open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ပဲသဒူရွာ

**ပဲသဒူ** သည် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ရသေ့တောင်မြို့နယ်၊ ပဲသဒူကျေးရွာအုပ်စုရှိ ရွာဖြစ်သည်။ 

## ၂၀၁၉ ဖြစ်စဉ် 
၂၀၁၉ နှစ်ဦးတွင် စစ်တပ်နှင့် ရခိုင့်တပ်တို့ ရွာအရှေ့ဘက်ရှိ ကမ်းအုံပြင်တောင်တန်းတွင် တိုက်ပွဲများဖြစ်ရာ ကနဦးက အနီးရှိ သက်ပြေကျရွာသို့ လူ ၅၀၀ ခန့် သွားရောက်ခိုလှုံကြသည်။  နောက် တိုက်ပွဲမှာ မြေပြန့်သို့ရောက်လာရာ သက်ပြေကျရွာသားတို့လည်း စစ်ရှောင်ရသည်နောက် ပဲသဒူသား အိမ်ထောင်စု ၃၂ စု၊ လူ ၁၈၉ ယောက်တို့ မင်းပြားမြို့နယ်၊ သဌေးကုန်းရွာအနီးသို့ ပြောင်းရသည်။  ကျန်သူတို့မှာ ဆွေမျိုးနီးစပ်တို့ရှိရာသို့ စစ်ရှောင်၏။

၂၀၂၁ ခုတွင် စစ်အေးသည်နောက် ရပ်ရွာပြန်ရာ စစ်ကျန်ဗုံးသီးပေါက်၍ လက်ပံပွင့်ကောက်ထွက်သော ကလေး ၂ ဦး ဒဏ်ရာရသေးသည်။ 

## ကိုးကား
ငစံဘော် (မုဆိုးချောင်း) (ရွာဟောင်း)ရွာ

**ငစံဘော် (မုဆိုးချောင်း) (ရွာဟောင်း)ရွာ**

## ကိုးကား
ဆောက်ခပ်ရွာဟောင်း (သမီးလှ)ရွာ

**ဆောက်ခပ်ရွာဟောင်း (သမီးလှ)ရွာ**

## ကိုးကား
မြင်းဂန်းချောင်းကုန်တန်းရွာ

**မြင်းဂန်းချောင်းကုန်တန်းရွာ**

## ကိုးကား
အရှေ့ထန်းချောင်း (ထန်းခါလီ)ရွာ

**အရှေ့ထန်းချောင်း (ထန်းခါလီ)ရွာ**

## ကိုးကား
အရှေ့ခမောင်းဆိပ်ရွာ

**အရှေ့ခမောင်းဆိပ်ရွာ**သည် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မောင်တောခရိုင်၊ မောင်တောမြို့နယ်၊ ခမောင်းဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စုရှိ ရွာတစ်ရွာ ဖြစ်ခဲ့ပြီး ၂၀၁၆ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့တွင် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန၏ အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် ၂၉၉/၂၀၁၆ ဖြင့် ခမောင်းဆိပ်ကျေးရွာအုပ်စုတွင်းရှိ ရွာများစုပေါင်း၍ ခမောင်းဆိပ်မြို့အဖြစ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။

## ကိုးကား
တမန်းသား (ဗိုလ်မှူးကြီးသက်)ရွာ

**တမန်းသား (ဗိုလ်မှူးကြီးသက်)ရွာ**

## ကိုးကား
ရေနောက်ငါးသား (ဒိုင်းနက်)ရွာ

ရေနောက်ငါးသား (ဒိုင်းနက်)ရွာ

## ကိုးကား
မင်းကြီး (တူလာတူတီ)ရွာ

**မင်းကြီး (တူလာတူတီ)ရွာ** သည် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မောင်တောမြို့နယ်ရှိ ရွာတစ်ရွာ ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
စပါယ်ကုန်းရွာ

**စပါယ်ကုန်းရွာ** အမည်ရှိသည်များမှာ

* စပါယ်ကုန်းရွာ၊ ပျော်ဘွယ်မြို့နယ် - စပါယ်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၊ ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်
* စပါယ်ကုန်းရွာ၊ သိမ်ကုန်း - သိမ်ကုန်းကျေးရွာအုပ်စု၊ ပျော်ဘွယ်မြို့နယ်
* စပါယ်ကုန်းရွာ၊ မောင်တောမြို့နယ်
* စပါယ်ကုန်းရွာ၊ ရပ်စောက်မြို့နယ်
* စပါယ်ကုန်းရွာ၊ ဓနုဖြူမြို့နယ်
* စပါယ်ကုန်းရွာ၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်
* စပယ်ကုန်းရွာ၊ ဇလွန်မြို့နယ်

## အခြား 
* ကုန်းစပါယ်ရွာ၊ ကျောင်းကုန်းမြို့နယ်
ကြက်ရိုးပြင်ရွာ

**ကြက်ရိုးပြင်ရွာ**

၂၀၁၆-ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ၊ (၁၂)ရက် နံနက် ရ နာရီခန့်၌ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မောင်တောမြို့နယ်အတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် အကြမ်းဖက်စီးနင်း တိုက်ခိုက်ခဲ့မှုများကြောင့်
တပ်မတော်စစ်ကြောင်းမှ မောင်တောမြို့နယ်၊ ကြက်ရိုးပြင်ကျေးရွာသို့ ရောက်ရှိရှင်းလင်းစဉ် ရွာအတွင်းရှိနေသည့်  အကြမ်းဖက်စီးနင်း တိုက်ခိုက်သူများသည် ရွာ၏အနောက်ဘက်သို့ ထွက်ပြေးသွားခဲ့သည်။

၎င်းတို့နောက်သို့ တပ်မတော်စစ်ကြောင်းက ထပ်ကြပ်လိုက်လံရှင်းလင်းရာ ၎င်းတို့မှ သေနတ်၊ တုတ်၊ ဓားများဖြင့် စတင်ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်သောကြောင့် ပြန်လည်ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ အကြမ်းဖက်စီးနင်း တိုက်ခိုက်သူများသည် အနောက်မြောက်ဘက်သို့ ဆုတ်ခွာထွက်ပြေးသွားခဲ့သည်။

ဖြစ်စဉ်တွင် အကြမ်းဖက်စီးနင်းတိုက်ခိုက်သူများထံမှ အလောင်း ၁၀ လောင်းနှင့် တစ်လုံးထိုးသေနတ် ၁ လက်တို့အား သိမ်းဆည်းရမိခဲ့သည်။ 

## ကိုးကား
## ကိုးကား
ဖားဝတ်ချောင်း (ရွာဟောင်း)ရွာ

**ဖားဝတ်ချောင်း (ရွာဟောင်း)ရွာ**

## ကိုးကား
ဂုံးနားရွာ

**ဂုံးနားရွာ**

## ကိုးကား
**ဂုံးနားရွာ**

## ကိုးကား
**ဂုံးနားရွာ**

## ကိုးကား
**ဂုံးနားရွာ**

## ကိုးကား
**ဂုံးနားရွာ**

## ကိုးကား
**ဂုံးနားရွာ**

## ကိုးကား
ကုန်တန်း (ဦးဒေါင်းအနောက်)ရွာ

**ကုန်တန်း (ဦးဒေါင်းအနောက်)ရွာ**

## ကိုးကား
မြောက်ရွာ

**မြောက်ရွာ**

## ကိုးကား
**မြောက်ရွာ**

## ကိုးကား
**မြောက်ရွာ**

## ကိုးကား
**မြောက်ရွာ**

## ကိုးကား
**မြောက်ရွာ**

## ကိုးကား
မြင်းလွှတ်မြို့

**မြင်းလွှတ်မြို့ ( Mayurla- Minhlut)**  သည် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မောင်တောခရိုင်၊ မောင်တောမြို့နယ်တွင် ပါဝင်သည့် မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၆ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့တွင် မောင်တောမြို့နယ်အတွင်းရှိ  ဂြင်းတော၊ ဖွေရာ၊ ကမ်းနားရွာဟောင်း၊ မြောချောင်း၊ မြင်းလွှတ် (အရှေ့)၊ မြင်းလွှတ် (အလယ်)၊ မြင်းလွှတ် (တောင်)၊ မြင်းလွှတ် (အနောက်)၊ မြင်းလွှတ်ရွာသစ်၊ ရှီးဒါး နှင့် ဇုံကာရာ ရွာများကို စုပေါင်း၍ မြို့ပေါ် ၈ ရပ်ကွက်ဖြင့် မြင်းလွှတ်မြို့အဖြစ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။

## အကျယ်အဝန်း 
မြင်းလွှတ်မြို့၏ မြို့ဧရိယာမှာ  ရှိသည်။

## ကိုးကား
အင်းဒင် (ရခိုင်)ရွာ

**အင်းဒင် (ရခိုင်) ရွာ** သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မောင်တောမြို့နယ်ရှိ ရွာဖြစ်သည်။ 

လူဦးရေ ၆၀၀၀ ခန့် နေသည်။ အများစုမှာ ရခိုင်လူမျိုးဖြစ်သည်။ 

## ပထဝီဝင် 
ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်သို့ မေယုမြစ်ဝင်ရာအနီး ကုလားတန်မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသတွင် ရှိသည်။  အနောက်ဘက်တွင် သံတွဲ၊ မြောက်ဘက်တွင် စစ်တွေမြို့တို့ ရှိပြီး မောင်တောမြို့မှာလည်း ရွာအနီးတွင်ပင် ဖြစ်သည်။

## စီးပွားရေး 
စပါးအဓိက စိုက်သော်လည်း ကွမ်းသီးစိုက်သူ၊ ငါးဖမ်းသူတို့လည်း ရှိသည်။ 

## ထင်ရှားသည့် ဖြစ်ရပ်များ 
ထိုင်းနိုင်ငံမှ တိုယို အင်ဂျင်နီယာရင်းနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကော်ပိုရေးရှင်းက ကျောက်မီးသွေးသုံး ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ တည်ရန် ပြင်သော်လည်း ဒေသခံများ ကန့်ကွက်သဖြင့် အစီအမံ ပျက်ဖူးသည်။ 

ရိုက်တာသတင်းကမူ ထိုရွာသားများအကူအညီနှင့်  အဆုံးစီရင်သည်ဟု ဖော်ပြသည်။  နောင်တွင် အမှုမှန် ပေါ်ပေါက်သဖြင့် တပ်မတော်မှ အရာရှိ ၄ ဦး၊ အခြားအဆင့် ၃ ဦး၊ အရပ်သား ၁ ဦး ထောင်ဒဏ် အပြစ်ပေးခံရသည်။ ထိုကိစ္စကို ဖော်ထုတ်သော ရိုက်တာမှ သတင်းထောက် ကိုဝလုံးနှင့် ကိုကျော်စိုးဦးတို့က ပူလစ်ဇာဆု ရရှိခဲ့သည်။

## ကိုးကား
အောင်ဇေယျ (ငြိမ်းချမ်းရေး)ရွာ

**အောင်ဇေယျ (ငြိမ်းချမ်းရေး)ရွာ**

## ကိုးကား
တောင်ပြိုလက်ယာရွာ

**တောင်ပြိုလက်ယာရွာ**သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မောင်တောခရိုင်၊ မောင်တောမြို့နယ်ရှိ ရွာတစ်ရွာ ဖြစ်သည်။
## ကိုးကား
ကျွန်းပေါက်ဆင်အိုးရွာ

**ကျွန်းပေါက်ဆင်အိုးကျေးရွာ**သည် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မောင်တောမြို့နယ် ၊ တောင်ပြိုလက်ဝဲမြို့နယ်(ခွဲ) အမှတ်(၄)နယ်မြေ၊ စခန်း(၉)အပိုင်တွင်တည်ရှိပါသည်။ ကျေးရွာအုပ်စုရွာ ဖြစ်ပြီး ဆင်အိုးရွာ၊ ဆင်အိုးအလယ်ရွာ၊ ဆင်အိုး(ကူနာ)ရွာ၊ ဆောင်ပိုင်ညှာရွာ၊ အရှေ့ရွာ၊ အနောက်ရွာနှင့် တောင်ပေါ်ရွာတို့ ပါဝင်သည်။

## ကိုးကား
မောင်နူရွာ

**မောင်နူရွာ** သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မောင်တောခရိုင်၊ ဘူးသီးတောင်မြို့နယ်ရှိ ရွာတစ်ရွာ ဖြစ်ပြီး ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်-မြန်မာ နယ်စပ်တွင် တည်ရှိသည်။ ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၇ ရက်နေ့တွင် မောင်နူရွာရှိ ရိုဟင်ဂျာလူမျိုးများအား တပ်မတော် (ကြည်း) က အစုအပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု ဖြစ်ပွားခဲ့သော နေရာ ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
ဂူဒါပြင်ရွာ

**ဂူဒါပြင်ရွာ**သည် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မောင်တောခရိုင်၊ ဘူးသီးတောင်မြို့နယ်ရှိ ရွာတစ်ရွာ ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၇ ရက်နေ့တွင် ဂူဒါပြင်ရွာ၌ရိုဟင်ဂျာ ရွာသား ၄၀၀ ခန့်ကို မြန်မာတပ်မတော်က အစုလိုက်အပြုံလိုက် ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်ခဲ့သည်ဟု အေပီသတင်းဌာနက ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့တွင် စုံစမ်းထုတ်ဖော်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား
သိန်တောင်ပြင် (ဒိုင်းနက်)ရွာ

**သိန်တောင်ပြင် (ဒိုင်းနက်)ရွာ**

## ကိုးကား
ကုလားဘာတောင်ရွာ

**ကုလားဘာတောင်ရွာ** အမည်ရှိ ရွာများမှာ
* ကုလားဘာတောင်ရွာ၊ တောင်ရင်း - ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ကျောက်ဖြူခရိုင်
*ကုလားဘာတောင်ရွာ၊ ဦးဂင်း - ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ကျောက်ဖြူခရိုင်
ကုန်းဘောင်ရွာ

