open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
သင့်နော်

**စာရေးဆရာ သင့်နော်** (အမည်ရင်း **သန်းဌေး**; ၁၂ ဇန်နဝါရီ ၁၉၄၉ - ၂၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅) သည် မန္တလေးအခြေစိုက် စာရေးဆရာ နှင့် စာနယ်ဇင်းသမား တစ်ဦး ဖြစ်သည်။မူလဇာတိမှာ ပြည်မြို့ ဖြစ်သော်လည်း မန္တလေးမြို့တွင်  ဘဝတစ်သက်လုံး မြှုပ်နှံခဲ့သူဖြစ်၍၊မန္တလေးကို ကိုယ်စားပြုပြီး ပြောနိုင်ခွင့်ရှိသူအဖြစ် သတ်မှတ်ခံထားရသူ လည်းဖြစ်သည်။  မန္တလေးမြို့ တွင် ဂန္ထဝင်စာအုပ်အဟောင်းများအားရောင်းချသည့် ဥတ္တရလွင်ပြင်စာအုပ်ဆိုင်အား တည်ထောင်သူအဖြစ်နှင့်ပါ လူသိများသည်။

## ဘဝဖြတ်သန်းမှုများ 
သင့်နော် (ခ) သန်းဌေး ကို ၁၉၄၉ ခုနှစ်၊ဇန်နဝါရီ ၁၂ ရက် တွင် အဖ ဦးစိန်ဟိုး၊အမိဒေါ်ကြင်ညွန့် တို့က ပြည်မြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ဒေါ်ကြူကြူ ဆိုသည့် မွေးချင်း အမ တစ်ဦး ရှိပြီး၊၎င်းသည် အငယ်ဆုံးသား ဖြစ်သည်။ ငယ်စဉ်ဘဝပညာရေးကို ပြည်မြို့တွင်ပင် ဖြတ်သန်းသင်ယူခဲ့သည်။၁၉၇၀ ပြည့်နှစ် တွင် ဆယ်တန်းစာမေးပွဲအောင်မြင်ခဲ့သည်။တက္ကသိုလ်ပညာကို ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် တွင် ဆည်းပူးခဲ့သည်။၁၉၇၅ ခုနှစ် တွင် ဘူမိ ဗေဒအထူးပြုဘာသာရပ်ဖြင့် ဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။

သင့်နော် သည် စာပေကို  ငယ်စဉ်ကျောင်းသားဘဝထဲက ဝါသနာထုံခဲ့သည့်အပြင်  နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှုထဲပါဝင်ခဲ့သူလည်းဖြစ်သည်။သူသည်   ၁၉၆၂ ခုနှစ် မန္တလေးခရိုင် ကျောင်းသားများ ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သည်အထိ ကျောင်းသားလှုပ်ရှားမှုထဲ နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်းပါဝင်ခဲ့သူအဖြစ် မှတ်တမ်းတင်ခံထားရသည်။  

ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် မှ ဘွဲ့ရရှိခဲ့ပြီး၊ ၁၉၇၆ ခုနှစ် နောက်ပိုင်း တွင် မန္တလေးမြို့ သို့ အခြေချပြောင်းရွှေ့လာခဲ့သည်။ပြည်သား တရုတ်သွေးနှောသည့် ၎င်းသည်  ကုန်သည်အလုပ်အစား၊ မန္တလေးမြို့ တရုတ်တန်းဈေးတွင် စာအုပ်၊စာပေရောင်းချသည့် လုပ်ငန်းကိုသာ ရွေးချယ်လုပ်ကိုင်ခြင်းဖြင့်  စာပေလောကထဲ ခြေစုံပစ် ဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။

သူ၏ စာပေနယ်အစသည် စာပေချစ်မြတ်နိုးသူအနေဖြင့် ဖြစ်သည်။နောက်ပိုင်းတွင် သူသည် စာပေလေ့လာမှုအားကောင်းလာမှုနှင့်အတူ ဂန္ထဝင်စာပေများအပြင်၊သတင်းဆောင်းပါးများ ရေးသားခြင်းဖြင့် စာပေနယ်ထဲ လူသိများလာခဲ့သည်။ 

သူသည် ဥတ္တရလွင်ပြင် အမည်ရှိ စာပေတိုက်ထူထောင်ကာ ဘဝတစ်သက်လုံးအား စာပေနယ်ထဲ နစ်မြှပ်ပစ်ခဲ့သည်။

၈၈ အရေးတော်ပုံအတွင်း မန္တလေးမြို့မှ  ပထမဆုံးထွက်ရှိလာခဲ့သည့်   သပိတ်စာစောင် သည်  သူ၏ ကြီးကြပ်အကြံပေးမှုများ အများဆုံးပါဝင်ခဲ့သည်။ထို့အပြင်  ကျောင်းသားခေါင်းဆောင်များအတွက်  လိုအပ်သည့် စာအုပ်စာတမ်းများ နှင့် အချက်အလက်တွေကို ရှာဖွေပေးခဲ့သူလည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။

စစ်တပ်ထောက်ခံသူများ၏အာဘော် မြက်ခင်းသစ်မဂ္ဂဇင်း အား ၎င်း၏စာပေတိုက်တွင် မတင်၊မရောင်းသည်အထိ နိုင်ငံရေးခံယူချက်ပြင်းထန်ခဲ့သည်။သူသည် ပုံနှိပ်ဥပဒေဖြင့် နှစ်အနည်းငယ် ထောင်ချခံခဲ့ရသည်။

နောက်ပိုင်းတွင် သူသည်  ရှားရှားပါးပါး မြန်မာပြည်ဖွား တရုတ်အမျိုးသားစာပေသမားများထဲ လက်ချိုးရေ၍ရသည့်  ကျောက်စာဝန်တော် စိန်ခို၊ဦးဟုတ်စိန်၊ဒေါက်တာဂွမ်လျောင် (မောင်ဖြူး)၊ ဒေါက်တာလှဘေ၊ သာထက်အောင်၊  အောင်ချမ်း(ပွဲတိုင်းကျော်) စသည်တို့ထဲ  ထည့်သွင်းသတ်မှတ်ခြင်းခံရသည်အထိ စာပေနယ်တွင် နေရာတစ်ခု ခိုင်ခိုင်မာမာ ရရှိလာခဲ့သည်။ 

## ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဘဝ 
စာရေးဆရာ သင့်နော် သည် ဒေါ်ရီရီမြင့်နှင့် အိမ်ထောင်ပြုခဲ့ပြီး၊ကောင်းဝေဖြိုး၊ နှင်းဝေဖြိုး နှင့်  စိမ်းလဲ့ဝေဖြိုး ဆိုသည့် သားတစ်ဦးနှင့် သမီးနှစ်ဦး ထွန်းကားခဲ့သည်။ 

## ဘဝနိဂုံး 
စာရေးဆရာ သင့်နော်သည် ၂၀၂၅-ခုနှစ်၊စက်တင်ဘာ ၂၇ ရက် မွန်းလွဲ ၁ နာရီခွဲဝန်းကျင်အချိန်တွင် မန္တလေးမြို့၊ ကံ့ကော်ဆေးရုံ၌  ကျောက်ကပ်ရောဂါဖြင့် ဆုံးပါးခဲ့သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် အသက်(၇၇)နှစ် ရှိပြီဖြစ်သည်။

## ကိုးကား 

ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ခိုဘုရှိတောင်

**ခိုဘုရှိတောင်** (甲武信ヶ岳, Kobushigadake) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဆိုင်းတမစီရင်စု၊ ယာမနရှိစီရင်စု၊ နဂနိုစီရင်စုတို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ရှိနနိုမြစ်နှင့် အရခဝမြစ်တို့၏ အရင်းခံရာနေရာလည်း ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင်လည်း ပါဝင်သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
မိဇုဂခိတောင်

**မိဇုဂခိတောင်** (瑞牆山 Mizugaki-san) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ယာမနရှိစီရင်စု၊ ဟိုခုတိုမြို့တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ချိချိဘုတမခအိအမျိုးသားဥယျာဉ်နယ်မြေအတွင်းတွင် ပါဝင်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည့်တောင်ဖြစ်သည်။ အိုခုချိချိဘုတောင်များထဲတွင် ပါဝင်သည့် တောင်ဖြစ်သည်။ အမြင့် ၂၂၃၀ မီတာ ရှိသည်။ ဤတောင်သည် ခင်ပုတောင်မှတဆင့် အနည်းငယ်သွားရုံဖြင့် ရောက်ရှိနိုင်သည်။

ဤတောင်သည် အဓိကအားဖြင့် နှမ်းဖတ်ကျောက်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ နွေရာသီကာလတွင် ပန်းများဖြင့် အလွန်လှပသည်။ မိဇုခိတောင်သည် နှမ်းဖတ်ကျောက်များ၊ မတူကွဲပြားသည့်သဏ္ဌာန်ရှိသည့် ကျောက်တုံးများ၊ ကြီးမားသည့် ကျောက်တုံးများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည့်အတွက် ချိချိဘုရှိတောင်တန်များတွင် ပါဝင်သည့် အခြားသော သစ်ပင်များဖုံးလွှမ်းနေသည့် တောင်များနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါက အသွင်သဏ္ဌာန်အားဖြင့် ကွဲပြားသည်။ တောင်ထိပ်ပေါ်မှမြင်ရသည့်မြင်ကွင်းသည် အလွန်လှပပြီး တောင်တက်လမ်းများသည်လည်း ကောင်းမွန်သည်။

တောင်တက်သမားများသည် သစ်ရွက်များစိမ်းစိုနေသည့်ကာလနှင့် ဆောင်းဦးသစ်ရွက်များအရောင်ပြောင်းချိန်တွင် တက်ရောက်မှု များသည်။

## တောင်တက်ခြင်း
မိဇုဂခိဆန်းဆို (တောင်တစ်ပတ်ခရီး) - ကြာချိန် ၅ နာရီ ၃၅ မိနစ် (၅.၈ ကီလိုမီတာ)

## ကျောက်ဆောင်တောင်တက်လမ်း
ဤတောင်တက်လမ်းသည် ကျောက်ဆောင်ကျောက်တုံးများအကြား တောင်တက်သူများ၊ ကြိုးများကို တွဲခိုကာ တက်ရသည်ကို ကြိုက်နှစ်သက်သည့် တောင်တက်သမားများအကြားတွင် လူကြိုက်များသည်။

## တောင်ပေါ်တဲငယ်
* Mizugaki Sanso (瑞牆山荘)
* Fujimidaira Goya (富士見平小屋)

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
မခိဟတောင်

**မခိဟတတောင်** (巻機山, Makihata-yama) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဂွန်းမစီရင်စုနှင့် နီးဂတစီရင်စုအကြား နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ဂျပန်လူမျိုး တောင်တက်သမားနှင့် စာရေးဆရာ ခယူးယဖုခုဒ ရေးသားခဲ့သည့် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ဖော်ပြခြင်းခံခဲ့ရသည်။ တောင်ထိပ်သည် ၁၉၆၇ မီတာ (၆၄၅၃ ပေ) မြင့်သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
နိုရိခုရတောင်

**နိုရိခုရတောင်** (乗鞍岳, Norikura-dake) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နဂနိုစီရင်စုနှင့် ဂိဖုစီရင်စုတို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် တစ်စိတ်တပိုင်း လှုပ်ရှားနေသည့် မီးတောင်ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ဟိဒတောင်တန်းများတွင် ပါဝင်သည့် တောင်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင်လည်း ပါဝင်သည်။

## အကြောင်းအရာ
## သမိုင်းကြောင်း
* ၁၆၈၀ - ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းတော် အန်ခူးသည် တောင်ထိပ်သို့ ပထမဆုံးရောက်ရှိခဲ့သည်။
* ၁၈၉၂ - အင်္ဂလိပ်လူမျိုး ဝီလီယမ်ဝက်စတန် သည် တောင်ထိပ်သို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။
* ၁၉၃၄ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၄ ရက် - ဤတောင်ဒေသကို ချူးဘု - ဆန်းဂခုအမျိုးသားဥယျာဉ်နယ်မြေအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
* ၁၉၇၃ - တောင်ထိပ်အနီးအနားတွင် နိုရိခုရကောင်းကင်ကားလိုင်းကို ဖွင့်လှးစ်ခဲ့သည်။ ဤလမ်းသည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အမြင့်ဆုံးနေရာတွင်တည်ရှိသည့် ကေဘယ်ကားလိုင်း ဖြစ်သည်။

## ပြင်ပလင့်များ
* Norikuradake - Japan Meteorological Agency 
*  - Japan Meteorological Agency
* Norikura Dake - Geological Survey of Japan
* 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ခင်ပုတောင်

**ခင်ပုတောင်** (金峰山, Kinpu-san) သို့မဟုတ် **ခင်ပိုးတောင်** (金峰山, Kinpō-san) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ခန်းတိုးတောင်များတွင် ပါဝင်သည့် အိုခုချိချိဘုတောင်တန်း၏ အဓိကတောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ယာမရှိနစီရင်စုနှင့် နဂနိုစီရင်စုတို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိကာ "ချိချိဘုတမခိုင်းအမျိုးသားဥယျာဉ်"၏ နယ်မြေအတွင်း ပါဝင်သည်။ ဤတောင်ကို ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင်လည်း ထည့်သွင်းဖော်ပြခဲ့သည်။ အမြင့်မှာ ၂၅၉၉ မီတာရှိပြီး၊ အိုခုချိချိဘုတောင်များထဲတွင် ဒုတိယမြောက်အမြင့်ဆုံး ဖြစ်သည်။

