မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်

**ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်**သည် နိုင်ငံတော်အစိုးရ၏လုပ်ငန်းဆိုင်ရာများတွင်အသုံးပြုသောတံဆိပ်ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံ​တော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်ကို ယင်း၏ဂုဏ်ကျက်သ​ရေနှင့်အညီ နည်းလမ်းတကျအသုံးပြုရန်နှင့် ထိန်းသိမ်း​စောင့်​ရှောက်ကြရန်အလို့ငှာ နိုင်ငံ​တော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်ဥပ​ဒေ၊နည်းဥပ​ဒေများကို ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ် သို့မဟုတ် စည်းတံဆိပ်အား ပန်းချီနှင့် ပန်းပုဆရာ ဦးမြသောင်းမှ ဒီဇိုင်းရေးဆွဲပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ 

## ဖော်ပြချက်
**(က)**&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;နိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်၏ အလယ်တွင်ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံ တော်မြေပုံပါရှိသည်။ အရွက် ၁၄ ရွက်စီ ပါဝင်သော သပြေခက်များသည် မြေပုံ၏ တစ်ဖက်တစ် ချက်စီ တွင် ပါရှိသည်။ နိုင်ငံတော်မြေပုံသည် ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၏ နယ်နိမိတ်ပုံသဏ္ဌာန်ကိုလည်းကောင်း ၊သပြေခက်များသည် အောင်အတိတ် အောင်နိမိတ်ဆောင်ခြင်းကိုလည်းကောင်း ကိုယ်စားပြုသည်။

**(ခ)**&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;သပြေခက်များ၏ တစ်ဖက်တစ်ချက်တွင် အနုပညာမြောက် မြန်မာ့လက်ရာ ကေသရာဇာခြင်္သေ့တစ်စီးစီရှိသည်။ လက်ဝဲဘက်ရှိခြင်္သေ့သည် လက်ဝဲဘက်သို့လည်းကောင်း၊    လက်ယာဘက်ရှိ ခြင်္သေ့သည် လက်ယာဘက်သို့လည်းကောင်း  မျက်နှာမူလျက်ရှိသည်။ ခြင်္သေ့နှစ်စီး သည် အချုပ်အခြာအာဏာ ပိုင်စိုးခြင်း၊    ရဲရင့်ခြင်း၊   လုံ့လဝီရိယရှိခြင်း နှင့်ဘေးအန္တရာယ် ဟူသမျှကို  ကြီးသည် ငယ်သည်မဟူတူညီသောအားထုတ်မှုဖြင့်   နှိမ်နင်းခြင်း ဟူသောအဓိပ္ပာယ်ကို  ဖော်ညွှန်းသည်။    ခြင်္သေ့နှစ်စီးကို နိုင်ငံတော်မြေပုံ၏ တစ်ဖက်တစ်ချက်တွင် ရံထားခြင်းမှာ ပြည်ထောင်စုသမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်ကိုကာကွယ်စောင့်ရှောက်ခြင်းဟူ‌သော အဓိပ္ပာယ်ကိုဖော်ညွှန်းသည်။

**(ဂ)**&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်   ဟူသော စာတမ်းကိုနိုင်ငံတော်အထိမ်း အမှတ်တံဆိပ် အောက်ခြေဖဲပြားပေါ်တွင်     ဖော်ပြထားသည်။  ပြည်ထောင်စုဟူသော စာတမ်းကို လက်ဝဲဘက်ရှိ ခြင်္သေ့အောက်တွင်လည်းကောင်း၊ သမ္မတဟူသော စာတမ်းကို  ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် မြေပုံအောက်ရှိ   အလယ်ဗဟိုတွင်လည်းကောင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံတော်ဟူသော စာတမ်းကို လက်ယာဘက်ရှိ ခြင်္သေ့အောက်တွင်လည်းကောင်း ထားရှိသည်။

