open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Grete Siegmund

**Grete Siegmund** (borene *Meyer*; * 10. Oktober 1907 in Mesborg; † Oktober 1993 ok dor) weer en plattdüütsche Schrieversche.

Meyer is 1907 as Dochter von en Gastweert un Buur in Mesborg boren. Se is dor na Volksschool gahn un weer von 1924 bet 1925 op de Landwirtschaftliche Döchterschool in Lümborg. Se hett denn in Lümborg en Huusholtsjohr maakt, den Koopmann Heinrich Siegmund freet un is Moder un Huusfro worrn. 1993 is Siegmund in Mesborg doodbleven un dor ok begraven worrn.

1985 hett se den Kulturpries von’n Landkreis Horborg kregen.

## Warken

* *Laat di man Tiet. Plattdüütsche Riemels un Dööntjes to’n Höögen un Besinn’n.* Sülvsverlag, Mesborg 1967
* *Dat wull ik Di vertelln. Düt un Dat von de Est’.* Sülvsverlag, Mesborg 1970
* *Quier dörch’n Goarn. Land un Lüüd - eenst un hüüt.* Sülvsverlag, Mesborg 1973
* *Eenmol utspann’n un nix doon. Op de Goarnbank sitt’n un een „Luftschloss“ boon.* Sülvsverlag, Mesborg 1976
* *De Büxen-Vader. Hüün un Perdüün ut ool’t un nee’e Tieden.* Dammann, Bliersdörp 1984, ISBN 3-925076-00-X

## Weblenken
Elsbeth Allers

**Elsbeth Allers** (* 3. März 1920 in Hemmoor; † 19. November 2007 in Neenkarken) weer en plattdüütsche Schrieversche.

Allers is 1920 in Hemmoor boren. Se weer op de Volksschool un hett denn en Huusweertschopslehr maakt. Se weer lange Tied Kreisjugendplegerin.

Se hett mit 19 Johr dat eerste Maal freet. Ehr Mann is aver in’n Tweten Weltkrieg fullen. Ut de eerste Eh hett se een Söhn. Na’n Krieg hett se 1950 en tweet Maal heiraadt. Mit ehren tweten Mann hett se op’n Hoff Scholen Nr. 1 in Neenkarken leevt un veer Kinner hatt.

## Warken

* *Een Licht för di. Gedanken, Gedichten und kleine Geschichten.* Kranichhaus-Gesellschaft, Oterndörp 2000, ISBN 3-930914-03-4

; Bidräge in:
* *Sünn un Schadden: Riemels un Vertellens von Land un Lüüd twüschen Elv un Weser*, Männer vom Morgenstern: Bremerhoben 2001, ISBN 3-931771-34-2

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrieverschen

## Weblenken

* Video von Allers bi en Optridd in de Stadtschüün Oterndörp 1993 (hoochdüütsch)
Anna Birreck

**Anna Birreck** (ok *Anni* nöömt; * 15. September 1934 in Frellsdorp; † 4. Mai 2020) weer en plattdüütsche Schrieversche.

Anna Cordes is 1934 in Frellsdorp boren. Den Naam Birreck hett se bi ehre Heiraat annahmen. Se hett in Hipst leevt un blangenbi Geschichten un Riemels op Platt schreven. Se hett dree Böker rutbröcht.

## Warken

* *Wiehnachtsland.* Mohland, Goldebek 1998, ISBN 3-932184-24-6
* *Koppsteenplooster.* Mohland, Goldebek 2003, ISBN 3-936120-45-5
* *Rund ümto.* Mohland, Goldebek 2014, ISBN 9783866752153

## Weblenken
Johann Georg Hottendorf

**Johann Georg Hottendorf** (* 30. Januar 1838 in Oterndörp; †) weer en düütschen Politiker.

Hottendorf is 1838 as Söhn von Catharina Margaretha, borene Ahlf, un Claus Hottendorf in dat Oosterenn von Oterndörp boren un weer dor Hoffbesitter un Fabrikant (Dohrmann & Hottendorf, Kunstdünger ut Knakenmehl).

Nadem Christian Pfaff an’n 29. Januar 1891 ut dat Prüüßsche Aforntenhuus rut is, hett dat an’n 18. April 1891 in’n Wahlkreis Stood 3 (Neehuus-Hadeln) en Nawahl geven. De hett Hottendorf mit 81,2 % von de Stimmen wunnen. He is denn aver blots bet to de nächste Wahl 1893 Afornten bleven.

He weer verhairaadt mit Amanda Dorothea, borene Kröncke.
Johannes Flathmann

**Johannes Flathmann** (* 1859; †) weer en düütschen Politiker.

Flathmann is 1859 boren. Later hett he as Schoolmeester arbeidt. He weer von 1899 bet 1910 Generalsekretär von de Natschonalliberale Partei in de Provinz Hannover un denn Geschäftsföhrer von de *Kommission zur Sammlung, Verwaltung und Verwendung des industriellen Wahlfonds* in Berlin. Ok in de Redakschoon von de *Hannoverschen Neuesten Nachrichten* (bet 1894) un von’n *[[Hannoverscher Kurier|Hannoverschen Courier]]* (na 1894) hett he mit seten.

Von 1913 bet 1918 weer he Afornten von dat Prüüßsche Aforntenhuus för den Wahlkreis Stood 4 (Leh-Geestmünn). He weer in de Natschonalliberale Partei.

## Warken

* *Die Reichstagswahlen in der Provinz Hannover 1867-1896.* Hannover 1897
* *Die Landbevölkerung der Provinz Hannover und die Agrarzölle.* 1902
Wilhelm Hastedt

**Friedrich Heinrich  Hastedt** (* 24. August 1835 in Horborg; † 12. September 1904 ok dor) weer en düütschen Politiker.

Hastedt is 1835 in Horborg boren un weer op de Realschool in Lümborg. In Horborg hett he 1867 en Broeree grünnt. De Beerkeller, de von de Broeree Hastedt in de Buxthuer Straat 35 in’n Hang von Swartenbarg rin boot worrn is, besteiht noch vondaag.

Hastedt is 1871 Börgervörsteher worrn un 1873 Senater. 1887 hett he Good Wensin köfft, üm dor sülvs Brogassen antoboon. De Besitter vörher, Johannes Schwerdtfeger, is bet 1892 Pächter bleven. An’n 1. Mai 1892 hett Hastedt sülvs anfungen, dat Good to bewirtschaften.

Von 1882 bet 1885 weer Hastedt Afornten för den Wahlkreis Hannover 29 (Horborg) in dat Prüüßsche Aforntenhuus. 1887 bet 1893 weer he Afornten för den Wahlkreis Hannover 17 (Horborg, Rodenborg, Zeven) in’n Düütschen Rieksdag. He weer in de Natschonalliberale Partei.

Hastedt is 1904 in Horborg doodbleven un dor op’n Olen Karkhoff begraven. In Horborg sünd de Hastedtplatz un de Hastedtstraat na em nöömt worrn.
Carl Hesse (Politiker)

** Georg Hesse** (* 9. Januar 1831 in Veern; † 17. Mai 1907 ok dor) weer en düütschen Politiker.

Hesse is 1831 in Veern boren. De Familie harr en groten Hoff in Veern. Düsse Hoff is an’n 23. April 1888 von’n König von Prüßen to en Riddergood maakt worrn. De Familie harr ok en Brenneree.

He weer von 1893 bet 1904 Senater in Veern un von 1894 bet 1907 Afornten för den Wahlkreis Stood 6 (Veern-Rodenborg-Zeven) in dat Prüüßsche Aforntenhuus. He weer dor in de Natschonalliberale Partei. Nadem Hesse 1907 doodbleven is, hett dat an’n 3. September 1907 en Nawahl in’n Wahlkreis Stood 6 geven, de Theodor Held wunnen hett.

In Veern is vondaag de Carl-Hesse-Straat na em nöömt.

