohren Guerilla-Krieg vun wurrn. Sien wichtigsten Sieg unner Wapen weer dat, as he 164 v. Chr. den Tempel in Jerusalem erovern dö. He hett em foorts rein maken laten na dat jöödsche Gesett. Bit up den hüdigen Dag fiert de Joden düssen Sieg mit ehr Chanukka-Fest. Unner Judas Makkabäus sien Leit sund allerhand Gemarken to dat jöödsche Land hento kamen. Amenne hett he dat Enn vun de Makkabäers ehren Upstand nich mehr mitkregen. 160 v. Chr. is he fullen in en Feldslacht mit de Truppen vun de Seleukiden.

Na Judas sien Dood is sien Broder Jonathan Makkabäus Baas vun den Upstand wurrn.
Bücken

**Bücken** is en Flecken in de Samtgemeende Graafschop Hoya in den Landkreis Nienborg/Werser in Neddersassen. Se hett .

## Laag
De Gemeende liggt bi 46 km in’n Süden vun Bremen un 21 km in Noorden vun de Kreisstadt Nienborg. Bücken liggt an de Bückener Möhlenbeeke, de bi Bücken in de Werser löppt.

## Oortsdeelen
De Geemeen het fiev Ortsdeele:
*Olenbücken mit Stennern
*Bücken
*Calle
*Deendörp
*Düddenhusen mit Barke

## Historie
Dat Dörp Olenbücken heet früher *Bokkenhusen* un kummt toeerst in de Vita Willehadi vör, de so üm un bi 850/860 schreven worrn is. Willehad schall in dennen Oort en Keerl, de lahm weer, wedder gesund maakt hebben. Later heet dat denn Bücken. 882 het Bischop Rimbert de Kerken grünndt. As sick en Oord üm de Kerken bildt har, is ut Bücken dat hüütige Olenbücken wurrn un de Oord um de Kerken heet nu Bücken. De Graafen vun Hajen hebbt [1413]] ut Bücken een Flecken makt. Bücken is siet 1974 Deel von de Samtgemeende Graafschop Hoya.

## Politik
### Gemeenderaat
In´n Gemeenrat sitt 13 Lüd tohope:
*Wählergrupp - 9 Sitten
*SPD - 4 Sitten

### Wapen
Dat Wapen wiest twee Beerntatzen un een Bischopsstab up güllen Grund. De Beerntatzen kummt von de Graafen vun Hajen, de dichte bi Bücken in Hajen setten hebbt. De Bischopsstab erinnert daaran, dat de Bremer Bischöpe de ole Stiftskerken in Bücken grünndt hebbt.

### Fründschop mit annere Gemeenden
De Bückener hebbt een Fründschop mit de Gemeen Erdmannsdorf in Sassen.

## Wat in Bücken een sik ankieken kann
In de Midde vun Bücken steiht de ole Stiftskerken, de Bischop Rimbert vun Bremen grünndt het. De erste Kerken wer ut Holt, in´n 11. Johrhunnert hebbt se anfungen ut Steen to boon. De Kerken in Bücken harr väl Geld un deshalb hebbt do groot boot. De Kerken is jäden Dag open un een kann ole Kunstschätte bekieken.

## Weblenks
* Samtgemeende Graafschop Hoya (hoochdüütsch)
Stratendörp

En **Stratendörp** oder **Streekdörp** is en Dörp, dat langs en enkelte Straat liggt.

To’n Bispeel sünd bi de Moorkolonisation in Noorddüütschland faken Stratendörper anleggt worrn. Elk Huus leeg an de Straat un harr sien egen Land as smallen Stremel na achtern rut. Ok de Kolonistendörper von de Mennoniten sünd faken Stratendörper wesen.
Dick Savitt

**Richard „Dick“ Savitt** (* 4. März 1927 in Bayonne, New Jersey; † 6. Januar 2023 in New York City, New York) weer en US-amerikaansch Tennisspeler.

1951 wunn Savitt sowohl bi de Australian Open as ok in Wimbledon un an‘ Enn‘ vun dat Johr weer he up den tweeten Platz vun de Weltranglist. 1951 weer ok dat eenzig Johr, in de he in‘ Davis Cup för de USA antreden is.

## Ehrungen
1976 wurr Savitt in de International Tennis Hall of Fame upnommen.

## Weblenken
* ATP-Profil (engelsch)
* ITF-Profil (engelsch)
* Davis-Cup-Statistik vun Dick Savitt (engelsch)
* Dick Savitt in de International Tennis Hall of Fame (mit Bild) (engelsch)

## Enkeld Nahwiesen
Kuhstermoor

**Kuhstermoor** () is en Dörp mit üm un bi 220 Inwahners in de Gemeen Gnarrenborg, in’n Landkreis Rodenborg, Neddersassen. De Oort liggt in’t Düvelsmoor.

## Geografie
De Naveröörd sünd Kuhs un Gnarrenborg in’n Noorden, Korlshöben in’n Oosten, Oostersood in’n Süden un Ahrensdörp un Giehlermoor in’n Süüdwesten.

## Historie
De Oort liggt as Moorkolonie in’t Düvelsmoor, dat na 1750 ünner Jürgen Christian Findörp bilütten dröögleggt worrn is. Kuhstermoor sülvs is eerst 1850 as *Nee-Kuhstermoor* grünnt un 1857 en egen Gemeen worrn. De eerste Börgermeester weer Jürgen Tietjen. De Naam is 1866 von *Nee-Kuhstermoor* op *Kuhstermoor* ännert worrn. De Lüüd hebbt vör allen von’n Afbo von Törf, de över den Hamm-Oost-Kanaal na Bremen bröcht un verköfft worrn is, un von de Bueree leevt.

