open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
کامندادور گومس

**کامندادور گومس** () اتا برزیل ره شهر هسته که میناس گرایس منطقه شٮنه. کامندادور گومس گتی ۱۰۴۲٫۸۸۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۷۷۳ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:میناس گرایس شهرون
مانفرینوپولیس

**مانفرینوپولیس** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارانا منطقه شٮنه. مانفرینوپولیس گتی ۲۱۵٫۶۸۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۷۷۰ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارانا شهرون
کاژازیرینهاس

**کاژازیرینهاس** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارائیبا منطقه شٮنه. کاژازیرینهاس گتی ۲۸۷٫۸۹۱ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۷۴۰ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارائیبا شهرون
ماتیروس

**ماتیروس** () اتا برزیل ره شهر هسته که توکانتینس منطقه شٮنه. ماتیروس گتی ۹۵۹۱٫۵۴۳ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۷۴۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:توکانتینس شهرون
بوریتی ده گویاس

**بوریتی ده گویاس** () اتا برزیل ره شهر هسته که گوییاس منطقه شٮنه. بوریتی ده گویاس گتی 220 ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۷۳۲ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:گوییاس شهرون
پیندوبا

**پیندوبا** () اتا برزیل ره شهر هسته که آلاگواس منطقه شٮنه. پیندوبا گتی ۸۳٫۲۱۸ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۷۳۱ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:آلاگواس شهرون
پینتو باندیرا

**پینتو باندیرا** () اتا برزیل ره شهر هسته که ریوگرانده دو سول منطقه شٮنه. پینتو باندیرا گتی 101 ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۷۲۳ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ریوگرانده دو سول شهرون
روبیاسئا

**روبیاسئا** () اتا برزیل ره شهر هسته که سائوپائولو ایالت منطقه شٮنه. روبیاسئا گتی ۲۳۶٫۹۰۷ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۷۰۰ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سائوپائولو ایالت شهرون
آرویراس دو یتایم

**آرویراس دو یتایم** () اتا برزیل ره شهر هسته که پیاوی منطقه شٮنه. آرویراس دو یتایم گتی ۲۵۷٫۱۶۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۶۹۰ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پیاوی شهرون
آرگیریتا

**آرگیریتا** () اتا برزیل ره شهر هسته که میناس گرایس منطقه شٮنه. آرگیریتا گتی ۱۵۹٫۳۲۶ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۶۸۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:میناس گرایس شهرون
سائو برناردینو

**سائو برناردینو** () اتا برزیل ره شهر هسته که سانتا کاتارینا منطقه شٮنه. سائو برناردینو گتی ۱۴۴٫۹۶ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۶۸۴ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سانتا کاتارینا شهرون
وارزئا

**وارزئا** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارائیبا منطقه شٮنه. وارزئا گتی ۱۹۰٫۴۴۴ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۶۶۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارائیبا شهرون
سائو پدرو دو پارانا

**سائو پدرو دو پارانا** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارانا منطقه شٮنه. سائو پدرو دو پارانا گتی ۲۵۰٫۶۵۳ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۶۶۱ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارانا شهرون
عبدان باتیستا

**عبدان باتیستا** () اتا برزیلی سیاستمدار بی‌یه.

## منابع

رج: برزیل سیاستمدارون
میموسو ده گویاس

**میموسو ده گویاس** () اتا برزیل ره شهر هسته که گوییاس منطقه شٮنه. میموسو ده گویاس گتی ۱۳۸۶٫۹۱ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۶۱۴ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:گوییاس شهرون
ریبیراوزینهو

**ریبیراوزینهو** () اتا برزیل ره شهر هسته که ماتو گروسو منطقه شٮنه. ریبیراوزینهو گتی ۶۲۳٫۴۵۳ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۵۹۳ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ماتو گروسو شهرون
ترس آرویوس

**ترêس آررویوس** () اتا برزیل ره شهر هسته که ریوگرانده دو سول منطقه شٮنه. ترêس آررویوس گتی ۱۴۸٫۶۶۷ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۵۹۱ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ریوگرانده دو سول شهرون
سائو ژواو داس دواس پونتس

**سائو ژواو داس دواس پونتس** () اتا برزیل ره شهر هسته که سائوپائولو ایالت منطقه شٮنه. سائو ژواو داس دواس پونتس گتی ۱۲۹٫۳ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۵۸۰ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سائوپائولو ایالت شهرون
اینگای (برزیل)

**اینگای (برزیل)** () اتا برزیل ره شهر هسته که میناس گرایس منطقه شٮنه. اینگای (برزیل) گتی ۳۰۵٫۰۰۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۵۸۰ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:میناس گرایس شهرون
سانتا ترزینها دو پروگرسسو

**سانتا ترزینها دو پروگرسسو** () اتا برزیل ره شهر هسته که سانتا کاتارینا منطقه شٮنه. سانتا ترزینها دو پروگرسسو گتی ۱۱۸٫۹۹۷ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۵۷۶ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سانتا کاتارینا شهرون
لاگوآ دو ولهوس

**لاگوآ دو ولهوس** () اتا برزیل ره شهر هسته که ریوگرانده دو نورتی منطقه شٮنه. لاگوآ دو ولهوس گتی 113 ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۵۶۷ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ریوگرانده دو نورتی شهرون
ژوکا کلاودینو

**ژوکا کلاودینو** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارائیبا منطقه شٮنه. ژوکا کلاودینو گتی ۷۴٫۰۰۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۵۳۹ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارائیبا شهرون
سانتو آنتونیو دو کایوا

**سانتو آنتونیو دو کایوا** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارانا منطقه شٮنه. سانتو آنتونیو دو کایوا گتی ۲۱۹٫۰۶۶ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۴۹۳ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارانا شهرون
پدرو لاورنتینو

**پدرو لاورنتینو** () اتا برزیل ره شهر هسته که پیاوی منطقه شٮنه. پدرو لاورنتینو گتی ۸۳۵٫۰۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۴۵۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پیاوی شهرون
تالیسما

**تالیسما** () اتا برزیل ره شهر هسته که توکانتینس منطقه شٮنه. تالیسما گتی ۲۱۵۶٫۸۹۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۴۵۶ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:توکانتینس شهرون
ماراتا (برزیل)

**ماراتا (برزیل)** () اتا برزیل ره شهر هسته که ریوگرانده دو سول منطقه شٮنه. ماراتا (برزیل) گتی ۸۰٫۳۵۴ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۴۷۰ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ریوگرانده دو سول شهرون
کوررگو دو وورو

**کوررگو دو وورو** () اتا برزیل ره شهر هسته که گوییاس منطقه شٮنه. کوررگو دو وورو گتی ۴۶۲٫۳۰۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۴۵۴ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:گوییاس شهرون
امباوبا

**امباوبا** () اتا برزیل ره شهر هسته که سائوپائولو ایالت منطقه شٮنه. امباوبا گتی ۸۳٫۱ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۴۴۹ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سائوپائولو ایالت شهرون
سم-پیکسه

**سم-پیکسه** () اتا برزیل ره شهر هسته که میناس گرایس منطقه شٮنه. سم-پیکسه گتی ۱۷۶٫۴۳۹ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۴۳۳ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:میناس گرایس شهرون
ریو روفینو

**ریو روفینو** () اتا برزیل ره شهر هسته که سانتا کاتارینا منطقه شٮنه. ریو روفینو گتی ۲۸۲٫۵۶۹ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۳۹۷ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سانتا کاتارینا شهرون
تابولیرو گرانده

**تابولیرو گرانده** () اتا برزیل ره شهر هسته که ریوگرانده دو نورتی منطقه شٮنه. تابولیرو گرانده گتی ۱۲۴٫۰۹۴ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۳۳۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ریوگرانده دو نورتی شهرون
کارراپاتیرا

**کارراپاتیرا** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارائیبا منطقه شٮنه. کارراپاتیرا گتی ۷۲٫۷۷۸ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۳۱۲ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارائیبا شهرون
سائو لوئیس دو پیاوئی

**سائو لوئیس دو پیاوئی** () اتا برزیل ره شهر هسته که پیاوی منطقه شٮنه. سائو لوئیس دو پیاوئی گتی ۲۱۹٫۸۹۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۳۰۹ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پیاوی شهرون
آریرانها دو یوائی

**آریرانها دو یوائی** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارانا منطقه شٮنه. آریرانها دو یوائی گتی ۲۴۰٫۶۲۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۳۲۹ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارانا شهرون
پیراکوê

**پیراکوê** () اتا برزیل ره شهر هسته که توکانتینس منطقه شٮنه. پیراکوê گتی ۹۲۱٫۵۸۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۲۸۲ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:توکانتینس شهرون
پالملو

**پالملو** () اتا برزیل ره شهر هسته که گوییاس منطقه شٮنه. پالملو گتی ۵۸٫۹۹۷ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۲۵۹ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:گوییاس شهرون
مونچوئس

**مونچوئس** () اتا برزیل ره شهر هسته که سائوپائولو ایالت منطقه شٮنه. مونچوئس گتی ۱۰۴٫۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۲۳۵ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سائوپائولو ایالت شهرون
پاسسا-وینت

**پاسسا-وینت** () اتا برزیل ره شهر هسته که میناس گرایس منطقه شٮنه. پاسسا-وینت گتی ۲۴۵٫۶۴۹ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۲۳۳ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:میناس گرایس شهرون
پاینل

**پاینل** () اتا برزیل ره شهر هسته که سانتا کاتارینا منطقه شٮنه. پاینل گتی ۷۴۲٫۱۰۳ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۲۱۵ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سانتا کاتارینا شهرون
ایندوای

**ایندوای** () اتا برزیل ره شهر هسته که ماتو گروسو منطقه شٮنه. ایندوای گتی ۶۰۰٫۳۲۶ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۲۱۳ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ماتو گروسو شهرون
کوکرئوس دو سول

**کوکرئوس دو سول** () اتا برزیل ره شهر هسته که ریوگرانده دو سول منطقه شٮنه. کوکرئوس دو سول گتی ۲۷۵٫۵۴۹ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۲۱۱ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ریوگرانده دو سول شهرون
زابلê