## Footnoten
Theodor Held

**Theodor Held** (* 2. April 1859 in Zeven; † 23. August 1947 in Berlin) weer en düütschen Politiker.

Held is 1859 as Söhn von en Dokter in Zeven boren. He weer toeerst op’t Gymnasium un denn op’t Polytechnikum. He weer Koopmann un later Fabrikbesitter. He weer von 1894 bet 1900 Maat von dat Stadtverornten-Kollegium in Mennen un dor ok Maat von’n Karkenvörstand. In’n Zentralvörstand von de Natschonalliberale Partei weer he von 1898 bet 1903.

Held weer von 1903 bet to’n 29. Dezember 1908 un von 1912 bet 1918 Afornten för den Wahlkreis Hannover 6 (Syke-Veern) in’n Düütschen Rieksdag. Nadem de Afornte in’t Prüüßsche Aforntenhuus Carl Hesse an’n 17. Mai 1907 doodbleven is, hett dat an’n 3. September 1907 in’n Wahlkreis Stood 6 (Veern-Rodenborg-Zeven) en Nawahl geven, de Held wunnen hett. He is aver blots bet to de nächste Wahl 1908 Afornten bleven. In Rieksdag un Aforntenhuus weer he in de Natschonalliberale Partei.

Von 1919 bet 1928 weer he Afornten in’n Prüüßschen Landdag. Dor weer he in de Düütsche Volkspartei.
Carl Gravenhorst (Jurist)

**Carl Gravenhorst** (* 27. Januar 1837 in Carrenzien; † 4. August 1913 in Lümborg) weer en düütschen Jurist un Politiker.

Gravenhorst is 1837 in Carrenzien boren. He weer Geheemen Justizraad un Obergerichtsavkaat in Lümborg. Dor weer he ok 46 Johr in’t Börgervörsteher-Kollegium, 38 Johr as Woordföhrer.

Von 1871 bet 1874 weer he Maat von’n Düütschen Rieksdag för den Wahlkreis Hannover 16 (Lümborg-Winsen-Soltau).

In’t Johr 1900 is he Ehrenbörger von Lümborg worrn.

## Footnoten
Otto Lauenstein

**Friedrich Adolf   Lauenstein** (* 17. Januar 1829 in Arzen; † 24. Februar 1902 in Lümborg) weer en düütschen Politiker.

Von Lauenstein is 1829 as Söhn von Julie Caroline, borene Mehliss (2. November 1790-31. Oktober 1861), un den Pastoor Christian Ludwig Carl Lauenstein (7. Januar 1790-31. August 1838) in Arzen boren un weer von 1843 bet 1846 op dat Gymnasium Holsminn. He hett denn von 1846 bet 1849 an de Universität Göttingen Juristeree studeert. Na dat Studium is he 1853 Avkaat bi dat Obergericht Lümborg worrn. 1858 is he in Lümborg Börgervörsteher worrn un 1865 Syndikus. In de Tied von 1880 bet 1. April 1894 weer he Böverbörgermeester von Lümborg. He weer Gehemen Regerungsraad.

In’n Hannöverschen Staatsraad weer he 1854 un 1864 Afornten. He weer von 1867 bet 1885 för den Wahlkreis Hannover 28 (Lümborg) Afornten in dat Prüüßsche Aforntenhuus. He weer in de Natschonalliberale Partei un hett dor to’n geschäftsführenden Utschuss höört.

Ok in’n Provinziallanddag Hannover un de Landschop von dat Förstendom Lümborg weer he Afornten.

An’n 2. August 1855 hett he in Zellerfeld Friederike Dorothea Antonie Ottilie Illing (25. Februar 1828-10. Juni 1914) freet. De beiden harrn de Kinner Ernst August Anton Hermann Otto (1. Februar 1857-3. Oktober 1916), Julie Marie Charlotte Henni (26. Oktober 1858-18. August 1933), Minna Auguste Alwine Antonie Ottilie (4. April 1860-8. September 1936), Martha (14. August 1862-27. März 1882), Marie (29. Februar 1864-29. April 1933) un Elisabeth (12. Juli 1868-10. März 1949).

## Weblenken

* Ehrenpokaal för Lauenstein bi dat Museum Lümborg (hoochdüütsch)
Franz Joseph Heinichen

**Franz Joseph Friedrich Heinichen** (* 26. Februar 1816 in Hilmssen; † 17. März 1892 in Hannover) weer en düütschen Politiker.

Heinichen is 1816 as Söhn von Maria Adolphine, borene Klöpper (25. August 1793-26. Dezember 1869), un Georg Philipp Heinichen (23. Juli 1783-18. Februar 1851) in Hilmssen boren.

1846 is he Assesser bi de Justizkanzlie Hannover ween un 1858 Obergerichtsraad bi dat Obergericht Hannover. 1867 is he Obergerichtsviezdirekter an dat Obergericht Veern worrn un harr later dat sülve Amt an dat Obergericht Stood.

Nadem Rudolf Kropp 1868 ut dat Prüüßsche Aforntenhuus rut is, hett dat en Nawahl in’n Wahlkreis Hannover 35 (Veern) geven un Heinichen is wählt worrn. He is aver blots bet to de nächste Wahl 1870 Afornten bleven. Bi de Wahl 1870 kunn he sik nich dörsetten.
Gustav Holthusen

**Gustav Holthusen** (* 24. Juni 1848 in Stotel; † Mai 1883 in Deadwood) weer en plattdüütschen Schriever.

Holthusen is 1848 in Stotel boren. He is 1863 na Noordamerika utwannert un weer in’n Amerikaanschen Börgerkrieg Soldaat för de Noordstaten. He hett later as Geschäftsmann in New York leevt. Nadem siene Geschäften nich recht lücken wullen, is he na Yankton in dat Dakota-Territorium gahn. Dor is he in’n Mai 1883 in Deadwood verdrunken, as de Whitewood Creek över de Övers gahn is.

Holthusen hett 1876 in New York en Band mit Gedichten un Geschichten in’n Dialekt von siene ole Heimat schreven.

In Stotel is vondaag de Gustav-Holthusen-Straat na em nöömt.

## Warken

* *Ole Erinnerungen. Gedichten un Geschichten in Bremer Mundart. Deel 1.* Willmer & Rogers, New York 1876

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrievers

## Weblenken
Franz Fromme

**Franz Fromme** is de Naam von

* Franz Fromme (1880–1960), plattdüütschen Schriever ut Bremen,
* Franz Fromme (1875–1961), plattdüütschen Schriever ut Baukem,
* Franz Fromme (1910–2012), plattdüütschen Schriever ut Lüchtringen.
Franz Fromme (Baukem)

**Franz Fromme** (ok *Fränzken* nöömt; * 27. November 1875 in Baukem; † 13. Dezember 1961 ok dor) weer en plattdüütschen Schriever.

Fromme is 1875 in Baukem boren. He hett 53 Johr lang för den Baukemer Vereen arbeidt.

## Warken

* *Plattdütsche Kränzken. Heitere Gedichte in Bochumer Platt.* Be-Vau-Verlag, Düsseldörp 1935

## Weblenken
Franz Fromme (Lüchtringen)

**Franz Fromme** (* 17. Mai 1910 in Lüchtringen; † 24. Januar 2012) weer en plattdüütschen Schriever.

Fromme is 1910 as Söhn von Veronika, borene Gulhoff, un den Postschaffner Franz Fromme in Lüchtringen boren. Na de kathoolsche Volksschool in Lüchtringen un dat König-Willem-Gymnasium in Höxter hett he 1931 bi de Verwaltung von dat Amt Höxter-Land anfungen to arbeiden. 1933 is he Inspektorenanwärter för den gehobenen Deenst worrn. Later is he Baas von dat Ordnungsamt ween. In’n Tweten Weltkrieg weer he von 1939 bet 1945 Soldaat un weer in Russland un Frankriek. He is twee Maal swoor verwunnt worrn. An’t Enn von’n Krieg weer he as Ünneroffzeer in dat Lazarett in Lippstadt. Dor is he in’n April 1945 rutkamen. Na’n Krieg weer he von 1948 af an Amtsinspekter bi dat Amt Höxter-Land un na 1970 Stadtoberamtsraad in de Stadt Höxter. 1973 is he in Rohstand gahn. He weer von 1954 bet 1969 Viez-Gemeendirekter in Höxter. Von 1951 bet 2008 weer he Oortsheimatpleger in Lüchtringen. He hett ok de *Lüchtringer Heimatblätter* rutgeven.

