open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ernst-Ludwig Loewel

**Ernst-Ludwig Loewel** (* 8. November 1906 in Saarbrücken; † 6. April 1997) weer en düütschen Agrarwetenschopper.

Loewel is 1906 in Saarbrücken as Söhn von’n Gehemen Böverboraad Rudolf Loewel boren. He weer op dat Realgymnasium in Berlin un hett je dree Semester in Bonn-Poppelsdorf un Berlin Bueree studeert. In Bonn weer he Maat von dat Corps Hansea Bonn. In Berlin hett he 1929 sien Afsluss mit Diplom maakt. He is 1929 de eerste Baas von’n Obstbauversuchsring von Oolland worrn un weer 1934 de Begrünner von de Obstbauversuchsanstalt in Moorenn. He is dor Baas bleven, bet he an’t Enn von’t Johr 1971 utscheden is. Sien Nafolger weer Karl-Heinz Tiemann.

Loewel hett 1932 in Berlin sien Dr. agr. maakt un is 1955 Honorarperfesser an de Universität Hamborg worrn. 1969 is he in Hamborg an de Mathemaatsch-Naturwetenschopliche Fakultät  Perfesser för Aavtbo un angewandte Botanik worrn.

## Warken

* *Die Obstbaumspritzung unter Berücksichtigung der Verbesserung des Gesundheitszustandes des Baumes und der Qualität der Früchte.* Ulmer, Stuttgart 1937
* mit Siegfried Labus: *Deutsche Äpfel, die Handelssorten. Norddeutschland und Niederelbe. Ein Bildwerk*. Niemann & Moschinski, Hamborg 1941; Neeoplaag 2005 (Förderverein von dat Butenmuseum an’n Kiekbarg). ISBN 9783935096157
* mit Walter Quast: *Die Apfelsorten, mit den dazugehörigen Baumformen, Unterlagen und Stammbildnern, die im deutschen Obstbau künftig bevorzugt zur Anpflanzung kommen sollen*. Frankfurt (Oder) 1944.
* mit H. G. Blank: *Hinweise für die Ernte und Lagerung unserer wichtigsten Apfel- und Birnensorten 1965/66*. Becker, Uelzen 1965.
* *Erdbeeren – neue Ergebnisse der Forschung*. Parey, Berlin Hamburg 1979.

## Footnoten
Falje

**Falje** () is en lütten Oort in de Gemeen Sandbossel (Samtgemeen Sürsen) in’n Landkreis Rodenborg, Neddersassen.

## Geografie

De Oort Falje liggt bi’n Holt Falje. Von Süüd na Noord flütt de Durbeek an’n Oostrand von Falje langs un münnt dree Kilometer in’n Noorden in de Bever. De 1,2 Hektar grote Moorsee bi Falje is mit dat Holt ümto an’n 13. Juli 1937 ünner Landschopsschuul stellt worrn. Later is dat aver wedder ophoven worrn.

De Naveröörd sünd Bevern mit Bokel, Plönjeshusen un Bockhorst in’n Noorden, Deins, Löh un Visoh in’n Oosten, Rohr in’n Süüdoosten, Parnwinkel, Sürsen un Botterbarg in’n Süden, Hütten un Ochenhusen in’n Süüdwesten, Sandbossel in’n Westen un Minst in’n Noordwesten.

## Historie

Nadem de Hoff Falje 1884 an’n Staat verköfft worrn is, sünd so bi 850 Morgen Land opforst worrn. De Hüüs von’n Hoff sünd deelwies op Afbrook verköfft worrn. Een von de Hüüslingshüüs, dat toeerst 1805 in Falje boot worrn is, steiht vondaag noch in Ohrel.

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Bevern in’n Kanton Zeven höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

De Oort hett vör 1885 to dat Amt Zeven tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Zeven. 1932 is dat Deel von’n Landkreis Bremervöör worrn un 1977 von’n Landkreis Rodenborg.

De Oort is von öllers Deel von Ochenhusen ween. Ochenhusen is denn an’n 1. März 1974 Deel von de Gemeen Sandbossel worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Falje is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Lamberti-Kark in Sürsen.

För de Kathoolschen is de St.-Michaelskark in Bremervöör tostännig, de siet 1. September 2010 to de Karkengemeen Hillig Geist in Stood tohöört.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

An Falje langs löppt de Bundsstraat 71, de in’n Noordwesten na Bevern un Bremervöör geiht un in’n Süüdoosten na Sürsen, Zeven un Rodenborg. In’n Oosten geiht de Kreisstraat 108 na Deinst un Malst.

De nächste Autobahn is de Autobahn 1. De Opfohrt 48 Elsdörp liggt so 23 Kilometer in’n Süüdoosten von Falje.

De nächste Bahnhoff is de Bahnhoff Bremervöör an de Bahnlien Buxthu-Bremerhoben so bi ölven Kilometer wied weg in’n Noordwesten. Fröher hett de Bahnhoff Deinst an de Bahnlien Bremervöör–Wasra direkt bi Falje legen. Disse Bahnhoff hett 1969 för den Personenverkehr dichtmaakt.

## Literatur

* Michael Ehrhardt: *Ober Ochtenhausen. Altenburg - Falje - Hütten - Stoppelheide.* 2 Bänn, 2004/2005

## Footnoten
Karl Philipp Alexander von Arberg

Graf **Karl Philipp Alexander von Arberg un Valangin** (franzöösch *Charles Philippe Alexandre d'Arberg de Valangin*; * 1778 in Mons; † 18. Mai 1814 in Brüssel) weer en Adeligen un Verwaltungsbeamten in franzöösche Deensten.

## Biografie

Arberg is 1776 as Söhn von Graf Nicolaus von Arberg (1736-1813) un Franziska von Arberg (* 1756; ut de Familie Stolberg-Gedern) boren.

Arberg is na 1804 Kamerherr von Napoléon I. un Ridder von de Ehrenlegion worrn. Von 1808 bet 1810 weer he Guvernör op Slott Valençay. An dat Enn von dat Johr 1810 is he Präfekt von dat Departement von de Wersermünnen worrn, dat an’n 1. Januar 1811 opricht worrn is un Deel von dat Kaiserriek Frankriek weer. 

Arberg harr sien Amtsseet in Bremen in dat *Eelkingsche Huus* an’n Doomshoff un later in’n *Eschenhoff* an de Doomsheid. He hett ok op Good Landruhe in Horn wahnt.

Napoleon sien Nedderlagen in’n Russlandfeldtog von 1812 hebbt dorto föhrt, dat in’t Vörjohr 1813 Unruhen in dat besett Düütschland utbraken sünd. Von Arberg sien Kutsch is an’n 15. März 1813 bi Brinken överfullen un utplünnert worrn. Arberg is denn an’n 17. Oktober 1813 flücht. Na siene Flucht hett de Ünnerpräfekt Johann Pavenstedt de Präfektur övernahmen un bet 1814 behollen, as dat Departement na’n wunnen Krieg von de Allieerten över Napoleon oplööst worrn is.

Von Arberg hett an’n 24. Dezember 1813, na’n Dood von Präfekt Jeanbon Saint-André, dat Amt as Präfekt von dat Departement Donnersberg kregen. He hett dat Amt aver nie aktiv övernahmen.
Nevermind

**Nevermind** is dat tweete un bekannste Album vun de Grupp Nirvana ut Seattle, dat op 24. September 1991 rutgeven worr un dat den Dörchbrook vun de Grupp bedüüd. Dat bekannste Leed op düt Album weer *[[Smells Like Teen Spirit]]*, dat foorts en Welthit worrn is. Ok worrn *In Bloom*, *Come As You Are* un *Lithium* Hits. Dat weer dat tweete Album vun de Grupp na *Bleach* in 1989. 