**زابلê** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارائیبا منطقه شٮنه. زابلê گتی ۱۰۹٫۳۹۴ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۲۲۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارائیبا شهرون
گواپورما

**گواپورما** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارانا منطقه شٮنه. گواپورما گتی ۲۰۰٫۱۸۸ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۱۹۱ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارانا شهرون
آمپارو دو سائو فرانسیسکو

**آمپارو دو سائو فرانسیسکو** () اتا برزیل ره شهر هسته که سرژیپه منطقه شٮنه. آمپارو دو سائو فرانسیسکو گتی ۳۵٫۶۸۳ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۱۷۰ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سرژیپه شهرون
گوارینوس

**گوارینوس** () اتا برزیل ره شهر هسته که گوییاس منطقه شٮنه. گوارینوس گتی ۵۹۵٫۸۶۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۱۶۱ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:گوییاس شهرون
نووا گواتاپورانگا

**نووا گواتاپورانگا** () اتا برزیل ره شهر هسته که سائوپائولو ایالت منطقه شٮنه. نووا گواتاپورانگا گتی ۳۴٫۱۱۶ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۱۵۶ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سائوپائولو ایالت شهرون
آراچائی

**آراچائی** () اتا برزیل ره شهر هسته که میناس گرایس منطقه شٮنه. آراچائی گتی ۱۸۵٫۷۶۴ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۱۸۱ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:میناس گرایس شهرون
سانتو آنتونیو دوس میلاگرس

**سانتو آنتونیو دوس میلاگرس** () اتا برزیل ره شهر هسته که پیاوی منطقه شٮنه. سانتو آنتونیو دوس میلاگرس گتی ۳۳٫۱۵۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۱۳۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پیاوی شهرون
رسروا دو کاباچال

**رسروا دو کاباچال** () اتا برزیل ره شهر هسته که ماتو گروسو منطقه شٮنه. رسروا دو کاباچال گتی ۳۷۰٫۸۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۱۲۲ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ماتو گروسو شهرون
گالینهوس

**گالینهوس** () اتا برزیل ره شهر هسته که ریوگرانده دو نورتی منطقه شٮنه. گالینهوس گتی ۳۴۲٫۴۴۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۱۰۴ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ریوگرانده دو نورتی شهرون
سنتناریو

شمه منظور کمین‌تا هسته؟
* سنتناریو (توکانتینس)
* سنتناریو (ریوگرانده دو سول)
سانتو آنتونیو دو پارائیسو

**سانتو آنتونیو دو پارائیسو** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارانا منطقه شٮنه. سانتو آنتونیو دو پارائیسو گتی ۱۶۵٫۹۰۴ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۱۲۵ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارانا شهرون
کرونل مارتینز

**کرونل مارتینز** () اتا برزیل ره شهر هسته که سانتا کاتارینا منطقه شٮنه. کرونل مارتینز گتی ۱۰۷٫۴۰۸ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۰۶۵ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سانتا کاتارینا شهرون
دیوراما

**دیوراما** () اتا برزیل ره شهر هسته که گوییاس منطقه شٮنه. دیوراما گتی ۶۸۷٫۳۳۹ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۰۶۲ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:گوییاس شهرون
تورره ده پدرا

**تورره ده پدرا** () اتا برزیل ره شهر هسته که سائوپائولو ایالت منطقه شٮنه. تورره ده پدرا گتی ۷۱٫۳۰۳ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۰۴۶ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سائوپائولو ایالت شهرون
ولیویرا فورتس

**ولیویرا فورتس** () اتا برزیل ره شهر هسته که میناس گرایس منطقه شٮنه. ولیویرا فورتس گتی ۱۱۰٫۸۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۰۲۷ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:میناس گرایس شهرون
تایپاس دو توکانتینس

**تایپاس دو توکانتینس** () اتا برزیل ره شهر هسته که توکانتینس منطقه شٮنه. تایپاس دو توکانتینس گتی ۱۱۱۶٫۱۹۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۰۲۱ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:توکانتینس شهرون
پونته برانکا

**پونته برانکا** () اتا برزیل ره شهر هسته که ماتو گروسو منطقه شٮنه. پونته برانکا گتی ۶۸۷٫۸۱۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۰۰۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ماتو گروسو شهرون
آریا ده باراوناس

**آریا ده باراوناس** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارائیبا منطقه شٮنه. آریا ده باراوناس گتی ۹۶٫۳۴۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۰۰۵ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارائیبا شهرون
وانینی

**وانینی** () اتا برزیل ره شهر هسته که ریوگرانده دو سول منطقه شٮنه. وانینی گتی ۶۴٫۸۷۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۰۰۴ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ریوگرانده دو سول شهرون
میراسلوا

**میراسلوا** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارانا منطقه شٮنه. میراسلوا گتی ۹۰٫۲۹۴ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۹۶۶ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارانا شهرون
پایال

**پایال** () اتا برزیل ره شهر هسته که سانتا کاتارینا منطقه شٮنه. پایال گتی ۸۵٫۷۶۱ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۹۲۷ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سانتا کاتارینا شهرون
ویچوسا, ریو گرانده دو نورته

**ویچوسا, ریو گرانده دو نورته** () اتا برزیل ره شهر هسته که ریوگرانده دو نورتی منطقه شٮنه. ویچوسا, ریو گرانده دو نورته گتی ۳۷٫۹۰۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۸۲۲ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ریوگرانده دو نورتی شهرون
توریوبا

**توریوبا** () اتا برزیل ره شهر هسته که سائوپائولو ایالت منطقه شٮنه. توریوبا گتی ۱۵۳٫۰۸۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۸۱۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سائوپائولو ایالت شهرون
سانتو آنتونیو دو ریو آبایژو

**سانتو آنتونیو دو ریو آبایژو** () اتا برزیل ره شهر هسته که میناس گرایس منطقه شٮنه. سانتو آنتونیو دو ریو آبایژو گتی ۱۰۷٫۱۵۴ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۸۰۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:میناس گرایس شهرون
سائو فلیژ دو توکانتینس

**سائو فلیژ دو توکانتینس** () اتا برزیل ره شهر هسته که توکانتینس منطقه شٮنه. سائو فلیژ دو توکانتینس گتی ۱۹۰۸٫۶۶۹ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۷۸۳ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:توکانتینس شهرون
سائو ژواو دا پاراونا

**سائو ژواو دا پاراونا** () اتا برزیل ره شهر هسته که گوییاس منطقه شٮنه. سائو ژواو دا پاراونا گتی ۳۰۵٫۳۵۷ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۷۷۴ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:گوییاس شهرون
سائو خوزه دو برژو دو کروز

**سائو خوزه دو برژو دو کروز** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارائیبا منطقه شٮنه. سائو خوزه دو برژو دو کروز گتی ۲۵۳٫۰۱۷ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۶۹۹ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارائیبا شهرون
بارا دو ریو آزول

**بارا دو ریو آزول** () اتا برزیل ره شهر هسته که ریوگرانده دو سول منطقه شٮنه. بارا دو ریو آزول گتی ۱۴۷٫۵۷۱ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۶۹۶ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ریوگرانده دو سول شهرون
ژاردیم اولیندا

**ژاردیم اولیندا** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارانا منطقه شٮنه. ژاردیم اولیندا گتی ۱۲۸٫۵۱۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۳۴۳ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارانا شهرون
میگوئل لیائو

**میگوئل لیائو** () اتا برزیل ره شهر هسته که پیاوی منطقه شٮنه. میگوئل لیائو گتی ۷۴٫۵۱۷ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۳۱۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پیاوی شهرون
آراگوینها

**آراگوینها** () اتا برزیل ره شهر هسته که ماتو گروسو منطقه شٮنه. آراگوینها گتی ۶۸۸٫۶۷۶ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۰۱۰ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ماتو گروسو شهرون
نوا کاستیلهو

**نوا کاستیلهو** () اتا برزیل ره شهر هسته که سائوپائولو ایالت منطقه شٮنه. نوا کاستیلهو گتی ۱۸۳٫۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۲۷۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سائوپائولو ایالت شهرون
سائو سباستیائو دو ریو پرتو

**سائو سباستیائو دو ریو پرتو** () اتا برزیل ره شهر هسته که میناس گرایس منطقه شٮنه. سائو سباستیائو دو ریو پرتو گتی ۱۲۷٫۱۸۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۲۵۹ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:میناس گرایس شهرون
دل لامپ

***دل لامپ: هوجی‌هکرد آسنی***  اتا کال آسنی (کِتاه داستان) مجموعه هسته که  بانو مشتاق وه ره کندا زوون جه میون سال‌های ۱۹۹۰ تا ۲۰۲۳ بنویشته و وه ره هدا  دیپا بهاشتی که انگلیسی جه دِگاردنه. اینتا کتاب ره بریتانیا دله چاپ هاکردنه و وه ره خله تحویل بیتنه. ونه آسنی ویشته اتا مسلمون زنایِ وضع ره هندِ جنوبی مناطق دله تعریف کنده. اینتا کتاب موفق بیّه بوکر جایزه ره ۲۰۲۵ سال دله بَیره و اولین کتابی بوو که کندا زوون (که هند دله گپ بزه وونه) جه جایزه وَرنه.

## منابع

رج:هندی کتابون
رج:۲۰۲۵ کتابون
سری آ ۲۰۲۴–۲۵

**سری آ ۲۰۲۴-۲۵** سری آ ره اتا فصل بی‌یه که آخرسری، ناپولی تیم ونه قهرمون بیّه. تا آخرین کا، اینتر میلان وشون جه رقابت داشته و اتا بازی پس-پیش داشتنه. 

## جدول

## منابع

* سری آ 2023–24 فصل

رج:سری آ فصلون
جعفر پناهی

**جعفر پناهی**  ایرانی کارگردان، نویسنده و تهیه‌کر هسته که سال‌ها ایران دله بىستایی فیلم بساته و ونه کار هاکردن ممنوع بی‌یه. وه ۲۰۲۵ سال، اتا ساده تصادف فیلم وسه، کن فستیوال دله بتترین کارگردون جایزه ره بیته.

