open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ရွှေအင်းတိန် ဘုရား

**ရွှေအင်းတိန် ဘုရား** သည် ကမ္ဗောဇပြည် (ခေါ်) ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း၊ ညောင်ရွှေမြို့နယ်၊ အင်းတိန်မြို့၊ ယခု အင်းတိန်ရပ် - အင်းလေးမှာ ဖြစ်သည်။ ဘုရားများက ရှေးလက်ရာတွေ မပျက်စီးဘဲ တော်တော်လေး ကျန်နေသေးသည်။ ဘုရားစေတီပုံစံများသည် မွေတော်ကက္ကူမှ ဘုရားပုံစံများနှင့် ဆင်တူသည်။ ရွှေအင်းတိန် ဘုရားများသည် ထိန်းသိမ်းရန် များစွာလိုအပ်နေပါသေးသည်။ အင်းတိန်လှေဆိပ်၊ Art Galleryများ၊ Souvenir Shop များ၊ ရွှေအင်းတိန်ဈေး၊ အင်းတိန်မူလတန်းလွန်ကျောင်း စသည်များ ရှိသည်။ 

အရံစေတီတော်ပေါင်းက ၁၀၅၄ဆူ ရှိပြီး၊ ဘုရားစောင်းတန်းကြီးမှာ ပါဝင်တည်ဆောက်ထားတဲ့ တိုင်းလုံး အရေအတွက် ကတော့ ၄၀၃လုံးရှိသည်။ အရှည် ၃.၃ဖာလုံရှိသည်။ ဘုရားကြီးရဲ့ နယ်နိမိတ်သည်
အရှေ့ဘက်တွင် ကျောက်ပွန်ရေထွက်၊ နောက်ကန် အင်းဆင်သေကုန်း။ အရှေ့တောင်တွင် သရက်မောင်နှမ။ တောင်ခြားတွင် - ချောင်းချောက်ကြီး ပျားစွဲတော်။ အနောက်ခြားတွင် - ဆင်ရုပ်ညောင်စည်။ အနောက် မြောက်မှာ စစ်တောင်းတောင်ခမောက်တောင် ရသေ့ကုန်း။ မြောက်ဘက်မှာ - နတ်သမီးတောင်၊ ရသေ့တောင်၊ ဝေလုကမ္ပတောင်။ အရှေ့မြောက်တွင် - အင်းရေပြင် ကျောက်ခြံ တို့ ဖြစ်ကြသည်။ အရံစောင့်ကျွန်သီးတော်တွေက (၅၀၀) ဖြစ်သည်။ ယခုကျွန်သီးတော်တွေကား လူဦးရေ (၅၀၀)၊ အိမ်ခြေ (၈၁)၊ ကျားကြီး (၅၀)၊ ကျားငယ် (၁၁၀)၊ မကြီး (၆၈)၊ မငယ် (၅၉) ယောက် ဖြစ်သည်။

## သမိုင်းကြောင်းအကျဉ်း 
သမိုင်းဝင်ရွှေအင်းတိန် မြတ်စွာဘုရားကြီးကို တည်ထားခဲ့သော ဒါယကာသည် ပါဋလိပုတ် ပြည့်ရှင် သီရိဓမ္မာသောက မင်းကြီးဖြစ်သည်။ သာသနာ နှစ် (၂၀၀)ကျော်ကျော်လောက်တွင် ဘုရားရှင်၏ ဘရိယ (မွေတော်) ဓာတ်တော်ကို ဌာပနာပြီး တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ပထမအကြိမ် ပြုပြင်တော်မူတဲ့ မင်းကတော့ အနော်ရထာမင်းဖြစ်သည်။ ထိုအချိန်တွင် ဘုရားကို ထပ်ဆင့်တည်၍ ဝတ်မိုးမြေ အရံစောင့် ကျွန်းသီးတော် လှူတော်မူသတည်း။

၎င်းနောက် ထပ်မံပြီး ပြုပြင်သော မင်းများမှာ နရပတိစည်သူမင်း၊ မိုးညှင်းမင်းတရားကြီး၊ မင်းရဲကျော်စွာ၊ မင်းခေါင် နဲ့ ဆင်ဖြူရှင် မင်းတရားကြီးတို့ ဖြစ်သည်။ 

## ဓာတ်ပုံများ 

File:Indein stupas 1 inle may 2010.JPG|ရွှေအင်းတိန် ဘုရားများ
File:Inle-See-In Dein-18-Pagodenwald-gje.jpg|ရွှေအင်းတိန် ဘုရားများ
File:20160805 Shwe Indein Pagoda 8116 DxO.jpg|ရွှေအင်းတိန် ဘုရားများ
File:Inle-See-In Dein-04-Aufgang-Haendler-gje.jpg|ရွှေအင်းတိန် ဘုရားစောင်းတန်းဈေး

## ကိုးကား
ရေဝတဘုရား

၎င်းဘုရားရှင်သည် သုဓညဝတီပြည် ဝိပုလမင်းကြီးနှင့် ဝိပုလာမိဖုရားကြီးတို့မှ မွေးဖွားသော သားရတနာဖြစ်သည်။ အနှစ်(၆၀၀) တို့ပတ်လုံး သုဒဿန ရတနဂ္ဃိ, အာဝေဠ-ဟူသော ရွှေနန်းသုံးဆောင်၌ သုဒဿနာ မိဖုရား အမှူးရှိသော မောင်းမအပေါင်း (၃၃၀၀၀)ခြံရံလျက် မင်းစည်းစိမ်ကို ခံစားစဉ် နိမိတ်ကြီး ၄-ပါးကို မြင်၍ အာဇာနည် မြင်း ကသောရထားယာဉ်ဖြင့် အင်္ဂါ ၄-ပါး ၄-ပါး ရှိသော စစ်တပ်ခြံရံကာ တောထွက်တော်မူသည်။ 

အလောင်းတော်မင်းသားသည် ဗြဟ္မာမင်း လှူဒါန်းအပ်သော သင်္ကန်းကို ဝတ်ရုံ၍ ရဟန်းယောကျ်ား ၁-ကုဋေ ခြံရံကာ ၇-လပတ်လုံး ဒုက္ကရစရိယာ ကျင့်တော်မူသည်။ ကဆုန်လပြည့်နေ့၌ သာဓုဒေဝီ သေဋ္ဌေးသမီးလှူအပ်သော ဃနာနို့ဆွမ်းကို ဘုဉ်းပေးတော်မူပြီးလျှင် မဟာဗောဓိ ကံ့ကော်ပင် ရင်းဝယ် (၅၃) တောင် ပမာဏ ရှိသော-အပရာဇိတပလ္လင်ထက်၌ ဘုရား ဖြစ်တော်မူသည်။ 

ဗြဟ္မာမင်းကြီးတောင်းပန်သောကြောင့် ဝရုဏာရာမကျောင်းတိုက်ကြီး၌ ရဟန်းတော် ၁-ကုဋေနှင့် နတ် လူ ဗြဟ္မာတို့အား ဓမ္မစကြာတရားကို ဟောတော်မူသည်။ ထိုတရားပွဲကြီး၌ ၁-ကုဋေသော ရဟန်းတော်တို့ အရဟတ္တဖိုလ်တည်ကြသည်။ အောက်မဂ် အောက်ဖိုလ်တည်သော သူတို့ကား ဤရွေ့ ဤမျှဟု အပိုင်းအခြားမရှိ များလှကုန်၏။ ထို့နောက် ဥတ္တရမြို့၌ အရိန္ဒမ မင်းကြီးအား အလွန်ဆန်းကြယ်သော တရားဒေသနာကို ဟောတော်မူရာ ထိုတရားပွဲကြီး၌ ကုဋေတစ်ထောင်သော နတ် လူတို့ သစ္စာ ၄-ပါးတရားကို သိမြင်ကာ အကျွတ်တရား ရကြသည်။ 

ထို့နောက် ဥတ္တရအမည်ရှိသော နိဂုံး၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ၇-ရက်ပတ်လုံး နိရောဓသမာပတ်ကို ဝင်စားတော်မူပြီး နိရောဓ သမာပတ်မှ ထတော်မူသည့်အခါ နိဂုံးသူ နိဂုံးသားတို့အား နိရောဓသမာပတ်၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ဟောတော်မူရာ ကုဋေတစ်ရာသော နတ်လူတို့ အရဟတ္တဖိုလ်တည်ကုန်၏။ ဤသို့တရားပွဲကြီး ၃-ကြိမ်ဖြစ်၏။ သာဝက အစည်းဝေးကြီးလည်း ၃-ကြိမ်ရှိရာ ပဌမ အကြိမ် သုဓညဝတီမြို့၌ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်း အဖြစ်ဖြင့် ရဟန်းပြုကြကုန်သော များပြားသော ရဟန္တာအရှင်မြတ်တို့အား ပါတိမောက် ပြတော်မူ၍ တစ်ဖန် ဒုတိယ အကြိမ် မေခလမြို့၌ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းအဖြစ်ဖြင့် ရဟန်းပြုကြကုန်သော ကုဋေတစ်သိန်းသော ရဟန္တာ အရှင်မြတ်တို့အား ပါတိမောက်ပြတော်မူ၏။ တစ်ဖန် တတိယအကြိမ် ပညာအရာ ဧတဒဂ်ရ လက်ျာရံ အဂ္ဂသာဝကဖြစ်သောဝရုဏ မထေရ် မကျန်းမာစဉ် လူနာမေးလာကြသော လူ အပေါင်းအား လက္ခဏာရေးသုံးပါးကို ပိုင်းခြား ဖော်ပြတတ်သော တရားစကားကို ဟောကြားတော်မူ၍ ကုဋေတစ်သိန်းသော ရဟန်း ယောက်ျားတို့ကို ဧဟိဘိက္ခု ပြုပေးပြီးလျှင် အရဟတ္တဖိုလ် တည်စေကာ ပါတိမောက်ပြတော်မူ၏။ ဤသို့ သာဝက အစည်းအဝေးကြီးလည်း ၃-ကြိမ်ပင်ဖြစ်၏။ 

ရေဝတဘုရားလောင်း၏ အဂ္ဂဒေဝီ မဟေသီ မိဖုရားကား သုဒဿနာ မိဖုရားကြီးဖြစ်၍ သားတော်မှာ ဝရုဏ မင်းသား ဖြစ်လေသည်။ ထီးနန်းစိုးစံသည့် နှစ်ပေါင်းမှာ နှစ်ပေါင်း (၆၀၀၀)ဖြစ်သည်။ နိမိတ်ကြီး ၄-ပါးကိုမြင်၍ တောထွက်တော်မူသော ယာဉ်မှာ အာဇာနည်မြင်းကသည့် ရထားယာဉ်ဖြစ်၍ ၇-လကြာ ဒုက္ကရစရိယာ ကျင့်တော်မူရသည်။ အဂ္ဂသာဝက ၂-ပါးမှာ ဝရုဏမထေရ်နှင့် ဗြဟ္မဒေဝမထေရ်တို့ဖြစ်ကြ၍ အလုပ်အကျွေးမှာ သမ္ဘဝမထေရ် ဖြစ်လေသည်။ အဂ္ဂသာဝိကာ ၂-ပါးမှာ-ဘဒ္ဒါထေရီမနှင့် သုဘဒ္ဒါ ထေရီမတို့ ဖြစ်ကြ၍ ပွင့်တော်မူရာ ဗောဓိပင်ကား ကံ့ကော်ပင် ဖြစ်လေသည်။ မြတ်သော အလုပ်အကျွေး ဒါယကာတို့မှာ ပဒုမသေဋ္ဌေးနှင့် ကုဉ္ဇရသေဋ္ဌေးတို့ ဖြစ်ကြ၍ မြတ်သော အလုပ်အကျွေး ဒါယိကာမတို့မှာ သိရိမာနှင့် ယသဝတီတို့ ဖြစ်ကြလေသည်။ အရပ်တော်မှာ အတောင် (၈၀)မြင့်တော်မူ၍ ကိုယ်တော်မှ ထွက်သော ရောင်ခြည်တော်သည် နေ့ရောညဉ့်ပါ ၁-ယူဇနာတိုင်တိုင် ပြန့်နှံ့၏။ အသက်တော်မှာ အနှစ် (၆၀၀၀၀)တမ်း ဖြစ်၏။ ။ 

### ၈။ ရေဝတ-ဘုရားရှိခိုး+ဆုတောင်းဂါထာ
* ရေဏုစ္ဆန္နေ ဝိရောစန္တံ၊ ရေကစ္ဆိန္နံ ဝိနာယကံ။ 
* ရေဝဒံ ဝရဒံ ဝန္ဒေ၊ သော မေ ဒေတု ဇိနော ဇယံ။ 
* ရေဝတဗုဒ္ဓဝင်ကို ကြည့်ပါ။
* ရေဝတဘုရားရှင်ကို ကြည့်ပါ။
### ကျမ်းကိုး
မောရိုက်စ် ဒင်းနစ်

**မောရိုက်စ် ဒင်းနစ်** (၂၅ နိုဝင်ဘာ ၁၈၇၀ &ndash; ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၁၉၄၃) သည် ပြင်သစ်နိုင်ငံသား ပန်းချီကျော်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ သူသည် ပန်းချီဆရာ သာမက စာရေးဆရာလည်း ဖြစ်သည်။ သူ့ကို ၁၈၇၀-ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ(၂၅)ရက်တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။

မောရိုက်စ် ဒင်းနစ်သည် ၁၉၄၃-ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလတွင် ကွယ်လွန်သည်။ 

## ကိုးကား
မေတ္တာရှင် (ရွှေပြည်သာ)

(၁၆-၂-၆၅)အင်္ဂါနေ့၊ မန္တလေးတိုင်း၊ အမရပူရမြို့၊ နန်းတော်ရာ စံပြ ကွက်၌ ခမည်းတော် ဦးထီ+မယ်တော် ဒေါ်သိန်းရင်တို့မှ ဖွားမြင်သည်။

၁၃၃၈ - ခုနှစ်တွင် မူလဆီးဘန်နီကျောင်းတိုက်၊ ပညာ့ဗိမာန် သာသနာပြုကျောင်းဆရာတော် ဦးပညာသာမိကို ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍ မယ်တော် ခမည်းတော်တို့၏ ပစ္စယာနုဂ္ဂဟဖြင့် ရှင်သာမဏေဘဝသို့ ရောက်ရှိသည်။