1996 hett he dat Bundsverdeenstkrüüz an’t Band kregen. 2010 hett he ok den Düütschen Börgerpries kregen.

1939 hett he Luzie Korte freet. De beiden harrn söven Kinner.

## Warken

* *Lüchtringen, Grenzdorf zwischen Weser und Solling. Heimatgeschichte.* 1980
* *Alt-Lüchtringen und seine Meyer-Höfe. Textteil.* 1984
* *Alt-Lüchtringen und seine Meyer-Höfe. Bildmaterial.* 1984
* *Halderkeoken un wat süss in Lüchtringen vorr hundert Johren up’n Disch kamm.* Heimat- u. Verkehrsverein Lüchtringen, Lüchtringen 1997, ISBN 3-9805898-0-3

## Footnoten



## Weblenken
Johan Bontekoe

**Johan Klaas Bontekoe** (* 1. Juli 1944 in Assen; † 25. März 2006 in Amsterdam) weer en nedderlannsch Swemmsportler.

He wurr bi de Swemmeuropameesterschapen 1962 in Leipzig in 4:25,6 min Europameester över 400 m Freestil un weer dormit de eersten nedderlannsch Europameester siet 1938. Bi de Olympisch Spelen 1964 in Tokio is he in dree  Disziplinen antreeden, is aber jeweils in' Vörloop utscheeden. Insgesamt wunn Bontekoe 14 nedderlannsch Meestertitel un hett 28 Landsrekorde upstellt. 

Nach sien aktiv Loopbahn weer in verscheeden Funktschonen för den nedderlannschen Swemmverband tätig.

## Weblenken
* Johan Bontekoe in de Datenbank vun Sports-reference.com (engelsch)
Silke Mackenthun

**Silke Mackenthun** (* 25. April 1962 in Hamborg) is en düütsch Politikerin un ehmalge Landdagsafordnete (Bündnis 90/De Grönen) vun Noordrhien-Westfalen.

## Leven un Berop
Nah den Schoolbesöök mit den Afsluss Abitur hett se Architektuur an de Fackhoochschool Builefeld studeert.

De Partei Bündnis 90/De Grönen hörrt Mackenthun siet 1991 an. Se is in tallriek Parteigremien tätig.

## Afordnete
Van' 1. Juni 1995 bit to'n 1. Juni 2000 weer Mackenthun Liddmaat vun den Landdag vun Noordrhien-Westfalen. Se wurr över de Landslist vun hör Partei wählt. Buterdem weer se in den Raat vun de Stadt Porta Westfalica vertreden.

## Weblenken
* Silke Mackenthun up de Sieden vun den Landdag vun Noordrhien-Westfalen
Rudolf Meyer-Ronnenberg

**Rudolf Meyer-Ronnenberg** (af 1959: *Meyer-Ronberg*; * 19. November 1904 in Ronnenberg; † 28. Oktober 1973 in Kassel) weer en düütsch Politiker (GB/BHE, CDU)

## Leven un Berop
Meyer-Ronnenberg wurr 1928 Geschäftsführer vun den Verband vun de Levensmiddel- un Eenzelhannelskooplüüd in' Kreis Hannober. 1940 bit 1945 weer he in de Wehrmacht, dornah as Eenzelhannelskoopmann tätig. 1950 bit 1954 weer he Bundsfackvörsitter in den Hööftverband vun den düütschen Levensmiddel-Eenzelhannel.

Meyer-Ronnenberg hörr den Düütschen Bundsdag van 1953 bit 1957 an. Oorsprünglich för den Gesamtdeutschen Block/Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten (GB/BHE) wählt, is he an'  20. August 1954 to de CDU över.

## Literatur
* Rudolf Vierhaus un Ludolf Herbst (Hrsg.): *Biographisches Handbuch der Mitglieder des Deutschen Bundestages 1949–2002.* Band 1, A–M, Saur, München 2002, ISBN 3-598-23781-2, S. 563.

## Enkeld Nahwiesen
Christian Meyerdiercks

**Johann  Meyerdiercks** (* 10. August 1826 in Leessem; † 29. August 1906 ok dor) weer en plattdüütschen Schriever.

Meyerdiercks is 1826 as dat twete von söss Kinner von Catrine Magdalene, borene Schaden (17. Januar 1795-30. Juni 1865), un Tönjes Diedrich Meyerdiercks (25. April 1798-18. November 1881) in Leessem boren un an’n 20. August in de Martinskark döfft worrn. He is later Bäcker un Koopmann ween. Von 1875 af an harr he sien Bäckeree an de hüdige Straat *An de Leessemer Kark 21*. Dat Wahnhuus stünn glieks blangenan *An de Leessemer Kark 19*. He hett dor ünner annern Tweeback backt, dat as Proviant för Scheep bruukt worrn is.

Blangenbi hett he ok plattdüütsche Riemels schreven un welk von de Gedichten 1885 in sien Book *Lesumer Gedanken* rutbröcht.

He hett an’n 16. September 1858 in Massel Gesina Margaretha Meyerholz (19. August 1831-11. Januar 1897) freet. De beiden harrn de Kinner Tönjes Diedrich (17. Dezember 1859-17. Januar 1867), Christian Friedrich (14. Juli 1861-29. Dezember 1865) un Catharine Magdalene Christine (24. Februar 1866-2. November 1934).

Meyerdiercks is 1906 in Leessem doodbleven un dor ok begraven worrn.

## Warken

* *Lesumer Gedanken. Plattdeutsche Dichtungen.* Sülvsverlag, Leessem 1885

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrievers

## Footnoten



## Weblenken
Hermann Tödter

**Hermann Tödter** (* 1933 in Kalf) is en plattdüütschen Schriever.

Tödter is 1933 as Söhn von en Holtarbeider in Kalf boren un dor ok opwussen. He is later Polsterer worrn un hett denn en Qualifikatschoon as Möbelfachverköper maakt. 38 Johr hett he in sien Beroop arbeidt. He leevt siet 1963 in Zeven. Al sied 1948 hett he in sien Freetied Fotos von Deerten un de Natur maakt. Nadem he in Rente gahn is, hett he denn noch mehr Tied mit dit Hobby tobröcht. He hett twee plattdüütsche Böker rutbröcht, de he ok mit siene Biller illustreert hett.

2011 hett Tödter den Gollen Heekt in de Kategorie *Medien* för siene Fotoarbeiden över de Oost kregen.

Tödter is verheiraadt mit siene Fro Elfriede un hett twee Söhns.

## Warken

* mit Horst Hagen: *Aus Flachs wird Leinen. Anbau und Verarbeitung von Flachs, ein altes bäuerliches Handwerk.* (Rotenburger Schriften Sonderband; 29). Rodenborg 1985, 
* *Up’n Dörp is dat nu mol anners. 37 Geschichten und 130 Fotos für Freunde der plattdeutschen Sprache.* Zeller, Zeven 2003
* *Wi schnackt leber Plattdüütsch. Ein Heimatbuch mit 44 Geschichten und 283 Fotos aus über 60 Orten für Freunde der plattdeutschen Sprache.* Zeller, Zeven 2005

## Weblenken

* Tödter sien Websteed (hoochdüütsch)
Albert Lemmermann

**Claus  Lemmermann** (* 28. April 1871 in Meinst; † 12. Dezember 1959 in Hamborg) weer en plattdüütschen Schriever.

Lemmermann is 1871 as Söhn von Engel, borene Martens, un Albert Lemmermann (1826-1894) in Meinst boren un in Heeßel döfft worrn. He weer later Schoolmeester an dat Seminar in Stood. He hett in’n Schünemann-Verlag dree Speelwarken op Platt rutbröcht.

He hett an’n 14. April 1897 in Obbens Anna Johanna Caroline Matthies (9. Februar 1870-11. November 1955) freet. De beiden harrn den Söhn Albert Johannes Lemmermann (1898-1961).

