open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ

**ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ** (အင်္ဂလိပ်: Federal Democratic Party) သည် ယခင် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (မြန်မာ) ကို အမည်ပြောင်းလဲ၍ ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် စတင်တည်ထောင်၊ မှတ်ပုံတင်ထားသော ပါတီတစ်ခု ဖြစ်သည်။

ပါတီ၏ ဥက္ကဋ္ဌသည် ဒေါ်ချိုချိုကျော်ငြိမ်း ဖြစ်သည်။ 

## ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်း 
၂၀၂၃ ခုနှစ် နိုင်ငံရေးပါတီများ မှတ်ပုံတင်ခြင်းနည်းဥပဒေအရ ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်သို့ မှတ်ပုံတင်ခဲ့ရာ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၉ ရက်နေ့တွင် မှတ်ပုံတင်အမှတ် (၂၅) ဖြင့် ခွင့်ပြုခဲ့သည်။

ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ကြို့ပင်ကောက်မြို့နယ်၊ ရွာမမြောက်ရပ်ကွက်၊ ပဒေသရာဇာလမ်း၊ အမှတ် (၇၃၁)တွင် ပါတီ ရုံးချုပ် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ 

## ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ၏ မူဝါဒ သဘောထား 
* ဖက်ဒရယ် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီသည် မြန်မာပြည်ထောင်စုသူ ပြည်ထောင်စုသား များအား ဒီမိုကရေစီ အခွင့်အရေး အပြည့်အဝ ခံစားရရှိနိုင်ရန်နှင့် ဒီမိုကရေစီ ထွန်းကား သော ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုကြီး ပေါ်ပေါက်ရေးအတွက် ဆောင်ရွက်ပေးမည်။
* ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတော်ကြီးတွင် (၁၉၆၂) ခုနှစ်မှစ၍ (၂၀၀၉) ခုနှစ်အထိ ဒီမိုကရေစီ အုပ်ချုပ်ရေးစနစ် ကွယ်ပျောက်ခဲ့ရပါသည်။ ဒီမိုကရေစီဟု ဆိုခြင်း၌ နိုင်ငံတွင် အချုပ်အခြာ အာဏာသည် ပြည်သူလူထု၌တည်၍ အာဏာဟူသမျှ လူထုထံမှ ဆင်းသက်ရသောစနစ်ကို ဆိုလိုပါသည်။
* ပြည်သူလူထုသည် ဒီမိုကရေစီနှင့် ကင်းကွာရသည့်အတွက် လူ့အခွင့်အရေးများ ဆုံးရှုံးရသည်။ လွတ်လပ်မှု ကင်းမဲ့သော စိတ်၏ဆင်းရဲခြင်းဒုက္ခ၊ ခေတ်မမီ ရုပ်ဝတ္တု မပြည့်စုံသော ကိုယ်၏ဆင်းရဲခြင်းဒုက္ခ ကြုံတွေ့ရပါသည်။
* ပြည်သူတို့သည် မိမိတို့ ဒုက္ခအပေါင်းမှ လွတ်မြောက်ရေးအတွက် ဒီမိုကရေစီကို တမ်းတမ်းတတ မျှော်လင့်နေကြသည်။ ထိုအခြေအနေကို အသုံးချ၍ အမြတ်ထုတ် လိုသော အဓမ္မဝါဒီတို့က ဒီမိုကရေစီဆိုသည့် စကားလုံး၌ အမြီးတပ်ပေးကာ ပြည်သူတို့ကို လှည့်စားကြပါသည်။ လမ်းညွှန်ဒီမိုကရေစီ၊ ဒီမိုကရေစီသစ် အစရှိသည့် အမည်များဖြင့် ပြည်သူတို့ကို နဖားကြိုးထိုး၍ လိုရာသို့ ဆွဲခေါ်တတ်ကြပါသည်။
* ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီက ယုံကြည်သော ဒီမိုကရေစီစနစ်တွင် လွတ်လပ် ခြင်း၊ တရားမျှတခြင်း၊ ညီမျှခြင်းတည်းဟူသော လောကပါလတရားများ ထွန်းကား ကျင့်သုံးနိုင်ရေး၊ နိုင်ငံရေး လွတ်လပ်မှု၊ စီးပွားရေး လွတ်လပ်မှု၊ တရားစီရင်ရေးတွင် လွတ်လပ်မှု၊ လွတ်လပ်စွာ တွေးတောကြံဆနိုင်မှု၊ လွတ်လပ်စွာ ဟောပြောစည်းရုံးနိုင်မှု စသည့် လွတ်လပ်မှု အခြေခံ အခွင့်အရေးများကို ပြည်သူတို့ အပြည့်အဝ ခံစားနိုင်ကြရန် ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများ
ကဏ္ဍ:၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ တည်ထောင်ဖွဲ့စည်းမှုများ
မီဒီယာဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဦးစီးဌာန

**မီဒီယာဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဦးစီးဌာန**()သည် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန၏ လက်အောက်ရှိဌာနတစ်ခုဖြစ်သည်။ နိုင်ငံတော် စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ လက်ထက် တွင် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန အတွင်း အသစ်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည့် ဦးစီးဌာန  တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ 
## လက်အောက်ခံဌာနခွဲများ 
ဦးစီးဌာန လက်အောက်တွင် 
*    စီမံအုပ်ချုပ်ရေးနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဌာနခွဲ
*    ပြည်တွင်း/ပြည်ပအဖွဲ့အစည်းများနှင့် ပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းရေးဌာနခွဲ နှင့် 
*    မီဒီယာဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဌာနခွဲ တို့ ဟူ၍ ဌာနခွဲ ၃ ခု ရှိသည်။

## ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန်
*မြန်မာ့အသံနှင့်ရုပ်မြင်သံကြား
*ပြန်ကြားရေးနှင့်ပြည်သူ့ဆက်ဆံရေးဦးစီးဌာန
*သတင်းနှင့်စာနယ်ဇင်းလုပ်ငန်း
* ပုံနှိပ်ရေးနှင့် ထုတ်ဝေရေးဦးစီးဌာန

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန
မြစ်ခွဲ

thumb|ရိုင်း–မီရု–ရှအဲ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ ၊ လကျ်ာဘက်မှ လက်ဝဲဘက်သို့ စီးဆင်းသော ရေစီးကြောင်းနှင့်အတူ ၎င်းတို့၏ အဓိကမြစ်ချောင်းများမှ ခွဲထွက်လာသည့် မြစ်ချောင်းများစွာကို ပြထားသည့် ပုံ

**မြစ်ခွဲ**ဆိုသည်မှာ ပင်မမြစ်ကြီးတစ်ခုမှ ခွဲထွက်၍ သီးခြားမြစ် (သို့) စမ်း၊ ချောင်း တစ်ခုအနေဖြင့် စီးဆင်းသွားသည့် မြစ်ချောင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ပင်မမြစ်အတွင်းသို့ စီးဝင်လာသော သီးခြားမြစ် (သို့) စမ်း၊ ချောင်းတို့ကို ခေါ်ဆိုလေ့ရှိသည့် *မြစ်လက်တက်* ဟူသော စကားလုံးနှင့် အဓိပ္ပာယ် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သည်။ မြစ်ခွဲများသည် မြစ်နှစ်ထပ်ပေါက်ခြင်း၏ ရလဒ်ဖြစ်ပြီး မြစ်တစ်စင်းသည် အင်း၊ အိုင် သို့မဟုတ် သမုဒ္ဒရာ တစ်ခုဆီသို့ မစီးဝင်ခင် မြစ်ခွဲများအဖြစ် ပိုင်းခြားသွားသည့် မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသများတွင် အများဆုံးတွေ့ရှိရသည်။ ထို့ကြောင့် မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသများ၏ ဘုံအင်္ဂါရပ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် ကုန်းတွင်းပိုင်း၊ နုန်းတင်မြေနုနေရာများ သို့မဟုတ် မြစ်လက်တက်တစ်ခုမှ ပိုကြီးသော မြစ်ချောင်းနှင့် ၎င်း၏ မြစ်ဆုံအနီးတွင် စီးဆင်းနေသည့် နေရာတွင်လည်း ဖြစ်ပွားနိုင်သည်။ သေးငယ်သော မြစ်ခွဲတစ်ခုသည် အချို့သောအခြေအနေမျိုးတွင် ၎င်း၏ပင်မမြစ်မှ ရေများစွာ စီးဝင်လာမှုဖြင့် မြစ်ကြီးတစ်ခုဖြစ်လာနိုင်သည်အထိ ပြောင်းလဲသွားတတ်သည်။

## ကိုးကား 
### ရည်ညွှန်းကျမ်းများ 
* 

ကဏ္ဍ:မြစ်များ

ကဏ္ဍ:ရေ
ဂုံဘာသာစကား

ဂုံဘာသာစကား, သို့မဟုတ် ဂုံရှမ်းဘာသာ (ဂုံ:  '''''', ;   ), သည် ကျိုင်းတုံရှမ်းဘာသာစကားဟု၍လည်းခေါ်သည်။ရှမ်းပြည်နယ်၊ကျိုင်းတုံမြို့တစ်ဝှက် တွင်ပြောဆိုသောဘာသာစကားဖြစ်သည်။ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ချင်းရိုင်ခရိုင်နှင့် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်တို့တွင်လည်း ပြောဆိုသူအနည်းငယ်ရှိသည်။

ဂုံဘာသာစကားမျိုးကွဲများသည် ၉၃%မှ ၁၀၀% တူညီမှုရှိသည်။ဂုံဘာသာစကား အခြားတိုင်ဘာသာစကားများနှင့်လည်း နီးကပ်စွာဆက်စပ်နေသည်။ဂုံဘာသာစကား သည် ထိုင်းမြောက်ပိုင်း ရှိ ယွန်းဘာသာစကားနှင့် ၉၀% မှ ၉၅%၊ လူးဘာသာစကား နှင့် ၉၂% မှ ၉၅%၊ ရှမ်းဘာသာစကားနှင့် ၉၃% မှ ၉၇%၊ ထိုင်းဘာသာစကားနှင့် ၈၀% မှ ၈၃% တူသည်။

ဂုံစာသည် တိုင်သမ်အက္ခရာ အမျိုးအစားကို အသုံးပြု၍ ရိုးရာပုံစံဖြင့် ရေးသားသည်။

## ကိုးကား
မြစ်လက်တက်

[thumb|[မဲခေါင်မြစ်ထဲသို့ စီးဝင်သည့် ၎င်း၏မြစ်လက်တက်တစ်ခုဖြစ်သော လာအိုနိုင်ငံရှိ နမ်ခမ်းမြစ်။]]

**မြစ်လက်တက်**ဆိုသည်မှာ ၎င်းထက်ပိုကြီးသော မြစ် သို့မဟုတ် ရေကန် ထဲသို့ စီးဝင်နေသော မြစ် (သို့) ချောင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ချောင်းတစ်ခုထဲသို့ စီးဝင်သော ချောင်းတစ်ခုကိုမူ ***ချောင်းလက်တက်*** ဟု ခေါ်သည်။ မြစ်လက်တက်များသည် ပင်လယ် သို့မဟုတ် သမုဒ္ဒရာထဲသို့ တိုက်ရိုက်စီးဝင်လေ့ မရှိပေ။ မြစ်လက်တက်များနှင့် ၎င်းမြစ်လက်တက်များ စီးဝင်သွားသော မြစ်ကြီးများသည် ပတ်ဝန်းကျင် ရေဝေကြောများ၏ မျက်နှာပြင်ရေစီးကြောင်းနှင့် မြေအောက်ရေစီးကြောင်းတို့မှတဆင့် သမုဒ္ဒရာ၊ အခြားမြစ်တစ်ခု သို့မဟုတ် ရေဝေကြောအဆုံးတစ်ခုထဲသို့ ဦးတည်စီးဆင်းသွားသည်။

ရုရှားနိုင်ငံရှိ အော့ဘ်မြစ် (Ob) ၏ အဓိကမြစ်လက်တက်တစ်ခုဖြစ်သော အီရာတစ်ရှ်မြစ် (Irtysh) သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အရှည်ဆုံးမြစ်လက်တက်ဖြစ်ပြီး  ရှည်လျားသည်။ တောင်အမေရိကတိုက်ရှိ ရီယိုမာဒေရာ (Madeira )မြစ်သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ရေထုပမာဏအားဖြင့် အကြီးဆုံးမြစ်လက်တက်ဖြစ်ပြီး ရေထုစီးဆင်းနှုန်း  ရှိသည်။

