open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tiedball

En **Tiedball** is en optisch Signaal för de Seefohrt, dat von 1829 bet in de Johren 1920 bruukt worrn is, üm Scheep de richtige Tied to wiesen. Dat weer wichtig, üm den Längengraad to bestimmen. Nadem de Seefunk opkamen is, hett dat en betere Methood geven, Scheep de aktuelle Tied mittodelen un de Tiedbäll sünd nich mehr nödig ween.

Von de üm un bi 160 Tiedbäll, de dat maal geven hett, sünd noch so bi 60 bewohrt.

De Tiedball weer an en hoge Steed bi en Haven anbröcht. To en wisse Tied is de Ball fallen laten worrn. An Boord von de Scheep kunn de Kru denn dat Schippschronometer mit disse Tied verglieken. Dat weer wichtig, dat de Chronometer richtig stellt weer, dat se de Laag bestimmen kunnen.

## Historie

De brietsche Koptein Robert Wauchope hett 1824 den eersten Vörslag för en Tiedball maakt. Vörher sünd dor akustische Signale för bruukt worrn. Akustische Signale breedt sik aver mit Schalltempo ut, so dat de Afstand to dat Signaal bekannt ween mutt, üm de Tied op de Sekunn genau to weten. En optisch Signaal breedt sik mit Lichttempo ut un de Afstand speelt keen Rull mehr. 1829 is in Portsmouth de eerste Tiedball anbröcht worrn. 1833 kemen Greenwich un St. Helena dorto, 1836 Kapstadt (op’n Signal Hill). As eersten düütschen Haven hett Cuxhoben 1874 en Tiedball kregen. Later kemen dor noch Willemshoben, Bremerhoben, Bremen, Hamborg, Kiel, Swienmünn un Niefohrwater bi Danzig to.

De Ball is jeden Dag üm Klock twölv oder üm Klock een namiddags dalgahn.

Nadem an’t Enn von dat 19. Johrhunnert de Funktechnik opkeem, keem 1907 de eerste Tiedtekensenner, de Scheep de genaue Tied mitdelen kunn. De eerste Senner in Düütschland keem 1910 un in Grootbritannien 1924. De Tiedbäll weren nich mehr nödig un en groten Deel is afboot worrn.

Op de Tiedbäll in de Seefohrt geiht ok de Bruuk trügg, dat to Neejohrsavend an’n Wulkenkratzer One Times Square de *[[Times Square Ball]]* dalgeiht un den Countdown bet Middernacht wiest. Düsse Bruuk is 1907 inföhrt worrn.

## Weblenken
Wosbossel

**Wosbossel** () is en Dörp in de Gemeen Hullnst (Samtgemeen Hullnst) in’n Landkreis Horborg, Neddersassen. To Wosbossel höört von öllers al de Poppeermöhl von Starsbeek mit to. Wosbossel sülvs weer aver ok to keen Tied en egen Gemeen un hett al jümmer to Hullnst mit tohöört.

## Geografie

De Oort liggt dicht bi’n Starsbeek.

De Naveröörd sünd Starsbeek in’n Noorden, Mesborg un Emm in’n Noordoosten, Hullnst in’n Süüdoosten, Holtörp in’n Süüdwesten, Resbossel in’n Westen un Rahmstörp in’n Noordwesten.

## Historie

Nadem Graaf Dierk III. von Katelnborg von sien Vader Land arvt harr, hett he bi dat Stiften von dat Klooster Katelnborg dissen Besitt dat Klooster mitgeven. In de Oorkunn von’n 11. November 1105, de dor von berichten deit, kummt de Naam *Athelwordesburstel* vör. Dor weer wohrschienlich Wosbossel mit meent.

In’n Eersten Weltkrieg sünd negen Soldaten ut Wosbossel fullen oder vermisst un in’n Tweten Weltkrieg 18.

### Verwaltungsgeschicht

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Hullnst in’n Kanton Töst höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

De Oort hett vör 1859 to de Vaagdie Hullnst von dat Amt Mesborg tohöört. Von 1859 bet 1885 weer dat in dat Amt Töst un von 1885 bet 1932 in’n Kreis Horborg. 1932 is dat Deel von’n ne’en un grötteren Kreis Horborg worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Wosbossel is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Andreas-Kark in Hullnst.

För de Kathoolschen is de St.-Petrus-Kark in Bookholt tostännig.

## Kultur

En Denkmaal för de Fullenen ut de twee Weltkrieg’ steiht in Wosbossel an de Hauptstraat.

## Weertschop un Infrastruktur

För Wosbossel is de freewillige Füürwehr Hullnst mit tostännig.

### Verkehr

Dör Wosbossel löppt de Kreisstraat 62, de in’n Noordwesten na Rahmstörp an de K&nbsp;17 geiht un in’n Süüdoosten na Hullnst an de Landsstraat 141. De L&nbsp;141 föhrt in’n Süden na Töst un in’n Noorden över Mesborg na Buxthu. De K&nbsp;17 löppt von Rahmstörp in’n Noordwesten na Beekdörp an de L&nbsp;130 un in’n Oosten na Mesborg.

De nächste Autobahn is de Autobahn 1 (Afsnidd Hamborg–Bremen). De Opfohrt 45 Hullnst liggt so dree Kilometer in’n Süüdoosten von Wosbossel an de L&nbsp;141.

De nächste Bahnhoff is so bi ölven Kilometer wied weg in’n Noorden de Bahnhoff Buxthu an de Nedderelvbahn von Cuxhoben na Hamborg. De Bahnhoff Töst liggt 14 Kilometer in’n Süden an de Bahnlien Hamborg–Bremen. Von 1902 bet 1968 hett dat ok Personenverkehr op de Bahnlien Bremervöör–Bookholt geven. De nächste Bahnhoff an disse Bahnlien weer een Kilometer in’n Noorden in Starsbeek.

Wosbossel hett Oortsschiller, op de ok de plattdüütsche Naam blangen den hoochdüütschen mit opsteiht.

### Scholen

De Grundschölers ut Wosbossel gaht na de Grundschool Hullnst.

## Literatur

* Wilhelm Marquardt: *Chronik der Gemeinde Hollenstedt. Mit Emmen, Ochtmannsbruch, Staersbeck, Wohlesbostel (Landkreis Harburg).* Gemeen Hullnst, Hullnst 1986

## Footnoten
Geesthell

De **Geesthell** () weer en Deel von Geestmünn, wat vondaag to de Stadt Bremerhoben höört. De Geesthell liggt nu in’n Oortsdeel Kluushoff, Stadtdeel Leh.

## Geografie

De Geesthell liggt in en Arm von de Geest. Dat Rebeed is vondaag groff afgrenzt dör de Geest un de Straten *Grimsbystraat* un *Diekstraat*.

## Historie

Dat Rebeed von de Geesthell hett ganz fröher to de Feldmark von dat Dörp Leh höört. To de Tied stünnen dor noch keen Hüüs. Nadem dat Königriek Hannover von 1844 af an mit Geestmünn sien egen Haven in’n Süden von Leh un Bremerhoben grünnt hett, müss 1856 Leh dat Rebeed von de Geesthell an Geestmünn afgeven, dat dor Havenindustrie ansiedelt warrn kunn. Ünner annern hett sik dor 1857 op 6,5 Hektar de Rickmerswarft ansiedelt. En ganze Reeg Lüüd hebbt dor in de Arbeiderwahnungen leevt. Op dat Warftgelänn stünn ok de Villa von de Warftbesitters.

1861/1862 is de Bahn von Geestmünn na Bremerhoben boot worrn, de över de Geesthell lööp un bet 1923 in Bedriev weer.

