open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Nunatak

Een **Nunatak** (Inuktitut un Kalaallisut: *Nunataq*, wöördlich „wat uut Land maakt is“; Meertall: *Nunatakker, Nunatak*, Inuktitut *Nunatait*, Kalaallisut *Nunatat*) oder **Gletschereiland** is in de Glaziologie een Fels oder Barg, de för sik steit un uut enen Iesschild in dat Binnenland ruutkiekt.

## Översicht
Nunatak betekent allgemeen Bargtoppen, de döör een permanent Iesschild ruutkieken doot. Nunatakker sünd op groten Iesschilden un Gletschers so Landmarken, de al wiedhen to seen sünd. De gröttste Deel Nunatakker sünd Bargtoppen, de för sik staat un uut dat Ies ruutstaat, se köönt man ook Gruppen billen, so as in dat Köningin-Louise-Land op Gröönland.

Nunatakker sünd meist kantig un schörigt un wennt so af, dat ere Bargtoppen veriesen köönt. Tomeist sünd Nunatakker ook een eenmaligen Levensruum för Planten mang dat Ies ümto.

## Nunatakker in de Iestied
Na de „Nunatakhypothees“ weren in den Iestieden de Nunatakker as ene Aard iesfree’e Eilannen een wichtig Refugium för vele Planten un Deerter. Na de Ansicht hüüdtodaag’ spelen de Nunatakker daar man kene so wichtige Rull bi un de Wetenschop vundaag’ is sik vermoden, dat de meisten Planten un Deerter in den Iestieden grotendeels annerwegens överleevt hebbt. Planten un Deerter uut den iesfree’en Rebeden hebbt sik woll daarför weeder in de vergletschert Rebeden daalaten, nadem dat Ies daar anfungen weer to smölten (Tabula rasa-Hypothees).

Man in den Alpen un Karpaten köönt Aarden so as de Himmelsherold (*Eritrichium nanum*), dat Dolomiten-Fingerkruud (*Potentilla nitida*), de Swiezer Mannsschild (*Androsace helvetica*) oder dat Alpen-Grasnegelken (*Armeria alpina*) villicht op Nunatakker överleevt hebben.

In Europa weren villicht ook de noorweegsche Westküst, besünner de Fjell üm de Sognefjord rund üm, un de Finnmark een iesfree Refugium. Dat schull verklaren, waarüm in Noorwegen Planten so as de Lappland-Alpenroos (*Rhododendron lapponicum*), de Gröönlandsegg (*Carex scirpiodea*), de beid ook in Gröönland un Noordamerika verbreidt sünd, un endemische Aarden Klapprosen vöörkaamt. Man vundaag’ givt dat Twievel an de Hypothees, denn dat Ies weer villicht doch dicker as de Forscherlüüd’ sik dat eerdaags vermoden weren. De Methoden, de Forscherlüüd’ eerdem bruken de Dickte vun dat Ies to bestemmen, gellt vundaag’ as unseker. De iesfree’en Rebeden un Nunatakker an de noorweegsche Küst weren so villicht doch vullstännig mit Ies bedeckt.

## Weblenk

## Literatuur

* Eilif Dahl: *The-Nunatak Theory Reconsidered. Research in Arctic Life and Earth Sciences. Present Knowledge and Future Perspectives: Proceedings of a Symposium Held 4–6 September, 1985, at Abisko, Sweden*. In: *Mats Sonesson, Naturvetenskapliga forskningsrådet, Forskningsrådsnämnden* (Ruutgever): *Ecological Bulletins*. Nr. 38. Blackwell Publishing, Abisko 1987, ISBN 87-16-10034-4, S.&nbsp;77–95.

## Footnoten
Gilbert De Smet

**Gilbert De Smet**, ook **de Smet** oder **Desmet** schreven is Naam von

* Gilbert Desmet, belgischen Radrennfohrer,
* Gilbert A. R. De Smet, belgischen Germanist.
Benjamin W. Fortson IV

**Benjamin Wynn Fortson IV.** is een US-amerikaanschen Spraakwetenschopper un klassischen Philoloog.

He kreeg 1989 sienen *[[Bachelor of Arts]]* an de Yale University un maak 1996 sienen PhD an de Harvard University. He is perfesser för Ooldgreeksch, Latiensch, Literatuur un histoorsche Spraakwetenschop an dat College of Literature, Science, and the Arts  vun de University of Michigan.

Fortson sien Swaarpunkt is de Indogermanistik mit besünner Fokus op de itaalschen, helleenschen, indoaroschen, anatoolschen, keltschen un germaanschen Spraken.

He weer lange Jaren de *Senior Lexicographer* för dat *The American Heritage Dictionary of the English Language* un is Chefredaktuer vun de Beech Stave Press.

## Warken (Uutwahl)
* *Indo-European Language and Culture: An Introduction*, 3.&nbsp;Oplaag, Wiley-Blackwell 2021.
* *Language and Rhythm in Plautus*, De Gruyter 2008.

## Footnoten
Göschel

**Göschel** oder **Goeschel** ist de Familiennaam von

* Burkhard Göschel (* 1945), düütschen Manager
* Carl Friedrich Göschel (1784–1861), preußschen Karkenjurist un philosoophsch-theoloogschen Schriever
* Eberhard Göschel (1943–2022), düütschen Maler, Grafiker und Plastiker
* Gerhard Göschel (* 1940), öösterriekschen Künstler
* Heinz Goeschel (1906–1974), düütschen Ingenieur
* Helmut Göschel (* 1944), düütschen Politiker (SPD)
* Joachim Göschel (1931–2022), düütschen Spraakwetenschopper

**Kiek ook bi:**

* Göschl
Joachim Göschel

**Joachim Göschel**, mit vullen Naam **Otto Rudolf Joachim Göschel** (* 22. Dezember 1931 in Regis-Breitingen; † 9. April 2022 in Leipzig) weer een düütschen Spraakwetenschopper un Perfesser an de Philipps-Universität Marborg.

## Leven
Na siene Schooltied in Regis-Breitlingen un Altenburg studeer he vun 1951 bet 1955 an de Universität Leipzig de Fäcker Germanistik, Slawistik un Historie bi  Elisabeth Karg-Gasterstädt, Gabriele Schieb, Theodor Frings, Hermann August Korff, Rudolf Große un Horst Grünert. 1955 maak he dat Staatsexamen. Na siene Promotschoon 1961 in Leipzig un de Habilitatschoon an de Philipps-Universität Marborg bereep em de Universität 1971 as Perfesser för Phonetik bi’n Düütschen Spraakatlas. Vun 1987 ber 1997 weer he daar ook Direkter. Lange Jaren het d *Zeitschrift für Dialektologie und Linguistik* mit eren Biheften ruutgeven.

## Schriften (Uutwahl)

* *Die Orts-, Flur- und Flußnamen der Kreise Borna und Geithain. Namenkundliche Untersuchungen zur Sprach- und Siedlungsgeschichte Nordwestsachsens*. Köln 1964, .
* mit Günter Bellmann: *Tonbandaufnahme ostdeutscher Mundarten 1962 bis 1965. Gesamtkatalog*. Marborg 1970, ISBN 3-7708-0144-X.
* *Strukturelle und instrumentalphonetische Untersuchungen zur gesprochenen Sprache*. Berlin 1973, ISBN 3-11-003624-X.
* mit Norbert Nail un Gaston van der Elst: *Zur Theorie des Dialekts. Aufsätze aus 100 Jahren Forschung. Mit biographischen Anmerkungen zu den Autoren* (= *Zeitschrift für Dialektologie und Linguistik. Beihefte, Neue Folge.* Nr.&nbsp;16). Wiesbaden 1976, ISBN 3-515-02305-4.

## Literatuur

* Heinrich J. Dingeldein un Raphaela Lauf (Ruugevers.): *Phonetik und Dialektologie. Joachim Göschel zum 60. Geburtstag*. Marborg 1992, ISBN 3-8185-0107-6.
* Angelika Braun (Ruutgeversch): *Beiträge zu Linguistik und Phonetik. Festschrift für Joachim Göschel zum 70. Geburtstag*. Stuttgart 2001, ISBN 3-515-07979-3.

