open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
လော့ ဗီးဗားဗရွတ်

ဗြိတိသျှ နိုင်ငံပြုသုခမိန် သတင်းစာပိုင်ရှင် လော့ ဗီးဗားဗရွတ် ဘွဲ့ခံ ဝီလျံ မက္ကဆွဲ အိုက်ကင်းသည် ၁၈၇၉ ခုနှစ် မေလ၂၅ ရက်နေ့တွင် ကနေဒါနိုင်ငံ အွန်တေးရီယိုးပြည်နယ်၊ မေပယ် မြို့တွင်ဖွားမြင်သည်။ သူ၏ဖခင်မှာ ပရက်ဇဗီတီးရီးယန်း ဂိုဏ်းဝင် ဓမ္မဆရာတစ်ဦးဖြစ်သည်။ အိုက်ကင်းသည် အသက်၂၀ အရွယ်ကပင် ဟဲလဖက်မြို့တွင် စီးပွားရေး လုပ်ငန်း စတင်လုပ်ကိုင်ခဲ့ပြီးနောက် တိုးတက်ကြီးပွားလာသော အခါ၊ မွန်ထရီအောမြို့သို့ ပြောင်းရွေ့လုပ်ကိုင်ခဲ့ပြန်သည်။ အသက် ၂၈ နှစ်အရွယ်တွင် စတော့ပွဲရုံ၌ အရေးပါ အရာရောက်သူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။

၂၉၁၀ ပြည်နှစ်တွင် မွန်ထရီအော ဘဏ်ကြီးက ကနေဒါနိုင်ငံ ဗီးလတ်မြေစက်ရုံကြီး ၃ ခုကို ပူးပေါင်းရေးအတွက် စုံစမ်းရန် အတွက် အိုက်ကင်းအား ခန့်ထားသည်။ ထိုလုပ်ငန်းကိုဆောင်ရွက်ခဲ့ရာတွင် ကနေဒါနိုင်ငံရှိ ဗီလတ်မြေစက်ရုံအားလုံး ပူးပေါင်းရေးကိုပါ ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့လေသည်။ ယင်းသို့ဆောင်ရွက်သည်ကို ကနေဒါနိုင်ငံသားများက လုံးဝ မကျေနပ်ကြပေ။ သတင်းစာများမှလည်း အပြင်းထန်ရေးသားကန့်ကွက်ခဲ့ကြသည်။ မည်သို့ပင် ဖြစ်စေ သူ၏ဆောင်ရွက်မှု့ကြောင့် ဗီးလတ်မြေ စက်ရုံများ ငွေရေးကြေးရေး အခြေနေကောင်းမွန်လာရုံမက အိုက်ကင်းကိုတိုင်လည်း ရွှေဒဂါးပေါင်းတသန်းခန့် ကြွယ်ဝသူဘဝသို့ ရောက်လာသည်။ ထိုနှစ်တွင် ပင်အိုက်ကင်းသည် အင်္ဂလန်ပြည်သို့ ပြောင်းရွေ့ကာ နိုင်ငံရေးလောကသို့ ဝင်ခဲ့လေသည်။

၁၉၁၀ ပြည်နှစ် ဒီဇင်ဘာတွင် ပါလီမန်အမတ် အဖြစ် အရွေးခံရကာ အတိုက်ခံခေါင်းဆောင် ဗိုနာလော့၏ ချစ်ခင်ယုံကြည်မှု့ကို ခံရသူလည်းဖြစ်သည်။ ၁၉၁၁ ခု နှစ်တွင် ဆာဘွဲ့ခြီးမြှင့်ဂုဏ်ပြုခံရသည်။ ပထမ ကမ္ဘာစစ်အတွင်းက သူ၏ဆောင်ရွက်ချက်များကြောင့် ဩဇာတိက္ကမ ကြီးမာလာကာ ၁၉၁၆ ခုနှစ်တွင် ဗဲရွန်နက် အဆင့်တန်းသို့ တိုးမြှင့်ခန့်ထားခံရပြီးနောက် ၁၉၁၇ ခုနှစ်တွင် ဗဲရွန် ဗီးဗားဗရွတ်အဖြစ် သူကောင်းပြုခြင်း ခံရလေသည်။ ထိုမှစ၍ လော့ ဗီးဗားဗရွတ်ဟု တွင်ခဲ့သည်။

၁၉၁၈ ခုနှစ်တွင် လော့ ဗီဗာဗရွတ်သည် ပြန်ကြားရေး တန်ကြီးအဖြစ်သို့ ဆောင်ရွက်ရလေသည်။ စစ်ပြီးသောအခါ အစိုးရအဖွဲ့မှနုတ်ထွက်၍ *ဒေးလီးအိတ်စပရက်* သတင်းစာကို ကိုယ်တိုင်အုပ်ချုပ်လုပ်ကိုင်ခဲ့ရာ သတင်းစာ လူကြိုက်များလာသဖြင့် အစာင်ရေ တိုးတက် ထုတ်ဝေခဲ့ရသည်။၁၉၂၁ ခုနှစ်တွင် *ဆန်းဒေးအိပ်စပရက်* သတင်းစာကို တည်ထောင်ခဲ့၍ နောက်မကြာမီ *အီးဗနင်းစတင်းဒတ်* သတင်းစာကို ဝယ်ယူလုပ်ကိုင်ခဲ့ပြန်လေသည်။
၁၉၂၉ ခုနှစ်တွင် ဗီးဗားဗရွတ်သည် နိုင်ငံရေး နယ်ပယ်ထဲသို့ ပြန်ဝင်လာပြီးနောက် ဗြိတိသျှ နိုင်ငံတော်တွင် လွတ်လပ်စွာ ကုန်သွယ်ရေးကိစ္စကို အထမြောက် အောင်မြင်စေရန် ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်လေသည်။ ထိုအရေးတွင် သူ၏ဝါဒကို ထောက်ခံသော ပါလီမန်အမတ်လောင်းများကို သူ၏သတင်းစာများက အားပေးကူညီခဲ့သည်။

၁၉၄၀ ပြည့်နှစ် မေလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် ဗြိတိသျှဝန်ကြီးချုပ် ချာချီက လော့ဗီဗာဗရွတ်အား လေယာဉ်ပျံ ထုတ်လုပ်ရေးဌာန ဝန်ကြီအဖြစ် ခန့်ထားလိုက်ရာ သူ၏ ဆောင်ရွက်ချက်သည် အထူးအောင်မြင့်သဖြင့် ချာချီကပင်လျှင် လော့ ဗီးဗားဗရွတ် သည်စစ်လေယာဉ်ပျံများကို မျက်လှည့်ပြသလို ထုတ်လုပ်လိုပ်သည်ဟု ခြီးမွမ်းခဲ့ရ၏။ ၁၉၄၁ ခုနှစ် မေလ မှအစပြု၍ လော့ ဗီးဗားဗရွတ်သည် ထောက်ပံ့ရေးဌာန ဝန်ကြီးအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့ရာ ၁၉၄၂ တွင် အငှားချအကြွေးပေး ဥပဒေဆိုင်ရာ ဗြိတိသျှ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးအဖြစ်အမှုထမ်းရန် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု သို့စေလွတ်ခြင်းခံရသည်အထိဖြစ်သည်။ ၁၉၄၃ ခုနှစ်မှ ၁၉၄၅ အထိ တံဆိပ်တော်ဝန်ကြီး အဖြစ် ခန့်အပ်ခြင်းခံရသည်။ ၁၉၄၇ ခုမှ ၁၉၈၃ ခုနှစ်အထိ နယူးဗရန်းဇွစ်တက္ကသိုလ်၊ အဓိပတိ အဖြစ်တင်မြှောက်ခံရသည်။ 

လော့ ဗီးဗားဗရွတ်သည် * အောင်မြင်မှု့*၊ *နိုင်ငံရေး သမားနှင့်စစ်* *နိုင်ငံရေးသမားနှင့်သတင်းစာလောက*၊ * ကံကိုမယုံနှင့်*၊ * အောင်မြင်ရေးတွက်သော့သုံးချက်* စသောစာအုပ် စာတမ်းများစွာရေးသားထုပ်ဝေခဲံ့သည်။

## ကိုးကား
ဘုန်းတော်ကြီးသင်ပညာရေးကျောင်း

**ဘုန်းတော်ကြီးသင်ပညာရေးကျောင်း** သည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပညာရေးစနစ်ဟောင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ လွန်ခဲ့သော ကြာမြင့်ပြီဖြစ်သည့် သမိုင်းကာလကပင် ရှိခဲ့ပြီး အနော်ရထာလက် ၁၁ ရာစုကပင် စခဲ့သည်။ ကျောင်းများသည် မြန်မာ့သမိုင်းတစ်လျှောက်အရေးပါသည့် ပညာရေးလိုအပ်ချက်များကို အထောက်အပံ့ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် မင်းညီမင်းသားများမှစ၍ လက်လုပ်လက်စားများအထိ ပညာသင်ကြားရာ တစ်ခုတည်းသော နေရာလည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဤကျောင်းတော်များသည် မြန်မာတို့အား စာတတ်မြောက်စေရန်အတွက် ကူညီခဲ့သည့် ကျောင်းများ ဖြစ်သည်။ စာတတ်မြောက်မှုနှုန်းမှာလည်း ၁၉၀၀ ပြည့်နှစ်အစောပိုင်းကာလများတွင် အခြားသောအာဆီယံနိုင်ငံများထက် မြင့်မားသည်။ ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် အသက်ငါးနှစ်ကျော်ပြီးသည့် အမျိုးသား ၅၆ ရာခိုင်နှုန်းနှင့် အမျိုးသမီး ၁၆.၅ ရာခိုင်နှုန်းတို့သည် စာတတ်မြောက်ကြသည်။ ထိုအချိန်ကာလတွင် အိန္ဒိယတွင် အစီရင်ခံဖော်ပြခဲ့သည့် စာတတ်မြောက်သူဦးရေထက် ခန့်မှန်းခြေ လေးဆကျော် များသည့် ပမာဏဖြစ်သည်။

လက်ရှိအချိန်တွင် ဘုန်းတော်ကြီးသင်ပညာရေးကျောင်းများသည် အခြေခံပညာရေးကို သင်ကြားပေးလျက်ရှိသည်။ ကျောင်းများတွင် များသောအားဖြင့် ချို့တဲ့သည့် မိသားစုများမှ ကလေးများနှင့် မိဘမဲ့ကလေးများသည် ပညာသင်ကြားကြသည်။ ပညာရေးစနစ်တွင် လိုအပ်လျက်ရှိသည့် ပညာရေးကွက်လပ်တစ်ခုကို ဖြည့်ဆည်းခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ အတွက်အချက်နှင့် စာပေတတ်မြောက်ရန်အတွက် မူလတန်းကျောင်းသားများသည် ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းများတွင် သင်ကြားကြရသည်။ ထို့အပြင် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရား၏ သင်ကြားပြသမှုများကိုလည်း သင်ကြားကြရသည်။ ကျောင်းများတွင် သင်ရိုးညွှန်းတမ်းအတိုင်းသင်ကြားခြင်း၊ ကိုယ်ကျင့်တရားနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာအခြေခံများကို သင်ကြားပြသပေးကြသည်။ ဘုန်းတော်ကြီးသင်ပညာရေးကျောင်းများ၏ ပညာရေးအတွက် အရေးပါသည့် အခန်းကဏ္ဍသည် နှစ်များစွာကြာအောင် ရပ်စဲခဲ့ရသော်လည်း ၂၁ ရာစုကာလအထိ ၎င်းတို့၏ ပါဝင်ဆောင်ရွက်မှုသည် အရေးပါလျက်ရှိတုန်းပင် ဖြစ်သည်။  ယခုကာလတွင် ဤကျောင်းများသည် အစိုးရမူလတန်းကျောင်းများ၏ သင်ရိုးများအတိုင်း နွမ်းပါးချို့တဲ့သော ကလေးငယ်များကို သင်ကြားပေးလျက်ရှိသည်။

ပုံမှန်အားဖြင့် ဘုန်းတော်ကြီးသင်ပညာရေးကျောင်းများသည် အစိုးရကျောင်းများသို့ မတက်ရောက်နိုင်သည့် အနီးအနားရှိ မိသားစုမှ ကလေးငယ်များကို လက်ခံကာ သင်ကြားပေးကြသည်။ ရန်ကုန်နှင့် မန္တလေးရှိ ကျောင်းများသို့ ထိုဒေသရှိ မိဘမဲ့ကလေးများနှင့် အခြားသောရွာများ၊ မြို့ငယ်များရှိ မိဘမဲ့ကလေးများကို ထိန်းသိမ်းအုပ်ချုပ်သူ ရဟန်းများက စေလွှတ်ကာ ပညာသင်ကြားစေကြသည်။

ဤကျောင်းများသည် မြို့နယ်ရှိ ပညာရေးအာဏာပိုင်များနှင့် နီးကပ်စွာပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရန် လိုအပ်သည်။ လုပ်ငန်းများနှင့် ငွေကြေးများမှာမူ အများပြည်သူ၏ ပူးပေါင်းမှုနှင့် အလှူငွေများစွာရရှိမှုတို့အပေါ် မှီခိုနေရသည်။ ကျောင်းတွင် သင်ကြားလျက်ရှိကြသည့် ကျောင်းသားများ၏ ကုန်ကျစရိတ်မှာ ဤလှူဒါန်းမှုများမှ သုံးစွဲကြသည်။ အချို့သော မိဘများသည် ကျောင်းတော်သို့ ပူးပေါင်းကူညီမှုများ အနည်းငယ်စီပြုလုပ်ကြသည်လည်း ရှိသည်။