## منابع

رج:زننه آدمون
رج:ایران کارگردانون
برزیل شهرون فهرست

بندانگشتی|برزیلِ شهرداریونِ نقشه
**برزیل شهرون** (پرتغالی جه: *municípios do Brasil*) ۵,۵۷۱ تا شهرداری هستنه که سرجمع ۲۱۰,۱۴۷,۱۲۵ جمیعت دارنه. 

## الف
* اکری (AC)
* آلاگواس (AL)
* آماپا (AP)
* آمازوناس (AM)
* اسپیریتو سانتو (ES)

## ب
* باهیا (BA)

## پ
* پارا (PA)
* پارائیبا (PB)
* پارانا (PR)
* پرنامبوکو (PE)
* پیاوی (PI)

## ت
* توکانتینس (TO)

## ر
* رورایما (RR)
* روندونیا (RO)
* ریو دو ژانیرو ایالت (RJ)
* ریوگرانده دو نورتی (RN)
* ریوگرانده دو سول (RS)

## س
* سئارا (CE)
* سانتا کاتارینا (SC)
* سائوپائولو ایالت (SP)
* سرژیپه (SE)

## گ
* گوییاس (GO)

## م
* ماتو گروسو (MT)
* ماتو گروسو دو سول (MS)
* میناس گرایس (MG)
* مارانیائو (MA)

## منابع

## بریم بگردستن

* 
* Brazilian Institute of Geography and Statistics 


رج:برزیل جوغرافی
اکری شهرون فهرست

**اکری** اتا برزیل ره شمالی ایالت نوم هسته که حدود 830,018 نفر جمیعت دارنه. این ایالت دله 22 تا شهرداری درنه.

## لیست

File:Vista_parcial_Rio_Branco_AC1.jpg|alt=aerial view Rio Branco, a city in Brazil|ریو برانکو 
File:Centro de Cruzeiro do Sul-AC.jpg|alt=View of the center of Cruzeiro do Sul, a city in Brazil|Cruzeiro do Sul 
File:Avenida_Antonio_Frota_Centro_-_Tarauaca.jpg|alt=Street view Tarauacá, a city in Brazil|تاراواکا 
SenaMadureiraAC.01.jpg|alt=aerial view Sena Madureira, a city in Brazil|سنا مادوریرا 


## منابع

رج:برزیل شهرون
*
آلاگواس شهرون فهرست

**آلاگواس** اتا برزیل ایالت هسته که 102 تا شهرداری دارنه.

## منابع

رج:برزیل شهرون
*
آماپا شهرون فهرست

**آماپا ** اتا برزیل ره ایالت هسته که شونزه تا شهرداری دارنه:

## لیست

## منابع

رج:برزیل شهرون
*
سانتانا، آماپا

**سانتانا** () اتا برزیل ره شهر هسته که آماپا منطقه شٮنه. سانتانا گتی ۱۵۷۷٫۵۱۷ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۰۷۶۱۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:آماپا شهرون
آماپا (شهر)

**اماپا  ** () اتا برزیل ره شهر هسته که آماپا منطقه شٮنه. اماپا  گتی 9169 ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۷۹۴۳ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:آماپا شهرون
آمازوناس شهرون فهرست

**[[آمازوناس]] (AM)** اتا برزیل ایالت هسته که  62 شهرداری داینه.

## لیست

## منابع


رج:برزیل شهرون
آلوارایس (آمازوناس)

**آلوارایس** () اتا برزیل ره شهر هسته که آمازوناس منطقه شٮنه. آلوارایس گتی ۵۹۱۱٫۷۵۴ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۵۸۶۶ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:آمازوناس شهرون
باهیا شهرون فهرست

**[[باهیا]]** اتا برزیل ایالت هسته که 417 شهرداری دارنه.

 
رج:برزیل شهرون
آنتاس (باهیا)

**آنتاس** () اتا برزیل ره شهر هسته که باهیا منطقه شٮنه. آنتاس گتی ۳۸۳٫۹۹۱ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۴۲۰۶ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:باهیا شهرون
بونیتو (پرنامبوکو)

**بونیتو** () اتا برزیل ره شهر هسته که پرنامبوکو منطقه شٮنه. بونیتو گتی ۳۹۹٫۵۰۳ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۳۷۷۵۰ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پرنامبوکو شهرون
رودریگس آلوز (اکری)

**رودریگوئس آلوز** () اتا برزیل ره شهر هسته که اکری منطقه شٮنه. رودریگوئس آلوز گتی ۳۳۰۴٫۵۵۹ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۴۹۳۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:اکری شهرون
تاکسی (۲۰۱۵ فیلم)

***تاکسی*** یا ***تاکسی تهران*** اتا ایرانی فیلم هسته که جعفر پناهی بساته. این فیلم دله راننده که موشین دله نیشته، مسافرون ره گپ گیرنه. میّن نی‌یه کمین مسافر راست‌راستی دل‌گپ زنده و کمین نقش کا کنده و بازیگر هسته. راننده هم جعفر پناهی شه هسته که فیلم همه کارون ره شه انجام هدا.

## منابع

رج: ایرانی فیلمون
رج: فارسی فیلمون
رج:۲۰۱۵ فیلمون
سانتا لوزیا، میناس گرایس

**سانتا لوزیا** () اتا برزیل ره شهر هسته که میناس گرایس منطقه شٮنه. سانتا لوزیا گتی ۲۳۳٫۷۵۹ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۰۲۹۴۲ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:میناس گرایس شهرون
سانتا لوزیا، پارائیبا

**سانتا لوزیا** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارائیبا منطقه شٮنه. سانتا لوزیا گتی ۴۵۵٫۷۰۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۴۹۵۹ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارائیبا شهرون
سانتا لوزیا، مارنیائو

**سانتا لوزیا** () اتا برزیل ره شهر هسته که مارانیائو منطقه شٮنه. سانتا لوزیا گتی ۶۱۳۳٫۴۲۴ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۵۷۶۳۵ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:مارانیائو شهرون
بلم، پارا

**بلم** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارا منطقه شٮنه. بلم گتی ۱۰۵۹٫۴۵۸ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۳۰۳۴۰۳ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارا شهرون
طاعون

**طاعون** (اینگلیسی جه: *Plague* ) اتا واگیر ناخِشی و مریضی نوم هسته که یرسینیا پستیس ونه میکروبی هسته که ناخِشی ره تنک کنده. طاعون تونده آدم ره بکوشه و تاریخ دله چندین‌کَش طاعونِ دنیا-دکتی مردم ره کور-کاشم هاکرده و چن میلیون آدم جان ره بیته.

## منابع

رج:ناخشیون
مارکومانیک جنگ

**مارکومانیک** ات‌سری جنگ (الیجه) نوم هسته که روم امپراتوری و ژرمنی قبائل هئی جه دکت بینه. مارکوس اورلیوس که رومی‌شونِ امپراتور بی‌یه، این جنگون دله ژرمنی مردم ره سرکوتن بزو و پئی هدا ولی وشون آسته-آسته رومِ سامون ره دله دکتنه و چن سال پئی‌ته، رومیون ره کور-کاشم هاکردنه و امپراتوری ره رقد بدانه.

## منابع
* پالمر، تاریخ جهان نو.

رج:ژرمنی‌تبار مردمون
رج:اروپا جنگون
رج:روم تاریخ
فال‌اوت

**فال‌آؤت** یقن این دِتا، اتا هسته:
* فال‌اوت (ویدئو کا)
* فال‌اوت (سریال)
فال‌اوت (سریال)

**فال‌آوت** (انگلیسی: Fallout ) اتا سریال هسته که ونه اولین سیزن (فصل) ره ۱۲ آوریل ۲۰۲۴ جه بساتنه. گراهام واگنر و جنیوا رابرتسون دورت ونه اولین سیزن ره کارگردونی هاکردنه و آمازون پرایم کانال جه تنک بیّه. اسا ونجه درنه چند سیزن دیئر هم سازنّه و جاناتان نولان ونه بساتن سر نقش دارنه.

## آسنی
اینتا سریالِ آسنی ره اتا ویدئو کا سر جه بساتنه؛ دنیایی که بچا جنگ گدر هسته‌ای بؤمب وه ره رقد بدا، دویست-سیصد سال په کم‌کم در رادیواکتیو جه پاک بونه و مردم شه کلی جه گروه-گروه بریم در إنّه و هئی جان کفنّه که منابع جه ویشته برسن.

این میونه سه نفر شخصیت ویشته دمبال وونه: 
* اتا کیجا که پناهگاه دله گت بیّه و بریم دنیا ره اولین بار وسّه وینده و شه پی‌یر دمبال‌کت گردنه و ونه برارشون پناهگاه دله هنتا بموندستنه.
* اتا سیو-دیم ریکا که شهسوارون نظام دله گت بیّه و خانه اتا زرهی جمه جه برسه تا شه نظام ره خلمت هاکنه.
* اتا «غول» که خله توم عمر دارنه و هسته‌ای بؤمب جه نجات پیدا هاکرده ولی رادیواکتیو وه ره اثر هاکرده و ونه جان اتی دوا جه بند هسته؛ درعوض وه ره آدمون جه ویشته قِد دره.

## منابع

رج:علمی-تخیلی سریالون
رج:انگلیسی سریالون
رج:آمریکایی سریالون
رج:ویدئو کا سر جه سریال بساته‌ئون
رج:وسترن سریالون
۱۰۰ (سریال)

**صد** یا **دِ هاندرد** (100) اتا سریال هسته که هفت سیزن (فصل) داشته و سرجمع ونجه صد اپیزود (قسمت) بساتنه. 

## آسنی
آسنی (داستان) زمونی شروع وونه که اولین اپیزود، اتا فضاپیما جه صد نفر آدم ره راهی کنّه بنه. چون بنه (زمین) خله توم پیش هسته‌ای انفجار وسه رقد بورده، مطمئن نینه که اونجه آدم تونده زیست هاکنه یا نا. همین‌سه شه مجرمین ره برسنینه بنه و وشون دست اتا ماس-ماسک بزونه که قایده بیرن چنده بنه قابل زیست هسته. فضاپیما دله هم اؤکسیژن ندارنه و مشکلات ره بسختی پیش وَرنه.

