ပါဏာတိပါတ

**ပါဏာတိပါတ** ဟူသည်မှာ သတ္တဝါတို့၏ ဇီဝိတိန္ဒြေကို လျင်စွာ ချွေခြင်း သို့မဟုတ် သတ်ဖြတ်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဤတရားသည် အကုသလကမ္မပထတရား (၁၀) ပါးတွင် ပထမဆုံးသော ကာယကံဒုစရိုက် ဖြစ်ပြီး သတ္တဝါတို့အား အပါယ်လေးဘုံသို့ ပို့ဆောင်နိုင်သော အကုသိုလ်စေတနာ ဖြစ်သည်။

### ပါဏာတိပါတမြောက်ရန် အင်္ဂါရပ်များ
အမှုတစ်ခုသည် ပါဏာတိပါတ ကမ္မပထ မြောက်ရန်အတွက် အောက်ပါ **အင်္ဂါ (၅) ပါး** နှင့် ပြည့်စုံရမည်ဖြစ်သည်  -

၁။ **ပါဏ** - သက်ရှိသတ္တဝါဖြစ်ခြင်း။
၂။ **ပါဏသညိတာ** - သတ္တဝါဟု သိခြင်း။
၃။ **ဝဓကစိတ္တံ** - သတ်လိုသော စေတနာရှိခြင်း။
၄။ **ဥပက္ကမော** - သတ်ရန် လုံ့လပြုခြင်း။
၅။ **တေန မရဏံ** - ထိုလုံ့လကြောင့် သတ္တဝါသေခြင်း။

### သတ်ဖြတ်ခြင်းဆိုင်ရာ ပယောဂ (၆) မျိုး
သတ္တဝါတို့ကို သတ်ဖြတ်ရာတွင် အောက်ပါ **လုံ့လပယောဂ (၆) ပါး** အနက် တစ်ပါးပါးဖြင့် ကျူးလွန်ပါက ပါဏာတိပါတ မြောက်သည်  -
*   **သာဟတ္ထိကပယောဂ:** မိမိကိုယ်တိုင် သတ်ခြင်း။
*   **အာဏတ္တိကပယောဂ:** သူတစ်ပါးကို စေခိုင်း၍ သတ်ခြင်း။
*   **နိဿဂ္ဂိယပယောဂ:** လက်နက်တစ်ခုခုဖြင့် ပစ်လွှတ်၍ သတ်ခြင်း။
*   **ထာဝရပယောဂ:** တွင်းတူးခြင်း၊ သစ်ချွန်ထောင်ခြင်း စသော အမြဲတည်သော အရာဖြင့် သတ်ခြင်း။
*   **ဝိဇ္ဇာမယပယောဂ:** ဂါထာမန္တန်ဖြင့် သတ်ခြင်း။
*   **ဣဒ္ဓိမယပယောဂ:** တန်ခိုးဖြင့် သတ်ခြင်း။

### အထူးမှတ်သားဖွယ်ရာများ
ပါဏာတိပါတ ကျူးလွန်ရာ၌ **ရည်မှတ်ချက် (ဥဒ္ဒိဿ)** သည် အရေးကြီးသည်။ မည်သူ့ကို သတ်မည်ဟု ရည်မှတ်၍ သတ်ရာတွင် ထိုသူသေမှသာ ကမ္မပထမြောက်ပြီး အခြားသူသေပါက ကမ္မပထ မမြောက်ဟု ဆိုသည်။ သို့သော် အမှတ်မရှိဘဲ သတ်၍ သေဆုံးပါက ပါဏာတိပါတ ကမ္မပထ ဧကန်မြောက်သည်။

အလွန်ကြီးလေးသော ပါဏာတိပါတများမှာ **အနန္တရိယကံ** များဖြစ်သည့် မိခင်ကိုသတ်ခြင်း (မာတုဃာတက)၊ ဖခင်ကိုသတ်ခြင်း (ပိတုဃာတက) နှင့် ရဟန္တာကိုသတ်ခြင်း (အရဟန္တဃာတက) တို့ ဖြစ်ကြသည်။ မိခင်ဖြစ်သူကို သိုးဟု မှတ်ထင်၍ သတ်မိသော်လည်း သတ်လိုသော စေတနာရှိသောကြောင့် အနန္တရိယကံ ထိုက်သည်။

### အကုသိုလ်မူလတရား
ပါဏာတိပါတသည် အခြေခံအားဖြင့် **ဒေါသမူစိတ္တုပ္ပါဒ် (စိတ်ဆိုးခြင်း၊ ပြစ်မှားခြင်း)** ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်ရခြင်း ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထိုသို့ သတ်ဖြတ်ရာတွင် ပါဝင်သော စေတနာသည် သံသရာဝဋ်အတွင်း၌ နောင်တဖန် ဘဝသစ်ဖြစ်အောင် အားထုတ်ခြင်း (အာယူဟန)၊ ဝဋ်ဒုက္ခကို ဆောင်နှင်းခြင်း (နိဒါန)၊ သံသရာ၌ ယှဉ်စေခြင်း (သံယောဂ) နှင့် နိဗ္ဗာန်ကို တားမြစ်ခြင်း (ပလိဗောဓ) ဟူသော ဂုဏ်သတ္တိများ ရှိသည်။

### ပါဏာတိပါတမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း (ဝိရတီ)
ပါဏာတိပါတမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းကို **ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏိ** ဟု ခေါ်ပြီး ၎င်းသည် ကုသလကမ္မပထ (၁၀) ပါးတွင် ပါဝင်သည်။ ရှောင်ကြဉ်ပုံ (၃) မျိုး ရှိသည်  -

၁။ **သမ္ပတ္တဝိရတီ:** သိက္ခာပုဒ် ဆောက်တည်မထားသော်လည်း လွန်ကျူးဖွယ် အခြေအနေနှင့် ကြုံသည့်အခါ မိမိ၏ အနွယ်၊ ဂုဏ်တို့ကို ဆင်ခြင်၍ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း။ (ဥပမာ- စက္ကန ဥပါသကာ ဝတ္ထု)
၂။ **သမာဒါနဝိရတီ:** သိက္ခာပုဒ်ကို ကြိုတင်ဆောက်တည်ထား၍ မိမိအသက်ကိုပင် စွန့်လွှတ်ကာ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း။
၃။ **သမုစ္ဆေဒဝိရတီ:** အရိယာမဂ်ဖြင့် ကိလေသာကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်သတ်ပြီး ရှောင်ကြဉ်ခြင်း ဖြစ်ပြီး အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တို့ သန္တာန်၌ သတ်လိုသော စိတ်မျှပင် လုံးဝ မဖြစ်တော့ပေ။

### ကျိုးပေးနှင့် အပြစ်ဒဏ်
ပါဏာတိပါတကံကို ကျူးလွန်သူများသည် သေလွန်သောအခါ **အဝီစိငရဲ** သို့မဟုတ် **ကာလသုတ်ငရဲ** စသည့် ငရဲဘုံများသို့ ကျရောက်တတ်သည်။ လူ့ဘဝသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိသည့် တိုင်အောင်လည်း အသက်တိုခြင်း၊ အနာရောဂါများခြင်း စသည့် ဝိပါက်အကျိုးများကို ခံစားရစေသည်။ ထို့ကြောင့် ပါဏာတိပါတသည် လောက၌ လွန်စွာ အပြစ်ကြီးလေးသော ကံတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။

### ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန်
* ပဉ္စသီလဝိနိစ္ဆယ
* မဟာဝဂ္ဂ_သံယုတ်_ပါဠိတော်
* စတုက္ကနိပါတ်_အင်္ဂုတ္တိုရ်ပါဠိတော်
* [ဝိနည်းပဒေသာသင်တန်း](https://my.wikisource.org/wiki/ဝိနည်းပဒေသာသင်တန်း/တတိယပါရာဇိက#ပါဏာတိပါတပယောဂ_(၆)_ပါး)
* ဘာသာရေးပြဿနာပေါင်းချုပ်
* အခြေပြုပဋ္ဌာန်း_တရားတော်
* ရတနာ့ဂုဏ်ရည်
* နိဗ္ဗာန်သို့_သွားရာ_တစ်ကြောင်းတည်းသောလမ်း
* [ပါဏာတိပါတ (သူ့အသက်သတ်ခြင်း) အင်္ဂါငါးပါး](https://my.wikisource.org/wiki/သစ္စပါရဂူကျမ်း-ဒု#ပါဏာတိပါတ_(သူ့အသက်သတ်ခြင်း)_အင်္ဂါငါးပါး)
* [(ရွှေဂူရှင်ကျင့်ဝတ်_အကျယ်ကျမ်း](https://my.wikisource.org/wiki/ရွှေဂူရှင်ကျင့်ဝတ်_အကျယ်ကျမ်း#(က)_ပါဏာတိပါတီ_=_အသက်သတ်ဆိုတာ_ဘယ်လိုလုပ်တာလဲ%3F)
* သုတေသနသရုပ်ပြအဘိဓာန်
* ပရမတ္ထစက္ခုကျမ်း
* ပါဏာတိပါတ စသည်၏ အာရုံ အယူအဆ သိမှတ်ဖွယ်
* [ပရမတ္ထဒီပနီ_(ဒုတိယတွဲ)](https://my.wikisource.org/wiki/ပရမတ္ထဒီပနီ_(ဒုတိယတွဲ)#ပါဏာတိပါတကံ)
* [ကာယဒုစရိုက် ပါဏာတိပါတမှ ရှောင်ကြဉ်မှု ဝိရတိပုံစံ](https://my.wikisource.org/wiki/နိဗ္ဗာနဂါမိနိပဋိပဒါ-စတုတ္ထတွဲ/သောဘဏစေတသိက်_(၂၅)_လုံး_အပိုင်း#ကာယဒုစရိုက်_ပါဏာတိပါတမှ_ရှောင်ကြဉ်မှု_ဝိရတိပုံစံ)
* ပရမတ္ထသရူပဘေဒနီကျမ်း-ပတွဲ
* ပိဋကတ်သုံးပုံ_သရုပ်စုံအဘိဓာန်

### ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ဗုဒ္ဓဘာသာ ဝေါဟာရများ