## Weblenken

* 
* 

## Footnoten
Charles V. J. Russ

**Charles Russ**, mit vullen Naam **Charles Victor Jolyon Russ**, (* 13. Juni 1942 in Edinburgh) is een britschen Germanist.

Russ maak sienen *Master of Letters* an de Newcastle University, enen *Master of Arts* an de University of Reading un sienen PhD an de University of Southampton. Russ is Dozent för Düütsch un Linguistik an dat *Department of Language* op de University of York.

Sien Swaarpunkt is de Spraakhistorie vun dat Hoogdüütsch, man ook de düütsche Dialektologie.

## Warken (Uutwahl)
**Monographien**
* *Historical German phonology and morphology* (1978)
* *Studies in Historical German Phonology* (1982)
* *The German Language Today* (1994)
**Översett Warken**

* *Contrastive Aspects of English and German* (1981)
* *Foreign Influences on German: Past and Present* (1984)
* *The dialects of Modern German* (1990)

## Weblenken

* 
* 
* Chalres V. J. Russ in dat *Germanistenverzeichnis*

## Einzelnachweise
Putzer

**Putzer** betekent

* Putzer, een anner Woord för Balbeer,
* Putzer, enen Handwarker, de mit Putz arbeidt,
* Putzer, een Fisch, de Parasiten vun anner Fisch fritt.

**Putzer** is de Familiennaam von

* Johann Putzer von Reibegg (1801–1892),öösterriekschen Koopmann,
* Joseph Putzer (1836–1904), öösterrieksch-amerikaansch Theoloog,
* Karen Putzer (* 1978), italieensche Skirennlöersch,
* Peter Putzer (1939–2015),öösterriekschen Rechtshistoriker.
Göschl

**Göschl** oder **Goeschl** is de Familiennaam von

* Benjamin Göschl (* 2005), öösterriekschen Footballspeler
* Bettina Göschl (* 1967), düütsche Kinnerbookschrieversch
* Gerfried Göschl (1972–2012), öösterriekschen Bargstieger
* Heinrich Göschl (1839–1896), düütschen Bildhauer
* Ignaz Göschl (1773–1847), bayerschen Generaalmajor
* Johannes Berchmans Göschl (* 1941), düütschen Theoloog
* Rainer Göschl (* 1940), öösterriekschen Bragstieger
* Roland Goeschl (1932–2016), öösterriekschen Künstler

* Franz Edler von Göschl (1821–1913), k.&nbsp;u.&nbsp;k. Oberst

**Göschl** is ook de Oordsnaam von

* Göschl (Sankt Urban), in Sankt Urban (Kärnten), Bezirk Feldkirchen, Kärnten

**Kiek ook bi:**
* Göschel
Barber

**Barber** betekent

* Barber (Familiennaam)
* Barber, engelsch Woord för Balbeer
* Barber, ierschen Krin’ninaalfilm

**Barber** betekent ook düsse Öörd

* Barber (Alabama), in’n Houston County
* Barber (Logan County, Arkansas)
* Barber (White County, Arkansas)
* Barber (Idaho), in’n Ada County
* Barber (Kalifornien), in’n Butte County
* Barber (Kansas), in’n Crawford County
* Barber (Maryland), in’n Talbot County
* Barber (Montana), in’n Golden Valley County
* Barber (New Jersey), in’n Middlesex County
* Barber (Chowan County, North Carolina)
* Barber (Rowan County, North Carolina) 
* Barber (Oklahoma), in’n Cherokee County

* Barber City, in’n Orange County, Kalifornien
* Barber Corner, in’n Hartford County, Connecticut
* Barber Creek Estates, in’n Oconee County, Georgia
* Barber Crossing, in’n Eddy County, New Mexico
* Barber Quarters, in’n Okeechobee County, Florida
* Barber Spur, in’n Evangeline Parish, Louisiana

* Barber Brook, Water in’n Saratoga County, New York
* Barber Gulf, Water in’n Onondaga County, New York
* Barber Run, Water in’n Crawford County, Pennsylvania
* Barber Island, Eiland in’n St. Lawrence County, New York
* Barber Canyon Mien, Mien in’n Pershing County, Nevada
* Barber Gene Mien, Mien in’n La Paz County, Arizona
* Barber Mien, Mien in’n St. Clair County, Alabama
* Barber Creek Oil Field, Ölfeld in’n Campbell County, Wyoming
* Barber Creek West Oil Field, Ölfeld in’n Johnson County, Wyoming
* Barber Creek State Wildlife Management Area, Park in’n Clinton County, Iowa
* Barber Pond State Wildlife Area, Park in’n Hartford County, Connecticut

* Barber Block, in Portland, Oregon, ID-Nr. 77001109
* Barber Dam and Lumber Mill, in Boise, Idaho, ID-Nr. 78001037
* Barber Farm, in Cleveland, North Carolina, ID-Nr. 02001717
* Barber Shop, in Vermilion, Ohio, ID-Nr. 79003932
* Barber-Barbour House, in Harrods Creek, Kentucky, ID-Nr. 80001582
* Barber-Colman Company Historic District, in Rockford, Illinois, ID-Nr. 06000674
* Barber-Mulligan Farm, in Avon, New York, ID-Nr. 80002647
* Barber-Pittman House, in Valdosta, Georgia, ID-Nr. 80001108
* Barber-Scotia College, in Concord, North Carolina, ID-Nr. 85000378
* Barber-Whitticar House, in Canton, Ohio, ID-Nr. 82003642

**Kiek ook bi:**

* Barber Branch
* Barber County in Kansas, USA
* Barber Creek
* Barber-Fall
* Barber-Gletscher
* Barber Lake
* Barber-Pole-Illuschoon
* Barber Pond
* Barbour
* Barber Angels
* Barbers
Digitalt atlas over Danmarks historisk-administrative geografi

**Digitalt atlas over Danmarks historisk-administrative geografi**, kort **DigDag**, () is een digitalen Altas över de histoorschen administrativen Eenheiden in Däänmark. Dat Forschprojekt leep twüschen 2009 un 2012.

## Maal un Afischt
Dat Maal weer een gemeensam histoorsch-geograafsche Datenbank över de administrativen Eenheiden in Däänmark op to stellen. Mit düsse Datenbank is den een GIS-Systeem inricht worrn, dat mööglich maakt:

* ene Infrastruktuur för de Ünnersöök to de administrative Historie in Däänmark vun 1600 an intorichten,
* ene Grundlaag för administraitv-histoorsch Ünnersöök to schapen,
* ene Söökmaschin för Archiven un Bökereen uutroarbeiden.

De Grunddaten sett uut ene digitale Katasterkaart un Informatschonen to Grundstücken tohoop.

Een Maal is een gemeensam histoorsch-administrativ Söökinstrument to schapen, mit dat de groten Kultuurarvinstitutschonen eer Kollektschonen, de administrativ ordent sünd, verknüppen köönt. De Kaartenatlas is intern för Archiven un Forschinstituten un ook för allemann in dat Internett. In dat Wark köönt de Brukerschen un Brukers de administrativen Eenheiden in enen Rebeed vun 1600 bet vundaag finnen.

De Atlas is ook för den Ünnerricht un de wetenschoplich Ünnersöök deenlich, denn histoorsch-statistsche Daten laat sik mit spetschellen Programmen un Geoinformatschoonssystemen (GIS) un den digitalen Atlas karteren.

## Projektdeelnemers
Projektdeelnemers sünd verscheden däänsche Forschinstituten, grote kultuurhistoorsche Institutschonen un Archiven.

Dat Kunsortium achter dat Projekt arbeid över Disziplinen un Instituten henweg. In dat Kunsoritium seten: dat Rieksarchiv, de Geodatenbehöörd, de Süüddäänsche Universtiät, de Däänsche Königliche Bökeree, de Kultuurarvbehöörd, dat däänsche Natschonaalmuseum un de Universität Kopenhagen.