## တက်ရောက်မှု
ပထမဆုံးအနေဖြင့် မဆွတ်တိုမိရေပူစမ်းသို့ ဘတ်စကားဖြင့် သွားရောက်ရသည်။ ထို့နောက် မိဇုဂချိဆန်းဆိုး သို့ ဘတ်စကားစီးရသည်။ တောင်တက်လမ်စသည့်နေရာသို့ တိုက်ရိုက်ရောက်သည့် ဘတ်စကားကို ရှာဖွေစီးနင်းရမည် ဖြစ်သည်။ ရာသီအပေါ်မူတည်၍ ဘတ်စကားစီးနင်းရသည့် အခြေအနေသည် ကွဲပြားနိုင်သည်။

## ရုပ်ပုံများ
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
သံချိုကိုင်

## သံချိုကိုင်
ရှေးအခါက ရုပ်သေးကပြသောအခါ သံချိုကိုင်က ပါရစမြဲဖြစ်သည်။ ရုပ်သေး၏အသက်သည် သံချိုကိုင်ပဲဖြစ်သည်။ သံချိုကောင်းလျှင် ရုပ်သေးစင် နာမည်ရသည်။ ရုပ်သေးစင်၌ သံချိုကိုင်မပါလျှင် အင်္ဂါမစုံဘူးဟု ဆိုကြပါသည်။ သံချိုကိုင်ဆိုသည်မှာ စာဆိုတတ်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးဦးက သံချိုရုပ်ဟု သတ်မှတ်ထားတဲ့ လူပြက်ရုပ်ကိုကိုင်ပြီး သံချို၊ တဘောင်၊ ဇာတ်ချီးစသော စကားလင်္ကာတွေကို လက်တန်းရွတ်ဆိုသည့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို ခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်။ သံချိုကိုင်က စာပေပရိယတ် နှံ့စပ်ကျွမ်းကျင်ရသည်။ ကဗျာ၊ လင်္ကာများကို တမုဟုတ်ချင်းစပ်ဆိုနိုင်သည့် တင်္ခဏုပ္ပတ္တိဉာဏ် ရွှင်ရပါသည်။ 

ရုပ်သေးစင်တော်က သံချိုင်ကိုင်ဆိုသည် ရုပ်သေးအဖွဲ့၏ စာဆိုဖြစ်တဲ့အတွက် သူ့ကိုလဲ တစ်ခန်းတစ်ကဏ္ဍပွဲထုတ်ရပါသည်။ သံချိုကိုင်ကောင်းရင် ရုပ်သေးအဖွဲ့လဲ ဂုဏ်တက်ပါသည်။ ထင်ရှားသည်။ စာအချိုး‌ကောင်းရင်ကောင်းသလောက် ဆုလာဘ်တွေချီးမြှင့်ခံရလေ့ရှိပါသည်။ 

သံချိုအရုပ်ကိုကိုင်ပြီး ကြိုးဆွဲလှုပ်ရှား သီဆိုလို့ သံချိုကိုင်လို့ ခေါ်ကြခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ ရုပ်သေးအဖွဲ့တွေမှာ သံချိုရုပ်ကို သီးသန့်ထားလေ့ရှိကြပါတယ်။ လူရွှင်တော် သို့မဟုတ် လက်စွဲတော်လို့ခေါ်တဲ့ လူပြက်ရုပ်က နှစ်ရုပ်ကနေ လေးရုပ်အထိ ပါတတ်တယ်။ အဲဒီထဲကမှ တစ်ရုပ်ရုပ်ကို သံချိုရုပ်အဖြစ် ပွဲထုတ်ပါတယ်။သံချိုရုပ်ကို နားပန်းဆံနဲ့ ထုလုပ်ပြီး ရိုးရိုးလူရွှင်တော်၊ လူပြက်ကိုတော့ ကြက်တောင်စည်းနဲ့ ထုလုပ်တတ်ကြပါတယ်။

သံချိုကိုင်က ရွတ်သမျှစာကို လက်တန်း စာချိုးလေ့ရှိပါတယ်။ လက်တန်းရွတ်ကြလေ့ ရှိပါတယ်။ ရွတ်ဆိုသမျှက နဘေလင်္ကာထပ် စာချိုးတွေသာ များပါတယ်။ သံချိုကိုင်ဟာ လက်တစ်ဖက်က လက်တန်းကိုကိုင်ထားပါတယ်။ မျက်နှာကို အနည်းငယ်အပေါ်မော့ရင်း နဘေကာရန်တွေကို ကြံဆပြီး တောက်လျှောက်ရွတ်ပါတယ်။ ကြိုတင်ပြင်ဆင် ရေးစပ်ထားခြင်းမရှိဘဲ အခွင့်ပေါ်မှသာ ချက်ချင်းစာချိုးပြီး ရွတ်တတ်ကြပါတယ်။ ဒါကို လက်တန်း ရေးစပ် ရွတ်ဆိုတယ်လို့ ခေါ်ပါတယ်။
ခအိခိုမတောင်

**ခအိခိုမတောင်** (甲斐駒ヶ岳, Kaikoma-ga-take) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နဂနိုစီရင်စုရှိ အိနမြို့နှင့် ယာမရှိနစီရင်စုရှိ ဟိုခုတိုမြို့တို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိနေသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် အခအိရှိတောင်တန်းများတွင် ပါဝင်သည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ 

## ပထဝီသွင်ပြင်
တောင်၏ အမြင့်မှာ ၂၉၆၇ မီတာ (၉၇၃၄ ပေ) ဖြစ်သည်။ ဤတောင်ကို မိနမိတောင်များအမျိုးသားဥယျာဉ်နယ်မြေအတွင်း ထည့်သွင်းကာ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ထားသည်။ ထို့အပြင် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည်။

ခအိခိုမတောင် ကို အရှေ့ဘက်အရပ်ရှိ တောင်ဟု ရည်ညွှန်းပြီး ခိဆိုခိုမတောင်ကို အနောက်ဘက်အရပ်ရှိ တောင်ဟု ရည်ညွှန်းသည်။ တောင်၏ ထိပ်ပိုင်းသည် ဖြူဖွေးသည့်သဏ္ဌာန်ဖြင့် မြင်ရသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အဖြူရောင်ကျောက်တုံးများသည် တောင်ထိပ်တွင် များစွာ ရှိနေသည့်အတွက် ဖြစ်သည်။

## တောင်တက်ခြင်း
### တောင်တက်လမ်း
ဤတောင်သို့ တက်ရောက်ရန် လူကြိုက်များသည့် လမ်းကြောင်းမှာ မိနမိတောင်တန်းများကျောက်စရစ်လမ်းပေါ်တွင်ရှိသည့် ခိတဇဝလမ်းကြောင်း (Kitazawa Pass) ဖြစ်သည်။ ဤလမ်းကြောင်းသည် တောင်ထိပ်သို့ရောက်ရန် လေးနာရီ သို့မဟုတ် လေးနာရီခွဲ ကြာမြင့်သည်။ အခြားသော အဓိကအသုံးပြုသည့် လမ်ကြောင်းတစ်ခုမှာ ခုရိုတို - အိုနဲ (Kuroto-One) ဖြစ်ပြီး ဤလမ်းသည် တောင်ထိပ်သို့ ရှစ်နာရီ ကြာမြင့်သည်။

### တောင်ပေါ်တဲငယ်နှင့် စခန်းချနေရာ
ခအိခိုမတောင်ပေါ်တွင် တည်းခိုရန် တောင်ပေါ်တဲငယ်များရှိပြီး တောင်တက်ရာသီတွင် ဖွင့်လှစ်ကြသည်။ ထို့အပြင် အချို့သတ်မှတ်ထားသည့် နားခိုရန်နေရာများလည်း ရှိသည်။ "ခိတဇဝ - တိုးဂဲ" (北沢峠) ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ နားခိုရာနေရာမှာမူ ကြီးမားပြီး ခအိခိုမတောင်နှင့် ဆန်းဂျောတောင်များကို တက်ရောက်ရန် အသုံးပြုကြသည်။

## အနီးအနားရှိ တောင်များ
)]]
ဤတောင်၏ အနီးအနားရှိ တောင်များသည် အခအိရှိတောင်များ၏ မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင် ပါဝင်သည့် တောင်များ ဖြစ်ကြသည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ရှိအိုမိတောင်

**ရှိအိုမိတောင်** (塩見岳, Shiomi-dake) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နဂနိုစီရင်စုနှင့် ရှိဇုအိုခစီရင်စုတို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။  ဤတောင်သည် အခအိရှိတောင်တန်းများ၏ အလယ်ဗဟိုတွင် တည်ရှိသည်။ အမြင့် ၃၀၄၇ မီတာ ရှိသည်။ ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ၁၆ ခုမြောက် အမြင့်ဆုံးတောင် ဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည်။ 

## သမိုင်းကြောင်း
*၁၉၀၂ - တိုရနိုဆုခဲလီနခ (Toranosuke Ienaka) သည် စူးစမ်းရှာဖွေမှုများ ပြုလုပ်ရန် တောင်ထိပ်သို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ အနောက်ဘက်ခြမ်းတွင် တောင်၏ အမြင့်ကို တိုင်းတာသည့် စခန်း (Triangulation station) ကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။
*၁၉၆၄ - ရှိအိုမိတောင်ဒေသကို မိနမိတောင်များအမျိုးသားဥယျာဉ်နယ်မြေအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ 
*၁၉၇၇ - ရှိအိုမိတောင်ပေါ်တဲငယ်ကို တောင်ထိပ်၏ အနောက်ဘက်တွင် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။

## ရုပ်ပုံ

File:Mount Shiomi and Huts Shiomi 2002-8-20.jpg|ရှိအိုမိတောင်ပေါ်တဲငယ်နှင့် ရှိအိုမိတောင် (အနောက်ဘက်မှ မြင်ရပုံ)
File:16 Shiomidake from Eboshidake 1999-11-5.jpg|အဲဘိုရှိတောင်မှ မြင်ရသည့် ရှိအိုမိတောင် (တောင်ဘက်မှ မြင်ရပုံ)
File:Mount Koumori from Mount Shiomi 1997-07-14.jpg|ခိုးမိုရိတောင်မှ မြင်ရသည့် ရှိအိုမိတောင် (အရှေ့တောင်မှ မြင်ရပုံ)
File:Mount Shiomi from Mount Ogochi 2008-11-26.jpg|ခိုဂိုးချိတောင်မှ မြင်ရသည့် ရှိအိုမိတောင် (တောင်ဘက်မှ မြင်ရပုံ)

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ရှိရိုအုမတောင်

**ရှိရိုအုမတောင်** (白馬岳, Shirouma-dake) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ တိုယာမစီရင်စုနှင့် နဂနိုစီရင်စုတို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ဟိဒတောင်တန်းများတွင် ပါဝင်သည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။

## ပထဝီဝင်
ရှိရိုအုမတောင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ၂၆ ခုမြောက် အမြင့်ဆုံးတောင် ဖြစ်သည်။ အမြင့် ၂၉၃၂ မီတာ (၉၆၁၉ ပေ) ရှိသည်။ ဟိဒတောင်တန်းများ၏ ဟခုဘအပိုင်းတွင် အမြင့်ဆုံးတောင်ထိပ်လည်း ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တစ်နှစ်ပတ်လုံးနှင်းကျန်ရှိနေသည့် တောင်များထဲတွင် ပါဝင်သည်။ ဤတောင်သည် ချူးဘု - ဆန်းဂခုအမျိုးသားဥယျာဉ်နယ်မြေတွင် ပါဝင်သည်။ ထို့အပြင် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင်လည်း ပါဝင်သည်။

နွေရာသီအချိန်တွင် တောင်ပေါ်တွင် တောင်ပေါ်သစ်ပင်ပန်းမန်များသည် ပေါများသည်။

## တောင်တက်ခြင်း
ရှိရိုအုမဒိုင်းဆက်ခဲ အပါအဝင် တောင်ပေါ်သို့ တက်ရောက်နိုင်သည့် တောင်တက်လမ်းများစွာ ရှိသည်။ ရှိရိုအုမဒိုင်းဆက်ခဲလမ်းကြောင်းသည် တောင်ထိပ်သို့ ရောက်ရှိရန် ၆ နာရီခန့်ကြာမြင့်သည်။ အခြားလူကြိုက်များသည့် လမ်းမှာ ဆွတ်ဂအိခဲလွင်ပြင်လမ်းကြောင်း ဖြစ်သည်။

