Thomas Kenneth Mattingly

**Thomas Kenneth „Ken“ Mattingly II**  (* 17. März 1936 in Chicago, Illinois; † 31. Oktober 2023 in Arlington, Virginia) weer en US-amerikaansch Astronaut.

## Studium un Militärdeenst
Mattingly hett de Miami Edison High School in Miami besöcht un studeer ansluutend Luftfohrttechnik an de Auburn University in Alabama. Nah den Afsluss vun dat Studium is he  1958 in de US-Marine intreeden, wo he to'n Piloten utbildt wurr. He hett denn Deenst up de Floogtüchdräger USS Saratoga un USS Franklin D. Roosevelt maakt. 1965 studeer he an de Air Force Aerospace Research Pilot School.

## Apollo
Mattingly hett sück bi de NASA bewurben un wurr an' 4. April 1966 mit de fievte  Astronautengrupp de Apenlichkeit vörstellt. As Spezialrebeet sull he sück besünners um de Entwicklung vun de Ruumantüüg för de Maandlannen kümmern.

All Enn' 1966 wurr he de Support Crew vun den darten Apollo-Floog todeelt, de dormals noch ünner de Projektbeteeken Mission E un later as Apollo 8 nummereert wurr. Mattingly  hett ünner annern dorbi as Capcom tätig ween. Ok bi de historsch Mission vun Apollo 11 hörr he weer to de Support Crew un hull as Capcom Verbinnen to de Mannschap.

Wiel he en vun de Experten för dat Apollo-Ruumschipp weer, wurr he an' 6. August 1969 as CM-Pilot för de Mission Apollo 13 indeelt, ahn vörher in en Ersatzmannschap indeelt ween to hemm. Eenig Daag vör den Start, an' 6. April 1970, stell sück herut, dat de Ersatzpilot vun de Maandfähre  Charlie Duke mit Röteln infizeert weer un Ken Mattingly nich dorgegen immun weer. Um dat Risiko ruttonehmen, dat Mattingly wiels den Maandfloog krank wurr, wurr he an' 9. April dör den Reservepiloten John Leonard Swigert ersett.

Mattingly bekeem aber kien Röteln un weer maatgevend an de Rettungsaktschoon bedeeligt, as de Apollo-13-Astronauten dör en Explosion an Bord in Levensgefohr keemen. In den Hollywood-Film över disse Mission (Apollo 13, 1995) wurr he vun Gary Sinise dorstellt.

Sien eersten Weltruumflug hett Mattingly denn an' 16. April 1972 antreeden, as Pilot vun de  Kommandokapsel vun Apollo 16 ünner dat Kommando vun John Young, de denn tosommen mit Charlie Duke de Maandlannen maakt hett. Up den Rückfloog vun den Maand hett Mattingly dat Raumschiff *Casper* för Butenbordbordaktivitäten verlaaten, wat för Apollo 13 noch nich vörsehn weer. 

Bi den letzten Apolloflug (Apollo 17) in' Dezember 1972 deen Mattingly weer as Capcom.

## Space Shuttle
Nah Afsluss vun dat Apollo-Maandprogramm övernehm Mattingly 1973 de Leiden vun den Astronaut Office Support för de tokünftige Ruumfähre Space Shuttle. 1978 wurr he Technischer Assistent för Testflüge bi den Manager vun dat Ruumfloogtestprogramm. Enn' 1979 wurr he Baas vun de Arbeitsgrupp för Start un Wedderinträe in dat Astronaut Office, bit he sück af April 1981 weer up sien aktive Tätigkeit as Astronaut vörbereiten dee.

För de Shuttle Testflüüg STS-2 in' November 1981 un STS-3 in' März 1982 weer he as  Ersatzkommandant indeelt. Van' 27. Juni bit to'n 4. Juli 1982 hett Mattingly denn sien tweeten Ruumfloog ünnernommen. He weer Kommandant vun den Testfloog STS-4 mit de Ruumfähre Columbia. As Pilot weer Henry Hartsfield an Bord.

Af 1983 hett Mattingly en NASA-Afdeelen leit, de eng mit dat US-Ministerium för Verdefferenden tosommen arbeiten dee. 

Mattingly weer as Kommandant för de Mission STS-10 vörsehn, de in' November 1983 en Upklärungssatelliten för dat US-amerikaansch Ministerium för Verdefferenden in de Eerdumloopbahn bringen sull, aber wegen Verzögerungen afseggt wurr. Ok en wiedere Mission (STS-41-E), bi de Mattingly in' Juli 1984 dat Kommando hemm sull, muss afseggt wurrn. 

An' 24. Januar 1985 kunn Mattingly mit den Shuttle Discovery sien darten Ruumfloog maken. He weer Kommandant vun de Mission STS-51-C in en Insatz för dat Ministerium för Verdefferenden, bi de mehrere Satelliten utsett wurrn. Pilot bi disse Mission weer Loren James Shriver un de Missionspezialisten James Frederick Buchli un Ellison Shoji Onizuka. Dorto keem denn noch de Bruuklastspezialist Gary Eugene Payton. 

All tosommen weer Mattingly bi sien dree Missionen ruch weg 21 Daag in' All.

## Nah de NASA
In' Juni 1986 hett Mattingly de NASA verlaaten un is to de US-Marine torüchgahn, wo he as  Manager för Satelliten-Programme arbeiten dee. He hett de Navy 1990 in' Rang vun en  Konteradmiral verlaaten un is in de Industrie wesselt. 

Bi Grumman in Reston hett he an dat Ruumstatschoonsprogramm arbeit, bit he 1993 toGeneral Dynamics in San Diego wesselt, wo he de Verantwortung för de Atlas-Rakeet övernehm: Sien Geschäftsberiek wurr denn aber an Martin Marietta verköfft un in de Firma Lockheed Martin ingleedert, wo Mattingly tietwies de Entwicklung vun de Ruumfähre X-33 leiten dee.
 
Siet 1998 is Mattingly Geschäftsführer vun de Rocket Development Company in Los Alamitos, Kalifornien, en Firma, de sück up priesgünstig Drägersysteme konzentreert. Parallel dorto is he siet Juli 1999 Upsichtsraatvörsitter vun de Modersellschopp Universal Space Network.

Ken Mattingly weer twee Mal schett un harr en Söhn ut eerste Ehe.

## Weblenken

* NASA: Biografie (engelsch)
* Spacefacts: Körtbiografie