Vun de Universität Kopenhagen eer Humanisstsche Fakultät nemen dat *Nordisk Forskningsinstitut* un dat Saxo-Instituut un vun de Biowetenschopliche Fakultät, de vöörmalige Königliche Veterinäär- un Bureehoogschool (KVL) mit dat *Zentrum för Woold, Landschop un Planen* () deel.

## Nettverwies

* digdag.dk Websteed vun dat Projekt (däänsch)
Library of Congress Control Number

De **Library of Congress Control Number** (**LCCN**) is een Identifikater för enen katalogiseerten Datensatz, den de US-amerikaansche ''Library of Congress'' (Kongressbökeree) in Washington, D. C. verdeelt. De LCCN, to Anfang „Library of Congress *Catalog* Card Number“, is dat Datenbank-Kennteken för enen Indraf in de US-amerikaanschen Natschonaalbibliografie mitsamts de Normdaten. Vun 1901 an, bet dat de *Library of Congress* dat Datenformaat MARC (Machine-Readable Cataloging) inföört het, kunnen de Bökereen in den Verenigten Staten ünner düsse Nummer Katalogkaarten bi de Kongressbökeree bestellen, so dat de Nummern ook faken in dat Impressum bi US-amerikaanschen Böker to finnen sünd.

De Library of Congress bruukt dat Systeem sied 1898. Dat Systeem is unafhängig vun den Inhoold in enen Book un schull nich mit ''Library of Congress Classification'' (LCC) verwesselt warrn. Ook de **Library of Congress Authorities** (LCAuth), de mit de Gemeensamen Normdatei (GND) to verglieken is, stütt sik op de Struktuur vun de LCCN.

## Struktuur

In siene Form vundaag givt dat de LCCN sied 2001. Se sett sik uut enen alphabeetschen Präfix mit twee Stellen, dat alleen för Normdaten (Personen un Slagwöör) is, denn ene Jaarstall mit veer Stellen un opletst sess Tallen. Dat de LCCN lichter to lesen is, sünd de letsten söss Tallen faken mit enen Binnstreek vun den anner Tallen afdeelt.

Bispelen:

* `␣␣␣92022183` (92-22183) *Knapp: Elliptic curves* (Book)
* `␣␣2002024184` (2002-024184) *Marker: Model theory* (Book)
* `n␣␣50036535` (n50-36535) *Guy Davenport* (Persoon)
* `n␣␣94112934` (n94-112934) *[[Barack Obama]]* (Persoon)
* `no2008168642` (no2008-168642) *United States. President (2009-: Obama)* (Persoon)
* `sh␣85092242` (sh85-92242) *Noncommutative rings* (Slagwoord)

Dat MARC-Präfix  benöömt, wokeen den Datzsatz inricht het. Bi Personen steit „n“ för de *Library of Congress*, „nb“ för de ''British Library'', „no“ för dat ''Online Computer Library Center'' (OCLC), „nr“ för dat *Research Libraries Information Network* (RLIN) un „ns“ för de Datenbank *Sky River*.

Bet in dat Jaar 2000 harr de Jaarstall man twee Stellen. De döörgaan Nummers binnen enen Jaar sett sik uut söss Ziffers mit Nullen vööran tohoop. De Binnstreek twüschen de Jaarstall un de letsten söss Ziffers is freewillig un schull na de *Library of Congress* vundaag beter nich meer in de LCCN staan.

## Nettverwiesen

* Structure of the LC Control Number (engelsch)
* Search the catalog of The Library of Congress (engelsch)
* Library of Congress Authorities (engelsch)

## Footnoten
Prince Charles Mountains

De **Prince Charles Mountains** () sünd ene Bargkeed in dat Mac-Robertson-Land in Oostantarktika.

Se sett sik uut de Athos Range, de Porthos Range un de Aramis Range tohoop. Allens tohoop is Bargkeed över 400&nbsp;km lang. Na Noord to begrenzt de Mount Starlight un na Süüd to de Goodspeed-Nunatakker de Barggrupp. De höögste Barg is de 3.355&nbsp;m hoge Mount Menzies. 

De United States Navy het de Bargen vun Wieden bi de Operation Highjump twüschen 1946 un 1947 opdeckt un fotografeert.

In den Jaren 1954 bet 1961 hebbt de Australian National Antarctic Research Expeditions de Bargen geoloogsch uutforscht un karteert. Daar sünd se bi op Iesenarz stött.

Dat Antarctic Names Committee of Australia (ANCA) geev den Bargen 1956 den daarmaligen britschen Throonfolger  Prinz Charles, hüuüdtodaag König Charles III. (*&nbsp;1948), to Eren.

## Nettverwiesen

* 
* Prince Charles Mountains op *geographic.org* (engelsch)
Stift Fünen

De **Stift Fünen** () is een evangeelsch-luthersch Bischopdom in de Däänsche Volkskark. De Sünt Knud Doomkark in Odense is de Bischopskark.

## Historie

Dat röömsch-kathoolsche Bischopdom Odense is vöör 988 grünnt worrn. In de Reformatschoon is de katholische Diözees 1536 oplööst worrn un dat evangeelsch-luthersch Stift Fünen grünnt worrn. De eerste Bischop weer Jørgen Sadolin, een protestantschen Reformater, den in Odense predigt harr.

1803 hett sik de Regioon Lolland-Falster vun dat Bischopdom afspleten un is een egen Bischopdom worrn. De Eilannen Als un Ærø hebbt sik 1819 afspleten un een egen Bischopdom grünnt. Dat Bischopdom is later man wedder oplööst worrn: 1864 is Æro wedder ünner de Jurisdiktschoon vun Fünen kamen, man Als is nu Deel vun dat Bischopdom Hadersleven. Vundaag maakt de Eilannen Fünen, Langeland un Ærø dat Bischopdom Fünen.

Dat Bischopdom is in 11 Proovstien ünnerdeelt: Assens, Bogense, Fåborg, Hjallese, Kerteminde, Langeland-Ærø, Middelfart, Nyborg un Odense Sankt Knuds. De Proovstien sünd wedder in 234 Karspellen deelt.

## Bischööp vun Fünen
 

## Footnoten
Composite Gazetteer of Antarctica

Dat , kört **CGA** ) vun dat Scientific Committee on Antarctic Research (SCAR) is dat offitschelle un rechtbunnen internatschonale Verteeknis för alle geograaphschen Naams in de Antarktis, de in natschonalen Naamverteeknissen ruutkamen sünd. Bavento staat geograaphsche Objekten ünner de See süüdlich vun 60° süüdliche Breide binnen, so as se in dat in de General Bathymetric Chart of the Oceans (GEBCO) staat.

2021 stünnen 39.132 geographsche Naams in dat CGA. De Naams kemen uut:

Naams för Objekten ünner de See leggt de  GEBCO fast.

