open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် အက်ဇခါဘန် အကျဉ်းသား

***ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် အက်ဇခါဘန် အကျဉ်းသား*** ( ၊ **ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် ဝိဉာဉ်နှုတ်အကျဉ်းသား** စသည်ဖြင့်လည်း ဘာသာပြန်ဆိုကြ) သည် သည် ဗြိတိသျှစာရေးဆရာမ ဂျေ ကေ ရိုးလင်း ရေးသားထားသည့် နာမည်ကြီး ဆန်းကြယ်စိတ်ကူးယဉ် ဝတ္ထုရှည်တစ်ပုဒ် ဖြစ်၍၊ ဟယ်ရီပေါ်တာ စာအုပ်အတွဲတွင် တတိယမြောက် ဖြစ်သည်။ ထိုစာအုပ်သည် မှော်ဆရာလူငယ်လေး ဟယ်ရီပေါ်တာ၏ ဟော့ဂ်ဝပ် စုန်းကဝေအတတ်နှင့် မှော်ပညာကျောင်းတော်ကြီးတွင် တက်ရောက်ရသော တတိယနှစ်ကျောင်းသားဘဝအကြောင်း ဖြစ်သည်။ ဟယ်ရီသည် သူ၏ သူငယ်ချင်းများ ဖြစ်သည့် ရော်နယ် ဝီစလီနှင့် ဟာမိုင်ယွန်းနီ ဂရန်ဂျာတို့နှင့်အတူ သူတို့အနေဖြင့် ဗော်လ်ဒီမော့၏ ပူးပေါင်းမဟာမိတ်ဟောင်းတစ်ယောက်ဟု ယုံကြည်ကြသည့် အက်ဇခါဘန် မှော်အကျဉ်းထောင်ကြီးမှ ထွက်ပြေးလွတ်မြောက်လာသော ဆီးရီးယပ်စ် ဘလက် အမည်ရှိသူအား စုံစမ်းဖော်ထုတ်သည့် ဇာတ်လမ်း ဖြစ်သည်။ 

ထိုစာအုပ်ကို ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းတွင် ၁၉၉၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၈ ရက်တွင် ဘလွမ်းစ်ဘာရီ စာအုပ်တိုက်မှ ထုတ်ဝေခဲ့၍ ၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင်မူ ၁၉၉၉ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၈ ရက်တွင် စကောလာ့စတစ်မှ ထုတ်ဝေဖြန့်ချိခဲ့လေသည်။ ရိုးလင်းအနေဖြင့် စတင်ရေးသားချိန်မှ တစ်နှစ်ခန့်အကြာတွင် ပြီးဆုံးနိုင်ခဲ့ခြင်းကြောင့် ထိုစာအုပ်မှာ ရေးရလွယ်ကူသည်ကို တွေ့ခဲ့သည်။ ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းတွင် စာအုပ်စတင်ထုတ်ဝေပြီး သုံးရက်အကြာကာလ အတွင်းမှာပင် နိုင်ငံအဝန်း အုပ်ရေ ၆၈၀၀၀ ခန့် ရောင်းချနိုင်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ ယခုအချိန်အထိ နိုင်ငံအတွင်း အုပ်ရေ သုံးသန်းကျော် ရောင်းချခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ စာအုပ်သည် ၁၉၉၉ ခုနှစ်အတွက် **ဝှိုက်ဘရက်ဒ်ကလေးများစာပေဆု** (Whitbread Children's Book Award)၊ **ဘရမ်စတုက်ကာဆု** (Bram Stoker Award) နှင့် ၂၀၀၀ ခုနှစ်အတွက် **လိုကပ်စ် အကောင်းဆုံး ဆန်းကြယ်စိတ်ကူးယဉ်ဝတ္ထုရှည်ဆု** (Locus Award for Best Fantasy Novel) တို့ကို ရရှိခဲ့ပေသည်။ ထို့အပြင် **ဟူဂိုဆု** အပါအဝင် ဆုများစွာတွင် ဆန်ခါတင်စာရင်းဝင်ခဲ့သေးသည်။

ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် အက်ဇခါဘန် အကျဉ်းသား ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားကို ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် ပြသခဲ့ပြီး၊ ဝင်ငွေ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၇၉၆ သန်းကျော် ရရှိခဲ့၏။ ဝေဖန်ရေးများတွင် ချီးကျူးဂုဏ်ပြုမှုများ ရရှိခဲ့သည်။ ဝတ္ထုကို အခြေခံသော ဗွီဒီယိုဂိမ်းများလည်း မရေမရာ ပေါ်ထွက်လာခဲ့ပြီး၊ အများစုမှာ ကျေနပ်အားရဖွယ် သုံးသပ်ချက်များ ရရှိခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ဗီယက်လူမျိုး

**ဗီယက်နမ်လူမျိုး** (ဗီယက်နမ်: người Việt သို့မဟုတ် người Kinh) သည် ခေတ်သစ်မြောက်ပိုင်းဗီယက်နမ်ဒေသမှ ဆင်းသက်လာသော ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားပြော လူမျိုးဖြစ်သည်။ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၏ အများစု တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုဖြစ်ပြီး ၁၉၉၉ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ နိုင်ငံ့လူဦးရေ၏ ၈၆% ရှိသည်။ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် အခြား တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများမှ ကွဲပြားစေရန်အတွက် ၎င်းတို့ကို တရားဝင်အားဖြင့် **ကင်းလူမျိုး** (Kinh) အဖြစ် သိရှိကြသည်။ ရှေးဟောင်းဗီယက်နမ်လူမျိုးများအတွက် အစောဆုံး မှတ်တမ်းတင်ထားသော အမည်မှာ **လပ်ခ်** (Lạc) ဟု ပေါ်ထွက်သည်။

ပထဝီအနေအထားအရနှင့် ခံယူချက်အရ အရှေ့တောင်အာရှသားများအဖြစ် သတ်မှတ်ကြသော်လည်း တရုတ်နိုင်ငံ၏ လွှမ်းမိုးမှုနှင့် ဩဇာသက်ရောက်မှု ကြာရှည်စွာ ရှိခဲ့သည့် ကာလများက ၎င်းတို့ကို ယဉ်ကျေးမှုအရ အရှေ့အာရှသားများနှင့် ပိုမိုနီးစပ်စေခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် ၎င်းတို့၏ မြောက်ဘက်အိမ်နီးချင်း တောင်ပိုင်းတရုတ်နိုင်ငံနှင့် တောင်ပိုင်းတရုတ်အတွင်းရှိ အခြားလူမျိုးစုများနှင့် ပိုမို နီးစပ်စေခဲ့သည်။ ဗီယက် (Việt) သည် ရှေးခေတ်ကာလတွင် အသုံးပြုခဲ့သော အမည်တစ်ခုမှ ဆင်းသက်လာသည့် စကားလုံးဖြစ်ပြီး နမ် (Nam) သည် "တောင်ဘက်" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။

## မျိုးရိုးဗီဇ 
ဗီယက်လူမျိုးများသည် အဓိကအားဖြင့် ဩစတြိုအေးရှားတစ် မျိုးရိုးဗီဇနှင့် ဆက်စပ်မှု ရှိကြပြီး၊ အချို့သော တိဗက်-ဗမာ၊ တရုတ်တောင်ပိုင်း နှင့် ခရာ-ဒိုင်း လူမျိုးဗီဇများနှင့်လည်း ပေါင်းစပ်မှု ရှိကြသည်။မျိုးရိုးဗီဇ စမ်းသပ်မှုများအရ ဗီယက်လူမျိုးများတွင် O1-M119၊ O2-M122၊ O-M95 တို့ကဲ့သို့သော အမျိုးသားမျိုးရိုး haplogroup များတွေ့ရပြီး၊ ၎င်းတို့သည် တရုတ်တောင်ပိုင်းနှင့်အရှေ့တောင်အာရှဒေသများတွင် တွေ့ရသည့် ဗီဇများဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဗီယက် လူမျိုးသည် အရှေ့တောင်အာရှတွင် ရှေးအချိန်ကတည်းက လူမျိုးဆိုင်ရာ ပေါင်းစပ်မှုများအလွန်များသော အုပ်စုတစ်ခုဖြစ်သည်ဟု သုတေသနများ၌ ဖော်ပြထားသည်။

## သမိုင်းကြောင်း 
Kinh လူမျိုးသည် သမိုင်းအရ မြစ်နီမြစ်ဝှမ်း ဒေသတွင် နေထိုင်ခဲ့သော ဗီယက်မဉ်း (Viet-Muong) အုပ်စုမှ ဆင်းသက်လာသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ဂေါင်းဘုရင်မင်းဆက်များကာလမှစ၍ Kinh လူမျိုးသည် ဒေါင်းဘုရင်မင်းဆက်၊ Ngô, Đinh, Lý, Trần မင်းဆက်များအတွင်း အဓိကလူမျိုးအဖြစ် တည်ဆောက်လာခဲ့သည်။ ထိုအချိန်အတွင်း တရုတ်နိုင်ငံ၏ သက်ရောက်မှုကြောင့် စာပေ၊ အုပ်ချုပ်မှုစနစ်နှင့် ယဉ်ကျေးမှုအပေါင်းတို့ကို စွမ်းစွမ်းတမန် သက်ရောက်ခံခဲ့ရသည်။ သို့ရာတွင် Kinh လူမျိုးသည် အချိန်အဆက်ဆက်တိုင်း တရုတ်နိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်မှုကို ဆန့်ကျင်၍ လွတ်လပ်ရေး ရယူရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ကြပြီး၊ နောက်ဆုံးတွင် ၁၅ ရာစုအတွင်းမှစ၍ လွတ်လပ်သော ဗီယက်နမ်နိုင်ငံကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည်။ 

ယနေ့အခါ Kinh လူမျိုးသည် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ လူဦးရေ၏ အများစု ဖြစ်ပြီး၊ ယဉ်ကျေးမှု၊ စီးပွားရေးနှင့် နိုင်ငံရေးအရ အဓိက အခန်းကဏ္ဍ ထမ်းဆောင်နေသည်။

## ကိုးကား
မင်းမင်းဦး

**ဦးမင်းမင်းဦး** သည် လျှပ်စစ်အင်ဂျင်နီယာတစ်ဦး ဖြစ်ပြီး ၂၀၁၆ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၇ ခုနှစ်အတွင်း မွန်ပြည်နယ်၏ ဒုတိယမြောက် ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။

## အစောပိုင်းဘဝ 
ဦးမင်းမင်းဦးသည် ၁၉၈၈ ခုနှစ် ကျောင်းသားအရေးအခင်းတွင် ကျောင်းသားခေါင်းဆောင်တစ်ဦး ဖြစ်ခဲ့သည်။ ပြည်နယ်လွှတ်တော်အတွက် ရွေးကောက်ခံခဲ့ရသော ဘီးလင်းမြို့နယ်ရှိ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်၏ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌလည်း ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် ဘီးလင်းမြို့နယ် ရာဘာစိုက်ပျိုးသူများအသင်းတွင် ဘဏ္ဍာရေးမှူးနှင့် တောင်စွန်းဆေးရုံ အုပ်ချုပ်ရေးကော်မတီတွင် အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။

## ဝန်ကြီးချုပ် 
၂၀၁၇ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၃ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတော် သမ္မတ ဦးထင်ကျော်က ဦးမင်းမင်းဦးအား ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ်မှ ဆန္ဒအလျောက် နုတ်ထွက်ခွင့် ပြုခဲ့သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်များ
လှမိုးအောင်

**ဦးလှမိုးအောင်** (၂၂ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၆၅ မွေးဖွား) သည် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ ယခင် တိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်ဖြစ်သူ မန်းဂျော်နီ နုတ်ထွက်ပြီးနောက် ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၈ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတော် သမ္မတ ဦးထင်ကျော်က ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ ဦးလှမိုးအောင်သည် မြန်အောင်မြို့နယ် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ပါတီ၏ မြို့နယ်အလုပ်အမှုဆောင်အဖွဲ့ ဒုတိယ ဥက္ကဋ္ဌလည်း ဖြစ်သည်။

## အစောပိုင်းဘဝနှင့် ပညာရေး 
ဦးလှမိုးအောင်ကို ၁၉၆၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၂ ရက်နေ့တွင် ဦးကြည်ဝင်း၊ ဒေါ်ထွေးရီတို့မှ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ၁၉၈၃ ခုနှစ်တွင် ရေဆင်းစိုက်ပျိုးရေးတက္ကသိုလ်သို့ တက်ရောက်ပညာသင်ကြားခဲ့ပြီး စိုက်ပျိုးရေးဘွဲ့ (B.Ag) ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင် ရရှိခဲ့သည်။

## နိုင်ငံရေးလုပ်ကိုင်ခြင်း 
၁၉၈၈ အရေးအခင်းကာလတွင် သပြေကုန်းတိုက်နယ် ကျောင်းသားသမဂ္ဂ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ပါတီသို့ ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၂ ခုနှစ် ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲတွင် သပြေကုန်းတိုက်နယ် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ပါတီ အောင်နိုင်ရေး ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ စစ်ကောင်စီက ၎င်းအား  မည်သည့် ပုဒ်မတပ်ကာ တရားစွဲဆို အရေးယူခြင်းမရှိပေ။စစ်ကောင်စီလက်ထက် ပုဒ်မတပ်အရေးမယူခံရသော အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်အစိုးရဝန်ကြီးချုပ်များစာရင်းထဲ သူလည်းပါဝင်သည်။ စစ်ကောင်စီက ၎င်းကို ၂၀၂၂ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၂၉ ရက်တွင် ပြန်လွတ်ပေး၍ နေအိမ်အကျယ်ချုပ်မှ လွတ်လာသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်များ
ဟန်ဇော်

**ဦးဟန်ဇော်** သည် မြန်မာနိုင်ငံသား အငြိမ်းစား အင်ဂျင်နီယာတစ်ဦးဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးအဖြစ် ၂၀၁၈ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၁ခုနှစ်အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ ဦးဟန်ဇော်သည် ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ပြည်သူ့ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းတွင် ဦးဆောင်ညွှန်ကြားရေးမှူးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး အငြိမ်းစား ယူခဲ့သူ ဖြစ်သည်။

## အစောပိုင်းဘဝ 
ဦးဟန်ဇော်ကို ဖခင် ဦးမြမောင်နှင့် မိခင် ဒေါ်ကြည်မြတို့က မကွေးတိုင်း နတ်မောက်မြို့တွင် ၁၉၄၆ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။

ဦးဟန်ဇော်သည် ရုရှားနိုင်ငံ၊ မော်စကို တက္ကသိုလ်မှ အင်ဂျင်နီယာ မဟာဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ဆောင်းဦး

**ဆောင်းဦးရာသီ**(အင်္ဂလိပ်ဘာသာတွင် Autumn ဟုသုံးနှုန်း၍ အမေရိကန်နှင့် ကနေဒီယန်အင်္ဂလိပ်စာတွင် fall ဟုသုံးသည်။) သည် သမပိုင်း ရာသီ လေးခုတွင် ပါဝင်ပြီး နွေရာသီမှ ဆောင်းရာသီအကြားတွင် တည်ရှိသည်။ မြောက်ကမ္ဘာခြမ်းတွင် စက်တင်ဘာလမှ စတင်ပြီး တောင်ကမ္ဘာခြမ်းတွင် မတ်လမှ စတင်သည်။ ဆောင်းဦးဝင်လာသည်နှင့် နေ့အလင်းရောင်ရရှိမှုသည် သိသိသာသာ တိုတောင်းသွားပြီး အအေးဓာတ်သည်လည်း တဖြည်းဖြည်း ပို၍လာကာ ရွက်ပြတ်ပင်တို့မှ ကြွေကျလာသော ရွက်ကြွေတို့သည် ရာသီ၏ သွင်ပြင်ကို လှစ်ဟနေသကဲ့သို့ ရှိသည်။ 

ရှည်လျားပူပြင်းသော ရာသီမှလွန်လာကာ ဆောင်းဦးရာသီစဝင်လာနှင့် ဆောင်းဦးအလယ်ကဲ့သို့ အချို့သော ယဉ်ကျေးမှုတို့သည်  ဆောင်းဦးကာလ နေ့ညညီချိန်တို့နှင့် ဆက်နွယ်နေသည်။ မိုးလေဝသပညာရှင်များ (အထူးသဖြင့် တောင်ကမ္ဘာခြမ်းရှိ အပူပိုင်းနိုင်ငံအများစုတွင်) ဆောင်ဦးကာလကို မြောက်ကမ္ဘာခြမ်းတွင် စက်တင်ဘာ၊ အောက်တိုဘာနှင့် နိုဝင်ဘာလများ၊ တောင်ကမ္ဘာခြမ်းတွင် မတ်၊ ဧပြီနှင့် မေလများအဖြစ် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်မှ လများကို အခြေခံ၍ သတ်မှတ်ထားသည်။

မြောက်အမေရိကတွင် ဆောင်းဦးကာလကို စက်တင်ဘာ နေ့ညညီချိန်(၂၁ - ၂၄ စက်တင်ဘာ)တွင် စတင်ပြီး ဒီဇင်ဘာလ၏ ယဉ်စွန်းချိန်(၂၁- ၂၂ ဒီဇင်ဘာ)တွင် ပြီးဆုံးသည်ဟု မှတ်ယူကြသည်။ မြောက်အမေရိက၏ အလုပ်သမားနေ့သည် စက်တင်ဘာလ၏ ပထမဆုံး တနင်္လာနေ့ဖြစ်ရာ နွေရာသီကုန်ဆုံးပြီး ဆောင်းဦးကာလစတင်ပြီမို့ အဖြူရောင်အင်္ကျီများဝတ်ဆင်ခြင်းကဲ့သို့ နွေကာလတုန်းက စောင့်စည်းပြုမှုဖွယ် အမူကိစ္စအားလုံးမှ လွတ်မြောက်နိုင်ပြီ ဖြစ်သည်။ နေ့ခင်းနှင့် ညခင်းအပူချိန်တို့လည်း လျော့ကျလာကာ ရော်ရွက်တို့လည်း ကြွေကျလာကြပြီ ဖြစ်သည်။ အရှေ့အာရှရိုးရာပြက္ခဒိန် (solar term)များတွင် ဆောင်းဦး သည် ဩဂုတ်လ ၈ ရက် သို့မဟုတ် ထိုရက်တဝိုက်တွင် စတင်ပြီး နိုဝင်ဘာ ၇ ရက်နှင့် ထိုရက်ပတ်လည်တွင် ကုန်ဆုံးသည်ဟု ဆိုကြသည်။ အိုင်ယာလန်နိုင်ငံတွင် အမျိုးသား မိုးလေဝသဌာန ( Met Éireann) အရ ဆောင်းဦးလများမှာ စက်တင်ဘာ၊ အောက်တိုဘာနှင့် နိုဝင်ဘာလများ ဖြစ်သည်။ ဩစတေးလျနိုင်ငံနှင့် နယူးဇီလန်နိုင်ငံများတွင် မတ်လ ၁ ရက်နေ့မှ မေလ ၃၁ ရက်နေ့သည် တရားဝင် ဆောင်းဦးရာသီကာလ ဖြစ်သည်။ 

## ခရီးသွားလုပ်ငန်း 
ရွက်ပြတ်ပင်ရှိရာဒေသများလိုပင် ဆောင်းဦး၌ အရွက်များ အရောင်ပြောင်းလဲသွားခြင်းကို တွေ့ရသော်လည်း အထူးသဖြင့် မြောက်အမေရိကရှိ ဒေသအများအပြား၊ အရှေ့အာရှ(တရုတ်၊ ကိုရီးယားနှင့် ဂျပန်တို့ပါဝင်)၊ ဥရောပ၊ ပန်တာဂိုးနီးယားဒေသရှိ သစ်တောများ၊ ဩစတေးလျအရှေ့ပိုင်းနှင့် နယူးဇီလန် တောင်ပိုင်းကျွန်းတို့တွင် ဆောင်ဦးသစ်ရွက်ရောင်များကို ကြည့်ရှုနိုင်သည်။ 

ကနေဒါအရှေ့ပိုင်းနှင့် နယူးအင်္ဂလန်တို့၏ ဆောင်းဦးအရွက်ရောင်များသည် ထင်ရှားလှပြီး ခရီးသွားများကို အဓိက ဆွဲဆောင်မှုဖြစ်ခဲ့ရာ ဒေသအတွက် ထိုလုပ်ငန်းမှ အမေရိကန်ဒေါ်လာအများအပြားကို ရှာဖွေပေးနိုင်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား
တက်စိန်

**ဦးတက်စိန်**ကို ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၂၇၇ တွင် ညောင်လေးပင်နယ်၊ ကျောက်တံခါးမြို့၌ မွေးဖွားပြီး၊ ငယ်မည် မောင်စံတင် ဖြစ်သည်။ အလုပ်အကိုင် လူရွှင်တော် ဖြစ်သည်။ လူရွှင်တော် မဖြစ်မီက ပုလိပ် ဖြစ်ဖူးသည်။ လူရွှင်တော် ဦးချစ်စရာ၏ ဖခင် ဖြစ်သည်။

## ဘဝဇာတ်ကြောင်း 
လူရွှင်တော်ဦးတက်စိန်၏ ငယ်ဘဝသည် ဘိုခေတ်ဟု ခေါ်သော ကိုလိုနီခေတ်တွင် မွေးသည် ဖြစ်၍ အလွန် ဆင်းရဲခဲ့သည်။ မိခင်ဖြစ်သူနှင့် အတူနေ၍ လယ်လုပ်၊ နွားကျောင်း၊ ထင်းခွေ၊ ရေခပ်ရင်းဖြင့် ဘုန်းကြီးကျောင်းပညာရေးကို သင်ပြီး ကြီးပြင်းခဲ့သည်။ နွားပျောက်မှု ဖြစ်ရာမှ ဂါတ်တဲ၌ ပုလိပ်၏ အမျိုးစုံ နှိပ်စက်ခြင်းကို ခံရရာ၊ ပုလိပ် ဖြစ်ချင်သွားခဲ့သည်။ သို့နှင့် လူဆိုးထိန်းကို ငွေတမူးနှင့် စွပ်ကျယ်အင်္ကျီ တထည် ကန်တော့လိုက်ရာ ဥုံဖွ ပုလိပ် ဖြစ်သွားသည်။

ညောင်လေးပင် ဒီအက်စ်ပီ ဆရာဘကြင်က "မြန်မာ့ကျက်သရေဆောင်" ဟူသော အမည်ဖြင့် ဇာတ်ထောင်ရာ၊ သဘင်ဝါသနာ ပါသော နှုတ်သွက်လျှာသွက် ကိုစံတင်သည် **သံစေ့** အမည်နှင့် လူရွှင်တော် စတင် ကခွင့် ရခဲ့သည်။ ရွှေမန်းတင်မောင်၊ ဦးအောင်မောင်းတို့နှင့် အပြိုင် ဖြစ်သည်။

ပညာသင်ကာစ ဖြစ်၍ လေမမှန်၊ မျက်နှာ မမှန်သေး၍ သူ့ကို "သံစေ့မဖြစ်သေးဘူး၊ ခဲမူးစေ့"ဟု ခေါ်ကြသည်။ နှစ်ပါးခွင်ထဲ၌ ပြက်လုံးများ မှားသွားလျှင် လူကြီးများက "မင်းကိုတော့ အပြစ်မတင်ပါဘူး၊ မင်းဆရာကိုသာ ရိုက်ချင်တော့တာပဲ"ဟု ပြောသည့်အပြင် "ဒီကလေး ဆရာနဲ့ သမားနဲ့ ကြီးလာတာတော့ ဟုတ်ပါတယ်နော်"ဟုလည်း ကော်ကြသည်။ ပရိသတ်ရှေ့တွင် ဖြစ်၍ မျက်ရည်ကျသည် အထိ ကြုံခဲ့ရသည်။

လူရွှင်တော် ဘဝဖြင့် လူကြိုက်များ ထင်ရှားလာသောအခါကျမှ သူ့ဆရာက "ဒီလို နာအောင် ရှက်အောင် ပြောမှ မခံချင်စိတ်နဲ့ ကြိုးစားတော့မှာပေါ့၊ ပို့ပေးနေရင် မင်းနာမည် မကြီးဘူး၊ ငါ လက်ဖက်ရည် အဝသောက်ရမယ်"ဟု ဖွင့်ပြောပြသည်။ ဦးတက်စိန်၏ တွဲဖက် လူရွှင်တော်မှာ သံလုံး ဖြစ်ပြီး၊ သံလုံးညီမှာ ဥပန်း ဖြစ်သည်။ ၎င်းညီသည် လူပြက်ဘဝကနေ၍ ရမည်းသင်းမြို့၌ ပြဇာတ်ထိပ်တင်စိန်အောင်လွင် ဟူ၍ မင်းသား ဖြစ်သွားသည်။

ဂျပန်ခေတ်တွင် ကိုယ်ပိုင် ဇာတ်ထောင်သည်။ လေကြောင်းအန္တရာယ် ရှိသည့်အတွက် ညပွဲမှ နေ့ပွဲ ပြောင်းကခဲ့ကြသည်။ ဗုံးသံ သေနတ်သံကြားဝယ် ရဲဆေးတင်ရင်း အရက်ကို ကြိုက်နှစ်သက်သွားသည်။ ထိုအတွင်း ဦးချစ်စရာကို မွေးသည်။

## ကိုးကား
ဝင်းခိုင်

**ဦးဝင်းခိုင်** (၁၃ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၅၀ - ၈ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄) သည် မြန်မာနိုင်ငံ လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန၏ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။

## အစောပိုင်းဘဝနှင့် မိသားစု 
ဦးဝင်းခိုင်ကို ဖခင်ဦးအေးမောင်နှင့် မိခင် ဒေါ်သင်သင်တို့က ၁၉၅၀ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၃ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ဦးဝင်းခိုင်သည် ဒေါ်လှလှမူနှင့် လက်ထပ်ခဲ့ပြီး သမီးနှစ်ဦး ရှိသည်။

## ဝန်ကြီးဘဝ 
ဦးဝင်းခိုင်သည် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးထင်ကျော်၏ အစိုးရအဖွဲ့တွင် ဆောက်လုပ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးအဖြစ် စတင်ခန့်အပ်ခြင်း ခံရသည်။ ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂ ရက်နေ့တွင် လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးဖေဇင်ထွန်းက ၎င်း၏ သဘောဆန္ဒအရ ရာထူးမှ နုတ်ထွက်ခဲ့သဖြင့် ဦးဝင်းခိုင်က လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီးအဖြစ် ပူးတွဲ တာဝန်ယူခဲ့သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန နှင့် လျှပ်စစ်နှင့် စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးဝင်းခိုင် ကို လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စု ဝန်ကြီးအဖြစ် ပြောင်းလဲတာဝန်ပေးခဲ့သည်။

## ဖမ်းဆီးခံရခြင်း 
၂၀၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းချိန် တွင် အခြားသော NLDပါတီ ဝန်ကြီးများနှင့်အတူ ၎င်းလည်း ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရသည်။စစ်ကောင်စီ က ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၈ရက်နေ့တွင်  အထက်ရဲရွာရေအား လျှပ်စစ်စီမံကိန်းမှ ရေသွယ်ဥမင်ဖောက်လုပ်ခြင်းလုပ်ငန်း နှင့် ထားဝယ်ဒေသ လျှပ်စစ်ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများနှင့် စပ်လျဉ်းပြီး ၎င်အားအမှုဖွင့်ခဲ့သည့်အပြင်  ၂၀၂၂ ခုနှစ် ဧပြီ ၂၆ ရက်တွင်လည်း တီကျစ် ကျောက်မီးသွေးသုံး ရေနွေးငွေ့ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ နှင့်စပ်လျဉ်းပြီးလည်း ထပ်မံအမှုဖွင့်သည်။ ၎င်းက အပြစ်မရှိကြောင်း ထွက်ဆိုချက်ပေးသော်လည်း အထူးတရားရုံးက ထောင် ၁၈ နှစ်ချမှတ်ခဲ့သည်။စစ်ကောင်စီက သူ့အား နေပြည်တော်အချုပ်ထောင်၊ ရမည်းသင်းအကျဉ်းထောင်နှင့် မန္တလေးအိုးဘိုအကျဉ်းထောင် တို့တွင် အသီးသီးချုပ်နှောင်ခဲ့သည်။

## ဘဝနိဂုံး 
သူသည် မန္တလေး အိုးဘိုအကျဉ်းထောင် တွင် ချုပ်နှောင်ခံရစဉ် ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဇွန်လထဲတွင် နှလုံးရောဂါဖောက်လာသည့်အတွက် မန္တလေးဆေးရုံကြီး သို့တက်ရောက်ကုသမှုခံခဲ့ရသည်။ 

ဆေးရုံကဆင်းပြီးနောက် ၂၀၂၄ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလထဲတွင် နောက်တစ်ကြိမ်တက်ရပြန်သည်။ ကျန်းမာရေးအတော်ဆိုးရွားလာ၍ အထူးကြပ်မတ်ဆောင်သို့ ပြောင်းရွေ့ကုသမှုခံယူနေရစဉ် စစ်ကောင်စီက ၎င်းအား ၂၀၂၄ ခုနှစ် အောက်တိုဘာ ၂၈ ရက် ညနေပိုင်းတွင် လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်ပေးခဲ့သည်။ 

၂၀၂၄ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၈ ရက် ည ၁၀နာရီ တွင် မန္တလေးဆေးရုံကြီး အထူးကြပ်မတ်ဆောင်တွင်ပင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ချင်ဂီဇ် အီမာတော့ဗ်

**ချင်ဂီဇ် အီမာတော့ဗ်**(, *Çıñğız Aytmatov*, چىڭعىز ايتماتوۋ ; , *Chingiz Torekulovich Aytmatov*)(၁၂ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၂၈ – ၁၀ ဇွန် ၂၀၀၈)သည် ဆိုဗီယက်နှင့် ကာဂျစ္စတန် စာရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ရုရှားဘာသာနှင့်ရော ကာဂျစ်ဘာသာနှင့်ပါ စာများကို ရေးသားခဲ့သည်။ သူသည် ကာဂျစ္စတန်စာပေလောကတွင် အကျော်ကြားဆုံးသော စာရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်သည်။

## ဘဝထွေထွေ 
ကာဂျစ်လူမျိုး ဖခင်နှင့် တာတာလူမျိုး မိခင်တို့မှ မွေးဖွားလာခဲ့သူဖြစ်ပြီး မိဘနှစ်ပါးလုံးမှာ အစိုးရအရာထမ်းများဖြစ်ကြသည်။ အီမာတော့ဗ်ကို ကာဂျစ္စတန်နိုင်ငံ၊ ရှီကာကျေးရွာလေးတွင် မွေးဖွားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ 

အီမာတော့ဗ်မွေးဖွားလာချိန်တွင် ကာဂျစ္စတန်မှာ ရုရှားအင်ပါယာအောက် နယ်မြေမှာသည် ဆိုဗီယက်ယူနီယံအောက်ရှိ ဒေသအဖြစ် ကူးပြောင်းသောကာလတွင် ဖြစ်သည်။ အနာဂတ်၏ စာရေးဆရာလောင်းကလေးသည် သူ၏ရွာကလေးဖြစ်သော ရှီကာရွာလေးရှိ ဆိုဗီယက်ကျောင်းတွင် ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ အသက် ၁၄ နှစ်အရွယ်တွင်ပင် သူသည် ရွာ၏ ဆိုဗီယက်ကောင်စီ အတွင်းရေးမှူး၏ အကူ ဖြစ်ခဲ့သည်။ နောင်တွင် အခွန်ကောင်သူ၊ အင်ဂျင်နီယာအကူ အစရှိသော အလုပ်အမျိုးမျိုးတို့ကို လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ 

၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် ဖရန်ဇီရှိ ကာဂျစ်စိုက်ပျိုးရေးအင်စတီကျူရှိ တိရစ္ဆာန်မွေးမြူရေးဌာနတွင် ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ သို့သော် မော်စကိုမြို့ရှိ မက္ကဇင်ဂေါ်ကီစာပေအင်စတီကျူတွင် ၁၉၅၆ မှ ၁၉၅၈ ခုနှစ်ထိ စာပေပညာကို ပြောင်းလဲသင်ယူခဲ့သည်။ ထို့နောက် ပရာဗဒါ(Прабда - စစ်မှန်မှု)သတင်းစာတွင် ရှစ်နှစ်မှ အလုပ်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ သူ၏ပထမဆုံး ပုံနှိပ်ဖော်ပြခံရသော ဆောင်းပါးတို့မှာ ရုရှားဘာသာဖြင့်ရေးသားထားသော "The Newspaper Boy Dziuio" နှင် "Ашым" တို့ဖြင့်သည်။ ကာဂျစ်ဘာသာဖြင့် ပထမဆုံးထုတ်ဝေခဲ့သည်မှာ  "Ак Жаан" (မိုးဖွဲ့ဖြူ၊ ၁၉၅၄ ခုနှစ်)ဖြစ်ပြီး ကျော်ကြားသောဝတ္ထုမှာ "ဂျမီလာ" ဝတ္ထုဖြစ်ပြီး ထိုဝတ္ထုကို ၁၉၅၂ ခုနှစ်တွင် ရုရှားဘာသာဖြင့် ထုတ်ဝေခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် ကျင်းပသော ဒုတိယအကြိမ် မော်စကို အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ရုပ်ရှင်ပွဲတော်တွင် အကဲဖြတ်အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၁ ခုနှစ်၌လည်း သတ္တမအကြိမ် မော်စကိုအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ရုပ်ရှင်ပွဲတော်တွင်လည်း အကဲဖြတ်အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သေးသည်။ 

၁၉၈၀ ခုနှစ်တွင် သူ၏ ပထမဆုံးသော ဝတ္ထုရှည်ဖြစ်သည့် *The Day Lasts More than a Hundred Years* ကို ထုတ်ဝေခဲ့ပြီး နောက်ထပ်လက်ရာမွန်တစ်ခုဖြစ်လာမည့် *The Scaffold* ကို ၁၉၈၈ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ *The Day Lasts More than a Hundred Years* နှင့် အခြားသေော ဝတ္ထုများကို ဘာသာစကားအမျိုးမျိုးဖြင့် ဘာသာပြန်ထုတ်ဝေခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ကျင်းပသော ၄၄ ကြိမ်မြောက် ဘာလင် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ရုပ်ရှင်ပွဲတော်တွင် အကဲဖြတ်ဒိုင်လူကြီးအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၂ ခုနှစ်တွင် အကဲဖြတ်ဒိုင်လူကြီးဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ၂၄ ကြိမ်မြောက် မော်စကို အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ရုပ်ရှင်ပွဲတော်တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။

အီမာတော့ဗ်သည် ကျောက်ကပ်ရောဂါ(kidney failure) ခံစားခဲ့ရသည်။ ၁၆ မေ ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ဂျာမနီနိုင်ငံ၊ နုရင်ဘတ်မြို့ရှိ ဆေးရုံသို့ ပို့ဆောင်ခဲ့ရပြီး ထိုဆေးရုံတွင်ပင် နျူမိုးနီးယားရောဂါဖြင့် ၁၀ ဇွန် ၂၀၀၈ ခုနှစ်၊ အသက် ၇၉ နှစ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ သူ့ဖခင်သင်္ဂြိုဟ်ခဲ့သည့်နေရာဟု ယူဆရသော အာတာ ဘီရစ် သင်္ချိုင်း(Ata Beyit cemetery) တွင်ပင် သင်္ဂြိုဟ်ခဲ့သည်။ 

နယူးယောက်တိုင်းမ်သတင်းစာမှ သူ၏နာရေးသတင်းအား "ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စုကြီး မပြိုကွဲမီက ကာဂျစ်ဆိုဗီယက်နိုင်ငံ ပြည်သူများ၏ အသံကို ထုတ်ဖော်ခဲ့သော နောင်တွင် ဆိုဗီယက်ခေါင်းဆောင် မီခေးလ် ဂိုဘာချော့၏ အကြံပေး၊ မိတ်ဆွေနှင့် သံတမန် ဖြစ်လာခဲ့သူ"ဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။ 

## မှတ်စု 
## ကိုးကား
ဝင်္ဂီသ

**အရှင်ဝင်္ဂီသ**သည် မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ သာသနာတော်တွင် ကဗျာဖွဲ့ဆိုရာတွင် ဧတဒဂ်ရ ရဟန္တာတစ်ပါး ဖြစ်သည်။

## ဝင်္ဂီသ၏ စွမ်းရည်
ဝင်္ဂီသည် ရာဇဂြိုဟ်ပြည်သား ပရိဗိုဇ်တစ်ဦး ဖြစ်၏။ ဝေဒသုံးပုံကို တတ်ကျွမ်း၏။ ထို့ပြင် သေသူ၏ ဦးခေါင်းကို ခေါက်ကာ ထိုဦးခေါင်းရှင်၏ လားရာဘုံဘဝကို ပြောပြနိုင်သည့် စွမ်းရည်ကို ပိုင်ဆိုင်ထားသူလည်း ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် ဝင်္ဂီသ၏ ဂုဏ်သတင်းသည် ရာဇဂြိုဟ်တွင် အထူးကျော်ကြားလျက်ရှိ၏။

## ဘုရားရှင်နှင့် တွေ့ဆုံခြင်း
တစ်နေ့သောအခါတွင် ဝင်္ဂီသသည် မြတ်စွာဘုရားရှင်ထံသို့ ရောက်၏။ ထို့နောက် မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် ဦးခေါင်းခွံငါးခုကို ပြကာ မည်သူ၏ ဦးခေါင်းခွံဖြစ်သည်ကို မေး၏။ ဝင်္ဂီသလည်း ပထမလေးခုကိုသာ အမှန်ဖြေနိုင်၏။ နောက်ဆုံးတစ်ခု၏ အဖြေမှန်ကိုကား မဖြေနိုင်ပေ။ ထိုနောက်ဆုံး ဦးခေါင်းခွံသည် ရဟန္တာတစ်ပါး၏ ဦးခေါင်းခွံ ဖြစ်၏။

ထို့နောက် ဝင်္ဂီသသည် မြတ်စွာဘုရားရှင်ထံတွင် မြင့်မြတ်သော ရဟန်းပြုတော်မူ၏။ ဝင်္ဂီသ၏ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာမှာ နိဂြောဓကပ္ပမထေရ် ဖြစ်သည်။

## ကဗျာစွမ်းရည်
တစ်နေ့သောအခါ အရှင်ဝင်္ဂီသသီတင်းသုံးရာ အဂ္ဂါလဝကျောင်းသို့ အမျိုးသမီးများသည် တန်ဆာများကို ဆင်ယင်ကာ လာကြ၏။ ထိုသို့လာကြသည်ကို တွေ့သောအခါ ဝင်္ဂီသ၏ နှုတ်မှ ဂါထာအဖွဲ့များ ထွက်ပေါ်လာ၏။ ထိုအမျိုးသမီးများကို တပ်မက်သောစိတ်ပေါ်လာသဖြင့် ဖွဲ့ဆိုခြင်း မဟုတ်ပေ။

တစ်နေ့သောအခါတွင်လည်း ဝင်္ဂီသသည် အရှင်အာနန္ဒာ ၏ နောက်တော်ပါးမှနေ၍ သာဝတ္ထိမြို့အတွင်းသို့ ဆွမ်းခံကြွသည်။ ရာဂမကုန်သေးသော အရှင်ဝင်္ဂီသသည် အဆန်းတကြယ်ဖြစ်နေသော သူ၏ စိတ်ကို ဂါထာများဖွဲ့ကာ ရေးသားစီကုံး၏။

## ဧတဒဂ်ရခြင်း
တစ်နေ့သောအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် ရဟန်းတို့အား အင်္ဂါလေးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော စကားကိုသာ ပြောဆိုအပ်ကြောင်း မိန့်ကြား၏။ ထိုအခါ ဝင်္ဂီသသည် ထိုင်ရာမှ ထလျက် မိမိနားလည်ပြီဖြစ်ကြောင်း မြတ်စွာဘုရားရှင်အား လျှောက်ထား၏။ ထို့နောက် မြတ်စွာဘုရားက မည်သည့်အရာကို နားလည်သနည်းဟု မေးသည့်အခါတွင် မြတ်စွာဘုရား၏ ရှေ့တွင်ပင် ဂါထာအဖွဲ့များကို ရွတ်ဆိုသည်။

ထို့နောက် မြတ်စွာဘုရားသည် အရှင်ဝင်္ဂီသအား ထိုဂါထာများကို စဉ်းစားဖွဲ့ဆိုခြင်း ဖြစ်သလားဟု မေးရာ။ ထိုသို့ စဉ်းစားကာ ဖွဲ့ဆိုခြင်းမဟုတ်ဘဲ ရုတ်ချည်းဖွဲ့ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်ဟု လျှောက်ထား၏။ ထိုသို့လျှောက်ထားပြီးသော် ဝင်္ဂီသသည် နောက်ထပ်ဂါထာအဖွဲ့များကို ဖွဲ့ဆိုသည်။

ထို့နောက် မြတ်စွာဘုရားသည် အရှင်ဝင်္ဂီသအား ကဗျာဂါထာဖွဲ့ဆိုရာတွင် အသာဆုံးအမြတ်ဆုံး ဧတဒဂ်ကို ပေးတော်မူခဲ့သည်။ အရှင်ဝင်္ဂီသသည် အရဟတ္တဖိုလ်ရ၍ ရဟန္တာဖြစ်သည့်အခါ မိမိခံစားရသော စိတ်ကြည်နူးချမ်းသာမှုတို့ကိုပင် ဂါထာဖွဲ့များဖြင့် ဥဒါန်းကျူးရင့်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ရန်ကုန်မြောက်ပိုင်းခရိုင်

**ရန်ကုန်မြောက်ပိုင်းခရိုင်** သည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးတွင် တည်ာ ခရိုင်ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၂ခုနှစ် ဧပြီလ (၃၀) ရက်​နေ့တွင် ရန်ကုန်​မြောက်ပိုင်းခရိုင်မှ မြို့နယ်များကို တိုက်ကြီးခရိုင်၊ လှည်းကူးခရိုင်၊ မှော်ဘီခရိုင်၊ မင်္ဂလာဒုံခရိုင်၊  အင်းစိန်ခရိုင် များအဖြစ် တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။

## ပါဝင်​သောမြို့နယ်များ

​မြောက်ပိုင်းခရိုင်တွင် ပါဝင်သည့် မြို့နယ်များနှင့် မြို့များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။

# တိုက်ကြီး
# ထန်းတပင်
# မင်္ဂလာဒုံ
# မှော်ဘီ
# ရွှေပြည်သာ
# လှည်းကူး
# လှိုင်သာယာအရှေ့ပိုင်းမြို့နယ်
# လှိုင်သာယာအနောက်ပိုင်းမြို့နယ်
# အင်းစိန်
လှိုင်သာယာမြို့နယ်ကို ၂၀၂၀ပြည့်နှစ်တွင် အရှေ့ပိုင်းနှင့် အနောက်ပိုင်းဟူ၍ မြို့နယ် (၂)မြို့နယ်ခွဲခြားခဲ့သည်။
## ​ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းခဲ့​​သောခရိုင်များ
## ကိုးကား
ရန်ကုန်အနောက်ပိုင်းခရိုင်

**ရန်ကုန်အနောက်ပိုင်းခရိုင်** သည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးတွင် ယခင်က တည်ရှိခဲ့​​သော ခရိုင်ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၂ခုနှစ် ဧပြီလ (၃၀) ရက်​နေ့တွင် ရန်ကုန်အ​​နောက်ပိုင်းခရိုင်မှ မြို့နယ်များကို ကျောက်တံတားခရိုင်၊ အလုံခရိုင်၊ မရမ်းကုန်းခရိုင် များအဖြစ် တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။

## ပါဝင်​သောမြို့နယ်များ

​​အ​​နောက်ပိုင်းခရိုင်တွင် ပါဝင်သည့် မြို့နယ်များနှင့် မြို့များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
# ကမာရွတ်
# ကျောက်တံတား
# ကြည့်မြင်တိုင်
# စမ်းချောင်း
# ဒဂုံ
# ပန်းဘဲတန်း
# ဗဟန်း
# မရမ်းကုန်း
# လမ်းမတော်
# လသာ
# လှိုင်
# အလုံ

ဆိပ်ကမ်းမြို့နယ်ကို ၂၀၂၀ပြည့်နှစ်တွင် ဖျက်သိမ်းကာ လမ်းမတော်နှင့် ဗိုလ်တစ်ထောင်မြို့နယ်အတွင်း ထည့်သွင်းဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
## ​ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းခဲ့​​သောခရိုင်များ
## ကိုးကား
သံလွင်တံတား (ဘားအံ)

**သံလွင်တံတား(ဘားအံ)** သည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ တံတားများအနက် တံတားတစ်စင်းဖြစ်သည်။ သံလွင်တံတား (ဘားအံ) သည် ဘားအံမြို့နှင့် မြိုင်ကလေးရွာကို ဆက်သွယ်ပေးထားသည်။ တံတားသည် နှစ်လမ်းသွားကားလမ်းနှင့် လူသွားလမ်းတို့ ပါဝင်သည်။ တံတားအား ပို့ဆောင်ရေး ဝန်ကြီးဌာနမှ တာဝန်ယူ ဆောက်လုပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် စတင်တည်ဆောက်ခဲ့ပြီး ၁၉၉၇ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၃ ရက်နေ့တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေက လာရောက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ကရင်ပြည်နယ်ရှိ အဆောက်အအုံများ
ရန်ကုန်အရှေ့ပိုင်းခရိုင်

**ရန်ကုန်အရှေ့ပိုင်းခရိုင်** သည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးတွင် တည်ရှိခဲ့​သော ခရိုင်ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၂ခုနှစ် ဧပြီလ (၃၀) ရက်​နေ့တွင် ရန်ကုန်အ​ရှေ့ပိုင်းခရိုင်မှ မြို့နယ်များကို သင်္ဃန်းကျွန်းခရိုင်၊ ဗိုလ်တထောင်ခရိုင်၊ ဒဂုံမြို့သစ်ခရိုင်၊ ကမာရွတ်ခရိုင် များအဖြစ် တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။

## ပါဝင်​သောမြို့နယ်များ

​​အ​ရှေ့ပိုင်းခရိုင်တွင် ပါဝင်သည့် မြို့နယ်များနှင့် မြို့များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
# တာမွေ
# တောင်ဥက္ကလာပ
# ဒဂုံမြို့သစ်-ဆိပ်ကမ်း
# ဒဂုံမြို့သစ်-တောင်ပိုင်း
# ဒဂုံမြို့သစ်-မြောက်ပိုင်း
# ဒဂုံမြို့သစ်-အရှေ့ပိုင်း
# ဒေါပုံ
# ပုဇွန်တောင်
# ဗိုလ်တထောင်
# မင်္ဂလာတောင်ညွန့်
# မြောက်ဥက္ကလာပ
# ရန်ကင်း
# သင်္ဃန်းကျွန်း
# သာကေတ
## ​ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းခဲ့​သောခရိုင်များ
## ကိုးကား
ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် ဖီးနစ်အဖွဲ့

***ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် ဖီးနစ်အဖွဲ့*** () သည် ဗြိတိသျှစာရေးဆရာမ ဂျေ ကေ ရိုးလင်း ရေးသားထားသည့် နာမည်ကြီး ဆန်းကြယ်စိတ်ကူးယဉ် ဝတ္ထုရှည်တစ်ပုဒ် ဖြစ်၍၊ ထိုဝတ္ထုသည် ဟယ်ရီပေါ်တာ စာအုပ်အတွဲတွင် ပဉ္စမမြောက် စာအုပ် ဖြစ်သည်။ ထိုစာအုပ်သည် အဓိကဇာတ်ဆောင် ဟယ်ရီပေါ်တာ၏ ဟော့ဂ်ဝပ် စုန်းကဝေအတတ်နှင့် မှော်ပညာကျောင်းတော်ကြီးတွင် တက်ရောက်ရသော ပဉ္စမနှစ်ကျောင်းသားဘဝ ဇာတ်ကြောင်းဖြစ်၍ ရန်သူ ဗော်လ်ဒီမော့၏ တိတ်တဆိတ်ပြန်လာမှု၊ အိုဒဗလျူအယ်လ် စာမေးပွဲများ၊ အဟန့်အတားတစ်ခု ဖြစ်နေသော မှော်ဝန်ကြီးဌာန စသည့် အကြောင်းကိစ္စများ ပါဝင်သော ဇာတ်လမ်းပင်ဖြစ်သည်။

ထိုစာအုပ်ကို ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းတွင် ဘလွမ်းစ်ဘာရီ စာအုပ်တိုက်မှလည်းကောင်း၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် စကောလာ့စတစ်မှလည်းကောင်း၊ ကနေဒါတွင် ရိန်းကို့စ်မှလည်းကောင်း  ၂၀၀၃ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၂၁ ရက်တွင် ထုတ်ဝေဖြန့်ချိခဲ့လေသည်။ စတင်ဖြန့်ချိချိန်မှ ၂၄ နာရီအတွင်းမှာပင် အုပ်ရေငါးသန်းခန့်အထိ ရောင်းချနိုင်ခဲ့သည်။ ဤစာအုပ်သည် စာအုပ်စီးရီးထဲတွင် အရှည်ဆုံးသောစာအုပ် ဖြစ်ပေသည်။

*ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် ဖီးနစ်အဖွဲ့* စာအုပ်သည် **အမေရိကန်စာကြည့်တိုက်အဖွဲ့အစည်းမှ ရွေးချယ်ချီးမြှင့်သော အရွယ်ရောက်လူငယ်များအတွက် အကောင်းဆုံးစာအုပ်ဆု** (American Library Association Best Book for Young Adults) ကို ၂၀၀၃ ခုနှစ်အတွက် ဆွတ်ခူးနိုင်ခဲ့သည့်အပြင်၊ အခြားဆုတံဆိပ်များကိုလည်း လက်ခံရရှိခဲ့သေးသည်။ အဆိုပါစာအုပ်မှာ ၂၀၀၇ ခုနှစ်က ထွက်ရှိခဲ့သော ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားအဖြစ်သာမက၊ အီလက်ထရွန်နစ် အာ့တ်စ် ဖန်တီးသော ဗွီဒီယိုဂိမ်း အဖြစ်လည်း အောင်မြင်ခဲ့လေသည်။
ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် သွေးနှောမင်းသား

***ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် သွေးနှောမင်းသား*** ( ၊ **ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် သွေးတစ်ဝက်မှော်ဝိဇ္ဇာ** စသည်ဖြင့်လည်း ဘာသာပြန်ဆိုကြ) သည် ဗြိတိသျှစာရေးဆရာမ ဂျေ ကေ ရိုးလင်း ရေးသားထားသည့် နာမည်ကြီး ဆန်းကြယ်စိတ်ကူးယဉ် ဝတ္ထုရှည်တစ်ပုဒ် ဖြစ်၍၊ ထိုဝတ္ထုသည် ဟယ်ရီပေါ်တာ စာအုပ်အတွဲတွင် နောက်ဆုံး၏ရှေ့နှင့် ဆဋ္ဌမမြောက်စာအုပ်ဖြစ်သည်။ ထိုစာအုပ်သည် အဓိကဇာတ်ဆောင် ဟယ်ရီပေါ်တာ၏ ဟော့ဂ်ဝပ် စုန်းကဝေအတတ်နှင့် မှော်ပညာကျောင်းတော်ကြီးတွင် တက်ရောက်ရသော ဆဋ္ဌမနှစ်ကျောင်းသားဘဝအကြောင်း ဖြစ်၍ ဟယ်ရီ၏ ပြေးမလွတ်နိုင်သော ဝဋ်ဒုက္ခအကြောင်းများ၊ ဗော်လ်ဒီမော့၊ ဟယ်ရီ၏ ကောင်းရာညွှန်ဆရာကြီးတစ်ဦးလည်းဖြစ်၊ ဟော့ဂ်ဝပ်ကျောင်းအုပ်ကြီးလည်းဖြစ်သော အဲလ်ဘတ်စ် ဒမ်ဘယ်လ်ဒိုးနှင့် ဗော်လ်ဒီမော့တို့၏ နောက်ဆုံးတိုက်ပွဲအတွက် ဟယ်ရီ၏ ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှုများ စသည့်ဇာတ်ကြောင်းများကို ဖတ်ရှုရမည့် ဝတ္ထုဖြစ်သည်။ 

ထိုစာအုပ်ကို ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းတွင် ဘလွမ်းစ်ဘာရီ စာအုပ်တိုက်မှလည်းကောင်း၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် စကောလာ့စတစ်မှလည်းကောင်း ၂၀၀၅ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၁၆ ရက်တွင် ထုတ်ဝေဖြန့်ချိခဲ့လေသည်။ အခြားသော နိုင်ငံအချို့တွင် ထိုနေ့၌ပင် ထုတ်ဝေခဲ့ပေသည်။ စတင်ဖြန့်ချိချိန်မှ ၂၄ နာရီအတွင်း အုပ်ရေ ကိုးသန်းခန့်အထိ ရောင်းချနိုင်ခဲ့သဖြင် ထိုအချိန်က မှတ်တမ်းဝင်စံချိန်တင်နိုင်ခဲ့သော်လည်း၊ နောင်တွင် စာအုပ်စီးရီး၏ အဆက်ဖြစ်သော *ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် မရဏမှော်လက်ဆောင်* မှ ထိုစံချိန်ကို ကျော်ဖြတ်ကာ ထပ်မံစံချိန်ချိုးနိုင်ခဲ့သည်။

ထိုစာအုပ် မထုတ်ခင်အချိန်ကလည်းကောင်း ၊ ထုတ်ပြီးအချိန်တွင်လည်းကောင်း ဖြန့်ချိရက်စွဲမတိုင်ခင် ကနေဒါသို့ ကြိုတင်ပို့ဆောင်ထားခြင်း အပါအဝင် အငြင်းပွားမှု ပြဿနာများစွာ ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။ စာအုပ်အပေါ် သုံးသပ်ရှုမြင်ကြမှုများတွင်မူ အများအားဖြင့် အကောင်းဘက်မှ ဝေဖန်ခဲ့ကြပြီး၊ ထိုဝတ္ထုသည် ၂၀၀၆ ခုနှစ်အတွက် **အကောင်းဆုံးဗြိတိသျှစာအုပ်ဆု** အပါအဝင် ဆုတံဆိပ်အချို့နှင့် ချီးကျူးဂုဏ်ပြုမှုများကို လက်ခံရရှိခဲ့လေသည်။

ဝန်းနား ဘရိုစ် ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေး၏ ဝတ္ထုကို ရုပ်ရှင်အဖြစ် ဖန်တီးမှု သည် ၂၀၀၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၁၅ ရက်တွင် ထွက်ရှိခဲ့သည်။
ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် မီးကလပ်

***ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့်  မီးကလပ်*** ( ၊ **ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် မီးတောက်ခွက်** စသည်ဖြင့်လည်း ဘာသာပြန်ဆိုကြ) သည် ဗြိတိသျှစာရေးဆရာမ ဂျေ ကေ ရိုးလင်း ရေးသားထားသည့် နာမည်ကြီး ဆန်းကြယ်စိတ်ကူးယဉ် ဝတ္ထုရှည်တစ်ပုဒ် ဖြစ်၍၊ ထိုဝတ္ထုသည် ဟယ်ရီပေါ်တာ စာအုပ်အတွဲတွင် စတုတ္ထမြောက် ဖြစ်သည်။ ထိုစာအုပ်သည် မှော်ဆရာလူငယ်လေး ဟယ်ရီပေါ်တာ၏ ဟော့ဂ်ဝပ် စုန်းကဝေအတတ်နှင့် မှော်ပညာကျောင်းတော်ကြီးတွင် တက်ရောက်ရသော စတုတ္ထနှစ် ကျောင်းသားဘဝ၊ ဟယ်ရီအနေဖြင့် အားထုတ်ရုန်းကန် ကြိုးစားယှဉ်ပြိုင်ရမည်ဖြစ်သည့် ကျောင်းပေါင်းစုံသုံးပွင့်ဆိုင်အားကစားပြိုင်ပွဲကြီးသို့ သူ့နာမည်အား အခြားတစ်ဦးမှ တိတ်တဆိတ်စာရင်းသွင်းလိုက်ခြင်း၏ လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ်မှု စသည့်ဇာတ်ကြောင်းများ ဖြစ်သည်။

ထိုစာအုပ်ကို ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းတွင် ဘလွမ်းစ်ဘာရီ စာအုပ်တိုက်မှ လည်းကောင်း၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် စကောလာ့စတစ်မှ လည်းကောင်း ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၈ ရက်တွင် ထုတ်ဝေဖြန့်ချိခဲ့လေသည်။ ဟယ်ရီပေါ်တာ စာအုပ်အတွဲတွင် ပထမဆုံးအဖြစ် နှစ်နိုင်ငံလုံး၌ တစ်ပြိုင်တည်း ဖြန့်ချိနိုင်ခဲ့သော စာအုပ်ဖြစ်ပေသည်။ အဆိုပါ စာအုပ်သည် ၂၀၀၁ ခုနှစ်အတွင်း **ဟူဂိုဆု**ကိုရရှိခဲ့ရာ၊ ထိုဆု ရရှိဖူးသော တစ်ခုတည်းသော ဟယ်ရီပေါ်တာစာအုပ် ဖြစ်သည်။ ဤဝတ္ထုစာအုပ်ကို အခြေခံ၍ ၂၀၀၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၁၈ ရက်တွင် ကမ္ဘာတစ်ဝန်း၌ ရုံတင်ပြသခဲ့သော ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် မီးကလပ် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားနှင့် အီလက်ထရွန်နစ် အာ့တ်စ် ၏ ဟယ်ရီပေါ်တာနှင့် မီးကလပ် ဗွီဒီယိုဂိမ်းတို့လည်း ထွက်ရှိခဲ့သည်။
မစ္ဆရာဇသုတ်

**၁။** ပူရေန္တံ ဗောဓိသမ္ဘာရေ၊
နိဗ္ဗတ္တံ မစ္ဆယောနိယံ။
အာစရိ ဟိတဉ္စ ဉာတတ္ထံ။
မဟာမေဃံ ပဝဿိယ။

**၂။** ဝဿာပေသိ ဂိမှာနေပိ၊
ပစ္ဆာရာဇာ မဟာဒယော။
သုတ္တဿ တေဇသာ ယဿ၊
သုတ္တန္တံဝ ဘဏာမ ဟေ။

**၃။** ပုနာပရံ ယဒါ ဟောမိ၊
မစ္ဆရာဇာ မဟာသရေ။
ဥဏှေ သူရိယသန္တာပေ၊
သရေ ဥဒက ခီယထ။

**၄။** တကော ကာကာ စ ဂိဇ္ဈာ စ၊
ကင်္ကာ ကုလလ သေနကာ။
ဘက္ခယန္တိ ဒိဝါရတ္တိံ၊
မစ္ဆေ ဥပနိသီဒိယ။

**၅။** ဧဝံ စိန္တေသဟံ တတ္ထ၊
သဟ ဉာတီဟိ ပဠိတော။
ကေန နုခေါ ဥပါယေန၊
ဉာတီ ဒုက္ခော ပမောစယေ။

**၆။** စိန္တယိတွာန ဓမ္မတ္ထံ၊
သစ္စံ အဒ္ဒသ ပဿယံ။
သစ္စေ ဌတွာ ပမောစေသိံ၊
ဉာတီနံ တံ အဘိက္ခယံ။

**၇။** အနုဿရိတွာ သတံ ဓမ္မံ၊
ပရမတ္ထံ တိစိန္တယံ။
အကာသိံ သစ္စကိရိယံ
ယံ လောကေ ဓုဝသဿတံ။

**၈။** ယတော သရာမိ အတ္တာနံ၊
ယတော ပတ္တောသ္မိ ဝိညုတံ။
နာဘိ ဇာနာမိ သဉ္စိစ္စ၊
ဧကံ ပါဏံပိ ဟိံ သိတံ။
ဧတေန သစ္စဝဇ္ဇေန၊
ပဇ္ဇန္နော အဘိဝဿတု။

**၉။** အဘိတ္ထနယ ပဇ္ဇုန္န၊
နိဓိံကာကဿ နာသယ။
ကာကေ သောကာယ ရန္ဓေဟိ၊
မစ္ဆေ သောကာ ပမောစယ။

**၁၀။** သဟကတေ သစ္စဝရေ၊
ပဇ္ဇုန္နော အဘိ ဂဇ္ဇိယ။
ထလံ နိန္နဉ္စ ပူရေန္တော၊
ခဏေန အဘိ ဝဿထ။

**၁၁။** ဧဝ ရူပံ သစ္စဝရံ၊
ကတွာ ဝီရိယ မုတ္တမံ။
ဝဿာပေသိံ မဟာမေဃံ၊
သစ္စတေဇဗလဿိတော။
သစ္စေန မေ သမော နတ္ထိ၊
ဧသာ မေ သစ္စပါရမီ။

## ရွတ်ဖတ်ရကျိုး
ရွတ်ဖတ်ခြင်းဖြင့် မိုးရွာသွန်းစေ၏။ မိုးတွင်းကာလ မဟုတ်ပါကလည်း မိုးမရွာသည့်တိုင်အောင် အလွန်ပူလောင်ပြင်းပြသည့် ရာသီတွင် ရွတ်ဖတ်ပါက အပူချိန်လျော့ပါးပြီး အပူကြောင့်ဖြစ်သော ရောဂါဘယများမှလည်း ကင်းဝေးစေနိုင်သည်။

## ကိုးကား
မြို့ဟောင်းရွာ၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်

**မြို့ဟောင်းရွာ**()()သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်၊ ခလယ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၇၆၅ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ခလယ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၁၉၅၆ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၈၈၆၉ ဦး နေထိုင်သည်။ ကျေးလက်ကျန်းမာရေးဌာနခွဲ ရှိသည်။

## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်များ 
*"Myohaung Map — Satellite Images of Myohaung" Maplandia World Gazetteer

ကဏ္ဍ:ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
NGC 504

**NGC 504** သည် မိန် နက္ခတာရာမှ နှစ်ဖက်ခုံး ဂလက်ဆီဖြစ်ပြီး နေအဖွဲ့အစည်းမှ အလင်းနှစ် ၁၈၉ မီလီယံအကွာ၌ တည်ရှိသည်။ ယင်းအား ၁၈၂၇ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၂၂ တွင် နက္ခတ္တဗေဒပညာရှင် ဂျွန် ဟာရှယ်က ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။

## ပြင်ပလင့် 
* 
* SEDS

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မိန် နက္ခတ်တာရာ
ကန်းနီရွာ၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်

**ကန်းနီရွာ**()သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်၊ ကိုးမားကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၇၈၃ ဖြစ်သည်။
၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကိုးမားကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၁၄၇၀ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၈၀၄၄ ဦး နေထိုင်သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဝင်းပေါက်တောင်

**ဝင်းပေါက်တောင်** သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ကရင်ပြည်နယ်တွင် တည်ရှိသော တောင်ဖြစ်သည်။ ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် မြင့်ပြီး သေမင်းတမန် ရထားလမ်း ၏ အနီးဆုံး အရှေ့ဘက် ၆ မိုင်ခန့်အကွာတွင် တည်ရှိသည်။

## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်များ 
*"Winpauk Taung" said(cc-by)" Geonames.org]; mail updated 2016-06-01; database download downloaded 2016-10-22
လှာကဒါရွာ၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်

**လှာကဒါရွာ**()သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်၊ ဆိပ်ကလေးကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၇၂၇ ဖြစ်သည်။ ခုံဘမ်းတောင် သည် လှာကဒါရွာအနီးတွင် တည်ရှိသည်။ ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဆိပ်ကလေးကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၂၉၇၂ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၄၀၀၈ ဦး နေထိုင်သည်။ ကျေးလက်ကျန်းမာရေးဌာနခွဲ ရှိသည်။

## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်များ 
*"kata Map — Satellite Images of Kata" Maplandia World Gazetteer

ကဏ္ဍ:ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ထီးဖိုးနိုင်း

**ထီးဖိုးနိုင်း** () သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်တွင် ပါဝင်သည့် ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ် ရှိ ရွာတစ်ရွာ ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
မဏိရတနာဆံတော်ရှင်စေတီတော်

**မဏိရတနာ ဇီးဖြူကုန်း ဆံတော်ရှင် စေတီတော်မြတ်** သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်၊ ခလယ် နှင့် တံခွန်တိုင်စပ်ကြား ဇီးဖြူကုန်းမည်ခေါ် ကုန်းထက်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။

## သမိုင်းကြောင်း
မွန်ဘာသာဖြင့်  ဟုခေါ်ပြီး ဒေသခံများလည်း ကၠံင်တံင်တြိ (ကလွန် တူတလွီ့) ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ ထို့ပြင် တောင်ကုန်း မို့မို့၌  ပေါက်ရောက်လျက်ရှိသော ဇီးဖြူသီးပင်များကို အစွဲပြု၍ ကရင်ဘာသာဖြင့်  (ခွတ်လွန်လာဝှါ ကလွန်) ခေါ်ကြသည်။ ( ခေါဟ်လံင်လာအွာ = ဇီးဖြူကုန်း ၊ ကၠံင် = စေတီ)

မဟာ သက္ကရာဇ် (၁၁၁) ခုနှစ် ဂေါတမ  မြတ်စွာဘုရားသခင် ဝါတော်  (၈)ဝါတွင် သုဝဏ္ဏဘုမ္မိ သထုံပြည်သို့ ကြွလာစဉ် စန္ဒအမည်ရသော ရသေ့ဖြူမှ ဆံတော် ငါးဆူကို တောင်းခံရရှိတော်မူသည်။ ထို ဆံတော် ငါးဆူ အနက်မှ တစ်ဆူကို ဇီးဖြူကုန်း စေတီ၌ ဌာပနာ ထည့်သွင်းကာ တည်ထားကိုးကွယ်ထားသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ကရင်ပြည်နယ်ရှိ အဆောက်အအုံများ
အပလုံရွာ၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်

**အပလုံရွာ**()သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်၊ ပြောင်မထိမ်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၇၇၁ ဖြစ်သည်။
၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပြောင်မထိမ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၂၇၇၈ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၁၃၆၀၀ ဦး နေထိုင်သည်။
 ဇမိမြစ်၏  အရှေ့ဘက်ကမ်းနှင့် သေမင်းတမန် ရထားလမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။

## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်များ 
*သတင်းများကပြောသော အပလုံ

ကဏ္ဍ:ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
Luhman 16

**Luhman 16** (WISE 1049−5319, WISE J104915.57−531906.1) သည် ဗီလာ ကြယ်စုတန်းမှ ကြယ်ပုညိုစုံတွဲဖြစ်ပြီး နေမှ အလင်းနှစ် ၆.၅ ကွာဝေးသည်။ ယင်းသည် နေနှင့် အနီးဆုံးကြယ်များထဲမှ တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်ကာ အယ်လဖာ စင်တောရိပြီးလျင် တတိယမြောက် အနီးဆုံးကြယ်ဖြစ်သည်။ Luhman A နှင့် B တို့၏ သက်တမ်းသည် ၆၀၀-၈၀၀ မီလီယံ အသီးသီးရှိကြပြီး အရွယ်အစားမှာ ဂျူပီတာထုထည် ၃၄ နှင့် ၂၈ အသီးသီး ရှိကြသည်။ ယင်းကြယ်နှစ်ခုသည် ၃.၅ AU အကွာမှ အချင်းချင်း လှည့်ပတ်လျက်ရှိပြီး ကြာမြင့်ချိန်မှာ ၂၇ နှစ်ရှိသည်။

## ကိုးကား
## နောက်ထပ် ဖတ်ရန်
*
* See related slideshow .
*

## ပြင်ပလ့်များ
*WISE 1049-5319 AB  at Solstation.com
*"WISE Nabs the Closest Brown Dwarfs Yet Discovered" at *Universe Today*
*"Checking Out Our New Neighbors" at Astrobites.org
ဥရှနာရာယန်း

**ဥရှနာရာယန်း** (ဗမာနာမည် ဒေါ်**တင့်တင့်**) သည် ၁၉၉၇ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၂ ခုနှစ်အထိ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ သမ္မတကတော် ဖြစ်ခဲ့သည်။ သူသည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ ဆယ်ဦးမြောက် သမ္မတ ကေ အာ နာရာယန်း နှင့် အိမ်ထောင်ပြုခဲ့သည်။ ဒေါ်တင့်တင့်သည် အိန္ဒိယသမိုင်းတွင် ဒုတိယမြောက် နိုင်ငံခြားသူ သမ္မတကတော် ဖြစ်သည်။ သမ္မတကတော် ဖြစ်ပြီးနောက် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ လုပ်ငန်းများတွင် အရေးပါသော နေရာမှ ဦးစီးပါဝင် လှုပ်ရှားခဲ့သည်။

**ဒေါ်တင့်တင့်** သည် ၁၉၂၃ ခုနှစ်တွင် ရမည်းသင်းမြို့၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ ဝိဇ္ဇာဘာသာရပ်ဖြင့် ဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။ ထိုနောက် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် မြန်မာဌာနတွင် နည်းပြအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ သူသည် မြန်မာဝတ္ထုတိုများစွာကို အိန္ဒိယဘာသာ ပြန်ဆိုခဲ့ပြီး သိန်းဖေမြင့်၏ ဝတ္ထုများကိုလည်း ဘာသာပြန်၍ *အချိုနှင့်အချဉ်* ဟူသော နာမည်ဖြင့် ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ 

သူတို့တွင် သမီးနှစ်ယောက် ထွန်းကားခဲ့သည်။ Chitra Narayanan (Switzerland နှင့် The Holy See ၏ အိန္ဒိယသံအမတ် နှင့် Amrita တို့ ဖြစ်ကြသည်။

ဥရှနာရာယန်းသည် အသက် ၈၆ နှစ်အရွယ် ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဇန္နဝါရီလ ၂၄ ရက် ညနေ ၅ နာရီခွဲတွင် Sir Ganga Ram ဆေးရုံ၌ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား
လေယာဉ် ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းရေး ပညာရှင်

**ေလေက်င္သူ** (AMT)၊ရည်ညွှန်းသည်အကုန်အရည်အချင်းများထဲကထွက်တင်ဆောင်လာသော လေ။ ေလေရွင္မ်ား(AMTs)စစ်ဆေးခြင်းနှင့်ဖျော်ဖြေသို့မဟုတ်ကြီးကြပ်ကွပ်ကဲထိန်းသိမ်းခြင်း၊ကာကွယ်ထိန်းသိမ်းခြင်း၊နှင့်အပြောင်းအလဲတချို့၏လေယာဉ်ပျံလေယာဉ်စနစ်များ။
မြိုင်ကြီးငူ

**မြိုင်ကြီးငူ** သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံခရိုင်၊ လှိုင်းဘွဲ့မြို့နယ်တွင် ပါဝင်သည့် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရွာကြီးတစ်ရွာ ဖြစ်သည်။ သံလွင်မြစ် အရှေ့ဘက်ကမ်းနဖူးတွင် တည်ရှိပြီး အနောက်ဘက်ကမ်းတွင် ကမမောင်းမြို့ တည်ရှိသည်။

မြိုင်ကြီးငူဒေသတွင် မြိုင်ကြီးငူဆရာတော် သီတင်းသုံးခဲ့ပြီး ၁၉၉၄ ခုနှစ်မှစ၍ ထိုနေရာကို DKBA ၏ ဗဟိုဌာနချုပ်အဖြစ် အသုံးပြုခဲ့သည်။ 
## ကိုးကား
ယွန်းစလင်းမြစ်

**ယွန်းစလင်းမြစ်** သည် ကရင် တောင်တန်းမှ မြစ်ဖျားခံလာသော မြစ်တစ်စင်းဖြစ်သည်။ ယွန်းစလင်းမြစ်သည် ကရင်ပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း မြောက်မှတောင်သို့ ဖြတ်သန်းစီးဆင်းလာပြီး မြိုင်ကြီးငူရွာအနီးတွင် သံလွင်မြစ် အတွင်း စီးဝင်သွားသည်။

## ကိုးကား
မယ်လတောင်

**မယ်လတောင်** သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ လှိုင်းဘွဲ့မြို့နယ်တွင် တည်ရှိသော တောင်ဖြစ်သည်။ ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက်  မြင့်သည်။

## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်များ 
* Peakbagger Mela Taung, Myanmar
* Google Books, *The Physical Geography of Southeast Asia*
ဟောင်သရောမြစ်

**ဟောင်သရောမြစ်**သည် ထိုင်းနိုင်ငံ ဆန်ခပူရီခရိုင်မှ မြစ်ဖျားခံလာသော မြစ်တစ်စင်းဖြစ်သည်။ ဟောင်သရောမြစ်သည် မြောက်ဘက်အတိုင်းစီးဆင်းလာပြီး ကရင်ပြည်နယ်၊ ကျုံဒိုးမြို့အနီးတွင် လှိုင်းဘွဲ့မြစ်နှင့် ပေါင်းစပ်သွားကာ ဂျိုင်းမြစ်အဖြစ် စီးဆင်းသွားသည်။

## ကိုးကား
လှိုင်းဘွဲ့မြစ်

**လှိုင်းဘွဲ့မြစ်**သည် ဒေါနတောင်တန်းမှ မြစ်ဖျားခံလာသော မြစ်တစ်စင်းဖြစ်သည်။ လှိုင်းဘွဲ့မြစ်သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ လှိုင်းဘွဲ့မြို့ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းလာပြီး တောင်ဘက်အတိုင်းစီးဆင်းလာကာ ကျုံဒိုးမြို့အနီးတွင် ဟောင်သရောမြစ်နှင့် ပေါင်းစီးသွားပြီး ဂျိုင်းမြစ် ဖြစ်ပေါ်လာသည်။

## ကိုးကား
ဒေါင်းဒင်အင်း

**ဒေါင်ဒင်အင်း**သည် မြန်မာနိုင်ငံ မွန်ပြည်နယ်အရှေ့တောင်ပိုင်း၊ ကျိုက်မရောမြို့နယ်၊ သရက်ကုန်းရွာအနီးတွင် တည်ရှိသည်။

## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်ခ်များ
ဝသီဘော်

**ဝသီဘော်** ငါးပါးရှိ၏။ ၎င်းတို့မှာ −

(၁) သမာပဇ္ဇနဝသီ၊

(၂)  အဓိဋ္ဌာနဝသီ၊

(၃) ဝုဋ္ဌာနဝသီ၊

(၄) အာဝဇ္ဇနဝသီ၊

(၅) ပစ္စဝေက္ခဏဝသီ တို့ ဖြစ်ကြည်။
## ဝသီဘော် ငါးပါး
### သမာပဇ္ဇနဝသီ
ဈာန်ကို အလိုရှိသောခဏ၌ အလျင်အမြန် ဝင်စားနိုင်မှုကို **သမာပဇ္ဇနဝသီ** ဟု ခေါ်သည်။

### အဓိဋ္ဌာနဝသီ
တစ်ခဏ၊ တစ်နာရီ၊ တစ်နံနက်၊ တစ်ရက် စသည်ဖြင့် မိမိအလိုရှိသမျှ ကာလပတ်လုံး ပိုလည်းမပိုရ လိုလည်း မလိုရအောင် ဈာန်ဇောကို ဖြစ်စေနိုင်မှု၊ ထားနိုင်မှုကို **အဓိဋ္ဌာနဝသီ**ဟု ခေါ်သည်။

### ဝုဋ္ဌာနဝသီ
အချိန်ကာလကို ပိုလည်းမပိုရ၊ လိုလည်းမလိုရ၊ မိမိမှန်းထားသော အချိန်၌ ဈာန်ဇောမှ ထနိုင်မှုကို **ဝုဋ္ဌာနဝသီ** ဟု ခေါ်သည်။

### အာဝဇ္ဇနဝသီ
ဈာန်မှထ၍ ဈာန်အင်္ဂါတို့ကို ဆင်ခြင်ပြီးလျှင် တစ်ဖန်ဈာန်ကို အလျင်အမြန်ဝင်စားရန်ဖို့ ဈာန်အင်္ဂါတို့ကို ဆင်ခြင်သော အဝဇ္ဇန်း လျင်မြန်စွာ ဖြစ်စေနိုင်မှုကို **အာဝဇ္ဇနဝသီ** ဟု ခေါ်သည်။

### ပစ္စဝေက္ခဏဝသီ
ဈာန်အင်္ဂါကို ဆင်ခြင်ပြီးလျှင် တစ်ဖန်ဈာန်ကို အလျင်အမြန်ဝင်စားရန်ဖို့ ဈာန်အင်္ဂါတို့ကို ဆင်ခြင်သော ပစ္စဝေက္ခဏာဇောတွေကို (၇) ကြိမ်လောက် များစွာ မဖြစ်စေဘဲ (၄) ကြိမ် (၅) ကြိမ်မျှလောက်သာ ကျစေနိုင်မှုကို **ပစ္စဝေက္ခဏဝသီ** ဟု ခေါ်သည်။

## ကိုးကား
အာပေါကသိုဏ်း

**အာပေါ − ရေကသိုဏ်း**ကို ကြည့်ရှုပွားများ အားထုတ်သော ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှေးအတိတ် နီးသောဘဝက ရေကသိုဏ်းကို ရခဲ့ဘူးသော အထုံဝသီပါရမီ အဓိကာရ ရှိခဲ့လျှင် မပြုမပြင်ဘဲ ပကတိသော မြစ်၊ သမုဒ္ဒရာ၊ အိုင်၊ ရေကန်၊ ရေတွင်းတို့ကို ကြည့်ရှုရုံမျှဖြင့် အလွယ်တကူနှင့်ပင် ရေနိမိတ် ရနိုင်၏။ အထုံဝသီပါရမီ အဓိကာရ မရှိခဲ့လျှင် တစ်တောင်လောက်၊ တောင်ဆုပ်လောက် အဝကျယ်သော အစောက်နက်သော အိုး၊ ခွက်၊ စည်ပိုင်းထဲ၌ ကြည်လင်စွာသော ရေကိုထည့်၍ မြေကသိုဏ်း၌ အကျယ်ဆိုခဲ့ပြီးသော ရှုနည်း ကြည့်နည်း ရှုပုံ ကြည့်ပုံအတိုင်း ရေကို စိတ်ထဲ၌ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ရအောင် ကြည့်ရှုရာ၏။

ဤရေကသိုဏ်း၌ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ကား ပြင်ဘက် ပရိကမ္မနိမိတ်ရေနှင့် အထပ်တည်းတူ၏။ ပြင်ဘက်ရေကဲ့သို့ လှုပ်ရှားလျှင် လှုပ်ရှားသောအတိုင်း၊ အပွက်ပါလျှင် အပွက်ပါသောအတိုင်း ပါလျက်ထင်၏။ ပဋိဘာဂနိမိတ်ထက် အဆအရာမက သာလွန်၍ ကြည်လင်စွာထင်၏။ မှန်ညိုသားကဲ့သို့ တသားတည်း အလွန်ကြည်လင်စွာ ထင်၏။ ဈာန်ပုံပေါ်မှာ ပထဝီမြေကသိုဏ်းနည်းအတိုင်း ပေါ်၏။ ဤရေကသိုဏ်းလည်း ဈာန် (၅) ပါးလုံးကို ဖြစ်စေနိုင်၏။

ပထဝီမြေကသိုဏ်း ပွားများနည်းအတိုင်းအကျယ်ပွားများအားထုတ်ပါ။

## ကိုးကား
ပူရေရွာ၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်

**ပူရေရွာ**()သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်၊ မိတန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။  ဒေါနတောင်ခြေတွင် တည်ရှိပြီး ကျိုက်ဒုံမြို့မှ သာ ကွာဝေးသည်။
ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၈၆၅ ဖြစ်သည်။ အရပ်အခေါ်မှာ ရေပူ ဖြစ်သည်။
၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ မိတန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၆၈၀ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၃၅၆၇ ဦး နေထိုင်သည်။ ကျေးလက်ကျန်းမာရေးဌာနခွဲ ရှိသည်။
 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ဇမိမြစ်

**ဇမိမြစ်** သည် ထိုင်းနိုင်ငံ နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ နယ်စပ်အနီး တနင်္သာရီ တောင်တန်းမှ မြစ်ဖျားခံလာသော မြစ်တစ်စင်းဖြစ်သည်။ ဇမိမြစ်သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘုရားသုံးဆူမြို့မှ အနောက်ဘက် ၉ မိုင်ခန့်အကွာ ချောင်းဆုံကျေးရွာမှ စတင်မြစ်ဖျားခံကာ ကရင်ပြည်နယ်အနောက်ပိုင်း တောင်မှမြောက်သို့ ဖြတ်သန်းစီးဆင်းလာပြီး ဝင်းရော်မြစ် နှင့် ချောင်းနှစ်ခွရွာအနီးတွင် ပေါင်းစပ်သွားကာ အတ္တရံမြစ် အဖြစ်စီးဆင်းသွားသည်။

## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်ခ်များ 
*"Burma 1:250,000 topographic map, Series U542, NE 47-14, Moulmein" U.S. Army May Service, December 1959
ဝါယောကသိုဏ်း

**ဝါယောကသိုဏ်း**ကိုလည်း ရှေးအတိတ် နီးသောဘဝက ဝါယော−လေကသိုဏ်းကို ရခဲ့ဖူးသော အထုံပါရမီ အဓိကာရ ရှိခဲ့လျှင် ပကတိကောင်းကင်ပြင်မှာ လွင့်တိုက်၍နေသော လေကိုပင်ဖမ်း၍ နိမိတ်ရအောင် ယူနိုင်၏။

အထုံဝသီ ပါရမီ အဓိကာရ မရှိခဲ့လျှင် မြက်ပင်ဖျား၊ ပြောင်းပင်ဖျား၊ ကြံပင်ဖျား၊ ဝါးရုံပင်ဖျား၊ သစ်ကိုင်းဖျား၊ လက်လေးသစ်မျှလောက်ရှည်သော ဆံတိုဆံပင်ဖျားတို့၌ လေတဖျတ်ဖျတ်ခတ်၍ လှုပ်၍နေသောအခါ ထိုခတ်အပ်သော မြက်ပင်ဖျား၊ ပြောင်းပင်ဖျား၊ ကြံပင်ဖျား စသည်တို့ဖြင့် မှတ်၍ တိုက်ခတ်လာသောလေကို ဤနေရာ၌ လေတွေ ပြေးလွင့်၍ တိုက်ခတ်၍ ရှိနေသည်ဟု သတိပညာဖြင့် မှတ်၍ စိတ်ကူးကာ "လေ လေ" ဟု ကြည့်ရှုဖမ်းယူအပ်၏။ လေတိုက်ခတ်သောအခါ ကိုယ်ကို လေတိုက်ခံ၍သော်လည်း ထိုလေတိုက်ခတ်၍ ထိမှန်းသိသောနေရာ၌ လေကိုနှလုံးသွင်း၍ သတိပညာဖြင့် မှတ်၍ စိတ်ကူး၍ ဖမ်းယူအပ်၏။

ဤလေကသိုဏ်း၌ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ကား ရေတွေကဲ့သို့သော်လည်းကောင်း၊ မီးခိုးကဲ့သို့သော်လည်းကောင်း စီးသွားပြေးလွင့်သော အခြင်းအရာအားဖြင့် လှုပ်ရှားလျက် ထင်၏။ ပဋိဘာဂနိမိတ်ကား မလှုပ်မရှား ငြိမ်သက်စွာ ထင်၏။ ဈာန်ပေါ်ပုံမှာ ပထဝီမြေကသိုဏ်းနည်းအတိုင်း ပေါ်၏။ လေကို မျက်စိဖြင့် မမြင်ရသော်လည်း မီးခိုးတို့၊ ရေတို့ကဲ့သို့ပင် ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
တေဇောကသိုဏ်း

**တေဇော − မီးကသိုဏ်း** ကိုလည်း ရှေးအတိတ် နီးသောဘဝက အားထုတ်ခဲ့ဖူးသော အထုံဝသီ ပါရမီ အဓိကာရ ရှိခဲ့လျှင် ပကတိသော မီးပုံ၊ မီးကျီး၊ မီးတောက်၊ ဆီမီး၊ ဖယောင်းတိုင်မီးတို့ကိုပင် ကြည့်ရှု၍ နိမိတ်ရနိုင်၏။ အထုံဝသီ ပါရမီ အဓိကာရ မရှိခဲ့လျှင် မီးတောက်ကိုသော်လည်းကောင်း၊ မီးကျီစုကိုသော်လည်းကောင်း ဖြစ်စေ၍ မပူလောက်သော အနီး၌ထား၍ အလွတ်လည်း ကြည်ရှုရာ၏။ ဖျာ၊ ရိုင်၊ သဲပွတ်၊ ဝါးကပ် စသည်ကို တစ်ထွာလောက် အပေါက်ဖောက်၍ ထိုအပေါက်ဖြင့် ကာစီး၍သော်လည်း ကြည့်ရှုရာ၏။

ဤမီးကသိုဏ်း၌ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ကား ပြင်ဘက် ပရိကမ္မနိမိတ်အတိုင်း မီးခဲဖြစ်လျှင် အခိုးအငွေ့ အရှိန်နှင့်တကွ မီးခဲတွေ အစိတ်စိတ် ကွဲလျက်ပင်  ထင်၏။ ပဋိဘာဂနိမိတ်မှာ အခိုးအငွေ့ အရှိန်ကင်းလျက် မီးခဲတစ်ခုတည်း တသားတည်းတွေ ခဲလျက် ထင်၏။ မီးတောက် ဥဂ္ဂဟနိမိတ်မှာ အခိုးအငွေ့ အရှိန်နှင့်တကွ လောင်စာထင်းနှင့်တကွ လှုပ်ရှားလျက်ပင် ထင်၏။ ပဋိဘာဂနိမိတ်မှာ အခိုးအငွေ့ အရှိန်မရှိ လောင်စာထင်းစမရှိ ငြိမ်သက်စွာထင်၏။ ဈာန်ပေါ်ပုံမှာ ပထဝီမြေကသိုဏ်းနည်းအတိုင်း ပေါ်၏။

## ကိုးကား
နီလကသိုဏ်း

**နီလ − အညိုကသိုဏ်း** ကိုလည်း ရှေးအတိတ် နီးသောဘဝက နီလ − အညိုကသိုဏ်းကို ရဖူးသော အထုံဝသီ ပါရမီ အဓိကာရ ရှိခဲ့လျှင် မပြုမပြင်ဘဲ ညိုညိုမြင်သမျှ အလုံးစုံသော ဝတ္ထုကိုပင် ကြည့်ရှု၍ အလွယ်တကူ နိမိတ်ရနိင်၏။ အထုံဝသီ ပါရမီ အဓိကာရ မရှိခဲ့လျှင် မိမိအထွာဖြင့် တစ်ထွာလောက် အလျားအနံကျယ်စွာ သစ်သားကို ယပ်ဝန်း၊ ရေအိုးဖုံးများကဲ့သို့ လက်ကိုင်စရာ အရိုးနှင့်တကွ ကသိုဏ်းဝန်းလုပ်၍ အညိုဆုံးဆေးကို အချောဆုံး အလှဆုံး − နေအောင်လုပ်၍ သုတ်၍ အနား၌ အညိုရောင်ကို တောက်ထစေတတ်သော အနီဖြစ်စေ၊ အဖြူဖြစ်စေ အမှတ်မရှိ တစ်ခုခု ဒန်ပူတစ်ပြား (ငွေမူးစေ့ခန့်) ဆေးမင်အနားသတ် တင်သား သုတ်လိမ်း၍ "အညို အညို" ဟု စိတ်ထဲက မှတ်၍ ကြည့်ရှု၍ နိမိတ်ယူရာ၏။

ဤအညိုကသိုဏ်း၌ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ကား ပြင်ဘက် ပရိကမ္မနိမိတ်နှင့် တထပ်တည်းတူစွာ မျက်စိနှင့် မြင်သော အတိုင်းပင်ထင်၏။ ပဋိဘာဂနိမိတ်မှာ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ထက် အဆအရာမက ညိုချောပြောင်လင်းလျက် အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် ပတ္တမြားညိုယပ်ဝန်းကဲ့သို့ ထင်၏။ ဈာန်ပေါ်ပုံမှာ ပထဝီမြေကသိုဏ်းနည်းအတိုင်း ပေါ်၏။

## ကိုးကား
ရွာသစ်ရွာ၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီး

**ရွာသစ်ရွာ** သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်တွင် တည်ရှိသော ရွာတစ်ရွာ ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
လွတ်ရှမ်းတောင်

**လွတ်ရှမ်းတောင်** သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မွန်ပြည်နယ်တွင် တည်ရှိသော တောင်ဖြစ်သည်။ လွတ်ရှမ်းရွာကိုအစွဲပြု၍ တောင်ကိုလည်း လွတ်ရှမ်းတောင်ဟု ခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
ကျင့်ခန့်ပေါင်

**ဦးကျင့်ခန့်ပေါင်** (၁၉ ဩဂုတ် ၁၉၅၅ မွေးဖွား) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား ချင်းလူမျိုး နိုင်ငံရေးသမား တစ်ဦး ဖြစ်သည်။

## အစောပိုင်းဘဝ နှင့် ပညာရေး 
ဦးကျင့်ခန့်ပေါင်ကို ချင်းပြည်နယ်၊ တီးတိန်မြို့နယ်၊ ဖူးနွမ်းရွာတွင် ၁၉၅၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁၉ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ ဖခင်မှာ ဦးကိုင်ခေါဟောက် ဖြစ်သည်။ ခရစ်ယာန်ဘာသာဝင်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ B.Sc,B.Ed ဘွဲ့ရ ဖြစ်ပြီး ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

## နိုင်ငံရေး 
ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီဝင် တစ်ဦး ဖြစ်ပြီး ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်တွင် ချင်းပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ် ၆ မှ လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ရွေးကောက်ခံခဲ့ရသည်။

## ကိုးကား 
*ကိုယ်ရေးအကျဉ်း - ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်
တမန်တော်မြတ်(ဆွ)

တမန်တော်တို့သည် မဟာလူသားများ ဖြစ်သည့်အလျှောက် အလ်လာအရှင်​ထံမှ ၀ဟီ ‎ဗျာဒိတ်တော်များကို လက်ခံရယူထားသူများဖြစ်သောကြောင့် မွတ်စ္စလင်မ်တို့သည် ‎လေးစားဂုဏ်ပြုကြလေသည်။ ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်နှင့် တစ်ခြားသောသာသနာ့ကျမ်းများတွင် ‎ထိုတမန်တော်တို့အား နဗီ (သို့မဟုတ်) ရစူလ် ဟုသုံးနှုန်း ခေါ်တွင်လေသည်။

## ကျမ်းမြတ်ကုရ်အာန်မှ ကောက်နုတ်ခြင်း 
အောက်တွင်ဖော်ပြထားသည့် ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်မှ ကောက်နုတ်တင်ပြထားခြင်းဖြစ်သည်။ ‎ဖော်ပြပါဇယားတွင်ပါသည့် တမန်တော်များ၏ အမည်နာမတော်များသည် အာယသ်တော်များဖြင့် ‎နှိုင်းယှဉ်ဖော်ပြထားခြင်းဖြစ်သည်။ အာယသ်တော်တွင် ပါဝင်သည့်အတိုင်း နဗီဖြစ်ကြောင်း (သို့မဟုတ်) ‎ရစူလ်ဖြစ်ကြောင်း၊ ကျမ်းပိုင်ဆိုင်သည် ဖြစ်၊ မဖြစ်၊ ရှရီအသ် ဥပဒေသကို ပိုင်ဆိုင်ထားသည် ဟုတ်၊ မဟုတ် ‎စသည်ဖြင့် ဖော်ပြထားလေသည်။ အောက်ဇယားတွင် မဖော်ပြထားသည့် တစ်ခြားသော ‎တမန်တော်များသည်လည်း ရှိနေပါသည်။ ‎

ဖော်ပြပါ အချက်အလက်တို့သည့် ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်ရှိ အာယသ်တော်များမှ ကောက်နုတ်၍ ‎လေ့လာသုံးသပ်တင်ပြထားခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုကြောင့် ဇယားတွင် နဗီဖြစ်ကြောင်း(သို့မဟုတ်) ‎ရစူလ်ဖြစ်ကြောင်း၊ (သို့မဟုတ်) အေမာမ်ဖြစ်ကြောင်း မဖော်ပြထားပါလျှင် ထိုတမန်တော်တွင် ‎ထိုအရိုက်အရာများ မရှိကြောင်းမဟုတ်ပါ။ ကျမ်းမြတ်ကုရ်အာန်တွင်လည်း မဖော်ပြထားကြောင်းမဟုတ်ပါ။

သို့ပါသောကြောင့် တမန်တော်မိုဟမ္မဒ်(ဆွ)နှင့် ပတ်သက်၍ရှီအာမွတ်စ္စလင်မ်တို့၏ အမြင်တွင် ‎ရစူလ်ဖြစ်ကြောင်းအရိုက်အရာရှိသည့်အပြင် အေမာမ် ဆိုသည့် အရိုက်အရာရှိကြောင်း ယုံကြည်ကြသည်။ ‎သို့သော်ကျမ်းမြတ်ကုရ်တွင် မဖော်ပြထားခြင်းကြောင့် ဇယားတွင်လည်း ထိုသို့ဖော်ပြထားခြင်း မရှိပါ။ ‎ထိုနည်းတူစွာ ကမ္ဘာဦးဖခင် အာဒမ်ကို တမန်တော်အဖြစ် လက်ခံယုံကြည်ကြသည်။ သို့သော် ‎ကျမ်းတော်မြတ်ကုရ်အာန်တွင် တမန်တော်ဖြစ်ကြောင်း အာယသ်မပါရှိသောကြောင့် ဇယားတွင်လည်း ‎ဖော်ပြထားခြင်းမရှိပါ။

## ကိုးကား
အဇင်းရွာ၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်

**အဇင်းရွာ**()သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်၊ အဇင်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ဟောင်သရောမြစ်၏ အရှေ့ဘက်ကမ်းနှင့် ကျိုက်ဒုံ - ပိုင်ခလန်လမ်းမကြီးပေါ်တွင်တည်ရှိသော ရွာကြီးတစ်ရွာဖြစ်သည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၈၉၅ ဖြစ်သည်။
၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ အဇင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၅၅၅ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၂၇၇၉ ဦး နေထိုင်သည်။ ကျေးလက်ကျန်းမာရေးဌာန ရှိသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
ရေနံချောင်းတက္ကသိုလ်

**ရေနံချောင်းတက္ကသိုလ်** () သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ရေနံချောင်းမြို့တွင် တည်ရှိသည့် တက္ကသိုလ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ အဆင့်မြင့်ပညာဦးစီးဌာန လက်အောက်တွင် ပါဝင်သည်။

## သမိုင်းကြောင်း
၁၉၇၇ ခုနှစ်၊ မေလ ၂၃ ရက်နေ့တွင် ရေနံချောင်းဒေသကောလိပ်ကို BOC‌ဆေးရုံဟောင်း နေရာတွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။

ဒေသကောလိပ်များကို ၁၉၈၀ ပြည့်နှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့မှစ၍ ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနက လွှဲပြောင်းယူခဲ့ပြီး ရေနံချောင်းဒေသကောလိပ်ကို ရေနံချောင်းကောလိပ် အဖြစ် ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ၂၀၀၂ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၆ ရက်နေ့တွင် ရေနံချောင်းကောလိပ်ကို ရေနံချောင်းဒီဂရီကောလိပ်အဖြစ်သို့  တိုးမြှင့်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး ၂၀၂၀ပြည့်နှစ်၊ ဩဂုတ်လ (၃၁)ရက်တွင် ရေနံချောင်းတက္ကသိုလ်အဖြစ် အဆင့်တိုးမြှင့်ခဲ့သည်။

## တည်နေရာနှင့်အကျယ်အဝန်း
ရေနံချောင်းတက္ကသိုလ်သည် ရေနံချောင်းမြို့၏တောင်ဘက် ရန်ကုန်-မန္တလေးပြည်‌ထောင်စုလမ်းမကြီး၏ အနောက်ဘက်ခြမ်းတွင် တည်ရှိသည်။ ဧရာဝတီမြစ်၏ အရှေ့ဘက်ကမ်းတွင်တည်ရှိပြီး  ကျယ်ဝန်းသည်။

## သင်တန်းများ
​ရေနံ​ချောင်းတက္ကသိုလ်တွင် ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ (BA)၊ သိပ္ပံဘွဲ့ (BSc) သင်တန်းများကို လေးနှစ်ကာလနှင့်၊ ဂုဏ်ထူးတန်းဘွဲ့များအတွက် ငါးနှစ်ကာလဖြင့် သင်တန်းများ ပို့ချပေးသည်။

## ချီးမြှင့်အပ်နှင်းသည့်ဘွဲ့များ 
### ဝိဇ္ဇာအထူးပြုဘာသာတွဲများ 
*ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ - BA
*ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူးဘွဲ့ - BA (Hons;)
*မဟာဝိဇ္ဇာဘွဲ့ - MA

### သိပွံအထူးပြုဘာသာတွဲများ 
*သိပ္ပံဘွဲ့ - BSc
*သိပ္ပံဂုဏ်ထူးဘွဲ့ - BSc (Hons;)
*မဟာသိပ္ပံဘွဲ့ - MSc

## ပညာသင်နှစ် 
ပညာသင်ကာလမှာ ၄ နှစ်ဖြစ်သည်။ နေ့ကျောင်းသားများအတွက် ပထမပညာသင်ကာလ သင်တန်းကို ဒီဇင်ဘာလတွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ပြီး ဒုတိယပညာသင်ကာလ သင်တန်းကို ဇွန်လတွင် စတင်ဖွင့်လှစ်သည်။

## ကိုးကား
ပီတကသိုဏ်း

**ပီတ - အဝါကသိုဏ်း**ကို ရှေးအတိတ် နီးသောဘဝက ပီတ - အဝါကသိုဏ်းရဖူးသော အထုံဝသီ ပါရမီ အဓိကာရရှိခဲ့လျှင် မပြုမပြင်ဘဲ ဝါဝါမြင်သမျှ အလုံးစုံသော ဝတ္ထုကိုပင် ကြည့်ရှု၍ အလွယ်တကူဖြင့် နိမိတ်ရနိုင်၏။ အထုံဝသီ ပါရမီ အဓိကာရ မရှိခဲ့လျှင် မိမိအထွာဖြင့် တစ်ထွာလောက် အလျားအနံကျယ်စွာ သစ်သားကို ယပ်ဝန်း၊ ရေအိုးဖုံးများကဲ့သို့ လက်ကိုင်စရာ အရိုးနှင့်တကွ ကသိုဏ်းဝန်းလုပ်၍ အဝါဆုံးဆေးကို အချောဆုံး အလှဆုံးဖြစ်အောင်သုတ်၍ အနား၌ အဝါရောင်ကို တောက်ထစေတတ်သော အနီဖြစ်စေ၊ အညိုဖြစ်စေ၊ အနက်ဖြစ်စေ၊ အဖြူဖြစ်စေ အမှတ်မရှိတစ်ခုခု ဒန်ပူပြား (ငွေမူးစေ့ခန့်) ဆေးမင်အနားပတ်တင်သားသုတ်လိမ်း၍ “အဝါ အဝါ” ဟု စိတ်ထဲကမှတ်၍ ကြည့်ရှု၍ နိမိတ်ယူရာ၏။

ဤအဝါကသိုဏ်း၌ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်သည် ပြင်ဘက်ပရိကမ္မနိမိတ်နှင့်  တထပ်တည်းတူစွာ မျက်စိနှင့်မြင်သောအတိုင်းပင် ထင်၏။ ပဋိဘာဂနိမိတ်မှာ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ထက် အဆအရာမက ဝါချောပြောင်ဝင်းလျက် အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် ပတ္တမြားဝါယပ်ဝန်းကဲ့သို့ ထင်၏။ ဈာန်ပေါ်ပုံမှာ ပထဝီကသိုဏ်းနည်းအတိုင်း ထင်၏။

## ကိုးကား
လွှတ်ရှမ်းရွာ၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်

**လွှတ်ရှမ်းရွာ**()()သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်၊ လွှတ်ရှမ်းကျေးရွာအုပ်စု၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၇၀၇၉၂ ဖြစ်သည်။
၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လွှတ်ရှမ်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် အိမ်ခြေပေါင်း ၇၈၄ အိမ် ရှိကာ၊ လူဦးရေစုစုပေါင်း ၄၅၆၉ ဦး နေထိုင်သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ
၂၀၁၈ ဟွာလီယန် ငလျင်

။ ထိုင်ဝမ် ဗဟို ရာသီဥတု ဗျူရို]]

၂၀၁၈ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၆ ရက်နေ့၊ ဒေသစံတော်ချိန် ၂၃:၅၀ အချိန်တွင် ပြင်းအား ရစ်ချက်စတာ စကေး ၆.၄ ရှိ ငလျင်တစ်ခုသည် ထိုင်ဝမ်နိုင်ငံတွင် လှုပ်ခတ်သွားခဲ့သည်။ မြေငလျင်ဗဟိုချက်သည် ဟွာလီယန်မြို့အနီးရှိ ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းတွင် ဖြစ်ပြီး ဟွာလီယန်မြို့သည် ပျက်စီးမှုဒဏ်အများဆုံး ခံခဲ့ရကာ မာကာလ်လီ ပြင်းအားအဆင့် ၇ (အလွန်ပြင်းထန်) အဆင့်ဖြင့် ငလျင်ဒဏ် ခံခဲ့ရသည်။ ငလျင်ကြောင့် အနည်းဆုံး လူ ၁၀ ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး ၂၇၂ ဦးကျော် ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။

## တက်တိုးနစ် အခြေအနေ
ထိုင်ဝမ်နိုင်ငံသည် အင်အားပြင်း ငလျင်များ မကြာခဏလှုပ်ခတ်လေ့ရှိသည့် နိုင်ငံဖြစ်သည်။ ထိုင်ဝမ်ကျွန်းသည် ဖိလစ်ပိုင်ပင်လယ် ကျောက်လွှာချပ်နှင့် ယူရေးရှား ကျောက်လွှာချပ် နှစ်ခုအကြား ပစိဖိတ်မီးကွင်းဒေသဟု ခေါ်သော ရေအောက်မီးတောင်ရပ်ဝန်းနှင့် ဆက်စပ်တည်ရှိနေသည်။ ငလျင်လှုပ်ခတ်သည့် နေရာတွင် ထိုကျောက်လွှာများသည် တစ်နှစ်လျှင် ၇၅ မီလီမီတာနှုန်းဖြင့် တိုးဝင်လျက်ရှိသည်။
## ငလျင် 
ငလျင်သည် အစောပိုင်းရက်များတွင် လှုပ်ခတ်နေခဲ့သော ငလျင်ဆက်များအနက် အင်အားအကြီးဆုံး ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဖေဖော်ဝါရီ ၄ ရက်နေ့မှ စတင်ကာ ၄.၆ M နှင့် အထက်ရှိ ကနဦးငလျင်များ ၉ ခုကျော် လှုပ်ခတ်ခဲ့သည်။

ငလျင်လှုပ်ပြီးနောက် နောက်ဆက်တွဲ ငလျင်များ ဆက်လက်လှုပ်ခတ်ခဲ့ရာ ဖေဖော်ဝါရီ ၇ ရက်နေ့ ဒေသစံတော်ချိန် ၂၃:၂၁ အချိန်တွင် ပြင်းအား ၅.၇ M ရှိငလျင်သည် ဟွာလီယန်မြို့၏ အရှေ့မြောက်ဘက် ၁၉ ကီလိုမီတာအကွာတွင် မာကာလ်လီ ပြင်းအားအဆင့် ၆ (ပြင်းထန်) ဖြင့် လှုပ်ခတ်သွားခဲ့သည်။

## ပျက်စီးမှုများ 
 သမ္မတ ကိုင်ယင်းဝမ်]]
အဆောက်အဦ လေးခုမှာ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ပြိုကျခဲ့ခြင်း အပါအဝင် ဟွာလီယန်မြို့ရှိ အဆောက်အဦများစွာ ပျက်စီးခဲ့သည်။ မာရှယ်ဟိုတယ်၏ အောက်ပိုင်းအထပ်များ ပြိုကျခဲ့ကာ လူ နှစ်ဦး သေဆုံးခဲ့သည်။ ယန်မန်ဆွိုင်တိ လူနေအဆောက်အဦသည် အောက်ပိုင်းအထပ်များ ပြိုကျမှုကြောင့် ဆိုးရွားစွာ တိမ်းစောင်းသွားခဲ့ရာ လူများစွာ သေဆုံးပြီး နေထိုင်သူ ၇ ဦး ပျောက်ဆုံးလျက်ရှိကြောင်း ဖေဖော်ဝါရီ ၈ ရက်နေ့ ဒေသစံတော်ချိန် ညနေ ၆ နာရီခွဲအချိန် အရ သိရသည်။ ကယ်ဆယ်ရေးလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်နေစဉ်အတွင်း အဆောက်အဦကို ထပ်မံပြိုကျမလာစေရန် ကရိန်းကားများဖြင့် ပင့်မထားခဲ့ရသည်။ ၂၇၂ ဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီး တရုတ်နိုင်ငံမှ ခရီးသည်  ၄ ဦးအပါအဝင် ၁၀ ဦး သေဆုံးခဲ့ကြောင်း အာဏာပိုင်များက ဆိုသည်။ နေအိမ်များတွင် ရေပြတ်လပ်ခဲ့ပြီး အဝေးပြေးလမ်းများနှင့် တံတားများကို ပျက်စီးမှုများကြောင့် ပိတ်ထားခဲ့ရသည်။

မီးသတ်သမားနှင့် စစ်သား ရာပေါင်းများစွာက ပျက်စီးနေသော အဆောက်အဦများတွင် ပိတ်မိနေသူများကို ကယ်ဆယ်ရာတွင် ကူညီမှုများ ပေးခဲ့ကြသည်။

## ကိုးကား
လောဟိတကသိုဏ်း

**လောဟိတ - အနီကသိုဏ်း**ကိုလည်း ရှေးအတိတ်နီးသောဘဝက လောဟိတ - အနီကသိုဏ်းကို ရဖူးသော အထုံဝသီ ပါရမီ အဓိကာရ ရှိခဲ့လျှင် မပြုမပြင်ဘဲ မြင်မြင်သမျှ အလုံးစုံသော ဝတ္ထုကိုပင် ကြည့်ရှု၍ အလွယ်တကူဖြင့် နိမိတ်ရနိုင်၏။ အထုံဝသီ ပါရမီ အဓိကာရ မရှိခဲ့လျှင် မိမိအထွာဖြင့် တစ်ထွာလောက် အလျားအနံကျယ်စွာ သစ်သားကို ယပ်ဝန်း၊ ရေအိုးဖုံးများကဲ့သို့ လက်ကိုင်စရာ အရိုးနှင့်တကွ ကသိုဏ်းဝန်းလုပ်၍ အနီဆုံးဆေးကို အချောဆုံး အလှပဆုံးဖြစ်နေအောင်သုတ်၍ အနား၌ အနီရောင်ကို တောက်ထစေတတ်သော အညိုဖြစ်စေ၊ အဝါဖြစ်စေ၊ အဖြူဖြစ်စေ အမှတ်မရှိ တစ်ခုခု ဒန်ပူတစ်ပြား (ငွေမူးစေ့ခန့်) ဆေးမင်အနားပတ်တင်သားသုတ်လိမ်း၍ “အနီ အနီ” ဟု စိတ်ထဲကမှတ်၍ ကြည့်ရှု၍ နိမိတ်ယူရာ၏။

ဤအနီကသိုဏ်း၌ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ကား ပြင်ဘက် ပရိကမ္မနိမိတ်နှင့် တထပ်တည်းတူစွာ မျက်စိနှင့်မြင်သောအတိုင်းပင် ထင်၏။ ပဋိဘာဂနိမိတ်မှာ ဥဂ္ဂဟနိမိတ်ထက် အဆအရာမက နီချောပြောင်လင်းလျက် အလွန်နှစ်သက်ဖွယ် ပတ္တမြားနီယပ်ဝန်းကဲ့သို့ ထင်၏။ ဈာန်ပေါ်ပုံမှာ ပထဝီမြေကသိုဏ်းနည်းအတိုင်း ပေါ်၏။

## ကိုးကား
ကိုင်းတောရွာ၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်

**ကိုင်းတော**သည် ကရင်ပြည်နယ်၊ ကော့ကရိတ်ခရိုင်၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်တွင် တည်ရှိသော ရွာတစ်ရွာဖြစ်သည်။ ဟောင်သရောမြစ်၏ အနောက်ဘက်ကမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