De Warft hett bet 1924 arbeidt. In dat Johr müss de Warft von wegen de maue Opdragslaag den Bedriev opgeven. As dat Düütsche Riek kort vör’n Tweten Weltkrieg oprüsten dee, weren wedder so veel Opdrääg dor, dat de Warft 1937 wedder in Gang keem. Bi de Luftangreep op Wersermünn 1944 is ok de Warft swoor drapen worrn un veel von de Wahnhüüs sünd in Schutt un Asch versunken. Na’n Krieg weer blots een Wahnhuus nableven, dat in de Johren 1960 ok afreten worrn is. De Warft is aver wedder opboot worrn. Se hett bet 1986 arbeidt un is denn in Insolvenz gahn.

Na disse Tied is de Warft afreten worrn. Nableven sünd vondaag as Bodenkmaals blots noch dat ole Ingangsdoor na de Warft un en Kraan an de Geest. Op dat Gelänn is 1993 en Gebüüd för de Agentur för Arbeid Bremerhoben boot worrn. To’n 1. Dezember 2013 hett tosätzlich de nee Kita Folkert-Potrykus-Straat apenmaakt.

### Verwaltungsgeschicht

De Oort hett vör 1885 to dat Amt Leh tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Geestmünn. Geestmünn is 1924 mit Leh to de Stadt Wersermünn tohoopgahn, de 1939 ok de Stadt Bremerhoben opnahmen un 1947 ehren Naam op Bremerhoben ännert hett.

### Inwahnertall

## Footnoten
Yoshisada Shimizu

**Yoshisada Shimizu** (japaansch: 清水 義定), *Shimizu Yoshisada*; * 1943) is en  japaansch Amateurastronom un Asteroidenopdecker.

Tosommen mit sien Kolleeg Takeshi Urata hett he an dat Nachi-Katsuura-Observatorium (IAU-Code 905) in Nachi-Katsuura in de Präfektur Wakayama tüschen 1993 un 2000 insgesamt 311 Asteroiden opdeckt.

De Asteroid (7300) Yoshisada wurr nah hüm nöömt.

## Literatur
* Lutz D. Schmadel: *Dictionary of Minor Planet Names*. 5th ed. Springer, Berlin 2003, ISBN 3-540-00238-3 (englisch) Vöransicht bi Google Book Search

## Enkeld Nahwiesen
Nienkroog

**Nienkroog** betekent

* Nienkroog, Oort in de Gemeen Woihren in’n Kreis Dithmarschen, Sleswig-Holsteen,
* Nienkroog, Oort in de Gemeen Dobersdörp in’n Kreis Plöön, Sleswig-Holsteen.
Neuenkrug

**Neuenkrug** is de hoochdüütsche Naam von

* en Reeg Öörd, de op Plattdüütsch Neenkroog oder Nienkroog heten doot.

Kiek ok bi: Neukrug, Neuekrug.
Grünhöfe

**Grünhöfe** betekent

* Grünhöfe, Oort in de Gemeen Kammeltal in’n Landkreis Günzburg, Bayern,
* Grünhöfe, Oort in de Gemeen Navis, Bezirk Innsbruck Land, Tirol, Öösterriek.

Dat is ok de hoochdüütsche Naam von

* Gröönhöben, Stadtdeel in’n Stadtbezirk Geestemünn von de Stadt Bremerhoben.

Kiek ok bi: Grünhof.
Veerhöben (Bremerhoben)

**Veerhöben** () weer en Oort, de to Geestendörp tohöört hett. Dat Rebeed von’n Oort liggt vondaag in’n Oortsdeel Börgerpark, Stadtdeel Geestmünn, von de Stadt Bremerhoben.

In dat Stadtbild is de ole Oort blots noch in Form von en Straat mit düssen Naam weddertofinnen, de von de *Schippdörper Schossee* afgeiht na de Klinik an’n Börgerpark.

## Historie

De Oort kummt as *camera* toeerst in de Oorkunnen vör. De Oort is wohrschienlich in de Tied anleggt worrn, nadem Korl de Grote de Sassen ünnerkregen hett. Dat weer en Kamergood, dat för de fränksche Verwaltung von dat Rebeed tostännig weer. In dat Vörer Register heet de Hoff 1500 denn eenfach *tom Have*. Eerst in dat 18. Johrhunnert hett de Oort den Naam *Veerhöben* annahmen, nadem de Hoff dör Arvdelen in veer Hööv opdeelt worrn is.

### Verwaltungsgeschicht

Veerhöben hett von öllers to Geestendörp höört. Vör 1779 leeg Veerhöben in dat Amt Vieland un von 1779 bet 1831 to dat Amt Stotel-Vieland. Dat Rebeed hett denn von 1831 bet 1885 to de Amtsvaagdie Geestendörp in dat Amt Leh tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Geestmünn. Geestendörp weer von 1888 af an nich mehr egenstännig un is in dat Johr mit Geestmünn to een Gemeen tohoopleggt worrn. Geestmünn hett ok blots bet 1924 as egenstännige Gemeen bestahn un is denn Deel von Wersermünn worrn. 1947 denn is Wersermünn to de Stadt Bremerhoben worrn un hett to dat Bundsland Bremen tohöört.

### Inwahnertall

### Religion

Veerhöben weer evangeelsch-luthersch präägt un hett to dat Kaspel von de Marienkark in Geestendörp höört.

## Footnoten
Vierhöfen

**Vierhöfen** betekent

* Vierhöfen, Oort in de Stadt Osterhofen in’n Landkreis Deggendorf, Bayern,
* Vierhöfen, Oort in’n Markt Wallersdorf in’n Landkreis Dingolfing-Landau, Bayern.

Dat is ok de hoochdüütsche Naam von

* Fewralskoje (bet 1938: *Bludszen/Bludschen*, 1938 bet 1946: *Vierhöfen*), Oort in’n Rajon Krasnosnamensk, Oblast Kaliningrad, Russland,
* Čtyří Dvory (bet 1945: *Vierhöfen*), Oort in de Gemeen Prosetín, Okres Žďár nad Sázavou, Tschechien,
* Veerhöben, Gemeen in’n Landkreis Horborg, Neddersassen,
* Veerhöben, fröheren Oort in dat Rebeed von de Stadt Bremerhoben.
Paul Ehrlich

**Paul Ehrlich** (* 14. März 1854 in Strehlen, Regeerensbezirk Breslau, Provinz Slesien; † 20. August 1915 in Bad Homburg vor der Höhe) weer en düütsch Dokter un Forscher. Dör sien Färbemethoden hett he verscheeden Aarten vun Bloodzellen ünnerscheed, wordör de Diagnose vun tallriek Blootkrankheiten mögelk wurr. He hett as Eerst dat medikamentöös Behanneln vun de Syphilis entwickelt un dormit de Chemotherapie begrünnd. Buterdem weer he entscheedend an de Entwicklung vun dat Immunserum gegen Diphtherie bedeeligt, de meestens Emil von Behring alleen toschreeven wurrd. As Direkter vun dat *Instituts für experimentelle Therapie* hett he de Methoden för de Standardiseeren („Wertbestimmung“) vun Sera utarbeit. 1908 kreeg he tosommen mit Ilja Metschnikow för sien Bidrääg to de Immunologie den Nobelpries för Physiologie oder Medizin.
Carl Wilhelm Lueder

**Carl Wilhelm Lueder** (* 21. Juli 1774 in Herzberg; † 9. Januar 1863 in Wene) weer en düütschen Verwaltungsbeamten.

Lueder is 1774 as Söhn von Eleonore Auguste, borene Wyneken (1750–1787; Dochter von Carl Gustav Friedrich Wilhelm Wyneken), un Friedrich Ludwig August Lueder (10. Januar 1736–28. März 1811) in Herzberg boren. He hett sik 1791 för en Studium von de Juristeree an de Universität Göttingen inschreven. Na dat Studium is he in’n kurhannöverschen Verwaltungsdeenst gahn un 1795 Auditer bi dat Amt Göttingen worrn. 1797 is he dor to’n Amtsschriever opstegen un 1800 as Amtsschriever supernumerär in dat Amt Oosterholt wesselt. Al een Johr later, 1801, is he denn aver Kamersekretär in Hannover worrn un von dor 1810 as Domänendirekter na Herzberg gahn. 1815 hett he den Posten as Oberamtmann in dat Amt Herzberg övernahmen un is von dor 1824 as Oberamtmann in dat Kloosteramt Wene gahn.