## List vn Institutschonen for antarktsche Oordsnaams
Amtliche Institutschonen in verscheden Staten sünd:

* *[[Argentinien]]*: Instituto Geográfico Militar Sección Toponimia del Servicio de Hidrografía Naval de la Armada Argentina and Instituto Antártico Argentino
* *[[Australien]]*: Australian Antarctic Names and Medals Committee
* *[[Bulgarien]]*: Kommisschoon för Antarktsche Geographsche Naams
* *[[Chile]]*: Instituto Hidrografíco y Oceanográfico de la Armada de Chile (SHOA) und Instituto Geográfico Militar (IGM)
* *[[Volksrepubliek China|Volksrepublik China]]*: Chinese Place-names Committee
* *[[Düütschland]]*: Ständiger Ausschuss für geographische Namen
* *[[Frankriek]]*: Commission de Toponymie vun de TAAF, Institut Géographique National
* *[[Vereenigt Königriek vun Grootbritannien un Noordirland|Grootbritannien]]*: British Antarctic Survey UK Antarctic Place-Names Committee
* *[[Italien]]*: Comitato per i nomi geografici antartici
* *[[Japan]]*: Antarctic Place-names Committee of Japan
* *[[Kanada]]*: Geographical Names Board of Canada
* *[[Niegseeland|Neeseeland]]*: Antarctic Place-names Committee of New Zealand
* *[[Norwegen]]*: Antarctic Place-names Committee of Norway, Norsk Polarinstitutt
* *[[Polen]]*: Committee of Polar Research of the Polish Academy of Sciences
* *[[Russland]]*: Russian Interministerial Commission on Geographical Names
* *[[Uruguay]]*: Instituto Antártico Uruguayo
* *[[Vereenigte Staten|USA]]*: United States Board on Geographic Names

Anner internatschonale Institutschonen, de sik Naams för geograaphsche Objekten in der Antarktis beraten doot, sünd:

* *GEBCO*: GEBCO Sub-Committee on Undersea Feature Names

## Weblenken

* Composite Gazetteer of Antarctica (offitschele Websteed)

## Footnoten
Wink Martindale

**Winston Conrad** "**Wink**" **Martindale** (* 4. Dezember 1933 in Jackson, Tennessee) is en US-amerikaanschen Schauspeler.

## Weblenken

*
Dickmelk (Mehrdüdig Begreep)

**Dickmelk** oder **dicke Melk** betekent
* Dickmelk, witten frischen Kees (Quark),
* Dickmelk, vergoren klumpt Melk.
Hotte

**Hotte** is de Familiennaam vun

* Paul Hotte, kanaadschen Filmuutstatter,
* Alexis L’Hotte, franschen Generaal.

**Hotte** is de Ökelnaam vun

* Horst Hrubesch (* 1951) düütschen Footballspeler.

**Hotte** betekent

* Hotte, ene Kiepe,
* Hotte, witten frischen Kees (Quark).
Matte

**Matte** betekent

* Matte, ene Ünnerlaag,
* Matte, regionalen Uutdruck för witten, frischen Kees (Quark),
* *[[Temat-heret-cheret|Matte]]*, een ooldägyptsch Steernbild.
**Matte** is de Familiennaam vun

* Matte (Familiennaam) – kiek daar

**Kiek ook bi:**
* Matt
* Matten
* Mattes
Stimmlosen epiglottalen Frikativ

De **stimmlose epiglottale Frikativ** is een stimmlosen mit de Epiglottis artikuleerten Frikativ.

## Varianten
Velaren lateralen Approximant

De **velare laterale Approximant** is een stemmhaftigen an dat Velum artikuleerten lateralen Approximant.
Retroflexen Vibrant

De **retroflexen Vibrant** is een stemmhaftigen, mit de Tung torüggbagen artikuleerten Vibrant.

## Varianten
Stimmhaften dentalen Nasaal

De **stemmhaften dentalen Nasaal**  is een stemmhaftigen mit de Tung an’n Tänen artikuleerten Nasaal.

## Varianten
Lieke

**Lieke** betekent:

* Lieke, dood Liev vun enen Minschen,
* Lieke, een nedderlandschen Vöörnaam för Deerns.

**Kiek ook bi:**
* Liek
* Lieken
Stimmlosen dentalen Plosiv

De **stimmlosen dentalen Plosiv** is een stimmlosen mit de Tungentopp an de Tään artikuleerten Plosiv.

## Varianten
Stimmhaften dentalen Plosiv

De **stemmhaften dentalen Plosiv** is een stemmhaftigen mit de Tungentopp an de Tään artikuleerten Kunsonant.

## Varianten
Labiodentalen Flap

De **labiodentalen Flap** is eeen stemmhaftigen mit de Ünnerlipp an de bövere Reeg Biettään artikuleerten Kunsonant.

## Varianten
Alveolaren lateralen Approximant

De **alveolaren lateralen Approximant**  is een stemmhaftigen, an deAlveolen artikuleerten lateralen Approximant.

## Varianten
Stimmlose bilabiale Affrikaat

De **stimmlose bilabiale Affrikaat** is ene stimmlosen, mit beiden Lippen artikuleerte Affrikaat.

## Varianten
Blocksbarg

**Blocksbarg** oder **Blocksbarg** betekent

* Blocksbarg, anner Naam för den Brocken in’n Horz,
* Blocksbarg, Naam för verscheden Bargen, op de sik Hexen drepen schöölt,
* Blocksbarg, Barg in Ooldkünkendörp, Angermünge, Landkreis Uckermark, Brannenborg,
* Blocksbarg, Barg in Calvör, Landkreis Börde, Sassen-Anholt,
* Blocksbarg, Knüllgrav in Kühlungsborn, Landkreis Rostock, Meklenborg-Vöörpommern,
* Blocksbarg, Waanplatz in Oosterheid, Landkreis Heidkreis, Neddersassen,
* Blocksbarg, Barg bi Vaal, Kreis Steenborg, Sleswig-Holsteen,
* Blocksbarg, Rebeed in Flensborg, Sleswig-Holsteen,
* Blocksbarg, Ringwall bi Pansdörp, Kreis Oostholsteen, Sleswig-Holsteen,
* Blocksbarg, Waanplatz in Hennef (Sieg), Rhein-Sieg-Kreis, Noordrhien-Westfalen,
* Blocksbarg, Grootsteengrav bi Posewald, Putbus, Landkreis Vöörpommern-Rügen, Mekelnborg-Vöörpommern,
* Blocksbarg, Stopsteel vun de Lüttbahn Niebüll-Dagebüll in Galmsbüll,
* Blocksbarg, ole Naam för de Gellértbarg in Budapest,
* Bibi Blocksberg, Figur in ene Kinnergeschicht.
Brocken (Mehrdüdig Begreep)

**Brocken** betekent

* Brocken, groten Steen,
* Brocken, Köder in Jägerspraak

* Brocken (1141,2&nbsp;m), höögste Barg in’n Horz, bi Warnjeroe, Landkreis Horz, Sassen-Anholt,
* Brocken (Süüdgeorgien), Barg op Süüdgeorgien, Süüdatlantik
* Brocken, een mekelborgsch Adelsfamilie.

**Kiek ook bi:**

* Broken
* Brokken
* Brocke
Kain-Nunatak

De **Kain-Nunatak** () is een rund  hogen Nunatak in’n Grahamland op dat Antarktische Halveiland. De Nunatak is westliche Barg vun twee isoleerten Nunatakker op de Süüdsied vun Broad Valley op dat Trinity-Halveiland. 

Kartograafsch optekent worrn is dat Rebeed dör dat Falkland Islands Dependencies Survey in de Johren 1960 bet 1961. Naamgever is de bibelsche Figuur Kain. De twede Nunatak, de een beten in’n Oosten liggt, hett de Naam Abel-Nunatak kregen.

## Weblenken

* 
* 
* Cain Nunatak op geographic.org (engelsch)
* Cain Nunatak op ene topograafschen Kaart vun dat Trinity-Halveiland, Bundsamt för Kartografie un Geodäsie (hoogdüütsch)
Felsnadel

Ene **Felsnadel**, ook **Felstoorn** oder **Felstinn**, is een slanken Fels, de as enen Toorn meer oder minner free för sik steit.

Bispelen sünd de Bargtopp vun de Aigulle du Midi in dat Montblanc-Massiv, de meist 43&nbsp;m hoge Barbarine op de de Süüdsied vun de Pfaffenstein bi Königsstein, de Dree Tinnen, de Vajolet-Toorns in’n Dolomiten, de Fiamma in’n Bergell un de Campanile di Val Montanaia. 