هر سیزن این جوون‌هایی که بمونه بنه، بومی مردمون جه آشنا وونّه که هر کمین ات‌جور بنه سر یا زمین بِن، درنه و معمولاً این آدمون جه درگیری پیدا کنّه. اول کوه‌دله‌یِ مردم جه آشنا وونّه که اتا کوهِ بِنِ پناهگاه دله درنه. أی ات‌گال جنگلی مردمونِ اتحادیه ره وینّه و پئی‌ته اتا مصنوعی هوش ِدست‌هکت مردم جه برخورد دارنه و أی فضا جه ات‌گروه معدن‌چی رسنّه.... 

تقریباً هر فصل که تموم وونه، شرایط همون‌جور وونه که فصلِ اول شروع بیّه. اینتی سریال خانه خشونت چرخه ره نمایش هاده. هر اپیزود هم معمولاً اتا گروهِ آسنی ره پیش ورنه و گروه‌هایی که اتا سیزن دله وشون آسنی ره بائوته، وشون سر اواخر جمع وونه و بهم ور خرنه.

## منابع

رج:علمی-تخیلی سریالون
رج:انگلیسی سریالون
رج:آمریکایی سریالون
رج:فضایی سریالون
اوکالیپتوس

**اوکالیپتوس** ۷۰۰ جور دار نوم هسته که استرالیا دله بومی بینه و اینتا کشورِ ویشته جنگل ره دکاشت هستنه. إسا دنیا دله ونه قلم تنک بیّه. وه خله خاصیت دارنه و ونه چو ویشته مصرف دارنه.

## منابع

رج:دارون
سرمتیون

**سَرمَتی** اتا آریایی‌تبار نژاد بینه که کوچ کشینه و صحراگردی کردنه. وشون ایرانیج بینه و ایرانی اساطیر گنه که فریدون شه گت‌ته ریکا، سلم، ره وشونِ شاه هاکرد بی‌یه.

## منابع

رج:ایرانی‌تبار مردمون
لانا دل ری

**لانا دل ری** اتا آمریکایی خونش‌کر هسته. ونه آهنگ ویشته اىسپانیولی و اىنگىلیسی زىوون جه هستنه.

## منابع

رج:آمریکا زنا خونش‌کرون
بوکر جایزه

**بوکِر جایزه**, که ونه رسمی نوم اول *Booker Prize for Fiction* (1969–2001) و أی ات‌گال the *Man Booker Prize* (2002–2019) بی‌یه، اتا ادبیات جایزه هسته که هر سالنه بتترین کىتابی که بریتانیا و ایرلند دله انگلیسی زوون جه چاپ بیه ره دنه. هرکس برنده بوو ،  ونه جایزه هسته. وه ره از اول فقط مشترک المنافع کشورون نویسندگون وسه بساتنه.

## منابع

رج:جایزه‌ئون
بوآ ویستا، رورایما

**بوآ ویستا** () اتا برزیل ره شهر هسته که رورایما منطقه شٮنه. بوآ ویستا گتی ۵۶۸۷٫۰۳۷ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۴۱۳۴۸۶ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:رورایما شهرون
طلایی نخل جایزه

**طلایی نخل** یا **پالما دو اورو** اتا جایزه نوم هسته که هر سال کن فستیوال دله هدا وونه و بتترین فیلمساز ره دنّه.

## منابع

رج:کن فستیوال
رج:سینمایی جایزه‌ئون
کن فستیوال

**کَن فستیوال** اتا رقابت نوم هسته که فیلم و سینمایِ دله برگزار بونه. هر سال‌نه، بتترین فیلمون ره هر بخش وسه، کن، فرانسه دله هوجی کنّه. این فستیوالِ قرمز-فرش مراسم هم معروف هسته و بازیگرون، کارگردون‌ها، عوامل و تازه کارآموج‌شون، گِرد إنّه و تیپ‌بزه عکاسون دیم-بو-دیم راه شونّه.

بتترین فیلم ره اینتا فستیوال دله طلایی نخل جایزه دِنّه که ونه نماد اتا نخل ِگلام هسته.

## منابع


رج:سینمایی جایزه‌ئون
نخل

**نخل** یا **خرما دار** اتی دار نوم هسته که ویشته گرم‌شر در إنه. وه خله انواع دارنه که بعضی‌شون میوه ره خرما گنه و بخردنی هسه.

## منابع

رج:دارون
سوان دریاچه

**سوان** اتا دریاچه هسته که ارمنستون کشور وسط کته. اینتا دریاچه ور سوان شهر هم دارنه.

## منابع

رج:دریاچه
رج:ارمنستون جوغرافی
هرازدان درکا

**هرازدان** اتا درکا نوم هسته که سوان دریاچه دله ئو ره کشنه و ورنه ارس دله شندنه. این روخنه که ارمنستون شنه، هرازدان شهر جه هم گذرنه.

## منابع

رج:ارمنستون درکائون
پوشکاش جایزه

**پوشکاش** اتا فوتوالی جایزه نوم هسته که فیفا وری جه، فرانس فوتبال مجله هرسال‌نه قشنگ‌ترین گلِ اون سال ره دنه. این جایزه نوم ره اتا مجارستونی فوتوالیست نوم، فرانس پوشکاش، جه بهیتنه. 

## منابع

رج:ورزشی جایزه‌ئون
ادموند هیلاری

**ادموند هیلاری**  اولین کوهنورد بی‌یه که ۱۹۵۳ سال دله، تنزینگ نورگای همراکِت موفق بیه اورست چکل جه برسه.

## منابع

رج:کوهنوردون
رج:نیوزلند گت آدمون
د آیدیا آف یو

***د آیدیا آف یو***  که یعنن ***تِنه ایده*** اتا آمریکایی فیلم هسته که میشل شووالتر، ۲۰۲۴ سال بساته. آنه هاتوی اصلی نقش ره کا بکرده و نیکولاس گالتزین و الا روبین هم بازی کردنه.

آسنی (داستان) اتا مطلقه زنا خوری هسته که شه چل سالگی تولد شو اتا جوون و معروف خونش‌کر ریکا عاشق وونه که ونه وچه هم‌سن هسته…

## منابع

رج:۲۰۲۴ فیلمون
رج:انگلیسی فیلمون
رج:رومانتیک فیلمون
رج:آمریکایی فیلمون
بفتا

**بَفتا** یا **بریتانیای فیلم و تلویزونِ هنری آکادمی** اتا سینمایی جایزه نوم هسته که ۱۹۴۷ تاسا، هر سال‌نه بریتانیا دله بتترین فیلمون ره دِنّه.

## منابع

* فارسی ویکی‌پدیا 


رج:سینمایی جایزه‌ئون
ایمی جایزه

**إیمی** (انگلیسی جه: Emmy Award) اتا جایزه نوم هسته که هر سال‌نه آمریکای متحده ایالات دله بتترین تلویزونِ برنومه‌ئون و وشونِ عوامل ره دِنّه. وه ره اوسکار همتا دونّه که سریال و تلویزونی برنومه‌ئون ره تعلق گیرنه. سال ۱۹۴۹ جه اینتا جایزه هدائن ره شروع هاکردنه و هنتا دمباله دارنه.

## منابع

* فارسی ویکی‌پدیا 


رج:سینمایی جایزه‌ئون
سکایی

**سکایی** اتا باستانی زوون نوم هسته که سکاییون ونجه گپ زونه. وشون اتا شرقی ایرانیج مردم بینه که کوچ‌کر بینه. سکایی مردمون ره اپار توران إشناسنّه.

## منابع

رج:ایرانیج زوون
رج:بمرده زوونون
سغدی

**سُغدی** اتا باستانی زوون نوم هسته که ماورالنهر دله گپ‌بزه بی‌یه. اینتا زوون، شرقی ایرانیج دسته دله دیّه و جایی که إسا تاجیکستان کشور دره، ونه آثار کته. سغدی زوون جه پاره کتابونی بموندسته و خصوصاً مانی آثار ونجه دره.

## منابع

رج:ایرانیج زوون
رج:بمرده زوونون
تونی جایزه

**تونی جایزه** اتا سال‌نه فستیوال هسته که آمریکای متحده ایالات دله بتترین تیاتر و تیاترکَرون ره هدا وونه. اینتا جایزه ره دنیایِ مهمترین تئاترِ جایزه إشناسنّه.

## منابع

* فارسی ویکی‌پدیا

رج:تیاتر
رج:سینمایی جایزه‌ئون
فرهاد دریا

**فرهاد دریا** افغانستانی خونش‌کر و مزقون‌چی هسه که اجتماعی-سیاسی فعال هم هسه. وه طالبان قد بیتنه تاسا، تبعید دره. ونه گت‌پر، شیرخان ناشر، افغانون گتِ نویسندگون جه هسته.

## منابع

رج:زننه آدمون
رج:افغانستان گت آدمون
رج:افغانستان خونش‌کرون
پلی‌نزی

بندانگشتی
**پولی نزی** ات‌سری پچیک-پچیک جزیره‌ئون هستنه که گت اوقیانوس میونه کَتنه و هیچ‌کمین گتی زیاد نی‌یه و وشون تعداد هزار تا جه یور شونه و وشون دوره تا کیلومترها فقط اوقیانوسِ ئو پیدا وونه. وشون جمیعت سرجمع دِ-سه میلیون نفر وونه.

## منابع

* https://www.wikidata.org/wiki/Q830106

رج:اوقیانوسیه
فرانسه پلی‌نزی

**فرانسه پولی‌نزی** ات‌سری پچیک-پچیک جزیره‌ئون نوم ره گنه که گت اوقیانوس میونه کَتنه و فرانسه شٮنه ولی خله پرت-پلا منطقه درنه و اوقیانوسیه قاره دله حٮساب إنه.