## ရုပ်ပုံများ

Image:Shiroumasanzan from Kitazyo 1996-1-2.jpg|ဆောင်းရာသီအချိန် နဂနိုစီရင်စု၊ ဟခုဘမြို့မှမြင်ရသည့် ရှိရိုအုမတောင်နှင့် ခိုရန်းဂဲတောင်
Image:Hakubaooike_from_north_2000-7-31.jpg|ရှိရိုအုမအိုးအိခဲ (ရှိရိုအုမရေကန်ကြီး),  ကို ခိုရန်းဂဲတောင်မှ မြင်ရပုံ
Image:Shiroumadake_from_Shiroumayari_1999-10-10.jpg|ဆောင်းဦးရာသီအချိန်တွင် ရှိရိုအုမတောင်နှင့် ခိုရန်းဂဲတောင်ကို ရှိရိုအုမယရိတောင်မှ မြင်ရပုံ
Image:Shirouma dai sekkei upper.jpg| ဆရုခုရတောင်တက်လမ်းမှ ရှိရိုအုမဒိုင်းဆက်ခဲသို့ တက်ရောက်နေကြသည့် တောင်တက်သမားများ
Image:Syakushidake and Shiroumayari from naruyama 2000-7-30.jpg|ရှိရိုအုမတောင်မှ မြင်ရသည့် ရှခုရှိတောင်နှင့် ရှိရိုအုမယရိတောင် 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ဆယ်လ်ဘာသာစကားများ

ဗြဟ္မပုတ္တရဘာသာစကားဟုလည်း လူသိများသော ဆယ်လ်ဘာသာစကားများသည် တိဗက်-ဗမာဘာသာစကား၏ အကိုင်းအခက်ဖြစ်ပြီး ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်၊ မြန်မာနိုင်ငံ၊ တရုတ်နိုင်ငံ၊ အိန္ဒိယအရှေ့မြောက်ပိုင်းတွင် ပြောဆိုကြသည်။ဆယ်လ် ဘာသာစကားများကို တချို့ သုတေသနများတွင် ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ နှင့် ဆက်နွယ်မှုရှိကြောင်း ညွှန်ပြထားသော်လည်း၊ သုံးသပ်ချက်အတိအကျများစွာ လိုအပ်နေဆဲဖြစ်သည်။

ကဏ္ဍ:တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ
ဆန်းဂျောတောင် (အခအိရှိ)

Senjō]]

**ဆန်းဂျောတောင်** (仙丈ヶ岳, Senjō-ga-take) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နာဂနိုစီရင်စုရှိ အိနမြို့နှင့် ယာမရှိနစီရင်စု၊ မိနမိတောင်တန်းများ စသည်တို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ၃၀၃၂.၆ မီတာ (၉၉၄၉.၅ ပေ) မြင့်သည်။ ဤတောင်သည် အခအိရှိတောင်တန်းများထဲတွင် အဓိကကျပြီး ထင်ရှားသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင်လည်း ဖော်ပြခြင်း ခံခဲ့ရသည်။

## အကြောင်းအရာ
ဆန်းဂျောတောင်သည် အခအိရှိတောင်များထဲတွင် ခရီးသွားများကို ဆွဲဆောင်သည့်တောင်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ ဤတောင်တွင် ဆန်းဂျောဂတခဲ၊ ဒိုင်းဆန်းဂျောဂတခဲနှင့် ခိုဆန်းဂျောဂတခဲဟူ၍ တောင်ထိပ်သုံးခု ရှိသည်။ ဤတောင်ကို မိနမိတောင်များတောင်တက်လမ်း (Minami Alps Gravel Road) မှတဆင့် တက်ရောက်နိုင်သည်။  ဤတောင်သည် အလွန်ရှုချင်စဖွယ်ရှိသည့်အတွက် "မိနမိတောင်များ၏ ဘုရင်မ" ဟု တင်စားခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ ၁၉၆၄ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁ ရက်နေ့တွင် ဤတောင်ဧရိယာကို မိနမိတောင်များအမျိုးသားဥယျာဉ်နယ်မြေအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

## တောင်တက်ခြင်း
ဗြိတိသျှလူမျိုး ဝေါ်တာဝက်စတန်သည် ဂျပန်နိုင်ငံသို့ အကြိမ်များစွာ လာရောက်ခဲ့ပြီး ၁၈၉၆ ခုနှစ်တွင် "ဂျပန်တောင်တန်များကို တက်ရောက်ခြင်းနှင့် ရှာဖွေစူးစမ်းခြင်း" ဟု အမည်ရှိသည့် စာအုပ်ကို ရေးသားခဲ့သည်။ သူသည် ၁၉၀၄ ခုနှစ်တွင် ဆန်းဂျောတောင်ကို တက်ရောက်ခဲ့သည်။

### တောင်တက်လမ်း
တောင်ထိပ်သို့ တက်ရောက်ရာတွင် လူကြိုက်အများဆုံးလမ်းမှာ ခိတဇဝတောင်တက်လမ်း ဖြစ်သည်။ ခိတဇဝတောင်တက်လမ်သို့ ရောက်ရှိရန် တောင်တက်သူများသည် တိုဒိုင်း - ဂုချိဘတ်စကားမှတ်တိုင် သို့မဟုတ် ဟိရိုဂဝရဘတ်စကားမှတ်တိုင် စသည်တို့မှ ဘတ်စကား စီးနင်းရသည်။ တောင်ထိပ်သို့ ရောက်ရှိရန် လေးနာရီခန့် ကြာမြင့်သည်။

### တောင်ပေါ်တဲငယ်နှင့် နားနေရန်နေရာများ
တောင်ပတ်ဝန်းကျင်တွင် တောင်ပေါ်တဲငယ်များစွာ ရှိသည်။ တောင်ပေါ်တဲငယ်များကို တောင်တက်ရာသီတွင် ဖွင့်လှစ်သည်။ တောင်ထိပ်အနီးအနားတွင် "ဆန်းဂျောတောင်ပေါ်တဲငယ်" ရှိသည။ ထို့အပြင် မြေပြင်တွင် နားနေနိုင်သည့် နေရာတစ်ခုလည်း ရှိသည်။ ခိတဇဝတောင်တက်လမ်း  (北沢峠) တွင် ကြီးမားသည့် တည်းခိုရန်နေရာတစ်ခုရှိကာ ထိုနေရာကို ဆန်းဂျောတောင် သို့မဟုတ် ခအိခိုမတောင်များ တက်ရောက်သည့် စခန်းချနေရာအဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။

## ပထဝီသွင်ပြင်
### အနီးအနားရှိ တောင်များ
အခအိရှိတောင်တန်းများ၏ မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင် အဓိကတောင်တက်လမ်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ မြောက်ဘက်ရှိ တောင်တက်လမ်းကို "မြင်းကျောကုန်း" ("Uma-no-Se") ဟု ခေါ်ကြသည်။

### မြစ်များ
ဤတောင်ကို ရင်းမြစ်ခံထားသည့် မြစ်များသည် အောက်ပါတို့ ဖြစ်ပြီး ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာအတွင်းသို့ စီးဝင်သည်။
* နိုရိုမြစ် (ဖုဂျိမြစ်၏ မြစ်လက်တက်)
* တိုဒိုင်းမြစ်၊ မိဘုမြစ် (တန်းရူးမြစ်၏ မြစ်လက်တက်များ)

## ရုပ်ပုံများ

Image:Kiso_Mountains_from_Mount_Senjo_2004-1-4.jpg|ဆန်းဂျောတောင်ထိပ်မှ မြင်ရသည့် ခိဆိုတောင်တန်းများ
Image:Senjogatake from Umanose 2001-8-17.jpg| အုမနော့ဆဲ (မြင်းကျောကုန်း) မှ မြင်ရသည့် ဆန်းဂျောတောင်နှင့် ယဘုဆဝ
Image:Senjogatake_from_Kitadake_2001-10-3.jpg|ခိတတောင်မှ မြင်ရသည့် ဆန်းဂျောတောင်
Image:Komatumine_and_senjyougatake_from_kaikomagatake_1996_9_15.jpg|ခအိခိုမတောင်မှ မြင်ရသည့် ဆန်းဂျောတောင်နှင့် ခိုမဆွတ်တောင်

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
The Voice Myanmar season 1

*The Voice Myanmar* ၏ ပထမဆုံး ပြိုင်ပွဲကို ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၈ ရက်နေ့တွင် MRTV-4 တွင် ပြသခဲ့သည် ။ ကျား‌ပေါက်, နီနီခင်‌ဇော်၊ ရန်ရန်ချမ်း နှင့် လင်းလင်း တို့သည် ယခုပြိုင်ပွဲအတွက် နည်းပြများဖြစ်ကြသည်။  

## လူတွေ့စစ်ဆေးမှုများ 
Blind auditions ၏ ပထမအပိုင်းကို ၁၈ ဖေဖော်ဝါရီ၂၀၁၈ တွင် ပြသခဲ့သည်။

; Color key

### အပိုင်း ၁ (ဖေဖော်ဝါရီ ၁၈) 
### အပိုင်း ၂ (ဖေဖော်ဝါရီ ၂၅) 
### အပိုင်း ၃ (မတ် ၄) 
### အပိုင်း ၄ (မတ် ၁၁) 
### အပိုင်း ၅ (မတ် ၁၈) 
### အပိုင်း ၆ (မတ် ၂၅) 
## ပြိုင်ပွဲများ 
Battle Rounds များကို ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁ရက်နေ့မှ ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၂ ရက်နေ့အထိ ထုတ်လွှင့်ပြသခဲ့သည်။

; Color Key

## တိုက်ရိုက်ရှိုးများ 
တိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်မှုကို ဧပြီလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် ထုတ်လွှင့်ခဲ့သည်။

; Color Key 
:

### ရက်သတ္တပတ် 1- 1st တိုက်ရိုက်ရှိုးများ (ဧပြီ ၂၉) 
### အပတ် 2- 2nd တိုက်ရိုက်ရှိုးများ (မေလ 6) 
### ရက်သတ္တပတ် 3- 3rd တိုက်ရိုက်ရှိုးများ (မေလ 13) 
### ရက်သတ္တပတ် 4- 4 ကြိမ်မြောက် တိုက်ရိုက်ရှိုးများ (မေ.20) 
### ရက်သတ္တပတ် 5- ဆီမီးဖိုင်နယ် တိုက်ရိုက်ပြသမှုများ (မေလ 27) 
### ရက်သတ္တပတ် 6- နောက်ဆုံးအဆင့် (ဇွန် 3) 
## ကိုးကား
တဲခရိတောင်

**တဲခရိတောင်** (光岳, Tekari-dake) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နဂနိုစီရင်စုနှင့် ရှိဇုအိုခစီရင်စုတို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် အခအိရှိတောင်တန်းများတွင် ပါဝင်သည်။ အခအိရှိတောင်တန်းများ၏ တောင်ဘက်ဆုံးတွင် တည်ရှိသည်။ အမြင့်အားဖြင့် ၂၅၀၀ မီတာကျော် (၈၂၀၂) ပေ ရှိသည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ခုရိုဘဲဂေါ့ရိုးတောင်

**ခုရိုဘဲဂေါ့ရိုးတောင်** (黒部五郎岳, Kurobegorō-dake) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ တိုယာမစီရင်စုနှင့် ဂိဖုစီရင်စုတွင် တည်ရှိသည့် ဟိဒတောင်တန်များတွင် ပါဝင်သည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ၂၈၃၉.၅၈ မီတာ (၉၃၁၆ ပေ) မြင့်သည်။ ချူးဘု - ဆန်းဂအမျိုးသားဥယျာဉ်နယ်မြေတွင် ပါဝင်သည့် တောင်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင်လည်း ပါဝင်သည်။

## အကြောင်းအရာ
တောင်အမည်၏ မူလဇာစ်မြစ်သည် "လိမ့်နေသည့်ကျောက်တုံးများ" ဟု အဓိပ္ပါယ်ရသည်။ ဂျပန်ဘာသာဖြင့် ၎င်းကို "ဂိုးရို" ဟု ခေါ်သည်။ တောင်သည် ခုရိုဘဲမြစ်၏ မူလအရင်းအမြစ်ဖြစ်သည့် နေရာတွင် တည်ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် တောင်၏ အမည်ကို "ခုရိုဘဲ - ဂေါ့ရိုး" ဟု ခေါ်ခဲ့ကြသည်။ တောင်၏ အရှေ့ဘက်တောင်စောင်းတွင် ကြီးမားသည့်အခေါင်းပေါက်ကြီးရှိသည်။ တောင်၏ ပတ်ဝန်းကျင်တွင် တောင်ပေါ်ဒေသပေါက်ပင်အတော်များများ ပေါက်ရောက်ရှင်သန်လျက်ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် ဤတောင်သည် ဆုမိအဲတနခ၏ "ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် ပန်းတောင် ၁၀၀" စာရင်းတွင် ဖော်ပြခြင်းခံခဲ့ရသည်။

## တောင်တက်ခြင်း
၁၉၃၁ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလတွင် ဂျပန်လူမျိုးတောင်တက်သမား ဘွန်းတရိုးခတိုး သည် တစ်ဦးတည်း တောင်ပေါ်သို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။