**ကုန်းဘောင်ရွာ** အမည်ရှိ နေရာဒေသများမှာ

* ကုန်းဘောင်ရွာ၊ ဆင်တင်ဂျီဖြူ - ရခိုင်ပြည်နယ်၊ တောင်ကုတ်မြို့နယ်
* ကုန်းဘောင်ရွာ၊ ဆားပြင် - ရခိုင်ပြည်နယ်၊ တောင်ကုတ်မြို့နယ်
* ကုန်းဘောင်ရွာ၊ အုန်းတော - ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ကျောက်ဖြူမြို့နယ်
လူရှေတောင်ရင်း (ရွာသစ်ကေ)ရွာ

**လူရှေတောင်ရင်း (ရွာသစ်ကေ)ရွာ**

## ကိုးကား
ကုလားမကျွန်းရွာ

**ကုလားမကျွန်းရွာ** အမည်ရှိသည်များမှာ

* ကုလားမကျွန်းရွာ၊ ကျောက်ဖြူမြို့နယ်
* ကုလားမကျွန်းရွာ၊ သံတွဲမြို့နယ်
လောင်းခုတ်တောင် (ငွေတွင်းတူး)ရွာ

**လောင်းခုတ်တောင် (ငွေတွင်းတူး)ရွာ**

## ကိုးကား
ကျောက်ဆောက်ရွာ

**ကျောက်ဆောက်ရွာ** သည် ရက္ခိုင်ပြည် ရမ်းဗြဲကျွန်း မြောက်ဖက်ပိုင်း တည်ရှိနေသည်။ ယခု အချိန်အတွင် စနဲတိုက်နယ် ကျောက်ဖြူမြို့နယ်တွင်ပါဝင်သည် ရန်ကုန်-ကျောက်ဖြူ ကားလမ်းတွင် တည်ရှိနေသည်။ 

## ကိုးကား
ကျောင်းကုန်းရွာ၊ အမ်းမြို့နယ်

**ကျောင်းကုန်းရွာ**သည် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ အမ်းမြို့နယ်၊ ဂဲလောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ပါဝင်သော ရွာတစ်ရွာ ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
ကျောက်မြောင်းရွာ

**ကျောက်မြောင်းရွာ၊ အမ်းမြို့နယ်**

## ကိုးကား
ဆာရာ ဘန်းဟတ်ဒ်

**ဆာရာ ဘန်းဟတ်ဒ်** (; ; ၂၂/၂၃ အောက်တိုဘာ ၁၈၄၄ - ၂၆ မတ်လ ၁၉၂၃) သည် ပြင်သစ်လူမျိုး ပြဇာတ်မင်းသမီးနှင့် ရုပ်ရှင်ခေတ်ဦး သရုပ်ဆောင် တစ်ဦး ဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာပေါ်တွင် အထင်ရှားဆုံး ဖြစ်ခဲ့သော ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် တစ်ဦးဟု ပြောစမှတ် ပြုကြသည်။ ဘန်းဟတ်ဒ်သည် ပြင်သစ်နိုင်ငံ ဇာတ်ခုံပေါ်တွေင် ၁၈၇၀ ပြည့်နှစ်များအတွင်းက ကျော်ကြားခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် ဥရောပနှင့် အမေရိကားတွင်ပါ ကျော်ကြားခဲ့သည်။ သူမသည် သရုပ်ဆောင်ကောင်းသူ မင်းသမီးတစ်ဦး အဖြစ် ကျော်ကြားခဲ့ပြီး "ဘုရားသခင်မ ဆာရာ" (The Divine Sarah) ဟူသော အမည်ကို ရရှိခဲ့သည် အထိ ဖြစ်သည်။

## ဓာတ်ပုံများ 

File:Bernhardt.jpg|Sarah Bernhardt offstage.
File:Bernhardt_in_Theodora_Early_in_Career.jpg|Bernhardt early in her career in *Theodora*.
File:Bernhardt_with_elaborate_headdress.jpg|Wearing an elaborate headdress.
File:Bernhardt_Performs_(Sorceress).jpg|Bernhardt as a Sorceress
File:Bernhardt_as_Joan_of_Arc.jpg|In the role of Joan of Arc.
File:Bernhardt_as_Cleopatra.jpg|Bernhardt as Cleopatra.
File:Bernhardt_(Gismonda).jpg|Starring in *Gismonda*.
File:Bernhardt_Near_Table.jpg|Bernhardt posing for an informal portrait.
File:Bernhardt later years 2.jpg|Bernhardt during her later years.
File:SarahBernhardt alsKameliendame1881.jpg|Sarah Bernhardt La Dame aux camélias 1881
File:Sarony - Sarah Bernhardt.jpg
File:Grave of Sarah Bernhardt Père Lachaise.jpg|Bernhardt's grave at Père Lachaise Cemetery

## ပြင်ပလင့်ခ်များ
* 
* စာစုစာရင်း
* ဆာရာ ဘန်းဟတ်ဒ်  ဓာတ်ပုံများ
* ဆာရာ ဘန်းဟတ်ဒ်  ဓာတ်ပုံများ ၂
* ဆာရာ ဘန်းဟတ်ဒ် ဂျူးအမျိုးသမီးမော်ကွန်းတိုက်
ကျွန်တော်သိသော တစ်ရံရောအခါများ (စာအုပ်)

**ကျွန်တော်သိသော တစ်ရံရောအခါများ** သည် စာရေးဆရာ၊ နိုင်ငံရေးသမား ကိုကိုမောင်ကြီး ရေးသားသော ကိုယ်တိုင်ရေး ဘဝ အတွေ့အကြုံ စာအုပ်ဖြစ်သည်။ အသက် ၁၃ နှစ် အရွယ်ကပင် သပိတ်မှောက်ကျောင်းသား အဖြစ် ပါဝင်လှုပ်ရှားခဲ့ပြီး ဗိုလ်နေဝင်း အာဏာသိမ်းပြီးနောက် မ.ဆ.လ ပါတီ Founder အပါအဝင် အဆင့်မြင့် တာဝန် များကို တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ စာရေးသူက အမှာစာတွင် ရေးသားထားရာ၌ "ဤစာအုပ် သည် အချိန်ကာလတည်း ဟူသော ခရီး လမ်းကြောင်း အတိုင်း ဖြတ်သန်းရသူ အချိန် ခရီးသည် တစ်ဦး၏ ခရီးသွား ဆောင်းပါး အစဉ်ကြီး တစ်ခုသာ ဖြစ်ပါတော့သည် ဟု ဆိုရပါမည်" ဟု ရေးသားထားသည်။ 

## စာအုပ်အကျဉ်း 
မျက်စိဆရာဝန်ဝန်ကြီး ဦးသန်းမောင်၊ စာရေးဆရာမဒေါ်ကြွယ်ကြွယ်၊ သမီး၊တူမ ကိုအေးသိန်း-မအေးချို၊ ဗမကစောမြင့် (မဟေသီ)၊ မြတ်ထန် (ဗမကတင်မောင်)၊ မိုးမိုးတာရောစန် (ဗခက ခင်မောင်သောင်း) တို့ကို ကျေးဇူးတင်စကား ရေးသားထားသည်။ စာရေးသူ ကိုကိုမောင်သည် ရင်းနှီးသော ဗိုလ်မှူးကိုကိုပြောပြချက်များကို ကိုးကားပြီး၊ ဦးနေဝင်းနှင့်နီးစပ်ပြီး အရေးပါ ရာထူးကို ယူခဲ့သော ဗိုလ်မှူးကြီးစောမြင့်များ ကို ညွှန်းပြီးရေးသားထားသည်။

ဦးနေဝင်း ကိုယ်ရေးဘဝကို စာရေးသူချစ်လှိုင်တွင် တာဝန်မရှိ ဟုဆိုကာ မရေးသားပါ။ ရွှေဘိုမုဆိုးခြုံတွင် ဗိုလ်တွန်နှင့် ဆွေမျိုး ဆက်စပ်သလို ရေးသားထားသည်။ စာရေးသူ ကိုကိုမောင်သည် မ.ဆ.လ မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီကို ဦးနေဝင်း နှင့်အတူ တည်ထောင်ခဲ့ခြင်းကို လက်ရှော့ဟန်မတူသည့် ပုံစံရေးထားသည်။ ဦးနေဝင်း၏ နိုင်ငံရေးဘဝကို သူ့ဆရာသမားအနေဖြင့် ရေးသား ထားသည်။ ဦးနေဝင်းအကြောင်းများကို ထပ်မံကိုးကားရေးသားရာတွင်၊ ဒေါက်တာမောင်မောင်စာအုပ်၊ ဦးနေဝင်း ၏ ညီဖြစ်သူ ဦးသိန်းညွှန့် ပြောစကားများ "နာစရာရှိလျှင် လွမ်းစရာတွေနဲ့ပေါ့" ဟုလည်းကောင်း၊ ဖ.ဆ.ဖ.လ ဦးကျော်ငြိမ်း ကိုလည်း ထောင်သွင်း အကျဉ်းချခဲ့ကြောင်းများကို ရေးသားထားသည်။ ဦးနု အကြောင်းကို သူ့အမြင် ရေးသား ဖော်ပြထားသည်။ စာရေးသူကိုကိုမောင် တွေ့ဆုံရသူများတွင် (၆) ဦးကို အမွှမ်းတင် ရေးသားကာ စာအုပ်ကို အဆုံးသပ်ထားသည်။ ထို ၆ ဦးမှာ သခင်စိုး၊ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၊ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း၊ ဦးအောင်ကြီး၊ ဦးဗဆွေ၊ ဦးသိန်းဖေမြင့် တို့ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။

## ကိုးကား
ဂေဘရီယယ် ဂါဆီယာ မားကွိဇ်

**ဂေဘရီယယ် ယိုဆေး ဒီ လာ ကွန်ကော်ဒီယာ ဂါဆီယာ မားကွိဇ်** (Gabriel José de la Concordia García Márquez) ကိုလံဘီယာနိုင်ငံသား ဝတ္ထုရှည် ဝတ္ထုတိုများကို ရေးသားသော စာရေးဆရာ၊ ပြဇာတ်ရေးဆရာ နှင့် သတင်းစာဆရာ တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ၁၉၂၇ ခုနှစ် မတ်လ ၆ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားပြီး လက်တင်အမေရိက တစ်ခွင်တွင် ဂါဘိုဟု လူသိများသည်။ ၂၀ ရာစုနှစ်၏ နာမည်ကျော်ကြား ထင်ရှားသော စာရေးဆရာတစ်ဦး အဖြစ် မှတ်ယူကြပြီး ၁၉၇၂ ခုနှစ် နျူစတတ်ဒ် နိုင်ငံတကာ စာပေဆုကို လည်းကောင်း၊ ၁၉၈၂ ခုနှစ် စာပေဆိုင်ရာ နိုဘယ်လ်ဆုကို လည်းကောင်း ရရှိခဲ့ပြီး စာပေဆိုင်ရာ နိုဘယ်လ်ဆု ရသူများတွင် အသက်ရှင် ကျန်ရစ်နေသေးသောသူများတွင် အစောဆုံး ဆုရရှိသူ တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ သူသည် ကိုယ့်ဘာသာကိုယ် လေ့လာသင်ယူသော ပညာရေးမျိုးဖြင့် သင်ကြားတတ်မြောက်ခဲ့ပြီး ဥပဒေကျောင်းကို စွန့်ခွာကာ သတင်းစာ ဆိုင်ရာ အသက်မွေးဝမ်းကြောင်းမှုကို ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ အစောပိုင်းကတည်းကပင် ကိုလံဘီယာနိုင်ငံ နှင့် နိုင်ငံတကာ နှင့် ဆိုင်သော နိုင်ငံရေး ဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များတွင် ဝေဖန်မှုများကို လုံးဝ ချုပ်တည်းမှု မပြုခဲ့ပေ။ ၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် မာစီဒီး ဘာချာ နှင့် လက်ထပ်ခဲ့ပြီး ရော့ဒရစ်ဂျိုနှင့် ဂွန်ဇာလို ဟူသော သားနှစ်ဦး မွေးဖွားခဲ့သည်။

သူသည် သတင်းစာဆရာတစ်ဦး အဖြစ်စတင်ခဲ့ပြီး လူကြိုက်များ ထင်ရှားသော ဝတ္ထုမဟုတ်သည့် စာပေနှင့် ဝတ္ထုတို အများအပြားကို ရေးသားခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း One Hundred Years of Solitude (၁၉၆၇) နှင့် Love in the Time of Cholera (၁၉၈၅) ဝတ္ထု နှစ်ပုဒ်ကြောင့် အထူးပင် ထင်ရှားကျော်ကြားခဲ့သည်။ သူ၏ စာပေများမှာ အများမှ ချီးကျူးမှုကို ခံခဲ့ရပြီး စီးပွားရေး အရလည်း အောင်မြင်ခဲ့သည်။ သူအနေနှင့် ပဉ္စလက်သရုပ်မှန်ဝါဒ ကို ဖော်ထုတ်ရေးသားသူ အဖြစ် ထင်ရှားသည်။ သာမန် အခြေအနေများတွင် ပဉ္စလက်ဆန်သော အရာဝတ္ထုများ အဖြစ်အပျက်များကို ထည့်သွင်း ရေးသားခဲ့သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ အချို့သော သူ၏ စာပေများမှာ မာကိုနာဒို ဟုခေါ်သော စိတ်ကူးယဉ်မြို့တွင် အခြေခံပြီး အများစုမှာ အထီးကျန်ဆန်ခြင်းကို ချယ်မှုန်းပြသထားခြင်း ဖြစ်သည်။

သူ၏ One Hundred Years of Solitude စာအုပ်ကို သင့်လူက *ဝေးလွင့်ကင်းကွာ နှစ်တစ်ရာ* အမည်ဖြင့် မြန်မာဘာသာသို့ ပြန်ဆိုခဲ့ပြီး ကံကော်ဝတ်ရည်စာပေတိုက်က ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။In Evil Hour စာအုပ်ကိုလည်း သင့်လူကပင် *မိစ္ဆာမြူးချိန်* အမည်ဖြင့် မြန်မာဘာသာသို့ ပြန်ဆိုခဲ့သည် ။