## دپیته چرخه‌تو
* فرانسه شهرون فهرست

## منابع

رج:فرانسه مستعمرات
پیت‌کورن

**پیت کورن** یا **پیت کرین** ات‌سری پچیک-پچیک جزیره‌ئون نوم ره گنه که گت اوقیانوس میونه کَتنه و بریتانیایِ آخرین استعماری پایگاه هستنه که هنتا انگلیس دولت دست کته و سٮوا نیه.

## دپیته چرخه‌تو
* گت بریتانیا

## منابع

رج:بریتانیا مستعمرات
لوییز انریکه

**لوییز انریکه**  اتا فوتوالیست بی‌یه که إسا مربی‌کری کنده. وه ایسپانیایی مهاجم و هافبک بی‌یه که رئال مادرید، بارسلونا و اسپورتینگ خیخون دله کا کرده.

زمونی که مربی بیّه هم علایده بر بارسلونا، سلتاویگو، اتلتیک بیلبائو، آ اس رم و پاریس سن ژرمن، ایسپانیا تیم ملی ره مربی‌کَری هکرده و بارسلونا و پاریس‌سن ژرمن جه یوفا چمپیونزلیگ ره قهرمان بیه.

انریکه اتا کیجا داشته که هستکا سرطان بیته و نُه سالگی دکته-بمرده.

## منابع

رج:ایسپانیا فوتوالیستون
رج:رئال مادرید فوتوالیستون
رج:بارسلونا فوتوالیستون
رج:اسپورتینگ خیخون فوتوالیستون
رج:ایسپانیا مربیون
رج:بارسلونا مربیون
رج:سلتاویگو مربیون
رج:اتلتیک بیلبائو مربیون
رج:آ اس رم مربیون
رج:پاریس سن ژرمن مربیون
اشرف حکیمی

**أشرف حکیمی** اتا مغربی فوتوالیست هسته که پاریس سن ژرمن دله کا کنده. وه مادرید دله دنیا بمو و رئال مادرید ِوچ-وچون تیم دله استعدادیابی بیّه و ات‌گال ایسپانیا وسّه جوونون تیم ملی دله کا بکرده ولی أی دگرسته شه پییری کشور ره هوجی‌یه که گت‌سالون دله مراکش جه فوتوال جهونی جام ۲۰۱۸ ره شرکت هاکرده و فوتوال جهونی جام ۲۰۲۲ هم مراکش جه جهونِ چارومی رتبه ره بیاردنه.

## منابع

رج:مراکش فوتوالیستون
رج:پاریس سن ژرمن فوتوالیستون
رج:اینتر میلان فوتوالیستون
رج:دورتموند فوتوالیستون
رج:رئال مادرید فوتوالیستون
آنیتا گاریبالدی (شهر)

**آنیتا گاریبالدی** () اتا برزیل ره شهر هسته که سانتا کاتارینا منطقه شٮنه. آنیتا گاریبالدی گتی ۵۸۸٫۶۱۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۸۲۸۵ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سانتا کاتارینا شهرون
موناکو فوتوال تیم

**موناکو** اتا فوتوال باشگاه هسته که فرانسه لیگ دله کا کنده و فرانسه فوتوال فدراسیون ره جوابگو ونه بوشه ولی موناکو کشور شٮنه و ونه ورزشگاه فرانسه مملکت دله حٮساب ننه. 

## منابع


رج:فرانسه فوتوال تیمون
امباپه

**امباپه** اتا فرانسه فوتوالیست هسته که إسا رئال مادرید دله کا کنده. وه پیش از این موناکو و پاریس سن ژرمن دله هم سابقه دارنه. امباپه فرانسه‌یِ بتترین فوتوالیستون جه حٮساب إنه.

## منابع

رج:فرانسه فوتوالیستون
رج:رئال مادرید فوتوالیستون
رج:پاریس سن ژرمن فوتوالیستون
رج:موناکو فوتوالیستون
سانتا کاتارینا شهرون فهرست

این رج دله سانتا کاتارینا ایالت دله شهرون رج بئینه که برزیل اتا ایالت هسته. اینتا ایالت 295 شهر دارنه.

## لیست

## منابع
* انگلیسی ویکیپدیا

رج:برزیل شهرون فهرست
آنتونیو کارلوس (میناس گرایس)

**آنتونیو کارلوس** () اتا برزیل ره شهر هسته که میناس گرایس منطقه شٮنه. آنتونیو کارلوس گتی ۵۲۵٫۰۲۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۱۰۹۵ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:میناس گرایس شهرون
سانتا ترزینها (پرنامبوکو)

**سانتا ترزینها** () اتا برزیل ره شهر هسته که پرنامبوکو منطقه شٮنه. سانتا ترزینها گتی ۱۹۵٫۵۸۴ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۰۲۴۴ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پرنامبوکو شهرون
کامپو آلگره (آلاگواس)

**کامپو آلگره** () اتا برزیل ره شهر هسته که آلاگواس منطقه شٮنه. کامپو آلگره گتی ۳۰۸٫۰۵۸ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۳۲۱۰۶ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:آلاگواس شهرون
ایراتی (پارانا)

**ایراتی** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارانا منطقه شٮنه. یراتی گتی ۹۹۹٫۵۱۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۵۹۲۵۰ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارانا شهرون
ژاردینوپولیس (سائوپائولو)

**ژاردینوپولیس** () اتا برزیل ره شهر هسته که سائوپائولو ایالت منطقه شٮنه. ژاردینوپولیس گتی ۵۰۳٫۳۵۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۴۱۷۹۹ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سائوپائولو ایالت شهرون
پینهالزینهو (سانتا کاتارینا)

**پینهالزینهو** () اتا برزیل ره شهر هسته که سانتا کاتارینا منطقه شٮنه. پینهالزینهو گتی ۱۲۸٫۲۹۸ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۱۹۷۲ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سانتا کاتارینا شهرون
پرینسسا یسابل

**پرینسسا ایسابل** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارائیبا منطقه شٮنه. پرینسسا ایسابل گتی ۳۶۸٫۰۶۷ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۱۱۱۴ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارائیبا شهرون
سانتا هلنا (مارانیائو)

**سانتا هلنا** () اتا برزیل ره شهر هسته که مارانیائو منطقه شٮنه. سانتا هلنا گتی ۲۳۰۸٫۴۰۳ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۴۱۵۶۱ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:مارانیائو شهرون
بوم ژسوس (پیاوی)

**بوم ژسوس** () اتا برزیل ره شهر هسته که پیاوی منطقه شٮنه. بوم ژسوس گتی ۵۴۶۹٫۱۵۶ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۸۷۹۶ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پیاوی شهرون
سائو دومینگوس (سرژیپه)

**سائو دومینگوس** () اتا برزیل ره شهر هسته که سرژیپه منطقه شٮنه. سائو دومینگوس گتی ۱۰۲٫۴۷ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۰۳۲۷ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:سرژیپه شهرون
وستفالیا (ریوگرانده دو سول)

**وستفالیا** () اتا برزیل ره شهر هسته که ریوگرانده دو سول منطقه شٮنه. وستفالیا گتی ۶۳٫۷۰۲ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۳۰۹۸ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ریوگرانده دو سول شهرون
رافائل نادال

**رافائل نادال** اتا إسپانیایی تنیس‌باز هسته که ات‌گال دنیای بتترین تنیسورشون جمع دیه.
وه ورزش ره هىسا کنار دینگو.

## منابع

رج:تنیسورون
رج:ایسپانیا ورزشکارون
رج:زننه آدمون
تیک تاک

**تیک تاک** اتا چینی موبایل اپ هسته که بصتینکلا سوشیال هاب (إجتىماعی شبکه) هسته و ونه دله پچ‌پچیک فیلم إلنه.

## منابع

رج:نرم‌افزارون
ایران اسلامی انقلاب

**ایران إنقلاب** که خدی ایران دله وه ره **۱۳۵۷ إنقلاب** یا که **إسلامی انقلاب** گنه، اتفاقاتی بی‌یه که نهایتاً باعث بیه ایران شاهنشاهی رقد بوره و اتا إسلامی جمهوری ونه جاسر بئه. محمدرضا شاه که پهلوی آخرین سلطون بی‌یه، مملکت جه در-بورده و روح‌الله خمینی، که وه ره إنقلابیون إمام گتنه، تبعید جه دگرسته و «رهبر» بیه. اینتا إنقلاب ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ شمسی رسماً پیروز بوه.

## منابع

* فارسی ویکی‌پدیا

رج: ایران تاریخ
رج:انقلابون
ایران انقلاب

شمه منظور کمین‌تا هسته:
* ایران اسلامی انقلاب (۱۳۵۷)
* مشروطه انقلاب
* اسپه انقلاب (شاه و ملت)
* ژن، ژیان، آزادی رمبش (مهسا)
شیش روزه جنگ

**شیش روزه جنگ** اتا اسراییل و عربی کشورونِ جنگ نوم هسته که ۱۹۶۷ دکته. اینتا جنگ ره اسراییل که ونه امنیتی کارشناسون سرصاب بئی بینه که عربون خانه مصر رهبری جه وه ره بزنن، پیش دکتنه و مصر و اردن ِبالون‌ها ره فرودگاه و پایگاه دله بؤمب بِوارستنه و یک هفته سر وشون کلک ره بکندستنه. اسراییل تا سینا جزیره‌مونا ره درستی بهیته و جولان و اردن درکای غربی ور ره اشغال هاکرده. هنتا اون موقع تاسا جولان ره اشغال دارنه ولی بقیه ره اتا صلح پیمون جه پس هدا.

## منابع

رج:اسراییل جنگون
رج:مصر جنگون
رج:اردن جنگون
رج:سوریه جنگون
رج:لبنان جنگون
دارون عجم‌اغلو

**کامر دارون عجم‌اغلو** اتا ارمنی تبار و ترکیه‌ای-آمریکایی إقتٮصاددون هسته که ۱۹۹۳ سال جه ماساچوست انستیو آف تکنولوجی دله تدریس دارنه. وه ۲۰۱۹ جه MIT دله استاد هسته. وه چندین سال کتابونی نوشته که بررسی کنّه چتی بعضی کشورون پیشرفته وونّه و بعضی دیئر نتونّه عقب‌دکت موندنّه.

## منابع

رج:ترکیه گت آدمون
رج:آمریکای اقتصاددون
ام.آی.تی.

**ماساچوست انستیو آف تکنولوجی** که خلاصه‌هکرد وه ره گنّه **ام آی تی **، ماساچوست گت‌ترین دانشگاه هسته که دنیایِ مهمترین فنی-مهندسی دانشگاهون جه حٮساب إنه و کمبریج، ماساچوست شهر دله دره.

## منابع

رج:آمریکای دانشگاهون
رج:دانشگائون
کارل یونگ

**کار گوستاو یونگ**  اتا سوییسی فیلسوف و روان‌پزشک بی‌یه. وه ره زیگموند فروید ِگتِ شاگرد إشناسنّه که ونه کار ره دِرِست هکرده. وه تحلیلی روان‌شناسی بنا ره دینگو و خله مفاهیم - جمعی ناخدآگاه ، شخصیتونِ تیپ، پرسونا، عقده‌ها، آنیما و آنیموس، برونگرایی و درونگرایی و... دسوری - ره بساته که حلا إستٮفاده وونه.

## دپیته چرخه‌تو
* روان‌شناسون فهرست

## منابع

رج:سوییس گت آدمون
رج:روان‌شناسون
رج:سوییس فیلسوفون
یونگ

شمه منظور کمین **یونگ** هسته؟
* کارل گوستاو یونگ: روانشناس
* فرانکی دی یونگ: فوتوالیست
ایکس (سایت)

**ایکس** که پیش‌ته ونه نوم ره **توییتر** گتنه، اتا إجتىماعی شبکه هسته که هم سایت جه وا بونه، هم اپلیکیشن دارنه. ایکس دنیای گت‌ترین سایت‌ئون جا هسته. این سایت درون هرکس تونده حىساب بساجه و شه دل‌گپ ره راهی هاکنه که همه هارشن و نظر هادن یا لایک بزنن. ایکس ویشته بنویشته متن بدرد خرنه ولی عکس و فیلم هم ونه دله بار بی‌یشت بونه. ۲۰۰۶ سال، جک دورسی و ونه رفخون توییتر ره بساتنه ولی إسا اینتا سایت ره ایلان ماسک صاحاب هسته.

## منابع

* انگلیسی ویکی‌پدیا

رج:سایت‌ئون
الشباب

**الشباب** یعنن **جوونون** اتا إسلامی-جىهادی گروه هسته که اسلامی دولت چله‌بن دره و خله کشورون وه ره تروریست إشناسنه. الشباب ویشته سومالی و ونه همساینون دله فعالیت کنده.

## منابع

رج:تروریستی گروهون
آلن تورینگ

**آلن تورینگ** اتا بریتانیایی ریاضیدون بی‌یه که کامپیوتر اولیه نمونه ره بسات بی‌یه. وه جهونی دوم جنگ گدر، اتا مخفی پروجه ره گردن بیته که إمونه نازی آلمان ِمخفی پغومِ ره رمز إشکنینه. این‌سه، اتا گتِ دستگاه بسات بینه (تورینگ موشین) که هر روز اتا کُدِ رمز ره تونسته حل هاکنه. آلن تورینگ اولین‌بار وسّه اتا تعریف هدا که مصنوعی هوش چتی چی تونده بوئه و ونه‌سه تورینگ آزمون ره بساته. وه چون همجنس‌خاه بی‌یه، دادگاه دله محکوم بیّه که دوا-درمون جه وه ره عقیم هاکنن و ات‌که بگذشته، شه جان ره بیته و بمرده. إسا، بمرده په، بریتانیا دله وه ره اتا قهرمون بشناسینه و تبرئه هاکردنه و ونه عکس ره اسکناس سر چاپ هاکردنه.

## منابع

رج:بریتانیا ریاضیدون
رج:کامپیوتر مهندسون
د ایمیتیشن گیم

*دِ *'ایمیتِیشِن گِیم**' اتا بیوگرافی فیلم هسته که آلن تورینگ زندگی سر جه، ۲۰۱۴ سال، بساتنه. مورتن تیلدام ونه کارگردون بی‌یه و بندیکت کامبربچ اصلی نقش ره جا یارده و کیرا ناتالی ونه زنایِ نقش ره داشته. گراهام مور این فیلم جه اوسکار جایزه، ره بتترین رُمان‌سرِ فیلم‌نومه وسه، بیته.

## منابع

رج:بیوگرافی فیلمون
رج:۲۰۱۴ فیلمون
رج:جهونی جنگ دوم فیلمون
رج:تاریخی فیلمون
اوپرا عملیات

**اوپرا عملیات** اتا بؤمبارون نوم هسته که اسراییل ترتیب بدا تا صدام حسین زمونه، عراق هسته‌ای برنومه دَم ره بَیره. این حمله وسّه، اسراییل جه اف 16 هرستا و سعودی عربستون هوا جه بگذشته و بغداد وَر، اتا پایگاه ره رقد بدا و مضمحل هاکرده و أی همین راه ره دگرسته.

## منابع

رج:اسراییل جنگون
رج:عراق جنگون
نوسا سینیورا داس گراچاس

**نوسسا سنهورا داس گراچاس** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارانا منطقه شٮنه. نوسسا سنهورا داس گراچاس گتی ۱۸۵٫۷۱۶ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۳۶۶۹ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارانا شهرون
حسام سلامت

**حسام سلامت** (بزائهٔ ۱۳۶۱ - بابل، مازرون) اتا مازرونی جامىعه‌شناس هسته. وه شه دکترای مدرک ره إقتىصادی جامعه‌اشناسی رشته بهیته و علمی-پجوهشی فعالیت دارنه. سلامت تا دانشگاه دیه، دانشجویی فعالیت داشته و سیاسی-إجتىماعی رمبش دله کایر شی‌یه.

سلامت شه فوق‌لیسانس ره هم جامعه‌شناسی رشته، تهران دانشگاه دله بیته وه سوز رمبش دله (۱۳۸۸) دستگیر بقیه و حدود دِ ماه وه ره اوین بند ۲۰۹ دله داشتنه.
۱۴۰۰ آبان ماه هم دکلستنه ونه سره دله هر چی کب‌بی‌یه ره گرد بَوردنه.

## کتابون
* *بازآرایی گورستان*: آیدین باقری، حسام سلامت، مهدی یوسفی. ۱۴۰۲
* *سویه‌ها: مطالعه‌ای در فلسفه هگل*. نوشته تئودور آدورنو. ترجمه. ۱۳۹۷.
* *از این دست‌ها و چند مواجهه*. ۱۳۹۶

= منابع =

رج:بابل گت آدمون
رج:مازرون جامعه‌شناسون
رج:زننه آدمون
رج:مازرون نویسندگون
حسن محدثی

**حسن محدثی گیلوایی** (بزائهٔ ۱۳۴۵ - رشت)، اتا ایرانی جامعه‌شناس و دانشگاهی استاد هسته. وه دِ سال مدیریت گروه جامعه‌شناسی دین ره ایران جامعه‌شناسی انجمن درون بعهده داشته. محدثی ایدئولوژیک نظرات سر تحقیق دارنه.

## منابع

* رسانه آزاد, یوتیوب. 

رج:زننه آدمون
رج:ایران جامعه‌شناسون
رج:گیلان گت آدمون
سرجی ویارئال

**سیرجیو الکساندر ویلارئال الیزوندو،** اتا مکزیکی خونش‌کر و مزقون‌چی هسته.

## منابع

رج: مکزیک مردی خونش‌کرون
سورنا

**سورنا** ایرانی نوم هسته: 
* سورنا (اشکانی): ایرانی فرمانده
* علی سورنا: خونش‌کر
مدیچی (سریال)

*دِ *'مدیچی (سریال)*': مَستِرز آف فلورانس* اتا تاریخی سریال هسته که فلورانس و مدیچی خانواده بگذشتی ره تعریف کنده. این سریال ۲۰۱۶ جه شروع بیه و ونه جا ۳ سیزن (فصل) بساتنه.

اولین اپیزود، جووانی مدیچی (داستین هافمن) بمردن جه شروع وونه و ونه دِتا ریکا بگذشتی ره روایت کنده و گنه چتی شه پییری ارث ره حفظ داشتنه. ریچارد مدن سریال دله کازیمو د مدیچی نقش ره دارنه و اصلی نقش هسته و ونه زنا آنابل شولی هسته که کنتستینا نقش ره کا بکرده.

## منابع

رج: تاریخی سریالون
رج:انگلیسی سریالون
رج:قرون وسطای فیلم و سریالون
رج:ایتالیا سریالون
میرحسین موسوی

**میرحسین موسوی** اتا ایرانی سیاستمدار هسته. وه ایرانِ آخرین نخست‌وزیر بی‌یه که جمهوری اسلامی توم، ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۸ هجری شمسی، دولت داشته. موسویِ دوره ایران-عراق جنگ هکت بی‌یه و وه علی خامنه‌ای که اون‌گدر رئیس‌جمهور بی‌یه جا اختلاف وَر بخرد بینه. موسوی آخرسر شه خِد ره کنار هکشی‌یه و خمینی دستور هدا په، قانون اساسی ره دکل عوض هاکردنه که دیگه مملکت نخست‌وزیر نخائه و رییس‌جمهور همه‌کاره بوه.

