open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
برز لینگ ببا

***برز لینگ ببا***  کا ونه راسّکی نوم  **منه برز لینگ ببا**  اتا  جاپونی انیمه هسه  کا ۱۹۹۰ دله خا ربویه کا ونه مبنا  *برز لینگ ببا*  هسه کا  اونتا آسنی نویسا  جین وبستر هسه . انیمه بابا لنگ‌دراز بخشی از مجموعه تئاتر شاهکار جهان است. باینتا انیمه  ۱۹۹۰خارترین را از آژانس فعالیت‌های فیام جائزه ره  فرهنگی کودکان جاپون  وچون دبی (=فرهنگی) آجونس جه بیته.

اینتا انیمه ره  نیپون انیمیشن ساته  .

## آسنی
جوی ابوت اتا صغیر وچه هسه کا ونه مادّی پربن گیر اتا ناشناس آدم هسه کا ونه الکی نوم (( جان اسمیت )) هسه و جوی اتا کَش ونه ساینا(سایه) ره بدیه . همینتا وسه چونکا مردی لینگ ساینا دله برز بیه وه ، وه ره برز لینگ ببا چمر ( ونگ) کرده . وه تینار تجشی کا بتوندسه شه پربنگیر وسه هاکنه اینتا وه که وه وسه نومک بنویسه و برز لینگ ببا وسه رایی هاکنه . اوی (بودون) اینتا کا بخایه کا برز لینگ ببا وه ره جواب هاده.  امبا اسمیت کا وینده چنده جودی ابوت  مشک و ساده دیل هسه اینتا جا کا وه سند فرق کرده امبا شونه  و جودی جه خازندی کنّه و ......

## کرکترون

### جودی ابوت
اتا تیج(هوشدار) کیجا هسه کا  اونتا تمان کا پچیک بیه  ونه مار بمرده . وه ره اتا خت(خیابون) دله نیویورک دله دیار هاکردنه و وه ره برسنسنه یتیمخنه . همونجه کا ونه ویجیگیون ره شه شکوفا هاکرده و اتا مقاله بنویشته کا سبب بویه کا جان اسمیت وه ره پربن بیره و جودی ره خصوصی دویرستون دله نومنیویسی هاکنه .

### سالی مک‌بِراید
اتا میروون کیجا هسه کا خلی دی خجالتی هسه و جودی رفق هسه .

### جولیا پندلتون
اتا دارا کیجا هسه کا خلی مشمل دی داینه . خلی برز هسه و یرماز و خجیر هسه و و جودیو سالی جا اتا کادا دله دره . اولئون اشون جا کنار نینه  و اخر جودی رفق وونه .

### جوانا ترون
خوگا مودیر هسه ، اونتا خوگایی کا جودی ونه دله زیوش کنّه . وه خانه شه ره  چمن بهیت و دسیپلین دار نشون هاده و وه ره بد انه کا وه ره بوئن خانم .چونکا هلا عزب هسه امبا خانه کا ویلاج(آروسی ) هاکنه .

### جرویس پندلتون
جولیا عامی هسه کا فی الواقع برز لینگ ببا و جان اسمیت وه هسه . وه دیر پندلتونئون واری نیه و خلی مادّیات وی وسه  اهم نیه .

و

### والتر گریگز

### جیمی مک‌براید
سالی گت برار هسه 

### باب
پرینستون دونشجار کپتان هسه و 

## ممبعئون

رج:انیمه
دالراما

**دالراما** (انگلیسی: Dollaramaاتا کاندائی خردک روشی  هسه کا سال ۱۹۹۲ دله  نیل روسی وه ره بنا بشته .

## پی در ئشوئون:

* دالر تری

## ممبعئون:

*
کرومای، ایوواته

رده:مقاله‌های دارای شرح مختصر
رده:شرح مختصر متفاوت با ویکی‌داده
رده:Pages using infobox settlement with bad settlement type

**کرومای، ایواته** (لاتین جه : Karumai, Iwate) اتا مسکونی گزر(منطقه) هسه کا  جاپون ادله و  ایواته استن دله دره  . کرومای ۲۴۵٫۷۴ کیلومترمربع گتی  و ۹٬۶۵۵تا دی ونه دووشائون(جمعیت ) هسه.

## پی در پشوئون:

* فهرست شهرهای ژاپن

## ممبعئون:

## دیا (درگا) هماسیئون:

رج:جاپون شهرون
کورچی

**کورچی** اتا لس (شهر) هسه کا  آلبانیا  خارخت دله دره و اتا ستن کا ونه نوم دی کورچی هسه نیشتینگا هسه .
راست|بندانگشتی

## ممبعئون
ویکی‌پدیا
آیاتچو

**آیاتچو** ( (به کرسی: Aiacciu) کا فرونسئیج دله وه ره **آژاکسیو** گننه اتا لس (شهر) هسه کا   کرس جزره دله ،  فرونسه، دله  هسه. اینا شهر کرس ناحیه نیشتنگا هسه .. آیاتچو دله بیه کا ناپلئون بناپارت دنیا بموئه .

## آلبوم:

## ممبعئون:

* بریتانیکا

## دیا(درگا) هماسیئون:

* رسمی وبسایت
رج:فرانسه شهرون
ماتک

جایگزین=|بندانگشتی|200x200پیکسل|تیپتاپلی ماتکئون
**ماتک**  اتا ساتی(میکاپی) چی هسه کا مردمون وه جا شی تک ره رنگین کننه . 

## آوشکه:
اولین کش 5000 پسترون  سومریج مردیئون و زنائون ماتک ره بساتنه . وشون قیمتدار سنگئون ره سوسنه و شه تک ره وه جا آل کردنه . امبا میصیریشون دی کردنه و مثال وسه کلوئپاترا شه تک ره کارمین بسوست جا آل کرده .

## ماتک جورئون:

### سفت ماتک
وشون کوهنه ترین مدل هسنه . و سفت هسنه  

### اویی ماتک
وشون او واری شل هسنه و  اپلیکیتر دایننه شه وسه 

### مدادی ماتک
وشون خلی جورباجور رنگ دایننه و وشون بموندستن دتا مدل دیر جه کمتر هسه.

## ممبعئون

رج:آرایش
ایوان (ایلام)

**ایوان (ایلام)** ایلام اوستان ره اتا شهر هسته که ایوان شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گِدر، ۴۹,۴۹۱ نفر جمیعت داشته.

## په‌نویس

رج:ایلام اوستان شهرون
رج:ایوان شهرستان
لمسوس

**لمسوس**  در لمسوس ناحیه  دله و  قبرس دله هسه . و ۹۲٬۲۱۰ نفر ونه دله زیوش کننّه..

## پی در پشوئون:

* قبرس
* فهرست شهرهای قبرس

بندانگشتی

## ممبعئون:

* ویکی‌پدیای آلمانی
رج:قبرس
لاندن دری

**لاندن دری**  ( انگلیسیج جه : London derry) کا وه ره Derry دی گننه   اتا لس (شهر) هسه  شومالی ایرلند دله .  ۲۳۷٬۰۰۰ نفرونه دله زیوش کننه.

## ممبعئون:

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Derry». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۱ مه ۲۰۱۱.

## دیا (رگا) هماسّیئون

* لاندن دری وبسایت
رج:بریتانیا شهرون
شهرک بابک

**آزادی (خوزستان)** خوزستان اوستان ره اتا شهر هسته که اندیمشک شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گِدر، ۴٬۹۵۷ نفر جمیعت داشته.

## په‌نویس

رج:خوزستان اوستان شهرون
رج:اندیمشک شهرستان
سوسنگرد

**سوسنگرد** که عربون وه ره **خَفّاجیه** گننه، خوزستان اوستان ره اتا شهر هسته که دشت آزادگان شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گِدر، ۵۱٬۴۳۱ نفر جمیعت داشته. ایران و عراق جنگ گدر، مازرون ِلشکر اینتا شهر ره عراقی‌شون دس جه دربیارد بی‌یه.

## په‌نویس

رج:خوزستان اوستان شهرون
رج:دشت آزادگان شهرستان
ویس (خوزستان)

**ویس (خوزستان)** خوزستان اوستان ره اتا شهر هسته که باوی شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گِدر، ۱۵٬۱۰۵ نفر جمیعت داشته.

## په‌نویس

رج:خوزستان اوستان شهرون
رج:باوی شهرستان
ربیع (خوزستان)

**ربیع (خوزستان)** خوزستان اوستان ره اتا شهر هسته که کارون شهرستان دله قرار دارنه. این شهر ره سال ۱٬۳۹۱ که کارون شهرستان تأسیس بیّه په، بساتنه. در اصل اینتا شهر عمیره، جنگیه، ابودبس و کوی ولیعصرِ ات‌گل بیّن جه بساته بیّه.

## په‌نویس

رج:خوزستان اوستان شهرون
رج:کارون شهرستان
گوگوش

**گوگوش** اتا ایرانی خونشکر هسته. وه پیش از انقلاب ایران دله خله دلوس خوننده و بازیگر بی‌یه و انقلاب په، فرار هاکرده بورده آمریکا و تا این گدر اونجه دره. 

## منابع

رج:ایران زنا خونش‌کرون
والنسیا

**والنسیا** اتا شهر نوم هسته که ایسپانیا و والنسیا ایالت دله دره. این شهرِ مردمون والنسیایی گنش جه گپ زنّه که کاتالونی زوون ره موندنه. والنسیا، ایسپانیایِ شرق دره و مدیترانه دریایِ غربی کناره کته.

## منابع

رج:والنسیا
رج:ایسپانیا شهرون
رج:کاتالونیای شهرون
والنسیا (شه‌مختار بخش)

**والنسیایِ بخش** اتا شه‌گردون بخش هسته که ایسپانیا دله دره. این استان کاتالونون ِبنه هسته و ونه مردم اتا گِنِش جه گپ زندنه که کاتالونی زوون جه هسته ولی ایسپانیایِ دولت وه ره سیوا زوون اعلام هکرده که کاتالونی‌ئون میونه ره خراب هاکنه و اختلاف دمبده.