## Warken

Plattdüütsch:
* *Bi’n erst’n Brotknust. Een lustig Eh’standsspill in 2 Törn.* Schünemann, Bremen [1921]
* *De neemod’sche Bur. Een plattdütsch Spillwark in 5 Törn.* Schünemann, Bremen [1921]
* *Wigmodi. Ein Stück niedersächsischen Bauernlebens in 4 Bildern mit Gesang und Tanz.* Schünemann, Bremen [1922]

Hoochdüütsch:
* *Ut Hartensgrund. Alte Volkslieder in Wort und Weise aus Niedersachsen.* 1908

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrievers

## Weblenken
Annetta Schulz

**Annetta Schulz** (borene *Hansen*; * 1. November 1932 in Klanxbüll) is en plattdüütsche Schrieversche.

Hansen is 1932 in Klanxbüll boren. Se weer later Krankenswester un leevt vondaag as Rentnerin in Gastää. Ehr wichtigst Wark is *[[Pavel, dat Gemeendekind]]*, wat en Översetten von Marie von Ebner-Eschenbach ehr Romaan *Das Gemeindekind* is, de 1887 rutkamen is.

## Warken

* *[[Pavel, dat Gemeendekind]].* (Marie von Ebner-Eschenbach ehr *Das Gemeindekind*, översett ut dat Hoochdüütsche) Mohland, Goldebek 2003, ISBN 3-936120-52-8

## Weblenken
Traute Brüggebors

** Dorothea Brüggebors** (* 10. Dezember 1942 in Spiek) is en plattdüütsche Schrieversche.

Brüggebors is 1942 as Dochter von en Postbeamten in Spiek boren un weer dor ok op Volksschool. Von 1953 bet 1954 weer se op de Realschool in Dorum un 1954 bet 1963 op dat Lichtenberg-Gymnasium in Cuxhoben. Na de Schooltied hett se 1963 bet 1966 an de Pädagoogsche Hoogschool in Bremen studeert un is 1966 Schoolmeestersche in Bremen worrn. Dor is se bet 1971 bleven. Von 1977 bet 1979 weer se Schoolmeestersche in Syke. Se leevt vondaag in Syke.

Brüggebors is siet 1966 Maat von de Fehrs-Gill un von’n Quickborn in Hamborg, siet 1967 von’n Schrieverkring in Ollnborg un siet 1975 in’n Arbeidskring von de Bemsen-Dagfohrt.

Se hett 1971 den Schnoor-Pries för plattdüütsche Gedichten kregen un 1980 dat Nawussstipendium för Literatur von dat Land Neddersassen.

Brüggebors hett an’n 20. Juli 1968 in Spiek Eckehart Dittmann (* 18. Dezember 1941) freet. Se hett den Naam Dittmann annahmen, aver schrifft ünner ehren Deernsnaam.

## Warken

* *Scherensnitt. Niederdeutsche Gedichte.* Verlag Zum Halben Bogen, Bovenden 1977
* "Niedersächsische Schlachteplatte", LP / Schallplaat, Jazz Rock mit plattdüütsche Lyrik un Prosa, platt & moderne PM 101, 1977
* *Spegelbild.* Verlag der Fehrs-Gilde, Hamborg 1980, ISBN 3-87849-025-9
* *Wenn de Pappelbööm singt. 33 plattdüütsche Geschichten.* (rutgeven von Traute Dittmann för den Kreisheimatbund Deefholt) Schröder, Deefholt 1998, ISBN 3-89728-025-6
* *Achter de Kulissen. 26 plattdüütsche Geschichten un Gedichte.* (rutgeven von Traute Dittmann för den Kreisheimatbund Deefholt) Schröderscher Buchverlag, Verlag für Regionalkultur, Deefholt 2007, ISBN 978-3-89728-064-9

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrieverschen

## Weblenken
Edith Jürgens

**Edith Jürgens** (* 1957 in Bremerhoben) is en plattdüütsche Schrieversche.

Jürgens is 1957 in Bremerhoben boren. Se is dor op de Realschool ween un hett en Lehr as Kinnerkrankenplegerin maakt. Teihn Johr weer se sülvstännig as Koopfro in’n Enkelthannel. Se hett denn en Feernstudium in Bedrievsweertschop un Qualitätsmanagement maakt. Se hett en lange Tied in Elm leevt un leevt nu in Suderode.

## Warken

Plattdüütsch:
* *Wat schall dat slechte Leven... Een Smöker prall vull Döntjes von’t Beleevnis mit Lüüd un Vehwark.* Mohland, Goldebek 2001, ISBN 3-936120-00-5
* *Gresiget Snorken.* in: *Höög di! Plattdüütschet Höörbook.* Wirtsschaftsverlag NW, Bremerhoben 2007

Hoochdüütsch:
* *Beiträge zur Stadtgeschichte: Eine kleine ukrainische Geschichte.* Stadtarchiv Bremerhoben, Bremerhoben 2001
* *Heimatbuch für Kinder: Erich von Elme erzählt Heimatgeschichte.* Wirtschaftsverlag NW, Bremerhoben 2002
* *Chronik Elmlohe: Bilder eines Dorfes.* Zeller Druck, Zeven 2008
* *Katzen im Intercity und andere Schmunzelgeschichten.* 2009, ISBN 978-3866347724

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrieverschen

## Weblenken
Käthe Hoppe

**Käthe Hoppe** (*Hoppe-Wolter*; * 11. Februar 1922 in Hamborg; † 2000) weer en plattdüütsche Schrieversche.

Hoppe is 1922 in Hamborg boren. Later hett se as Huusfro in Husum leevt.

## Warken

* *Gegen den Wind. Käthe vertellt „leichte Kost“ ut Husum.* von Baudissin, Husum 1976
* *Los gung dat mit Bruus un Dunner. Käthe vertellt’n lütt beten Platt.* von Baudissin, Husum 1979
* *Wat mi so över’n Weg leep.* Glogau, Hamborg 1988, ISBN 3-920384-34-2

## Weblenken
Meta Grube

**Meta Grube** (borene *Hildebrandt*; * 19. Februar 1908 in Ohrensfluchtermoor; † 18. Januar 1988 in Cuxhoben) weer en plattdüütsche Schrieversche.

Hildebrandt is 1908 in Ohrensfluchtermoor boren. Se güng in Westersood un Groden na Volksschool un weer von 1922 af an op de Hannelsschool in Cuxhoben. Na de Hannelsschool hett se en Lehr as koopmännsche Anstellte maakt un von 1926 bet 1938 in Cuxhoben arbeidt. Von 1941 bet 1959 weer se Geschäftsföhrerin von de Döser Speeldeel in Cuxhoben.

In Cuxhoben is 2010 de Meta-Grube-Weg na ehr nöömt worrn.

Se weer verheiraadt mit’n Maschinenbomeester Willi Grube.

## Warken

* *As dat op de Döös’ noch Strohdackhüüs’ geev.* Grüter, Cuxhoben 1964
* *Ut’n Flüsterkassen.* Döser Speeldeel, Cuxhoben 1964
* *Mien leve Süster. Breef-Vertellen.* Sülvsverlag, Cuxhoben 1974
* *Malöörgeschichten ut Doris ehr Malöörkist.* Husum Druck- und Verlagsgesellschaft, Husum 1978, ISBN 3-88042-059-9
* *Popenstroot Nr. 10.* Cuxhavener Nachrichten, Cuxhoben 1983
* *Smeck-Happens.* Husum Druck- und Verlagsgesellschaft, Husum 1983, ISBN 3-88042-198-6

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrieverschen

## Weblenken
Gunda Wirschun

**Gunda Wirschun** (* 30. Oktober 1955 in Bremerhoben) is en plattdüütsche Schrieversche.

Wirschun is 1955 in Bremerhoben boren. Se weer in Flögeln op Volksschool, in Beers op Realschool un in Bremerhoben op Gymnasium. Na de School hett se an de Fachhoogschool Hamborg Bibliothekswesen studeert un is 1977 denn Bibliothekarin in de Stadtbökeree von Hamm worrn.

## Warken

Höörspelen:
* *De groten Spröök.* (RB, NDR II 04.12.1978)
* *De in de Telten.* (RB, NDR II 15.09.1980)
* *Dat Telefon geiht.* (RB, NDR II 26.01.1981)
* *Wievervolk.* (RB, NDR 19.07.1982)
* *Afhaken.* (RB, NDR 30.05.1983)
* *Elita kummt.* (RB, NDR 23.01.1984)
* *Clara und Paula.* (RB, NDR 04.03.1985)
* *Ulli sien Mudder.* (RB, NDR 10.03.1986)
* *Wiebke van Zee.* (RB, NDR 30.05.1988)
* *Huus achter’n See.* (RB, NDR 2000)
* *Jümmers Matjes.* (RB, NDR 2005)
* *Wilma un Karl* (NDR, RB 2010)
* *Ick bün Ella* (RB, NDR 2022)

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrieverschen

## Weblenken
Gertrud Cornelius

**Gertrud Cornelius** (borene *Schwarting*; * 26. August 1893 in Sengwarden; † 27. Januar 1987 in Lümborg) weer en plattdüütsche Schrieversche.

Schwarting is 1893 as Dochter von en Pastoor in Sengwarden boren. Se weer op de Volksschool in Atens, von 1905 af an op de Realschool in Nordenham un von 1908 af an op en Privatschool in Ellerwürden. Von 1909 bet 1913 weer se op de Böverrealschool in Bremerhoben. Na de School hett se bet 1919 an de Universität Göttingen Düütsch, Engelsch un Franzöösch studeert un dat Staatsexamen för dat Högere Lehramt maakt. Later hett se in Adendörp leevt.

1973 hett Cornelius den Neddersassischen Verdeenstorden 1. Klass kregen.

Se weer verheiraadt mit den Studienraad Paul Cornelius.

## Warken

* *Dat Spinnwubb un anner Geschichten. Na Chroniken un Karkenböker ut de gar nich jümmer gode ole Tiet.* Mettcker, Jever 1973
* *Unner’t Strohdack un anner Geschichten. Mehrstendeels na Karkenböker, Chroniken un ole Papieren - ut de gar nich jümmer gode ole Tied.* Männer vom Morgenstern, Bremerhoben 1993

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrieverschen

## Weblenken
Marion Holsten

**Marion Holsten** (borene *Haubold*; * 20. März 1936 in Bremerhoben; † 29. November 2021) weer en plattdüütsche Schrieversche.

Haubold is 1936 in Bremerhoben boren. Later is se Schoolmeestersche worrn. Se weer verheiraadt mit’n plattdüütschen Schriever Krischan Holschen. Mit em tohoop hett se 1991 den Krimi *De Bregendöscher* rutbröcht. De beiden hebbt dree Kinner.

## Warken

* *De Bregendöscher. En plattdüütschen Smüsterkrimi in 5 Optöög.* Mahnke, Veern 1991

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrievers

## Weblenken
Frauke Petershagen

**Frauke Petershagen** (* 1936 in Hamborg) is en plattdüütsche Schrieversche.

Petershagen is 1936 in Hamborg boren un in de Veerlannen un Bardörp opwussen. Se hett as Koopfro in’n Tourismus arbeidt un en Tied ok in’t Butenland leevt. Nadem se freet hett, is se na Emden kamen. Siet 1971 leevt se in Jesborg.

2013 hett se mit de Geschicht *Wat’n Ackewars* den tweten Platz bi *[[Vertell doch mal!]]* maakt un dor ok den Publikumspries kregen. Se hett bi *Vertell doch mal!* aver ok al maal wunnen.

Se is verheiraadt un hett dree Kinner.

## Warken

* *Wat seggst du dorto?* Jung, Kiel 1996, ISBN 3-929596-27-X
* *Lütt beten Traatsch. Höögliche Geschichten vun em un ehr.* Jung, Kiel 1998, ISBN 3-929596-62-8
* *Een Sünnstrohl in’t Hart.* Jung, Kiel 2001, ISBN 3-89882-002-5

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrieverschen

## Weblenken
Bruno Freiherr von Schrötter

**Johannes Karl  Freiherr von Schrötter** (* 17. August 1816 in Marienwerder; † 7. Juni 1888 in Berlin) weer en düütschen Verwaltungsbeamten.

Von Schrötter is 1818 as Söhn von Elisabeth, borene Wedeke (1789–1849), un Ferdinand Freiherr von Schrötter (1785-1863) in Marienwerder boren. Siene Bröder Adelbert (1817-1874) un Eduard (1822-1883) weren jüst as Bruno later ok Landrääd. Von Schrötter hett Juristeree studeert un is 1840 he Auskultater worrn. 1845 is he Gerichtsassesser worrn un weer denn kommissarsch Richter in Oost- un Westprüßen. 1850 is he interimistisch Kreisrichter in’n Kreis Karthaus ween.

He weer denn von 1850 bet 1851 kommissarsch Landraad von’n Kreis Preußisch Stargard un von 1851 bet 1854 toeerst kommissarsch, denn richtigen Landraad von’n Kreis Wittgenstein. 1854 is he in’n einstweiligen Rohstand versett worrn, nadem dat finanzielle Unregelmäßigkeiten geven hett. Von 1855 bet 1856 hett he kommissarsch dat Amt as Landraad von’n Kreis Reichenbach övernahmen un von 1856 bet 1864 weer he toeerst kommissarsch un von 1857 af an ok richtigen Landraad von’n Kreis Goldap. 1864 hett dat wedder Unregelmäßigkeiten geven un he is in’n einstweiligen Rohstand versett worrn. 1866 hett he en Tied as Hülpskraft bi’n Polizeipräsident in Berlin arbeidt. 1873/1874 müss he en poor Maal in’t Fängnis, nadem he en poor hoge Persönlichkeiten beleidigt harr. 1876 hett de Disziplinarhoff em vör de Tied un ahn Pangschoon ut’n Deenst entlaten.

Von Schrötter sien Dochter Elisabeth (26. Dezember 1851–2. November 1937) weer en Sozialaktivistin un Schrieversche.
Wilhelm Hartung

**Georg  Hartung** (* 2. Dezember 1919 in Cuxhoben-Westerwisch; † 28. November 2003 in Reinbek) weer en plattdüütschen Schriever.

Hartung is 1919 as dat twete von dree Kinner von Friedel Christine Auguste, borene von der Fecht (1886-1957), un Wilhelm Hermann Hartung (11. Juni 1884-15. Juli 1948) in Cuxhoben-Westerwisch boren. He hett 1947/1948 Pädagogik studeert, is denn aver Karikaturist worrn. He hett 1948 bet 1957 för den *[[Hamburger Anzeiger]]* arbeidt un weer von 1957 af an 18 Johr lang Karikaturist för dat Daagbladd *[[Die Welt]]*. Aver ok för de *[[Deutsche Verkehrszeitung]]*, för *[[HÖRZU]]* un för de *[[Funkuhr]]* hett he tekent.

1967 hett he den Theodor-Wolff-Pries kregen.

He weer verheiraadt mit Inna Jappen (29. Juli 1922-7. Oktober 2001). De beiden harrn twee Söhns, Jürgen (* 19. August 1947) un Hanke (* 27. August 1951). Hartung is op’n Karkhoff von Spiek begraven, wat de Heimatoord von sien Fro is.

## Warken

* *Tühnkroom un Wohrheit. 53 plattdeutsche Geschichten.* Glogau, Hamborg 1979, ISBN 3-7672-0613-7
* *Tühnkroom un Wohrheit. 59 korte, deftige Geschichten un Riemels.* twete Oplaag, Glogau, Hamborg 1982, ISBN 3-920384-03-2
* *Opfreten do ik di doch. 50 plattdüütsche Geschichten von Schrieverslüüd ut dat Land twüschen Elv un Weser.* (rutgeven von Heinrich Egon Hansen, Teeknungen von Wilhelm Hartung), Ditzen, Bremerhoben 1983
* *Rieder, Peer, Jägerslüüd un Buurn. Ziemlich wahre Geschichten, vergnügliche Verse und „plattdeutsche“ Zeichnungen.* Glogau, Hamborg 1983, ISBN 3-920384-17-2
* *Platt mit Musik. Dumm Tüüch un plietsche Sooken.* Glogau, Hamborg 1984, ISBN 3-920384-24-5
* *Vör un achter’n Diek. Queerbeet döör de Wischen vun Nord no Süd.* Hamborg Glogau, 1987, ISBN 3-920384-31-8

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrievers

## Footnoten



## Weblenken
Peter Seidensticker

**Peter Seidensticker** (* 2. März 1904 in Brunshusen; † 26. August 1977 in Stood) weer en düütschen Maler un Grafiker un plattdüütschen Schriever.