၂၀၀၄ - ၂၀၀၅ ပညာသင်နှစ်တွင် ဘုန်းတော်ကြီးသင်ပညာရေးကျောင်းပေါင်း ၁၁၉၀ ကျောင်းရှိပြီး ထိုကျောင်းများသည် မူလတန်းနှင့် အလယ်တန်းဆင့် ပညာရေးကို သင်ကြားပေးလျက်ရှိကာ မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျောင်းသားပေါင်း ၁၀၀၀၀၀ ကျော် တက်ရောက်ကာ သင်ကြားလျက်ရှိသည်။

## ကိုးကား
စီးပွားရေးသိပ္ပံပညာဆိုင်ရာ နိုဘယ်အထိမ်းအမှတ်ဆုရ ပညာရှင်များဇယား

စီးပွားရေးသိပ္ပံပညာဆိုင်ရာ နိုဘယ်အထိမ်းအမှတ်ဆုရ ပညာရှင်များစာရင်းကို အောက်ပါဇယားတွင် တွေ့နိုင်သည်။

## ဆုချီးမြှောက်ခံရသည့် ပညာရှင်များစာရင်း
### ၁၉၆၉ - ၁၉၇၉
### ၁၉၈၀ - ၁၉၈၉
### ၁၉၉၀ - ၁၉၉၉
### ၂၀၀၀ - ၂၀၀၉
### ၂၀၁၀ - ၂၀၁၉
### ၂၀၂၀ - လက်ရှိကာလ
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဆုတံဆိပ်များ
ကဏ္ဍ:ဘောဂဗေဒ
စာတုဒ္ဒိသသုတ်

စာတုဒ္ဒိသသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် တရာငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အရပ်လေးမျက်နှာတို့၌ အပိတ်အပင်မရှိသည်ဖြစ်၍ လှည့်လည်ရကြောင်းကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။

## စာတုဒ္ဒိသသုတ် 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
အရညသုတ်

(၃)သုတ် ရှိပါသည်။

လွန်ပြီးသော အတိတ်လာဘ်ကိုလည်း စိုးရိမ်ပူပန်မှုမရှိ၊ ရရှိမည့် အနာဂတ် လာဘ်ကိုလည်း မမျှော်လင့် မတောင့်တ၊ ဖြစ်ဆဲ ပစ္စုပ္ပန်လာဘ်ဖြင့် မျှတနိုင်သောကြောင့် တောထဲ၌ တရားဓမ္မကျင့်နေကြသော တစ်ထပ်သာ ဘုဉ်းပေးကြသော ကိလေသာပူလောင်မှု ကင်းသော ရဟန်းတော်တို့၏ အရေအဆင်း ကြည်လင်ခြင်း အကြောင်းနှင့် ရရှိဖြစ်ပေါ်မည့် အနာဂတ်လာဘ်ကို တောင့်တနေကြ, လွန်ပြီးသော အတိတ်လာဘ်ကို စိုးရိမ်ပူပန်မှုဟူသော အကြောင်းနှစ်ပါးကြောင့် လူမိုက်များ ရိတ်ဖြတ်၍ နေလှမ်းထားသော စိမ်းစိုသော ကျူရိုးကဲ့သို့ ခြောက်ကပ်နေခြင်းကို အညတရနတ်သား၏ မေးလျှောက်မှု အရ ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

အဋ္ဌကထာ၌ -အသားအရေ ကြည်လင်မှု ဖြစ်ပေါ်လာပုံ အစရှိသော မှတ်သားဖွယ် အချက်အလက်များကို ဖွင့်ပြထားပါသည်။

-----------------------------------

ကာမဝိတက်, ဗျာပါဒဝိတက်, ဝိဟိံသာဝိတက်-ဟူသော မိစ္ဆာဝိတက်သုံးပါးကို ကြံစည်နေခြင်းနှင့် ပညာမရှိ မိုက်မဲတွေဝေ, ဆွံ့အခြင်းဟူသော တရားလေးမျိုးရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ တောရကျောင်းတို့၌ မနေနိုင်ပုံနှင့် နေက္ခမ္မဝိတက်, အဗျာပါဒဝိတက်, အဝိဟိံသာဝိတက်-ဟူသော သမ္မာဝိတက်သုံးပါးကို ကြံစည်ခြင်း, ဉာဏ်ပညာရှိ မတွေ့မဝေ, မဆံ့ အ ခြင်းဟူသော တရားလေးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် တောရကျောင်း၌ မှီဝဲနေထိုင်သင့်ပုံကို ကဏှပက္ခ, သုက္ကပက္ခ ခွဲ၍ ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
-------------------------

(၁) သီလရှိခြင်း၊ (၂) အကြားအမြင် “ဗဟုဿုတ”ရှိခြင်း၊ (၃) ထက်သန်သော လုံ့လ, စွဲမြဲသော အားထုတ်မှုရှိခြင်း၊ (၄) ရူပါဝစရဈာန် လေးပါးကို ရရှိခြင်း၊ (၅) ယခုဘဝ၌ပင် အရဟတ္တဖိုလ်ပညာကို မျက်မှောက်ပြုခြင်း-ဟူသော တရားငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် တောရကျောင်းတို့ကို မှီဝဲနေထိုင်ထိုက်၏-ဟု ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

---------------------------
အရညသုတ်သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် တရာငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အစွန်အဖျားကျသော တောကျောင်းတို့ကို မှီဝဲခြင်းငှါ သင့်လျော်ကြောင်းကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
အသေခသုတ်

အသေခသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် တရာငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် (အရပ်ဝေးမှ) ဆောင်လာ၍သော်လည်း  ပေးလှူပူဇော်သော အလှူကို ခံထိုက်၏၊ ဧည့်သည်အလို့ငှါ စီမံထားသော ဝတ္ထုကို ခံထိုက်၏၊ တမလွန် ရည်မြှော်သော အလှူကို ခံထိုက်၏၊ လက်အုပ်ချီခြင်းငှါ ခံထိုက်၏၊ သတ္တဝါအပေါင်း ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေဖြစ်၏ စသည်ဖြင့် ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။

## အသေခသုတ် 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
ဥဿင်္ကိတသုတ်

ဥဿင်္ကိတသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် တရားငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် ရဟန္တာပင် ဖြစ်လျှင်းမူလည်း “ယုတ်မာသောရဟန်း” ဟူ၍ ရွံရှာအပ် ယုံမှားအပ်သူဖြစ်ကြောင်းကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။

## ဥဿင်္ကိတသုတ် 
ရဟန်းတို့ တရားငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသောရဟန်းသည် ရဟန္တာပင် ဖြစ်လျှင်းမူလည်း “ယုတ်မာသောရဟန်း” ဟူ၍ ရွံရှာအပ် ယုံမှားအပ်သူ ဖြစ်၏။ 

အဘယ်ငါးမျိုးတို့နည်း ဟူမူ  -

ရဟန်းတို့ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းသည် -
*ပြည့်တန်ဆာမ(အိမ်) လျှင် ကျက်စားရာရှိ၏။
*မုဆိုးမ(အိမ်) လျှင် ကျက်စားရာရှိ၏။
*အပျိုကြီး(အိမ်) လျှင် ကျက်စားရာရှိ၏။
*ပဏ္ဍုတ်(အိမ်) လျှင် ကျက်စားရာရှိ၏။

ရဟန်းတို့ ဤတရားငါးမျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ရဟန္တာပင် ဖြစ်လျှင်းမူလည်း “ယုတ်မာသောရဟန်း” ဟူ၍ ရွံရှာအပ် ယုံမှားအပ်သူ ဖြစ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
ကံကြမ္မာ ၃၂ ပါး

သဠာယတနသံယုတ် ။ ဋ္ဌ။ ၆၂။ မဟာနိဒ္ဒေသ။ ပါ။ ၂၈၉။ ဋ္ဌ။ ၃၄၈။ ဒုကင်္ဂုတ္တရ ကမ္မကရဏဝဂ်။ ပါ။ နှင့်။ ဋ္ဌ။ မူလပဏ္ဏာသ။ ပါ။ ၁၂၁။ ဋ္ဌ။ ပ-အုပ်။ ၃၆၃-စသည်တို့၌ တချို့တဝက်စီပါရှိ၏။ အပြည့်အစုံရှာမရချေ။ မင်းပြစ်မင်းဒဏ်သင့်သူတို့ ခံရသည့် ညှဉ်းဆဲမှုများ ဖြစ်သည်။
# ဆူးရှိသောကြိမ်ဖြင့်ရိုက်ခြင်း၊ 
# ဆူးမရှိသောကြိမ်ဖြင့်ရိုက်ခြင်း၊ 
# တုတ်တို ဆောက်ပုတ် နံပါတ်တုတ်ဖြင့်ရိုက်ခြင်း၊ 
# လက်ကို ဖြတ်ခြင်း၊ 
# ခြေကို ဖြတ်ခြင်း၊ 
# နားကို ဖြတ်ခြင်း၊ 
# နှာခေါင်းကိုဖြတ်ခြင်း၊ 
# နား နှာခေါင်းကိုဖြတ်ခြင်း၊ 
# ဦးခေါင်းခွံကိုခွာ၍ ပူလွန်းသောသံတွေကို ထည့်သဖြင့် ကျိုက်ကျိုက်ဆူအောင်ပြုခြင်း၊ 
# နားပန် အပိုင်းအခြားရှိ အရေနှင့်တကွသော ဆံပင်ကိုနုတ်၍ ကြမ်းတမ်းသောကျောက်ဖြင့် ပွတ်တိုက်လျက် ခရုသင်းသဖွယ်ဖြစ်အောင်ပြုခြင်း။ 
# သံတံကျင်ဖြင့် ခံတွင်းကိုဖွင့်စေလျက်မီးညှိထွန်းခြင်း၊ မျက်နှာကိုပဲခွပ်ဖြင့်ရွေ၍ ခံတွင်း၌ သွေးပြည့်စေလျက် ရေကိုငုံသော ရာဟုသဖွယ်ပြုစေခြင်း၊ 
# ကိုယ်အလုံးကို ဆီစိမ်သောအဝတ်ဖြင့် ရစ်ပတ်စေ၍ မီးညှိ၍ ဆီမီးတိုင်သဖွယ်ပြုစေခြင်း၊ 
# ထို့အတူ လက်၌မီးညှိ၍ ဆီမီးတိုင်သဖွယ်ပြုစေခြင်း၊ 
# ရေမျိုအောက်မှစ၍ ဖမျက်တိုင်အောင် အရေခွာပြီးမှ ကြိုးဖြင့်ဖွဲ့စည်းငင်လျက် မိမိအရေကို နယ်ကန်စေသဖြင့် ပိတ်မြက်ရွက်သဖွယ် အရေခွာခြင်းကိုပြုခြင်း၊ 
# လက်မှစ၍အရေခွာသဖြင့် ခါး၌ထားခြင်း၊ ခါးမှစ၍ အရေခွာသဖြင့် ဖမျက်၌ထားခြင်း၊ 
# တတောင်နှစ်ဘက်၌ သံခြေချင်းခတ်၍ သံချောင်းနှက်ပြီးသော် ထက်ဝန်းကျင် က မီးထည့်၍ လေးဘက်တွားလျက်ရှိစေခြင်း၊ 
# နှစ်ဘက်အသွားရှိသော ငါးမျှားချိတ်ဖြင့် ချိတ်၍ အရေ အသား အကြောတို့ကို ကွာလျောကျစေခြင်း၊ 
# ထက်လှစွာသော ပဲခွပ်ဖြင့် ရွေလျက် တစ်သပြာမျှလောက်သောသားတစ်ဖတ်ကလေးတွေကို ကျစေခြင်း၊ 
# ထိုထို ကိုယ် အစိတ်အပိုင်း၌ လှံ ငါးမျှားချိတ်စသည်တို့ဖြင့် ထိုးချိတ်ခပ်နှိပ်၍ ဝက်မှင်ဘီးဖြင့် ဆားငန်ရေစသည်ကို ပွတ်၍ အရေ အသား အကြောတို့ကို လျောကျစေလျက် အရိုးသာတည်စေခြင်း၊ 
# နံပါးတစ်ဖက် စောင်းအိပ်စေလျက် နားထင်ကို သံတံကျင်နှင့်မြေဝယ်ကျအောင် နှက်သွင်းပြီးမှ ခြေဖျားမှကိုင်၍ လှည့်ခြင်း။ 
# အပေါ် အရေအသားတို့ကို မစုတ်မပဲ့စေဘဲ ကျောက်တုံးဖြင့်အရိုးကိုထုပြီးသော် ဆံဖြင့်ရစ်၍ ခွေလျက်ထားခြင်း၊ 
# ကျိုက်ကျိုက်ဆူသော ဆီပူဖြင့်လောင်းခြင်း၊ 
# နှစ်ရက်သုံးရက်မျှ အစာငတ် ထားပြီးသောခွေးဆိုးတို့ကို ခဲစားစေခြင်း၊ သို့မဟုတ် ကြွက်တို့ကို သံချိုင့်တွင်ထည့်၍ ဝမ်းဗိုက်ကိုကိုက်စေခြင်း၊
# အသက်ရှင်လျက် တံကျင်၌လျှို၍ထားခြင်း၊ 
# သန်လျက်ဖြင့် ဦးခေါင်းကိုဖြတ်ခြင်း၊
# ပူစွာသော သံတံကျင်ကို လက်ဝဲဘက်လက်၌ စိုက်ခြင်း၊ 
# ပူစွာသော သံတံကျင်ကို လက်ယာဘက်လက်၌ စိုက်ခြင်း၊ 
# ပူစွာသော သံတံကျင်ကို လက်ဝဲခြေ၌စိုက်ခြင်း၊ 
# ပူစွာသော သံတံကျင်ကို လက်ယာခြေ၌ စိုက်ခြင်း၊ 
# ပူစွာသော သံတံကျင်ကို ရင်ဝ၌ စိုက်ခြင်း၊ 
# ဓားမတို့ဖြင့် ရွေခြင်း၊ 
# ပဲခွပ်တို့ဖြင့် ရွေခြင်း။ 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကံ
ရွှေဓားဗိုလ်

