လွိုင်ကော်ခရိုင်

**လွိုင်ကော်‌ခရိုင် (**) သည် ကယားပြည်နယ်ရှိ ခရိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ခရိုင်ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ လွိုင်​ကော်မြို့ဖြစ်သည်။

## ပါဝင်သောမြို့နယ်များ
လွိုင်ကော်ခရိုင်တွင် ပါဝင်သည့် မြို့နယ်များနှင့် မြို့များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
*လွိုင်ကော်မြို့နယ်
**လွိုင်ကော်မြို့
**လွိုင်လင်လေးမြို့
**လောပိတမြို့
*ရှားတောမြို့နယ်
**ရှားတောမြို့
၂၀၂၂ခုနှစ်တွင် ဒီး​မော့ဆိုမြို့နယ်နှင့် ဖရူးဆိုးမြို့နယ်များကို ဒီးမော့ဆိုခရိုင် အဖြစ် တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။

## သမိုင်းကြောင်း 
၁၉၉၂ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၇ ရက်နေ့တွင် ကယားပြည်နယ်၊ လွိုင်ကော်ခရိုင်ကို ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန၏ အမိန့်ကြော်ငြာစာဖြင့် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ၂၀၂၂ခုနှစ်တွင် လွိုင်ကော်ခရိုင်၌ မြို့နယ် (၂)မြို့နယ်၊ မြို့ (၄)မြို့ တည်ရှိသည်။

## ပထဝီဝင်အ​နေအထား
### တည်နေရာနှင့် အကျယ်အဝန်း
လွိုင်ကော်ခရိုင်သည် မြောက်လတ္တီတွဒ် ၁၉ ဒီဂရီ ၀ မိနစ်နှင့် ၁၉ ဒီဂရီ ၅၇ မိနစ်ကြား၊ အရှေ့ လောင်ဂျီတွဒ် ၉၆ ဒီဂရီ ၄၉ မိနစ်နှင့် ၉၇ ဒီဂရီ ၅၃ မိနစ်အကြားတွင် တည်ရှိပြီး အကျယ်အဝန်းမှာ  ဖြစ်သည်။ အရှေ့မှ အနောက်သို့ ၆၅ မိုင်ခန့်ရှိပြီး တောင်မှ မြောက်သို့ ၆၃ မိုင်ခန့် ရှိသည်။

### နယ်နိမိတ်
လွိုင်ကော်ခရိုင်သည် မြောက်ဘက်တွင် ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ တောင်ကြီးခရိုင်၊ အရှေ့ဘက်တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ တောင်ဘက်တွင် ဘောလခဲခရိုင်၊ အနောက်ဘက်တွင် ကရင်ပြည်နယ်ရှိ ဘားအံခရိုင် နှင့် ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ တောင်ကြီးခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်လျက်ရှိသည်။

### မြေမျက်နှာသွင်ပြင်
လွိုင်ကော်ခရိုင်သည် တောင်ကုန်းတောင်တန်းများနှင့် လွင်ပြင်များပါဝင်ပြီး ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင် အထက် ၉၈၅ ပေမှ ပေ ၆၀၀၀ အတွင်း တည်ရှိသည်။ အမြင့်ဆုံးတောင်မှာ ရှားတောမြို့နယ်ရှိ လွိုင်လန်တောင်ဖြစ်ပြီး ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင် အထက်ပေ ၇၂၁၂ ဖြစ်သည်။ ရှားတောမြို့နယ်သည် လွိုင်ကော်ခရိုင်၏ အနိမ့်ဆုံးဒေသ ဖြစ်သည်။

### ရေဆင်း
လွိုင်ကော်ခရိုင်ရှိ မြစ်ချောင်းများမှာ ရှားတောမြို့နယ်တွင် သံလွင်မြစ်၊ ပွန်ချောင်း၊ ဖရူဆိုမြို့နယ်တွင် ထူးချောင်းနှင့် လွိုင်ကော်မြို့နယ်တွင် ဘီလူးချောင်းတို့ ဖြစ်သည်။ မြစ်ချောင်းများအားလုံးသည် မြောက်မှ တောင်သို့ စီးဆင်းပြီး ရေချိုမြစ်ချောင်းများဖြစ်သည်။

### ရာသီဥတု
လွိုင်ကော်ခရိုင်သည် ပူအိုက်စွတ်စိုသော ရာသီဥတုရှိပြီး အမြင့်ဆုံးအပူချိန်မှာ ၄၂ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်ဖြစ်ပြီး အနိမ့်ဆုံးအပူချိန်မှာ ၅.၅ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ် ဖြစ်သည်။ ပျမ်းမျှမိုးရေချိန်မှာ ၃၂.၈၇ လက်မဖြစ်သည်။

