open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
မယောဂိတောင်

**မယောဂိတောင်** (妙義山, Myōgi-san) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဂွန်းမခရိုင်ရှိ အဓိကျသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အန်းနခမြို့၊ ရှိမိုနိတမြို့နှင့် တိုမိအိုခမြို့တို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ တောင်သည် နက်စောက်ကာ ကျောက်တောင်ဖြစ်သည့်အတွက် ထင်ရှားသည်။ ဤတောင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ကျောက်ဆောင်ကျောက်သားများ ပေါများသည့် ရှုခင်းနေရာသုံးခုထဲမှ တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ တောင်တက်လမ်းများစွာရှိပြီး ခရီးသွားများသည် ဆောင်းဦးရာသီ သစ်ရွက်ကြွေချိန်တွင် ရှုခင်းများကြည့်ရှုရန် တက်ရောက်လေ့ရှိကြသည်။ တောင်၏ အမြင့်ဆုံးနေရာသည် ဆိုးမဒခဲတောင်  (相馬岳)  ဖြစ်ပြီး ၁၁၀၄ မီတာ (၃၆၂၂ ပေ) ရှိသည်။ ၁၉၂၃ ခုနှစ်တွင် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာအေဂျင်စီင ဤတောင်ကို နိုင်ငံတော်အဆင့်လှပသည့် နေရာတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

မယောဂိတောင်၊ အခဂိတောင်နှင့် ဟရုနတောင်တို့သည် "ဂျောမိုးတောင်သုံးလုံး" တွင် ပါဝင်သည့်တောင်များဖြစ်ကြသည်။ "ဂျောမိုး" ဆိုသည်မှာ ဂွန်းမ၏ ရှေးခေတ်အမည်ဟောင်း ဖြစ်သည်။

## အကြောင်းအရာ
မယောဂိတောင်တွင် တောင်ထိပ်များစွာရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဟခုအွန်းဇန် (白雲山)၊ ခွန်းဒိုးဆန် (金洞山)၊ ခင်ခဲအိဆန် (金鶏山)၊ ဆိုးမဒခဲ (相馬岳)၊ မိတခဲဆန် (御岳山)၊ ချောဆုနိုခရှိရ (丁須ノ頭)၊ ယခယူးဆန် (谷急山) နှင့် အခြားသောတောင်ထိပ်များတို့ ဖြစ်ကြသည်။ မယောဂိတောင်သည် အကြမ်းဖျင်းအားဖြင့် တောင်ဘက်ခြမ်း (မျက်နှာစာ) နှင့် မြောက်ဘက်ခြမ်း (ကျောဘက်) ကို ခွဲခြားပေးထားကာ တည်ရှိနေသည်။

## တောင်တက်ခြင်း
တောင်တက်လမ်းသည် ကြမ်းတမ်းသဖြင့် မတော်တဆမှုနှင့် သေဆုံးမှုများ ဖြစ်ပွားခဲ့ဖူးသည်။ တိုမိခမြို့သည် အတွေ့အကြုံမရှိသူ၊ အသင့်အတင့်အတွေ့အကြုံရှိပြီးသူနှင့် ကျွမ်းကျင်အဆင့်တောင်တက်သမားများအတွက် တောင်တက်လမ်းများကို လမ်းညွှန်းပေးထားသည်။ ၂၀၁၀ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလတွင် ဂွန်းမခရိုင်အစိုးရနှင့် ဒေသတာဝန်ရှိသူများ၊ ရဲများနှင့် မီးသတ်ဝန်ထမ်းများနှင့် တောင်တက်ကလပ်အသင်းများသည် မယောဂိတောင်ပတ်ဝန်းကျင်တွင် မတော်တဆမှုဖြစ်ပွားမှုကို ရှောင်ရှားနိုင်ရန် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုများနှင့် တိုင်းတာမှုများကို ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

## အမည်နာမ
## ထင်ရှားသည်များ
## ရုပ်ပုံ

file:妙義山 - panoramio.jpg|မြင်ကွင်းကျယ်
file:Mt. Myogi 2.JPG|ဆခုရနိုဆတို (Sakura-no-sato) မှ မြင်ရပုံ
file:Mt. Myogi 3.JPG|မယောဂိလမ်းဘူတာမှ မြင်ရပုံ
file:Myogi Furusato Art Museum 2.jpg|မယောဂိဖုခုဆတိုအနုပညာပြတိုက်မှ မြင်ရပုံ
file:Myogi-jinja Otorii.jpg|မယောဂိနတ်ကျောင်းအဝင်နေရာ

## ပြင်ပလင့်များ
*Mt. Myogi - Gunma Official Tourist Guide
*Mt. Myogi - Japan National Tourism Organization
*Myogi Shrine - ANA Japan Travel Planner

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ရေသူမကလေး (ရုပ်တု)

thumb
**ရေသူမကလေး**  (ဒိန်းနစ်ဘာသာ Den lille havfrue) သည် ကြေးဝါဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ရေသူမရုပ်တုတစ်ခုဖြစ်ပြီး ကိုပင်ဟေဂင်မြို့ တွင် တည်ရှိသည်။

ဤရုပ်တုကို ဒိန်းနစ် အနုပညာရှင် အက်ဒဗတ် အဲရစ်ဆင် (Edvard Eriksen) က ဖန်တီးခဲ့ပြီး၊ လန်ဂလီနီ ကမ်းရိုးတန်းလမ်းလျှောက်လမ်း (Langelinie) တွင်၊ ကိုပင်ဟေဂင် ဆိပ်ကမ်း၏ ပင်လယ်အော်အတွင်း တည်ထားသည်။ အဆိုပါ ဆိပ်ကမ်းသည် ဘော်လတစ် ပင်လယ်  သို့ ဆက်သွယ်နေပြီး၊ အာမေလီယန်ဘော့ဂ် နန်းတော် (Amalienborg Palace) အနီးတွင်လည်း ရှိသည်။ ရုပ်တုကို ပင်လယ်ထဲသို့ ထိုးထွက်နေသော ကျောက်တုံးများပေါ်တွင် တင်ထားသည်။ ယနေ့အချိန်တွင် ဤရုပ်တုသည် မြို့၏ အထင်ရှားဆုံး သင်္ကေတဖြစ်သည်။

ဤရုပ်တုသည် ၁၈၃၇ ခုနှစ်တွင် ဒိန်းနစ် စာရေးဆရာ ဟန် ခရစ်ရှန် အင်န်ဒါဆင် ရေးသားခဲ့သော အမည်တူ ဒဏ္ဍာရီပုံပြင်ကို အခြေခံထားသည်။ အရွယ်အစားသေးငယ်ပြီး ထင်ပေါ်ခမ်းနားမှု မများသော်လည်း၊ ၁၉၁၃ ခုနှစ်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီးနောက်မှစ၍ ကိုပင်ဟေဂင်မြို့၏ အမှတ်အသားတစ်ခုအဖြစ် လူသိများလာကာ အရေးပါသော ခရီးသွားဆွဲဆောင်မှုတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။ နောက်ဆုံး ဆယ်စုနှစ်များအတွင်းတွင်တော့ အဖျက်အဆီးလုပ်သူများနှင့် နိုင်ငံရေး လှုပ်ရှားသူများ၏ ပစ်မှတ်ဖြစ်လာခဲ့သည်။

ကဏ္ဍ:ဒိန်းမတ်နိုင်ငံ
တဇဝကန်

**တဇဝကန်** (田沢湖, Tazawa-ko) သည် ဂျပန်နိုင်ငံမြောက်ပိုင်း၊ အခိတခရိုင်၊ ဆန်းဘိုခုမြို့ရှိ ရေကန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အနက်ဆုံးကန်ဖြစ်ပြီး အနက် ၄၂၃ မီတာ (၁၃၈၈ ပေ) ရှိသည်။ န်သည် ထင်ရှားသည့် အပန်းဖြေနေရာဖြစ်ပြီး များစွာသော ရေပူစမ်းများလည်း ကန်၏ အထက်ရှိ တောင်ကုန်းတွင် ရှိသည်။ အခိတခရိုင်၏ အကြီးဆုံးနှင်းလျှောစီးဧရိယာဖြစ်သည့် တဇဝခိုနှင်းလျှောစီးဧရိယာမှနေ၍ ကန်ကို အထက်စီးမှ ကြည့်ရှုနိုင်သည်။

## အကြောင်းအရာ
တဇဝကန်၏ ရေမျက်နှာပြင်သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၂၄၉ မီတာတွင်ရှိသည်။ အနက်ဆုံးနေရာသည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အောက် ၁၇၄.၄ မီတာ နက်သည်။ ကန်သည် နက်ရှိုင်းသည့်အတွက် ဆောင်းရာသီတွင် ကန်ရေသည် ခဲသွားခြင်းမျိုး မဖြစ်နိုင်ပေ။ ဤကန်သည် ဟော့ကိုင်းဒိုးရှိ ရှိခိုဆွတ်ကန် (အနက် ၃၆၃ မီတာ) ထက် အနည်းငယ် ပိုမိုနက်ရှိုင်းသည်။ တဇဝကန်သည် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ ၃၇ ခုမြောက် အနက်ဆုံးရေကန်လည်း ဖြစ်သည်။ ဤကန်သည် သဘာဝအတိုင်း ရေအဝင်အထွက် မရှိပေ။ ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် တိုင်းတာချက်အရ ကန်၏ ဖောက်ထွင်းမြင်နိုင်မှုသည် ၃၁ မီတာအထိ ရှိသည်။ သို့သော် ရေအားလျှပ်စစ်စီမံကိန်းစက်ရုံများနှင့် စိုက်ပျိုးရေးသုံး ဓာတုပျော်ဝင်ပစ္စည်းများကြောင့် ကန်၏ ဖောက်ထွင်းမြင်နိုင်မှုသည် ၄ မီတာအထိ ကျဆင်းခဲ့ရသည်။

## ရုပ်ပုံများ

File:Tazawako Rose Park Hotel.jpg|ကန်အနီးရှိ ဟိုတယ်
File:Tazawako Caldera Relief Map, SRTM-1.jpg|Relief map
File:Lake Tazawa scenes 2024 3 27.webm|ကန်၏ အနီးအဝေး မြင်ကွင်းများ

## ပြင်ပလင့်များ
* 
* Tazawa Ko Caldera - Geological Survey of Japan
*Japan National Tourism Organization
* Tazawako Tourist Association

## ကိုးကား
အက်ခဲရှိခို

**အက်ခဲရှိခို** (厚岸湖) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟော့ကိုင်းဒိုးကျွန်း၊ အက်ခဲရှိမြို့အနီးရှိ ရေကန်တစ်ခုဖြစ်သည်။ အနက်ဆုံးနေရာသည် ၁၁ မီတာ (၃၆ ပေ) ရှိသည်။

## ပြင်ပလင့်များ
* Akkeshi-ko and Bekambeushi-shitsugen Ramsar Site

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
ဆရိုမကန်

**ဆရိုမကန်** (サロマ湖, Saroma-ko) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟော့ကိုင်းဒိုးကျွန်းရှိ ဆရိုမမြို့၊ ခိတမိမြို့နှင့် ယူးဘဲဆွတ်မြို့တို့နှင့် ထိစပ်တည်ရှိနေသည့် ကန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤကန်သည် "အဘရှိရိ အမျိုးသားဥယျာဉ်" အတွင်းတွင် တည်ရှိသည်။ ဧရိယာအနေဖြင့် ကြည့်ပါက ဤကန်သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် တတိယအကြီးဆုံးနှင့် ဟော့ကိုင်းဒိုးကျွန်းတွင် အကြီးဆုံးကန် ဖြစ်သည်။

ကန်၏ အမည်သည် အအိနုဘာသာစကားမှ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။

## ကိုးကား
* SAROMA-KO, World Lakes Database, International Lake Environment Committee

ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
ရှင်းဂျိကန်

**ရှင်းဂျိကန်** (宍道湖, Shinji-ko) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိမနဲခရိုင်၏ အရှေ့မြောက်ဧရိယာတွင်ရှိသည့် ရေကန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤကန်သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ၇ ခုမြောက်အကြီးဆုံးကန် ဖြစ်သည်။ ကန်၏ အဝန်းသည် ၄၈ ကီလိုမီတာ (၃၀ မိုင်) ရှိသည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
မရှူးကန်

**မရှူးကန်** (摩周湖, Mashū-ko) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟော့ကိုင်းဒိုးကျွန်း၊ အခန်မရှူးအမျိုးသားဥယျဉ်တွင်ရှိသည့် ကန်တ်စခု ဖြစ်သည်။ ဤရေကန်သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အသန့်ရှင်းဆုံးရေကန်ဟုလည်း ပြောဆိုကြသည်။