**ရွှေဓားဗိုလ်** ဘွဲ့ရ **ဦးမင်းပို**သည် သုံးထပ်အိုင်ရွာသူကြီးဖြစ်၍ ထိုဘွဲ့ကို သီပေါမင်း လက်ထက်၌ ရရှိခဲ့သည်။ တိုင်းပြည်အကျိုးကို စွမ်းစွမ်းတမံဆောင်ရွက်ခဲ့သော ရွှေဓားဗိုလ်ခေါ် ဦးမင်းပိုသည် တောင်တွင်းကြီးနယ်တစ်ခွင်တွင် ထင်ရှားခဲ့သည်။  

## မျိုးရိုးဆက်စပ်ခြင်း
ပုဂံခေတ် မင်းသမီးအဆက်အနွယ်မှ ပင်းယမြို့သူကြီး ဦးမြတ်ကိုမွေးဖွားခဲ့သည်ဟု ဆိုကြသည်။ ပင်းယမြို့သူကြီးဦးမြတ်မှ သားနှစ်ယောက်မွေးဖွားခဲ့ရာ ဦးမင်းအောင်နှင့် ဦးမင်းပြို တို့ဖြစ်သည်။ ဦးမင်းအောင်၌ သားသမီးနှစ်ယောက်ရှိ၍ ဒေါ်ပုနှင့် ဦးရွှေဘိုတို့ဖြစ်ကြ၏။ ဒေါ်ပုသည် ဦးခြင်နှင့် အိမ်ထောင်ကျ၍ သားသမီးရှစ်ထွန်းကားခဲ့သည်။ ၎င်းတို့မှာ မောင်ဘွား (နောင်တရုတ်မြို့ဝန်)၊ မောင်ရွှေနီ -နတ်မောက်မြို့သူကြီး (သခင်အောင်ဆန်း၏ အဘီအရင်းဖြစ်သည်)၊ မောင်မင်းပို၊ မောင်ဝိုင်းကြီး၊ မဝင်း၊ မသစ် ၊ မဆောင် တို့ဖြစ်ကြသည်။ 

မင်းနှစ်ပါး ပါတော်မူပြီးနောက် နိုင်ငံကို အင်္ဂလိပ်တို့သိမ်းပိုက်ခဲ့ရာ ထိုကာလ၌ မြန်မာပြည်သူတို့ အလွန်ဆင်းရဲကြရသည်။ မျိုးချစ်စိတ်ပြင်းထန်သောကြောင့် မင်းသားအချို့သည် အင်္ဂလိပ်ကို ပြန်လှန်ခုခံရန် လက်နက်အင်အား၊ လူအင်အား စုဆောင်းနေခဲ့ကြသည်။ ထိုသို့စုဆောင်းခဲ့ရမှာ တောင်တွင်းကြီးနယ်တစ်ခွင်၌ ဓားထက်သော ရွှေဓားဗိုလ် ခေါ် ဦးမင်းပိုနှင့် တွေ့ဆုံဖြစ်ကြသည်။ 

## သမိုင်းကြောင်း 
သမိုင်းကို နောက်ကောက်ပြန်လျှင် ပုဂံမင်းသမီးအဆက်နွယ်မှ ဆင်းသက်လာသည့် မျိုးရိုးမှ ပေါက်ဖွားလာသူဖြစ်ပြီး မျိုးချစ်ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည်။ ရွှေဓားဗိုလ်သည် တောင်တွင်းကြီးမှနေ၍ အင်္ဂလိပ်ကို တော်လှန်ခဲ့ပါသည်။

## မျိုးဆက် 
အင်္ဂလိပ်အစိုးရသည် ရွှေဓားဗိုလ်၏ အမျိုးအနွယ်များကို သတ်လေ့ရှိရာ ၎င်းမိသားစုမှာ ရွှေဓားဗိုလ်မရှိတော့သည့် နောက်ပိုင်း၌ အညာမှ အကြေအရပ်သို့ ပြောင်းရွှေ့ကာ ဇာတ်မြှုပ်ခဲ့ကြသည်။ အချို့မှာ မူရင်းနေရာအရပ်၌ ကျန်ရစ်ခဲ့ကြသည်။ ရွှေဓားဗိုလ်သည် သခင်အောင်ဆန်း၏ အဘေးဖြစ်သည်။

ရွှေဓားဗိုလ်၏ မျိုးဆက်သည် အင်္ဂလိပ်တို့၏ ရန်ကိုကြောက်၍ အောက်ပြည်သို့ဆင်းလာခဲ့ကြရာ ပဲခူးတိုင်းအနောက်ခြမ်းရှိ ကူဖြူရွာသို့ ရောက်ရှိလာခဲ့ကြသည်။ ထိုမှတစ်ဖန် မဂဒူး မွန်မင်းသမီး၏ မျိုးရိုးမှ ဆင်းသက်လာသည့် မိသားစုနှင့် တွေ့ဆုံကြရာ မွန်အမျိုးသားတစ်ဦးနှင့် ရွှေဓားဗိုလ်မြစ် တော်စပ်သူတို့ လက်ထပ်ကြသည်။ မွန်မြန်မာသွေးပါသည့် သမီးလေးဦးထွန်းကားခဲ့သည်။။  

ထိုသားသမီးလေးဦးအနက် ဒုတိယမြောက်သမီးနှင့် တတိယမြောက်သားတို့ကွယ်လွန်သွားခဲ့ပါသည်။ ထိုနည်းတူ ၂၀၁၉ခုနှစ်ကဆုန်လကွယ်နေ့၌ အကြီးဆုံးသမီးနှင့် အငယ်ဆုံးမောင်လေးသည် နာရီပိုင်းသာခြား၍ ကွယ်လွန်သွားပါသည်။ လက်ရှိအချိန်၌ မျိုးဆက်ကျန်ရှိနေသေးသည်။      

## ကိုးကား
ပူလီဆစ်

**ခရစ်သျှန် မိတ် ပူလီဆစ်** (/ ˈmɑːteɪ pəˈlɪsɪk /;  ခရိုအေးရှာ: Pulišić,  [krǐstijanmǎːtepǔliʃitɕ] အသံထွက်သည်။ ref>၁၉၉၈ စက်တင်ဘာလ ၁၈ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားသည်) အမေရိကန်ပရော်ဖက်ရှင်နယ်ဘောလုံးကစားသမား ဖြစ်သည်။ ပရီးမီးယားလိဂ်ကလပ် ချဲလ်ဆီးနှင့်အမေရိကန်အမျိုးသားအသင်းတို့အနေဖြင့်တောင်ပံကစားသမားတစ်ဦး သို့မဟုတ် ကွင်းလယ်တိုက်စစ်လူတစ်ဦး ဖြစ်သည်။

ပင်ဆယ်ဗေးနီးယား ပြည်နယ် ဟာရှေး တွင်မွေးဖွားခဲ့ပြီး ပူလီဆစ် သည်သူ၏အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းအလုပ်ကိုဂျာမန်ကလပ် ဘိုရုရှား ဒေါ့မွန် တွင်စတင်ခဲ့ပြီးသည်။ လူငယ်ဘောလုံးအကယ်ဒမီမှတစ်ဆင့် လျင်မြန်စွာတိုးတက်လာပြီးနောက်  ၁၅ ပွဲသာကစားပြီးနောက် သူသည်အသက် ၁၇ အရွယ်တွင် ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် အကြီးတန်းအသင်းသို့ ရောက်လာသည်။ သူသည် သူ၏ပထမဆုံးရာသီ၌ အနည်းငယ်သာပါဝင်ခဲ့သည်၊ သို့သော်  သူသည် နောက်ရာသီ၂၀၁၆-၁၇ DFB-Pokal ကိုအနိုင်ရခဲ့သော ဒေါ့မွန် အသင်းတွင်အဓိကကျသောနေရာမှ ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် သူသည် အသက် ၂၁ နှစ်အောက်အကောင်းဆုံးကစားသမားဆုပေးသည့် Kopa Trophy တွင်ဒုတိယနေရာရရှိခဲ့သည်။ ၂၀၁၉ ဇန်နဝါရီလတွင် ပူလီဆစ် သည်ဒေါ်လာ ၇၃ သန်း (ပေါင် ၅၇.၆ သန်း) တန်ဖိုးရှိသောအပြောင်းအရွှေ့ဖြင့် ချဲလ်ဆီးသို့ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ပြီး သူ့ကို တန်ဖိုးအကြီးဆုံးမြောက်အမေရိကကစားသမားဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၂၀၁၉-၂၀၁၀ ရာသီတွင် ချဲလ်ဆီးကလပ်အသင်းအတွက် စတင်ကစားခဲ့သည်။ 

ပူလီဆစ်သည် ယူအက်စ်အမျိုးသားအသင်း လက်ရွေးစင်ကစားသမားအဖြစ် ၃၄ ပွဲတွင် ၁၄ ဂိုးသွင်းယူထားသည်။ သူသည် လူငယ်အဆင့်တိုင်းတွင် ဂိုးသွင်းယူခဲ့ပြီး ၂၀၁၆ ခုနှစ်မတ်လ အသက် ၁၇ နှစ်တွင်သူ၏အကြီးတန်းအသင်း၏ပွဲဦးထွက်တွင် ပါဝင်ခဲ့သူဖြစ်သည်။ ခေတ်သစ်တွင် အမေရိကန်အမျိုးသားအသင်း၏ အသက်အငယ်ဆုံး အသင်းခေါင်းဆောင်ဖြစ်သည်။ သူသည် ယူအက်စ်အေကို ၂၀၁၁ ခုနှစ် ကွန်ကာကက်ဖ် ရွှေဖလား၏နောက်ဆုံးအဆင့်သို့ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုကိုကူညီခဲ့ပြီး တစ်နှစ်တာအမေရိကန် ဘောလုံးလူငယ်အမျိုးသားအားကစားသမားဆုနှင့်တစ်နှစ်တာအမေရိကန်ဘောလုံး ယောက်ျားအားကစားသမားဆု ၂ ခုရရှိခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ဒုတိယ သမ္ပဒါသုတ်

ဒုတိယ သမ္ပဒါသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် ပြည့်စုံခြင်း ငါးမျိုးတို့ကို  ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။
## ဒုတိယ သမ္ပဒါသုတ် 
ရဟန်းတို့ ပြည့်စုံခြင်း တို့သည် ဤငါးမျိုးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးမျိုးတို့နည်း ဟူမူ - 

စောင့်ထိန်းမှု ‘သီလ’ နှင့် ပြည့်စုံခြင်း၊ တည်ကြည်မှု ‘သမာဓိ’ နှင့် ပြည့်စုံခြင်း၊ သိမှု ‘ပညာ’ နှင့် ပြည့်စုံခြင်း၊ (ကိလေသာမှ) ထွက်မြောက်မှု ‘အရဟတ္တဖိုလ်’ နှင့် ပြည့်စုံခြင်း၊ (ကိလေသာမှ) လွတ်မြောက်မှု ‘အရဟတ္တဖိုလ်’ ၌ ဖြစ်သော ဉာဏ်အမြင် ‘ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်’ နှင့် ပြည့်စုံခြင်းတို့တည်း။

ရဟန်းတို့ ပြည့်စုံခြင်းတို့သည် ဤငါးမျိုးတို့တည်း ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
မဟာစောရသုတ်

(၂)သုတ် ရှိပါသည်။

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ ... သီတင်းသုံးတော်မူနေစဉ် (၁) မညီမညွတ် သောအရပ်= ဝိသမနိဿိတ၊ (၂) တောအုပ်= ဂဟနနိဿိတ၊ (၃) မင်း, အမတ် အစရှိသော အားကိုးရသူ= ဗလဝနိဿိတ-ခိုးသူကြီးတစ်မျိုးမျိုးသည် လုယက် ခိုးယူမှုကိုပြုသကဲ့သို့။

(၁) ဝိသမ = မညီမညွတ်(မကောင်း)သော ကာယကံ၊ ဝစီကံ၊ မနောကံ ရှိသော ယုတ်မာသောရဟန်း။

(၂) ယုတ်မာသော မိစ္ဆာအယူရှိသော ယုတ်မာသောရဟန်း။

(၃) မင်း၊ အမတ်အစရှိသော အားကိုးရသူရှိသော ယုတ်မာသော ရဟန်းတို့သည် မိမိ၏ဂုဏ်ကိုလည်း တူးဖြိုဖျက်ဆီး၏။ အပြစ်လည်းရှိ၏။ ပညာရှိ တို့လည်း ကဲ့ရဲ့အပ်၏။ များစွာသော မကောင်းမှုကိုလည်း တိုးပွားစေ၏ဟု ခိုးသူကြီး သုံးဦးနှင့် ရဟန်းယုတ်သုံးမျိုးတို့ကို တစ်မျိုးစီတစ်မျိုးစီ အကျယ်ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

