Gerhard Jahn

**Gerhard Jahn** (* 10. September 1927 in Kassel; † 20. Oktober 1998 in Marburg) weer en düütsch Politiker vun de SPD.

He weer van 1967 bit 1969 Parlamentarisch Staatssekretär bi de Bundsbutenminister un van 1969 bit 1974 Bundsjustizminister. 

## Familie
Gerhard Jahn wurr 1927 as öldst Söhn vun den evangeelschen Dokter Ernst Jahn un de jöödsch Dokter Dr. med. Lilli Jahn boren; Gerhard harr veer Süsters. De Kinner sünd in de lütt Stadt Immenhausen upwussen, wo de Öllern gemeensam en Huusarztpraxis harrn. De Vader leet sück 1942 vun sein Fru scheeden, um sien nichtjöödsche Leevsten, de en Kind vun hüm kreeg, to heiraaten. De in‘ Sinn vun de Natschonalsozialisten „halbjöödsch“, aber evangeelsch döfft Kinner ut de „privilegeert Mischehe“ weern, nahdem de Öllern sück scheeden laaten harr, en tonehmend Bedrohung dör de Gestapo utsett. Jahn sülvst wurr later nich in de Riekswehr beropen un hull sück in de letzt Maand vun den Tweeten Weltkrieg tietwies in’ Wald rund um Immenhausen versteckt. De Moder wurr tonächst in dat Arbeitserziehungslager Breitenau interneert. Ut disse Tiet stammt de umfangriek Korrespondenz mit hör Kinner, de man later in Jahns Nahlass funnen hett. 1944 wurr se nah Auschwitz deporteert, wo se en lütt Sett later storven is. Jahns Süsters wussen lang Tiet nicht, dat de mehr as 200 Breef vun hör Korrespondenz mit de Moder de Nahkriegswirren överleevt harr. Den Breefwessel vun Lilli Jahn mit hör Kinner hett Gerhard Jahns Neffe, de *[[Der Spiegel|Spiegel]]*-Redakteur Martin Doerry, in en Biographie över sien Grootmoder influchen un hett de Levenstüüchnisse 2002 ünner den Titel *Mein verwundetes Herz* verapenlicht.

Gerhard Jahn weer twee Mal verheiraadt un harr in de eerst Ehe dree Kinner. 

## Utbillen un Berop
Jahn hett dat humanistisch Friedrichsgymnasium in Kassel besöcht, weer aber 1943/44 mit sien Johrgang as Luftwapenhelper inberopen wurrn. Nah Kriegsenn‘ weer he van 1945 bit 1946 eerst as Landarbeiter un denn as  Verwaltungsangestellter in Immenhausen tätig. Dat Notabitur weer hüm nah 1945 verweigert wurrn, 1947 aber kunn he sien Afsluss beenden. Dornah hett he Juristeree in Marburg studeert, dat he 1950 mit dat Referendarexamen afslooten hett. Nah den Referendardeenst hett he 1956 de Große Juristische Staatsprüfung bestahn. Siet 1957 weer he as Afkaat tolaaten. 1969 bedeelig he sück mit Johann Baptist Gradl un annern an de Gründung vun dat  Wetenschapszentrum Berlin.

## Partei
1948 is Jahn den Sozialistisch Düütschen Studentenbund an de Hoochschool Marburg bitreden un wurr 1950 Vörsitter vun de Hoochschoolgrupp. 1949 weer he ok Liddmaat vun de SPD wurrn. Van 1950 bit 1954 weer he Ünnerbezirkssekretär vun de SPD-Marburg/Frankenberg. 1956 wurr he Kreisvörsitter vun de  Marburger SPD un to’n eersten Mal in den Marburger Stadtrat wählt. In dat  folgend Johr is he to’n eersten Mal in den Bundsdag intrucken, den he bit 1990 ahn Ünnebreken anhörrn dee. In disse Tiet weer he ok mehrfak in den geschäftsführend Vörstand vun de SPD-Bundsdagsfraktion.
In de 1960er Johren hett Jahn gemeensam mit Adolf Arndt un Gustav Heinemann de "Rechtspolitischen Kongresse der SPD" up den Weg brocht, de en groot Upmarksomkeit in de Fachwelt un in de Apenlichkeit kreegen. Nah de Dood vun sien Mentor und *spiritus rector* Adolf Arndt wurr Jahn to’n Kroonjuristen un führend rechtspolitischen Kopp vun de SPD. Ünner annern hett he Willy Brandt un Herbert Wehner in tallriek juristischen Prozessen vertreden. 1969 wark he maatgevend an Brandt sien eerster Regeerenserklärung mit. 