မြစ်လက်တက်၏ ဆန့်ကျင်ဘက် အသုံးအနှုန်းသည် မြစ်ခွဲဖြစ်ပြီး မြစ်ကြီးတစ်ခုမှ ခွဲထွက်၍ စီးဆင်းသွားသော မြစ်၊ ချောင်းများအတွက် အသုံးအနှုန်းဖြစ်သည်။ မြစ်ခွဲများကို မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသများ၌ အများဆုံးတွေ့ရှိရလေ့ရှိသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြစ်များ

ကဏ္ဍ:ရေ
တိုင်ဘာသာစကားများ

**တိုင်၊ကျွမ့်-တိုင် သို့မဟုတ် ဒိုင် ဘာသာစကားများ** (အဟုန်: 𑜁𑜪𑜨 𑜄𑜩 or 𑜁𑜨𑜉𑜫 𑜄𑜩  ; ;  or , )*or phasa tai*; , ) သည် ခရာ-ဒိုင်လာသာစကားမိသားစု၏ ကိုင်းခွဲဘာသာစကားအုပ်စုဖြစ်သည်။တိုင် ဘာသာစကားများတွင် စံထိုင်းဘာသာစကား သို့မဟုတ် ဆီယမ်းဘာသာစကား အပါအဝင် ခရာ-ဒိုင် ဘာသာစကားများတွင် အကျယ်ပြန့်ဆုံး ပြောဆိုသော ဘာသာစကားများ ပါဝင်သည်။ လာအို နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံတို့၏ အမျိုးသားဘာသာစကားဖြစ်ပြီး၊ မြန်မာ၏ ရှမ်းဘာသာစကား၊ တရုတ်နိုင်ငံအနောက်တောင်ပိုင်း ကွမ်ရှီးကျွမ့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသရှိ အဓိကဘာသာစကားဖြစ်သည့် ကျွမ့်ဘာသာစကား (壯) သည် တရုတ်နိုင်ငံတွင် အကြီးဆုံးလူနည်းစုလူမျိုးစုဖြစ်ပြီး လူဦးရေ ၁၅.၅၅ သန်းဖြင့် ကွမ်ရှီတွင် အဓိကနေထိုင်ကြပြီး ကျန်သည် ယူနန်၊ ကွမ်တုံ၊ ကွမ်ကျိုးနှင့် ဟူနန်ပြည်နယ်များတစ်လျှောက် ပြန့်ကျဲလျက်ရှိသည်။
နဝဒေးတံတား

**နဝဒေးတံတား**(Nawaday Bridge) သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပြည်မြို့တွင် တည်ရှိပြီး ဧရာဝတီမြစ်ကို ဖြတ်သန်းဆက်သွယ်ထားပြီး ပြည်မြို့နှင့် ဥသျှစ်ပင်မြို့ ၊ ပန်းတောင်းမြို့နယ်ကို ဆက်သွယ်ထားသော အဓိကအချက်အချာကျတဲ့ တံတားကြီးဖြစ်သည်။ နဝဒေး ဆိုတဲ့နာမည်သည် ပြည်မြို့စာဆိုရှင် နဝဒေး အား ဂုဏ်ပြုသည့်အနေဖြင့် အမည်ပေးထားခြင်းဖြစ်သည် ။  

နဝ‌ဒေးတံတားကို ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် စတင်တည်ဆောက်ပြီး ၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် ပြီးစီးခဲ့သည်။တံတားကြီး၏အရှည်သည် ၄,၁၈၃ ပေ (၁.၂ ကီလိုမီတာ) ရှိသည်။

## ကိုးကား
* ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန
နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်

**နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင် **()  သည် အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ က ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၃၁ ရက် တွင် အမိန့်အမှတ် ၄/၂၀၂၅ အားဖြင့် ဖွဲ့စည်းလိုက်သည့် အစိုးရအဖွဲ့အစည်း ကော်မရှင် ဖြစ်သည်။

## ရည်ရွယ်ချက် 
အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီက ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈) ပုဒ်မ ၄၂၇ အရ ဥပဒေပြုရေး၊ အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် တရားစီရင်ရေးအာဏာများကို ကျင့်သုံးနေစဉ်ကာလအတွင်း နိုင်ငံတော်ကာကွယ်ရေး၊ လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေး၊ ပါတီစုံဒီမို ကရေစီအထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ အောင်မြင်စွာကျင်းပနိုင်ရေးတို့အတွက် လိုအပ်သည့် လမ်းညွှန်မှုများပြုနိုင်ရန်နှင့် ထိရောက်စွာ ပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်နိုင်ရန်အတွက် ဤကော်မရှင် ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။

## ကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ နှင့် အဖွဲ့ဝင်များ 
## အဓိကဖြစ်ရပ်များ 
၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ကော်မရှင် ဖွဲ့စည်းပြီးနောက် ပထမအကြိမ် ကျင်းပခဲ့သော နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်အစည်းအဝေးတွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က ရွေးကောက်ပွဲအောင်မြင်ရန်အတွက် ဆန္ဒမဲပေးသူမည်မျှရှိရမည်ဟု ဥပဒေတွင် သတ်မှတ်ထားခြင်းမရှိကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ အခြားနိုင်ငံများတွင်လည်း ထိုသို့သတ်မှတ်ထားသည်ကို မတွေ့ရကြောင်းနှင့် ရာခိုင်နှုန်း ၅၀ နှင့်အထက် မဲပေးနိုင်ပါက လူထုအများစု၏ ဆန္ဒပါဝင်သည်ဟု သတ်မှတ်နိုင်ကြောင်း ၎င်းကဆိုသည်။ ထို့အပြင် ရွေးကောက်ပွဲကို မဖြစ်မနေကျင်းပရမည်ဖြစ်ပြီး ၂၀၂၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းကောက်ယူခြင်းနှင့် လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ အချက်အလက်များရယူခြင်းတို့ကို လုပ်ဆောင်ထားပြီးဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ ပထမအကြိမ် လွှတ်တော်အစည်းအဝေးတွင် ကိုယ်စားလှယ်ဦးရေ၏ ထက်ဝက်ကျော် တက်ရောက်ပါက အစည်းအဝေးအထမြောက်နိုင်ကြောင်းနှင့် ဒုတိယအကြိမ်တွင် သုံးပုံတစ်ပုံ တက်ရောက်ပါက အထမြောက်နိုင်ကြောင်းကိုလည်း ထောက်ပြခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ၅၀ ရာခိုင်နှုန်း တက်ရောက်နိုင်ရေးအတွက် ရွေးကောက်ပွဲလုပ်နိုင်သည့် မြို့နယ်များအားလုံးတွင် ကျင်းပနိုင်ရန် ရည်မှန်းထားပြီး၊ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ကြောင့် ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်ရသူများကို ကြိုတင်မဲဖြင့် မဲပေးနိုင်ရန် စီစဉ်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က ပြောကြားခဲ့သည်။

၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၂၇ ရက်နေ့တွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထွန်းထွန်းနောင်အား စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ မူလတာဝန်များသို့ ပြန်လည်ခန့်အပ်ခဲ့ပြီး၊ ၎င်း၏နေရာတွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဖုန်းမြတ်ကို ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးအဖြစ် အစားထိုးခန့်ထားသဖြင့် ကောင်မရှင်အဖွဲ့ဝင်သစ် ဖြစ်လာသည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ စစ်အုပ်ချုပ်ရေး
ချောချောစိန်

**ဒေါက်တာ ချောချောစိန်** (၁၁ စက်တင်ဘာ ၁၉၆၈ မွေးဖွား) သည် မြန်မာနိုင်ငံ ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန ၏ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဖြစ်သည်။ သူသည် ယင်းမတိုင်မီက ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန လေ့လာဆန်းစစ်အကဲဖြတ်ရေးဦးစီးဌာန ညွှန်ကြာရေးမှူးချုပ် ဖြစ်ခဲ့ပြီး ရန်ကုန်နိုင်ငံခြားဘာသာတက္ကသိုလ် ၏ ဒုတိယပါမောက္ခချုပ် တာဝန်ကိုလည်း ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ 

## ပညာရေးဖြတ်သန်းမှုများ 
၁၉၈၄ ခုနှစ် တွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ၌ နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေးဘာသာရပ် အထူးပြုဖြင့် စတင် တက်ရောက်ခဲ့သည်။၁၉၉၆ ခုနှစ် တွင် နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေးမဟာဘွဲ့ နှင့် ၂၀၀၄ ခုနှစ် တွင် နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေးဘာသာရပ်အထူးပြုဖြင့် ဒေါက်တာဘွဲ့ ကို ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် မှ ရရှိခဲ့သည်။
## ဝန်ထမ်းဘဝဖြတ်သန်းမှု 
၁၉၉၃ ခုနှစ် တွင် သူသည် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေးပညာဌာန တွင် သင်တန်းနည်းပြ အဖြစ် စတင် အမှုထမ်းသည်။ယင်းနောက် ရာထူးအဆင့်ဆင့်တိုးကာ ၂၀၁၁ ခုနှစ် ကစပြီး ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေးပညာဌာန ၏ ပါမောက္ခ (ဌာနမှူး) ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် တွင် ရန်ကုန်နိုင်ငံခြားဘာသာတက္ကသိုလ် ၏ ဒုတိယပါမောက္ခချုပ် အဖြစ် ရာထူးတိုးမြှင့် ခန့်အပ်ခံခဲ့ရသည်။   

## ဝန်ထမ်းဘဝ 
၂၀၂၄ ခုနှစ် ဩဂုတ် ၁၃ ရက် တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီသည် သူ့အား ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန၊ အဆင့်မြင့်ပညာဦးစီးဌာန၊ ရန်ကုန်နိုင်ငံခြားဘာသာတက္ကသိုလ် ဒုတိယပါမောက္ခချုပ် အဖြစ်မှ လေ့လာဆန်းစစ်အကဲဖြတ်ရေးဦးစီးဌာန ၏ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်အဖြစ်  ခန့်အပ်ခဲ့၍ ဒေါက်တာ ချောချောစိန်သည် ယင်းဦးစီးဌာန၏ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ထိုတာဝန်ကို ၁နှစ် နီးပါးခန့် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ 
## ဝန်ကြီးဘဝ 
၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၃၁ ရက် တွင် ဝန်ကြီးချုပ် ဦးညိုစော ဦးဆောင်သည် ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ တွင် ပညာရေးဝန်ကြီးဌာန ၏ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး အဖြစ် ခန့်အပ်ခံရသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပညာရေးဝန်ကြီးများ
စိုးမင်းဦး (ဒု ဗိုလ်ချုပ်ကြီး)

**ဦးစိုးမင်းဦး** (၁၉၆၉ မွေးဖွား)သည် မြန်မာနိုင်ငံ ၏ ၁၄ ဦးမြောက် ပြည်ထောင်စု ရာထူးဝန်အဖွဲ့ ၏ ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်သည်။  ယင်းမတိုင်မီက သူသည် တပ်မတော် တွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး အဆင့်ရှိ စစ်ရေးချုပ်  ဖြစ်ခဲ့သည်။  

## စစ်မှုထမ်းခြင်း 
ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးမင်းဦး သည် စစ်တက္ကသိုလ် အပတ်စဉ် (၃၁) ဆင်း ဖြစ်သည်။၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်ကစပြီး ဒုဗိုလ်ဘဝဖြင့် တပ်မတော် တွင် စစ်မှုစထမ်းသည်။ရာထူးအဆင့်ဆင့် တိုးခဲ့သည်။

ယင်းနောက် သူသည် ဗိုလ်မှူးချုပ်/ဗိုလ်ချုပ် ရာထူးဖြင့် ၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည့်  တပ်မတော်၏ ဒုံးတပ်ဖွဲ့ ညွှန်ကြားရေးမှူးရုံး ၏ ညွန်ကြားရေးမှူး အဖြစ် တာဝန်ပေးအပ်ခံရသည်။ 

၂၀၂၂ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ နောက်ပိုင်းတွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရာထူးတိုးကာ တပ်မတော်စစ်ဆေးရေးနှင့် စာရင်းစစ်ချုပ် (ကြည်း/ရေ/လေ) ဖြစ်လာခဲ့သည်။ 

