open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gackau (Oort)

**Gackau** () is en Hoff in de Gemeen Hagen in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen. De Oort höört polietsch al von öllers bi Braamst mit bi.

## Geografie

De Oort liggt op de Oosterholter Geest an’n Rand na de Moorlannen langs de Gackau, de so bi 250&nbsp;m von’n Oort af is. 

De Naveröörd sünd Kraansmoor in’n Noorden, Langenfeld in’n Noordoosten, Loh in’n Oosten, Ax un Harndorp in’n Süüdoosten, Finterbarg un Finn in’n Süden, Braamst in’n Süüdwesten un Wittst in’n Noordwesten.

## Historie

De Oort Gackau geiht op de Watermöhl trügg, de dor an de Gackau anleggt worrn is. Von de Watermöhl is vondaag nich mehr nableven. De Oort besteiht blots noch ut een Buurhoff.

### Verwaltungsgeschicht

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Dammhagen in’n Kanton Hagen höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

De Oort hett vör 1885 to de Böörd Braamst in dat Amt Hagen tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Geestmünn. 1932 is dat Deel von’n Kreis Wersermünn worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

De Gemeen Braamst is an’n 1. März 1974 mit de Gemeenreform in Neddersassen Deel von de ne’e un gröttere Gemeen Braamst (Samtgemeen Hagen) worrn. De Gemeen Braamst wedder is an’n 1. Januar 2014 Deel von de Gemeen Hagen worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Gackau is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Jacobi-Kark in Braamst.

För de Kathoolschen is de Hillig-Hart-Jesu-Kark in Geestmünn tostännig.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Dör Gackau löppt de Landsstraat 134, de in’n Noordoosten över Bokel un Stubben na Beverst an de Bundsstraat 71 ran geiht un in’n Süüdwesten över Braamst un Hagen na Uthleer. Twüschen Braamst un Hagen warrt de L&nbsp;134 von de L&nbsp;135 krüüzt.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Bremen–Bremerhoben). De Opfohrt 12 Hagen liggt so teihn Kilometer in’n Westen von Gackau an de K&nbsp;51.

De nächste Bahnhoff is so bi söss Kilometer wied weg in’n Noordoosten de Bahnhoff Stubben an de Bahnlien Bremen–Bremerhoben.

## Footnoten
Peter Raap

**Peter Raap** (* 12. April 1948 in Bremerhoben) is en düütschen Heimatforscher. Ok hett he sien Familie utklamüüstert un kann enkelde Telgen bit in dat Johr 1320 trüch gahn.

## Sein Leven
Raap hett de Paula-Modersohn-School in Wulsdörp besöcht un dor na het he dat Gewark von de Autoschlosser lehrt. As he dat to Enn harr, fung he 1967 bi dat MWB Motorenwark an. 1968 müss he na de Suldaten. Bi de tweete Kompanie von’t middelste Instandsetzungsbataillon 510 in Demost hett he sien Grundwehrdeenst afleist. De Industrie- un Hannelskamer Bremerhoben hett em den Titel Industriemeester 1983 geven. Bi MWB weer he 1979 Arbeitsvorbereiter un av 1987 weer he de Böberst von de Avteilung Technische Dokumentation. Denn weer he Annahmemeester bie de Firma Le Car 1996 un S&T Autogalerie 2009. Af 2006 weer he Arbeitsvorbereiter bi MWB Fahrzeugtechnik in Langen.

He hett sick all as lütt Göör för de plattdüütsche Spraak interessert un de plattdüütschen Hörspele in’t Radio höört. 1975 hett he denn bi de Nedderdütsche Bühn „Waterkant“ anfungen. Dat is een Plattdüütsches Volkstheater. In de eerste Tiet weer he achter de Bühn in’e gange, doch dat duerte nich lang un he stunn op de Bühn bit in’t Jahr 1990. Man he hett ok Gefallen funnen an de Heimatkunde un de Söök na sien Wuddeln. Nu is he tohörig bi de Männer vom Morgenstern und bi *[[Die Maus]]*. För dat Nedderdütsche Heimatblatt, een Maandbilaag in de *[[Nordsee-Zeitung]]* schrifft he över ole Saken de in Bremerhoben passeert sind. He hett ok över den See in Wolljes, över de Kurenwimpel, dat Ship „America“ un de „United States“; den Dolmen in Langen, de Wannervagels, de Utwannerung und över de Orten Nückel un Stotel schreben.

He weer ok lange Tied 2. Vörsitter in Kleengarnvereen Bremerhoben-Leh (2009–2015).

## Weblinks

* Bidrääg vun Peter Raap
Loretto Petrucci

**Loretto Petrucci** (* 18. August 1929 in Capostrada di Pistoia; † 17. Juni 2016 ok dor) weer en  italieensch Radrennfohrer.

Loretto Petrucci weer Profi van 1949 bis 1960. De gröttsten Erfolge in sien Loopbahn weern de beid Siege bi dat Rennen *[[Mailand–Sanremo]]*, 1952 un 1953. Todem wunn he 1951 den *[[Giro della Toscana]]* as ok den *GP Massaua Fornati*, 1952 wurr he tweet bi de *[[Flannern-Rundfohrt]]* (achter Roger Decock vör Briek Schotte) un bi den *[[Trofeo Baracchi]]*. 1953, as he *Mailand-Sanremo* wunn, kunn he ok noch dat Rennen *[[Paris–Brüssel]]* up sien Naam schrieven. Bi mehrere anner groot Rennen keem he up Platz 2 oder 3  – so wurr he italieensch Viezmeester in’t Straatenrennen  – un wunn so de Johresgesamtwertung *[[Challenge Desgrange-Colombo]]*. 1955 wunn he den *[[Giro del Lazio]]*, wat sien letzt groot Erfolg weer.

## Enkeld Nahwiesen


## Weblenken
* Loretto Petrucci in de Datenbank vun Radsportseiten.net
Reepen

**Reepen** betekent

* Reepen, Oort in de Gemeen Lox in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen.

**Reepen** is de Familiennaam von

* Hugo von Buttel-Reepen (1860–1933), düütschen Zooloog,
* Michael Reepen (* 1959), düütschen Abt.
Reepen (Landkreis Cuxhoben)

**Reepen** () is en lütten Oort in de Gemeen Lox in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen. De Oort höört polietsch von öllers bi Neenlann mit bi.

Fröher is de Oort deelwies ok *Breemsch-Reepen* (von wegen de Laag in dat Hartogdom Bremen) nöömt worrn, in’n Ünnerscheed to *Wördsch-Reepen* in dat ollnbörgsche Land Wörden, dat vondaag den Naam Reitmoor driggt.

## Geografie

De Oort liggt in dat Siedland von de Masch von Oosterstood an’n olen Loop von de Drept. Vondaag is de Dreptbagen in’n Süden von Reepen dörstaken.

De Naveröörd sünd Holt un Swegen in’n Noorden, Hahnenknoop in’n Noordoosten, Neenlannermoor un Langendammsmoor in’n Süüdoosten, Blömkenmoor in’n Süden, Rechtenfleth in’n Süüdwesten, Dreptersiel in’n Westen un Neenlann, Büttel un Swingenborg in’n Noordwesten.