Kuhs is 1973 bi de Gemeenreform in Neddersassen mit de Gemeen Gnarrenborg tohoopleggt worrn.

### Inwahnertall

### Religion
Kuhs is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel Kuhs.

För de Kathoolschen is de St.-Michaelskark in Bremervöör tostännig, de siet 1. September 2010 to de Karkengemeen Hillig Geist in Stood tohöört.

### Wapen
Dat Wapen wiest op gollen Grund in’n Schildfoot swart-sülverne Wellen un dor op en swarten Törfkahn. Dat steiht för den olen Törfhannel mit Bremen.

## Kultur
### Verenen
De Schützenvereen is 1921 grünnt worrn. De Heimatvereen *De Treidlers von Kuhstermoor* hett sik 1992 grünnt un von 1999 af an en Dörpmuseum opboot.

## Weertschop un Infrastruktur

De Freewillige Füürwehr is 1944 grünnt worrn.

### Verkehr
Kuhstermoor liggt an de Kreisstraat 102, de in’n Noordoosten an de Landsstraat 122 rangeiht un in’n Süden an de Landsstraat 165. Lüttjere Straten gaht na Kuhs un Giehlermoor.

### Scholen
Kuhstermoor harr bet 1970 en egen Volksschool. De School hett denn dichtmaakt un nu gaht de Kinners na de Grundschool Kuhs.

## Footnoten


## Weblenken

* Websteed to dat Dörp (hoochdüütsch)
* Heimatvereen De Treidlers von Kuhstermoor (hoochdüütsch)
750 v. Chr.

## Wat passeert is
*  Um 750 v. Chr. rüm hett König Kuštašpi vun Kummuhu mitmaakt bi en Allianz gegen Assyrien. De Upstand is 743 v. Chr. bi Arpad daalpeddt wurrn.

## Boren
* 

## Storven
Shirley Babashoff

**Shirley Frances Babashoff** (* 31. Januar 1957 in Whittier) is en ehmalge US-amerikaansch Swemmerin.

Babashoff is 1957 in Whittier in Kalifornien boren. Jack Babashoff is ehr Broder.

Se wurr bi de Olympisch Sömmerspelen 1972 in München und 1976 in Montreal mit de 4 x 100m Freestilstaffel vun de USA Olympiasiegerin. Up Eenzelstrecken kunn se kien Goldmedaille winnen, dorför aber 4 mal de Sülvermedaille. Mit acht Medaillen hörrt se aber to de spoodriekst Swemmerinnen in de Historie vun de Olympisch Spelen. An hör Tieden kann man ok den Fortschritt in‘ Swemmsport faststellen. Mit hör Tiet, de se in dat olympisch Finale över 400m Freestil harr, harr se 12 Johr vörher de Goldmedaille bi de Mannlüüd wunnen. 

Bi Weltmeesterschaften kunn se dorgegen ok up Eenzelstrecken triumpheeren. Se wurr bi de Weltmeesterschapen 1975 över 200m un 400m jeweils Weltmeisterin. Während hör Loopbahn hett se insgesamt 11 Weltrekorde upstellt. 1982 wurr se in de Ruhmeshall vun den internatschonalen Swemmsport upnommen.

Hör Bröer Jack Babashoff weer ebenfalls Swemmer un wunn bi de Olympisch Spelen 1976 de Sülvermedaille över 100&nbsp;m Freestil.

## Weblenken
* Shirley Babashoff in de International Swimming Hall of Fame (engelsch)
* Körtbiographie vun Shirley Babashoff bi Hickok Sports (engelsch)
Honor Blackman

**Honor Blackman** (* 22. August 1925 in London; † 6. April 2020 in Lewes, East Sussex) weer en britische Schauspelersche.

## Leven un Wark
As se ehrn Vadder övertüügt harr, dat för ehr Schauspeelünnerricht en fein Geschenk to’n Geboortsdag weer, hett se den Ünnerricht an de Guildhall School of Music and Drama kregen.

Bekannt worrn is se in Grootbritannien dör ehr Rullas *Cathy Gale* in de Feernsehreeg *The Avengers* an de Siet vun Patrick Macnee as *John Steed*. Internatschonal weer se bekannt för ehr Rull as *Pussy Galore* in den James-Bond-Film *Goldfinger*. För disse Rull weer se ut de Feernsehreeg utstegen. Man, ehr Bekanntheit in Grootbritannien jüst wegen disse Rull weer opletz tok de Grund, dat se för *Goldfinger* ünner Verdrag nahmen weer. Se weer to de Tiet al 36 Johren oolt un is dormit bit hüüt dat öllste Bond-Girl wesen. Bito is se ok een vun blots twee Bond-Girls, de öller weern as de Bond-Dorsteller sülvst. De annere weer Diana Rigg in *[[On Her Majesty’s Secret Service (Film)|On Her Majesty’s Secret Service]]*, de ok vörher dör ehr Rull as *Emma Peel* in de Feernsehreeg *The Avengers* weltbekannt worrn weer.

Na vele Johren bi’n Film un op de Theaterbühn weer Honor Blackman in’t Johr 2004 wedder in en Feernehreeg to sehn. Se speel de *Rula Romanoff* in de brittschen Reeg *Coronation Street*. Se steiht bit hüüt noch aktiv vör de Kamera.