Lueder hett an’n 4. Mai 1800 in Herzberg Luise Sophie Charlotte Murray (7. April 1781–7. April 1849; Dochter von Johan Andreas Murray) freet. De beiden harrn söven Kinner, ünner annern Henriette Justine Helene Elise (* 21. August 1803) un Georg Wilhelm Gustav Friedrich (30. Oktober 1806–2. Dezember 1872).

## Footnoten
Gottfried

**Gottfried** betekent

* *[[Gottfried (Schipp)|Gottfried]]*, Schipp, dat 1822 ünnergahn is.

**Gottfried** is de Familiennaam von

* Alexander Gottfried (* 1985), düütschen Radrennfohrer,
* Annemarie Gottfried-Frost (* 1924), düütsche Künstlerin,
* Anton Gottfried (1862–1954), US-amerikaanschen Örgelpiepen-Fabrikant,
* Brian Gottfried (* 1952), US-amerikaanschen Tennisspeler,
* Gesche Gottfried (1785–1831), düütsche Möörderin,
* Gilbert Gottfried (* 1955), US-amerikaanschen Komiker un Schauspeler,
* Hermann Gottfried (* 1929), düütschen Glasmaler,
* Howard Gottfried, US-amerikaanschen Filmproduzent,
* Johann Ludwig Gottfried (1584–1633), düütschen Theoloog, Översetter un Schriever,
* Kurt Gottfried, US-amerikaanschen Physiker,
* Martin Gottfried (1933–2014), US-amerikaanschen Theaterkritiker,
* Oswald Gottfried (1869–1949), düütschen Maler,
* Paul Gottfried (* 1941), US-amerikaanschen Politikwetenschopper,
* Stefan Gottfried (* 1971), öösterriekschen Cembalospeler, Pianist, Hoornspeler un Dirigent,
* Udo Gottfried (* 1952), düütschen Künstler,
* Willy Gottfried (1896–?), düütschen Radrennfohrer,
* Wolfram Gottfried (* 1931), düütschen Swemmer.
Cornelsen

**Cornelsen** betekent

* Cornelsen Verlag, düütschen Verlag.

**Cornelsen** is de Familiennaam von

* Claudia Cornelsen (* 1966), düütsche Schrieversche,
* Dirk Cornelsen (* 1940), düütschen Journalist un Publizist,
,
* Hildegard Cornelsen (1905–1981), düütsche Schoolbookautorin un Grafikerin,
* Johann Cornelsen (1831–1892), düütschen Politiker.

Kiek ok bi: Cornelissen.
Camille Saglio

**Camille Marie Joseph Saglio** (* 4. September 1804 in Straßburg, Elsass; † 23. September 1889 in Paris) weer en franzöösch Landschapsmaler un Illustrator vun de Düsseldörper School.

## Leven

Saglio stamm ut en berühmt elsassisch, ut Plesio in de Lombardei inwannert Familie Saglio, de in dat 18. un 19. Johrhunnert bekannt Ünnernehmer, Politiker un Wetenschapler hervörbrocht hett. Sien Vader weer de Ünnernehmer François Joseph Jean Saglio (1765–1813), sien Moder Marie Suzanne van Recum (1774–1844) ut Grünstadt, de Süster vun Johann Nepomuk un Andreas van Recum. Camille Saglio weer dat sösste vun negen Kinner, he harr twee Süsters un söss Bröers. Tosommen mit sien Bröer Charles Joseph André Saglio (1799–1862) hett he de Suckerraffinerien vun Ingouville un Harfleur bi Le Havre (Normandie) leit. An’ 12. Februar 1822 hett he in eerst Ehe in Paris sien Cousine Joséphine Amélie Paravey heiraadt, an‘ 18. Januar 1834 in tweet Ehe, ok in Paris, deren Süster Thérèse Alexandrine Josèphine Paravey (1810–1884), de tüschen 1834 un 1846 dree Söhns un twee Deerns boren hett, dorünner den lateren Ingenieur Camille Saglio (1844–1904) un de Dochter Amélie Saglio (1838–1889), de 1860 den franzööschen Maler Alfred de Curzon (1820–1895) heiraadt hett.

1835/1836 hett Saglio de Klass för Landschapsmaleree vun Johann Wilhelm Schirmer an de Kunstakademie Düsseldörp besöcht. Schirmer, sien Lehrer, hett he 1836 mit de ruuch Küstenlandschap vun Le Havre bekannt maakt. 1846 hett hüm de Salon de Paris, an de sien Utstellungen he tüschen 1839 un 1875 deelnommen hett, mit en „tweete Medaille“ ehrt.

Völ vun sien Landschapsansichten hemm as Vörlaag vun Steeken deent.

## Warken (Utwahl)
* *Briganten in wilder Gebirgslandschaft*, 1837
* *Vue de [[Civita Castellana]] (Ansicht vun Civita Castellana)*, 1842, Musée Rolin, Autun
* 55 Illustratschonen to Adolphe Badin: *Grottes et Cavernes*. Paris 1867 (Digitalisat)
* *Nächtliche Bucht*, 1885

## Kiek ok
* List vun Maler vun de Düsseldörper Malerschool

## Literatur
*  Alice Bauer, Janine Carpentier: *Répertoire des artistes d’Alsace des dix-neuvième et vingtième siècle. Peintres, sculpteurs, graveurs, dessinateurs*. Band 5 (S–U), Oberlin, Strasbourg 1988

## Weblenken

* ''Saglio, Camille (1804–1889)'', Datenblatt in dat Portal *idref.fr*

## Enkeld Nahwiesen
Adolph Weber

**Adolph Weber** (* 23. März 1819 in Höckelheim; † 13. März 1893 in Stood) weer en düütschen Avkaat un Politiker.

Weber is 1819 in Höckelheim boren. He hett von 1837 bet 1841 Juristeree an de Universität Göttingen studeert. He weer bet 1847 Auditer bi dat Amt Göttingen un is 1847 Avkaat in Stood worrn. 1848 weer he ok Redaktör von dat polietsche Wekenbladd *Volksblatt für Bremen, Verden und Hadeln* un 1852 bet 1853 von dat *Bremische Provinzial-Blatt*. As Redaktör is em 1852/1853 vörhollen worrn, dat he dat Ministerium von Wilhelm von Borries beleidigt harr. He is aver vör Gericht freespraken worrn. Von 1852 af an weer he Avkaat bi dat Obergericht Stood.

Bi de Wahl in’n Februar 1867 un de Wahl in’n August 1867 is Weber beide Maal för de Natschonalliberale Partei as Afornten in’n Rieksdag von’n Noorddüütschen Bund wählt worrn. He weer Kannedaat in’n Wahlkreis Provinz Hannover 18 (Stood, Geestmünn, Bremervöör, Oosterholt, Blomendal). In düsse Egenschop weer he 1868 ok Maat von dat Tollparlament. An’n 9. September 1868 hett Weber sien Mandaat dalleggt.