## အကြောင်းအရာ
 image of the lake (1999)]]
]]

မရှူးကန်၏ ပတ်ဝန်းကျင်ကန်ဘောင်သည် ၂၀၀ မီတာ (၆၆၀ ပေ) အမြင့်ရှိသည့် တောင်များဖြင့် ကာရံတည်ရှိသည်။ ကန်သည် ရေဝင်ရေထွက်မရှိပေ။ ထို့အတွက်ကြောင့် ဤကန်သည့် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အကြည်လင်ဆုံးရေကန်နှင့် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အနက်ရှိုင်းဆုံးကန်များထဲမှ တစ်ခုလည်းလည်း ဖြစ်သည်။ ၁၉၃၁ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် တိုင်းတာချက်အရ ကန်၏ ဖောက်ထွင်းမြင်နိုင်မှုသည် ၄၁.၆ မီတာ (၁၃၆ ပေ) ရှိသည်။ ထိုအချိန်ကာလတွင်ပင် ရုရှနိုင်ငံရှိ ဘိုင်းကယ်ကန် (Lake Baikal) ၏ ဖောက်ထွင်းမြင်နိုင်မှုသည် ၄၀.၅ မီတာ (၁၃၃ ပေ) ရှိသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် ဤကန်ကို ကမ္ဘာပေါ်တွင် အကြည်လင်ဆုံးကန်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။ ၁၉၅၀ ခုနှစ်ကတည်းက ကန်၏ ဖောက်ထွင်းမြင်နိုင်မှုသည် ၂၀ မီတာ မှ ၃၀ မီတာ (၆၆ ပေမှ ၉၈ ပေ) အထိ ကျဆင်းလာခဲ့သည်။ 

နွေရာသီတွင် ကန်၏ မျက်နှာပြင်သည် မြူများဖြင့် ဖုံးလွှမ်းလျက်ရှိသည်။ တစ်နှစ်အတွင်း ရက် ၁၀၀ ခန့်သည် မြူများဖုံးလေ့ရှိသည့်။ ထို့အတွက်ကြောင့်ပင် ဤကန်နှင်ပတ်သက်၍ ဆန်းကြယ်သည့် ယုံကြည်မှုများလည်း ရှိခဲ့သည်။ ဒေသခံတို့၏ အဆိုအရ ဤကန်၏ မျက်နှာပြင်ကို မြင်ရပါက ထိုသူသည် ကံဆိုးမှုများ ကျရောက်လာသည်ဟု ဆိုကြသည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
ဇော်လွင်ဦး(ဟင်္သာတ)

**ဇော်လွင်ဦး(ဟင်္သာတ)**ကို အဘ ဦးဝင်းကြည်၊ အမိဒေါ်ရီရီတို့က ၁၉၆၄ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၁၇ ရက်နေ့တွင် ဟင်္သာတမြို့၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ မွေးချင်း သုံးယောက်အနက် အကြီးဆုံးဖြစ်သည်။

## အစောပိုင်းဘဝနှင့် ပညာရေး 
၁၉၈၂ ခုနှစ်တွင် အခြေခံပညာအဆင့်မြင့်တန်းအောင်မြင်ခဲ့ပြီး ဟင်္သာတကောလိပ်၌ မြန်မာစာ အထူးပြုဖြင့် စတင်တက်ရောက်ခဲ့သည်။

၁၉၈၆ ခုနှစ်တွင် ပုသိမ်ဒီဂရီကောလိပ်မှ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့(မြန်မာစာ)ရရှိခဲ့သည်။

၁၉၈၆ ခုနှစ်မှ ၁၉၈၈ ခုနှစ်အထိ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်တွင် မဟာဝိဇ္ဇာအရည်အချင်းစစ်အပိုင်း(၁)၊ အပိုင်း(၂) နှင့် နောက်ဆုံးနှစ်သင်တန်းများတက်ရောက်ခဲ့သည်။

## အလုပ်တာဝန် 
၁၉၈၉ ခုနှစ်မှ ၁၉၉၆ ခုနှစ်အထိ ဟင်္သာတမြို့နယ်၊ တာငုတ်ကျေးရွာမူလတန်းကျောင်းတွင် မူလတန်းပြ၊ အလယ်တန်းပြ၊ မူလတန်းကျောင်းအုပ်တာဝန်များထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

## ရရှိခဲ့သောစာပေဆုများ 
မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံးအဆင့်စာပေဆုကို ၁၉၈၈ ခုနှစ် ကမ္ဘာ့ကြက်ခြေနီနေ့အထိမ်းအမှတ် ကဗျာ ဒုတိယဆုဖြင့် စတင်ရရှိခဲ့သည်။

၁၉၉၃ ခုနှစ်၊ ဇွန်လထုတ် ရွှေသွေးဂျာနယ် အတွဲ ၂၅၊ အမှတ် ၂၃ တွင် နေရာမှန် အမည်ရှိစာမူကို ပထမဆုံးပုံနှိပ်ဖော်ပြခံခဲ့ရသည်။

စာပေဗိမာန်စာမူဆုပြိုင်ပွဲများတွင် ဆုပေါင်း ၁၂ ဆုရရှိခဲ့သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ် စာပေဗိမာန်စာမူဆုပြိုင်ပွဲ တွင် တစ်နှစ်တည်း ဆုသုံးဆု ရရှိခဲ့ခြင်းမှာ စာပေဗိမာန်စာမူဆုသမိုင်းတွင် ပထမဆုံးဖြစ်သည်။ 

 

၂၀၁၃ ခုနှစ် ပခုက္ကူစာပေဆုပြိုင်ပွဲတွင်     မဗေဒါနှင့်မိတ်ဆွေများစာမူဖြင့် ကျမ်းစာပေဒုတိယဆု

၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် ယင်းကျား စာအုပ်ဖြင့် ဆရာဝန်တင်ရွှေ စာပေဆု

၂၀၂၂ ခုနှစ်အဋ္ဌမအကြိမ်တန်းခိုးဆရာထွန်းစာပေဆုပြိုင်ပွဲတွင် ရခိုင်ပြည်တလွှားခရီးသွားဒိုင်ယာရီ စာမူဖြင့် ဆောင်းပါးဆု

၂၀၂၃ ခုနှစ်န၀မအကြိမ်တန်းခိုးဆရာထွန်းစာပေဆုပြိုင်ပွဲတွင် ရခိုင်ရိုးရာပုံပြင်များမှ ကလေးသူငယ် အကျိုးပြု အနှစ်သာရများ စာမူဖြင့် ဆောင်းပါးဆု

၂၀၂၃ ခုနှစ်အတွက် ငွေတာရီမဂ္ဂဇင်း တစ်နှစ်တာအကောင်းဆုံးဝတ္ထုရှည်ဆု 

၂၀၂၅ ခုနှစ် ပထမအကြိမ် တောင်ကလေးအဲးခိုးစာမူဆုပြိုင်ပွဲတွင် စာပဒေသာ ပထမဆုတို့ကို ရရှိခဲ့သည်။

တစ်နိုင်ငံလုံးအဆင့်စာပေပြိုင်ပွဲများတွင် ကဗျာ၊ ဝတ္ထု၊ ဆောင်းပါးဆုပေါင်း ၅၅ ဆုရရှိထားသည်။

ဇော်လွင်ဦး(ဟင်္သာတ)၊ ကိုတူး(သာယာမြိုင်)၊ နီတာ့ကို ကလောင်အမည်များဖြင့် စာနယ်ဇင်းများတွင် ဝတ္ထု၊ ဆောင်းပါးများ ရေးသားလျက်ရှိပြီး မြန်မာနိုင်ငံစာရေးဆရာအသင်း၏ အသင်းဝင်ဖြစ်သည်။

## ရေးသားထုတ်ဝေပြီးစာအုပ်များ 
စာအုပ်ပေါင်း ၁၅ အုပ် ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။

# *ခယောင်းမြေမှာပန်းဝေဖြာစေ* (၂၀၁၄)
# *မဗေဒါနှင့်မိတ်ဆွေများ*  (၂၀၁၄)
# *ကွယ်ပျောက်လုဆဲ ယင်းတလဲ* (၂၀၁၇)
# *ယင်းကျား* (၂၀၁၇)
# *အရာတော်ကမ်းကလွမ်းမပြေ* ( ၂၀၁၈)
# *ကန္ဒရဝတီ ငွေတောင်ပြည်သို့*  (၂၀၁၈)
# *မင်းလမ်းဓား* (၂၀၁၈)
# *ယင်းနက်* (၂၀၁၈)
# *စွဲထင်ရစ်ကျန် ရင်ထဲကပုဂံ* (၂၀၁၉)
# *ရပ်စောက်သမိုင်း ရပ်စောက်မှတ်တမ်း* (၂၀၁၉)
# *တစ်ချိန်တစ်ခါဆီက စံပြကြက်ခြေနီ* (၂၀၂၀)
# *ပိုးဇာပုံနှိပ်လုပ်ငန်းအသက်မွေးဝမ်းကျောင်းလုပ်ငန်းအတတ်ပညာ* (၂၀၂၀)
# *ထနော့* (၂၀၂၁)
# *သားရေခွာရုပ်လုံးသွင်းအတတ်ပညာမိတ်ဆက်* (၂၀၂၂)
# *မင်းပူးဆရာတော်ဦးဩဘာသ၏ ဝေဿန္တရာဇာတ်တော်ကြီးလာ အပင်များ* (၂၀၂၃)

### မိသားစု 
၁၉၉၂ ခုနှစ် မေလ ၇ ရက်နေ့တွင် ဒေါ်စမ်းစမ်းအေး(B.Ag) နှင့် ထိမ်းမြားလက်ထပ်ခဲ့ပြီး သမီးတစ်ဦး ထွန်းကားခဲ့သည်။

### ကိုးကား 
၁။ ၁၄.၁၂.၂၀၁၂ မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ။
၂။ ၁၃.၁၂.၂၀၁၅ မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ။
၃။ ၁၂.၁၁.၂၀၁၆ မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ။
၄။ ၂၀.၁၁.၂၀၁၇ မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ။
၅။ ၂၄.၁၁.၂၀၁၈ မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ။
၆။ ၂၈.၁၁.၂၀၁၉ မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ။
၇။ ၅.၁၂.၂၀၂၁ မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ။
၈။ ၂၃.၁၁.၂၀၂၂ မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ။

ကဏ္ဍ:၁၉၆၄ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:အမျိုးသားစာပေဆုရှင်များ
အမှတ် (၂) ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီး

**အမှတ် (၂) ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီး** (; အတိုကောက် **NH 2**) သည် မြန်မာနိုင်ငံ အလယ်ပိုင်း အနောက်ဘက်ဒေသရှိ အရှေ့မှ အနောက်သို့ သွယ်တန်းဖောက်လုပ်ထားသော လမ်းမကြီးတစ်ခု ဖြစ်သည်။

## လမ်းကြောင်း ဖော်ပြချက်
အမှတ် (၂) ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီးသည် ထုံခရွာ၊ တနင်္သာရီမြို့နယ် ရှိ အမှတ် (၁) ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီး မှ စတင်ကာ ထိုင်းနိုင်ငံနယ်စပ် မောတောင်မြို့အထိ သွယ်တန်းဖောက်လုပ်ထားသည်။ ဤလမ်းမကြီးသည် အပူပိုင်း မိုးသစ်တောများကို ဖြတ်သန်းသွားပြီး နယ်စပ်တောင်တန်းများအကြား နိမ့်ပါးသော တောင်ကြားလမ်း ဆက်သွယ်မှုတစ်ခုကို ဖန်တီးပေးထားသည်။ နယ်စပ်ဂိတ်နှင့် မလှမ်းမကမ်းတွင် ထိုင်းနိုင်ငံ၏ အရေးပါသော ဖက်ခါဆမ်လမ်းမကြီး တည်ရှိသည်။

## သမိုင်းကြောင်း
မူလက သတ်မှတ်ခဲ့ဖူးသော အမှတ် (၂) ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီး သည် ရန်ကုန်မှ မြစ်သားမြို့အထိ ဧရာဝတီမြစ်ကြောင်းတစ်လျှောက် သွယ်တန်းထားသော ခရီးရှည် လမ်းမကြီးတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ ယင်းလမ်းမကြီးသည် ရန်ကုန်မြို့ မြောက်ဘက် ( မြောက်လတ္တီကျု ၁၇° ၂' ၃၀" နှင့် အရှေ့လောင်ဂျီကျု ၉၆° ၇' ၅၆" နေရာ) ရှိ ဆတ်သွားတောမှ စတင်သည်။ ထိုနေရာတွင် အမှတ် (၁) ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီး ဖြင့် ချိတ်ဆက်ထားပြီးနောက် အနောက်မြောက်ဘက်သို့ လမ်းခွဲထွက်သွားသည်။ မြင်းခြံမြို့တွင် အမှတ် (၁၈) ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီး နှင့် ပေါင်းဆုံသည်။ ထိုအချက်မှတဆင့် လမ်းသည် အရှေ့ဘက်သို့ ခွဲထွက်သွားပြီး နောက်ဆုံးတွင် မြစ်သားမြို့နယ် ဂျိုးပင်ခြံရွာအနီး ( မြောက်လတ္တီကျု ၂၁° ၂၂' ၅၉" နှင့် အရှေ့လောင်ဂျီကျု ၉၆° ၁၀' ၃၂" နေရာ) ၌ အမှတ် (၁) ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီး နှင့် ပြန်လည် ပေါင်းဆုံသည်။ လမ်းမကြီးသည် ဧရာဝတီမြစ်၏ အရှေ့ဘက်ကမ်းပါးအတိုင်း အဓိကလိုက်ပါ တည်ရှိသည်။ မူလလမ်းကြောင်း အများစုကို အမှတ် (၁၁) ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီး ထဲသို့ ထည့်သွင်းပေါင်းစပ်ခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။