Blackman weer tweemol verheiraat, neemlich vun 1946 bit 1956 mit Bill Senkey un dorna vu 1963 bit 1975 mit den brittschen Schaupeler Maurice Kaufmann, mit den se 1971 in den Film *Fright* optreden is. Se hett twee Kinner, Barnaby un Lottie, adopteert. In’t Johr 2002 schüll se för ehr Verdeensten mit den Commander of the British Empire (CBE) ehrt warrn, hett de Utteken aver aflehnt.

## Filmografie (Utwahl)

## Utteken
Honor Blackman is tweemol mit Filmpriesen uttekent worrn:
* 1965: mit den *[[Golden Laurel]]* (drütt Platz) in de Kategorie *Nee Gesicht, Fronslüüd*
* 2000: mit den Sünnerpries vun de *[[BAFTA Award]]s* för de Feernsehreeg *The Avengers* (tohopen mit Diana Rigg, Linda Thorson un Joanna Lumley

## Borns


## Weblenken

*
Hamm-Oost-Kanaal

De **Hamm-Oost-Kanaal** oder **Oost-Hamm-Kanaal** is en 19 km langen Kanaal in Noorddüütschland, de de Oost mit de Hamm verbinnen deit. He geiht bi Sprekens veer Kilometer baven Bremervöör von de Oost af un löppt dör dat Düvelsmoor un dör Gnarrenborg, bet he bi Viehspecken an de Hamm rangeiht. Dat Stück dicht bi de Hamm heet ok Kollbeek. 

De Kanaal is twischen 1769 un 1790 von Jürgen Christian Findörp boot worrn un schull helpen, dat Water ut dat Düvelsmoor wegtoschaffen. De Kanaal weer aver ok för den Frachtverkehr (vör allen Törf na Bremen un Hamborg) op Bullen. Dat hett temlich lang duurt, den Kanaal to boon, vonwegen den modderigen Moorbodden, de faken wedder nasacken dee. De Kanaal müss denn jümmer wedder utgraavt warrn.

De Kanaal is an’n Grund veer Meter breed wesen un över Water söss Meter. De Deepgang weer 90 Zentimeter. Vondaag warrt de Kanaal aver nich mehr as Waterstraat pleegt. Bloot de Staus warrt noch pleegt, so dat een mit Kanu etc. den Kanaal bruken kann.

De Kanaal hetten Afströömrebeed von 20 km².

## Footnoten



## Weblenken
Au (Elv)

De **Au** is en Beek in’n Landkreis Stood in Neddersassen un 31,5 km lang. Ehren Born hett se bi Klethen un flütt denn dör de Öörd 

*Örsdörp, 
*Kokerbeek, 
*Bargst, 
*Harsfeld,
*Issendörp un
*Bliersdörp

bet na Hornborg. Dor flütt se mit de Landwettern tohoop un heet von dor af an Lüh. Von dor sünd dat noch 12,7 km bet na de Elv.

## Hoogwater

In’n August 2002 hett dat en Hoogwater geven, bi dat na veel Regen de Dieken in Hornborg braken sünd un dat veel Schadens geven hett. In Hornborg sünd nadem de Kaimüür binnenoorts un de Dieken utboot worrn.

## Weblenken
Kokerbeek

**Kokerbeek** () is en Dörp in de Gemeen Ohlers, Samtgemeen Harsfeld, in’n Landkreis Stood, Neddersassen. Dat Dörp liggt an de Au.

Bi Kokerbeek höört von öllers ok de lüttjeren Öörd Doosthoff un Bookholt mit bi.

## Geografie

De Oort liggt op de Stoder Geest. Dat Water ut dat Rebeed flütt över de Au af. De Au bi Kokerbeek is dör dat Naturschuulrebeed Audaal un Blangendaals schuult.

De Naveröörd sünd Bargst in’n Noorden, Hollenbeek in’n Noordoosten, Ohlers in’n Süüdoosten, Örsdörp in’n Süüdwesten, Wohlers in’n Westen un Brest in’n Noordwesten.

## Historie

In Kokerbeek hebbt se Hüüs ut de Sassentied archäoloogsch utgraavt.

In dat Johr 971 keem de Oort as *Kokerbiki* tooerst in de Oorkunnen vör.

### Verwaltungsgeschicht

Vör 1885 weer dat Dörp in de Böörd Bargst binnen dat Amt Harsfeld. Na 1885 hett dat denn to’n Kreis Stood höört un von 1932 af an to’n hüdigen Landkreis Stood.

De Gemeen Kokerbeek weer von 1964 bet to’n 31. Dezember 1970 Deel von de Samtgemeen Bargst, is denn aver to’n 1. Januar 1971 in de Samtgemeen Ohlers wesselt. An’n 1. Juli 1972 bi de Gemeenreform in Neddersassen sünd de Gemeen Kokerbeek un de Samtgemeen Ohlers oplööst worrn. Kokerbeek is denn Deel von de Gemeen Ohlers in de Samtgemeen Harsfeld worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Kokerbeek is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Primus-Kark in Bargst.

För de Kathoolschen is de St.-Michaels-Kark in Harsfeld tostännig, de siet 1. September 2010 to de Karkengemeen Mariä Himmelfohrt in Buxthu höört.

## Weertschop un Infrastruktur

Kokerbeek hett en egene Freewillige Füürwehr, de 1935 grünnt worrn is.

### Verkehr

Kokerbeek liggt an de Kreisstraat 47, de in’n Westen na Wohlers, Reith un Bredenbeek löppt un in’n Noordoosten na Hollenbeek an de Landsstraat 124. In’n Noorden föhrt de K&nbsp;64 na Bargst an de L&nbsp;123 un in’n Süüdoosten de K&nbsp;74 na Ohlers an de L&nbsp;124. De K&nbsp;55 geiht in’n Süüdwesten na Örsdörp.