## Galerie

Bild:Cerro_Torre.jpg|Cerro Torre 3.133&nbsp;m (Süüdflank ~2150&nbsp;m), Patagonien, Argentinien/Chile
Bild:Barbarine001.jpg|Barbarine (43&nbsp;m hoch), Sassische Swiez
Bild:Vajolett-Tuerme.jpg|Vajolet-Tootns 2.790&nbsp;m (Hauptturm 120&nbsp;m hoch), Süüdtirool, Italien
Bild:TH_Phang_Nga_-_James_Bond_Island.jpg|Khao Ta-Pu (bekannt as „James-Bond-Eiland“) vöör Khao Phing Kan, Thailand
Bild:Namibia-061026_174435.jpg|Fingerklipp 35 m hoog, Namibia
Bild:Monument_Valley_Totem_Pole.jpg|Totem Pole (137 m hoog in’n Monument Valley, USA
Bild:Drei_Zinnen_beschriftet.jpg|De Dree Tinnen in’n Dolomiten in Italien
Bild:Wiesenthauer_Nadel.JPG|Wiesenthauer Nadel an de Ehrenbürg


## Weblenken
Normaalweg

De **Normaalweg** is de Weg, op den een Barg meisttieds bestegen warrt un is meist de lichtste Weg op dat Bargtopp.

## Footnoten
Sinicintoppen

De **Sinicintoppen** (noorweegsch; ,  ‘Tüntelmeesbarg’) is een  hogen Barg in dat Wohlthatmassiv in dat oostantarktische Königin-Maud-Land, de sik uut de Ødegaardhøgda reckt.

Russische Wetenschopper hebbt den Barg sien Naam geven. Wetenschoppers vun dat Noorweegsche Polarinstituut hebbt den Naam 1991 op Norweegsch överdregen.

## Weblenken

* Sinicintoppen in dat Composite Gazetteer of Antarctica (engelsch)
Salom

**Salom** betekenkt

* Salom, een Dörp in de  Rajon Chust, Ukraine,
* Salom, okzitaansche Naam vun Salon-la-Tour, Département Corrèze, Frankriek,
* Şalom, jöödsch Wekenbladd in de Törkie.

**Salom** is de Naam vun

* Carlos Salom (* 1987), düütsch-palästinensischen Footballspeler,
* David Salom (* 1984), spaanschen Motoorradrennfohrer,
* Enrique Guerrero Salom (* 1948), spaanschen Politiker,
* Luis Salom (1991–2016), spaanschen Motoorradrennfohrer,
* Miguel Bover Salom (1896–1977), spaanschen Radrennfohrer.

**Kiek ook bi:**

* Schalom
Windspeel

**Windspeel** oder **Windspiel** betekent
* Windespeel, een Instrument, dat de Wind in Gang bringt,
* Italieensch Windspeel, ene italieensche Hunnraass,
* Windspeel, de ole Uutdruck för den Windhund,
* Windspeel (Musikgrupp), plattdüütsche Musikgrupp uut Angeln in Sleswig-Holsteen,
* ''Windspiel'', een Segelfleger.
Rudolf Steinmetz

**Rudolf Steinmetz** is de Naam vun

* Rudolf Steinmetz (1801–1854), düütschen luthersch Theoloog und Generaalsupperndent,
* Rudolf Steinmetz (1832–1921), düütschen luthersch Paster,
* Rudolf Steinmetz (1863–1940), düütschen Generaalsupperndent un Heimatforscher,
* Sebald Rudolf Steinmetz (1862-1940), Grünner vun de Volksuniversiteit Amsterdam.
Krumm

**Krumm** betekent

* Krumm, Tostroom vun de Fils in Eislingen, Landkreis Göppingen, Baden-Württembarg,
* Krumm-Segg,  een Suurgras.

**Krumm** is de Naam vun

* Anna Krumm († 1476), Swiezer Priorin,
* Arnold Krumm-Heller (1876–1949), düütschen  Dokter, Okkultist un Rosenkreuzer,
* Carsten Krumm, düütschen Jurist,
* Christian Krumm (* 1977), düütschen Historiker un Schriever,
* David A. Krumm (* 1967), Generalleutnant in de US Air Force,
* Franz Krumm (1909–1943), düütschen Footballspeler,
* Hans-Jürgen Krumm (* 1942), deutsch-öösterriekschen Germanist,
* Heinrich Krumm (1896–1957), düütschen Ledderwarenfabrikant,
* Hermann Krumm (1855–1915), düütschen Germanist, Schriever un Ruutgever,
* Johannes Krumm (* 1991), düütschen Baseballspeler,
* Karl-Heinz Krumm (1930–1992), düütschen Journalist,
* Marcel Krumm (* 1978), düütschen Rechtswetenschopper,
* Michael Krumm (* 1970), düütschen Rennfohrer,
* Paul Albert Krumm (1924–1990), düütschen Filmschauspiler,
* Rainer Krumm (* 1971), düütschen Schriever un Managementtrainer,
* Volker Krumm (1934–2020), deutsch-öösterriekschen Pädagoog,

**Kiek ook bi:**

* Goldpfeil Ludwig Krumm AG
* Krümmede
* Krumme
* Krum
* Grum
* Crum
Ząbrowo

**Ząbrowo** betekent

* Ząbrowo (Gościno) (ehmaals *Semmerow, Kreis Kolbarg, Pommern*) in de Woiwodschop Westpommern,
* Ząbrowo (Iława) (ehmaals *Sommerau, Kreis Rosenbarg, Westpreußen*) in de Woiwodschop Ermland-Masuren,
* Ząbrowo (Świdwin) (ehmaals *Semerow, Kreis Belgard-Schivelbein, Pommern*) in de Woiwodschop Westpommern
* Ząbrowo (Stare Pole) (ehmaals *Sommerau, Kreis Malbork, Oostpreußen*) in de Woiwodschop Pommern,
Rohrstock

**Rohrstock** betekent

* Rohrstock, een Slagstock,
* Rohrstock, ene plattdüütsche Folkband uut Dithmarschen.
Wispel

**Wispel** betekent
* Wispel, ene ole Eenheid för Koorn,
* Wispel, een annern Naam för de Mispel (Mespilus germanica).
Wispel (Eenheid)

Een **Wispel** (ook *Winspel*) is een ool Pottmaat, dat in verscheden düütschen Länner besünners för Koorn begäng weer.
Na dat Landbook vun de Mark Brannenborg uut dat Johr 1375 weer een Wispel (*chorus*) 24 Schepel.

In anner Regionen weer een Wispel:

* In’n Bronswieker Land weer een Wispel in 40 Himpten ünnerdeelt, wat 1245,8 Liter weer.
* In Celle gull 1 Wispel = 4 Schepel = 40 (oder 48) Himpten.
* In Hamborg weer een Wispel 20 Fatt, üm un bi 1099,2 Liter.
* In’n Hannöverschen Land keem een Wispel 48 Himpten liek.
* In Meklenborg-Strelitz weer een Wispel =  2 Drömt = 25 Schepel, üm un bi 1368,2 Liter.
* In Sassen weer een Wispel = 2 Malter à 12 Schepel, wat 2491,7 Liter weer.
* Een preußischern Wispel = 24 Schepel, üm un bi 1319,1 Liter.

In dat fröhe 20.&nbsp;Johrhunnerd weer de Wispel to’n Deel noch as Maat na Wicht begäng un weer in’n Hannel mit Koorn 1000&nbsp;Kilogramm.

## Footnoten
Karl Odermatt

**Karl Odermatt** (* 17. Dezember 1942 in Luzern) is en ehmalger Swiezer Footballspeler un -trainer.

De Middelfeldspeler fung sien Loopbahn 1954 bi Concordia Basel an, wo he bit 1962 bleev. Denn is he to’n FC Basel. Bit 1975 reck he mit dissen Vereen 5 Meesterschapen (1967, 1969, 1970, 1972, 1973) un wurr dreemal Pokalsieger. Van 1975 bit 1979 speel he denn noch bi Young Boys Bern. 1973 wurr he Footballer vun dat Johr in de Swiez.  

För de Swiezer Natschonalmannschap hett he van 1963 bit 1973 50 Lännerspelen maakt un hett ok an de Football-Weltmeesterschap 1966 deelnommen. 

Nah sien aktiv Loopbahn weer he ok noch as Trainer aktiv. 

## Borns
* Bernd Rohr, Günter Simon: Fußball-Lexikon, 2004 Copress Verlag, ISBN 3-7679-0829-8
Vagabunden

**Vagabunden** betekent
* Vagabunden, Lüüd, de rumströmert,
* Vagabunden, en plattdüütsche Vereen,
* Vagabunden, en Film.
Deßel

**Deßel** betekent
*Deßel, Stadtdeel vun Dringelborg, Landkreis Kassel, Hessen,
*Deßel, Warktüüg to’n Holtbearbeiden.
Deissel

**Deissel** betekent

* Deissel, Warktüug to’n Holtbearbeiden,
* Deissel, Dörp in de Gemeen Stemwäide, Kreis Minnen-Lübke, Noordrhien-Westfalen.

;Kiek ook bi:
* Deßel
Staten-Eiland

**Staten-Eiland**' betekent
* Staten-Eiland, Eiland vun New York,
* Staten-Eiland, Eiland in Argentinien.
Tapeet (Mehrdüdig Begreep)

**Tapeet** oder **Tapete** betekent

* Tapeet, Dekoratschoon op Wännen,
* Tapeet, een Dischdook,
* Tapete Records, Independent-Label uut Hamborg,
* Tapete (Rapper), Musiker uut Berlin,
Gross Hills

De **Gross Hills** sünd ene Keed scharpe spitze Bargen un Toppen oosten de Schmidt-Gletscher un noordoosten de Pioneer Heights in de westantarktischen Heritage Range. Mang den Bargtoppen tellt de  hoge Courtney Peak in de nöördliche Deel. An de süüdööstlichen Sied liggt de Felsspitz Ziegler Point.

Se dregt den Naam vun den Geologen Barton Gross, de in’n Sommer 1963/1964 mit ene geoloogsche Expeditschoon vun de University of Minnesota dat Rebeed üm de Bargen ünnersöcht hett.

## Footnoten
Walgreen

**Walgreen** is de Naam vun

* Charles Rudolph Walgreen (1873–1939), US-amerikaanschen Ünnernehmer.

**Walgreen** betekent

* Walgreens Boots Alliance, US-amerikaansche Afthekenkeed
* Walgreen-Küst, Küst in dat Marie-Byrd-Land, Antarktika
* Walgreen Peak, Berg in dat Marie-Byrd-Land, Antarktika
Abbott Peak

**Abbott Peak** betekent

* Abbott Peak, Felsnadel an de Noordflank vun Mount Erebus, Ross-Eiland, Antarktis,
* Abbott Peak, Barg in de Main Range vun de Snowy Mountains, New South Wales, Australien.
Abele

**Abele** betekent

* Abele-Nunatak, Nunatak in dat Marie-Byrd-Land, Antarktika,
* Abele Spur, Felsspoorn in dat Queen Elizabeth Land, Antarktika,
* Abele Optik, düütsch Augenoptikerünnernehmen,
* Eugen Abele, düütsch Landmaschienhersteller.

**Abele** oder **Ābele** is de Familiennaam vun

* Ādolfs Ābele (1889–1967), lettschen Organist, Pianist, Dirigent, Komponist un Musikpädagoog,
* Alexander Abele (* 1969), US-amerikaanschen Gitarrist un Komponist,
* Andrea E. Abele (* 1950), düütsche Professorin för Psychologie,
* Arthur Abele (* 1986), düütschen Teihnkämper,
* Christoph Ignaz Abele (1627–1685), öösterriekschen Hofbeamter un Rechtsgelehrten,
* Doris Abele (1957–2021), düütsche Meeresbiologin,
* Eberhard Abele (1871–1948), düütschen Architekt,
* Eugen Abele (1874–1951), düütschen Paster un Heimatforscher,
* Franz Abele von Lilienberg (1766–1861), öösterriekschen Feldmarschalleutnant,
* Gerhard Abele (1937–1994), düütschen Geograph,
* Hanns Abele (1941–2016), öösterriekschen Volksweert,
* Inga Ābele (* 1972), lettsche Schrieversch,
* Johann Martin Abele (1753–1805), düütschen Publizist,
* John Abele (* 1941), US-amerikaanschen Ünnernehmer,
* Julian F. Abele (1881–1950), US-amerikaanschen Architekt,
* Karl von Abele (1778–1835), düütschen Jurist un Richter,
* Marianne Abele-Horn (* 1947), düütsche Medizinerin,
* Matthias Abele von un zu Lilienberg (1616/1618–1677), öösterriekschen Schriever,
* Pete Abele (1916–2000), US-amerikaanschen Politiker (Republikaansche Partei),
* Rudolf Abele (Kapitän) (1876–1955), öösterriekschen Fregattenkapteinn,
* Rudolf Abele (Politiker) (1898–nach 1934), düütschen Bürgermeister,
* Stephan Abele (* 1977), düütschen Pädagoge un Hochschullehrer,
* Theodor Abele (1879–1965), düütschen Theoloog un Pädagoog,
* Vincenz von Abele (1813–1889), öösterriekschen Geheemraad un Feldtüügmeister.

**<br />Kiek ook bi:** Abel
List vun geograafschen Objekten, de vun de GANOVEX-Expeditschonen benöömt wurrn

De **List vun geograafschen Objekten, de vun de  GANOVEX-Expeditschonen benöömt wurrn** list de geograafschen Objekten, de bi de GANOVEX-Expeditschonen I bet V in dat Viktorialand un an de oostantarktische Oates-Küst eren Naam kregen hebbt. De Born is dat *Verzeichnis deutschsprachiger geographischer Namen de Antarktis* vun den *Ständigen Ausschuss für geographische Namen*.

## GANOVEX I 1979/1980

## GANOVEX III 1982/1983

## GANOVEX IV 1984/1985

## GANOVEX V 1988/1989
Den 9./10.&nbsp;Mai het dat Düütsche Landskommitee för dat Scientific Committee on Antarctic Research (SCAR) un för dat International Arctic Science Committee (ISAC) 15  Naams uut de GANOVEX V un GEISHA-Expeditschoon (1987/1988) vun dat Alfred-Wegener-Institut in de Shackleton Range vöörslaan.

## Born

* Ständiger Ausschuss für geographische Namen: *Verzeichnis deutschsprachiger geographischer Namen de Antarktis.* Verschoon 2.14, 13. Juni 2014
** vergröttert Verschoon 2.15, 26. Oktober 2020 (Wöör vöörweg) (Verteeknis vun de Borns)

## Literatuur

* F. Tessensohn, N. W. Roland: *GANOVEX I-IV, Neue geographische Namen.* In: *Geologisches Jahrbuch.* Reeg B, Heft 66, Hannober 1987, S. 303–321; zitieert na StAGN
Manuel Amoros

**Manuel Amoros** (* 1. Februar 1962 in Nimes is en ehmalger franzöösch Footballspeler.

De Afwehrspeler speel in sien Jöögd bi Gallia Club Lunel un speel denn van 1978 bis 1989 bi AS Monaco. Van 1989 bit 1996 speel he denn noch bi Olympique Marseille.  

För de franzöösch Natschonalmannschap hett he van 1982 bit 1982 insgesamt 78 Lännerspelen maakt, in de he een Door schaaten hett. He weer ok bi de Football-Weltmeesterschapen 1982 un 1986 dorbi un wurr 1972 mit de Mannschap Olympiasieger. 

## Borns
* Bernd Rohr, Günter Simon: Fußball-Lexikon, 2004 Copress Verlag, ISBN 3-7679-0829-8
G. M. Hein

**G. M. Hein** mit vullen Naam **Georg Mathias Hein** (* 8. Juli 1840 in Windbargen, † ? ) weer een plattdüütschen Koopmann, Schriever un Ruutgever vun dat US-amerikaansche plattdüütsche Weltblatt.

## Leven

Hein keem den 8.&nbsp;Juli 1840 in dat Dithmascher Dörp Windbargen op de Welt. In den 1880-er Jaren trock he na Grand Island in’n US-amerikaanschen Bundsstaat Nebraska un weer dor Koopmann. Sied 1883 arbeide he mit an dat hoogdüütsch Bladd *Der Herold*, wo he ook af un an plattdüütsche Gedichten ruutgeev. 1888 geev he siene Arbeid as Koopmann ganz op, begünn an een Bladd för plattdüütsche Literatuur to warken un geev den 1.&nbsp;Januar 1889 de eerste Uutgaav vun dat *Weltblatt* ruut. In dat Bladd geev he sien egen realistsch Vertellens as Serienromaans ruut, kunn man ook allerhand plattdüütsche Dichters un Schrievers uut de Verenigten Staten un Düütschland för Bidrääg in sien Bladd winnen, daar mang ook grote Naams as Klaus Groth. In’n März 1890 muss he dat Weltblatt opgeven, denn dat Bladd harr nich noog Abonenten. Hein wull ook kene Reklaam in sien Bladd, so dat he dat nich länger finanzeren kunn. Nadem dat he sien plattdüütsch Bladd opgeven harr, het Hein as Ruutgever vun dat hoogdüütsche Bladd *Grand Island Anzeiger und Herold* arbeidt.
## Warken
* *De Marschbur und sien Knecht*, Serienromaan in dat Weltbatt. 
* *Lisbeth von Bremen*, Serienromaan in dat Weltbatt.

## Literatuur
* Edith Robbins: *Grand Island's Weltblatt: An Experiment in Low German*, in: *Nebraska History* Band&nbsp;71 (1990), S.&nbsp;71–75. (online)
* Paul Schach: *German-Language Newspapers in Nebraska, 1860-1890*. In: *Nebraska History* Band&nbsp;65 (1984), S.&nbsp;84–107.

* Wilhelm Seelmann: *Die plattdeutsche Litteratur des neunzehnten Jahrhunderts*. In: *[[Niederdeutsches Jahrbuch]]*, Jg.&nbsp;22, 1896, S.&nbsp;49–130.

## Weblenken

## Footnoten
Somow-Gletscher

De **Somow-Gletscher** () is en Gletscher in dat Wohlthatmassiv binnen dat oostantarktische Königin-Maud-Land. He flütt an de Süüdwestflank vun de Vitnesteinen op de Westsied vun de Ööstliche Petermannkeed.

Den Naam kreeg de Gletscher vun russischen Wetenschoppers. De Naamgever is unkünnig.

## Weblenken

* Somova, lednik im Composite Gazetteer of Antarctica (engelsch)
List vun plattdüütschen Singers un Musikgruppen

De **List vun plattdüütschen Singers un Musikgruppen** wiest Musikgruppen un Künstlers, de op Plattdüütsch singt oder sungen hebbt.

### A
* Aalkreih – Indie/Alternative-Rock-Grupp ut Flensborg
* ALEF – Folk-Rock-Band ut Oostfreesland mit Leeder op Saterfreech un Plattdüütsch.
* Annie Heger
* Axel Prahl & Das Inselorchester – hebbt een Single op Platt rütbröcht

### B
* Bremerspeelers – Traditschonelle Folkband ut Bremen mit plattdüütsche Balladen.
* Bukkes –  Grupp ut Spaokenburg, de veluwsche Musik maakt.

### C

* COR – Harcore Band vun Rügen

### D
* De Plattfööt – Komiker- un Musikduo ut Mecklenburg-Vörpommern mit lustige Leeder op Platt.
* De fofftig Penns –  Hip-Hop un Elektrogrupp
* De Richards –  Rockgrupp
* De Tüdelband – Pop/Rock-Band ut Hamborg, de moderne Leeder op Plattdüütsch speelt.
* Drangdüwels – Rockgrupp uut Holsteen

### F
* Farvenspeel –  Popmusikgrupp 
* Finkwarder Speeldeel – Musik- un Theaterensembel ut Hamborg-Finkwarder mit plattdüütsche Traditionsleeder.

### G
* Gnadenlos Platt –  Rockband uut Vosshusen
* Godewind – Folk-Pop-Grupp ut Sleswig-Holsteen, de op Plattdüütsch singen.

### K
* Klaus & Klaus – Schlager- un Partyduo, dat ok manchmol op Platt singen deit.
* Kling man to –  Volksleder
* Knipp Gumbo – Rockabilly

### L
* Laway – Folkgrupp uut Oostfreesland
* Leederkroom – Folkband
* Lennon von Seht – Ledermaaker
* Liederjan – Folk-Trio ut Hamborg mit Traditions- un lustige Leeder, ok op Platt.
* Lui & Fiete

### M
* Malbrook – Folkgrupp

### N
* Norma – Singersche uut Hamborg

### P
* Piatkowski & Rieck – Folkdup uut Mekelnborg

### R
* Rohrstock – Folkband uut Dithmaschen
* Rockwark – Hardrock uut Bremen

### S
* Sabine Herrmann – Singersche uut Leer
* Santiano
* Schrappmesser – Westfäälsche Rockband
* Siene Puttkers – Musikgrupp uut dat Sieneland
* Speelwark – Musigrupp uut Sleswig-Holsteen
* Speellüüd – Folkband mit mittelalterliche un Renaissance-Musik op Plattdüütsch.
* Strauhspier – Musikgrupp uut Rene

### T
* Timmerhorst – Rock-/Popband ut Sleswig-Holsteen mit plattdütsche Leeder.
* Timsen & Lui – Musikgrupp uut Sleswig
* Torfrock – Rockband
* Tum Suden – Welt- un Folkmusikgrupp

### V
* Versengold – Folk-Rock-Band, de af un to Leeder mit plattdüütsche Teksten maakt.

### W
* Waldecker Kauhlhasen – Band uut Waldeck
* Wattenläufer – plattdüütsche Rockcoverband
* Windspeel – Folkgrupp uut Angeln
* Wippsteert – Band ut Neddersassen, de Rock un Ska mit plattdüütsche Texten maakt.
### Y
* Yared Dibaba und die Schlickrutscher

## Kiek ook bi
* Plattdüütsche Musik

## Referenzen
Enterprise Hills

De **Enterprise Hills** sind ene Barggrupp mit grotendeels iesfree’en Bargtoppen in de westantarktischen Ellsworthbargen. Se sünd Deel vun de Heritage Range un streckt sik över rund 45&nbsp;km in enen wieden Bagen. Se billt de Noord- un Noordoostkant vun dat Horseshoe Valley. De Union-Gletscher scheedt de Barggrupp vun de Edson Hills in’n Noordwesten un den Collier Hills in’n Noorden af. De höögste Barg is de  hoge Linder Peak. De Rhodes Bluff billt de Noordwestkant vun de Enterprise Hills.

## Wichtige Bargen in de Enterprise Hills
* Chappell Peak ()
* Guarcello Peak ()
* Hoinkes Peak ()
* Mount Rossman ()
* Mount Dolence ()
* Parrish Peak ()
* Schoeck Peak ()
* Shoemaker Peak
* Strong Peak ()
* Sutton Peak ()
* Urban Point ()

## Weblenken

*
Acarosporales

De **Acarosporales** sind ene isoleert ''Ordo'' vun de *[[Ascomycota]]* (Sackswämm) un billt ene egen Ünnerklass, de **Acarosporomycetidae**.

## Kennteken
De Fruchtliev (Ascomata) sind up den Thallus to sitten oder in dat Liev daallaten. Se sind as ene Schiev formt oder perithecisch. Dat Hymenium is nich amyloid. De Paraphysen sind swack oder meist gaarnich vertwiegt un swack bet meist gaarnich anastomoserend. De Asci sind funktschonell unitunicat, nich amyloid un billt vele Sporen, meist meist 100 Ascospooren je Ascus. De Ascosporen sind hyalin, lütt un nich septeert.