## منابع

رج:ایسپانیا شه‌مختار بخشون
رج:والنسیا
جوزپه گاریبالدی

**جوزپه گاریبالدی**  اتا نظامی آدم بی‌یه که ایتالیا انقلاب ره رهبری کرده تا اتریشی‌ها ره کشور جه بریم درهاکنن. ایتالیا دله وه ره اتا قهرمون اشناسنّه که باعث بیّه ایتالیا وحدت بوجود بئه و اینتا کشور دله اتا متحدِ دولِت کار بئه. گاریبالدی جنوبی آمریکایِ استقلال وسّه هم اون قاره دله جنگ کته و همینسه «دِ دنیایِ قهرمون» ِاسم ره ونه سر بی‌یشتنه.

جوزپه روز ۴ ژوئیه ۱۸۰۷، نیس ِشهر دله دنیا بموئه که فرانسه خاک شنه. وه اتا ماهی‌گیر خانه دله گت بیّه و ساردنی-پیمونت ِدریایی نیرو دله خدمت کرده. وه تاریخ ۲ ژوئن ۱۸۸۲ «کاپررا» دله بمرده.

## منابع

* Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus AG 2005
* ویکی‌پدیای انگلیسی

رج:ایتالیا گت آدمون
واتیکان

**واتیکان**  اتا پچیک دولت-شهر هسته که کلاً رم ِشهر درون دره و ونه سامونِ گرد-تا-گرد ایتالیا خاک دله هسته. واتیکان اتا مطلقِ سلطنتی حکومت دارنه و پاپ اونجه زندگی کنده که کاتولیک کلیسایِ گت‌ترین مقوم هسته. واتیکان گتی حدود ۰٫۴۴ کیلومتر مربع هسته و دنیایِ پچوک‌ترین کشور هسته. ونه جمیعت هم حدود ۱۰۰۰ نفر هسته و کم‌جمعیت‌ترین کشور دی وونه.

اون گدر که مسیحیت ِدین دنیا دله تنک-ترو بی‌یه، حواریون دکلستنه روم امپراتوری دله تا شه وسّه په‌روون جذب هاکنن. سنت پیتر اتا حواری بی‌یه که بمو رمِ شهر دله و اینجه وه ره بکوشتنه و ونه بمردی‌جا سر کلیسا بساته بیّه. واتیکان نماد که دِتا طلایی و نقره‌ای کلید هسته، اتا آسنی و داستان ره سِراق دنه که سن پیتر معنوی و دینی حاکمیت ره عیسی مسیح جه بیته و ای گت کنستانتین رمِ شهرِ حکومتِ کلید ره هم وه ره هادا؛ همینسه پاپ ونه هم مذهبی و هم دولتی قدرت ره سر بائه. زمونی که رومِ امپراتوری مسیحی بیّه، رمِ شهرِ اسقف‌هنیشت همینجه که سن پیترِ مقوم بی‌یه، کاتولیکِ مذهبِ مرکز بیّه. قرون وسطا دله امپراتوری تیکه-تیکه بیّه و ایتالیایِ کشور هم چن‌تیکه بی‌یه و اتا واحدِ حکومت نداشته و هر منطقه‌ای شه وسّه حکومت داشتنه که بعضی‌شون جمهوری و بعضی‌شون سلطنتی بینه. خله مناطق ونه میونی بنه، پاپی ایالتون ِحکومت دله قرار داشتنه که پاپ وشون سره مستقیماً سلطنت کرده. زمونی که ایتالیا دله انقلاب راه هکته و کشور ات‌دست بیّه، پاپی ایالتون ره سردخاتنه و ونه قدرت ره بشکنینه و پاپ ره ونه کلیسا دله محاصره هکردنه ولی ونه دینی مقوم باعث بی‌یه که ترسینه وه ره تن دکفن. واتیکان کشور زمونی رسماً کشور بیّه که سال ۱۹۲۹ مقدسِ تختِ نهاد و بنیتو موسولینی (ایتالیا نخست‌وزیر) توافق هکردنه. 

واتیکان و مقدس تخت دِتا نزدیک و مرتبط نهاد هستنه ولی اتا نینه؛ مقدسِ تخت اسقف‌هنیشتی هسته که واتیکان دله دره و پاپ واتیکانِ سراسقف هسته که مقدسِ تختِ مقوم ره دارنه ولی واتیکان اتا رسمی دولت هسته که کشورون برسمیت اشناسنّه. مقدسِ تختِ تاریخ تا مسیحیت ِاولین قرن جه رسنه ولی واتیکان مودرنِ دوره شنه. سفارت‌خنه‌ئون و نماینده‌ئونی که اینجه دارنه، مقدسِ تختِ اسم ره دارنه؛ نا واتیکان‌ئه. واتیکانِ مصوبات و اداری نومه‌ها ره ایتالیایی زوون نویسنّه ولی مقدسِ تختِ رسمی زوون هنتا لاتین زوون هسته. وشون دِتایِ پاسپورت هم دکّل فرق کنده. سن پیر کلیسا که دنیایِ گت‌ترین کلیسا هسته، واتیکان دله قرار دارنه.

## پانویس

رده:رم

رج:ایتالیایی‌زوون کشورون
رج:سلطنتی کشورون
یاموسوکرو

**یاموسوکرو** اتا شهر هسته که عاج ساحل ِکشور ره نیشتگا هسته. پیش از ۲۰۰۰، آبیجان اینتا کشورِ نیشتگا بی‌یه ولی کودتا و دله‌یی جنگِ په، کشورِ مرکزیت ره عوض هکردنه.

## منابع

رج:عاج ساحل شهرون
رج:آفریقا نیشتگائون
اسمره

**اسمره** اتا شهر هسته که اریتره ِکشور ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:اریتره شهرون
رج:آفریقا نیشتگائون
انجامنا

**انجامنا** اتا شهر هسته که چاد ِکشور ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:چاد شهرون
رج:آفریقا نیشتگائون
مبابانه

**امبابانه** اتا شهر هسته که اسواتینی ِکشور ره اتا نیشتگا هسته که دولتِ کابینه اونجه مقر دارنه و قوه مجریه این شهر دله جه اداره بونه.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:اسواتینی شهرون
پورت لوییس

**پورت‌لوئیس** اتا شهر هسته که موریس ِکشور ره نیشتگا هسته. این شهر جزیره دله کته و بندر دارنه.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:موریس شهرون
پرایا (ویدئوکا)

**پرایا** (اینگلیسی جه: ***Pariah***) اتِ اول شخص تیراندازی ویدئوکا هسّه کا دیجیتال سافت‌ور (*Digital Extremes*) وره بساته. وره 2005 می مایِ گدر ویندوز و ایکس‌باکس وسّه بریم هِدانه. وه اَتی بهته بئی و دس بخردِ آنریل انجین (*Unreal Engine*) و هَوِک فیزیکس (*Havok Physics*) ماتور ره کار بزوئه. اتِ پلی‌استیشن ۲ ئه نسخه دی داشته ونه وسّه ساتنه که کنسل بیّه.

## منبع
* ۲۴ ده مایِ ۱‌۵۳۵ تبری، این ولگ اینگلیسی ویکی‌پدیا جه ترجمه بیّه.

رج:ویدئوکا
رج:کامپیوتری کائون
پورتو نووو

**پورتو نووو** اتا شهر هسته که بنین ِکشور ره نیشتگا هسته. «پورتو نووو» نومِ معنی لاتین زوونون دله «نو بندر» معنی ره دنه.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:بنین شهرون
جیبوتی (شهر)

**جیبوتی ِشهر** جایی هسته که جیبوتی ِکشور ره نیشتگا و مرکزی شهر هسته. 

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:جیبوتی شهرون
جیمز تاؤن (سنت هلنا)

**جیمز تاؤن** اتا شهر هسته که سنت هلنای جزیره‌یِ نیشتگا هسته.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:سنت هلنا
خرطوم

**خارطوم** اتا شهر هسته که سودان ِکشور ره نیشتگا هسته. این شهر شه معاصر تاریخ دله خله جنگ بچشم بدی‌یه. این شهرِ نوم ره فیل ِخارطوم سر جه بیتنه.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:سودان شهرون
داکار

**داکار** یا **ویل د داکار** اتا شهر هسته که سنگال ِکشور ره نیشتگا هسته. داکار اتا بندر هسه و سنگالِ غربی‌ترین نقطه سر کته.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:سنگال شهرون
تونس (شهر)

**تونس ِشهر** بندری هسته که تونس ِکشور ره نیشتگا هسته. اینتا شهر جایی بسات بیّه که قدیم کارتاژ تمدن دینه و استعمار گدر فرانسه اونجه ره داشته. تونس اسا اتا عربی-بربری فرهنگ دارنه.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:تونس شهرون
جوبا

**جوبا** اتا شهر هسته که جنوبی سودان ِکشور ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:جنوبی سودان شهرون
دودوما

**دودوما** اتا شهر هسته که تانزانیا ِکشور ره نیشتگا هسته. پیش‌ته دارالسلام، تانزانیایِ نیشتگا بی‌یه که وه ره تغییر هدانه.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:تانزانیا شهرون
سائوتومه

**سائوتومه** اتا شهر هسته که سائوتومه و پرینسیپ ِکشور ره نیشتگا هسته. سائوتومه اتا از دِ جزیره‌ئونی هسته که کشور ره تشکیل هدانه و وه چون گت‌ته بی‌یه، نیشتگا بیّه.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:سائوتومه و پرینسیپ
طرابلس (لیبی)

**طرابلس** اتا شهر هسته که لیبی ِکشور ره نیشتگا هسته. اینتا شهر، لیبیِ شمالی منطقه دره و مدیترانه وَر کته.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:لیبی شهرون
کینشاسا

**کینشاسا** یا **کینشازا** اتا شهر هسته که کنگو دموکراتیک جمهوری ِکشور ره نیشتگا هسته. این شهر برازاویل جه خله نزدیک هسته و وشون میون دِتا کنگویِ سامون ره هکشینه که دِ شهر ره سیوا دارنه. 