၂၀၂၂ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလဆန်းပိုင်းတွင် စစ်ရေးချုပ် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မျိုးဇော်သိန်း တာဝန်မှအနားယူပြီး ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေး နှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ တစ်ဦး အဖြစ် ကူးပြောင်းသွားခဲ့စဉ် ၎င်းသည် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ရုံး(ကြည်း)၏ လက်အောက်ရှိ  စစ်ရေးချုပ်ရုံးအကြီးအကဲ နှင့် တပ်မတော် စစ်ရေးချုပ် ဖြစ်လာသည်။  

သူသည် တပ်မတော် ရာထူး၊ အပြောင်းအရွေ့များကို အဓိကကိုင်တွယ်ရသော အရေးပါသည့် စစ်ရေးချုပ် တစ်ဦးအနေဖြင့်  ကြည်းတပ်ကိုသာမက ရေတပ်နှင့် လေတပ်တို့၏ စစ်ရေးပိုင်းဆိုင်ရာများအား ဆောင်ရွက်ခဲ့ရသည်။ 

## တပ်မတော်မှ အငြိမ်းစားယူခြင်း 
၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၃၁ ရက် တွင် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် သည် အာဏာ(၃)ရပ်အား အမျိုးသားကာကွယ်ရေး နှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ ထံ ပြန်လည်လွှဲပြောင်းအပ်နှံခဲ့သည်။

အမျိုးသားကာကွယ်ရေး နှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ သည် ထိုနေ့မှာပင် ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ နှင့် ပြည်ထောင်စု ရုံး၊အဖွဲ့အစည်းများအား ပြန်လည် ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့ရာတွင်  စစ်ရေးချုပ် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးမင်းဦး သည် တပ်မတော်မှ အငြိမ်းစားယူကာ ပြည်ထောင်စုရာထူးဝန်အဖွဲ့ ၏ ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာခဲ့သည်။  
## ရရှိသောဘွဲ့ 
၂၀၂၅ ခုနှစ် ဧပြီ ၁၇ ရက်တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ က ၎င်းအား စည်သူဘွဲ့ ချီးမြှင့်သည်။ 

## မိသားစုဘဝ 
သူသည် အိမ်ထောင်သည် တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ဇနီးဖြစ်သူ၏ ဖခင်မှာ ယခင် နဝတ၊နအဖ စစ်အစိုးရလက်ထက်က ထင်ရှားခဲ့သည့် စီးပွားရေးနှင့်ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးဝန်ကြီး ဗိုလ်မှူးချုပ် ပြည့်စုံ ဖြစ်သည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စစ်ဖက်ဆိုင်ရာ လူပုဂ္ဂိုလ်များ

ကဏ္ဍ:၁၉၆၉ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:စစ်တက္ကသိုလ် ကျောင်းဆင်းများ
နိုင်မင်းကျော်

**ဦးနိုင်မင်းကျော်** သည် မြန်မာနိုင်ငံ စစ်မှုထမ်းဟောင်း တစ်ဦး ဖြစ်ပြီး လက်ရှိတွင် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ၏ ဒုတိယဝန်ကြီး အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသည်။ယင်းမတိုင်မီက သူသည် နိုင်ငံတော်ကာကွယ်ရေးတက္ကသိုလ် ၏ ကျောင်းအုပ်ကြီး ဖြစ်ခဲ့သည်။ 

## စစ်မှုထမ်းခြင်း 
ဗိုလ်ချုပ် နိုင်မင်းကျော် သည် ငယ်စဉ်က လူရည်ချွန်(၁၉၆၄-၁၉၈၈) တစ်ဦး  ဖြစ်ခဲ့ပြီး စစ်တက္ကသိုလ် တက်ကာ တပ်မတော်(ရေ) တွင် နှစ်ရှည်လများ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။၂၀၂၁  စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း ဗိုလ်ချုပ်အဆင့်အထိ    ရာထူးတိုးလာခဲ့ကာ နိုင်ငံတော်ကာကွယ်ရေးတက္ကသိုလ်  အား အုပ်ချုပ်ရသည့် ကျောင်းအုပ်ကြီး တာဝန်အထိ ပေးအပ်ခံရသူလည်း ဖြစ်သည်။ 

၂၀၂၂ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းတွင်  တပ်မတော် (ရေ) တွင် ဗိုလ်ချုပ်ရာထူးတိုးကာ ရေတပ်လေ့ကျင့်ရေးဌာနချုပ် ဌာနချုပ်မှူး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ယင်းနောက် ၂၀၂၄ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းတွင် နိုင်ငံတော်ကာကွယ်ရေးတက္ကသိုလ် ၏ ကျောင်းအုပ်ကြီး ဖြစ်လာသည်။

### စစ်မှုထမ်းကာလ စွမ်းဆောင်ချက်များ 
ဗိုလ်မှူးချုပ် နိုင်မင်းကျော် သည် ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၅ ရက် မှ ၂၃ ရက် အထိ  မလေးရှားနိုင်ငံရောက်  မြန်မာနိုင်ငံသား (၁၀၈၆)ဦးအား ပြန်လည်ခေါ်ယူရေးအတွက် ဦးဆောင်ခဲ့သည်။  စစ်ရေယာဉ်(မုတ္တမ)၊ ပင်လယ်သွား ဆေးရုံ ရေယာဉ်(သံလွင်)နှင့် စစ်ရေယာဉ် (ဆင်ဖြူရှင်)တို့ဖြင့်  ပြည်တွင်းသို့ ခေါ်ဆောင်လာခဲ့သည်။ 
## ဒုဝန်ကြီးဘဝ 
၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၃၁ ရက် တွင် အမျိုးသား ကာကွယ်ရေးနှင့်လုံခြုံရေးကောင်စီသည် ဦးညိုစော ဦးဆောင်သည့် ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့အား ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းစဉ် သူသည် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ၏ ဒုတိယဝန်ကြီး အဖြစ် တာဝန်ပေးအပ်ခံရသည်။ထိုသို့တာဝန်ပေးအပ်ခံရသည့် နေ့တွင်ပင် စစ်မှုထမ်းခြင်းမှ တစ်ပါတည်း အငြိမ်းစားယူ နုတ်ထွက်ခဲ့ပြီး အရပ်ဝတ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့သည်။     
## ရရှိသောဆု 
၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၄ ရက် တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ ဥက္ကဋ္ဌ က ၎င်းအား တပ်မတော်ဆိုင်ရာစွမ်းဆောင်မှုဆိုင်ရာဂုဏ်ထူးဆောင်ဘွဲ့တစ်ခုဖြစ်သည့် ဇေယျကျော်ထင်ဘွဲ့ အား အပ်နှင်းချီးမြှင့်သည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ
ကဏ္ဍ:မွေးဖွားခုနှစ် မသိရှိရသူများ (သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ)
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒုတိယ ဝန်ကြီးများ

ကဏ္ဍ:စစ်တက္ကသိုလ် ကျောင်းဆင်းများ
အရရှိမတောင်

**အရရှိမတောင်**  (荒島岳, Arashima-dake) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဖုခုအိစီရင်စုတွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အခြားခေါ်ဝေါသည့်အမည်မှာ အိုးနိုဖုဂျိ (大野富士) ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည်။

## အကြောင်းအရာ
'']]
]]

အရရှိမတောင်သည် အမြင့် ၁၅၂၃ မီတာ (၄၉၉၇ ပေ) ရှိသည်။ ဖုခုအိစီရင်စု၊ အိုးနိုမြို့အလယ်ဗဟိုတွင် တည်ရှိသည်။

## ကိုးကား
တိုင်ဒမ်လူမျိုး

တိုင်ဒမ် သို့မဟုတ် ရှမ်းနက်လူမျိုး  (Tai Dam: , , ) သည် တရုတ်နိုင်ငံတောင်ပိုင်း၊ လာအို၊ ဗီယက်နမ် နှင့် ထိုင်း နိုင်ငံတို့တွင် အများစုနေထိုင်ကြသည့် တိုင်းရင်းသားလူနည်းစုတစ်ခုဖြစ်သည်။ ခရာ-ဒိုင်ဘာသာစကားပြော တိုင်အုပ်စုဝင်လူမျိုးဖြစ်သည်။

တိုင်ဒမ်လူမျိုးများသည် တိုင်လူမျိုးစုများထဲတွင်တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်ပြီ ထိုင်းနိုင်ငံမှ ထိုင်းလူမျိုးများ၊ လာအိုနိုင်ငံမှ လာအိုလူမျိုးများ နှင့် ရှမ်းပြည်နယ်မှ ရှမ်းလူမျိုးများနှင့် ဆင်တူသည်။တိုင်ဒမ်လူမျိုးသည် “အနက်ရောင်တိုင်လူမျိုး” တစ်နည်းဆိုသော “ရှမ်းနက်” ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသည်။တိုင်ဒမ်အမျိုးသမီးများ၏ အနက်ရောင်အဝတ်အစားများကို အစွဲပြု၍ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ဗီယက်နမ်တွင် ၎င်းတို့ကို Thái Đen ဟုခေါ်ပြီး Thái လူမျိုးအုပ်စုတွင် Thái Đỏ (“Red Tai”), Thái Trung (“White Tai”), Phu Thai, Tày Thanh နှင့် Thái Hàng Tổng တို့ပါဝင်သည်။တိုင်လူမျိုးများသည် ဗီယက်နမ်အစိုးရ၏အသိအမှတ်ပြု တိုင်းရင်းသား ၅၄မျိုးထဲတွင်တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး နိုင်ငံ၏တတိယမြှောက်လူဦးရေအများဆုံးအုပ်စုဖြစ်သည်။တိုင်းဒမ်တို့၏ ဘာသာစကားသည် လာအိုဘာသာစကားနှင့်ဆင်တူသော်လည်းအရေးအသားတွင် ကိုယ်အက္ခရာများကိုအသုံးပြုကြပြီး ရိုးရာအရ ဗုဒ္ဓဘာသာကိုလိုက်နာကြသူများဖြစ်သည်။Tai Dam ၏ဖန်တီးမှုဇာတ်လမ်းအရ Lo Cam မိသားစုသည် အုပ်ချုပ်သူလူတန်းစားနှင့် Luong ယဇ်ပုရောဟိတ်များဖြစ်ရမည်။
ဓီရဒနယ သုဘဗန္ဓုဘိညော

**ဓီရဒနယ သုဘဗန္ဓုဘိညော**( ศุภพันภิญโญ; ၂၇ ဧပြီ ၁၉၉၇)သည် **ဂျိမ်းစ်**ဟူသည့် နာမည်ပြောင်ဖြင့်လည်း သိကြသော ထိုင်းနိုင်ငံ၏ သရုပ်ဆောင်၊ အဆိုတော်နှင့် မော်ဒယ်ဖြစ်သည်။ GTH ရုပ်မြင်သံကြား ဇာတ်လမ်းတွဲ *Hormones* တွင် ၎င်း၏ သရုပ်ဆောင်မှုကြောင့် နာမည်ကြီးလာပြီး *Bad Genius* (၂၀၁၇) နှင့် *Homestay* (၂၀၁၈) ဇာတ်ကားများတွင် ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
အဆိုတောင်

**အဆိုတောင်** (阿蘇山, Aso-san) သည် ဂျပန်နိုင်ငံတွင် အကြီးမားဆုံးသက်ဝင်လှုပ်ရှားနေသည့် မီးတောင်ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် တစ်ကမ္ဘာလုံးအတိုင်းအတာအနေဖြင့်လည်း အကြီးမားဆုံး သက်ဝင်လှုပ်ရှားနေသည့် မီးတောင်များထဲမှ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ခုမမိုတိုစီရင်စုရှိ အဆိုခုဂျူးအမျိုးသားဥယျာဉ်တွင် တည်ရှိသည်။ ဤတောင်၏ အမြင့်ဆုံးနေရာဖြစ်သည့် "တခဒခဲ" သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၁၅၉၂ မီတာ (၅၂၂၃ ပေ) ရှိသည်။ ဤတောင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အလှဆုံး တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည်။

]]