موسوی سیاست جه شه ره کنار بکشی بی‌یه تا این که ایران ۱۳۸۸ انتخابات دله کاندید بیّه و محمود احمدی‌نژاد جه رقیب بیّه. وشون دِتای رقابت بالا بیته و اتا مناظره دله، تلویزون پشت هِدی ره کتره-کنایه باتنه. انتخابات برنده احمدی‌نژاد اعلام بیّه ولی موسوی باته تقلب هکردنه و مردم ره بخاسته که هرستن-بئن خیابون. اینتی سوز رمبش راه دکته که حکومت وشون سر «فتنه» نوم ره دینگوء و وشون سرکوتن بزو و موسوی ره دست‌آخر دستگیر هاکردنه و بی‌محکمه وه ره شه سِره دله حبس دینگونه و حلا شه زنا همراهی سِره دله زندون کته.

## منابع

* فارسی ویکی‌پدیا

رج:زننه آدمون
رج:ایران نخست‌وزیرون
رج:ایران خارجه وزیرون
بتانیا (پرنامبوکو)

**بتانیا** () اتا برزیل ره شهر هسته که پرنامبوکو منطقه شٮنه. بتانیا گتی ۱۲۴۴٫۰۷۱ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۱۱۲۳۲ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پرنامبوکو شهرون
سب کلا

**سیب/سب کلا** اتا قاجارون توم، بنا هسته که سیب و سوران شهرستان دله کته.

## منابع

رج:سیستان-بلوچستان خجیر جائون
رج:سیب و سوران شهرستان
سنتناریو (توکانتینس)

**سنتناریو** () اتا برزیل ره شهر هسته که توکانتینس منطقه شٮنه. سنتناریو گتی ۱۹۵۴٫۶۸۸ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۲۱۳۱ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:توکانتینس شهرون
فرانسه گویان

**فرانسه‌یِ گویان** اتا منطقه نوم هسته که جنوبی آمریکایِ شمال‌شرقی وَر کَته و ونه دِ سمت برزیل و سورینام درنه. این منطقه گویان بنه‌وار دله دره ولی فرانسه ونه صاحاب هسته و وه ره مستعمره توم دارنه. این ایالت گتی أنده چی هسته که فرانسه‌یِ گت‌ترین ولایت حٮساب إنه.

## منابع

رج:فرانسه جوغرافی
رج:جنوبی آمریکا کشورون
فرانسیسکو گویا

**فرانسیسکو گویا** اتا ایسپانیایی نقاش هسته. ونه معروف نقاشیون جه لخت ماخا، جمه‌دکرد ماخا و سوم مه ۱۸۰۸ هستنه.
## نگارخنه

Francisco de Goya - Escena de Inquisición - Google Art Project.jpg|*تفتیش عقاید*۱۸۰۸ تا ۱۸۱۲ م.آکادمی سلطنتی هنرهای زیبای سان فرناندو
GOYA - Entierro de la Sardina (Real Academia de Bellas Artes de San Fernando, 1812-14).jpg|*[[ساردین تشییع]]*۱۸۱۲ تا ۱۸۱۴ م.آکادمی سلطنتی هنرهای زیبای سان فرناندو
image:El_Tres_de_Mayo,_by_Francisco_de_Goya,_from_Prado_in_Google_Earth.jpg|سوم می ۱۸۰۸
Image:La familia de Carlos IV, Francisco de Goya.jpg|چارلز چارم خانواده
Image:Goya.colossus.jpg|غول
Prado_-_Los_Desastres_de_la_Guerra_-_No._33_-_Que_hai_que_hacer_mas?.jpg|*[[جنگ بلا ]]*
Goya - Desgracias acaecidas en el tendido de la plaza de Madrid, y muerte del alcalde de Torrejón.jpg|*[[ورزا کا]]*
Image:Goya_Maja_naga2.jpg|لخت ماخا
Image:Goya_Maja_ubrana2.jpg|جمه‌دکرد ماخای
Image:Senora Sabasa Garcia.jpg|۱۱-۱۸۰۶
Image:Doña Isabel Cobos de Porc by Francisco Goya.jpg
La familia de Carlos IV.jpg|*کارلوس چارم و ونه خانواده*۱۸۰۱ م.دل پرادو موزه
Cristo en la cruz (Goya).jpg|*[[عیسای مصلوب]]*۱۷۸۰ م.دل پرادو موزه
Francisco_de_Goya_-_Godoy_como_general_-_Google_Art_Project.jpg|*[[مانوئل گودوی|ژنرال گودوی]]*۱۸۰۱ م.آکادمی سلطنتی هنرهای زیبای سان فرناندو
Francisco Goya - Portrait of the Duke of Wellington.jpg|*پرتره دوک ولینگتون*۱۸۱۲ م.لندن ملی نگارخنه


## منابع

رج:ایسپانیا نقاشون
آلوارو موراتا

**آلوارو موراتا** اتا ایسپانیایی فوتوالیست هسته که ایتالیایی تبار دارنه. وه رئال مادرید ِجوونون تیم دله إسم درهاکرده و مهاجم پُست بازی کنده. موراتا علایده بر این که ایسپانیا تیم ملی دله گردِ سن-سال جه بازی هاکرده، رئال مادرید، یوونتوس، چلسی، اتلتیکو مادرید، آث میلان و اواخر گالاتاسرای وسه کا کرده.

## منابع

* wikidata

رج:ایسپانیا فوتوالیستون
رج:رئال مادرید فوتوالیستون
رج:یوونتوس فوتوالیستون
رج:چلسی فوتوالیستون
رج:آث میلان فوتوالیستون
رج:اتلتیکو مادرید فوتوالیستون
رج:گالاتاسرای فوتوالیستون
خوآرز تاوورا

**خوآرز تاوورا** () اتا برزیل ره شهر هسته که پارائیبا منطقه شٮنه. ژوارز تاوورا گتی ۷۰٫۸۴۱ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۷۷۹۶ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:پارائیبا شهرون
اسرائیل حمله، ایران ره (۲۰۲۵)

**اسراییلِ ژوئن ۲۰۲۵ حملات** که ونه رسمی نوم ره **شیرونِ پرسائه عملیات** گنه، ات‌سری هوایی و رِقِدکاری عملیات بینه که جمعه، ۱۳ ژوئن ۲۰۲۵، صِبح‌جمندِر اسرائیل شروع هاکرده و ایران-اسراییل جنگ سرآغاز بی‌یه. اسراییلی‌شون اصلی هدف که همون اول بزونه، اتمی انرجی ِتأسیسات و سپاه ِگت‌گتِ فرمونده‌ئون بینه که شه هدف جه برسینه. اینتا حمله، ایران-عراق جنگ توم بیّه تاسا، گت‌ترین جنگی بی‌یه که ایرانِ بنه ره چک هایته.

این عملیات په، تهران دله چن‌سر ساختمون‌ها ره بؤمب بوارستنه و ونه دی شهر ره بیته. نطنز که ایرانِ گتِ هسته‌ای مرکز بی‌یه، سر ره هم بؤمب دشنینه. خنداب  و خرم‌آباد و همدان پایگاهون ره هم هدف بیتنه.

ایرانِ گت‌ترین نظامی فرموندهون، من‌جمله حسین سلامی و محمد باقری وشون حملات دله بمردنه. اقلاً دِتا هسته‌ای دانشمند، فریدون عباسی و محمدمهدی طهرانچی، هم بمرده‌ئون لیست دله دئینه.
غیرنظامیون هم این حملات دله مرگ-میر و مجروح داشتنه. مردمِ بعضی سِره-خنه هم، خصوصاً تهران دله، هدف بئیتنه.

این اتفاقاتِ پیش‌زمینه ایران و آمریکای مذاکرات بی‌یه که دونالد ترامپ دِ ماه پیش از این ایران ره اولتیماتوم هدا بی‌یه. ات روز دمبال‌ته هم اتمی انرجی جهونی آجانس (IAEA) رأی هدا بی‌یه که ایران دَره شه اتمی قول‌هاکرد ره لینگ‌لو کنده و ایران جواب وسّه باته ویشته‌ته کمبه و نو سانتیفیوج کار بی‌یشته.

## منابع

رج:ایران جنگون
رج:اسراییل جنگون
ابن بطوطه

**ابن بطوطه** اتا مسلمون جهونگرد بی‌یه که ۱۳۲۵ میلادی سال، اندلس جه راه دکته که بوره مکه؛ حج. وه تونس و طرابلس و قاهره راه بورده حجاز شه حج ره بجا بیارده ولی وردگرستنی، مستقیم پئی نکرده. وه بورده آفریقایِ دریو راه، زنگبار (تانزانیا) وَری جه ات‌سر آفریقایِ شرق ره بگردسته و أی بمو آسیا وَر و دمشق جه بمو بغداد و بمو اصفهون و همین هِدار ره بیته بورده طلایی اردو (إسای روسیه) و میونی آسیا و تا هندستون سفر هاکرده. هند دله وه ره تحویل بیتنه و قاضی بیه و ات‌سر وه ره برسنینه مأموریت که هند اوقیانوس دله ونه لوتکا (کشتی) بشکسته و وه جان سالم بدر بَورده و مالدیو کناره هاکرده و اونجه چن‌کَش زن بیته. أی دریا راه بورده چین و دربار دله وارد بیه و ات‌که دیّه تا آخردست پئی هاکرده و وردگرسته آفریقا و اونجه اتا سر تا مالی و آفریقایِ غرب ره سر بزو و أی بمو اندلس (إسای ایسپانیا) که ونه سِره بی‌یه. أی ۱۳۵۴ میلادی شه سفرِ خاطرات ره کتاب هاکرده و  ۱۳۶۸ میلادی بمرده.

## منابع

رج:ایسپانیا گت آدمون
رج:جوغرافی‌دون
رج:جهونگردون
رج:عرب گت آدمون
ابن عدی جرجانی

**  ابواحمد عبداللّه بن عدی بن عبداللّه جرجانی** (۲۷۷ق ـ ۳۶۵ق)، معروف به **ابن قطان** و **ابن عدی** اتا گرگانی مُحدث و رجالِ ملّا بی‌یه. وه شه درس وسه بورد بی‌یه دمشق، مصر، عراق، بصره و هزارون استاد و ملّایِ وَر درس بخونسته. وه شه دوره‌یِ معروف‌ترین محدثین جا بی‌یه و ونه اتا کتاب «الکامل فی ضعفاء الرجال» و اتی دیئر «علل الحدیث» هستنه که هنتا تسنن وسه شناسا هستنه. ابن عدی سال ۳۶۵ هجری همون شه مله، گرگان دله، بمرده.