De nächste Autobahn is de Autobahn 1 (Afsnidd Hamborg–Bremen). De Opfohrt 47 Zittens liggt so 17 Kilometer in’n Süüdoosten von Kokerbeek an de L&nbsp;130. Jüstso wied weg in’n Noordoosten is de Opfohrt 5 Hornborg op de Autobahn 26 (Afsnidd Stood–Hamborg). 

De nächste Bahnhoff is so bi veer Kilometer wied weg in’n Noorden de Bahnhoff Bargst an de Bahnlien Bremerhoben–Buxthu.

### Ver- un Entsorgung

Dat Afwater ut Kokerbeek warrt över dat Kanaalnett na dat Klärwark Bookholt afföhrt un dor reinigt.

## Lüüd

De fröhere Präsident von Indonesien, Jusuf Habibie, hett in Kokerbeek en Huus.

## Literatur

* Willi Wegewitz: *Ein Haus aus spätsächsischer Zeit in Kakerbeck Kr. Stade.* Leipzig 1930

## Footnoten



## Weblenken
Örsdörp

**Örsdörp** () is en Dörp in de Gemeen Ohlers, Samtgemeen Harsfeld, in’n Landkreis Stood, Neddersassen. De Oort liggt op dat rechte Över von de Au. Güntsiet an de linke Sied liggt de Oort Kohlenhusen, de to Örsdörp tohöört.

## Geografie

De Naveröörd sünd Wohlers un Kokerbeek in’n Noorden, Ohlers in’n Oosten, Klethen in’n Süüdoosten, Ottendörp in’n Süden un Winnerswohl in’n Westen.

## Historie

De Ringwall von Örsdörp düüdt dor op hen, dat al in de Jungsteentied Minschen bi Örsdörp leevt hebbt.

Dat Dörp kummt 1375 as *Ozerestorpe* toeerst in de Oorkunnen vör.

Vör 1885 weer dat Dörp in de Böörd Bargst binnen dat Amt Harsfeld. Na 1885 hett dat denn to’n Kreis Stood höört un von 1932 af an to’n hüdigen Landkreis Stood.

Von 1967 bet to’n 1. Juli 1972 weer de Oort Liddmaat von de Samtgemeen Ohlers. Örsdörp is an’n 1. Juli 1972 bi de Gemeenreform in Neddersassen mit de Gemeen Ohlers tohoopleggt worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Örsdörp is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Primus-Kark in Bargst. Dat Dörp hett en egen Karkhoff mit Klockentoorn. 

För de Kathoolschen is de St.-Michaels-Kark in Harsfeld tostännig, de siet 1. September 2010 to de Karkengemeen Mariä Himmelfohrt in Buxthu höört.

## Kultur

### Verenen

De Freewillige Füürwehr is 1934 grünnt worrn un hett de Plichtfüürwehr aflööst, de dat al siet 1901 geven harr. De Heimatvereen *Wi Örsdörper* hett sik 1991 grünnt.

## Infrastruktur

### Verkehr

Örsdörp liggt an de Kreisstraat 55, de in’n Noordoosten na Hollenbeek un in’n Süden na Ottendörp löppt. Lüttjere Straten gaht na Kokerbeek un na Ohlers.

### Scholen

Fröher harr Örsdörp en egen Volksschool. De hett dichtmaakt un de Kinner gaht nu na Ohlers op Grundschool. In de ole School is nu en Kita in. 

## Footnoten



## Weblenken

* Websteed to dat Dörp (hoochdüütsch)
Kohlenhusen

**Kohlenhusen** betekent

* Kohlenhusen, lütten Oort, de to Örsdörp, Gemeen Ohlers in’n Landkreis Stood, Neddersassen, tohöört,
* Kohlenhusen, lütten Oort, de to Bossel, Gemeen Jörk in’n Landkreis Stood, Neddersassen, tohöört.
Edifício Sonangol

Das **Edifício Sonangol** ist ein postmodern 22 Stockwark hooch Bürohoochhuus in de angolaansch Hööftstadt Luanda un to glieker Tiet dat Flaggschipp-Symbol för den Wedderupbau vun Luanda nah 27 Johren Börgerkrieg. Dat is Hööftsitt vun dat staatlich Eerdöölünnernehmen Sonangol. 

Dat ut Glas, Stahl un Beton verstarkt Hoochhuus wurr Enn‘ 2004 anfangen un in‘ Juni 2008 offiziell apen makt un is mit 95,5 Metern Daakünnerkant, to Tiet das hööchst Gebäude in Angola. En süüdkoreaansch Architekturbüro harr dat Seggen. De Bauutführen leeg in de Hann‘ vun de portugiesch Baufirma Soares da Costa. Dat Bowark liggt an de Rua Rainha Ginga/Rua do 1°Congresso do MPLA, in de Baixa vun Luanda. De Bokosten hebbt ca. 90 Mio. US-Dollar bedragen.

## Borns
* Skyscraperpage

## Enkeld Nahwiesen
Baruch Samuel Blumberg

**Baruch Samuel Blumberg** (* 28. Juli 1925 in New York City; † 5. April 2011 in Santa Clara County, Kalifornien) weer en US-amerikaansch Mediziner. 1976 kreeg he den Nobelpries för Physiologie oder Medizin.