## Literatur

* Bernd Haunfelder, Klaus Erich Pollmann: *Reichstag des Norddeutschen Bundes 1867–1870.* Droste, Düsseldorf 1989, ISBN 3-7700-5151-3

## Footnoten
Johann Cornelsen

**Johann Theodor Cornelsen** (* 22. Oktober 1831 in Hornborg; † 21. Juli 1892 in Stood) weer en düütschen Politiker.

Cornelsen is 1831 in Hornborg boren. He güng in Stood op de School un hett en Lehr as Koopmann maakt. 1854 hett he tohoop mit sien Vedder Georg Heinrich Wehber de Wienhannels-Firma *J. F. Wehber & Sohn* in Stood övernahmen. Von 1866 af an weer Cornelsen alleen de Besitter. He weer von 1862 af an lange Johren Maat von dat Börgervörsteiher-Kolleg in Stood. Von 1866 bet to sien Dood 1892 weer he as Senater Maat von’n Magistraat von Stood. Ok in’n Hannelsvereen Stood weer he in’n Vörstand un Vörsitter un tosätzlich Öllermann von de Kooplüüd- un Schipperbröderschop in Stood. He weer Maat von de Landschop von de Hartogdömer Bremen un Veern un Viez-Maat von’n Provinziallanddag Hannover. 1892 is Cornelsen Kommerzienraad worrn.

Von Oktober 1884 bet Januar 1887 weer he för den Wahlkreis Provinz Hannover 18 (Stood, Geestemünn, Bremervöör, Oosterholt) un de Natschonalliberale Partei Maat von’n Düütschen Rieksdag.

Cornelsen hett Sophie Elisabeth Steffens freet. De beiden harrn den Söhn Franz (2. Oktober 1868–14. Oktober 1951).

## Footnoten
Johannes Hoppe

**Johannes Hoppe** is de Naam von

* Johannes Hoppe (üm 1512–1565), düütschen Pädagoog,
* Johannes Hoppe (1616–1654), düütschen Mediziner,
* Johannes Hoppe (1861–1925), düütschen Politiker,
* Johannes Hoppe (1907–1987), düütschen Astronoom.
Johannes Hoppe (Politiker)

**Johannes Heinrich Nicolaus Hoppe** (* 13. Februar 1861 in Hornborg; † 22. Juli 1925 in Stood) weer en düütschen Jurist un Politiker.

Hoppe is 1861 as Söhn von’n Aftheker Johann Heinrich Hoppe in Hornborg boren. He weer 1869 toeerst op de Volksschool in Hornborg. Nadem de Vader de Aftheek in Hornborg verköfft un en ne’e Aftheek in Steenkark opmaakt hett, weer de Söhn denn von 1869 bet 1872 op en Privatschool in Steenkark. Von 1872 bet 1881 güng Hoppe op dat Athenaeum Stood. Na de School weer he 1881 bet 1882 an de Universität München un 1882 bet 1885 an de Universität Berlin. 1881 is he Maat von de Burschenschaft Babenbergia München worrn. Dat Referendarexamen hett he bi dat Kamergericht in Berlin maakt un denn 1885 an de Universität Göttingen sien Dokterarbeid schreven. Na dat Studium weer he von 1885 bet 1886 Eenjohrig-Freewilligen bi de Garr-Feldartillerie un hett 1886 en Hoff in Süderdiek övernahmen, den he bet 1907 sülvs bewirtschaft un denn an en Verwandten verpacht hett. Von 1892 bet 1898 weer he Gemeenvörsteiher. Ok in de Kedener Diek- un Sielverbänn weer he aktiv. Na 1907 hett Hoppe in Stood leevt un weer dor von 1918 bet 1925 Avkaat bi dat Amtsgericht Stood. He weer Hauptmann von de Landwehr-Feldartillerie I un Dreger von de Landwehr-Deenstutteeknung I. Klass.

Bi de Wahl 1898 weer Hoppe in’n Wahlkreis Stood 1 (Jörk-Keden) Kannedaat för dat Prüüßsche Aforntenhuus, kunn sik aver nich gegen Johann Schoof dörsetten.

Von 1909 bet 1918 weer he för de Natschonalliberale Partei un den Wahlkreis Hannover 18 (Stood, Geestmünn, Bremervöör, Oosterholt) Maat von’n Rieksdag.

Na 1919 weer Hoppe Maat von de DDP.

## Literatur

* Helge Dvorak: *Biographisches Lexikon der Deutschen Burschenschaft.* Band I: Politiker, Teilband 7: Supplement A–K, Winter, Heidelberg 2013, ISBN 978-3-8253-6050-4. S. 484–485.

## Footnoten
Carl Christoph Niemeyer

**Carl Christoph Niemeyer** (* 20. September 1773 in Wölpe; † 19. November 1857 in Hannover) weer en düütschen Verwaltungsbeamten.

Niemeyer is 1773 as Söhn von Elisabeth Benedicte, borene Schuster (13. Januar 1742–20. November 1827; Dochter von Heinrich Rudolf Schuster), un den Amtmann Johann Christian Niemeyer (15. Mai 1724–28. Februar 1811) in Wölpe boren. He keem 1788 op dat Lyceum Hannover un hett sik an’n 7. Juni 1791 för en Studium von de Juristeree an de Universität Göttingen inschreven. Na dat Studium güng he in’n kurhannöverschen Verwaltungsdeenst un is 1794 Amtsauditer in dat Amt Calenberg un 1796 in dat Amt Koldingen worrn. Dor is he 1797 to’n Amtsschriever opstegen. 1801 keem he as Amtsschriever in dat Amt Oosterholt, 1805 in dat Amt Herzberg un 1806 in dat Amt Zeven. Nadem dat Amt Zeven 1810 Deel von dat Königriek Westfalen worrn is (Franzosentied), weer Niemeyer Fredensrichter. Na de Franzosentied is he 1816 Amtsassesser bi dat Amt Zeven worrn un dor 1818 Titulär-Amtmann. 1823 keem he as Amtmann in dat Amt Heien un is von dor 1832 na dat Amt Sieenborg wesselt. In’n Rang von en Oberamtmann is he 1839 opstegen. 1844 harr he sien 50. Deenstjubiläum un is bi disse Gelegenheit von de Universität Göttingen to’n Ehrendokter maakt worrn. Niemeyer is 1845 denn in Rohstand gahn un hett in de Vörstadt von Hannover leevt.

Niemeyer weer nich verheiraadt. He is 1857 doodbleven un op’n Goornkarkhoff Hannover begraven worrn.

## Footnoten
Jan-Henrik Horn

**Jan-Henrik Horn** (* 29. Dezember 1944 in Hamborg; † 22. Dezember 2002 in Grootweurn) weer en düütschen Jurist un Politiker von Bündnis 90/De Grönen.

Horn is 1944 in Hamborg boren. Na dat Abitur 1965 hett Horn Juristeree an de Universität Hamborg studeert. Von 1975 bet 1979 weer he Richter an dat Verwaltungsgericht Stood un von 1979 bet 1980 an dat Sozialgericht Hamborg. He weer von 1990 bet 1991 Regerungspräsident von’n Regerungsbezirk Hannover un von 1991 bet 1994 Staatssekretär in dat Neddersassische Ümweltministerium.

Horn weer bi de Landdagswahl in Neddersassen 1994 Kannedaat för de Grönen in’n Landdagswahlkreis Buxthu un hett dor 6,8&nbsp;% von de Eerststimmen kregen.

Horn weer en Mitgrünner von’n Stoder Kreisverband von de Grönen un von November 2001 bet Juni 2002 Landsvörsitter von de Grönen in Neddersassen. Tosätzlich weer he Raadsherr in’n Gemeenraad von de Gemeen Jörk un von 1991 bet to sien Dood 2002 in’n Samtgemeenraad von de Samtgemeen Himmelpoorten. Von 1981 bet 1991 weer he in’n Kreisdag von’n Landkreis Stood un weer dor Frakschoonsspreker von de Grönen.

Horn hett toletzt in Grootweurn leevt. He hett 1982 freet un harr dree Kinner.