**(ဃ)**&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;နိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်၏ ထိပ်တွင် ကြယ်လက်တံငါးခုရှိသောကြယ် တစ်လုံးသည် အထက်သို့ မတ်မတ်ညွှန်းလျက်ရှိသည်။ ကြယ်သည်ကောင်းကင်၌  ကိုယ်ပိုင်ပကတိအလင်းရောင်ဖြင့်ထင်ရှားသကဲ့သို့ မြန်မာနိုင်ငံသည်လည်း အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင်    လွတ်လပ်သည့်နိုင်ငံအဖြစ် ရပ်တည်သည်ဟူသော အဓိပ္ပာယ်ကို ဖော်ညွှန်းသည်။

**(င)**&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;ကြယ်၏ တစ်ဖက်တစ်ချက်တွင် မြန်မာ့ရိုးရာကနုတ်ပန်းများဖြင့် ပုံဖော်ထားသည့် မြန်မာပန်းပုံသဏ္ဌာန်ပန်းခက်ပြားများရှိသည်။ ပန်းခက်ပြားများသည် မြန်မာတို့၏  ယဉ်ကျေးမှု အမွေအနှစ်မြင့်မားခြင်း နှင့် ကိုယ်ပိုင်ယဉ်ကျေးမှုဖြင့် ရပ်တည်ခြင်းဟူသောအဓိပ္ပာယ်ကို ဖော်ညွှန်းသည်။

**(စ)**&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;နိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်ကို    အောက်ခံအနီရောင်ပေါ်တွင် ရွှေဝါရောင်ဖြင့် ပုံဖော်ထားပြီးတံဆိပ်၏ ကောက်ကြောင်းမျဉ်းများကို အနက်ရောင်ဖြင့် ရေးဆွဲထားသည်။ အနီရောင်သည် ရဲရင့်ခြင်းနှင့် ပြတ်သားခြင်းဟူသော အဓိပ္ပာယ်ကိုလည်းကောင်း၊ ရွှေဝါရောင်သည် မြတ်နိုးတန်ဖိုးထားအပ် ခြင်းဟူ‌သော အဓိပ္ပာယ်ကိုလည်းကောင်း ဖော်ညွှန်းသည်။။