### အဓိကတောင်တက်လမ်း
တောင်ထိပ်သို့ တက်ရောက်သည့် တောင်တက်လမ်းများစွာ ရှိသည်။
* Hietsu-shin-dō
* Kamioka-shin-dō
* Arimine-guchi
*အနောက်ဘက်ဂင်ဇာဒိုင်းမွန်းလမ်းကြောင်း (အိုရိတတဲမှ - ခုရိုဘဲဂေါ့ရိုး သို့ - ယရိတောင် သို့)

### တောင်ပေါ်တဲငယ်
### Mountain hut 
ခုရိုဘဲဂေါ့ရိုးတောင်ပတ်ဝန်းကျင်တွင် တောင်ပေါ်တဲငယ်များစွာ ရှိသည်။
Thera are several mountain huts around Mount Kurobegorō.
* 
*  
* 

### တောင်ပေါ်ပေါက်ပင်များ
တောင်ပတ်ဝန်းကျင်တွင် တောင်ပေါ်ပေါက်ပင်များစွာ တွေ့ရသည်။

## ပထဝီသွင်ပြင်
### အနီးအနားရှိ တောင်များ
, seen from Mount Kasa]]
 seen from Mount Kurai]]

### မြစ်များ
ဤမြစ်သည် အောက်ဖော်ပြပါမြစ်များအတွက် ရေရရှိသည့် ရင်းမြစ်လည်း ဖြစ်သည်။ ဤမြစ်များသည် ဂျပန်ပင်လယ်အတွင်းသို့ စီးဝင်သည်။
*Nakanomata River (tributary of the Takahara River)
*Kanekido River (tributary of the Jōganji River)
*Uma River and Gorō River (tributaries of the Kurobe River)

## ရုပ်ပုံများ
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
တတဲတောင်

**တတဲတောင်** (立山, Tate-yama) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ တိုယာမစီရင်စု၏ အရှေ့တောင်ဘက်ဒေသတွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ "တတဲယာမ" ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ ဟိတဒတောင်တန်းများတွင် အမြင့်ဆုံးသော တောင်များထဲတွင် ဤတောင်လည်း ပါဝင်သည်။ အမြင့် ၃၀၁၅ မီတာ (၉၈၉၂ ပေ) ရှိသည်။ ဖူဂျီတောင်၊ ဟခုတောင်များနှင့်အတူ ဤတောင်ကို "ဂျပန်နိုင်ငံ၏ မြင့်မြတ်သည့်တောင်သုံးခု"  (三霊山, Sanreizan) ဟု ခေါ်ကြသည်။ ဤတောင်တွင် တောင်ထိပ်သုံးခုပါဝင်သည်။ ၎င်းတို့မှာ အိုးနန်းဂျိယာမ(大汝山, 3,015 m)၊ အိုယာမ(雄山, 3,003 m)နှင့် ဖုဂျိနိုအိုရိတတဲ (富士ノ折立, 2,999m) တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဤတောင်ထိပ်သုံးခုသည် တောင်ကျောရိုးကို ဖြစ်ေပါ်စေသည်။ တတဲယာမတောင်သည် တတဲယာမတောင်တန်းများ (立山連峰, Tateyama-renpō) တွင် အမြင့်ဆုံးတောင်လည်း ဖြစ်သည်။ 

အိုယာမတောင်ထိပ်တွင် အိုယာမနတ်ကျောင်း တည်ရှိသည်။

တတဲတောင်သို့ ပထမဆုံးတက်ရောက်ခဲ့သူမှာ ဆအဲခိနိုအရိုယောရိ ဖြစ်သည်။ သူသည် အဆုခခေတ်တွင် တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၃၄ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၄ ရက်နေ့တွင် တောင်တည်ရှိရာဧရိယာကို ချူးဘု - ဆန်းဂခုအမျိုးသားဥယျာဉ်နယ်မြအတွင်း ပါဝင်သည်ဟု သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

## အမည်
ခန်ဂျိအက္ခရာဖြင့် ဤတောင်၏ အမည်ကို 立山 ဟု ရေးသည်။ အသံထွက်မှာ "တတဲယာမ" ဖြစ်သည်။ 立 သည် "မတ်တပ်ရပ်ခြင်း"၊ 山 သည် "တောင်" ဟု အဓိပ္ပါယ်ရသည်။ တိုယာမစီရင်စုအစိုးရသည် ဤတောင်၏ တရားဝင်အမည်အဖြင့် "တတဲယာမတောင်" ဟူသည့် အသုံးအနှုန်းကို တရားဝင်အသုံးပြုသည်။

## ပထဝီသွင်ပြင်
### တည်နေရာ
တတဲယာမတောင် သည် တိုယာမစီရင်စု၏ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ တောင်ခြေတွင် တတဲယာမမြို့ ရှိသည်။ ဤမြို့သို့ စီရင်စု၏မြို့တော်ဖြစ်သည့် တိုယာမမြို့မှ ရထားဖြင့် သွားရောက်နိုင်သည်။ အများပြည်သူသုံးသယ်ယူပို့ဆောင်ရေးဝန်ဆောင်မှုများသည် တောင်တက်သူများနှင့် ခရီးသွားများကို မုရိုဒိုးစခန်းအထိ ပြေးဆွဲဝန်ဆောင်မှုပေးလျက်ရှိသည်။ ဤစခန်းသည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၂၄၅၀ မီတာ (၈၀၃၈ ပေ) တွင် တည်ရှိသည်။ ထိုနေရာမှတဆင့် တောင်ထိပ်သို့ ခြေကျင်ခရီးတက်ရသည်။ တောင်၏ တည်နေပုံကြောင့် နှင်းများကို စုပုံလာစေကာ ရေခဲမြစ်များ ဖြစ်ပေါ်လာစေသည်။

### အနီးအနားရှိ တောင်များ
 at sunset]]

### မြစ်များ
တတဲတောင်မှ ရေများသည် အောက်ပါမြစ်နှစ်ခုအတွင်းသို့ စီးဝင်သည်။ ထို့နောက် ထိုမြစ်များမှတဆင့် ဂျပန်ပင်လယ်အတွင်းသို့ စီးဝင်သွားသည်။ ထိုမြစ်နှစ်ခုမှာ -
* Hayatsuki River
*ဟယဆွတ်ခိမြစ်
*ဆွတ်ရုဂိဆဝ (ခုရိုဘဲမြစ်၏ မြစ်လက်တက်)

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ဆွတ်ရုဂိတောင် (တိုယာမ)

**ဆွတ်ရုဂိတောင်** (剱岳, Tsurugi-dake)  သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ တိုယာမစီရင်စု၏ အရှေ့ဘက်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သ်ည။ ဟိဒတောင်တန်းများတွင် ပါဝင်ပြီး ထိုတောင်တန်းများထဲတွင် အမြင့်ဆုံးတောင်များထဲမှ တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ အမြင့် ၂၉၉၉ မီတာ (၉၈၃၉ ပေ) ရှိသည်။ ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင်လည်း ဖော်ပြခြင်းခံခဲ့ရသည်။ ဤတောင်သည် တက်ရောက်ရန် "အန္တရာယ်အရှိဆုံးတောင်" ဟုလည်း ပြောဆိုကြသည်။

ဆွတ်ရုဂိတောင်သို့ တက်ရောက်မည်ဆိုပါက ကမ္ဘာ့အဆင့်ရှိ ရှည်လျားသည့်တောင်တက်လမ်းများကို တက်ရောက်ရမည် ဖြစ်သည်။ တောင်သို့ တက်ရောက်ရသည့်လမ်းသည် အန္တရာယ်များသော်လည်း လူသေဆုံးသည့်နှုန်းသည် တနိဂဝတောင်နှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်မည်ဆိုပါက နည်းပါးသည်ကို တွေ့ရသည်။ 

ဤတောင်သို့ ပထမဆုံးအနေဖြင့် ၁၉၀၇ ခုနှစ်တွင် အိခုတနိုဘု သည် တက်ရောက်ခဲ့သည်။ တောင်ထိပ်သို့ရောက်သည့်အခါတွင် အိခုတသည် သံချေးတက်နေသည့် ဓားနှင့် တောင်ဝှေးတစ်ခုကို တွေ့ရှိခဲ့သည်။ စူးစမ်းမှုများပြုပြီးနောက်တွင် ဓားသည် နှစ် ၁၀၀၀ မတိုင်မီက ရဟန်းတစ်ပါးပိုင်ဆိုင်ခဲ့သည့်အရာ ဖြစ်သည်ဟု ယုံကြည်ခဲ့ကြသည်။

## ထင်ရှားသည့် ဖော်ပြမှုများ
ဆွတ်ရုဂိတောင် (劒岳 点の記, Tsurugidake Ten no Ki) ဟူသည့် ရုပ်ရှင်ကို ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် ထုတ်လွှင့်ခဲပြီး ထိုနှစ်အတွက် ဂျပန်ပညာရေးရုပ်ရှင်ဒါရိုက်တာဆုကို ရရှိခဲ့သည်။

## ရုပ်ပုံများ

File:Tsurugidake from bessan 22 1995 8 20.jpg|thumb|none|Mount Tsurugi seen from the due south. Taken from Mount Bessan.
File:Mount Tsurugi from Maetsurugi 1994-10-10.jpg|thumb|none|Main peak of Mount Tsurugi.
File:From Mount Tsurugi (28864411305).jpg|thumb|none|Looking south from Mount Tsurugi.

## ပြင်ပလင့်များ
*

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
တတဲရှိနတောင်

**တတဲရှိနတောင်** (蓼科山, Tateshina-yama)  သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နဂနိုစီရင်စုရှိ တတဲရှိနမြို့နှင့် ချိနိုမြို့များ၏ နယ်နိမိပေါ်တွင် တည်ရှိနေသည့် မီးတောင်အုပ်စု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်ကို ဆုဝဖုဂျိ ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ တောင်အမြင့်သည် ၂၅၃၀ မီတာ (၈၃၀၁ ပေ) ရှိသည်။ ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည့်တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။

## အကြောင်းအရာ
တတဲရှိနတောင်သည် မီးတောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ တောင်၏ အမည်တွင် ပါဝင်သည့် တတဲ (tate) သည် water-pepper ကို ရည်ညွှန်းပြီး၊ ရှိန ဆိုသည်မှာ အဆင့်များ သို့မဟုတ် မြင့်မားသည့်နေရာများ ဟု အဓိပ္ပါယ်ရသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် တတဲရှိနဟူသည့် အမည်သည် water-peppers များပေါက်ရောက်ရာမြင့်မားသည့်တောင် ဟု အဓိပ္ပါယ်ရှိသည်။ တောင်၏ အခြားအမည်တစ်ခုမှာ "ဆုဝဖုဂျိ" ဖြစ်ပြီး ဆုဝဒေသရှိ ဖုဂျိတောင် ဟု အဓိပ္ပါယ်ရသည်။

တတဲရှိနတောင်သည် ယဆွတ်ဂတခဲ-ချူးရှင်းခိုးဂန်းအမျိုးသားဥယျာဉ်တွင် ပါဝင်သည့် အဓိကကျသည့် အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။

## တောင်တက်လမ်း
တတဲရှိနတောင်သို့ တက်ရောက်သည့် တောင်တက်လမ်းသည် ကောင်းမွန်စွာထိန်းသိမ်းပြုပြင်ထားသည့် လမ်းဖြစ်သည်။ လူအသုံးအများဆုံးလမ်းမှာ နနဂိုမဲကားပါကင်နေရာမှ စတင်သည့်လမ်း ဖြစ်သည်။

## ရုပ်ပုံများ

File:Tateshina4.jpg|တတဲရှိနတောင်၏ မီးတောင်ဝတွင် တွေ့ရသည့်အပျက်အစီးများ
File:Tateshina1.jpg|တတဲရှိနတောင်ထိပ်
File:Yatsugatake from tateshina.jpg|တတဲရှိနတောင်မှ မြင်ရသည့် ယဆွတ်ဂတခဲတောင်များ
File:Tateshina5.jpg|တောင်အလယ်မှ တတဲရှိနတောင်ကို မြင်ရပုံ
File:Tengudake7.JPG|တန်းဂုတောင်မှ မြင်ရသည့် တတဲရှိနတောင်
File:Akadake6.JPG|အခတောင်မှ မြင်ရသည့် တတဲရှိနတောင်
File:Iodake3.JPG|အိအိုးတောင်မှ မြင်ရသည့် တတဲရှိနတောင်
File:Tateshina03.JPG|ဩဂုတ်လတွင် မြင်ရသည့် တတဲရှိနတောင်

## ကိုးကား
* Shirakaba Kogen Hotel
* Official Home Page of the Geographical Survey Institute in Japan 
* 

ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ဘင်္ဂါလီလူမျိုး

ဘင်္ဂါလီလူမျိုး  ( ) များသည် တောင်အာရှ တွင်နေထိုင်သော အင်ဒို-အာရိယန်လူမျိုးများဖြစ်ပြီး ဘင်္ဂလားဒေသတွင် အဓိကနေထိုင်ကြသည်။ဘင်္ဂါလီလူမျိုးများသည် ဘင်္ဂလာဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၊အိန္ဒိယ်နိုင်ငံ ၏ ဘင်္ဂလားဒေသတစ်ဝိုက်တွင် လူဦးရေအများအပြားဖြင့် ပြန့်နှံ့နေထိုင်လျက်ရှိသည်။အင်ဒို-အာရိယန် ဘာသာစကားပြောလူမျိုးများတွင် လူဦးရေအများဆုံးဖြစ်သည်။