NH 2 လမ်းမကြီးသည် ၂၄၅ မီတာ မြင့်မားသော ဆင်းခွန်တောင်ကြားကို ဖြတ်သန်းသွားသည်။ ဤနေရာသည် ထိုင်းနိုင်ငံ၏ နယ်မြေအကျဉ်းမြောင်းဆုံး နေရာဖြစ်ပြီး မဟာဗျူဟာကျသော နေရာတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ သမိုင်းကြောင်းအရ ယိုးဒယားနှင့် မြန်မာတို့အကြား ပဋိပက္ခဖြစ်ပွားရာ နေရာဖြစ်ခဲ့ပြီး ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်အတွင်းကလည်း အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့သည်။ ကာလရှည်ကြာစွာ တရားဝင် နယ်စပ်ဂိတ်ပေါက် မရှိခဲ့သော်လည်း ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် နယ်စပ်ဂိတ်ကို ဖွင့်လှစ်နိုင်ခဲ့သည်။ ဤကာလအတွင်း NH 2 လမ်းမကြီး တစ်လျှောက်လုံးကို လမ်းခင်းနိုင်ခဲ့သည်။ ယခင်က မောတောင်နယ်စပ်မြို့အနီးမှလွဲ၍ ကျန်နေရာအများစုမှာ မြေသားလမ်းသာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်တွင် မောတောင်ကို ဖြတ်သန်းသော လမ်းပိုင်းအား တစ်ဖက်လျှင် နှစ်လမ်းသွားစီပါရှိသော လေးလမ်းသွား လမ်းမကြီးအဖြစ် တိုးချဲ့ခဲ့သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လမ်းမကြီးများ
ခွတ်ချရိုကန်

**ခွတ်ချရိုကန်** (クッチャロ湖, Kutcharo-ko) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟော့ကိုင်းဒိုးကျွန်း၊ ဆိုးယစီရင်စုခွဲ၊ အဲဆရှိဒေသ၊ ဟမတွန်းဘဲဆွတ်မြို့တွင်ရှိသည့် ရေကန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မြစ်ရှစ်စင်းမှ ရေများသည် ဤရေကန်အတွင်းသို့ စီးဝင်ကြသည်။ ထို့နောက်တွင် ထိုရေများသည် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာအနောက်မြောက်ပိုင်း Okhotsk ပင်လယ်အတွင်း စီးဝင်သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
အဘရှိရိကန်

**အဘရှိရိကန်** (網走湖, Abashiri-ko) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟော့ကိုင်းဒိုးကျွန်း၊ အဘရှိရိမြို့တွင်ရှိသည့် ကန်တစ်ခုဖြစ်သည်။ "အဘရှိရိအမျိုးသားဥယျာဉ်" အတွင်းတွင် ပါဝင်သည့်ကန်လည်း ဖြစ်သည်။ အဘရှိရိမြစ်နှင့် မဲမန်းဘဲဆွတ်မြစ်များသည် ကန်အတွင်းသို့ စီးဝင်ကြသည်။ ကန်ရေများသည် အဘရှိရိမြစ်အတွင်းမှ တဖန်ပြန်လည်ကာ ၇ ကီလိုမီတာ (၄.၃ မိုင်) အရှည်ခရီးကို စီးဆင်းကာ Okhotsk ပင်လယ်အတွင်း စီးဝင်သွားကြသည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
ဟချိရိုးကန်

]]

**ဟချိရိုးဂတ** သို့မဟုတ် **ဟချိရိုးကန်** (八郎潟, Hachirō-gata)  သည် ဂျပန်နိုင်ငံမြောက်ပိုင်း၊ အခိတခရိုင်တွင်ရှိသည့် ရေကန်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဤရေကန်သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ဘိဝရေကန်ပြီးလျှင် ဒုတိယမြောက်အကြီးဆုံးကန် ဖြစ်သည်။ ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် ယခင်က ရေမြုပ်နေသည့် ကျယ်ပြန့်သည့် ကုန်းမြေများပေါ်တွင် သီးနှံစိုက်ပျိုးမှုများ ပြုလုပ်လာနိုင်ခဲ့ကြသည်။ ထို့အပြင် ၁၉၆၄ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၁ ရက်နေ့တွင် ထိုမြေများပေါ်တွင်ပင် အိုးဂတရွာ (Ōgata ) ကိုလည်း တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ကန်၏ ကျန်ရှိနေသည့် ဧရိယာသည် ၄၈.၃ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁၉ စတုရန်းမိုင်) ရှိပြီး ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ဧရိယာအားဖြင့် ၁၈ ခုမြောက်အကြီးဆုံးလည်း ဖြစ်သည်။

## ပြင်ပလင့်များ
*World Lakes Database: Hachiro-gata
*The memory of Oogata 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
ခဆုမိဂအုရကန်

**ခဆုမိဂအုရကန်** (霞ヶ浦, Kasumigaura) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ တိုကျိုမြို့၏ အရှေ့မြောက်ဘက် ၆၀ ကီလိုမီတာအကွာတွင်ရှိသည့် ကန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤကန်သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ဒုတိယမြောက်အကြီးဆုံးလည်း ဖြစ်သည်။

ကန်၏ ဧရိယာသည် ၁၆၇.၆၃ စတုရန်းကီလိုမီတာ ရှိသည်။ ကန်၏ ၄၃.၅ ရာခိုင်နှုန်းသည် စိုက်ပျိုးမြေဖြစ်သည်။

## ပြင်ပလင့်များ
* Page on Hobikisen 
* Reviving nature around Lake Kasumigaura
* Detailed information about the lake
* Data from the Public Works Research Institute

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
အိုဂဝရကန်

**အိုဂဝရကန်** (小川原湖, Ogawarako) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အအိုမိုရိခရိင်ရှိ ရေကန်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ခမိခိတဒေသ၊ ရော့ခရှောရွာနှင့် တိုးဟိုခုမြို့တို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် ဖြန်ကျက်တည်ရှိသည်။ ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ဧရိယာအားဖြင့် ၁၁ ခုမြောက်အကြီးဆုံးနှင့် အအိုမိုရိခရိုင်တွင် အကြီးဆုံးကန်ဖြစ်သည်။

## အချက်အလက်များ
ဧရိယာ ၆၃.၂ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂၄.၄ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ ရေပမာဏ ၀.၇၁၄ ကုဗကီလိုမီတာ (၀.၁၇၁ ကုဗမိုင်) ကို ထိန်းသိမ်းထားသည်။ ကန်၏ အဝန်းသည် ၆၇.၄ ကီလိုမီတာ (၄၁.၉ မိုင်) ရှိသည်။ အနက်ဆုံးနေရာသည် ၂၅ မီတာ (၈၂ ပေ) ရှိပြီး ကန်တစ်ခုလုံး၏ ပျမ်းမျှအနက်သည် ၁၁ မီတာ (၃၆ ပေ) ဖြစ်သည်။ ကန်ရေမျက်နှာပြင်သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်နှင့် တူညီသည်။ ဟက်ခိုးဒတောင်တန်းမှ ဖြစ်တည်လာသည့် မြစ်လေးစင်းသည် ကန်အတွင်းသို့ စီးဝင်သည်။ တခဆဲမြစ်တစ်ခုသာ ကန်ရေများကို ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာအတွင်းသို့ စီးဝင်သွားစေသည်။

## ပြင်ပလင့်များ
* International Lake Environmental Committee

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
ခွတ်ရှရိုကန်

**ခွတ်ရှရိုကန်**  (屈斜路湖, Kussharo-ko) သည် ဂျပန်နိုင်ငံဦ ဟော့ကိုင်းဒိုးကျွန်း၏ အရှေ့ဘက်ပိုင်း "အခန်အမျိုးသားဥယျာဉ်" တွင်ရှိသည့် ကန်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဟော့ကိုင်းဒိုးကျွန်းရှိ ပထဝီသွင်ပြင်ဆိုင်ရာနေရာများသည် "အအိနုဘာသာစကား" အမည်များမှ ဆင်းသက်လာကြသည်။ ဤကန်သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ၆ ခုမြောက်အကြီးဆုံးကန် ဖြစ်သည်။ ဤကန်သည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ဆောင်းရာသီတွင် လုံးဝအေးခဲသည့် ကန်များထဲတွင် အကြီးဆုံးဖြစ်သည်။ တစ်ခါတရံ "ခွတ်ချရိုကန်" ဟုလည်း ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။

## ရုပ်ပုံများ

File:Lake Kussharo from Tsubetsu pass deck 2009.jpg|တဲဘဲဆွတ်တောင်တက်လမ်းမှ မြင်ရပုံ
File:Lake Kussharo02.JPG|မိုခိုတိုပန်းခြံမှ မြင်ရပုံ
File:Kussharoko-Nakajima.jpg|နခဂျိမကျွန်း
File:Lake kussharo sunayu with swan.jpg|Whooper swans at Lake Kussharo

## ပြင်ပလင့်များ
* Geological Survey of Japan
** https://gbank.gsj.jp/volcano/Quat_Vol/volcano_data/B17.html　Pre-Kussharo |  Kussharo Caldera | Kussharo Nakajima
* 
* Teshikaga Navi - Teshikaga Town 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
ခိုတိုဟိခိကမ်းခြေ

ခိုတိုဟိခိကမ်းခြေ (琴引浜, Kotohikihama) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ကျိုတိုစီရင်စု၊ ခယောတန်းဂေါ့မြို့တွင်ရှိသည့် ကမ်းခြေဖြစ်သည်။ သဘာဝအမွေအနှစ်နေရာနှင့် လှပသည့်ရှုခင်းနေရာအဖြစ် နိုင်ငံတော်အဆင့် သတ်မှတ်ခြင်းခံထားရသည်။ ကမ်းခြေသည် "တန်းဂေါ့ - အမနိုဟရှိဒတဲ - အိုးအဲယမ အမျိုးသားဥယျာဉ်" အတွင်း ပါဝင်သည်။ ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ဝန်ကြီးဌာနသည် ကမ်းခြေရှိသဲများ၏ အသံကို "ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အသံနေရာ ၁၀၀ စာရင်း" တွင် ထည့်သွင်းခဲ့သည်။ ကမ်းခြေရှိသဲများသည် နင်းလိုက်ပါက ထွက်ပေါ်လာသည့်အသံကို ထိုစာရင်းတွင် ထည့်သွင်းခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ကမ်းခြေများ
အိဝနရှိရိုကန်

**အိနဝရှိရိုကန်** (猪苗代湖, Inawashiro-ko) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဖုခုရှိမခရိုင်အလယ်ပိုင်းတွင်ရှိသည့် ကန်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဘန်းဒိုင်းတောင်၏ တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ ဤကန်ကို "ကောင်းကင်မှ မှန်ကဲ့သို့သောကန်" (天鏡湖, Tenkyōko) ဟု သိကြသည်။ "ဘန်းဒိုင်း - အဆဟိအမျိုးသားဥယျာဉ်" အတွင်း တည်ရှိသည်။ မျက်နှာပြင်ဧရိယာသည် ၁၀၄ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၄၀ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ အဝန်းသည် ၆၃ ကီလိုမီတာ (၃၉ မိုင်) ရှည်သည်။ အနက် ၉၄ မီတာ (၃၀၈ ပေ) ပေ ရှိသည်။

## ပြင်ပလင့်များ
*Inawashiro Tourist Association
*Lake Inawashiro(Japanese travel guide)
*Lake Inawashiro(visit AIZU)

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
ရှိခိုဆွတ်ကန်

**ရှိခိုဆွတ်ကန်** (支笏湖, Shikotsu-ko) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟော့ကိုင်းဒိုးကျွန်း၊ ချိတိုဆဲမြို့တွင်ရှိသည့် ကန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤကန်သည် "ရှိခိုဆွတ် - တိုးယအမျိုးသားဥယျာဉ်" အတွင်းပါဝင်သည်။

## ပထဝီသွင်ပြင်
 (top left)Mount Tarumae (bottom right)]]
ရှိခိုဆွတ်ကန်သည် ဟော့ကိုင်းဒိုးကျွန်း၏ အနောက်တောင်ဘက်တွင် ရှိသည်။ ပျမ်းမျှအနက်သည် ၂၆၅ မီတာ (၈၆၉ ပေ)၊ အနက်ဆုံးနေရာသည် ၃၆၃ မီတာ (၁၁၉၁ ပေ) ရှိသည်။ ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ဒုတိယမြောက်အနက်ဆုံးကန်လည်း ဖြစ်သည်။ မျက်နှာပြင်ဧရိယာအနေဖြင့် ဂျပန်တွင် ၈ ခုမြောက်အကြီးဆုံးကန် ဖြစ်သည်။ ဤရေကန်ကို တောင် ၅ ခုက ဝန်းရံထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ မြောက်ဘက်တွင် အဲနိဝတောင်နှင့် အိဇရိတောင်၊ တောင်ဘက်တွင် ဖွတ်ပိရှိရိတောင်၊ တရုမအဲတောင်နှင့် ခိတယမတောင်တို့ ဖြစ်သည်။ 