အဋ္ဌကထာ၌ ဖွင့်ဆိုချက်ရှိပါသည်။
-----------

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ ... သီတင်းသုံးတော်မူနေစဉ်

(၁) ဝိသမနိဿိတ = မညီမညွတ်အရပ်ဟူသော မှီရာရှိခြင်း။

(၂) ဂဟနိဿိတ = တောအုပ်ဟူသော မှီရာရှိခြင်း။

(၃) ဗလဝနိဿိတ = မင်း, အမတ်အစရှိသော အားကိုးရသူအမှီရှိခြင်း။

(၄) ဘောဂစာဂီ = တစ်စုံတစ်ခုဖြစ်လျှင် ပစ္စည်းဥစ္စာပေး၍ ရှင်းလင်းနိုင်ခြင်း။

(၅) တစ်ယောက်တည်းသွားလာခြင်း

ဤအချက်ငါးမျိုးနှင့်ပြည့်စုံသော ခိုးသူကြီးသည် ခိုးယူ လုယက် ဖျက်ဆီး တတ်၏။

ဤသာသနာတော်၌ စိတ်ထားသေးနုပ် ရဟန်းယုတ်သည်

(၁) မညီမညွတ် (ယုတ်မာညစ်ညမ်းဆိုးသွမ်းသော) ကိုယ်-နှုတ်-စိတ်ရှိခြင်း။

(၂) ယုတ်မာသော မိစ္ဆာအယူရှိခြင်း။

(၃) မင်း, အမတ်ကြီး အစရှိသော အားကိုးရသူရှိခြင်း။

(၄) ပစ္စည်းလေးပါး ပေါများခြင်း။

(၅) တစ်ပါးတည်း လှည့်လည်သွားလာခြင်း။

ဤအချက်ငါးမျိုးတို့နှင့်ပြည့်စုံလျှင် မိမိ၏ဂုဏ်ကို တူးဖြိုဖျက်ဆီး၍ မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏။ အပြစ်လည်းရှိ၏။ ပညာရှိတို့ကလည်း စွပ်စွဲကဲ့ရဲ့၏၊ များစွာသော အကုသိုလ်ကိုလည်း တိုးပွားစေ၏-ဟု ရဟန်းတို့အား အကျယ်အားဖြင့် ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

အဋ္ဌကထာ၌ ဖွင့်ဆိုချက်ရှိပါသည်။

-----------
မဟာစောရသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် အင်္ဂါငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ခိုးသူကြီးကို ဥပမာနှိုင်းယှဉ်၍ အင်္ဂါငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းယုတ်တို့အကြောင်းကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။

## မဟာစောရသုတ် 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
ဖာသုဝိဟာရသုတ်၊ ဖာသုဝိဟာရဝဂ်

ဖာသုဝိဟာရသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် ချမ်းသာစွာနေရခြင်း ငါးမျိုးတို့ကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။

## ဖာသုဝိဟာရသုတ် 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
ကတော် ၇ ပါး

ကဝေသာရကျမ်းဆရာတို့အလိုအရ

# ယော ကတော်၊ 
# နှော ကတော်၊ 
# ရေယဉ် ကတော်၊ 
# စကြာရှင် ကတော်၊ 
# အနောက်ဖက် ရှင်မ ကတော်၊ 
# စံကားရှင်မ ကတော်၊ 
# မြောက်ဖက်ရှင်မ ကတော် ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာဝေါဟာရများ
ဝါးတားတန်-ဂလေစီယာ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ငြိမ်းချမ်းရေး ဥယျာဉ်

**ဝါးတားတန်-ဂလေစီယာ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ငြိမ်းချမ်းရေး ဥယျာဉ်** သည် ကနေဒါနိုင်ငံရှိ ဝါးတားတန်ရေကန်များ အမျိုးသားဥယျာဉ် နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ ဂလေစီယာ အမျိုးသားဥယျာဉ်တို့ နှစ်ခု ပေါင်းစပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ဥယျာဉ်နှစ်ခုစလုံးအား ယူနက်စကို မှ ဇီဝရပ်ဝန်းထိန်းသိမ်းရေးနယ်မြေ အဖြစ် ကြေညာထားပြီး နှစ်ခုပေါင်းကို ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာ အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။

## ကိုးကား
အစ်ဂွါဆူး အမျိုးသားဥယျာဉ်

**အစ်ဂွါဆူး အမျိုးသားဥယျာဉ်** သည် ဘရာဇီးနိုင်ငံ ပရာညားပြည်နယ်တွင် ရှိသော အမျိုးသားဥယျာဉ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ စုစုပေါင်း အကျယ်အဝန်း အားဖြင့်  မျှ ကျယ်ဝန်းကာ အရှည်အားဖြင့်  မျှ ရှည်လျား၍  အရှည်မှာ သဘာဝရေထုနှင့် ထိစပ်လျက် ရှိပြီး အာဂျင်တီးနားဘက်ခြမ်း နှင့် ဘရာဇီးဘက်ခြင်း နှစ်ခုပေါင်းပါက အကျယ်အဝန်းအားဖြင့်  မျှ ရှိသည်။ အစ်ဂွါဆူး အမျိုးသားဥယျာဉ်အား ဖက်ဒရယ် ဒီကရီအမိန့်အမှတ် ၁၀၃၅ ဖြင့် ၁၉၃၉ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၁၀ ရက်နေ့တွင် တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ၁၉၈၆ ခုနှစ်တွင် ယူနက်စကို၏ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာ စာရင်းဝင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ဥယျာဉ်အား စီမံခန့်ခွဲသည့် အဖွဲ့အစည်းမှာ ချီကို မန်းဒပ်စ် ဇီဝမျိုးကွဲပေါင်းစုံထိန်းသိမ်းရေး အင်စတီကျု (အိုင်စီအမ် ဘိုင်အို)​ဖြစ်သည်။

ထိုဥယျာဉ်သည် အာဂျင်တီးနားရှိ အစ်ဂွါဇူး အမျိုးဥယျာဉ်နှင့် အတူ ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး​ရေတံခွန်ကြီးတစ်ခုကို ဝေမျှ ပိုင်ဆိုင်ပြီး  အထိ ဖြန့်ကျက် တည်ရှိသည်။ ၎င်းသည် ရှားပါးပြီး မျိုးသုဉ်းပျောက်ကွယ်ရန် စိုးရိမ်ရသည့် ဒေသရင်း အပင်နှင့် ဒေသရင်း တိရစ္ဆာန် အများအပြား နေထိုင်ရာ နေရာဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့ထဲတွင် ဧရာမဖျံကြီး များနှင့် ဧရာမသင်းခွေချပ်များ ပါဝင်သည်။ ရေတံခွန်မှ ကြဲပျန့်ထွက်ပေါ်နေသော ရေမှုန် အစုအဝေးတို့သည် စိမ်းစိုလန်းဆန်းသော ပန်းမန်များကို ပေါက်ရောက်စေရန် အကူအညီပေးသည်။

## ကိုးကား
အဗဲလန့်ချ်

**အဗဲလန့်ချ်**( Avalanche) သည် သဘာဝဖြစ်ရပ်နှင့်သက်ဆိုင်သည်။ ဧ၀ရက်တောင်အနီးရှိဟိမဝန္တာတောင်တွင်နှင်းတောင်များ ပြိုလဲကျဆင်းလာခြင်းလည်းဖြစ်သည်။ နှင်းများပြိုလဲခြင်းတစ်ခုဖြစ်သည့်ဆီးနှင်းကျိုးခြင်း၏ ပိုမိုအားနည်းသောအလွှာပေါ်တွင်လဲလျောင်းနေသောနှင်းများနှင့်မတ်စောက်သောတောင်စောင်းတွင်ကျသောအခါဖြစ်ပေါ်သောအဖြစ်အပျက်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ပုံမှန်အားဖြင့်ဆီးနှင်း၏အင်အားသည်၎င်း၏အားထက်ကျော်လွန်သော်လည်းတခါတရံတွင်တဖြည်းဖြည်းကျယ်ပြန့်သော (နှင်းပျံ့သောနှင်းပြန့်လွင့်ခြင်း) နှင့်နှင်းလျှောစီး (slab avalanche) တွင်စက်မှုပျက်ကွက်မှုကြောင့် valval များသည်အစပိုင်းဇုန်တွင်အစပျိုးရသည်။ နှင်းပွင့်များသည်များသောအားဖြင့်လျင်မြန်စွာအရှိန်မြှင့်တက်လာပြီးနှင်းများများများလာလေလေနှင့်ထုထည်တိုးလာသည်။ အကယ်၍ ပြိုလဲခြင်းအလုံအလောက်လျင်မြန်စွာရွေ့လျားပါကအချို့သောဆီးနှင်းများသည်လေထုနှင့်ရောနှောသွားကြသည်။  အမှုန့်များဖြစ်သောဆီးနှင်းပြိုလဲခြင်းဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။

နှင်းနှင့်ဆင်တူသောအပြုအမူများကိုပြုမူသောကျောက်တုံးများသို့မဟုတ်အပျက်အစီးများကိုတောင်ပြိုလဲခြင်းများအဖြစ်ရည်ညွှန်းကြသည်။ 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရာသီဥတု ဘေးအန္တရာယ်များ
ကဏ္ဍ:သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များ
အနီအောက်ရောင်ခြည် အပူချိန်တိုင်းကိရိယာ

**အနီအောက်ရောင်ခြည် အပူချိန်တိုင်းကိရိယာ** (သို့) **အနီအောက်ရောင်ခြည် သာမိုမီတာ** () တိုင်းတာခံရသည့် အရာဝတ္ထုမှ ထုတ်လွှင့်သော အနက်ထည် အပူဖြာထွက်ခြင်း (blackbody) ဟုခေါ်သော အပူလှိုင်းဖြာထွက်ခြင်း၏ အပိုင်းတစ်ခုကို ယူငင်ထားသော အပူချိန်ကို တွက်ချက်၍ အဖြေထုတ်ပေးသည့် သာမိုမီတာအမျိုးအစားဖြစ်သည်။ အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် အမည်အမျိုးမျိုးဖြင့် ခေါ်လေ့ရှိကြသည်။ လေဆာအလင်းတန်းက တိုင်းတာမှုကို ချိန်ရာတွင် အကူအညီပေးသောကြောင့် လေဆာ သာမိုမီတာဟုလည်းခေါ်သည်။ ရံခါတွင် 'မထိတွေ့ သာမိုမီတာ' (non-contact) (သို့) 'အပူချိန်တိုင်း သေနတ်' (temperature gun) ဟုလည်းခေါ်ကြသည်။ အကြောင်းမှာ တိုင်းတာမည်ပစ္စည်းကို တိုက်ရိုက်မထိတွေ့ဘဲ အနီးတစ်နေရာမှ တိုင်းတာသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ 

အရာဝတ္ထုတစ်ခုက ထုတ်လွှင့်သော အနီအောက်ရောင်ခြည်ပမာဏနှင့် ထုတ်လွှင့်နိုင်စွမ်းအား (emissivity) ကို သိရှိပါက ထိုအရာဝတ္ထု၏ အပူချိန်ကို ၎င်း၏စစ်မှန်သော အပူချိန်နယ်ပယ်အတွင်း ဆုံးဖြတ်နိုင်သည်။ ဆိုလိုသည်မှာ သာမိုမီတာက တွက်ထုတ်ပေးသော အပူချိန်မှာ အရာဝတ္ထု၏ စစ်မှန်သော တကယ့်အပူချိန်နှင့် အနည်းငယ် ကွာခြားနိုင်ကောင်း နိုင်သည်။ အနီအောက်ရောင်ခြည် သာမိုမီတာများသည် 'အပူလှိုင်းဖြာထွက်ခြင်းကို တိုင်းတာသော သာမိုမီတာ' အမျိုးအစား အုပ်စုဝင်ဖြစ်သည်။ 

တစ်ခါတစ်ရံ၌ ပတ်ဝန်းကျင်အပူချိန်ဝန်းကျင်ပမာဏရှိသော အခြေအနေတွင် တိုင်းတာတွက်ထုတ်မှုမှာ အမှားအယွင်း ဖြစ်ပေါ်ကောင်း ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။ တိုင်းတာမည့် အရာဝတ္ထုထက် အနီးနားက ပို၍ပူသောအရာဝတ္ထုက အပူလှိုင်းဖြာထွက်မှုကြောင့်လည်း ဖြစ်နိုင်သကဲ့သို့ အပူချိန်တိုင်းကိရိယာကို ကိုင်ဆောင်ထားသော ပုဂ္ဂိုလ်ဆီမှ အပူလှိုင်းဖြာထွက်မှုကြောင့်လည်း ဖြစ်ပေါ်နိုင်ခြေရှိသည်။ နောက်တစ်ခုအမှားဖြစ်နိုင်သည်မှာ ကိရိယာက မမှန်မကန်ယူဆလိုက်သော အပူထုတ်လွှင်းမှု စွမ်းအား ကြောင့်လည်း ဖြစ်နိုင်ပေသည်။ 

ကိရိယာကို တည်ဆောက်သည့်ပုံစံတွင် မှန်ဘီလူးတစ်ခုပါဝင်၍ ထိုမီန်ဘီလူးသည် အနီအောက်ရောင်ခြည်ဖြာထွက်ခြင်းအား 'စုံစမ်းထောက်လှမ်းကိရိယာ' (သို့) 'အာရုံခံကိရိယာ' သို့ ချိန်ရွယ်ပေးရန်ဖြစ်သည်။ ယင်းကိရိယာက လှိုင်းဖြာထွက်လာသော စွမ်းအားကို အီလက်ထရောနစ် အချက်ပြပုံစံအဖြစ်ပြောင်းလဲကာ မော်နီတာတွင် ပတ်ဝန်းကျင်အပူချိန်ကို နှုတ်၍ (အရာဝတ္ထု) အပူချိန်ယူနစ်များအဖြစ် ဖော်ပြပေးသည်။ ဤသို့တိုင်းတာခြင်းသည့် တိုင်းတာမည့်အရာဝတ္ထုကို ထိတွေ့မှုမရှိဘဲ တိုင်းတာနိုင်သည်။ thermocouples စုခေါ်သော လျှပ်စစ်သုံး ဝါယာပင်နှစ်ခုဖြင့် အပူချိန်တိုင်းတာသော ကိရိယာများနှင့် အခြားအပူချိန်တိုင်းကိရိယာများ အသုံးမပြုနိုင်သော (သို့) တိကျသော အချက်အလက်မထုတ်ပေးနိုင်သော အခြေအနေများတွင် ဤ အနီအောက်ရောင်ခြည် အပူချိန်တိုင်းကိရိယာကို အသုံးပြုလေ့ရှိကြသည်။)

