open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
သီရိလင်္ကာသမ္မတရွေးကောက်ပွဲ (၂၀၁၀)

တောင်အာရှနိုင်ငံဖြစ်သော သီရိလင်္ကာတွင် တမီလ်ကျားသူပုန်များကို နှိမ်နင်းနိုင်ခဲ့သည့် ပြည်တွင်းစစ်အလွန် သမ္မတရွေးကောက်ပွဲကို ၂၀၁၀ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ၊ ၂၆ ရက်နေ့တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ သီရိလင်္ကာ၏ ဆဌမမြောက် သမ္မတကိုရွေးချယ်ရန် ပြည်သူ ၁၄ သန်းကမဲပေးခဲ့ကြသည်။ လက်ရှိသမ္မတ မာဟင်ဒါ ရာဇာပက်ဆာနှင့် ၎င်း၏လူယုံ ဖြစ်ခဲ့ဖူးသူ စစ်ဦးစီးချုပ်ဟောင်းနှင့် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးဟောင်း ဆာရတ်ဖွန်ဆီကာတို့က အဓိကယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။

ယင်းရွေးကောက်ပွဲကို ရာဇာပက်ဆာက ၎င်း၏သမ္မတသက်တမ်း မကုန်မီ နှစ်နှစ်စောပြုလုပ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ဖွန်ဆီကာက ရာဇာပက်ဆာကို ဖြုတ်ချရန် ပြိုင်ဘက် ၂၀ ဦးပါဝင်သောအဖွဲ့နှင့် ပူးပေါင်းခဲ့သည်။
၂၀၀၉ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာတွင် ဖွန်ဆီကာက သမ္မတရွေးကောက်ပွဲဝင်ပြိုင်မည်ဟု ကြေညာခဲ့ပြီးနောက် အဓိကပြိုင်ဘက်ပါတီများက ၎င်းတို့၏ကိုယ်စားလှယ်လောင်းအဖြစ် အပြည့်အဝ ထောက်ခံခဲ့ကြသည်။ *ပြည်သူတွေအတွက် ပိုမိုကောင်းမွန်တဲ့ လွှတ်တော်ဖြစ်အောင် လုပ်ချင်ပါတယ်။ ဒါတွေကိုလုပ်နိုင်မယ့် အသင့်တော်ဆုံးကတော့ အကြမ်းဖက်မှုကို တိုက်ဖျက်နိုင်ခဲ့တဲ့ သူပေါ့* ဟု ပြိုင်ဘက်ပါတီတစ်ခုဖြစ်သော United National ပါတီခေါင်းဆောင် Ranil Wickrema-singhe က ပြောကြားခဲ့သည်။
သမ္မတရာဇာပက်ဆာ၏ အစ်ကိုများဖြစ်ကြသော ချာမယ်သည် အစိုးရဝန်ကြီးတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ဂိုတပ်ဟာယာက ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး တာဝန်ရယူကာ ဘာဆီလ်က လွှတ်တော်အမတ်တစ်ဦးနှင့် သမ္မတအကြီးတန်း အကြံပေးအဖြစ် ထမ်းဆောင်နေသည်။ သမ္မတရာဇာပက်ဆာကရွေးကောက်ပွဲတွင် မဲအများစုဖြင့် အနိုင်ရမည်ဟု ယုံကြည်ကြောင်း သမ္မတရွေးကောက်ပွဲ မတိုင်မီ ပြောကြားခဲ့သည်။ 
ဖွန်ဆီကာအပေါ် ထောက်ခံသော ညွန့်ပေါင်းပါတီများတွင် အဓိကပြိုင်ဘက် လက်ယာယိမ်းပါတီ နှင့်လက်ဝဲမာ့ခ်ဝါဒီ Tamil Naitonal Alliance TNA ပါဝင်ပြီး TNA ပါတီသည် ယခင်ကတမီလ်သူပုန်များအတွက် ကြားခံအဖွဲ့တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ TNA ပါတီက ဖွန်ဆီကာကို ထောက်ခံမည်ဟု ဆုံးဖြတ်လိုက်သောကြောင့် သီရိလင်္ကာ ကွဲပြားစေသော လျှို့ဝှက် လုပ်ဆောင်မှုဟု သမ္မတအစိုးရအဖွဲ့ ဝေဖန်ခဲ့သည်။ ဇန်နဝါရီ လ ၂၆ရက်နေ့ ရွေးကောက်ပွဲသည် တမီလ်ကျားသူပုန်များနှင့် အစိုးရတပ်များအကြား အပြန်အလှန်တိုက်ခိုက်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၃၇ နှစ်ကြာ ပြည်တွင်းစစ်ပွဲအလွန် ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် အမျိုးသား ပြန်လည်ရင်ကြားစေ့ရေးအတွက် အရေးကြီးဆုံး ခြေလှမ်းဖြစ်သည်ဟု ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂ အထွေအထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ် မစ္စတာဘန်ကီမွန်းက ပြောကြားခဲ့သည်။

## ကိုးကား
၂၀၁၀ ယွိရှုငလျင်

## ပထဝီဝင်အနေအထား 
ချင်းဟိုင်ပြည်နယ်သည် တိဘက်ကုန်းပြင်မြင့်ဒေသ၏ အရှေ့မြောက်စွန်းတွင် တည်ရှိသည်။ ဘူမိဗေဒသဘောအရ အိန္ဒိယကျောက်ချပ်ကြီးနှင့် ယူရေးရှန်းကျောက်ချပ်ကြီးတို့ ဆုံရာဒေသဖြစ်သောကြောင့် ငလျင်ကြောဒေသဖြစ်သည်။ ယခုငလျင်သည် ယွိရှုပြတ်ရွေ့ကြောပေါ်တွင်ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ယင်းသည် နာမည်ကြီး ခွန်းလွန်ပြတ်ရွေ့ကြောမှ တောင်ဘက် ကီလိုမီတာ ၃၀၀ ခန့် (၁၈၆မိုင်) အကွာအဝေးတွင် တည်ရှိသည်။ ငလျင်မကြာခဏလှုပ်လေ့ရှိသောဒေသဖြစ်ပြီး ပြင်းအားအဆင့်(၇)ထက်ကျော်သောငလျင်ကြီးများ မှတ်တမ်းအရသိရသည်။ 
## အပျက်အစီး 
စာသင်ကျောင်းပေါင်း (၁၁)ကျောင်းပျက်စီးသွားသည်။ ဂျဲဂူမြို့တွင် အဆောက်အဦး ၈၅% ပြိုကျပျက်စီးခဲ့သည်။ ယွိရှုမှ ၁၅ကီလိုမီတာအကွာတွင်ရှိသော ယန်စီမြစ်၏ မြစ်လက်တက်ဖြစ်သည့် ပါးထန်မြစ်ပေါ်တွင် တည်ဆောက်ထားသည့် ချန်းကူရေလှောင်တမံသည်လည်း ပျက်စီးခဲ့သည်။ အပူချိန်မှာ ၆ ဒီဂရီ စင်တီဂရိတ်မျှသာရှိသောကြောင့် တရုတ်ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် နှင့် ဒေသခံ တိဘက်ဗုဒ္ဓဘာသာဘုန်းတော်ကြီးများက ကယ်ဆယ်ရေးလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်လျက်ရှိကြသည်။ 
## ငလျင်လှုပ်ပြီးပြီးချင်းတုံ့ပြန်မှု 
တရုတ်သမ္မတ ဟူကျင်ထောင်းနှင့် ဝန်ကြီးချုပ် ဝမ်ကြားပေါင်တို့က ကယ်ဆယ်ရေးလုပ်ငန်းများ အစွမ်းကုန်လုပ်သွားကြရန် အမိန့်ပေးထားသည်။ ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် ဟွေးလျန်ယွိအားချက်ချင်းစေလွှတ်ခဲ့သည်။ ဧပြီလ(၁၅)ရက်နေ့ (ဒေသစံတော်ချိန်ဧပြီလ ၁၆ရက်နေ့) တွင် ဝန်ကြီးချုပ် ဝမ်ကျားပေါင်ကိုယ်တိုင် ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။ အမေရိကန်ကြက်ခြေနီအသင်းက ကနဦးအလှူငွေ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅သောင်းကို ချင်းဟိုင်ပြည်နယ်အစိုးရသို့ ပေးအပ်ခဲ့သည်။ 

## ငလျင်ပွားများ 
ငလျင်ကြီးလှုပ်ပြီးနောက် ငလျင်ပွားများ အများအပြားထပ်မံလှုပ်ခဲ့သည်။ ပြင်းအားအဆင့်(၄)ထက်ကျော်သော ငလျင်များကို ဇယားတွင် ပြသထားသည်။

## ကိုးကား
လွတ်လပ်ရေးကျောက်တိုင်

**လွတ်လပ်ရေးကျောက်တိုင်**သည် ရန်ကုန်မြို့၊ ကျောက်တံတား မြို့နယ်၊ မဟာဗန္ဓုလပန်းခြံအတွင်းတွင် တည်ဆောက်ထားသည့် သမိုင်းဝင် လွတ်လပ်ရေးကျောက်တိုင် ဖြစ်သည်။ လွတ်လပ်ရေးကျောက်တိုင်ကို ၁၉၄၈ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၄ ရက် နံနက် ၈ နာရီတွင် အုတ်မြတ်ချ၍ ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်၊ နိုဝင်ဘာ ၂၆ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ လွတ်လပ်ရေးကျောက်တိုင်၏ အမြင့်ပေမှာ ၁၅၀ ဖြစ်ပြီးဘေးပတ်လည်၌ ကျောက်တိုင် ငယ်ငါးခု ခြံရံလျက်ရှိသည်။ ကျောက်တိုင်၏ ဘေးပတ်လည်တွင် လွတ်လပ်ရေးကြေညာစာတမ်းကို မော်ကွန်းထိုးရေးသားထားသည်။ လွတ်လပ်ရေးမော်ကွန်းကျောက်တိုင် တည်ဆောက်ရေးကော်မီတီ၏ အတွင်းရေးမှူးမှာ ရန်ကုန်မြို့ ဗိုလ်တထောင်မဲဆန္ဒနယ်မှ တိုင်းပြုပြည်ပြုလွှတ်တော်အမတ် ပါလီမန်အတွင်းဝန် သီရိပျံချီဦးသန်းစိန်ဖြစ်သည်။

ထိုကျောက်တိုင်ကို ပုံစံထုတ်ရေးဆွဲသူမှာ အင်ဂျင်နီယာ ဦးအုန်းကြိုင်(မြန်မာ့ပြက္ခဒိန်သုတေသနစာအုပ် ပြုစုသူ)ဖြစ်ပြီး တာဝန်ယူတည်ဆောက်သူမှာ ဗိသုကာ စည်သူဦးတင်ဖြစ်သည်။

## ဗိသုကာပုံစံ 
အလယ်ပင်မကျောက်တိုင်ကြီးနှင့် အရံကျောက်တိုင်ငယ်များကို ငါးမြှောင့်ကြယ် ပုံသဏ္ဌာန် ပြုလုပ်ထားသဖြင့် အထက်မှစီး ၍ကြည့်လျှင် အလံတော်တွင်မြင်ကြရသည့် အတိုင်းကြယ်ကြီးတစ်လုံးတွင် ကြယ်ငါးလုံး ရံလျက် တွေ့မြင်နိုင်သည်။

လွတ်လပ်ရေးကျောက်တိုင် အခြေ ပတ်လည်၌ ခြင်္သေ့ရုပ် ၁ဝ ရုပ် ဝန်းရံစောင့်ကြပ်ပြီး လွတ်လပ်ရေးနှင့်တိုင်းရေးပြည်ရေးဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ကမ္ပည်းမော်ကွန်းရေးထိုးထားသည်။

## ပတ်ဝန်းကျင်ထူးခြားမှု 
လွတ်လပ်ရေးကျောက်တိုင်၏ ဝန်းကျင်၌ ဆူးလေစေတီတော်မြတ်ကြီး၊ တရားရုံးချုပ် အဆောက်အုံဟောင်းကြီး၊ မြို့တော်ခန်းမစသည့် သမိုင်းဝင် ရှေးဟောင်း အဆောက်အအုံများ ရှိသည်။
## အခြားဖတ်ရန်
* လွတ်လပ်ရေးနေ့ (မြန်မာနိုင်ငံ)

## ကိုးကား 
သူရိယသုတစာမျက်နှာ 

ကဏ္ဍ:အထိမ်းအမှတ်ကျောက်တိုင်များ
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း
ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်မြို့
တလမေဒေါ

**တလမေဒေါ** သို့မဟုတ် **တလမည်ဒေါ** ( ၁၃၆၈ – ၁၃၉၀) သည် ဟံသာဝတီဘုရင် ရာဇာဓိရာဇ်၏ ပထမဆုံးဇနီး ဖြစ်သည်။ သူမသည် ရာဇဓိရာဇ်နှင့် အဖေတူ အမေကွဲ မောင်နှမတော်စပ်ပြီး၊ ဖခင်မှာ ဘုရင် ဗညားဦး ဖြစ်ကာ မိခင်မှာ စန္ဒာဒေဝီမိဖုရား ဖြစ်သည်။ 

၁၃၈၃ ခုနှစ် မေလတွင် ရာဇာဓိရာဇ်နှင့် ဒဂုံသို့ ခိုးရာလိုက်ပြေးခဲ့ပြီး ရာဇာဓိရာဇ်နှင့်အတူ ဖခင် ဗညားဦးကို ပုန်ကန်ခဲ့ကြသည်။ ဗညားဦးသည် ထိုပုန်ကန်မှုတွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။

ရာဇာဓိရာဇ် ထီးနန်းဆက်ခံပြီးနောက် တလမေဒေါသည် မိဖုရားသဖွယ် ဖြစ်လာသည်။ သူတို့၏ သားဖြစ်သူမှာ ဘောလောကျန်းထော ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း ရာဇာဓိရာဇ်က ပီယရာဇာဒေဝီအား မိဖုရားခေါင်အဖြစ် တင်မြှောက်ခဲ့ခြင်းသည် တလမေဒေါအား စိတ်ပျက်စေခဲ့သည်။

ရာဇာဓိရာဇ်က တလမေဒေါအား ဖယ်ကျဉ်ခဲ့ပြီး ဗညားဦး အပ်နှင်းခဲ့သော လက်ဝတ်ရတနာများကိုလည်း သိမ်းဆည်းခဲ့သည်။ တလမေဒေါသည် နောက်ပိုင်းတွင် မိမိကိုယ်ကို သေကြောင်းကြံခဲ့သည်။

၁၃၉၀ ခုနှစ်တွင် တလမေဒေါ ကွယ်လွန်ပြီးနောက် ထိုနှစ်မှာပင် ရာဇာဓိရာဇ်သည် သားဖြစ်သူ ၇ နှစ်သားအရွယ် ဘောလောကျန်းထောကို သတ်ရန် အမိန့်ပေးခဲ့သည်။ ဘောလောကျန်းထောသည် အသက်မသေမီတွင် သစ္စာဓိဌာန်တစ်ခုကို ပြုခဲ့သည်။

