16. Juli

De **16. Juli** is de 197. Dag in’n Gregoriaanschen Klenner, oder de 198. Dag in Schaltjohren.

## Wat an dissen Dag passeert is
### Politik un Sellschap
* 622: De islaamsch Tietreken fangt an mit dat Utwannern von Mohammed un sien Lüüd ut Mekka.
## Wat passeert is
* 1212: Bi Las Navas de Tolosa (Andalusien, Spanien) winnt de Truppen vun de dree vereenten Königrieken Kastilien, Aragón un León ünner König Alfons VIII. gegen de Almohaden unner Muhammad an-Nasir. Dat is en vun de wichtigsten Slachten in de „Reconquista“ vun Spanien.
* 1551: Ünner Turgut Reis överfallt un plünnert de Törken de Insel Malta un nimmt meist al Inwahners mit in de Slaverie.
* 1789: Twee Daag no den Störm up de Bastille fant Lüüd an, se aftorieten.
* 1951: De ümstreeden belgisch König Leopold III. dankt to Gunsten von sien Söhn Baudouin af.
* 1979: Saddam Hussein warrt Präsident von'n Irak.
* 1990: De düütsch Bunnskanzler Helmut Kohl drüpt Michail Gorbatschow un verhannelt över de düütsche Weddervereenigen.
* 1994: In Ruanda geiht de Börgerkrieg to Ennd.

### Weertschap
* 1935: In Oklahoma City, USA, warrt de weltwiet eerste Parkklock opstellt.
* 1947: Dat Saarland führt de Saarmark as Penunzen in.

### Kunst, Kultur un Bowark
* 1762: De Oper *[[Entführung aus dem Serail]]* von Wolfgang Amadeus Mozart warrt in Wien uropführt.
* 1965: De Mont-Blanc-Tunnel twüschen Frankriek un Italien warrt open maakt.

### Wetenschoppen un Technik
* 1945: In New Mexico, USA, warrt bi den so betekent *[[Trinity-Test]]* de eerste Atombomb test.
* 1965: De eerste Start von en Proton-Rakete.
* 1969: Apollo 11 flüggt los to de eerste bemannte Maandlandung.
* 1986: De sowjetsche Sojus T-15 Mission no de Ruumstaschoon *[[Mir]]* geiht no 125 Daag to Ennd.

### Katastrophen
* 1669: Een Bargstörken von den Mönchsbarg köst in Soltborg üm un bi 500 Minschen dat Leven.
* 1935: Bi een Eerdbeven mit de Magnitude MS = 6,5 kommt op Taiwan rund 2700 Minschen üm.
* 1990: Een Eerdbeven mit de Magnitude MS = 7,8 op de philippinsch Insel Luzon köst över 1600 Lüüd dat Leven.
* 2001: Water brikt in de chines’sch Provinz Guangxi in een Bargwark in. Dorbi starvt över 200 Minschen.

## Boren
* 1486: Andrea del Sarto, italiensch Maler.
* 1746: Giuseppe Piazzi, italiensch Astronom, Mathematiker un Theoloog († 1826)
* 1769: Edmund Fanning, US-amerikaansch Opdecker, Forscher un Hannelsreisender († 1841)
* 1791: Franz Xaver Wolfgang Mozart, öösterrieksch Komponist un Klaveervirtuose († 1844)
* 1861: Frederick William Frohawk, britisch Lepidopteroloog un Deertenmaler († 1946)
* 1861: Elis Wadstein, sweedsch Spraakwetenschapler († 1942)
* 1870: Paul Eduard Waldraff, düütsch Grafiker un Breefmarkenkünstler († 1917)
* 1872: Roald Amundsen, norwegsch Polarforscher († 1928)
* 1887: Karl Uhle, düütsch Footballnatschonalspeler († 1969)
* 1896: Trygve Lie, norweegsch Politiker und Generalsekretär vun de UNO († 1968)
* 1907: Barbara Stanwyck, US-amerikaansch Schauspelerin
* 1911: Ginger Rogers, US-amerikaansch Schauspelerin un Danserin
* 1913: Friedrich von Stülpnagel, düütsch Lichtathlet
* 1925: Cal Tjader, US-amerikaansch Jazzmusiker († 1982)
* 1926: Irwin Allan Rose, US-amerikaansch Biochemiker un Nobelpriesdräger († 2015)
* 1927: Lothar Blumhagen, düütsch Schauspeler un Synchroonsnacker († 2023)
* 1936: Yasuo Fukuda, japaansch Politiker
* 1950: Gerd Christian, düütsch Singer
* 1952: Stewart Copeland, britsch Musiker
* 1963: Phoebe Cates, US-amerikaansch Schauspelerin
* 1963: Mikael Pernfors, sweedsch Tennissspeler
* 1964: Aschot Anastassjan, armeensch Schachspeler († 2016)
* 1964: Miguel Indurain, spaansch Radrennfohrer
* 1968: Larry Sanger, US-amerikaansch Philosoph un Mitbegrünner vun Wikipedia
* 1969: Sarah Wagenknecht, düütsch Politikerin un Bundsdagsafordnete
* 1973: Katherina Reiche, düütsch Politikerin un Bundsdagsafordnete
* 1973: Stefano Garzelli, italieensch Radrennfohrer
* 1982: André Greipel, düütsch Radrennfohrer
* 1990: Grant Hochstein, US-amerikaansch Ieskunstlöper

**Üm de 16. Juli:**
* 1571: Theodor Galle, nedderlandschen Koppersteker (op’n 16. Juli dofft, † 1633)

## Storven
* 1216: Innozenz III., gült as de bedüüdenste Paapst in Middelöller
* 1324: Go-Uda, 91. Kaiser von Japan
* 1664: Andreas Gryphius, düütsch Dichter.
* 1729: Johann David Heinichen, düütsch Komponist un Musiktheoretiker
* 1857: Pierre-Jean de Béranger, franzöösch Dichter
* 1916: Hermann Bosch, düütsch Footballnatschonalspeler (* 1891)
* 1917: Harold Sibthorpe Barlow, engelsch Tennisspeler (* 1860)
* 1918: Nikolaus II., russ’schen Zar
* 1923: Louis Couperus, nedderlannschen Schriever un Dichter (* 1863)
* 1985: Heinrich Böll, düütsch Schriever un Översetter, Nobelpriesdräger (* 1917)
* 1989: Herbert von Karajan, österrieksch Dirigent
* 2001: Beate Uhse, düütsch Pilotin un Ünnernehmerin (* 1919)
* 2013: Torbjørn Falkanger, norweegsch Skispringer (* 1927)
* 2018: Ursula Kurz, plattdüütsch Lyrikerin (* 1923)