Blumberg hett 1965 tofällig en Protein vun den Erreger vun Hepatitis B opdeckt, as he as Anthropoloog bi de Söök nah Polymorphismen in‘ Bloot vun verscheeden  ethnisch Völker up en sünner Protein bi austraalsch Oorinwahner stööten dee. He nömm dat Protein *Australia-Antigen* un hett dat ingahnd middels  Immundiffusionstests up Krüüzreaktschonen ünnersöcht. As Negativkontroll hett sien technisch Assistentin Barbara Werner hör eegen Bloot bruukt. Nah eenig Tiet wurr disse Negativkontroll positiv, de Assistentin harr Australia-Antigen in’T Blood un entwickel to glieker Tiet en akute Hepatitis B. Dormit weer en Tosommenhang mit de Infektschoon herstellt.

Blumberg hett en eersten Test entwickelt, um Spenderbloot up Hepatitis B to ünnersöken. 

1976 kreeg he tosommen mit Daniel Carleton Gajdusek den Nobelpries för Physiologie oder Medizin „für ihre Entdeckungen von neuen Mechanismen bei der Entstehung und Verbreitung von Infektionskrankheiten“.

## Literatur
* Baruch S. Blumberg: *Hepatitis B. The hunt for a killer virus*. Princeton University Press, Princeton NJ 2002, ISBN 0-691-00692-X.

## Enkeld Nahwiesen


## Weblenken
* Blumberg up de Siet vun den Nobelpries (engelsch)
* Blumberg in de Katalog vun de Deutsche Nationalbibliothek
* Personennaamdatei
International Academy of Jazz Hall of Fame

De **International Academy of Jazz Hall of Fame** is 1977 utschreven wurrn, um an Jazzmusiker to erinnern un jem to ehren, de sück besünners um den Jazz verdeent makt hebbt. Dat weer dormals de eerste Hall of Fame, de vun en Hööftuniversität utdocht wurrn is.

Siet 1984 is disse Hall of Fame up Düer an de University of Pittsburgh ünnerbrocht. Jedes Johr wurrd nee Jazzmusikers upnommen, nah en weltwiet Afstimmen ünner Jazzkritikers, Schrievers, Musikers un Komponisten. Dorto hörrt ünner annern ok de düütsch Jazzkritiker un Historiker Joachim Berendt.

Bit jetzt sünd in de Hall of Fame upnommen wurrn:

* 1978: Louis Armstrong, Duke Ellington, Art Tatum
* 1979: Billie Holiday, Charlie Parker
* 1980: Erroll Garner, Thelonious Monk
* 1981: John Coltrane, Dizzy Gillespie
* 1982: Roy Eldridge, Lester Young
* 1983: Kenny Clarke, Miles Davis, Coleman Hawkins
* 1984: Sonny Rollins, Earl Hines
* 1985: Charlie Christian, Billy Strayhorn, Art Blakey
* 1986: Count Basie, Benny Carter
* 1987: Max Roach, Charles Mingus
* 1988: Dexter Gordon, Bud Powell
* 1989: Lionel Hampton, Gil Evans
* 1990: Stan Getz, Sarah Vaughan
* 1991: Clark Terry, Bill Evans
* 1992: Ella Fitzgerald, Benny Goodman
* 1993: Roy Haynes, Bix Beiderbecke
* 1994: J. J. Johnson, Jimmy Blanton
* 1995: Illinois Jacquet, Stephane Grappelli, Mary Lou Williams
* 1996: Oscar Peterson, Clifford Brown
* 1997: Horace Silver, Sidney Bechet, Johnny Hodges
* 1998: Ray Brown, Django Reinhardt
* 1999: Milt Jackson, Betty Carter
* 2000: Lucky Thompson, Fats Waller
* 2001: Johnny Griffin, John Lewis
* 2002: Toots Thielemans, Nat King Cole
* 2003: Hank Jones, Fletcher Henderson, Zoot Sims
* 2004: Ornette Coleman, Elvin Jones
* 2005: James Moody, Chet Baker
* 2006: Ahmad Jamal, Jo Jones
* 2007: Wayne Shorter, Joe Zawinul
* 2008: Dave Brubeck, Teddy Wilson
* 2009: Benny Golson, Wes Montgomery

## Born
* International Jazz Archives Journal, University of Pittsburgh, International Academy of Jazz Hall of Fame, Vol. III No. 3, Harvst 2009-2010

## Weblenken
* Websteed
Antiochos vun Askalon

**Antiochos vun Askalon** (Ooldgreeksch: Ἀντίοχος *Antíochos*; * twuschen 140 un 125 v. Chr. in Askalon; † gegen 68 v. Chr. in Mesopotamien) is en antiken Philosophen in de Tied vun den Hellenismus. 

He is na Athen hengahn un dor in Plato siene Akademie inträen. Dat weer dormols in de leste Tied vun de so nömmte „Jüngere Akademie“. In de Johre speel de Skeptizismus dor en tämliche Rull. Mit de Tied wenn he sik avers ganz vun den Skeptizismus af. Dor is he denn um ut de Akademie utträen un hett siene egen School grünnt. He hett dat to'n Programm maakt un siene School „Ole Akademie“ nömmt. Dor woll he mit utdrücken, datt he torüchkamen weer to den wohren Platonismus, de vun de Skeptikers in de Jüngere Akademie verlaten wurrn weer. 

Antiochos is de „Huusphilosoph“ vund en röömschen Politiker un Feldherrn Lucullus ween, un is mit em gahn up en Reis na Noordafrika un up en Feldtog na Armenien. Mank siene Hörers sund de beröhmten Römers Varro un Cicero ween. Nadem de Jüngere Akademie in de achtiger Johre vun dat 1. Johrhunnert v. Chr. unnergahn weer, hett blot noch siene School dat Arv vun Plato siene Traditschoon in Athen hooch holen. Man as he doot bleven weer, is ok siene School na um un bi 20 Johre verswunnen. 