## Literatur
* Norbert Beleke (Rutgever): *Wer ist wer? Das deutsche Who’s who.* 41. Ausgabe. Schmidt-Römhild, Lübeck 2002, Sied 635

## Footnoten
Julius Bärens

**Julius Bärens** (* 24. März 1816 in Flensborg; † 1898) weer en düütschen Pädagoog.

Bärens is 1816 as Söhn von Franziska Friederike, borene Burchard, un den Lombardverwalter Johann Heinrich Bärens († 8. April 1850) in Flensborg boren. He weer in de Rekterklass in Ütersen un denn op de Gelehrtenschool Flensborg. He is von dor to Michaelis 1836 an de Universität Kiel gahn, üm dor Geschicht un Juristeree to studeren. 1837 keem he an de Universität Berlin. Von wegen en Krankheit hett he sien Studium ünnerbraken un weer en Tied in Süüdfrankriek. As he 1839 ut Frankriek trügg keem, is he na de Theologie wesselt un an de Universität Kiel anfungen. Von dor güng he 1841 an de Universität Bonn. To Michaelis 1843 hett he dat Examen maakt un weer na dat Studium toeerst Huuslehrer in Glückstadt un denn bi Karl Sieveking in Hamborg. An’n 13. November 1845 is he as Rekter von de Stadtschool Mölln beropen worrn.

1845 weer he in de Loonbörgsche Landsvertredung un later in de Loonbörgsche Gesettgevende Versammlung un dor Sekretär.

In’n Juli 1853 is he Kunrekter an de högere Börgerschool Hannover worrn. De öösterrieksche Statthollerschop in Holsteen hett em 1866 to’n Schoolraad ernannt.

He weer von 1870 bet 1876 Rutgever von dat *Sonntagsblatt des Hannoverschen Wahlvereins* un dat *Wahlblatt*.

Bärens weer en poor Maal för de Düütsch-Hannöversche Partei Kannedaat för dat prüüßsche Aforntenhuus: in’n Wahlkreis Hannover 35 hett he bi de Nawahl an’n 6. Februar 1872 32,4&nbsp;% kregen un kunn sik dormit nich gegen Georg Weidenhöfer dörsetten. As Arnold Buddenberg ut dat Aforntenhuus utscheden is, is an’n 14. Mai 1875 in’n Wahlkreis Hannover 6 nee wählt worrn. Bärens kunn sik mit 46,3&nbsp;% nich gegen Günther Lange dörsetten.

## Footnoten
Robert Meibauer

**Robert Meibauer** (* 27. November 1833 in Nelep; † 9. April 1897 in Berlin) weer en düütschen Jurist un Politiker.

Meibauer is 1833 in Nelep boren un weer von 1849 bet 1853 op dat Gymnasium Köslin. He hett dree Johr Juristeree an de Universität Berlin studeert. As Student is he 1854 Maat von de Burschenschaft Normannia Berlin worrn. Von 1862 af an weer he Avkaat un Notar in Polzin. 1871 is he as Avkaat un Notar in Dramburg worrn un 1879 in Berlin. In Polzin un Dramburg weer he ok Stadtverornten un Stadtverornten-Vörsteiher. As Offzeer weer he 1866 bi’n Düütschen Krieg un 1870/1871 bi’n Düütsch-Franzööschen Krieg dorbi un is mit’n Kronenorden mit Sweerter, dat Ieserne Krüüz un de Landwehr-Deenstutteeknung I. Klass uttekent worrn.

Von 1881 bet 1887 weer he Maat von’n Düütschen Rieksdag. Bi de Wahl 1881 is he för de Düütsche Foortschriddspartei in’n Wahlkreis Ollnborg 1 wählt worrn un bi de Wahl 1884 för de Düütsche Freesinnige Partei in’n Wahlkreis Meideborg 1.

Bi de Wahl 1882 to dat Prüüßsche Aforntenhuus hett he in’n Wahlkreis Hannover 34 9,8&nbsp;% von de Stimmen kregen un kunn sik dormit nich gegen Johann Mahlstedt dörsetten. Gliektiedig weer he Kannedaat in’n Wahlkreis Potsdam 3 un kunn sik mit 17,1&nbsp;% von de Stimmen ok hier nich dörsetten. Bi de Wahl 1885 weer he Kannedaat in’n Wahlkreis Meideborg 1, kunn sik mit 2,2&nbsp;% von de Stimmen aver nich gegen Jacob von Gerlach dörsetten.

## Literatur

* Helge Dvorak: *Biographisches Lexikon der Deutschen Burschenschaft*. Bd. 1, Teilbd. 8, Supplement L–Z. Winter, Heidelberg 2014, ISBN 978-3-8253-6051-1, S. 76.

## Footnoten
Bargdörp

**Bargdörp** () is en Dörp in de Gemeen Worpsweed in’n Landkreis Oosterholt, Neddersassen.

## Geografie

De Oort liggt in dat Düvelsmoor an’n Weyerbarg. Dat Water ut dat Rebeed flütt över Gravens un de Umbeek na de Hamm hen af.

De Naveröörd sünd Överhamm in’n Noorden, Mevenst un Slussdörp in’n Oosten, Adelsdorp in’n Oosten, Ottersteen in’n Süüdoosten, Mooringen in’n Süden, Westerweed in’n Süüdwesten, Oostendörp in’n Westen un Oosterweed un Weyerdeelen in’n Noordwesten.

## Historie

Bargdörp is 1750 as Moorkolonie grünnt worrn.

In’n Eersten Weltkrieg sünd 17 Soldaten ut Bargdörp fullen oder vermisst un in’n Tweten Weltkrieg 19.

### Verwaltungsgeschicht

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Worpsweed in’n Kanton Leendaal höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

De Oort hett vör 1852 to de Vaagdie Worpsweed in dat Amt Oosterholt tohöört un denn von 1852 bet 1885 to dat Amt Leendaal. Na 1885 weer dat in’n Kreis Oosterholt, de 1932 mit’n Kreis Blomendal to’n ne’en un grötteren Kreis Oosterholt tohoopgahn is.

De Oort is an’n 1. Oktober 1936 Deel von de Gemeen Worpsweed worrn.

### Inwahnertall

### Religion

Bargdörp is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Zionkark in Worpsweed.

För de Kathoolschen gifft dat in Worpsweed de Maria-Freden-Kapell, de to de Goden-Hirt-Kark in Leendaal höört. De Goden-Hirt-Kark höört siet 1. September 2012 to de Karkengemeen von de Hillige-Familie-Kark in Oosterholt-Scharmbeek.

## Kultur

Tafeln för de Fullenen ut de twee Weltkrieg’ hängt in Worpsweed in de Kark.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Dör Bargdörp löppt de Kreisstraat 10, de in’n Noordwesten na’n Weyerbarg an de Landsstraat 153 geiht un in’n Süüdoosten na Grasbarg. Ok de Kreisstraten K&nbsp;28, K&nbsp;29 un K&nbsp;31 gaht dör den Oort.

De nächste Autobahn is de Autobahn 27 (Afsnidd Bremen–Bremerhoben). De Opfohrt 17 Bremen-Industriehavens (Dreeeck Bremen-Industriehavens mit Övergang na de A&nbsp;281) liggt so 20 Kilometer in’n Süüdwesten von Bargdörp an de *Hu’er Heerstraat* un de Opfohrt 16 Bremen-Noord (an de B&nbsp;74) 20 Kilometer. De B&nbsp;74 geiht dor ok in de A&nbsp;270 na Blomendal över.

De nächste Bahnhoff is so bi 15 Kilometer wied weg in’n Westen de Bahnhoff Oosterholt-Scharmbeek an de Bahnlien Bremen–Bremerhoben. Von 1911 bet 1978 hett dat ok Personenverkehr op de Bahnlien Stood–Oosterholt-Scharmbeek geven. De Bahnhoff Worpsweed an disse Bahnlien leeg en Stück in’n Noordwesten.

## Footnoten
Toni Dürnberger

**Toni Dürnberger** (* 11. September 1932 in Sankt Martin bi Lofer; † 17. August 1992 an’ Khan Tengri) weer en  öösterrieksch Bargstieger un Forschungsreisender.

## Leven
Bekannt wurr he as een vun de Eerstdörstieger vun de Alpawand tosommen mit Sepp Schmiderer und Hans Herbst. 1962 hett he de Eerstbestiegen vun den  Mount Paatusoq in’ Oosten vun Gröönland schafft.

Toni Dürnberger is tosommen mit sien Fru Elfi 1992 in’ Afstieg vun den 7.010 m hooch Khan Tengri in dat Tian-Shan-Gebirge in Kirgisistan afstört un to Dood kommen.

## Schriften
*Dürnberger T. u. a. *Erlebnisbericht über die Österreichisch-Deutsche Grönlandexpedition 1962*. In: Jahrbuch des Österreichischen Alpenvereins 1963. (Alpenvereinszeitschrift Band 88). 

## Weblenken
* Eintrag to Toni Dürnberger in’ Alpin-Wiki
* Video in Gedenken an den öösterriekkschen Bargstieger Toni Dürnberger

## Enkeld Nahwiesen
Stephan Jersch

**Stephan Jersch** (* 27. Januar 1963 in Rheydt) is en düütschen Politiker von De Linke.

Jersch is 1963 in Rheydt boren. Na dat Abitur hett he von 1982 bet 1988 in Saarbrücken leevt un hett dor an de Universität von dat Saarland studeert. Von 1989 bet 1997 hett he in Harsfeld leevt un weer dor bi de Kommunalwahl 1996 Kannedaat för den Gemeenraad von de Gemeen Harsfeld. 1997 is he na Lohbrügg tagen.

He is 1980 bet 1981 Maat von de SPD ween un 1982 bet 1990 von de DKP. 1990 is he in de PDS ringahn, ut de 2007 de Partei De Linke worrn is. Bi de Bundsdagswahl 2002 weer Jersch Kannedaat in’n Bundsdagswahlkreis Stood-Cuxhoben un hett dor 1,2&nbsp;% von de Eerststimmen kregen. Von 2004 bet 2010 weer he in’n PDS/De-Linke-Bezirksvörstand von’n Bezirk Bardörp. 2008 bet 2014 weer he Frakschoonsvörsitter von De Linke in’e Bezirksversammlung Bardörp. Bi de Börgerschopswahl 2015 is he över de Landslist to’n 2. März 2015 in de Börgerschop intagen.

Jersch is Programmerer un hett bi Kühne + Nagel arbeidt. He is nich verheiraadt un wahnt in Lohbrügg (Bezirk Bardörp).   

## Weblenken

* Jersch op de Websteed von de Frakschoon De Linke (hoochdüütsch)
Fachhoochschool Noordoostneddersassen

De **Fachhoochschool Noordoostneddersassen** (FH NON) weer en staatliche Fachhoochschool in Neddersassen, de von 1971 bet 2005 bestahn hett.

## Historie

De Fachhoochschool is 1971 grünnt worrn. In ehr sünd de Staatliche Inschenörakademie för Waterweertschop un Kulturtechnik in Seborg un de Staatliche Inschenörakademie för Bowesen in Buxthu tohoopfaat worrn.

Seet weer na 1971 toeerst Buxthu. In de Johren 1970 hett dat Plaans geven in Lümborg en Gesamthoochschool to grünnen. Dorüm sünd 1978 in Lümborg de Fachbereiche Sozialwesen un Weertschop von de FH NON grünnt worrn un 1981 is denn ok de Verwaltung von de Hoochschool na Lümborg leggt worrn. Mit dat Wintersemester in’n September 1992 is ok de grundstännige Studiengang *Angewandte Automatisierungstechnik* von’n nee grünnten Fachbereich Automatisierungstechnik inricht worrn. De schull dat inschenörwetenschopliche Angebot von de Fachhoochschool an’n Standoort Lümborg grötter maken un de Bedrievsweertschop un Weertschopsinformatik ergänzen. Toletzt (Wintersemester 2004/2005) weren 4.271 Studenten an de FH NON inschreven, dorvon 587 in Buxthu, 3200 in Lümborg un 484 in Seborg.

De Landsregerung un de Landdag von Neddersassen hebbt denn aver beslaten, dat de FH NON in’n Januar 2005 mit de Universität Lümborg tohoopslaten warrt. De Standoort Buxthu is aver in de private Hoochschool 21 ümwannelt worrn. De Standoort Seborg is von de Universität Lümborg 2009 an de Oostfalia Hoochschool för angewandte Wetenschoppen afgeven worrn.

## Footnoten
Precht

**Precht** betekent

* *[[Precht (Talkshow)|Precht]]*, düütsche Talkshow.

**Precht** is de Familiennaam von

* Albert Precht (1947–2015), öösterriekschen Bargstieger,
* Christian Precht (üm 1635–üm 1695), düütschen Bildhauer,
* Diedrich Precht (1811–1890), düütschen Politiker,
* Elimar Precht (1912–1969), düütschen Tähndokter,
* Fritz Precht (1883–1951), düütschen Politiker,
* Gundolf Precht (1937–2015), düütschen Boforscher un Archäoloog,
* Hans-Jürgen Precht (* 1933), düütschen Industriedesigner,
* Heinrich Precht (1852–1924), düütschen Mineraloog,
* Hermann Precht (1937–1997), düütschen Pädagoog un Politiker (SPD),
* Jørn Precht (* 1967), düütschen Dreihbookschriever, Speelbaas un Schauspeler,
* Julius Precht (1871–1942), düütschen Physiker,
* Kai Precht (* 1961), düütschen Schriever, Verleger un Filmproduzent,
* Otto Precht (1898–1958), düütschen Choreograaf un Schauspeler,
* Richard David Precht (* 1964), düütschen Philosoof un Publizist,
* Rosemarie Precht (1952–1991), düütsche Musikerin,
* Volkhard Precht (1930–2006), düütschen Glaskünstler.
Diedrich Precht

**Diedrich Precht** (* 25. November 1811 in Jübber; † 23. November 1890 ok dor) weer en düütschen Politiker.

Precht is 1811 in Jübber boren. He weer toeerst op öffentliche Scholen un hett later Privatstudien bedreven. Von 1840 af an weer he Buur in Jübber un weer von 1853 bet 1855 Maat von de Stännversammlung von dat Königriek Hannover. Von 1864 bet 1866 weer he noch wedder Maat von de Eerste Kamer as Deputeerten för de Landgemenen. 1866 is de Kamer aver oplööst worrn, as Prüßen dat Königriek Hannover annekteert hett.

Bi de Wahl 1874 un de Wahl 1877 to’n Rieksdag weer Precht för de Natschonalliberale Partei Kannedaat in’n Wahlkreis Hannover 6 (Syke, Heien, Veern, Achem). He is beide Maal wählt worrn un weer von 1874 bet 1878 Afornten in’n Rieksdag.

Sien Söhn weer de Chemiker Heinrich Precht (6. August 1852–18. Juni 1924).

## Literatur

* Hermann Kalkoff (Rutgever): *Nationalliberale Parlamentarier 1867–1917 des Reichstages und der Einzellandtage.* Schriftenvertriebsstelle der nationalliberalen Partei Deutschlands, Berlin 1917

## Footnoten
Georg von Dannenberg

**Georg von Dannenberg** (* 16. November 1858 in Ollenstadt; † 29. April 1931 in Hannover) weer en düütschen Jurist un Politiker.

Von Dannenberg is 1858 as Söhn von Fredrike Karoline, borene von Arentsschildt (2. August 1831–22. September 1895; Dochter von Arnold Daniel von Arentsschildt), un den Amtsrichter Otto von Dannenberg (1812–15. Februar 1896) in Ollenstadt boren un weer op dat Lyceum I in Hannover un dat Gymnasium Celle. He hett Juristeree an de Universitäten Genf, Leipzig un Göttingen studeert. In Leipzig is he 1879 Maat von dat Corps Misnia Leipzig worrn. Na dat Studium is he in’n prüüßschen Justizdeenst gahn un 1881 Referendar worrn. He weer von 1887 bet 1905 Avkaat in Hannover un von 1888 bet 1891 Redaktör von de *Deutsche Volkszeitung* in Hannover, en Bladd von de Düütsch-Hannöversche Partei. As Redaktör is he mehrmaals veroordeelt worrn. To dree Maand Fängnis von wegen Beleidigung von’n Oberpräsident Rudolf von Bennigsen un to söss Maand Fängnis von wegen en Angreep op de Annekschoon von dat Königriek Hannover dör Prüßen (Verächtlichmaken von Staatsinrichtungen, § 136 StGB). De Prozess weer beide Maal vör dat Landgericht Hannover.