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:کنگو شهرون
گابورون

**گابورون** اتا شهر هسته که بوتساوانا ِکشور ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:بوتساوانا شهرون
لیبرویل

**لیبرویل** اتا شهر هسته که گابون ِکشور ره نیشتگا هسته. اینتا شهر نومِ معنی «آزادِ شهر» هسته که فرانسوی زوون جه بئیت بیّه.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:گابون شهرون
موگادیشو

**موگادیشو** اتا شهر هسته که سومالی ِکشور ره رسمی نیشتگا هسته. موگادیشو اتا فقیر نیشتگا هسته و جنگ‌بزه منطقه هسته.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:سومالی شهرون
مونروویا

**مونروویا** اتا شهر هسته که لیبریا ِکشور ره نیشتگا هسته. این شهر ره سیو آدمونی که آمریکای متحده ایالات جه وردگرستنه آفریقا، روز  ۲۵ آوریل ۱۸۲۲ بساتنه و جیمز مونرو (آمریکایِ رییس‌جمهور) خاطری، ونه نوم ره اینتی بی‌یشتنه.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:لیبریا شهرون
نایروبی

**نایروبی** اتا شهر هسته که کنیا ِکشور ره نیشتگا هسته. نایروبی شرقی آفریقایِ گت‌ترین شهرون جا هسته.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:کنیا شهرون
نواکشوط

**نوآکشوت** اتا شهر هسته که موریتانی ِکشور ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:موریتانی شهرون
نیامی

**نیامی** اتا شهر هسته که نیجر ِکشور ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:نیجر شهرون
ویکتوریا (سیشل)

**ویکتوریا** اتا جزیره‌دله شهر هسته که سیشل ِکشور ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:سیشل شهرون
لوبامبا

**لوبامبا** اتا شهر هسته که اسواتینی (سوازیلند سابق) ِکشور ره اتا نیشتگا هسته که پارلمون یا مِیلِس اونجه جلسه یلنه و قوه مقننه این شهر دله جه اداره بونه.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:اسواتینی شهرون
بلومفونتن

**بلومفونتن** اتا شهر هسته که جنوبی آفریقایِ کشور ره اتا نیشتگا هسته. جنوبی آفریقا جزو تنها کشورهایی هسته که سه‌تا نیشتگا دارنه. بلومفونتن اینتا کشورِ قوه قضاییه نیشتگا هسته که اصلی دادگاه ونه دله مقر دارنه.

## منابع

رج:آفریقا نیشتگائون
رج:جنوبی آفریقا شهرون
تایپه

**تایپه** اتا شهر هسته که تایوون ِکشور ره نیشتگا هسته. زمونی که چین خلق جمهوری ره کمونیست‌ها بساتنه، دست‌راستی دولت فرار هاکرده و تایوون ِجزیره دله پناه هایته و تایپه ره شه نیشتگا قرار هدائه. اسا چین جمهوری نوم ره «چین تایپه» یا «تایوون» یارنه چون چین ِخلقِ جمهوری نی‌یلنه که تایوونِ دولت ره بین‌المللی نهادون برسمیت بشناسن.

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:تایوان شهرون
تیمفو

**تیمفو** اتا شهر هسته که بوتان ِکشور ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:بوتان
بندر سری بگاوان

**بندر سری بگاوان** اتا شهر هسته که برونئی ِکشور ره نیشتگا هسته. برونئی اتا پچیک شهر هسته که خله ثروت دارنه و اتا اسلامی سلطنت اونجه قدرت دارنه. سری بگاوان اینتا کشورِ اصلی شهر و نیشتگا هسته که حدود ۵٠٠٠٠ نفر جمیعت دارنه. 

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:برونئی
مانیلا

**مانیل** یا **مانیلا** اتا شهر هسته که فیلیپین ِکشور ره نیشتگا هسته. این شهر ره ایسپانیایی استعمارکرون سال ۱۵۷۱ میلادی بساتنه. اسا این شهرِ جمیعت ۱٬۸۴۶٬۵۱۳ نفر هسته.

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:فیلیپین شهرون
اپیسکوپی

**اپیسکوپی کانتونمنت** یا **اپیسکوپی ِقرارگاه** اتا نظامی پایگاه هسته که قبرس دله دره و بریتانیا شنه. اینجه رسماً آکراتاری و داکیلیا ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:بریتانیا شهرون
رج:قبرس شهرون
شمالی لفکوشا

**شمالی لفکوشا** اتا شهر هسته که شمالی قبرس ره نیشتگا هسته. اینتا شهر زمونی که ترکیه‌یِ ارتش دکلستنه قبرس دله و ترک‌ها و یونانی‌ها ره سیوا هاکردنه، بوجود بموئه. این شهر در اصل نیکوزیایِ شمالی بخش هسته که ونه درون ترکون درنه و هنتا ترکیه وشون ره پشتی کنده و تنها کشوری هسته که وشون ره برسمیت اشناسنه.

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:قبرس شهرون
رام‌الله

**رام‌الله** اتا شهر هسته که فلسطین دله دره. رام‌الله دله فلسطین شه‌گردون تشکیلات مقر دارنه و وشون دولت اونجه درنه. رسماً شرقی قدس فلسطینِ نیشتگا هسته ولی عملاً رام‌الله این نقش ره دارنه.

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:فلسطین شهرون
منامه

**منامه** اتا شهر هسته که بحرین ِکشور ره نیشتگا هسته. اینتا شهر قدیم ایران بنه بی‌یه و ونه مروارید تولید مثالی بی‌یه. اسا اتا نفت-گازی تولیدکَر هسته.

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:بحرین شهرون
مسقط

**مسقط** اتا شهر هسته که عمان ِکشور ره نیشتگا هسته. مسقط عمان دریایِ کناره دره.

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:عمان شهرون
سه‌نئآ

**صنعا** اتا شهر هسته که یمن ِکشور ره نیشتگا هسته. این شهر یمنِ شمالی قسمت دره. صنعایِ مردم نصف-نصف سنّی و زیدی شیعه په‌روو هستنه. این شهر قدیم‌ته هم شمالی یمن نیشتگا بی‌یه. صنعا خله تاریخ دارنه و اتا فرهنگی مکان هسته.

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:یمن شهرون
استپاناکرت

**استپاناکرت** (ارمنی نوم) یا **خان کندی** (آذری نوم)، اتا شهر هسته که قره باغ دله دره. این شهر ارمنی‌ها دست کته و ونه جمیعت هم اکثراً ارمنی هستنه ولی بین‌المللی نهادون وه ره آذربایجون بنه دله دونّه. قره‌باغ جنگ دله اینتا شهر اهمیت دارنه چون آرتساخ جمهوری ِنیشتگا *(=پایتخت)* هسته.

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:ارمنستون شهرون
رج:آذربایجون شهرون
سری جایاواردنپورا کوته

**سری جایاواردنپورا کوته** اتا شهر هسته که سری‌لانکا ره نیشتگا هسه. این شهر قانوناً و رسماً ونه سری‌لانکایِ نیشتگا بوئه ولی عملاً کلمبو کشورِ اصلی شهر هسته و ویشترین جمیعت ره دارنه.

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:سری‌لانکا شهرون
وست آیلند

**وست آیلند** اتا شهر هسته که کوکوس ره نیشتگا هسته. این جزیره استرالیا شنه ولی شه سر استقلال دارنه.

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:اوقیانوسیه نیشتگائون
رج:استرالیا شهرون
دیگو گارسیا

**دیگو گارسیا جزیره** اتا شهر هسته که بریتانیای هند اوقیانوس جزیره‌ئون ره نیشتگا هسته. این جزیره‌ئون که هند اوقیانوس میونه کتنه، بریتانیا شنه ولی شه سر ات‌که استقلال دارنه.

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:بریتانیا شهرون
تل آویو

**تل آویو** اتا شهر هسته که اسراییل دله دره. این شهر عملاً اسرائیل ِنیشتگا هسته و خله کشورون ِسفارت‌خنه اونجه دره ولی رسماً اورشلیم، که اتا جنگ‌بزه شهر هسته، کشورِ نیشتگا حیساب اِنه.

## منابع

رج:آسیا نیشتگائون
رج:اسرائیل شهرون
زمون پناهگاه

**** اتا بلغاری زوون کتاب هسته که سال ٢٠٢٠ جورجی گاسپادینوف بنویشته. این کتاب ایتالیایی و انگلیسی دگارست جایزه بیتنه و انگلیسی نسخه، آمریکای من بوکر جایزه ره بیته. این کتاب بنویشتن ٣ سال بکشی‌یه. 

ونه داستان و آسنی، اتا کلینیک دله گذرنه که آلزایمری‌ها شنه و هر طبقه ات سری مریض درنه که هر کمین ات‌جور خاطره یاد یارنه و کشورون و دوره‌های مختلف جه سر در یارنه. این کیلینیک اسم درکانده و مردم انه تا شه دلوس دوره و کشور طبقه دله چرخ بزنن. 

## منابع

* انگلیسی ویکی‌پدیا 

رج:راهنما جه بساته مقالات
رج:کیتاب
رج:بلغاری کتابون
لاویج

لاویج یک دهستان ییلاقی در کوهپایه زیبا و خش منظره در شهر چمستان هسه دارای پنج تاچشمه آبگرم معدنی هسه لاویج متشکل از چند روستای بهبنک ،کرچی ،رئیس کلا ،دیزین کلا،ملاکلا،ملامحله،خطیب کلاو کیاکلا هسه
شغل مردم درقدیم دامداری و زنبورداری و کشاورزی بیه ولی الان متاسفانه خیلی کم رنگ بیه و و ویلاسازی فراون بیه از مشاهیر معاصر لاویج بشنه از حجت الاسلام  سید آقا نبی موسوی لاویجی عارف و عالم محبوب لاویجی نام بوردن که در مزار شیخ علی کلای لاویج داری بقعه و بارگاه هسه لاویج تقریبا کل سال مقصد گردشگران زیادی هسه چون جنگل قشنگ و منظره زیبا زیادی در لاویج وجود دارنه
بیشه‌کلا (ساری)

**بیشه‌کلا** اتا روستایِ نوم هسته که مازرون اوستان دله قرار دارنه و ساری شهرستون ِدو دونگه بخش دله دره.

## جمعیت
اینتا روستا، فریم دهستون دله قرار دارنه و ایران آماری مرکز ِسرشماری سَره، سال ۱۳۹۰ دله، ونه جمعیت ۵۴ نفر (۲۴خانوار) بی‌یه.