## ခရီးသွားလာမှု
ရှေးယခင်ကာလကတည်းက ဤတောင်နေရာကို အလေးအမြတ်ထားရာနေရာတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ကြသည်။ ဤတောင်သည် အလေးအမြတ်ပြုရာနှင့် တရားလေ့ကျင့်ရာနေရာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ မဲဂျိခေတ်ကာလတွင် လက်ရှိ အဆိုဘူတာအနီးရှိ Bauchuu မှတဆင့်သွားရသည့် တောင်တက်လမ်းတစ်ခုသာ ရှိခဲ့သည်။

မဲဂျိခေတ်တွင် နိုင်ငံခြားခရီးသွားများသည် အဆိုတောင်ကို ပထမဆုံးအကြိမ် လေ့လာသုတေသနပြုရန် ရောက်ရှိလာခဲ့ကြသည်။ တောင်၏ တောင်ဘက်ရှိ တောင်တက်လမ်းအသစ်သည် လူသိများလာပြီး ပြည်တွင်းမှ ခရီးသွားများလည်း ပိုမို၍ များပြားလာခဲ့သည်။

တိုင်းရှောခေတ်တွင် မိယဂျိရထားလိုင်းကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် နှစ်စဉ် ခရီးသွားဦးရေသည် တစ်သိန်းကျော်ရှိခဲ့သည်။ ၁၉၃၄ ခုနှစ်တွင် အဆိုအမျိုးသားဥယျာဉ်ကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။

တောင်ခြေတွင် ခရီးသွားများအတွက် အပန်းဖြေရန်နေရာအမျိုးမျိုး ရှိသည်။ ခုဆဆန်းရိဂဟမ (Kusasenrigahama) တွင် မြင်းစီးရန် နေရာရှိသည်။ ထို့အပြင် စက်ဘီး၊ ဟယ်လီကော်ပတာများဖြင့် စီးနင်းကာ လှည့်လည်နိုင်သေးသည်။

### ကေဘယ်ကား
၁၉၅၈ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် ကေဘယ်ကားစနစ်ကို စတင်ခဲ့သည်။ ၎င်းစနစ်ဖြင့် တောင်သို့ ရောက်ရှိနိုင်မည် ဖြစ်သည်။ ဤစနစ်ကို ၂၀၁၄ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လတွင် နောက်ဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ပြေးဆွဲခဲ့ပြီး ထို့နောက်တွင် မီးတောင်အန္တရာယ်မြင့်မားလာသည့်အတွက် ပိတ်သိမ်းခဲ့သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ်နှင့် ၂၀၁၆ ခုနှစ်များတွင် မီးတောင်ပေါက်ကွဲမှုများနှင့် မီးတောင်ပြာများကြောင့် ကေဘယ်ကားစနစ်သည် ပျက်စီးခဲ့သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင်မူ အလုံးစုံ ပျက်စီးခဲ့သည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလမှ စတင်ကာ မီးတောင်ဝတည်ရှိရာ မူလဂိတ်စခန်းသို့ အသွားအပြန် ဘတ်စကားများဖြင့် ပြေးဆွဲဝန်ဆောင်မှုပေးလျက်ရှိသည်။

### ရေပူစမ်း
အဆိုတောင်သည် မီးတောင်ဖြစ်သည့်အတွက်ကြောင့် ရေပူစမ်းနေရာများဖြစ်သည့် အွန်းဆန်း (onsen) များ များစွာ ရှိသည်။ ဥပမာအနေဖြင့် အုချိနိုမခိ၊ အဆိုအခမိဇု၊ ခုရိုခဝ ကဲ့သို့သော နေရာများ ဖြစ်သည်။

## တောင်တက်ခြင်း
တောင်ထိပ်နှင့် မီးတောင်ဝသို့ ရောက်ရှိနိုင်သည့် တောင်တက်လမ်းများစွာ ရှိသည်။ နခဒခဲ (Nakadake) တောင်တက်လမ်းသည် တောင်၏ အမြင့်ဆုံးထိပ်သို့ရောက်ရှိနိုင်သည့်လမ်းဖြစ်ပြီး ဓာတ်ငွေ့များနှင့် အနီးကပ်ဆုံးသို့ရောက်ရှိနိုင်ပြီး မီးတောင်လှုပ်ရှားမှုအမြင့်ဆုံးနေရာလည်း ဖြစ်သည်။ အခြားသော တောင်ပတ်ချာလည်မှ တက်ရောက်ရသည့်လမ်းများသည်လည်း မြေပြင်အနေအထားကွာခြားသဖြင့် မြင်ရသည့် မြင်ကွင်းများ၊ မြက်ခင်းပြင်ရှုခင်းများသည်လည်း ကွာခြားသည်။ နခိုဒခဲလမ်းကြောင်းမှလွဲ၍ အခြားသော လမ်ကြောင်းအားလုံးသည် ပြတိုက်တည်ရှိရာဘတ်စကားမှတ်တိုင်မှတဆင့် တက်ရောက်နိုင်ကြသည်။

## ပြင်ပလင့်များ
* Asosan - Japan Meteorological Agency 
* Asosan: National catalogue of the active volcanoes in Japan - Japan Meteorological Agency
* Aso Volcano - Geological Survey of Japan
* Asosan - Smithsonian Institution: Global Volcanism Program
* Aso Geopark

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ထင်ကျော်သူ

**ဦးထင်ကျော်သူ** သည် မြန်မာ့ တပ်မတော် အငြိမ်းစား ဗိုလ်ချုပ် တစ်ဦး ဖြစ်သည်။သူသည် လက်ရှိတွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံးဝန်ကြီးဌာန (၃) ၏ ဒုတိယဝန်ကြီး အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသည်။ ယင်းမတိုင်မီက နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကရုံးဝန်ကြီးဌာန (၃)၊(၂) တို့၏ ဒုဝန်ကြီးအဖြစ် လည်းကောင်း တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

## စစ်မှုထမ်းခြင်း 
ဗိုလ်ချုပ် ထင်ကျော်သူ သည် တပ်မတော် လုံခြုံရေးနှင့်ဆိုင်သော ပုံနှိပ်လုပ်ငန်းများ ညွန်ကြားရေးမှူးရုံး၏ ညွန်ကြားရေးမှူး အဖြစ်မှ ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၁၀ ရက် တွင် အငြိမ်းစားယူပြီး အစိုးရအဖွဲ့ထဲသို့ ကူးပြောင်းလာခဲ့သူ ဖြစ်သည်။

၎င်း၏ ပြန်တမ်းဝင်အမှတ်မှာ ကြည်း - ၁၇၆၄၈ ဖြစ်သည်။ ဗသက အမှတ်စဉ် ၆၄ သို့ တက်ရောက်ပြီး တပ်မတော်အရာရှိ ဖြစ်လာခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။

သူသည် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် နောက်ပိုင်းတွင် ပြည်ပနိုင်ငံများရှိ မြန်မာစစ်သံမှူးရုံးများတွင် ဗိုလ်မှူးကြီးအဆင့်ဖြင့် မြန်မာစစ်သံမှူး (ကြည်း၊ရေ၊လေ)တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့ရသည်။ထင်ရှားခဲ့သည့် စစ်သံမှူးနေရာမှာ ဂျပန်နိုင်ငံရှိ မြန်မာစစ်သံ (ကြည်း၊ရေ၊လေ)ရာထူးနေရာ ဖြစ်သည်။ 

၂၀၁၅ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းတွင် ဗိုလ်မှူးချုပ် ရာထူးဖြင့် ငွေစက္ကူထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းအပါအဝင်  လုံခြုံရေးနှင့်ဆိုင်သော ပုံနှိပ်လုပ်ငန်းများ ညွန်ကြားရေးမှူးရုံး၏ ညွန်ကြားရေးမှူး ဖြစ်လာခဲ့ပြီး၊ ယင်းနောက် ထိုရာထူးနေရာမှာပင် ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် နောက်ပိုင်းတွင် ဗိုလ်ချုပ် အဆင့် တိုးခဲ့သည်။

## ဒုတိယဝန်ကြီးဖြစ်လာခြင်း 
၂၀၂၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၁၀ ရက် တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကရုံးဝန်ကြီးဌာန (၂) သို့ ဒုဝန်ကြီး အဖြစ်ဖြင့် အရပ်ဝတ်လဲကာ ရောက်ရှိလာသည်။ ၂၀၂၄ ခုနှစ် မေ ၆ ရက် တွင်  နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကရုံးဝန်ကြီးဌာန (၃) သို့ ဆက်လက်ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ယင်းဝန်ကြီးဌာနသည် အခွန်အယူခံခုံအဖွဲ့ စသည်တို့ကို ကြီးကြပ်ရသည်။ 

၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၃၁ ရက် တွင် ဝန်ကြီးချုပ် ဦးညိုစော ဦးဆောင်သည့် ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ သစ် ၌ နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံးဝန်ကြီးဌာန (၃) ၏ ဒုတိယဝန်ကြီး အဖြစ် ဆက်လက်ပါဝင် ထမ်းဆောင်သည်။ 

## ရရှိသောဆု 
၂၀၁၉ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၄ ရက် တွင် စစ်မှုထမ်း သင်္ဂဟတံဆိပ်  နှင့် ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၄ ရက် တွင်  ဇေယျကျော်ထင်ဘွဲ့ တို့ ချီးမြှင့်ခံရသည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒုတိယ ဝန်ကြီးများ
ရခိုင်တိုင်းရင်းသားများပါတီ

**ရခိုင်တိုင်းရင်းသားများပါတီ** (အင်္ဂလိပ်: Rakhine Nationalities Party, RNP) သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ် အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ပေါ်ပေါက်လာသော ရခိုင်ပြည်နယ်အခြေစိုက် နိုင်ငံရေးပါတီတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပါတီတည်ထောင်သူနှင့် ဥက္ကဋ္ဌမှာ ကျောက်ဖြူမြို့နယ်မှ ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်ဟောင်း ဦးဘရှိန် ဖြစ်သည်။ 

## နောက်ခံသမိုင်း 
ရခိုင်တိုင်းရင်းသားများပါတီကို နိုင်ငံရေးပါတီအဖြစ် မှတ်ပုံတင်ခွင့်ပြုလိုက်ကြောင်း ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်က ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၄ ရက်နေ့စွဲဖြင့် အတည်ပြုထုတ်ပြန်လိုက်သည်။

ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ကျောက်ဖြူမြို့နယ်၊ အလယ်ပိုင်းရပ်ကွက်၊ ဦးဥတ္တမလမ်းတွင် ပါတီရုံးချုပ်ဖွင့်လှစ်ထားသည့် အဆိုပါပါတီအား နိုင်ငံရေးပါတီများ မှတ်ပုံတင်ခြင်းဥပဒေပုဒ်မ ၉ နှင့်အညီ မှတ်ပုံတင်ခွင့်ပြုခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ၎င်းပါတီ၏ မှတ်ပုံတင်နံပါတ်မှာ အမှတ် (၅၈) ဖြစ်သည်ဟုလည်း သိရသည်။

၂၀၂၅ ခုနှစ် ရွေးကောက်ပွဲဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်မည့် ရခိုင်ပါတီ ၅ ခုအထိ ရှိလာပြီး၊ ၎င်းတို့မှာ ဒေါက်တာအေးမောင် ဦးဆောင်သည့် ရခိုင့်ဦးဆောင်ပါတီ၊ ရခိုင်ပြည်နယ် အမျိုးသားအင်အားစုပါတီ၊ မြိုတိုင်းရင်းသားပါတီ၊ မြိုတိုင်းရင်းသားဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီနှင့် ခမီအမျိုးသား ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီတို့ ဖြစ်ကြသည်။

## ရွေးကောက်ပွဲ ဝင်ပြိုင်မှု 
### အမျိုးသားလွှတ်တော် 
### ပြည်သူ့လွှတ်တော် 
### ပြည်နယ်လွှတ်တော် 
### တိုင်းရင်းသားရေးရာ ဝန်ကြီးများ 
## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများ
ဖာကေးရှမ်း