ဤကန်သည် နက်ရှိုင်းသဖြင့် ဘိဝရေကန်၏ ရေထုထည်ပမာဏ၏ သုံးပုံလေးပုံရှိသည်။ ဘိဝရေကန်သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အကြီးဆုံးကန် ဖြစ်သည်။ ကန်သည် နက်ရှိုင်းပြီး မျက်နှာပြင်ဧရိယာ သေးငယ်သည့်အတွက် ကန်ရေ၏ အပူချိန်သည် တစ်နှစ်ပတ်လုံး မပြောင်းမလဲဘဲ ရှိသည်။ ဂျပန်နိုင်ငံ၏ မြောက်ဘက်စွန်းရှိ ရေကန်သည့်ကန်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ ကန်အတွင်းသို့ ဘိဖုနဲမြစ်၊ အိုခိုတန်းပဲမြစ်၊ နိနရုမြစ်နှင့် ဖုရဲနိုင်းမြစ်တို့သည် စီးဝင်ကြသည်။ အဓိကရေထွက်ပေါက်သည် ချိတိုဆဲမြစ်ဖြစ်သည်။

## ရာသီဥတု
## ရုပ်ပုံများ

Mount Tarumae.jpg|တရုမအဲတောင်ကို နောက်ခံထားကာ ရှိခိုဆွတ်ကန်ကို မြင်ရပုံ
ShikotsuKo-Slides 02 016.jpg|ရှိခိုဆွတ်ကန် (၁၉၉၇ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ)
Shikotsuko1.jpg|ရှိခိုဆွတ်ကန်
Lake Shikotsu 2016 8 15.webm|ကန်ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ မြင်ကွင်းများ၊ ၂၀၁၆ ခုနှစ်

## ကိုးကား
* World Lakes Database: Shikotsu-ko
* Volcano World: Shikotsu
* Shikotsu-ko Visitor Centre (in Japanese)
* Shikotsu-ko Onsen-Ryokan Association (in Japanese)
* Shikotsu Caldera - Geological Survey of Japan

ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
အိုဆွတ်ကန်ဘေးနဂိဆပန်းခြံ

**အိုဆွတ်ကန်ဘေးနဂိဆပန်းခြံ** (大津湖岸なぎさ公園, Ōtsu Kogan Nagisa Kōen) သည် ဂျပန်နို်င်ငံ၊ ရှိဂခရိုင်၊ အိုဆွတ်မြို့တွင်ရှိသည့် ပန်းခြံတစ်ခုဖြစ်သည်။ ဤပန်းခြံသည် မြင်ကွင်းများ လှပသည့်အတွက် ထင်ရှားသည်။ "ခန်းဆိုင်းဒေသရှိ သဘာဝမြင်ကွင်း ၁၀၀" ထဲတွင် ပါဝင်သည်။ ဒေသခံများနှင့် ခရီးသွားများအကြား လူကြိုက်များသည့် နေရာတစ်ခု ဖြစ်သည်။

ပန်းခြံသည် ကျဉ်းမြောင်းပြီး ရှည်လျားသည်။ ပန်းခြံတည်ဆောက်ခြင်းသည် ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် ပြီးစီးခဲ့သည်။ အလျားလိုက်အနေဖြင့် ဧရိယာ ၆ ခု ခွဲခြားထားသည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
အဲအိဂန်းဂျိ

**အဲအိဂန်းဂျိ** (永源寺) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိဂခရိုင်၊ ဟိဂရှိအိုးမိမြို့အနီး အဲအိဂန်းဂျိ - တခနိုတွင် ရှိသည့် ဗုဒ္ဓဘာသာကျောင်းတော်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ 

## ရုပ်ပုံများ

Eigen-ji (Rinzai temple) - front area landscaping.jpg
Eigen-ji (Rinzai temple) - front area.jpg
Eigen-ji (Rinzai temple) landscape.jpg
Eigen-ji (Rinzai temple) landscape1.jpg
Eigen-ji (Rinzai temple) landscape2.jpg
Eigenji temple, 永源寺 - panoramio.jpg|Sanmon

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
အိုဆာကာရဲတိုက်ပန်းခြံ

**အိုဆာကာရဲတိုက်ပန်းခြံ** (大阪城公園, Osaka-Jō-Kōen) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အိုဆာကာမြို့၊ ချူးအိုးရပ်ကွက်၊ အိုဆာကာဂျောတွင် တည်ရှိသည့် သမိုင်းဝင်နေရာနှင့် အများပြည်သူသုံးပန်းခြံတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပန်းခြံအတွင်းတွင် အိုဆာကာရဲတိုက်ခန်းမ၊ ကြီးမားသည့် ပြေးခုန်ပစ်ကွင်း၊ ဘတ်စကတ်ဘောကွင်း၊ ဘောလုံးကွင်းနှင့် အမိုးဖွင့်ဖျော်ဖြေရေးခန်းမ၊ ဂီတစင်မြင့်နှင့် အိုဆာကာရဲတိုက်ထိန်းသိမ်းရေးတာဝါတို့ ရှိသည်။ အိုဆာကာရဲတိုက်ထိန်းသိမ်းရေးတာဝါမှ ကြည့်ရှုပါက အိုဆာကာပင်လယ်အော်နှင့် အိခိုမတောင်များအထိ မြင်ရသည်။ နွေဦးရာသီတွင် ဤပန်းခြံ၌ ချယ်ရီပန်းနှင့် အုမဲပန်းများ ပွင့်ခြင်းကို ကြည့်ရှုခြင်းသည် လူကြိုက်များသည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ
ခိုဟိုခုမြို့၊ ရှိဂ

**ခိုဟိုခုမြို့** (湖北町, Kohoku-chō) သည် ၊ ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိဂခရိုင်၊ ဟိဂရှိဇအိဒေသတွင်ရှိသည့် မြို့တစ်ခု ဖြစ်သည်။ 

၂၀၀၃ ခုနှစ်စာရင်းအရ လူဦးရေသည် ၈၇၄၅ ဦးရှိသည်။ သိပ်သည်းဆအနေဖြင့် တစ်စတုရန်းကီလိုမီတာလျှင် ၃၀၀.၇၂ ဦး ရှိသည်။ မြို့၏ စုစုပေါင်းဧရိယာသည် ၂၉.၀၈ စတုရန်းကီလိုမီတာရှိသည်။ ၂၀၁၀ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁ ရက်နေ့တွင် ခိုဟိုခုမြို့နှင့်အတူ တိုရဟိမြို့၊ ခိနိုမိုတိုမြို့၊ နိရှိအဇခအိမြို့၊ တခဆွတ်ခိမြို့နှင့် ယောဂိုမြို့များကို စုပေါင်းလိုက်ကာ နဂဟမမြို့အဖြစ် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ မြို့များ
ချိခုဘုကျွန်း

**ချိခုဘု** (竹生島, Chikubushima) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိဂခရိုင်၊ ဘိဝကန်၏ မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင်ရှိသည့် သေးငယ်သည့် ကျွန်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤကျွန်းသည် ဗုဒ္ဓဘာသာကျောင်းတော်များ၊ နတ်ကျောင်းများရှိပြီး ရှုခင်းများလှပသည့်အတွက် ထင်ရှားသည်။ ရှိဂခရိုင်၊ နဂဟမမြို့၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအနေအဖြစ် တည်ရှိသည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ကျွန်းများ
မဲဂျိနော့မိုရိမိနိုးအမျိုးသားပန်းခြံ

**မဲဂျိနော့မိုရိခိုခိုအဲအိပန်းခြံ** (明治の森箕面国定公園) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အိုဆာကာစီရင်စုရှိ ပန်းခြံတစ်ခုဖြစ်သည်။ ဘုရင်မဲဂျိကို ဂုဏ်ပြုသည့်အနေဖြင့် ၁၉၆၇ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၁၁ ရက်တွင် ဤပန်းခြံကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ဧရိယာ ၉.၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ ရှိသည်။ ဤပန်းခြံသည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ အမျိုးသားအဆင့်ပန်းခြံများထဲတွင် အသေးဆုံးများထဲမှ တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။

## အကြောင်းအရာ
ပန်းခြံသည် အိုဆာကာစီရင်စု၊ မိနိုးတောင်တွင် ရှိသည်။ ပန်းခြံသည် တောင်တောင်းအောက်ခြေနားတွင်ရှိပြီး ၉၆၃ ဟက်တာကျယ်ဝန်းသည်။ ပန်းခြံ၏ အဓိကစွဲဆောင်ရာနေရာမှာ မိနိုးရေတံခွန် ဖြစ်သည်။ 

ပန်းခြံထဲတွင် ခိုင်းဂျော၏ အုတ်ဂူရှိသည်။ ခိုင်းဂျောသည် ခဆွတ်အိုးဂျိကျောင်းတော်ကို တည်ဆောက်ခဲ့သည့် ရဟန်းတော်ဖြစ်သည်။ ပန်းခြံတွင် သစ်ပင်မျိုးစိတ်ပေါင်း ၁၃၀၀ နှင့် အင်းဆက်မျိုးစိတ်ပေါင်း ၃၅၀၀ တွေ့ရသည်။

## သွားလာရေး
ပန်းခြံသည် ဟန်းခယူးမိနိုးရထားလိုင်းပေါ်ရှိ မိနိုးဘူတာ၏ မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ
အမနိုဟရှိဒတဲ

။ လက်ယာဘက်အစွန်းတွင် ခန်းမုရိဂျိမ နှင့် ခဆွတ်ဂျိမတို့ကို ရေးဆွဲထားသည်]]

**အမနိုဟရှိဒတဲ** (天橋立) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ကျိုတိုစီရင်စုမြောက်ပိုင်း၊ မိယဇုပင်လယ်အော်တွင် ရှိသည့် သဲသောင်တန်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ "ဂျပန်နိုင်ငံ၏ လှပသည့်ရှုခင်းသုံးခု" တွင် ပါဝင်သည့်နေရာလည်း ဖြစ်သည်။ ဤသဲသောင်တန်းသည် "တန်းဂေါ့ - အမနိုဟရှိဒတဲ - အိုးအဲယမအမျိုးသားဥယျာဉ်" အတွင်းတည်ရှိသည်။

## တည်နေရာ
ရှည်လျားကျဉ်းမြောင်းသည့် သဲသောင်တန်းသည် မိယဇုပင်လယ်အော်၏ အစွန်းနှစ်ဘက်ကို ချိတ်ဆက်ထားသည်။ သဲသောင်တန်း၏ အရှည်သည် ၃.၃ ကီလိုမီတာ (၂.၂ မိုင်) ရှိသည်။ သဲသောင်တန်းပေါ်တွင် ထင်းရှူးပင် ၇၀၀ ရှိသည်။

ပင်လယ်အော်၏ တစ်ဖက်တစ်ချက်စီတွင်ရှိနေသည့် တောင်တန်းများပေါ်မှ သဲသောင်တန်းကို ကြည့်ရှုနိုင်သည်။ သဲသောင်တန်း၏ မြောက်ဘက်အဆုံးပိုင်းတွင် ရှင်တိုနတ်ကျောင်းတစ်ခုဖြစ်သည့် ခိုနိုနတ်ကျောင်းရှိသည်။ တောင်ဘက်အဆုံးပိုင်းတွင် ဗုဒ္ဓဘာသာနတ်ကျောင်းတစ်ခုဖြစ်သည့် ချိအွန်းဂျိ ရှိသည်။

ဟဲအိအန်ခေတ်ကာလကတည်းက အိဆိုရှိမိဇုသန့်စင်သည့်ရေသန့်ကို သဲသောင်တန်းတွင် သေချာစွာထိန်းသိမ်းထားခဲ့သည်။ ၁၉၈၅ ခုနှစ်တွင် ပတ်ဝန်းကျင်ရေးရာအေဂျင်စီက ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အကောင်းဆုံး စမ်းရေနှင့် မြစ် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ထည့်သွင်းဖော်ပြခဲ့သည်။

## သွားလာမှု
မိယဇုရထားလိုင်းလမ်းကြောင်းပေါ်ရှိ အမနိုဟရှိဒတဲဘူတာမှ သွားရောက်နိုင်သည်။ ကျိုတိုဘူတာ သို့မဟုတ် အိုဆာကာဘူတာမှ ၂ နာရီခန့် ကြာမြင့်သည်။ အမနိုဟရှိဒတဲဘူတာသည် အမနိုဟရှိဒတဲ၏ တောင်ဘက်အဆုံးပိုင်းနေရာမှ လမ်းလျှောက်၍ သွားနိုင်သည့် အကွာအဝေးတွင် တည်ရှိသည်။

## ပြင်ပလင့်များ
* Amanohashidate Tourist Association (English page)

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ
နခအုမိ

**နခအုမိ** (中海) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိမနဲခရိုင်နှင့် တော့တိုရိခရိုင်တို့တွင် တည်ရှိသည့် ကန်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဤကန်သည် မြောက်ဘက်တွင် ရှိမနဲကျွန်းဆွယ်နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် ယုမိဂဟမကျွန်းဆွယ်တို့ တည်ရှိသည်။ မျက်နှာပြင်ဧရိယာအနေဖြင့် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ငါးခုမြောက်အကြီးဆုံးကန်လည်း ဖြစ်သည်။

နခအုမိသည် ရှင်းဂျိကန် (中海) နှင့် ဂျပန်ပင်လယ်ပင်တို့နှင့် ချိတ်ဆက်နေသည်။ ကန်၏ ပတ်ပတ်လည်တွင် မဆွတ်အဲမြို့၊ ယဆုဂိမြို့၊ ယောနဂိုမြို့နှင့် ဆခအိမိနတိုမြို့တို့ တည်ရှိသည်။