## Historie

### Verwaltungsgeschicht

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Deesdorp in’n Kanton Bremerleh höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

De Oort hett vör 1885 to dat Amt Hagen tohöört un leeg dor in’n Bezirk von de Oosterstoder Masch. Reepen hett to de Buurschop Neenlann höört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Geestmünn. 1932 is dat Deel von’n Kreis Wersermünn worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

De Gemeen Neenlann, de von 1971 bet 1974 Maat von de Samtgemeen Lox weer, is an’n 1. März 1974 mit de Gemeenreform in Neddersassen Deel von de Gemeen Lox worrn. Binnen de Gemeen höört de Oort Reepen nu to de polietsche Oortschop Neenlann.

### Inwahnertall

### Religion

Reepen is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Marien-Kark in Büttel. Fröher hett de Oort to dat Kaspel von de Laurentius-Kark in Deesdorp tohöört.

För de Kathoolschen is de Hillig-Hart-Jesu-Kark in Geestmünn tostännig.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Dör Reepen löppt en lüttje Straat, de in’n Westen an de Kreisstraat 50 ran geiht un in’n Oosten an de Kreisstraat 54. De K&nbsp;50 löppt in’n Süden na Rechtenfleth un Saans un in’n Noordwesten över Büttel na Deesdorp. De K&nbsp;54 geiht in’n Süüdoosten över Neenlannermoor un Langendammsmoor na de Landsstraat 135 bi Hahnenknoop un in’n Noordwesten över Swingenborg na Büttel. In Swingenborg geiht von de K&nbsp;54 de K&nbsp;55 af, de in’n Noordoosten an de B&nbsp;437/L&nbsp;143 ran löppt. De B&nbsp;437 föhrt in’n Westen dör den Wersertunnel ünner de Werser dör un de L&nbsp;143 in’n Noordoosten na Stotel un Lox.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Bremen–Bremerhoben). De Opfohrt 11 Stotel liggt so fiev Kilometer in’n Noorden von Reepen an de B&nbsp;437.

De nächste Bahnhoff is so bi 13 Kilometer wied weg in’n Noordoosten de Bahnhoff Lox an de Bahnlien Bremen–Bremerhoben. Op de Nedderwerserbahn hett dat von 1911 bet 1964 Personenverkehr geven. De Bahnhoff Büttel leeg dree Kilometer in’n Noordwesten.

## Literatur

* Elke Hamann: *Kennt ji dat Dörp Schwegen? Chronik aus fünf ehemaligen Moorkolonien: Schwegen, Reepen, Neuenlandermoor, Langendammsmoor und Bramstedtermoor.* Dörpgemeenschop Swegen, 2004

## Footnoten
Olenbrook

**Olenbrook** betekent

* Olenbrook, Oort in de Gemeen Cuxhoben in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen,
* Olenbrook, Oort in de Gemeen Övelgünn in’n Landkreis Wersermasch, Neddersassen,
* Olenbrook, fröheren Naam von’n Oort Olenbrügg in de Gemeen Oosterholt-Scharmbeek in’n Landkreis Oosterholt, Neddersassen.
Remmsen

**Remmsen** (haugduitsk: *Remmighausen*) es eun Oortsdeul von Deppelt un liggt knapp 5 &nbsp;km süüdööstlik van’n deppeltsken Stadtzentrum weg.
## Geographie
Remmsen grenzt in’n Noordausten an Düselbreok, in’n Süden an Scheunemark, in’n Süüdwesten an Hornollendörp un in’n Noordwesten an Spork-Eukholt.
## Historie
Remmsen steuht in’n Johre 1052 dat eerste mool in den Oorkunnen. De Name mag wal van de Eugennomen *Remiken*, den dat Land teo was, eoder van den hilligen Remigius afkommen.
### Inwonner
In’n August 2006 hadde Remmsen 1924 Inwonners.
### Verwaltungshistorie
Den 1. Januar 1970 worde Remmsen na de Krüisstadt Deppelt ingledert.
### Religion
Lossbreoke is evangeelsk-reformeert un höört mit teo de Kerkengemeune Deppelt-Aust.
## Poltik
Oordsbörgermeester is upstunds Bärbel Droste (SPD), de Repräsentant in’n Stadtrood is Klaus Brand (SPD).

## Borns
Karkenkreis Wersermasch

De evangeelsch-luthersche **Karkenkreis Wersermasch** is en Karkenkreis in Neddersassen. He höört to de Evangeelsch-luthersche Kark in Ollnborg. To’n Karkenkreis Wersermasch höört 51.668 Liddmaten (Stand 31. Dezember 2011) in 27 Kaspels. De Karkenkreis hett sien Seet in Nordenham.

## Geografie

De Karkenkreis Wersermasch liggt in’n Noorden von Neddersassen. Dat Rebeed is de Landkreis Wersermasch un dat Land Wörden in’n Landkreis Cuxhoben.

De Karkenkreis Wersermasch grenzt güntsiet de Werser in’n Noordoosten an’n Karkenkreis Bremerhoben un an dat Rebeed von de Grote Kark, de to de Breemsche Evangeelsche Kark höört, un in’n Oosten an de Karkenkreise Wersermünn un Oosterholt-Scharmbeek. In’n Süüdoosten liggt dat Rebeed von de Breemsche Evangeelsche Kark, in’n Süden de Karkenkreis Demost/Ollnborg Land, in’n Süüdwesten de Karkenkreis Ollnborg Stadt, in’n Westen de Karkenkreis Ammerland un in’n Noordwesten de Karkenkreis Freesland-Willemshoben.

## Geschicht

De Karkenkreis hett sik to’n 1. Juli 2007 dör Fusion von de olen Karkenkreise Butjadingen un Stedingen billt.

## Kreispfarrer

* 1. Juli 2007–31. Juli 2012: Walter Janßen
* 1. August 2012–31. Oktober 2012: Christiane Wittrock (kommissarsch)
* 1. November 2012–: Jens Möllmann

## Karkengemenen in’n Karkenkreis Wersermasch

* Laurentius-Kark in Abbusen
* Gallus-Kark in Olenesch
* Jacobi-Kark in Olenhuntorp
* Anna-Kark in Bardenfleth
* Hillig-Krüüz-Kark in Bawisch
* Aegidius-Kark in Berne
* Hippolyt-Kark in Blexen
* Stadtkark-Kark in Braak (mit Bartholomäus-Kark in Golzwarden un Friedrichs-Kark in Hammelwarden)
* Petri-Kark in Braav
* Laurentius-Kark in Deesdorp
* Lamberti-Kark in Eckwarden
* Nicolai-Kark in Elsfleth
* Matthäus-Kark in Esenshamm
* Trinitatis-Kark in Jade
* Laurentius-Kark in Langwarden
* Nikolai-Kark in Neenbrook
* Marien-Kark in Neenhuntorp
* Karkengemeen Nordenham (mit de Marien-Kark in Atens un de Martin-Luther-Kark in Nordenham)
* Matthäus-Kark in Roonkarken
* Secundus-Kark in Swei
* Vitus-Kark in Sweiborg
* Kark in Seefeld
* Nikolai-Kark in Stollhamm
* Bartholomäus-Kark in Tossens
* Karkengemeen Övelgünn (mit de Christus-Kark in Olenbrook, de Martins-Kark in Övelgünn, de Anna-Kark in Grodenmeer un de Johannis-Kark in Struckhusen)
* Marcellinus-Kark in Waddens
* Marien-Kark in Warfleth

## Weblenken

* Websteed von’n Karkenkreis (hoochdüütsch)
Karkenkreis Butjadingen

De evangeelsch-luthersche **Karkenkreis Butjadingen** weer en Karkenkreis in Neddersassen. He hett to de Evangeelsch-luthersche Kark in Ollnborg höört. To’n Karkenkreis Butjadingen hebbt toletzt 16 Kaspels höört un he harr sien Seet in Nordenham.