## အသုံးပြုခြင်း
နိုင်ငံ​တော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်ကို –
* နိုင်ငံ​တော်သမ္မတရုံးအ​ဆောက်အအုံ၌ တပ်ဆင်အသုံးပြုနိုင်သည်။
* နိုင်ငံ​တော်သမ္မတ စီးနင်းလိုက်ပါလာ​သော ​ယာဉ်များတွင် အသုံးပြုနိုင်သည်။
* လွှတ်​တော်အ​ဆောက်အအုံများ(ဗဟို)၊ပြည်​ထောင်စုအဆင့်အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ၏ရုံးများ၊တိုင်း​ဒေသကြီး/ပြည်နယ်လွှတ်​တော်ရုံးများ၊မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်​ရေးနယ်​မြေအလိုက် ပိုင်းခြားထား​သော အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ၏ရုံးများတွင် အသုံးပြုနိုင်သည်။
* ဝန်ကြီးဌာနအသီးသီးနှင့် ယင်း၏လက်​အောက်ရှိ ဝန်ထမ်းရုံးအဆင့်ဆင့်၊တရားရုံးအဆင့်ဆင့်၊ပြည်​ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့မှ တပ်ဆင်ရန်ခွင့်ပြုထား​သော အဖွဲ့အစည်း၊ဌာနများ၏ ရုံးများတွင်လည်း​ကောင်း အသုံးပြုနိုင်သည်။
* မြန်မာနိုင်ငံကိုယ်စားပြု နိုင်ငံခြားသံတမန်​ရေးရာ ရုံးအသီးသီးတွင်လည်း​ကောင်း အသုံးပြုနိုင်သည်။
* နိုင်ငံ​တော်ဧည့်ခံအခမ်းအနားများနှင့် နိုင်ငံ​တော်ကို ကိုယ်စားပြု​​သောပုဂ္ဂိုလ်များက ပြုလုပ်​သောအခမ်းအနားများတွင် အသုံးပြု​သော ပစ္စည်းများတွင် ရိုက်နှိပ်၍ အသုံးပြုနိုင်သည်။
* နိုင်ငံ​တော်​​ငွေစက္ကူနှင့် တံဆိပ်​ခေါင်းများတွင် အသုံးပြုနိုင်သည်။
* နိုင်ငံ​တော်သမ္မတကခွင့်ပြု​သော အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ကာကွယ်​ရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ကွပ်ကဲမှုလက်​အောက်ရှိ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဝင်များ၏ ဝန်ထမ်းအဆင့်အတန်းနှင့် စပ်လျဉ်း၍လည်း​ကောင်း၊ယင်းဝန်ထမ်းများ၏ ဝတ်စားဆင်ယင်မှုနှင့် စပ်လျဉ်း၍လည်း​ကောင်း အသုံးပြုနိုင်သည်။
* နိုင်ငံတစ်ဝန်းရှိ လွှတ်​တော်များ၊ပြည်​ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့နှင့် ဝန်ကြီးဌာနများ၊အုပ်ချုပ်​ရေးနယ်​မြေအလိုက် ပိုင်းခြားထား​သော အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများနှင့် ပြည်​ထောင်စုအစိုးရမှခွင့်ပြုထား​သော ဌာန၊အဖွဲ့အစည်းများ၏ ရုံးသုံးစာရွက်စာတမ်းများ​ပေါ်တွင် ရိုက်နှိပ်အသုံးပြုနိုင်သည်။
* နိုင်ငံ​တော်အစည်းအ​ဝေးများနှင့် အခမ်းအနားများတွင် အသုံးပြုနိုင်သည်။
၁။ ရှေးပညာရှိတို့၏ အစဉ်အလာအယူအဆအရ ခြင်္သေ့သည် ရဲရင့်ခြင်း၊ လုံ့လဝီရိယရှိခြင်း၊ ဘေးရန်အန္တရာယ်ဟူသမျှကို ကြီးသည်ငယ်သည်မဆို တူညီသောအားထုတ်မှုဖြင့် ငြိမ်းသတ်တတ်ခြင်း၊ အညစ်အကြေးမရှိ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်၊ ဖြူစင်ခြင်း စသည့် အရည်အချင်များ၏ သဘောကိုဆောင်သည်ဟုယူဆကြသည်။ ဤအရည်အချင်းတို့ကို မြန်မာပြည်သူပြည်သားတို့အတုယူကာ မြန်မာနိုင်ငံ၏ဂုဏ်တင်စေရန် ရည်ရွယ်သည်။
၂။ ခြင်္သေ့၃စီး ရံထားခြင်းမှာ မြန်မာနိုင်ငံကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ထားသောသဘောဖြစ်သည်။ ၃စီးအရေအတွက်ထားရှိခြင်းမှာ လောကီဗေဒင်အရ တြင်းကြေသောကြောင့်ဖြစ်သည်။
၃။ ခြင်္သေ့နှင့်မြန်မာပြည်သည် လောကီဗေဒင်အရ စိန်ပန်းဓာတ်ရ၍ မိတ်ဘက်ဟု ယူဆကြသောကြောင့် ဖြစ်သည်။
၄။ ခြင်္သေ့နှင့်အတူ ကနုတ်ပန်းတို့ကို တန်ဆာဆင်ထည့်သွင်းခြင်းမှာ ခေတ်သစ်ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံနှင့် သင့်လျော်သော ရှေးအစဉ်အလာမြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုတရပ်ကို အရေးတယူအလေးမူရာရောက်မည်ဟု ယူဆကြသောကြောင့်ဖြစ်သည်။