၁၃၄၆ - ခုနှစ်၊ ကဆုန်လဆန်း(၁၅)ရက်နေ့တွင် မန္တလေးမြို့၊ တောင်ပြင်မိုးတားတိုက် ခဏ္ဍသိမ်တော်မြတ်၌ မိုးတားတိုက်ဆရာတော် ဦးမေဃိယကို ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍ မြင့်မြတ်သော ရဟန်းအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိသည်။ ရဟန်း ဒါယကာ၊ ဒါယိကာမများမှာ မန္တလေးမြို့၊ ချမ်းမြသာစည်မြို့နယ်၊ သီတာအေး(၉၀၂)ရပ်ကွက်မှ ဦးဝင်းမြင့်၊ ဒေါ်ထွေး၊ ဦးဝင်းမြ၊ ဒေါ်ခင်မူတို့ဖြစ်ကြသည်။

၁၃၄၃ - ခုနှစ်မှစ၍ မန္တလေးမြို့ မူလဆီးဘန်နီကျောင်းတိုက်၊ ပညာ့ဗိမာန်သာသနာပြုကျောင်း၊ မြင်းခြံခရိုင်၊ တောင်သာမြို့နယ်၊ သာသနာ့မူလိကာရာမကျောင်းသစ်ကျောင်း၊ မန္တလေးမြို့၊ မစိုးရိမ်တိုက်သစ်တို့၌ ငယ်၊ လတ်၊ ကြီး စာမေးပွဲများအောင်မြင်၍ ဓမ္မာစရိယတန်းရောက်သည်အထိ ပရိယတ္တိစာပေများကို သင်ယူခဲ့သည်။ ဆရာနည်း ရအောင် အချိန်ယူ၍အားထုတ်ခဲ့သော ဝိပဿနာနည်းများမှာ မိုးကုတ်ဝိပဿနာ၊ ကသစ်ဝိုင်ဝိပဿနာ၊ ပခုက္ကူ ဝိပဿနာသင်တန်းတရားတို့ဖြစ်သည်။ ကျမ်းစာအုပ်ကိုဆရာအနေထား၍ လေ့လာအားထုတ်ခဲ့သောနည်းများမှာ မဟာစည်ဝိပဿနာ၊ စွန်းလွန်းဝိပဿနာ၊ သဲအင်းဂူဝိပဿနာ၊ သစ္စဒီပကဝိပဿနာ၊ ညောင်လွန့်တောရ(ဘုံကျဉ်း)ဝိပဿနာ၊ အမြိုက်ဝိပဿနာ၊ လယ်တီဝိပဿနာ တို့ဖြစ်သည်။

၁၉၉၉ - ခုနှစ်တွင် *မျက်ရည်မကျခင် သိစေချင်*စာအုပ်ကို စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။

ရွှေပြည်သာမြို့-မန္တလေးကျောင်းတိုက်၊ မှော်ဘီမြို့-သုဒ္ဓဝိပဿနာ ဓမ္မရိပ်သာကျောင်းတိုက်၊ မြိတ်မြို့-သစ်ညီနောင် ဓမ္မရိပ်သာကျောင်းတိုက်၊ ကော့သောင်မြို့-ဝေနေယျသုဓမ္မရိပ်သာကျောင်းတိုက်တို့တွင် လှည့်လည်၍ ဝိပဿနာတရားများကို ဟောကြားပြသခဲ့သည်။

## လူဝတ်လဲခြင်း
၂၀၁၄ တွင် ဆရာတော်သည် ကျန်းမာရေးမကောင်းခြင်း၊ ဝိနည်းအပြစ်လွတ်ရန်နှင့် ကြီးမားသော ရည်ရွယ်ချက်ရှိခြင်းကြောင့် လူဝတ်လဲခဲ့သည်။ လူအမည်မှာ ဦးစိုးမြင့် ဖြစ်သည်။ လူဝတ်လဲပြီးနောက် ဗုဒ္ဓဘာသာ မြန်မာအမျိုးသမီးတစ်ယောက်နှင့် လက်ထပ်ပြီးဖြစ်သည်။

ဆရာတော်လူဝတ်လဲရသည်မှာ ရဟန်းကိစ္စအား လူများက ဝင်ရှုပ်သောကြောင့် လဲရခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆရာတော်နှင့်ဆက်နွယ်ကာ အလှူအတန်းများ၊ ဖောင်ဒေးရှင်းများလုပ်ဆောင်နေသည့် ပုဂ္ဂိုလ်များက ထုတ်ဖော်ပြောကြားများရှိခဲ့သည်။ ဆရာတော် လူဝတ်လဲသည်မှာ ကျန်းမာရေးအပြင် တခြားအချက်များရှိသည်ဟု မှန်းဆချက်များ၊ ကောလာဟလများ များစွာထွက်ပေါ်ခဲ့သည်။ ဆရာတော် လူဝတ်လဲပြီးနောက် ပြည်တွင်းပြည်ပတွင် ဖွဲ့စည်းထားသည့် မေတ္တာရှင်ဖောင်ဒေးရှင်းများ၏ ဦးဆောင်သူအသီးသီးတို့က မေတ္တာရှင်ဖောင်ဒေးရှင်းဟူသည့် နာမည်အစား အခြားနာမည်များသို့ ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းခဲ့သကဲ့သို့ မေတ္တာရှင်ဖောင်ဒေးရှင်းနှင့် မသက်ဆိုင်တော့ကြောင်း ကြေညာချက်အသီးသီး ထုတ်ပြန် ခဲ့ကြသည်။

## ကိုးကား
ကြားဖြတ် တိုက်လေယာဉ်

** ကြားဖြတ်တိုက်လေယာဉ် **သည် တိုက်လေယာဉ် အမျိုးအစားပင် ဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ မြင့်မားသော အမြန်နှုန်းကို အခြေခံကာ ရန်သူ့ ဗုံးကြဲလေယာဉ်များ ၊ တိုက်လေယာဉ်များ၊ ဒုံးပျံများ (အထူးသဖြင့် တိုက်ချင်းပစ် ဒုံးပျံများ) ကို ဖျက်ဆီး တိုက်ခိုက်ရန် အထူးတလည် တည်ဆောက်ထားကြသည်။ မိမိတိုင်းပြည်သို့ ရန်သူ့ လေယာဉ် မရောက်ရှိမီ (မိမိအရေးကြီး နေရာများကို မတိုက်ခိုက်နိုင်မီ) ကြိုတင် တိုက်ခိုက်ဖျက်ဆီး တိုက်ခိုက်ရန် အသုံးပြုကြသည်။ 

** ဥပမာများ ** 
* Shenyang J-8
* F-101B Voodoo
* F-102 Delta Dagger
* F-106 Delta Dart
* F-14 Tomcat
* Avro CF-100
* CF-105 Arrow
* Tornado F3
* Mikoyan-Gurevich MiG-25 'Foxbat' and MiG-31 'Foxhound'
* Sukhoi Su-15 'Flagon'
* Tupolev Tu-28 'Fiddler'
* Yakovlev Yak-25 'Flashlight'
* Yakovlev Yak-28 'Firebar'
* Lockheed YF-12
မောင်စိန်ဝင်း (ပုတီးကုန်း)

**မောင်စိန်ဝင်း (ပုတီးကုန်း)** (၁၀ အောက်တိုဘာ ၁၉၅၀ မွေးဖွား) သည် မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာနှင့် ကဗျာဆရာတစ်ဦး ဖြစ်သည်။

၁၉၆၅ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လထုတ် ရုပ်ရှင်အောင်လံ မဂ္ဂဇင်း၌ ကဗျာ ရေးသား၍ စာပေနယ်သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ စက်မှု တက္ကသိုလ် ကျောင်းသား ဘဝတွင် ကဗျာ စာအုပ် ၃ အုပ် ထုတ်ဝေ ခဲ့သည်။ အပတ်စဉ် ထုတ်ဝေသည့် စက်မှု သတင်းစဉ်၊ စက်မှု တက္ကသိုလ် မဂ္ဂဇင်းများ အယ်ဒီတာ အဖြစ် ဆောင်ရွက် ခဲ့သည်။

ရွှေသည် မဂ္ဂဇင်း ကဗျာ စာတည်းနှင့် အရိန္ဒမာ မဂ္ဂဇင်း ဦးစီး စီစဉ် ထုတ်ဝေသူ အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် မြတ်မိခင် ဝတ္ထုတို ပြိုင်ပွဲ၊ ဝါမိုးအောင် ဝတ္ထုတို ပြိုင်ပွဲနှင့် အမေနေ့ဝတ္ထုတို ပြိုင်ပွဲများတွင် ရွေးချယ်ရေး အဖွဲ့ဝင်ဖြင့် ယနေ့တိုင် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်။

ရန်ကုန် စက်မှု တက္ကသိုလ်မှ ဘွဲ့ရပြီးနောက် ၁၉၈၉ ခုနှစ်၊ မတ်လ အထိ အင်ဂျင်နီယာ အဖြစ် အမှု ထမ်းခဲ့ပြီး အငြိမ်းစား ယူခဲ့သည်။ ယခုအခါ စာပေ ရေးသားခြင်း လုပ်ငန်းဖြင့် အသက်မွေး ဝမ်းကျောင်း ပြုကာ မရမ်းကုန်းမြို့နယ်တွင် နေထိုင်လျက် ရှိသည်။

## ရေးသား ခဲ့သော စာအုပ်များ 
### ကဗျာ စာအုပ်များ 
# *ချစ်သူဖတ်ဖို့ ရေးတဲ့စာ* (ဆရာ တက္ကသိုလ် ဘုန်းနိုင် အင်္ဂလိပ်ဘာသာ ပြန်ဆိုသည်)
# *ချစ်သူရဲ့နှင်းဆီ ကဗျာများ*
# *ချစ်သူသိလေ ကဗျာများ*
# *နှလုံးသားနံရံပေါ်က *ပန်းချီကား၊ သမုဒယမြစ်ဖျားက အချစ်နွယ်* (ကဗျာရှည်)
#* နံ့သာရွှေမှုံ ကဗျာများ (အေးငွေနှင့် တွဲလျက်ရှိ)
# *လက်ရွေးစင် ကဗျာများ* (ပြင်ဦးလွင် အင်္ဂလိပ်ဘာသာ ပြန်ဆိုသည်)
# လင်းလဲ့လဲ့လ
# *သမုဒယ ခြေရာကဗျာများ*
# *သမုဒယ ဝတ်ရည်ကဗျာများ*
# *သောကခြေရာ ကဗျာများ*
# *သောကခြေရာ ရတနာကဗျာများ*

### ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် 
# *ချစ်ဆိပ် ပြယ်စေသတည်း*
# *ဒိုက်ပင်*
# *မြားဆိပ် ပြယ်စေသတည်း*
# *သီတင်းကျွတ်ည မင်္ဂလာပွဲ*
# *အချစ်*
# *ကရမက်ပင်နှင့် အခြားဝတ္ထုတိုများစုစည်းမှု*

### လုံးချင်း ဝတ္ထုရှည်များ 
### သီချင်းဖြစ်သွားသော ကဗျာများ 
အဆိုတော်ကြီး ခင်မောင်တိုး နှင့် မဇ္ဈိမလှိုင်းတီးဝိုင်း တို့က ဆရာမောင်စိန်ဝင်း ကဗျာအချို့ကို တိတ်တခိုးတေးစီးရီးအဖြစ် သီဆိုတီးခတ်အသံသွင်းခဲ့ကြသည်။ ထို့အပြင် အဆိုတော် တူးတူး ၊ တေးရေး တေးဆို နိုင်မင်း ၊ ပက်ထရစ် တို့ကလည်း ဆရာမောင်စိတ်ဝင်း ကဗျာများကို သီချင်းလုပ် သီဆိုထားသေးသည်။

# ချစ်သူသိစေ (သံစဉ် နိုင်မင်း)
# တိတ်တခိုး (သံစဉ် နိုင်မင်း)
# တွေ့ဆုံခြင်း၏ အခြားမဲ့၌ (သံစဉ် နိုင်မင်း)
# နေဆယ်စင်း (သံစဉ် နိုင်မင်း)
# နွယ်အရိပ် (သံစဉ် နိုင်မင်း)
# မျက်သွယ် (သံစဉ် တင်မောင်လှိုင်၊ အဆိုတော် တူးတူး ကလည်း ဆိုထားသည်။)
# ရတနာသူ (သံစဉ် တင်မောင်လှိုင်)
# သမုဒယကျောင်း (၁) (သံစဉ် နိုင်မင်း)
# သမုဒယကျောင်း (၂) (သံစဉ် နိုင်မင်း)
# သက်တန့်ရောင် (သံစဉ် နိုင်မင်း)
# အဖြည့်ခံ (ဆို / သံစဉ် နိုင်မင်း)
# ဥပေက္ခာအချစ် (တူးတူး)

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ဖြူးမြို့

**ဖြူးမြို့**သည် ရန်ကုန်မြို့၏မြောက်ဘက် ကားလမ်းအားဖြင့်မိုင် ၁၄၀ အကွာ နှင့် မီးရထားလမ်းအားဖြင့် ၁၃၄ မိုင်အကွာတွင် တည်ရှိသည်။ အရှေ့ဘက်တွင် စစ်တောင်းမြစ် နှင့် အနောက်ဘက်တွင် ပဲခူးရိုးမတို့က ဝန်းရံထားသည်။ ရန်ကုန်မှ ဖြူးသို့ ကားလမ်းခရီး ၁၄၂ မိုင်၊ မီးရထားလမ်းဖြင့် ၁၃၄.၂၅ မိုင် ကွာဝေးသည်။  စီးပွားရေး၊ ကျန်းမာရေးအထူးကောင်းမွန်ကြပြီး စပါး၊ ပဲ စသည့်စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းတို့မှာ ဒေသထွက်ကုန်များဖြစ်သည်။ 

## မြို့ရာဇဝင်
တောင်ငူရာဇဝင်အရ ဖြူးမြို့၏ မူလအမည်မှာ "ပျူရွာ"ဖြစ်သည်။ ပျူလူမျိုးများ နေထိုင်ခဲ့ဖူးရာ ရွာကြီးတစ်ရွာ ဖြစ်သည်။ ခရစ်နှစ် (၁၃)ရာစုအစောပိုင်းကာလက သဝန်လက်ျာနေထိုင်ရာ ကမ္ဘားမြင့်ရွာသို့ မုတ္တမဘုရင် စာခူရီမင်း လာရောက်တိုက်ခိုက် သိမ်းပိုက်ခဲ့စဉ်က သဝန်လက်ျာ၏မိသားစုကို ပျူရွာ၌ ထိန်းသိမ်းထားခဲ့ဖူးသည်။ 

ခရစ်နှစ် ၁၂၇၈ ခုနှစ်နောက်ပိုင်းတွင် ပျူရွာ၌ အကျယ်ချုပ်နေထိုင်ရသူ သဝန်လက်ျာ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ပျူရွာမှာ နောင်နှစ်ကာလကြာရှည်သောအခါ ဖြူးမြို့ဖြစ်လာခဲ့သည်။

၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် ဖြူးမြို့၌ လူဦးရေ ၁၀၄၄၃ ဦး နေထိုင်ပါသည်။ မြို့၏တောင်ဘက်ရှိ မဟာပုညမုနိဘုရားမှာ ထင်ရှားသည်။ 

ဖြူးမြို့တွင် ကိုလိုနီခေတ်ဦးကာလက အမျိုးသားကျောင်းတစ်ကျောင်း တည်ထောင်ရာ အာဇာနည်ခေါင‌်းဆောင်ကြီး ဦးဘဝင်းသည် အမျိုးသားကျောင်း ကျောင်းအုပ်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ဖူးသည်။ 

## အထင်ကရပုဂ္ဂိုလ် 
# ရဲဘော်သုံးကျိပ်ဝင် ဗိုလ်ဉာဏ (ကျောက်တိုင်တောင်ရွာ)
# ဒေါက်‌တာ မောင်ဖြူး (ခ) ဦးဂွမ်လျောင်
# ရဲဘော်မြ
# တက္ကသိုလ် ရှင်သီရိ
# ဦးမြင့်ဆွေ (ဖြူး)
# ဦးအေးဖေ (တိုင်းရင်းမေ)

## အကိုးအကား
မောင်ကိုယု (စာရေးဆရာ)

ပဲခူးမြို့ ဇိုင်းဂနိုင်း တောင်ပိုင်း ဝင်္ကပါလမ်း (ယခု အစိုးရ အလယ်တန်းကျောင်း အဖြစ် နိုင်ငံတော်ကို လှူဒါန်း ထားသော) နေအိမ်၌ အဖ ဦးအုန်းခိုင်၊ အမိ ဒေါ်ကြင်မေ တို့က ၁၉၃ဝ ပြည့်နှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွား ခဲ့သည်။ မွေးချင်း ၉ ယောက် အနက် သတ္တမမြောက် ဖြစ်သည်။ အမည်ရင်းမှာ ဦးကိုယု ဖြစ်သည်။

ပဲခူး ဟိုက်စကူး ကျောင်းတွင် ပဉ္စမတန်း အထိ ပညာ သင်ကြား ခဲ့သည်။ စစ်ပြီး ကာလ ၁၉၄၅ - ၄၆ တွင် ရန်ကုန် ဟိုက်စကူး ကျောင်း၌ ဆဋ္ဌမတန်းမှ စ၍ ပညာ သင်ယူ ခဲ့သည်။ ၁၉၄၈ တွင် အဋ္ဌမတန်းဖြင့်အတန်းကျော် တက်ပြီး ဖြေဆိုသော 'တန်းမြင့် ကျောင်းထွက်' နှင့်'တက္ကသိုလ် ဝင်ခွင့်' စာမေးပွဲ နှစ်ခု စလုံး ပူးတွဲ အောင်မြင် ခဲ့သည်။ ၁၉၆၁ တွင် ဝိဇ္ဇာဘွဲ့၊ ၁၉၆၄ တွင် ဥပဒေ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ ရရှိ ခဲ့သည်။

အလွတ်ပညာသင် ကျောင်းများတွင် မြန်မာ ဘာသာပြ ဆရာ အဖြစ် လည်းကောင်း၊ ကဆ ကောလိပ်နှင့် ဗိုလ်တထောင် လုပ်သား ကောလိပ် တို့တွင် မြန်မာစာနှင့် သမိုင်း နည်းပြဆရာ အဖြစ် လည်းကောင်း၊ ရန်ကုန် ဝိဇ္ဇာနှင့် သိပ္ပံ တက္ကသိုလ် ဥပဒေပညာဌာနတွင် ၁၉ရဝ ပြည့်နှစ် အထိ လက်ထောက် ကထိက အဖြစ် လည်းကောင်း ထမ်းဆောင် ခဲ့သည်။ ထို့နောက် တရားရုံးချုပ် ရှေ့နေ အဖြစ် အသက်မွေး ဝမ်းကျောင်း ပြုခဲ့သည်။

၁၅ နှစ်သား အရွယ် ကပင် ပြင်ပ ဆောင်းပါး ပြိုင်ပွဲ တခု၌ ပထမဆု ရခြင်းဖြင့် စာပေနယ်သို့ စတင် ခြေလှမ်း ခဲ့သည်။ တရားရုံးချုပ် ရှေ့နေ အဖြစ် အမှု လိုက်ရင်း မြဝတီ၊ ငွေတာရီ၊ ရှုမဝ၊ ချယ်ရီ၊ ပန်၊ သဘင်၊ ဒီလှိုင်း၊ ဝါနီပြာ၊ သည်းဦးပန်း၊ ရတနာသစ်၊ သောင်းပြောင်းထွေလာ ရယ်စရယ်၊ မြတ်လေး မဂ္ဂဇင်း တို့တွင် ဝတ္ထုတို၊ မဂ္ဂဇင်း ဝတ္ထုရှည်များ ရေးခဲ့သည်။ 'မောင်ရင်မောင်၊ မမယ်မ' ဇာတ်ဆောင် အမည် ယူ၍ ခေတ်ပြိုင် သရုပ်ဖော် ဝတ္ထုတိုများ အများအပြား ရေးခဲ့သည်။ 'မောင်သစ်' ကလောင် အမည်ဖြင့် သရော်စာ ဆောင်းပါး များကို သတင်း ဂျာနယ်မှ စတင်ကာ မဂ္ဂဇင်း များစွာ၌ ရေးခဲ့သည်။ ကမ္ဘာကျော် တရားခွင် လျှောက်လဲချက်များ၊ တရားခံ ဖြစ်သွားသော ရှေ့နေ၊ တရားခံနှင့်သူ့ချစ်သူ၊ တရားခံနှင့် သူ့ရှေ့နေ၊ တရားခံ ဘယ်သူလဲ၊ ဂျာမန် ဂန္ထဝင် စာပေများ (အခြား သူများနှင့် တွဲဖက်၍) စသည့်ဘာသာပြန် စာအုပ်များနှင့် ပင်ကိုရေး ခေတ်သစ် မောင်ရင်မောင် မမယ်မနှင့် အခြား ဝတ္ထုတိုများ (၁၉၈၅)၊ မဂ္ဂဇင်း ဝတ္ထုရှည်များ (၁) (၂ဝဝ၃) တို့မှာ ထင်ရှားသည်။ 'ညနေစာ အလှည့်လေး' နှင့် 'လင်ရယ် မယားရယ်' ဝတ္ထုတို များကို မြန်မာ့အသံ ဇာတ်လမ်း ပမာ နားဆင်စရာ အဖြစ် ကြိမ်ဖန်များစွာ ထုတ်လွှင့်ခဲ့သည်။

### ဘဝနိဂုံး 
၁၉၉၈ ခု၊ ဒီဇင်ဘာ ၇ ရက်နေ့တွင် ဦးနှောက်အတွင်း (Metastasis) ကင်ဆာ ရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။

### ထင်ရှားသောစာအုပ်အချို့ 
# ကမ္ဘာကျော်တရားခွင်လျောက်လဲချက်များ
# တရားခံဖြစ်သွားသောရှေ့နေ
# တရားခံနှင့်သူ့ချစ်သူ
# တရားခံနှင့်သူ့ရှေ့နေ 
# တကယ့်ရှေ့နေ
# တရားခံဘယ်သူလဲ
# ခေတ်သစ်မောင်ရင်မောင်မမယ်မနှင့်အခြားဝတ္ထုတိုများ
# မဂ္ဂဇင်းဝရှည်များ(၁)
# ဂျာမန်ဂန္ထဝင်စာပေ(၂-တွဲ)(တည်းဖြတ်)

## ကိုးကား 
# မောင်ကိုယု။ မဂ္ဂဇင်း ဝတ္ထုရှည်များ [၁] (ဒီဇင်ဘာ ၂ဝဝ၃)။ စာ ၁။
# မိသားစုဝင်များ၏ ရေးသားပေးချက်။

ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ ရှေ့နေများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဇာ

(ဗြဟ္မာ့ဘုံတိုင်း၌ ရှိသော အလုပ်အကျွေး ဗြဟ္မာများကို “ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဇာဗြဟ္မာ”ဟု ခေါ်သည်။ ပဌမဈာန် ၃-ဘုံအနက် ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဇာဘုံ၌ ဗြဟ္မာ အားလုံးကိုလည်း ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဇာဗြဟ္မာဟုပင် ခေါ်သည်။ ) 

## ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဇာဘုံ
မဟာဗြဟ္မာမင်း၏ ကျေးကျွန်အစေအပါးပရိသတ် ဖြစ်ကြသောဗြဟ္မာငယ်များ ဖြစ်ကြသည်။ ၎င်းဗြဟ္မာငယ်တို့ဖြစ်ရာဘုံသည် ဗြဟ္မာပါရိသဇ္ဇာ ဘုံ မည်၏။ 

ဗြဟ္မာပါရိသဇ္ဇာ ဗြဟ္မာတို့၏အသက်ကား အသင်္ချေယျကပ်ကို ၃ စု စု၍ ၁ စု ဖြစ်သည်။ 
 

### ကျမ်းကိုး
ကြက်ခြေနီအသင်း

ကြက်ခြေနီဆိုသည်မှာ စေတနာ့ဝန်ထမ်း ဖြစ်သည်။ ထိုအသင်း၏အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ ရှေးဦးသူနာပြုစုနည်း ဖြင့် လူသားတို့၏ အသက်အန္တရာယ်ကို ကူညီ၊ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရန်ဖြစ်သည်။

## ကြက်ခြေနီ အမှတ်အသား 
ကြက်ခြေနီ အမှတ်အသား ဆိုသည်မှာ ဘေးအန္တရာယ် ကျရောက်ချိန်၊ စစ်မက်ဖြစ်ပွားချိန်တွင် ကြက်ခြေနီ လှုပ်ရှားမှုတွင် ပါဝင်သော အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကြက်ခြေနီကော်မတီ (ICRC)၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကြက်ခြေနီနှင့် လခြမ်းနီအသင်းများ ဖက်ဒရေးရှင်း (IFRC)နှင့် အမျိုးသား ကြက်ခြေနီအသင်းများက လူပုဂ္ဂိုလ်တွေနှင့် တပ်မတော် ဆေးဝန်ထမ်းများက လူမှုကရုဏာ လုပ်ငန်းများတွင် အသုံးပြုသော အမှတ်အသားဖြစ်သည်။ ကြက်ခြေနီ အမှတ်အသားသည် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ဝန်ထမ်းများ၏ အမှတ်အသား မဟုတ်ပေ။ ကြက်ခြေနီ အမှတ်အသားကို အသုံးပြုရန်အတွက် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဥပဒေနှင့် နိုင်ငံတော် ဥပဒေများတွင် ပြဋ္ဌာန်းထားလေ့ရှိသည်။ ကြက်ခြေနီ အမှတ်အသားကို အသုံးပြုရန်အတွက် ၁၈၆၄ ခုနှစ် ဂျီနီဗာမြို့တွင် ကျင်းပသော ပထမအကြိမ် သံတမန်များဆိုင်ရာ ညီလာခံက သတ်မှတ်ပေးခဲ့သည်။ 

ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ကယ်ဆယ်ရေး ကော်မတီနှင့် တပ်မတော် ဆေးဝန်ထမ်းများ ဖြစ်ကြောင်း သိရှိစေရန်နှင့် ဤအမှတ်အသား သုံးစွဲသူများကို အကာအကွယ်ပေးရန်အတွက် ကြက်ခြေနီအမှတ်အသားကို ကြားနေ အမှတ်အသားအဖြစ် ညီလာခံက သတ်မှတ်ပေးခဲ့သည်။ ဒဏ်ရာရ စစ်သည်များနှင့် ဘေးဒုက္ခခံရသူများအား ကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့များမှ လိုအပ်သော အကူအညီများ ပေးနိုင်ရန်အတွက် ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။။

ဆွစ်ဇလန်နိုင်ငံ အလံကို အရောင် ပြောင်းပြန်လုပ်ကာ အဖြူရောင် နောက်ခံတွင် အနီရောင် ကြက်ခြေနီကို ကြက်ခြေနီ အမှတ်အသား အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ အမျိုးသားကယ်ဆယ်ရေး အသင်းများ (ယခု အမျိုးသား ကြက်ခြေနီ အသင်းများ လခြမ်းနီအသင်းများ) ထူထောင်ရေးနှင့် ပထမအကြိမ် ဂျီနီဗာညီလာခံ ကျင်းပေးရေးတွင် အဓိကအခန်းမှ ပါဝင်ခဲ့သော ဆွစ်ဇလန်နိုင်ငံနှင့် ကြက်ခြေနီဖခင်ကြီး ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံသား ဟင်နရီဒူးနန့် ကို ဂုဏ်ပြုသည့် အနေဖြင့် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လူသားချင်း စာနာထောက်ထားခြင်းဆိုင်ရာ ဥပဒေ၏ အခြေခံဖြစ်သော ၁၉၄၉ ဂျီနီဗာ အများ သဘောတူညီချက် အရ ဤအမှတ်အသားကို ဆက်လက်အသုံးပြုရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြပြီး နောက်ထပ် အမှတ်အသားများဖြစ်သော အဖြူရောင် နောက်ခံပါ လခြမ်းနီ၊ ခြင်္သေ့နီနှင့် နေဝန်းနီ အမှတ်အသားတို့ကိုလည်း အသိအမှတ် ပြုခဲ့သည်။

## ဆက်စပ် ဖတ်ရှုရန် 
* ကမ္ဘာ့ကြက်ခြေနီနေ့
* လခြမ်းနီအသင်း
* နိုင်ငံတကာ ကြက်ခြေနီ ကော်မတီ
* မြန်မာနိုင်ငံ ကြက်ခြေနီ အသင်း

## ကိုးကား
ဖြိုးငွေစိုး

**ဖြိုးငွေစိုး** သည် မြန်မာနိုင်ငံသား အမျိုးသား သရုပ်ဆောင်နှင့် မော်ဒယ်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။
ဂြိုဟ်သား

ကမ္ဘာဂြိုဟ်သည်လည်း ဂြိုဟ်တစ်ခုပင်ဖြစ်ငြားသော်လည်း ဂြိုဟ်သားဟူသည်မှာ တိရစ္ဆာန်နှင့်လူသားများ၊ နတ်ဒေဝတာများ စသည်တို့ကိုရည်ညွှန်းလိုသောသဘောမရှိပဲ အခြားဂြိုဟ်တစ်ခုခုမှ စိတ်ကူးယဉ်သက်သက်ထက်မကသော သက်ရှိသတ္တဝါ ကိုဆိုလိုခြင်းဖြစ်သည်။

## ဂြိုဟ်သားနှင့်စပ်လျဉ်း၍ 
နေစကြဝဠာ ဂြိုဟ်စုတွင် ကမ္ဘာဂြိုဟ်မှ တပါး ကျန်ဂြိုဟ်များတို့၌ သက်ရှိတို့ ပေါက်ပွားနေထိုင်သည့်အထောက်အထား ခိုင်လုံစွာမတွေ့ရပေ။
သို့သော် အင်္ဂါဂြိုဟ်တွင် သက်ရှိသတ္တဝါများ ရှိကောင်းရှိနိုင်သည်ဟူသော အယူအဆများ ပေါ်ပေါက်ခဲ့ဖူးသည်။ လက်ရှိတွင်လည်း အင်္ဂါဂြိုဟ်တွင်ရေရှိကြောင်းအထောက်အထားများတွေ့ရှိရသဖြင့် သက်ရှိများရှိနိုင်သည် သို့မဟုတ် ရှိခဲ့နိုင်သည်ဟု သိပ္ပံပညာရှင်များကယူဆကြသည်။ အင်္ဂါဂြိုဟ်မှပဲ့ထွက်လာဟန်ရှိသောဥက္ကာခဲများ  ကမ္ဘာပေါ်သို့ကျရောက်လာသည်များကိုလေ့လာခြင်းဖြင့် သက်ရှိများ၏ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းဟုထင်ရသောအရာများကိုတွေ့ရှိရသဖြင့် အင်္ဂါဂြိုဟ်တွင် တစ်ချိန်ကသက်ရှိများနေထိုင်ခဲ့ကြသည်ဟုယူဆဖွယ်ဖြစ်သည်။

သိပ္ပံပညာရှင်တို့က သက်ရှိများရှိနိုင်သည် သို့မဟုတ် နေထိုင်လို့ရသည်ဟုယူဆကြသောအခြားဂြိုဟ်များမှာ စနေဂြိုဟ်၏ဂြိုဟ်ရံလဖြစ်သည့် တိုင်တန်၊ ကြာသပတေးဂြိုဟ်၏ဂြိုဟ်ရံလဖြစ်သည့် ကာဆီနီ၊ နေစကြဝဠာအပြင်ဘက်ရှိ ကက်ပလာ၂၂ ဂြိုဟ်များဖြစ်ကြသည်။

ထိုမှတဆင့် နေစကြဝဠာအပြင်ဘက်ရှိ ဂြိုဟ်တစ်ခုခုတွင်လည်း သက်ရှိသတ္တဝါ အချို့တည်ရှိနိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်း၊ လူသားတို့ထက်ပင် အသိဉာဏ်အဆင့်မြင့်မားနေနိုင်ပြီး မြေကမ္ဘာဂြိုဟ်သို့ လာရောက်စူးစမ်းလေ့လာခြင်းများလည်းရှိကြောင်း ပြောဆိုသူများ ယုံကြည်သူများရှိလာခဲ့သည်။
ရို့စ်ဝဲလ်ဖြစ်ရပ်ဆန်း Roswell case ဟူသော သတင်းများကြောင့် ဂြိုဟ်သား နှင့် ပန်းကန်ပြားပျံခေါ်အမျိုးအမည်မသိယာဉ်ပျံများ UFO တို့အပေါ်
စိတ်ပါဝင်စားသူများခဲ့သည်။
နောက်ဆက်တွဲအကျိုးရလဒ်အနေဖြင့် ကမ္ဘာ့အပြင်ဘက်မှ လူပိုတစ်ယောက် ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသော ET ရုပ်ရှင်ဇာတ်လမ်း ပေါ်ပေါက်လာပြီး ဒေါ်လာသန်းပေါင်းများစွာ မြတ်စွန်းသည့်တိုင် စိတ်ဝင်စားမှုရရှိခဲ့သည်။
သိန်းဆိုင်

**မောင် သိန်းဆိုင် (**၁၉၄၀−၂၀၀၆) သည် မြန်မာလူမျိုး စာရေးဆရာ ဖြစ်သည်။

## ငယ်ဘဝ 
၁၉၄၀ ပြည့်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၂၀ ရက်၊သောကြာနေ့တွင် ရန်ကုန်တိုင်း၊ လှည်းကူးအပိုင် ဖောင်ကြီးရွာ၌ ဦးတင့်ဆန်း၊ ဒေါ်အုန်းရီတို့က ဖွားမြင်သည်။ အမည်ရင်းမှာ သိန်းဆိုင်ဖြစ်၍ ငယ်နာမည်မှာ *ပိုကာ* ဖြစ်သည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း ဖောင်ကြီးရွာအား မီးလောင်ဗုံးကျသဖြင့် လှည်းကူး၊ ရန်ကုန်နှင့်ပဲခူးမြို့ များသို့ စစ်ပြေးဘဝဖြင့် လှည့်လည်ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ခဲ့သည်။

၁၉၅၀ ဝန်းကျင်၌ ပဲခူးရှိ အဖွား၊ အဒေါ်တို့နှင့် နေထိုင်လျက်၊ မဇင်းရပ်ကွက်၊ မူလတန်းကျောင်း၊ ဇိုင်းဂနိုင် (မြောက်ပိုင်း) ဆရာကြီးဦးစံအေး ကျောင်းတို့တွင် ပညာသင်ကြားသည်။ အလယ်တန်းနှင့် အထက်တန်းကို ပဲခူး အမှတ် (၁) အစိုးရအထက်တန်းကျောင်း၌ သင်ယူသည်။ ၁၉၅၉ ခုတွင် ဆယ်တန်းအောင်သည်။

## စာပေ လှုပ်ရှားမှု 
အသက် (၁၃) နှစ်အရွယ်တွင် ရေးသားသည့် *လည်ဆွဲရတနာ* ဝတ္ထုတိုကို ၁၉၅၃ ခု၊ ဇွန်လထုတ် စုံထောက်မဂ္ဂဇင်းတွင် ဖော်ပြခံရသည်။ 

၁၉၆၀ ပြည့်တွင် အကောက်ခွန်ဌာန၌ တာဝန်ထမ်းသည်။ ကလေးဂျာနယ်၊ သွေးသောက်မဂ္ဂဇင်းတို့တွင် ဝတ္ထုတို၊ ဝတ္ထုရှည်၊ ပုံပြင်၊ ဘာသာပြန်များ ရေးသားသည်။ လျှို့ဝှက်သဲဖို မဂ္ဂဇင်း၌ ပင်တိုင်စာရေးဆရာ ဖြစ်လာသည်။ ၁၉၆၄ ခုတွင် အကောက်ခွန်မှ ထွက်ကာ အချိန်ပြည့် စာရေးဆရာဘဝကို ခံယူသည်။

ဇာတ်ညွှန်းလည်း ရေးသည်။ နှလုံးသား ရေအလျဉ်၊ ရမ္မက်ဇော၊ ညမင်းသား စသည့် ဇာတ်ညွှန်းများမှာ ထင်ရှားသည်။ လုံးချင်း (၁၀၀) ကျော်၊ ဇာတ်ညွှန်း (၇၀)ကျော် ရှိခဲ့သည်။

လျှို့ဝှက်သဲဖို မဂ္ဂဇင်း၊ ပန် မဂ္ဂဇင်းတို့တွင် စာတည်း၊ သည်းထိတ်ဖို မဂ္ဂဇင်း၊ ဇော်ဂျီ မဂ္ဂဇင်းတို့တွင် စာတည်းချုပ် အဖြစ် လုပ်ခဲ့သည်။

### ရေးသားသော စာအုပ်များ 
### ရုပ်ရှင်ဖြစ်လာသော စာအုပ်များ 
* ပုစ္ဆာဆန်သော မိန်းကလေး
* တံခါးခေါက်သံ
* စိတ်စေတသိတ်
* စိတ္တဇ
* မိန်းကလေးရှင်ရဲ့ ဆန္ဒ
* ဒဏ္ဍာရီထဲက သတို့သမီး

## လူမှုရေး လှုပ်ရှားမှု 
ဇော်ဂျီ နှစ်တစ်ရာပြည့်အထိမ်းအမှတ် ကြေးရုပ်ဖြစ်မြောက်ရေးကော်မတီ ဒုဥက္ကဋ္ဌ၊ မြောက်ဥက္ကလာပ စာပေနှင့် စာနယ်ဇင်း ဟောပြောပွဲ၊ ပြဇာတ် ဖြစ်မြောက်ရေး ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

## ဘဝနိဂုံး 
၂၀၀၆ ခု၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၅ရက်၊စနေနေ့ မွန်းလွဲ ၁၂ နာရီ၊ ၂ဝ မိနစ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ဇနီးဒေါ်ကြည်ကြည်စမ်းနှင့် သားသမီး(၅)ဦး ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:၁၉၄၀ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:၂၀၀၆ ကွယ်လွန်သူများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ရောမ ဧကရာဇ်နိုင်ငံ

**ရောမအင်ပါယာ** သည် ရှေးရောမ ခေတ် ရီပတ်ဘလစ်ကန်ခေတ်လွန် ကာလဖြစ်သည်။ မူဝါဒတစ်ရပ်အနေဖြင့် ၎င်းတွင် ဧကရာဇ်မင်း များအုပ်ချုပ်သော ဥရောပ၊ မြောက်အာဖရိက နှင့် အနောက်အာရှ ရှိ မြေထဲပင်လယ် တစ်ဝိုက်ရှိ ကြီးမားသော ပိုင်နက်နယ်မြေများပါဝင်သည်။ ဆီဇာဩဂတ်စ်တပ်စ် (Caesar Augustus) သည် ၃ ရာစု၏ ပထမဆုံးရောမဧကရာဇ်မင်းအဖြစ် ဝင်ရောက်လာချိန် မှစ၍ အီတလီနိုင်ငံ နှင့် မြို့တော် အဖြစ် အုပ်ချုပ် ခဲ့သည်၎င်း၏ပြည်နယ်များ နှင့် ရောမမြို့ သည် ၎င်း၏တစ်ခုတည်းသောမြို့တော်ဖြစ်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် အင်ပါယာကို အနောက်ရောမအင်ပါယာ နှင့် အရှေ့ရောမအင်ပါယာ ကို အုပ်စိုး သော ဧကရာဇ်များစွာ က အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ အိုဒိအာဆာလက်အောက်ရှိ ဂျာမန်ဘာဘားရီးအန်းမှ အိုဒိုအာဆာလက်အောက်ရှိ လူရိုင်းများ သိမ်းပိုက် ပြီးနောက် ရောမမြို့သည် ကွန်စတန်တီနိုပယ် သို့ နယ်ချဲ့အဆောင်အယောင်များ ပေးပို့သည့် အေဒီ ၄၇၆ အထိ အပိုင်းနှစ်ပိုင်း၏ အမည်ခံမြို့တော်အဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေခဲ့သည်။ ရောမအင်ပါယာ၏ ပြည်နယ်ဘုရားကျောင်း အဖြစ် ခရစ်ယာန်ဘာသာ ကို မွေးစားသည်။ အေဒီ ၃၈၀ တွင် အနောက်ရောမအင်ပါယာ မှ ဂျာမန်ဘုရင်များထံ ကျရောက်ခြင်းသည် သမရိုးကျအားဖြင့် ရှေးရိုးရှေးဟောင်း နှောင်းပိုင်းတွင် နှင့် အလယ်ခေတ်၏ အစ ဖြစ်သည်။ ဤဖြစ်ရပ်များကြောင့် အရှေ့ရောမအင်ပါယာ၏ တဖြည်းဖြည်း ငရဲကျခြင်းနှင့်အတူ သမိုင်းပညာရှင်များက အလယ်ခေတ် ရောမအင်ပါယာကို ဘီဇန်တာအင်း အင်ပါယာ အဖြစ် ပိုင်းခြား ခဲ့ကြသည်။

**‌ရောမအင်ပါယာ**သည် ဧကရာဇ်ဘုရင် အုပ်ချုပ်သည့် အလွန် ကြီးမားသည့် ဒေသကြီး ဖြစ်သည်။ ရောမအင်ပါယာ၏ ပထမဆုံး ဧကရာဇ်မှာ အောက်တေးဗီးယန်း ဖြစ်ပြီး ဘီစီ ၂၇ မှစ၍ အုပ်စိုးခဲ့သည်။ ထိုကာလမတိုင်ခင်က ရောမအင်ပါယာမှာ ဆီးနိတ်ဟု ခေါ်သည့် ကောင်စီမှ အုပ်စိုးသည့် သမ္မတနိုင်ငံတစ်ခု ဖြစ်သည်။

ရောမအင်ပါယာ၏ အမည်အပြည့်စုံမှာ **Senātus Populusque Rōmānus** (SPQR) ဖြစ်ပြီး "ရောမ၏ ဆီးနိတ်နှင့်ပြည်သူများ" ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည်။

## မှတ်စု
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အနောက်တိုင်း ယဉ်ကျေးမှု
ရေဆင်းတက္ကသိုလ်များ

ရေဆင်းတက္ကသိုလ်များသည် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း နေပြည်တော် ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ ပျဉ်းမနားမြို့နယ် ရေဆင်းရွာအနီးတွင် ရေဆင်းဆည်နှင့် ကပ်လျှက် တည်ရှိသည်။ ပျဉ်းမနားမြို့ အရှေ့မြောက်ဘက် ၁ဝမိုင်ခန့် အကွာတွင်ရှိသော ရေဆင်းသည် စိုက်ပျိုးရေးတက္ကသိုလ်၊ သစ်တောတက္ကသိုလ်၊ စိုက်ပျိုးရေးသုတေသန၊ သစ်တောသုတေသန၊ မွေးမြူရေးဆိုင်ရာဆေးတက္ကသိုလ်တို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော သီးခြားမြို့လေးပမာ တည်ရှိသည်။ အနီးအနားရှိ ပေါင်းလောင်း ရေအားလျှပ်စစ် စီမံကိန်းနှင့် တပ်ကုန်း အကျဉ်းစခန်း စီမံကိန်းတို့ကလည်း ရေဆင်းတက္ကသိုလ်များကို ပိုပြီး သီးခြားဆန်စေသည်။

## စိုက်ပျိုးရေး တက္ကသိုလ် 
## မွေးမြူရေးဆိုင်ရာဆေးတက္ကသိုလ် 
### သမိုင်း 
ဗြိတိသျှ အုပ်ချုပ်မှုကာလ ၁၈၉ဝ ခုနှစ်မှစတင်၍ ရန်ကုန်မြို့၊ ကြည့်မြင်တိုင်၊ ရှမ်းလမ်းတွင် တိရစ္ဆာန်ဆေးကုအကူသင်တန်းကျောင်း (Veterinary Assistant Training School ) ကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ နှစ်နှစ်သင်တန်းဖြစ်ပြီး ၁၉၂ဝ ပြည့်နှစ်အရောက်တွင် နိုင်ငံခြားသားဆရာများဖြစ်သည့် ကြီးကြပ်ရေး တိရစ္ဆာန်ဆေးကုဆရာဝန် ၅ ဦးနှင့် နည်းပြ တိရစ္ဆာန်ဆေးကုဆရာဝန် ၁၂ ဦး ဖြင့် အဆင့်မြှင့်တင်ခဲ့သည်။ မြန်မာလူမျိုး ဦးဖေသန်းသည် Bengal Veterinary College မှ ဘွဲရရှိခဲ့ပြီး ၁၉၂၃ ခုနှစ်တွင် မြန်မာလူမျိုး ပထမဆုံး ကြီးကြပ်ရေး တိ-ကု ဆရာဝန်အဖြစ် ယင်းကောလိပ်၌ ခန့်အပ်ခြင်းခံခဲ့ရသည်။ ၁၉၂၅ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ တွင် ဘုရင်ခံ Governor Sir Harcourt Butler မှ ယခု အင်းစိန် မွေးမြူရေးနှင့်ကုသရေးဦးစီးဌာန (ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်ရုံး) တည်ရှိရာ အဆောက်အဦး ကို အုတ်မြစ်ချ၍ ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် ယခင်နှစ်နှစ်သင်တန်းမှ သုံးနှစ်သင်တန်းသို့ အဆင့်မြှင့်သင်ကြားခဲ့ကြရသည်။

## သစ်တော တက္ကသိုလ်
ဗြဟ္မပုရောဟိတာ

ဗြဟ္မာတို့၏ ပုရောဟိတ်အရာ၌တည်သော ဗြဟ္မာ၊ ပုရောဟိတ်ဗြဟ္မာ။ (ဗြဟ္မာ့ဘုံတိုင်း၌ရှိသော ပုရောဟိတ်ဗြဟ္မာများကို “ဗြဟ္မပုရောဟိတ” ဟုခေါ်သည်။ ပဌမဈာန် ၃-ဘုံအနက် ဗြဟ္မပုရောဟိတဘုံ၌ရှိသော ဗြဟ္မာအားလုံးကိုလည်း ဗြဟ္မပုရောဟိတ ဟုပင် ခေါ်သည်။ ဗြဟ္မပါရိသဇ္ဇာ-ကြည့်။) 

## ဗြဟ္မပုရောဟိတာဘုံ
မဟာဗြဟ္မာမင်း၏ မှူးမတ်ကြီးများ ပုရောဟိတ်ကြီးများသဖွယ်ဖြစ်သော ဗြဟ္မာလတ်များ ဖြစ်ကြသည်။

ဗြဟ္မပုရောဟိတာဘုံ ဗြဟ္မာတို့၏ အသက်ကား အသင်္ချေယျကပ်၏ ထက်ဝက် ဖြစ်သည်။

### ကျမ်းကိုး
ကော့မှူးမြို့

ကော့မှူးမြို့ သည် ရန်ကုန်တိုင်းတွင်းမှ မြို့နယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်တစ်ဖက်ကမ်း ဒလမြို့မှ ကားလမ်းခရီးဖြင့်လွယ်ကူစွာ သွားရောက်နိုင်သည်။ ဒလ၊ တွံတေးသွားရာကားလမ်းကြောင်းပေါ်မှ ကွမ်းခြံကုန်းမြို့၊ ဒေးဒရဲ မြို့များသွားရာလမ်းဘက်သို့ ခွဲထွက်သောလမ်းကြောင်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။

## ခေါ်တွင်ပုံ 
မွန်အရေးအသား “ကံမုတ်”၊ မွန်အသံထွက် ကော့မု မှ ဆင်းသက်လာသည်။ ကံ (ကော့)သည် ကျွန်းဖြစ်သည်။ မုတ်(မု)ဟူသည် အစွန်း (အငူ) ဖြစ်သည်။ အငူကျွန်း၊ အငူကုန်းဟု ဆိုလိုသည်။ 
## စီးပွားရေး 
ဆန်စပါး၊ ကွမ်းရွက်၊ ကွမ်းသီးနှင့် ငါး၊ ပုဇွန်စသော ရေထွက်ပစ္စည်းများ ထွက်ရှိသည်။ တွံတေးတောကြီးတန်းနှင့် တဆက်တည်းဖြစ်သဖြင့် သစ်ဝါး ထုတ်ခြင်းလုပ်ငန်းကို လည်း လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ဝါးသည် အဓိက ပို့ကုန်တခုပင် ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
ပြည်သူ့ရေးရာ စီမံခန့်ခွဲမှု

**ပြည်သူ့ရေးရာ စီမံခန့်ခွဲမှု**(Public Administration) ဆိုတာ အစိုးရ ပေါ်လစီ အခွဲတွေကို လေ့လာတာ၊ ဖွံ့ဖြိုးအောင်လုပ်တာ၊ ဖော်ဆောင်တာလို့ အကြမ်းအားဖြင့် ဖော်ပြနိုင်ပါတယ်။ ပြည်သူ့ရေးရာစီမံခန့်ခွဲမှုပတ်သက်၍ ချဉ်းကပ်မှု (၂) ပိုင်း‌တွေ့ရှိရပါသည်။ စီမံခန့်ခွဲရေးဆိုင်ရာ ချဉ်းကပ်မှုနှင့် အားလုံးပါဝင်မှုဆိုင်ရာချဉ်းကပ်မှုများ ဖြစ်ပါသည်။ စီမံခန့်ခွဲရေးဆိုင်ရာ ချဉ်းကပ်မှုအပိုင်းတွင် ပြည်သူ့ရေးရာစီမံခန့်ခွဲမှု ကို အဆုံးအဖြတ်ပေးနိုင်သည့် စီမံခန့်ခွဲမှု တာဝန်ယူသူများ၏ လုပ်ငန်းများအဖြစ် ရှုမြင်ကြပြီး အားလုံးပါဝင်မှုကို ရည်ရွယ်သူများက ‌ောက်ခြေဝန်ထမ်းမှ ဌာနအကြီးအကဲအထိ ‌ောင်ရွက်ရသည့် လုပ်ငန်း စဉ်တိုင်းကို ပြည်သူ့ရေးရာစီမံခန့်ခွဲမှုလုပ်ငန်းစဉ်များအဖြစ် ရှုမြင်ကြသည်။ ပြည်သူ့ရေးရာစီမံခန့်ခွဲမှုကို ယခင်က အုပ်ချုပ်ရေးပိုင်းတွင် တာဝန်ရှိသူများ၏ အစိုးရမူဝါဒများကို ‌ောင်မြင်အောင် ‌ောင်ရွက် သည့်လုပ်ငန်းအဖြစ် ရှုမြင်ကြပြီး ယနေ့ကာလတွင် အုပ်ချုပ်ရေး ၊ ဥပဒေပြုရေးနှင့် တရားစီရင်ရေး လုပ်ငန်းများကို တာဝန်ယူဆောင်ရွက်မှုများနှင့် အချင်းချင်းအပြန်အလှန် ထိန်း‌ြောင်းမှု ဖြစ်စဉ်များကိုပါ ပြည်သူ့ရေးရာစီမံခန့်ခွဲမှုအဖြစ်ရှုမြင်လာကြသည်။ အစိုးရတစ်ရပ်၏ မူဝါဒများ‌ောင်မြင်အောင် ကဏ္ဍကြီး (၃) ရပ်မှ ‌ောင်ရွက်မှုများဖြစ်သဖြင့် နိုင်ငံရေး‌ောင်ရွက်မှု၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ်ရှုမြင် လာကြသည်။

လူသားများအနေဖြင့် ‌ွေးဖွားခြင်းမှသည် ‌ေဆုံးသည့်အချိန်တိုင် အုပ်ချုပ်ရေး တစ်နည်းအားဖြင့် ပြည်သူ့ရေးရာစီမံခန့်ခွဲမှုနှင့် ကင်းလွတ်မှုမရှိနိုင်ပေ။ ပြည်သူများ၏ နိစ္စဓူဝ ‌ောင်ရွက်သည့် လုပ်ငန်းစဉ် များကို အစိုးရကိုယ်စား တာဝန်ယူ၍ ဝန်ဆောင်မှုပေးရသည့် လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ရပ်ဖြစ်သဖြင့် ပြည်သူ့ရေးရာစီမံခန့်ခွဲမှုကို ‌ောင်မြင်အောင် ‌ော်‌ောင်ဆောင်ရွက်နိုင်မှု ရှိမရှိသည် အစိုးရတစ်ရပ်အား မှတ် ‌ျောက်တင်နိုင်မည့် စံတစ်ရပ်အဖြစ်ရှုမြင်နိုင်ပေမည်။

ကဏ္ဍ:နိုင်ငံရေးသိပ္ပံ
ကျောက်တော်မြို့

**ကျောက်တော်မြို့**သည် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ မြောက်ဦးခရိုင်တွင် ပါဝင်၍ ကျောက်တော်မြို့နယ်၏ ရုံးစိုက်ရာမြို့ ဖြစ်သည်။ ကုလားတန်မြစ်၏ လက်ယာဘက်ကမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိ၍ မြို့၏ အကျယ်အဝန်းမှာ အလျား ၃ မိုင် အနံ ၁/၂ မိုင်မျှ ရှိသည်။ ကျောက်တော်မြို့၏ တစ်ဖက်ကမ်း ကုလားတန်မြစ်ကမ်းပါးရှိ ကျောက်တော်တောင်ပေါ်တွင် ကျောက်တော်စေတီ တည်ရှိသည်။

ကျောက်တော်မြို့တွင် ဈေး၊ ဆေးရုံ၊ စာတိုက်နှင့် ကြေးနန်းရုံးများ ရှိသည့်အပြင် အစိုးရအထက်တန်းကျောင်း တစ်ကျောင်းလည်း ရှိသည်။ မြို့ပေါ်၌ ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်း ၄ ကျောင်းရှိရာ ယင်းတို့မှာ ရှမ်းရွာကျောင်း၊ မြို့သစ်ကျောင်း၊ သိမ်ကျောင်းနှင့် ကျောက်တော်ကျောင်းများ ဖြစ်ကြသည်။ မြို့သူမြို့သားများသည် ကျောက်တော်မြို့ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ကန်များမှ သောက်ရေသုံးရေကို ရရှိကြသည်။ ကျောက်တော်မြို့သည် စစ်တွေမြို့မှ ချင်းပြည်နယ်၊ ပလက်ဝမြို့သို့ သွားရာ မီးသင်္ဘောလမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိ၍ တောင်တန်းဒေသမှ ထွက်သော ကုန်များနှင့် ရခိုင်မြေပြန့် ဒေသမှ ထွက်သောကုန်များ ဖလှယ်ရာဒေသ ဖြစ်သည်။ ပလက်ဝမြို့နယ်မှ ထွက်သော နာမည်ကျော် ကုလားတန်ဆေးများကို ကျောက်တော်မြို့တွင် ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားကြသည်။ ကျောက်တော်မြို့ အနီးတဝိုက်ရှိ ရွာကြီးများ၌ ရက်သတ္တတစ်ပတ်လျှင် ဈေးနေ့ ၂ နေ့မျှ ဖွင့်လှစ်လေ့ရှိသည်။

ကျောက်တော်မြို့ တစ်ဖက်ကမ်းမှ အရှေ့ဘက် ၅ မိုင်ခန့် အကွာတွင် မန္တလေးမဟာမုနိ ရုပ်ပွားတော် မူလ ကိန်းဝပ်တော်မူရာ နေရာဟောင်းတည်ရှိ၍ ထိုနေရာတွင် သူဌေးဦးရဲကျော်သူ လှူဒါန်းထားသော ရုပ်ပွားတော် တစ်ဆူ ကိန်းဝပ်တော်မူသည်။ ကျောက်တော်မြို့မှ မဟာမုနိတန်ဆောင်းသို့ သွားရာလမ်းစဉ်ဖြင့် မြို့ဟောင်းမြို့သို့ ရောက်နိုင်သည်။

## သမိုင်းကြောင်း 
မဟာသက္ကရာဇ် ၁၂၃ ခုတွင် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသခင်သည် ရခိုင်ဘုရင် စန္ဒသူရိယ မနောဒိဌာန်ဖြင့်ပင့်လျောက်၍ ဓညဝတီ ရခိုင်ပြည်သို့ ကြွလာတော်မူခဲ့စဉ် ကျောက်တော်ဘုရား တည်ရှိရာ ကျောက်အတိပြီးသော မောရပဗ္ဗတ တောင်ထက်၌ ရပ်တန့်တော်မူပြီးလျှင် နုစဉ်ဘဝတွင် ထိုဒေသ၌ ပန်းပွတ်သမား ဖြစ်ခဲ့ဘူးကြောင်း၊ ဘုရားသခင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုတော်မူပြီးနောက် ကျောက်ရိုးတော်ဓာတ်ကို ဤအရပ်၌ ဌာပနာကျောက်တော်စေတီဟု တွင်လတံ့ဟူ၍ ဗျာဒိတ်ထားတော်မူခဲ့ကြောင်းနှင့် ရခိုင်ရာဇဝင်များတွင် ပါရှိ၏။ ထိုကျောက်တော်စေတီကို အစွဲပြု၍ ကျောက်တော်မြို့ဟု ခေါ်တွင်ခြင်း ဖြစ်သည်။

## စီးပွားရေး 
ကျောက်တော်မြို့မှ နှစ်စဉ် စပါးတန်ချိန် ၁၃ဝဝဝ ခန့် ထွက်လေသည်။ ယခုအခါ ပိုလျှံသောစပါးများ ကို နိုင်ငံတော် ကောက်ပဲသီးနှံ ရောင်းဝယ်ရေးအဖွဲ့မှ တိုက်ရိုက်ဝယ်ယူလျက်ရှိသည်။ ထိုနယ်တွင် ထင်ရှားသော စပါး ၂ မျိုးမှာ ငကြိန်သီး ခေါ် မီးဒုံးစပါးမျိုးနှင့် လက်ရုံးစပါးခေါ် ငစိန်စပါးမျိုး ဖြစ်သည်။ သို့သော် လူကြိုက်အများဆုံးဆန်မှာ ငါးရာဗိုလ် ဆန် ဖြစ်သည်။

မြို့နယ်လူထုမှာ လယ်ယာကိုင်းကျွန်းပေါ်တွင် အမှီပြု၍ နေထိုင်စားသောက်ကြသည်။ ဆန်စပါး၊ နှမ်း၊ မြေပဲနှင့် ဆေးများကို စိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်ကြသည်။ နှမ်းနှင့် မြေပဲမှ ဆီကို ကြိတ်ယူသည်။ အချို့မှာ သစ်လုပ်ငန်းများကို လုပ်ကိုင်၍ အသက်မွေးကြသည်။

## ပြင်ပလင့်များ 
* Satellite map at Maplandia.com

## ကိုးကား
မြန်မာ နေရှင်နယ် လိဂ်

**မြန်မာနေရှင်နယ်လိဂ်** (အင်္ဂလိပ်: Myanmar National League; အတိုကောက် MNL) သည် မြန်မာနိုင်ငံဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် (MFF) မှ အတည်ပြု၍ ၂၀၀၉ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၄ ရက်နေ့တွင် စတင်တည်ထောင်ခဲ့သော ပရိုစနစ်သုံး ဘောလုံးပြိုင်ပွဲဖြစ်သည်။ ကလပ်အသင်း ၁၂ သင်း ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ကြပြီး မြန်မာနေရှင်နယ်လိဂ်-၂ (MNL-2) နှင့် တန်းတက်၊ တန်းဆင်းစနစ်ဖြင့် လုပ်ဆောင်သည်။ ပြိုင်ပွဲရာသီများကို ပုံမှန်အားဖြင့် ဩဂုတ်လမှ မေလအထိ သတ်မှတ်ထားပြီး အသင်းတစ်သင်းလျှင် ပွဲစဉ်ပေါင်း ၂၂ ပွဲ ယှဉ်ပြိုင်ကစားရသည်။ပထမဆုံးသော ပြိုင်ပွဲကို ၂၀၀၉ ခုနှစ်၊ မေလတွင် စတင်ကျင်းပခဲ့ပြီး ရတနာပုံအက်ဖ်စီအသင်းက ပထမဆုံး ဗိုလ်စွဲခဲ့သည်။

မြန်မာနေရှင်နယ်လိဂ်ကို အသင်း ၈ သင်းဖြင့် စတင်ခဲ့ပြီး ၂၀၁၀-၂၀၁၁ ရာသီတွင် ၁၂ သင်းအထိ တိုးချဲ့ခဲ့သည်။ အစောပိုင်းကာလများ၌ ရန်ကုန်မြို့ရှိ အောင်ဆန်းကွင်းနှင့် သုဝဏ္ဏကွင်းတို့တွင်သာ ကျင်းပခဲ့သော်လည်း ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်မှစတင်၍ အိမ်ကွင်း၊ အဝေးကွင်းစနစ်ကို ကျင့်သုံးကာ နယ်မြို့များသို့ ပျံ့နှံ့စေခဲ့သည်။ ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် တန်းတက်/တန်းဆင်းစနစ်ကို စတင်ကျင့်သုံးခဲ့သည်။ လိဂ်၏ မူဝါဒအရ အသင်းတိုင်းသည် "ယူ-၁၇" နှင့် "ယူ-၂၀" လူငယ်အသင်းများ မဖြစ်မနေ ဖွဲ့စည်းထားရှိရမည်ဖြစ်သည်။  

## သမိုင်းကြောင်း 
၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတစ်ဝန်းရှိ ဒေသအသီးသီးကို ကိုယ်စားပြုသော ပရိုကလပ်အသင်း ၈ သင်းဖြင့် မြန်မာပရီမီယာလိဂ်၏ အစားထိုးမှုအဖြစ် ဤလိဂ်ကို စတင်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ်၊ မေလ ၁၆ ရက်နေ့တွင် ပထမဆုံးအကြိမ် အပြည့်အဝကျင်းပမည့် ပြိုင်ပွဲရာသီအတွက် ပြင်ဆင်မှုအဖြစ် နှစ်လကြာမြင့်သည့် မြန်မာနေရှင်နယ်လိဂ်ဖလား ၂၀၀၉ (Myanmar National League Cup 2009) ပြိုင်ပွဲကို စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ကျင်းပရန် ရည်မှန်းထားသော်လည်း အခြားဒေသများ၌ လုံလောက်သော အခြေခံအဆောက်အအုံ လိုအပ်ချက်များကြောင့် ၂၀၀၉ ခုနှစ် MNL ဖလားပွဲစဉ်များကို ရန်ကုန်မြို့ရှိ အဓိကအားကစားကွင်းကြီး နှစ်ခု၌သာ ကျင်းပခဲ့ရသည်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၅ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပသည့် MNL ဖလား ဗိုလ်လုပွဲ၌ ရတနာပုံ အက်ဖ်စီက ရန်ကုန်ယူနိုက်တက် အက်ဖ်စီကို အနိုင်ယူပြီး ပထမဆုံးသော MNL ချန်ပီယံ ဖြစ်လာခဲ့သည်။

၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ပြိုင်ပွဲရာသီတွင် ကလပ်အသင်း ၃ သင်းကို ထပ်မံဖြည့်စွက်ခဲ့ပြီး ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် နောက်ထပ်အသင်းတစ်သင်း ထပ်မံဝင်ရောက်လာသည့်အတွက် စုစုပေါင်း အသင်း ၁၂ သင်းအထိ ရှိလာခဲ့သည်။ ၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလတွင် စတင်ခဲ့သော MNL ပြိုင်ပွဲရာသီ၌ ချင်းပြည်နယ်နှင့် ရှမ်းပြည်နယ်တို့ကို ကိုယ်စားပြုသော နောက်ထပ်ကလပ်အသင်း နှစ်သင်း ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ကြသည်။

## ကိုးကား
ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်း

**ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်း**သည် တိရစ္ဆာန်များ၊ အပင်များနှင့် အခြား သက်ရှိသက်မဲ့ အရာဝတ္တုများ သေဆုံးပြီးနောက် အပူချိန်နှင့် ဖိအားကြောင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်သော်လည်း ပုံစံ ပျက်ယွင်းမသွားပဲ နဂိုမူလ ပုံစံအတိုင်း ကျောက်ဖြစ်နေသည့် ရုပ်ကြွင်းများ ဖြစ်ကြသည်။ ၁၈၀၀ ပြည့်နှစ်နောက်ပိုင်းတွင် ရုပ်ကြွင်းများ၏ အရေးပါပုံကို သိလာကြ၍ သီးခြားပညာတစ်ရပ်အဖြစ် လေ့လာသင်ကြားကြလေသည်။

ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများကို ကမ္ဘာအနှံ့အပြားတွင် တွေ့ရသည်။ အပင်နှင့် သတ္တဝါ ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းအမျိုးအစားများစွာပင်ရှိပြီးယင်းတို့သည် လွန်ခဲ့သောနှစ်သန်းပေါင်းများစွာအတွင်းမတူညီသော အချိန်ကာလအပိုင်းအခြားတို့၌ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ကြသည့် ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်း မှတ်တမ်းများ ဖြစ်ကြသည်။ ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းမှတ်တမ်းတို့ကိုဆက်လက်လေ့လာ၍ အတိတ်ကာလရှိ သက်ရှိတို့၏ ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ် (:en:Evolution)၊ ကျောက်လွှာစဉ်တို့၏သက်တမ်း (Age of Formation)၊ အနည်ကျပတ်ဝန်း ကျင် (Sedimentary Environment) နှင့် အတိတ်ရာသီဥတု (:en:Paleoclimatology) တို့ကိုခန့်မှန်းသိရှိနိုင်သည်

## ကျမ်းကိုး 
ကဏ္ဍ:ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်းများ
မေနွဲ့

**ဒေါ်မေနွဲ့** သည် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်နယ်ပယ်မှ အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင် တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ငယ်စဉ်ကပင် အဆိုအကများဝါသနာပါခဲ့ပြီး ဇာတ်မင်းသမီးဘဝမှ ရုပ်ရှင်နယ်သို့ ပြောင်းလာခဲ့သည်။ ငယ်စဉ် ဇာတ်အဖွဲ့များ၌ ဝင်ရောက်ကပြစဉ် ပရိသတ်များ၏ အားပေးမှုကိုရရှိခဲ့ရုံသာမက ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်အဖြစ်လည်း အကယ်ဒမီဆုများကို ရရှိခဲ့ကာ တေးသီချင်းများကိုလည်း သီဆိုခဲ့သည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကာလမှ ဗီဒီယိုခေတ်ကာလအထိ မြောက်မြားစွာသော ရုပ်ရှင်၊ ဗီဒီယိုများတွင် ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

## ဆုရ ဇာတ်ကားများ 
ဒေါ်မေနွဲ့သည် အောက်ဖော်ပြပါရုပ်ရှင်များဖြင့် အမျိုးသမီးဇာတ်ပို့ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆုရှင်များ
ကြည်ဆွေ၊ မောင်၊ စာရေးဆရာ

စာရေးဆရာ **မောင်ကြည်ဆွေ** သည် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၊ ဖျာပုံဇာတိ ဖြစ်သည်။

၁၄ နှစ် အရွယ်တွင် စာပေ လောက ထဲသို့ ခြေစုံပစ် ဝင်ခဲ့သည်။ စာပေ စင်မြင့်သို့ တင်ပေး ခဲ့သူမှ ရှုမဝ ဦးကျော်ပင် ဖြစ်သည်။ ရှုမဝ မဂ္ဂဇင်းသို့ ၁၉၄၉ ခုလောက်တွင် ရောက်ခဲ့သည်။ ပထမ ဦးစွာ အလုပ်သင်၊ ထိုမှ စာပြင် ဆရာ၊ ထို့နောက် ဝတ္ထု၊ ကဗျာများ ရေးသားရင်း စာတည်း အဖွဲ့ဝင် အဆင့်ထိ တာဝန် ယူခဲ့သည်။

စာပေ လောက တွင်းသို့ ဝင်ရောက်စဉ် သော်တာဆွေနှင့် သန်းဆွေ တို့သည် မောင်ကြည်ဆွေ၏ ဆရာများ ဖြစ်ခဲ့ ကြသည်။ စာမူများ ရေး၍ အရွေး ခံရကာ မဂ္ဂဇင်း ထည့်ရန် ကလောင် အမည် ရှာသော အခါ ဆရာ ဆွေ နှစ်ဆွေကို သွား၍ ဒက်ခနဲ မြင်လိုက်သည်နှင့် "မောင်ကြည်ဆွေ" ဟု မှည့်ခဲ့သည်။ "ကြည်" မှာ စာပေ လောကသို့ ရောက်အောင် အထောက်အမ အများကြီး ပေးခဲ့သော မွေးစား အမေဟု ခေါ်အပ်သည့် အမျိုးသမီးကြီး တဦးကို မြတ်နိုးကာ မမေ့ရန် ယူခဲ့ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။

၁၉၅၅ ခု စက်တင်ဘာလ ရှုမဝ မဂ္ဂဇင်း အမှတ် ၁ဝဝ ပြည့် အထူးထုတ်တွင် ပါဝင်သည့် 'ကျောက်ခဲ လုံးလေးများ' ဝတ္ထုတိုသည် ထူးခြား ကောင်းမွန် လှသောကြောင့် တင့်တယ်က ရှုမဝတွင် သာမက စာပဒေသာ မဂ္ဂဇင်း တွင်ပါ တပြိုင်တည်း ဖော်ပြ ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ၁၉၅၅ ခု မတ် ရှုမဝ မဂ္ဂဇင်းပါ "ဆုံကြ လေဦး မည်လော" ဝတ္ထုတိုကို အိန္ဒိယနိုင်ငံ နယူးဒေလီတွင် ဟိန္ဒီ ဘာသာဖြင့် ထုတ်ဝေသော "မနောဟရ" မဂ္ဂဇင်း ၁၉၅၆ ခု ဒီဇင်ဘာလထုတ် စာစောင်၌ ဟိန္ဒီ စာရေးဆရာ "ရှရီ-အမ်-ဂျီ ထယ်ဝါကား" ဆိုသူက ဟိန္ဒီ ဘာသာဖြင့် ပြန်ဆို ဖော်ပြ ခဲ့သည်။

၉ - ၁၂ - ၁၉၆ဝ နေ့ထုတ် ဗမာ့ခေတ် သတင်းစာပါ "သတင်းထောက်တု ကြည်ဆွေ ခေါ် မြင့်လွင်" သတင်းနှင့် ၁ဝ - ၁၂ - ၁၉၆ဝ နေ့ထုတ် ကြေးမုံ သတင်းစာပါ "စာရေးဆရာ မောင်ကြည်ဆွေ အတု" သတင်း တို့သည် စာရေး ဆရာ မောင်ကြည်ဆွေနှင့် လုံးဝ မပတ်သက်ကြောင်း ရှုမဝ စာတည်း အဖွဲ့က ရှုမဝ မဂ္ဂဇင်း ဇန်နဝါရီ ၁၉၆ဝ ပြည့် ထုတ်တွင် ကြေညာ ခဲ့သည်။

## ရေးသားခဲ့သော စာပေများ 
မောင်ကြည်ဆွေသည် စာရေး အားကောင်းသည်။ ဘဝနှင့် မေတ္တာ ဘွဲ့များကို ဦးစားပေး ရေးဖွဲ့သည်။ စာရေးသက် ၁ဝ နှစ် အတွင်း ဝတ္ထုတို/ ရှည် ၁ဝဝ ကျော် အထိ ရေးဖွဲ့ ခဲ့သည်။ ထင်ရှားသည့် စာအုပ် အချို့မှာ ခင်ပပ (၁၉၆ဝ)၊ ပန်တော်ဦး (၁၉၆ဝ)၊ နွမ်းလျ ဖြေမဆည် (၁၉၆၁)၊ ဘဝလုံးပုံ ချစ်သူယုံ (၁၉၆၁)၊ နှင်းသက်ဆယ် ကမ္ဘာတိုင် (၁၉၆၂)၊ ပန်းကောင်း ပန်းဦး ပန်းမြတ် (၁၉၆၂)၊ ရင်ဝယ်ပွင့်သော သဇင် (၁၉၆၂)၊ သည်မိုးစဲသော် လိုက်တော်မူခဲ့ (၁၉၆၂)၊ အရှက်ပြေ သက်သေနဲ့ ခွဲရတယ် (၁၉၆၂)၊ ဝေဝေလေး (၁၉၆၃)၊ ကျွန်တော်တို့နှင့် မိန်းမလှများ အကြောင်း (၁၉၆၄) [မြင့်ကျော်၊ ကရမက် တို့နှင့် တွဲဖက်၍]၊ မမတို့ မိန်းမသားများ (၁၉၆၄) တို့ ဖြစ်ကြသည်။

## ဘဝနိဂုံး 
၃ဝ မေ ၁၉၆၄ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန် မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။

## ရည်ညွှန်းကိုးကား 
* စံပြတင်ဦး။ မြန်မာ စာရေးဆရာ အဘိဓာန်။ စာ ၈၁ - ၈၂။
* သက်ဝေလေး။ ရွာပါနဲ့ ... နော် မိုးရယ်၊ ရှုမဝ (ဇူလိုင် ၁၉၆၄)။ စာ ၅ဝ - ၅၂ နှင့် ၂၃၇ - ၂၃၉။
* မောင်ကြည်ဆွေ။ ကျောက်ခဲ လုံးလေးများ၊ ရှုမဝ (စက်တင်ဘာ ၁၉၅၅)။ စာ ၂၁၁ - ၂၁၇။
* မောင်ကြည်ဆွေ။ ဆုံကြလေ ဦးမည်လော၊ ရှုမဝ (မတ် ၁၉၅၅)။ စာ ?။
* သဝဏ်လွှာ၊ ရှုမဝ (ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၅၇)။ စာ ၂၉၉။ (၆) သဝဏ်လွှာ၊ ရှုမဝ (ဇန်နဝါရီ ၁၉၆၁)။ စာ ၄ဝ။
* ကလောင်အမည် မှတ်တမ်း၊ မြဝတီ (ဒီဇင်ဘာ ၁၉၅၆)။ စာ ၃၃။
* လေးမြင့်။ လွမ်းရသော စာရေးဆရာများ၊ ငွေတာရီ (အောက်တိုဘာ ၁၉၆၇)။ စာ ၆၈ - ၆၉။
* အနုပညာရှင်များ ဘဝ မှတ်တမ်း၊ ငွေတာရီ (နိုဝင်ဘာ ၁၉၆၆)။ စာ ၂၅၆။]
* ၂ဝ ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာ ၁ဝဝ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျဉ်း၊ ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့် စုစည်း တည်းဖြတ်၊ ၂ဝဝ၅ ခု၊ ဇူလိုင်။

ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:၁၉၆၄ ကွယ်လွန်သူများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
မောင်အေးမြင့် (မြန်မာမှုဒီဇိုင်း သုတေသီ)

**ဦးအေးမြင့်**သည် မြန်မာမှုဒီဇိုင်းပညာရှင်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။

## ငယ်ဘဝ 
မောင်အေးမြင့်ကို ၁၉၃၀-ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ(၂)ရက်နေ့တွင် ၂၈-လမ်း၊ လမ်း(၈၀)နှင့်(၈၁)လမ်းကြား(ယခု-မြို့မရုပ်ရှင်ရုံ၏ မျက်နှာချင်းဆိုင်နေရာ) မန္တလေးမြို့၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ အဖ ဦးကျောက် နှင့် အမိဒေါ်စံ(ဒေါ်မမလေး)တို့မှ ဖွားမြင်သော မွေးချင်း ခုနှစ်ယောက် အနက် တတိယမြောက် သားဖြစ်သည်။

## ကိုယ်ရေးကိုယ်တာ 
ငယ်စဉ်က မန္တလေး၊ သာသနာပြုကျောင်း တက်ခဲ့ရသည်။ ဂျပန်ခေတ်တွင် ဂျပန်ကျောင်း တက်ခဲ့သည်။ 

ပန်းချီပညာကို ၁၉၄၆-ခုနှစ်မှာ စတင်လေ့လာသင်ကြားခဲ့ပြီး ဦးကြွယ်လေး(မန္တလေး)နှင့် ဦးခင်မောင်(ဘဏ်)တို့သည် သင်ဆရာ၊ မြင်ဆရာများ ဖြစ်ကြသည်။ 

၁၉၆၃-ခုနှစ်မှာ မစမ်းအေးနှင့် အိမ်ထောင်ကျသည်။ သားသမီး(၄)ယောက်၊မြေး(၃)ယောက် ထွန်းကားခဲ့သည်။ 

၂၀၀၀-ခုနှစ်မှ စတင်ပြီး ယခုအချိန်ထိ အမရပူရမြို့၊ မဟာဂန္ဓာရုံကျောင်းမြောက်ဘက်၊ အိမ်အမှတ်(၁၁၀)ပန်းပဲတန်းလမ်း၊ ဆင်စွယ်ပွတ်ရပ်ကွက်တွင် နေထိုင်ရင်း မြန်မာမှုဒီဇိုင်းများကို အာရုံထား သုတေသနပြု ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ 

## အနုပညာလုပ်ငန်း 
၁၉၅၄-ခုနှစ် ၌ အမရပူရမြို့၊ဆောင်းဒါး ရက်ကန်းကျောင်း တွင် ပန်းချီနည်းပြအဖြစ် စတင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ 

၁၉၆၆-ခုနှစ်တွင် အီတလီ-မီလန်ပြပွဲ ပြခန်းပြင်ဆင်ရေး တာဝန်ဖြင့် အီတလီသို့ သွားခဲ့ရလေသည်။ 

၁၉၇၀-ခုနှစ်တွင် ငွေကြေးဒီဇိုင်း တာဝန်နှင့် အင်္ဂလန်နှင့် ဂျာမနီသို့ သွားရသည်။ ထိုနှစ်မှာပင် ဂျပန်နိုင်ငံမှာ ကျင်းပသော **Exop70** ကုန်စည်ပြပွဲ တာဝန်နှင့် ဂျပန်သို့ သွားရပြန်သည်။ 

၁၉၇၂-ခုနှစ်မှ ၁၉၇၇-ခုနှစ်အထိ ဝါဇီစီမံကိန်း စက်ရုံတွင်တံဆိပ်ခေါင်းဒီဇိုင်းများ၊ ထီလက်မှတ်နှင့် အခြား လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ ဒီဇိုင်းများ ရေးဆွဲရန်အတွက် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ရလေသည်။ 

၁၉၇၉-ခုနှစ်မှာ ပန်းရိုးမ ပြက္ခဒိန်အတွက် ပန်းချီကားများ စတင်ရေးဆွဲခဲ့သည်။ 

၁၉၈၀-ခုနှစ်မှ ၂၀၀၆-ခုနှစ်အထိ စာနယ်ဇင်းဆိုင်ရာ မြန်မာမှု ဒီဇိုင်းများဖြစ်သော ရတနာမွန်၊ မြတ်ဆုမွန်၊ သစ္စာရောင်ခြည်နှင့် အခြားဘာသာရေး မျက်နှာဖုံးများကို ရေးဆွဲခဲ့ပြီး ပုဂံမှ ရွှေဇဝါယွန်းပန်းချီကားများကို ရေးဆွဲခဲ့သည်။ 

## ရေးသားခဲ့သောစာပေများ 
# **BurmeseDesignThroughDrawing (ရေးပုံတွေနှင့်ပြသော မြန်မာ့ဒီဇိုင်းများ)** စာအုပ်ကို တိုယိုတာ ဖောင်ဒေးရှင်း (Toyota Foundation)မှ ၁၉၉၃-ခုနှစ်၊ ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
# **Ancient MyanmarDesign** ဟူသော စာအုပ်လည်း ထွက်ရှိမည်ဟု သိရသည်။
# ရတနာမွန်၊ မြတ်ဆုမွန် စသော စာအုပ်များတွင် ရေးဆွဲခဲ့သော ဆရာ၏ လက်ရာများကို စုစည်း၍ **ပုံ(၁၀၀)စာ(၁၀၀)**စာအုပ်အဖြစ် လူထုတိုက် မန္တလေးမှ ထုတ်မည်ဟု ကြားသိရ၏။ 

## ကိုးကား
မြန်မာနိုင်ငံ ကြက်ခြေနီ အသင်း

## ကြက်ခြေနီစတင်ခြင်း 
ကြက်ခြေနီဖခင် Henry Dunant ကို ၈-မေ-၁၈၂၈ တွင် ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံ၊ ဂျီနီဗာမြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။
၁၈၅၉ ခုနှစ်တွင် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများလုပ်ကိုင်ရန် အီတလီနိုင်ငံသို့ ရောက်ရှိခိုက် ဆိုဖာရီနိုစစ်မြေပြင်ကို ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည်။ စစ်မြေပြင်တွင်ထိခိုက်ဒဏ်ရာရ၊ သေဆုံး သောစစ်သားများအား ကူညီပေးမည့်သူမရှိပဲ၊ စစ်သားများ၏ ညီးညူသံများကိုကြားခဲ့ရပြီး ရွာနီးချုပ်စပ်မှ လူအများစုဝေးခေါ်ဆောင်ကာ ပြုစုကူညီပေးခဲ့သည်။ ထို့နောက် နေရပ်ပြန်ရောက်ချိန်တွင် သူကြုံတွေ့သိရှိခဲ့သမျှကို A Memory of Solferino စာအုပ်အားရေးသားပြုစုခဲ့သည်။ နိုင်ငံခေါင်းဆောင်များအား ထိုစာအုပ်ကို ရေးသားဖြန့်ဝေခဲ့ပြီးနောက် ၁၈၆၃ ခုနှစ်တွင် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကြက်ခြေနီ ကော်မတီ (International Committee of the Red Cross, အတိုကောက် I.C.R.C)ကိုတည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည်။၁၉၀၁ ခုနှစ်တွင် ငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ်ဆု  ကို ရရှိခဲ့သည်။ ဟင်နရီဒူးနန့်စတင်မွေးဖွားပေးခဲ့သော အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကြက်ခြေနီအသင်းသည် ယခုအခါ မြန်မာနိုင်ငံအပါအဝင် နိုင်ငံပေါင်း (၁၈၈) နိုင်ငံမှ အသင်းဝင်အဖြစ် ပါဝင်ဆောင်ရွက်နေသည်။

## သမိုင်းကြောင်း 
မြန်မာနိုင်ငံကြက်ခြေနီအသင်းကို၁၉၂၀ တွင်စတင်ဖွဲ့စည်းပြီး အိန္ဒိယကြက်ခြေနီအသင်းခွဲအဖြစ်ရပ်တည်ခဲ့သည်။၁၉၃၇ တွင် မြန်မာနိုင်ငံကြက်ခြေနီအသင်း အဖြစ်တရားဝင်ရပ်တည်နိုင်ခဲ့ပြီး ၁၉၃၉ တွင် အမျိုးသားကြက်ခြေနီအသင်းအဖြစ် (I.C.R.C) ကအသိအမှတ်ပြုခဲ့သည်။ ၁၉၄၆ တွင် 
အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကြက်ခြေနီနှင့် လခြမ်းနီအသင်းများဖက်ဒရေးရှင်း (I.F.R.C) သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၉ တွင် မြန်မာနိုင်ငံကြက်ခြေနီအသင်း အက်ဥပဒေကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။ ယင်းဥပဒေကို ခေတ်အဆက်ဆက်  ခေတ်စနစ်နှင့်လျော်ညီစွာ ပြင်ဆင်ပြဋ္ဌာန်းခဲ့ပြီး ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် နောက်ဆုံး ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။

## ရည်ရွယ်ချက်နှင့်လုပ်ငန်းစဉ် 
* ဆင်းရဲဒုက္ခနည်းပါး သက်သာစေရန်
*အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကြက်ခြေနီကော်မတီ (I.C.R.C)နှင့် ပူးပေါင်း၍ ခြေတုလက်တုတပ်ဆင်ခြင်း
* သဘာဝဘေးအန္တရာယ် ဆိုင်ရာအကူအညီများ ပေးခြင်း
* ပြည်နယ်/တိုင်းနှင့်မြို့နယ် ကြက်ခြေနီအသင်းခွဲများ တိုးတက်ရေး လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ခြင်း
* အရေးပေါ်သူနာတင်ယာဉ်လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ခြင်း

## ဆက်စပ် ဖတ်ရှုရန် 
* ဟင်နရီ ဒူးနန့် ဆု
* ဖလော်ရင့်(စ)နိုက်တင်ဂေးလ်
* ကြက်ခြေနီအသင်း
* ကမ္ဘာ့ကြက်ခြေနီနေ့
* လခြမ်းနီအသင်း
* နိုင်ငံတကာ ကြက်ခြေနီ ကော်မတီ
* မြန်မာနိုင်ငံ ကြက်ခြေနီ အသင်း
* ခင်အုန်းမြ၊ ဒေါ်
* သိန်းရီ၊ ဒေါ်
* အမ်ယောနမ်၊ ဒေါ်

## ကိုးကား 

ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံအခြေစိုက် အဖွဲ့အစည်းများ
မောင်းပြန်ရိုင်ဖယ်

မောင်းတစ်ကြိမ် တင်ပြီးသည်နှင့် ကျည်တစ်ကတ်လုံးအား အဆက်မပြတ်ပစ်ခတ် နိုင်သော ရိုင်ဖယ်အမျိုးအစား ဖြစ်သည်။ ဆီမီးမောင်းပြန်ရိုင်ဖယ် နှင့်အဓိက ကွာခြားပုံမှာ တစ်ကြိမ်လျှင် ကျည်တစ်တောင့်သာ ပစ်ခတ်နိုင်ခြင်းနှင့် တစ်ကြိမ်လျှင် ကျည်တောင့်ပေါင်း များစွာ အတွဲလိုက်ပစ်ခတ် နိုင်ခြင်းတို့ဖြစ်သည်။ အချို့သော မောင်းပြန်ရိုင်ဖယ်များသည် ဆီမီးမောင်းပြန်ရိုင်ဖယ်များကဲ့သို့ ကျည်တစ်ထောင့်ခြင်းပါ ပြောင်းလဲပစ်ခတ်နိုင်ကြသည်။ ချေမှုန်းရေးရိုင်ဖယ် နှင့် ကာဘိုင်များမှာ မောင်းပြန်ရိုင်ဖယ် အမျိုးအစားများ ဖြစ်ကြသည်။

## မောင်းပြန်ရိုင်ဖယ်များ 
* G3/HK G3/ဂျီသရီး
* M-16/အမ်၁၆
* AK-47/အေကေ၄၇
မောင်ပေါ်ထွန်း

**မောင်ပေါ်ထွန်း** (၁၄ မေ ၁၉၃၅-၁၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၂) သည် အမျိုးသားစာပေဆုရ မြန်မာအမျိုးသား စာရေးဆရာတစ်ဦး ဖြစ်သည်။

## အစောပိုင်းဘဝနှင့် ပညာရေး 
ရခိုင်ပြည်နယ် မာန်အောင်မြို့နယ် ရွှေမျက်ဝရွာတွင် အဖ ပန်းချီပန်းပု လက်သမား ဆရာကြီး ဦးမောင်ပု၊ အမိဒေါ်အေး တို့မှ ၁၉၃၅ ခုနှစ်၊ မေလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ အမည်ရင်းမှာ ခင်မောင်စိုး ဖြစ်သည်။ မူလတန်းပညာကို ဇာတိရပ်ရွာ ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းနှင့် အထက်တန်းကျောင်းတို့တွင် သင်ကြားခဲ့သည်။ ၁၅ နှစ်သားတွင် ရန်ကုန်မြို့သို့ ရောက်လာခဲ့ပြီး အလွတ်ပညာကျောင်း တက်သည်။ လှကော်မာရှယ်ကောလိပ်မှ မြန်မာလက်ရေးတို ပထမဆုရခဲ့သည်။ ၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံဘာသာပြန်စာပေအသင်း (စာပေဗိမာန်) အဖွဲ့၌ လက်နှိပ်စက် လက်ရေးတိုစာရေးအဖြစ် စတင်အမှုထမ်းခဲ့သည်။ ၁၉၆၇ -၆၈ ခုနှစ်တွင် အခြေခံပညာအထက်တန်းစာမေးပွဲကို အင်္ဂလိပ်ဂုဏ်ထူးဖြင့် အောင်မြင်သည်။ သတင်းစာပညာ အတတ်သင်ကျောင်း အပတ်စဉ် (၁) တွင် ပထမဆု ရရှိသည်။ ၁၉၇၃ ခုနှစ်တွင် လုပ်သားများကောလိပ်မှ ဝိဇ္ဇာ (သမိုင်းဘွဲ့) ရသည်။ ၁၉၇၈ ခုနှစ်တွင် စာပေဗိမာန် စာအုပ်အသင်း ကြီးကြပ်ရေးမှူး အဖြစ်မှ အငြိမ်းစား ယူခဲ့သည်။

## စာပေရေးသားခြင်း 
၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် စာပန်းချီမဂ္ဂဇင်း၌ ခုနစ်နှစ်အရွယ် သမီးငယ် (Seven Year Old Girls) ရုရှားပုံပြင် ဘာသာပြန်ဖြင့် စာပေလောကသို့ စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ မဂ္ဂဇင်း၊ ဂျာနယ်များတွင် ဘာသာပြန်ဝတ္ထု၊ ဆောင်းပါးများ ကြိုကြား ကြိုကြား ရေးသားခဲ့သည်။ စာအုပ်လောက စာစောင်၊ ပန်မဂ္ဂဇင်း၊ ချယ်ရီ မဂ္ဂဇင်းနှင့် စီးပွားရေးမဂ္ဂဇင်းတို့တွင် အယ်ဒီတာ၊ အယ်ဒီတာချုပ်နှင့် အတိုင်ပင်ခံအယ်ဒီတာအဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။

*စာအုပ်ဟူသည်စာအုပ်*ကို မောင်ဆုရှင်နှင့်လည်းကောင်း၊ စာနယ်ဇင်းဟူသည်စာအုပ်ကို မောင်ဆုရှင်၊ သိန်းတင် (ဟံသာဝတီ) တို့နှင့် လည်းကောင်း တွဲဖက် ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့သည်။

နိုင်းမြစ်ဝှမ်းမှတော်လှန်ရေး၊ ကျွန်မချစ်တဲ့ ဆူကာနို၊ ပင်တဂွန်၊ ယက်ဖ်တူရှင်ကို၊ မောင့်ဘက်တန်နှင့် အိန္ဒိယလွတ်လပ်ရေးတိုက်ပွဲ၊ ကမ္ဘာ့ရန်၊ အကြီးအကဲ၊ ကျေရာကျေကြောင်း၊ ငွေရှာနည်း ငွေသုံးနည်း၊ စံပြအရောင်းသမား၊ ဟားဗတ်စီးပွားရေးတက္ကသိုလ်မှာ မသင်ခဲ့ရသမျှ၊ စံပြ ခေါင်းဆောင်မှု၊ ကိုယ်စွမ်းကိုယ်စဖြင့် ကြီးပွားရေး၊ မဟာဒီလှိုင်း၊ အောက်စဖို့ တက္ကသိုလ်သုံး အင်္ဂလိပ်သဒ္ဒါကျမ်း၊ ခေတ်သစ် ရောင်းဝယ်ရေး ဗျူဟာ၊ ကန္တာရ စမ်းရေအိုင် စသည့် ဘာသာပြန်လုံးချင်း စာအုပ်ပေါင်း ၅ဝ ခန့် ပြန်ဆိုထုတ်ဝေခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ကွယ်လွန်ချိန်အထိ ရန်ကုန်မြို့  တောင်ဥက္ကလာပမြို့နယ်၊ (၁ဝ) ရပ်ကွက်ဇေယျာ(၈)လမ်းတွင် နေထိုင်ခဲ့သည်။

## ရရှိခဲ့သော ဆုများ 
၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် ဘာသာပြန် အမျိုးသားစာပေဆုကို *ကန္တာရစမ်းရေအိုင်*စာအုပ်ဖြင့် ရရှိခဲ့ကာ ၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် *ကံကြမ္မာ အကျဉ်းသား* ဘာသာပြန်စာအုပ်ဖြင့် ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားစာပေဆု ရရှိခဲ့သည်။

## မောင်ပေါ်ထွန်း ရေးသား ခဲ့ပြုစုခဲ့သော စာအုပ်များ 
28.   ဆရာဝန်မသုံးယောက်

၂၉။မျိးဆက်သွေး(ဘာသာပြန်)

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:၁၉၃၅ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:၂၀၂၂ ကွယ်လွန်သူများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:အမျိုးသားစာပေဆုရှင်များ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:ရခိုင် တိုင်းရင်းသားများ
မောင်ငြိမ်းသူ

**မောင်ငြိမ်းသူ (ကြို့ပင်ကောက်)** (၂ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၄၇ မွေးဖွား)သည် အမျိုးသားစာပေတစ်သက်တာဆုရ  မြန်မာစာရေးဆရာတစ်ဦး ဖြစ်သည်။အမည်ရင်းမှာ ဦးညွန့်တင် ဖြစ်သည်။

## ဘဝအစ 
အဖ ဦးတင်ရွှေ နှင့် အမိ ဒေါ်လှဝိုင်း တို့မှ ၁၉၄၇ခုနှစ်၊ဒီဇင်ဘာ ၂ရက် တွင် ကြို့ပင်ကောက်မြို့၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။

ကြို့ပင်ကောက်မြို့၊အထက်တန်းကျောင်းမှနေ၍ ဆယ်တန်း အောင်မြင်ခဲ့သည်။ထို့နောက် မော်လမြိုင်ကောလိပ်၊ လုပ်သား ကောလိပ် တို့တွင် စိတ်ပညာအထူးပြုဖြင့် ဆက်လက် ပညာ သင်ကြားခဲ့သည်။ ပျိုဖော်ဝင် အရွယ် လူငယ်များ၏ စာပေ အပေါ် စိတ်ဝင်စားမှု ဘွဲ့ယူစာတမ်းဖြင့် စိတ်ပညာဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့သည်။

## စာပေဘဝဖြတ်သန်းမှု 
၁၉၆၃ - ၆၄ ခုနှစ်က ထုတ်ဝေသည့် ရုပ်ရှင် အောင်လံ မဂ္ဂဇင်းတွင် မောင်နှင်းဝေ ဟူသော ကလောင် အမည်ဖြင့် ရေးသားခဲ့သော တောဓလေ့ ကဗျာဖြင့် စာပေလောကသို့ စတင် ဝင်ရောက် ခဲ့သည်။

မောင်ငြိမ်းသူ (ကြို့ပင်ကောက်) အမည်အပြင် အခြား ကလောင် အမည်ခွဲများဖြစ်သည့်  မျိုးငယ်ကျော်၊ ဇော်ငြိမ်းလတ်၊ သူရိန်ညွန့်တင်၊ နေသွေးကို ဖြင့်လည်း စာပေများကို ရေးသား ခဲ့သည်။လုံးချင်း ၈ အုပ်၊ မဂ္ဂဇင်း ဝတ္ထုရှည် ၃ဝ ကျော်၊ ဝတ္ထုတို ၃ဝဝ ခန့်နှင့် ဆောင်းပါး ပုဒ်ရေ ၁၀၀၀ ကျော်အထိ ရေးသားခဲ့သည်။

၁၉၄၇ ခုနှစ်၊ မြန်မာနိုင်ငံ ကြက်ခြေနီ အသင်းမှ ကြီးမှူး ကျင်းပသော ဆောင်းပါး ပြိုင်ပွဲ၌ မော်ကွန်းဝင်ပြီ ကြက်ခြေနီ ဟူသော ဆောင်းပါးဖြင့် အကြီးတန်း အဆင့် ဒုတိယဆု ရရှိခဲ့သည်။ ထို့အပြင် (၄၈) နှစ်မြောက် တပ်မတော်နေ့ ဆောင်းပါး ပြိုင်ပွဲတွင်လည်း အထူးဆု ရရှိခဲ့သည်။

၁၉၈၆ ခုနှစ်၊ မြအဖူးတွေ သစ်သစ်ဝေနှင့် လူငယ် ဝတ္ထုတိုများ စာအုပ်ဖြင့် အမျိုးသား စာပေဆု (လူငယ် စာပေဆု) (ရသ စာပေဆု) ကို ရရှိခဲ့ပြီးနောက်၊စာပေလောက တွင် နေရာပိုရရှိလာခဲ့သည်။

ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ အမျိုးသားစာပေဆုစိစစ်ရွေးချယ်ရေးကော်မတီသည် မြန်မာစာပေအကျိုးကို ထူးချွန်ပြောင်မြောက်စွာ တစ်သက်လုံး အားထုတ်ရေးသားပြုစုခဲ့သော ဆောင်ရွက်ချက်များကို နိုင်ငံတော်က အသိအမှတ်ပြုသောအားဖြင့် စာပေပညာရှင် ဦးညွန့်တင်(မောင်ငြိမ်းသူ-ကြို့ပင်ကောက်)အား ၂ဝ၂၃ ခုနှစ်အတွက် အမျိုးသားစာပေတစ်သက်တာဆုရှင်အဖြစ် ရွေးချယ်ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။

## အခြားတာဝန်များ 
သူသည် စာပေ တာဝန်များ အဖြစ် စမ်းချောင်းမြို့နယ် စာပေလုပ်သား အဖွဲ့ အတွင်းရေးမှူး၊ မြို့နယ် စာပေနှင့် စာနယ်ဇင်း အဖွဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ၊ နာယက တာဝန်များကို ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ယင်းအပြင် ဒဂုံမြို့သစ် (မြောက်ပိုင်း) စာပေနှင့် စာနယ်ဇင်း အဖွဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ၊မြန်မာနိုင်ငံစာနယ်ဇင်းကောင်စီ အဖွဲ့ဝင် အဖြစ် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။လက်ရှိတွင် ပခုက္ကူစာပေဆု ရန်ပုံငွေကြီးကြပ်ရေးကော်မတီ အတွင်းရေးမှူး နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ စာရေးဆရာများအသင်း အတွင်းရေးမှူး အဖြစ် ထမ်းဆောင်နေသည်။ 

မောင်ငြိမ်းသူ (ကြို့ပင်ကောက်) သည် ရွှေသမင် စာပေတိုက်နှင့် သိန်းမင်း စာပေတိုက် တို့တွင် စာပြင် ဆရာ၊ ရွှေသမင် မဂ္ဂဇင်းတွင် အမှုဆောင် အယ်ဒီတာ၊ ထူးခြား ဂျာနယ်တွင် တာဝန်ခံ အယ်ဒီတာ၊ဝါမိုးအောင် စာပေတိုက်တွင် စာတည်း အဖွဲ့ဝင် ၊ မှုခင်း ရှုထောင့် ဂျာနယ်၊ မှုခင်း မြင်ကွင်း ဂျာနယ်၊ မှုခင်း ရှုထောင် ရသစုံ မဂ္ဂဇင်းများတွင် တာဝန်ခံ အယ်ဒီတာ စသည်ဖြင့်လည်း ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

## ရေးသား ပြုစုခဲ့သော စာအုပ်များ 
# ဇီဝိတ ဒါန သံဃာ့ ဆေးရုံကြီး ဆေးကုသမှု သမိုင်း မှတ်တမ်း - ၁၉၉၉ ခုနှစ်
# ဘယ်သူ မိုးကျ ရွှေကိုယ်လဲ - ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်
# မကြင်သင့် ရင်နင့်အောင်ဆွေး - ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်
# စောင့်သိနားလည် ခွင့်လွှတ်စေချင်တယ် - ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်
# မုန်းမာတင်းလို့ ညှဉ်းရက်လေ - ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်
# မျက်မာန်တော်ငြိုးပါနဲ့ ခိုကိုးသူပါ - ၁၉၉၁ ခုနှစ်
# မြအဖူးတွေ သစ်သစ်ဝေနှင့် လူငယ်ဝတ္ထုများ - ၁၉၈၆ ခုနှစ်
# မြအဖူးတွေ သစ်သစ်ဝေနှင့် လူငယ် ဝတ္ထုများ (ဒုတိယအကြိမ်) - ၁၉၈၈ ခုနှစ် 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:အမျိုးသားစာပေဆုရှင်များ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ပန်းချီတော်

ပန်းချီတော်ဆိုသည် ကုန်းဘောင်ခေတ်မှ စ၍ မြန်မာပန်းချီပညာသည်များ အစုအစည်း တစ်ရပ်အနေဖြင့် မြန်မာ့နန်းတွင်းသို့ ရောက်ရှိလာကြပြီး ရာထူးအဆင့်ဆင့် တာဝန်အဆင့်ဆင့်ဖြင့် နန်းမူနန်းရာ၊ နန်းဓလေ့များကို စနစ်တကျ မှတ်တမ်းတင် ရေးခြယ်ကြသူများ ဖြစ်သည်။ 
ယင်းသို့ မှတ်တမ်းတင် ရေးခြယ်ကြသည့် ပန်းချီတော်များတွင် ဦးကြာညွန့်၊ ဆရာစာ နှင့် ဆရာချုံ တို့သည် ထင်ရှားခဲ့ကြပေသည်။ 

မင်းတုန်းမင်း လက်ထက်တွင် ပန်းချီတော်မှာ ဦးကြာညွန့် ဖြစ်သည်။ ဦးကြာညွန့်သည် သီပေါမင်းလက်ထက်အထိ အမှုထမ်းပြီး နှစ်နှစ်အကြာတွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ဦးကြာညွန့်သားဖြစ်သူ ဆရာစာအား ခရစ်နှစ် ၁၈၈၁-ခုနှစ်တွင် သီပေါမင်းက ပန်းချီတော်အဖြစ် သူကောင်းပြုသည်။ ဆရာစာ အမှုထမ်းနေဆဲ မကြာမီ မျက်စိကွယ်လေသည်။ ထို့ကြောင့် သီပေါမင်းက ဆရာစာ၏ တပည့်ဖြစ်သူ ဆရာချုံကို ပန်းချီတော်အဖြစ် ချီးမြှင့်မြောက်စားသည်။ လစာငွေမှာ ၃၅-ကျပ်ခန့်ရရှိသည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ကုန်းဘောင်ခေတ်
ကဏ္ဍ:သမိုင်း
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း
ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ ဓလေ့ထုံးစံ
ကဏ္ဍ:ပန်းချီ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ ပန်းချီ
ကဏ္ဍ:အနုပညာ