## Geografie

De Karkenkreis Butjadingen leeg in’n Noorden von Neddersassen. Dat Rebeed weer de noorden Deel von’n Landkreis Wersermasch un dat Land Wörden in’n Landkreis Cuxhoben.

De Karkenkreis Wersermasch grenz güntsiet de Werser in’n Noordoosten an’n Karkenkreis Bremerhoben un an dat Rebeed von de Grote Kark, de to de Breemsche Evangeelsche Kark höört, un in’n Oosten an den Karkenkreis Wersermünn. In’n Süden leeg dat Rebeed von’n Karkenkreis Stedingen, in’n Süüdwesten de Karkenkreis Ammerland, in’n Westen de Karkenkreis Varel un in’n Noordwesten de Karkenkreise Willemshoben un Jever.

## Geschicht

Mit dat ne’e Karkengesett von de ollnbörgsche Landskark sünd to’n 1. Januar 2001 de Gemenen Roonkarken, Swei un Deesdorp von’n oplöösten Karkenkreis Braak Deel von’n Karkenkreis Butjadingen worrn.

De Karkenkreis hett sik to’n 1. Juli 2007 dör Fusion mit’n Karkenkreis Stedingen tohoopdaan un den ne’en Karkenkreis Wersermasch billt.

## Kreispfarrer

* 1920–: Hans-Heinrich Stölting
* ~1966: Werner Lindenberg
* –31. Oktober 1989: Eberhard Strecker
* 1. November 1989–30. Juni 2007: Walter Janßen

## Karkengemenen in’n Karkenkreis Butjadingen

* Laurentius-Kark in Abbusen
* Hippolyt-Kark in Blexen
* Petri-Kark in Braav
* Laurentius-Kark in Deesdorp
* Lamberti-Kark in Eckwarden
* Matthäus-Kark in Esenshamm
* Trinitatis-Kark in Jade
* Laurentius-Kark in Langwarden
* Karkengemeen Nordenham (mit de Marien-Kark in Atens un de Martin-Luther-Kark in Nordenham)
* Matthäus-Kark in Roonkarken
* Secundus-Kark in Swei
* Vitus-Kark in Sweiborg
* Kark in Seefeld
* Nikolai-Kark in Stollhamm
* Bartholomäus-Kark in Tossens
* Marcellinus-Kark in Waddens
Weißenberg

**Weißenberg** betekent

* Weißenberg, Stadt in’n Landkreis Bautzen, Sassen,
* Weißenberg, Oort in de Gemeen Edelsfeld in’n Landkreis Amberg-Sulzbach, Bayern,
* Weißenberg, Oort in de Gemeen Uttenreuth in’n Landkreis Erlangen-Höchstadt, Bayern,
* Weißenberg, Oort in de Stadt Vilsbiburg in’n Landkreis Landshut, Bayern,
* Weißenberg, Oort in de Gemeen Tettenweis in’n Landkreis Passau, Bayern,
* Weissenberg, Oort in de Gemeen Egglham in’n Landkreis Rottal-Inn, Bayern,
* Weißenberg, Oort in de Gemeen Schwarzach in’n Landkreis Straubing-Bogen, Bayern,
* Weißenberg, Oort in de Stadt Neuss in’n Rhien-Kreis Neuss, Noordrhien-Westfalen,
* Weißenberg, Oort in de Gemeen Liebenscheid in’n Westerwaldkreis, Rhienland-Palz,
* Weißenberg, Katastraalgemeen in de Gemeen Lavamünd, Bezirk Wolfsberg, Kärnten, Öösterriek,
* Weißenberg, Katastraalgemeen in de Gemeen Neuhofen an der Krems, Bezirk Linz-Land, Oberösterreich, Öösterriek,
* Weißenberg (Biała Góra), Oort in’n Landkreis Stuhm in Polen,
* Weißenberg (Dobrostany), Oort in Galizien in de Ukraine,
* Weißenberg, Barg in’n Pfälzerwald,
* Weißenberg, Barg bi Illerrieden in Baden-Württemberg,
* Weißenberg, Barg bi Thannhausen.

Dat is ok de hoochdüütsche Naam von

* Wittenbarg, Oort in de Gemeen Hagen in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen.

**Weißenberg** oder **Weissenberg** is de Familiennaam von

* Alexis Weissenberg (1929–2012), franzööschen Pianist,
* Carola Weißenberg (* 1962), düütsche Ieskunstlöperin,
* Gerhard Weißenberg (1920–1980), öösterriekschen Jurist un Politiker,
* Joseph Weißenberg (1855–1941), düütschen Religions- un Soziaalreformer,
* Karl Weissenberg (1893–1976), öösterriekschen Physiker,
* Sophie Weißenberg (* 1997), düütsche Lichtathletin.

Kiek ok bi: M. Weißenberg vorm. Carl Francisci, Weißberg, Slott Weißenberg.
Karkenkreis Braak

De evangeelsch-luthersche **Karkenkreis Braak** weer en Karkenkreis in Neddersassen. He hett to de Evangeelsch-luthersche Kark in Ollnborg höört. To’n Karkenkreis Braak hebbt toletzt negen Kaspels höört un he harr sien Seet in Braak.

## Geografie

De Karkenkreis Braak leeg in’n Noorden von Neddersassen. Dat Rebeed weer de Midd von’n Landkreis Wersermasch un dat Land Wörden in’n Landkreis Cuxhoben (dat bet to’n 1. März 1974 noch to’n Landkreis Wersermasch höört harr).

De Karkenkreis Braak grenz güntsiet de Werser in’n Noordoosten an’n Karkenkreis Bremerhoben, in’n Oosten an’n Karkenkreis Wersermünn-Süüd un in’n Süüdoosten an’n Karkenkreis Oosterholt-Scharmbeek. In’n Süden leeg dat Rebeed von’n Karkenkreis Elsfleth, in’n Noordwesten de Karkenkreis Varel un in’n Noorden de Karkenkreis Butjadingen.

## Geschicht

Mit dat ne’e Karkengesett von de ollnbörgsche Landskark is de Karkenkreis to’n 1. Januar 2001 oplööst worrn. De Gemenen Roonkarken, Swei un Deesdorp sünd Deel von’n Karkenkreis Butjadingen worrn un de Rest von’n Karkenkreis Stedingen. Dör de Fusion von de Karkenkreise Stedingen un Butjadingen an’n 1. Juli 2007 to’n ne’en Karkenkreis Wersermasch sünd de Gemenen von’n Karkenkreis Braak wedder in een Kreis tohoopkamen.

## Kreispfarrer

* ~1926: Daniel Ramsauer

## Karkengemenen in’n Karkenkreis Braak

* Stadtkark-Kark in Braak
* Christus-Kark in Braak-Noord (1965 nee grünnt)
* Laurentius-Kark in Deesdorp
* Bartholomäus-Kark in Golzwarden
* Friedrichs-Kark in Hammelwarden
* Martins-Kark in Övelgünn
* Matthäus-Kark in Roonkarken
* Secundus-Kark in Swei
* Johannis-Kark in Struckhusen
Laurentius-Kark (Deesdorp)

De **Laurentius-Kark** in Deesdorp is en evangeelsch-luthersche Kark, de to’n Karkenkreis Wersermasch in de Landskark Ollnborg tohöört. Ehren Naam hett se von’n Hilligen Laurentius.