Seidensticker is 1904 as Söhn von’n Baas von de Glashütt in Brunshusen bi Stood boren. He weer von 1910 bet 1918 op de Volksschool Brunshusen, von 1918 bet 1921 op de Präparandenanstalt in Stood un 1921 bet 1924 op dat Lehrerseminar Stood. Oostern 1924 hett he de eerste Schoolmeesterprüfung maakt. Von 1924 bet 1928 weer he denn Schoolmeester an en Volksschool in Hamborg. Oostern 1927 hett de de twete Schoolmeesterprüfung maakt. Blangenbi hett he von April 1924 bet März 1927 de Landskunstschool in Hamborg besöcht. An’n 1. Oktober 1928 is he Tekenlehrer an dat Athenaeum in Stood worrn un dat bet to’n 30. September 1931 bleven. 1935 güng he as Dozent an de Hoogschool för Lehrerbildung in Hirschberg. Na’n Tweten Weltkrieg keem he na Stood trügg, weer toeerst fre’en Künstler un is 1956 Rekter von de Pestalozzi-School in Stood worrn. 1969 is he in Rohstand gahn.

## Warken

* Rudolf Riege: *Plattdeutsche Sprichwörter.* (Vörwoord: Peter Seidensticker) Kallmeyer, Wulfenbüttel [1942]
* *Krischan. [Band 1]. Eine Sammlung lustiger Döntjes plattdeutsch erzählt.* Krause, Stood/Buxthu 1970
* *Krischan. Band 2. Weitere lustige Döntjes plattdeutsch erzählt.* Stood/Buxthu 1971
* *Krischan. Band 3. Eine Sammlung lustiger Döntjes plattdeutsch erzählt.* Krause, Stood/Buxthu 1972
* *Krischan. Band 4. Wiederum 150 Döntjes plattdeutsch erzählt.* Krause, Stood/Buxthu 1974
* *Wat de Bur seggt. Das niederdeutsche Bauerntum im Spiegel seiner Sprichwörter.* Kreisspoorkass, Stood 1976
* *Krischan. Teil 3. Plattdeutsche Döntjes zwischen Elbe und Weser.* (spraken von Friedrich Schütter), Krause, Stood 1979 (LP)
* *Krischan 4. Heidi Mahler & Jürgen Pooch vertellt.* (spraken von Heidi Mahler un Jürgen Pooch), Krause, Stood 1980 (LP)
* *Tomools in Stood. Hökerbummel.* (tohoopstellt von Dieter Ehlers), Stadt-Spoorkass, Stood 1981

## Weblenken
Willem Mohr

**Willem Mohr** (* 2. August 1912 in Francop; † 2. Dezember 2000) weer en plattdüütschen Schriever.

Mohr is 1912 as Söhn von en Buur in Francop boren un weer dor ok op de Volksschool. 1927 hett he en Lehr as Schriftsetter in Buxthu anfungen. Von 1931 af an hett he as Schriftsetter un Bookdrucker in Buxthu un Werlte arbeidt. 1934 is he Beroopssoldaat worrn. An’t Enn von’n Tweten Weltkrieg keem he 1945 in Fungenschop, ut de he 1949 wedder free keem. He is denn Maschinensetter in Horborg ween un von 1958 bet 1976 Verwaltungsanstellten op Finkwarder.

He weer ok Vörsitter von’n Heimatvereen Francop. 1975 hett he to de Mitgrünners von’n Vereen Plattdüütsch leevt höört un weer later Ehren-Öllermann von’n Vereen.

1999 hett he de Verdeenstmedallje von dat Bundsverdeenstkrüüz kregen.

## Warken

Plattdüütsch:
* *So wüer’t eenmol bi uns an’n Diek. Vertellns un Riemels ut Hamburg-Frankop/Ohles Land, Drütte Miel.* Sülvsverlag, Hamborg [1970]
* *Lach mit mi. Vertellns un Riemels von Lüüd achtern Elwdiek.* Sülvsverlag, Hamborg 1973
* *Frisch op de Lien. Lustige Vertellns un Riemels un’n beten Heimatgeschicht.* Sülvsverlag, Hamborg 1977
* *Fiev vör twölf. Gedanken to’n Umweltschutz.* Sülvsverlag, Hamborg 1980
* *Rund üm den Wiehnachtsboom. Vertellns un Riemels, von St. Nicolaus bit to de Hilligen dree Keunige.* Sülvsverlag, Hamborg 1983
* *To’n Tietverdriev. Vertellns un Riemels von Lüüd un Land achtern Elvdiek in Ool Land.* Sülvsverlag, Hamborg 1989
* *Ut mien lütt Welt achtern Elvdiek in Olland. Geschichten und Riemels to’n Högen un Nodinken.* Sülvsverlag, Hamborg 1994
* *Goht mit mi dör’t Leben. Achtern Elvdiek in Olland; öber Lüüd un Land in Riemels opschreben.* Sülvsverlag, Hamborg 1997

Hoochdüütsch:
* *750 Jahre Francop im Alten Land: 1235-1985. Ein Hamburger Landschaftsbild.* 1984

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrievers

## Weblenken
Harald Ricklefs

**Harald Ricklefs** (* 3. Juni 1935 in Bremerhoben) is en plattdüütschen Schriever und Marienmoler.

Ricklefs is 1935 in Bremerhoben boren. He hett de Realschool 1952 afslaten un weer denn Matroos. Mit 22 is he Nautischen Schippsoffzeer bi de Argo-Reederee worrn. Een Johr later müss he den aktiven Deenst as Seemann aver opgeven, von wegen dat he en Brill dregen müss. He weer denn Redereeinspektor bi de atlas-levante-linie, un denn bi dat Hobenamt Bremen as nautischen Sachverständigen, is loter ober doch noch wedder veer Johr op Spezialscheepen in de Westafrikafohrt to See föhrt. In’n Mai 1986 is he hauptberuflich Marienmoler worrn. Siet 1998 is he Rentner.

## Warken

* *Buur Harms hett Heimweh. Theoterstück.* Een lustig Spill in 1 Törn. Mahnke, Veern [ca. 1980]
**De Reis no fedderwardersiel*, *Hörspeel* [ca. 1980]
* *Buur Harms in’e Südsee. Theoterstück.* Een lustig Spill in 1 Törn. Mahnke, Veern [1982]
* *De Ölhamsters von Kuhstersiel. Theoterstück.* Schwank in 3 Törns. Mahnke, Veern [1983]
* *Twintig Deerns för Stüürmann Behrens. Theoterstück.* Een lustig Spill in een Töörn. Mahnke, Veern [1984]
**Axel Bruhns will utkniepen. Theoterstück.* Eeen Schwank in 3 Törns. Mahnke, Veern [1986]
**Krach op´e HOFFNUNG*. *Theoterstück.* Schwank in 3 Törns [1986]
**De Quekenfarmers*. *Theoterstück.* Un Schwank in 3 Törns [1987]
**MS LA PALOMA*. Musical in 2 Törns [2018]
**Südseemelodie*, Musical in 2 Törns [2018]

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrievers

## Weblenken

* DNB-Katalog
* Websteed von Ricklefs (hoochdüütsch)
* Bericht över hüm, mit Bild
Herbert Ehlers

**Herbert Ehlers** (* 9. Dezember 1929 in Bremerhoben; † 13. Oktober 2011) weer en plattdüütschen Schriever.

Ehlers is 1929 as Söhn von Paula un Hermann Ehlers in Bremerhoben boren. He hett 1946 de Humboldtschool Bremerhoben afslaten. Na de School hett he Holtkoopmann lehrt un is in’n Holthannel von sien Vader instegen. He weer aktiv bi’n Plattdüütschen Schrieverkring in Beers.

He weer verheiraadt mit Margret Ehlers, borene Becker.

## Warken

* *Höör maal, dor is wat! Riemels un Vertellens von Land un Lüüd twüschen Elv un Weser.* (Spreker: Herbert Ehlers) Audiobooks-on-Demand, Noorderstedt 2004 (CD), ISBN 3-8341-0001-3
* *So weer dat - so is dat. Plattdüütsche Geschichten und Riemels von 13 Morgensterner Schrieverslüüd.* (Spreker: Herbert Ehlers) Audiobooks-on-Demand, Noorderstedt[2005] (CD), ISBN 3-8341-0026-9
* *Dat lustige Vördragsbok.* (Texten von John Brinkmann) Audiobooks-on-Demand, Noorderstedt [2006] (CD), ISBN 978-3-8341-0086-3
* *Herbert Ehlers liest: H. C. Andersen op Platt.* (Määrken von Hans Christian Andersen) Audiobooks-on-Demand, Noorderstedt 2006 (CD), ISBN 978-3-8341-0053-5

## Weblenken
Fritz Husmann

**Fritz Husmann** (* 7. Februar 1877 in Sie’enborg; † 10. Mai 1950 in Bremerhoben) weer en plattdüütschen Schriever.

Husmann is 1877 in Sie’enborg boren un dor ok opwussen. He weer von 1891 bet 1894 op de Präparandenanstalt in Deefholt un 1894 bet 1897 op dat Seminar in Beers. 1897 is he Schoolmeester in Laven worrn un weer later Hauptlehrer in Leh. Dor hett he von 1898 bet 1909 den Klenner *Dör Heide, Moor un Masch* rutgeven.

He hett, deelwies ünner den Schrieversnaam Jan Klöhn, en Reeg Böker op Platt rutbröcht. De Böker hett he nich in’n Dialekt von sien Heimatoort schreven, man in’n Dialekt von Leh. 1905 hett he in Leh den plattdüütschen Vereen *Waterkant* grünnt.

In Leherheid is vondaag de Fritz-Husmann-School na em nöömt.

## Warken

* *Frühe Blüten. Hoch- und plattdeutsche Gedichte.* Fischer, Leh 1898
* *Frische Blomen. Plattdütsche Gedichte in nordhannöwersch Mundort.* Kohlmeyer, Dorum 1902 (Google-US)
* *Eene nordhannöversche Bur’nhochtiet.* Rissmüller, Leh 1903
* *Eene nordhannöversche Burn-Hochtiet un twee Bilöpers.* Brüning, Leh 1904 (Google-US)
* *Een’ glücklichen Mus’fang oder: De Angst för’t Hunnlock. Schwank in een Uptogg.* Danner, Mühlhausen [1905]
* *Een Kranz för de Görn. Een plattdütschen Rükelbusch för lüttje un grode Kinner; in eenen nordhannöverschen Gorn funn’n un bunn’n.* Sülvsverlag, Leh 1906
* *Inkiek un Utkiek öber’n Binnen- un Butendiek. Jan Klöhn sine Stammdischsitzungen in de Tiet von’n 1.10.1905 bet to’n 31.12.1906.* Geestmünn 1907
* *Dorpslüh. Plattdütsche Geschichten von Fritz Husmann.* Borgardt, Bremervöör 1907
* *Hohlt fast. Plattdeutsche Kriegsgedichte in hannöversche Mundort.* Fischer, Leh 1915
* *Bornwater. Plattdütsche Lüh un plattdütsch Leben. Gedichte.* Bremervöör 1923
* *Plattdeutscher Liederborn.* (rutgeven von Hans Herr), Bremerhoben 1979

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrievers

## Weblenken
Karl Leifermann

**Karl Leifermann** (* 28. Februar 1926 in Schippdörp; † 27. September 1995 in Bremerhoben) weer en plattdüütschen Schriever.

Leifermann is 1926 in Schippdörp boren. He hett 1976 to de Mitgrünners von dat Blancke-Trio höört un weer ok in’n Plattdüütschen Schrieverkring twüschen Elv un Weser aktiv.

## Warken

* *Sing mal plattdüütsche Leeder. Een Book vull Leeder, Riemels, Vertellens, Billers.* Leifermann, Bremerhoben 1984
* *Wo de Wind weiht. Een Book vull Leeder, Riemels, Vertellens, Billers.* Sülvsverlag, Bremerhoben [1990]
* *Kikeriki. Vun Deerten, Lüüd un Minschen; een Book vull Biller, Vertellens, Leeder, Riemel.* Sülvsverlag, Bremerhoben 1993
* *Küselbläder. Een Book vull Geschichten, Riemels, Leeder, Biller.* Nordwestdeutsche Verlagsgesellschaft, Bremerhoben 1997, ISBN 3-927857-90-4

## Literatur
* Hartmut Bickelmann: *Bremerhavener Persönlichkeiten aus vier Jahrhunderten. Ein biographisches Lexikon*. Stadtarchiv Bremerhaven, 2005. ISBN 978-3-923-85126-3.

## Weblenken
Fritz Drobe

**Fritz Drobe** (* 16. Januar 1909 in Geestmünn; † 14. April 1994 in Langen) weer en plattdüütschen Schriever.

Drobe is 1909 as Söhn von en Müürger in Geestmünn boren. He weer dor bet 1923 op de Volksschool un hett denn in Bremerhoben en Lehr as Koopmann maakt. Von 1926 bet 1931 weer he koopmännschen Anstellten. 1931 bet 1932 hett he as Reporter för en Daagbladd arbeidt. 1933 is he Verwaltungsanstellten in Bremerhoben worrn. He weer dor Binnenrevisor in de Stadtkass. Bi de Stadt Bremerhoben is he bet 1972 bleven. Drobe is 1994 in en Olenhuus in Langen doodbleven.

In’n November 1950 hett he tohoop mit Fite Schultz de Plattdüütsche Gill Bremerhoben grünnt.

1974 hett he dat Verdeenstkrüüz an’t Band von’t Bundsverdeenstkrüüz kregen.

## Warken

Plattdüütsch:
* *Moorlüüd. Een Speel in 3 Törns.* Hermes, Hamborg 1937 (toeerst opföhrt an de Nedderdüütsche Bühn Hamborg, 17. März 1937)
* *Nielk, de Windbütel. Lustig Speel in 3 Törns.* Hermes, Hamborg [1954] (toeerst opföhrt an de Volksspeelbühn „Hüsung“ in Hamborg an’n 23. September 1954)
* *Eine vergnügliche Reise. Anekdoten und Kurzgeschichten in Hoch- und Plattdeutsch.* Ditzen, Bremerhoben 1979
* *Die Weiberjagd. Neue, heitere und besinnliche Kurzgeschichten in Hoch- und Plattdeutsch.* Ditzen, Bremerhoben 1984
* *De grote Waterprov. Osterspeel.* (toeerst opföhrt bi de Plattdütsche Gill in Bremerhoben 1960)
* *De Spinner. Vergnögt Speel.* (toeerst opföhrt an de Nedderdüütsche Bühn Waterkant in Bremerhoben an’n 24. September 1977)

Höörspelen:
* *Krusen Kohl.* (RB 2. Januar 1950)
* *Dubbelmord.* (RB 15. Mai 1950)
* *De Eck bi’t Gleis.* (RB 8. 3. 1954, Groningen 9. Januar 1969)
* *Dör Daak un Düster.* (NDR 8. Februar 1956)
* *Up legen Weg.* (RB 30. 7. 1956, WDR Oktober 1960)
* *Leeg Fahrwater.* (RB 23. Juni 1958)
* *Hannen weg von de Wetenschapp.* (WDR 6. März 1962)
* *De deepe Graben.* (WDR Dezember 1962)
* *Geiht allens sienen Padd.* (WDR 7. Mai 1965)
* *Twintig Mann un een Jung.* (RB 18. August 1966)
* *Blot een Kalennerblatt.* (WDR 14. April 1967)
* *Veel Wind in’e Schüün.* (RB 23. Oktober 1970)
* *Speeltüüg.* (RB 5. Juli 1976)
* *Dat Leben is noch nich vörbi.* (RB 26. Juni 1978)

Hoochdüütsch:
* *Rund um den Leuchtturm. Heiteres von Land- und Wasserratten.* 1968

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrievers

## Weblenken
Glendronach

**Glendronach** is en Whiskybrenneree in Forgue bi Huntly in Aberdeenshire, Schottland. De Brennereehüüs sünd deelwies in de schottischen Denkmollisten in de Katgeorie B inordent.

## Historie
De Brenneree is 1826 vun James Allardice grünnt worrn. Se is gau in de Regen vun’n Adel in London bekannt worrn, vunwegen dat de Graaf vun Gordon den ne’en Whisky bannig geern müch un Allardice na London inlaadt hett. In de Tiet dorna is de Brenneree mehrmols verköfft worrn. Ünner annern weer se vun 1920 bit 1960 in Besitt vun Charles Grant, en Söhn vun William Grant, den Besitter vun Glenfiddich. *Wm&nbsp;Teacher&nbsp;&&nbsp;Sons* hett 1960 de Destille övernahmen bit se 1996 dör den Mudderkunzern *Allied Domecq* dicht maakt weer. 2005 is Glendronach dör Pernod Ricard wedder apen maakt worrn. Dree Johren later weer se an de *Benriach Distillery&nbsp;Co.&nbsp;Ltd.* verköfft.

## Produkschoon
De Brenneree Glendronach leggt Weert op Traditschoon. Dorüm warrt de Gasten ok hüüt noch vun de Hööf ümto köfft. Dat Molt, dat för de Produkschoon bruukt warrt, warrt in de Destille sülvst herstellt. Glendronach höört to dat Whiskyrebeet Highlands. Dat Water för de Produkschoon kummt ut den *Dronac Burn*. To’n Brennen warrt in de Destille twee *Wash stills* un twee *Spirit stills* insett.

## Kiek ok
* List vun de schottischen Brennereen

## Literatur
* Charles MacLean (Rutgever.): *Whisky. World Guide, Regions, Distillers, Malts, Blends, Tasting Notes.* Dorling Kindersley, London et al. 2008, ISBN 978-0-7566-3349-3.
* Walter Schobert: *Das Whiskylexikon.* Fischer Taschenbuch Verlag, Frankfort an’n Main 2003, ISBN 978-3-596-15868-3.

## Borns


## Weblenken
August Lähn

**August Lähn** (* 16. Oktober 1867 in Prerow; † 15. April 1955 in Bremerhoben) weer en plattdüütschen Schriever.

Lähn is 1867 in Prerow op’n Darß boren un in Bremerhoben opwussen. He hett en Lehr as Bookhändler maakt, is denn aver mit 20 Journalist worrn. He hett ünner annern för de *[[Provinzial-Zeitung]]* un de *[[Nordwestdeutsche Zeitung]]* schreven. He weer blangenbi ok Schauspeler an dat Volksgoorntheater in Bremerhoben.

Sien bedüdenst Wark weer de *Meister Anecker*, den he 1940 rutbröcht hett.

## Warken

* *Lever doot as Slaav! Schauspiel in 1 Aufzug.* Hermes, Hamborg 1938
* *Wenn de Pott ’nen Lock hett. Plattdütsche Kemedi in 2 Törns.* Hermes, Hamborg 1938
* *Meister Anecker. Plattdüütsche Komedie in 3 Uptääg.* Hermes, Hamborg 1940 (toeerst opföhrt in’t Ohnsorg-Theater in Hamborg an’n 30. März 1958, in’t Feernsehn Nord III 12. November 1982)
* *Bottermelksgruben or Hochtiedsdag up’n Gantenhoff. Plattdeutscher Schwank in 1 Aufzug.* Hermes, Hamborg [1941]
* *Schützenfest in Düsternbrook. Plattdüütsche Kemedie in fiev Uptääg.* Hermes, Hamborg [1942]
* *Fro Mariken. Plattdüütsch Volksstück in 3 Uptääg.* Hermes, Hamborg [1944]
* *Up Bunjeshoff. Plattdüütsch Volksstück in veer Uptääg.* Hermes, Hamborg [1946]
* *Peper unnern Steert. Plattdeutsche Komödie in 5 Aufzügen.* Hermes, Hamborg [1949] (toeerst opföhrt an de Nedderdüütsche Bühn „Waterkant“ in Bremerhoben 1949)

Hoochdüütsch:
* *Meister Anecker. Lustspiel in drei Akten.* 1972

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrievers

## Weblenken
Stefan Bargstedt

**Stefan Bargstedt** (* 1974 in Stood) is en düütschen Designer.

Bargstedt is 1974 in Stood boren. He hett von 1995 bet 1998 en Lehr as Schriftsetter in Stood maakt un hett denn visuelle Kommunikatschoon an de Hoogschool för de Künst in Bremen un an de HGB Leipzig studeert. Dat Studium hett he 2006 as Diplom-Designer afslaten. He is nu sülvstännigen Designer in Bremen.

För sien Afslussarbeid *Platt! Wo und wie Plattdeutsch ist* hett he 2008 den Pries för dat Plattdüütsche Book von’t Johr kregen. Ok den Bremer Pries för Heimatforschung von de Wittheit to Bremen hett he 2007 wunnen.

## Warken

* *Platt! Wo und wie Plattdeutsch ist.* Schünemann, Bremen 2008, ISBN 978-3-7961-1907-1

## Weblenken

* Bargstedt sien Websteed (hoochdüütsch)
Gerd Bahr

**Gerd Bahr** (* 26. April 1933 in Drochters) is en plattdüütschen Schriever.

Bahr is 1933 in Drochters boren. He weer dor ok op de Volksschool un denn op de Middelschool in Stood. Na de School hett he en Lehr as Elektriker maakt un en Tied as Gesell arbeidt. Von 1955 bet 1958 hett he an de Pädagoogsche Hoogschool in Ossenbrügge studeert un dat twete Lehrerexamen maakt. Von 1962 af an weer he Schoolmeester an en lüttje Volksschool. Von 1966 bet to sien Rohstand weer he Rekter an de Grund- un Hauptschool in Bützfleet.

Bahr weer Afornten in’n Kreisdag von’n Landkreis Stood un Raadsherr von de Stadt Stood.

## Warken

* *Lot Di wat vertellen. 14 korte Geschichten.* Sülvsverlag, Bützfleet 1984
* *Wo heet düt und dat op Platt? Kleiner plattdeutscher Sprachführer.* Stadtspoorkass Stood, Stood 1985
* *Lot Di wat vertellen. Band 2. Nochmol 14 korte Geschichten.* Stadtspoorkass Stood, Stood 1986
* *So ännert sick de Tieden. Biller, Geschich’n, Riemels un Snacks ut de Kehdinger Gegend.* Stadtspoorkass Stood, Stood 1987
* *Schummertiet. Winter- un Wihnachtsgeschichten.* Quickborn-Verlag, Hamborg 1988, ISBN 3-87651-116-X
* *Wenn de Sünn höger stiggt. Vörjohrsgeschichten.* Quickborn-Verlag, Hamborg 1996, ISBN 3-87651-191-7
* *Merrn in koolen Winter. Wihnachts- un Wintergeschichten.* Quickborn-Verlag, Hamborg 2001, ISBN 3-87651-238-7

## Kiek ook bi

* List vun plattdüütschen Schrievers

## Weblenken
Adolf Peter Krönke

**Adolf Peter Krönke** (* 6. Februar 1897 in Neehuus; † 27. April 1984 in Harsfeld) weer en plattdüütschen Schriever.

Krönke is 1897 in Neehuus boren. He weer Journalist.

In Harsfeld is de Adolf-Peter-Krönke-Weg na em nöömt.

## Warken

* *Der Flecken Harsefeld. Sein Weg durch die Geschichte.* Pockwitz, 1967
* *Geschichten und Döntjes aus dem Heimatland.* Zeitungsverlag Krause, Stood 1971 
* *Harsefelder Märchen.* (mit Karl Schulz un Gisela Tamke), Kreisspoorkass Stood, 1987
* *Geschichten und Döntjes aus dem Heimatland 2.* Zeitungsverlag Krause, Stood 1989

## Weblenken