Nadem Theodor Held ut’n Rieksdag rut is, hett dat 1909 in’n Wahlkreis Hannover 6 (Syke, Veern) en Nawahl geven, de von Dannenberg wunnen hett. He weer von März 1909 bet 1912 för de Düütsch-Hannöversche Partei Maat von’n Rieksdag. Maat von’n Prüüßschen Landdag weer he von 1919 bet 1924. Von 1919 af an weer he ok Maat von’n Provinziallanddag Hannover.

## Footnoten
Friedrich Levin August von Arentsschildt

**Friedrich Levin August von Arentsschildt** (* 12. Juni 1755 in Winsen; † 10. Dezember 1820 in Nuurten) weer en düütschen Offzeer.

Von Arentsschildt is 1755 in Winsen boren. He is 1770 in’n kurhannöverschen Militärdeenst gahn un dor Offzeer worrn. Den Rang von en Leutnant hett 1779 kregen un den von en Hauptmann 1792.. 1798 is he Major bi dat 10. Kavallerie-Regiment worrn.. As de Franzosen 1803 Hannover innahmen hebbt, is dat hannöversche Militär oplööst worrn. Von Arentsschildt is denn in dat Johr as Major in de King’s German Legion intreden un noch in dat sülve Johr Oberstleutnant worrn.. He weer dor Kummandör von dat 1. lichte Draguner-Regiment, dat later dat 1. Husaren-Regiment heten hett. Later weer he Oberst von dat 3. Husaren-Regiment von de King’s German Legion. Mit dat 3. Husaren-Regiment weer he Deel von Wellington sien Armee (ünner annern in de Slachten von Talavera, Fuentes de Oñoro, Salamanca, Vitoria un Toulouse) un hett he de Battle Honours *[[Feldtog von Napoleon op de Iberischen Halvinsel|Peninsular]]*, *[[Slacht bi Waterloo|Waterloo]]* un *[[Slacht an de Göhr|Göhr]]* kregen. As de King’s German Legion 1816 oplööst worrn is, is he von dat Militär von dat nee grünnte Königriek Hannover övernahmen worrn un weer dor Generalmajor un as Oberst Kummandör von dat 3. Husaren-Regiment.

Von Arentsschildt hett an’n 11. Februar 1782 op Hutloh Sophie Margarethe von Marschalck (20. Oktober 1748–9. Februar 1792) freet. De beiden harrn de Kinner Karoline Ulrike (1784–1849), Christiane (1785–1858), Friederike (1787–1869) un Arnold Daniel (22. August 1789–28. Januar 1852). Von Arentsschildt sülvs is 1820 in Nuurten doodbleven un liggt dor op’n Olen Karkhoff begraven. Sien Graffsteen is bewohrt bleven.

## Footnoten
Weyerdamm

**Weyerdamm** () is en lütten Oort in de Gemeen Oosterholt-Scharmbeek in’n Landkreis Oosterholt, Neddersassen.

## Geografie

De Oort liggt in de Maschen un dat Moor von de Hamm. Dat Water ut dat Rebeed flütt över Gravens na’n Fangstaken un Karkdammsgraven hen af na de Hamm.

De Naveröörd sünd Ahrensfellerdamm in’n Noorden, Worpsweed un Weyermoor in’n Oosten, Waakhusen un Viehland in’n Süüdoosten, Heidkamp in’n Süüdwesten, Oosterholt in’n Westen un Hogenfeld, Muskau un Ahrensfeld in’n Noordwesten.

## Historie

Weyerdamm is 1666 as Moorkolonie grünnt worrn. Bet 1705 is de Oort op 19 Hööv anwussen. Dat weer de höögste Stand. Na disse Tied is de Oort denn bilütten jümmer lüttjer worrn, denn dör Hoogwaterschadens sünd jümmer mehr Hööv in dat Moor opgeven worrn. De Kolonisten sünd to’n groten Deel na Hogenfeld tagen, wat dichtbi op de Geest leeg. De Hööv op dat Hogenfeld sünd toeerst noch to Weyerdamm tellt worrn, aver later sünd se to Hogenfeld tellt worrn.

Vondaag is blots noch een eenzigen Hoff von’n Oort nableven.

### Verwaltungsgeschicht

In de Franzosentied von 1810 bet 1814 hett de Oort to de Mairie Oosterholt in’n Kanton Oosterholt höört. Dat Rebeed hett in disse Tied 1810 to dat Königriek Westfalen un von 1811 bet 1814 to dat Franzöösche Kaiserriek ünner Napoleon höört.

De Oort hett vör 1885 to de Huusvaagdie Oosterholt in dat Amt Oosterholt tohöört. Na 1885 weer dat in’n Kreis Oosterholt, de 1932 mit’n Kreis Blomendal to’n ne’en un grötteren Kreis Oosterholt tohoopgahn is.

De Oort höört von öllers bi de Gemeen Oosterholt mit bi. Oosterholt hett mit Scharmbeek un dree annere Gemenen 1927 de ne’e Gemeen Oosterholt-Scharmbeek billt, de mit de Gemeenreform in Neddersassen an’n 1. März 1974 noch grötter worrn is.

### Inwahnertall

: * tohoop mit Hogenfeld

### Religion

Weyerdamm is evangeelsch-luthersch präägt un höört to dat Kaspel von de Marien-Kark in Oosterholt.

För de Kathoolschen is de Hillige-Familie-Kark in Oosterholt tostännig.

## Weertschop un Infrastruktur

### Verkehr

Weyerdamm liggt an’n *Ahrensfeller Damm*, de mit de Kreisstraat 5 verbunnen is, de in’n Noorden na Pennigbüttel an de Landsstraat 153 un an de Bundsstraat 74 geiht un in’n Süüdwesten na Lintel an de B&nbsp;74. De B&nbsp;74 föhrt in’n Noordoosten an Hambargen un Gnarrenborg langs na Bremervöör un in’n Süüdwesten na Hu’e un Bremen-Noord. Na Oosten is de Oort dör de Hamm kumplett von’n Verkehr afslaten.

De Opfohrt 16 Bremen-Noord op de Autobahn 27 (Afsnidd Bremen–Bremerhoben) un de A&nbsp;270 liggt so twölv Kilometer in’n Süüdwesten von de Muskau.

De nächste Bahnhoff is so veer Kilometer wied weg in’n Westen de Bahnhoff Oosterholt-Scharmbeek an de Bahnlien Bremen–Bremerhoben.

## Footnoten
Hermann von Arnswaldt

** Philipp Adolf Karl von Arnswaldt** (* 21. Juni 1841 in Hannover; † 10. April 1910 in Berlin) weer en düütschen Offzeer un Politiker.

Von Arnswaldt is 1841 as jüngsten Söhn von Anna Elisabeth, borene von Haxthausen (6. Januar 1800–1. Oktober 1877; Dochter von Werner Adolph von Haxthausen), un August von Arnswaldt (13. August 1798–25. Juni 1855) in Hannover boren. He stamm ut de döringsche Eddelfamilie von Arnswaldt. Bet 1865 weer he Offzeer in de hannöversche Kavallerie. Later hett he denn sien Good Hadenbössel bewirtschaft.

Von 1881 bet 1903 weer för den Wahlkreis Provinz Hannover 6 (Syke, Veern) Maat von’n Rieksdag. He weer dor in de Düütsch-Hannöversche Partei un Hospitant bi dat Zentrum.