## ကိုးကား
ဆစ်ခ်ဘာသာ

ဆစ်ခ်ဘာသာသည် ၁၅ရာစုအတွင်း အိန္ဒိယနိုင်ငံ ပန်ဂျပ်ဘ်ပြည်နယ်တွင် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော ကိုးကွယ်ယုံကြည်ရာ ဘာသာတစ်ခု ဖြစ်သည်။ စတင်တည်ထောင်ခဲ့သူမှာ ဂုရု နာနာ့ဗ် ဒပ်ဗ် ဖြစ်ပြီး သူမှစ၍ နောက်ထပ် ဂုရု ၁၀ ယောက်တိုင်အောင် တဖြည်းဖြည်း တိုးတက်လာခဲ့ပြီး ဆစ်ခ်ဘာသာ ဆိုင်ရာ နောက်ဆုံးဟောပြောခဲ့သူမှာ ဂုရုဂိုဘင်ဒ် ဆင်းဂ်ဖြစ်ပြီး ဆက်လက်၍ ကိုးကွယ်ရန် ဘာသာရေးကျမ်းမြတ်ဖြစ်သော ဂုရု ဂရန့် ဆာဟစ် ဂျီ အား ဂုရုအဖြစ်တင်မြှောက်ခဲ့သည်။ ကမ္ဘာပေါ်တွင် ပဉ္စမမြောက် ကိုးကွယ်သူ အများဆုံး ဘာသာတရား ဖြစ်ပြီး ကိုးကွယ်သူပေါင်း သန်း ၃၀ ကျော် ရှိသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ ပန်ဂျပ်ဘ်ပြည်နယ်မှာ ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဆစ်ခ်ဘာသာ ကိုးကွယ်သူ အများဆုံး ဒေသ ဖြစ်သည်။

ဆစ်ခ်ဘာသာဝင်တို့ အနေနှင့် သူတော်စင် စစ်သည်တော် စိတ်ဓာတ်ရှိရမည်ဟု ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ လူတစ်ယောက်အနေနှင့် မိမိတို့ ကိုယ်အတွင်းမှ မကောင်းမှုများကို မိမိဘာသာ ထိန်းချုပ်နိုင်ရမည်ဖြစ်ပြီး ဂုရု ဂရန့် ဆာဟစ်မှ ရှင်းလင်း ဟောကြားခဲ့သော စင်ကြယ်မှုများနှင့် ဖြည့်ဆည်းနိုင်အောင် ကြိုးစားရမည်ဟု ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။ ဆစ်ခ်တို့အနေနှင့် မတရားသဖြင့် ဖိနှိပ်ခံရသူတို့ အား ဘာသာမရွေး၊ အသားအရောင်မရွေး၊ ဇာတ်နိမ့် ဇာတ်မြင့် မရွေး၊ ယုံကြည်သက်ဝင်မှု မရွေး မည်သူ့အား ဖြစ်စေ အကာအကွယ် ပေးနိုင်ရန် အတွက် သတ္တိရှိရမည်ဟု ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။

## ဂုရု (၁၀) ပါး 
#ဂုရု နာနာက် ဒေဝ (Guru Nanak Dev  )
#ဂုရု အာမာ ဒဿ (Guru Amar Das )
#ဂုရု အန္ဂာဒ် ဒေဝ(Guru Angad Dev )
#ဂုရု ရံ ဒဿ(Guru Ram Das )
#ဂုရု အာယန် ဒေဝ ( Guru Arjan Dev )
#ဂုရု ဟာ ဂေါဗိန္ဒ (Guru Har Gobind )
#ဂုရု ဟာ ရာဣ  (Guru Har Rai) 
#ဂုရု ဟာ ကရိရှန် (Guru Har Krishan) 
#ဂုရု တေဃ ဗဟာဒူရ် (Guru Tegh Bahadur)
#ဂုရု ဂိုဘင်ဒ် ဆင်းဂ်(Guru Gobind Singh )

## ဆစ်ခ်ဘာသာမှ ပညတ်ချက်များ
#ဆံပင်ဖြတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရာ၏ : ဘုရားသခင်၏ တုနှိုင်းမဲ့ဖန်တီးမှုကို လေးစားသောအားဖြင့် မိမိတို့ ဆံပင်ကို ဖြတ်ညှပ်ခြင်းမပြုပဲ သဘာဝအတိုင်းသန့်ရှင်းစွာ မွေးမြူရာ၏။
#မူးယစ်သေစာသုံးစွဲခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရာ၏: အရက်သေစာသောက်စားခြင်း၊ မူးယစ်ဆေး၊ ဆေးရွက်ကြီးနှင့် ဆစ်ခ်ဘာသာတရား၏ "ဆစ်ခ် ရာဟစ် မာယာဒါ"အရ တားမြစ်ထားသော အခြားသောမူးယစ်စေတတ်သောအရာမှန်သမျှကို ရှောင်ကြဉ်ရာ၏။ 
#အသားစားခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရာ၏ : ရှင်ပြုပြီးသည်ဖြစ်စေ၊ မပြုရသေးသည်ဖြစ်စေ၊ ဆစ်ခ်လူမျိုးတိုင်းသည် အသားစားခြင်းမှ (အထူးသဖြင့် ဟလာ နည်းဖြင့် လည်လှီးသတ်ဖြတ်ထားသော အသားများ)ကို ရှောင်ကြဉ်ရာ၏။

## မှတ်စုများ
Grand Theft Auto V

***Grand Theft Auto V*** (***GTA V***) သည် ဗြိတိန်အင်ပိုင်ယာရှိ ရော့ခ်စတားနော့သ်မှ ပြုလုပ်ပြီး ရော့ခ်စတားဂိမ်းမှ တင်သွင်းမည်ဖြစ်သည့် လာမည့် အိုးပင်းဝေါ၊ အက်ရှင်စွန့်စားခန်း ဗီဒီယိုဂိမ်း ဖြစ်သည်။ ဂိမ်းသည် ၂၀၀၈ Grand Theft Auto IV ဂိမ်းထုတ်လုပ်ပြီး ပထမဆုံးအကြိမ် သီးသန့် အမည်ဖြင့် စတုတ္ထ era အဆုံး၊ ပဉ္စမမြောက် era ဖြင့် ထွက်ရှိမည့် ဂိမ်းဖြစ်သည်။ အားလုံးပေါင်း ၁၅ခုမြောက် ဂိမ်းဖြစ်သည့်  *GTA V* သည် လက်ရှိ လော့စ်အိန်းဂျလိစ်ကို အခြေခံ ရေးဆွဲထားသော ဆန်အန်ဒရီးရက်စ်စတိတ်ရှိ၊ လော့စ်ဆန်းတို့စ်မြို့တွင် ကစားရမည်ဖြစ်သည်။

ကြိုတင်ခန့်မှန်းထားသော *Grand Theft Auto V* သည် အောက်တိုဘာလ ၂၅ရက်၊ ၂၀၁၁ခုနှစ်တွင် တရားဝင်ကြေညာခဲ့သည်။ 
ဂိမ်းအတွက် ပထမ နမူနာကို နိုဝင်ဘာလ ၂ရက်၊ ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ဖွင့်ချပြသခဲ့သည်။ 

## တရားဝင် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်
* Grand Theft Auto V

## ကိုးကား
အလက်ဇန်းဒါး ပုရှ်ကင်

အလက်ဇန်းဒါး ဆာဂျီရေဗစ် ပုရှ်ကင် (Александр Сергеевич Пушкин) ( ဇွန်လ ၆ရက်၊ ၁၇၉၉ - ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၀ရက်၊ ၁၈၃၇) သည် ရိုမန်တစ် ခေတ်ကာလ က ရုရှားစာရေးဆရာ တစ်ဦး ဖြစ်ပြီး အလွန်တော်သော ရုရှားကဗျာဆရာတစ်ဦး နှင့် ခေတ်သစ် ရုရှားစာပေကို တည်ထောင်သူ တစ်ဦး အဖြစ်လည်း အများက မှတ်ယူကြသည်။ 

မော်စကိုမြို့ရှိ ရုရှား သူကောင်းမျိုးအတွင်း မွေးဖွားခဲ့ပြီး ၁၅ နှစ်သားတွင် ပထမဆုံး ကဗျာကို ရေးသားဖြန့်ချိခဲ့သည်။ အထက်တန်းစား လူငယ်တို့ တက်ရောက်သင်ကြားလေ့ ရှိသော ဇာကိုရီ ဆီလို အင်ပီရီယယ် လိုင်ဆီယမ် ကျောင်းမှ ဘွဲ့ရပြီးချိန်တွင် စာပေနယ်ပယ်တွင် ကောင်းမွန်စွာ နေရာရရှိပြီး ဖြစ်နေပြီ ဖြစ်သည်။

ဇာဘုရင်၏ နိုင်ငံရေး ပုလိပ်များ တင်းကြပ်စွာ စောင့်ကြပ်ကြည့်ရှုနေမှုကြောင့် ထုတ်ဝေဖြန့်ချိမှု မပြုနိုင်သော အချိန်တွင် ပုရှ်ကင်သည် သူ၏ အထင်ရှားဆုံး ပြဇာတ်ဖြစ်သော ဘောရစ် ဂိုဒိုနော့ကို ရေးသားခဲ့သည်။ ကဗျာစာသားနှင့် ရေးသားထားသော ဝတ္ထုတစ်ပုဒ် ဖြစ်သည် ယူဂျင်း အိုနီဂျင်ကို ၁၈၂၅ နှင့် ၁၈၃၂ ကြားတွင် ရေးသားခဲ့သည်။

သူ၏ ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် ပတ်သက်လျှင် ဆတ်ဆတ်ထိမခံသူ အဖြစ် နာမည်ဆိုး ထွက်ခဲ့ပြီး ပုရှ်ကင်သည် တစ်ဦးချင်း စိန်ခေါ်ပွဲ ၂၉ ခုတွင် ပါဝင် တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ ဂျော့ရှ် ချားလ် ဒီ ဟက်ကရင်း ဒီ အန်သေး ဆိုသူသူ နှင့် တစ်ဦးချင်း ယှဉ်ပြိုင်တိုက်ခိုက်သော ပွဲတွင် သေလုမျောပါး ဒဏ်ရာ ရခဲ့သည်။ ထိုသူမှာ ကဗျာဆရာ၏ ဇနီးဖြစ်သူ နာတာလျာ ပုရှ်ကီနာကို မြူဆွယ်ရန် ကြံစည်နေသော ပြင်သစ် စစ်တပ်မှ အရာရှိ တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ပုရှ်ကင် အသက် ၃၇ နှစ် အရွယ်တွင် စောစီးစွာ ကွယ်လွန်သွားခြင်းကို ရုရှားစာပေ၏ ကပ်ဆိုက်သော အဖြစ်အပျက်တစ်ခု အဖြစ် မှတ်ယူကြဆဲပင် ဖြစ်သည်။
မာလင်း ဒိုင်းထရစ်ချ်

**မာလင်း ဒိုင်းထရစ်ချ်** (; , ; ဒီဇင်ဘာ ၂၇ ၁၉၀၁ - မေလ ၆ ရက် ၁၉၉၂) သည် ဂျာမန် အမေရိကန် သရုပ်ဆောင်နှင့် အဆိုတော် တစ်ဦး ဖြစ်သည်။

ဒိုင်းထရစ်ချ်သည် နှစ်ကာလ ရှည်ကြာသော အနုပညာသက်တမ်း တလျှောက်လုံးတွင် သူမဘာသာ အလုပ်အကိုင် အားဖြင့် လည်းကောင်း၊ စရိုက်လက္ခဏာ အားဖြင့် လည်းကောင်း အမြဲတစေ ဆန်းသစ်နေခြင်းကြောင့် ထင်ရှားကျော်ကြားခဲ့သည်။ ဒါရိုက်တာ ဂျိုးဆက် ဗွန် စတန်းဘတ် ရိုက်ကူးသော အပြာရောင် နတ်သမီး (The Blue Angel) ဇာတ်ကားတွင် လိုလာ-လိုလာ အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်းမှ စ၍ နိုင်ငံတကာတွင် အောင်မြင်ကျော်ကြားမှု ရရှိခဲ့ပြီး အမေရိကန် ပါရာမောင့် ရုပ်ရှင် ကုမ္ပဏီ နှင့် စာချုပ်ချုပ်ဆို နိုင်ခဲ့သည် အထိပင် ဖြစ်သည်။ ရှန်ဟိုင်း အိတ်စပရက်စ် ဇာတ်ကား နှင့် သူမ၏ ညှို့ယူနိုင်စွမ်းနှင့် ထူးခြားသော အကြည့်တို့ကို အသားပေး ရိုက်ကူးထားသော ဆန္ဒ (Desire) ဟူသော ဇာတ်ကားတို့မှ တဆင့် အောင်မြင်ကျော်ကြားသော သရုပ်ဆောင် တစ်ဦးဘဝသို့ တွန်းပို့ပေးခဲ့ပြီး ထိုအချိန်ကာလက သရုပ်ဆောင်ကြေး အများဆုံး မင်းသမီး တစ်ဦး အဖြစ် စံချိန် တင်နိုင်ခဲ့သည်။ ဒိုင်းထရစ်ချ်သည် ၁၉၃၉ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန် နိုင်ငံသား အဖြစ် ခံယူခဲ့ပြီး ဒုတိယကမ္ဘာစစ် တစ်လျှောက်လုံးတွင် ရှေ့တန်း ဖျော်ဖြေသူ တစ်ဦး ဖြစ်ခဲ့သည်။ စစ်ပြီးခေတ်တွင် ရုပ်ရှင်များကို တစ်ခါတစ်လေ ရိုက်ကူးခဲ့သော်လည်း ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်များမှ ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်များအထိ ကမ္ဘာလှည့်၍ အောင်မြင်သော ဖျော်ဖြေသူ အချိန် ကုန်ခဲ့သည်။