## Infloot
Vörher weer Nirvana een vun de velen lütten Gruppen, de do in un rund üm Seattle wussen. Achtern weren se kommerziell Överflegers. Nich alleen düt, se verännern ok dat ganze Musiklandschop. Na de 80-Johren, de domineert worrn dörch Hairmetal un Elektropop, worr dank Nirvana de Musik mehr op Rock orienteert. Tohoop mit anner Grunge-Gruppen ut Seattle as Pearl Jam un Alice In Chains verännern se dat Gesicht vun de kommerzielle Musik in'n Allgemenen. Se brochen den Underground op na baven.

Dat Album mutt ok sien Spood an de propere Produkschoon danken - dorüm gegen de Grunge-Wenntheiten - de dat Album un vör allen dat Leed *Smells Like Teen Spirit* goodlich maak, üm op den Musiksenner MTV speelt warrn to könen.

## Cover
Dat Baby, dat op den Cover to sehn steiht, heet Spencer Elden. He worr tofallig utwählt. As Belohnen versproken Kurt Cobain un Courtney Love later eens mit em na en Restaurant to gahn (wat nie geböhr wieldat Kurt Cobain Sülvstmoord begüng). Op den Cover is he 4 Maanden oolt. De Angelhaak mit en Dollar-Note doran worr later digital toföögt. Dat Bild symboliseert den Ünnergang vun de Unschuld al bi de Kinner.

De Öllern vun Elden kregen $ 200 för de Foto. In 2007 geev Elden to, sik beschäämt to föhlen vunwegen de Foto. Na wat he sä föhlt he sik as den allergröttsten Pornostar in de Welt, wieldat de CD överall in de ganze Welt verköfft warrt.

## Geheem Leed
De eersten föfftigdusend Exemplar vun düt Album stoppen na dat Leed *Something In The Way*. All anner beinhoolt na dat Leed en Stillde vun teihn Minuten folgt dörch en verbargt Leed: *Endless, Nameless*, en Oort Jamsesschoon, de vun en Opnahm vun *Lithium* missleep.

## Track listing
# "Smells Like Teen Spirit" (Cobain/Nirvana) - 5:02
# "In Bloom" (Cobain/Nirvana) - 4:15
# "Come as You Are" (Cobain/Nirvana) - 3:39
# "Breed" (Cobain/Nirvana) - 3:04
# "Lithium" (Cobain/Nirvana) - 4:17
# "Polly" (Cobain/Nirvana) - 2:56
# "Territorial Pissings" (Cobain/Nirvana) - 2:23
# "Drain You" (Cobain/Nirvana) - 3:44
# "Lounge Act" (Cobain/Nirvana) - 2:37
# "Stay Away" (Cobain/Nirvana) - 3:33
# "On a Plain" (Cobain/Nirvana) - 3:17
# "Something In The Way" (Cobain/Nirvana) - 3:51
# "Endless, Nameless" (Verbargt Leed) (Cobain/Nirvana)
Yvon Petra

**Yvon Petra** (* 8. März 1916 in Ho-Chi-Minh-Stadt, Vietnam; † 12. September 1984 in Paris) weer en franzöösch Tennisspeler.

Petra weer de Nahfolger vun de so nömmt „veer Musketiere" (Henri Cochet, Jean Borotra, René Lacoste un Jacques Brugnon), de in de 1920er un 1930er Johren för Fuore up de internatschonalen Tennisplatzen sörgen deen.  

Sein gröttste Spood weer de Sieg in dat Herreneenzel 1946 in Wimbledon, as he in 5 Satzen gegen Geoff Brown wunn. Petra gung noch mit en Besünnerheit in de Historie vun Wimbledon in. He weer de letzte Tennisspeler, der up dat Centre Court as Speler lang Büxen anharr.

1937 harr he all gemeensam mit Simonne Mathieu dat Mixed-Turnier bi de Apen franzöösch Tennismeesterschapen in Paris wunnen. Een Johr later wunn he dor an de Siet vun Bernard Destremau dat Düppelfinale bi dit Turnier (gegen Donald Budge un Gene Mako). Dat glieker gelung hüm 1946 an de Siet vun Marcel Bernard nach fiev hart umkämpt Satzen gegen Enrique Morea un Pancho Segura. 

2016 wurr he in de International Tennis Hall of Fame upnommen.

## Weblenken
* ATP-Profil vun Yvon Petra (engelsch)
* ITF-Profil vun Yvon Petra (engelsch)
* Davis-Cup-Statistik vun Yvon Petra (engelsch)
Wendell Corey

**Wendell Reid Corey** (* 20. März 1914 in Dracut, Massachusetts; † 8. November 1968 in Woodland Hills, Los Angeles, Kalifornien) weer en US-amerikaanschen Schauspeler un Politiker.

## Leven un Wark
Corey weer de Söhn vun den Schauspeler Milton Rothwell Corey un Julia Etta McKenney. Na School gahn is he in Springfield, woneem he sien Afsluss maakt hett. He heet toeerst bi’t Theater sien Loopbahn maakt, woneem he Enn vun de 1930er Johren sien latere Ehfro Alice Wiley drapen hett. MIt ehr harr he veer Kinner. 1942 geev he sien Debüt an’n Broadway mit dat Stück *Comes The Revelation*. He speel eerst eenige Nevenrullen un haar 1945 mit *Dream Girl* sien eersten groten Spood in en Hööftrull. Dorbi weer he vun den Produzent Hal B. Wallis för Hollywood opdeckt. Corey hett dorophen en Verdrag bi Paramount Pictures ünnerschreven.

Sien eerste Filmrull speel he 1947 as Verbreker in *Desert Fury*, de in de Vereenigten Staaten veel Spood harr. Wiel sien korte Loopbahn bi’n Film hett he mit vele bekannte und beropene Stars tosamen speelt, as to’n Bispeel in den Hitchcock-Film *Rear Window* an de Siet vun James Stewart. Faken weer he in Westernfilmen to sehn.

Vun 1961 bit 1963 weer he Präsident vun de Academy of Motion Picture Arts and Sciences un togliek ok Liddmaat vun de Screen Actors Guild. Siet 1956 hett sik Corey ok in de Politik stark maakt un weer 1965 för de Republikaansche Partei in den Stadtraat vun Santa Monica wählt. En Johr later hett he för en Sitt in’t Repräsentantenhaus vun de Vereenigten Staten kandideert, man al bi de Vörwahl vun sien Partei verloren. An’n 8. November 1968 is Wendell Corey unvermodens mit 54 Johren doodbleven. De Oorsaak weer en Lebberzirrhoos dör sien johrelangen Alkoholismus. He is in Washington (Massachusetts) begraaft worrn. 

## Filmografie (Utwahl)

## Utteken
Corey hett blots en Utteken kregen, dat weer in’t Johr 1960 sien Steern op’n *[[Walk of Fame]]* in de Kategorie Feernsehn.

## Weblenken
George Tomasini

**George Tomasini** (* 20. April 1909 in Springfield, Massachusetts, USA; † 22. November 1964 in Hanford, Kalifornien) weer en US-amerikaanschen Filmeditor.

## Leven und Wark
Tomasini hett toeerst eenige Johren bi Paramount Pictures ünner Verdrag stahn. Denn hett he vör allen för Alfred Hitchcock arbeit, anfungen mit den Film *Rear Window*. In sien Loopbahn hett he dreeuntwintig Speelfilmen sneden, dorvun negen Filmen för Hitchcock. 1960 weer he för sien Arbeit an *[[North by Northwest]]* för den *[[Oscar]]* in de Kategorie *[[Oscar/Best Snitt|Best Snitt]]* nomineert.

Tomasini bleev 1964 unvermodens an en Hartinsuffizienz dood. He weer vun 1947 bit toletzt mit de Schauspelersche Mary Brian verheiraat.