## Afordnter
Van 1956 bit 1978 weer Jahn Stadtverordneter vun de Stadt Marburg un dor tietwies Vörsitter vun de SPD-Fraktion.

Van 1957 bit 1990 weer he Liddmaat vun den Düütschen Bundsdag un af 1960 Liddmaat in den Vörstand vun de SPD-Bundsdagsfraktion, van 1961 bit 1963, van 1965 bit 1967 as ok van 1974 bit 1990 as Stellvertredend  Parlamentarisch Geschäftsführer. 1963 weer he vun dissen Posten tonächst wegen sien Verwicklung in de so nömmt SPIEGEL-Affäre torüchtreden. 

Dorto weer he in mehreren Bundsdag-Utschüssen tätig. 

## Apenlich Ämter

An‘ 12. April 1967 wurr Jahn to‘n Parlamentarischen Staatssekretär bi de  Bundsbutenminister, Willy Brandt, in de vn Bundskanzler Kurt Georg Kiesinger leit Bundsregeeren ernannt. Jahn hett dorbi den jüst ut Berlin nah Bonn kommend  Minister bi de Kommunikation mit den Bundsdag ünnerstütt.

Nah de Bundsdagswahl 1969 wurr he an‘ 21. Oktober 1969 as Bundsjustiizminister in de vun Willy Brandt führt Bundsregeeren beropen. Dank Jahn sien johrenlang Insetten för en Upwerten vun de Justizpolitik kreeg de Rechtspolitik 1969 to’n eersten Mal in en Regeerenserklärung en eegen Kapitel.  

In de Johren 1969 bit 1974 hett dat Justizministerium tallriek wesentlich Reformen utarbeit, so as de Reform vun dat Demonstrationsstrafrecht, en Regelung to de  Entschädigung bi Strafverfolgunsmassnahmen, de lang anstreevt Reform in de Juristenutbillen ("Staatsbürger im Talar"), de Verbeterung vun dat Mietrecht un vun de Schuul vun Mieters. de Inführung vun den Kündigungsschutzes för Mietverhältnisse över Wahnruum, Ännern vun dat Adoptivrecht un annere. 

Jahns vörnehmlich Projekte aber, de Reform vun dat Eherecht un vun dat Afdrievensrecht kunn he nich to’n Enn bringen. Dat klapp eerst ünner sien Nahfolger  Hans-Jochen Vogel.
    
Nah den Rückträe vun Willy Brandt is ok Jahn an‘ 7. Mai 1974 ut de Regeeren utscheeden, woll deshalb, wiel sien Person to düchtig mit de umstreeden Reformen vun de letzt Johren verbunnen weer. 

Van 1975 bit 1977 as ok van 1979 bit 1982 weer he Vertreder vun de  Bundsrepubliek Düütschland in de Minschenrechtskommission vun de UNO.

Nah de düütsch Weddervereenigung is Jahn ut den Bundsdag utscheeden, wurr aber vun Manfred Stolpe in de sien Beraderstaff nah Brannenborg beroopen.

## Sellschoplich Ämter
Van 1979 bit 1995 weer Jahn Präsident vun den Düütschen Mieterbundes. In sien Amtstiet hett he den Mieterbund to en slagkräftig Lobby-Grupp utbaut. De Verband harr gewaltig expandeert un harr nu düppelt so völ Mietervereens in sien Organisatschoon as vör sien Tiet. In de ööstlich Bundslänner harr man en solide Struktur upbaut un harr nu över 500 Beradensstellen bundswiet. 

Gerhard Jahn weer todem 1966 de Grünnenspräsident vun de Düütsch-Israelisch Sellschop. 

## Utteknungen
* Ehrenbörger vun de Stadt Marburg (Verleihung an‘ 10. September 1977)
* Dräger vun dat Bundsverdeenstkrüüz mit Steern un Schullerband  - Verleihung an’ 22. Mai 1984)
* Pieprooker vun dat Johr (1972)

## Literatur

* Sonja Profittlich: *Mehr Mündigkeit wagen. Gerhard Jahn (1927–1998) - Justizreformer der sozial-liberalen Koalition*, Bonn: J.H.W. Dietz Nachf. 2010, ISBN 978-3-8012-4196-4

## Weblenken

* Gerhard Jahn in de Katalog vun de Deutsche Nationalbibliothek
* Personennaamdatei