## منابع

* دایره المعارف اسلامی
* [ویکی فقه](https://web.archive.org/web/20250613145505/https://fa.wikifeqh.ir/%25D8%25B9%25D8%25A8%25D8%25AF%25D8%25A7%25D9%2584%25D9%2584%25D9%2587_%25D8%25A8%25D9%2586_%25D8%25B9%25D8%25AF%25DB%258C_(%25D9%2585%25D9%2582%25D8%25A7%25D9%2584%25D9%2587%25E2%2580%258C%25D8%25AF%25D9%2588%25D9%2585))

رج:گرگان گت آدمون
رج:مازرون ملائون
رج:۸۹۰ بزائه‌ئون
سائو تومه (برزیل)

**سائو تومه** () اتا برزیل ره شهر هسته که ریوگرانده دو نورتی منطقه شٮنه. سائو تومه گتی ۸۶۲٫۵۸۵ ک‌م۲ هسته و ونه جمیعت ۹۹۷۲ نفر هسته.

## منابع
* 

رج:ریوگرانده دو نورتی شهرون
جی‌استور

**جی‌استور** (JSTOR) اتا ناشر هسته که ونه دیجیتال کتابخنه شهره هسته. ونه اینترنتی سایت درون خله کتابون و جورنالونِ تلمبار کته. ونه إستىفاده پولی هسته و ونه حق عضویت هدائن ولی دانشگاهون و علمی سازمانون ره معمولاً مفتی عضویت هم دنه.

## منابع
* جی استور

رج:سایت‌ئون
رج:کتابخنه‌ئون
ایران-اسراییل جنگ

** ایران و اسرائیل جنگ** اتا هوایی درگیری هسته که اسرائیل و ایران جمهوری اسلامی میون، ۱۳ ژوئن ۲۰۲۵ جه شروع بیه.

اول اسراییل «شیر پرستائن عملیات» جه جنگ ره شروع هاکرده و أی ایران «وعده صادق ۳» جه جواب هدا.

اسرائیل گته بجزء فردو و بوشهر هسته‌ای تأسیسات، باقی ره رقد بدا. ۲۲ ژوئن آمریکای متحده ایالات هم  اسراییل‌پشت دربمو و اتا هوایی عملیات جه، فردو سر بمب بشندی‌یه. 

دوازده روز جنگ په، ۲۴ ژوئن ۲۰۲۵، آمریکا و قطرِ وساطت جه آتش‌بس برقرار بیه. آتش‌بس توم بیه په، اسراییل باته اتا موشک راهی بیه که هوا دله بزومی و ونه جواب وسّه بابلسر پدافند هوایی و تهرانِ چند سر ره بزونه ولی دونالد ترامپ وشون جه بخاسته که آتش‌بس ره رعایت هاکنن.

## یادداشت‌ها



## منابع

رج:اسراییل جنگون
رج: ایران جنگون
ایران حمله، اسراییل ره (۲۰۲۵)

**ایرانِ ژوئن ۲۰۲۵ حملات** که ونه رسمی نوم ره **وعدهٔ صادق ۳ عملیات** گنه، ایران و اسراییل جنگ اتا قسمت هسته که حملاتی ره شامل بونه که ایران موشک و پهپاد و... جه ترتیب هدا. این کارها زمونی شروع بیه که اسرائیل حمله  په، ایران سپاه گت-گتون بمردنه و ونه هسته‌ای تأسیسات مضمحل بینه. ایران دله این عملیات ره اتا انتقام وینه. 

ایران موشکون که کپتل وونه، نصفانصف هوا دله بزه وونه و نصف دیئر تل آویو و حیفا و اینان دسوری شهرون بنه إنه. اقلاً چنتا ضدهوایی و دفاعی جا ره چک هاییته و بیش از ۲۰ نفر بمردنه. البته ایران مدعی هسته که ۱۵۰ تا نظامی و اطلاعاتی مکون ره بزو که تأیید بئی خور نی‌یه.

## منابع

رج:ایران جنگون
رج:اسراییل جنگون
آمریکای حمله، ایران ره (۲۰۲۵)

ایران-اسراییل جنگ گدر، زمونی که اسراییل دیگه حریف نیه که فردویِ هسته‌ای تأسیسات ره رقد هاده ، آمریکا ره کایر بخاسته. ترامپ ات‌که سبک‌سنگین هاکرده و اسپه کاخ درون ونه خور چک‌پرسی هاکرده.

۲۲ ژوئن، آمریکای متحده ایالات رسماً اعلام هاکرده که ایرانِ سه‌تا هسته‌ای پایگاه ره شوئنه بؤمبارون هاکرده. آمریکا شیش‌تا بؤمب فردو سر بشندی‌یه که بصتینکلا سنگرشکن بینه و خله جوول بنه ره رقد دنّه. نطنز و اصفهان پایگاه ره هم زیردریایی جه هدف بیته. دونالد ترامپ باته این حرکت فقط أمه دست برإمو و إسا خلبانون سالم در-ورگردنه سره. 

## منابع

* فارسی یورونیوز

رج: ایران جنگون
رج: اسراییل جنگون
رج:آمریکای جنگون
جک لمون

**جک اولِر لِمون سِیِم** (اینگلیسی جه: *Jack Ulher Lemmon III*، بزائۀ: 1925 فوریه مایِ 8-بمردۀ: 2001 ژوئن مایِ 27) اتِ آمریکایی فیلم کاکر بی‌یه.

## منبع

* 4 نوروزه مایِ 1536 تبری، این ولگ اینگلیسی ویکی‌پدیا جه ترجمه بیّه.

رج:۲۰۰۱ بمرده‌ئون
رج:۱۹۲۵ بزائه‌ئون
رج:امریکا بازیگرون
ابو عبدالله ناتلی

**ابو عبدالله ناتلی طبری  ** اتا مازرونی فیلسوف و طبیب بی‌یه که ابوعلی سینایِ اساتید جا بی‌یه.

## زندگی
وه ناتل دنیا بمو. بخارا دیه که ابوعلی سینایِ پییر وه ره بخاسته و شه وچه‌یِ معلم‌سرخنه هاکرده.

ابن ابی اصیبعه وه ره ابوالفرج ابن طیب شاگردون جه معرفی هاکرده.
 
## منابع

رده:مازرون فیلسوفون
رج:ایران دوکتور
رج:نور گت آدمون
ابوالفرج ابن طیب

**ابوالفرج رشید بن عبدالله استرآبادی طیب** اتا گرگانی و مسیحی فیلسوف و طبیب بی‌یه. ونه نوم ره ابن اسفندیار، تبرستونِ گتِ طبیبون دله اولین کس بیارده. ابوالفرج قابوس بن وشمگیر و عضدالدوله دیلمی ره خدمت کرده. ونه بنویشته‌ئون ویشته یونانی و سریانی کتابون جه ریشه گیتنه. خله گت‌گت شاگردون ونه دست‌بن جه دربمونه. ابن سینا ونجه رقابت داشته و اینتی که بیهقی گنه، وه ره همینسه کتره گته. ابوالفرج مسیحی دین وسّه هم مهم شخصیت بی‌یه و خله شه دین سر قائم إستا بی‌یه.
 
## منابع

رده:مازرون فیلسوفون
رج:ایران دوکتور
رج:گرگان گت آدمون
جئونیمز

**جئو نیمز** (GeoNames) اتا اینترنت دله‌یِ جوغرافیایی دیتاسنتر هسته که ونجه آزادِ نرم‌افزارون و سایتون إستٮفاده کنه.
ونه دله بیش از ۱۰٬۰۰۰٬۰۰۰ جای نوم کته.

## منابع
* http://www.geonames.org

رج:سایتون
عفت تجارتچی

**عفت تجارتچی** (بزائۀ: 1917/۱۲۹۶ -بمردۀ:1999/ ۱۹ فروردین۱۳۷۸ ) یتمین ایرونی زنایی بی‌یه کا بالون جه پِرواز هاکرده و خلبان بَیّه.

1913 میلادی گدر، رضاشا دستور هدائه که ایرانی پروازِ باشگاه ره تاسیس هاکنن. تجارتچی که اون گدر 22 ساله بی‌یه و ونه دل خله وسّه که بالون جه پرواز هاکنه بورده و این باشگاه دله نوم بنویشته. وه 1940 میلادی سال دله یتمین ایرانی زنایی نوم هائیته که بتوندسته خلبانی گَواهی نومه ره بَیره.

## منبع

* 9 نوروزه مایِ 1536 تبری، این ولگ اینگلیسی ویکی‌پدیا جه ترجمه بیّه.

رج:تهران گت آدمون
رج:۱۹۹۹ بمرده‌ئون
رج:۱۹۱۷ بزائه‌ئون
رج:ایران گت آدمون
آندره سیلوا (پرتغالی فوتوالیست، ژوتا برار)

**آندره سیلوا** پرتغالی فوتوالیست بی‌یه که پرتغال لیگ دله کا کرده. وه دیگو ژوتا خورد برار بی‌یه که ۲۰۰۰ سال دنیا بمو به و ۲۵ سالگی گدر، شه برار موشین دله نیشت بی‌یه که تصادف هاکردنه و هر د، اتا جا بمردنه.

وه ره خله توم اتی پرتغال ملی‌پوش جه إشتىفا گیرنه که اونتا نوم ره هم آندره سیلوا گنه ولی ۱۹۹۵ بزا هسته.

## منابع
* اسکای نیوز

رج:پرتغال فوتوالیستون
رج:۲۰۲۵ بمرده‌ئون
رج:۲۵ سالگی دله بمرده‌ئون