## منابع

بیشه‌کلا
بیشه کلا

شمه منظور کمین مله نوم هسته:
* بیشه‌کلا (ساری)
* بیشه‌کلا (محمودآباد)
ارد (گراش)

**ارد (گراش)** فارس اوستان ره اتا شهر هسته که گراش شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۷ شمسی جه رسماً شهر بیّه و سال ۱۳۹۵ سرشماری گِدر، ۵٬۴۴۳ نفر جمیعت داشته.

## په‌نویس

رج:فارس اوستان شهرون
رج:گراش شهرستان
آندورا لا وییا

**آندورا لا ولا** اتا شهر هسته که آندورا ِکشور ره نیشتگا هسته. این شهر، ایسپانیا و فرانسه میونه کته. آندورا رسماً و بین‌المللی نظر، اتا کشور هسته ولی ونه استقلال محدودیت دارنه و فرانسه و ایسپانیا ونه سر قانوناً تسلط دارنه.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:آندورا
رج:کاتالونیای شهرون
برن

**برن** اتا شهر هسته که سوییس ِکشور ره نیشتگا هسته. این شهر برن کانتون ِمرکزی شهر هسته. برن دله آلمانی و فرانسوی زوون رسمی هستنه.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:سوییس شهرون
دوگلاس (من)

**دوگلاس** اتا شهر هسته که بریتانیا شنه و من جزیره دله مرکزی شهر هسته. 

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:بریتانیا شهرون
دوبلین

**دوبلین** اتا شهر هسته که ایرلند جمهوری ِکشور ره نیشتگا هسته. دوبلین مردم ویشته کاتولیک کلیسا په‌روو هستنه و انگلیسی و ایرلندی زوون‌ها ره گنش کننه.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:ایرلند شهرون
لوکزامبورگ (شهر)

**لوکزامبورگِ شهر** جایی هسته که لوکزامبورگ ِکشور ره نیشتگا هسته. اینتا کشور پچوک هسته و ونه خاک ویشتر ره همینتا شهر تشکیل دنه. لوکزامبورگ اتا دوک‌نشین کشور هسته که قرون وسطا تاسا اروپایِ میونه کته و اون گدر یادگار جه باقی بموندسته و اسا اروپای اتحادیه دله اتا خارِ اقتصاد دارنه.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:لوکزامبورگ
سنت هلیه

**سن هلیه** اتا شهر هسته که بریتانیا شنه و جرزی ِجزیره‌یِ نیشتگا هسته که فرانسه و بریتانیا جزیره میون کته.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:بریتانیا شهرون
سنت پتر پورت

**سن پتر پورت** اتا شهر هسته که بریتانیا شنه و گرنزی جزیره ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:بریتانیا شهرون
اراتوستنس

**اراتوستن** یا **اراتوستنِس**  ( ۲۷۶ تا  ۱۹۴ میلاد دیرتر) رقمدون، شاییر، ورجشکر، جوغرافیادون و اسّاره اشناس بیه کا  اسکندر گادر بیه. وه اجسامِ سایه ره قایده گیته و وشون ره هندسه قانون جه اندا-ور-اندا کرده و اینتی زمین محیط ره تخمین بزوئه که اسا دومبی ونه حساب-کتاب خله نزدیک به صحیحِ جواب بی‌یه.

## زیوشنومه
وه  قورینا (بیا سیرن کا اسایی لیبی دله دره ) دله بداشته(بزائی) بویه .. وه اویلین کس بیه کا بتوندسه بنه گتی ره اینتا جا گو چتی الکساندریا و اسوان سر تاوسه اندا بیره. منابع و کتاب‌های لازم را در اسکندریه، مرکز فراگیری علوم و فنون آن روزگار، 

## پیدر پشوئون
* غربال اراتوستن
* استرابون

## ممبعئون:

* 
* پیرنیا، ایران باستان، ص ۹۱، ۹۲، ۱۵۵، ۱۵۶، ۹۱۵، ۱۴۹۷، ۱۷۷۸، ۱۷۷۹، ۱۷۸۱، ۲۱۵۴، ۲۱۷۸، ۲۴۲۲.

## دیا هماسی ئون:

رج:یونانی فیلسوفون
رج:یونان ریاضیدونا
چیسه وه؟

رده:مقاله‌های فیلم که متغییر فروش دارند
***چیسه وه؟ *** (اینگلیسی جه : why him) اتا امریکایی کومدی رومانتیک فیلم هسه . دایرکتر و نویسا  جان هامبورگ هسه.

## آکتور:

* جیمز فرانکو
* برایان کرانستون
* زوئی دویچ
* مگان مولالی
* گریفین گلاک
* کیگان-مایکل کی
* زک پرلمن
* استیو آئوکی
* کیسی ویلسون
* اندرو رنلز
* ایلان ماسک (شه  رول دله)

## ممبعئون

* 

## دیا هماسیئون

* وبگاه رسمی
* 
* چرا او؟ در اینستاگرام
رج:آمریکایی فیلمون
رج:انگلیسی فیلمون
برلن دله سما هاکردن

رده:مقاله‌های دارای میکروفرمت اچ‌اودیو
«**برلن دله سما هاکردن** » (اینگلیسی جه : Dancing in Berlin)  اتا خونش هسه کا  برلین امریکائیج گرپّه  جه هسه کا 1984 وشون سیّومین اتاخونشی هسه کا وشون سیومین استودیویئیج آلبوم جه هسه.

## ممبعئون

*
کیریسمس موارکا (فیلم)

رده:مقاله‌های فیلم که متغییر فروش دارند
**کیریسمس موارکا**  (فرونسئیج جه : Joyeux Noël‎) اتا دراما فیلم هسه کا 2005 دله مونتشر بویه.

## آکترون(کاکَرئون):

* دنی بون
* دانیل برول
* گیوم کنه
* بنو فورمان
* دیانه کروگر
* گری لوئیس
* برنار لو کوک
* ایان ریچاردسون

## ممبعئون

* 

## دیا(بریم-درگا) هماسیئون:

* وبگاه رسمی

* 
* Merry Christmas در آل‌مووی
* Joyeux Noël در باکس آفیس موجو
* Joyeux Noël در متاکریتیک
* Joyeux Noël در راتن تومیتوز
رج:فرانسه فیلمون
رج:بریتانیایی فیلمون
رج:آلمانی فیلمون
رج:فرانسوی فیلمون
رج:انگلیسی فیلمون
آفتک

**آفتک**   جه هسه کا  دوا روشنه . آفتکون ونه فارماکولوجیست نظارت جا اداره بووشه .[نیازمند منبع]

اتا دواساج کا وه ره افتک فنی مسئول گننه . همیشک دره افتک دله و  دوائون چتی مصرف هاکردن ره و  ساید افکتون و ... ره ناخششون ره شرح دنّه.بندانگشتی|اتا افتک تابلو ایرون دله
## آلبوم

## پیدر پشوئون

* عطاری
* داروساز
* دارو
* اشکال دارویی و نحوه تجویز آنها
* حق فنی
رج:آفتک
رج:دارو ساجی
دونشجار

بندانگشتی|250x250پیکسل|اتا دونشجار ، چاردئم میلادی صده
**دونشجار** یا  **زونشجار** یا  **یونی**  یا **دونشگا**  جورباجور سطحئون دله  دونشجاریج مدرک ارائه کننه.

گوننه کا کوهنه ترین جئی کا اسائی دونشجارون جا خلی یتاواری بینه فلاتون دونشجار بیه. اسا مودرن دونشجارون رخه (=ریشه) رسنه میونیج صتئون اروپّا ره داینه. کا اویلین کش ایتالیا دله بنا بویه .

## پیدر پشوئون:

* تهرون دانشگاه

## ممبع

رج:دونش
مه جا رفق بونی؟

**مه جا رفق بونی؟** یا (به هندی: Mujhse Dosti Karoge!)  دیواناگری  جا (मुझसे दोस्ती करोगे)  اتا ششمامی(هندیج) فیلم هسه  کا 2009 دله بساته بویه.

## اکترئون:

* رانی موکرجی
* هرتیک روشن
* کارینا کاپور
* هیمانی شیوپوری
* کیران کومار
* اودای چوپرا
* پاریکشیت سهنی

## ممبعئون:

* 
رج:هندی فیلمون
اتا شو سبرینا دلهدائی جا

**اتا شو سبرینا دلهدائی جا** (انگلیسی: Una noche con Sabrina Love)  اتا دراما-کومدی فیلم هسه کا ونه دایرکتر آلخادرو اگرستی هسه و 2000 دله منتشر بوه.

## اکترئون:

* سیسیلیا روت
* جانکارلو جانینی
* نورما آلیاندرو
* توماس فونسی
* چارلی گارسیا
* اندی موشیاتی

## ممبعئون:

* 
رج:فرانسه فیلمون
رج:ایسپانیولی فیلمون
رج:فیلم
آفریکانس

**آفریکانس** اتا زوون هسته که هلندی زوون جه ریشه گیرنه و ژرمنی زوونون چله‌بن دره. کسایی که هلند جه بورد بینه جنوبی آفریقا دله، وشون زوون خله تغییرات هکرده و بومی زوون‌ها و انگلیسی جه پشو بخرده و اتا نو زبون بیّه که ونه نوم ره آفریکانس گننه. اسا آفریکانس، جنوبی آفریقا، بوتساوانا و نامیبیا دله رسمی زوون‌ها جه هسه. این زوون گنش‌کرون ویشته اسپه‌پوست آدمون هستنه که استعمار گدر تاسا اونجه بمونستنه.

## منابع

* انگلیسی ویکی‌پدیا

رج:هلندی زوون
رج:جنوبی آفریقا
رج:ژرمنی زوونون
وو

**وو** اتا چینی زوونون جه هسته که چین کشور دله بومی گنش‌کر دارنه. این زوون ۸۰ میلیون نفر گنش‌کر جه حدود بیشتر از یک درصد دنیایِ مردمونِ بومی‌زوون هسته.