ဘင်္ဂါလီလူမျိုးများသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် တတိယမြောက်လူဦးရေအများဆုံးဖြစ်ပြီးတောင်အာရှတွင်သာမက ပင်မ အင်ဒို-ဥရောပဘာသာစကားပြောလူမျိုးများ တွင်လည်း လူဦးရေအများဆုံးလူမျိုးများဖြစ်သည်။ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နှင့် အိန္ဒိယပြည်နယ်များ၏ အနောက်ဘင်္ဂလား၊ ထရီပူရ၊ မဏိပူရနှင့် အာသံပြည်နယ်၏ ဘားရက်ချိုင့်ဝှမ်းများမှလွဲ၍ ဘင်္ဂါလီအများစုနေထိုင်သည့် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ ပြည်ထောင်စုနယ်မြေဖြစ်သော Andaman နှင့် Nicobar ကျွန်းစုများတွင် နေထိုင်ကြပြီး၊ အိန္ဒိယပြည်နယ်များဖြစ်သည့် Arunachal Pradesh၊ Delhi၊ Odisha၊ Chhattisgarh, Jharak'shan, Indian ပြည်နယ်များတွင် သိသာထင်ရှားသော လူဦးရေများဖြင့် နေထိုင်ကြသည်။ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာဘင်္ဂါလီလူမျိုးအများစုနေထိုင်ရာ အရှေ့အလယ်ပိုင်း၊ ပါကစ္စတန်၊ မြန်မာ၊ ဗြိတိန်၊ အမေရိကန်၊ မလေးရှား၊ အီတလီ၊ စင်ကာပူ၊ မော်လဒိုက်၊ ကနေဒါ၊ ဩစတြေးလျ၊ ဂျပန်နှင့် တောင်ကိုရီးယားတို့တွင်လည်း ဘင်္ဂါလီအသိုင်းအဝိုင်းများ ကောင်းစွာထူထောင်ထားသည်။

ဘင်္ဂါလီများသည် ဘာသာရေးအရ ဆက်နွယ်မှုနှင့် ဓလေ့ထုံးတမ်းအရ ကွဲပြားသောအုပ်စုဖြစ်သည်။ဘင်္ဂါလီ ၇၀% သည် မွှတ်ဆလင်များဖြစ်ပြီး ဟိန္ဒူနှင့် အခြားဘာသာကိုးကွယ်သူများလည်းရှိသည်။ အဓိကအားဖြင့် ဆွန်နီမွတ်ဆလင်များဖြစ်သည်။အိန္ဒိယဘင်္ဂါလီများသည် ဟိန္ဒူဘာသာကိုးကွယ်ကြသည်။ပေါ်တူဂီကုန်သည်များမှ ဆင်းသက်လာသော ဘင်္ဂလီခရစ်ယာန်ဘာသာဝင် အနည်းစုရှိသည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်ဘင်္ဂလီအများစုသည် စစ်တကောင်းနှင့် ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ မရမာကြီးလူမျိုးများဖြစ်သည်။အနောက်ဘင်္ဂလားနှင့် Jharkhand ၏ Rarh ဒေသတွင် Sarak ဟုခေါ်သော ဂျိန်းဘာသာဝင် ဘင်္ဂါလီများလည်းရှိသည်။
အဲချိဂေါ့ - ခိုမဂတခဲတောင်

**အဲချိဂေါ့ - ခိုမဂတခဲ** သို့မဟုတ် **အုအိုနုမ - ခိုမဂတခဲ** (越後駒ヶ岳 or 魚沼駒ヶ岳) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နီးဂတစီရင်စု၊ မိနမိအုအိုနုမမြို့နှင့် အုအိုနုမမြို့တို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် အမြင့် ၂၀၀၂.၇ မီတာ (၆၅၇၁ ပေ) ရှိသည်။ အဲချိဂေါ့ - ခိုမဂတခဲသည် နခနိုဒခဲ၊ ဟက်ခိုင်တောင် စသည့်တောင်များနှင့်အတူ အဲချိဂေါ့ဒေသ၏ ကြီးမြတ်သည့်တောင်သုံးခု ဖြစ်သည်။ အဲချိဂေါ့ဆိုသည်မှာ နီးဂတစီရင်စုကို ခေါ်ဝေါ်သည့် ရှေးအမည်ဖြစ်သည်။

## ပထဝီသွင်ပြင်
အဲချိဂေါ့ - ခိုမဂတခဲတောင်သည် အဲချိဂေါ့တောင်တန်းများ၏ အလယ်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ အဲချိဂေါ့တောင်တန်းများသည် နီးဂတစီရင်စု၊ ဖုခုရှီးမားစီရင်စုနှင့် ဂွန်းမစီရင်စုတို့တွင် သွယ်တန်းတည်ရှိနေသည်။ ဆောင်းဦးရာသီနှောင်းပိုင်းနှင့် နွေဦးရာသီအစောပိုင်းတွင်  ဆိုက်ဘေးရီးယားမှ မုတ်သုံရာသီကြောင့် ဤဒေသတွင်နှင်းများသည် ၂ မီတာမှ ၃ မီတာအထိ ထူထဲစွာကျဆင်းလေ့ရှိသည်။ တောင်တက်သူများသည် နွေရာသီနှောင်းပိုင်းတွင်ပင် တောင်ပေါ်၌ နှင်းများကို မြင်နိုင်သေးသည်။ နှင်းများထူထဲသည့်အတွက် ဤတောင်သည် မြစ်များစွာတို့အတွက် ရေအရင်းအမြစ်လည်း ဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် ခိတနိုမတမြစ်၊ မိဇုနရှိမြစ်နှင့် ဆနရှိမြစ်တို့ဖြစ်ပြီး ဤမြစ်များအတွင်းမှတဆင့် ဂျပန်ပင်လယ်အတွင်းသို့ စီးဝင်သည်။ ထိုကဲ့သို့ များပြားလှသည့်ရေများကို စိုက်ခင်းများနှင့် ရေအားလျှပ်စစ်ထုတ်လုပ်ခြင်းများအတွက် အသုံးပြုသည်။

ဆောင်းရာသီနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်အနေထားဖြင့် နွေရာသီသည် ပူပြင်း၍ စိုထိုင်းသည်။ ထို့အပြင် နွေရာသီကာလတွင် နေ့တိုင်းနီးပါး ညနေအချိန်တွင် မိုးကြိုးများ ခြိမ်းလေ့ရှိသည်။ တောင်တက်သူများအနေဖြင့် အပူချိန်လွန်ကဲသည့် ဖြစ်စဉ်နှင့် မိုးကြိုးပစ်ချခံရနိုင်ခြင်းများကို သတိရှိသင့်သည်။

## တောင်တက်လမ်း
တောင်ထိပ်သို့ တောင်ကတ်လမ်းများစွာ ရှိသည်။ အလွယ်ကူဆုံးနှင့် လူကြိုက်အများဆုံးလမ်းမှာ ရှိအိုရိတောင်တက်လမ်း (: 枝折峠)  ဖြစ်သည်။ အခြားသော လမ်းများမှာ ခုရှီဂဟနလမ်း၊ ခိုမနိုယုလမ်းနှင့် အဲချိဂေါ့ဆန်းဇန်းတောင်ကြောလမ်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။ တောင်တက်လမ်းအားလုံးသည် ရှည်လျားပြီး ကြိုးစားတက်ရသော်လည်း အထူးတလည်ကျွမ်းကျင်မှု မလိုအပ်ပေ။ တောင်တက်သူများအနေဖြင့် မနက်ခင်းစောစောတက်သွားမည်ဆိုပါက တောင်စတင်တက်ခဲ့ရာနေရာသို့ ပြန်လည်ဆင်းသက်လာနိုင်သည့် အကွာအဝေး ဖြစ်သည်။ တောင်တက်ရန် အကောင်းဆုံးအချိန်သည် ဇွန်လနှင့် အောက်တိုဘာလအစောပိုင်းကာလ ဖြစ်သည်။

## ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး
မုအိခမချိဘူတာ၊ အုရဆဘူတာနှင့် ခိုအိဒဲဘူတာများမှ တောင်စတင်တက်ရာနေရာသို့ အချို့ဘတ်စကားများကို စီးနင်းကာ သွားရောက်နိုင်သည်။ သို့သော်လည်း ကိုယ်ပိုင်ကား သို့မဟုတ် တက္ကစီဖြင့် သွားခြင်းက ပိုမိုသက်သောင့်သက်သာ ဖြစ်စေမည် ဖြစ်သည်။ တောင်စတင်တက်ရောက်ရာနေရာတွင် အခမဲ့ယာဉ်ရပ်နားနိုင်သည့်နေရာများစွာ ရှိသည်။ သို့သော် တောင်တက်ရာသီတွင်မူ ကားပါကင်သည် ကားများဖြင့် အလျင်အမြန် ပြည့်လျှံသွားတတ်သည်။

## ပြင်ပလင့်များ
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ခိဆိုခိုမတောင်

**ခိဆိုခိုမတောင်**(木曽駒ヶ岳, Kisokoma-ga-take)  သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နဂနိုစီရင်စု၊ ခိဆိုခရိုင်ရှိ အဂဲမဆွတ်မြို့နှင့် ခိဆိုမြို့၊ ခမိအိနခရိုင်ရှိ မိယဒမြို့တို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်ဖြစ်သည်။ ၂၉၅၆ မီတာ (၉၆၉၈ ပေ) မြင့်သည်။ ခိဆိုတောင်တန်းများတွင် အမြင့်ဆုံးတောင်လည်း ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ဖော်ပြခြင်းခံခဲ့ရသည်။ တစ်ခါတရံ ဤတောင်၏ အမည်ကို အတိုကောက် "ခိဆိုခိမ" ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ ခန်ဂျိအက္ခရာဖြင့် အခြားရေးဟန်ဖြစ်သည့်  木曾駒ヶ岳 (Kisokoma-ga-take) ဟုလည်း ရေးကြသည်။

## တောင်တက်ခြင်း
ခိဆိုခိုမတောင်၏ အရှေ့ဘက်ခြမ်းတွင် ခိုမဂတခဲတောင်တက်ကေဘယ်ကား ရှိသည်။ ခရီးသွားများနှင့် တောင်တက်သမားများသည် တောင်ထိပ်ရှိ စခန်းသို့ သွားရောက်လည်ပတ်ကြသည်။ တောင်ပေါ်တွင် ဟိုတယ်တစ်ခုနှင့် နားနေရန်တဲငယ် ငါးခု ရှိသည်။ ဟိုတယ်၏ အမည်မှာ "ဟိုတယ်ဆန်းဂျောဂျိခိ" ဖြစ်သည်။ ခိဆိုခိုမတောင်နှင့် နခတောင်အကြားတွင် နားခိုရန်နေရာတစ်ခု ရှိသေးသည်။ တောင်ပတ်ဝန်းကျင်တွင် တောင်တက်လမ်းကြောင်းများစွာ ရှိသည်။

## ရုပ်ပုံများ
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
သန်းစိုး (သံတူကြောင်းကွဲ)

**သန်းစိုး**ဟူသော လူပုဂ္ဂိုလ်နာမည်များသည် အောက်ပါအနက် တခုခုဖြစ်နိုင်သည်-

* သန်းစိုး - မြန်မာဘောလုံးအာကစားသမား
* သန်းစိုး (ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်) - လက်ရှိ ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ
မရမာကြီး လူမျိုး

**မရမာကြီး** () သို့မဟုတ် **ဘောရိုဝါ လူမျိုး**သည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ အနောက်ဘင်္ဂလားပြည်နယ်၊ဘင်္ဂလာဒေ့ရှ်နိုင်ငံ စစ်တကောင်းဒေသနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ ရခိုင်ပြည်နယ်တွင်နေထိုင်သော  ဗုဒ္ဓဘာသာလူမျိုးစုတစ်ခုဖြစ်သည် ။ရခိုင်သမိုင်း အရ မရမာကြီး ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် နှစ်ပေါင်း ၅၀၀၀ ကျော် နေထိုင်လာခဲ့သည်။မရမာကြီးလူမျိုးများကို ရခိုင်မျိုးနွယ်စု ခုနစ်မျိုးအနက်မှ တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။အနောက်ဘင်္ဂလား (အိန္ဒိယ) တွင် မရမာကြီး ဗုဒ္ဓဘာသာအသိုင်းအဝိုင်းကို Scheduled Tribe (ST) အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုထားသည်။  
ဤအမည်ကို တချို့နေရာများတွင် မရမာလူမျိုးများနှင့် မထင်မှတ်စွာ ရောထွေးဖော်ပြနေကြသော်လည်း၊  
မရမာ သည် တိဗက်-ဗမာနွယ် လူမျိုးစုဖြစ်သည်။