### လက်ရှိ နိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ် 
#### မူလ‌ဗားရှင်း (၁၉၇၄-၁၉၈၈) 
၁၉၇၄ခုနှစ်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေတွင် ဖော်ပြထားသည့် နိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်တွင် ဆိုရှယ်လစ် လက္ခဏာများကို ထည့်သွင်းခဲ့သည်။ အနက်ရောင်နောက်ခံပေါ်တွင် ရွှေဝါရောင်မြန်မာနိုင်ငံမြေပုံကို စက်သွား၊စပါးနှံ၂ခက်ဖြင့်ဝန်းရံထားသည်။ ဘေးတွင်ရွှေရောင်ခြင်္သေ့၂ကောင်နှင့်ထိပ်တွင်ရွှေကြယ်တစ်လုံးရှိသည်။ ကျန်နေရာများကိုပန်းကနုတ်များထည့်သွင်းထားသည်။ နဖူးစည်းတွင် **ပြည်ထောင်စု ဆိုရှယ်လစ်သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်** ဟုပါရှိသည်။ ထိုနိုင်ငံတော်  အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်သည် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး နေဝင်း‌၏ အမိန့်ဖြင့် ပန်းချီနှင့် ပန်းပုဆရာ ဦးမြသောင်းမှ ဒီဇိုင်းဆွဲပေးခဲ့သော မူလအမှတ်တံဆိပ်ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ ဒီဇိုင်းဆွဲပေးခဲ့သော်လည်း ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်းမှ မည်သည့် ဘွဲ့ထူးဂုဏ်ထူးများ ချီးမြှောက်ခြင်း မပြုခဲ့ပေ။ ထိုအရောင်အတိုင်းပင် ၁၉၇၄-၁၉၈၈တံဆိပ်ကိုလည်းဆက်လက်ဖော်ပြခဲ့ကြပါသည်။

မူရင်း၁၉၇၄ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေတွင် နိုင်ငံတော်အလံကို အရောင်ဖြင့်ဖော်ပြခဲ့သော်လည်း နိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်ကိုမူ အဖြူအမည်းဖြင့်သာဖော်ပြခဲ့ပါသည်။ မဆလခေတ် နှစ်စဉ် အရောင်ဖြင့်ထုတ်ဝေသည့် နေ့ထူးနေ့မြတ်စာအုပ်များတွင် ရွှေဝါရောင်နှင့်အနက်ရောင်များနှင့်သာဖော်ပြခဲ့ကြပါသည်။ မဆလမှထုတ်ဝေသည့်မြန်မာနိုင်ငံအကြောင်းစာအုပ်များတွင်လည်း ထိုရွှေဝါရောင်တံဆိပ်ကို နိုင်ငံတော်တံဆိပ်အဖြစ်ခေါင်းစဉ်တပ်ဖော်ပြခဲ့ပါသည်။ ၂၀၁၀နောက်ပိုင်းတွင်ပြန်လည်ထုတ်ဝေကြရာ၌ ထုတ်ဝေသူများတွင် မူရင်းပုံဖိုင်မရှိတော့သည့်အတွက် နိုင်ငံခြားသားများဖန်တီးထားသည့် အပြာရောင်တံဆိပ်ပုံများကို ယူငင်သုံးစွဲကြပါတော့သည်။ ဥပဒေဆိုင်ရာအင်တာနက်စာမျက်နှာတွင်ပင် ဤတံဆိပ်မှားကြီးကိုသာယူငင်သုံးစွဲထားသည်ကိုသာတွေ့ရပါသည်။

#### ၁၉၈၈ ပြင်ဆင်မွမ်းမံမှု (၁၉၈၈-၂၀၁၁) 
၁၉၈၈ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၁၉ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတော်ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှုတည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့(နဝတ)သည် အမည်စကားရပ်များ​အစားထိုးခြင်းဆိုင်ရာဥပဒေထုတ်ပြန်ကာ "ပြည်ထောင်စုဆိုရှယ်လစ်သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်" ဟူသောစာသားကို "ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော်" ဟူသောစာသားဖြင့်အစားထိုးစေခဲ့သည်။ ထိုအခါ နိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်မှ **ဆိုရှယ်လစ်သမ္မတ** ဟူသောစာသားကိုဖြုတ်ခဲ့ပြီး **မြန်မာ** ဟူသော စာသားသည် အလယ်နဖူးစည်းသို့ရောက်လာသည်။ 