## ကိုးကား
## ကျမ်းပြုစာရင်း
* 
* 
* 
* 
*
မြန်မာနိုင်ငံဆန်စပါးလုပ်ငန်းအသင်း

**မြန်မာနိုင်ငံဆန်စပါးလုပ်ငန်းအသင်း** (*Myanmar Rice Industry Association-MRIA*) ကို ၂၀၁၀ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁၃ ရက်နေ့တွင် စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ စတင်ဖွဲ့စည်းပြီးနောက် ရက်ပေါင်း ၂၀ အတွင်း၌ပင် ဧရာဝတီတိုင်းအတွင်းရှိ မြို့နယ်ပေါင်း ၂၀ ကျော်နှင့် ပဲခူးတိုင်းအရှေ့ခြမ်း၊ ပဲခူးတိုင်းအနောက်ခြမ်း မြို့နယ်များတွင်ပါ အသင်းများ ထပ်မံတိုးချဲ့ ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်ဟု MRIA ဥက္ကဋ္ဌ ဦးချစ်ခိုင်က ပြောဆိုသည်။
မြန်မာနိုင်ငံဆန်စပါးလုပ်ငန်းအသင်းအနေဖြင့် မြို့နယ်အဆင့် အသင်းများကို ဖွဲ့စည်းရာတွင် ဆန်စပါးကဏ္ဍနှင့် သက်ဆိုင်သည့် နယ်ပယ်လေးခုမှ သက်ဆိုင်သူများကို လျှို့ဝှက်မဲပေးစနစ်ဖြင့် ရွေးချယ်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
*ဆန်စပါးကဏ္ဍနဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ နယ်ပယ်လေးခုဆိုတာက အခြေခံ စိုက်ပျိုးထုတ်လုပ်သူ တောင်သူ၊ ဆန်စက်လုပ်ငန်းရှင်၊ ဆန်စပါးကုန်သည်နဲ့ အခု အခြေခံစိုက်ပျိုးထုတ်လုပ်တဲ့ တောင်သူတွေကို အရင်းအနှီး ပံ့ပိုးမှုပြုလုပ်နေတဲ့ မြို့နယ်အလိုက် ဆန်စပါးအထူးပြုကုမ္ပဏီလုပ်နေတဲ့ သူတွေကိုဆိုလိုတာပါ။ အဲဒီအတွက် မြို့နယ်အဆင့်အသင်းမှာ တောင်သူကစပြီး အထူးပြုကုမ္ပဏီလုပ်ကိုင်သူတွေ အထိပါဝင်ပါတယ်။ မြို့နယ်အဆင့် အသင်းတွေမှာပါဝင်တဲ့သူတွေ ကိုရွေးချယ်တဲ့အခါမှာ လျှို့ဝှက်မဲပေးစနစ်နဲ့ မဲပုံးထောင်ပြီးရွေးပါတယ်* ဟု ဦးချစ်ခိုင်က ရှင်းပြခဲ့သည်။
*ဆန်စပါး အဓိကစိုက်ပျိုး ထုတ်လုပ်တဲ့ တိုင်းနဲ့ပြည်နယ်အားလုံးမှာ ဖွဲ့စည်းဖို့စီစဉ်ထားတယ်။ အခု စိုက်ပျိုးစရိတ်၊ သွင်းအားစုတွေ ကို ပံ့ပိုးပေးတယ်။ အခု ဒေသတိုင်း မှာ တောင်သူတွေစိုက်ပျိုးနေတဲ့ မျိုးတွေက အနည်းဆုံးငါးမျိုး၊ ခြောက်မျိုး လောက်ရောထွေးနေတဲ့ စပါးမျိုးတွေ ဖြစ်နေတယ်။ နိုင်ငံတကာ ဈေးကွက်ဝင်တဲ့မျိုးနဲ့ ပြည်တွင်းဈေးကွက်ဝင်မျိုးကို အရင်ဆုံးခွဲခြားမယ်။ ပြီးတဲ့အခါ ရှိပြီးသားလက်ရှိဒေသ မျိုးတွေကို ပြန်သန့်စင်မယ်။ ဆန်စက်တွေရဲ့နည်းပညာ၊ အရည်အသွေးတွေကို မြှင့်သွားဖို့ရှိတယ်။ ဆန်စပါး ထွက်ရှိမှု၊ စားသုံးမှုနဲ့ ပြည်ပတင်ပို့မှုအပိုင်းတွေ တည်ငြိမ်ဖို့အတွက် အခုကတည်းက အစီအစဉ်တွေ ဆွဲနေပါတယ်*ဟု ဦးချစ်ခိုင်က ရှင်းပြခဲ့သည်။
## ကိုးကား 
Weekly Eleven News Journal

ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံအခြေစိုက် အဖွဲ့အစည်းများ
ဓာတုအလီ

**ဓာတုအလီ** (၃၀ နိုဝင်ဘာ ၁၉၄၁ - ၂၅ ဇန္နဝါရီ ၂၀၁၀) ဟု ထင်ရှားသောဆက်ဒမ်ဟူစိန်၏လက်ရုံးတစ်ဆူဖြစ်သည့် ဝမ်းကွဲညီ **အလီ ဟာဆန် အယ်လ် မာဂျစ်**အား လူမျိုးသုဉ်းသတ်ဖြတ်မှု စွဲချက်ဖြင့် ၂၀၁၀ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် ကြိုးပေးကွပ်မျက်ခဲ့သည်။ လူသတ်မှုနှင့် လူမျိုးသုဉ်းသတ်ဖြတ်မှု ၁၃ မှုတွင် ပြစ်မှုထင်ရှားသဖြင့် ကြိုးပေးကွပ်မျက်ခဲ့ကြောင်း အီရတ်အစိုးရက ပြောကြားခဲ့သည်။ အီရတ်ရှိ ကာ့ဒ်လူမျိုး ၅၀၀၀ အား ဓာတုအဆိပ်ငွေ့ဖြင့် သတ်ဖြတ်ခဲ့မှု အပါအဝင် သီးခြားပြစ်မှု လေးခုဖြင့် သေဒဏ်လေးကြိမ်ချမှတ်ခံခဲ့ရသည်။

ဓာတုအလီကို ၂၀၀၃ ခုနှစ်က ဖမ်းဆီးမိ ခဲ့ပြီးနောက် အမေရိကန်တွင် ထိန်းသိမ်း စစ်ဆေးနေခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ကြိုးမပေးမီ ၂၄ နာရီ အလိုတွင်မှ ကြိုးပေးရန် အီရတ်အာဏာပိုင်များထံ လွှဲပြောင်းပေးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ်က အီရတ်ရှိ ကာ့ဒ်လူမျိုး တစ်သိန်းကျော်ကို ဟူစိန်အစိုးရကသတ်ဖြတ်ခဲ့သည့် အန်ဖဲလ်လှုပ်ရှားမှုတွင် အယ်လ်မာဂျစ်သည် ဟာလဘ်ဂျာရွာကို အဆိပ်ငွေ့ဖြင့် တိုက်ခိုက်ခဲ့ကာ ဖျက်ဆီးခဲ့သောကြောင့် ဓာတုအလီဟု အမည်တွင်ခဲ့သည်။ ယင်းဆောင်ရွက်မှုသည် အရပ်သားတို့အား အဆိပ်ငွေ့ဖြင့် တိုက်ခိုက်မှုများထဲတွင် အဆိုးရွားဆုံး အဖြစ် သမိုင်းမှတ်တမ်းဝင်ခဲ့သည်။

၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင် ရှီးယိုက်မူဆလင်များက ဆက်ဒမ်ဟူစိန်ကိုတွန်းလှန်ရန်ကြိုးပမ်းမှုအား နှိမ်နင်းပစ်ခဲ့ခြင်း၊ ၁၉၉၉ ခုနှစ်က ဘဂ္ဂဒက်တွင် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော တော်လှန်ရေးလှုပ်ရှားမှုကို နှိမ်နင်းခဲ့ခြင်းတို့ကြောင့်လည်း အယ်လ်မာဂျစ်ကို သီးခြားစီ သေဒဏ်ချမှတ်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၁ ခုနှစ်က ရှီးယိုက်မူဆလင်များ၏ ထကြွမှု ကို နှိမ်နင်းခဲ့ရာ၌ ရှီးယိုက်မူဆလင် ၁၀၀,၀၀၀ အထိ သေဆုံးခဲ့သည်။

အီရတ်ဆွန်နီအာရပ် ဒုတိယသမ္မတ တာရစ်အယ်လ်ဟာရှီမီက သေဒဏ် ချမှတ်ထားမှုနှင့်ပတ်သက်ပြီး လက်မှတ်ထိုးရန် နှောင့်နှေးနေသောကြောင့် အယ်လ်မာဂျစ်နှင့်အခြား တရားခံများအား ကြိုးမပေးနိုင် ဖြစ်နေခဲ့သည်။ အီရတ်ဥပဒေအရ ကြိုးပေးကွပ်မျက်ရန် သမ္မတနှင့် ဒုတိယသမ္မတနှစ်ဦး ပါဝင်သော သမ္မတကောင်စီဝင်အားလုံးက လက်မှတ်ထိုးရန် လိုအပ်သည်။

## ကိုးကား 
Weekly Eleven News Journal
လားဟူခေါ့ဂျားပွဲတော်

လားဟူလူမျိုးတို့၏ နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ကို **လားဟူခေါ့ဂျားပွဲ**ဟု ခေါ်သည်။ နှစ်သစ်ကူးရက်မှာ ဇန်နဝါရီ လ ၁၆ ရက်နေ့ ဖြစ်ပြီး ပွဲတော်ရက်အတွင်း နေ့စဉ် လားဟူရိုးရာမြေဝိုင်းနှင့် ဘူးပလွေအက၊ အိုးစည်လင်းကွင်းအကနှင့် လားဟူတို့၏ နာမည်ကြီး အကများကို ဖျော်ဖြေလေ့ရှိကြသည်။ ညပိုင်းတွင် ခေတ်ပေါ် တေးဂီတဝိုင်းဖြင့် ဧည့်ခံလေ့ရှိပြီး ၁၆ ရက်နေ့ညတွင် မီးရှူးမီးပန်းဖောက်၍ နှစ်သစ်ကိုကြို ဆိုကြသည်။ ၂၀၁၀ခုနှစ် နှစ်သစ်မှာ ကျားနှစ်ဖြစ်ပြီး နှစ်ဟောင်းမှာ နွားနှစ်ဖြစ်သည်။

လားဟူလူမျိုးသည် ဘူးသီးမှပေါက်ဖွားလာခဲ့သည်ဟု ပုံပြင်ဆိုစမှတ်ရှိခဲ့သဖြင့် ယနေ့လားဟူလူမျိုးတိုရဲ့သင်္ကေတမှာ ဘူးသီးဖြစ်သည်။ လားဟူပြက္ခဒိန်တွင် နေ့ရက်ကို တိရစ္ဆာန် ၁၂ မျိုး၏ အမည်များဖြစ်သော မြင်း၊ သိုး၊ မျောက်၊ ကြက်၊ ခွေး၊ ဝက်၊ ကြွက်၊ နွား၊ ကျား၊ ယုန်၊ နဂါးနှင့် မြွေကိုပတ်လည်ရေတွက်ပါသည်။ တရုတ်ရေတွက်နည်းနှင့် တူသည်။ ၁၂ ရက်ကို တပြန်ဟု တွက်ပါသည်။ တလ၏နေ့ရက်ရေတွက်ပုံမှာ တရုတ်နှင့်တူသော်လည်း နှစ်သစ်ကူးရက်မှာတော့ တရုတ်နှင့် လေးနှစ်တွင်တကြိမ်သာတူသည်။ ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် ကျိုင်းတုံလားဟူယဉ်ကျေးမှုအဖွဲ့က ကမကထပြုပြီး ပြုလုပ်ခဲ့သော ဆုံးဖြတ်ချက်အရ မြန်မာလ တပို့တွဲ့လဆန်း တရက်နေ့သည်ရှေးလားဟူရက် လရေတွက်ချက်နှင့်အညီ လားဟူနှစ်သစ်ကူးနေ့ဖြစ်ကြောင်း မြန်မာပြည်တွင် သတ်မှတ်ကျင်းပလာကြသည်။ နှစ်သစ်ကူးရက်ကို ထင်းရူးအဖူးသစ်ထွက်ချိန်၊ မက်မွန် မက်မန်းပွင့်ချိန်သည် လားဟူနှစ်သစ်ကူးနေ့ဖြစ်သည်ဟု ရှေးလားဟူလူကြီးပြောပြခြင်းကြောင်း အစဉ်အဆက်မှတ်သားခဲ့ကြသည်။

အချို့လားဟူတို့ကတရုတ်နှစ်သစ်ကူးကိုလားဟူနှစ်သစ်ကူးအဖြစ်ကျင်းပကြသကဲ့သို့အချို့လားဟူများက ခရစ်ပြက္ခဒိန် အတိုင်း ဇန္နဝါရီလ ၁ ရက်နေ့မှာ ကျင်းပကြသည်။ လားဟူလူမျိုးသည်နှစ်သစ်ကူးပွဲရက်ကို အများစုက ၇ ရက် ၇ ည သတ်မှတ်ကြပြီး အချို့က တစ်လတင်းတင်း ကျင်းပကြသည်။ နှစ်သစ်ကူးအကြိုတရက် (နေ့ဟောင်း) မှာ အိမ်တွင်းအိမ်ပြင် ရပ်ရွာ ထောင့်စေ့မကျန် သန့်ရှင်းရေးလုပ်ကြသည်။ 

နီးစပ်ရာ ချောင်းနဘေးသို့သွား၍ အိပ်ယာခင်း၊ စောင်များ ကိုလျော်ဖွတ်ကြသည်။ နှစ်သစ်ကူး ပထမနေ့မနက်စောစော ကြက်တွန်သံကြားတာနဲ့နှစ်သစ်ကိုကြိုဆိုတဲ့အနေနဲ့ အိမ်တိုင်း ကိုယ့်မှာရှိတဲ့တူမီးသေနတ် သို့မဟုတ် ဗျောက်အိုးများကိုဖောက်ကြသည်။ အိမ်တိုင်းကကောင်းညင်းထောင်းပြီး ခေါပုတ်လုပ်စားကြသည်။ တစ်အိမ် ဝက်ကောင်၊ သို့မဟုတ် မတတ်နိုင်သည့် အိမ်ထောင်စုများက စုပေါင်းပြီး ဝက်ပေါ်ကြသည်။ လားဟူ၏ယဉ်ကျေးမှုအတိုင်း ဝက်လည်းချောင်းတွေကို ရွာသူကြီးကိုဆက်သကြရသည်။ လူငယ်များက နှစ်သစ်ကူးနေ့တွင် သူ့ထက်ငါဦးအောင် ရေသန့်ဦးကို ချောင်းထဲဆင်းခပ်ကြသည်။ ရလာသည့် ရေသန့်ရေဦးကို မိမိတိုရဲ့ဆိုင်ရာ မိဘလူကြီးတွေကို လက်ဆေးကန်တော့ကြသည်။ နောက်ပြီး ကျေးရွာလူကြီး အိမ်တွေကို ကောက်ညင်းနှင့်ပြုလုပ်ထားသော ခေါပုတ်၊ ဝက်သားတတွဲ အိမ်စေ့ချပေးပြီးလက်ဆေးကန်တော့ ကုသိုလ်ယူကြသည်။ နှစ်ဟောင်းက မကျေနပ်သောအချက်တွေရှိပါက အချင်းချင်းခွင့်လွှတ်ပြီး နှစ်သစ်မှာ မေတ္တာတရားနဲ့ အေးအေးချမ်းချမ်းနေသွားကြရန် ရည်ရွယ်ပြီးလက်ရေဆေးကြခြင်း ဖြစ်သည်ဟု  ဆိုသည်။ ကျန်သည့် ရက်များတွင် ကျေးရွာသားတွေရဲ့ဆန္ဒအတိုင်း ပွဲကရက်၊ ဂျင်ပေါက်ရက်နှင့်အမျိုးသမီးနှင့် ဆိုင်သည့်ပွဲတွေ သတ်မှတ်ကြသည်။ ဘူးသစ်နှင့်ပြုလုပ်ထားသည့် နှဲမှုတ်ပြီး အိုးစည် မောင်းသီးခတ်ကာ ပျော်ပျော်ပါးပါးတနေကုန်ကခုန်ကြသည်။ အုပ်စုဖွဲ့ ဂျင်ပေါက်ပွဲ၊ ပျိုရွယ်သူတွေကတော့ ပိတ်စဘောလုံးကိုစုံတွဲ ပစ်ကစားရင်း ထိုပွဲတွင် ချစ်သူရှာတတ်ကြသည်။  