ကန်ထဲတွင် ကြီးမားသည့် ကျွန်းနှစ်ခုလည်း ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ ဒိုင်းခွန်းကျွန်း (大根島 Daikonjima) နှင့် အဲရှိမကျွန်း  (江島 Eshima) တို့ ဖြစ်သည်။ ကျွန်းနှစ်ခုကို အရှေ့မှ အနောက် ချိတ်ဆက်ပေးထားသည့် လမ်းနှင့် တံတားများလည်း ရှိသည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
ဒေးဗစ် အားနော့

​**ဒေးဗစ် အားနော့** (David Arnott, ၁၉၄၇–၂၀၂၀) သည် ဗြိတိန်နိုင်ငံသား လူ့အခွင့်အရေး လှုပ်ရှားသူတဦး ဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း၊ နိုင်ငံရေးနှင့် လူမှုရေးဆိုင်ရာ စာရွက်စာတမ်းများကို ကမ္ဘာပေါ်တွင် အကြီးဆုံး ဒီဂျစ်တယ် မော်ကွန်းတိုက် Online Burma/Myanmar Library (OBL) အဖြစ် တည်ထောင်ပေးခဲ့သူဟု လူသိများသည်။

## ​ငယ်စဉ်ဘဝနှင့် ပညာရေး
​၁၉၄၇ ခု၊ အောက်တိုဘာလ ၁၃ ရက်တွင် အင်္ဂလန်နိုင်ငံ၊ ယော့ရှိုင်းယားနယ် အနောက်ပိုင်း၊ ဂျူးစဘျူရီ (Dewsbury) မြို့၌ မွေးသည်။ ဝိတ်ဖီးသဒ္ဒါသင်ကျောင်း (Wakefield Grammar School)၊ ရီးဒင်း တက္ကသိုလ် (Reading University) တို့တွင် ပညာသင်ခဲ့သည်။

## နိုင်ငံရေး၊ လူမှုရေးလှုပ်ရှားမှု
၁၉၆၀-၇၀ ကာလများတွင် ဆိုဗီယက်လိုလားသူအဖြစ် လှုပ်ရှားခဲ့ပြီး နျူကလီးယားဖျက်သိမ်းရေးလှုပ်ရှားမှု (Campaign for Nuclear Disarmament) တွင်လည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။

နောက် စပိန်နိုင်ငံ၊ အဘီဇာကျွန်း (Ibiza) တွင် တဦးတည်းနေထိုင်ရင်း ဗုဒ္ဓဘာသာကို စလေ့လာသည်။ တိဘက်အရေးကို နိုင်ငံတကာ သိရှိအောင် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

ဒလိုင်းလားမားမှတဆင့် ဘာမင်ဂန်မြို့၊ ဓမ္မဝိဟာရကျောင်းရှိ ဥူးသုဇာတဓမ္မနှင့် သိကျွမ်းသည်။ ယင်းနောက် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိမ့်ကျနေသော လူမှုစီးပွားအခြေအနေကို နိုင်ငံတကာမှ သိရှိလာစေရန် ၁၉၈၇ ခု၊ ဇူလိုင်လတွင် ဗမာ့ငြိမ်းချမ်းရေးဖောင်ဒေးရှင်းကို ဆရာတော်နှင့်အတူ ပူးတွဲတည်ထောင်သည်။

၁၉၉၁-၉၆ ကာလ၌ ကုလသမဂ္ဂတွင် မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ စာရွက်စာတမ်းများ ပြုစုပေးရသော အကြံပေးအဖြစ် လုပ်ကိုင်ကာ အမေရိကန်နိုင်ငံ နယူးယောက်မြို့တွင်လည်းကောင်း၊ ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံ ဂျီနီဗာမြို့တွင်လည်းကောင်း နေခဲ့သည်။

အလုပ်စာချုပ်ပြည့်သည်နောက် ထိုင်းနိုင်ငံ မဲဆောက်မြို့တွင် အခြေချသည်။ ၂၀၀၁ ခုတွင် အွန်လိုင်းဗမာ့စာကြည့်တိုက် (Online Burma Library) ကို ထူထောင်၏။ စာကြည့်တိုက်မှူးနှင့် ဖတ်ညွှန်းသွင်းသူများမှာ အခမဲ့ကူညီသူများ ဖြစ်သည်။ ဥရောပရှိ အစိုးရမဟုတ်သောအဖွဲ့အစည်းတချို့ထံမှ ထောက်ပံ့ကြေး အနည်းငယ်ရသော်လည်း ကာလအများစုမှာ သူ၏ အိုစာမင်းစာနှင့် မိတ်ဆွေများ၏ လှူစာကမ်းစာတို့ဖြင့် စာကြည့်တိုက်ကို အသက်ဆက်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ စာရွက်စာတမ်း အထောက်အထားများကို ဆက်လက်စုဆောင်းသည်မှာ ကွယ်လွန်ချိန်အထိ ဖြစ်သည်။

## ဘဝနိဂုံး
၂၀၂၀ ပြည့်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၇ ရက်တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ မဲဆောက်မြို့၌ နှလုံးရောဂါဖြင့် လွန်သည်။ ကွယ်လွန်ပြီးနောက် သူ တည်ထောင်ခဲ့သော အွန်လိုင်းစာကြည့်တိုက်သည် မြန်မာ့အရေးလေ့လာသူများအတွက် အရေးပါသော အရင်းအမြစ်တခုအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိ‌နေသည်။

## ကိုးကား
ခမရ(၃၆၆)

**အမှတ်(၃၆၆)ခြေမြန်တပ်ရင်း**သည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ မော်လိုက်မြို့တွင် အခြေစိုက်သော မြန်မာ့တပ်မတော်၏ ခြေမြန်တပ်ရင်းတစ်ရင်းဖြစ်ပါသည်။ အမှတ်(၁၀)စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်(စကခ(၁၀))၏လက်အောင်တွင်ရှိပြီး နယ်မြေစိုးမိုးရေးနှင့်လုံခြုံရေးတာဝန်များထမ်းဆောင်ရန် ဖွဲ့စည်းထားသော တပ်ရင်းတစ်ရင်းဖြစ်သည်။ ၁၉၉၂ ခုနှစ် ဇွန်လ ၄ ရက်နေ့တွင် မုံရွာမြို့အခြေစိုက် အမှတ်(၁၆)ခြေမြန်တပ်ရင်းတွင် စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ၁၉၉၂ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၂ ရက်နေ့တွင် လက်ရှိအခြေစိုက်ရာ မော်လိုက်မြို့သို့ပြောင်းရွှေ့အခြေစိုက်ခဲ့သည်။

ပထမဆုံးတပ်ရင်းမှူးမှာ ဗိုလ်မှူး တင်ဝင်း ဖြစ်ပြီး လက်ရှိတပ်ရင်းမှူးမှာ ဗိုလ်မှူး သီဟသူရစိုးသူရ ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်အစိုးရလက်ထက် ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန ဒုတိယဝန်ကြီး ဗိုလ်ချုပ်မင်းသူ သည် ခမရ(၃၆၆)တွင် တပ်ရင်းမှူးတာဝန်ထမ်းဆောင်ဖူးသူဖြစ်သည်။ ၂၀၂၁ နှစ်လယ်ပိုင်းက ကချင်ပြည်နယ်၊ ဗန်းမော်မြို့နယ်၊ မြို့သစ်မြို့အနီးရှိ တာဝါတိုင်ကုန်းတိုက်ပွဲတွင် ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်နှင့် ထိတွေ့တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး အောင်မြင်မှုရခဲ့သော တပ်ရင်းတစ်ရင်းလဲဖြစ်သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ခြေမြန်တပ်ရင်းများ
ဟမနကန်

**ဟမနကန်** (浜名湖, Hamana-ko) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ရှိဇုအိုခခရိုင်ရှိ ရေကန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ယခင်က ကန်တစ်ခုဖြစ်ခဲ့သော်လည်း ယခုအချိန်တွင် တူးမြောင်းဖြင့် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။ ရေထုထည်အနေဖြင့် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ၁၀ ခုမြောက် အကြီးမားဆုံးကန် ဖြစ်သည်။ ဤကန်သည် ဟမမဆွတ်မြို့နှင့် ခိုဆိုင်းမြို့များ၏ နယ်နိမိတ်များအထိ ဖြန့်ကျက်တည်ရှိသည်။

## အချက်အလက်များ
ကန်၏ ဧရိယာသည် ၆၅ စတုရန်းကီလိုမီတာရှိသည်။ ရေထု ၀.၃၅ ကုဗကီလိုမီတာကို ထိန်းသိမ်းထားသည်။ ဤကန်၏ အဝန်းသည် ၁၁၄ ကီလိုမီတာရှည်သည်။ အနက်ဆုံးနေရာသည် ၁၆.၆ မီတာရှိသည်။ ကန်၏ မျက်နှာပြင်သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်နှင့် အတူတူပင် ဖြစ်သည်။

## ရုပ်ပုံများ

File:Hiroshige31_maisaka.jpg|Ukiyo-e by Hiroshige
File:HamanakoToriiBentenjima.jpg|Torii on the lake
File:Lake Hamana - 2023 Aug 16.webm|View of the lake

## ပြင်ပလင့်များ
*
* &nbsp; (*Hamanako*), Ministry of Land, Infrastructure and Transport (Japan)
* &nbsp; (*Hamanako Cycling Road*), Ministry of Land, Infrastructure and Transport (Japan)

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
တိုးယကန်

**တိုးယကန်** (洞爺湖, Tōya-ko) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟော့ကိုင်းဒိုးကျွန်း၊ အဘုတဒေသရှိ "ရှိခိုဆွတ် - တိုးယအမျိုးသားဥယျာဉ်" အတွင်းပါဝင်သည့် ကန်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ကန်သည် အဝိုင်းပုံသဏ္ဌာန်ရှိသည်။ အရှေ့မှ အနောက်သို့ အချင်း ၁၀ ကီလိုမီတာ၊ တောင်မှ မြောက်ဘက်သို့ ၉ ကီလိုမီတာ ရှိသည်။ တိုးယခိုမြို့ ၏ ဧရိယာတော်တော်များများတွင် ဤကန်ပါဝင်နေသည်။ ဆိုးဘဲဆွတ်မြို့သည် ကန်၏ အရှေ့ဘက်ခြမ်းတွင် ရှိသည်။

တိုးယကန်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ မြောက်ဘက်ဆုံးတွင်ရှိသည့် ရေမခဲသည့်ကန် ဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ဖောက်ထွင်းမြင်နိုင်မှု ဒုတိယအမြင့်ဆုံးကန်လည်း ဖြစ်သည်။ ကန်၏ အလယ်တွင် "နခဂျိမကျွန်း" ရှိပြီး တိုးယရေကန်သစ်တောပြတိုက်ရှိသည်။

အအိနုဘာသာစကားဖြင့် ဤကန်ကို "ခိမုအွန်းတို" (キムウン (kim'un)  ဟု ခေါ်ကြသည်။ ト (တို) ဆိုသည်မှာ ကန်၏ အဓိပ္ပါယ်ရှိသည်။ မဲဂျိခေတ်ကာလတွင် ဂျပပန်လူမျိုးစူးစမ်းရှာဖွေသူများက ကန်၏ အမည်ကို "တိုးယ" ဟု အမည်ပေးခဲ့ကြသည်။ "ယ" ya သည်လည်း အအိနုဘာသာစကားဖြစ်ပြီး "ကန်ပတ်လည်ရှိကုန်းမြေ" ဟုအဓိပ္ပါယ်ရသည်။

၂၀၀၈ ခုနှစ် G8 ထိပ်သီးအစည်းအဝေးကို တိုးယကန်ရှိ The Windsor Hotel Toya Resort & Spa တွင် ကျင်းပခဲ့သည်။

## ပတ်ဝန်းကျင်
ကန်၏ ပတ်ဝန်းကျင်သည် တောင်ထိပ်များစွာရှိနေသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့်လည်း တောင်တက်လည်းများစွာရှိသည်။ တောင်ပေါ်ရှိ ရေပူစမ်းနေရာများမှ တိုယခိုမြို့နှင့်အတူ ကန်ကို အထက်စီးမှ ကြည့်ရှုနိုင်ကြသည်။ ကန်၏ အနီးအနားတွင် လက်နှင့် ခြေဆေးရာနေရာများစွာရှိသည်။ ထို့အပြင် ရေပူစမ်းများအနီး၌ အလိုအလျောက်ရောင်းစက်များဖြင့် နွေဦးရာသီတွင် ရရှိသည့်ရေကို ရောင်းချပြီး အိမ်သို့ပြန်သယ်သွားလေ့ရှိကြသည်။