## Historie

1050 hett Bernhard II. in Deesdorp de eerste Kapell boon laten, as Filialkapell von de Kark in Braamst. 1150 is ut de Kapell denn en Kark worrn.

Dat hüdige Karkengebüüd is in dat 13. Johrhunnert boot worrn. De westen Deel von dat Langhuus stammt noch ut disse Tied. De Choor mit halvrunne Apsis un Krüüzgewölv is 1838 afreten un dat Schipp na Oosten verlängert worrn. Den Westtoorn hett 1870 G. Wegener boot. Vörher harr de Kark en Toorn in’n Stil von de Romanik.

Üm de Kark rüm staht 40 Stelen un 17 Graffplatten ut de Johren twüschen 1600 un 1800.

Dat Kaspel hett fröher to’n Karkenkreis Braak höört. As de mit dat ne’e Karkengesett von de ollnbörgsche Landskark to’n 1. Januar 2001 oplööst worrn is, keem Deesdorp an’n Karkenkreis Butjadingen. To’n 1. Juli 2007 is disse Karkenkreis denn Deel von’n Karkenkreis Wersermasch worrn.

### Örgel

De Örgel is 1698 von Arp Snitger boot worrn.

## Kaspel

To dat Kaspel von de Kark höört de Öörd Üterlann, Overwarf, Eidewarden, Wiemsdörp, Maihusen, Büttel (de Deel von dat Dörp, de fröher to Ollnborg höört hett), Neenlann un Deesdorp.

De Naverkaspels sünd Wulsdörp in’n Noorden, Stotel in’n Noordoosten, Büttel in’n Süden, Roonkarken in’n Süüdwesten, Esenshamm in’n Westen un Nordenham in’n Noordwesten.

## Pastoorn

* –1689: Johann Spiesmacher
* 1690–1694: Johann Ocksen
* ~1697: Petrus Dreas
* ~1765: Gleinius
* 1776–1801: Christoff Anton Hemmi
* 1801–1827: Adam Christian Langreuter
* 1827–1842: Dietrich Conrad Ludwig Kuhlmann
* 1842–1876: Lorenz Püschelberger
* 1882–1888: J. Carstens
* 1892–1932: Daniel Ramsauer
* August Pleus
* ~1972: Gerhard Ramsauer
* –8. September 2011: Manuela Wüsteney
* 2011–: Bettina Roth

## Literatur

* Daniel Ramsauer: *Chronik von Landwührden und der Kirchengemeinde Dedesdorf.* Männer vom Morgenstern, Bremerhoben ahn Johr (ca. 1924)

## Weblenken

* Websteed von de Kark (hoochdüütsch)
Peter Courtland Agre

**Peter Courtland Agre** (* 30. Januar 1949 in Northfield, Minnesota) is en US-amerikaansch Mediziner un Molekularbioloog, de 2003 den Nobelpries för Chemie tospraaken wurr.

## Leven

Peter Agre hett en Chemiestudium an dat Augsburg College in Minneapolis (Minnesota) afslooten,ansluutend studeer he Medizin an de Johns Hopkins University in Baltimore (Maryland), an de he siet Januar 2008 ok lehrt.

För dat *Utforschen vun Kanälen in [[Zellmembran]]en* wurr hüm 2003 tosommen mit Roderick MacKinnon (USA) de Nobelpries för Chemie tospraaken. Peter Agre kreeg den Pries för dat Opdecken vun Waterkanälen.

Dat de Zellen vun den Körper neben den unspezifischen Transport vun dat Water över de Zellmembran ok spezifische Kanäle för den Transport vun Water hemm mööt, hett man all Midden vun dat 19. Johrhunnert ahnt, den nipp un nauen Transportmechanismus hett man aber lang vergevens söcht. Eerst 1988 is Peter Agre dat gelungen, de molekularen Vörgänge in't Detail to entslööteln. He hett en Membranprotein isoleert, von dat he goot een Johr later utfinnen dee, dat dit de lang söcht Waterkanal ween muss. Wiedere Forschungen hemm sien Opdecken bestätigt – dat Protein hett Agre up Aquaporin för *Waterpore* dööpt. Dat hannelt sück um en groot Protein-Familie, as man hüüd weeten deiht – alleen in den minschlichen Körper wurrn elf verscheeden Varianten funnen. Disse entscheeden Opdecken vun den US-Forscher hett de Döör apen maakt to en ganzen Reeg vun biochemisch, physiologisch un genetisch Studien an Waterkanälen in Bakterien, Planten un Söögdeerter. Hüüd könnt de Forscher en Watermolekül up en Weg dör de Zellmembran in' Detail folgen. Dat verbetert dat Verständnis vun en Reeg vun Krankheiten (ünner annern vun de Niere, dat Hart, de Muskeln un dat Nervensystem).

In dat Johr 2000 wurr Agre to'n Liddmaat vun de National Academy of Sciences wählt. Siet 2011 is he utwärtig Liddmaat vun de Russische Akademie vun de Wetenschapen.

## Weblenken

* Peter Agre up de Sieden vun den Nobelpries (engelsch) un Pressemitdeelen (düütsch)
* Autobiography (engelsch)

## Enkeld Nahwiesen
Glenturret

**Glenturret** is en Whisky-Brenneree bi Crieff an’n Stroom Turret, Perthshire Schottland. De Brenneree höört to’n Spirituosenkunzern *The Edrington Group* un seggt vun sik sülvst, dat se de öllste Destille vun Schottland weer, de noch produzeren deit.

## Historie
De Destille tellt to de öllsten in Schottland. Al 1717 schall hier hier illegal Whisky brennt worrn wesen. De hüütige Single-Malt-Brenneree is in’t Johr 1775 boet worrn. Dat is ok dat Johr, dat op de Buddels steiht, de hüüt in’n Hannel sünd.

To de Tiet vun de slechten weertschopplichen Laag in de laten 1830er Johren, weer Glenturret de eenzige vun tallrieke Destillen an’n Stroom Turret de bestahn bleev. As de Weertschopslaag beter weer, künn de dormolige Besitter Thomas Stewart 1870 de Brenneree vergröttern. Twüschen 1929 un 1959 weer de Destille aver dicht maakt. Se is 1957 vun James Fairlie köfft worrn, de 1960 de produkschoon wedder ingang bröcht hett. 1981 keem *Cointreau et Cie* as Geldgever dorto. 1990 weer Glenturret vun de *Highland Destillers* övernahmen, de 1999 denn sülvst vun de *Edrington Group* köfft worrn is.

Glenturret is bitpo ok bekannt wegen jemehr Huuskatt Towser, de dat bit in’t Guinness-Book vun de Rekorden schafft hett. Se is mit 24 Johren för Katten utermatig oolt worrn un schall in de Tiet 28.899&nbsp;Müüs fungen hebben. Se is 1987 doodbleven. 1991 is to ehrn Andenken un Ehren en Statue bi de Destille opboet worrn.

Glenturret hett en Besökerzentrum, dat 1981 as een vun de eersten in Schottland apen maakt weer. De Brenneree kann ok bekeken warrn. De Swoorpunkt vun dat Zentrum liggt aver weniger op Glenturret-Whisky as mehr op den Blended Whisky The Famous Grouse vun den Mudderkunzern.

## Produkschoon

De Brenneree tellt to dat schottische Whiskyrebeet Highlands. Se kriggt ehr Water ut den Loch Turret. Dat Molt warrt nicht sülvst maakt, man ut de Molteree vun de Tamdhu-Brenneree köfft. In de Destille gifft dat een Meeschfatt (*mash tun*) ut Holt vun 11,4&nbsp;t un acht Gäärfatten (*wash backs*) ut Douglasienholt. Brennt warrt in twee Brennblasen: een *wash still* vun 12.500&nbsp;l un en *spirit still* vun 9.000&nbsp;l.