## منابع

رج:چینی زوونون
ویتنامی

**ویتنامی** اتا آسترو-آسیایی زوونون جه هسته که ویتنام کشور دله بومی و رسمی زوون هسته. این زوون ۷۶ میلیون نفر گنش‌کر دارنه.

## منابع

رج:آسترو-آسیایی زوونون
رج:ویتنام
تامیلی

**تامیلی** یا **تامیل ** اتا دراویدی زوونون هسته که هند جنوب و سریلانکا دله گنش‌کر دارنه. این زوون جه ۷۵ میلیون نفر گپ زننه.

## منابع

رج:دراویدی زوونون
یوئی

**یوئی** یا **کانتونی** اتا چینی‌تبار زوون هسته که چین دله گنش‌کر دارنه. این زوون ۷۳٫۱ میلیون نفر گنش‌کر دارنه و ویشته هونگ کونگ وَری گپ بزه وونه.

## منابع

رج:چینی زوونون
گجراتی

**گُجراتی** اتا هندی-ایرانی زوونون جا هسته که هند دله گنش‌کر دارنه. ۵۶٫۴ میلیون نفر این زوون جه گپ زندنه که اکثراً گجرات وَر نیشتنه.

## منابع

رج:هندو-آریایی زوونون
مراتی

**مراتی** اتا هندوایرانی زوون هسته که ویشته هند دله بومی گنش‌کر دارنه. این زوون ۸۳٫۱  میلیون نفر گنش‌کر جه حدود ۱٫۰۷۹٪ دنیایِ مردمونِ بومی‌زوون هسته.

## منابع

رج:هندو-آریایی زوونون
فیروز نادری

**فیروز مایکل نادری** (; ۵ فروردین ۱۳۲۵ – ۱۹ خرداد ۱۴۰۲) اتا ایرانی-آمریکایی دانشمند بی‌یه که ناسا دله دیّه و خورشیدی منظومه ِاکتشافاتِ گروه ره ریاست کرده. وه فوریهٔ ۲۰۱۶ بازنشست بئی بی‌یه. فیروز نادری  ۱۹ خرداد ۱۴۰۲ بمرده.

## زندگی و تحصیلات
فیروز نادری ۵ فروردین ۱۳۲۵ شمسی، شیراز دله دنیا بموئه.  وه ایران دله مدرسه شی‌یه و آمریکا دله شه لیسانس ره برقِ رشته دله بئیته و آیووا دونشگاه جه مدرک بیته. سال‌های ۱۹۷۲ و ۱۹۷۶ جنوبی کالیفرنیای دونشگاه دله هم شه فوق لیسانس و دکترا ره بئیته. ونه درس تموم بیّه په، وردگرسته ایران و ات‌که شاهِ دوره، ایران دله ماهواره‌ئون سر کار هکرده.

دکتر نادری دین و خدا ره قبول نداشته ولی اتی معنوی ماوراءالطبیعه ره باور داشته.

مه ۲۰۲۳ آقای نادریِ قلب دکته و ونه نبض هرستا و وه که اِستا بی‌یه، دکته و ونه کله بخرده دیفار ره و گردن بجیر فلج بیّه و ونه نخاع آسیب بدی‌یه. عمل هکرده و گتنه تا پنج-شیش ماه کشنه که ونه وضع بتتر بوو. ولی ۹ ژوئن ۲۰۲۳، سن ۷۷ سالگی جه بمرده.

## منابع

رج:شیراز گت آدمون
رج:ایران فیزیکدون
کاسینگا روز

**کاسینگا** (Cassinga Day) اتا ملی تعطیل‌روز هسته که نامیبیا دله کاسینگا قتل‌عام ره یاد یارنه. اینتا مراسم هر سال 4 مه برگزار وونه و حدود شیشصد نفرِ بکوشتن خَوِری هسته که سال 1978 جنوبی آفریقایِ سربازون، اتا سامون‌په ایستگاه دله بکوشتنه. خله مقامات اینتا مراسم دله شرکت کننه و بعضی رییس‌جمهورها، سال بی‌یه، شینه سربازونِ خاکِ سر.

## منابع

رج:ملی روزون
رج:نامیبیا تاریخ
دانمارکی

**دانمارکی** اتا ژرمنی زوون هسته که دانمارک کشور دله رسمی زبون هسته. اینتا زوون ره اتا سفت-سخت سنت دره که الفبا ره ات‌چی نویسنّه و اتی‌چی خوندنه و خله حروف دارنه که لاتین خط دله دنی‌یه.

## منابع


رج:ژرمنی زوونون
ایسلندی

**ایسلندی** اتا ژرمنی زوون هسته که اسکاندیناوی ِچلّه‌بِن قرار گیرنه و ایسلند دله رسمی زوون هسته. ایسلندی چن قرن په نروژی جه سیوا بیّه و نینورسک ره موندنه.

## منابع

رج:ژرمنی زوونون
لوکزامبورگی

**لوکزامبورگی** اتا ژرمنی زوون هسته که تقریباً بنشنه باتِن آلمانی زبون ره اتا لهجه هسته. ولی اینتا لهجه، لوکزامبورگ دله رسمی زوون هسته و اروپای اتحادیه دله هم رسمی زوون حیساب اِنه.

## منابع

رج:ژرمنی زوونون
ییدیش

**ییدیش** اتا ژرمنی زوون هسته که قدیم‌تر آلمان دله‌یِ جهود، این زوون جه گپ زونه. ییدیش ِاصل آلمانی زبون هسه ولی خله عبری و جهودی کتابون جه تأثیر بدی‌یه.

## منابع

رج:ژرمنی زوونون
رج:یهودیت
فاعل-مفعول-فعل

**فاعل+مفعول+فعل** اتا ترتیب هسته که خله زوون‌ها دله جملات ره اینتی په‌په یارنه. مثلاً «علی ئو بخرده» اتا جمله هسته که ونه دله «علی» فاعل، «ئو» مفعول، «بخرده» فعل هستنه. خله زوون درنه که اینتا گرامر جه کار زننه؛ ایرانی زوون‌ها، تورکی زوونون، هندی‌زوونون، ارمنی، جاپونی، کره‌ای، منچو، مغولی، آینو، باسکی، لاتین، برمه‌ای، آمهاری، تیگرینیا، سومری، اکدی، ایلامی، ناواهو، هوپی، آیمارا، کچوآ، پالی، تامیل و… دستوری.

## منابع
* https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Subject_Object_Verb&oldid=202812114

رج:زوون گرامر
فعل-فاعل-مفعول

**فعل + فاعل + مفعول** ترتیبی هسته که بعضی زوون‌های گرامر دله جمله ره اینتی چیندنه. سامی زوونون (عربی و عبری دستوری)، سلتی زوونون (مانکس، ایرلندی، ولزی، اسکاتلندی گالیک دستوری)، آسترونزیایی زوونون (تاگالوگ، سینوگبانونی، هاوایی زوون، مائوری، مالاگاسی، و تونگایی واری)، مصرِ باستانی زوونون، مایایی زوون و آمازیغی اینتا گرامر ره عمل کننه. جمله بستینکلا، اینتی وونه: «بخردمه من انجیل ره».

## منابع
* https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Verb%E2%80%93subject%E2%80%93object&oldid=600664453

رج:زوون گرامر
آسامی

**آسامی** ات‌سری هندی-ایرانی زوونون جا هسته که هند و بوتان دله گنش‌کر دارنه. حدود ۱۳ میلیون نفر این زوون جه گپ زندنه که اکثراً هندِ آسام دله نیشتنه و این ایالت دله آسامی، رسمی زوون هسته.

## منابع

رج:هندو-آریایی زوونون
کندا زوون

**** (ಕನ್ನಡ) اتا زوون هسته که هند جنوب‌وَری گپ بزه وونه و دراویدی زوونون جیرچله دره. کندا شه وسّه اتا مخصوصِ خط دارنه. حدود ۳۵ میلیون کندا زوون دارنه. این زوون کرناتکه ایالت دله رسمی زوون هسته و آندرا پرادش، ماهاراشترا، تامیل نداوا، کرالا و گوا ایالتون دله بومی مردمون گپ زننه و اسا ونه گنش‌کرون خله کشورون دیگر هم درنه.

## منابع

رج:دراویدی زوونون
فاعل-فعل-مفعول

**فاعل + فعل + مفعول** اتا ترتیب هسته که خله زوون‌ها دله جمله ره اینتی چینّه. مثلاً انگلیسی، فرانسوی، ایسپانیایی، آلمانی، ایتالیایی، پرتغالی، فلاندی، چینی، ویتنامی، تایلندی، خمری، روسی، بلغاری، سواحیلی، هوسا، یوروبا، کیچه، گوآرانی، جاوایی، مالایی، روتومان و اندونزیایی زوون این گرامر ره بکار یارنه. ونه بکار بیاردن اینتی هسته که مثال، انگلیسی دله گننه «I do it» که اینتا جمله دله I فاعل هسه، do فعل هسه و it مفعول وونه.

## منبع
* فارسی ویکی‌پدیا

رج:زوون گرامر
لارستانی

**لارستانی** یا **اچمی** اتا زوون هسته که فارس اوستان ِجنوب ونجه گپ زننه. لارستان شهرستان این زوونِ مرکز هسته. شیدای گراشی و احمد اقتداری این زوون ِمعروف‌کسون هستنه.

## منابع

* فارسی ویکی‌پدیا

رج:فارس اوستان
رج:ایرانیج زوون
تاجیکی

**تاجیکی** اتا فارسی زوون ِلهجه هسه که وه ره تاجیکستان دله رسمی زوون دارنه و سیریلیک خط جه وه ره نویسنّه. تاجیکی گِنِش دله «ئو» و «آ» هئی جه نزدیک‌ته هستنه. این زوون افغانستان دله هم خله گنش‌کر دارنه ولی افغانستانِ تاجیکون شه زوون ره عربی خط جه نویسنّه و معیارِ دری ره کار زندنه.