## အသုံးပြုသည့် နယ်ပယ်များ
နယ်ပယ်အချို့၌ အသုံးဝင်သော ကိရိယာဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် ကျန်းမာရေးနယ်ပယ်တွင် ဆားစ်ရောဂါ၊ အီဘိုလာ ဗိုင်းရပ်ရောဂါနှင့် ကိုဗစ်-၁၉ ရောဂါများ ကပ်ဆိုးရောဂါများဖြစ်ပွားချိန်၌ ခရီးသည်များကို အပူချိန်တိုင်းတာရာတွင် ဤအနီအောက်ရောင်ခြည် အပူချိန်တိြင်းကိရိယာကို အသုံးပြုကြသည်။

## ကိုးကား
* Infrared thermometer Temperature measurement
သီလသုတ်၊ ဖာသုဝိဟာရဝဂ်

သီလသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် တရာငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် (အရပ်ဝေးမှ) ဆောင်လာ၍သော်လည်း  ပေးလှူပူဇော်သော အလှူကို ခံထိုက်၏၊ ဧည့်သည်အလို့ငှါ စီမံထားသော ဝတ္ထုကို ခံထိုက်၏၊ တမလွန် ရည်မြှော်သော အလှူကို ခံထိုက်၏၊ လက်အုပ်ချီခြင်းငှါ ခံထိုက်၏၊ သတ္တဝါအပေါင်း ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေဖြစ်၏ စသည်ဖြင့် ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။

## သီလသုတ် 
ရဟန်းတို့ တရာငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် (အရပ်ဝေးမှ) ဆောင်လာ၍သော်လည်း  ပေးလှူပူဇော်သော အလှူကို ခံထိုက်၏၊ ဧည့်သည်အလို့ငှါ စီမံထားသော ဝတ္ထုကို ခံထိုက်၏၊ တမလွန် ရည်မြှော်သော အလှူကို ခံထိုက်၏၊ လက်အုပ်ချီခြင်းငှါ ခံထိုက်၏၊ သတ္တဝါအပေါင်း ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေဖြစ်၏။

အဘယ်ငါးမျိုးတို့နည်း ဟူမူ-

*ရဟန်းတို့ ဤသာသာနာတော်၌ ရဟန်းသည် စောင့်ထိန်းမှု ‘သီလ’ နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ တည်ကြည်မှု ‘သမာဓိ’ နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ သိမှု ‘ပညာ’ နှင့် ပြည့်စုံ၏။
*(ကိလေသာမှ) လွတ်မြောက်မှု (အရဟတ္တမဂ်ဖိုလ်)နှင့် ပြည့်စုံ၏။
*(ကိလေသာမှ) လွတ်မြောက်မှု (အရဟတ္တမဂ်ဖိုလ်) ကို သိသော ဉာဏ်အမြင် ‘ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်’ နှင့် ပြည့်စုံ၏။

ရဟန်းတို့ ဤတရာငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် (အရပ်ဝေးမှ) ဆောင်လာ၍သော်လည်း  ပေးလှူပူဇော်သော အလှူကို ခံထိုက်၏၊ ဧည့်သည်အလို့ငှါ စီမံထားသော ဝတ္ထုကို ခံထိုက်၏၊ တမလွန် ရည်မြှော်သော အလှူကို ခံထိုက်၏၊ လက်အုပ်ချီခြင်းငှါ ခံထိုက်၏၊ သတ္တဝါအပေါင်း ကောင်းမှုပြုရန် အမြတ်ဆုံး လယ်မြေဖြစ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
လျိုဟောက်ရန်

**လျိုဟောက်ရန် Liu Haoran** (; ၁၀ အောက်တိုဘာ ၁၉၉၇ မွေး) သည် တရုတ် ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် ဖြစ်ပြီး၊ Turbo Liu ဟုလည်း သိသည်။ ၁၆ နှစ်သားကတည်းက အနုပညာလောကထဲ ဝင်ရောက်လာပြီးလျှင်၊ ဟန်လူမျိုး ဖြစ်သော လျိုကို တရုတ်နိုင်ငံ၊ ဟယ်နန်ပြည်နယ်၊ ဖင်တင်ဆန်းမြို့၌ မွေးကာ၊ အမည်ရင်းမှာ လျိုယွမ် (Liu Yuan, 刘源) ဖြစ်သည်။

လျိုကို ဖော့ဘ်စ်မဂ္ဂဇင်းက တရုတ်ပြည်မှ ကျော်ကြားသူ ၁၀၀ စာရင်းဝယ် ၂၀၁၇ က ၈၉ နေရာ၌လည်းကောင်း၊ ၂၀၁၉ တွင် နံပါတ် ၁၉ ၌လည်းကောင်း၊ ၂၀၂၀ တွင် နံပါတ် ၁၈ ၌လည်းကောင်း အဆင့်သတ်မှတ်သည်။

## ငယ်စဉ်တောင်ကျေး
လျိုသည် ပေကျင်းအကအကယ်ဒမီ၏ တွဲဖက်အလယ်တန်းကျောင်းထွက် ဖြစ်သည်။
ကျောင်းသားအဖြစ်သာ ရှိသေးသော လျိုသည် ၂၀၁၃ တွင် *ဘေဂျင်းမှချစ်ပုံပြင် (Beijing Love Story)*ရုပ်ရှင်၌ သရုပ်ဆောင်ရန် တရုတ် သရုပ်ဆောင် ချိန်စိချိန် (Chen Sicheng)က လက်တန်းရွေးကောက်သည်ကို ခံရသည်။
၂၀၁၅ တွင်၊ ကျောင်းမှ သရုပ်ဆောင်ဌာနတွင် အမှတ်အမြင့်ဆုံး ရပြီးနောက်၊ ဗဟိုဒရာမာအကယ်ဒမီကျောင်းသို့ စာရင်းသွင်း တက်ရောက်သည်။

## ရုပ်ရှင်ရုပ်သံ
### ရုပ်ရှင်
### ရုပ်သံ
### စုံစိရှိုး
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တရုတ် အနုပညာရှင်များ
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ
ကဏ္ဍ:၁၉၉၇ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:တရုတ် အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ
အာလာဒင်

**အာလာဒင်** (;  , /အာလားဒင်/ ၊ /အာလာ့အို့ဒင်း/ ) သည် ရိုးရာပုံပြင်တစ်ပုဒ်ဖြစ်၍ ဖြစ်နိုင်ခြေအများဆုံးမှာ အရှေ့အလယ်ပိုင်း၏ မူရင်းစာပေဖြစ်နိုင်သည်။ မူလ အာရေးဘစ်စာပေဖြစ်သော 'တစ်ထောင့်တစ်ည' (အာရေးဘီးယန်းညများ) စာအုပ်၏ အပိုင်းတစ်ခုမဟုတ်သော်လည်း ယင်းစာစုနှင့် ဆက်စပ်ပြီး လူသိအများဆုံးဖြစ်သည်။ ပြင်သစ်သား အော်န်ထွိန်း ဂဲလွန် (Antoine Galland) က ဆီးရီးယားနယ်ဘက်မှ ခရစ်ယာန် မဲရန်နိုက်ဂိုဏ်း ပုံပြောသူ ဟာနာ ဒီယတ်ဘ် ဆီမှ ရယူကာ ဤပုံပြင်ကို ပြင်သစ်ဘာသာပြန် တစ်ထောင့်တစ်ညပုံပြင် (Les mille et une nuits) တွင် ပေါင်းထည့်ခဲ့သည်။

## ဇာတ်လမ်းတည်ဆောက်မှု
ထင်ရှားသောမူနှစ်ခုရှိရာ ဂဲလွန် နှင့် ဘာတန် (Burton) တို့ဖြစ်သည်။ မူနှစ်ခုစလုံး၌ ဤဇာတ်လမ်း၏ အဖွင့်ဝါကျများတွင် 'တရုတ်ပြည်၏ မြို့တော်တစ်ခုတွင်' ဟူ၍ ရေးသားထားသည်။ သို့ရာတွင် ဇာတ်လမ်းပါအကြောင်းအရာများသည် အရှေ့အလယ်ပိုင်း အခြေတည်ပုံစံနှင့်သာ လက်တွေ့အားဖြင့် ကိုက်ညီသည်။ ဇာတ်လမ်း၌ပါရှိသော ဘုရင်ကို ဆူလ်တန် ဟုသာဖော်ပြပြီး တရုတ်တွင်သုံးသော ဧကရာဇ် ဟု ရေးသားထားခြင်းမရှိပေ။ အချို့သော ပြန်ပြောမူအချို့တွင် ဧကရာဇ်ဟု သုံးနှုန်းထားကြသည်။ ဇာတ်လမ်းပါ လူများမှာ မွတ်စလင်များနှင့် စကားသုံးနှုန်းမှုမှာလည်း ဘာသာရေးကိုင်းရှိုင်းသော မွတ်စလင်များ၏ ပြောဆိုသုံးနှုန်းမှုများဖြစ်၏ ။ ဂျူးလူမျိုး ကုန်သည်က အာလာဒင်၏ ပစ္စည်းများကို ဝယ်ယူ၍ အကြောင်းတိုက်ဆိုင်စွာ လိမ်လည်ခဲ့သည်ဟု ပါရှိသော်လည်း တရုတ်ပြည်ဘာသာရေးများဖြစ်သော ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်၊ ကွန်ဖြူးရှပ်စ်ဝါဒဝင်များ အကြောင်း၊ ပို၍ထင်ရှားသည်မှာ တရုတ်လူမျိုးများအကြောင်း ပါဝင်မှု မရှိပေ။

သိသိသာသာဖြင့် တရုတ်တိုင်းရင်းသားများသမိုင်းတွင် မွတ်စလင် (တရုတ်မွတ်စလင်) အုပ်စုများအကြောင်း ရှည်ကြာစွာပါဝင်ခဲ့ပြီး ဥပမာ ဝီးဂါ (ဝီးဂွတ်ယာဇ်) (Uighurs) လူမျိုးများ ဟွေလူမျိုးများ တို့၏ မူလဇာစ်မြစ်သည် ပိုးလမ်းမခရီးသွားသူများဖြစ်သည်။ ထန်မင်းဆက် လက်ထက်ကတည်းက အစ္စလာမ်လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများသည် ယင်းဒေသများ၌ တည်ရှိခဲ့ကြ၍ အချို့က ဇာတ်လမ်းအခြေတည်သည်မှာ တာကစ်စတန် ဒေသကြီး ဖြစ်နိုင်ကြောင်း ညွှန်းဆိုကြသည်။

ဤအချက်များကြောင့် တရုတ်ပြည်တွင် ဇာတ်လမ်းအခြေတည်သည်ဟူသေယ တွက်ဆခန့်မှန်းမှုသည် ရိုးရာပုံပြင်ပြောသူတစ်ဦး၏ တရုတ်ပြည်နှင့်ပတ်သက်၍ သိရှိမှုတစ်စိတ်တပိုင်း ချို့တဲ့ခြင်း ဖြစ်ကောင်းဖြစ်နိုင်သည်။ ရှေးခေတ် အာရေးဘစ်သုံးနှုံးမှုများတွင် အလွန်ကွာဝေးသော မရင်းနှီးသည့်နယ်မြေတစ်ခုကို ဖော်ပြရာ၌ တရုတ်ပြည် ဟူ၍ သုံးနှုန်း ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။

## ကိုးကား
### အောက်ခြေအညွှန်းများ
### ကိုးကားရင်းမြစ်များ
*
*
*
*

ကဏ္ဍ:တစ်ထောင့်တစ်ညပုံပြင်များထဲမှ ဇာတ်ကောင်များ
အလီဘာဘာနှင့် ခိုးသားလေးဆယ်

**အလီဘာဘာနှင့် ခိုးသားလေးဆယ်** (; ) သည် ရိုးရာပုံပြင်တစ်ပုဒ်ဖြစ်၍ ၁၈ ရာစုတွင် ပြင်သစ်ဘာသာပြန်ဆိုသူ အော်ထွိန်း ဂဲလွန် က ၎င်း၏ဘာသာပြန် စာအုပ် 'တစ်ထောင့်တစ်ညပုံပြင်များ' ထဲသို့ ထည့်သွင်းခဲ့သည်။ ဂဲလွန်သည် ဤဇာတ်လမ်းကို ပုံပြောသူ ဟာနာ ဒီယတ်ဘ် ထံမှသိရှိခဲ့သည်။ *အာရေးဘီးယန်းညများ* ထဲက အရင်းနှီးဆုံး ပုံပြင်ဇာတ်လမ်းတစ်ခုအဖြစ် ဤပုံပြင်ကို အထူးသဖြင့် ကလေးငယ်များအတွက် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ပြောဆိုခြင်း၊ တင်ဆက်ခြင်းများရှိခဲ့သည်။ ကလေးများအတွက် ဇာတ်လမ်းမှ ကြမ်းတမ်းသော အပိုင်းများကို များသောအားဖြင့် ထည့်သွင်းဖော်ပြခြင်းမရှိပေ။ 

မူရင်းပုံပြင်မူတွင် အလီဘာဘာ ( '''') သည် ဆင်ရဲသော သစ်ခုတ်သမားတစ်ဦးဖြစ်ပြီး သူခိုးများ၏ လျှို့ဝှက်နေရာကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ကာ မှော်စကား 'Open Sesame' ဖြင့် ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ သူခိုးများက အလီကို သတ်ရန်ကြိုးသားခဲ့သော်လည်း အလီ၏ သစ္စာရှိသော အိမ်စေမိန်းကလေးက သူခိုးတို့၏ အစီအစဉ်ကို နှောက်ယှက်ခဲ့သည်။ အလီ၏ သားက ထိုမိန်းကလေးကို လက်ထပ်ခဲ့ကာ အလီဘာဘာက ရတနာသိုက်၏ လျှို့ဝှက်ချက်ကို ထိန်းသိမ်းခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တစ်ထောင့်တစ်ညပုံပြင်များထဲမှ ဇာတ်ကောင်များ
သင်္ဘောသားဆင်းဘတ်