## Kiek ok
* List vun de schottischen Brennereen

## Literatur
* Charles MacLean (Rutgever): *Whisky. World Guide, Regions, Distillers, Malts, Blends, Tasting Notes.* Dorling Kindersley, London et al. 2008, ISBN 978-0-7566-3349-3.
* Walter Schobert: *Das Whiskylexikon.* Fischer Taschenbuch Verlag, Frankfort an’n Main. 2003, ISBN 978-3-596-15868-3.

## Weblenken
Heinrich Ringklib

** Wilhelm Ringklib** (* 1819 in Lümborg; † 6. Juni 1886 in Wienhusen) weer en düütschen Statistiker.

Ringklib is 1819 in Lümborg boren.

He weer von 1842 af an Kalkulater-Gehülp bi de Landdrostie Lümborg un harr dor al en *Statistisches Handbuch für die Landdrostei Lüneburg* rutbrocht. Hermann Abeken hett em 1851 denn an dat Statistische Büro von dat Königriek Hannover haalt. Dor is he 1853 Kalkulater worrn un 1864 Kommissar.

Nadem Prüßen dat Königriek Hannover 1866/1867 annekteert hett, hett 1868 dat Prüüßsche Statistische Landsamt in Berlin de Opgaven von dat Büro övernahmen un Ringklib is in Rohstand gahn.

Ringklib hett Helene Wilhelmine Rebecca Marie Cannenbley freet. De beiden harrn de Kinner Henriette Johanne Elisabeth Marie (* 17. Dezember 1855), Hartwig Georg Friedrich Hermann (* 2. Februar 1858), Anna Sophie Henriette Caroline (* 8. November 1859), Karl Ernst August Ludwig Heinrich (* 7. Juli 1862) un Johanne Dorothea Luise Hedwig (* 5. März 1866).

## Rezeptschoon

Ringklib speelt en Rull för Arno Schmidt sien Romaan *[[Das steinerne Herz (Arno Schmidt)|Das steinerne Herz]]* von 1956. In dat Book versöcht de Protagonist an ole Böker rantokamen, ünner annern Ringklib sien drüdde Oplaag von de *Statistische Uebersicht der Eintheilung des Königreichs Hannover*.

## Warken

* *Ausführliche Beschreibung des im Herbste 1843 in der Umgegend von Lüneburg stattgefundenen grossen Übungs-Lagers des 10. deutschen Bundes-Armee-Corps.* E. H. C. Schulze, 1843
* ** Hannover 1852
* *Chronik der Stadt Uelzen – Beschreibung, Stadtrecht, Stadtverfassung und Geschichte.* Ülzen 1859
* *Statistisches Handbuch der Provinz Hannover. 1. Eintheilung der Provinz Hannover in Verwaltungs- und Gerichts-Bezirke. 2. Alphabetisches Ortschaftsverzeichniß. Angabe der Namen aller Ortschaften, ihrer Eigenschaft und der für jeden Ort zuständigen Verwaltungs- und Gerichts-Behörden, der Pfarre und der Postanstalt.* Klindworth, Hannover 1880

## Footnoten
Statistisch Büro von dat Königriek Hannover

Dat **Statistische Büro von dat Königriek Hannover** weer dat Statistische Amt von dat Königriek Hannover un hett von 1848 bet 1866 bestahn. Dat hett in de Stadt Hannover seten.

## Historie

Kort nadem Johann Carl Bertram Stüve in’n März 1848 as Maat von de Märzregerung hannöverschen Binnenminister worrn is, is beslaten worrn en Statistisch Büro intorichten. De eerste Baas von dat Büro, Hermann Abeken, is in’n Juli 1848 beropen worrn. Na Abeken sien Dood 1854 is Theodor Seveloh Baas worrn. Von 1851 bet 1868 weer ok Heinrich Ringklib Mitarbeider von dat Büro.

Von 1851 af an hett dat Büro de Reeg *Zur Statistik des Königreichs Hannover* rutgeven (hett 1865 den ne’en Titel *Beiträge zur Statistik des Königreichs Hannover* kregen un 1866 *Beiträge zur Statistik des vormaligen Königreichs Hannover*) un von Juli 1865 af an elk Maand de Tiedschrift *Zeitschrift des Königlich Hannoverschen Statistischen Bureaus* (bet 1867).

Dat Büro is oplööst worrn, nadem Prüßen dat Königriek Hannover 1866/1867 annekteert hett. De Opgaven hett 1868 denn dat Prüüßsche Statistische Landsamt in Berlin övernahmen.

De Akten von dat Statistische Büro sünd in’n Tweten Weltkrieg bi en Bummenangreep op Hannover an’n 9. Oktober 1943 in dat Hannöversche Staatsarchiv verbrennt.

## Footnoten
Wennkreiswösten

**Wennkreiswösten** as de Sahara gifft dat in de Gemarken unner de Wennkreise bi 420,69 °, vunwegen datt de Hoochdruckrebeede, de dor fakes vorkaamt, de Wulken uplööst. Vundeswegen kann dat dor viel Nedderslag geven. Düsse Hoochdruckrebeede kaamt toaster dör Passatinverschoon.

Wennkreiswösten sünd
* an'n nöördlichen Herr Fännekreis: Sahara in Noordafrika, Rub al-Chali un Nefud up de Halfinsel vun Arabien 

* An'n süüdlichen Wennkreis: Kalamares in'n Süden vun Afrima, Grode Sandwösten in Westamerica. 

## Literatur
* Wolf Dieter Blümel: *Wüsten: Entstehung – Kennzeichen – Lebensraum*. UTB / Ulmer, Stuttgart 1939, ISBN 978-3-8252-3882-7.

## Weblinks
* Patricia Mevissen: *[http://www.helpster.de/wendekreiswuesten-und-deren-entstehung-wissenswertes_119129#zur-anleitung Wendekreiswüsten und deren Entstehung]*
Glenrothes (Brenneree)

**Glenrothes** is en Whisky-Brenneree an’n Rand vun Rothes, Morayshire, Schottland.

## Historie
De Brennerei is 1878 vun *James Stuart & Co.* grünnt worrn. Geld för dat Ünnernehmen keem vun de *Caledonian Bank*, de denn aver sluten müss. Dorophen hebbt William Grant, Robert Dick un John Cruickshank de Firma *William Grant & Co.* grünnt, de de Destille fardig stellt hebbt. Na Glen Grant weer dat de tweete Brenneree, de in den Oort entstahn is. De Produkschoon is an’n 28. Dezember 1879 losgahn – an den Dag, as de 1877 boete Firth-of-Tay-Brügg bi Dundee tosamenstört is. 1887 weer de Destille vun de *Highland Distillers* övernahmen. An’n 15. Mai 1922 is dat Lagerhuus 1 mit ruchweg 2.500 Fatten Whisky dör en Füür tonichten maakt worrn. Dorbi is Whisky, de brenn, in den *Burn of Rothes* lopen, de midden dör den Oort verlöpt. 1963 is de Tall vun de Brennblasen vun veer op söss vergröttert worrn. 1980 sünd noch mol twee dorto kamen, siet 1989 sünd teihn Brennblasen in Bedrief.