## منابع

رج:فارسی زوون
رج:ایرانیج زوون
نورستانی

**نورستانی** ات‌سری زوون نوم هسته که هندو-ایرانی زوونون جا هستنه. این زوون ره افغانستان ِشرق‌وَری گپ زنه. نورستان اتا کوه‌په منطقه هسته که قرن‌ها شه فرهنگ ره حفظ هکرد بینه و خله دیر مسلمون بینه. وشون ره پیش از این کافرستونی گتنه که اسلام بیاردنه په، وشون اسم ره نورستانی بیتنه. همینسه نورستانی زوون دله خله قدیم کلمات پیدا وونه. نورستانی شه خله لهجه دارنه.

## منابع

رج:هندو-ایرانی زوونون
استونیایی

**استونیایی** اتا زوون هسته که فینو-اوگری زوونون چلّه‌بِن جا گیرنه. این زوون حدود یک میلیون گنش‌کر دارنه که اکثراً استونی شنه. استونیایی و فلاندی هئی جه نزدیک زوون هستنه.

## منابع

* انگلیسی ویکی‌پدیا

رج:فینو-اوگری زوونون
فلاندی

**فلاندی** یا **فنلاندی زوون** اتا زوون هسته که فینو-اوگری زوونون چلّه‌بِن جا گیرنه. این زوون فلاند کشور و اروپای اتحادیه دله رسمی زوون هسته و نروژ و سوئد دله هم بعضی اقلیت‌شون وسّه برسمیت بشناسی وونه. فلاندیِ نزدیک‌ترین زوون استونیایی هسته.

## منابع

* انگلیسی ویکی‌پدیا

رج:فینو-اوگری زوونون
ایرلندی

**ایرلندی** اتا سلتی زوون هسته که قدیم ایرلند جزیره دله مردمونِ اصلی زوون بی‌یه ولی اسا انگلیسی ونه جا ره تنگ هکرده و فقط بعضی‌شون ایرلندی گپ بزوئن ره دوننه. با اینچنین ایرلند جمهوری (جنوبی ایرلند) ِدولت شه‌خِد وظیفه دونده که اینتا زوون ره حفظ هاکنه. 

## منابع

* انگلیسی ویکی‌پدیا

رج:سلتی زوونون
رج:ایرلند
کرواتی

**کُرواتی** اتا لهجه از صربوکرواتی ِزوون هسته که اسلاوی زوونون و هندواروپایی زوونون دسته دله جا دارنه. این زوون و صربی و بوسنیایی و مونته‌نگرویی دکّل فرق نکنّه و فقط وشونِ گنش‌کرونِ جمیعت فرق دارنه و مذهبی اختلافات وشون زوون دله فرق-فصل ایجاد کنده. کرواتی علاوه برین که کرواسی دله رسمی زوون هسته، بوسنی و هرزگوین و اروپای اتحادیه دله هم رسمیت دارنه. اینتا زوون ره لاتین الفبا جه نویسنّه.

## منابع

رج:اسلاوی زوونون
رج:صربوکرواتی
صربی

**صربی** اتا لهجه از صربوکرواتی ِزوون هسته که اسلاوی زوونون و هندواروپایی زوونون دسته دله جا دارنه. صربی ره سیریلیک خط جه نویسنّه. صربی، صربستون ِاصلی زوون هسته و بوسنی و هرزگوین دله هم نصف شه‌خد زوون ره صربی گننه و مونته‌نگرو مردم هم بعضی‌شون شه زوون نوم ره صربی اِلنه و بعضی دیگه مونته‌نگرویی اسم ره ونه سر النه. کوزوو دله هم چنتا شهر دله صربون این زوون جه گپ زننه و وشون زوون رسمیت دارنه. 

## منابع

رج:اسلاوی زوونون
رج:صربوکرواتی
اسلوونیایی

**اسلونیایی** اتا اسلاوی زوون هسته. این زوون ره حدوداً دِ میلیون آدم گپ زننه که اکثرشون اسلوونی کشور دله درنه.

## منابع

رج:اسلاوی زوونون
رج:اسلونی
لاتویایی

**لاتویایی** یا **لتونی زوون** اتا زوون، هندواروپایی زوونون جا هسته که حدود یک و نیم میلیون نفر ونجه گپ زننه که اکثراً لتونی (لاتویا) کشور دله درنه. لاتویایی و لیتوانیایی دِ تا زوون هستنه که بالتیک زوونون جا فقط همین دِ باقی بموندستنه و اتا خانواده ره ساجنّه.

## منابع

رج:هندو-اروپایی زوونون
اسلواکیایی

**اسلوواک** یا **اسلواکیایی** اتا اسلاوی زوون هسته که بیش از ۵ میلیون گنش‌کر دارنه. این زوون اسلواکی و اروپای اتحادیه دله رسمی زوون هسته و چکی ره خله مونّه. اسلوواک زبون ره لاتین خط جه نویسنّه ولی ات‌خله اعراب ونه سر و بِن یلنه و خله حروف لاتینِ کش ایضافه دینگونه.

## منابع

رج:اسلاوی زوونون
مجاری

**مجاری** اتا فینو-اوگری زوون هسته که ویشته مجارستون وَری گپ زنه. مجاری ره لاتین خط جه نویسنّه. این زوون اروپا دله تک-تینار هسته و اوگریِ چلّه جه فقط همین زوون باقی بمونسته.

## منابع

رج:فینو-اوگری زوونون
لیتوانیایی

**لیتوانیایی** اتا زوون، هندواروپایی زوونون جا هسته که لیتوانی دله ونجه گپ زننه. اینتا زوون، لاتویایی همرِکِت، بالتیک زوونون خانواده دله قرار گیرنه. حدود چار میلیون نفر لیتوانیایی گپ زننه.

## منابع

رج:هندو-اروپایی زوونون
لهستانی

**لهستانی** اتا اسلاوی زوون هسته که لهستان دله ویشتر گپ بزه وونه. لهستونی ره لاتین خط جه نویسنّه و ونه بنویشت-بخونست ات‌که سخت هسته و شه وسّه مخصوصِ حروف دارنه.

## منابع

رج:اسلاوی زوونون
زولو

**زولو** اتا زوون هسته که بانتو رج دله دره و جنوبی آفریقا وَری گپ بزه وونه. اینتا زوون ره ۱۲٫۱ میلیون نفر بلد هستنه.

## منابع

رج:بانتو زوونون
یوروبایی

**یوروبایی** اتا نیجر-کنگو زوونون ِدسته‌دله زوون هسته که ۳۷٫۸ میلیون نفر ونجه گپ زننه.

## منابع

رج:نیجر-کنگو زوونون
جین (چینی)

**جین** اتا چینی زوون هسته که چین ِشمال و ویشته شانسی اوستان دله گپ بزه وونه. اینتا زوون ره بعضی زوون‌شناس‌ها ماندارین ِلهجه دوننه. ۶۳ میلیون نفر جین ِگنش جه گپ زننه.

## منابع

رج:چینی زوونون
رج:شنشی
مالایی

**مالایی** اتا زوون هسته که  ۲۹۰ میلیون نفر آسئان ِمنطقه دله ونجه گپ زننه. این زوون ره  مالزی، اندونزی، برونئی، سنگاپور و تایلند و فیلیپین ِچن‌شر گنش کننه. مالایی زوون ره هرکجه اتا نوم جه اسم یارنه؛ مالزی دله وه ره *مالزیایی* و *مالایی* گننه و بعضی مناطق دله وه ره *جهوری* و *ملاکایی* هم ونگ کننه که تاریخی ایسم هستنه. برونئی و سنگاپور ِکچیکِ کشورون دله همون *مالایی* نوم ره کار یارنه، ولی اَی، اندونزی دله اتا معیارِ گِنِش دارنه که *[[اندونزیایی]]* نوم ره ونه سر بی‌یشتنه و بعضی لهجه‌ئون که سوماترا دله دره ره *مالایی* گنّه و شه اقلیتی لهجه حیساب یارنه. اسا انده اندونزی دله فیلم و کیتاب وشونِ لهجه جا بساتنه که اندونزیایی لهجه ره مالاییِ اصلی لهجه اشناسنّه. چنتا کریول ِزوون هم مالایی سر جا بساتنه که مالزی دله رایج هستنه. 

## منابع
* فارسی ویکی‌پدیا 

رج:آسترونزیایی زوونون
تنه ویلاج روج دله

رده:مقاله‌های فیلم که متغییر فروش دارند
***در روز عروسی تو*** (انگلیسی: On Your Wedding Day; کره‌ای: 너의 결혼식) اتا کورئیج کومدی-رمنتیک هسه کا د نفر رفق بین ره نوجئونی تا گتی ره نشون دنه . اینتا فیلم 2018 اگست 22یم مونتشر بیه.

## اکترون:

* پارک بو یونگ در نقش هوان سونگ هی، 
* کیم یونگ کوانگ در نقش هوانگ وو یون، د

## ممبعئون

## دیا(درگا-بریم) هماسیئون

* در روز عروسی تو در هان‌سینما
* 
* در روز عروسی تو در ناور (به کره‌ای)
رج:۲۰۱۸ فیلمون
نپالی

**نپالی** ات‌جور هندو-آریایی زوون هسته که نپال کشور و ونه دور-وَر، خصوصاً هند ِشمال، گنش‌کر دارنه. حداکثر ۲۴ میلیون نفر این زوون جه گپ زننه. نپالی ره اتا مخصوص خط جه نویسنّه که اتا کلمه‌یِ حروف اتا افقی خط جه هئی ره وصله هستنه و حروف خال‌کندی اینتا خط جه تو-تو وونّه.

## منابع

رج:هندو-آریایی زوونون
هلسینکی

**هلسینکی** اتا شهر هسته که فلاند کشور ره نیشتگا هسته. هلسینکیِ شهر، کشورِ جنوب هسته و بالتیک دریا وَر کته. این شهر جایی کته که قدیم جنگ‌ها دله نظامی امتیاز داشته.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:فلاند شهرون
لانگیربین

**لانگیربین** اتا شهر هسته که نروژ شنه و سوالبارد ِجزیره ره گتِ شهر هسته.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:نروژ شهرون
فولا

**فولانی** ات‌سری زوون و گِنِش هستنه که نیجر-کنگو زوونون جا هستنه. فولانی اتا زنجیره‌ای زوون هسته که ونه لهجه‌ئون گال-به-گال تغییر کنده و حدود بیست‌تا کشور دله گپ بزه وونه. بعضی این لهجه‌ئون هئی ره فهمنّه و بعضی‌شون همدیگر ره در نَوِرنه.