**သင်္ဘောသား ဆင်းဘတ်** (; ) သည် စိတ်ကူးယဉ် ဇာတ်ကောင် ရေကြောင်းခရီးသွားလာသူဖြစ်ပြီး မူရင်းအခြေတည်သည့် အရှေ့အလယ်ပိုင်း ပုံပြင်တိုများထဲမှ သူရဲကောင်းဇာတ်ကောင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ၈-၉ ရာစု အဘားစစ် ကာလီဖိတ်ခေတ် အစောပိုင်းကာလအတွင်း ဘဂ္ဂဒက်မှလာသောသူအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ ဆင်းဘတ်သည် အာဖရိကတိုက်၏ အရှေ့ပိုင်း နှင့် အာရှတောင်ပိုင်း ပင်လယ်များတွင် ခရီးစဉ် (၇) ခေါက်ထွက်ရှိကာ မှော်တိုင်းပြည်များ၌ သရဲသဘက် မိစ္ဆာများနှင့် သဘာဝလွန် ဖြစ်ရပ်များကို ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ တွေ့ကြုံရ၍ အံ့မခန်း စွန့်စားခန်းများ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:တစ်ထောင့်တစ်ညပုံပြင်များထဲမှ ဇာတ်ကောင်များ
အန်ဒါ့စ် ဆဲလ်စီးယပ်စ်

**အန်ဒါ့စ် ဆဲလ်စီးယပ်စ်** (; ၁၇၀၁ နိုဝင်ဘာ ၂၇  ၁၇၄၄ ဧပြီ ၂၅ ) သည် ဆွီဒင် နက္ခဗေဒပညာရှင်၊ သိပ္ပံပညာရှင်၊ သင်္ချာပညာ
ရှင် တစ်ဦးဖြစ်သည်။ အွပ်ဆားလာ တက္ကသိုလ် (Uppsala) နက္ခတ္တဗေဒ ပါမောက္ခရာထူးဖြင့် ၁၇၃၀ မီ ၁၇၄၄ အထိထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ၁၇၃၂ မှ ၁၇၃၅ အတွင်း ဂျာမနီ၊ အီတလီ၊ ပြင်သစ် နိုင်ငံများရှိ ထင်ရှားသော နက္ခတ်တာရာ အဆောက်အအုံများသို့ လှည့်လည်သွားရောက်ခဲ့သည်။ အွပ်ဆားလာ  နက္ခတာရာအဆောက်အဦးကို ၁၇၄၁ တွင် တည်ထောင်ခဲ့၍ ၁၇၄၂ တွင် စင်တီဂရိတ် အပူချိန်တိုင်းနည်းစနစ် ပြောင်းပြန်ပုံစံကို အဆိုပြုခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်း၌ ၎င်းကို ဂုဏ်ပြုသောအားဖြင့် 'ဆဲလ်စီးယပ်စ်' ဟုအမည်ခေါ်တွင်စေခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ဂျွန် ဒေါလ်တန်

**ဂျွန် ဒေါလ်တန်** (; **FRS**); ၁၇၆၆ စက်တင်ဘာ ၆ – ၁၈၄၄ ဇူလိုင် ၂၇ ) သာ် အင်္ဂလိပ် ဓာတုဗေဒပညာရှင်၊ ရူပဗေဒပညာရှင်၊ မိုးလေဝသပညာရှင် တစ်ဦးဖြစ်သည်။  အက်တမ် သီအိုရီ (atomic theory) ကို ဓာတုဗေဒပညာရပ်အတွင်း မိတ်ဆက်ခြင်း၊ အရောင်ခွဲခြားမမြင်နိုင်မှုကို သုတေသနပြုခဲ့ခြင်း ၊ဒြပ်ဝတ္ထုအားလုံးကို အက်တမ်(atom)ဟုခေါ်သောအမှုန်းလေးများဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားကြောင်း အဆိုတင်သွင်းခဲ့ခြင်း(ဒေါလ်တန်ဝါဒ, ပညာရပ်) တို့ကြောင့် အထူးလူသိများသည်။

## ကိုးကား
မီးပန်း

**မီးပန်း** လက်ဖြင့်ကိုင်ရသော မီးရှုး၊ မီးပန်းဖြစ်ပြီး ရောင်စုံမီးတောက်နှင့် မီးပွားများထုတ်လွှင့်နေစဉ် ဖြည်းညင်းစွာလောင်ကျွမ်းသည်။
ယူနိုပ်တက်ကင်းဒမ်းတွင် နိုဝင်ဘာလ၏ ငါးရက်မြောက်နေ့၊ Guy Fawkes Nighte မီးရှူးမီးပန်းပွဲနှင့် မီးပုံပွဲတွင် ကလေးများ မကြာခဏ အသုံးပြုလေ့ရှိပြီး အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု လွတ်လပ်ရေးနေ့တွင်လည်းအသုံးပြုသည်။ Diwali ပွဲတော်အတွင်း ကျော်ကြားသည့် ၎င်းကို *Phool Jhadi* ဟုခေါ်သည်။

## ပေါင်းစပ်ဖွဲ့စည်းမှု 
Sparklers are generally formed around a thin non-combustible metallic wire, about 8-12&nbsp;inches long, that has been dipped in a thick batter of slow-burning pyrotechnic composition and allowed to dry.
The combustible coating contains these components, one or more of each category:
* သတ္တုနှင့်ဆိုင်သော လောင်စာ, mandatory to make sparks; size of particles influences appearance of the sparks
** အလူမီနီယမ် သို့မဟုတ် မဂ္ဂနီစီယမ် သို့မဟုတ် magnalium သည် အဖြူရောင် မီးပန်း ထုတ်ပေးသည်
** သံ သည် ဖြာထွက်နေသည့် လိမ္မော်ရောင် မီးပန်း ထုတ်ပေးသည်
** တိုက်တေနီယမ် သည် ကြွယ်ဝသည့် အဖြူရောင် မီးပန်းထုတ်ပေးသည်
** Ferrotitanium သည် ရွှေဝါရောင် မီးပန်းအတွက်
* ထပ်ပေါင်း လောင်စာ၊ စိတ်ကြိုက်၊ လောင်ကျွမ်းနှုန်းကို မွန်းမံပေးသည်
** ဆာလဖာ
** မီးသွေး
* Oxidizer၊ မဖြစ်မနေ
** ပိုတက်ဆီယမ်နိုက်ထရိုတ်
** ဗေရီယမ် နိုက်ထရိတ်
** စထြွန်တီရမ် နိုက်ထရိတ်
** Potassium perchlorate သည် more powerful ပေါက်ကွဲ နိုင်ခြေရှိသည်
** Ammonium perchlorate;
* စိတ်ကြိုက် pyrotechnic colorants အဖြူရောင်မဟုတ်သော မီးတောက်များအတွက် 
** ကလိုရိုက်နှင့် နိုက်ထရိတ် ဥပမာ။  ။ barium၊ စထြွန်တီရမ် သို့မဟုတ် ကော့ပါး
* Combustible binder၊ ပေါင်းစပ်ပစ္စည်းကို အတူတကွထိန်းထားသည်
** Dextrin
** Nitrocellulose နိုက်ထရိုဆဲလ်လူးလို့စ်

The colored spot on the top of each rod indicates the color of the sparkles emitted when ignited. "Morning Glory" ဟုသိသည့် ခေတ်ပေါ်မီးပန်းအမျိုးအစားသည် ပေါင်းစပ်ပစ္စည်းများဖြည့်ထားသည့် ပါးလွှာသော စက္ကူပြွန်ပါဝင်ပြီး ဖဲပြားနှင့် တောက်ပသော စက္ကူပါးများကို အသုံးပြု၍ သစ်ချောင်းဖြင့်တွဲဆက်ထားသည်။ ကျဉ်တောက်တစ်ခုထဲသို့ မတူညီသည့် ပေါင်းစပ်ပစ္စည်းများစွာ ထုပ်ပိုးနိုင်သည် ရလဒ်အနေဖြင့် အရောင်ပြောင်းသည့် မီးပွားများရရှိမည်ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မီးရှူးမီးပန်း အမျိုးအစားများ
ထွဏ်းခမ်

**ထွဏ်းခမ်**သည် ချင်းတိုင်းရင်းသား မြန်မာ့တေးရေးဆရာနှင့်အဆိုတော် ဖြစ်သည်။ တခေတ်တခါက ကျော်ကြားသော တေးသီချင်းများကို သီဆိုခဲ့သည်။

## သီဆိုခဲ့သော သီချင်းများ
#ကျေးလက်တောတန်း
#မျက်ရည်အက်ကြောင်း
#ချစ်သူ့လမင်း
#ပျောက်ဆုံးဝိဉာဉ်
#စွမ်းအား 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား အဆိုတော်များ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ တေးရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ
ကဏ္ဍ:ချင်းပြည်နယ်မှ အဆိုတော်များ
မောင်နီမှိုင်း(ကျောက်တန်း)

**မောင်နီမှိုင်း(ကျောက်တန်း)**(၁၉၅၇ ဩဂုတ် ၂ မွေးဖွား) သည် မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာ၊ ကဗျာဆရာတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ 

အမည်ရင်းမှာ ဦးသောင်းဝင်း ဖြစ်သည်။ ဖခင် ဦးသာဇီ၊ မိခင် ဒေါ်တင်ညိုတို့မှ ၁၉၅၇ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ (၂)ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်တန်းမြို့နယ်၊ ကန်ပြောင်ကျေးရွာတွင် မွေးဖွားခဲ့ပြီး မွေးချင်း (၁၁)ယောက်အနက် (၆)ယောက်မြောက် သားဖြစ်သည်။

ငယ်စဉ်က အမက(ကန်ပြောင်)၊ အလက(ပျဉ်းမကန်)၊ အထက(၁) (သန်လျင်)နှင့် အထက(ကျောက်တန်း)တို့တွင် ဒသမတန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ အထက်တန်းကျောင်းသားဘဝမှာပင် ဖလင်စတားစာ‌စောင်တွင် ကဗျာများစတင်ရေးသားခဲ့သည်။

ကမ္ဘာ့ကြက်ခြေနီနေ့၊ တပ်မတော်နေ့ နှင့် မူးယစ်ဆေးဝါးတိုက်ဖျက်ရေးနေ့ အထိမ်းအမှတ် စာပေပြိုင်ပွဲ (ကဗျာပြိုင်ပွဲ)များတွင် ပထမ၊ ဒုတိယ၊ တတိယ နှင့် အထူးဆု (၁၂)ကြိမ်၊ ဝတ္ထုတို အထူးဆု (၁)ကြိမ် ရရှိခဲ့သည်။

"အမေနေတဲ့ရွာကလေးနှင့် အခြားကဗျာများ" ဖြင့် ၂၀၀၇ခုနှစ်၊ စာပေဗိမာန်စာမူဆု (ကဗျာပေါင်းချုပ်) တတိယ ၊ "အဖေမသေပါနှင့် အဖြူရောင်သစ္စာကဗျာများ" ဖြင့် ၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ ပခုက္ကူ ဦးအုံးဖေ စာပေဆု (ကဗျာပေါင်းချုပ်) တတိယ၊ "ဇာတိပုည ဂုဏ်မာန - ဇာတိမာန်၊ ဘဝ၊ ရသကဗျာများ" ဖြင့် ဒုတိယအကြိမ် စိမ်းလန်းရွှေပြည် စာပေပြိုင်ပွဲ (ကဗျာပေါင်းချုပ်-စာမူ) ၂၀၁၉ခုနှစ်တွင် အထူးဆု (၁) စသည့် စာပေဆုများ ရရှိခဲ့သည်။

စာပေတာဝန်များအဖြစ် ကျောက်တန်းမြို့နယ်၊ မြို့နယ်စာရေးဆရာအသင်း၏ ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ်လည်းကောင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံသတင်းစာဆရာအသင်း(နာယက၊ ကျောက်တန်းမြို့နယ်)အဖြစ်လည်းကောင်း ယနေ့တိုင် ထမ်းဆောင်လျက်ရှိပြီး ကဗျာ၊ ဆောင်းပါး၊ ဝတ္ထုတိုများကို စဉ်ဆက်မပြတ် ရေးသားလျက်ရှိသည်။

စီမံကိန်းရေးဆွဲရေးဦးစီးဌာနတွင် အငယ်တန်းစာရေးအဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့ပြီး အငြိမ်းစားယူခဲ့ပြီး ကျောက်တန်းမြို့နယ်၏ ဖွံ့ဖြိုးရေးလုပ်ငန်းများအတွက် ရပ်မိရပ်ဖတစ်ဦးအနေဖြင့် စွမ်းစွမ်းတမံ ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ ကဗျာ၊ စာပေများကို ဆက်လက်ရေးသားလျက်ရှိပြီး ကျောက်တန်းမြို့နယ်၊ ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးတွင် နေထိုင်လျက်ရှိသည်။

၂၀၁၅ ခုနှစ် နှင့် ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် ပါတီစုံ ဒီမိုကရေစီ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတို့တွင် ကျောက်တန်းမြို့နယ် ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်အဖွဲ့ခွဲ ဥက္ကဋ္ဌ  အဖြစ် (၂)ကြိမ်တိုင်တိုင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ (၁၁)ရက်နေ့၊ ည (၈)နာရီအချိန်တွင် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့ရုံး၊ မင်္ဂလာခန်းမအတွင်းတွင် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ မြို့နယ် (၄၄)မြို့နယ်မှ မြို့နယ်ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်အဖွဲ့ခွဲများ၏ ဥက္ကဋ္ဌ၊ အတွင်းရေးမှူးများနှင့်အတူ ခေါ်ယူထိန်းသိမ်းခြင်းကို ခံခဲ့ရသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ
ကဏ္ဍ:၁၉၅၇ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ကျောင်းတော်ရာ