## Levenswies
De Acarosporaceae billt Flechten. Ere Photobionten sind grotendeels Gröönalgen uut de Genera (Geslechter)*[[Trentepohlia]]* un *[[Myrmecia (Algen)|Myrmecia]]*. De Acarospora Peak, een Berg in de Antarktis, dregt den Naam vun de Flecht *Acarospora emergens*, de daar funnen worrn is.

## Systematik
De Familie stunn eerdag ünner de Lecanorales. As de DNA-Sequenz vergleken worrn is, het sik man ruutstellt, dat de Familie alleen för sik steit. So is de Familie 2004 ene egen Ünnerklaas Acarosporomycetidae in de Klass Lecanoromycetes worrn. Se is de basale Grupp vun de Lecanoromycetes un de Süstergrupp vun allen överigen Lecanoromycetes. 2014 worr de Familie Eigleraceae mit den eenzigen Genus *Eiglera* in de Ordo Acarosporales stellt. Se is so nich meer monotypsch.

Mit Stand August 2023 sett sik de Ordo so uut Familien mit düssen Genera tohoop:

* Acarosporaceae
** *[[Acarospora]]* mit rund 200 Aarden
** *[[Caeruleum]]* mit twee Aarden
** *[[Glypholecia]]* mit ene Aard
** *[[Lithoglypha]]* mit ene Aard
** *[[Myriospora]]* mit 9 Aarden
** *[[Pleopsidium]]* mit 4 Aarden
** *[[Polysporina]]* mit 10 Aarden
** *[[Sarcogyne]]* mit 28 Aarden
** *[[Thelocarpella]]* mit ene Aard
** *[[Timdalia]]* mit ene Aard
** *[[Trimmatothelopsis]]* mit ene Aard

* Eigleraceae
** *[[Eiglera]]* mit twee Aarden

## Footnoten


## Literatuur

* Jolanta Miadlikowska et al.: *New insights into classification and evolution of the Lecanoromycetes (Pezizomycotina, Ascomycota) from phylogenetic analyses of three ribosomal RNA- and two protein-coding genes.* In: *Mycologia.* Band 98, 2006, S. 1088–1103.
* D. S. Hibbett et al.: *A higher-level phylogenetic classification of the Fungi.* In: *Mycological research.* Band 111, Nr. 5, Mai 2007, S. 509–547. Epub 2007 13. März 2007. , (PDF; 1,28&nbsp;MB)

## Weblenken
Nye Mountains

De **Nye Mountains** sünd ene Grupp vun Bargen un Nunatakker in dat oostantarktische Enderbyland. Se verdeelt sik över 50&nbsp;km hen oosten vun dat Koppenn vun de Rayner-Gletscher. To de Grupp tellt de Alderdice Peak, de Amphitheatre Peaks, Mount Boda, Mount Denholm, Mount Flett, de Greenall-Nunatakker, de Gory Kartografov, der Knipowitsch-Nunatak, die Krasin-Nunatakker, de Krasnaja-Nunatak, Mount Marriner, de Papanin-Nunatakker, Mount Robinson, de Trubjattschinski-Nunatak, Gora Utrennjaja, Mount Underwood un de Ward-Nunatakker.

Douglas Walter Leckie (*&nbsp;1920), Floogstaffelföhrer vun de ''Royal Australian Air Force'' het de Barggrupp bi enen Floog över dat Rebeed opdeckt. Dat weer in’n Oktober 1956 mit de Australian National Antarctic Research Expeditions. Dat ''Antarctic Names Committee of Australia'' (ANCA) geev de Barggrupp den Naam vun den austraaalschen Geologen Percival Bartlett Nye (1893–1985), Baas vun dat *[[Bureau of Mineral Resources]]* vun dat ''Australian Department of National Development'' vun 1951 bet 1958.

## Weblenken

* 
* Nye Mountains auf geographic.org (engelsch)
Denfeld Mountains

De **Denfeld Mountains** sünd ene Grupp verstreut Bargen in dat westantarktische Marie-Byrd-Land. Se liggt twüschen de Crevasse Valley Glacier un den Arthur-Gletscher in den Ford Ranges.

De Bargrupp wurr bi de eersten (1928–1930) un tweden Antarktisexpeditschoon (1933–1935) vun dat US-amerikaanschen Polaarforscher Richard Evelyn Byrd un ook de United States Antarctic Service Expedition (1939–1941) uutforscht. Naamgever is Admiral Louis E. Denfeld (1891–1972), Baas vun de Marineoperatschonen un vun 1947 bet 1949 Stavchef bi de United States Navy, de an de Plaans un Organisatschoon vun de Operation Highjump (1946–1947) bedeligt weer.

## Weblenken

* 
* 
* Denfeld Mountains auf geographic.org (engelsch)

## Footnoten
List vun Bundsautobahnen in Düütschland

De **[[Autobahn (Düütschland)|düütschen Bundsautobahnen]]** sünd na een klaar Systeem nummereert werden nach einem klaren System nummeriert. Sied de Midd vun de 1970er Jaren givt dat een Nummernsysteem för Bundsautobahnen, dat meer oder minner vöörgivt, wat för ene Nummer eee nee’e Bundsautobahn krigt. Bundsautobahnen mit ene eenstelligen Nummer (z.&nbsp;B. A&nbsp;1) sünd  bundeswied oder sodaar över de düütschen Grenzen henweg wichtig. Bundsautobahnen mit twe Stellen as Nummer (z.&nbsp;B. A&nbsp;20) sünd in de Regel för de Regioon wichtig. Bundsautobahnen mit dree Stellen as Nummer (z.&nbsp;B. A&nbsp;999) sünd in de Regel von regionale oder Stadtautobahnen.

Bi Bundsautobahnen mit meer as ene Stell as Nummer givt de eerste Ziffer groff de Laag an
* 1&nbsp;=&nbsp;Grootruum Berlin, Leipzig-Halle, Dresden,
* 2&nbsp;=&nbsp;Grootruum Hamborg/Bremen,
* 3&nbsp;=&nbsp;Grootruum Hannober/Builefeld/Ossenbrügge,
* 4&nbsp;=&nbsp;Grootruum Ruhrrebeed/Kassel/Rhienland-Palz,
* 5&nbsp;=&nbsp;Grootruum Köln,
* 6&nbsp;=&nbsp;Grootruum Frankfort an’n Main, Mannheim-Ludwigshafen
* 7&nbsp;=&nbsp;Grootruum Schweinfurt/Nürnberg/Erfurt,
* 8&nbsp;=&nbsp;Grootruum Stuttgart,
* 9&nbsp;=&nbsp;Grootruum Mönken.
In de Regel löppt Bundsautobahnen mit even Endziffers vun West na Oost, mit uneven Endziffers vun Noord na Süüd. Uutnahmen sünd manto’n Bispeel de  A&nbsp;14 un de A&nbsp;15.

__TOC__

## A 1 bet A 9

## A 10 bet A 19

## A 20 bet A 29

## A 30 bet A 39

## A 40 bet A 49

## A 50 bet A 59

## A 60 bet A 69

## A 70 bet A 79

## A 80 bet A 89

## A 90 bet A 99

## A 100 bet A 199

## A 200 bet A 299

## A 300 bet A 399

## A 400 bet A 499

## A 500 bet A 599

## A 600 bet A 699

## A 700 bet A 799

## A 800 bet A 899

## A 900 bet A 999

## Weblenken

* Liste aller deutschen Autobahnen
* Patricks Autobahn-Atlas
* Autobahnkarte mit allen in Deutschland jemals geplanten un gebauten Autobahnen, einschließlich verworfener Planungen un Umwidmungen
* Verkehrsprognose Nordrhein-Westfalen (OLSIM)
* Autobahn-Ausweichflugplätze auf geschichtsspuren.de (vormals lostplaces.de)
* Vorgeschichte der Autobahnen (bet 1924 zurück) un Relikte angefangener Projekte auf geschichtsspuren.de (vormals lostplaces)
* Entwicklung des Autobahnnetzes in Deutschland beim Leibniz-Institut für ökologische Raumentwicklung