## منابع

* انگلیسی ویکی‌پدیا

رج:نیجر-کنگو زوونون
هاکا

**هاکا** اتا چینی زوون هسته که چین ِجنوب و تایوون دله گنش‌کر دارنه و بیش از ۴۸٫۲ میلیون نفر ونجه گپ زننه. 

## منابع

رج:چینی زوونون
ماریهامن

**ماریهام** اتا شهر هسته که فلاند کشور شنه و الند جزیره دله دره و اینتا جزیره‌یِ گتِ شهر هسته.

## منابع

رج:فلاند شهرون
نوک

**نوک** اتا شهر هسته که گریلند ِجزیره ره نیشتگا هسته و دانمارک سلطنت پرچم جیر دره. نوک شمالی‌ترین نیشتگائون جا هسته و گرینلندِ جنوب دره و اطلس اوقیانوس په کته.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:دانمارک شهرون
رج:گرینلند
الونکین‌بین

**الونکین‌بین** اتا شهر هسته که نروژ کشور شنه. این شهر یان ماین نیشتگا هسته.

## منابع

رج:نروژ شهرون
توشهاون

**توشهاون** اتا شهر هسته که دانمارک کشور شنه و فارو جزیره ره نیشتگا و اصلی شهر هسته.

## منابع

رج:دانمارک شهرون
ریکیاویک

**ریکیاویک** اتا شهر هسته که ایسلند کشور ره نیشتگا هسته. این شهر ره دانمارکی حاکمون بساتنه تا ایسلند که اون گدر وشونه بی‌یه، ریکاویک جا اداره بوو و ونه دله اداری بنائون ره بساجن. 

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:ایسلند شهرون
بوداپست

**بوداپست** اتا شهر هسته که مجارستون کشور ره نیشتگا هسته. بوداپست دله اتا روخنه دره که قدیم ونه دِ وَر، دِتا شهر دینه؛ اتا ره «بودا» گتنه و اتی ره «پست». این دِتا شهر هئی ره دماسا بینه و وقتی اتا شهر بینه، وشون سر «بوداپست» ایسم ره بی‌یشتنه.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:مجارستون شهرون
وادوتس

**فادوتس** اتا پچیک شهر هسته که لیختن اشتاین ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:لیختن اشتاین
لیوبلیانا

**لیوبلیانا** اتا شهر هسته که اسلوونی کشور ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:اسلونی شهرون
ورشو

**ورشو** یا **وارسا** اتا شهر هسته که لهستون کشور ره نیشتگا هسته. این شهر ره قرن هیژدهم بساتنه و اسا حدود یک میلیون و هشتصد هزار نفر جمیعت دارنه. شرقی کشورون، ورشو پیمون ره بچا جنگ گدر، این شهر دله بنویشت بینه ولی اسا لهستون دیگر اتا غربی دولت دارنه و اروپا اتحادیه دله دره. 

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:لهستون شهرون
بلگراد

**بلگراد** اتا شهر هسته که صربستون کشور ره نیشتگا هسته. این شهر یوگوسلاوی گدر هم کشورِ نیشتگا بی‌یه. بلگراد مردمون ویشته ارتودوکس مذهب دارنه و صربی زوون جه گپ زننه.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:صربستون شهرون
تامپره

**تامپره** (فنلاندی جه: *Tampere*) اتا شهر فَنلاند دله دره.

## منابع

## بیرون بگردستن

* www.tampere.fi
* www.visittampere.fi

رج:فلاند شهرون
رووانیه‌می

**رووانیه‌می** (فنلاندی جه: *Rovaniemi*) اتا شهر فَنلاند دله دره.

## منابع

## بیرون بگردستن

* www.rovaniemi.fi
* www.visitrovaniemi.fi

رج:فلاند شهرون
کوئوپیو

**کوئوپیو** (فنلاندی جه: *Kuopio*) اتا شهر فَنلاند دله دره.

## منابع

## بیرون بگردستن

* www.kuopio.fi

رج:فلاند شهرون
اسکندریه

**اسکندریه** اتا شهر هسته که مصر دله دره. این شهر قدمت اسکندر مقدونی گدر جه رسنه. اسکندریه شهر زمونی که هلنیسم دوره بی‌یه، خله رشد داشته و دنیا دله مثالی بی‌یه. اون گدر بطلمیوسیون حکومت اینتا بندری شهر دله دینه و اتا گتِ کتابخنه اونجه بسات بینه که اسکندریه کتابخنه معروف بیّه و گردِ دنیایِ کتابون جه اونجه نسخه گیتنه و رج یشتنه کب‌بوئه. اسکندریه هنتا هم شهر هسته و مصرِ پرجمیعت‌ترین جائون جا هسته.

## منابع

* انگلیسی ویکی‌پدیا

رج:مصر شهرون
پودگوریتسا

**پودگوریتسا** اتا شهر هسته که مونته‌نگرو کشور ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:مونته‌نگرو شهرون
سارایوو

**سارایوو** اتا شهر هسته که بوسنی و هرزگوین کشور ره نیشتگا هسته. این شهر یوگوسلاوی گدر هم بوسنیِ ایالتِ نیشتگا بی‌یه. زمونی که یوگوسلاوی تیکه-تیکه بی‌یه، بوسنیِ مردم که اکثراً مسلمون بینه، سیواخاهی داشتنه و صرب‌هایی که اقلیت بینه، نخاستنه اینتی‌چی بوو. همینسه بوسنی جنگ شروع بیّه. سارایوو شهر دله مسلمون‌ها و صرب‌ها همسایه-دارسایه بینه و هئی ور-ور زندگی کردنه ولی جنگ گدر دشمنی وشون میون دکته و صربستون جه نظامیون بمونه و بوسنی مردم ره قتل‌عام هکردنه. سارایوو پلی چنتا دسته‌جمعی قَور پیدا هکردنه.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:بوسنی و هرزگوین شهرون
پریشتینا

**پریشتینا** اتا شهر هسته که کوزوو کشور ره نیشتگا هسته. کوزوو ره بعضی کشورون برسمیت اشناسنّه و بعضی دیگر وه ره صربستون بنه دونّه. پریشتینایِ مردم اکثراً آلبانیایی زوون و تبار دارنه.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:کوزوو
تیرانا

**تیرانا** اتا شهر هسته که آلبانی کشور ره نیشتگا هسته. تیرانا زمونی که کمونیستی دولت، آلبانی سر حکومت کرده، ات‌خله سنگر و نظامی پایگاه جه پر بی‌یه و شهر دله هرکجه خاکریز شندینه. این شهر مردم آلبانیایی زوون و تبار دارنه و وشون اکثریت اسلام په‌روو هستنه چون خله سال عثمانی دست‌په دینه.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:آلبانی شهرون
والتا

**والتا** اتا شهر هسته که مالت کشور و جزیره ره نیشتگا هسته. این شهر قرون وسطایِ یادگارون جه پر هسته و شوالیه‌ئونی که خاستنه اورشلیم ره مسلمون‌ها دست‌په جه دربیارن، اونجه پایگاه بسات بینه.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:مالت
آلبانیایی

**آلبانیایی** اتا زوون هسته که آلبانی و کوزوو دله مردم اصلی زبون هسته. اینتا زوون بالکان ِباقی زوون‌ها ره نموندنه و ونه ریشه فرق کنده و هندو-اروپایی زوونون جه هسته. آلبانیایی و یونانی این منطقه دله قدیمی‌تر هستنه و باقی مردمونی که بالکان دله درنه، اسلاو یا آلتایی تبار داشتنه و چن قرن دمبال‌ته شه کوچ ره بیاردنه اینجه.

## منابع

رج:آلبانیایی زوون
رج:هندو-اروپایی زوونون
کیشیناو

**کیشیناو** اتا شهر هسته که مولداوی کشور ره نیشتگا هسته. این شهر مردم رومانیایی زوونِ اتا لهجه جا گپ زننه.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:مولداوی شهرون
صوفیا

**صوفیه** یا **صوفیا** اتا شهر هسته که بلغارستون کشور ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:بلغارستون شهرون
ویلنیوس

**ویلنیوس** اتا شهر هسته که لیتوانی کشور ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:لیتوانی شهرون
تالین

**تالین** اتا شهر هسته که استونی کشور ره نیشتگا هسته.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:استونی شهرون
تیراسپول

**تیراسپول** اتا شهر هسته که ترانس‌نیستریا ره نیشتگا هسته. این منطقه اتا روسی شر هسته که رسماً مولداوی شنه ولی روس‌ها اینجه ره سیوا اداره کننه و شه‌خد ره اتا سیوا دولت دونّه که هچکی وشون ره برسمیت نشناسی‌یه. این منطقه مولداوی و اکراین ِسامون وسط اتا باریک خط هکشی هسته.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:مولداوی شهرون
رج:ترانسنیستریا
موناکو-ویل

**موناکو-ویل** اتا شهر هسته که موناکو کشور ره نیشتگا هسته. اینتا شهر خله توریستی هسته و مالیاتِ فراریون هم اونجه خله شونّه.

## منابع

رج:اروپا نیشتگائون
رج:موناکو
طرابلس

**طرابلس** نوم ره دِتا گتِ شهر سر بی‌یشتنه:
* طرابلس (لیبی): لیبی ِنیشتگا
* طرابلس (لبنان)
اشترینان

**اشترینان** لرستان اوستان ره اتا شهر هسته که بروجرد شهرستان دله قرار دارنه. این شهر سال ۱۳۹۵ سرشماری گِدر، ۴٬۲۴۰ نفر جمیعت داشته.