**ကျောင်းတော်ရာ** သည် မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပွင့်ဖြူမြို့နယ်၊ ကျောင်းတော်ရာကျေးရွာအုပ်စု တွင် ရှိသည်။ ကျောင်းတော်ရာကျေးရွာသည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ထင်ရှားသည့် စေတီပုထိုးများစာရင်းဝင်သည့် စန္ဒကူးနံ့သာကျောင်းတော်ရာဘုရား တည်ရှိသောကြောင့် လူသိများသော ရွာဖြစ်သည်။

## သမိုင်းကြောင်း 
ဂေါတမဘုရားရှင်လက်ထက်တွင် မဟာပုဏ္ဏမထေရ်၏ ညီ စုဠပုဏ္ဏသူကြွယ် နှင့် ဝါဏိဇ္ဇဂါမရွာသား ငါးရာသော ကုန်သည်တို့ ကောင်းမှုအဖြစ် ဘုရားရှင်သီတင်းသုံးရန် ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းခဲ့သော စန္ဒကူးနံ့သာကျောင်းတော်ရာကြီး တည်ရှိခဲ့သည့်နေနေကို အစွဲပြု၍ ကျောင်းတော်ရာ ဟုခေါ်တွင်ခဲ့သည်။

## အုပ်ချုပ်ရေး 
ကျောင်းတော်ရာသည် ကျောင်းတော်ရာကျေးရွာအုပ်စု၏ အုပ်စုချုပ် ရွာကြီးဖြစ်သည်။ ရွာတည်နေရာကုတ်မှာ ၁၈၆၂၉၇ ဖြစ်သည်။   ကျောင်းတော်ရာကျေးရွာတွင် ကျောင်းတော်ရာမြို့မရပ်ကွက်၊ ကျောင်းတော်ရာမြို့သစ်ရပ်ကွက်၊ ပဉ္စရူပရပ်ကွက် နှင့် ရတနာပုံရပ်ကွက် ဟူ၍ ရပ်ကွက် (၄) ခုရှိသည်။ ကျောင်းတော်ရာကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျေးရွာ(၆)ရွာ ပါဝင်သည်။ အုပ်စုဝင်ကျေးရွာများမှာ 
*ကျောင်းတော်ရာ
*ကျောင်းတော်ရာ (၂)
*ကျောက်ပန်းတောင်း
*ဇောင်ချမ်းကုန်း
*ဘူးသည်
*ရွာသစ်ကျေးရွာ တို့ဖြစ်သည်။

## လူဦးရေ 
* ကျောင်းတော်ရာကျေးရွာအုပ်စုတွင်  ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ  လူဦးရေ စုစုပေါင်း (၅၅၁၅) ဦးရှိသည်။

## ပညာရေး 
အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်း(ကျောင်းတော်ရာ)  ၁ ကျောင်း ရှိသည်။ ကလေးသူငယ်ပြုစုပျိုးထောင်ရေးကျောင်း  ၂ ကျောင်း ရှိသည်။

## စီးပွားရေး 
လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးကို အဓိကထား လုပ်ကိုင်ကြသည်။ 

## ဆက်သွယ်ရေး 
မြန်မာ့ဆက်သွယ်ရေး စာတိုက် ၁ ခု နှင့် အော်တိုအိတ်ချိန်းဌာန ၁ ခု ရှိသည်။ ကျောင်းတော်ရာတွင် ကုန်းလမ်း ဆက်သွယ်ရေး ကောင်းမွန်လာပြီဖြစ်သောကြောင့် ရန်ကုန်မြို့ ၊ မန္တလေးမြို့ စသည့် မြို့ကြီးများတိုက်ရိုက် ခရီးစဉ်အဖြစ် အမြန်ယာဉ်လိုင်းကားဂိတ်များလည်း ရှိနေပြီ ဖြစ်သည်။ 

## အစိုးရရုံးဌာနများ 
* ကျေးရွာအုပ်စု အုပ်ချုပ်ရေးမှူးရုံး
* တောင်သူအကျိုးပြုလယ်စိုက်ရှင်းရုံး
* သစ်တောပျိုးဥယျာဉ်
* ကျေးလက်ကျန်းမားရေးဌာန (မကြာမီ တိုက်နယ်ဆေးရုံ အဖြစ် တိုးမြှင့်ဖွင့်လှစ်တော့မည်။ )
* မြန်မာ့လျှပ်စစ်ဓာတ်အားဖြန့်ဖြူးရေးဌာန
* အရန်မီးသတ်တပ်ဖွဲ

## ဘာသာရေး 
* စန္ဒကူးနံ့သာကျောင်းတော်ရာဘုရား
* မဟာမုနိကြေးသွန်းရုပ်ပွားတော်
* ကျောင်းကြီးကျောင်းတိုက် 
* မိုးကုတ်ဝိပဿနာဓမ္မရိပ်သာ အဖွဲ့ခွဲအမှတ် (၄၄၁)
* ဓမ္မရသဓမ္မာရုံ
* ရွှေနိဗ္ဗာန် အရုဏ်ဆွမ်းလောင်းအသင်း
* သန္တိသုခ ဓမ္မာရုံ တို့ ရှိသည်။

## ပရဟိတအသင်းအဖွဲ့များ 
* သီတာရေကြည်လူငယ်အဖွဲ့
* မေတ္တာရှင်
*မဇ္ဈိမမေတ္တာ
* ဗိမာန်ရှင်

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မကွေးတိုင်းဒေသကြီးရှိ ရွာများ
သတိသူပဋ္ဌိတသုတ်

သတိသူပဋ္ဌိတသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် ရဟန်းဖြစ်စေ ရဟန်းမိန်းမဖြစ်စေ မည်သူမဆို တရားငါးမျိုးတို့ကို ပွားများခဲ့မူ တရားငါးမျိုးတို့ကို ကြိမ်ဖန်များစွာ လေ့လာခဲ့မူ ထိုသူသည် မျက်မှောက်ဘဝ၌ပင် အရဟတ္တဖိုလ်ကိုသော်လည်းကောင်း၊ ကိလေသာကြွင်းကျန်ခဲ့သေးလျှင် အနာဂါမ် အဖြစ်ကိုလည်းကောင်း၊ အကျိုးနှစ်မျိုးတွင် တစ်မျိုးမျိုးသော အကျိုးကို (မချွတ်ရလိမ့်ဟု) မျှော်လင့်အပ်ကြောင်း  ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။
## သတိသူပဋ္ဌိတသုတ် 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
ဒုတိယ ဥပဋ္ဌာကသုတ်

ဒုတိယ ဥပဋ္ဌာကသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် တရားငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော သူနာပြုသည် သနာကို ပြုစုရန်မထိုက်တန်ကြောင်းနှင့် တရားငါးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသော သူနာပြုသည် သနာကို ပြုစုရန် ထိုက်တန်ကြောင်းကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။
## ဒုတိယ ဥပဋ္ဌာကသုတ် 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
သမဏသုခသုတ်

သမဏသုခသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် ရဟန်း၏ ဆင်းရဲခြင်းငါးမျိုးနှင့် ရဟန်း၏ ချမ်းသာခြင်းငါးမျိုးတို့ကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။
## သမဏသုခသုတ် 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
ဝပကာသသုတ်

ဝပကာသသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် တရားငါးမျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာမှ တစ်ယောက်တည်းထွက်၍ နေရန် မထိုက်တန်ကြောင်းနှင့်  မြတ်စွာဘုရားသည် တရားငါးမျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာမှ တစ်ယောက်တည်းထွက်၍ နေရန်  ထိုက်တန်ကြောင်းကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။
## ဝပကာသသုတ် 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
ကုလူပကသုတ်

(၄)သုတ် ရှိပါသည်။

ဒါယကာတို့သို့ ချဉ်းကပ်သော ကုလူပကဖြစ်ထိုက်သောရဟန်း, မဖြစ်ထိုက်သောရဟန်းတို့၏ တောင့်တ (မျှော်လင့်) ချက်၊ တောင့်တသည့် (မျှော်လင့်သည့်အတိုင်း မဖြစ်လျှင် အနှိပ်စက်ခံရသကဲ့သို့ဖြစ်ခြင်း၊ ဒုက္ခ, ဒေါမနဿတရားတို့ကို ခံစားရခြင်း၊ အရှင်မဟာကဿပ၊ အရှင်မဟာကဿပနှင့်တူသော မထေရ်ဥပမာဖြင့် အကျယ်ဟောတော်မူပြီး ဆုံးမတော်မူအပ်သော အရှင်မဟာကဿပဥပမာ, အရှင်မဟာကဿပ မထေရ်နှင့်တူသော ဥပမာအတိုင်း မချွတ်မယွင်းဖြစ်အောင် ကျင့်ရမည်ဟု ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။
---------------

အိမ်သူအိမ်သားတို့ မချစ်ခင်၊ မမြတ်နိုး၊ မလေးစား၊ စိတ်နှလုံးကို မတိုးပွား စေနိုင်သော ကုလူပကရဟန်း၏အင်္ဂါ ၅-ပါး၊ အိမ်သူအိမ်သားတို့ ချစ်ခင်၊ မြတ်နိုး၊ လေးစား၊ စိတ်နှလုံးကို တိုးပွားစေနိုင်သော ကုလူပကရဟန်း၏ အင်္ဂါ ၅-ပါးတို့ကို ကဏှပက္ခ, သုက္ကပက္ခဒေသနာတော်ဖြင့် ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။
------------------

ကုလူပကရဟန်း၌ ရနိုင်သောအပြစ် ၅-ပါးတို့ကို ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။
----------------

အလွန်ကြာမြင့်စွာ ဒါယကာတို့နှင့် ရောနှောနေသော ကုလူပကရဟန်း၏ အပြစ် ၅-မျိုးတို့ကို ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူသည့်သုတ်။

-----------------------
ကုလူပကသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် တရားငါးမျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံသည့် အိမ်သို့ကပ်သော ရဟန်းသည် အိမ်သားတို့ မချစ်အပ်သူလည်း ဖြစ်ကြောင်း၊ မမြတ်နိုးအပ်သူလည်း ဖြစ်ကြောင်း၊ မလေးစားအပ်သူလည်း ဖြစ်ကြောင်း၊ (နှလုံးကို) မပွားစေတတ်သူလည်း ဖြစ်ကြောင်းကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
ပရိကုပ္ပသုတ်

ဘုရားရှင် ကောသလနိုင်ငံ ... သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် အာနန္ဒရိယကံ ထိုက်သူ ငါးယောက်တို့သည် အပါယ်သို့ရောက်မည်၊ ငရဲ၌ဖြစ်မည်၊ အနာဟောင်း အနာဆွေးကဲ့သို့ ပျက်စီးတော့မည်။ ကုစား၍မရနိုင်သောသူတို့ ဖြစ်ကုန်၏ဟု တစ်ယောက်စီ တစ်ယောက်စီခွဲ၍ ရဟန်းတို့အား ဘုရားရှင် ဟောတော်မူသည့်သုတ်။

----------
ပရိကုပ္ပသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် အပါယ်ဘုံသို့ ရောက်စေတတ်ကုန်သော၊ ပျက်စီးခြင်းသဘောရှိကုန်သော ကုစားခြင်းငှါ မတတ်ကောင်းကုန်သော တရားတို့သည် ငါးမျိုးရှိကြောင်းကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။ ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
ဝဏ္ဏနာသုတ်

ဝဏ္ဏနာသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် တရားငါးမျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းမသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ထို့အတူ ငရဲ၌ ဖြစ်ရကြောင်းကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။
## ဝဏ္ဏနာသုတ် 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
အန္ဓ ကဝိန္ဒသုတ်

အန္ဓကဝိန္ဒသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် မကြာသေးကုန်သော ဤသာသနာတော်သို့ ယခုမှ ရောက်လာကုန်သော ရဟန်းတို့ကို တရားငါးမျိုးတို့၌ ဆောက်တည်စေအပ်ကြောင်းကို အသျှင်အာနန္ဒာအား ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။
## အန္ဓကဝိန္ဒသုတ် 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
မစ္ဆရိနီသုတ်

မစ္ဆနိရီသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် တရားငါးမျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းမသည် ဆောင်ယူ၍ ချထားအပ်သကဲ့သို့ ထို့အတူ ငရဲ၌ ဖြစ်ရကြောင်းကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။
## မစ္ဆနိရီသုတ် 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
သမ္မာသမာဓိသုတ်

သမ္မာသမာဓိသုတ် သည် မြတ်စွာဘုရားဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ္တန်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤသုတ္တန်တွင် မြတ်စွာဘုရားသည် တရားငါးမျိုးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မှန်ကန်သောတည်ကြည်မှု ‘သမ္မာသမာဓိ’ သို့ ရောက်၍ နေခြင်းငှါ မထိုက်ကြောင်းကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည်။
## သမ္မာသမာဓိသုတ် 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်
သန်းဝင်း

ပါမောက္ခဒေါက်တာ**သန်းဝင်း**သည် မြန်မာ သားဖွားနှင့်မီးယပ်ရောဂါ အထူးကုဆရာဝန်ကြီးတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ဖခင် ပါမောက္ခ ဦးသန်းထွန်း (ပါမောက္ခချုပ် (ငြိမ်း) စိုက်ပျိုးရေးတက္ကသိုလ်)နှင့် မိခင် ဒေါ်မြစိန်တို့မှ မန္တလေးမြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ လက်ရှိတွင် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးမှ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဖြစ်သည်။

## ပညာရေး
၁၉၆၉တွင် မန္တလေးမြို့ စိန့်ပီတာအထက်ကျောင်း (အ.ထ.က ၉) မှ ၁၀ တန်းအောင်မြင်ကာ ဂုဏ်ထူး ၅ ဘာသာဖြင့် မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံး အဆင့် ၇ ရရှိခဲ့သည်။ မန္တလေး ဆေးတက္ကသိုလ်သို့ တက်ရောက်ခဲ့ကာ ၁၉၇၆ တွင် MBBS ဘွဲ့ ရရှိခဲ့သည်။