Von Arnswaldt hett an’n 18. Juni 1865 Mary Auguste Adelheid von Elern (4. September 1841–20. Februar 1891) freet. De beiden harrn de Kinner Maria Theresia Anna Agnes Sophie (* 18. November 1866), Ernst August (1. Dezember 1867–5. Juli 1938), Georg Carl Anton Julius Adolf (19. September 1870–15. Januar 1871), Wolff Ehrenreich (13. November 1872–7. Februar 1906), Elisabeth Anna Therese (25. Mai 1874–17. Januar 1876), Hans August Julius Albert (21. März 1875–25. Februar 1925), Ilse Elisabeth Anna Henriette Amalie Erna (* 2. Mai 1876), Willy Carl Erich Ludwig (27. April 1877–28. Mai 1946), Anton Walter August George Gottfried (1. Dezember 1878–12. September 1948), Agnes Anna Elisabeth Maria (26. April 1880–August 1880) un Alexander August Adolf Hermann (20. Mai 1882–9. Juli 1939). An’n 17. Mai 1894 hett he in twete Eh Bertha Giesenberg (borene Holland; 3. Februar 1850–12. Juli 1919) freet, de al twee Maal Weetfro worrn weer. De beiden harrn keen Kinner.

## Footnoten
Ernst Friedrich Adickes

**Ernst Friedrich Adickes** (* 7. März 1811 in Rosengoorn; † 26. Januar 1878 in Hannover) weer en düütschen Politiker.

Adickes is 1811 as Söhn von Erich Friederich Adickes (24. Juli 1778–3. Juni 1838) op’n Hoff Rosengoorn bi Millm (Land Wusten) boren. Wilhelm Diedrich Adickes weer sien Broder. He hett 1853 de Wuster Schippfohrtssellschop grünnt un weer Viezpräsident von de Geestmünner Dockkumpanie. Tosätzlich weer he Bevullmächtigten von de Bremer un Hambörger See-Assekuranz-Kumpanien. He weer Vörsitter von’n Verwaltungsraad von de Hannover-Allenbeikener Iesenbahnsellschop un Mitgrünner von de Fischereesellschop Werser. He weer Maat von de Hannelskamer Geestmünn un Viezpräsident von de landweertschopliche Sellschop för de Provinz Bremen.

Adickes weer Präsident von de Landsversammlung von Land Wusten un von 1842 af an Maat von de Landschop von de Hartogdömer Bremen un Veern. Von 1840 bet 1866 weer he Maat von de twete Kamer von de Stännversammlung von dat Königriek Hannover un hett dor den 3. Stand, de Landgemenen, vertreden. In’n Provinziallanddag Hannover weer he von 1867 bet 1878. Bi de Wahl 1867 hett he in’n Wahlkreis Hannover 33 (Leh, Geestmünn) 89,6&nbsp;% von de Stimmen kregen un is bet 1870 Afornten in dat Prüüßsche Aforntenhuus ween.

Dör en Nawahl in’n Wahlkreis Hannover 6 (Heien-Veern) an’n 25. Januar 1869 is Adickes in’n Rieksdag von’n Noorddüütschen Bund wählt worrn un weer dormit ok Maat von dat Tollparlament. Bi de Wahl 1871 is he för den Wahlkreis Hannover 6 in’n Rieksdag von dat Düütsche Riek wählt worrn. Dor weer he bet 1874 Afornten för de Natschonalliberale Partei.

Adickes hett Anna Dorothea (Doris) Caterina Müller (21. März 1816–13. Januar 1878) freet. De beiden harrn de Kinner Dorothea Veronica  (14. Dezember 1841–1917; hett Carl Hugenberg freet) un Ernst (18. August 1845–17. Juli 1909).

## Footnoten
Ernst Otto von Linsingen

**Ernst Otto von Linsingen** (* 1834 in Gifhorn; † 1920 in Ülzen) weer en düütschen Verwaltungsbeamten.

Von Linsingen is 1834 as Söhn von Bertha Wilhelmine, borene von Gruben (7. August 1807–24. März 1834), un den Amtsassesser Carl August von Linsingen (3. August 1803–30. Dezember 1899) in Gifhorn boren. De Moder is kort na siene Geboort doodbleven. He hett an de Universität Göttingen toeerst Theologie un denn Juristeree studeert. Na dat Studium is he 1856 in’n hannöverschen Verwaltungsdeenst gahn. He weer toeerst Auditer bi de Ämter Wöltingerode un Springe un denn Amtsassesser bi de Ämter Brooksen un Herzberg. 1863 keem he as Amtsassesser un Hülpsarbeider na de Landdrostie Ossenbrügge un güng von dor 1864 as Hülpsarbeider na de Landdrostie Auerk. Dor weer he tosätzlich Hülpsarbeider von dat Kunsistorjen Auerk. He is dor bet 1868 bleven. In dat Johr güng he as tweten Beamten na Ollenstadt. Dor is he een Johr bleven. Von 1869 bet 1910 weer he Börgermeester von Ülzen.

Von Linsingen weer mehrmaals Kannedaat von de Natschonalliberale Partei to dat Prüüßsche Aforntenhuus. Bi de Wahl 1873 kunn he sik mit 5,8&nbsp;% von de Stimmen in’n Wahlkreis Hannover 34 (Oosterholt, Leendaal, Blomendal) nich gegen Johann Mahlstedt dörsetten. Bi de Wahl 1879 is he noch wedder gegen Mahlstedt antreden. He hett 9,9&nbsp;% von de Stimmen kregen un kunn sik wedder nich dörsetten.

An’n 18. März 1914 is he Ehrenbörger von Ülzen worrn. De Linsingenstraat in Ülzen is na em nöömt.

## Warken

* *Ostfrieslands politischer Charakter historisch beleuchtet.* Berlin 1867 (anonym rutgeven)

## Footnoten
Wahlkreis Hannover 36

De **Wahlkreis Hannover 36** weer en Wahlkreis bi de Wahlen to dat prüüßsche Aforntenhuus. Wahloort weer Rodenborg.

De Wahlkreis is inricht worrn, nadem dat Königriek Hannover 1867 as Provinz Hannover Deel von Prüßen worrn is. De eersten Afornten in dissen Wahlkreis sünd dorüm för de 10. Wahlperiood wählt worrn. To’n Wahlkreis hett dat Rebeed von de Ämter Rodenborg un Zeven tohöört. De Wahlkreis is to de Wahl 1885 oplööst worrn, nadem dat an’n 1. April 1885 en Verwaltungsreform in de Provinz Hannover geven hett, bi de de olen Ämter oplööst un Kreise un Regerungsbezirke inricht worrn sünd.

Dat Rebeed von’n Wahlkreis Hannover 36 hett denn to’n Wahlkreis Stood 6 höört.

## Afornte

Direkt wählt Afornte in’n Wahlkreis weren:

## Footnoten
Wahlkreis Stood 6

De **Wahlkreis Stood 6** (Wahlkreis 200: „Rotenburg“) weer en Wahlkreis bi de Wahlen to dat prüüßsche Aforntenhuus. Wahloort weer Rodenborg.

De Wahlkreis bestünn ut de Kreise Rodenborg, Veern un Zeven.

De Wahlkreis is inricht worrn, nadem dat an’n 1. April 1885 en Verwaltungsreform in de Provinz Hannover geven hett, bi de de olen Ämter oplööst un Kreise un Regerungsbezirke inricht worrn sünd. Dat Rebeed von’n Wahlkreis Stood 6 hett vörher to de Wahlkreise Hannover 35 (Veern, Achem) un Hannover 36 (Rodenborg, Zeven) höört. De Wahlkreis Stood 6 bestünn denn bet 1918, as dat Aforntenhuus oplööst worrn is. 

## Afornte

Direkt wählt Afornte in’n Wahlkreis weren:

## Footnoten