Ofschoonst he veel up Plato siene Traditschoon geven dö, dach he mehr in de Gemarken vun de Stoa, as vun den Platonismus. Sunnerlich hett he Plato siene Lehr vun de Transzendenz susen laten un hett en Lehr vun de Natur upstellt, de slankweg materialistisch ween is.
Nindörp (Beekdörp)

**Nindörp** () is en Dörp in de Gemeen Beekdörp, Samtgemeen Obbens, in’n Landkreis Stood, Neddersassen. Dat Dörp liggt an de Eest.

## Geografie

De Naveröörd sünd Buxthu in’n Noorden, Pippens in’n Noordoosten, Doans in’n Oosten, Mesborg in’n Süüdoosten, Rahmstörp in’n Süden, Guldbeek un Beekdörp in’n Süüdwesten un Obbens in’n Westen.

## Historie

Vör 1852 hett dat Dörp to dat Gericht Delm höört un weer denn von 1852 bet 1859 in dat Amt Hornborg. Denn is dat Deel von dat Amt Harsfeld worrn. Na 1885 hett dat denn to’n Kreis Stood höört un von 1932 af an to’n hüdigen Landkreis Stood.

De Gemeen hett vör den 1. Juli 1972 to de ole Samtgemeen Obbens höört. De is 1972 mit de Kommunalreform in Neddersassen oplööst worrn un Nindörp höört sietdem to de ne’e un gröttere Samtgemeen Obbens.

Nindörp is an dissen Dag mit de Gemeen Beekdörp tohoopleggt worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Nindörp is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel Obbens.

För de Kathoolschen is de St.-Maria-Kark in Buxthu tostännig.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Nindörp liggt an de Kreisstraat 52, de in’n Noorden na Buxtuud un in’n Süden na Guldbeek löppt. De Kreisstraat 71 geiht in’n Westen na Obbens.

### Ver- un Entsorgung

För dat Afwater is de Stadtentwässerung Buxthu tostännig.

## Lüüd

De plattdüütsche Schriever Johann Diedrich Bellmann hett den gröttsten Deel von sien Leven in Nindörp verbröcht un is dor 2006 doodbleven.

## Literatur

* Karl-Heinz Böttcher: *De Nindörper Plaggenhauer. Dorfchronik.* Nindörp 1993

## Footnoten
Peter Sunde

**Peter Sunde Kolmisoppi** (alias **brokep**; * 13. September 1978 in Uddevalla, Sweden) is en IT-Expert ut Sweden mit noorweegsche un finnsche Staatsbörgerschop. He is vör allen bekennt as Mitgrünner von Pirate Bay un Flattr.

Sunde is 1978 as Söhn von en finnschen Vader un en norweegsche Moder boren. He hett later in’t IT-Afdeel von de Stadt Lidköping un bi Siemens arbeidt. He hett denn anfungen, bi Pirate Bay mittomaken, wat en Torrenttracker is, de helpt, de Lüüd tohooptobringen, de Datein to’n Uttuuschen över’t Internett anbeedt un de, de jem söcht.

An’n 31. Januar 2008 sünd de Bedrievers von Pirate Bay, Sunde, Fredrik Neij, Gottfrid Svartholm un Carl Lundström anklaagt worrn, dat se annere hulpen harrn, dat Oorheverrecht to breken. Disse Pirate-Bay-Prozess güng an’n 16. Februar 2009 loos. An’n 17. April 2009 hett dat Gericht in Stockholm de Anklaagten för schüllig befunnen. De Anklaagten schullen een Johr in’t Fängnis un tohoop 30 Millionen Sweedsche Kronen (üm un bi 2.740.900 Euro) betahlen. De Anklaagten sünd in Beroop gahn un an’n 26. November 2010 hett dat Gericht de Fängnisstraaf op acht Maand dalsett, de Geldstraaf aver op 46 Millionen Kronen hoochsett.

Flattr is en Systeem för Mikropayment, dat Sunde tohoop mit Linus Olsson op de Been stellt hett. Dat Systeem verlöövt de Brukers op Websteden, de jem gefallt un de en Flattr-Button hebbt, op dissen Button roptoklicken un de Makers von de Websteed so Geld totostüren.

## Weblenken

*Sunde sien Blog (sweedsch)
*Peter Sunde op Twitter (sweedsch)
*De Geschicht von Pirate Bay (sweedsch)
AXXo

**aXXo** is dat Internett-Alias von en nich wieder kennt Person, de in de Tied von November 2005 bet to’n 11. März 2009 en ganze Reeg DVD-Films as Torrents illegal in’t Internett stellt hett, dat elkeen de Datein dalladen un mit annere uttuuschen kann.

aXXo sien Datein hebbt jümmer bi 700 MB, dat se jüst op en CD roppasst, en eenheitlich Dateiformat (MPEG-4 ASP) un een in’n Vergliek gode Qualität. Dorüm bruukt Filesharers över to’n Bispeel BitTorrent temlich geern aXXo sien Datein. Eric Garland, Baas von BigChampagne, hett seggt, dat sien Firma funnen hett, dat 33,5 % von de Films, de över Tuuschbörsen uttuuscht warrt, von aXXo weren. Disse gode Roop warrt faken von annere Filesharers utbüüt, de aXXo sien Naam för Datein bruukt, de nich von em sünd, dat mehr Lüüd jem dallaadt.

aXXo is toeerst in’n November 2005 bi dat Message Board *Darkside_RG* opdükert. Von’n 11. November 2007 bet to’n 9. März 2008 weer he nich aktiv. In’n Dezember 2008 weer he bi 1000 illegal wiedergeven Films anlangt. Den letzten Film hett he an’n 11. März 2009 hooglaadt. Dat letzte Teken von em weer en Kommentar op *Darkside_RG* an’n 19. April 2009. Sietdem is he nich mehr aktiv wesen.
Michael Staksrud

**Michael Staksrud** (* 2. Juni 1908 in Gran; † 10. November 1940) weer en norweegsch Isflienklöper. Tosommen mit Hans Engnestangen un Ivar Ballangrud hörr he to de to nömmt  Hadeland-Trio.