## ဝန်ထမ်းဘဝ
၁၉၈၁ မှစ၍ မန္တလေးဆေးတက္ကသိုလ်တွင် ခန္ဓာဗေဒ သရုပ်ပြ၊ သားဖွားမီးယပ် သရုပ်ပြအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး အစိုးရပညာတော်သင်အဖြစ် ၁၉၉၂ ဖေဖော်ဝါရီမှ ၁၉၉၄ ဇန်နဝါရီအထိ အင်္ဂလန်နိုင်ငံသို့ သွားရောက်ခဲ့သည်။ မုံရွာဆေးရုံ၊ မန္တလေး သင်ကြားရေးဆေးရုံတို့တွင် သားဖွားမီးယပ် အထူးကုဆရာဝန်၊ မန္တလေးဆေးတက္ကသိုလ်တွင် သားဖွားမီးယပ် ကထိက၊ တွဲဖက်ပါမောက္ခ၊ ထိုမှတစ်ဆင့် ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်နှင့် ပါမောက္ခချုပ်တာဝန်များ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၃ခုနှစ်တွင် အငြိမ်းစားယူခဲ့သည်။

## နိုင်ငံရေးသမားဘဝ
ဝန်ထမ်းဘဝမှ အငြိမ်းစားယူအပြီးတွင် ၂၀၁၅ရွေးကောက်ပွဲ၌ အမျိုးသားလွှတ်တော် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) (အောင်မြေသာစံ၊ ချမ်းအေးသာစံ၊ ပုသိမ်ကြီး)မှ အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်ကိုယ်စားပြု ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ရာ အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။ ၂၀၂၀ရွေးကောက်ပွဲတွင်လည်း အမျိုးသားလွှတ်တော် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) (အောင်မြေသာစံ၊ ချမ်းအေးသာစံ၊ မဟာအောင်မြေ၊ ပုသိမ်ကြီး)မှ အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်ကိုယ်စားပြု ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်မည်ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ

ကဏ္ဍ:၁၉၅၃ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ တက္ကသိုလ် ပါမောက္ခများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ တက္ကသိုလ် ပါမောက္ခချုပ်များ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဆရာဝန်များ
ပင်လယ်ပြင်မှ အဖိုးအို

ဂရိဒဏ္ဍာရီတွင် **ပင်လယ်ပြင်မှ အဖိုးအို** (; ) သည် ကမ္ဘာဦးက ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးဖြစ်၍ ယေဘုယျအားဖြင့် ၎င်းကို ဒဏ္ဍာရီလာ ရေနတ်ဘုရားများဖြစ်ကြသော နစ်ယာရီးယပ်စ်၊ ပရိုတီးယပ်စ်၊ ပေါန်တပ်စ်၊ ထရိုက်တန်၊ ဖောစစ်၊ ဂလောကပ်စ် စသည့် နတ်များတစ်ဦးမဟုတ် တစ်ဦးဖြစ်သည်ဟု ဖော်ပြကြသည်။ အဖိုးအိုသည် အာခိလိ၏ မိခင် သက်တစ် ၏ ဖခင်လည်းဖြစ်သည်။

## ဒဏ္ဍာရီ 
ဟိုးမား ၏ အောဒစ်ဆီ စာအုပ် (၄) တွင် ဘုရင် မဲနစ်လေးယပ်စ်က တလဲမက(စ်) ကို ၎င်း၏ အိမ်အပြန်ခရီးစဉ်အကြောင်းနှင့် ၎င်းသည် အဖိုးအိုထံမှ မည်သို့မည်ပုံ ဩဝါဒရရှိခဲ့ကြောင်း  ပြန်လည်ပြောပြခဲ့သည်။ 

## ဆင်းဘတ် 
သင်္ဘောသားဆင်းဘတ်သည် ၎င်း၏ ပဉ္စမမြောက် ပင်လယ်ခရီးစဉ်တွင် ဆိုးရွားလှသည့် ပင်လယ်ပြင်မှ အဖိုးအိုကို တွေ့ဆုံခဲ့၍ ထိုအဖိုးအိုက ဆင်းဘတ်၏ ကျောကိုခွ၍ ပူးတွယ်ထားကာ နောက်ဆုံးမှ ဆင်းဘတ်က အရက်မူးစေရန် လုပ်ဆောင်နိုင်ခဲ့သည့်အကြောင်း ပါဝင်သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂရိနတ်ဘုရားများ
ကဏ္ဍ:တစ်ထောင့်တစ်ညပုံပြင်များထဲမှ ဇာတ်ကောင်များ
ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်ရေး ဗဟိုဌာန (၁၉၇၃–၂၀၀၁)

မူလ **ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်ရေး ဗဟိုဌာန** () သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ နယူးယောက်မြို့၊ မဟတ္တန်အောက်ပိုင်း (နယူးယောက် မြို့လယ်ခေါင်) ဖိုင်နန်ရှယ်အရပ်တွင်တည်ရှိ၍ အဆောက်အဦး ခုနှစ်ခုပါဝင်သော ကြီးမားသည့် တွဲဆက် အဆောက်အအုံတစ်ခုဖြစ်သည်။ ၁၉၇၃ ဧပြီ ၄ တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့၍ စက်တင်ဘာ ၁၁ တိုက်ခိုက်မှုအတွင်း ပျက်ဆီးခဲ့သည်။ အဆောက်အဦးများပြီးစီးခဲ့သောအခါ အမွှာမျှော်စဉ်ဟုခေါ်သော 'ကမ္ဘာ့ ကုန်သွယ်ရေး ဗဟိုဌာန ၁'သည် ၁၃၆၈ ပေ မြင့်မား၍ 'ကမ္ဘာ့ ကုန်သွယ်ရေး ဗဟိုဌာန ၂' သည် ၁၃၆၂ ပေမြင့်မားကာ ယင်းကာလက ကမ္ဘာ့အမြင့်ဆုံး အဆောက်အဦးများဖြစ်ခဲ့သည်။ ဤတွဲဆက်အဆောက်အအုံရှိ အခြားသော အဆောက်အဦးများမှာ မဲရီယတ် ကမ္ဘာ့ ကုန်သွယ်ရေး ဗဟိုဌာန ၃ (Marriott 3 WTC)၊ ကမ္ဘာ့ ကုန်သွယ်ရေး ဗဟိုဌာန ၄ (4 WTC) ၊ ကမ္ဘာ့ ကုန်သွယ်ရေး ဗဟိုဌာန ၅ (5 WTC) ၊ ကမ္ဘာ့ ကုန်သွယ်ရေး ဗဟိုဌာန ၆ (6 WTC) နှင့် ကမ္ဘာ့ ကုန်သွယ်ရေး ဗဟိုဌာန ၇ (7 WTC) တို့ဖြစ်ကြသည်။ တွဲဆက်အဆောက်အအုံကြီးတွင် စုစုပေါင်း ရုံးကနားနေရာ အကျယ် ၁၃,၄၀၀,၀၀၀ စတုရန်းပေ ပါဝင်သည်။ 

တွဲဆက် အဆောက်အအုံ၏ ဗဟိုနေရာကို ၁၉၆၆ နှင့် ၁၉၇၅ ကြားတွင် တည်ဆောက်ခဲ့ကာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ သန်း ၄၀၀ (၂၀၁၈ ငွေကြေးဈေးနှုန်းအရ ဒေါ်လာ သန်း ၂,၂၇၀ ) ကုန်ကြခဲ့သည်။ ယင်းအဆောက်အဦးကြီးများ တည်ရှိခဲ့စဉ်က အဓိက အဖြစ်အပျက်အချို့ကို ကြုံတွေ့ဖူးကာ ၁၉၇၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၃ မီးလောင်မှု၊ ၁၉၉၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၆ တွင် ဗုံးကွဲမှု နှင့် ၁၉၉၈ ဇန်နဝါရီ ၁၄ တွင် ဘဏ်ဓားပြတိုက်မှုများလည်းကြုံတွေ့ခဲ့ရသည်။ ၁၉၈၈ တွင် နယူးယောက်နှင့် နယူးဂျာစီ အာဏာပိုင်များက အဆောက်အဦးများကို စီမံကိုင်တွယ်ရန် ပုဂ္ဂလိက ကုမ္ပဏီတစ်ခုသို့ ငှားရမ်း၍ ပုဂ္ဂလိကပိုင်ပြုလုပ်ရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၁ ဇူလိုင်တွင် ငှားရမ်းမှုကို ဆေးလ်ဗားစတင်း အိမ်ခြံမြေလုပ်ငန်းသို့ ချထားပေးခဲ့၏။

၂၀၀၁ စက်တင်ဘာ ၁၁ နံနက်ခင်းတွင် အယ်လ်ကိုင်းဒါး (သို့) အယ်လ်ကားယီးဒါးဆက်စပ်အဖွဲ့မှ ပြန်ပေးသမားများက ဘိုးဝင်း ၇၆၇ နှစ်စီးကို မြောက်နှင့် တောင်မျှော်စဉ်အဆောက်အဦးများဆီသို့ တစ်စီးနှင့် တစ်စီး မိနစ်ပိုင်းအခြား အနေအထားဖြင့် ဦးတည်ပျံသန်းလာခဲ့သည်။ နှစ်နာရီအကြာတွင် ယင်းမျှော်စဉ်အဆောက်အဦးနှစ်ခုစလုံး ပြိုကျပျက်စီးခဲ့သည်။ အဆောက်အဦးနှစ်ခုအတွင်းနှင့် အနားတွင် ရှိသော လူပေါင်း (၂,၆၀၆) ဦးနှင့် လေယာဉ်နှစ်စင်းပေါ်ရှိ လူ (၁၅၇) ဦး သေဆုံးခဲ့သည်။ အဆောက်အဦးများပေါ်မှ အကျိုးအပဲ့များကျလာကာ ယင်းအကျိုးအပဲ့များကြောင့် ဘေးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ အဆောက်အဦးများ မီးစတင်လောင်ကျွမ်းခဲ့ပြီး ဤတွဲဆက်အဆောက်အအုံကြီးထဲရှိ အဆောက်အဦးအားလုံး တစ်ပိုင်းတစ်စသော်လည်းကောင်း အလုံးစုံသော်လည်းကောင်း ပျက်စီးခဲ့ရသည်။ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ အခြားသော ကြီးမားသည့် အဆောက်အဦးဆယ်ခုကိုလည်း အကြီးအကျယ် ထိခိုက်စေခဲ့သည်။ 

ယင်းဖြစ်ပွားရာနေရာတွင် ရှင်းလင်းရေးများဆောင်ရွက်မှုသည် အချိန် ရှစ်လတာမျှကြာမြင့်ခဲ့ပြီး ထိုစဉ်အတွင်းတွင်လည်း အခြားသော အဆောက်အဦးများ၏ အကြွင်းအကျန်များကို ဖြိုဖျက်ခဲ့ကြသည်။ လက်ရှိ ကမ္ဘာ့ ကုန်သွယ်ရေး ဗဟိုဌာန အသစ်ကို မိုးမျှော်တိုက် ခြောက်လုံးနှင့် အခြားအဆောက်အဦးအနည်းငယ်ပါဝင်စေ၍ တည်ဆောက်ခဲ့ကြ၏။ တိုက်ခိုက်မှုအတွင်း သေဆုံးခဲ့သူများကိုရည်ရွယ်၍ အထိမ်းအမှတ် ပြတိုက်တစ်ခု၊ ဘူတာရုံသစ်တစ်ခု (rapid transit hub) နှင့် မိုးမျှော်ဥယျာဉ် (ဌာနအဆောက်အဦး၏ အပေါ်ဆုံးတွင်တည်ရှိ) တစ်ခုကို ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။ ကမ္ဘာ့ ကုန်သွယ်ရေး ဗဟိုဌာန တစ် (One World Trade Center) သည် အနောက်ကမ္ဘာခြမ်းတွင် အမြင့်ဆုံးအဆောက်အဦးဖြစ်၍ ၁၇၇၆ ပေမြင့်မားကာ ၂၀၁၄ နိုဝင်ဘာတွင် ပြီးစီးခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ဒန့်ဂူများ

ဒန့်ဂူများ သည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ ဂူဂျာရတ်ပြည်နယ် (Gujarat)၊ ရက်ကော့ခရိုင် (Rajkot)၊ Upleta အနီး ဒန့်ကျေးရွာ (Dank)အနီးတွင် တည်ရှိသည့် ဂူများ ဖြစ်သည်။ ဂူများသည် ထုံးကျောက်ထွက်သည့် သဲကျောက်စွန်းများကို ထွင်းထားသည့် ဂူများ ဖြစ်သည်။ အနောက်နိုင်ငံမှ အုပ်ချုပ်သည့်အချိန်တွင် ဤဂူများကို ဖောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ဂူများတွင် ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် ဂျိန်းဘာသာတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုများ လွှမ်းမိုးလျက်ရှိသည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာဂူတွင် ဗောဓိသတ္တ၏ ပုံများရှိပြီး ဂျိန်းဂူတွင် Adinath, Shantinath နှင့် Pārśva တို့၏ ဂူများ ရှိသည်။ ဤဂူများကို Kathiawad ရှိ ဂျိန်းဘာသာ၏ ကျောက်ဆစ်ရုပ်များ အစောဆုံးရှိခဲ့သည့် နေရာအဖြစ်  သတ်မှတ်ထားကြသည်။

## ဂျိန်းဂူများ၏ အသေးစိတ်အချက်အလက်များ
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံရှိ ဗုဒ္ဓဘာသာ ဘုန်းကြီးကျောင်းများ