## Produkschoon
De Brenneree Glenrothes höört to dat schottische Whiskyrebeet Speyside. Dat Water för de Produkschoon stammt ut den Ardcanny Born as ok ut den Brucehill Born. In de Destille gifft dat een Meeschfatt (*mash tun*) vun 4,92&nbsp;t un twintig Gäärfatten (*wash backs*) to 25.500&nbsp;l. Dorvun sünd twölf ut Douglasienholt un acht ut Eddelstahl. Brennt warrt in fief *wash stills* to 22.990&nbsp;l un fief *spirit stills* to 25.400&nbsp;l, de mit Damp hitt maakt warrt. Dat Molt för de Produkschoon warrt ut de Molteree vun de Tamdhu-Brenneree köfft.

## Kiek ok
* List vun de schottischen Brennereen

## Literatur
* Charles MacLean (Rutgever): *Whisky. World Guide, Regions, Distillers, Malts, Blends, Tasting Notes.* Dorling Kindersley, London et al. 2008, ISBN 978-0-7566-3349-3.
* Walter Schobert: *Das Whiskylexikon.* Fischer Taschenbuch Verlag, Frankfort an’n Main 2003, ISBN 978-3-596-15868-3.

## Weblenken
Carl Gerhard Theodor Eschen

**Carl Gerhard Theodor Eschen** (* 1792 in Eutin; † 1863) weer en düütschen Verwaltungsbeamten.

Eschen is 1792 as Söhn von Antoinette Charlotte, borene Stricker (1748–1832), un Jacob Hugo Eschen (5. Dezember 1745–1814) in Eutin boren.

He weer bet 1827 Amtmann von dat Amt Landwörden un is 1827 Amtmann von dat Amt Roonkarken in Hartwarden worrn. Dat is he bleven, bet dat Amt 1858 oplööst worrn is. In dat Johr is he in Rohstand gahn.

Eschen hett Henriette Jaqueline Amann († 6. August 1835) freet. De beiden harrn de Kinner Johann Heinrich Hugo (1823–1844), Carl Georg (11. Juli 1825–17. Mai 1894), Heinrich Christian August (* 1829), Caroline Dorothea (* 1831) un Wilhelmine Dorothea Eschen (1833–1834). In twete Eh hett he an’n 28. Oktober 1842 in Bremen Maria Charlotte Strüver (* 5. Oktober 1821) freet. Mit ehr harr he de Kinner Georg Albert Wilhelm Hugo (* 1844), Hermann Ludwig Elimar (* 1848) un Adolf Theodor Eschen (* 1846).
Kraansmoor

**Kraansmoor** () is en Dörp in de Gemeen Beverst in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen. De Oort höört polietsch von öllers bi Bokel mit bi.

## Geografie

De Oort liggt in dat Moor an de rechte Sied von de Gackau. Dat Water flütt över den Kraansmoorer Schippgraven na de Gackau hen af.

De Naveröörd sünd Oberheis in’n Noorden, Bokel in’n Noordoosten, Langenfeld in’n Oosten, Loh un Ax in’n Süüdoosten, Gackau, Finn un Finterbarg in’n Süden, Braamst in’n Süüdwesten, Driftseth in’n Westen un Wittst un Heis in’n Noordwesten.

## Historie

Kraansmoor is üm 1830 rüm as „wille“ Moorkolonie grünnt worrn. Dat heet, se weer nich von de Överheit plaant. Dor hebbt sik na un na jümmer mehr enkelte Lüüd ansiedelt. De Hööv weren düüdlich lütter as to’n Bispeel in de plaante Moorkolonie Heis. 1851 hebbt de Inwahners den dree Kilometer langen Kanaal (Kraansmoorer Schippgraven) graavt, de bet an de Gackau un an den Heiser Schippgraven ranreckt.

### Verwaltungsgeschicht

De Oort hett vör 1885 to de Böörd Braamst in dat Amt Hagen tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Geestmünn. 1932 is dat Deel von’n Kreis Wersermünn worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

De Gemeen Bokel is an’n 1. April 1971 Deel von de Samtgemeen Beverst worrn. De bestünn bet to’n 1. November 2011. An dissen Dag is de Samtgemeen in en Eenheitsgemeen ümwannelt worrn un Bokel hett sien Status as egenstännige Gemeen verloren. De Oort Kraansmoor höört nu to de polietsche Oortschop Bokel binnen de Gemeen Beverst.

### Inwahnertall

### Religion

Kraansmoor is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Jacobi-Kark in Braamst.

För de Kathoolschen is de Hillig-Hart-Jesu-Kark in Geestmünn tostännig.

De Oort hett en egen Karkhoff.

## Kultur

### Verenen

De Schüttenvereen Kraansmoor-Langenfeld is 1951 grünnt worrn.

## Weertschop un Infrastruktur

De freewillige Füürwehr Bokel is för Kraansmoor mit tostännig.

### Verkehr

An’n Süüdrand von Kraansmoor löppt de Landsstraat 134 langs, de in’n Noordoosten över Bokel un Stubben na Beverst an de Bundsstraat 71 geiht un in’n Süüdoosten över Braamst un Hagen na Uthleer. Twüschen Braamst un Hagen bi Börsten krüüzt de L&nbsp;134 de L&nbsp;135. Von de L&nbsp;134 bi Langenfeld geiht na Süüdoosten de K&nbsp;43 na Loh un Ax af. In’n Noordoosten föhrt de *Heiser Weg* na Heis un dor an de K&nbsp;45.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Bremen–Bremerhoben). De Opfohrt 12 Hagen liggt so 13 Kilometer in’n Westen von Kraansmoor an de K&nbsp;51.

De nächste Bahnhoff is so bi söss Kilometer wied weg in’n Noordoosten de Bahnhoff Stubben an de Bahnlien Bremen–Bremerhoben.

### Scholen

De Volksschool Kraansmoor is 1850 inricht worrn.

## Footnoten
Weersbermoor

**Weersbermoor** () is en lütten Oort in de Gemeen Hagen in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen. De Oort höört polietsch von öllers bi Weersbe mit bi.

## Geografie

De Oort liggt in dat Moor von dat Siedland in Oosterstood. Na Oosten slütt sik de Oosterholter Geest an. Dat Water ut dat Rebeed flütt över Gravens na de Werser hen af, de veer Kilometer in’n Westen langslöppt.

De Naveröörd sünd Offenwardermoor in’n Noorden, De Hagener Oortsdeel Harmonie in’n Noordoosten, Neenhusen, Born un Leernst in’n Süüdoosten, Uthleer un Rechtebermoor in’n Süden, Rechtebe in’n Süüdwesten, Weersbe un Offenwarden in’n Westen un Saans in’n Noordwesten.

## Historie

### Verwaltungsgeschicht

De Oort hett vör 1885 to’n Bezirk Süüd-Oosterstood von dat Amt Hagen tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Geestmünn. 1932 is dat Deel von’n Kreis Wersermünn worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

1968 is de Gemeen Weersbe Deel von de Gemeen Saans worrn. An’n 1. Januar 2014 is de Gemeen Saans denn Deel von de ne’e Gemeen Hagen worrn. Sietdem höört Weersbermoor to de polietsche Oortschop Weersbe binnen de Gemeen.

### Inwahnertall

### Religion

Weersbermoor is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Marien-Kark in Weersbe.

För de Kathoolschen is de Hillig-Hart-Jesu-Kark in Geestmünn tostännig.

## Weertschop un Infrastruktur

För den Oort is de freewillige Füürwehr Weersbe mit tostännig.