မျိုးရိုးဗီဇ သုတေသနအရ မရမာကြီးလူမျိုး များသည် အဓိကအားဖြင့် အင်ဒို-အာရိယန်နွယ်ဖြစ်ပြီး ဘင်္ဂါလီလူမျိုးများ နှင့် အလွန်နီးစပ်ကြသည် ။  
အများစုတွင် haplogroup R1a၊ H၊ haplogroup L တို့ကို တွေ့နိုင်ပြီး တချို့တွင် O နှင့် D ကဲ့သို့ တိဗက်-ဗမာနွယ် haplogroups တို့လည်း တွေ့ရသည် ။မရမာကြီးလူမျိုး များသည် အင်ဒို-အာရိယန် အခြေခံမျိုးရိုးဖြစ်သော်လည်း တိဗက်-ဗမာနွယ် မျိုးရိုး အနည်းငယ်ပါဝင်ကြသည်။သမိုင်းကြောင်းအရ ရခိုင်လူမျိုးများနှင့်လည်း ဆက်စပ်လျက်ရှိသောလူမျိုးများဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
အင်နာလော့စနစ်

အင်နာလော့စနစ်နှင့် အင်နာလော့အီလက်ထရောနစ်

အင်နာလော့စနစ်တွင် တစ်ဆက်တည်းရှိသောဂဏန်းများကို အသုံးပြု၍ သတင်းအချက်အလက်များကို ဖော်ပြကြသည်။

အင်နာလော့အီလက်ထရွန်းနစ်ဆိုသည်မှာ အီလက်ထရွန်းနစ်နယ်ပယ်ခွဲတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ လျှပ်စစ်ပတ်လမ်းများဖြင့် အီလက်ထရွန်များအချင်းချင်းမည်သို့ ဆက်သွယ်လုပ်ကိုင်သည်ကို လေ့လာသောနည်းပညာဖြစ်သည်။

ဥပမာ - ၁. အင်နာလော့ နာရီ (နာရီလက်တံ ဆက်တိုက်ရွေ့လျားခြင်းဖြင့် အချိန်နာရီကိုပြသပေးခြင်း၊

၂. အင်နာလော့ ကွန်ပျူတာ (ဦးဆုံးကွန်ပျူတာအနေဖြင့် တုန်ခါမှုတိုင်းကိရိယာ oscilloscope အနေဖြင့် ဖြစ်ပြီး၊ တိုင်းတာချက်များကို တဆက်တည်းရှိ စိုင်းလှိုင်းပုံသဏ္ဌာန်၊ ကော့စ်လှိုင်းပုံသဏ္ဌာန်ဖြင့် ဖော်ပြပေးသည်။)
လွန်းကြွယ်

**လွန်းကြွယ်** (၂၄ စက်တင်ဘာ ၁၉၃၀ - ၂ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅) သည် ပန်းချီဂုဏ်ထူးဆောင် ပါရဂူဘွဲ့ရ ပန်းချီဆရာကြီး တစ်ဦးဖြစ်သည်။ဘိလပ်ပြန်ပန်းချီဆရာကြီး ဦးဘဉာဏ် လက်ထွက် ထင်ရှားကျော်ကြားသည့် မြန်မာ့ပန်းချီကျော်များထဲမှ ဆရာကြီးဦးသိန်းဟန် ၏ တပည့်ကျော် တစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။ 

## ပန်းချီဘဝဖြတ်သန်းမှု 
ပန်းချီ ဦးလွန်းကြွယ်ကို ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ်၊ စက်တင်ဘာ ၂၄ ရက်တွင်  ရန်ကုန်မြို့၌ ဖခင်ဖြစ်သူ ဘီအိုစီ စာရေးကြီး ဦးဘခိုင် နှင့် မိခင်ဖြစ်သူ ကျောင်းဆရာမ ဒေါ်အုန်းသွယ် တို့မှ မွေးဖွားခဲ့သည်။မွေးချင်း နှစ်ဦးအနက် အငယ်ဆုံးသား ဖြစ်သည်။

ဖခင်ဖြစ်သူသည် ၎င်း အသက် ၅လသားအရွယ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့၍ မိခင်ဖြစ်သူ၏ အုပ်ထိန်းမှုအောက်တွင်ပင် ရှင်သန်ကြီးပြင်းခဲ့ရသည်။ငယ်စဉ်ဘဝထဲကပင် ပန်းချီကို ဝါသနာထုံခဲ့သည်။၎င်းအသက် ၁၇ နှစ်အရွယ် ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် မုဒုံမြို့ အလယ်တန်းကျောင်းမှနေ၍  သတ္တမတန်းအောင်မြင်ခဲ့သည်။

ကျောင်းပညာရေးကို ထိုမှာပင် ရပ်နားလိုက်ပြီး၊Commercial Art ကို  မော်လမြိုင်ကမြို့မှ ပန်းချီဆရာဦးလှအောင်၊ ပန်းချီဆရာ ဦးသာလွင် တို့ထံမှ စတင်လေ့လာသင်ယူခဲ့သည်။

ထို့နောက် ၁၉၅၄ ခုနှစ် မှ ၁၉၅၅ ခုနှစ် အထိ   ကန်ဘဲ့ဆရာအတတ်သင်သိပ္ပံကျောင်းတွင် ပန်းချီပညာဆရာအတတ်သင်ဘွဲ့ကို သင်ယူခဲ့သည်။ ဆရာအတတ်သင်ဘွဲ့ရပြီးနောက်  အဆိုပါမုဒုံအလယ်တန်းကျောင်း၌ပင်   နည်းပြဆရာတာဝန်ဖြင့် ကလေးပန်းချီပညာရပ်ကို  နှစ်နှစ်တိတိ သင်ကြားပို့ချ လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။

ဆက်၍ ရန်ကုန်ယဉ်ကျေးမှုဌာနအောက်ရှိ ပန်းချီပန်းပုကျောင်းတွင် ပန်းချီနည်းပြဆရာအဖြစ် ပြောင်းရွှေ့လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ထိုကျောင်း၌ ဘိလပ်ပြန်ပန်းချီဆရာကြီး ဦးဘဉာဏ် လက်ထွက် ထင်ရှားကျော်ကြားသည့် မြန်မာ့ပန်းချီကျော်များထဲမှ ဆရာကြီးဦးသိန်းဟန် ၏ တပည့်အဖြစ် ပန်းချီပညာကို အနီးကပ်လေ့လာသင်ယူခွင့်ရရှိခဲ့သည်။  

ထို့ပြင် မြန်မာ့ပန်းချီလောကရှိ လူသိများသည့် ပန်းချီဆရာကြီးများဖြစ်သည့် ဦးသက်ဝင်း၊ ဦးချစ်မောင်၊ ဦးစံဝင်း၊ ဦးသိန်းဟန် နှင့် ဦးငွေကိုင်တို့တွင်လည်း ပညာသင်ကြးခွင့်ရရှိခဲ့သည်။  

၁၉၆၄ ခုနှစ် တွင် တရုတ်နိုင်ငံ သို့ တစ်နှစ်ကြာ ပညာတော်သင် စေလွှတ်ခံရသည်။၁၉၇၁ ခုနှစ်တွင် အရှေ့ဂျာမနီနိုင်ငံသို့  ပညာတော်သင်ဆက်လက်စေလွှတ်ခံရပြန်သည်။အရှေ့တိုင်း နှင့် အနောက်တိုင်း ပန်းချီပညာရပ်အစုံသင်ကြားခွင့်ကြုံခဲ့ရသည့် ၎င်းသည်  ၁၉၇၇ ခုနှစ်အရောက်၌ ပန်းချီပန်းပုကျောင်း၏ ယာယီကျောင်းအုပ်အဖြစ် တာဝန်အပ်နှင်းခြင်းခံရသည်။ ၁၉၇၉ ခုနှစ်တွင်မူ ၎င်းသည် ထိုကျောင်းမှ အငြိမ်းစားယူခဲ့သည်။

ထိုနောက်ပိုင်းကစ၍ မကွယ်လွန်မီအချိန်အထိ ကိုယ်ပိုင် ပန်းချီများကို ရေးဆွဲခဲ့ပြီး၊ပြပွဲများ ခင်းကျင်းပြသခဲ့သည်။

## ဘဝနိဂုံး 
ဆရာကြီးဦးလွန်းကြွယ် သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊အောက်တိုဘာ ၂ ရက် နံနက်ပိုင်းတွင် လူကြီးရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။၎င်းသည် မကွယ်လွန်မီ ရက်အနည်းငယ်ကပင် ၎င်း၏ ၉၅ နှစ်ပြည့်၊ ၉၆နှစ်အဝင် မွေးနေ့ပွဲကို ပန်းချီပြပွဲ နှင့်အတူ ကိုယ်တိုင် ကျင်းပခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ဝရုဆဝတောင်

**ဝရုဆဝတောင်**  (悪沢岳, Warusawa-dake) သို့မဟုတ် ဟိဂရှိတောင်  (東岳, Higashi-dake) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိဇုအိုခစီရင်စုတွင် တည်ရှိသည့် တောင်ဖြစ်သည်။ အမြင့် ၃၁၄၁ မီတာ (၁၀၃၀၅ ပေ) ရှိသည်။ ဤတောင်သည် အခအိရှိတောင်တန်များတွင် ပါဝင်ပြီး တောင်တန်း၏ တောင်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ ၎င်းတောင်တန်းများကို "တောင်ပိုင်းတောင်တန်းများ" (南アルプス) ဟု သိကြသည်။ ထို့အပြင် ဤတောင်သည် တောင်ပိုင်းတောင်တန်းများအမျိုးသားဥယျာဉ်နယ်မြေအတွင်းတွင်လည်း ပါဝင်သည်။

## အရခဝတောင်သုံးလုံး
ဝရုဆဝတောင်၊ အရခဝ-နခတောင်၊ အရခဝမအဲတောင် စသည့်တောင်များကို အရခဝတောင်သုံးတောင်ဟု ခေါ်ကြသည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
မယ်ဟောင်ဆောင်ပြည်နယ်

မယ်ဟောင်ဆောင်( ,,)သည်ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ခုနှစ်ဆယ့်ခြောက်ပြည်နယ်ထဲမှတစ်ခုဖြစ်သည်။ထိုင်းနိုင်ငံမြောက်ပိုင်း၏ အနောက်ဘက်အကျဆုံးပြည်နယ်ဖြစ်သည်။မြန်မာနိုင်ငံ၏ ကယားပြည်နယ်၊ရှမ်းပြည်နယ်နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံ ချင်းမိုင်နှင့်တာ့ခ် ခရိုင်တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်းထိစပ်နေသည်။တောင်ဘက်တွင်လည်း မြန်မာနိုင်ငံ၊ကရင်ပြည်နယ်နှင့်ထိစပ်နေသည်။

မယ်ဟောင်ဆောင်သည်  “The city of three mists” ဟူ၍လည်းထင်ရှားသည်။ရှမ်းကုန်းမြေမြင့်၏ တောင်တန်းများနှင့် ဆက်စပ်နေပြီး ထိုင်းနိုင်ငံ၏ တောင်အထူထပ်ဆုံးပြည်နယ်ဖြစ်ပြီး 12,765 စတုရန်းကီလိုမီတာ (4,929 စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။မြူများမကြာခဏ ကျလေ့ရှိသည်။မယ်ဟောင်ဆောင်မြို့ကို ၁၉ ရာစုအစောပိုင်းတွင် မူလက ချင်းမိုင်ဘုရင်၏ အမိန့်ပေးချက်အရ ဆင်လေ့ကျင့်ရေးစခန်းအဖြစ် တည်ထောင်ခဲ့သည်။2012 ခုနှစ်စာရင်းအရ မယ်ဟောင်ဆောင်သည် ထိုင်းနိုင်ငံ၏ အဆင်းရဲဆုံးပြည်နယ်ဖြစ်သည်။
သင်ဇာဝင့်ကျော်

**သင်ဇာဝင့်ကျော်** (၄ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၈၇ မွေးဖွား)သည် အမျိုးသမီးမော်ဒယ်သရုပ်ဆောင် တစ်ဦးဖြစ်သည်။ကြော်ငြာမော်ဒယ်တစ်ဦး အဖြစ် လူသိများသည်။

## ငယ်ဘဝ 
သင်ဇာဝင့်ကျော် ကို  ၁၉၈၇ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၄ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ မွေးဖွားခဲ့ပြီး၊ ဖခင်ဖြစ်သူမှာ  ရှမ်းတိုင်းရင်းသား ဖြစ်ပြီး၊မိခင်မှာ မွန်လူမျိုး ဖြစ်သည်။  မိသားစုတွင် ဒုတိယမြောက်သမီးဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်အရှေ့ပိုင်းတက္ကသိုလ်မှ ဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။ 

## သရုပ်ဆောင်ဘဝ 
သူသည် ကြော်ငြာမော်ဒယ်တစ်ဦးအနေဖြင့် သရုပ်ဆောင်လောကထဲ စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ အနုပညာအလုပ်မှ မော်ဒယ်လ်အဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲပြီးနောက် ပို၍ ကျော်ကြားလာခဲ့သည်။၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် သူပါဝင်သည့်  ဇာတ်ကားများသည် အထူးအောင်မြင်မှုများရရှိလာခဲ့သည်။ပညာပေးဇာတ်ကား ရွှေကြာ ၌ သူ၏ သရုပ်ဆောင်မှုသည် ပီပြင်ခဲ့သဖြင့် ပရိသတ်၏ အားပေးမှုကိုခံခဲ့ရသည်။နောက်ပိုင်းတွင် သူသည် မော်ဒယ်အလုပ်ကို ပိုမိုအားစိုက်ခဲ့သည်။

## ဖမ်းဆီးခံရခြင်း 
သရုပ်ဆောင် သင်ဇာဝင့်ကျော် သည် ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ် ၅ ရက်နေ့တွင် ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရသည်။စစ်ကောင်စီ က အမေရိကန်အခြေစိုက် Exantria ညစ်ညမ်းဝက်ဆိုက်ဒ်တွင် လိင်အသားပေး ဓာတ်ပုံနှင့် ဗီဒီယိုများအား အခ ကြေးငွေ ရယူကာ ဖြန့်ဝေလျက်ရှိသည်ကို စစ်ဆေးတွေ့ရှိခဲ့သဖြင့် ဖမ်းဆီးခဲ့သည်ဟု ပြောဆိုခဲ့သည်။

ရန်ကုန်၊ အင်းစိန်ထောင်တွင်းတရားရုံးက ၂၀၂၂ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၃ ရက် တွင် အီလက်ထရွန်နစ် ဆက်သွယ်ဆောင်ရွက်ရေး ဥပဒေ ပုဒ်မ - ၃၃ (က) ဖြင့် ထောင်ငါးနှစ် ချမှတ်ခဲ့သည်။

၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ဇန်နဝါရီ ၄ ရက် တွင် ရန်ကုန် အင်းစိန်အကျဉ်းထောင်မှနေ၍ လွတ်ငြိမ်းဖြင့် ပြန်လည် လွတ်မြောက်ခဲ့သည်။ 

## ကိုးကား
၂၀၂၅ ဖိလစ်ပိုင် ငလျင်

**၂၀၂၅ ဖိလစ်ပိုင်ငလျင်** သည် ၂၀၂၅ စက်တင်ဘာ ၃၀ ရက်နေ့တွင် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၊ Visayas ဒေသရှိ စီဘူးပြည်နယ် တွင် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည့်  မိုးမင့် စကေး Mw  ၆ ဒသမ ၉  အင်အားရှိ ငလျင်ကြီး ဖြစ်သည်။ ငလျင်ကြီးကြောင့်  အဆောက်အအုံများ ပျက်စီးခဲ့ပြီး လူ ၇၂ ဦး ကျော် သေဆုံးခဲ့သည်။လူပေါင်း ၂၉၄ဦး နှင့်အထက် ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။နောက်ဆက်တွဲငလျင် ရာပေါင်းများစွာလည်း ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ဤငလျင်ကို ၂၀၂၅ စီဘူး ငလျင် ဟုလည်း ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။   

## ငလျင်အကြောင်းအရာများ 
ငလျင်၏ မြေအောက်ဗဟိုချက်သည် အနက် ၁၀ ကီလိုမီတာ တွင် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ US Geological Survey သည် ထိုငလျင်ကို မိုးမင့် စကေး Mw  ၆ ဒသမ ၉  အင်အားရှိခဲ့သည်ဟု အစီရင်ခံခဲ့သည်။  

US National Oceanic and Atmospheric Administration ကလည်း ထိုငလျင်ကြောင့် ဆူနာမိဖြစ်နိုင်ခြေ မရှိဟု ကြိုတင်သတိပေးချက်ထုတ်ခဲ့သည်။

## သုံးသပ်ချက်များ 
ဖိလစ်ပိုင် မီးတောင် နှင့် ငလျင်လေ့လာရေးဌာန သည် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၊ စီဘူးတွင် လှုပ်ခတ်ခဲ့သည့် ထိုငလျင်ကို လွန်ခဲ့သည့် နှစ်ပေါင်း ၄၀၀ လောက်ကတည်းက အင်အားပြင်းလှုပ်ခတ်မှု မရှိခဲ့သည့် ပြတ်ရွေ့ကြောင့်ဟု မှတ်ချက်ပြုသည်။   

## ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏သမိုင်းတစ်လျှောက် အကြီးမားဆုံးငလျင်များ 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:၂၀၂၅ ငလျင်များ
ကဏ္ဍ:၂၀၂၅ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ
ယွန်းဝတီလှိုင်

**ယွန်းဝတီလှိုင်** (၉ အောက်တိုဘာ ၂၀၀၅ မွေးဖွား) သည် မြန်မာနိုင်ငံသူ မြန်မာ့လက်ရွေးစင် အမျိုးသမီး‌  ဘောလုံးသမား ဖြစ်သည်။ မကွေးတိုင်း ‌တောင် တွင်းကြီး မြို့နယ်၊ ချင်းသပြေပင်ရွာ ဇာတိဖွား ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၄ အာရှဖလား ခြေစစ်ပွဲအောင် အသက် ၂၀ အောက် မြန်မာ့လက်ရွေးစင် အမျိုးသမီး‌  ဘောလုံးသမားလည်း ဖြစ်သည်။သူသည်  ညာတောင်ပံ တိုက်စစ် ကစားသမားလည်း ဖြစ်သည်။

## ငယ်ဘဝ 
၂၀၀၅ ခုနှစ်  အောက်တိုဘာ ၉ ရက် နေ့ တွင် မွေး ဖွားသည်။ မွေးချင်း ၆ ဦးတွင်  ဒုတိယအငယ်ဆုံး နို့ညှာသမီးဖြစ်သည်။ ဘောလုံးမျိုးရိုးမရှိဘဲ ဘောလုံးသမား ဖြစ်လာသူဖြစ်သည် ။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာအမျိုးသမီး ဘောလုံးသမားများ
ကဏ္ဍ:၂၀၀၅ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ
ခမ်ဂျီလာ

***ခမ်ဂျီလာ*** (;  ၊ ) သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် ထွက်ရှိမည့် ထိုင်းအချစ်ဒရမ်မာ ရုပ်သံဇာတ်လမ်းတွဲဖြစ်ပြီး Napatsakorn Pingmuang (Namping) နှင့် Harit Buayoi (Keng) တို့ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ထားသည်။ ဇာတ်လမ်းတွဲကို Domundi TV မှထုတ်လုပ်ပြီး One 31 ကို ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၉ ရက်နေ့တွင် စတင်ပြသခဲ့ပြီး စနေနေ့တိုင်း 21:30 ICT တွင် ထုတ်လွှင့်ပြသခဲ့သည်။ ဖြတ်တောက်ထားသော ဗားရှင်းကို iQIYI တွင် 22:30 ICT တွင် ထုတ်လွှင့်ပြသခဲ့သည်။ 

## သရုပ်‌ဆောင်များ 
* Khemjira Chandrapisut (Khem) အဖြစ် Napatsakorn Pingmuang (Namping)
** Khemjira (လူငယ်) အဖြစ် Norraphat Nakadumrongchai (Tham)
* Khemika အဖြစ် Janistar Phomphadungcheep (Janis)
* Jintana အဖြစ် Natthamon Jantraviphat (Natty)
* Aunt Kaew အဖြစ် Suthida Chantrabut
* Village Headman Chang အဖြစ် Pradit Prasartthong (Tua)
* Worn အဖြစ် Sarayut Phetsamrit (Eddy)
* Rae အဖြစ် Thanyarat Praditthaen
* Mint အဖြစ် Porntip Kitdamrongchai (Jewly)
* Big အဖြစ် Thanatphong Charurangsimes (Nutt)
* Earn အဖြစ် Ratchaneekorn Jantaharn
* Kla အဖြစ် Sorntast Buangam (Mark)
* Krongkhwan အဖြစ် Himawari Tajiri

## မူရင်းတေးသံ 
## ဆုများနှင့်ဆန်ကာတင်စာရင်းများ 
## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်ခ်များ 
* 

ကဏ္ဍ:ထိုင်း BL ဇာတ်လမ်းတွဲများ
ကဏ္ဍ:ထိုင်းဘာသာစကား ပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ
ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်

**ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်** သည် ဂျပန်အစိုးရအဖွဲ့၏ အကြီးအကဲဖြစ်သည်။ ဝန်ကြီးချုပ်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အစိုးရအဖွဲ့ကို ဦးဆောင်ရပြီး၊နိုင်ငံ့ဝန်ကြီးများကို ရွေးချယ်ထုတ်ပယ် ခွင့်ရှိသည်။ ဝန်ကြီးချုပ်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ ကိုယ်ပိုင်ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့၏ စစ်ဦးစီးချုပ်လည်းဖြစ်သည်။

## ခန့်အပ်မှု 
လွှတ်တော်သည် ဝန်ကြီးချုပ် အမည်စာရင်းတင်သွင်းသည်။ထို့နောက် ဧကရာဇ်မင်းတရားမှ ခန့်အပ်ပေးသည်။ ဝန်ကြီးချုပ်သည် ရာထူးဆက်ခံရန် အောက်လွှတ်တော်၏ ထောက်ခံမှုရရှိရန် အဓိက လိုအပ်သည်။

ပထမဆုံးအရပ်သားဝန်ကြီးချုပ်မှာ Itō Hirobumi ဖြစ်သည်။သူသည် ၁၈၈၅ ခုနှစ်၊ဒီဇင်ဘာ ၂၂ ရက် တွင် စတင်တာဝန်ယူခဲ့သည်။သက်တမ်းအကြာဆုံး ဝန်ကြီးချုပ် မှာ ရှင်ဇို အာ့ဘဲ့  ဖြစ်သည်။သက်တမ်းအတိုဆုံးမှာ မင်းသား Naruhiko Higashikuni ဖြစ်ပြီး ငါးဆယ့်လေးရက်ကြာသာ အမှုထမ်းခဲ့သည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်များ
ဘုံတိုရွာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု

**ဘုံတိုရွာ အစုအပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်ခံရမှု** တနည်း **ချောင်းဦးဆီမီးသပိတ် ဗုံးကြဲခံရမှု** သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ချောင်းဦးမြို့နယ်၊ညောင်ပင်သာ (ကိုင်းဆယ်)ကျေးရွာအုပ်စု၊ဘုံတိုရွာ  တွင် ၂၀၂၅ ခုနှစ် အောက်တိုဘာ ၆ ရက်၊သီတင်းကျွတ်လပြည့်ည ၈နာရီ ၃၀မိနစ်ခန့် တွင်  တပ်မတော် (လေ) မှ အရပ်သားများအား အစုအပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်ခဲ့သည့် ဖြစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ဤဖြစ်စဉ်သည်  ၂၀၂၁ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း  အစုအလိုက်အပြုံလိုက် အသက်ဆုံးခဲ့ကြရသည့် ဖြစ်စဉ်တစ်ခုလည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။

## ဖြစ်စဉ်ဖြစ်ပွားခြင်း 
၂၀၂၅ ခုနှစ်၊အောက်တိုဘာ ၆ ရက်၊ည ၈နာရီ ၃၀ မိနစ်ခန့်အချိန်တွင်  ဘုံတိုရွာ စာသင်ကျောင်းရှေ့၌ သီတင်း ကျွတ်ဆီမီးသပိတ်ပြုလုပ်နေသည့် သပိတ်အင်အားစုများ၊ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဝင်များအပြင်၊ ကျေးရွာဒေသခံပြည်သူ ၁၀၀ဦးခန့်ကို  အနောက်မြောက်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်(နမခ) မှ တက်လာသည့် ပါရာမော်တာ (လေထီးတပ် စက်ယာဉ်)က ၁၂၀ မမ ဗုံးသီးနှစ်လုံးဖြင့်  ကြဲချတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

မျက်မြင်သက်သေတစ်ဦးဖြစ်သူ  ချောင်းဦးပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ (ပကဖ) တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးက သီတင်း ကျွတ်ဆီမီးသပိတ်လှုပ်ရှားမှုပြီးခါနီး သပိတ်တရားဟောနေချိန်၌ စက်တပ်လေထီးက ဗုံးကြဲချခဲ့သည်ဟု ဘီဘီစီသတင်းဌာန အား ဖြေကြားသည်။

ထိုဆီမီးပူဇော်ပွဲသည် ဘုံတိုရွာအပါအဝင်အနီးအနားရှိ ကျေးရွာ ၆ ရွာမှ ပြည်သူများလည်း လာရောက် စုပေါင်းပြုလုပ်ကြသည့်အတွက် မီးရောင်များဖြင့်အထင်းသား စည်းကားနေချိန်တွင် ဗုံးသီးကြဲချတိုက်ခိုက်ခံရခြင်းဖြစ်သည်။

ဖြစ်စဉ်ကြောင့် မုံရွာ-အမြင့်လမ်းသပိတ်ဦးဆောင်ကော်မတီဝင် များဖြစ်ကြသည့် ကိုချမ်းငြိမ်းအောင်၊ ကိုညီညီဇော်၊ ကိုကံမြင့် နှင့် ကိုဇော်လင်းနိုင် တို့ အပါအဝင် အရပ်သား ၂၀ထက်မနည်း သေဆုံးခဲ့ပြီး၊ဒဏ်ရာရသူသည် ၅၇ ဦးကျော်ရှိခဲ့သည်။

ပါရာမော်တာ (လေထီးတပ် စက်ယာဉ်)သည် ည ၁၁ နာရီတွင် ထိုနေရာကိုပင်  ထပ်မံလာရောက်ပြီး ဗုံးသီး ၂ လုံးကြဲချပြန်ရာ၊ ဒေသခံပြည်သူများ ထိခိုက်မှုမရှိခဲ့သော်လည်း လူနေအိမ်တချို့မှာမူ ပျက်စီးသွားခဲ့ရသည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လူသတ်ပွဲများ စာရင်း
ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)
ယောခိုတောင် (တောင်ပိုင်းယဆွတ်ဂတခဲ)

**ယောခိုတောင်** (横岳, Yoko-dake) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟွန်းရှူးကျွန်း၊ ယဆွတ်ဂတခဲတောင်တန်းများတွင် ပါဝင်သည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။
, and Mount Amida from Mount Iō. (August 2008)]]
## ကိုးကား
* Geographical Survey Institute

ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
အုဆွတ်ခုရှိဂဟရကုန်းမြင့်

**အုဆွတ်ခုရှိဂဟရကုန်းမြင့်** (美ヶ原) သည် နဂနိုခရိုင်ရှိ မဆွတ်မိုတိုမြို့၊ အုအဲဒမြို့နှင့် နဂဝမြို့တို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိနေသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ယဆွတ်ဂတခဲချူးရှင်းခိုးဂန်းအမျိုးသားဥယျာဉ်နယ်မြေ (八ヶ岳中信高原国定公園) ၏ အနောက်မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည့်တောင်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။

## ရုပ်ပုံများ

250426 At Utsukushigahara Nagano pref Japan06s3.jpg|パノラマコース
250426 At Utsukushigahara Nagano pref Japan09s3.jpg|アルプス展望コース
250426 At Utsukushigahara Nagano pref Japan12s3.jpg|塩くれ場
250426 Utsukushi-ga-hara Open-Air Museum Ueda Nagano pref Japan19s3.jpg|美ヶ原高原美術館
2010.01.24utukusigahara.JPG|美ヶ原山頂
Shinano Kishoroku Utsukushigahara no hekeishi.tif|『信濃奇勝録』にある美ヶ原の。瓦の代わりに片石で土蔵の屋根をふいていたとされる。
「霧の塔」 美ヶ原高原で撮影 Pcs34560 IMG3316.jpg|霧に包まれた「美しの塔」

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
နခတောင်

**နခတောင်** (中岳, Naka-dake) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဂိဖုစီရင်စု၊ တခယာမမြို့နှင့် နဂနိုစီရင်စု၊ မဆွတ်မိုတိုမြို့တို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည့်တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ဟိဒတောင်တန်းများတွင် ပါဝင်ပြီး တောင်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ အမြင့် ၃၀၈၄ မီတာ ရှိသည်။ ချူးဘု - ဆန်းဂခုအမျိုးသားဥယျာဉ်နယ်မြေအတွင်းတွင် ပါဝင်သည့် တောင်လည်း ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
မိနမိခိုမတောင်

**မိနမိခိုမတောင်** (南駒ヶ岳, Minamikoma-ga-take) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ချူးဘုဒေသ၊ နဂနိုစီရင်စုရှိ ခမိအိနခရိုင်၊ အီးဂျိမမြို့နှင့် ခိဆိုခရိုင်၊ အိုခုဝမြို့တို့အကြား နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် အမြင့် ၂၈၄၁ မီတာ (၉၃၂၁ ပေ) ရှိသည်။ ခိဆိုတောင်တန်းများတွင် အမြင့်ဆုံးတောင်လည်း ဖြစ်သ်ည။ ထို့အပြင် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၂၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည်။

## ရုပ်ပုံ

File:Mt.Utsugidake 11.jpg|တောင်ထိပ်မှ တောင်၏ မြောက်ဘက်သို့ မြင်ရပုံ
File:Suribachikubo 07.jpg|Suribachikubo cirque located on the Southeast side of Mount Minamikoma.

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
အခတောင် (ယဆွတ်ဂတခဲ)

**အခတောင်** (赤岳, Aka-dake) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ယာမရှိနစီရင်စု၊ ဟိုခုတိုမြို့နှင့် နဂနိုစီရင်စု၊ ဟရမြို့၊ ချိနိုမြို့များ၏ နယ်နိမိတ်အပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၂၈၉၉ မီတာ မြင့်သည်။ ဤတောင်သည် ယဆွတ်ဂတခဲတောင်တန်းများတွင် အမြင့်ဆုံးတောင်လည်း ဖြစ်သည်။

## အကြောင်းအရာ
ဤတောင်သည် မီးတောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ တောင်သည် ယဆွတ်ဂတခဲ-ချူးရှင်းကုန်းမြင့်အမျိုးသားဥယျာဉ်နယ်မြေတွင် ပါဝင်သည်။

## တောင်တက်လမ်း
အခတောင်၏ တောင်ထိပ်သို့ တက်ရောက်နိုင်သည့် လမ်းများစွာ ရှိသည်။ လူသုံးအများဆုံးလမ်းမှာ မိနိုတိုမှ တက်ရောက်ရသည့် လမ်းဖြစ်သည်။ ဤလမ်သည် ၄ နာရီခွဲခန့် ကြာမြင့်သည်။

## သွားလာရေး
* Minotoguchi Bus Stop of Suwa Bus

## ရုပ်ပုံ

Image:Akadake1.JPG| အခတောင်ကို မြောက်ဘက်မှ မြင်ရပုံ
Image:Akadake2.JPG| အခတောင်မှ မြင်ရသည့် အမိဒတောင်
Image:Akadake3.JPG|အခတောင်မှ မြင်ရသည့် အဆမတောင်
Image:Akadake4.JPG|အိအိုးတောင်နှင့် ယောခိုတောင်ကို အခတောင်မှ မြင်ရပုံ
Image:Akadake5.JPG|အခတောင်မ မြင်ရသည့် အခအိရှိတောင်တန်းများ
Image:Akadake6.JPG|[တတဲရှိနတောင်]]နှင့် ဟိဒတောင်တန်းများကို အခတောင်မှ မြင်ရပုံ
Image:Akadake7.JPG|အခတောင်ထိပ်
Image:Akadake8.JPG|အခတောင်ထိပ်တွင် တည်ရှိသည့် [အခဒခဲနတ်ကျောင်း]]
Image:Akadake01.JPG|အခတောင် (၂၀၀၆ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ)
 

## ပြင်ပလင့်များ
* Ministry of Environment of Japan 
* Official Home Page of the Geographical Survey Institute in Japan 
* ‘Yatsugatake, Tateshina, Utsukushigahara, Kirigamine 2008, Shobunsha

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
အခနဂိတောင်

**အခနဂိတောင်** (赤椰岳, Akanagidake) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ချူးဘုဒေသ၊ နဂနိုစီရင်စု၊ ခမိအိနခရိုင်ရှိ အီးဂျိမမြို့နှင့် ခိဆိုခရိုင်၊ အိုအုဝမြို့များအကြား နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ခိဆိုတောင်တန်းများတွင် ပါဝင်သည်။ တောင်ထိပ်သည် ၂၇၉၈ မီတာ (၉၁၈၀ ပေ) မြင့်သည်။

## ရုပ်ပုံများ

File:Mt.Minamikomagatake from Mt.Utsugidake 01.jpg|အုဆွတ်ဂိတောင်မှ မြင်ရသည် မိနမိခိုမတောင်နှင့် အခနဂိတောင်
File:Mt.Minamikomagatake from Mt.Akanagidake 03.jpg|တောင်ထိပ်မှ တောင်ဘက်သို့ မြင်ရသည့်မြင်ကွင်း

## ပြင်ပလင့်များ
* Mount Akanagi at PeakVisor

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
နိုးတိုရိတောင်

မှ မြင်ရပုံ (၂၀၀၆ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ)]]

**နိုးတိုရိတောင်** (農鳥岳, Nōtori-dake)  သို့မဟုတ် နိုးတိုရိဒခဲ သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိဇုအိုခစီရင်စု၊ ရှိဇုအိုခမြို့၊ အအိုအိရပ်ကွက်နှင့် ယာမရှိနစီရင်စု၊ ဟယခဝမြို့တို့၏ နယ်နိမိတ်များအပေါ်တွင် ဖြန့်ကျက်တည်ရှိနေသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။  တောင်၏ အမြင့်ဆုံးနေရာဖြစ်သည့် တောင်ထိပ်သည်  တောင်ဘက်ခြမ်းတွင် တည်ရှိနေသည်။ ဤတောင်နှင့်အတူ ခိတတောင်၊ အအိနိုတောင်တို့သည် အခအိရှိတောင်တန်းများ၏ မြောက်ဘက်ပိုင်းတောင်များတွင် အဓိကကျသည့် တောင်ထိပ်များ ဖြစ်ကြသည်။

## ပထဝီသွင်ပြင်
ဤတောင်၏ တောင်ထိပ်ကို တောင်ထိပ်နှစ်ခုဖြင့် ပိုင်းခြားထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ "နိုးတိုရိတောင်" (၃၀၂၆ မီတာ/ ၉၉၂၈ ပေ) ဟုသိကြသည့် အရှေ့တောင်ဘက်တောင်ထိပ်နှင့် "နိရှိနိုးတိုရိတောင်" (၃၀၅၁ မီတာ/ ၁၀၀၁၀ ပေ) ဟုသိကြသည့် အနောက်မြောက်ဘက်တောင်ထိပ်တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဤတောင်သည် မိနမိတောင်တန်းများအမျိုးသားဥယျာဉ်နယ်မြေအတွင်းတွင် ပါဝင်သည်။

မြောက်ပိုင်းအခအိရှိတောင်များတွင် အဓိကကျသည့်တောင်များမှာ ခိတဒခဲတောင်၊ အအိနိုတောင်နှင့် နိုးတိုရိတောင်တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဤတောင်သုံးခုကို စုပေါင်း၍ "ရှိရနဲဆန်းဇန်"  (白根三山, Shiranesanzan) ဟု ခေါ်ကြသည်။ အဓိပ္ပါယ်မှာ "တောင်ဖြူသုံးလုံး" ဖြစ်သည်။

## တောင်ပေါ်တဲများ
တောင်၏ အဓိကကျသည့် တောင်ပေါ်တဲမှာ "နိုးတိုရိတဲများ"  (農鳥小屋, Nōtori Goya)  ဖြစ်ပြီး နိရှိနိုးတိုရိတောင်၏ တောင်ခြေတွင် တည်ရှိသည်။ တောင်၏ အောက်ခြေသို့ အနည်းငယ်ဆင်းလိုက်မည်ဆိုပါက ဒိုင်းမွန်ဇဝတဲငယ် (大門沢小屋, Daimonzawa Goya) ရှိသည်။

## ရုပ်ပုံများ

File:Noutori-goya.jpg|နိရှိနိုးတိုရိတောင်ခြေတွင် ရှိသည့် တောင်ပေါ်တဲများ
File:Noutoridake from ainodake 1996 7 29.jpg|အအိနိုတောင်မှ မြင်ရသည့် နိုးတိုရိတောင်
File:Nishinotoridake from Kumanodaira 1995-7-28.jpg|ခုမနိုဒိုင်းရမှ မြင်ရသည် နိရှိနိုးတိုရိတောင်
File:Mount Aino and Notori from Siomi 2002-8-20.jpg| အအိနိုတောင် နှင့်နိုးတိုရိတောင်ကို ရှိအိုမိတောင်မှ မြင်ရပုံ
File:Mt.Notori_from_Yashajin_Pass.jpg|ယရှဂျင်းလမ်းကြောင်းမှ မြင်ရသည့် နိုးတိုရိတောင်

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
လထိုင်းဟွီအန်

**လထိုင်းဟွီအန်** (ဗီယက်နမ်: **Lã Thanh Huyền**(呂青玄); ၁၀ နိုဝင်ဘာ ၁၉၈၅ ဖွား) ဗီယက်နမ် အမျိုးသမီး သရုပ်ဆောင် နှင့် မော်ဒယ်တစ်ဦးဖြစ်သည်။ သူမသည် နာမည်ကျော် အမျိုးသား သရုပ်ဆောင် ညံဖွတ်ဗင် နှင့်တွဲဖက်၍ ၂၀၂၁ ခုနှစ်ထွက် မေတ္တာနှင့်ဆန္ဒ ရုပ်ရှင်ကားတွင် ဇာတ်ကောင် 'ဒို့သွေလမ်း' အဖြစ် ခေါင်းဆောင် မင်းသမီး နေရာမှ သရုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ၎င်းဇာတ်ကားဖြင့်ပင် နာမည်ကျော် လူသိများလာခဲ့သည်။

## ကိုးကား 

ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ
ကဏ္ဍ:၁၉၈၅ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ် အမျိုးသမီး သရုပ်ဆောင်များ
ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ် အမျိုးသမီး မော်ဒယ်များ