**ဖာကေးရှမ်း** သို့မဟုတ် **တိုင်းဖာကေး** ဟုလည်းသိကြသော ဖာကေးလူမျိုးများ သည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊အာသံပြည်နယ်ရှိ Dibrugarh ခရိုင်နှင့် Tinsukia ခရိုင် တွင်နေထိုင်သော တိုင်လူမျိုး တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုမှဖြစ်ပြီး အဓိကအားဖြင့် Dihing မြစ်၏ဧရိယာတစ်လျှောက်အပြင် အရုနာချယ်ပရာဒေ့ရှ် ရှိ Lohit နှင့် Changlang ခရိုင်၏ ကပ်လျက်ရှိသောဒေသများတွင်နေထိုင်ကြသည်။၁၉၉၀ ခုနှစ်စာရင်းအရ ၎င်းတို့၏လူဦးရေသည် ၅၀၀၀အောက်တွင်ရှိပြီး မိသားစု ၂၅၀ အောက်သာရှိသည်။
**တိုင်ဖာခေး** လူမျိုးသည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ အထူးသဖြင့် အာသံပြည်နယ်တွင် နေထိုင်ကြသည့် တိုင်လူမျိုးတစ်ဖွဲ့ဖြစ်သည်။ ခရာ-ဒိုင်ဘာသာစကားအုပ်စုတွင် ပါဝင်သည့် တိုင်ဖာကေးဘာသာကို ပြောဆိုကြသည်။ တိုင်ဖာခေးလူမျိုးများသည် အာဟုမ်ရှမ်း လူမျိုးနှင့် သက်တမ်းရှည်ရှည်ရှိသော လူမျိုးရေး ဆက်နွယ်မှုများရှိကြသည်။

တိုင်ဖာကေးလူမျိုးများသည် ၁၈ ရာစုလောက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အရှေ့မြောက်ဒေသများမှ ဆင်းလာကြပြီး မြန်မာနှင့်တရုတ်စစ်အဖွဲ့များနှင့် ပတ်သက်သည့် မတည်ငြိမ်သောအခြေအနေများကြောင့် အိန္ဒိယမြောက်ပိုင်းသို့ ပြောင်းရွှေ့လာကြသည်။

ယနေ့တွင် တိုင်ဖာကေးများသည် သူတို့ရဲ့ ယဉ်ကျေးမှု၊ ဘာသာစကား၊ သာသနာနှင့် ထုံးတမ်းဓလေ့များကို ထိန်းသိမ်းကြီးပြုလျက်ရှိသည်။ ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာကိုးကွယ်သူများဖြစ်ပြီး များသောအားဖြင့် ပုဂံသံဃာပုရဟိတစနစ်နှင့် ဆင်တူသည့် ဘာသာရေးစနစ်ကို လိုက်နာကြသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယ လူမျိုးများ
ကျော်ထင် (သံတူကြောင်းကွဲ)

**ကျော်ထင်** ဆိုသည်မှာ

* သူရ ကျော်ထင် - မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီ အတွင်းရေးမှူး၊ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး နှင့် ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ်
* ကျော်ထင် (ဒုတိယဝန်ကြီး) - အကောက်ခွန် ညွန်ကြားရေးမှူးချုပ် နှင့် အမျိုးသားစီမံကိန်းဝန်ကြီးဌာန ဒုတိယဝန်ကြီး
ကို ရည်ညွန်းခြင်း ဖြစ်သည်။
အမျိုးသားစီမံကိန်းဝန်ကြီးဌာန

**အမျိုးသားစီမံကိန်းဝန်ကြီးဌာန** (အင်္ဂလိပ်: Ministry of National Planning) သည် ဦးညိုစောအစိုးရလက်ထက်တွင် ပြန်လည်ပေါ်ပေါက်လာသော ဝန်ကြီးဌာနတစ်ခုဖြစ်သည်။  လက်ရှိတွင် နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ် ဦးညိုစောက ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးအဖြစ် ပူးတွဲတာဝန်ယူထားပြီး၊ ဦးကျော်ထင်ကို ဒုတိယဝန်ကြီးအဖြစ် ခန့်အပ်ထားသည်။

## ဖွဲ့စည်းပုံ 
ယခင် စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာနကို ခွဲထုတ်၍ ဖွဲ့စည်းထားခြင်းဖြစ်၍ ယင်းဝန်ကြီးဌာနရှိ စီမံကိန်းဆိုင်ရာ ဦးစီးဌာနများ၊ လုပ်ငန်းများနှင့် အဖွဲ့အစည်းများသည် အမျိုးသားစီမံကိန်းဝန်ကြီးဌာန အောက်သို့ ရောက်ရှိသွားသည်။ဘဏ္ဍာရေးဆိုင်ရာ ဦးစီးဌာနများ၊ လုပ်ငန်းများနှင့် အဖွဲ့အစည်းများမှာမူ အသစ်ဖွဲ့စည်းလိုက်သည့် ဘဏ္ဍာရေးနှင့် အခွန်ဝန်ကြီးဌာနတွင် ထားရှိသည်။

အမျိုးသားစီမံကိန်းဝန်ကြီးဌာနကို လက်ရှိတွင် အောက်ပါ ဦးစီးဌာန/ အဖွဲ့အစည်း (၆) ခု ဖြစ်သည့်

(၁) ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးရုံး

(၂) စီမံကိန်းရေးဆွဲရေးဦးစီးဌာန

(၃) စီမံကိန်းစိစစ်ရေးနှင့်တိုးတက်မှုအစီရင်ခံရေးဦးစီးဌာန

(၄) ဗဟိုစာရင်းအင်းအဖွဲ့

(၅) အမျိုးသားမှတ်တမ်းများမော်ကွန်းတိုက်ဦးစီးဌာန

(၆) ဗဟိုစက်ပစ္စည်းစာရင်းအင်းနှင့် စစ်ဆေးရေးဦးစီးဌာန တို့ ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားရှိသည်။ 

## နောက်ခံသမိုင်း 
မြန်မာနိုင်ငံအုပ်ချုပ်ရေးသမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် အမျိုးသားစီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာနတို့သည် လွတ်လပ်ရေးရပြီးစအချိန်က သီးခြားစီ တည်ရှိခဲ့ကြသည်။ ယင်းနောက် ခေတ်အဆက်ဆက်တွင် နိုင်ငံတော်စီမံကိန်းနှင့်ပတ်သက်သည့် ဝန်ကြီးဌာနများ အမျိုးမျိုး ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။

"**အမျိုးသားစီမံကိန်းဝန်ကြီးဌာန**" သည် ပထမအကြိမ်အနေဖြင့် ၁၉၄၈ ခုနှစ်မှ ၁၉၇၂ ခုနှစ်အထိ တည်ရှိခဲ့သည်။သို့သော် အမျိုးသားစီမံကိန်းဝန်ကြီးဌာနသည် စက်မှုလက်မှုဝန်ကြီးဌာနနှင့် တွဲ၍လည်းကောင်း၊ သာသနာရေးနှင့် ပြည်ထောင်စု ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာန နှင့် တွဲ၍လည်းကောင်း၊ ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် တွဲ၍လည်းကောင်း တည်ရှိခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ 

လွတ်လပ်ရေးရရှိချိန် နိုင်ငံတော် သမ္မတ စဝ်ရွှေသိုက် နှင့် ဝန်ကြီးချုပ် ဦးနု တို့ ခေါင်းဆောင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည့်  အစိုးရအဖွဲ့တွင် အမျိုးသားစီမံကိန်း၊စက်မှုလက်မှုနှင့်သတ္ထုတွင်းဌာန ၏ ပထမဆုံးဝန်ကြီးမှာ ဦးမြ(ဟင်္သာတ) ဖြစ်သည်။  

၁၉၇၂ ခုနှစ် နောက်ပိုင်း ယခု ဒုတိယအကြိမ်အနေဖြင့် ၂၀၂၅ ခုနှစ်မှ လက်ရှိအထိ ပြန်လည်ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်သည်။

## ဝန်ကြီးများ 
### ဒုတိယဝန်ကြီးများ 
## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးဌာနများ
ထွန်းရှိန် (သံတူကြောင်းကွဲ)

**ထွန်းရှိန်** ဆိုသည်မှာ

* ထွန်းရှိန် - မြန်မာ အမျိုးသား ဝံသာနုခေါင်းဆောင် (ဖေ၊ပု၊ရှိန်)
* နတ်မောက်ထွန်းရှိန် - အမျိုးသားစာပေဆုရ စာရေးဆရာ
ကို ရည်ညွန်းခြင်း ဖြစ်သည်။
ဇိုမီးအမျိုးသားပါတီ

**ဇိုမီးအမျိုးသားပါတီ** (အင်္ဂလိပ်: Zomi National Party, အတိုကောက်: ZNP) သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ် အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ပေါ်ထွက်လာသော နိုင်ငံရေးပါတီတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပါတီဥက္ကဋ္ဌသည်  ဦးထန်ရှင်းခိုင် ဖြစ်သည်။

ချင်းပြည်နယ်ကို ကိုယ်စားပြုပြီး မှတ်ပုံတင်ထာသည့် ခူမီးအမျိုးသားပါတီ၊ ချင်းပြည်သစ်ကွန်ဂရက်ပါတီ၊ ဇိုမီးအမျိုးသားပါတီတို့ဟာ ၂၀၂၅ ရွေးကောက်ပွဲမှာ ယှဉ်ပြိုင်ကြမှာ ဖြစ်သည်။ 

## ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်း 
ဇိုမီးအမျိုးသားပါတီအား နိုင်ငံရေးပါတီအဖြစ် မှတ်ပုံတင်ခွင့်ပြုရန်အတွက် နစကအသစ်ဖွဲ့စည်းထားသော ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ထံ လျှောက်ထားခဲ့သည်။ တည်ထောင်ခွင့်ကို ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇွန် ၂၄ ရက်နေ့တွင် ရရှိခဲ့သည်။

ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်း လုပ်ငန်းကို စတင်ခဲ့ပြီး ၂၀၂၅ ဩဂုတ် ၇ ရက်တွင် ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် ကြေညာချက်အမှတ် ၄၂/၂၀၂၅ အရ ပါတီမှတ်တင်ပုံတင်ခြင်းကို ခွင့်ပြုလိုက်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ မှတ်ပုံတင်အမှတ်မှာ (၅၉) ဖြစ်သည်။ 

## ပါတီရုံးချုပ် 
ယာယီ ပါတီရုံးချုပ်အနေဖြင့် ရန်ကုန်မြို့၊ ကျောက်မြောင်းကြီးရပ်ကွက်၊ အောင်မင်္ဂလာလမ်း၊ လေးလွှာ(ဘီ) အမှတ် ၁၁၀ တွင် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။  

## ရွေးကောက်ပွဲ ဝင်ပြိုင်မှု 
## ရွေးကောက်ပွဲ ရလဒ်များ 
### အမျိုးသားလွှတ်တော် 
### ပြည်သူ့လွှတ်တော် 
### ပြည်နယ်လွှတ်တော် 
### တိုင်းရင်းသားရေးရာ ဝန်ကြီးများ 
## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများ
ညောင်ကိုင်းရွာ၊ တပ်ကုန်းမြို့နယ်

ညောင်ကိုင်းကျေးရွာသည် နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ၊ တပ်ကုန်းမြို့နယ်အတွင်းရှိ ကျေးရွာတစ်ရွာ ဖြစ်သည်။ တပ်ကုန်းမြို့မှ မြောက်ဘက် ၆ မိုင်ခန့်အကွာတွင် တည်ရှိပြီး ညောင်ကိုင်းကျေးရွာအုပ်စု ရုံးစိုက်ရာရွာဖြစ်သည်။ ညောင်ကိုင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် အောင်သာ၊ ချောင်းခွ၊ ကျောင်းကုန်း၊ ဖောင်းတော၊ ပင်သောင်နှင့် ရွေးစုကျေးရွာများ ပါဝင်သည်။
ဒီမိုကရက်တစ်အင်အားစုလေဘာပါတီ

**ဒီမိုကရက်တစ်အင်အားစု** **လေဘာပါတီ** (အင်္ဂလိပ်: Democratic Forces Labour Party) သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ် အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ပေါ်ထွက်လာသော မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးအခြေစိုက် မြန်မာနိုင်ငံရှိ နိုင်ငံရေးပါတီတစ်ခု ဖြစ်သည်။ 

ပါတီဥက္ကဋ္ဌမှာ ဒေါ်တင်တင်မာ ဖြစ်သည်။  ဒေါ်တင်တင်မာသည် ၂၀၁၅ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲတွင် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော် ချမ်းအေးသာဇံ မဲဆန္ဒနယ်အမှတ်-၂ ၌ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (မြန်မာ) ကိုယ်စားလှယ်လောင်းအဖြစ် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သော်လည်း ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည်။ 

## ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်း 
၂၀၂၃ မေလပိုင်းတွင် ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ထံ နိုင်ငံရေးပါတီများမှတ်ပုံတင်ခြင်းဥပဒေ ပုဒ်မ ၃ အရ နိုင်ငံရေးပါတီတည်ထောင်ခွင့်ကို လျှောက်ထားခဲ့သည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၂၃ ရက်တွင် မှတ်ပုံတင်အမှတ် (၃၀) ဖြင့် မှတ်ပုံတင်ခွင့်ပြုကြောင်း ကြေညာချက်အမှတ် (၃၄/ ၂၀၂၃) အားဖြင့် ကြေညာခဲ့သည်။မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ မလွန်ဆေးရိုးဝင်း၊ အောင်နန်းအနောက်ရပ်ကွက်၊ ၃၃ X ၃၄ ကြား၊ (၈၅) လမ်း၊ အမှတ် (၁၂) တွင် ပါတီရုံးချုပ် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ 

## ရွေးကောက်ပွဲ ဝင်ပြိုင်မှုများ 
### အမျိုးသားလွှတ်တော် 
### ပြည်သူ့လွှတ်တော် 
### ပြည်နယ်လွှတ်တော် 
### တိုင်းရင်းသားရေးရာ ဝန်ကြီးများ 
## ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် 
* မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးပါတီများ စာရင်း
* မြန်မာနိုင်ငံ ရွေးကောက်ပွဲများ

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများ
ညောင်လွန့် (အနောက်)ရွာ၊ တပ်ကုန်းမြို့နယ်

ညောင်လွန့်ကျေးရွာသည် နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ၊ တပ်ကုန်းမြိုနယ်အတွင်းရှိ ကျေးရွာတစ်ရွာဖြစ်သည်။ တပ်ကုန်းမြို့မှ မြောက်ဘက် ၈ မိုင်ခန့်အကွာတွင် တည်ရှိပြီး ညောင်လွန့်ကျေးရွာအုပ်စု ရုံးစိုက်ရာရွာဖြစ်သည်။ ညောင်လွန့်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ညောင်လွန့်အရှေ့ရွာ၊ ညောင်လွန့်အနောက်ရွာ၊ ဘူတာရွာ၊ သဲကုန်းရွာနှင့် ကြိုးကြာသာလှရွာများ ပါဝင်သည်။
အမျိုးသားအကျိုးစီးပွားတိုးတက်ရေးပါတီ

**အမျိုးသားအကျိုးစီးပွားတိုးတက်ရေးပါတီ** (အင်္ဂလိပ်: National Interest and Development Party, အတိုကောက် - **NIDP**) သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ် အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ပေါ်ထွက်လာသော မွန်ပြည်နယ်အခြေစိုက် မြန်မာနိုင်ငံရှိ နိုင်ငံရေးပါတီတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပါတီဥက္ကဋ္ဌမှာ ဦးသန့်ဇော် ဖြစ်သည်။ 

## ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်း 
ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ထံ နိုင်ငံရေးပါတီများမှတ်ပုံတင်ခြင်းဥပဒေ ပုဒ်မ ၃ အရ နိုင်ငံရေးပါတီတည်ထောင်ခွင့်ကို လျှောက်ထားခဲ့သည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၁၄ ရက်တွင် မှတ်ပုံတင်အမှတ် (၃၄) ဖြင့် မှတ်ပုံတင်ခွင့်ပြုကြောင်း ကြေညာချက်အမှတ် (၃၉/ ၂၀၂၃) အားဖြင့် ကြေညာခဲ့သည်။ မွန်ပြည်နယ်၊ မော်လမြိုင်မြို့၊ ဖက်ခင်းရပ်၊ ဖက်ခင်းလမ်း၊ ခြံအမှတ်(၂)တွင် ပါတီရုံးချုပ် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။

## ရွေးကောက်ပွဲဝင်ပြိုင်မှု 
### အမျိုးသားလွှတ်တော် 
### ပြည်သူ့လွှတ်တော် 
### ပြည်နယ်လွှတ်တော် 
### တိုင်းရင်းသားရေးရာ ဝန်ကြီးများ 
## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများ
ကဏ္ဍ:မွန်ပြည်နယ်အခြေစိုက် နိုင်ငံရေးပါတီများ
ရွှေမြို့ (အနောက်)ရွာ၊ တပ်ကုန်းမြို့နယ်

ရွှေမြို့ကျေးရွာသည် နေပြည်တော်ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ၊ တပ်ကုန်းမြို့နယ်အတွင်းရှိ ကျေးရွာတစ်ရွာဖြစ်သည်။ တပ်ကုန်းမြို့မှ တောင်ဘက် ၉ မိုင်ခန့်အကွာ ရန်ကုန်-မန္တလေး မီးရထားလမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် ရွှေမြို့ဟု ရည်ညွှန်းကြသော်လည်း ရွှေမြို့အရှေ့ရွာနှင့် ရွှေမြို့အနောက်ရွာဟူ၍ ရှိသည့်အပြင် ဘောဂ၊ ဘူတာ၊ ဟင်္သာကုန်း၊ ပင်းစုနှင့် သရက်တောကျေးရွာများသည် အားလုံးတစုတစည်းတည်း ရှိနေသည့် ရွှေမြို့ကျေးရွာအုပ်စုဝင် ကျေးရွာများ ဖြစ်ကြသည်။ ရွှေမြို့ဘူတာမှတဆင့် ရထားလမ်းဖြင့် ချိတ်ဆက်သွားလာနိုင်သော်လည်း အဓိကအသုံးပြုကြသည့် ရန်ကုန်-မန္တလေးအဝေးပြေးလမ်းမနှင့် ရွှေမြို့ကျေးရွာအုပ်စုကြားတွင် ဆင်သေချောင်းခံနေသဖြင့် ကုန်းလမ်းသွားလာရေးတွင် ဆင်သေချောင်းကူတံတား(ရွှေမြို့)မှာ လွန်စွာအရေးပါလှသည်။ ပေ ၄၀၀ ခန့်အရှည်ရှိ အဆိုပါတံတားသည် ဆင်သေချောင်းရေကြီးရေလျှံသည့်အခါတိုင်း မျောပါပျက်စီးတတ်သည်။
တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးကျောင်းများ

right|frameless|200px

မြန်မာနိုင်ငံတွင် တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်းများ (၁၄) ကျောင်းရှိသည်။

# အမှတ် (၁) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်း (တိုက်ကြီး-ဂျိုးဖြူရွာ)
# အမှတ် (၂) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်း (ဥတ္တရသီရိ-မိုးစွေရွာ)
# အမှတ် (၃) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်း (မိုးနဲ-ကျိုင်းတောင်းမြို့)
# အမှတ် (၄) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်း (မွန်-သံဖြူဇရပ်)
# အမှတ် (၅) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်း (ဧရာဝတီ-အင်္ဂပူမြို့)
# အမှတ် (၆) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်း (တောင်ငူ/အုတ်တွင်း)
# အမှတ် (၇) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်း (မြစ်ကြီးနား)
# အမှတ် (၈) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်း (စစ်ကိုင်း/ရွှေဘို)
# အမှတ် (၉) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်း (ရခိုင်/မင်းပြား)
# အမှတ် (၁၀) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်း (စစ်ကိုင်း/ကလေး)
# အမှတ် (၁၁) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်း (ရှမ်း/ကျိုင်းတုံ)
# အမှတ် (၁၂) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်း (ပုလော/ပလောက်မြို့)
# အမှတ် (၁၃) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်း (မန္တလေး/သပိတ်ကျင်း)
# အမှတ် (၁၄) တပ်မတော်တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေးသင်တန်းကျောင်း (ကယား/ဖရူဆို)

ကဏ္ဍ:တပ်မတော်
ကဏ္ဍ:တပ်မတော် (ကြည်း) လေ့ကျင့်ရေးတပ်များ
အမျိုးသားနိုင်ငံရေးအားမာန်သစ်ပါတီ

**အမျိုးသားနိုင်ငံရေးအားမာန်သစ်ပါတီ** (အတိုကောက် - NENP)သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ် အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ပေါ်ထွက်လာသော နိုင်ငံရေးပါတီတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပါတီဥက္ကဋ္ဌသည် ဒေါ်ဝင်းကေခိုင်အေး ဖြစ်သည်။

## ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်း 
၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁၅ ရက်တွင် ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် ကြေညာချက်အမှတ် ၄၂/၂၀၂၃ အရ ပါတီမှတ်တင်ပုံတင်ခြင်းကို ခွင့်ပြုလိုက်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ မှတ်ပုံတင်အမှတ်မှာ (၃၇) ဖြစ်သည်။

ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး ဒဂုံမြို့သစ်(တောင်ပိုင်း)မြို့နယ်၊ ဒီဇင်အိမ်ရာ၊ ချယ်ရီ(၁)လမ်း၊ အခန်းအမှတ် (၃၀၂)၊ တိုက်အမှတ်(၁၁၉)တွင် အမျိုးသားနိုင်ငံရေးအားမာန်သစ်ပါတီ၏ ပါတီရုံးချုပ် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများ
ကျော်ထင် (ဒုတိယဝန်ကြီး)

**ဦးကျော်ထင်** (၉ မတ် ၁၉၆၄ မွေးဖွား) သည် ဦးညိုစောအစိုးရ၏ အမျိုးသားစီမံကိန်းဝန်ကြီးဌာန၏ ဒုတိယဝန်ကြီးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်သူဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အကောက်ခွန်ဦးစီးဌာနတွင် ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်အဖြစ်လည်း တာဝန်ယူခဲ့ဖူးသည်။

## အစောပိုင်းဘဝနှင့် ပညာရေး 
ဦးကျော်ထင်ကို ၁၉၆၄ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၉ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ဖခင်၏ တပ်မတော်တာဝန်များကြောင့် ကျိုင်းတုံ၊ ပခုက္ကူနှင့် တောင်ကြီးမြို့တို့တွင် နေထိုင်ကြီးပြင်းခဲ့ပြီး တောင်ကြီးမြို့၌ ၁၀ တန်း အောင်မြင်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၁ ခုနှစ်မှ ၁၉၈၅ ခုနှစ်အထိ စစ်တက္ကသိုလ် (အမှတ်စဉ် ၂၆) သို့ တက်ရောက်ခဲ့သည်။ စစ်တက္ကသိုလ်မှ ဘွဲ့ရပြီးနောက် တပ်မတော် (လေ) အမှတ်စဉ် (၄၇) လေယာဉ်မောင်းသင်တန်းကို တက်ရောက်ခဲ့သည်။

## စစ်မှုထမ်းဘဝ 
ဦးကျော်ထင်သည် မင်္ဂလာဒုံလေတပ်စခန်းဌာနချုပ်တွင် G4 အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် အမှတ် (၁) လေယာဉ်မောင်းသင်ကျောင်း၌ နည်းပြအဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့ပြီး လေတပ်တွင် စစ်ဦးစီးမှူး (ပထမတန်း) အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။  မကွေးလေတပ်စခန်းဌာနချုပ်၏ ဒုတိယလေတပ်စခန်းဌာနချုပ်မှူးအဖြစ်လည်း ပြောင်းရွှေ့တာဝန်ယူခဲ့သည်။ ပုသိမ်လေတပ်စခန်းဌာနချုပ်မှူးအဖြစ် သုံးနှစ်ကြာ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီးနောက် ဗိုလ်မှူးချုပ်ရာထူးအထိ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ 

တပ်မတော်မှ အနားပေးခံရပြီး၊ ၂၀၁၆ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက်နေ့တွင် အကောက်ခွန်ဦးစီးဌာနသို့ ပြောင်းရွှေ့တာဝန်ပေးခြင်း ခံခဲ့ရသည်။

## အရာထမ်းဘဝ 
၂၀၁၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂၅ ရက်နေ့မှစ၍ အကောက်ခွန်ဦးစီးဌာန၏ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်အဖြစ် ဦးကျော်ထင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ 