## Filmografie (Utwahl)

## Weblenken
*
Glenfiddich

**Glenfiddich** (achtern mit en hard „ch“ as in „Wacht“ , schottisch-gäälsch *Gleann Fhiodhaich*, „Hirschdaal“) is en Whiskybrenneree bi Dufftown in’n ehmoligen County Banffshire in Schottland.

## Historie
De Brenneree Glenfiddich liggt in’t Daal mit den glieken Naam in’t Speyside-Rebeet in de schottischen Highlands. Se weer 1886 vun William Grant un sien Famillie grünnt. De Brennblaas stammt ut de ollen Cardhu-Brenneree. De eerste Whisky-Produkschoon füngt to Wiehnachten 1887 an. Siet de Tiet produzeert de Brenneree an’n glieken Oort mit dat sülve Produkschoonsverfohren mit een vun de lüttsten Brennblasen vun de schottischen Brennereen. Bit hüüt is dat Ünnernehmen in’n Besitt vun de Familie Grant.

In’t Johr 1963 künn in de Destille keen Blend-Whisky mehr herstellt warrn, vunwegen dat keen Grain-Whisky mehr levert worrn is. De Familie hett dorophen beslaten, den Ehisky ut rein Gassenmolt aftofüllen un to verköpen. Dormit füng dat moderne Vermarkten vun den Single-Malt-Whisky an, as dat vundaag begäng is.

Glenfiddich tellt to de spoodrieksten Whiskyherstellers. De Marke Glenfiddich is meist op de helen Welt to kriegen un an de tyypschen dreeeckigen Form vun de Buddels to kennen. In’n Smack is de Whisky teemlich mild un wennt sik dormit an en brede Mengde vun Kunnen.

## Produkschoon

Dat Water vun de Brenneree stammt ut de Robbie-Dubh-Borns. De Destille bargt twee *[[Meesch]]fatten* („mash tuns“) ut Eddelstahl un veeruntwintig *Gäärfatten* („wash backs“; tosamen 1.440.000&nbsp;l) ut Douglasienholt. Destilleert warrt in teihn *[[Washstill]]s* (jeedeen 9.100&nbsp;l) un achteihn *[[Spiritstill]]s* (jeedeen 4.550&nbsp;l) de ruchweg gliek op twee *Stillrooms* verdeelt sünd. Bit vör en poor Johren weer de een Hälft mit Gas un de annere Hälft mit Kahlen direkt hitt maakt. Intwüschen is de Produkschoon vullstännig op Gas ümstellt worrn.

Glenfiddich is een vun de wenigen schottischen Single-Malt-Destillen, de sien Produkten sülvst in Buddels affüllen deit. Dorbi warrt dat glieke Water bruukt as to’n Brennen. Na’n eersten finanziellen Spood harr de Fmailie Grant dat hele Ümland, woneem dat Water dörlopen deit, opköfft, üm to hinnern dat annere Fabriken boet warrt, de dat Water verunreinigen künnen.

De Marke Glenfiddich höört to de bekannsten Single-Malt-Whiskys. To den Spood hett seker ok dat Besökerhuus bidragen, dat al 1969 apenmaakt weer. De Brenneree kann ahn Intritt besöcht un bekeken warrn. Op dat Land vun de Brenneree liggt ok de Balvenie-Brenneree, de to dat Ünnernehmen höört. De fardige Whisky warrt to’n Riepen in 45 verschedene Lagerhüüs in’t Ümland vun de Brenneree lagert. Butendem gifft dat en egene Böttcheree un Koppersmeed, de de Fatten to’n Lagern ut bruukte Fattstaven sülvst herstellen doot.

## Kiek ok
* List vun de schottischen Brennereen

## Literatur
* Michael Jackson: *Whisky - Die Marken und Destillerien der Welt*. Dorling-Kindersley, München 2005, ISBN 978-3-8310-0764-6.

## Weblenken
Balvenie

**Balvenie** is en Whiskybrenneree bi Dufftown, Banffshire, Schottland.

## Historie
De Brenneree Balvenie is 1892 vun William J. Grant grünnt worrn, de ok al de Glenfiddich-Brenneree grünnt harr. Se ünner de Glenfiddich-Distille an de Häng vun de Convals in de Neeg vun den Oort Dufftown. Op dat Rebeet vun Glenfiddich gifft dat mit Kininvie noch en drüdde Brenneree, de in’t Johr 1990 apen maakt hett. *Balvenie* is en fröheren Naam vun den Oort Dufftown. In de Neeg kann een ok hüüt noch de Ruinen vun’t Balvenie Castle besöken.

De Brenneree weer mit bruukte Brennblasen vun de Destillen Lagavulin un Glen Albyn utrüst, vunwegen dat dat weniger kösten de. De eerste Brennloop weer an’n 1. Mai 1893. De Tall vun de Brennblasen weer in’t Johr 1957 op veer opstockt, de Brenneree sülvst weer 1965 un 1971 renoveert un utboet. Eerst weern noch mol twee Brennblasen inricht, un later noch een wietere. Intwüschen arbeit de Destille mit negen Brennblasen. 

Dat Water to’n Brennen stammt ut de öörtlichen Robbie-Dubh-Borns, de sik de Brenneree mit Glenfiddich delen deit, jüst so as de Ketelsmeed un annere Warksteden. Ok de Brennmeester David Steward is för beide Brennereen tostännig. Vun dat verbruukte Molt schüllt vundaag blots noch 15&nbsp;% ut egen Produkschoon kamen. En annern Ünnerscheed to Glenfiddich is de Törf, de vun Hand utsöcht, sneden un dröögt warrt. De eerste Single Malt is eerst 1973 affüllt worrn. Bit dorhen weer mit den Whisky de huusegene Blend herstellt.

## Produkschoon

För de Produkschoon vun Balvenie gifft dat een Meeschfatt (*mash tun*) vun ruchweg 10,2&nbsp;t, teihn Gäärfatten  (*wash backs*) ut Douglasienholt, veer *wash stills* un fief *spirit stills*, de mit Dampspiralen binnen in hitt maakt warrt. De Damp sülvst kummt vun de Afhitt vun Glenfiddich.

## Kiek ok
* List vun de schottischen Brennereen

## Literatur
* Charles MacLean (Rutgever): *Whisky. World Guide, Regions, Distillers, Malts, Blends, Tasting Notes.* Dorling Kindersley, London et al. 2008, ISBN 978-0-7566-3349-3.
* Walter Schobert: *Das Whiskylexikon.* Fischer Taschenbuch Verlag, Frankfort an’n Main 2003, ISBN 978-3-596-15868-3

## Weblenken
Saul Malatrasi

**Saul Malatrasi** (* 17. Februar 1938 in Calto) is en ehmalger italieensch Footballspeler un -trainer.

Malatrasi speel in de Afwehr un in’t Middelfeld un is bitlang de eenzig Speler in de de Historie vun de europääschen Football, de dat schafft hett, den Europapokal vun de Landsmeester (bzw. hüüd Champions League) mit twee verscheeden Vereens (AC Mailand un Inter Mailand) ut en un dat sülvig Land to winnen. 1981/82 weer he Trainer vun den Vereen Delfino Pescara 1936.

Für de italieensch Natschonalmannschap hett he 3 Lännerspelen maakt. 

## Karrierestatschonen
* 1958/59: SPAL Ferrara
* 1959/60 bit 1962/63: AC Florenz
* 1963/64: AS Rom
* 1964/65 un 1965/66: Inter Mailand
* 1966/67: US Lecce
* 1967/68 bit 1968/69 (?): AC Mailand

## Weblenken
* Saul Malatrasi in de Datenbank vun Weltfussball.de
Pontifícia Universidade Católica de Minas Gerais

De **PUC-MG** (Portugeesche Spraak *Pontifícia Universidade Católica de Minas Gerais*) is en Universität in Belo Horizonte, Minas Gerais, Brasilien.