## په‌نویس

رج:لرستان اوستان شهرون
رج:بروجرد شهرستان
پامیری

**پامیری زوونون** ات‌سری زبون هستنه که ایرانیج زوونون ِشرقی‌طرفی دسته دله درنه. پامیری زوون‌ها جمیعت زیادی ندارنه. وشون دله اشکاشمی، مونجانی، روشنی، شغنانی، سریکالی، وخی، یزغلامی و یدغه، گت‌ترین زوون‌ها هستنه. 

## منابع

رج:ایرانیج زوون
اجنوی (حقوق)

حقوق دله اونکه کا  اتا لزمی(کشفر) شروندی ره نداینه ، اونتا کشفر سه اجنوی هسه.

*

## پیدر پشوئون:

* اجنوی فوبیا
رج:حقوق
موایل

thumb|left|موایل
**موایل** ، اتا چی هسه کا وه جا بتومبی  چمر بیریم ، تصفیر بیریم رادیوئیج ارتباطات جا. موایل اتا چی هسه کا ونه جا بتومبی موایل شبکه ره وصل بویم. اولین اوی-سیم موایل 1973 دله بساته بیه کا 200 کرم بیه .گتترین کمپونیئونی کا موایل ساجننه:اپل ،نوکیا،ال جی،سمسونگ،موتورولا، گوگب پیکسل ، شیامی، هوئاوی ، سونی و ... هسنه.

## ممبعئون

رج:تیکنولوژی
فارسالا

بندانگشتی|230x230پیکسل|ااتا اثر کا مرمر سر 160-470 پسترون میلاد جه بساته بویه ود.
**فارسالا** ( یونانیج جه: Φάρσαλα؛ به فرانسوی جه :Pharsale) اتا شهر هسه یونون تسالی دله کا 10812 کس دووشا(جمعیت) داینه.

## ممبعئون

* لغتنامهٔ دهخدا، سرواژهٔ فارسال

* Wikipedia contributors, "Farsala," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Farsala&oldid=297055184 (accessed June 17, 2009). 

رج:یونان شهرون
مکّرونی

**مکّرونی** ( اینگلیسی جه : macaroni،  ایتالیایی جه: maccheroni) اتا خشکه پستا هسه کا  بطور سونتی خاربیه . و جورباجور دیمئون و اندائون دله خاربونه .ونه مزّهئون دی فرق کنّه.

## پیدر پشوئون

* اسپاگیتی
* پستا
* سیمولینا
رج:پیوندهای وی‌بک الگوی بایگانی اینترنت
اشپا

**اشپا** اتا روستا هسه نوروج دله کا ونه گتی ۵ کلومتر هسه و ۱۹۱ کس دووشا(جمعیت) داینه و  دوربانهن رجشو(قطار) ایجه جه رد وونه و اتا اسسنجه دی دیه امبا ۱٬۹۸۳ دله اسسنجه ره دوستنه.

## ممبعئون


رج:نروژ شهرون
لاسآنود

**لاسآنود** ( سومالیایی جه : Laasaanood)  سول منطقه نیشتینگا ، سومالی لند دله هسه .

## ممبعئون
* اینگیلیسی ویکی پدیا

رج:سومالی شهرون
سینیکیزم

**سینکیزم** یا **کلبیون** (عربی جه : الکلبیه)  یا **کینیسموس** اتا فلسفی فرقه بینه که سک دستوری زندگی کردنه و اینتی زندگی هکردن ره سعادت برسی‌ین وسّه لازم دونستنه. آنتیستنس اولین کسی بی‌یه که این‌طرزی دیّن ره پیشه هایته. دیوژن کلبی که کلبیونِ معروف‌ترین نماینده هسته ره، بعضی منابع ونه شاگرد دونّه. «کلب» عربی کلمه هسته که «سگ» معنی ره دنه و چون خله نخش زندگی کردنه و هیچ عرفی ره رعایت نکردنه، وشون ره کلبی گتنه ولی وشون هم مشکلی نداشتنه و دکال افتخار کردنه که سگ واری هستنه.  کلبیون سعادتمندی و فضل ره این دونستنه که آدم زجر هکشه و مادی دنیا جه دست بکشه. بعضی‌شون هم فکر کردنه که اگر چیزی ندارن که از دست هادن، دیگر هچّی نتونده رنجی به وشون وارد هاکنه و آتاراکسیا جه رسنّه.

## منابع
گوریل

**گوریل** اتا کاله‌دار حیوون هسته که شادی و آدم‌مونائون جه هم‌خانواده هسته. گوریل گتِ جثه دارنه و ونه تن پشم جه دپوشی هسته. گوریل‌ها جمیعتی زندگی کنّه و فقط آفریقا دله رها هستنه.

## منابع

رج:کاله‌دارون
شونه قپون

**شونه قپون** یا **هدهد**  اتا مرغ نوم هسته که آسیا، اروپا و آفریقایِ شمال بومی هسته. سه جور شونه‌قپون دنیا دله تنک هستنه که اتا فقط ماداگاسکار دله دره، اتا فقط آفریقایِ جنوب وَری دره و اتی دیگه اوراسیایی هسته که تا اروپا و آسیایِ خله جائون کوچ شونه. شونه‌قپون بعضی مذهبی آسنی دله سلیمان ِپغوم‌چی بشناسی وونه. این حیوون ِسر اتی مخصوص کاکول دارنه که ونه بشناسی‌ین ره راحت کنده.

## نگارخنه

Upupa epops 2 Luc Viatour.jpg|
Upupa epops 3 Luc Viatour.jpg|
Upupa epops 4 Luc Viatour.jpg|
Common Hoopoe (Upapa epops) preening at Puri I IMG 9181.jpg|
Huppe fasciée MHNT ZOO 2010 11 161 Ouzouer-sur-Trézée.jpg|


## منابع

رج:پرنده
جرجرانی

**جرجرانی** یا **جیرجیرانی** اتا حشره نوم هسته که بلندِ چمر جا خوندنّه.

## منابع

رج:بئو
دودو

**دودو** اتا پرنده نوم بی‌یه که موریس جزیره دله بومی بی‌یه و منقرض بیّه. انگلیسی زوون دله اسا خانه باوّن ات‌چی غیب بیّه و پیدا نوونه، گنه که «دکّل دودو دستوری غیب بیّه»! فقط اتا نقاشی ره زنده دودو جه بکشینه که استاد منصور وه ره هند دله، جهانگیر شاه ِدربار دله، هکشی‌یه.

## منابع

* انگلیسی ویکی‌پدیا

رج:پرنده
کوآلا

**کووالا** یا **کوآلا** اتا کاله‌دار حیوون هسته که ویشته دارسر زندگی کنده و ولگ خرنه. بومی کوآلا فقط استرالیا دله دره. اینتا حیوونِ ما کش اتا جیف دستوری دره که شه چلیک وچه ره ونه دله گت کنده.

## منابع

رج:کاله‌دارون
آفله

**آفله** اتا ویروسی ناخِشی بی‌یه که قدیم زیاد گیتنه تا سال ۱۹۷۷ ونه آخرین مریض شناسایی بیّه و بهداشت جهونی سازمان واکسن جه وه ره ریشه‌کن هکرده. سی درصد آدمونی که آفله زونه، مِردنه و وچون دله اینتا ناخِشی ویشتر خطرناک بی‌یه. هر کی ره آفله زوئه، ونه تن گت‌گت کورک در کرده و وشون دیم نخش بی‌یه. خله فرهنگ‌ها دله هرکس آفله زوئه ره شهر جه در کردنه.

## منابع

* فارسی ویکی‌پدیا

رج:ناخشیون
رج:ویروس
حسن چلایی

**حسن چلایی** (hasan chelaai) اتا مهاجر مرغ نوم هسته که ئو سر دره. حدود ۲۳ تا ۲۹ سانتیمتر قد دارنه و ماهی گیرنه-خِرنه.

## منابع

رج:پرنده
زغال گرک

**زغال گرک**  اتا مرغ نوم هسته که میچامونائون خانواده جه هسه. زغال گرک فقط اتا سررجه دارنه.

## فهرست گونه‌ها
**تیره: زغال‌گرک‌مونائون PRUNELLIDAE**
* **سررجه: زغال‌گرکون ''Prunella***
** کوهی زغال‌گرک،  *Prunella collaris*
** آلتای زغال‌گرک،  *Prunella himalayana*
** سرخ‌چنگ زغال‌گرک،  *Prunella rubeculoides*
** حناچنک زغال‌گرک،  *Prunella strophiata*
** سیبری زغال‌گرک،  *Prunella montanella*
** قهوه‌ای زغال‌گرک،  *Prunella fulvescens*
** اسپه‌بلف زغال‌گرک،  *Prunella ocularis*
** سیو-گس زغال‌گرک،  *Prunella atrogularis*
** کوزلوا زغال‌گرک،  *Prunella koslowi*
** جنگلی زغال‌گرک،  hedge accentor or hedge sparrow, *Prunella modularis*
** جاپونی زغال‌گرک،  *Prunella rubida*
** مازو-پشت زغال‌گرک،  *Prunella immaculata*
** عربی زغال‌گرک،  *Prunella fagani''

## منبع

رج:پرنده
سار

**سار** یا **سار میچکا** اتا مرغ نوم هسته که میچکامونائون خانواده دله دره. این پرنده شه چندین جور هسته.

## منابع

رج:پرنده
شپلی

**شپلی **یا **سرخ کلا** ات‌جور مرغ نوم هسته که سیکا ره موندنّه.

## منابع

رج:پرنده
خوردی بکا

**خوردی بکا** اتی مرغ نوم هسته بکا ره موندنه و اسپه پر دارنه.

## منبع

رج:پرنده
بکا

**بکا** یا **وکا** مازرون دله چن جور معنی وونه که لهجه‌ئون دله فرق کنده. شمه منظور شاید اتا از اینان بوئه:
* تسوک (سوسک)
* لک لک
* وکا (بوتیمار)
سنگ تجن

**سنگ تج** یا **سنگ تجن** ات‌جور مرغ نوم هسته که مازرون دله دره و ونه سرعت زیاد هسته. این پرنده کلاج خانواده جه هسته.

## منابع

رج:پرنده