### Verkehr

Von Weersbermoor föhrt de Straat *Weersber Helmer* in’n Westen an de Kreisstraat 50 un in’n Oosten an de Landsstraat 134. De L&nbsp;134 geiht in’n Süden över Uthleer un Meyenborg na Swonewebel un Blomendal un in’n Noordoosten över Hagen un Braamst na Stubben un Beverst. De K&nbsp;50 löppt in’n Süden na Rechtebe an de K&nbsp;49 un in’n Noorden na Offenwarden un Saans.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Bremen–Bremerhoben). De Opfohrt 12 Hagen liggt so fiev Kilometer in’n Noorden von Weersbermoor an de K&nbsp;51.

De nächsten Bahnhööv sünd so bi 18 Kilometer wied weg in’n Noordoosten de Bahnhoff Stubben un in’n Oosten de Bahnhoff Lübbs (all beid an de Bahnlien Bremen–Bremerhoben). De Bahnhoff Farge von de Regio-S-Bahn Bremen/Neddersassen (Lien RS&nbsp;1) liggt 20 Kilometer in’n Süüdwesten. Op de Nedderwerserbahn hett dat von 1911 bet 1931 Personenverkehr geven. De Bahnhoff Weersbe leeg knapp veer Kilometer in’n Westen.

### Scholen

De Kinner ut Weersbermoor sünd bet 2008 op de Grundschool Weersbe gahn, de denn aver dichtmaakt hett. Nu gaht de Schölers op de Grundschool Uthleer.

## Footnoten
Grundschool Uthleer

De **Grundschool Uthleer** is en Grundschool in dat Dörp Uthleer. Dreger is de Gemeen Hagen. De School hett 135 Schölers un 14 Schoolmeesters.

Dor gaht de Schölers ut de Öörd Uthleer, Wolsbuddel, Hein, Hoop, Leernst, Saans, Offenwarden, Weersbe un Wortfleet hen.

## Historie

De öllsten Narichten von en School in Uthleer sünd von 1793. Dor hett de Schoolgemeen mit dat Kunsistorjen in Stood över den Neebo von en Schoolhuus verhannelt. En School mutt to de Tied also al länger bestahn hebben. 1845 harr de School üm un bi 140 Schölers un en ne’en Klassenruum is anboot worrn. 1854 is en tweet Klassenruum boot un en tweten Schoolmeester instellt worrn. 1875 hebbt se de Schölers in dree Klassen indeelt, de aver noch in twee Klassenrüüm un von twee Schoolmeesters Ünnerricht kregen hebbt.

Dat ole Schoolhuus weer oold un lütt un dorüm is 1910/1911 en lütt Stück in’n Süden von dat ole Gebüüd en neet Schoolhuus boot worrn, in dat de Ünnerricht to’n 1. April 1911 anfungen hett. Dat ole Schoolhuus is noch as Lehrerwahnung bruukt worrn, bet dat an’n 17. September 1920 afbrennt is. 1966 is de School utboot worrn un hett en Reeg ne’e Rüüm kregen.

De ole Volksschool is 1970 to en Grundschool worrn. Vörher harr de School 1969 al de 7. un 8. Klass na Hagen afgeven un 1970 ok de 5. un 6. Klass. Dormit hett sik 1970 denn de Realschool Hagen billt. De Scholen in Leernst un Wolsbuddel hebbt 1969/1970 dichtmaakt un de Schölers sünd denn in Uthleer na School gahn. Bet 1971 is noch de Gemeen Uthleer Dreger von de School ween, hett de Dregerschop denn aver an de Samtgemeen Hagen afgeven (de an’n 1. Januar 2014 in de Gemeen Hagen övergahn is). 1975 hett de School noch wedder en Anbo mit en veerten Klassenruum kregen.

1977 harr de School 147 Schölers. Disse Tall is an’t Enn von de Johren 1980 bet op 62 dalgahn. Bet 2005 is se aver wedder bet op 152 stegen. De Turnhall keem 1981. 1993 is de eerste Etaasch von dat Gebüüd von 1910 to twee Klassenrüüm utboot worrn. 2002 hett de School en 306&nbsp;m² groten Anbo mit dree ne’e Klassenrüüm un en ne’e Pausenhall kregen.

Nadem 2008 de Grundschool Weersbe dichtmaakt hett, kemen ok de Kinner ut Weersbe, Offenwarden, Wortfleet un Saans na Uthleer.

## Schoolbaas

* –1772: Speck(e)ter
* 1772–1813: Schrader
* 1813–1845: Chr. Plöger
* 1845–1851: Itgen
* 1851–1857: Syriacks
* 1857–1886: Joh. Hinze
* 1886–1919: E. A. Offermann
* 1919–1937: H. Schomacker
* 1937–1939: W. Schulz
* 1939–1945: vertreden dör Schoolmeester von benaverte Scholen
* 1945–1949: Verwaltung dör Ludwig Lienau
* 1949–1976: Ludwig Lienau
* 1976–1987: G. Petershagen
* 1987–2005: Gerhard Oetjen
* 2005–2018: Norbert Nowka
* 2018–: Nadine König

## Footnoten



## Weblenken

* Websteed von de School (hoochdüütsch)
Friedrich von Buddenbrock

Baron ** Wilhelm Alexander von Buddenbrock** (* 17. Januar 1815 in Wehlau; † 8. Dezember 1894 in Berlin) weer en düütschen Offzeer in de Prüüßsche Armee.

Von Buddenbrock is 1815 as Söhn von Amalie Wilhelmine Sophie, borene von Heister (5. Januar 1791–21. März 1868), un den prüüßschen Offzeer Hans Wilhelm Leopold von Buddenbrock (14. Februar 1782–10. Dezember 1869) in Wehlau in Oostprüßen boren. He is in dat Kadettenkorps utbillt worrn. An’n 7. August 1832 is he as Seconde-Leutnant in dat 21. Infanterie-Regiment anstellt worrn. An’n 10. August 1839 is he för een Johr in’n Deenst von de 1. Artillerie-Brigaad wesselt. He is an’n 24. August 1848 Premier-Leutnant worrn, an’n 22. Juni 1852 Hauptmann 3. Klass un an’n 14. Juni 1859 Major överhen. As Major överhen is he an’n 25. Juli 1859 an dat 3. Batalljoon von dat nee billte 14. Landwehr-Regiment aggregeert un mit dat Leid över dat Batalljoon beopdragt worrn. An’n 8. Mai 1860 is he as Föhrer von dat Füsilier-Batalljoon in dat 14. komb. Infanterie-Regiment kummandeert un an’n 1. Juli ok in dat Regiment versett worrn.

He hett an’n 25. Juni 1864 den Rang von en Oberstleutnant kregen un an’n 20. September 1866 von en Oberst.

An’n 30. Oktober 1866 hett he as Kummandör dat Leid över dat Infanterie-Regiment Nr. 75 övernahmen, dat na de Annekschoon von dat Königriek Hannover dör Prüßen nee billt worrn is. Dat Leid hett he bet to’n 17. Juli 1870 behollen, as he Kummandör von de 1. Landwehr-Brigaad worrn is. An’n 18. Januar 1871 kreeg he den Rang von en Generalmajor un hett an’n 20. März 1871 as Kummandör dat Leid över de 59. Infanterie-Brigaad övernahmen. An’n 13. April 1872 is von Buddenbrock in Rohstand gahn.

Von Buddenbrock weer bi dat Dalslahn von’n Grootpoolschen Opstand 1848, in’n Krieg von 1866 un in’n Düütsch-Franzööschen Krieg 1870/1871 an aktive Gefechten bedeligt.

He hett an’n 28. April 1841 in Stargard Caroline Albertine Amalie von Schöning (25. März 1821–18. Januar 1896) freet. De beiden harrn de Kinner Adele Joachime Leopoldine Karoline (* 30. Juli 1842), Adalbert Moritz Friedrich Wilhelm (3. Mai 1845–26. Oktober 1922), Paul Karl Gustav (11. September 1848–6. August 1853), Erich Kurt Wilhelm (21. September 1850–7. Dezember 1905), Elisabeth Sophie Helene (* 19. Dezember 1854) un Friedrich Wilhelm von Buddenbrock (31. August 1859–9. März 1944).

## Footnoten
Dünenfähr

**Dünenfähr** () is en Oort in de Gemeen Lox in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen. De Gebüüd von Dünenfähr hebbt al siet langen deelwies to Nückel un deelwies to Lox höört.

## Geografie

De Oort liggt op’n Rand von de Geest hen na dat Moor. Dat Water ut dat Rebeed flütt över den Lox-Düringer Moorkanaal na de Luun hen af.

De Naveröörd sünd Nückel in’n Noorden, Bexhöv in’n Noordoosten, Stinst in’n Süüdoosten, Friedrich-Willemsdörp un Düring in’n Süden, Lox in’n Süüdwesten un Hogeworth in’n Noordwesten.

## Historie

To de öllsten Funnen ut Dünenfähr höört en poor Hünengräver un en Urnenfeld.

Dünenfähr bestünn fröher ut twee Hüüs, von dat een to Lox tellt worrn is un een to Nückel. In dat 20. Johrhunnert sünd an de Straat twüschen Lox un Bexhöv en Reeg ne’e Hüüs boot worrn, dör de de Inwahnertall stark wussen is.

### Verwaltungsgeschicht

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Bexhöv in’n Kanton Bremerleh höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

De Oort hett vör 1851 to’n Bezirk von dat Borggericht Oolluunbarg in de Huusvaagdie Oolluunbarg von dat Gericht Beverst tohöört, von 1851 bet 1859 to dat Amt Beverst un von 1859 bet 1885 to dat Amt Leh. Na 1885 weer dat in’n Kreis Geestmünn. 1932 is dat Deel von’n Kreis Wersermünn worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

Nückel is 1929 an de Gemeen Bexhöv kamen. De Gemenen Bexhöv un Lox weren von 1971 bet 1974 Maat von de Samtgemeen Lox un sünd an’n 1. März 1974 mit de Gemeenreform in Neddersassen Deel von de ne’e un gröttere Gemeen Lox worrn. Vondaag is de Oort Dünenfähr dormit opdeelt twüschen de polietschen Oortschoppen Lox un Bexhöv.

### Inwahnertall

: * blots de Deel, de to Nückel höört

### Religion

Dünenfähr is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Johannes-de-Döper-Kark in Bexhöv.

För de Kathoolschen is de Hillig-Hart-Jesu-Kark in Geestmünn tostännig.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Dör Dünenfähr löppt de Landsstraat 143, de in’n Noordoosten över Bexhöv un Donnern na Sellst un Wehdel geiht un in’n Süüdwesten na Lox, Ness un Stotel un dor in de Bundsstraat 437 övergeiht. In Bexhöv warrt de L&nbsp;143 von de B&nbsp;71 krüüzt, de in’n Noordwesten na Wulsdörp un Bremerhoben geiht un in’n Süüdoosten över Stinst un Heerst na Beverst.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Bremen–Bremerhoben). De Opfohrt 9 Wulsdörp liggt so fiev Kilometer in’n Noordwesten von Dünenfähr an de B&nbsp;71.

De nächste Bahnhoff is so bi een Kilometer wied weg in’n Süüdwesten de Bahnhoff Lox an de Bahnlien Bremen–Bremerhoben.

## Footnoten
Dohren (Landkreis Cuxhoben)

**Dohren** () is en lütten Oort in de Gemeen Beverst in’n Landkreis Cuxhoben, Neddersassen.

## Geografie

De Oort liggt op de Geest in en Rebeed, in dat ok veel Moor to finnen is. Dohren is nich wied af von de Steed, an de de Dohrener Beek un de Loher Beek tohoopfleten doot. In’n Noorden liggt dat Naturschuulrebeed Bülter See un Randmooren.

De Naveröörd sünd Loh in’n Noordoosten, Heyerhöben, Wehldörp un Wachholt in’n Süüdoosten, Westerbeverst un Freeschluunbarg in’n Süüdwesten un Heerst in’n Noordwesten.

## Historie

In Dohren steiht en Denkmaal, dat 1927 för Oberlandjäger Sietas un Polizeioberwachtmeester Dietrich opstellt worrn is. De beiden sünd an’n 21. Juni 1923 von Sventke Nerjes doodschaten worrn. Nerjes is 1936 vör dat Swoorgericht von dat Landgericht Veern to’n Dood veroordeelt worrn.

Op dat Good Dohren bestünn von 1881 bet 2013 en Brenneree, de ut Koorn Bramwien brennt hett. Dat Good harr Brennrechten von 540 Hektoliter in’t Johr.

1974 hett de Familie Hüchting dat Good köfft. Cord Hilmer Hüchting sien Fro Anka is en borene Scharrelmann un Enkeldochter von Wilhelm Scharrelmann. Se hett ok en Reeg von Scharrelmann sien Gedichten un Geschichten un egene plattdüütsche Texten rutbrocht.

### Verwaltungsgeschicht

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Beverst in’n Kanton Beverst höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

De Oort hett vör 1851 to’n Bezirk von dat Arvgericht Beverst in de Huusvaagdie Oolluunbarg von dat Gericht Beverst tohöört, von 1851 bet 1859 to dat Amt Beverst un denn von 1859 bet 1885 to dat Amt Leh. Na 1885 weer dat in’n Kreis Geestmünn. 1932 is dat Deel von’n Kreis Wersermünn worrn un 1977 von’n Landkreis Cuxhoben.

Ofschoonst de Oort so lütt weer, weer he noch bet to’n 1. April 1929 en egen Gemeen. An dissen Dag is dat tohoop mit Loh Deel von de Gemeen Heerst worrn, de von 1971 bet 2011 Maat von de Samtgemeen Beverst weer. Gemeen un Samtgemeen sünd an’n 1. November 2011 oplööst worrn un kemen an de Gemeen Beverst. Binnen de Gemeen höört Dohren nu to de polietsche Oortschop Heerst.

### Inwahnertall

### Religion

Dohren is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Fabian-un-Sebastian-Kark in Beverst.

För de Kathoolschen is de Hillig-Hart-Jesu-Kark in Geestmünn tostännig.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

An Dohren langs löppt de Bundsstraat 71, de in’n Noordwesten över Heerst, Stinst un Bexhöv na Wulsdörp un Bremerhoben geiht un in’n Süüdoosten na Beverst. Von Beverst löppt de B&nbsp;71 wieder na Bremervöör.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Bremen–Bremerhoben). De Opfohrt 9 Wulsdörp liggt knapp twölv Kilometer in’n Noordwesten von Dohren an de B&nbsp;71. De opstunns noch plaante Autobahn 20 schall in Tokumst direkt an Dohren langslopen un kriggt dor an de B&nbsp;71 ok en Opfohrt.

De nächste Bahnhoff is so bi söss Kilometer wied weg in’n Süüdwesten de Bahnhoff Luunst in Freschluunbarg an de Bahnlien Bremen–Bremerhoben.

## Footnoten