#### ၂၀၀၈ ပြင်ဆင်မွမ်းမံမှု (၂၀၁၁-၂၀၂၅) 
၂၀၀၈ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေတွင်ပါဝင်သည့် လက်ရှိအမှတ်တံဆိပ်တွင် သံလွင်ခက်၂ခက်ဖြင့် မြေပုံကိုဝန်းရံပြီး ဘေးနှစ်ဖက်တွင်အပြာနုရောင်ခြင်္သေ့၂ကောင်နှင့်ထိပ်တွင်ကြယ်တစ်လုံးရှိကာ ကျန်နေရာများကိုပန်းကနုတ်များထည့်သွင်းထားသည်။ ၎င်းအစိတ်အပိုင်းအားလုံး၏အရောင်အဖြစ် ရွှေရောင်ကိုသာအသုံးပြုပြီး တံဆိပ်အပြည့်အစုံတွင် ၎င်းတို့ကို အနီရောင်နောက်ခံဖြင့်ဖော်ပြသည်။ နောက်ခံကိုလည်းရွှေရောင်ဖြင့်ဖော်ပြသည်လည်းရှိသလို နောက်ခံမပါဘဲအသုံးပြုသည်လည်းရှိသည်။နဖူးစည်းစာသားမှာ **ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံ‌တော်** ဟူ၍ဖြစ်သည်။ ဤလက်ရှိနိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်ကို ၂၀၀၈ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ စတင်အာဏာတည်သည့် ၂၀၁၁ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၃၁ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်အဖြစ် တရားဝင် စတင်အသုံးပြုခဲ့သည်။

## ပြခန်း

File:Royal Coat of Arms of the United Kingdom (HM Government).svg|တရားဝင်စာရွက်စာတမ်း ၊ အစိုးရရုံးစာနှင့် ကြေညာချက်များတွင် အသုံးပြုသော "အရှင်ဧကရီဘုရင်မမင်းမြတ်တံဆိပ်တော်/အရှင်ဧကရာဇ်ဘုရင်မင်းမြတ်တံဆိပ်တော်"။ ဗြိတိသျှအိန္ဒိယအင်ပိုင်ယာ၏ မြန်မာပြည်နယ် နှင့် ဗြိတိသျှမြန်မာနိုင်ငံ တို့တွင် ဗြိတိသျှကိုလိုနီခေတ်အတွင်း၌အသုံးပြုခဲ့သည်။
File:Badge of Burma (1939–1948).svg|ဗြိတိသျှမြန်မာနိုင်ငံ ကိုယ်စားပြုတံဆိပ်​​ (၁၉၃၉-၁၉၄၈)
File:State of Burma Emblem.svg|ဗမာနိုင်ငံတော်၏ နိုင်ငံတော်တံဆိပ် (၁၉၄၃–၁၉၄၅)
File:State Seal of Burma (1948-1974) in colour.png|ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် နိုင်ငံတော်တံဆိပ်(၁၉၄၈-၁၉၇၄)
File:State seal of Myanmar (1974-1988).svg|ပြည်ထောင်စုဆိုရှယ်လစ်သမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် နိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ် (၁၉၇၄–၁၉၈၈)
File:State seal of Myanmar (1988–2011).svg|ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော် နိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ် (၁၉၈၈–၂၀၁၁)

## ဆက်စပ်ကြည့်ရန်
* မြန်မာနိုင်ငံ၏ အလံတော်
* မြန်မာနိုင်ငံအခြေခံဥပဒေ(၂၀၀၈)
* နိုင်ငံ​တော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်ဥပ​ဒေ
* နိုင်ငံတော်အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်နည်းဥပဒေများ

## ကိုးကား