၁၉၉၉ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန် ရုပ်ရှင် အင်စတီကျုမှ ဒိုင်းထရစ်ချ်အား အချိန်တိုင်းတွင် နဝမမြောက် အကောင်းဆုံး သရုပ်ဆောင် အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်ခ်များ
* 
* မာလင်း ဒိုင်းထရစ်ချ် စုစည်းမှုများ၊ ဘာလင် (MDCB) 

ကဏ္ဍ:အမေရိကန် အမျိုးသမီး ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ
ကဏ္ဍ:အမေရိကန် အမျိုးသမီး အဆိုတော်များ
ကဏ္ဍ:ဂျာမန် အသံတိတ် ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ
ကဏ္ဍ:၁၉၀၁ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:၁၉၉၂ ကွယ်လွန်သူများ
ကဏ္ဍ:ဂျာမန် အမျိုးသမီး အဆိုတော်များ
ကဏ္ဍ:ဂျာမန် အမျိုးသမီး ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ
ကဏ္ဍ:ဂျာမန် ပြဇာတ်မင်းသမီးများ
ကဏ္ဍ:ဂျာမန်ဘာသာစကား အဆိုတော်များ
ကဏ္ဍ:ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကာလ အမျိုးသမီးများ
ကဏ္ဍ:၂၀ ရာစု အမေရိကန် အမျိုးသမီး သရုပ်ဆောင်များ
ကဏ္ဍ:၂၀ ရာစု ဂျာမန် အမျိုးသမီး သရုပ်ဆောင်များ
ကဏ္ဍ:၂၀ ရာစု အမေရိကန် အမျိုးသမီး အဆိုတော်များ
ကဏ္ဍ:၂၀ ရာစု အမေရိကန် အမျိုးသမီး စာရေးဆရာများ
ဘင်္ဂါလီဘာသာစကား

ဘင်္ဂါလီဘာသာသည် အရှေ့တိုင်း အင်ဒို-အာရိယာန် ဘာသာစကားတစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ တောင်အာရှရှိ ဘင်္ဂလားဒေသဟု ခေါ်သည့် ဒေသ တစ်ခုတွင် မြစ်ဖျားခံသည်။ ဘင်္ဂလားဒေသ ဆိုသည်မှာ ယနေ့ခေတ် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံ အတွင်းရှိ အနောက် ဘင်္ဂလား ပြည်နယ်တစ်ခုလုံးနှင့် ထရိပူရ နှင့် အာသံပြည်နယ်တို့၏ တစိတ်တပိုင်း ပါဝင်သည်။ ဘင်္ဂါလီဘာသာကို ဘင်္ဂါလီစကားလုံးများဖြင့် ရေးသားကြသည်။ စုစုပေါင်း ပြောဆိုသုံးစွဲသူ သန်း ၃၀၀ မျှ ရှိသဖြင့် ဘင်္ဂါလီ ဘာသာစကားသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဆဌမမြောက် အသုံးအများဆုံး ဘာသာစကားဖြစ်သည်။

အခြားသော အရှေ့တိုင်း အင်ဒို-အာရိယာန် ဘာသာစကားများနှင့် အတူ ဘင်္ဂါလီဘာသာစကားသည် အေဒီ ၁၀၀၀ မှ ၁၂၀၀ ဝန်းကျင် ကာလ တွင် မဂါဒီ ပရာကရစ် (ဗေဒ နှင့် ဂန္ထဝင် သင်္သကရိုက်ဘာသာ အမျိုးကွဲများမှ ကွဲပြားခြားနားစွာ ပေါ်ပေါက်လာသည့် ဘာသာစကား) ဘာသာမှ ကူးပြောင်း ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ ခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခုအခါတွင် ဘင်္ဂါလီဘာသာစကားသည် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၏ အဓိက ဘာသာစကားဖြစ်ပြီး အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင် ဒုတိယမြောက် အသုံးအများဆုံး ဘာသာစကား တစ်ခု ဖြစ်သည်။
ဟင်ဒီ-အူရဒူဘာသာစကား

ဟင်ဒီ-အူရဒူဘာသာသည် အင်ဒို-အာရိယန်ဘာသာစကား တစ်မျိုးဖြစ်ပြီး အိန္ဒိယနိုင်ငံမြောက်ပိုင်းနှင့် ပါကစ္စတန်နိုင်ငံတို့တွင် သုံးသော ဘာသာစကား ဖြစ်သည်။ ဟိန္ဒူစတန်နီ ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ ယခင်က ဟင်ဒါဗီ သို့မဟုတ် ရက္ခတာ ဟုလည်း ခေါ်လေ့ရှိသည်။ ထိုဘာသာစကားသည် ဒေလီတွင်သုံးသော ခါရီဘိုလီ ဒေသိယစကားမှ ပြောင်းလဲဆင်းသက်လာပြီး ပါရှန်းဘာသာ၊ အာရပ်ဘာသာ၊ သင်္သကရိုက်ဘာသာ နှင့် တူရကီဘာသာတို့မှ ဝေါဟာရ အများအပြားကို ယူငင် အသုံးပြုထားသည်။ ၎င်းသည် စံနှုန်း တစ်မျိုးမက ရှိသော ဘာသာစကားဖြစ်ပြီး ဟင်ဒီစံ နှင့် အူရဒူစံဟူ၍ တရားဝင် စံသတ်မှတ်ချက် နှစ်မျိုးရှိသည်။ ရပ်ရွာသုံး ဟင်ဒီနှင့် အူရဒူဘာသာမှာ ခွဲခြားရန် ခက်ခဲပြီး တရားဝင် စံသတ်မှတ်ချက်တွင်ပင် စာကြောင်းတည်ဆောက်ပုံအားဖြင့် အတူတူ နီးပါးရှိသည်။ သို့သော်လည်း စာပေသုံး အသုံးအနှုန်းများနှင့် ပညာရပ်ဆိုင်ရာ ဝေါဟာရများတွင် ကွဲပြားခြားနားချက်များ ရှိသည်။ အူရဒူ ဘာသာမှ ပါရှားဘာသာ၊ အလယ်အာရှ နှင့် အာရပ်ဘာသာ လွှမ်းမိုးမှုများ အဓိကပါဝင်ပြီး ဟင်ဒီတွင်မူ သင်္သကရိုက်ဘာသာ၏ လွှမ်းမိုးမှုများ အဓိက ပါဝင်သည်။ ဗြိတိသျှထံမှ အိန္ဒိယ လွတ်လပ်ရေးမရမီ အချိန်က ဟိန္ဒူစတန်နီ၊ အူရဒူနှင့် ဟင်ဒီဆိုသော စကားလုံးများကို အလဲလဲ အလှယ်လှယ် သုံးစွဲကြလေ့ရှိပြီး ယနေ့ခေတ် အူရဒူနှင့် ဟင်ဒီဟု ခေါ်ဝေါ်ကြသော စကားအားလုံးကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ဟိန္ဒူစတန်နီ ဆိုသော စကားကို အခြားသော တိုက်ကြီးများတွင် သုံးစွဲကြသော ဟင်ဒီဘာသာစကား မျိုးကွဲများကိုလည်း ရည်ညွှန်းလေ့ ရှိကြပြီး ဖီဂျီ ဟိန္ဒူစတန်နီ နှင့် ဆူရာနမ်နိုင်ငံ နှင့် ထရီနီဒတ်နှင့် တိုဘက်ဂိုနိုင်ငံ တို့တွင် သုံးစွဲလေ့ ရှိကြသော ကာရစ်ဘီယံ ဟိန္ဒူစတန်နီတို့ ဖြစ်ကြသည်။
ဖရန်ဆွာ ဟော်လန်

**ဖရံဆွာ  ဂျေရာရ် ဂျောရ်ဂ်ျ နီကောလာ ဩလံဒ်**(, ; ၁၂ ဩဂုတ် ၁၉၅၄ ~ )သည် ပြင်သစ်နိုင်ငံ၏ ၂၄ ဦးမြောက် သမ္မတဖြစ်သည်။

သူသည် ပြင်သစ် ဆိုရှယ်လစ်ပါတီ၏ ပထမ အတွင်းရေးမှူး အဖြစ် ၁၉၉၇ မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ် အထိ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ပြင်သစ် အမျိုးသား လွှတ်တော် (အောက်လွှတ်တော်) တွင် ကော်ရဲ့ဇ် မဲဆန္ဒနယ် အမှတ် (၁) ကို ကိုယ်စားပြုသော အမတ်အဖြစ် ၁၉၉၇ ခုနှစ်မှ စတင် ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး ယခင်က ထိုအမတ်နေရာတွင် ၁၉၈၈ မှ ၁၉၉၃ ခုနှစ် အထိ ရွေးချယ်ခံခဲ့ရဖူးသည်။

တူးလုစ်မြို့၏ မြို့တော်ဝန်အဖြစ် ၂၀၀၁ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ် အထိ ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး ကော်ရဲ့ဇ် အထွေထွေ ကောင်စီ၏ ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် ၂၀၀၈ မှ ၂၀၁၂ အထိ တာဝန်ထမ်းခဲ့သည်။ ၂၀၁၂ ခုနှစ် မေလ ၆ ရက်တွင် လက်ရှိ သမ္မတဖြစ်သူ နီကိုလပ်စ် ဆာကိုဇီ ကို အနိုင်ရပြီး ပြင်သစ်နိုင်ငံ၏ သမ္မတ အဖြစ် ရွေးချယ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။
ပြင်သစ်ဘာသာစကား

**ပြင်သစ်ဘာသာစကား**ကို ၂၈ နိုင်ငံတွင်  ရုံးသုံး ဘာသာစကားအဖြစ် အတည်ပြုထာသည်။ မိခင်ဘာသာစကား အဖြစ်ပြောဆို့သူ ၈၁ သန်းရှိပြီး။ ဒုတိယ ဘာသာစကား အဖြစ်ပြောဆို့သူ ၂၃၀ သန်းရှိ၏။ စုစုပေါင် လူဦရေး ၃၁၀ သန်းက ပြောဆို့ကြကြသည်။ မိခင်ဘာသာစကား အဖြစ်ပြောဆို့ကြသောနိုင်ငံများမှ ပြင်သစ်နိုင်ငံ၊ ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံ၊ ဘယ်လ်ဂျီယမ်နိုင်ငံ၊ မိုနာကိုနိုင်ငံ၊ ကနေဒါနိုင်ငံ တိုဖြစ်သည်။  ပြင်သစ်ဘာသာစကားသည် ဒေသအလိုက် ကွဲပြာသည်။ ပြင်သစ်ဘာသာစကားသည် အင်ဒို-ဥရောပနွယ် ဘာသာစကား မိသားစုမှ ဖြစ်သည်။ အာဖရိကတိုက်တွင် ပြင်သစ်ဘာသာစကား ပြောဆို့သူများ ရှိသည်။ ပြင်သစ်ဘာသာစကားကို ရုံးသုံး ဘာသာစကားအဖြစ် အတည်ပြုထာသည့် နိုင်ငံများလည်းရှိသည်။ 

## ကိုးကာ
စီးပွားရေးပေါင်းတူလုပ်ဆောင်ရေးနှင့် ဖွဲ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအဖွဲ့အစည်း

စီးပွားရေး  နှင့်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး ပေါင်းတူလုပ်ဆောင်ရန်အဖွဲ့အစည်း (Organisation for Economic Co-operation and Development)
ဆာရှာ ဘာရွန် ကိုဟန်

ဘောရတ် ရုပ်ရှင်ကားတွင် အဓိက သရုပ်ဆောင်သူဖြစ်သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:အင်္ဂလိပ် အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ
ရှင်ဂန်အသိအမှတ် မြေ

ရှင်ဂန်အသိအမှတ် မြေဆိုသည်မှာ ရှင်ဂန် စာချုပ်ကို ချုပ်ဆိုထားကြသော မြေနေရာကိုဆိုလိုသည်။ ထိုနိုင်ငံများရှိ နိုင်ငံသားများသည် ရှင်ဂန်အသိအမှတ် မြေတွင် နိုင်ငံကူးလက်မှတ်မပါဘဲ မှတ်ပုံတင်ကဒ်ပြားဖြင့် သွားလာနိုင်သည်။ ရှင်ဂန်နယ်မြေအတွင်းရှိ နယ်စပ်များရှိ စစ်ဆေးရာ ဌာနများကို ပယ်ဖျက်လိုက်သော်လည်း၊ ရှင်ဂန်ပြင်ပရှိနိုင်ငံများ နှင့် ဆက်နွယ်နေသည့် နယ်စပ်များတွင် စစ်ဆေးမှုများ ပြုလုပ်ခြင်း၊ လေယာဉ်ကွင်းများတွင် ရှင်ဂန်နယ်မြေတွင်း ပျံသန်းသောသူများသည် ရှင်ဂန်ပြင်ပသို့ သွားမည့် နိုင်ငံများ နှင့် ရှင်ဂန်နယ်မြေအတွင်း သွားမည့် နေရာဟူ၍ ခွဲခြားထားသည်။

### လက်ရှိ

a.  States outside the EU that are associated with the Schengen activities of the EU, and where the Schengen rules apply.
b.  For overland borders and seaports; since 30 March 2008 also for airports.
c.  East Germany became part of the Federal Republic of Germany, joining Schengen, on 3 October 1990. Before this it remained outside the agreement. Despite some media reports, Heligoland is not outside Schengen; it is only outside the European Union Value Added Tax Area.
d.  Greenland and the Faroe Islands are not included in the Schengen area, although there might be relaxed checks in the Faroe Islands for flights from Scandinavia, thanks to the Nordic Passport Union, although a passport is still recommended. A Schengen visa issued by a Schengen state will not allow the holder access to either territories, only a Danish visa stamped with either "Valid for the Faroe Islands" or "Valid for Greenland", or both.
e.  However, Jan Mayen is part of the Schengen Area.
f.  The full Schengen acquis applies to all Spanish territories, but there are border checks on departure from Ceuta and Melilla to Spain or other Schengen countries, because of specific arrangements for visa exemptions for Moroccan nationals resident in the provinces of Tetuan and Nador.