De Grünnen geiht torüch up dat Johr 1958.

## Borns


## Weblenken

* Websteed vun de PUC-MG (Portugeesch)
Telegrafenbarg

De **Telegrafenbarg** is en Barg bi Klint in de Gemeen Heckthusen, de  hoog reckt.

De Öörd ümto sünd Bornbarg in’n Noordoosten, Heckthusen in’n Oosten, Klint in’n Süüdoosten, Lohmöhlen in’n Süüdwesten un Ihlbeek in’n Noordwesten.

De Telegrafenbarg is de höögste Steed in de Ümgegend. Den Naam hett de Barg 1837 kregen, as de Hambörger optische Telegraf inricht worrn is. Vörher is de Barg **Klintbarg** nöömt worrn. De optische Telegraf bestünn ut en Reeg von Signalanlagen twüschen Cuxhoben un Hamborg, över de Narichten (vör allen över Scheep, de in de Elv inlopen deen) schickt worrn sünd. Düsse Signalanlagen stünnen an besünners hoge Punkten, so dat de wiedhen to sehn weren. Dat weer nödig, üm mit mööglichst wenig Signalanlagen uttokamen.

De Naversignaals weren de Fahlbarg in’n Noordwesten in Dobrook un in’n Süüdoosten op’n Hogenwedel bi Stood.

1846 is noch en Dwarslien inricht worrn, de de Statschoon op’n Telegrafenbarg över Loomst, Beers un Elm mit de Statschoon Bremerhoben von de Optische Telegrafenlien Bremen-Bremerhoben verbunnen hett.

De Bedriev is denn 1849 instellt worrn, nadem 1848 twüschen Cuxhoben un Hamborg en elektrischen Telegraf inricht worrn is, de de Narichten veel lichter un gauer överdregen kunn.
Trochel

De **Trochel** is en Holt in’n Landkreis Rodenborg un in’n Besitt von de Neddersassischen Landsforsten. Fröher weer dat ok en Riddergood.

## Geografie

Dör den Süden von’n Trochel flütt de Wiedau un en Stück na Noorden to flütt de Veers. Dat Good Trochel liggt an’n Trochelbeek, de in de Wiedau münnt.

De Öörd ümto sünd Hemslingen un Söhlingen in’n Oosten, Moordörp in’n Süüdoosten, Bellen, Roosbrook un Nee-Bretel in’n Süden, Bootel in’n Süüdwesten un Brookel in’n Noordwesten.

## Historie

Trochel kummt toeerst 1220 as *Trochle* in en Oorkunn vör, in de de Bischop von dat Bisdom Veern, Iso, dat Lehn över den Hoff Trochel an de Ridders Friedrich un Heinrich von Trochle geven hett.

Fröher weer dat Land vör allen Heid un deelwies Moor. Eerst as dat Good Trochel 1880 in’n Besitt von’n Prüßen övergahn is, is dat Land opforst worrn.

In’n Eersten Weltkrieg sünd 2 Soldaten ut Trochel fullen oder vermisst.

De dree Meter hoge Lustbarg is en oold Hünengraff, dat 1961 wetenschoplich ünnersöcht worrn is.

Bet to Anfang von dat 18. Johrhunnert hett dat in Trochel twee Hööv geven. De Göder hebbt de Familie Zahrenhusen tohöört. Christian von Zahrenhusen is 1702 ahn Söhns doodbleven. Na em hett dat Balthasar von Zahrenhusen kregen. De twee Hööv sünd denn in een tohoopleggt worrn. Dat Good hett en Tied lang toeerst de Familie von Lützow un de Familie Kielmansegg tohöört. De Familie Kielmannsegg hett dat denn an 1762 de Familie Scheither verköfft.

To Anfang von dat 19. Johrhunnert hett dat Good de Familie Lameyer tohöört. Nadem Friedrich Lameyer 1824 doodbleven is, müss sien Weetfro Margaretha, borene Wieting, dat Good 1826 an Kriegsraad von Hattörp verköpen. Dat harr to disse Tied en Grött von 1864 Morgen.

Adolf von Hattörp hett dat Good denn 1876 an den Brennereebesitter Carl Hesse verköfft.

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Rodenborg in’n Kanton Rodenborg höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

De Oort hett vör 1885 to dat Amt Rodenborg in’t fröhere Hertogdom Veern tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Rodenborg. 1977 is dat Deel von’n ne’en grötteren Landkreis Rodenborg worrn.

De Oort is later Deel von de Gemeen Brookel worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Trochel is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Hillig-Krüüz-Kark in Brookel.

## Kultur

En Denkmaal för de Fullenen ut de twee Weltkrieg’ steiht in Brookel obi de Kark.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Dat Good Trochel liggt an de Kreisstraat 210, de in’n Süden över Bellen un Roosbrook bi Visselhöövd an de Bundsstraat 440 ran geiht. In’n Noorden münnt de K&nbsp;210 in de B&nbsp;71.

Dör den Noorden von’n Trochel geiht de B&nbsp;71 dör, de in’n Westen na Heemsbünnen un Rodenborg geiht un in’n Süüdoosten na Neenkerken un Soltau.

### Scholen

Kinner ut Trochel gaht op de School an’n Trochel in Brookel na Grundschool. De School hett dissen Naam 2010 kregen.

## Footnoten
Lucius-D.-Clay-Kasern

De **Lucius-D.-Clay-Kasern** weer en US-amerikaansche Kasern in Garlst. Dor weer de 2nd Armored Division (Forward) ünnerbröcht. Nöömt weer se na Lucius D. Clay, wat von 1947 bet 1949 de Militärguvernör von de Amerikaansche Besatzungszoon in Düütschland weer.

De Kasern is von 1975 bet 1978 boot worrn. De Kösten weren üm un bi 140 Milljonen US-Dollar. De Hälft hett de Bundsrepublik Düütschland betahlt, den Rest de Amerikaners. De eersten 200 Soldaten sünd an’n 17. Oktober 1978 in de Kasern intagen.

De Brigaad harr üm un bi 3500 Soldaten un 2500 Zivilanstellte un Familienliddmaten. Blangen Barracken, Garaaschen, en Scheetstand, Warksteden, Logistikinrichtungen un en Trainingsgelänn hett dat in Garlst ok en lütte Klinik, en Postamt, en Bökeree, en Kino un en kumbineerten Club för Offzeers un Mannschoppen geven. In’n April 1986 hett ok en Burger King in de Kasern apenmaakt.

Nadem 1990 de Irak-Kries anfungen hett, de 1991 to’n Tweten Golfkrieg föhrt hett, sünd veel Soldaten ut Garlst na’n Persischen Golf verleggt worrn. 18 Soldaten ut de 2nd Armored Division (Forward) sünd in’n Golfkrieg fullen. Dat Material weer nu to’n groten Deel in de Golfregion un de ole Opgaav, de de 2nd Armored Division (Forward) in’n Kolen Krieg harr, weer wegfullen, nadem de Sowjetunion uteneenfullen weer. Dorüm is de Kasern 1992 oplööst worrn. Över de Tied sünd von 1978 bet 1992 so üm un bi 28.000 amerikaansche Soldaten in Garlst statschoneert ween. An’n 1. Oktober 1992 hebbt de Amerikaners de Flagg inhaalt un dat Gelänn an dat Heer von de Bundswehr övergeven.