## ရုပ်ပုံများ

File:130922 Toyako Onsen Toyako Hokkaido Japan01s3.jpg|တိုးယကန်နှင့် နခဂျိမကျွန်း (September 2013)
File:Mt Tonoshikenupuri.JPG|ပိုရိုမိုအိတောင်မှ မြင်ရသည့် နခဂျိမကျွန်း (May 2009)
File:Touya-ko01.jpg|တိုးယကန်ကို တည်ငြိမ်နေသည့် ရေမျက်နှာပြင်နှင့်အတူ မြင်ရပုံ (August 2007)
File:Hokkaido-Toya Lake-xl.jpg|ဆောင်းရာသီ တိုးယကန်
File:ToyakoViewFromToyakoOnsen.JPG|တိုယခိုအွန်းဆန်းအနီးမှ မြင်ရပုံ (September 2008)
File:Lake-toya、洞爺湖 浮見堂公園.jpg|ကန်၏ မြောက်ဘက်ကန်ဘောင်တွင်ရှိသည့် အုခိမိဒိုပန်းခြံ (June 2006)
File:Lake Toya 20140808.jpg|တိုးယကန်နှင့် နခဂျိမကျွန်း (August 2014)
File:Touya nakajima.monuments.jpg|အိုရှိမ (နခဂျိမ) တွင်ရှိသည့် အထိမ်းအမှတ်နေရာတစ်ခု(June 2022)
File:Hakubutsukanmae.jetty.jpg|ပြတိုက်အရှေ့ရှိ ပေါင်းကူးတံတား (June 2022)
File:Nakashima.mizuuminomorihakubutsukan.jpg|နခဂျိမကျွန်းသစ်တောပြတိုက် (June 2022)
File:Lake Tōya at night.jpg|ညအချိန်မြင်တွေ့ရသည့် တောင်ဘက်ကန်ဘောင်မြင်ကွင်း

## ပြင်ပလင့်များ
* Guide of Lake Toya
* Toya Usu Geopark
* Toya Caldera - Geological Survey of Japan

## ကိုးကား
* 
* Geographical Survey Institute, last access 28 May 2008

ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ရေကန်များ
ပြည်ထောင်စုအတိုင်ပင်ခံကောင်စီ

**ပြည်ထောင်စုအတိုင်ပင်ခံကောင်စီ**သည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်နေ့၌ အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီက ပြဋ္ဌာန်းလိုက်သော ပြည်ထောင်စုအတိုင်ပင်ခံကောင်စီဥပဒေအရ ပေါ်ပေါက်လာသည့် အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ နိုင်ငံတော်သမ္မတအား အုပ်ချုပ်ရေး၊ ဥပဒေပြုရေးနှင့် နိုင်ငံတော်တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များတွင် အကြံပေးရန်နှင့် ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်ရန် ဤကောင်စီကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

## ဖွဲ့စည်းပုံနှင့် ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း 
ပြည်ထောင်စုအတိုင်ပင်ခံကောင်စီကို နိုင်ငံတော်သမ္မတက သင့်လျော်သည်ဟု ယူဆသော ပုဂ္ဂိုလ်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းရသည်။ ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်များမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်-

* ဥက္ကဋ္ဌနှင့် အတွင်းရေးမှူး အပါအဝင် အဖွဲ့ဝင် အနည်းဆုံး ငါးဦး ပါဝင်ရမည်။
* နိုင်ငံတော်သမ္မတသည် ကောင်စီကို ဖွဲ့စည်းရာတွင် ဥက္ကဋ္ဌနှင့် အတွင်းရေးမှူးကို အမည်စာရင်း သတ်မှတ်ပေးရသည့်အပြင်၊ ကောင်စီ၏ တာဝန်နှင့် လုပ်ပိုင်ခွင့်များကိုလည်း ပြဋ္ဌာန်းသတ်မှတ်ပေးရသည်။

## လုပ်ပိုင်ခွင့်နှင့် ကန့်သတ်ချက်များ 
ကောင်စီသည် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေက အပ်နှင်းထားသည့် အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာနှင့် တရားစီရင်ရေးအာဏာတို့ကို ထိပါးခြင်းမရှိစေဘဲ လုံခြုံရေး၊ နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေး၊ ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် ဥပဒေပြုရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များတွင် အကြံပေးခြင်းနှင့် ညှိနှိုင်းခြင်းတို့ကို ဆောင်ရွက်နိုင်သည်။

ကောင်စီ၏ သက်တမ်းသည် ခန့်အပ်သည့် နိုင်ငံတော်သမ္မတ၏ သက်တမ်းနှင့်အညီ ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်ခ်များ 
* 

ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး
တနိုရှေးဟောင်းနယ်မြေ

**တနိုရှေးဟောင်းနယ်မြေ** (田能遺跡, Tano iseki) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟယောဂေါ့ခရိုင်၊ အိတမိနှင့် အမဂဆခိမြို့နှစ်ခုအကြားတွင်ရှိသည့် ယယောအိခေတ်ကာလ ရှေးဟောင်းနယ်မြေတစ်ခုဖြစ်သည်။ ခန်းဆိုင်းဒေသတွင် ရှိသည်။ ၁၉၆၉ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတော်၏ သမိုင်းဝင်နေရာအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

## အကြောင်းအရာ
တနိုရှေးဟောင်းနယ်မြေကို ၁၉၆၅ ခုနှစ်တွင် တွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။ အမဂဆခိ၊ အိတမိနှင့် နိရှိနိုမိယ စသည့်မြို့သုံးမြို့အတွက် ဆိုနိုဒရေပေးဝေဖြန့်ဖြူးရေးတည်ဆောက်မှုများ လုပ်ဆောင်ရာတွင် ယယောအိခေတ်မြေအိုးများစွာကို တွေ့ရှိကြခဲ့ရာမှ တွေ့ရှိခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ ရှေးဟောင်းသုတေသနဆိုင်ရာ တူးဖော်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ရာ သစ်သားခေါင်းတလားနှင့် မြေအိုးများဖြင့် မြှုပ်နှံထားသည့် ဂူများနှင့် မြေစိုက်လူနေတဲအပျက်အစီးအကြွင်းအကျန်များကို တွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။ အထူးသဖြင့် သစ်သားခေါင်းတလားများကို ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုသည် အထူးစိတ်ဝင်စားစရာဖြစ်ခဲ့သည်။ သစ်သားသည် အလွယ်တကူ ဆွေးမြေ့လွယ်သော်လည်း ယယောအိခေတ်ကာလကတည်းက ခေါင်းတလားသည် လက်ရှိကာလအထိ ကျန်ရှိနေသေးသည်ဟူသည့် အချက်ကိုမူ ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် အတည်ပြုနိုငခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ပထမဆုံးတူးဖော်မှုတွင်ပင် သစ်သားအခေါင်းများထဲမှ လူအရိုးများကိုလည်း တွေ့ရှိခဲ့ကြသည်။

## ပြင်ပလင့်များ
*Itami City home page 
*Hyogo Tourism home page 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ
အဝဂျိယူးမဲဘုတိုင်း

**အဝဂျိယူးမဲဘုတိုင်း** (淡路夢舞台)   သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟယောဂေါ့ခရိုင်၊ အဝဂျိမြို့တွင်ရှိသည့် ကွန်းဖရင့်စင်တာ၊ ဟိုတယ်နှင့် အမှတ်တရအဆောက်အဦများပါဝင်သည့် နေရာတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤနေရာကို ၁၉၉၅ ခုနှစ် ဟန်းရှင်းအဝဂျိငလျင်ကြီး၏ ဗဟိုချက်အနီးတွင် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ တဒအိုအန်းဒိုက ဒီဇိုင်းရေးဆွဲခဲ့သည်။ သူသည် ငလျင်မလှုပ်ခတ်မီကပင် ပန်းခြံတစ်ခုအဖြစ် ဤစီမံကိန်းကို စတင်ရေးဆွဲခဲ့သည်။ ဟိုတယ်သည် ဝက်စတင်အဝဂျိကျွန်းအပန်းဖြေစခန်းအဖြစ် လည်ပတ်လျက်ရှိသည်။

## ဟယခုဒန်းအန်း
ဟယခုဒန်းအန်းသည် အဝဂျိယူးမဲဘုတိုင်းတွင် ပါဝင်သည့် နေရာများထဲတွင် အထူးခြားဆုံးဖြစ်သည်။ ဟယခုဒန်းအန်း (百段苑) ဆိုသည်မှာ "အဆင့် ၁၀၀ ရှိသည့် ပန်းခြံ" ဟု အဓိပ္ပါယ်ရသည်။ လေးထောင့်ပုံစံ ပန်းခင်း ၁၀၀ သည် အဆင့်လိုက်အလွှာလိုက် ရှိနေကြသည်။ ဤတွင် "တစ်ရာ" သည် လှေကားထစ် ၁၀၀ ရှိသည်ဟု ဆိုလိုခြင်းမဟုတ်ဘဲ ဤပန်းခြံတွင် ပန်းခင်းငယ်ပေါင်း ၁၀၀ ပါဝင်သည်ဟု ဆိုလိုခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤပန်းခြံတွင် လှေကားထစ်ပေါင်း ၁၅၇၅ ခုနှင့် လှေကားအဆင့် ၂၃၅ ခု ပါဝင်သည်။

## ပြင်ပလင့်များ
* Official site 
* The 100 step garden (*Hyakudan-en*): photos & background
* The Westin Awaji Island Resort & Conference Center : official site of the hotel

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်များ စာရင်း

၁၉၇၁ ခုနှစ် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးကြေညာစာတမ်း ထုတ်ပြန်ခြင်းနှင့် ယာယီအစိုးရ ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ပြီးနောက် နိုင်ငံအား ဝန်ကြီးချုပ် ဖြင့်  ခေတ်အဆက်ဆက်အုပ်ချုပ်ခဲ့ကြသည်။ထိုသို့ အုပ်ချုပ်ခဲ့ရာတွင်  ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ ဝန်ကြီးချုပ်များအပြင်၊ ယာယီအစိုးရများ၏ အကြီးတန်းအကြံပေးပုဂ္ဂိုလ်များလည်းပါဝင်သည်။အဆိုပါ အကြီးတန်း အကြံပေးပုဂ္ဂိုလ်ရာထူးသည် ဝန်ကြီးချုပ်ရာထူးနှင့် တန်းတူအဆင့်ရှိပြီး တချို့အခါတွင် အများပြည်သူအတွင်း ဝန်ကြီးချုပ်ဟု ခေါ်ဝေါ်အသုံးပြုလေ့ရှိကြသည်။

## ခေတ်အဆက်ဆက်ဝန်ကြီးချုပ်များ 
## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် ဝန်ကြီးချုပ်များ၏ စာရင်းများ
ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး
ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး
ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်များ
ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ
နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်များ စာရင်း

နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်ရာထူးသည် နီပေါနိုင်ငံသမိုင်းတလျှောက် အမျိုးမျိုးသော နာမည်များဖြင့် ခေါ်ဆိုခဲ့ကြသည်။နီပေါမင်းဆက်၏အစောပိုင်းအုပ်ချုပ်မှုတွင် ဝန်ကြီးချုပ် ရာထူးကို ထားရှိခဲ့ကြသည်။ထိုရာထူးကို နိုင်ငံရေးအာဏာရှိ မိသားစုများမှ ဆင်းသက်လာကြသူများက တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ကြသည်။

ထို့နောက် ခေတ်အဆက်ဆက်ပြောင်းလဲလာပြီးနောက် ယနေ့ခေတ်လက်ရှိ  နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ် သည် အခြား သမ္မတနိုင်ငံများရှိ ဝန်ကြီးချုပ်များထက် ပိုမိုအရေးပါသည့် အခန်းကဏ္ဍ၌ ရပ်တည်လျှက်ရှိသည်။နီပေါနိုင်ငံ၏ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ တွင် နိုင်ငံအရေးကိစ္စ ကောင်အထည်ဖော်ရေးနှင့် စပ်လျဉ်း၍ သမ္မတ အစား ဝန်ကြီးချုပ်နှင့် ဝန်ကြီးအဖွဲ့ကို ဆောင်ရွက်ခွင့် ပေးအပ်ထားကြသည်။

## ခေတ်အဆက်ဆက် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ကြသူများစာရင်း 
### ၁၈၀၀ ခုနှစ် မတိုင်မီကာလ ခေါင်းဆောင်များ 
### (၁၈၀၃ - ၁၈၄၆) ကာလ ဝန်ကြီးချုပ်များ 
### ဘုရင်ခေတ် ဝန်ကြီးချုပ်များ (၁၈၄၆ - ၁၉၅၁) 
### လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက် ဝန်ကြီးချုပ်များ (၁၉၅၁–၁၉၆၀) 
### ၁၉၆၀ - ၁၉၉၀ ကာလ ဝန်ကြီးချုပ်များ 
### ၁၉၉၀ – ၂၀၀၈ ကာလ  ဝန်ကြီးချုပ်များ 
### (၂၀၀၈ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းနှင့် – လက်ရှိ) 
## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် ဝန်ကြီးချုပ်များ၏ စာရင်းများ
ကဏ္ဍ:နီပေါနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေး
ကဏ္ဍ:နီပေါနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး
ကဏ္ဍ:နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်များ
ကဏ္ဍ:နီပေါနိုင်ငံ
ယောဒိုမြစ်

**ယောဒိုမြစ်** (淀川, Yodo-gawa) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟွန်းရှူးကျွန်း၊ အိုဆာကာတွင်ရှိသည့်  အဓိကမြစ်ကြီးတစ်စင်း ဖြစ်သည်။ ဤမြစ်၏ အစိတ်အပိုင်းနေရာတချို့ကို ဆဲတမြစ် (瀬田川 Seta-gawa) နှင့် အုဂျိမြစ် (宇治川 Uji-gawa) ဟူ၍လည်း ခေါ်ဆိုကြသည်။ မြစ်၏ ရေအရင်းအမြစ်သည် ရှိဂခရိုင်တွင် ရှိသည့် ဘိဝရေကန် ဖြစ်သည်။

ယောဒိုမြစ်ကို ရှိဂခရိုင်တွင် ဆဲတမြစ်ဟု ခေါ်ကြသည်။ အိုးဆွတ်မြို့တွင် ဘိဝရေကန်၏ တောင်ဘက်ပိုင်းရေထွက်ပေါက်မှ စတင်၍ စီးဆင်းဖြစ်ပေါ်သည်။ ကန်၏ ရေမျက်နှာပြင်ကို ချိန်ညှိသည့် ရေကာတာတစ်ခုလည်း ထိုနေရာတွင် ရှိသည်။ ထို့နောက်တွင် ဆဲတမြစ်သည် ကျိုတိုစီရင်စုအတွင်းသို့ စီးဝင်သွားသည်။ ထို့နောက်တွင် မြစ်ကို ခေါ်ဝေါ်သည့် အမည်သည်လည်း "အုဂျိမြစ်" ဟူ၍ ဖြစ်လာသည်။ ထို့နောက်တွင် ဤမြစ်သည် ကျိုတိုစီရင်စုတွင် အခြားမြစ်နှစ်ခုဖြစ်သည့် ခဆွတ်ရမြစ်၊ ခိဇုမြစ်များနှင့် ပေါင်းဆုံသွားသည်။ ခဆွတ်ရမြစ်သည် ကျိုတိုစီရင်စုရှိ တောင်များမှ ကျဆင်းလာသည့် ရေများမှ ဖြစ်ပေါ်လာပြီး၊ ခိဇုမြစ်သည် မိအဲခရိုင်မှ ဆင်းသက်လာသည်။ ထိုမြစ်သုံးခု ဆုံရာနေရာမှစတင်၍ "ယောဒိုမြစ်" ဟု ခေါ်ကြသည်။ ဤမြစ်သည် တောင်ဘက်သို့ စီးဆင်းသွားကာ အိုဆာကာမှဆင့် အိုဆာကာပင်လယ်အော်အတွင်းသို့ စီးဝင်သွားသည်။ အိုဆာကာတွင်လည်း အချို့သောနေရာများတွင် "ခယူးယောဒိုမြစ်" (အဓိပ္ပါယ် - မူလယောဒိုမြစ်) ဟု ခေါ်ကြသည်။ ဤမြစ်သည် ဆည်ရေပေးဝေရေးအတွက် ရင်းမြစ်တစ်ခုလည်း ဖြစ်ရုံသာမက ရေအားလျှပ်စစ်လည်း ထုတ်လုပ်လုပ်သည်။

## သမိုင်းကြောင်း
ယောဒိုမြစ်သည် ရှေးခေတ်ကာလကတည်းက ဂျပန်နိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး၊ ယဉ်ကျေးမှု၊ စီးပွားရေး စသည့်ကဏ္ဍများအတွက် အလွန်အရေးပါသည့် မြစ်တစ်စင်း ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို့အတွက်ကြောင့်လည်း မြစ်ကို ကောင်းမွန်အောင်ပြုပြင်မွမ်းမံမှုများ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ဘုရင်နင်းတိုခုလက်ထက်တွင် မြစ်တွင် တမံတည်ဆောက်ခဲ့သဖြင့် ထိုအချိန်က ရေကြီးမှုများ မကြာခဏဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ နာရခေတ်တွင် ရဟန်းတော် ဂယောခိ ( Gyōki) သည် ဘိဝကန်တစ်ဝိုက်တွင် ရေကြီးမှုများကို ကာကွယ်နိုင်ရန်အတွက် ဆဲတမြစ်အတွင်းသို့ ကန်ရေများ ပိုမိုစီးဝင်ရန်လိုအပ်သည်ဟု ယုံကြည်ခဲ့သည်။ ထို့နောက်တွင် ဆဲတမြစ်တစ်လျှောက်တွင် တည်ရှိနေသည့် တောင်ငယ်တစ်ခုကို တူးဖော်ခဲ့ကြသည်။ ထိုတောင်ငယ်သည် မြစ်အတွင်းသို့ ငေါထွက်ကာ တည်ရှိနေသည်။ ထိုတောင်ရှိရာနေရာတွင် မြစ်သည် ရုတ်တရက် ကျဉ်းမြောင်းသွားနေရာသည် များစွာရှိနေပြီး မိုးသည်းထန်သွာရွာသွန်းသည့်အခါတွင် ရေများသည့် အထက်သို့ လျှံတက်လာခဲ့သည်။ အဆုံးတွင် ဂယောခိသည် တောင်များကို တူးဖော်ကာ ရေစီးကောင်းအောင်လုပ်ခြင်းကို လက်လျှော့ခဲ့သည်။ ထိုကဲ့သို့ တူးဖော်လိုက်သဖြင့် အောက်သို့ စီးဆင်းသည့် အစုန်ရေကြောင့် ရေများသည် အောက်ပိုင်းတွင် ရေကြီးရေလျှံမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာသည့်အတွက် ဖြစ်သည်။

## တိုင်းခိုးတာတမံ
## ပြင်ပလင့်များ
 (mouth)
 (origin)

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ မြစ်များ
မြန်မာ့ရုပ်ရှင်တစ်သက်တာထူးချွန်ဆု

**မြန်မာ့ရုပ်ရှင်တစ်သက်တာထူးချွန်ဆု**()သည် မြန်မာနိုင်ငံရုပ်ရှင်အစည်းအရုံးမှ ကျင်းပပြုလုပ်သော မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆုချီးမြှင့်ပွဲအခမ်းအနားတွင် ပေးအပ်သော ဆုတစ်ဆုဖြစ်သည်။ဆုအဖြစ် ရွှေစင်ငါးကျပ်သားပါရှိသည့်ရွှေစင်ရုပ်တုကို  ချီးမြှင့်သည်။

## နောက်ခံအကြောင်းအရင်း 
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၁၉၂၀ ပြည့်နှစ်၌ မေတ္တာနှင့်သူရာဇာတ်ကားဖြင့် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်သမိုင်းကို စတင်ခဲ့သည်ဟု ယူဆကြပြီး၊ ၁၉၅၂ ခုနှစ်တွင် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်အကယ်ဒမီ ကို စတင်ကျင်းပ၍ ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆုများ ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။ စတင်ချီးမြှင့်စဉ်က ဇာတ်ကားဆု (၃) ဆုနှင့် အမျိုးသားသရုပ်ဆောင်ပညာသည်ဆု၊ အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင်ပညာသည်ဆု ဟူ၍ စုစုပေါင်း (၅) ဆု ပေးအပ်ခဲ့သည်။

ရုပ်ရှင်တစ်သက်တာထူးချွန်ဆုကို ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဒါရိုက်တာ ဦးတင်ယုအား ပထမဆုံး ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။ ထိုဆုကို ဦးတင်ယု၏ အသက် ၉၀ ပြည့် မွေးနေ့အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ဦးကြည်စိုးထွန်း၊ ဦးအေးကြူလေး၊ ဦးဝင်းငြိမ်း အပါအဝင် ရုပ်ရှင်လောကသားအချို့က အကယ်ဒမီရွှေစင်ရုပ်တုဖြင့် အိမ်တိုင်ယာရောက် ဂုဏ်ပြုချီးမြှင့်ခဲ့ကြရာမှ ရုပ်ရှင်တစ်သက်တာထူးချွန်ဆု စတင်ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။

ထို့နောက် ၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ကျင်းပပြုလုပ်သည့် ၆၂ ကြိမ်မြောက် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆုချီးမြှင့်ပွဲအခမ်းအနား၌ ဗိုလ်ကလေးတင့်အောင် အား မြန်မာ့ရုပ်ရှင်တစ်သက်တာထူးချွန်ဆုကို ချီးမြှင့်ခဲ့ခြင်းဖြင့် အဆိုပါဆုသည် တရားဝင်ဂုဏ်ပြုဆုတစ်ခုအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခံခဲ့ရသည်။

ယင်းဆုကို ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဒါရိုက်တာ ဦးတင်ယု အား လည်းကောင်း၊ ၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် စည်သူ ဗိုလ်ကလေးတင့်အောင်အား လည်းကောင်း၊ ၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် အကယ်ဒမီ ဒေါ်မြင့်မြင့်ခင်အား လည်းကောင်း   မြန်မာနိုင်ငံရုပ်ရှင် အစည်းအရုံး၏ အစီအစဉ်ဖြင့်   ပေးအပ်ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။

ထို့နောက် ၂၀၂၀ပြည့်နှစ်၊ ရုပ်ရှင်တစ်သက်တာ ထူးချွန်ဆုရရှိသည့် ပုဂ္ဂိုလ်များအား နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီက တစ်ဦးလျှင်     ရွှေစင်ငါးကျပ်သားရှိ ရွှေစင်ကြယ်နှင့် အကယ်ဒမီ ရွှေစင်ရုပ်တုများကို   ပေးအပ်ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။

ထိုသို့ပေးအပ်ချီးမြှင့်မှုအား ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊အောက်တိုဘာ ၁၃ရက် တွင် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး ဗဟန်းမြို့နယ်  ဝင်္ကပါလမ်းရှိ မြန်မာနိုင်ငံရုပ်ရှင် အစည်းအရုံး၌  ကျင်းပသည့် (၁၀၂)နှစ်မြောက်   မြန်မာ့ရုပ်ရှင်နေ့ အထိမ်းအမှတ် ရုပ်ရှင်တစ်သက်တာ ထူးချွန် ဆုပေးပွဲ၊ မြန်မာ့ရုပ်ရှင်သမိုင်းပြတိုက်ဖွင့်ပွဲနှင့် (၄၅)ကြိမ်မြောက်  ရုပ်ရှင်သက်ကြီး ပူဇော်ပွဲ အခမ်းအနားတွင် ဆောင်ရွက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ 

မူလအစပိုင်းတွင် ရုပ်ရှင်တစ်သက်တာထူးချွန်ဆုရရှိသူများအား လစဉ်ထောက်ပံ့ကြေးပေးအပ်ခဲ့သော်လည်း မြန်မာ့ရုပ်ရှင်အကယ်ဒမီ ၏ ရန်ပုံငွေအခက်အခဲကြောင့် ရှေးပိုင်းဆုရရှိသူများမှအပ အလင်္ကာကျော်စွာ ဦးအောင်မြင့်မြတ်မှစ၍ နောက်ပိုင်းဆုရရှိသူများကို လစဉ်ထောက်ပံ့ကြေး ပေးအပ်သည့်မူကို ရပ်ဆိုင်းခဲ့သည်။
## တစ်သက်တာဆုရွေးချယ်ရေးမူများ 
မြန်မာ့ရုပ်ရှင်တစ်သက်တာထူးချွန်ဆုကို မြန်မာနိုင်ငံရုပ်ရှင်အစည်းအရုံးနှင့် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန တို့မှပူးပေါင်း၍ပေးအပ်ခြင်းဖြစ်ကြောင်းနှင့် အောက်ပါအရည်အချင်းများကို မူတည်၍ ရွေးချယ်ကြောင်း မြန်မာနိုင်ငံရုပ်ရှင်အစည်းအရုံးမှတရားဝင်ထုတ်ဖော်ပြောကြားခဲ့သည်။

(က) အသက်(၈၀)ပြည့်ပြီးသူဖြစ်ရမည်။

(ခ) မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ထူးချွန်ဆုရရှိသူ (သို့မဟုတ်) နိုင်ငံတော်မှပေးအပ်သည့်ဘွဲ့ထူးဂုဏ်ထူးတစ်ခုခုရရှိသူဖြစ်ရမည်။

(ဂ) မြန်မာ့ရုပ်ရှင်လောကဖွံ့ဖြိုးရေးအတွက်ထူးကဲစွာဆောင်ရွက်သူဖြစ်ရမည်။

## ဆုရရှိသူများစာရင်း 
= ကိုးကား =
ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အစိုးရရုံးပိတ်ရက်များ

**ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အစိုးရရုံးပိတ်ရက်များ** သည် အများပြည်သူအားလပ်ရက်ဥပဒေ(国民の祝日に関する法律, Kokumin no Shukujitsu ni Kansuru Hōritsu, စာဖြင့် - ၁၉၄၈ ခုနှစ်၊ အများပြည်သူအားလပ်ရက်ဥပဒေအမှ်တ ၁၇၈ ) အရ ၁၉၄၈ ခုနှစ်တ သတ်မှတ်ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည့် ပိတ်ရက်များ ဖြစ်သည်။ ထို့နောက်တွင် ၁၁ ကြိမ်အထိ ပြင်ဆင်ကာ ပိတ်ရများကို ထပ်တိုးခဲ့ပြီး နောက်ဆုံးအကြိမ်မှာ ၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်သည်။ စုစုပေါင်း ရုံးပိတ်ရက်သည် ၁၈ ရက် ရှိသည်။ for a total of 16 recognized holidays. 

ဥပဒေအမှတ် (၃) အရ ပိတ်ရက်သည် တနင်္ဂနွေနေ့နှင့် တိုက်ဆိုင်ပါက နောက်ရက်ဖြစ်သည့် ရုံးတက်ရက်ကို ပိတ်ရက်အဖြစ် သတ်မှတ်ရသည်။ ၎င်းကကို ဖုရိအခဲခယူးဂျိဆွတ် (振替休日, အစားထိုးပိတ်ရက်) ဟု ခေါ်သည်။ ထို့အပြင် ထိုဥပဒေအမှတ် (၃) တွင်ပင် ပိတ်ရက်နှစ်ခုအကြားတွင် ကျရောက်နေသည့် ရက်သည်လည်း ပိတ်ရက်ဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအမှတ်တရနေ့ (မေလ ၃ရက်) နှင့် ကလေးများနေ့ (မေလ ၅ ရက်) အကြားရှိ မေလ ၄ ရက်နေ့ကိုလည်း အစိမ်းရောင်နေ့ (မိဒိုရိနော့ဟိ) ဟု ပိတ်ရက်အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ဒီဇင်ဘာလ ၂၉ ရက်မှ ဇန်နဝါရီလ ၃ ရက်အထိကာလသည် အစိုးရက တရားဝင်သတ်မှတ်ထားသည့် ပိတ်ရက်မဟုတ်သော်လည်း ကုမ္ပဏီအများစုသည် ရုံးပိတ်ရက်အဖြစ် သတ်မှတ်ကြသည်။ လုပ်ငန်းအပေါ်မူတည်ကာ ခရစ်စမတ်ပွဲတော်ကာလမှ ဇန်နဝါရီလ ၅ ရက်နေ့အထိ ပိတ်ရက်အဖြစ်သတ်မှတ်သည့် ကုမ္ပဏီများလည်း ရှိသည်။

## ရုံးပိတ်ရက်များ
## ကိုးကား
ဂါဇာလူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်မှု

၎င်းတွင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်ခြင်း ၊ ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးခြင်း ၊ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြင်းထန်စွာ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရစေခြင်းနှင့် မွေးဖွားခြင်းကို တားဆီးခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။ အခြားလုပ်ရပ်များတွင် ပိတ်ဆို့ခြင်း ၊ အရပ်သားအခြေခံအဆောက်အအုံများကို ဖျက်ဆီးခြင်း ၊ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုဌာနများကို ဖျက်ဆီးခြင်း၊ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုလုပ်သားများ နှင့် အကူအညီတောင်းခံသူများကို သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ အစုလိုက်အပြုံလိုက် အတင်းအကျပ် ရွှေ့ပြောင်းခြင်း ၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အကြမ်းဖက်မှု ကျူးလွန်ခြင်းနှင့် ပညာရေး ၊ ဘာသာရေး နှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ နေရာများကို ဖျက်ဆီးခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။
ပင်ခွန်

**ပင်ခွန်**Pin Khun(ပအိုဝ်း-ပင်ခွဉ်) သည်  ပအိုဝ်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်၌ တည်ရှိသည်။ ပင်ကာလ၊ ပိန္နဲကုန်း၊ ပင်ခွန်လနှင့် ရန်ကင်းစသောရပ်ကွက်ကြီး၄ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ပင်ခွန်(အနောက်)ခေါ် လိုင်းလောင်းနှင့် ပင်ခွန်စျေးကုန်းသည် ပင်ခွန်လ၏ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သည်။ ဘန့်ဘာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ပါဝင်သော အချက်အချာနေရာတစ်ခုဖြစ်သည်။ တည်နေရာကုတ်မှာ ၂၀၂၂၂၅ ဖြစ်သည်။ နေထိုင်သည့် လူဦးရေအများစုမှာ ပအိုဝ်း တိုင်းရင်းသားများဖြစ်ပြီး ရှမ်းလူမျိုးနှင့် ဗမာလူမျိုး အနည်းငယ်လည်း နေထိုင်ကြသည်။

### လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး
ပင်ခွန်သည် အောင်ပန်း-ပင်လောင်း-လွိုင်ကော် ကားလမ်းမကြီးပေါ် ပင်လောင်းမြို့၏တောင်ဘက် ၉မိုင်အကွာတွင်တည်ရှိပါသည်။ အောင်ပန်း-လွိုင်ကော် မီးရထားလမ်းရှိသော်လည်း ယခုအခါတွင်မူ ပြေးဆွဲခြင်းမရှိပါ။

### စီးပွားရေး
အဓိကစီးပွားရေးလုပ်ငန်းမှာ စိုက်ပျိုးရေးဖြစ်သည်။ လက်ဖက် အများဆုံးစိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်ကြပြီး စပါး၊ ပြောင်း၊ ကြက်သွန်၊ ငရုပ် ၊ ထောပတ်၊ ကော်ဖီ တို့လည်း စိုက်ပျိုးကြပါသည်။

### ပညာရေး
ပင်ခွန်တွင် အထက်တန်းကျောင်း(ပင်ခွန်)၊ မူလွန်(ပင်ကာလ) နှင့် မူလတန်းကျောင်း(ပိန္နဲကုန်း) ဟူ၍ သုံးကျောင်းရှိပါသည်။

### ဘာသာရေးနှင့်ပွဲလမ်းသဘင်
ပင်မပင်ခွန်ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်း၊ ပင်ခွန်တောရဘုန်းတော်ကြီးကျောင်း၊ ကောင်ဒေါလှိုဏ်ဂူဘုန်းတော်ကြီးကျောင်း ဟူ၍ ၃ကျောင်းရှိသည်။
နှစ်စဥ် သင်္ကြန်အပြီးတွင် ပအိုဝ်းရိုးရာဒုံးလွှတ်ပွဲခေါ်  မိုးခေါ်ပွဲ ၊တန်ဆောင်မုန်းလတွင် ပအိုဝ်းရိုးရာကထိန်ပွဲနှင့် မီးကြာလှည့်ပွဲ၊ တပို့တွဲလပြည့်ည သျှားမီးပူဇော်ပွဲ၊ ပအိုဝ်းရိုးရာရှင်ပြုပွဲ၊ နှစ်စဥ် တပေါင်းလပြည့် လုံးနဂါးပတ်ဘုရားဗုဒ္ဓပူဇနိယပွဲနှင့် ပအိုဝ်းအမျိုးသားနေ့(ဒဲဥ်သီႏလာဗွေ/DenSeeLarBway) စသောပွဲတော်များသည် ဒေသတွင်း ထင်ရှားသော ပွဲတော်များဖြစ်သည်။

### အားကစား
ဘောလုံးသည် အဓိကအားကစားဖြစ်ပြီး
ပိုက်ကျော်ခြင်း၊ ဘော်လီဘောတို့ကိုလည်းကစားကြသည်။ ပင်မအားကစားကွင်း(ပင်ကာလ)နှင့် အထကကွင်း(ပင်ခွန်) တို့သည်လူငယ်များအတွက် အရေးပါသော အားကစားကွင်းများဖြစ်သည်။

### ကျန်းမာရေး
ပင်ခွန်ကျေးလက်ကျန်းမာရေးဌာနသာ ရှိပါသည်

### လည်ပတ်စရာများ
လုံးနဂါးပတ်ဘုရား ပင်ခွန်မှ၆မိုင် ၊ 
ကောင်ဒေါဂူမြို့တွင်း ၊
ဟားရေတံခွန် ပင်ခွန်-ထီခွရွာ-ရေတံခွန်
မြန်မာ့ မိုးလေဝသ ခန့်မှန်း အက်ပလီကေးရှင်း

မြန်မာ့ မိုးလေဝသ ခန့်မှန်း အက်ပလီကေးရှင်း (အင်္ဂလိပ်: Myanmar Weather Forecast App) သည် မြန်မာနိုင်ငံအတွက် အတိကျဆုံး မိုးလေဝသ ခန့်မှန်းချက်များ၊ ရေရှည် ရာသီဥတု အချက်အလက်များနှင့် သဘာဝဘေးအန္တရာယ် ကြိုတင်သတိပေးချက်များကို တစ်နေရာတည်းတွင် ပေးအပ်ရန် ရည်ရွယ်ဖန်တီးထားသော ဝက်ဘ်အခြေခံ အက်ပလီကေးရှင်း တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မိုးလေဝသ လေ့လာစောင့်ကြည့်သူ ဦးဝင်းနိုင် (U Win Naing) မှ ဦးဆောင်ဖန်တီးခဲ့ပြီး၊ ဆော့ဖ်ဝဲ အင်ဂျင်နီယာ ဇင်နောင်နောင်သက် (Zin Naung Naung Thet) က နည်းပညာ ဖွံ့ဖြိုးမှု၊ ဒေတာ ပေါင်းစည်းမှုနှင့် အသုံးပြုရလွယ်ကူသော မျက်နှာပြင် ဒီဇိုင်း အပိုင်းကို အဓိက ပံ့ပိုးခဲ့သည်။ အက်ပလီကေးရှင်းကို မြန်မာဘာသာစကားဖြင့် ၁၀၀ ရာခိုင်နှုန်း ဖော်ပြထားပြီး နိုင်ငံတကာ စံချိန်မီ ဂြိုဟ်တု ဒေတာများကို အသုံးပြု၍ အချိန်နှင့်တပြေးညီ အချက်အလက်များ ပေးအပ်နိုင်ရန် ရည်ရွယ်ထားသည်။

## ဖန်တီးရခြင်း နောက်ခံ 
မိုးလေဝသ ပညာရှင် ဦးဝင်းနိုင်မှ ဦးဆောင်ဖန်တီးခဲ့ပြီး၊ ဆော့ဖ်ဝဲ အင်ဂျင်နီယာ ဇင်နောင်နောင်သက်က နည်းပညာ အပိုင်း (backend integration၊ frontend interface၊ API ချိတ်ဆက်မှု၊ Telegram bot ဖန်တီးမှု) ကို အဓိက တာဝန်ယူခဲ့သည်။ ရည်ရွယ်ချက်မှာ နိုင်ငံတကာ ဂြိုဟ်တု ဒေတာများကို အသုံးပြု၍ မြန်မာလူထု အလွယ်တကူ နားလည်နိုင်သော မြန်မာဘာသာဖြင့် မိုးလေဝသ အချက်အလက်များကို အချိန်နှင့်တပြေးညီ ရရှိနိုင်ရန် ဖြစ်သည်။ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များ (ငလျင်မှလွဲ၍ ကျန်သော မုန်တိုင်း၊ ရေကြီးရေလျှံ၊ အပူလှိုင်း၊ အအေးလှိုင်း၊ မိုးကြိုး၊ မီးဘေး စသည်) ကို ကြိုတင် သတိပေးနိုင်ရန်နှင့် စိုက်ပျိုးရေး၊ ကျန်းမာရေး၊ ဘေးအန္တရာယ် စီမံခန့်ခွဲရေး လုပ်ငန်းများတွင် အသုံးဝင်ရန် ရည်ရွယ်ထားသည်။ အက်ပလီကေးရှင်းကို ၂၀၂၆ ခုနှစ် အစောပိုင်းတွင် Pilot phase (စမ်းသပ်အဆင့်) အဖြစ် စတင်မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား
သံဝေဇနိယ ၄-ဌာန

ဖွားမြင်တော်မူသောအရပ်- နီပေါနိုင်ငံ လုမ္ဗနီဉယျာဉ်တော်။
ဘုရားဖြစ်တော်မူသောအရပ်-အိန္ဒိယနိုင်ငံ ဗီဟာပြည် ဂယာဒေသ။
ဓမ္မစကြာတရားဦးဟောတော်မူသောအရပ်-အိန္ဒိယနိုင်ငံ ဗာရာဏသီပြည် မိဂဒါဝုန်ဒေသ။
အနုပါဒိသေသပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်တော်မူသောအရပ်-အိန္ဒိယနိုင်ငံ ဉတ္တပရာဒေ့ရှ်ပြည် ကုသိနာရုံဒေသ။
အရွယ်ရောက်သူများနေ့

**အရွယ်ရောက်သူများနေ့** (成人の日, Seijin no Hi) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ တရားဝင်အစိုးရရုံးပိတ်ရက် ဖြစ်သည်။ "ပျော်ရွှင်ဖွယ်ရာတနင်္လာနေ့" စနစ်အရ ဇန်နဝါရီလ၏ ဒုတိယမြောက်တနင်္လာနေ့တွင် အရွယ်ရောက်သူများနေ့ကို သတ်မှတ်ကျင်းပကြသည်။ ဤနေ့တွင် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ယခင်နှစ် ဧပြီလ ၂ ရက်မှ လက်ရှိနှစ် ဧပြီလ ၁ ရက်အကြားကာလတွင် အရွယ်ရောက်ရှိသူများအားလုံးကို ဂုဏ်ပြုကြသည်။ ထိုသူများသည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ဥပဒေအရ အရွယ်ရောက်ရှိသူများ ဖြစ်ကြသည်။ ဆဲဂျင်းရှိခိ (成人式, seijin-shiki) ဟု ခေါ်သည့် အရွယ်ရောက်သူများအတွက် ဂုဏ်ပြုပေးသည့် ပွဲတော်ကို ကျင်းပပေးကြပြီး မိသားစုဝင်များ၊ သူငယ်ချင်းများ စသည်ဖြင့် ပါဝင်ဆင်နွှဲကြသည်။

## အကြောင်းအရာ
## သမိုင်းကြောင်း
## ကိုးကား