သတ္တမအကြိမ်မြောက် တာချီလိတ်ခရိုင် လားဟူ(စုပေါင်း)နှစ်သစ်ကူးပွဲတော် လားဟူခေါ့ဂျားပွဲကို ၂၀၁၀ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁၄ ရက်မှ ၁၆ ရက်နေ့အထိ တာချီလိတ်မြို့ရှိ ရှမ်းရိုးမကွင်းပြင်တွင် လားဟူရိုးရာ ဝတ်စုံပြည့်ဖြင့် စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပခဲ့ကြသည်။

## ကိုးကား 
Weekly Eleven News Journal
သင်္ဃန်းကျွန်းဈေးကြီးမီးလောင်မှု(၂၀၁၀)

ရန်ကုန်မြို့၊ သင်္ဃန်းကျွန်းမြို့နယ်၊ လေးထောင့်ကန်လမ်းမပေါ်ရှိ သင်္ဃန်းကျွန်းဈေးကြီးတွင် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ၊ ၁၂ရက်နေ့ ည ၇ နာရီ မိနစ် ၃၀ ဝန်းကျင် အချိန်က မီးလောင်ကျွမ်းမှု ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။

မီးလောင်ကျွမ်းမှုမှာ ည ၇နာရီ ၃၀မိနစ်အချိန်တွင် စတင်လောင်ကျွမ်းခဲ့ပြီး ည ၉နာရီ ၃၀ မိနစ်အချိန်ခန့်တွင် ဈေးကြီးတစ်ခုလုံးနီးပါး လောင်ကျွမ်းခဲ့ပြီးနောက် မီးညွန့်ကျိုးသွားခဲ့ပြီး ည ၉ နာရီ မိနစ် ၅၀ ခန့်တွင် အပြီးသတ်ငြိမ်းသတ်နိုင်ခဲ့သည်။ ၎င်းသင်္ဃန်းကျွန်းဈေးကြီး မီးလောင်မှုမှာ ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်အတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ် ဆုံးရှုံးမှုအများဆုံး မီးလောင်ကျွမ်းမှု ဖြစ်နိုင်ကြောင်း သိရသည်။
## ကိုးကား 
Weekly Eleven News Journal
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားသော မီးလောင်မှုများ
ကဏ္ဍ:၂၀၁၀ ဖြစ်ရပ်များ
ဗကလေး (ကာတွန်း)

ဦးဗကလေးသည် ၁၉၁၈ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၂ ရက်နေ့တွင် အဖဦးစံလှ၊ အမိဒေါ်အေးပုံတို့မှ ရခိုင်ပြည်နယ် သံတွဲမြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့သူတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ သံတွဲဟိုက်စကူးကျောင်းမှ အခြေခံပညာအထက် တန်းအောင်မြင်ခဲ့ပြီး ၁၉၃၆ ခုနှစ် စစ်ကြိုခေတ် နောက်ဆုံးကာလတွင် မြန်မာပြည် ပန်းချီအသင်းကြီး၏ အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဦးငွေကိုင်၊ ဦးဘဂျမ်း၊ ဗိသုကာဦးသာထွန်း၊ ဆရာဆောင်၊ ဦးဗကြည်၊ ဦးဟိန်စွန်း၊ ဦးအုန်းလွင်၊ ဦးစံဝင်းအစရှိသော ပန်းချီကာတွန်းပညာရှင်များ နှင့်အတူ ပန်းချီကာတွန်းများ ရေးဆွဲ ခဲ့သည်။

ဦးဗကလေးကား ဦးနုရေးသော *လူထုအောင်သံပြဇာတ်* ကို သရုပ်ဖော် ပန်းချီဆွဲ၍ နိုင်ငံခြား အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုမှ ဆေးရောင်စုံ/ စာမျက်နှာ အချောဖြင့် ထုတ်ဝေပေးသဖြင့် လူထုအောင်သံဖြင့်ပင် ဦးဗကလေးကား နာမည်ကြီးခဲ့သည်။ ဦးဗကလေးကား ကာတွန်းဆရာ အဖြစ် ရပ်တည်ခဲ့သည်။

သူရိယ၊ ရန်ကုန်၊ တိုးတက်ရေးသတင်း စာများနှင့် ဒီးဒုတ်ရယ်ရွှင်ဖွယ် ဂျာနယ်နှင့် အခြားဂျာနယ် မဂ္ဂဇင်းများတို့တွင် ကာတွန်း ရုပ်ပြောင်‎များ ရေးဆွဲခဲ့သည်။ ၁၉၅၅ ခုနှစ် တွင် ကလေးသတင်းစာ ထုတ်ဝေခဲ့ပြီး ဗြိတိသျဘားမား ညွန့်မြန်မာ ရုပ်ရှင်ကုမ္ပဏီအတွက် အဝီစိသံစုံသွင်း မြန်မာကာတွန်းရုပ်ရှင်ကား၊ ဘုန်းဝင်းရုပ်ရှင် ကုမ္ပဏီအတွက် ဖိုးလနတ်သား၊ ဒိုင်းမွန်းရုပ်ရှင် ကုမ္ပဏီအတွက် သဌေးမင်း၊ ရွှေခြင်္သေ့ရုပ်ရှင်ကုမ္ပဏီအတွက် ကော်ဇောပျံ၊ ဘီပီအိုင်ရုပ်ရှင် ကုမ္ပဏီအတွက် အိမ်ရှင်မ၊ ဒို့ရန်သူ ဆေးရောင်စုံ အသံထွက်ကာတွန်း ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများကို ရိုက်ကူးပေးခဲ့သည်။

လုံးချင်းဝတ္ထု၊ ဆောင်းပါး၊ ကာတွန်း၊ ပုံပြင် အမျိုးပေါင်း ၁၂ဝ ခန့် ထုတ်ဝေခဲ့ပြီး ၁၉၅၂ ခုနှစ် မနီလာတွင် ရိုက်နှိပ်ခဲ့သော လူထုအောင်သံ ဆေးရောင်စုံကာတွန်း စာအုပ် မှာ အကျော်ကြားဆုံး ဖြစ်ခဲ့သည်။

## ဘဝနိဂုံး 
ကာတွန်းဆရာကြီး ဦးဗကလေးသည် ရန်ကုန်မြို့၌ ၂၀၀၉ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၉ ရက်နေ့က ကွယ်လွန်သွားခဲ့သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် အသက် ၉၂ နှစ်ရှိပြီဖြစ်သည်။ 

## ကိုးကား
၂၀၁၀ နိုင်ဂျားနိုင်ငံ စစ်ဘက်အာဏာသိမ်းမှု

အာဖရိကတိုက် အနောက်ပိုင်း နိုင်ဂျားနိုင်ငံတွင် ၂၀၁၀ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီ လ ၁၈ ရက်နေ့က စစ်ဘက်မှ အာဏာသိမ်းယူမှုဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ သမ္မတမာမာဒူတန်ဂျာနှင့် ၎င်း၏ ဝန်ကြီးများ မြို့တော်နီရာမီတွင် အပတ်စဉ်ဝန်ကြီးအဖွဲ့အစည်းအဝေးပြုလုပ်နေစဉ် ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက် ဖမ်းဆီးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ယင်းပစ်ခတ်မှုများတွင် စစ်သားသုံးဦး သေဆုံးခဲ့သည်။ ယင်းနောက်တွင် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ရပ်စဲခဲ့ပြီး နိုင်ငံပိုင်အဖွဲ့အစည်းများအား ဖျက်သိမ်းခဲ့သည်။ အာဏာသိမ်းခေါင်းဆောင်များသည် ဒီမိုကရေစီပြန်လည်ဖော်ဆောင်ရေး အချုပ်အခြာကောင်စီကို တည်ထောင်လိုက်ပြီး အကြီးတန်း စစ်ဘက်အရာရှိတစ်ဦးဖြစ်သူ ဗိုလ်မှူးကြီးဆာလူးဂျီဘိုက ဦးဆောင်ခဲ့သည်။

သမ္မတတန်ဂျာသည် ပြီးခဲ့သည့်ဩဂုတ်လအတွင်း သမ္မတ သက်တမ်းကန့်သတ်ထားမှုကို အငြင်းပွားဖွယ်ဆန္ဒခံယူပွဲကျင်းပကာ ပြင်ဆင်ခဲ့ကာ သမ္မတနေရာကို ဆက်လက်ဆုပ်ကိုင်ရန် ကြိုးစားခဲ့ခြင်းကြောင့် အာဏာသိမ်းမှုဖြစ်ပွားရခြင်း ဖြစ်နိုင်ကြောင်း လေ့လာသူတို့ကသုံးသပ်ကြသည်။ ယင်းကိစ္စကို ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က အတိုက်အခံပါတီများ၊ အလုပ်သမားသမဂ္ဂများနှင့် လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့များက ကန့်ကွက်ခဲ့ကြသည်။ ယခုအာဏာသိမ်းမှုကို ၎င်းအဖွဲ့အစည်းများကကြိုဆိုခဲ့သော်လည်း ဒီမိုကရေစီပြန်လည်ဖော်ဆောင်ပေးမည်ဟူသော ကတိကဝတ် တည်ရန် တောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။

အသက် ၇၁ နှစ်အရွယ်ရှိ စစ်ဘက်အရာရှိဟောင်း တန်ဂျာသည် ၁၉၉၉ ခုနှစ်ကပထမအကြိမ် သမ္မတသက်တမ်းအတွက် ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခံခဲ့ရပြီး ၂၀၀၄ တွင် ဒုတိယသက် တမ်းအတွက် ထပ်မံအရွေးခံခဲ့ရသည်။ ဒုတိယသက်တမ်းမှာ ပြီးခဲ့သည့်ဒီဇင်ဘာလတွင် သက်တမ်းကုန်ပြီဖြစ်သော်လည်း နောက်ထပ် သက်တမ်းတိုးနိုင်ရန် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ သမ္မတတန်ဂျာကို လုံခြုံဘေးကင်းစွာ ထားရှိထားကြောင်း အာဏာသိမ်းအဖွဲ့က ထုတ်ပြန်သည်။ ယခုဖြစ်စဉ်ကြောင့် အာဖရိကသမဂ္ဂက နိုင်ဂျာနိုင်ငံကို အဖွဲ့မှ ထုတ်ပယ်ခဲ့သလို ကုလသမဂ္ဂ အထွေအထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ် မစ္စတာဘန်ကီမွန်းကလည်း ဝေဖန်ခဲ့သည်။

အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုကမူ ဒီမိုကရေစီစနစ်သို့လျင်မြန် စွာပြန်သွားရန်နှင့်တရားမျတသော ရွေးကောက်ပွဲများဆောလျင်စွာ ကျင်းပပေးရေး တောင်းဆိုခဲ့သည်။ 

နိုင်ဂျားအာဏာသိမ်းဆောင်များသည် နိုင်ငံကို ဒီမိုကရေစီအုပ်ချုပ်မှုစနစ်သို့ ပြန်သွားရန် လုပ်ဆောင်လျက်ရှိကြောင်း ကုလသမဂ္ဂ အနောက်အာဖရိကဆိုင်ရာ အထူးကိုယ်စားလှယ် ဆာအိဒီဂျင်နစ်က ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၁ ရက်နေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။ လူဦးရေ ၁၅ သန်းမျှရှိသော နိုင်ဂျားနိုင်ငံတွင် ပြည်သူအများစုက အာဏာသိမ်းမှုကို ထောက်ခံသည့်အသွင် ရှိကြောင်း ကုလအရာရှိဒီဂျင်နစ်က ပြောကြားခဲ့သည်။

## ကိုးကား
လွတ်လပ်ရေးကြေညာစာတမ်း

ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော်သည် ၁၉၄၈ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ (၄) ရက်နေ့ နံနက် (၄) နာရီ မိနစ် (၂၀) အချိန်တွင် နယ်ချဲ့ဗြိတိသျှတို့၏ ကိုလိုနီကျွန်ဘဝမှ လွတ်မြောက်ခဲ့သည်။ အဆိုပါ လွတ်လပ်ရေးနေ့တွင် ထုတ်ပြန်ကြေညာသော လွတ်လပ်ရေးကြေညာစာတမ်းအပြည့်အစုံမှာ -

## ရေးသားသူများ 
အဆိုပါ လွတ်လပ်ရေးကြေညာစာ တမ်းရေးသူများမှာ ဦးသိန်းဟန်(ဆရာ ဇော်ဂျီ)၊ ဦးဝန်(မင်းသုဝဏ်)၊ ဆရာယော (ဆရာဇေယျ)၊ ဆရာဦးအုန်းဖေ(တက်တိုး)၊ ဦးဝင်းစိန် (တင့်တယ်)စသူတို့ဖြစ်ကြသည်။

## အင်္ဂလိပ်ဘာသာပြန်သူ 
လွတ်လပ်ရေးကြေညာစာတမ်း၊ အင်္ဂလိပ်ပြန်ဆိုချက်ပထမမူကြမ်းကို ဒေါက်တာမောင်မောင်ရေးရန် ဦးသန့်၊ ဦးခင်မောင် (တောသား)၊ ဦးခင်ဇော်(ကေ)တို့က တာဝန်ပေးသည်။ အင်္ဂလိပ်ဘာသာ ပြန်ဆိုချက်မူကြမ်းကို အဆိုပါဆရာများက ပြင်ဆင် တည်းဖြတ် အတည်ပြုကြသည်။

## ကိုးကား 
သူရိယသုတစာမျက်နှာ 

## ပြင်ပလင့်များ 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း
နရပတိ (အင်းဝ)

**နရပတိ (အင်းဝ)** (၇ ဇွန် ၁၄၁၃ – ၂၄ ဇူလိုင် ၁၄၆၈) သည် အင်းဝထီးနန်းကို ၁၄၄၂ မှ ၁၄၆၈ အထိ အုပ်စိုးခဲ့သော ဘုရင်တစ်ပါး ဖြစ်သည်။  

## ငယ်ဘဝ 
မိုးညှင်းမင်းတရားနှင့် ရှင်မြတ်လှတို့၏ သားတော်အငယ် ဖြစ်သည်။  

## အိမ်နိမ့်ဘဝ 
သီဟသူထံတွင် ကွမ်းရေကိုင်အဖြစ် အမှုထမ်းစဉ် အင်းဘဲရွာကို စားရသည်။ 

သီဟသူ အောင်ပင်လယ်တွင် လွန်သည်နောက် တိုင်းရေးပြည်ရာရှုပ်ထွေးစဉ် ရည်ငံရင်းဖြစ်သည့် တန်ဆောင်းမိဖုရားထံ၌ ကွမ်းခွက်ကိုင်အဖြစ် အမှုထမ်းသော မိလှညှက်ကို ခေါ်ကာ ဖခင်ရှိရာ မိုးညှင်းသို့ သွားသည်။ မိုးညှင်းသတိုးက ဝန်းသိုကို စားစေသည်။ 

မိုးညှင်းမင်း အင်းဝ၌ နန်းတက်သည်နောက် နော်ရထာဘွဲ့နှင့် ကန္နီကို ပေးသည်။ 

နောက် သီဟသူဘွဲ့နှင့် ပြည်မြို့ကို စားရလေသည်။ 

## နန်းစံကာလ 
ခမည်းတော်နှင့် နောင်တော်အရိုက်အရာ အဝထီးနန်းကိုစိုးစံတော်မူရန် ပြည်မှ အဝသို့ ဆန်ရာတွင် မိကျောင်း တစ်ကောင်သည် ဖောင်တော်နောက်ကသည် ရှေ့သို့ကူးသန်းပြေးလေ၏။ ရှေ့တော်မှ ချီတက်သော တပ်သားတို့က တွေ့မြင်ကြရာ မိကျောင်းကို ထိုးခုတ်သတ်ဖြတ်ကြလျှင် နောက်သို့ဆုတ်၍ ပြန်လည်သေ၏။ ထိုအခါ ပြည်မင်းသီဟသူက ပညာရှိ နန္ဒသူအမတ်အား မေးလေရာ -
::မြင်တွေ့ရသော နိမိတ်မှာ သားတော်အစဉ် မြေးတော်အဆက် မြစ်တော်အညွန့်တို့ မင်းချည်းဖြစ်တော်မူမည်။ အရှင်မှာကား ပြည်မြို့သို့ ပြန်လည်၍ နတ်ပြည်စံတော်မူရမည့် နိမိတ်ဖြစ်ကြောင်းပါဟု လျှောက်တင်သည်။

အင်းဝသို့ရောက်လျှင် ပညာရှိမှူးမတ်တို့နှင့် တိုင်ပင်တော် မူပြီးလျှင် သက္ကရာဇ် (၈၀၄)ခု၊ ကဆုန်လပြည့်ကျော် (၁)ရက်၊ သောကြာနေ့ နက္ခတ် ၂၃-လုံး တူလဂ်တွင် နန်းတက်သည်။ "'သီရိတြိဘဝနာဒိတျာပဝရနရပတိ မဟာရာဇာဓိပတိ"' ဘွဲ့တော်ခံယူသည်။ မိဘုရားမှာ "'အတုလသိရီမဟာဓမ္မရာဇဒေဝီ"' ဘွဲ့တော်ခံသည်။ သားတော်အကြီးအား မဟာသီဟသူ အမည်ဖြင့် အိမ်ရှေ့အပ်နှင်းသည်။

## ကိုးကား
ပါပူအာနယူးဂီနီငလျင်(၂၀၁၀)

လှုပ်သောနေရာ (ငလျင်ဗဟိုချက်မ) = ပါပူအာနယူးဂီနီနိုင်ငံ၊ ပစိဖိတ်ပြည်နယ်၊ လေးမြို့၏ အရှေ့ဘက် ၂၉ကီလိုမီတာ (၁၈မိုင်)အကွာ။
လှုပ်သောအချိန် = ဒေသစံတော်ချိန် ၂၀၁၀ခုနှစ်၊ ဧပြီလ (၁၈)ရက်နေ့၊ နံနက် ၉နာရီ ၁၅မိနစ်။ 
ဂရင်းနစ်စံတော်ချိန် ဧပြီလ (၁၇)ရက်နေ့ ည ၁၁နာရီ ၁၅မိနစ်။
ငလျင်ပြင်းအား = ၆.၃
ဆူနာမီသတိပေးချက်မထွက်ပါ။
ငလျင်ဖြစ်ပွားရာအနက် = ၆၆ကီလိုမီတာ (၄၁မိုင်)
အပျက်အစီး = အနည်းငယ်သာရှိ
သားအိမ်

**သားအိမ်**သည် လူအပါအဝင် နို့တိုက်သတ္တဝါ အများစု၏ မမျိုးပွားအင်္ဂါ တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ သားအိမ်ခေါင်းသည် သားအိမ်လမ်းကြောင်းမှ မအင်္ဂါသို့ ပွင့်ထွက်နေပြီး အခြားတစ်ဖက်တွင် သားဥပြွန်နှင့် ဆက်လျက်ရှိသည်။ အမသတ္တဝါများ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်တွင် အထူးသဖြင့် အချင်းပါ နို့တိုက်သတ္တဝါများတွင် ကိုယ်ဝန်ဆောင်သည့် ကာလပတ်လုံး သန္ဓေသားသည် သားအိမ်အတွင်း၌ ကြီးထွားဖွံ့ဖြိုးသည်။ အမသတ္တဝါများ သန္ဓေသား အရွယ်တွင် သားအိမ် ၂ ခု ဖွံ့ဖြိုးလာပြီး အချင်းပါ နို့တိုက်သတ္တဝါများတွင် မျိုးစိတ်အလိုက် တစ်ခုတည်းအဖြစ် လုံးဝ သို့မဟုတ် တစိတ်တဒေသ ပေါင်းစည်း သွားလေ့ရှိသည်။ အချို့မျိုးစိတ်များတွင် သားအိမ် ၂ ခု ရှိသော်လည်း ၁ ခုမှာ အသုံးမဝင်ပေ။
ဒုတိယ မင်းခေါင်

**ဒုတိယ မင်းခေါင်** (9 October 1446 – 7 April 1501) သည် မင်းခေါင်ကြီး၏နောက် နှစ်ပေါင်း ၅၉ နှစ်အလွန် ၈၄၂ ခုနှစ် (၁၄၈၀) တွင် အင်းဝနန်းကိုစံမြန်း
သည်။ ဒုတိယမင်းခေါင်သည် မိုးညှင်းမင်းတရား၏ သားတော်အငယ် နရပတိ၏ သားတော် ပြည်စုန်မင်းသီဟသူ၏ သားတော်ဖြစ်၏။ 
ဒုတိယမင်းခေါင် လက်ထက်တွင် ညီတော် စလင်းမင်း၊ ရမည်းသင်းမင်း၊ ဘထွေးတော် ပြည်မင်းတို့ ခြားနားကြသည်။ မြောက်ဘက်၌ မြေဒူး၊ ငရနဲကို ရှမ်းတို့ အထိအပါး 
များသည်။
သားတော်ကို သီဟသူအမည်နှင့် မင်းမြှောက်သည်။ 
နန်းတစ်ခုတည်းပေါ်တွင် မင်း ၂ ပါး ထီးဖြူဆောင်း၍ မင်းပြိုင် 
အုပ်စိုးသည်။ သီဟသူသည် သက္ကရာဇ် ၈၆၂ ခုနှစ် (၁၅၀၁) တွင် 
အနိစ္စရောက်သည်။
#### မြင်းစီးကောင်းသော ဒုတိယမင်းခေါင်
အင်းဝ ဒုတိယမင်းခေါင် (၈၄၂-၈၆၃)သည် သီလ ၊ သမာဓိ ၊ ပညာနှင့် ပြည့်စုံ၍ အတတ် ၁၈ ပါးကို တတ်တော်မူသည်။ အထူးသဖြင့် လေးအတတ်နှင့် မြင်းစီးအတတ်ကို ပိုမို၍ တတ်တော်မူ၏။

ဤမင်းသည် မြင်းစီးခြင်း ၁၇ ပါး တတ်သည်ဟု ကျော်စော၏။

( ၁) မြင်းပြေးစဉ်တွင် ခြေစုံရပ်၍ စီးခြင်း၊

(၂) မြင်းပြေးစဉ်တွင် ခြေတစ်ဖက်သာ ရပ်၍ စီးခြင်း၊

( ၃) မြင်းပြေးစဉ်တွင် မှောက်ခုံ ၊ အလျား ၊ က တွင် ဝပ်၍ ကဦး ၊ ကညောင်း ပြောင်းခြင်း (ကဦး = ကုန်းရှေ့ ၊ ကညောင်း = ကုန်းနောက်)

( ၄) မြင်းပြေးစဉ်တွင် က ၌ လက်တစ်ဖက်ပြု၍ ဘယ်ညာပြောင်းခြင်း၊

( ၅) မြင်းပြေးစဉ်တွင် ချပ်ဝတ်ခြင်း ၊ ဓား လှံ လဲလှယ်ဖယ်ခြင်း၊

( ၆) မြင်းပြေးစဉ်တွင် အသူရာ တည်ဟန်ပြု၍ ခြေကို မိုးမြှောက် ခေါင်းဦးစောက်ပြုခြင်း၊

( ၇) မြင်းပြေးစဉ်တွင် လက်နှစ်ဖက်ဖြင့် က ကို ကိုင်၍ မြင်းနံတောင်းသို့ ကိုယ်ကို တံခွန် လွှားဟန်ပြုခြင်း၊

( ၈) မြင်းပြေးစဉ်တွင် ထက်ဝယ်ဖွဲ့၍ စီးခြင်း၊

( ၉) မြင်းပြေးစဉ်တွင် မြင်းမိုရ်တောင်ကို နဂါးပတ်ဟန်ပြု၍ မြင်းလည်ကို ဦးခေါင်းဖြင့်လျှိုလျက် ခရုပတ်လှည့်ပြီးလျှင် တစ်ဖက်ကသည် တစ်ဖက်သို့ လည်၍ရောက်ခြင်း၊

(၁၀) မြင်းပြေးစဉ်တွင် မြင်းခုံ၌ ရပ်၍စီးခြင်း၊

(၁၁) မြင်းပြေးစဉ်တွင် မြင်းမှ သက်၍ တစ်ဖန် ကုန်းထက်သို့ ရောက်ပြန်မိခြင်း၊

(၁၂) မြင်းပြေးစဉ်တွင် ဆံဖြတ်ဟန်၊ မျောက်မြေစမ်းဟန်၊ ကောင်းကင်သို့ ကသိုဏ်းရှုဟန်၊ ခြင်္သေ့ စံပယ်ဟန် စီးခြင်း၊

(၁၃) မြင်းပြေးစဉ်တွင် မြေသို့ သက်၍ လက်ဝဲမှ လက်ယာ ၊ လက်ယာမှ လက်ဝဲ ခုန်တက်၍ ခြေရာမတိမ်း ကျခြင်း၊

(၁၄) လျင်ခြင်းကို မျှစေခြင်း၊

(၁၅) လျင်ခြင်းကို လွန်စေခြင်း၊

(၁၆) မြင်းပြေးစဉ်တွင် ဘီလူးဖမ်းဟန် စီးခြင်း၊

(၁၇) မြင်းပြေးစဉ်တွင် အသူရာတည်ဟန် စီးခြင်း။

ဤသို့ စီးခြင်း ၁၇ ပါးကို ပြတော်မူနိုင်၏။ ဆင်အတတ်ကိုလည်း တတ်၏။ ရေးမှု ၊ သားမှု ၊ ပွတ်မှု စသော ပညာ အထွေထွေ အပြားပြား တတ်၏။ ဉာဏ်ပညာ လျင်မြန်၏။ ပညာရှိကို မြတ်နိုး၍ ချီးမြှောက်၏။ သို့ကြောင့်လည်း ထိုမင်းလက်ထက်၌ ပညာရှိ ပေါများ၍ တိုင်းပြည် ချမ်းသာ၏။

ဒုတိယမင်းခေါင်သည် တောင်ငူ မင်းကြီးညို အား မဟာ 
သီရိဇေယျသူဘွဲ့နှင့် ထီးဖြူဆောင်းစေသည်။
ဒုတိယ မင်းခေါင်သည် ပညာရှိတို့ကို မြတ်နိုး၍ 
ချီးမြှောက်တော်မူသည်။ ဤမင်းလက်ထက်တွင် ကန်တော်မင်းကျောင်းဆရာတော်ရှင်မဟာသီလဝံသ၊ ရှင်မဟာရဋ္ဌသာရ၊ ရှင်ဥတ္တမကျော်၊ အဂ္ဂသမာဓိ၊ သျှင်
စသော ပုဂ္ဂိုလ်ကျော်များ ပေါ်ပေါက်ကာ ပျို့၊ လင်္ကာကဗျာများ အထူးတလည် စည်ပင်တိုးပွားသည်။ ဒုတိယ မင်းခေါင်သည် 
စာသဘင်များ ကျင်းပကာ ရှင်မဟာ သီလဝံသနှင့် ရှင်မဟာ 
ရဋ္ဌသာရတို့၏ ပျို့၊ လင်္ကာများကို ယှဉ်ပြိုင်ကြားနာသည်ဟူ၏။ 
ဆရာတော်နှစ်ပါးကို များစွာကြည်ညိုလျက် မင်းဆရာအဖြစ် 
ချီးမြှောက်လေသည်။ ဒုတိယ မင်းခေါင်သည် မင်းသားတို့ တတ်အပ်သော 
အတတ်များကို ကောင်းစွာတတ်မြောက်ကာ အထူးသဖြင့် 
မြင်းစီးခြင်းအတတ်၊ လေးအတတ်တို့တွင် ကျွမ်းကျင်သည် 
ဆို၏။
ဒုတိယ မင်းခေါင်သည် သက္ကရာဇ် ၈၆၂ ခုနှစ် (၁၅၀၁) တွင် 
လွန်တော်မူသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:အင်းဝမင်းဆက်
၂၀၁၀ ရှန်ဟိုင်း ကမ္ဘာ့ကုန်စည်ပြပွဲ

**၂၀၁၀ ရှန်ဟိုင်း ကမ္ဘာ့ကုန်စည်ပြပွဲ** (中國2010年上海世界博覽會) ကို ၂၀၁၀ ခုနှစ် မေလ ၁ ရက်နေ့မှစ၍ အောက်တိုဘာလ ၃၁ ရက်နေ့အထိ တရုတ်နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးအချက်အချာ ရှန်ဟိုင်းမြို့တွင် ကျင်းပမည်ဖြစ်သည်။ ဤပြပွဲသည်လည်း တရုတ်နိုင်ငံမှ ပထမဦးဆုံးအကြိမ် ကြီးမှူးကျင်းပသည့် ကမ္ဘာ့ကုန်စည်ပြပွဲဖြစ်သည်။ ပြပွဲတွင် ‘ပိုကောင်းသော မြို့ပြ၊ ပိုကောင်းသော လူနေမှု’ (Better City, Better Life) ကို အဓိက အကြောင်းအရာအဖြစ် ပြသကြမည်ဖြစ်သည်။ 

ဤပြပွဲသည် ကမ္ဘာ့ကုန်စည်ပြပွဲ သမိုင်းတွင် အတိုင်းအတာ အကြီးမားဆုံးဖြစ်ပြီး ၅.၂၈ စတုရန်း ကီလိုမီတာ ကျယ်ဝန်းသည်။ ကမ္ဘာ့နိုင်ငံပေါင်း ၁၉၀ ကျော်နှင့် နိုင်ငံတကာ အဖွဲ့အစည်းပေါင်း ၅၀ ကျော်တို့၏ ပြခန်းများပါဝင်သည်။ ပွဲတော်ဖြစ်မြောက်ရေး ကော်မတီမှ ပြပွဲကာလအတွင်း လူပေါင်း သန်း ၇၀ မှ ၁၀၀ အထိ သွားရောက် ကြည့်ရှုကြလိမ့်မည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။

## ပြပွဲအထိန်းအမှတ် 
### အမှတ်တံဆိပ် 
ရှန်ဟိုင်းကုန်စည်ပြပွဲ၏ အမှတ်တံဆိပ်ကို ၂၀၀၄ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် တရားဝင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ အစိမ်းရောင် တရုတ်စာလုံး ‘世’ (ဗမာလို ကမ္ဘာဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်) ကို အဓိကထား ဒီဇိုင်းရေးဆွဲထားသည်။ လူ ၃ ဦး လက်တွဲကာ အတူတကွ ပျော်မြူးကြသည့် မိသားစုကြီးတစ်ခုအဖြစ် သရုပ်ဖော်ထားသည့်အပြင် လူသာ ပဓာနဆိုသည့် သဘောတရားကို ထင်ဟပ်ပြနေသည်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ် ဇွန်လအထိ ကောက်ယူထားသည့် စာရင်းများအရ ဤအမှတ်တံဆိပ်ကို နိုင်ငံပေါင်း ၃၉ နိုင်ငံတွင် စီးပွားရေး အမှတ်တံဆိပ်အဖြစ် မူပိုင်ခွင့် မှတ်ပုံတင်ထားပြီးဖြစ်သည်။ 

### လာဘ်ကောင် 
ပွဲတော်ဖြစ်မြောက်ရေး ကော်မတီမှ ၂၀၀၇ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ရှန်ဟိုင်းကုန်စည်ပြပွဲ၏ လာဘ်ကောင်အဖြစ် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်သည့် လက်ရာပေါင်း ၂၆,၆၅၅ ခုအနက် ‘ဟိုင်ပေါင်’အား ရွေးချယ်ကြောင်း ကြေညာလိုက်သည်။ ‘ဟိုင်ပေါင်’သည် ထိုင်ဝမ်ဒီဇိုင်းနာ ဝူးယုံကျန်း၏ လက်ရာဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာ့ရတနာဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။  တရုတ်စာလုံး ‘人’ (လူ) ကို အရင်းခံကာ ဒီဇိုင်းရေးဆွဲထားပြီး ရှင်သန်လှုပ်ရှားမှုကို ကိုယ်စားပြုသည့် အပြာရောင်ကို သုံးထားသည်။

## အဓိက ပြခန်းများ 
ရှန်ဟိုင်း ကုန်စည်ပြပွဲတွင် အဓိက ပြခန်းကြီး ၅ ခုရှိပြီး မြို့ပြဖွံ့ဖြိုးမှုများကို ခင်းကျင်းပြသထားသည်။ ၎င်းတို့မှာ ‘မြို့ပြခြေရာ’၊ ‘မြို့ပြဝန်းကျင်’၊ ‘မြို့သူမြို့သား’၊ ‘မြို့ပြဖြစ်တည်မှု’နှင့် ‘မြို့ပြအိပ်မက်’တို့ ဖြစ်ကြသည်။ 

### မြို့ပြခြေရာပြခန်း 
မြို့ပြခြေရာပြခန်း၏ စိတ်ကူးနှင့် ဒီဇိုင်းကို ရှန်ဟိုင်းပြတိုက်မှ တာဝန်ယူကာ ခေတ်အဆက်ဆက်၏ မြို့ပြတိုးတက်မှုကို ပုံဖော်ထားသည်။ အနာဂတ် မြို့ပြဖွံ့ဖြိုးမှုအတွက် နမူနာယူစရာ စိတ်ကူးသစ်များ၊ အကြံဉာဏ်သစ်များ ပေါ်ထွန်းစေရန် ရည်မှန်းထားသည်ဟု သိရသည်။ 

## နိုင်ငံအလိုက် ပြခန်းများ 
## ဓာတ်ပုံများ 

File:世博伊朗館.jpg|အီရန်ပြခန်း
File:世博冰島館.jpg|အိုက်စ်လန်ပြခန်း
File:世博卡達館.jpg|ခါတာပြခန်း
File:世博北韓館.jpg|မြောက်ကိုးရီးယားပြခန်း
File:世博南韓館.jpg|တောင်ကိုးရီးယားပြခန်း
File:世博哈薩克館.jpg|哈薩克館
File:世博土耳其館.jpg|တူရကီပြခန်း
File:世博奧地利館.jpg|ဩစတြီးယားပြခန်း
File:世博日本館.jpg|ဂျပန်ပြခန်း
File:上海世博台灣館.jpg|ထိုင်ဝမ်ပြခန်း
File:世博斯洛伐尼亞館.jpg|洛伐尼亞館
File:世博柬埔寨館.jpg|ကမ္ဘောဒီးယားပြခန်း
File:世博泰國館.jpg|ထိုင်းပြခန်း
File:世博沙烏地阿拉伯館.jpg|ဆော်ဒီအာရေဗျပြခန်း
File:世博澳洲館.jpg|ဩစတြေးလျပြခန်း
File:世博烏克蘭館.jpg|ယူကရိန်းပြခန်း
File:世博突尼斯館.jpg|突尼斯館
File:世博白俄羅斯館.jpg|白俄羅斯館
File:世博立陶宛館.jpg|立陶宛館
File:世博美國館.jpg|အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုပြခန်း
File:世博菲律賓館.jpg|ဖိလစ်ပိုင်ပြခန်း
File:世博葡萄牙館.jpg|ပေါ်တူကီပြခန်း
File:世博蘇丹館.jpg|ဆူဒန်ပြခန်း
File:世博越南館.jpg|ဗီယက်နမ်ပြခန်း
File:世博羅馬尼亞館.jpg|ရူမေးနီးယားပြခန်း
File:世博馬來西亞館.jpg|မလေးရှားပြခန်း

## ကိုးကား
ပါးရဲ

**ပါးရဲထိုးခြင်း**သည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ တိုင်းရင်းသားများထဲမှ အထူးခြားဆုံးသော ချင်းတိုင်းရင်းသားများ၏ မိရိုးဖလာ အစဉ်အလာ တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ အမျိုးသမီးများ၏ မျက်နှာတွင်သာ ဆေးမင်ကြောင်ခေါ်၊ ပါးရဲခေါ် ပါးမဲထိုးခံရခြင်း ဖြစ်သည်။ ဘုရင်များ၊ မိဘုရား တင်မြှောက် တော်ကောက်ခြင်းကြောင့်ဆိုသော အချက်အလက်များကလည်း သမိုင်းတွင် အတိအလင်းမရှိပါ။ မျက်နှာပေါ်တွင် ဆေးမင်ကြောင်ထိုးခြင်းက အာရှတိုက်၊ အာဖရိက၊ လက်တင်အမေရိက ကမ္ဘာ့နိုင်ငံအတော်များများတွင် ရှိသော်လည်း အမျိုးသမီးများ၏ မျက်နှာများတွင်သာ သီးသန့်ရွေးချယ်ပြီး ဆေးမင်ကြောင်ထိုးသော အလေ့အထသည် အလွန်ရှားပါးသည်။ ပါးရဲထိုးသော ဒေသများကမူ ပါးမည်းထိုးသည်။ ပါးထိုးသည်ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ မြန်မာများက ထိုးကွင်းရှိမှ ယောက်ျားပီသသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည့် နည်းတူ ချင်းအမျိုးသမီးများကလည်း ပါးရဲရှိမှ မိန်းမပီသသည်ဟု သဘောထားကြသည်။ ချင်းပြည်နယ် အချို့ဒေသများတွင် မျက်နှာတပြင်လုံး အပြည့်မဟုတ်သော `ပါးကြောင်´နှင့် ´ပါးကျား´များလည်း ရှိသည်ဟု သိရသည်။ 

ချင်းတိုင်းရင်းသားများသည် ဘာသာစကား အလွန်ကွဲပြားလွန်း၍ အိမ်ထောင်ပြုရန် ဇနီး၊ မယားရွေးချယ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ခြင်းလား၊ မျိုးနွယ်စုလိုက်ပြီး ဆေးမင်ကြောင်ပုံစံများ ပြောင်းလဲနေတတ်သည်။ မျိုးနွယ်စုတစ်မျိုးတည်းကတော့ ပုံစံခြင်းက တစ်ရွာလုံး အတူတူပင်ဖြစ်သည်။ တစ်ချိန်က လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ခက်ခဲ၍ လူသူအရောက်အပေါက်နည်းသော တောတောင်များတွင် တောင်ယူလုပ်ကိုင်ခြင်း၊ ထင်းခုတ်၊ ရေခပ်ခြင်းများဖြင့် အသက်မွေးဝမ်းကြောင်း ပြုစဉ်ကာလမျိုး၌ ဤကဲ့သို့မျက်နှာတွင် မိမိလူမျိုးစုအမှတ်အသားကို လူမှန်းသိတတ်စ အမျိုးသမီးငယ်လေးများ၏ မျက်နှာပေါ် ရေးထိုးခြင်းလည်း ဖြစ်ကောင်းဖြစ်နိုင်မည်။

ချင်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်း မင်းတပ်၊ မတူပီဒေသ၌ ပါးရဲထိုးပုံမှာ `ငလှိုရွက်´ကို ချေ၍ မီးခိုးမှိုင်းနှင့် ဖျော်ပြီး လူ၏အရေခွံပေါ်တွင် ကြိမ်ဆူးဖြစ်စေ၊ အဖျားမကျိုးနိုင်သော ဆူးတစ်မျိုးမျိုးဖြင့် အသားပေါက်အောင် ထိုးခြင်း ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် မကွေးတိုင်း၊ စေတုတ္တရာ(မြေပြန့်) ချင်းအမျိုးသမီးများ ပါးရဲထိုးပုံမှာမူ စုတ်ဖြင့် ထိုးခြင်း ဖြစ်သည်။ စေတုတ္တရာမြို့နယ်အတွင်း၌ မရင်းချင်း၊ လုံးပေါချင်း၊ ချင်းပုံချင်း၊ တောင်သူချင်း၊ မင်းကျချင်းတို့ မှီတင်းနေထိုင်ကြရာ ယနေ့အချိန်တွင် အသက် ၄၅-နှစ်အထက် အမျိုးသမီးကြီး တစ်ထောင်ကျော်မျှသာ ပါးရဲရှိပေတော့သည်။

ပါးရဲထိုးသောရာသီမှာ အေးမြသော ဆောင်းရာသီ လေးလ ဖြစ်၏။ သွေးထွက်နည်း၍ သွေးတိတ်မြန်သော ရာသီဥတု ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
အင်္ဂလန်နိုင်ငံအထွေအထွေရွေးကောက်ပွဲ(၂၀၁၀)အကြိုစကားစစ်ထိုးပွဲ

ပါဝင်သူများ = ဂေါ်ဒွင်ဘရောင်း (Gordon Brown) (လက်ရှိဝန်ကြီးချုပ်နှင့် လေဘာပါတီခေါင်းဆောင်)
ဒေးဗစ်ကင်မရွန်း (David Cameron) = အတိုက်အခံ (ကွန်ဆာဗေးတစ်ပါတီခေါင်းဆောင်)
နစ်ခ်ကလက်ဂ် (Nick Clegg) = အတိုက်အခံ (လစ်ဘရယ်ဒီမိုကရက်ပါတီခေါင်းဆောင်)
အင်္ဂလန်နိုင်ငံတွင် ပထမဆုံးအကြိမ်ပြုလုပ်သော စကားစစ်ထိုးပွဲဖြစ်သည်။ ကြာချိန် မိနစ်(၉၀)ကြာမြင့်သည်။ ITV, BSkyB နှင့် BBC စသောရုပ်သံလွှင့်ဌာနများက တိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့် ပေးခဲ့ကြသည်။ 
ကျင်းပသောအချိန် = ၂၀၁၀ခုနှစ်၊ ဧပြီလ (၁၅)ရက်။ ည ၈နာရီခွဲ (ဒေသစံတော်ချိန်)
ကျင်းပသောနေရာ = ITV စတူဒီယို၊ မန်ချက်စတာ။
တင်ဆက်သူ/ကြားဝင်သူ = အလာ့စ်တိုင်းယား စကျူးဝပ်ဒ် (Alastair Stewart)
ငြင်းခုံဆွေးနွေးကြသောအကြောင်းအရာများ = အမျိုးသားကျန်းမာရေးဝန်ဆောင်မှု (National Health Service - NHS)၊ ပညာရေး (Education)၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး (Immigration)၊ ဥပဒေရေးရာ (Law and Order)၊ မိသားစုပြဿနာ (Family)၊ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (Constitution)၊ နိုင်ငံရေးသစ္စာရှိမှု (Trust in politics)၊ နိုင်ငံရေးပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး (Political reform)
တိုက်ရိုက်ဆန္ဒမဲကောက်ခံမှအရ လူကြိုက်အများဆုံး = နစ်ခ်ကလက်ဂ် (Nick Clegg)
ဒုတိယ = ဒေးဗစ်ကင်မရွန်း (David Cameron)
တတိယ = ဂေါ်ဒွင်ဘရောင်း (Gordon Brown) 
## ကိုးကား 
Wikipedia English Version
ဦးကြင်ဥ

ဦးကြင်ဥသည် ကုန်းဘောင်ခေတ် ရတနာပူရ စတုတ္ထမြို့တည် ဘကြီးတော်(စစ်ကိုင်းမင်း)‌ လက်ထက်မှစ၍  ရွှေဘိုမင်း လက်ထက် (၁၁၉၉-၁၂၀၈)၊ပုဂံမင်းလက်ထက် (၁၂၀၈-၁၂၁၄) များတွင် ထင်ရှားကျော်စောသော စာဆိုတော်ကြီး ဖြစ်သည်။ ဦးကြင်ဥသည် ပြဇာတ်ခေါ် ဇာတ်ထုပ်ဇာတ်ဝင် ကဗျာတို့ကိုသာ ရေးသည်သာမဟုတ် ဇာတ်ချင်းခေါ် ပဒေသာသီချင်း၊ တောဘွဲ့၊ ရာသီဘွဲ့မျိုးမျိုးတို့ကိုလည်း ရေးသားခဲ့ပေသည်။ မြန်မာကဗျာ အဖွဲ့အနွဲ့ အမျိုးမျိုးရှိသည့်အနက် ပြဇာတ်အဖွဲ့အနွဲ့များတွင် ဆရာကြီး ဦးကြင်ဥ ရေးသားသော ပြဇာတ်များသည် ရှေးအကျဆုံးဖြစ်သည်။ 

## ဇာတိ 
ဦးကြင်ဥကို မြေထဲမြို့ စီရင်စုအပိုင်၊ ဆင်ပေါင်ဝဲရွာ(ယခုမကွေးတိုင်း၊ ဆင်ပေါင်ဝဲမြို့နယ်) တွင်မွေးဖွား၍ အမရပူရနေပြည်တော်တွင် ကြီးပြင်းခဲ့သည်။ ဦးကြင်ဥ၏ မွေးသက္ကရာဇ်မှာ အတိအကျ မရှိပေ။ မောင်သုတ(ဗိုလ်မှူးဘသောင်း) က ၁၁၄ဝ ပြည့်နှစ်ခန့်ဟုလည်းကောင်း၊ ဆရာဦးလူဖေဝင်းက သက္ကရာဇ် ၁၁၄၄ ဟုလည်းကောင်း၊ မလိခ၏ မြန်မာစာပေ အဘိဓာန် ၁၁၄၂ ခုနှစ်ဟုလည်းကောင်း အမျိုးမျိုး ခန့်မှန်းကြသည်။

## စာပေသင်ကြားခြင်းနှင့် အမှုထမ်းခြင်း 
ငယ်ရွယ်စဉ် အခါမှစ၍ လောကီ၊ လောကုတ္တရာ ကျမ်းအမျိုးမျိုးတို့ကို လေ့လာဆည်းပူးခဲ့သည့် အပြင် ကဗျာဘက်တွင်လည်း ဝါသနာထက်သန်ခဲ့လေသည်။ ကြီးပြင်းလာသောအခါ နေပြည်တော်၌ပင် စာဆိုတော်အဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့သည်။ ဒေသန္တရ ဗဟုသုတအပြင် အဂ္ဂိယတ်၊ ဆေးဝါး၊ နက္ခတ်တာရာ၊ သုံးပုံဖဲ စသည့် အဘက်ဘက်တွင်လဲ နှံ့စပ်သိမြင်ကြောင်း သူ၏ကဗျာများတွင် တွေ့ရသည်။

## ရေးသားခဲ့သော စာပေများ 
ဦးကြင်ဥသည် ဘာသန္တရ ဗဟုသုတအပြင် ဒေသန္တရ ဗဟုသုတနှင့်လည်း ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦး ဖြစ်ပေသည်။ အကြောင်း ယုတ္တိလုံလောက်ပါက ရှေးထုံးစဉ်လာကို သာမက အသစ်အဆန်းတို့ကိုလည်း ထိုးထွင်းဉာဏ်ဖြင့် တီထွင်သွားလိုသော ဆန္ဒရှိသည်။ ဝန်ကြီးပဒေသရာဇာသည် မြန်မာစာပေတွင် အသစ်အဆန်းတို့ကို တီထွင်သွားသကဲ့သို့ ဦးကြင်ဥသည်လည်း တီထွင်လေသည်။ ရှေးယခင်အခါများက နန်းတော်သူ၊ နန်းတော်သားများ ဖတ်ရှုရန် နန်းတွင်းဇာတ်တော်ကြီးများရှိခဲ့ရာ ဦးကြင်ဥလက်ထက်သို့ ရောက်သောအခါ ဖတ်ရှုရုံသာ မဟုတ်ပဲ ကပြရန်အတွက်ပါ ပြဇာတ်များကို တီထွင်ရေးသားခဲ့ပေသည်။ ဘုရားဟော ဝတ္ထုကို အခြေပြုရေးသားသော ဝေဿန္တရာနှင့် မဟော်သဓာပြဇာတ်တို့မှ တပါး ဒေဝကုမ္ဘဏ်၊ ဝင်္ကန္တ၊ ကာလကဏ္ဏီ၊ပါပဟိန် စသော ပြဇာတ်တို့သည် ဦးကြင်ဥ၏ ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်မှ ပေါက်ဖွားလာသော ဒဏ္ဍာရီပြဇာတ်များ ဖြစ်လေသည်။ ပြဇာတ်များအပြင် ရတုများ၊ ၁၂-လရာသီဘွဲ့၊ ညည်းချင်းများ၊ သန်းခေါင်ဘွဲ့ညည်းချင်း၊ ဇော်ဂျီချင်း၊ မုဆိုးစကား၊ ဆိုင်းဆင့်စကား စသည်တို့ကိုလည်း ရေးသားခဲ့လေသည်။ ဦးကြင်ဥသည် စာဆိုတော်ကြီး စလေဦးပုည(၁၁၆၂-၁၂၃၃) နှင့်ခေတ်ပြိုင်စာဆိုဖြစ်သည်။

ပြဇာတ် (၈) ပုဒ်ရေးသားခဲ့ရာ -
# ပါပဟိန် ပြဇာတ်
# ဒေဝကုမ္ဘဏ် ပြဇာတ်
# ဝင်္ကန္တ ပြဇာတ်
# မဟော်သဓာ ပြဇာတ်(၁)
# မဟော်သဓာ ပြဇာတ်(၂)
# တေဇသူရိန် ပြဇာတ်
# ဝေဿန္တရာ ပြဇာတ်
# ကာလကဏ္ဏီ ပြဇာတ် တို့ဖြစ်ကြသည်။

## **မြင်ဘူးမှ ယုံစဘွယ်ကဗျာ** 
ဦးကြင်ဥသည် အသက်အရွယ် ကြီးရင်လာသောအခါ ပြဇာတ်များကို မရေးသားလို ဇာတိမြေထဲမြို့ ကျေးရွာသို့ သွားရောက်နေထိုင်တော့မည်ဟု ဆုံးဖြတ်၍ သွားရောက်နေထိုင်ရာ ပုသိမ်မြို့ မော်တင်စွန်းသို့ ရောက်ခိုက် ငါးအမျိုးမျိုး၊ ခရုအမျိုးမျိုးတို့ကို မြင်ပြန်ရာ ဝါသနာလျှောက် အောက်ပါကဗျာကို ရေးစပ်ခဲ့၏။

::ကြုံစဖူး၊ မြင်ဘူးမှ ယုံစဘွယ်။
::ဖြူနီဝါ ပြာတစုနှင့်၊ ခရုထွေလာဆန်း၊
::ကမ်းကွေ့ပတ်လယ်။ 
::ရွှေမှင်တံသံပချုပ်နှင့်၊ ဟန်ရုပ်ပြသွယ်သွယ်၊
::နတ်မယ်လျဆံထိုး။
::ဝင်ကစွပ်၊ မြင်ဆွတ်က ကြည်ဘို့ရာ
::ဟိုသို့လာ သည်သို့သွားနှင့်၊ အငှားခန္ဓာ မြှောင်ရတယ်၊
::ဆန်းခေါင်ထိမျိုး။

:::(ဦးကြင်ဥ)

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:၁၇၇၃ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:၁၈၃၈ ကွယ်လွန်သူများ
ကဏ္ဍ:ကုန်းဘောင်ခေတ်
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား ကဗျာဆရာများ
ခုံတော်မောင်ကျဘမ်း

ခုံတော်မောင်ကျဘမ်းမှာ ကျမ်းဂန်ထူးချွန် ကျေညက်သော ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည့် အပြင် တင်္ခဏုပတ္တိဉာဏ်နှင့် ပြည့်စုံသူလည်း ဖြစ်သည်။ မောင်ကျဘမ်း ပေါ်ထွန်းသော ခေတ်မှာ အင်းဝဘုရင် ဒုတိယ မင်းခေါင် လက်ထက် ပေလေးပင် သျှင်လေးပါး ဟု ထင်ရှားကျော်ဇောသော ရဟန်းတော်များနှင့် ခေတ်ပြိုင်ပင်ဖြစ်သည်။ မောင်ကျဘမ်း၏ မာနကို တောင်တွင်းကြီး ဆရာတော် သျှင်ဥတ္တမကျော်က ချိုးနှိမ်ရာတွင် သပိတ်မှောက်ကံဆောင်မှု ပေါ်ပေါက်လာကြောင်း အဆိုရှိသည်။

ခုံတော်မောင်ကျဘမ်းကို သက္ကရာဇ် ၈၂၀ ပြည့်နှစ်၊ပုဂံမြို့တွင် ဖခင်ဦးဉာဏ်လင်း၊ အမိ ဒေါ်နှင်းဇံတို့ မှဖွားမြင်သည်။ ဦးဉာဏ်လင်း၊ ဒေါ်နှင်းဇံတို့ တွင် သား ၅ ဦး ဖွားမြင်သော်လည်း တစ်ယောက်မျှ အဖတ်မတင်ခဲ့ချေ။ မိဘနှစ်ပါးတို့သည် သားသမီး အဖတ်တင်စေသောငှာ အမျိုးမျိုးသော ယာယီ၊ ယတြာနှင့်တကွ ကုသိုလ်ကောင်းမှုတို့ကို ပြုလုပ်ခဲ့ပြီးနောက် သားတစ်ယောက် ထွန်းကားလာပြန်ရာ ထိုသားငယ်ကို လောကီယတြာနည်းများစွာဖြင့် ကြံဖန်ဖမ်းယူ ရသောကြောင့် မောင်ကြံဖမ်းဟု အမည်မှည့်ခေါ်သည်။ ငယ်စဉ်ဘဝကပင် ပုဂံမြို့၊ ရွှေဂူကျောင်း ဆရာတော်တွင် အပ်နှံပညာသင်ကြား ခဲ့သည်။ ရှင်သာမဏေ ဘဝမှ ရဟန်းဘောင်သို့ တက်ရောက်သော ဘွဲ့အမည်မှာ သျှင်ကုဏ္ဍလ ဖြစ်သည်။ သျှင်ကုဏ္ဍလ ဘဝတွင် ဘာသန္တရ၊ ဂန္ထ န္တရကျမ်းဂန် များနှင့်တကွ ရာဇသတ် ဓမ္မသတ် ဖြတ်ထုံးကြီး တို့ကိုလေ့လာဆည်းပူးခဲ့ပြီး ရဟန်း(၅) ဝါ၊ အသက်(၂၅)နှစ်တွင် လူဝတ်လဲခဲ့သည်။ 

ပုဂံမြို့တွင် ရှေ့နေအဖြစ် အသက်မွေး ဝမ်းကျောင်းပြုသည်။ သူတပါး၏ စကားအကျကို ဖမ်းယူပြောဆိုခြင်းအရာတွင် အလွန်လျင်မြန်ကျွမ်းကျင်၍ အများက မောင်ကျဘမ်း ဟုခေါ်တွင်ခဲ့သည်။ အစီအစဉ်မရှိပဲ အကြောင်းတစ်ရပ်ကို ရုတ်ချည်းပြောဆိုခြင်းမျိုးကို ကျဘမ်း စကားပြောနည်းဟု ယခုတိုင်တွင်လျက်ရှိနေသည်။ ပုဂံမြို့၊ ပြည်သူလူထုအစည်းဝေး ပွဲကြီးက မောင်ကျဘမ်းကို သမာဓိခုံတော် အဖြစ်တင်မြှောက်သည်။ အမှုများကို ကောင်းစွာ စီရင်ဆုံးဖြတ်ပေးသဖြင့် ခုံတော် မောင်ကျဘမ်း ဟူ၍ ထင်ရှားလာသည်။

သို့ရာတွင် ခုံတော်အဖြစ်ဆောင်ရွက်ရသည်ထက် အင်းဝနေပြည်တော်သို့သွား၍ ရှေ့နေလိုက်ရခြင်းက ပိုမိုဂုဏ်သတင်းသင်းပျံ့မည်ဟု ယူဆပြီးလျှင် အင်းဝသို့သွား၍ ရှေ့နေလိုက်ပြန်သည်။ မောင်ကျဘမ်းမှာ ရာဇသတ်၊ ဓမ္မသတ်များကို တတ်သိကျေပြွန်သည့်အပြင် ဆင်ခြေဆင်လက်သန်သူဖြစ်သဖြင့် ရှေ့နေရှေ့ရပ်၊ ခုံမင်းများနှင့်တကွ လွှတ်တော်ဝန်ကြီးများပင် မေတ္တာပြယ်လျက်ရှိကြသည်။ တစ်ရံခါသော် မောင်ကျဘမ်းက နန်းစဉ်လက်သုံး ဓမ္မတာ သစ္စာတော်ကျမ်းကြီးကို လျှောက်တင်လေလျှင် ဘုရင့်အမိန့်တော်ဖြင့် သူ့အား လွှတ်တော် ၅ရပ်တွင် ရှေ့နေလိုက်ခြင်းကို ပယ်ဖျက်လိုက်လေသည်။ တိတ်လည်းလေးတန်၊ ဗျာဒိတ်ခံသည်၊ နေရပ်မှာ ပြည်ရွှေပုဂံ၊အမိမယ်နှင်းဇံ၊ ရှေ့နေတွင်ဘက်မစံ၊ ကျော်ဇောသူ ငါမောင်ကြံ၊ ဘုရားမှာ ကကုသန် ဟုမောင်ကျဘမ်းကကိုယ့်ရည်သွေး လက်တန်း ဖွဲ့ဆိုခဲ့သည်။
ခုံတော်မောင်ကျဘမ်း၏ ကွယ်လွန်သောခုနှစ်ကို အတိအကျ မသိရှိရပေ။ 

## ကိုးကား
အက်ဒွပ် ဂျင်းနား

**အက်ဒွပ် ဂျင်းနား** (Edward Jenner) (၁၇၄၉ - ၁၈၂၃) သည် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ကို လေ့လာသည့် ဗြိတိန် သိပ္ပံပညာရှင် တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ကျောက်ကြီးရောဂါ ကာကွယ်ဆေးကို တွေ့ရှိခဲ့သောကြောင့် ဂျင်းနားအား အများက ကိုယ်ခံအား ပညာရပ်၏ ဖခင်ဟု အသိအမှတ် ပြုကြသည်။ ဂျင်းနား၏ တွေ့ရှိမှုသည် လူပေါင်းများစွာကို ကျောက်ကြီးရောဂါဖြင့် မသေဆုံးရန် ကယ်တင်ပေးနိုင်ခဲ့သည်။ 

## ငယ်စဉ်ဘဝ 
အက်ဒွပ် ဂျင်းနားကို ၁၇၄၉ ခုနှစ် မေ ၁၇ ရက်နေ့တွင် ဗြိတိန်နိုင်ငံ ဂလောက်ဆက်စတာရှိုင်းယားနယ် ဘာကလေမြို့၌ မွေးဖွားသည်။ ဖခင်ဖြစ်သူ ခရစ်ယာန် သင်းအုပ်ဆရာက ဂျင်းနားကို မူလတန်းပညာ သင်ယူဖို့ တစ်ကျောင်းပြီး တစ်ကျောင်းပို့ခဲ့သည်။ အသက် ၁၄ နှစ်အရွယ်မှ စတင်၍ ခွဲစိတ်ဆရာဝန် ဒေါက်တာ ဒင်နီယယ် လပ်ဒ်လို၏ နောက်လိုက်တပည့်အဖြစ် ၈ နှစ်ကြာ ဆည်းပူးသင်ယူခဲ့သည်။ အသက် ၂၁ နှစ် အရွယ်ရောက်သောအခါ လန်ဒန်မြို့ စိန့်ဂျော့ဆေးရုံကြီးမှ ကျော်ကြားသည့် ခွဲစိတ်ဆရာဝန်ကြီး ဂျွန်ဟန့်တား၏ လက်အောက်တွင် ဆက်လက် သင်ယူခဲ့သည်။

## ကျောက်ကြီးရောဂါ 
ဂျင်းနားတို့၏ ခေတ်အခါက ကျောက်ကြီးရောဂါဆိုလျှင် လူများအား တုန်လှုပ်ချောက်ချား စေသည်။ ကျောက်ပေါက်လျှင် ၃ ဦးတွင် ၁ ဦး သေဆုံးသည်။ အသက်မသေ လျှင်လည်း ကျောက်ပေါက်မာများဖြင့် ရုပ်ပျက်ဆင်းပျက် ဖြစ်လေ့ရှိသည်။ ကျေးတောသူမ ကလေးတစ်ဦးက 'ကျွန်မနွားကျောက်ပေါက်ပြီးမို့၊ နောက်ထပ် ကျောက်မပေါက်နိုင်တော့ပါ'ဟု ပြောလိုက်သည်ကို ကြားမိသည့် နေ့မှစ၍ ထိုစကားယုတ္တိတန်သည် မတန်သည်ကို စူးစမ်းရှာဖွေ ခဲ့သည်။ ဂျင်းနားသည် ဆရာဝန်ကြီး ဂျွန်ဟန်းတားလက်အောက်၌ ဆရာဝန်အတတ်ကို ဆက်လက်သင်ကြား၍ ခရစ် ၁၇၉၂ ခုနှစ် တွင် ဆေးပညာဘွဲ့ ရရှိသည်။ ထိုအခါ မိမိဇာတိရပ်ဌာန်သို့ ပြန်၍ ဆရာဝန်အဖြစ်ဖြင့် အသက်မွေးရင်း ခရစ် ၁၇၇၅ ခုနှစ်၌ ကျောက်ရောဂါ ကုထုံးဆိုင်ရာ သုတေသနကို ရှာမှီးခဲ့ သည်။ သို့သော် ၁၇၉၆ ခုနှစ် ရောက်မှပင် ယခင်က ကျေး တောသူမကလေး၏ စကားမှန်မမှန်ကို စစ်ဆေးကြည့်ရှုနိုင် သည်။ သူ၏ စမ်းသပ်နည်းမှာ နို့သည်မကလေးတစ်ဦး၏ လက် မောင်းတွင် ပေါက်နေသော နွားကျောက်အနာမှပြည်ကို ယူ၍ ကလေးတစ်ယောက်၏ အသားအရေထဲသို့ သံဆူးနှင့် 
ခြစ်ကာထည့်သွင်းသည်။ နှစ်လခန့်ကြာသော် ထိုကလေးကို ကျောက်ရောဂါ ပိုးကူးစက်အောင် ဆေးထိုး၍ပေးလေသည်။ သို့သော်ကလေး၌ ကျောက်ရောဂါ မဖြစ်ပေ။ ခရစ် ၁၇၉၈ ခုနှစ်တွင် ဂျန္နားသည် သူ၏ စမ်းသပ်ချက်ကို ကြေညာ လိုက်၏။ ဤတွင် ကျောက်ဆေးထိုးနှံသော ဓလေ့ပျံ့နှံ့လာ၍ 
ကျောက်ရောဂါလည်း များစွာ ပပျောက်သွားခဲ့သည်။ 

ဂျင်းနား စိန့်ဂျော့ဆေးရုံကြီးမှ သင်တန်းပြီးဆုံးသောအခါ ဂျင်းနားသည် ဆရာဖြစ်သူ ဂျွန်ဟန့်တား၏ အကြံပြုချက်အရ ဂလောက်ဆက်စတာနယ်သို့ ပြန်သွားကာ ဆေးကုသခဲ့သည်။ ထိုနယ်တွင် နွားကျောက် ပေါက်ပြီးသူများ ကျောက်ကြီး မပေါက်သည်ကို တွေ့ရပြီး ကျောက်ကြီးရောဂါနှင့် နွားကျောက် ဆက်စပ်မှုကို ဒေါက်တာ ဂျင်းနား စူးစမ်းသုတေသနပြုတော့သည်။ 

## အသိအမှတ်ပြုခြင်းခံရ 
ကျောက်ကြီးရောဂါကို ကျောက်ဆေးထိုး၍ ကြိုတင်ကာကွယ်နိုင်ကြောင်း ဒေါက်တာဂျင်းနား တွေ့ရှိခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ဗြိတိသျှ ပါလီမန်က ၎င်းအား ဆာဘွဲ့ အပ်နှင်းချီးမြှင့်ခဲ့သည်။ ဆုငွေ စတာလင်ပေါင် ၁၀၀၀၀ ပေးအပ်ခဲ့သည်။ ၁၈၀၆ ခုနှစ်တွင် ၎င်းအား ပေါင် ၂၀၀၀၀ ထပ်မံ ချီးမြှင့်ပေးအပ်သည်။ ထိုနှစ်တွင် ဂျင်းနားသည် ဆွီဒင်တော်ဝင် အကယ်ဒမီသိပ္ပံ၏ နိုင်ငံခြားသား အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံရသည်။ 

၁၈၁၁ ခုနှစ်တွင် လန်ဒန်သို့ ပြန်လာသည်။ ၁၈၂၁ ခုနှစ်တွင် ၎င်းအား ဂျော့ဘုရင်၏ အထူးသမားတော်ကြီးအဖြစ် ခန့်ထားလိုက်သည်။ ၁၈၂၃ ခုနှစ် ဇန္နဝါရီ ၂၆ ရက်နေ့တွင် ဂျင်းနားသည် လေဖြတ်ရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ 

## ကိုးကား
ချပါတီ

**ချပါတီ** သို့မဟုတ် **ရိုတီ** သည် ဟိန္ဒူစတန် အရပ်မှ နေသူတို့၏ အစားအစာဖြစ်ပြီး ပေါင်မုန့်ပြားလို့လည်းခေါ်၏။

## ပါဝင် ပစ္စည်းများ 
* ဂျုံကြမ်းမှုန့်
* ဆီ သို့မဟုတ် ဂီ ( ထောပတ် နှင့်ဆင်တူ)
* ဒိန်ချဉ်
* ဆား

## ပြုလုပ်ခြင်း 
ဂျုံကြမ်းမှုန့်၊ ဆား၊ ဒိန်ချဉ်တို့ကို သမအောင် ရောပြီး ရေကို နည်းနည်းချင်းစီထည့်ကာ သမအောင် နယ်ပေးပါ။ ဂျုံနယ်သည့်အခါ ရေမများအောင် သတိထားပြီး ရေကို နည်းနည်းချင်း ဖျန်းဖျန်းပြီး နယ်ပေးပါ။ ဂျုံမှုန့်လုံးလေးတွေလို မြင်နေရမယ်ဆိုလျှင် နယ်တာ လိုသေးသည်၊ ရေနည်းနည်းဖျန်းပြီး အားလုံး သမ အောင် နယ်ပေးပါ။ ဂျုံက အနယ်နာလေ မုန့်သားကောင်းလေ ဖြစ်၍ ခပ်နာနာ နယ်ပေးနိုင်လေ မုန့်သားပိုပြီး ညက်ညက်အိအိလေး စားရမှာ ဖြစ်သည်။ 

နယ်ပြီးသားဂျုံကို ပိတ်ပါးစလေး ရေဆွတ် အုပ်ပေးထားပြီး နာရီဝက်မှ တစ်နာရီ ၂ နာရီ အကြာထိ နှပ်ထားပေးပါ။ နှပ်ပေးထားခြင်းဖြင့် မုန့်သားကို ပိုမိုနူးညံ့ကောင်းမွန်စေသည်။

ပြီးနောက် ဂျုံသားတွေကို ယူပြီး ဂေါက်သီးလုံးအရွယ် အလုံးလေးများ လုံးပါ။ ထိုဂျုံလေးများ အပေါ် ဂျုံမှုန့်လေးများ ဖြူးပေးပါ။ ဂျုံမှုန့်လေးတွေ ဖြူးပေးထားလျှင် မုန့်သားများ လေသလပ်ပြီး ခြောက်သွားမှာ မစိုးရတော့ပါ။

ပြီးနောက် ဂျုံလုံးလေးတွေကို တစ်လုံးချင်းစီယူပြီး ဒလိမ့်တုံးလေးနှင့် ဂျုံကိုပြားအောင် လှိမ့်ပေးပါ။ ဂျုံပြားရအောင် လှိမ့်သည့်အခါ အောက်ခံပြားတွင် ဂျုံများ ကပ်မနေရအောင် ဆီနည်းနည်းသုပ်ပေးပါ။ ဒလိမ့်တုံးမရှိရင် ပုလင်းကို အသုံးပြုပြီး လှိမ့်လို့ရသည်။ ချပါတီတစ်ခု၏ အရွယ်အစားကတော့ လက်ဖက်ရည်အချို အောက်ခံပန်းကန်ပြားအရွယ်လောက်ရှိသည်။

ဂျုံလုံးလေးကနေ ဂျုံပြားလေးတွေအဖြစ်ကို ရောက်လာပြီဆိုလျှင် ဒယ်ပြားဝိုင်းမှာ ဆီ/ထောပတ် (နှစ်သက်ရာကို အသုံးပြုနိုင်သည်။) အနည်းငယ် သုတ်ပြီး မီးဖိုပေါ်မှာ မီးအသင့်အတင့်ထားကာ ဒယ်ပြားဝိုင်းကို တင်ပေးပါ။ ဒယ်ပြားပူလာပြီဆိုလျှင် ဒယ်အိုးထဲ ဂျုံပြားလေးများ အသာထည့်ပေးပါ။ (မုန့်ကို အိုးကင်းပူတိုက်တဲ့သဘောဖြစ်သည်) မုန့်သားအရောင်ပြောင်းလာပြီဆိုလျှင် မုန့်ကလော်တံလေးနဲ့ တစ်ဘက်ကိုလှန်ပေးလိုက်ပါ။ ၁ မိနစ်မျှ အကြာဆိုလျှင် ကျက်ပြီဖြစ်သည့် ချပါတီကို ရရှိပါပြီ။ သို့မဟုတ် မီးတောက်ထဲတွင် ညှပ်တံဖြင့် မီးကင်းတဖက်တချက် လှန်ကာ ကင်ပေးပါ။ မုန့်အတွင်းပိုင်းမှ လေများအပူကြောင့် ပိုကျယ်ပြန့်လာပြီး မုန့်ဖေါင်းဖွလာမည် ဖြစ်၏။ https://www.youtube.com/watch?v=4eKuJ6Xf2Fs
ကွန်ပျူတာ ဆော့ဖ်ဝဲရ်

**ကွန်ပျူတာ ဆော့ဝဲရ်** (computer software) သည် ကွန်ပျူတာစံနစ်အပေါ်တွင် အလုပ်တစ်ခုကို ပြုလုပ်စေနိုင်ရန်အတွက် လိုအပ်သောပရိုဂရမ်နှင့် ခိုင်းစေချက်အစီအစဉ်တို့ကို စုစည်းထားသော ပရိုဂရမ် အစုအဝေးများကို ခေါ်ဆိုသည်။ ကွန်ပျုတာဖြင့် ညွှန်ကြားချက်များ၊ လုပ်ငန်းများ လုပ်ဆောင်နိုင်သော စနစ်အတွက် အသုံးပြုသည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် သတင်းအချက်အလက်များအား ကွန်ပျူတာဖြင့် ရေးနိုင်၊ ဖတ်နိုင်ပြီး ဒီဂျစ်တယ် နည်းပညာဖြင့် သိမ်းဆည်းခြင်းကို ခေါ်﻿ဝေါ်ခြင်း အတွက် အသုံးပြုသည်။ 

၎င်းအပြင် ၁၉၈၀ ဝန်းကျင်ခန့်က ကွန်ပျုတာ စက်ပိုင်းဆိုင်ရာ အမာထည်များနှင့် ကွဲပြားစေရန် အတွက် အသုံးပြုခဲ့သည်။ ယခင်က ဆော့ဝဲကို မီဒီယာလုပ်ငန်းသုံး ဓာတ်ပြား၊ မက္ကနစ်တစ် တိပ်ခွေများ မှသည် အင်တာနက် ဒေါင်းလုဒ်လုပ်ခြင်း၊ ကွန်ပက်ဒစ်ခေါ် CD ဓာတ်ပြားများဖြင့် ထုပ်လုပ်သည် အထိ တိုးတက်လာလေသည်။

ထိုအခေါ်အဝေါ်တွင် အသုံးပြု software များဖြစ်သည့် စာရေးရန် word processor၊ ဟတ်ဒ်ဝဲရ်များကို ကိုင်တွယ်သော မောင်းနှင်စနစ်၊ အလယ်တန်းကနေသော distributed system စသည့် ရှိကျသည်။ Software တွင် ဝက်ဘ်ဆိုက်၊ ပရိုဂရမ်၊ ဗွီဒီယို ဂိမ်း စသည်တို့ ရှိကြသည်။ ပရိုဂရမ်များကို C၊ C++ စသည့် programming language များဖြင့်ရေးသည်။ ထိ၍ ကိုင်၍မရပါ၊ ယခင်အချိန်များက ပရိုဂရမ်ဟု ရေးသားခေါ်ဆိုပြီး၊ တစ်ဦးချင်းသုံး ကွန်ပျူတာများ ပေါ်ပေါက်လာသောအခါ တွင်ကျယ်လာသော စကားလုံးဖြစ်သည်။ 

ဆော့ဖ်ဝဲများတွင် Words များကဲ့သို့သော သီးခြား ဦးတည်ချက်တစ်ခုအတွက် အသုံးချဆော့ဖ်ဝဲများနှင့်၊ လုပ်ငန်းများအတွက် လိုအပ်သောလုပ်ဆောင်ချက်အားလုံးကို စုဝေးထားသောလုပ်ငန်းသုံး ဆော့ဖ်ဝဲနှင့် Hardware များကို အသုံးပြုနိုင်ရန် လိုအပ်သော အပလီကေးရှင်း ဆော့ဖ်ဝဲ နှင့် အသုံးပြုသူက ကွန်ပျူတာကို အသုံးချနိုင်ရန် လိုအပ်သော OSကဲ့သို့သော စစ္စတမ် ဆော့ဖ်ဝဲဟု ခွဲခြားသတ်မှတ်ထားသည်။Software ကို နှစ်မျိုးခွဲခြားနိုင်သည်။ 
# Systems Software (Windows98, Me, XP, etc.)
# Application Software (system software ကို အခြေခံပြု၍ ရေးသားကြသော လုပ်ငန်းဆော့ဖ်ဝဲ များ) တို့ဖြစ်ကြသည်။

ကဏ္ဍ:ဆော့ဖ်ဝဲလ်
သံမဏိလူသား (ရုပ်ရှင်)

**သံမဏိလူသား** ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားသည် အမည်တူ ရုပ်ပြကာတွန်းကို အခြေခံ ရိုက်ကူးထားသည့် သိပ္ပံခေတ်လွန် အမေရိကန် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဖြစ်ပြီး ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် ရုံတင်ပြသခဲ့သည်။ မာဗယ်လ်ရုပ်ရှင်စကြဝဠာ၏ ပထမဦးဆုံးရုပ်ရှင်ကားဖြစ်သည်၊၊ ဒါရိုက်တာ ဂျွန် ဖာရိုး (Jon Favreau) ၏ လက်ရာဖြစ်ပြီး ရောဘတ် ဒေါင်းနီ ဂျူနီယာ (Robert Downey Jr.) က သံမဏိလူသား၏ သံချပ်ဝတ်စုံကို တီထွင်သူ စက်မှုလုပ်ငန်းရှင် တိုနီ စတာ့ခ် (Tony Stark) အဖြစ် ပါဝင် သရုပ်ဆောင်ထားသည်။ တိုနီ စတာ့ခ်သည် ရာဇဝတ်မှုများကို လိုက်လံနိမ်နင်းသည့် သူရဲကောင်း "သံမဏိလူသား" ဖြစ်လာသည်။ 

သံမဏိလူသား ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား၏ နောက်ဆက်တွဲများကိုလဲ ဆက်လက်ရိုက်ကူးခဲ့သည်။ သံမဏိလူသား ၂ ဗွေဆော်ဦး ပြပွဲကို ၂၀၁၀ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၆ ရက်နေ့ လော့စ်အိန်ဂျယ်လိစ်မြို့တွင် ကျင်းပခဲ့ပြီး သံမဏိလူသား ၃ကို  ၂၀၁၃ ခုနှစ်တွင် ရုံတင်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား
တရုတ်ဘာသာစကား

တရုတ်ဘာသာ ဆိုသည်မှာ တရုတ်လူမျိုးတို့ ရေးသား ပြောဆိုသုံးစွဲကြသော ဘာသာစကားဖြစ်သည်။ တရုတ် ဘာသာ အရေးအသားမှာ အများအားဖြင့် အတူတူ ဖြစ်သော်လည်း စကားပြောဆိုရာတွင်မူ နိုင်ငံအလိုက် ဒေသအလိုက် ကွဲပြားခြားနားမှုများ ရှိသည်။

## တရုတ်ဘာသာစကား မျိုးကွဲများ
နိုင်ငံတကာတွင် ပြောဆိုသော တရုတ်စကားကို မန်ဒရင် တရုတ်ဘာသာစကားဟု ခေါ်ဆိုလေ့ ရှိကြသည်။ ဟော့ကင်စကား (Hokkien)၊ ကန်တုံစကား (Cantonese)၊ တယိုချူးစကား (Teochew)၊ ဟတ်ကာစကား (Hakka)အပြင် အခြား ဒေသသုံး တရုတ်စကား အများအပြား ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့် မလေးရှားနိုင်ငံ ကွာလာလမ်ပူမြို့တွင် ကန်တုံစကားကို အသုံးများကြပြီး စင်ကာပူနိုင်ငံ တွင်မူ ဟော့ကင်စကား ကို ပြောဆိုသူ အများအပြား ရှိသည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင်မူ လက်တို နှင့် လက်ရှည် ဟု ခွဲခြား ခေါ်ဝေါ်လေ့ ရှိသည်။ လက်ရှည် ဆိုသည်မှာ အင်္ကျီလက်ရှည်ဝတ်သော ယဉ်ကျေးသော လူတို့၏ စကားဟု ညွှန်းဆိုခြင်း ဖြစ်ပြီး လက်တို စကားဆိုသည်မှာ အလုပ်သမား လူတန်းစားသုံး စကားဟု ညွှန်းဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
မုန့်လုံးရေပေါ်

**မုန့်လုံးရေပေါ်**သည် ကောက်ညှင်းဖြင့် ပြုလုပ်သည့် မြန်မာ့ သွားရည်စာ တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ကောက်ညှင်းလုံးအား ရေနှင့်ပြုတ်ရာတွင် ကောက်ညှင်းကျက်ပါက ရေပေါ် ပေါ်လာသည့် အတွက် မုန့်လုံးရေပေါ်ဟု ခေါ်သည်။ ကောက်ညှင်း သက်သက်ဖြင့် သော်လည်းကောင်း ထန်းလျက် သို့မဟုတ် ကြံသကာခဲကို ဌာပနာသွင်း၍ သော်လည်းကောင်း ပြုလုပ် စားသုံး ကြသည်။ မြန်မာ့ရိုးရာအလိုက် တန်ခူးလတွင် မုန့်လုံးရေပေါ်များဖြင့် အလှူလုပ်လေ့ရှိသည်။ 

မုန့်လုံးရေပေါ်သည်လည်း တရုတ်လူမျိုးများ၏ ရိုးရာသွားရည်စာ တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ တရုတ်တို့သည် တရုတ်ပြက္ခဒိန် ၁ လ ပိုင်း ၁၅ ရက်နေ့တွင် ကျရောက်သည့် ယွမ်ရှောင်းကျယ်ခေါ် မီးပုံးပွဲတော်နှင့် နေ့တာအရှည်ဆုံးနေ့ တုန်းကျိခေါ် ဆောင်းရာသီ ဝင်သည့်နေ့တွင် စားသုံးလေ့ရှိသည်။ တရုတ်ဘာသာဖြင့် မုန့်လုံးရေပေါ်အား ‘ယွမ်ရှောင်း’ (元宵) သို့မဟုတ် ‘ထန်းယွမ်’ (湯圓) ဟုခေါ်သည်။ 

တရုတ်လူမျိုးများ မုန့်လုံးရေပေါ် ပြုလုပ်ရာတွင် တောင်ဆားခေါ် ပဲအချို၊ သကြားရောထားသည့် နှမ်းမဲမှုန့်၊ မြေပဲမှုန့်တို့ကို ဌာပနာ အဖြစ် ထည့်လေ့ရှိသည်။ အေးချမ်းသည့် ရာသီတွင် ကစော်၊ ကြက်ဥတို့ဖြင့် ရောချက်ထားသည့် မုန့်လုံးရေပေါ်ကိုလည်း လူကြိုက်များကြသည်။ တရုတ်တို့သည် မုန့်လုံးရေပေါ်ကို အငံချက်၍လည်း စားသုံးကြသည်။ အငံချက်ရာတွင် အသားသွပ်ကာ ချက်ပြုတ်သည့်အပြင် ဝက်သား၊ ဝက်သည်း၊ မုန်လာဥဖြူ၊ မုန်ညှင်းများဖြင့်လည်း ဟင်းရည်ချက်သကဲ့သို့ ချက်စားတတ်သည်။ တရုတ်တို့သည် မုန့်လုံးကို ဆီဖြင့်ကျော်၍သော်လည်းကောင်း ရေခံ ပေါင်း၍သော်လည်းကောင်း အခြားနည်းများဖြင့်လည်း ပြုလုပ် စားသုံးလေ့ရှိသည်။

## ဓာတ်ပုံများ 

File:Making of Montlone yaypaw.jpg|မုန့်လုံးရေပေါ် လုံးခြင်း
File:Making of Montlone yaypaw (Boiling).jpg|မုန့်လုံးရေပေါ် ပြုတ်ခြင်း
File:Making of Montlone yaypaw (Cooling).jpg|မုန့်လုံးရေပေါ် အအေးခံခြင်း

## ကိုးကား
အီကြာကွေး

**အီကြာကွေး** () သည် ဆီဖြင့် ကြွပ်ရွအောင် ကြော်ထားသည့် ခပ်ရှည်ရှည် ဂျုံချောင်းဖြစ်ပြီး တရုတ်နိုင်ငံမှစတင်ခဲ့ရာ၊ အရှေ့အာရှနှင့် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများသို့ ပြန့်ပွားပြီး နံနက်စာအဖြစ် စားသုံးလေ့ရှိသည့် အစားအစာ တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် အီကြာကွေးနှင့်လက်ဖက်ရည်တကွ လက်ရှည်/လက်တိုတရုတ်တို့ မြန်မာသို့ရောက်ရှိလာပြီး လက်ဖက်ရည်ဆိုင်များဖွင့်လှစ်ရောင်းစားခဲ့သည်။ ထို့အတူ လက်ဖက်ရည်ဆိုင်တွင် အီကြာကွေးကို ကော်ဖီ၊ မုန့်ဟင်းခါး၊ ဆန်ပြုတ်တို့ဖြင့် တွဲဖက် စားသုံးလေ့ရှိသည်။
ထွန်းကြည်

**ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထွန်းကြည်** (၁ မေ ၁၉၃၈ မွေးဖွား)သည်  ၁၉၈၈ ခုနှစ် နောက်ပိုင်း  စစ်အုပ်ချုပ်ရေးကာလအတွင်း ထင်ရှားခဲ့သည့် တပ်မတော်အရာရှိကြီးတစ်ဦးဖြစ်သည်။စစ်တက္ကသိုလ် အပတ်စဉ်(၁)ဆင်း ၎င်းသည် စစ်တိုင်းမှူးတာဝန်များအပြင်၊ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီးအဖြစ်လည်း တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။

## ငယ်ဘဝနှင့်ပညာရေး 
၁၉၃၈ ခုနှစ် မေလ ၁ရက်တွင်   မုံရွာမြို့၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် မုံရွာ အထက (၁)၊ ၁၉၅၀-၅၄ ခုနှစ်တွင် မုံရွာလူငယ်အစည်းအရုံးဝင်၊ ၁၉၅၄-၅၈ ခုနှစ်တွင် စစ်တက္ကသိုလ်အပတ်စဉ် (၁)သို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ 

## စစ်မှုထမ်းခြင်း 
၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် စစ်တပ်တွင် ပြန်တမ်းဝင်အရာရှိအဖြစ် ခန့်အပ်ခြင်းခံရပြီး၊ အမတ(၁)တွင် တပ်စုမှူး၊ မြစ်သားမြို့နယ် နလက ဥက္ကဋ္ဌ တာဝန်နှင့် ပြည်တွင်းပြည်ပ သင်တန်းများ တက်ရောက်ခဲ့သည်။

၁၉၆၂ ခုနှစ်တွင် အမြောက်တပ် (၁) တွင် တပ်ရေးတာဝန်၊ တပ်ထောက်တာဝန် နှင့် ၁၉၆၄ ခုနှစ်တွင် တခရ ကျောင်း (ဗထူး)နည်းပြအရာရှိ ဖြစ်လာခဲ့သည်။

၁၉၆၉ ခုနှစ်တွင် အမြောက်တပ် (၃) တပ်ခွဲမှူး၊ ၁၉၇၁ ခုနှစ်တွင် ခလရ (၂၆) ခွဲမှူး(ဗိုလ်မှူး) ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် နမခ (အနောက်မြောက်တိုင်း စစ်ဌာနချုပ်) စစ်ဦးစီး (ဒုတိယတန်း)အဖြစ် ခန့်အပ်ခြင်း ခံရသည်။ 

၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် ခလရ (၄၇) တပ်ရင်းမှူး၊ တပ်ရင်းစည်းရုံးရေးကော်မတီဥက္ကဋ္ဌ၊ ၁၉၇၈ ခုနှစ်တွင် မြောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ် စစ်ဦးစီးမှူး(ပထမတန်း)၊ တိုင်းစည်းရုံးရေးကော်မတီ အတွင်းရေးမှူးနှင့် စဗဟမှူး တိုင်းစည်းရုံးရေးကော်မတီဝင်များ အဖြစ် တာဝန်ပေးအပ်ခံရသည်။

၁၉၈၃ ခုနှစ်တွင် တပ်မ (၈၈) တပ်မမှူး၊ တပ်မစည်းရုံးရေးကော်မတီဥက္ကဋ္ဌ တာဝန်များကို ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။၁၉၈၅ ခုနှစ်တွင် နမခ (အနောက်မြောက်တိုင်း စစ်ဌာနချုပ်) တိုင်းမှူး၊ ထို့နောက် လပခ (အလယ်ပိုင်းတိုင်း စစ်ဌာနချုပ်) တိုင်းမှူး အဖြစ် ခန့်အပ်ခံရသည်။

## ၁၉၈၈ နောက်ပိုင်းကာလများ 
၁၉၈၈ ခုနှစ် စက်တင်ဘာတွင်  ဦးနေဝင်း၏  ညွှန်ကြားချက်ဖြင့်  စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းစဉ် ၊၎င်းစည်  အာဏာသိမ်း အဖွဲ့ ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးအနေဖြင့် ပါဝင်ခဲ့သည်။ထို့နောက် နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေး အဖွဲ့ နဝတ အဖွဲ့ဝင် ဖြစ်လာပြီး၊၁၉၉၂ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၂၄  ရက်နေ့တွင် စစ်တပ်မှအနားယူကာ ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီးအဖြစ် အရပ်ဘက်ဌာနသို့ ပြောင်းရွှေ့ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။၁၉၉၇ ခုနှစ် တွင် ဝန်ကြီးတာဝန်မှ အငြိမ်းစားယူခဲ့သည်။

## ရရှိသည့်ဆု 
၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ဧပြီ ၁၇ ရက် တွင် စစ်ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် သည် ၎င်းအား သရေစည်သူဘွဲ့ အပ်နှင်းချီးမြှင့်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ဝန်ကြီးများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ လူပုဂ္ဂိုလ်များ
ကော်ဘင် ဘလူး

**ကော်ဘင် ဘလူး** (Corbin Bleu Reivers), သည် အမေရိကန် ရပ် အဆိုတော်နှင့် သရုပ်ဆောင်တစ်ယောက်ဖြစ်ပြီး သူ၏ ဂီတပုံစံကြောင့် နာမည်ကျော်ကားလာခဲ့သည်။ .

## ကော်ဘင် ဘလူး ၏အယ်လဘမ်များ 
* 2006-High School Musical Soundtrack
* 2007-Another Side 
* 2007-Jump In! Soundtrack
* 2007-High School Musical 2 Soundtrack
* 2007-Disneymania 5
* 2007-Disney Channel Holiday
* 2008-High School Musical 3: Senior Year soundtrack
* 2008-Radio Disney Jams 10
* 2008-Minutemen Soundtrack
* 2008-Bedtime Stories
* 2009-Hannah Montana 3
* 2009-Disney Channel Playlist
* 2009-Speed of Light 

## အကိုးအကား 

* www.imdb.com/name/nm0088298

ကဏ္ဍ:အမေရိကန် အမျိုးသား အဆိုတော်များ
ကဏ္ဍ:အမေရိကန် အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ
မရွေးမုန့်

**မရွေးမုန့်**သည် မန်ချူးလူမျိုးတို့ နတ်ဘုရားများအား ပူဇော်ဆက်ကပ်ရာ ရိုးရာအချိုပွဲ တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ မန်ချူးဘာသာအားဖြင့် ‘ဆချီမာ’ ဟုခေါ်သည်။ ‘ဆချီ’ဆိုသည်မှာ လှီးခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး ‘မာ’ဆိုသည်မှာ မုန့်လုပ်သည့် နည်းတစ်မျိုးဖြစ်သည်။

မန်ချူးတို့ တရုတ်ပြည်ကို သိမ်းပိုက် အုပ်စိုးခဲ့ပြီးနောက် ပေကျင်းမြို့တွင် စတင် လူကြိုက်များလာရာမှ တရုတ်တပြည်လုံးသို့ ပျံ့နှံ့သွားသည်။ မရွေးမုန့်သည် ကြွပ်ကြွပ်ရွရွရှိပြီး ရနံ့သင်းသင်းလေးရှိသောကြောင့် မန်ချူးခေတ် (ချင်းမင်းဆက်) မှစ၍ ယနေ့ထိတိုင် လူအများ နှစ်သက်သည့် မုန့်ပဲသွားရည်စာ တစ်မျိုးဖြစ်လာသည်။ 

## ကိုးကား