## လူဦးရေ
လွိုင်​ကော်ခရိုင်တွင်နေထိုင်ကြသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများတွင် ကယားလူမျိုးများ အများဆုံးနေထိုင်ကြသည်။ ထို့နောက် ဗမာ၊ရှမ်း၊ကရင်၊ချင်း၊ရခိုင်၊မွန်နှင့် ကချင်လူမျိုးများ အစဉ်လိုက်များပြားစွာနေကြသည်။ ကိုးကွယ်မှုအနေဖြင့် ခရစ်ယာန်ဘာသာကို အများဆုံး ကိုးကွယ်ကာ ဗုဒ္ဓဘာသာ၊အစ္စလာမ်၊ဟိန္ဒူနှင့် အခြားကိုးကွယ်သူဦးရေမှာ အစဉ်လိုက်များပြားသည်။ ခရိုင်လူဦးရေ၏ ၁.၅၉%မှာ အခြားသော နိုင်ငံခြားလူမျိုးနွယ်ဝင်များဖြစ်သည့် အိန္ဒိယ၊တရုတ်၊ဘင်္ဂလား​ဒေ့ရှ်၊ပါကစ္စတန်နှင့် အခြားစသည့်လူမျိုးများဖြစ်သည်။

လွိုင်ကော်ခရိုင်တွင် နေထိုင်ကြသော ဒေသခံလူမျိုးများမှာ ကယား၊ မနုမနော၊ ဂေဘား၊ ကယော၊ ကယန်း (ပဒေါင်)၊ ကယန်း (ဂေခို)၊ ယင်းဘော (ကငန်း)၊ ဇယိမ်း (လထ)၊ ယင်းတလဲလူမျိုးများ ဖြစ်သည်။

## စီးပွား​ရေး
လွိုင်​ကော်ခရိုင်သည် ကယားပြည်နယ်အတွင်းရှိ စီးပွား​ရေးအရ တိုးတက်မှု​နှေး​ကွေး​သော ခရိုင်ဖြစ်သည်။ ခရိုင်​နေလူထုသည် စိုက်ပျိုး​ရေးကို အဓိကထား၍ လုပ်ကိုင်ကြသည်။ လွိုင်​ကော်စက်မှုဇုန်အပါအဝင် စက်ရုံ၁၃၈ရုံ၊ အိမ်တွင်းစက်မှုလက်မှုလုပ်ငန်း ၁၂၉ခုတည်ရှိသည်။
## ပို့​ဆောင်ဆက်သွယ်​ရေး
လွိုင်ကော်ခရိုင်သည် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးကောင်းမွန်သည်။ လွိုင်ကော်မြို့တွင် လေယာဉ်ကွင်းရှိသည်။ လွိုင်ကော်ခရိုင်သို့ ရန်ကုန်၊ မန္တလေး၊ နေပြည်တော် စသည့်မြို့ကြီးများအပြင် တောင်ကြီး၊ တောင်ငူ၊ မိတ္ထီလာ၊ ကျောက်ပန်းတောင်း၊ ပခုက္ကူမြို့များမှ မော်တော်ကားလမ်းဖြင့် လွယ်ကူစွာ သွားလာနိုင်သည်။ ခရိုင်အတွင်းရှိမြို့များသို့ ကားလမ်းများဖြင့် ဆက်သွယ်ထားသဖြင့် လွယ်ကူစွာသွားလာနိုင်သည်။ သာစည်-ကလော-လွိုင်ကော်ရထားလမ်းရှိသော်လည်း လက်ရှိတွင် ရပ်နားထားသည်။ ဘီလူးချောင်းမှတဆင့် မိုးဗြဲဆည်ကို ဖြတ်သန်းကာ ရှမ်းပြည်နယ် အင်းလေးအထိ ရေကြောင်းခရီးသွားလာနိုင်သည်။

## ပညာရေး 
လွိုင်ကော်ခရိုင်တွင် တက္ကသိုလ်နှင့် ကောလိပ် ၄ ခုရှိပြီး လွိုင်ကော်မြို့တွင်သာ တည်ရှိသည်။ အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်း ၁၈ ခု၊ အထက်ကျောင်းခွဲ ၂၀ ခု၊ အလယ်တန်းကျောင်း ၈ ခု၊ အလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ၉ ခု၊ မူလတန်းလွန်ကျောင်း ၂၈ ခု၊ မူလတန်းကျောင်း ၂၇၁ ခုနှင့် မူလတန်းကြိုကျောင်း ၁၀၆ ခု ရှိသည်။

## ကျန်းမာရေး 
လွိုင်ကော်ခရိုင်တွင် ကုတင်(၅၀၀)ဆံ့ ပြည်နယ်ဆေးရုံ ၁ ခု၊ မြို့နယ်ဆေးရုံ ၃ ခု၊ တိုက်နယ်ဆေးရုံ ၇ ခု၊ အစိုးရဆေးပေးခန်း ၃ ခု၊ ကျေးလက်ကျန်းမာရေးဌာန ၂၄ ခုနှင့် ကျေးလက်ကျန်းမာရေးဌာနခွဲ ၈၃ ခု ရှိသည်။

## ကိုးကား