အကောက်ခွန်ဦးစီးဌာန ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် ဗိုလ်မှူးချုပ်ဟောင်း ဦးကျော်ထင်သည် မြန်မာ့တပ်မတော်ပိုင် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းစုကြီးဖြစ်သည့် မြန်မာ့စီးပွားရေးဦးပိုင်အများပိုင်ကုမ္ပဏီ (UMEHL) ၏ ဒါရိုက်တာအဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ခြင်းကြောင့် အကျိုးစီးပွားပဋိပက္ခရှိနိုင်ကြောင်း Myanmar Now သတင်းဌာနက ဖော်ပြခဲ့သည်။ ယင်းကိစ္စနှင့်ပတ်သက်၍ Justice For Myanmar အဖွဲ့က ဥပဒေအရ စုံစမ်းစစ်ဆေးရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။ သမ္မတရုံးက ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ်ရုံး၏ မှတ်ချက်အရ ဦးကျော်ထင်၏ လုပ်ဆောင်ချက်သည် ၂၀၁၃ ခုနှစ် နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းဥပဒေနှင့် မညီညွတ်ကြောင်း တွေ့ရှိရသဖြင့် ဦးကျော်ထင်သည် ဦးပိုင်ဒါရိုက်တာရာထူးမှ နုတ်ထွက်ခဲ့သည်။ 

### ၂၀၂၁ နောက်ပိုင်း 
၂၀၂၁ နိုဝင်ဘာလ ၁၃ ရက်နေ့တွင် ၎င်းကို နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီက  စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးရုံး၏ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်အဖြစ် ပြောင်းရွှေ့ခန့်ထားလိုက်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

## ဒုတိယဝန်ကြီး 
၂၀၂၅ ဩဂုတ်လ ၆ ရက်နေ့တွင် အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီရုံး အမိန့်အမှတ် ၂၃/၂၀၂၅ အားဖြင့်  ဦးညိုစောအစိုးရ၏ အမျိုးသားစီမံကိန်းဝန်ကြီးဌာန  ဒုတိယဝန်ကြီး အဖြစ် ခန့်အပ်ခံရသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:စစ်တက္ကသိုလ် ကျောင်းဆင်းများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒုတိယ ဝန်ကြီးများ
ကဏ္ဍ:၁၉၆၄ မွေးဖွားသူများ
ဝလုံး

**ဝလုံး** အမည်ရှိသည်များမှာ -

## မြန်မာစာပေ 
* ဝ - မြန်မာဗျည်းအက္ခရာ ၃၃ လုံးအနက် နှစ်ဆယ့်ကိုးလုံးမြောက် ဗျည်း

## လူပုဂ္ဂိုလ် 
* ဝလုံး (သတင်းထောက်) - မြန်မာသတင်းထောက် (၁၉၈၆ မွေးဖွား)
* ဝလုံး (ကာတွန်း) - မြန်မာကာတွန်းဆရာ (၁၉၇၅ မွေးဖွား)
သစ်တော်သီး

***သစ်တော်သီး***သည် တရုတ်ပြည်တောင်ပိုင်းနှင့် အင်ဒိုချိုင်းနားမြောက်ပိုင်းတွင် စတင်ပေါက်ရောက်ပြီး ကိုးရီးယား၊ ဂျပန်အထိ ရောက်ရှိစိုက်ပျိုးဖြစ်ထွန်းသည်။ ဤအပင်ကို ဒေသအလိုက် အခေါ်အဝေါ်အမျိုးမျိုးရှိကာ အေးရှားသစ်တော်၊ ပါရှန်းသစ်တော်၊ ဂျပန်သစ်တော်  ကိုးရီးယန်းသစ်တော် ထိုင်ဝမ်သစ်တော်၊ ပန်းသစ်တော် **zodiac pear**, **three-halves သစ်တော်**, **ပက်ပဲ**, **နက်စပတီ** နှင့် **သဲသစ်တော်** စသည်ဖြင့် ခေါ်ကြသည်။ဟုလည်းခေါ်သည်။ သစ်တော်သီးပင်မှ လက်ရွေးစင် ပျိုးပင်ပျိုးထောင်ခြင်း (cultivars)နည်းဖြင့် ဆင်းသက်ရရှိလာသော အပင်များကိုအရှေ့အာရှနှင့် အခြားသော နိုင်ငံများဖြစ်သည့် ပါကစ္စတန်၊ နီပေါ၊ ဩစတေးလျ၊ နယူးဇီလန်နှင့် အမေရိကတို့တွင် စိုက်ကြသည်။ အစဉ်အလာအားဖြင့် အရှေ့အာရှတွင် သစ်တော်သီးပင်မှပွင့်သော သစ်တော်ပန်းသည် နွေဦးရာသီ၏ သင်္ကေတဖြစ်ကာ ဥယျာဉ်များနှင့် ကျေးလက်ဒေသများတွင် မြင်တွေ့နေကျ မြင်ကွင်းဖြစ်သည်။ 

## ကိုးကား
ခူမီးအမျိုးသားပါတီ

**ခူမီးအမျိုးသားပါတီ** (အင်္ဂလိပ်: Khumi National Party, KNP) သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ် အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ပေါ်ထွက်လာသော ချင်းပြည်နယ်အခြေစိုက် နိုင်ငံရေးပါတီတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ယခင် ပါတီအမည်သည် ခူမီး (ခမီး) အမျိုးသားပါတီ ဖြစ်သည်။ ပါတီဥက္ကဋ္ဌသည် ဦးကျော်ထွန်း ဖြစ်သည်။

ချင်းပြည်နယ်ကို ကိုယ်စားပြုပြီး မှတ်ပုံတင်ထာသည့် ခူမီးအမျိုးသားပါတီ၊ ချင်းပြည်သစ်ကွန်ဂရက်ပါတီ၊ ဇိုမီးအမျိုးသားပါတီတို့ဟာ ၂၀၂၅ ရွေးကောက်ပွဲမှာ ယှဉ်ပြိုင်ကြမှာ ဖြစ်သည်။

## ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်း 
ယခင် ပါတီနာမည်ဖြစ်သော ခူမီး(ခမီး)အမျိုးသားပါတီကို နိုင်ငံရေးပါတီများမှတ်ပုံတင်ခြင်းဥပဒေ ပုဒ်မ ၂၅ အရ သတ်မှတ်ကာလအတွင်း လျှောက်ထားခြင်းမရှိခဲ့သောကြောင့် ၂၀၂၃ ခုနှစ် မတ်လ ၂၉ ရက်နေ့မှစ၍ နိုင်ငံရေးပါတီအဖြစ် မှတ်ပုံတင်ထားခြင်းမှ  ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်က ပယ်ဖျက်ခဲ့သည်။

၂၀၂၃ ဩဂုတ် ၁၁ ရက်တွင် ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် ကြေညာချက်အမှတ် ၄၂/၂၀၂၅ အရ ခူမီးအမျိုးသားပါတီအား ပါတီမှတ်တင်ပုံတင်ခြင်းကို ခွင့်ပြုလိုက်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ မှတ်ပုံတင်အမှတ်မှာ (၃၆) ဖြစ်သည်။ ချင်းပြည်နယ် ပလက်ဝမြို့ ရိက္ခာရပ်ကွက် အောင်စောင်လမ်း အိမ်အမှတ်(၆) တွင် ပါတီရုံးချုပ်ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ 

## ရွေးကောက်ပွဲ ဝင်ပြိုင်မှု 
### အမျိုးသားလွှတ်တော် 
### ပြည်သူ့လွှတ်တော် 
### ပြည်နယ်လွှတ်တော် 
### တိုင်းရင်းသားရေးရာ ဝန်ကြီးများ 
## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများ
ကဏ္ဍ:ချင်းပြည်နယ်အခြေစိုက် နိုင်ငံရေးပါတီများ
သက်ဇင်

**သက်ဇင်** သည် *မြန်မာနေးရှင်း* အပတ်စဉ်ထုတ်ဂျာနယ်၏ အယ်ဒီတာတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ သူသည် ကုလသမဂ္ဂလူ့အခွင့်အရေးအစီရင်ခံစာမိတ္တူတစ်စောင် လက်ဝယ်ထားရှိမှုအတွက် ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၈ ရက်နေ့တွင်  ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရပြီး ထောင်ဒဏ် ၇ နှစ် ချမှတ်ခံခဲ့ရသည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဂျာနယ်လစ်များ
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ
ကဏ္ဍ:မွေးဖွားခုနှစ် မသိရှိရသူများ (သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ)
ညီညွတ်သောတိုင်းရင်းသားလူမျိုးများဒီမိုကရေစီပါတီ

**ညီညွတ်သောတိုင်းရင်းသားလူမျိုးများဒီမိုကရေစီပါတီ** (အင်္ဂလိပ်: United Nationalities Democracy Party, အတိုကောက် UNDP) သည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအခြေစိုက် နိုင်ငံရေးပါတီ ဖြစ်သည်။ ပါတီဥက္ကဋ္ဌသည် ဦးဒေးဗစ်လှမြင့် ဖြစ်သည်။ 

## နောက်ခံသမိုင်း 
ညီညွတ်သော တိုင်းရင်းသား လူမျိုးများ ဒီမိုကရေစီပါတီ (UNDP) သည် ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ် ရွေးကောက်ပွဲတွင် အနိုင်ရခဲ့သည့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ ဦးဆောင်၍ တည်ထောင်ထားသည့် ပါတီဖြစ်သည်။ ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် ရွေးကောက်ပွဲတွင် တိုင်းဒေသကြီးများ၌ အဓိကထား ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည့် ပါတီဖြစ်ပြီး စည်းလုံးညီညွတ်သော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ မဟာမိတ်အဖွဲ့ (UNA) ၏ အဖွဲ့ဝင်လည်း ဖြစ်သည်။

## ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်း 
အသစ်ပြဋ္ဌာန်းလိုက်သည့် ဥပဒေအရ ပြန်လည်မှတ်ပုံတင်ကြရန် ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်က ကြေညာခဲ့ပြီးနောက် ၂၀၂၃ ခုနှစ် နိုင်ငံရေးပါတီများ မှတ်ပုံတင်ခြင်းနည်းဥပဒေအရ ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်သို့ မှတ်ပုံတင်ခဲ့ရာ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၇ ရက်နေ့တွင် မှတ်ပုံတင်အမှတ် (၃၈) ဖြင့် ခွင့်ပြုခဲ့သည်။

ပါတီရုံးချုပ်သည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ တာမွေမြို့နယ်၊ ကျောက်မြောင်း၊  မနောဟရလမ်း၊ ပထမထပ်၊ အမှတ် (၈) တွင် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။

## ရွေးကောက်ပွဲ ဝင်ပြိုင်မှု 
### အမျိုးသားလွှတ်တော် 
### ပြည်သူ့လွှတ်တော် 
### ပြည်နယ်လွှတ်တော် 
### တိုင်းရင်းသားရေးရာ ဝန်ကြီးများ 
## ပြင်ပလင့်ခ် 
* 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများ
ပြည်ထောင်စုငြိမ်းချမ်းရေးနှင့်ညီညွတ်ရေးပါတီ

**ပြည်ထောင်စုငြိမ်းချမ်းရေးနှင့်ညီညွတ်ရေးပါတီ** (အင်္ဂလိပ်: Union Peace and Unity Party, အတိုကောက် UPUP) သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအခြေစိုက် နိုင်ငံရေးပါတီ ဖြစ်သည်။ ပါတီဥက္ကဋ္ဌသည် ဒေါ်စောယုမာ ဖြစ်ပြီး၊ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌမှာ ဦးညီညီလွင် ဖြစ်သည်။ 

## ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်း 
အသစ်ပြဋ္ဌာန်းလိုက်သည့် ဥပဒေအရ ပြန်လည်မှတ်ပုံတင်ကြရန် ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်က ကြေညာခဲ့ပြီးနောက် ၂၀၂၃ ခုနှစ် နိုင်ငံရေးပါတီများ မှတ်ပုံတင်ခြင်းနည်းဥပဒေအရ ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်သို့ မှတ်ပုံတင်ခဲ့ရာ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၇ ရက်နေ့တွင် မှတ်ပုံတင်အမှတ် (၃၉) ဖြင့် ခွင့်ပြုခဲ့သည်။

ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပြည်မြို့၊ ဘုရားကြီးဘုရားအနီး၊ ဆည်မြောင်းတိုးချဲ့ရပ်ကွက်၊ သရဖီလမ်း၊ အိမ်အမှတ် (၂) တွင် ပါတီရုံးချုပ်ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ 

## ရွေးကောက်ပွဲ ဝင်ပြိုင်မှု 
### အမျိုးသားလွှတ်တော် 
### ပြည်သူ့လွှတ်တော် 
### ပြည်နယ်လွှတ်တော် 
### တိုင်းရင်းသားရေးရာ ဝန်ကြီးများ 
## ပြင်ပလင့်ခ် 
* 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများ
လူထုပါတီ