## ကိုးကား
ရှင်ဂန်

**ရှင်ဂန်**ဆိုသည်မှာ-

* ရှင်ဂန် စာချုပ်၊ ဥရောပနိုင်ငံ နယ်စပ်များရှိ လူဝင်မှုကြီးကျပ်ရေး နှင့် စစ်ဆေးရာဌာနများ ပယ်ဖျက်၍ နိုင်ငံသားများ နိုင်ငံကူးလက်မှတ်အသုံးမပြုဘဲ၊ မှတ်ပုံတင်ကဒ်ပြားဖြင့် ကူးသန်းသွားလာနိုင်ရန် သဘောတူသည့် နိုင်ငံများအားလုံး ချုပ်ဆိုထားသည့် စာချုပ်  
* ရှင်ဂန်အသိအမှတ် မြေ၊ ဥရောပနိုင်ငံများတွင် တစ်နိုင်ငံ နှင့် တစ်နိုင်ငံအကြား လွယ်ကူစွာ ကူးသန်းသွားလာနိုင်ရန် လူဝင်မှုကြီးကျပ်ရေး နှင့် စစ်ဆေးရာဌာနများပယ်ဖျက်ထားကြသည့် နယ်မြေ
* ရှင်ဂန် သတင်းအချက်အလက် စံနစ်၊ ဥရောပနိုင်ငံ နယ်စပ်များ ၏ လုံခြုံရေးနှင့် ဥပဒေစိုးမိုးရေးအတွက် ဥရောပနိုင်ငံတို့၏ အုပ်ချုပ်မှုဆိုင်ရာ သတင်းအချက်အလက်များ သိမ်းစည်းရာ စံနစ်
* ရှင်ဂန်ရွာ၊ လူဇင်ဘတ်နိုင်ငံ,ရှင်ဂန် စာချုပ်ကို မိုဆယ်လ်(Moselle)မြစ်ပေါ်ရှိ သဘော်တစ်ခုပေါ်တွင် ချုပ်ဆိုရာတွင် အနီးရှိ ရွာ၏ အမည်။
ရိုဗီယို ဖျော်ဖြေရေး

ရိုဗီယို ဖျော်ဖြေရေး ကုမ္ပဏီသည် ဖင်လန်နိုင်ငံ၊ အက်စ်ပိုမြို့တွင် အခြေဆိုက်၍၊ ဆော့ကစားစရာ ဂိမ်းကစားနည်းအပြော့ထည်များ ထုတ်လုပ်ရောင်ချသည့် ကုမ္ပဏီဖြစ်သည်။ ရွီလု့ဒ်(Relude)အမည်ဖြင့် ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် ဂိမ်းထုတ်လုပ်ရန် စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီး၊ ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် ရိုဗီယို အမည်သို့ ပြောင်းလည်းခေါ်ဝေါ်ခဲ့သည်။ ထွက်ရှိခဲ့သော ဂိမ်းကစားနည်းများအနက်၊ ၂၅ ကြိမ်မြောက်တွင် ထွက်ရှိခဲ့သည့် ဒေါသကြီးနေသော ငှက်များ(Angry Birds) ကစားနည်းဖြင့် ကမ္ဘာကျော်လူသိများလာခဲ့သည်။ 
## ထွက်ရှိခဲ့သည့် ဂိမ်းများ 
* *Angry Birds Space* (2012)
* *Angry Birds Rio* (2011)
* *Angry Birds Seasons* (2010)
* *Angry Birds* – iOS, N900 (2009), Palm webOS, Android, Symbian, Windows (2010), Mac OS X (2011), Windows Phone 7 (2011) Google Chrome (2011), BlackBerry PlayBook OS (2011), Wii U and Nintendo 3DS (2012), PlayStation 3 and PlayStation Vita (2012)
* *Bounce Evolution - N900 (2009)
* *Bounce Tales* - N-Gage (2009)
* *Bounce Touch* - N-Gage
* *Bounce Boing Voyage* - N-Gage (2008)
* *Burger Rush* - J2ME
* *Burnout* - J2ME (2007)
* *Collapse Chaos* - J2ME
* *Cyber Blood* - J2ME
* *Darkest Fear* - iOS (2009), J2ME (2005)
* *Darkest Fear 2* - J2ME
* *Darkest Fear 3* - J2ME
* *Desert Sniper* - J2ME (2006)
* *Dragon & Jade* - J2ME
* *Formula GP Racing* - J2ME
* *Gem Drop* - J2ME (2008)
* *Marine Sniper* - J2ME
* *Mole War* - J2ME
* *Need for Speed: Carbon* - J2ME (2006)
* *Paid to Kill* - J2ME
* *Paper Planes* - J2ME (2008)
* *Patron Angel* - J2ME
* *Playman Winter Games* - J2ME
* *Shopping Madness* - J2ME (2008)
* *Space Impact: Meteor Shield* - N97, J2ME
* *Star Marine* - J2ME (2007)
* *Sumea Ski Jump* - J2ME
* *Swat Elite Troops* - J2ME
* *US Marine Corps Scout Sniper* - J2ME (2006)
* *Totomi* - iPhone, Flash, J2ME
* *War Diary Burma* - J2ME
* *War Diary Torpedo* - J2ME
* *Wolfmoon* - J2ME
* *X-Factor 2008'' - J2ME

## ကိုးကား
စာတည်း

စာတည်းဆိုသည်မှာ စာပေများကို တည်းဖြတ်သူကို ခေါ်ဆိုသည်။ အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် အယ်ဒီတာဟု ခေါ်ဆိုသည်။ အယ်ဒီတာဆိုသော ဝေါဟာရကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားမှ တိုက်ရိုက်မွေးစားထားခြင်းဖြစ်သည်။ အယ်ဒီတာကို မြန်မာဘာသာစကားဖြင့် စာတည်းဟု ခေါ်ဆိုသည်။ စာတည်းဆိုသော အသုံးအနှုန်းထက် အယ်ဒီတာဆိုသော အသုံးအနှုန်းကိုသာ တွင်ကျယ်စွာ အသုံးပြုနေပြီဖြစ်သည်။ အယ်ဒီတာဆိုသည်မှာ စာမူများ၊ သတင်းများ၊ သတင်းဓာတ်ပုံများနှင့် ပုံမနှိပ်မီ လိုအပ်သောအချက်အလက်များကို တည်းဖြတ်သောသူကို ဆိုလိုသည်။
ရှင်ဂန် စာချုပ်

**ရှင်ဂန် စာချုပ်** သည်  သဘောတူ ချုပ်ဆိုထားသည့် စာချုပ် ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းကို ၁၉၈၅ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁၄ရက်တွင်  ရှင်ဂန်ရွာ အနီးရှိ လူဇင်ဘတ်နိုင်ငံတွင်၊ဥရောပ စီးပွားရေး အုပ်စု အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံ ၁၀ နိုင်ငံမှ ၅ နိုင်ငံစတင်ချုပ်ဆိုခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။ ၅ နှစ်ခန့်အကြာတွင်  ရှင်ဂန်စာချုပ် ဆက်လက်၍ အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ရန် ဆွေးနွေးပွဲကြီးစတင်ခဲ့သည်။ ၎င်း စာချုပ်မှ စတင်ကာ၊ ဥရောပနိုင်ငံများအတွင်း နယ်ခြားမဲ့ စနစ်ဖြစ်ပေါ်လာစေရန် ရည်ရွယ်ပြီး၊နိုင်ငံများအားလုံး၏ နယ်နမိတ်များအား ခရီးသွားသူများတွက် တစ်နိုင်ငံတည်းအဖြစ် ပေါ်ထွက်လာစေရန် ဖြစ်သည်။ နယ်မြေအတွင်း နေထိုင်ကြသူများနှင့် နယ်မြေပြင်ပမှရောက်ရှိလာသော သူများသည်၊ ရှင်ဂန် နယ်မြေအတွင်းရှိ တစ်နိုင်ငံမှ တစ်နိုင်ငံ စစ်ဆေးခြင်းများမရှိဘဲ၊ လွယ်ကူစွာ သွားလာနိုင်ရန်ဖြစ်သည်။

ထိုစာချုပ်ကြောင့် လူဝင်မှုကြီးကျပ်ရေး နှင့် စစ်ဆေးရာဌာနများ ပယ်ဖျက်၍ နိုင်ငံသားများ နိုင်ငံကူးလက်မှတ်အသုံးမပြုဘဲ၊ မှတ်ပုံတင်ကဒ်ပြားဖြင့် ကူးသန်းသွားလာနိုင်သည်။ ရှင်ဂန် စာချုပ်တွင်ရှိသည့် သက်မှတ်ချက်များ နှင့် ဥပဒေများသည်၊ ချုပ်ဆိုချိန်ကာလမှစ၍ ၁၉၉၇ ခုနှစ် အမ်စတာဒမ် သဘောတူစာချုပ်ချုပ်ဆိုသည့် အချိန်အထိဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ ထို့နောက် ဥရောပ သမဂ္ဂ ဥပဒေတစ်ခုအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခဲ့သည်။ လက်ရှိတွင် ရှင်ဂန် အသိအမှတ်မြေအဖြစ် လိုက်နာဆောင်ရွက်သည့် ဥရောပ နိုင်ငံပေါင်း ၂၆ နိုင်ငံရှိပြီး၊ လူဦးရေ သန်း၄၀၀ နှင့် ဧရိယာ စတုရမ်း ၄ ၃၁၂ ၀၉၉ ကီလိုမီတာကျယ်ဝန်းသည်။

ရှင်ဂန်နယ်မြေပြင်ပနိုင်ငံများ နှင့် ချိတ်ဆက်ထားကြသည့် ရေကြောင်း၊ လေကြောင်း၊ ကုန်းကြောင်းများတွင် ပြင်ပမှ ရောက်ရှိလာမည့်သူများအား စစ်ဆေးမှုများ ပြုလုပ်နိုင်ရန် နယ်စပ်စစ်ဆေးရေးရုံးများဆက်လက် ရှိနေသော်လည်း၊ နယ်မြေအတွင်းရှိပြည်သူများ စစ်ဆေးရန် မလိုအပ်သောကြောင့် ပို၍ လွယ်ကူသည့် ကူးသန်းသွာလာနိုင်မှုကို တွေ့ရှိနိုင်သည်။
### သမိုင်း
### ဆက်လက် လေ့လာရန်
## ကိုးကား
နိုကီယာ ကွန်ယက်

**နိုကီယာ ကွန်ယက်** ( (ယခင် **Nokia Solutions and Networks** (**NSN**) နှင့် **Nokia Siemens Networks** (**NSN**)) သည် ဒေတာကွန်ယက်နှင့် ဆက်သွယ်ရေး ပစ္စည်းများ ထုတ်လုပ်ရောင်းချသည့် ကုမ္ပဏီတစ်ခု ဖြစ်ပြီး နိုကီယာ ကော်ပိုရေးရှင်းမှ ပိုင်ဆိုင်ကာ ဖင်လန်နိုင်ငံ အက်စ်ပိုမြို့တွင် အခြေစိုက်သည်။ ဂျာမနီနိုင်ငံရှိ ဆီးမန်းစ် နှင့် ဖင်လန်နိုင်ငံရှိ နိုကီယာတို့ ပူးပေါင်းထားသော ကုမ္ပဏီအနေဖြင့် စတင်ခဲ့သည်။ နိုကီယာ ကွန်ယက်သည် နိုင်ငံပေါင်း ၁၂၀ ခန့်တွင် လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်နေသည်။ In 2013, Nokia acquired 100% of Nokia Networks, buying all of Siemens' shares. ဧပြီ ၂၀၁၄ တွင် NSN အမည်ကို ပြောင်းလဲခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ဖင်လန်နိုင်ငံ၏ ရုပ်မြင်သံကြားလိုင်းများ

## ရုပ်မြင်သံကြားလိုင်းများ အစဉ် 
ဦးလယ်လိုင်းများအားလုံးသည် အခမဲ့ ထုတ်လွှင့်ပေးသည်၊ ထို့ကြောင့် စီးပွားရှာ လိုင်းများမှာMTV3၊ Nelonen၊Sub၊ Jim၊ TV5၊ FOX နှင့် The Voiceတို့ဖြစ်ကြသည်။ ဦးလယ်လိုင်းများသည် နိုင်ငံပိုင်အခွံငွေကြေးများဖြင့် အခမဲ့ ထုတ်လွှင့်နေခြင်းဖြစ်သည်။ 

နိုင်ငံတလျှောက်တွင် ဝန်ဆောင်မှုများတူညီသည်။ သို့သော်Ostrobothnia တွင် ဆွီဒင်နိုင်ငံမှ သော့ခတ်ထားသည့် ရုပ်သံလိုင်းများကို မှာယူ ကြည့်ရှုနိုင်သည်။

### DVB-T ရုပ်သံလိုင်းများ
### DVB-T2 ရုပ်သံလိုင်းများ
#### မကြာခင် ထုတ်လွှင့်မည့် DVB-T2 ရုပ်သံလိုင်းများ
### အသုံးမပြုတော့သည့် ရုပ်သံလိုင်းများ 
## ကိုးကား
စပေါ့တီဖိုင်း

**စပေါ့တီဖိုင်း** (Spotify) ဆိုသည် မှာ ဆွီဒင်အခြေဆိုက် အင်တာနက် အသုံးပြု၍သီချင်း ထုတ်လွှင့်သည့် ကုမ္ပဏီဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အင်တာနက်ပေါ်တွင် သီချင်းခိုးကူးမှုများကို ပပြောက်စေရန် ရည်ရွယ်ကာ၊ ကြော်ငြာပါ သီချင်းများကို အခမဲ့နားထောင်ခွင့်ပေးထားခြင်း၊ သီချင်းများအား ရောင်းချခြင်း၊ အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် အခကြေးငွေပေး၍ ကြိုက်သလောက် ကြော်ငြာမပါဘဲ နားထောင်ခွင့်ပေးထားခြင်း စသည့်ပုံစံအမျိုးမျိုးဖြင့် ဥရောပ နိုင်ငံတချို့နှင့် အမေရိကန်နိုင်ငံသို့ ဝန်ဆောင်မှု ပေးလျက်ရှိသည်။

## ကိုးကား
အီ့ကဲယာ

**အီ့ကဲယာ** (**Ikea**) ဆိုသည်မှာ ဆွီဒင်အခြေဆိုက် အိမ်သုံးပစ္စည်းများ ရောင်းချသည့် ကုမ္ပဏီဖြစ်ပြီး၊ ကမ္ဘာ့တဝှမ်းတွင် ဆိုင်ခွဲများ ဖွင့်လှင့်ထားသည်။
လိုအပ်လျင် ကြည့်ရှုနိုင်သည့် ရုပ်သံ

လိုအပ်လျင် ကြည့်ရှုနိုင်သည့် ဗွီဒီယို( Video on Demand (VOD)) သို့ လိုအပ်လျင် ကြည့်ရှုနိုင်သည့် ရုပ် နှင့် အသံ (Audio and Video on Demand (AVOD))၊ လူအများ ကြည့်ရှုနားဆင်လိုသော အချိန်တွင် ကြိုက်ရာ ရုပ်သံများကို ရွေးချယ်အသုံးပြုနိုင်သည့် စနစ်ဖြစ်သည်။ အိုင်ပီတီဗွီ နည်းပညာကို အသုံးပြုပြီး၊ ရုပ်မြင်သံကြားစက် နှင့် ကိုယ်ပိုင်ကွန်ပျူတာများဆီသို့ တိုက်ရိုက် ချိတ်သွယ်ပေးထားသည်။
လှိုင်းကျယ်

လှိုင်းကျယ်(Broadband)ဆိုသည်မှာ ဆက်သွယ်ရေးလှိုင်းများ လွှင့်ရာ သို့ ပို၍ ကြီးမားသည့် လှိုင်းဗြက် ကို အသုံးပြုသည့် စက်၊ ဆိုလိုရင်းမှာ ပုံမှန်အသုံးပြုနေသည့် လှိုင်း သို့ စက်ပစ္စည်းများတွင် ပို၍ကျယ်ဝန်းအောင် လုပ်ခြင်းကို ဆိုလိုသည်(လှိုင်းကျယ်လျင် အသွားအလာလုပ်နိုင်သည့် အချက်အလက် ပမာဏ ပိုများလေဖြစ်)။

အခေါ်အဝေါ် "broad" သည် နေရာအများတွင် အသုံးပြုသည့် စကားလုံးဖြစ်သည်။ ရူပဗေဒမှ ဆင်းသက်လာသည့် စကားလုံးဖြစ်ပြီး၊ အသံပျံ့နှံ့ခြင်းဆိုင်ရာ နှင့် ရေဒီယို အင်ဂျီနီယာ စနစ် တို့တွင် အသုံးပြုကြသည့် wideband နှင့်လည်း ဆင်တူဖြစ်သည်။
သို့သော် ထို Broadband အခေါ်အဝေါ်သည် ၁၉၉၀ ခုနှစ်ပိုင်းများတွင် အင်တာနက် ချိတ်ဆက်မှု အမည်တစ်ခုဖြင့် ရောင်းချအသုံးပြုခြင်းများကြောင့် လူသိများလာသည်။

## ဆက်သွယ်ရေးတွင်
ရုပ်မြင်သံကြားစက်တွင် လှိုင်းကျယ်ဟု ဆိုလိုခြင်းသည် လိုင်းပေါင်းများစွာ ဖမ်းယူနိုင်မည်ဖြစ်ပြီး၊ Lo-VHF အင်တာနာ အသုံးပြုသည့် ကြိမ်းနှုန်းတစ်ခု သို့ လှိုင်းကျဉ်းသည် ၁လိုင်း မှ ၅ လိုင်းအထိသာ လက်ခံနိုင်မည်ဖြစ်သည်။  အမေရိကန် နိုင်ငံစံနှုန်း FS-1037C တွင် "broadband" သည်wideband၏ ကြောင်းတူသံကွဲဖြစ်သည်ဟုဆိုသည်.

## ကွန်ပျူတာ ကွန်ယက်များတွင်
## ရုပ်သံများတွင်
## အင်တာနက် ချိတ်ဆက်မှုတွင်
## ဆက်လေ့လာရန်
* မိုဘိုင်းလ် လှိုင်းကျယ်(Mobile broadband)
* ကြိုးမဲ့ လှိုင်းကျယ်(Wireless broadband)
* နှုန်းလွန် လှိုင်းကျယ်(Ultra-wideband)
* အလုံးစုံ လှိုင်းကျယ် ဝန်ဆောင်မှု(Broadband universal service)

**နိုင်ငံများအလိုက်-**
* ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများ လှိုင်းကျယ်စနစ် အသုံးပြုခြင်း
* အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် လှိုင်းကျယ်စနစ် မြေပုံ

## ကိုးကား
ကင်တပ်ကီပြည်နယ်

**ကင်တပ်ကီပြည်နယ်** (;  ,  ), တရားဝင်အားဖြင့် **ကင်တပ်ကီ ဓနသဟာယ ပြည်နယ်** သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ပြည်နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မြောက်ဘက်တွင် အီလီနွိုင်းပြည်နယ်၊ အင်ဒီယားနားပြည်နယ်နှင့် အိုဟိုင်းယိုးပြည်နယ်၊ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် အနောက် ဗာဂျီးနီးယားပြည်နယ်၊ အရှေ့ဘက်တွင် ဗာဂျီးနီးယားပြည်နယ်၊ တောင်ဘက်တွင် တင်နက်ဆီပြည်နယ်နှင့် အနောက်ဘက်တွင် မစ်ဆိုရီပြည်နယ်တို့က ဝန်းရံလျက်ရှိသည်။ ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် စာရင်းများအရ ပြည်နယ်၏ လူဦးရေမှာ ၄.၅ သန်း ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
ကန်းဆပ်ပြည်နယ်

**ကန်းဆပ်ပြည်နယ်** (; ) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ပြည်နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မြို့တော်မှာ တိုပီကာမြို့ ဖြစ်ပြီး အကြီးဆုံးမက်ထရိုမှာ Kansas City MO-KS ဖြစ်ကာ လူဦးရေအများဆုံးမြို့မှာ ဝီချီတာမြို့ ဖြစ်သည်။ ကန်းဆပ်ပြည်နယ်သည် ကုန်းတွင်းပိတ် ပြည်နယ်ဖြစ်ပြီး မြောက်ဘက်တွင် နီဘရားစကားပြည်နယ်၊ အရှေ့ဘက်တွင် မစ်ဆိုရီပြည်နယ်၊ တောင်ဘက်တွင် ဥက္ကလာဟိုးမားပြည်နယ်နှင့် အနောက်ဘက်တွင် ကော်လိုရာဒိုပြည်နယ်တို့က ဝန်းရံလျက်ရှိသည်။

## ကိုးကား
နယူးဟမ်ရှိုင်းယားပြည်နယ်

နယူးဟမ်ရှိုင်းယားပြည်နယ်သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု အရှေ့မြောက်ပိုင်းရှိ နယူးအင်္ဂလန်ဒေသတွင် တည်ရှိသော ပြည်နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။

Image:New hampshire in autumn.jpg
Image:Winnipesaukee Ice.jpg
Image:Jackson, covered bridge, NH, White Mountains.jpg

## ကိုးကား
နယူးဂျာစီပြည်နယ်

**နယူးဂျာစီပြည်နယ်** () သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ အရှေ့မြောက်ဒေသနှင့် အလယ်အတ္တလန္တိတ်ဒေသအကြားတွင် တည်ရှိသည်။ နယူးဂျာစီပြည်နယ်၏ မြောက်ဘက်နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် နယူးယောက်ပြည်နယ်၊ အရှေ့ဘက်၊ အရှေ့တောင်နှင့် တောင်ဘက်တွင် အတ္တလန္တိတ်သမုဒ္ဒရာ၊ အနောက်ဘက်တွင် ပင်ဆယ်ဗေးနီးယားပြည်နယ်တို့က ဝန်းရံလျက်ရှိသည်။

Image:Firestone Library, Princeton University, Princeton NJ.jpg
Image:Delaware Water Gap.jpg
Image:Cooper Library Camden NJ.JPG

## ကိုးကား
ဖင်လန်နိုင်ငံ၏ ပညာရေး

**ဖင်လန်နိုင်ငံ၏ ပညာရေး**သည် လက်ရှိတွင် ကမ္ဘာတွင် ဦးဆောင်စံပြလောက်ရပြီး၊ တန်းတူညီမျှမှုပေါ်တွင် အခြေခံထားသည့် စနစ်ဖြစ်သည်။ စာသင်ကြေးခ မယူခြင်း၊ အချိန်ပြည့်သင်ကြားသူများအား အစားအသောက် ထောက်ပံ့ပေးခြင်းတို့ရှိသည်။ ဖင်လန်ပညာရေးစနစ်မှာ နိုင်ငံတော်မှ လုံး၀ပြည့်စုံစွာ ထောက်ပံ့ပေးထားပြီး၊ ကလေးအရွယ် နေ့ထိမ်းကျောင်းများ နှင့် (၆နှစ်အရွယ်များအတွက်)တစ်နှစ်မူကြိုကျောင်း၊ ၉ နှစ်တက်ရောက်ရသည့် မတက်မနေရ ကျောင်း(၇နှစ်မှ ၁၆ နှစ်အတွက်)၊ အခြေခံ အလယ်တန်းကျောင်း နှင့် လက်မှုကျောင်းများ၊ အထက်တန်းကျောင်းဖြစ်သည့် တက္ကသိုလ် နှင့် ပိုလီတက္ကနစ်ပညာရေး၊ လူကြီးများအတွက် ဘဝရှေ့ရေး နှင့် ဆက်လက်သင်ကြားနိုင်သည့် ပညာရေးတို့လည်း ပါရှိသည်။ နော်ဒစ်နိုင်ငံများ၏ မဟာဗျူဟာနည်းအရ တန်းတူညီမျှမှုရရှိစေရန်နှင့် အကောင်းဆုံးပညာရေး စနစ်ရှိစေရန် အများပြည်သူမှ ထောက်ပံ့သည့်ငွေများဖြင့်၊ ကျောင်းသားများကို အားလုံးတက်ရောက်နိုင်သည့် ကျောင်းများသို့ ရွေးချယ်ခြင်း၊ ခြေရာခံစစ်ဆေးခြင်းမျိုးမရှိဘဲ အခြေခံပညာရေး သင်ကြားခွင့်ပြုသည်။ ဗျူဟာနည်းတစ်ခုမှာ ကျောင်းကွန်ယက်တိုးပွားစေရေး၊ ကျောင်းများ လူနေအိမ်များနှင့် နီးနေစေရန် အတက်နိုင်ဆုံး စီစဉ်ပေးသည်။ အကယ်၍ တောလက်ကျေးရွာများတွင် နေထိုင်ကြသည့် ကျောင်းသားများအတွက် ကျောင်းများမှာ ဝေးလံနေပါက၊အခမဲ့ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးကို စီစဉ်စေသည်။ ထိရောက်စွာ သင်ကြားပေးမှု နှင့် ကျောင်းခန်းထဲရှိ အထူးကောင်းမွန်သော ပညာရေးပေါ်မူတည်ကာ ရလဒ်ကောင်းမွန်စေရန် ဆောက်ရွင်ခြင်းတို့သည် နော်ဒစ်နိုင်ငံများ၏ သာမန်စနစ်သာဖြစ်သည်။
## ပညာရေး ယဉ်ကျေးမှု
ဖင်လန်နိုင်ငံရှိကလေးများသည် အသက်ကြီးလျင် အဖြစ်ချင်ဆုံး အလုပ်မှာ ကျောင်းဆရာဖြစ်သည်။ 
## အခြေခံအဆင့်

**ဖင်လန်နိုင်ငံ၏ ပညာရေးအဆင့်ဆင့်**
ပညာရပ်ဆိုင်ရာအသက်မွေးဝမ်းကျောင်း  အသက်
ဒေါက်တာ အလုပ်ခွင်
ပါမောက္ခ  
master ပိုလီတက္ကနစ်(အသစ်)&nbsp; +၂-၃
ပထမဦးဆုံးဘွဲ့ ပိုလီတက္ကနစ် &nbsp; +၃-၄
upper secondary school (အလိုရှိက)အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း (အလိုရှိက)18-19
 ၁၇-၁၈
 ၁၆-၁၇
comprehensive school (မဖြစ်မနေ)၁၅-၁၆
 ၁၄-၁၅
 ၁၃-၁၄
 ၁၂-၁၃
 ၁၁-၁၂
 ၁၀-၁၁
 ၉-၁၀
 ၈-၉
 ၇-၈
pre-school၆-၇

အခြေခံအဆင့် ပညာရေးအတွက် နိုင်ငံတော်မှ ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် ယူရို၄.၁ဘီလယံ အသုံးပြုသည်။

## ဒုတိယ အဆင့်
### အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း
### အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းဆက်လက်၍
### အလုပ်အကိုင် အခွင့်အလမ်းကျောင်း
## တတိယ အဆင့်
တက္ကသိုလ်များတွင် ကျောင်းတက်သူဦးရေမှာ ၂၀၁၁ခုနှစ်တွင် ၁၆၉ ၀၀၀ ရှိသည်။

## ကျောင်းတက်ခြင်းနှင့် အလုပ်လုပ်ခြင်း
## ပုဂ္ဂလိကကျောင်းများ
## အမှတ်ပေးပုံ စနစ်
## အသုံးပြုငွေပမာဏ
အခြေခံအဆင့် ပညာရေးအတွက် နိုင်ငံတော်မှ ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် ယူရို၄.၁ဘီလယံ၊ တက္ကသိုလ် နှင့် သုသေတန ဌာနများအတွက် ယူရို၂.၂ဘီလယံ၊ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းများအတွက် ၁.၆ ဘီလယံအသုံးပြုခဲ့သည်။

## ကိုးကား
မြောက်ကယ်ရိုလိုင်းနားပြည်နယ်

**မြောက်ကယ်ရိုလိုင်းနားပြည်နယ်** (;  ) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု အရှေ့တောင်ဘက်ဒေသတွင် ရှိသော ပြည်နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မြောက်ဘက်တွင် ဗာဂျီးနီးယားပြည်နယ်၊ အရှေ့ဘက်တွင် အတ္တလန္တိတ်သမုဒ္ဒရာ၊ အနောက်တောင်ဘက်တွင် ဂျော်ဂျီယာပြည်နယ်နှင့် အနောက်ဘက်တွင် တင်နက်ဆီပြည်နယ်တို့ ဝန်းရံလျက်ရှိသည်။ ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပြည်နယ်၏ လူဦးရေမှာ ၁၀,၄၃၉,၃၈၈ ဖြစ်သည်။

Image:2014-02-23 14-17-33 - 2014-02-23-22h17m33.jpg
Image:Outer Banks - Beach.jpg
Image:The Biltmore, NC.jpg

## ကိုးကား
နီဗားဒါးပြည်နယ်

**နီဗားဒါးပြည်နယ်**သည် အမေရိကန် အနောက်ပိုင်းရှိ ပြည်နယ်တစ်ခုဖြစ်ပြီး အနောက်မြောက်တွင် အိုရီဂွန်ပြည်နယ်၊ အရှေ့မြောက်တွင် အိုင်ဒါဟိုပြည်နယ်၊ အနောက်ဘက်တွင် ကယ်လီဖိုးနီးယားပြည်နယ်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် အရီဇိုးနားပြည်နယ်နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် ယူးတားပြည်နယ်တို့ဖြင့် နယ်နမိတ်ထိစပ်လျက်ရှိသည်။ မြို့တော်မှာ ကာဆန်းစီတီးဖြစ်ပြီး နီဗားဒါးပြည်နယ်ကို ငွေမြို့တော်ဟု တရားဝင်သိထားသည်။ အကြောင်းမှာ ယင်းပြည်နယ်မှ ငွေသတ္တုကို အများအပြားထုတ်လုပ်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။ နီဗားဒါးပြည်နယ်သည် အများအားဖြင့် ကန္တာရများဖြင့် လွှမ်းခြုံထားပြီး ကုန်းမြေ၏ ၈၆ ရာခိုင်နှုန်းကို အမေရိကန်အစိုးရ၊ စစ်ဘက်ဆိုင်ရာနှင့် သာမန်ပြည်သူများက အသုံးပြုကြသည်။ ၁၉၄၀ ခုနှစ်တွင် လူဦးရေ ၁၁၀,၀၀၀ ရှိခဲ့ပြီး ၂၀ ရာစုတွင် ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသည်များကို ဆွဲဆောင်သည့်နေရာဖြစ်လာခဲ့သည်။ နီဗားဒါးပြည်နယ်သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် စတုတ္ထမြောက် ရွှေအများဆုံးထုတ်လုပ်သည့်ပြည်နယ်တစ်ခုအဖြစ် ရပ်တည်လျက်ရှိသည်။

## ကိုးကား
မြောက်ဒါကိုတာပြည်နယ်

**မြောက်ဒါကိုတာပြည်နယ်** (; ) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ပြည်နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မြောက်ဘက်တွင် ကနေဒါနိုင်ငံ၊ အရှေ့ဘက်တွင် မင်နီဆိုးတားပြည်နယ်၊ တောင်ဘက်တွင် တောင်ဒါကိုတာပြည်နယ်နှင့် အနောက်ဘက်တွင် မွန်တားနားပြည်နယ်တို့ ဝန်းရံလျက်ရှိသည်။

## ကိုးကား
တောင်ကယ်ရိုလိုင်းနားပြည်နယ်

**တောင်ကယ်ရိုလိုင်းနားပြည်နယ်** (;  ) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ အရှေ့တောင်ကမ်းရိုးတန်းတွင် တည်ရှိသော ပြည်နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မြောက်ဘက်တွင် မြောက်ကယ်ရိုလိုင်းနားပြည်နယ်၊ အရှေ့တောင်ဘက်တွင် အတ္တလန္တိတ်သမုဒ္ဒရာ၊ အနောက်တောင်ဘက်တွင် ဂျော်ဂျီယာပြည်နယ်တို့ ဝန်းရံလျက်ရှိသည်။ တောင်ကယ်ရိုလိုင်းနားပြည်နယ်တွင် ကောင်တီ ၄၆ ခု ပါဝင်သည်။ မြို့တော်မှာ ကိုလံဘီယာမြို့ ဖြစ်သည်။  အကြီးဆုံးမြို့မှာ ချာလီစတန်မြို့ ဖြစ်ပြီး လူဦး ၁၅၀,၂၂၇ ရှိသည်။

## ကိုးကား
တောင်ဒါကိုတာပြည်နယ်

**တောင်ဒါကိုတာပြည်နယ်** (; ; Sioux: '''''', ) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု မြောက်အလယ်ပိုင်းဒေသရှိ ပြည်နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
ဗားမောင့်ပြည်နယ်

**ဗားမောင့်ပြည်နယ်** (; ) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ ကုန်းတွင်းပိတ် ပြည်နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ တောင်ဘက်တွင် မက်ဆာချူးဆက်ပြည်နယ်၊ အရှေ့ဘက်တွင် နယူးဟမ်ရှိုင်းယားပြည်နယ်၊ အနောက်ဘက်တွင် နယူးယောက်ပြည်နယ်နှင့် မြောက်ဘက်တွင် ကနေဒါနိုင်ငံ ကွီဗက်ပြည်နယ်တို့ ဝန်းရံလျက်ရှိသည်။ ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ ပြည်နယ်လူဦးရေမှာ ၆၄၃,၅၀၃ ဦး ဖြစ်သည်။

Image:Lake Champlain, Burlington VT.jpg
Image:Burlington, Vermont.jpg
Image:Spring Field in Bethel, Vermont.jpg

## ကိုးကား
နယူးမက္ကဆီကိုပြည်နယ်

**နယူးမက္ကဆီကိုပြည်နယ်** (;  ;  ) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ပြည်နယ်တစ်ခုဖြစ်ပြီး အနောက်တောင်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ အရှေ့ဘက်နှင့် အရှေ့တောင်ဘက်တွင် တက္ကဆက်ပြည်နယ်၊ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ဥက္ကလာဟိုးမားပြည်နယ်၊ တောင်ဘက်တွင် မက္ကဆီကိုနိုင်ငံတို့ ဝန်းရံလျက်ရှိသည်။

Image:San Felipe de Neri Church, Albuquerque NM.jpg
Image:Bandelier National Monument Tyuonyi Village 3 2006 09 04.jpg
Image:Rio Grande Gorge and Sangre de Cristos.jpg

## ကိုးကား
ရုဒ်အိုင်းလန်းပြည်နယ်

**ရုဒ်အိုင်းလန်း** (; ) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ နယူးအင်္ဂလန်ဒေသတွင် တည်ရှိသော ပြည်နယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အမေရိကန်ပြည်နယ်များအနက် ဧရိယာအသေးငယ်ဆုံး ပြည်နယ်ဖြစ်ပြီး လူဦးရေးအဆင့် ၁၇ ခုမြောက် ဖြစ်သည်။ ရုဒ်အိုင်းလန်းပြည်နယ်၏ အနောက်ဘက်တွင် ကွန်နက်တီကတ်ပြည်နယ်၊ မြောက်ဘက်နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် မက်ဆာချူးဆက်ပြည်နယ်၊ တောင်ဘက်တွင် အတ္တလန္တိတ်သမုဒ္ဒရာတို့ ဝန်းရံလျက်ရှိသည်။ မြို့တော်မှာ ပရိုဗိုက်ဒင့်မြို့ဖြစ်ပြီး ပြည်နယ်၏ အကြီးဆုံးမြို့လည်း ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
ညှို့ဆောင်နေသော ပင်လယ်များ

**ညှို့ဆောင်နေသော ပင်လယ်များ** သင်္ဘော သည်ပင်လယ်ပေါ်မှ အိုအေစစ် ၏ ညီအမသင်္ဘောဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
မစ်ဆူဘီရှီ ပါဂျဲရိုး

မစ်ဆူဘီရှိ ပါဂျဲရိုးသည် မစ်ဆူဘီရှိ ကားကုမ္ပဏီမှ ထုတ်လုပ်သော အက်စ်ယူဗွီ ကားတစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ အာဂျင်တီးနားတောင်ပိုင်း ပါတာဂိုးနီးယားကုန်းပြင်မြင့်တွင် ရှိသည့် တောကြောင် အမျိုးအစားတစ်မျိုး ဖြစ်သော လီယိုပါဒပ်စ် ပါဂျဲရိုး ၏ အမည်ကို ယူ၍ ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း စပိန်ဘာသာစကား အရ ပါဂျဲရိုးဆိုသည်မှာ ရိုင်းစိုင်းသော အသုံးအနှုန်း တစ်မျိုး ဖြစ်သဖြင့် နိုင်ငံခြား ဈေးကွက်များတွင် အခြားအမည်တစ်မျိုးဖြင့် တင်ပို့ရောင်းချသည်။ စပိန်၊ အမေရိကတိုက် (ဘရာဇီးမှ လွဲ၍) နှင့် အိန္ဒိယတို့တွင် မစ်ဆူဘီရှိ မွန်တဲရို (ကုန်းမြင့် မုဆိုး) ဟူသောအမည်ဖြင့် သိရှိကြပြီး ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းတွင် မစ်ဆူဘီရှီ ရှိုးဂန်း ဟူသောအမည်ဖြင့် သိရှိကြသည်။ ဂျပန်နိုင်ငံတွင် လက်လီ အရောင်းဌာန တစ်ခုဖြစ်သော ကားပလာဇာ ဆိုသော ကုမ္ပဏီမှ ရောင်းချသည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ၂၀၀၆ ခုနှစ်မှစ၍ ဆက်လက်ရောင်းချခြင်း မရှိတော့သော်လည်း အခြား အရပ်ဒေသများတွင် စတုတ္ထမျိုးဆက် ကားကို ဆက်လက်ရောင်းချနေဆဲ ဖြစ်သည်။

## သမိုင်းကြောင်း
ပထမဆုံး ပါဂျဲရိုး၏ နမူနာကားကို ၁၉၇၃ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ တိုကျို မော်တော်ကားပြပွဲတွင် စတင်ဖော်ထုတ် ပြသခဲ့သည်။ ပါဂျဲရိုး ၂ နမူနာကားပုံစံမှ နောင် ၅ နှစ်အကြာ ၁၉၇၈ တွင် ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ မစ်ဆူဘီရှီ၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ အက်စ်ယူဗွီကား သက်သက် မဟုတ်ဘဲ အပန်းဖြေရာတွင် သုံးသည့် ကားကို ထုတ်လုပ်ရန် ဖြစ်သည်။

၁၉၈၃ ဇန်နဝါရီလတွင် ပဲရစ်မှ ဒါကာ (ဆီနီဂေါ) လမ်းကြမ်းမောင်းပြိုင်ပွဲတွင် ပထမဆုံး စတင်ပါဝင်ရင်း ပွဲထုတ်ခဲ့သည်။ တတိယအကြိမ် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်သည့် ၁၉၈၅ ခုနှစ်တွင်မှ ပထမနေရာ ရခဲ့သည်။ ယနေ့အထိ ထိုလမ်းကြမ်းမောင်း ပြိုင်ပွဲတွင် ပါဂျဲရိုးသည် အအောင်မြင်ဆုံး ကားဖြစ်သည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် လမ်းကြမ်းမောင်းရာတွင် နာမည်ရသည်သာမက အရောင်းဌာနကိုလည်း အထောက်အကူပေးခဲ့သည်။

## ပထမမျိုးဆက် (၁၉၈၂-၁၉၉၁)
## ဒုတိယမျိုးဆက်(၁၉၉၁-၁၉၉၉)
## တတိယမျိုးဆက်(၁၉၉၉-၂၀၀၆)
## စတုတ္ထမျိုးဆက်(၂၀၀၆- ယခု)
## ကိုးကား
ကုလသမဂ္ဂနှင့် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်

၁၉၉၀ မှ စ၍  ကုလသမဂ္ဂ ကိုယ်စားလှယ် ၈ယောက်၏ တာဝန်မှာ  မြန်မာ့ ဒီမိုကရေစီ လှုပ်ရှားသူများ နှင့် စစ်အစိုးရအကြား ပြေလည်မှုများရှိစေရန် နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အဖြစ်အပျက်များကို လေ့လာမှတ်တမ်းတင်ယူရန်ဖြစ်သည်။ ကုလ ကိုယ်စားလှယ်နှင့် သတင်းပို့သူများသည် ၄၇ ကြိမ်တိုင်အောင် ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ကုလသမဂ္ဂ၏ ရာထူး အကြီးဆုံး အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးသည်လည်း နှစ်ကြိမ်တိုင်အောင် ရောက်ရှိခဲ့ပြီဖြစ်သည်။
## စေလွှတ်ခဲ့သည့် ကိုယ်စားလှယ်များ
### ဆာဒါကို အိုဂါတာ (၁၉၉၀)
 အား ကမ္ဘာ့စီးပွားရေးနှီနှောဖလယ်ပွဲ ၂၀၀၈ တွင် တွေ့ရစဉ်]]
#### ၁၉၉၀
၁၉၉၀ နိုင်ဝင်ဘာလတွင်၊ ကုလ၏ လူ့အခွင့်အရေး အထူးပညာရှင် ဆာဒါကို အိုဂါတာ သည် မြန်မာနိုင်ငံသို့ လည်ပါတ်ခဲ့သည်။ ဒီဇင်ဘာလ ကုလသို့ သူ၏ မြန်မာနိုင်ငံ၏ လူ့အခွင့်အရေး အခြေအနေ တင်ပြချက်များတွင်၊ မြန်မာနိုင်ငံရှိ မေလရွေးကောက်ပွဲတွင် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံထားရသော ပါလီမန်ကိုယ်စားလှယ်များသည် မည်သည့်အချိန်တွင် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒမူကြမ်း ရေးဆွဲနိုင်မည်ကိုမူ မသိရှိရဟု တင်ပြခဲ့သည်။

### ယိုဇို ယိုကိုတာ (၁၉၉၂ မှ ၁၉၉၆)
### ၁၉၉၂
ဇွန်လ ၁၀ရက်နေ့တွင် ကုလမှ ယိုဇို ယိုကိုတာအား လူ့အခွင့်အရေး အထူးကိုယ်စားလှယ် အဖြစ် မြန်မာနိုင်ငံသို့ လေးကြိမ်တိုင်အောင် လည်ပါတ်ခဲ့ပြီး၊ ကုလသမဂ္ဂသို့ တွေ့ရှိချက်များကို ပြန်လည်တင်ပြခဲ့သည်။ ဒီဇင်ဘာလတွင်၊ စစ်အစိုးရ ငြိမ်ဝပ်ပိပြားရေး ကောင်စီမှ  ယိုဇို ယိုကိုတာအား၊ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၁၉၉၀ ရွေးကောက်ပွဲမှ ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံရသည့် ကိုယ်စားလှယ်များကို အမျိုးသားညီလာခံမှ တဆင့် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ရေးဆွဲသွားမည်ဟု ဆိုသည်။ သို့သော် ၁၉၉၀တွင် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ် အနိုင်ရရှိခဲ့သည့် ၄၈၅ နေရာမှ ၃၉၂ နေရာတွင်၊ အမျိုးသားညီလာခံ ကိုယ်စားလှယ်များ ၇၀၂ ဦးအနက် ပါလီမန် အမတ် ၉၇ အယောက်သာ တက်ရောက်ခွင့်ပေးခဲ့သည်။ စစ်အစိုးရမှ၊ ၎င်းတို့သည့် ကုလ နှင့် ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်ရန် ယုံကြည်စိတ်ချနိုင်သူများဟူ၍ ယိုကိုတာမှ တဆင့် ကုလသို့ပြောကြားခဲ့သည်။ ယိုကိုတာမှ ၎င်းခရီးစဉ်များတွင် စစ်အစိုးရမှ ပြည့်ဝသော၊ မလစ်ဟင်းထားသော ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်မှုမျိုး အပြည့်မရဟု မှတ်ချက်ချခဲ့သည်။ သူသည် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် အပါအဝင် ဖမ်းစီးထားသူများကို တွေ့ခွင့်တောင်းဆိုခဲ့ခြင်းကို စစ်အစိုးရမှ ခွင့်မပြုခဲ့ပေ။

### ၁၉၉၃
နိုဝင်ဘာလ ၁၀ရက်နေ့တွင် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားရေး အတွင်းရေးမှူး-၁ ဗိုလ်ချုပ်ခင်ညွန့်သည် ယိုကိုတာအား ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် တွေ့စုံရန် “အချိန်စောသေးတယ်” ဟုဆိုခဲ့ပြီး၊ သို့သော် “အနာဂတ်မှာတော့ တွေ့ဖို့ ဖြစ်ကောင်း ဖြစ်နိုင်ပါလိမ့်မယ်” ဟုလည်း ပြောခဲ့သည်။ ၁၉၉၄ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၂၀ရက်နေ့တွင် “ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အား လွှတ်ပေးမလား”ဟု မေးသောအခါတွင် အဖြေပေးဖို့ အချိန်စောသေးသည်ဟု ပြန်လည်ဖြေကြားခဲ့သည်။

## ၁၉၉၆ - ၂၀၀၀
## ၁၉၉၅ - ၁၉၉၉
## ၂၀၀၀ - ၂၀၀၈
## ၂၀၀၀ - ၂၀၀၆
## ၂၀၀၆ - ၂၀၀၉
## ၂၀၀၇ - လက်ရှိ
## ၂၀၀၈ - လက်ရှိ
## ၂၀၁၀ - လက်ရှိ
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး
ဒယ်လာဝဲပြည်နယ်

**ဒယ်လာဝဲလ် ပြည်နယ်**သည် အတ္တလန္တိတ် ကမ်းရိုးတန်းတွင် တည်ရှိသော အမေရိကန် ပြည်နယ် တစ်ခုဖြစ်ပြီး အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ အတ္တလန္တိတ် အလယ်ပိုင်းဒေသတွင် တည်ရှိသည်။ တောင်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်တွင် မေရီလန်းပြည်နယ်၊ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် နယူးဂျာစီပြည်နယ်၊ မြောက်ဘက်တွင် ပင်ဆယ်ပေးနီးယားပြည်နယ် တို့နှင့် ထိစပ်လျက် ရှိသည်။ အင်္ဂလိပ် သူကောင်းမျိုးနှင့် ဗာဂျီးနီးယားကိုလိုနီ၏ ပထမဆုံး ဘုရင်ခံ၊ သောမတ်စ် ဝက်စ်၊ တတိယမြောက် ဒီလာဝါး ဘေရွန် ၏ အမည်ကို ယူ၍ ပေးထားခြင်း ဖြစ်သည်။

Image:Old Delaware State House 1.jpg
Image:Lewes Outer Harbor.JPG
Image:Dover Delaware.jpg

## ကိုးကား
ဘီအမ်ဒဗလျူ

**ဘီအမ်ဒဗလျူ** (Bayerische Motoren Werke AG) သို့ ဘာဗေးရီးယန်း မော်တော်ယာဉ်လုပ်ငန်းသည် ဂျာမနီ မော်တော်ကား၊ မော်တော်ဆိုင်ကယ် နှင့် အင်ဂျင် ထုတ်လုပ်ရောင်းချသည့် ကုမ္ပဏီ တစ်ခုဖြစ်ပြီး ၁၉၁၇ ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ဘီအမ်ဒဗလျူ၏ ဌာနချုပ်သည် ဂျာမနီနိုင်ငံ၊ ဘာဗေးရီးယားနယ်၊ မြူးနစ်မြို့ တွင် တည်ရှိသည်။ မီနီ တံဆိပ် (ဥပမာ မီနီကူးပါး ကား) ကိုလည်း ပိုင်ဆိုင်သော ကုမ္ပဏီ ဖြစ်ပြီး ရိုးလ်ရွိုက်စ်ကုမ္ပဏီ၏ မိခင်ကုမ္ပဏီ ဖြစ်သည်။ ဘီအမ်ဒဗလျူစသည် ဘီအမ်ဒဗလျူ မော်တော်ရတ်ဒ် (BMW Motorrad) နှင့် Husqvarna  တံဆိပ်များဖြင့်လည်း မော်တော်ဆိုင်ကယ်များကို ထုတ်လုပ်သည်။ ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် ဘီအမ်ဒဗလျူ ဂရု မှ မော်တော်ကား ၁,၄၈၁,၂၅၃ စင်း နှင့် မော်တော်ဆိုင်ကယ် ၁၁၂,၂၇၁ စင်းကို ထုတ်လုပ်ရောင်းချခဲ့သည်။

## သမိုင်းကြောင်း 
## ထုတ်လုပ်မှု
## ကိုးကား
အလာဘားမားပြည်နယ်

အလာဘားမားပြည်နယ်သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ အရှေ့တောင်ပိုင်း ဒေသတွင် တည်ရှိသည်။ မြောက်ဘက်တွင် တင်နက်ဆီပြည်နယ်၊ အရှေ့ဘက်တွင် ဂျော်ဂျီယာပြည်နယ်၊ တောင်ဘက်တွင် ဖလော်ရီဒါပြည်နယ်နှင့် မက္ကဆီကိုပင်လယ်ကွေ့၊ အနောက်ဘက်တွင် မစ္စစ္စပီပြည်နယ် တို့က ဝန်းရံလျက် ရှိသည်။ အလာဘာမားသည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ပြည်နယ် ၅၀ တွင် ၃၀ ခုမြောက် အကြီးဆုံးနှင့် ၂၃ ခုမြောက် လူဦးရေ အထူထပ်ဆုံး ဖြစ်သည်။ ကုန်းတွင်းပိုင်း ရေကြောင်းသွားလာသည့် လမ်းကြောင်းများတွင် အလာဘာမားသည် ဒုတိယနေရာတွင် ရှိသည်။

ယခင်က ဝါကို အဓိကစိုက်ပျိုးသော ပြည်နယ်ဖြစ်ခြင်းကြောင့် *ဝါပြည်နယ်* ဟူ၍လည်းခေါ်တွင်သည်။ ယခုအခါ အလာဘားမားပြည်နယ် တွင် ဝါအပြင် ပြောင်း၊ မြေပဲ၊ ကြံ၊ ဆေး၊ သစ်သီးစသော သီးနှံပင်များကိုလည်း စိုက်ပျိုးသည်။

ပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းတွင် တင်နက်ဆီမြစ်ဝှမ်းရှိ၍၊ ထိုမြစ်ဝှမ်း၏ အရှေ့တောင်ဘက်၌ အက်ပလီချီယန်တောင်တန်းနှင့် ချိုင့်ဝှမ်းများရှိသည်။ တောင်ဘက်တွင် မြေစေးနက်ဒေသ နှင့် ကမ်းခြေလွင်ပြင်တို့ တည်ရှိသည်။ မိုဗီးမြစ်သည် ပြည်နယ်တွင် အထင်ရှားဆုံးမြစ်ဖြစ်သည်။ ထိုမြစ်၏ လက်တက်များဖြစ်သော တွမ်မိုဗီးမြစ်နှင့် အယ်လဗားမားမြစ်တို့သည် မိုဗီးမြို့ မြောက်ဘက် ၄၄ မိုင် ကွာတွင် ပေါင်းဆုံကြပြီးလျှင် မိုဗီးမြစ် အဖြစ် မက္ကဆီကိုပင်လယ်ကွေ့တွင်းသို့စီးဝင်သည်။ တင်နက်ဆီ 
မြစ်သည် ပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းကို ဖြတ်စီးသည်။ ရှေးအခါကတည်းက မြစ်ကြောင်းခရီးသည် အလာဘားမားပြည်နယ် စီးပွားရေးတွင် အရေးပါသော အထောက်အပံ့ ဖြစ်ခဲ့သည်။

အလာဘားမားပြည်နယ်ရာသီဥတုသည် ညီညွတ်မျှတ၍ တစ်နှစ်အတွင်း ပျမ်းမျှအပူချိန် ဖာရင်ဟိုက် ၆၃.၉ ဒီဂရီ ရှိသည်။ နေရာအနှံ့အပြားတွင် မိုးရွာ၍၊ တစ်နှစ်လျှင် ပျမ်းမျှ မိုးရေချိန် ၅၃ လက်မ ရရှိသည်။ မြောက်ပိုင်းတွင် ဆောင်းရာသီ၌ ဆီးနှင်းကျသည်။

တစ်ချိန်ကထိုပြည်နယ်တွင် ဝါကိုသာ အဓိကထား၍ စိုက်ပျိုးခဲ့သည်။ မြေဩဇာကောင်းသော တင်နက်ဆီမြစ်ဝှမ်း မြေစေးနက်ဒေသနှင့် ကမ်းခြေလွင်ပြင်တို့တွင် ဝါကိုစိုက်ပျိုး သည်။ အထူးသဖြင့် မြေစေးနက်ဒေသတွင် ဝါကိုအကြီး အကျယ် စိုက်ပျိုး၍၊ ဝါခင်းများတွင် ငွေဝယ်ကျွန်များကိုစေခိုင်း လုပ်ကိုင်စေသည်။ ၁၉၁ဝ ပြည့်နှစ်လွန်သောအခါ လယ်သမားတို့သည် ဝါအပြင် ပြောင်း၊ မြေပဲ၊ ပဲငါးပိ၊ ကြံ၊ ဆေး၊ မြက်ခြောက်၊ အယ်လဖားဖားပင်၊ သစ်သီးနှင့် ဟင်းသီးဟင်းရွက်ပင်များကိုလည်း စိုက်ပျိုးကြသည်။

အယ်လဗားမားပြည်နယ်တွင် ကျောက်မီးသွေး၊ သံ၊ မြေစေး၊ ထုံးကျောက်တိုင်ကို တူးဖော်ရရှိသည်။ မင်နီဆိုတာပြည်နယ်နှင့် မစ်ရှီဂန်ပြည်နယ်တို့မှလွဲလျှင် သံကိုအများဆုံးတူးဖော်ရရှိသော ပြည်နယ်ဖြစ်သည်။ သံနှင့် ကျောက်မီးသွေး၊ ထုံးကျောက်တို့ကို အတူတကွ တူးဖော်ရရှိသဖြင့် သံနှင့် 
သံမဏိ လုပ်ငန်းသည် ပြည်နယ်တွင် ထင်ရှားသောစက်မှုလုပ်ငန်းဖြစ်သည်။ ဗာမင်ဂန်မြို့နှင့် ဂက်စဒင်မြို့တို့သည် သံမဏိလုပ်ငန်းအတွက် အချက်အချာမြို့များဖြစ်ကြသည်။

၁၃ဝဝ ပြည့်နှစ်တွင် တင်နက်ဆီမြစ်ဝှမ်း အာဏာပိုင်အဖွဲ့နှင့် ပုဂ္ဂလိကပိုင် ကုမ္ပဏီများက မြစ်ထိန်းစီမံကိန်းများကို ပြည်နယ်တွင်စတင်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်မှစ၍၊ စက်မှုလက်မှုလုပ်ငန်း များ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာလေသည်။ အလာဘားမားပြည်နယ် တွင် ချည်မျှင်နှင့်အထည်ယက်လုပ်သည့်လုပ်ငန်းသည် အကြီးဆုံးစက်မှုလုပ်ငန်း ဖြစ်သည်။ ထိုနောက် သံမဏိလုပ်ငန်း၊ သစ်လုပ်ငန်း၊ စည်သွတ်အစားအစာ လုပ်ငန်း တို့သည်လည်း ထင်ရှားသော စက်မှုလုပ်ငန်းများဖြစ်သည်။ 

## ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် 
## ကိုးကား