He weer mehrfak Weltmeester un ok in den Mehrkamp wurr he Europameester (1934 un 1937)  un Weltmeester (1935, 1937). He hett aber nie en olympisch Medaille wunnen. Sien best Platzeeren dor weer en 7. Platz in 1928.

Staksrud hett twee Weltrekorde upstellt. An’ 25. Februar 1933 in Hamar weer he in direkter Konkurrenz mit de bitherig Weltrekordholler Hans Engnestangen över de Distanz mit 4:59.1 üm een Teintelsekunn över 3000 Meter beter as de bitherige Weltrekord. An’ 31. Januar 1937 hett he mit 2:14.9 över 1500 Meter in Davos noch en nee Weltrekord schafft. 

He sall to Dood kommen ween, indem he afsoopen is.

## Literatur
* Eng, Trond. *All Time International Championships, Complete Results: 1889 - 2002*. Askim, Norway: WSSSA-Skøytenytt, 2002.
* Eng, Trond; Gjerde, Arild and Teigen, Magne. *Norsk Skøytestatistikk Gjennom Tidene, Menn/Kvinner, 1999 (6. utgave)*. Askim/Skedsmokorset/Veggli, Norway: WSSSA-Skøytenytt, 1999. 
* Eng, Trond; Gjerde, Arild; Teigen, Magne and Teigen, Thorleiv. *Norsk Skøytestatistikk Gjennom Tidene, Menn/Kvinner, 2004 (7. utgave)*. Askim/Skedsmokorset/Veggli/Hokksund, Norway: WSSSA-Skøytenytt, 2004. 
* Eng, Trond and Teigen, Magne. *Komplette Resultater fra offisielle Norske Mesterskap på skøyter, 1894 - 2005*. Askim/Veggli, Norway: WSSSA-Skøytenytt, 2005.
* Teigen, Magne. *Komplette Resultater Norske Mesterskap På Skøyter, 1887 - 1989: Menn/Kvinner, Senior/Junior*. Veggli, Norway: WSSSA-Skøytenytt, 1989.
* Teigen, Magne. *Komplette Resultater Internasjonale Mesterskap 1889 - 1989: Menn/Kvinner, Senior/Junior, allround/sprint*. Veggli, Norway: WSSSA-Skøytenytt, 1989.

## Weblenken
*Staksrud up skateresults.com
*Statistik bi ''Speedskatingnews''
Absalom Themba Dlamini

**Absalom Themba Dlamini** (* 1. Dezember 1950) is en  swasilännsch Politiker. He weer Premierminister vun Swasiland van‘ 26. November 2003 bit 16. Oktober 2008.

## Biografie
Dlamini weer 1978 Bachelor-Absolvent an de dormalig botsuanisch-swasilännsch Universität. 1987 hett he denn noch sien Master an de Universität vun Nairobi makt. In sien Schooltiet sammel he groot Erfohrungen up verscheeden Rebeeden; so harr he Manager-Positschoonen bi de Swaziland National Provident Fund, bi de swasilännsch Zentraalbank un bi de Swaziland Industrial Development Company.  Buterdem deen Dlamini as Verwaltungsrat vun völ swasilännsch Ünnernehmen. Af 1991 weer he Direkter un Vörstandsvörsitter vun Tibiyo Taka Ngwane, en natschonale Organisatschoon to dat Bewohren vun de swasiländsch Kultur un Entwicklung vun wertschaplich Strategien.

Dlamini wurr an‘ 14. November 2003 to‘n Premierminister ernannt. 
König Mswati III. hett hüm mit de „Königlichen Medaille des Obersten Beraters der Königlichen Verordnung von König Sobhuza II.“ ehrt.

An‘ 16. Oktober 2008 wurr Barnabas Sibusiso Dlamini sien Nahfolger in dat Amt vun den Premierminister. 

## Weblenken
* Politisch Biografie (engelsch)
Bredensport

**Bredensport** oder **Freetietsport** faat all sportliche Aktivitäten tohopen, de vör allen för de Fitness un Wehl, as Utgliek bi Mangel an Bewegen oder eenfach to’n Spaaß an’n Sport utöövt warrt. Dormit grenzt sik de Bredensport vun’n Wettkamp- un Leistungssport af. Bredensport warrt vör allen in de Freetiet bedreven, slutt aver ok den Schoolsport un den Bedriefssport mit in.

## Begreep
En eenheitliche Defintischoon vun den Begreep Bredensport gifft dat nich. De Düütsche Sportbund hett 1975 defineert, dat een ünner Bredensport „jede sportliche Aktivität“ versteiht, de „nich as Wettkamp bedreven warrt“. Man, sünners bi’n Mannschopssport sünd Wettkämpen ok in’t Rebeet vun’n Bredensport  begäng un sülvstverständlich. Wopp un Dieckert (2005) hebbt den Freetietsport bestimmt as „Sport för mööglichst vele Lüüd“, de dör veelsietige Bewegungsantwoorten kenntekent is un em to’n „Sport för jeedeen“ maakt. In en differenzeert Modell geiht Wopp vun en wiet Sportverständnis ut, dat „Wettkämp op ünnere oder middlere Even mitinsluten deit“.

Opstunns formuleert de Düütsche Olympische Sportbund allgemeen: „Dat Sportanbott schall de Lüüd as bewegens- un lieforienteerten Entwickeln vun de Persönlichkeit denen un strevt Gesundheit in physische, psychische un soziale Hensicht an“ .

Butendem  gifft dat twee liecht ünnerscheedliche Definitschonen vun’n Bredensport:
* Sport, de in de Breed vun dat Volk, also in verschedene Öllersgruppen vun Frons- un Mannslüüd bedreven warrt, un Synonym ok as *Volkssport* oder *Massensport* betekent warrn kann.
* Dat hele Rebeet vun’n Sport, dat nich professchonell bedreven warrt, also ok Rand- un Extremsport, wat synonym as *[[Amateursport]]* betekent warrn kann.

För ne’e Bredensportorden warrt in de Sportartikelindustrie geern ok de Begrepen *Funsport* oder Trendsport bruukt, üm de Produkten beter to vermarkten.

## Organisatschoon
Dreetietsport höört ünner de Beteken *Sports for All* to de Olympsche Bewegen. De internatschonale Verband för den Bredensport is de Trim and Fitness International Sport for All Association (TAFISA), de ehrn Sitt in Frankfort an’n Main hett.

## Föddern vun’n Bredensport
Üm den Bredensport to ünnerstütten, sünd in Düütschland mehrere Mööglichkeiten inricht worrn, go’e Leistungen düütlich to maken. Dorto höört ü.a. de verschedenen Utföhren vun’t Sportafteken. in’t Johr 1970 weer vun’n Düütschen Sportbund (DSB) de Trimm-dich-Bewegung dör de Grünners Jürgen Dieckert un Jürgen Palm mit de Warffigur „Trimmy“ in’t Leven ropen worrn, de Sport, Bewegen un Gesundheit in’t apentliche Leven drägen schüll un dat dorbi sünners op en Deelnahm an Bredensportorden afsehn harr.

## Borns


## Weblenken
*Leedbild vun’n düütschen Sport vun’n Düütschen Olympschen Sportbund (PDF-Datei; 29 kB)
Norbert Meier

**Norbert Meier** (* 20. September 1958 in Reinbek) is en ehmalger düütsch Footballspeler un hüüdig Footballtrainer. 1983 wurr he as Bremer Sportler vun dat Johr uttekent. 

## Speler
He hett van 1981 bit 1992 292 Spelen för Werder Bremen un Borussia Mönchengladbach in de Football-Bundsliga makt. 1988 wurr he mit Werder Bremen düütsch Meester. He speel in dat offensiv Middelfeld.

För de düütsch Natschonalmannschap keem he tüschen 1982 un 1985 to 16 Insatzen, in de he twee Doren schaaten hett.

## Trainer

Nah sien aktiv Tiet weer Meier van 4. Januar 2003 bit 8. Dezember 2005 Trainer bi MSV Duisburg in de Football-Bundsliga. Tovör weer he vun November 1997 bit März 1989 as Trainer bi Borussia Mönchengladbach un dorvör un dorna för de Amateurmannschap vun de Vereen tätig.

Siet den 10. September 2006 weer Norbert Meier bi Dynamo Dresden as Trainer tätig. Dort wurr he allerdings an‘ 24. September 2007 vör de Tiet entlaaten. An‘ 1. Januar 2008 wurr Meier denn Chefftrainer bi Fortuna Düsseldörp.

## Weblenken
* Norbert Meier bi Fußballdaten.de
Gregor II. (Paapst)

**Gregor II.** (* 669 in Rom; † 11. Februar 731 ok dor) weer Paapst van 715 bit 731. He weer de Söhn vun Marcellus ut de Familie vun de Savelli.

He wurr  669 in Rom boren. Ünner Paapst Sergius I. wurr he päpstlich Bibliothekar, an‘ 19. Mai 715 wurr he Paapst.

Bedüüdend is he dordör, dat he Bonifatius 719 mit de Missioneerung vun Düütschland beupdragt hett. 722 hett he hüm to’n Bischop ernannt. Buterdem betoon he in en Schrieven an Karl Martell, dat he Bonifatius mitgeev, de good  Beziehungen tüschen Rom un den Franken. Mit Byzanz geev dat in disse Tiet stark Utnannersetten wegen hooch Tributforderungen vun den Kaiser. 

Gregor II. is an‘ 11. Februar 731 storven. He wurrd as Hilliger verehrt. Sien lithurgisch Gedenkdag is in‘ Martyrologium Romanum de 13. Februar.

## Literatur
* Friedrich Wilhelm Bautz över Gregor II. in dat  Biographisch-Bibliographisches Kirchenlexikon (BBKL)
* Rudolf Schieffer: *Gregor II.* In: Lexikon des Mittelalters, Bd. 4 (1989) Sp. 1666–1667.

## Weblinks

*Indrag in de Catholic Encyclopedia (engelsch, Utgaav 1913)
*Gregor II. in de Katalog vun de Deutsche Nationalbibliothek
* [Personennaamdatei](http://toolserver.org/~apper/pd/person/Gregor_II._(Papst))