**လူထုပါတီ** (အင်္ဂလိပ်: The Party for the People) သည် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအခြေစိုက် နိုင်ငံရေးပါတီ ဖြစ်သည်။​ လူထုပါတီဥက္ကဋ္ဌ မှာ ဦးမျိုးမင်းထွန်း(ခ) ပါစီပြည်ဟိန်း ဖြစ်သည်။ 

## ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်း 
နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီက အသစ်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည့် ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် သည် ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ (၃၁) ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံရေးပါတီများအနေဖြင့် အသစ်ပြဋ္ဌာန်းလိုက်သည့် ဥပဒေအရ ပြန်လည်မှတ်ပုံတင်ကြရန်  ကြေညာခဲ့ပြီးနောက် ၂၀၂၃ ခုနှစ် နိုင်ငံရေးပါတီများ မှတ်ပုံတင်ခြင်းနည်းဥပဒေအရ  မှတ်ပုံတင်ခဲ့ရာ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၂၁ နေ့တွင် မှတ်ပုံတင်အမှတ် (၄၆) ဖြင့် ခွင့်ပြုပေးခဲ့သည်။

ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ မင်္ဂလာဒုံမြို့နယ်၊ သင်္ဃန်းကျွန်းကြီးရပ်ကွက် ကာယ (၁၂) လမ်း အမှတ် (၄/၃၆၁) တွင် ပါတီရုံးချုပ် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ 

## နောက်ခံသမိုင်း 
၂၀၁၉ ခုနှစ်၊ မေလ ၂ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သော ပြည်ထောင်စု ရွေးကောက်ပွဲ ကော်မရှင်၏ ကြေညာချက်အမှတ် (၆၁/၂၀၁၉) အရ စေ့စပ်ညှိနှိုင်းရေးနှင့် တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးပါတီ သည် ၎င်း၏ အမည်ကို လူထုပါတီ (The Party for People) အဖြစ် ပြောင်းလဲခွင့်ပြုခွင့် ရရှိခဲ့သည်။

## ရွေးကောက်ပွဲ ဝင်ပြိုင်မှု 
### အမျိုးသားလွှတ်တော် 
### ပြည်သူ့လွှတ်တော် 
### ပြည်နယ်လွှတ်တော် 
### တိုင်းရင်းသားရေးရာ ဝန်ကြီးများ 
## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများ
ငြိမ်းချမ်းရေးအကျိုးဆောင်ပါတီ

**ငြိမ်းချမ်းရေးအကျိုးဆောင်ပါတီ** သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ် အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ပေါ်ထွက်လာသော ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအခြေစိုက် နိုင်ငံရေးပါတီတစ်ခု ဖြစ်သည်။

## ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်း 
၂၀၂၄ ဧပြီ ၂၅ ရက်တွင် ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် ကြေညာချက်အမှတ် ၂/၂၀၂၄ အရ ငြိမ်းချမ်းရေးအကျိုးဆောင်ပါတီ အား ပါတီမှတ်တင်ပုံတင်ခြင်းကို ခွင့်ပြုလိုက်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ မှတ်ပုံတင်အမှတ်မှာ (၄၉) ဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်တိုင်း၊မရမ်းကုန်မြို့နယ်၊ (၃)ရပ်ကွက် ၊ ကျိုက်ဝိုင်းဘုရားလမ်း အမှတ်(၉၉)တွင် ပါတီရုံးချုပ်ဖွင့်လှစ်ထားသည်။

## ရွေးကောက်ပွဲ ဝင်ပြိုင်မှု 
### အမျိုးသားလွှတ်တော် 
### ပြည်သူ့လွှတ်တော် 
### ပြည်နယ်လွှတ်တော် 
### တိုင်းရင်းသားရေးရာ ဝန်ကြီးများ 
## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများ
မွန်တိုးတက်ရေးပါတီ

**မွန်တိုးတက်ရေးပါတီ** (အင်္ဂလိပ်: Mon Progressive Party, MPP) သည် ကရင်ပြည်နယ်အခြေစိုက် နိုင်ငံရေးပါတီ ဖြစ်ပြီး၊​ မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ (MUP) ဟာ ကရင်ပြည်နယ်မှာ စည်းရုံးနိုင်ဖို့အတွက် မွန်တိုးတက်ရေး ပါတီနာမည်ဖြင့် တည်ထောင်ခြင်း ဖြစ်သည်။​

မွန်ပါတီတွေထဲမှာ မွန်တိုးတက်ရေးပါတီ၊ မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီနှင့် ပြည်ထောင်စုတဝန်းစည်းရုံးသည့် အမျိုးသမီးပါတီ (မွန်) နှစ်ခုတို့ကို ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်က မှတ်ပုံတင်ခွင့်ပြုထားသည်။​ 

## ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်း 
နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီက အသစ်ဖွဲ့စည်းခဲ့သော ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်က ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ (၃၁)ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံရေးပါတီများအနေဖြင့် အသစ်ပြဋ္ဌာန်းလိုက်သည့် ဥပဒေအရ ပြန်လည်မှတ်ပုံတင်ကြရန် ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်က ကြေညာခဲ့ပြီးနောက် ၂၀၂၃ ခုနှစ် နိုင်ငံရေးပါတီများ မှတ်ပုံတင်ခြင်းနည်းဥပဒေအရ ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်သို့ မှတ်ပုံတင်ခဲ့ရာ ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့တွင် မှတ်ပုံတင်အမှတ် (၄၈) ဖြင့် ခွင့်ပြုခဲ့သည်။

ပါတီဗဟိုရုံးချုပ်ကို ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံမြို့တွင် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ 

## ရွေးကောက်ပွဲ ဝင်ပြိုင်မှု 
### အမျိုးသားလွှတ်တော် 
### ပြည်သူ့လွှတ်တော် 
### ပြည်နယ်လွှတ်တော် 
### တိုင်းရင်းသားရေးရာ ဝန်ကြီးများ 
## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများ
Yangon Galacticos

**Yangon Galacticos** ( **YG** ) သည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် အခြေစိုက်သော Esports အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ပရော်ဖက်ရှင်နယ်ပြိုင်ပွဲများဖြစ်သော *Mobile Legends: Bang Bang*, *PUBG Mobile* နှင့် *Dota 2* တို့တွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ကစားခဲ့သည်။

၂၀၂၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၃ ရက်နေ့တွင် YG ၏ PUBG Mobile အဖွဲ့သည် ဆော်ဒီအာရေဗျနိုင်ငံ ရီယာ့ဒ် တွင် ကျင်းပသည့် EWC တွင် ကျင်းပသည့် PMWC 2025 တွင် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုအား ဆွတ်ခူးနိုင်ခဲ့ပြီး မြန်မာ့ esports လောကတွင် ပထမဆုံးကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဖြစ်လာသည့် Burmese Ghouls Mobile Legends: Bang Bang အဖွဲ့ကို ကျော်တက်သွားခဲ့သည်။

၂၀၂၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၇ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာပြီး ထောင်ပေါင်းများစွာသော ပရိသတ်များက ရန်ကုန်အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ် ၌ ကြိုဆိုခဲ့ကြသည်။ ယနေ့ညနေ ၄ နာရီတွင် ရန်ကုန်မြို့ ပြည်သူ့ရင်ပြင်နှင့် ပန်းခြံ တွင် အဆိုတော်များ သီဆိုဖျော်ဖြေကြပြီး ပရိသတ်များအတွက် လက်မှတ် ရေးထိုးကြပြီး အမှတ်တရဓာတ်ပုံများရိုက်ကြသည်။

## သမိုင်း 
### Mobile Legend Bang Bang 
Mobile Legends: Bang Bang အဖွဲ့ကို ၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် အဖွဲ့ Resolution အဖြစ် စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပါသည် ၎င်းတို့သည် Mobile Legends: Bang Bang Southeast Asia Cup (MSC) 2017 ကို စတင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ YGသည် Mobile Legends: Bang Bang Professional League Myanmar (MPL Myanmar) season 1 2018 တွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး အဆင့် 4 အဖြစ် ပြီးဆုံးခဲ့သည်။ ထို့နောက် MPL Myanmar season 2 2019 ပြိုင်ပွဲတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် Burmese Ghouls နှင့် MSC 2019 တွင်လည်း ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။  ထို့နောက် MPL Myanmar season 3 2019 တွင် "Yangon Galacticos" ဟု ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ MPL Myanmar season 3 တွင် အဆင့် 4 နှင့် MPL Myanmar season 4 နှင့် 5 တို့တွင် အဆင့် 4 ဖြင့် ပြီးဆုံးခဲ့သည် ပြိုင်ပွဲများစွာကို ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ကြသော်လည်း COVID-19 နှင့် 2021 L Myanmar အာဏာသိမ်းမှု တို့ကြောင့် မကျင်းပနိုင်ခဲ့ပေ။ MLBB အဖွဲ့ကို ရပ်ဆိုင်းခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် YG ၏ MLBB အသင်းကို 2025 ခုနှစ် မတ်လတွင် ကစားသမားသစ်များဖြင့် ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းခဲ့ပါသည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ် မတ်လ ၁၄ ရက်နေ့တွင် Mobile Legends Super League season 1 ကို မြန်မာနိုင်ငံတွင် Moonton မှကျင်းပပြုလုပ်ခဲ့ပြီး ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ကြပြီး ဒုတိယနေရာဖြင့် ပြီးဆုံးခဲ့ပါသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ဒိုတာ ၂ အသင်းများ
ဘယ်လာ မြတ်သီရိလွင်

**ဘယ်လာ မြတ်သီရိလွင်** (၂၂ ဇန်နဝါရီလ ၂၂ ၁၉၉၉ မွေးဖွား) သည် မြန်မာ မင်းသမီး နှင့် မော်ဒယ် တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ သူမသည် ၂၀၁၆ မယ်မြန်မာ ကမ္ဘာ ကို ရရှိခဲ့ပြီး ၂၀၁၆ မယ်ကမ္ဘာ တွင် မြန်မာနိုင်ငံ ကိုယ်စားပြု အနေဖြင့် ဝင်ရောက် ယှဉ်ပြိုင် ခဲ့သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:၁၉၉၉ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ မော်ဒယ်လ်များ
ပအိုဝ်းအမျိုးသားညီညွတ်ရေးပါတီ

**ပအိုဝ်းအမျိုးသားညီညွတ်ရေးပါတီ**သည်  ၂၀၂၅ ခုနှစ် အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ပေါ်ထွက်လာသော ကရင်ပြည်နယ်အခြေစိုက် နိုင်ငံရေးပါတီတစ်ခု ဖြစ်သည်။

တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများတွင် ပအိုဝ်းလူမျိုးပါတီများတွင် ရှမ်းပြည်နယ်အခြေစိုက် ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်ပါတီနှင့် မွန်ပြည်နယ်အခြေစိုက် ပအိုဝ်းအမျိုးသားဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီတို့ ပါဝင်သည်။ 

## ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်း 
ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ထံ နိုင်ငံရေးပါတီများမှတ်ပုံတင်ခြင်းဥပဒေ ပုဒ်မ ၃ အရ နိုင်ငံရေးပါတီတည်ထောင်ခွင့်ကို လျှောက်ထားခဲ့သည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၈ ရက်တွင် မှတ်ပုံတင်အမှတ် (၆၀) ဖြင့် မှတ်ပုံတင်ခွင့်ပြုကြောင်း ကြေညာချက်အမှတ် (၄၇/ ၂၀၂၅) အားဖြင့် ကြေညာခဲ့သည်။ ကရင်ပြည်နယ်၊ ဘားအံမြို့နယ်၊ ရတနဒီပရပ်ကွက်၊ ကြာအင်းတောင်ပေါ်လမ်း၊ အိမ်အမှတ် (၉/၃၄ (က) တွင် ပါတီရုံးချုပ် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။

## ရွေးကောက်ပွဲ ဝင်ပြိုင်မှု 
### အမျိုးသားလွှတ်တော် 
### ပြည်သူ့လွှတ်တော် 
### ပြည်နယ်လွှတ်တော် 
### တိုင်းရင်းသားရေးရာ ဝန်ကြီးများ 
## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ကရင်ပြည်နယ် အခြေစိုက် နိုင်ငံရေးပါတီများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများ