တောင်ပြုန်းပွဲတော်

**တောင်ပြုန်းပွဲတော်** () သည် မြန်မာနိုင်ငံ၌ အထင်ရှားဆုံး ပွဲတော်များအနက် တစ်ခုဖြစ်ပြီး တောင်ပြုန်းရွာ၏ တောင်ပြုန်းနတ် မင်းနှစ်ပါးကို နှစ်စဉ် ပူဇော်ပသသောအနေဖြင့် ကျင်းပကြခြင်းဖြစ်သည်။ သို့သော် တကယ့်ပွဲတော်မှာ အနော်ရထာမင်းတည်ထားခဲ့သော ဆုတောင်းပြည့်ဘုရားနှင့် နောက်ပိုင်းမှ တည်ဆောက်ထားသော ဆုတောင်းရဘုရားပွဲတော်ဖြစ်သည်။ ဘုရားပွဲတော်ကို နှစ်ရက်တာကျင်းပကြကာ ဝါခေါင်လဆန်းရှစ်ရက်မှ ဆယ်ရက်အထိကျင်းပကြသည်။ တစ်ချိန်တည်းတွင်ပင် ဘုရားပွဲနှင့်အတူ နတ်ပွဲကိုလည်းကျင်းပကြသည်။

တောင်ပြုန်းပွဲသည် နိုင်ငံ၏ အနယ်နယ်အရပ်ရပ်မှ လာရောက်ကြသူများဖြင့် အလွန်စည်ကား၏။ ရိုးရာဓလေ့တစ်ခုစီကို တစ်ရက်စီ၌ ကျင်းပကြကာ ပွဲတော်ရက်အတွင်း နတ်ကနား(အက)သည် ပွဲတော်၏ အဓိလက္ခဏာဖြစ်သည်။ 

ပွဲတော်သည် ဗုဒ္ဓဘာသာအဝန်းဝိုင်းအတွင်းရှိ နတ်ကိုးကွယ်ယုံကြည်သူများအတွက်သာမက ပျော်ပါးရန်လာရောက်သူများအတွက်လည်း ဖြစ်ပေသည်။ ရိုးရာဇာတ်ပွဲများ၊ နတ်ကနားများကြည့်ရှုနိုင်သလို လောင်းကစား၊ သွားလာပျော်ပါးခြင်းနှင့် အရက်သေစာသောက်စားခြင်း စသည့် အခွင့်အရေးများလည်း ရရှိနိုင်ပေသည်။

## တည်နေရာ 
အပြင်နတ် (၃၇)ပါးတွင် ပါဝင်သော တောင်ပြုန်းညီနောင် နတ်နှစ်ပါးကို ပူဇော်ပသသောအားဖြင့် ပွဲတော်ကို နှစ်ဉ် ကျင်းပကြသည်။ မန္တလေးခရိုင်၊ မတ္တရာမြို့နယ် တွင်ရှိ၍ တောင်ပြုန်းရွာသည် မန္တလေးမြို့မြောက်ခြမ်းမှ မြောက်ဘက်သို့ (၁၅) ကီလိုမီတာ အကွာတွင်တည်ရှိ၏။ မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသောကြောင့် တောင်ပြုန်းသည် ပူအိုက် ခြောက်သွေ့၍ ဖုန်ထူသည်။ ၂၀၁၉ မတ္တရာမြို့နယ်၏ ဒေသဆိုင်ရာအချက်အလက်များအရ ရွာနေထိုင်သူ သုံးထောင်ကျော်ရှိသည်။

### ပွဲတော်ကျင်းပရာနေရာ 
ပွဲတော်ရက်အတွင်း ရွာ၏ လွတ်နေသောနေရာများသည် ယာယီတဲ၊ ယာယီအဆောက်အအုံများ (သို့) ကြီးမားသည့် ယာယီဈေးတန်းကြီး ဖြင့် ပြည့်နှက်သွားကာ ဈေး၌ အစားအစာ၊ သစ်သီး၊ ပန်း၊ အရုပ်၊ အဝတ်အထည်၊ ကိရိယာတန်ဆာပလာများ၊ လက်မှုထည်၊ အပေါစား လက်ဝတ်တန်ဆာများရောင်းချကြသည့် ဈေးဆိုင်ခန်းများ၊ စားသောက်ဆိုင်၊ ဆပ်ကပ်ကဲ့သို့ ပွဲရုံများ၊ ပြဇာတ်နှင့် အငြိမ့်တို့အတွက် ပြဇာတ်ရုံများရှိလေသည်။ ပွဲတော်အရပ်တွင် စားသူ၊ ဈေးဝယ်သူ လောင်းကစားသူ၊ မူးရူးအော်ဟစ်သူ၊ ကနေသူ စသည့်လူများဖြင့် ပြည့်နှက်လေ့ရှိသည်။ လူပေါင်းထောင်ချီ၍ လာရောက်ကြသောကြောင့် ရဲ၊ကြက်ခြေနီ၊ မီးသတ်စသည့် လုံခြုံရေးနှင့် အရေးပေါ်အဖွဲ့အစည်းများကိုလည်း ချထားပေး၏။ လူငယ်လူရွယ် သောက်စားသူကြား မကြာခဏဆိုသလို ရန်ပွဲများဖြစ်တတ်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။

## ရိုးရာဓလေ့ အစီအစဉ်များ 
တောင်ပြုန်းနတ်နှစ်ပါးကို ရည်ရွယ်၍ နှစ်စဉ် ပွဲအခမ်းအနားသုံးခုကျသ်းပလေ့ရှိသည်။ ၎င်းတို့မှာ နတ်တော်တွင် စစ်ထွက်၊ တပေါင်းတွင် စစ်ပြန် နှင့် ဝါခေါင်တွင် ကန်တော့ခံ ဟူ၍ဖြစ်သည်။ နောက်ဆုံးဖော်ပြထားသော ကန်တော့ခံ အခမ်းအနားမှာ အရေးပါ၍ လူသိန်းချီလာရောက်ကြကာ လာရောက်သူများထဲတွင် နတ်ကတော်များ အပါအဝင် မိရိုးဖလာအရာ မဖြစ်မနေလာရောက်သူများ၊ ပူဇော်ပသရန်လာရောက်သူများနှင့် အပျော်အပါးအတွက် လာရောက်သူများ ဟူ၍ မိမိရည်ရွယ်ချက်နှင့် မိမိလာရောက်သူများဖြစ်ကြသည်။  ပွဲတော်ကို ဝါခေါင်လဆန်း ရှစ်ရက်မှသည် လပြည်နေ့ (သို့) လပြည့်ကျော်တစ်ရက်နေ့အထိကျင်းပကြရာ ပွဲတော်ရက်မှာ စုစုပေါင်း ၈ရက် (သို့) ၉ ရက်ကြမြင့်သည်။ ပွဲတော်ရက်အရ အစီအစဉ်များမှာ :
*ပထမ နှင့် ဒုတိယရက်များ - ကန်တော့ခံပွဲ (ဝါခေါင်လဆန်း ၈၊ ၉)
*တတိယရက် - ညညီလာခံပွဲ (ဝါခေါင်လဆန်း ၁၀ )
*စတုတ္ထရက် - ချိုးရေတော်သုံးပွဲ (ဝါခေါင်လဆန်း ၁၁)
*ပဉ္စမရက် - နန်းတက်ပွဲ (ဝါခေါင်လဆန်း ၁၂)
*ဆဋ္ဌမရက် - ယုန်ထိုးပွဲ (ဝါခေါင်လဆန်း ၁၃)
*သတ္တမရက် - ထိမ်ခုတ်ပွဲ (ဝါခေါင်လဆန်း ၁၄)
*အဋ္ဌမရက် - ပခန်းမင်းပို့ပွဲ  (ဝါခေါင်လပြည့်)
*နဝမရက် - ရွှေဘုံဆင်းပွဲ (ဝါခေါင်လပြည့်ကျော် ၁) 

### ယုန်ထိုးပွဲ 
ယုန်ထိုးပွဲသည် တောင်ပြုန်းညီနောင်နှစ်ဦး အသက်ရှိစဉ်က ယုန်လိုက်သည်ကို အစွဲပြု၍ ကျင်းပသော ရိုးရာပွဲဖြစ်သည်။ ထိုနှစ်ဦးသည် ယုန်လိုက်အမဲပစ်ရင်း ရွာတစ်ရွာမှ အိမ်တစ်အိမ်သို့ ရောက်ရှိလာကာ ထိုအိမ်၌ ခေတ္တနားနေကြသည်။ ထိုစဉ် အဖိုးအိုတစ်ဦးက ၎င်းတို့ကို ယုန်ကင်နှင့် ထန်းရည်တို့ဖြင့် ဧည့်ခံခဲ့သောကြောင့် အပြန်အလှန်အားဖြင့် အဖိုးအိုကို ၎င်းတို့ရှိရာ တောင်ပြုန်းသို့ လာရောက်ရန် အလည်ခေါ်ခဲ့သည်ဟု ဇာတ်လမ်းပုံပြင်များက ဆိုကြသည်။ ထိုမှသ၍ အဖိုးအို၏ မျိုးဆက်များ (အခြားဖြစ်နိုင်သည်မှာနတ်ရေကုန်းရွာမှ ရွာသားများ ) က ယုန်ကင် ပသရန် လာရောက်ခဲ့ကြသည်မှာ ယနေ့တိုင်အထိဖြစ်၏။ ကိုကြီးကျော်နတ်သည်လည်း အပြင်မင်း (၃၇)ပါးတွင် ထင်ရှားသောနတ်တစ်ပါးဖြစ်ပြီး နတ်ကနားတွင် ၎င်း၏ ထင်ရှားလူကြိုက်များသော 'ကြက်တိုက်ကကွက်' ဖြင့် ကပြကြ၍ ၎င်း၏ သီသန့်ပွဲတော်ကို မကွေးတိုင်းဒေသကြီး ပခန်းနယ်ရှိ ကူနီကျေးရွာတွင် တပေါင်းလ၌ ကျင်းပကြသည်။ 

ပခန်းမင်းပို့ပွဲပြီးနောက် ပွဲတော်အဆုံးသတ်သည်ဟု ဆိုနိုင်၍ နောက်တစ်ရက် လပြည့်ကျော်တစ်ရက်မနက်တွင် ရိုးရာအရ နောက်ဆုံးအခမ်းအနားဖြစ်သော ရွှေဘုံဆင်းပွဲအဖြစ် တောင်ပြုန်းနတ်ရုပ်တုနှစ်ခုအား ရွှေချကြသည်။

## ပွဲစီစဉ်သူများနှင့် ပါဝင်ဆင်နွှဲသူများ 
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကျင်းပသောနတ်ပွဲများ၌ ဤနတ်ပွဲသည် အရေးပါဆုံးဖြစ်၍ အခြားနတ်ပွဲများအတွက် စံနမူနာတစ်လည်းဖြစ်သည်။ ပို၍အရေးကြီးသည်မှာ ဤနတ်ပွဲသည် ဒေသခံအဆင့်ကို ကျော်လွန်၍ နိုင်ငံ၏နယ်အနှံ့မှ လူပေါင်းများစွာ လာရောက်ကြသော ပွဲတော်မျိုးဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ကြီးမား၍ စနစ်ကျသည့် ဖွဲ့စည်းစီမံမှုမျိုး လိုအပ်သည်။ ပွဲတော်ကျင်းပရာ၌ အဓိက နယ်ပယ်နှစ်ခုရှိရာ 'စေတီနှစ်ဆူ' နှင့် နတ်နန်းတို့ဖြစ်ကြသည်။ ဘုရားဂေါပကများက နေရာအချို့နှင့် ဈေးဆိုင်၊ ဇာတ်ရုံကဲ့သို့သော ယာယီအဆောက်အအုံများများ၊ ဘုရားပုရဝုဏ် စသည်တို့ကို စီမံကွပ်ကဲသည်။ 

စေတီများဘေးအနီးတွင် နတ်နန်းရှိ၍ နတ်နန်း၏ ဘေးပတ်လည်သည် နေရာအလွတ်များဖြစ်ကြ၏။ နတ်နန်းကို နတ်ထိန်းများမှ ကိုင်တွယ်ကြ၍ ၎င်းတို့သည် အနော်ရထာမင်းက နတ်နန်းကို စောင့်ရှောက်ရန် ခန့်အပ်ထားသော တရုတ်မင်းသမီးနှစ်ပါး၏ မျိုးဆက်များဟု ဆိုကြသည်။ ထို့ကြောင့် ဤမိသားစုသည် နတ်နှင့်သက်ဆိုင်သော နယ်မြေ၊ နယ်ပယ်ကို ပိုင်ဆိုင်ကြသည်။ နတ်ပွဲမှရရှိသော ဝင်ငွေများကို ဤမိသားစုဝင်များက ရရှိကြ၏။ ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းနှင့်ပတ်သက်၍ အကြီးအကဲဆိုသည့် ရာထူးတစ်ခုရှိရာ ထိုရာထူးကို 'နတ်အုပ်' ဟုခေါ်ဆိုကြ၍ နတ်အုပ်ကို အရေးပါသော အနေအထားရှိသည့် နတ်ကတော်များက ဓလေ့ထုံးတမ်းများဆောင်ရွက်ရာတွင် ကူညီကြရသည်။ ဤနတ်ကတော်များသည် အမြင့်ဆုံး အရေးပါသော (ပွဲတော်) လူကြီးသဘောမျိုးဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့တွင် ဆိုင်ရာ ဘွဲ့များရှိကြ၏။ ဗောင်းဟုခေါ်သော ဦးထုတ်တစ်မျိုးကို ဆောင်းသောသူများကို 'ဗောင်းဆောင်းအမတ်'ဟု ခေါ်တွင်ကာ 'သိုး' ဟုခေါ်သော ခေါင်းအဝတ်တန်ဆာကို ဝတ်ဆင်သောသူကို 'သိုးဆောင်းမိဖုရား' ဟူ၍ သုံးစွဲခေါ်ဝေါ်သည်။ အမတ်နှင့် မိဖုရားအရေအတွက်မှာ ကျင်းပခဲ့သည့် ပွဲတော်သမိုင်းတလျှောက် အတည်တကျမရှိပေ။ ရှေးခေတ်အခါက မိဖုရားလေးဦးနှင့် အမတ်တစ်ဦးရှိခဲ့ပြီး ဒုတိယကမ္ဘာစစ်မှ ၁၉၈၈ အထိ မိဖုရားလေးဦးနှင့် အမတ်လေးဦးထားရှိကြကာ ၁၉၉၅တွင် ထိုအရေအတွက်မှာ တက်သွားပြီး စုစုပေါင်း (၁၈) ဦးအထိရှိလာခဲ့သည်။ ထို့နောက်ပိုင်းတွင် အရေအတွက်မှာ ပြန်လည်လျော့နည်းလာခဲ့လေသည်။

နတ်ကတော်အမျိုးအစားများစွာရှိကြပြီး အနည်းစုသာလျှင် အဓိကနတ်နန်းတွင် ပါဝင်ကပြခွင့်ရှိ၏။ အများစုသော နတ်ကတော်များမှာ ထိုသို့အခွင့်အရေးမရကြဘဲ နတ်နန်းပရဝုဏ် အပြင်၌သာ နေထိုင်တည်းခိုရန် ရှာဖွေကြရသည်။

ရိုးရာအစဉ်အဆက်အရ နတ်နန်းကို ချဉ်ကပ်ခွင့်မရသော သူများအတွက် နတ်နန်းငယ်များကို ၁၉၈၅ ခုနှစ်ခန့်မှ စတင်တည်ဆောက်ခဲ့ကြ၍ အခြား (၃၇) နတ်များကို ကိုယ်စားပြုရန်ဖြစ်ပေသည်။

## စည်ကားမှု 
ပွဲတော်ကာလတွင် စည်ကားလှသဖြင့် အနယ်နယ်အရပ်ရပ်မှ ဆိုင်ခန်းကြီး ငယ်ဖွင့်လှစ်ရောင်းချသူများသည် ဝါခေါင်လဆန်းမှစ၍ ရောက်ရှိလေ့ရှိကာ မတ္တရာနယ်ရှိ အုန်း၊ ငှက်ပျောခြံရှင်များမှ တောင်ပြုန်းပွဲတော်တွင် တိုက်ရိုက်လာရောက် ရောင်းချသူများနှင့် တစ်ဆင့် ဖောက်သည်ယူ ရောင်းသူများလည်း ရှိကြသည်၏။ အရောင်းရဆုံး ငှက်ပျောအမျိုး အစားမှာ ရိုးရာအရ ဖီးကြမ်းနှင့် ငှက်ပျောချဉ်များ ဖြစ်သည်။ တောင်ပြုန်းလက်ဆောင်အဖြစ် ထင်ရှားသော ကရေကရာ၊ စလူမုန့် စသော အညာမုန့်များကို စစ်ကိုင်းနယ်မှ လာရောက်ရောင်းချပြီး တောင်ပြုန်း ဆွဲကြိုး၊ လက်ကောက်များကို မြောက်ဥက္ကလာပမှ ထုတ်လုပ်ရောင်းချ ကြသည်။ 

တောင်ပြုန်းပွဲသည် မြန်မာပြည် အနှံ့ ပွဲတော်များတွင် အထင်ရှားဆုံး ပွဲတော်ကြီး ဖြစ်သည့်အပြင် အနယ်နယ်အရပ်ရပ် နတ်ပွဲများထက်လည်း ကြီးကျယ် ထင်ရှားသည့် နတ်ပွဲတော်ကြီး ဖြစ်သည်။ တောင်ပြုန်းပွဲသည် ရွှေဖျဉ်းကြီး၊ ရွှေဖျဉ်းလေး အရှင်၂ပါး မစ၍ စီးပွား လာဘ်လာဘ တက်သည်ဟု ယုံကြည်သူများ၊ အခက်အခဲများ အဆင်ပြေစေရန် သွားရောက် ကိုးကွယ်သူများ၊ အပျော်သဘော သွားရောက်သူများဖြင့် ကြက်ပျံမကျ စည်ကားလေ့ရှိသည်။

## မှတ်စု 
## ကိုးကား 
### ကိုးကားအညွှန်းများ 
### ယေဘုယျ ကိုးကားချက်ရင်းမြစ် 
*
*