De Bundswehr hett den olen Naam behollen un bruukt de Kasern nu as Truppenschool. Üm un bi 15.000 Soldaten un zivile Anstellte warrt elk Johr logistisch utbillt. Disse School weer vörher in de Roland-Kasern in Bremen-Grohn ünnerbröcht. In’n Oktober 1999 is de School ganz na Garlst tagen. An’n 1. Oktober 2006 is de School Deel von de Striedkräftbasis worrn un heet nu Logistikschool von de Bundswehr.
John Michael O’Keefe

**John Michael O’Keefe** (* 18. November 1939 in New York City) is en britisch-US-amerikaansch Neurowetenschapler un Nobelpriesdräger. He is för de grundleggen Bidräg to de Rull vun den Hippocampus in rüümlich Orrienteeren un Gedächtnis bekannt. O’Keefe is Perfesser an dat Institut för kognitive Neurowetenschap vun dat University College London.

## Leven
O’Keefe wurr as Söhn vun irisch Inwannerer in New York boren un studeer an dat City College of New York (Bachelor-Afsluss). Dornah kreeg he sien Doktertitel in physiologischer Psychologie an de McGill University. Van 1967 af weer he weer an dat University College London un wurr dor 1987 Perfesser. 

He befaat sück mit de neuronale Basis speziell rüümlich Orienteeren un vun dat rüümlich Gedächtnis un de Funktion, de de Hippocampus dorbi hett. He wies, wu Oortsinformatschonen in neuronalen Nettwarken vun den Hippocampus spiekert sünd un dat dat in den Hippocampus Neuronen gifft, de för en bestimmte Oortsinformatschoon tostännig sünd (Place Cells). He hett en theoretisch Modell vun de Gedächtnisfunktschoon vun den Hippocampus entwickelt, dat he experimentell an Gnaagdeerten un Minschen överprüft hett. 1978 keem dorto en inflootriek Book vun hüm un Lynn Nadel herut. He hett sück ok mit de bi de Alzheimer-Krankheit typisch Defiziten in den Hippocampus befaat.

## Ehrungen
2008 kreeg he den Gruber-Pries för Neurowetenschapen un den *European Neuroscience Journal Award*, 2007 den *British Neuroscience Association Award*, 2001 den Feldberg-Pries un 2006 den Grawemeyer-Pries in Psychologie mit Lynn Nadel. 2013 wurr he mit den Louisa-Gross-Horwitz-Pries uttekent. He is Fellow vun de Royal Society un de *Academy of Medical Sciences*. 2014 wurr he in de EMBO gewählt. Ebenfalls 2014 wurr he mit den Kavli-Pries in Neurowetenschapen uttekent. In dat sülvig Johr wurr hüm tosommen mit May-Britt Moser un Edvard Moser de Nobelpries för Physiologie oder Medizin tospraken.

He is sowohl britisch as ok US-amerikaansch Staatsbörger. He is mit Eileen O’Keefe verheiraadt (Perfessersche för Public Health) un hett mit hör twee Söhns.

## Schriften
* Herutgever mit N. Burgess, K. J. Jeffery *The hippocampal and parietal foundations of spatial cognition*, Oxford University Press 1998
* Herausgeber mit P. Andersen, R. Morris, D. Amaral, T. Bliss *The Hippocampus Book*, Oxford University Press 2007
* mit Lynn Nadel: *The Hippocampus as a cognitive map*, Oxford University Press 1978 Websteed dorto mit Online-Kopie

## Weblenken
* Homepage
* Portrait up de Websteeed vun de Gruber Pries
* Ton' Erhalt vun den Gruber Pries an’ UCL

## Enkeld Nahwiesen
SV Düünbeudel

De **SV Düünbeudel** is en Sportvereen ut Düünbeudel, de in de Sportoorden Fuustball, Tennis, Dischtennis, Turnen un Radfohren aktiv is.

De Vereen is 1948 in Schregenmoor grünnt worrn. De Hauptsportoord weer Football, Dischtennis weer blangenbi. Disse Vereen hett sik aver 1955 wedder oplööst. Eerst an’n 8. März 1962 hebbt sik denn wedder noog Lüüd tohoopfunnen, üm den Vereen nee to grünnen. Ditmaal weren de eersten Sportoorden Fuustball un Dischtennis.

1977 is Düünbeudel in de Fuustball-Bundsliga rinkamen. Opstunns (Saison Feld 2014) speelt de Froonslüüd von’n SV Düünbeudel in de 2. Bundsliga Noord. De Mannslüüd speelt in de Verbandsliga Noord.

## Weblenken

* Websteed von’n  Vereen (hoochdüütsch)
Schmidt sien Föhren

**Schmidt sien Föhren** is en Holt bi Garlst. Dat Naturschuulrebeed Heidhoffer Dieken is Deel von Schmidt sien Föhren.

Dat Rebeed weer fröher Heid un is ünner Förster Schmidt opforst worrn. To Schmidt sien Deenstjubiläum an’n 30. September 1840 hett dat den Naam Schmidt sien Föhren kregen.

De Öörd ümto sünd Garlst in’n Noorden, Freißenbüttel in’n Oosten, Heilshoorn un Bruundörp in’n Süden, Eggst in’n Süüdwesten, Koppelsbarg un Metjensann in’n Westen un Meyenborg in’n Noordwesten.

An’n Westrand von’n Forst löppt de Autobahn 27 langs un in’n Oosten liggt de Lucius-D.-Clay-Kasern un en Reeg Zivilünnerkünften, för de en Deel von dat Holt ümhaut worrn is. Dat Rebeed hett ok deelwies to’n Truppenövungsplatz Garlst höört.

In’n Süden bi Bruundörp liggt de 40 Hektar grote Karkhoff FriedWald Bremer Swiez.
Hartwedel

De **Hartwedel** is en Eken-Böken-Holt bi Bootel. De Bodden besteiht hier ut Blocklehm.

An’n Noordrand von’n Hartwedel flütt de Wiedau langs, en Stück na Süden to flütt de Rodau.

De Öörd ümto sünd Heemsbünnen in’n Noorden, Brookel in’n Noordoosten, Bootel in’n Süüdoosten, Hassel in’n Süden, Hast in’n Süüdwesten un Worth in’n Noordwesten.

Dat Holt hett fröher bi dat Good Bootel bihöört. 1774 is de Grött von’n Hartwedel mit 200 Morgen angeven.

In’n Hartwedel liggt ok en oold Hünengraff.

## Footnoten
Dreehusen

**Dreehusen** betekent

* Dreehusen, Oort in de Gemeen Door'm in’n Landkreis Auerk, Neddersassen,
* Dreehusen, Oort in de Gemeen Jesborg in’n Landkreis Horborg, Neddersassen,
* Dreehusen, Oort in de Gemeen Töst in’n Landkreis Horborg, Neddersassen,
* Dreehusen, Oort in de Gemeen Stemmen in’n Landkreis Rodenborg, Neddersassen.
Glen Albyn

**Glen Albyn** weer en Whiskybrenneree in Inverness, Schottland.

## Historie
De Brenneree is an’n 10. Oktober 1844 dör James Sutherland grünnt worrn. In’n November 1849 sünd Deelen vun de Distille dör en Füür tonichten maakt worrn, man al in’n Februar 1850 güng dat mit de Produkschoon wieter. De Brenneree schüll vun 1855 an verköfft warrn, man en Köper is nich funnen worrn. So weer se 1866 stillleggt un blots noch as Koornmöhl bruukt worrn. Eerst 1884 is se vun *Gregory and Co.* wedder to en Brenneree ümboet worrn. Vun 1917 bit 1919 deen de Anlaag as Marine-Stüttpunkt för de US-Amerikaners. In disses Tiet weern dor ansteed vun Whisky Seemienen herstellt. 1920 is de Brenneree denn vun James Mackinlay un John Birnie (*Mackinlay & Birnie Ltd.*) övernahmen worrn. 1972 weer se an *Distillers Company Limited* (DCL) verköfft. In’t Johr 1983 is se denn dicht maakt worrn un 1986 weer se denn afreten. Vundaag steiht op dat Rebeet en Supermarkt.

## Produkschoon
De Destille Glen Albyn höör to de Region (nöördliche) Highlands. Jüst so as bi de Brenneree Glen Mhor gegenöver keem dat Water för de Produkschoon ut den Stroom Ness. Se barg een *Wash still* un een *Spirit still*, de vun *Fleming, Bennet & McLaren* in Glasgow herstellt weern. Siet 1964 weern se mit Damp hitt maakt.

## Kiek ok
* List vun de schottischen Brennereen
Oban (Brenneree)

**Oban** is en Whiskybrenneree in de Stadt Oban, Argyll, Schottland. Se höört to den Snapskunzern Diageo (ehmols *United Distillers*), de den Whisky as Deel vun de Classic-Malts-Reeg op’n Markt bringen deit. De Bowarken sünd in de schottischen Denkmollisten in de Kategorie B opföhrt.

## Historie
De Brenneree Oban is 1794 vun de Bröder John un Hugh Stevenson grünnt worrn. De lütte Havenstadt Oban is üm de Destille rüm entstahn, de vundaag in’t Hart vun de Stadt liggt. 1866 güng de Oban-Brenneree an Peter Cumstie, de ehr 1883 an James Walter Higgin wieter verköfft hett. De hett ehr 1890 renoveren laten. Man, de Bo vun ne’e Lagerhüüs müss aver afbroken warrn, vunwegen dat archäoloogsche Funnen maakt weern – de ruchweg 5000 Johren ollen Överresten vun söss utwassen Minschen un veer Kinner. Disse Funnen künnt vundaag in’t National Museum of Antiquities in Edinburgh bekeken warrn. 1898 güng de Brenneree an Alexander Edward, de dormols ok de Aultmore-Brenneree besitten de. In’t Johr 1923 weer Oban an *Dewar&nbsp;&&nbsp;Sons* verköfft un dormit opletzt an *Diageo*, de vundaag de Besitter is. In de Johren 1931 bit 1937 un 1969 bit 1972 weer in de Destille nich produzeert.

## Produkschoon

De Oban-Brenneree tellt to de Whisky-Region (westliche) Highlands un bruukt to’n Brennen Water ut den Loch Gleann a’Bherraidh. Siet de egene Molteree vun de Destilla dicht maakt worrn is, betütt Oban dat licht törfte Molt vun *Roseisle Maltings* in de Neeg vun Elgin. De Brenneree hett een Meeschfatt (*mash tun*) vun söss Tunnen ut Eddelstahl un veer Gäärfatten (*Wash backs*) ut Läärkenholt vun 28.000&nbsp;l jeedeen. Destilleert warrt in en *Wash still* un en *Spirit still*, de mit Damp hitt maakt warrt. De Whisky riept vör Oort in *Bourbon*- un *Montilla-[[Sherry]]*-Fatten un warrt to’n Affüllen na Leven, Fife bröcht, woneem Diageo en grote Affüllanlaag bedrifft.

## Besöök
Oban hett en Besökerzentrum un kann bekeken warrn. Dat is begäng, dat de Besökers jemehr Glas to’n Pröven na den Rundgang behollen drööft. De Whiskyproov warrt direkt ut en ruchweg teihn Johren oolt Fatt utgeven.

## Kiek ok
* List vun de schottischen Brennereen

## Borns


## Weblenken
Ronolulu Rodenborg

Dat **Ronolulu Rodenborg** is en Swemmbad in Rodenborg in’n Landkreis Rodenborg, dat von de Stadtwarken Rodenborg bedreven warrt. Dat liggt an de Nödenstraat dicht bi dat Över von de Wümm.

Dat Hallen- un Freebad, dat de Stadt Rodenborg tohöört hett, hebbt de Stadtwarken Rodenborg 1985 övernahmen. Dat Bad is 1992/1993 kumplett ümboot worrn un hett denn den Naam Ronolulu kregen.

Dat Ronolulu hett binnen en Becken von 25 m x 12,50 m mit 5 Bahnen, en Nichswemmerbecken von 20 m x 10 m, de Een- un Dree-Meter-Breder un den Fiev-Meter-Toorn mit Sprungbecken von 12,40 x 10,70 m, en 29,0 m² groot Planschbecken för ganz lütte Kinner, en 5 x 2,50 m groot Kinnerbecken un en 84 Meter lange Waterrutsch, de in en egen, sied Rutschenbecken ennt, dat 17 m² groot is.

Buten gifft dat en 15 Meter breed 50-Meter-Becken, en 516 m² groot Beleevnis-Becken, en 12 Meter lange un dree Meter brede Rutsch un en 110 m² groot Becken för ganz lütte Kinner. De Beckens buten sünd von Mai bet Enn September apen.

Tosätzlich gifft dat noch en Saunalandschop mit twee Saunas, en Dampbad, en Sanarium un en Soolbecken.

## Weblenken

* Websteed von dat Swemmbad (hoochdüütsch)
Waterdörper

**Waterdörper** is en Utdruck, de för de Dörper Hassel, Hast, Heemsbünnen un Worth in’n Landkreis Rodenborg bruukt warrt. De Naam kummt dor von, dat de Öörd in dat siede Land an de Övers von Rodau un Wiedau liggen doot, de in Rodenborg in de Wümm münnt. 1773 hett Johann Hinrich Pratje dorto schreven:

… dat Kaspel Rodenborg besteiht ut’n Flecken Rodenborg un veer Dörper, de Waterdörper nöömt warrt, vonwegen dat se bi grote Regenschuurs, un in’n Winter, wenn de Strööm licht över de Övers gaht, so von Water ümgeven warrt, dat ’n ok nich maal mit en Wagen von een Dörp na dat annere kamen kann. Bi dröög Weder doot de Wischen dor aver good wassen. …
*… das Kirchspiel Rotenburg besteht aus dem Flecken Rotenburg und vier Dörfern, welche, weyl sie bey großen Regengüssen, und im Winter, da die Flüsse leicht austreten, dergestalten mit Wasser umgeben werden, daß man auch nicht einmal mit einem Wagen von einem Dorf zum anderen kommen kann, Wasserdörfer genannt zu werden pflegen, Bey trockener Witterung sind sie dagegen mit gutem Wiesenwuchs versehen. …*
Karl-Heinz Tiemann

**Karl-Heinz Tiemann** (* 28. Juni 1940 in Peitschendorf, Kreis Sensborg) is en düütschen Agrarwetenschopper.

Tiemann is 1940 as Söhn von Marie, borene Masanek, un den Goorner Heinrich Tiemann in Peitschendorf in Oostprüßen boren. 1946 sünd siene Öllern mit em över Stettin na Oolwarder flücht. Dor weer sien Vader boren. Von 1947 bet 1953 weer he op de Volksschool in Oolwarder, denn von 1953 bet 1961 op dat Albrecht-Thaer-Gymnasium in Hamborg un hett dor sien Abitur maakt. 1961 hett he anfungen, an de Universität Hamborg Biologie to studeren. In’t Grundstudium harr he Chemie un Physik un hett in’n Juli 1968 dat Diplom in Botanik un Zoologie maakt.

In’n Oktober 1968 is he wetenschoplichen Mitarbeider an de Obstbauversuchsanstalt in Moorenn worrn. In’n Januar 1974 hett he as Nafolger von Ernst-Ludwig Loewel dat Leid över de Obstbauversuchsanstalt övernahmen un is dor 31 Johr lang Baas bleven.

An’n 1. Juli 2005 is Tiemann in Rohstand gahn. Sien Nafolger is Karsten Klopp.

## Warken

* *Der Erwerbsobstbau an der Niederelbe mit dem Zentrum Altes Land.* Verlag der OVA, Jörk 2012, ISBN 978-3000372308
Karsten Klopp

**Karsten Klopp** (* 16. April 1964 in Rodenborg) is en düütschen Agrarwetenschopper.

Klopp is 1964 in Rodenborg boren un op en Buurnhoff opwussen. He güng eerst op de Grundschool Visselhöövd un hett denn op dat Raadsgymnasium Rodenborg sien Abitur maakt. Nadem he sien Wehrdeenst bi de Bundswehr maakt harr, hett he von 1985 bet 1987 in Veern en Lehr as Boomschoolgoorner maakt. Denn hett he Goornbowetenschoppen an de Universität Hannover studeert un sien Dokter maakt. 2001 hett he bi de Obstbauversuchsanstalt in Moorenn anfungen as Berader för Ökobueree. An’n 1. Juli 2005 hett he dat Leid över de Obstbauversuchsanstalt von sien Vörgänger Karl-Heinz Tiemann övernahmen.

Klopp is verheiraadt un hett twee Kinner. He leevt in Wiegersen.
Rüster Forst

De **Rüster Forst** oder ok **Rüster Holt** is en üm un bi 2300 Hektar groot Holt rund üm den Oort Rüst.

Rüst weer fröher en Goodshoff. 1840 hett de Domänenkamer Hannover dat Good opköfft un anfungen, dat Land optoforsten.

An’n Noordrand von’n Rüster Forst hett de Heidbeek sien Born un in’n Westen de Steenbeek. In’n Süüdoosten flütt de Lüh in en Afstand von so bi een Kilometer an dat Holt langs. In’n Noorden slütt sik dat Naturschuulrebeed Feerner Moor an. 1973 is de Rüster Forst to’n Landschopsschuulrebeed maakt worrn.

De Öörd ümto sünd Ottenbeek un Gothenborg in’n Noorden, Dullern in’n Noordoosten, Hornborg in’n Oosten, Good Daudiek un Bliersdörp in’n Süüdoosten, Issendörp un Harsfeld in’n Süden, Lusthoop in’n Süüdwesten, Helmst un Deinst in’n Westen un Hagen in’n Noordwesten. Dör dat Holt löppt de Kreisstraat 44 von Helmst na Hornborg.

Andeel an’n Forst hebbt de Gemenen Harsfeld, Deinst, Dullern un Hornborg.
Ne’e Au

De **Ne’e Au** is en söss Kilometer langen Beek in Bremerhoben.

Ehren Utgangspunkt hett se an de Batteriestraat in Leh. Von dor flütt se na Noorden un billt den Ausee, de dör en Wehr opstaut is. De Ne’e Au böögt denn bi Speckenbüttel na Noordwest af. In’n Noordoosten von Weddewarden münnt se över en Schöppwark in’n Wallsgroov, de kort later in de Werser münnt.

De Ne’e Au is en künstlichen Waterloop. Se is eerst anleggt worrn, nadem de ole Au in Leh in Röhren leggt worrn is. De ole Au is na Süden flaten, nich na Noorden. De Born von de ole Au leeg bi de Wuster Straat un den hüdigen Ausee. Von dor is se na Süden flaten bet na’n Süden von de Rickmersstraat un na Süüdoosten üm denn bi de Warftstraat in de Geest to münnen.
Francisco Gabica

**Francisco Gabica**, eegentlich **Francisco Gabicacogeascoa Ibarra** (* 31. Dezember 1937 in Ispáster, Spanien; † 7. Juli 2014 in Bilbao) weer en ut dat Baskenland stammen spaansch Profi-Radrennfohrer.

## Loopbahn
Sien bedüüdenst Erfolg weer de Gesamtsieg bi de Spanienrundfohrt 1966. Twee Johr later kunn he bi dat glieker Rennen noch mal de Bargwertung up sien Naam schrieven. 

## Wat he schafft hett
* 1964: Een Deelstreck bi dat Critérium du Dauphiné Libéré
* 1966: Een Deelstreck bi dat Critérium du Dauphiné Libéré
* 1966: Een Deelstreck un Gesamtklassement Spanienrundfohrt
* 1967: Een Deelstreck Italienrundfohrt
* 1968: Winner Bargwertung Spanienrundfohrt

## Weblenken
* Francisco Gabica in de Datenbank vun Radsportseiten.net
* Francisco Gabica in de Datenbank vun de Tour de France (franzöösch)

## Enkeld Nahwiesen
Wallsgroov

De **Wallsgroov** is en Waterloop in Land Wusten, de an’n Gravenwall langslöppt. De Wallsgroov is dör Minschenhand anleggt worrn, üm dat Water ut dat Siedland von Land Wusten wegtoföhren. In de Masch liggt dat Siedland an’n Rand na de Geest sieder as dat Rebeed dichter bi de Küst. Wenn dat nu veel Regen geven hett un dor veel Water von de Geest dalkummt, denn mutt dit Water afföhrt warrn, dat dat Siedland nich afsüppt. De Wallsgroov weer dör denn Gravenwall indiekt. In de Oorkunnen is de Gravenwall toeerst in dat 14. Johrhunnert nawiest.

Dat Süüdenn von’n Wallsgroov na de Werser hen liggt in Bremerhoben bi Weddewarden. Dat weer fröher in’n Süden von dat Dörp Weddewarden, aver dör den Bo von dat Container-Terminal IV von’n Haven Bremerhoben in de Johren 2004 bet 2008 maakt de Wallsgroov nu en Knick na Noordwest un münnt nu eerst 1,5 Kilometer wieder an’t Noordenn von’t Container-Terminal in’n Noordwesten von dat Dörp. In’n Oosten von Weddewarden is de Münn von de Ne’e Au in’n Wallsgroov.

De Wallsgroov löppt in’n Oosten an Weddewarden, Dingen, Wremen un Mulsen langs na Noordoost to. Op dat Oostöver sünd de Öörd op de Geest Langen, Sievern un Holsseln. Bi Mulsen is de Wallsgroov mit de Misselwardener Waterlöös verbunnen.

Op de Maschsied sünd de nächsten Öörd Dorum un Cappel. Denn löppt de Wallsgroov dicht bi Millm langs, dat op dat Oostöver op’n Geestrand liggt, dör den Millmer Oortsdeel Specken.

De Wallsgroov wennt sik nu na Noordwest. Op de Maschsied liggt Spiek, op de Geestsied is Noordholt. Bi Spieker Neefeld drippt de Wallsgroov den op den olen Verloop von de Noordseeküst.

In dissen Noorddeel is vondaag de Spieker Waterlöös düüdlich wichtiger as Waterafloop as de Wallsgroov.

## Footnoten
Amtsgericht Oosterholt-Scharmbeek

Dat **Amtsgericht Oosterholt-Scharmbeek** is een von de teihn Amtsgerichten in’n Landgerichtsbezirk Veern. Dat hett sien Seet in dat Gebüüd an’n Kloosterplatz 1 in Oosterholt-Scharmbeek in’n Landkreis Oosterholt.

## Överornt Gerichten

Dat Amtsgericht Oosterholt-Scharmbeek sünd in’n Instanzentog dat Landgericht Veern, dat Oberlandsgericht Celle un de Bundsgerichtshoff in Karlsruhe överornt.

Den Gerichtsbezirk billt de Landkreis Oosterholt.

Siet 2005 is dat Amtsgericht Wasra för dat Hannels-, Genossenschafts- un Vereensregister in’n kumpletten Landgerichtsbezirk Veern tostännig. Dat Partnerschopsregister warrt siet 1. August 2005 zentraal bi dat Amtsgericht Hannover föhrt. För Insolvenzverfohren is dat Amtsgericht Veern tostännig.

## Geschicht

Mit dat hannöversche Gerichtsverfatensgesett von’n 8. November 1850, dat an’n 1. Oktober 1852 in Kraft gahn is, sünd Verwaltung un Justiz kumplett trennt worrn un de Amtsgerichten sünd as ünnerst Gerichten inricht worrn. Dat Amtsgericht Oosterholt is dor denn blangen dat Amt Oosterholt nee schapen worrn. De Grenzen von Amt un Amtsgerichtsbezirk weren desülven.

1859 is dat Amtsgericht Beverst oplööst worrn. De Gemenen Steern, Paddewisch, Ollendörp, Giehl, Giehlermöhlen un Giehlermoor ut’n Amtsgerichtsbezirk Beverst sünd dorbi Deel von’n Bezirk von dat Amtsgericht Oosterholt worrn. Dör en Verordnung von’n 22. Juni 1859 sünd later ok noch de Öörd Ahrensdörp (von dat Amtsgericht Bremervöör) un Helljes (von dat Amtsgericht Leh) an dat Amtsgericht Oosterholt kamen.

Mit de Veerte Verordnung över den Neeopbo von dat Riek sünd an’n 1. November 1939 grote Delen von dat Rebeed noorden de Lesum Deel von Bremen worrn. Dor sünd denn ok de Amtsgerichtsbezirken bi afännert worrn. Dat Amtsgericht Oosterholt-Scharmbeek hett dorbi von dat Amtsgericht Leendaal de Gemeen Huttenbusch tokregen un von de Amtsgerichten Blomendal un Lesum, de nu an Bremen fullen weren, all Rebeden, de bi Prüßen bleven sünd.

### Amtsrichters/Direkters

Amtsrichters:
* ~1858: Carl August Friedrich Wilhelm Niemeyer

Direkters:
* 1987–2002: Friedhelm Helberg
* 2002–2016: Bernhard Konitz
* 2016–: Stefan Koch

## Kiek ook bi

* List von de Amtsgerichten in dat Königriek Hannover

## Weblenken

* Websteed von dat Amtsgericht Oosterholt-Scharmbeek (hoochdüütsch)
* Översicht över de Rechtsspröök von dat Amtsgericht Oosterholt-Scharmbeek (hoochdüütsch)
Eekholt

**Eekholt** betekent

* Eekholt, Oort in de Gemeen Meschacht in’n Landkreis Horborg, Neddersassen,
* Wildpark Eekholt, Wildpark in’n Kreis Sebarg, Sleswig-Holsteen,
* Eekholt, Forst in de Gemeen Gnarrenborg in’n Landkreis Rodenborg, Neddersassen.
Löh

**Löh** betekent

* Löh, Oort in de Gemeen Himmelpoorten in’n Landkreis Stood, Neddersassen,
* Löh, Oort in de Gemeen Sounsiek in’n Landkreis Stood, Neddersassen,
* Löh, Oort in de Gemeen Deins in’n Landkreis Rodenborg, Neddersassen,
* Löh, Oortsdeel von Hipst in de Gemeen Hipst in’n Landkreis Rodenborg, Neddersassen,
* Löh, Oort in de Gemeen Schalksmüehle in’n Märkschen Kreis, Noordrhien-Westfalen,
* Löh, Oort in de Gemeen Wermelskirchen in’n Rhiensch-Bergschen Kreis, Noordrhien-Westfalen,
* Löh, Holt un Park in Blomendal, Bremen.

**Löh** is de Familiennaam von

* Clara Löh (* 1981), düütsche Mathematikerin,
* Gerhard Löh (* 1936), düütschen Schachspeler,
* Johannes Löh (1752–1841), düütschen evangeelschen Pastoor.

Kiek ok bi: Löhe.
Löh (Gemeen Sounsiek)

**Löh** () is en lütt Oort in de Gemeen Sounsiek (Samtgemeen Obbens) in’n Landkreis Stood, Neddersassen. De Oort höört polietsch al von öllers to Sounsiek to.

## Geografie

De Oort liggt op de Stoder Geest. Dat Water ut dat Rebeed flütt in’n Noorden na’n Starsbeek hen af un in’n Süden över’n Bockhorster Graven na de Au un de Ramm.

De Naveröörd sünd Sounsiek un Bredenhoorn in’n Noorden, Resbossel in’n Noordoosten, Holv in’n Oosten, Hassbossel in’n Süüdoosten, Bockhorst un Woonst in’n Süüdwesten un Wiegersen in’n Noordwesten.

## Historie

1105 kummt in en Oorkunn de Oort *Trintla* vör. Welk Forschers gaht dor von ut, dat dor *Löh* mit meent ween kunn. Aver seker is dat nich.

### Verwaltungsgeschicht

In de Franzosentied hett de Oort toeerst 1810 bet 1811 binnen dat Königriek Westfalen to de Mairie Wiegersen in’n Kanton Harsfeld höört un denn von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon.

De Oort hett vör 1851 to de Böörd Zittens von dat Amt Zeven tohöört un denn to dat Amt Hornborg. Na 1885 weer dat in’n Kreis Stood. 1932 is dat Deel von’n ne’en grötteren Landkreis Stood worrn.

Löh hett al jümmer bi de Gemeen Sounsiek mit bihöört. Mit de Gemeenreform in Neddersassen an’n 1. Juli 1972 is Sounsiek mit Remnoh un Wiegersen to en gröttere Gemeen Sounsiek tohoopleggt worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Löh is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel Obbens. Bet in dat 20. Johrhunnert weer de Oort Deel von dat Kaspel von de Andreas-Kark in Hullnst.

För de Kathoolschen is de St.-Michaels-Kark in Harsfeld tostännig, de siet 1. September 2010 to de Karkengemeen Mariä Himmelfohrt in Buxthu höört.

## Kultur

### Verenen

De Lüüd ut Löh maakt bi’n Schüttenvereen von Sounsiek mit.

## Weertschop un Infrastruktur

För Löh is de freewillige Füürwehr Sounsiek mit tostännig.

### Verkehr

Dör Löh löppt de Landsstraat 130, de in’n Noordoosten na Sounsiek, Beekdörp un Obbens geiht un in’n Süüdwesten na Ramshuus un Zittens. In’n Oosten geiht de Kreisstraat 41 na Hassbossel, Holv un Hullnst. Twüschen Löh un Bockhorst geiht von de L&nbsp;130 na Westen de K&nbsp;67 af, de na Woonst geiht.

De Radweg an de L&nbsp;130 von Löh över Bockhorst na Zittens is 2009 anleggt worrn.

De nächste Autobahn is de Autobahn 1. De Opfohrt 46 Heidenau liggt so söss Kilometer in’n Süüdoosten von Löh.

De nächste Bahnhoff is so bi 14 Kilometer wied weg in’n Noordoosten de Bahnhoff Buxthu an de Nedderelvbahn.

### Scholen

De Schölers ut Löh sünd fröher in Hassbossel na de Volksschool gahn. Vondaag gaht se aver na de Grundschool Wiegersen. En Kinnergoorn gifft dat in Sounsiek.

### Ver- un Entsorgung

För dat Afwater is de Stadtentwässerung Buxthu tostännig.

## Footnoten





## Weblenken
Wienbeek

De **Wienbeek** is en dree Kilometer langen Beek in’n Landkreis Oosterholt.

De Born von’n Wienbeek liggt in’n Süden von de Lange Heid bi Scharmbeekstotel un flütt dör dat Naturschuulrebeed Borndaals von de Wienbeek. Von dor flütt de Beek na Süüdoost un münnt bi Lintel in’n Scharmbeker Beek, de denn wedder in de Hamm münnt. In Lintel gaht de Bundsstraat 74, de Kreisstraat 5 un de Bahnlien Bremen-Bremerhoben mit Brüggen över den Wienbeek röver.