open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
စာပေဗိမာန်စာမူဆု

မြန်မာနိုင်ငံ ဘာသာပြန် စာပေအသင်း (စာပေဗိမာန်)၏ ရည်ရွယ်ချက် 
တစ်ခုဖြစ်သော စာပေနှင့် မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု မြှင့်တင် 
အားပေးရေးအတွက် စာပေလောကတွင် စာကောင်း 
ပေကောင်းများ ပေါ်ထွက်စေရန် ရည်သန်၍ ၁၉၄၈ ခုနှစ်မှ 
၁၉၆၁ ခုနှစ်အထိ စာပေဗိမာန်ဆုကို နှစ်စဉ်မပျက် ချီးမြှင့်
ခဲ့သည်။ တော်လှန်ရေးအစိုးရတက်လာ၍ ပြန်ကြားရေး
ဝန်ကြီးဌာန၊ စာပေဗိမာန်အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ ဖြစ်လာသော
အခါ ၁၉၇၂ ခုနှစ်မှ ၁၉၇၄ ခုနှစ်အထိ အနုပညာ
စာပေဆိုင်ရာဆုကို၎င်း၊ ၁၉၆၅ ခုနှစ်မှ ယနေ့အထိ 
အမျိုးသားစာပေဆုကို၎င်း စာပေဗိမာန်က တာဝန်ယူ၍ 
နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။ အမျိုးသားစာပေဆုအတွက် 
မူလကစာအုပ်ရော စာမူပါဝင်ရောက် ယှဉ်ပြိုင်နိုင်သော်လည်း 
၁၉၆၉ ခုနှစ်မှစ၍ ပုံစံသစ်အရ စာအုပ်များကိုသာ ရွေးချယ် 
ချီးမြှင့်လိုက်သောအခါ အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် စက်တင်
ပုံနှိပ်ခြင်း မပြုရသေးသော စာပေလုပ်သားတို့၏ ကောင်းမွန်
ပြောင်မြောက်သည့် စာမူများကို စာအုပ်အဖြစ် ထွက်ပေါ်လာ
စေရန်နှင့် ယင်းစာအုပ်တို့ကို အမျိုးသားစာပေဆုအတွက် 
စဉ်းစားနိုင်ရန်ရည်သန်၍ စာမူများကို ပြိုင်ပွဲကျင်းပကာ 
ဆုချီးမြှင့်ရန် စာပေဗိမာန် အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့က စာပေဗိမာန်
စာမူဆုဟူ၍ တီထွင်လိုက်သည်။ ဤသို့အားဖြင့် စာပေဗိမာန်
စာမူဆုသည် ကလောင်သွေးစ စာပေလုပ်သားများ၊ အကြောင်း
အမျိုးမျိုးကြောင့်စက်တင် ပုံနှိပ်ခြင်းမပြုရသော စာမူရှင်များ
၏ အားထားရာအဖြစ် ပေါ်ပေါက်လာခဲ့လေသည်။

ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်သည့် စာမူများအတွက် အခြေခံ
အချက် ငါးချက်ကိုလည်း အမျိုးသာစာပေဆုအတွက် 
အခြေခံငါးချက်အတိုင်း သတ်မှတ်ထားသည်။ ယင်းတို့မှာ 
*မြန်မာဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ကို အထောက်အကူ ပြုနိုင်ခြင်း၊ 
မြန်မာ့ဟန် မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု အစစ်အမှန် ထွန်းကားရေးကို 
ရှေးရှုခြင်း၊ မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ် ထက်သန်စေခြင်း၊ အကျင့်စာရိတ္တ 
ပြုပြင်ရေးနှင့် အတွေးအခေါ် တိုးတက်ရေးအတွက် 
အထောက်အကူ ဖြစ်စေခြင်းနှင့် နည်းလမ်းမှန်ကန်သော 
ဗဟုသုတတိုးပွား များပြားစေခြင်း*တို့ ဖြစ်သည်။

ယင်းသို့သတ်မှတ်ထားသော အခြေခံငါးချက်နှင့် 
စစ်ဆေးရွေးချယ်ကာ ဝတ္ထုရှည်ဆု၊ ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ်ဆု၊ 
ပြဇာတ်ဆု၊ စာပဒေသာဆု၊ ဘာသာပြန်စာပေဆု၊ ကလေး
စာပေဆု၊ လူငယ်စာပေဆု၊ မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုနှင့် အနုပညာ
ဆိုင်ရာ စာပေဆု၊ နိုင်ငံရေးစာပေဆု၊ သုတပဒေသာဆု 
(ဝိဇ္ဇာပညာရပ်)၊ သုတပဒေသာဆု (သိပ္ပံနှင့် အသုံးချသိပ္ပံ
ပညာရပ်)ဟူ၍ စာမူဆု ၁၁ ဆု ချီးမြှင့်သည်။ ဘာသာပြန်
ဆုအတွက် မူရင်းစာအုပ်ကို စာပေဗိမာန်က ရွေးချယ်ပြဋ္ဌာန်း
ပေးပြီး ယင်းကို တိုက်ရိုက်ဖြစ်စေ၊ ဆီလျော်အောင်ဖြစ်စေ 
အဖွဲ့က ညွှန်ကြားသတ်မှတ်ပေးသည့်အတိုင်း ပြန်ဆိုရသည်။

ဘာသာရပ်တစ်ခုစီအလိုက် ချီးမြှင့်သည့်ဆုငွေမှာ 
ပထမဆုအတွက် ငွေ ၅ဝဝိ၊ ဒုတိယဆုအတွက်ငွေ ၃ဝဝိ၊ 
တတိယဆုအတွက် ငွေ ၂ဝဝိ ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင်ဘာသာပြန် 
ဆုမှအပ ကျန်ဆုရ စာမူအားလုံးကို စာပေဗိမာန်အုပ်ချုပ်ရေး 
အဖွဲ့က သတ်မှတ်ထားသော ခိုင်နှုန်းဖြင့်ဝယ်၍ လိုအပ်သလို 
တည်းဖြတ်ကာ ပထမအကြိမ် ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေသည်။
ဘာသာပြန်စာပေဆုတွင်မူ ပထမဆုရသော စာမူကို 
သာလျှင် သတ်မှတ်ထားသော ခိုင်နှုန်းဖြင့်ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေသည်။ 

ဤသို့စာမူများကို နှစ်စဉ်ရွေးချယ်ဆုချီးမြှင့်ရာတွင် အဆင့်
အတန်းမီသော စာမူများမရှိပါက ဆုချီးမြှင့်ခြင်း မပြုခဲ့ပေ။
၁၉၆၉ ခုတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် ကျင်းပသည့် 
စာပေဗိမာန်စာမူဆုပြိုင်ပွဲ၌ ဘာသာရပ်အားလုံးအတွက် 
စာမူစုစုပေါင်း ၂ဝ၁ ခု ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ရာ ၁၄ ခုသာလျှင် 
ဆုချီးမြှင့်ခြင်း ခံရသည်။ ထိုနည်းတူ ၁၉၇ဝ ပြည့် နှစ်တွင် 
စာမူစုစုပေါင်း ၂၂၇ ခု ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ရာ ၁၁ ဆုသာ 
ရွေးချယ်ခံရပြီး ၁၉၇၁ ခုနှစ်တွင် ၁၄၆ ခုအနက် ၁၄ ဆု၊ 
၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် ၂၂၃ ခုအနက် ခုနစ်ဆု၊ ၁၉၇၃ ခုနှစ်တွင် 
၁၃၉ ခုအနက် ကိုးဆု၊ ၁၉၇၄ ခုနှစ်တွင် ၁၈၄ ဆု၊ အနက် 
ရှစ်ဆု၊ ၁၉၇၅ ခုနှစ်တွင် ၁၅၄ ခု အနက် ၁ဝ ခု ၁၉၇၆ 
ခုနှစ်တွင် ၁၆၅ ခုအနက် ၁၂ ဆုသာ ရွေးချယ်ချီးမြှင့်နိုင် 
ခဲ့သည်။ 

## စာပေဗိမာန်စာမူဆုရစာရင်း  
### ၂၀၁၂ ခုနှစ် 
## ကိုးကား
စာရာမေတိတောင်

**စာရာမေတိတောင်**သည် မြောက်လတ္တီတွဒ် ၂၆° ၄၄' နှင့် အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၅° ဝ၂' အကြား မြန်မာနိုင်ငံ အနောက်မြောက်ပိုင်း အာသံ-မြန်မာနယ်စပ်အနီး နာဂတောင်တန်းတွင် တည်ရှိသည်။ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး ဆင်ဂလိန်း ခန္တီးမြို့ အနောက်တောင်ယွန်းယွန်း မိုင် ၁၃ဝ ကွာဝေးသည်။ အမြင့်ပေ ၁၂,၆၂၂ ရှိပြီး ဆောင်းအခါ ဆီးနှင်းများ ဖုံးလွှမ်းသည်။ အာသံနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ နယ်နိမိတ်အဖြစ်လည်း ပိုင်းခြားထားသည်။ စာရာမေတိတောင်ကြော တစ်လျောက်၌ နာဂလူမျိုးများ နေထိုင်ကြသည်။

၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန်နိုင်ငံ ယေးတက္ကသိုလ်၊ ပေဗိုဒီပြတိုက်မှ သားငှက်တိရစ္ဆာန် လေ့လာရေးအဖွဲ့ဝင်များနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ သစ်တောဌာနမှ အရာရှိများ စာရာမေတိ တောင်ထိပ်သို့ တက်ခဲ့ကြသည်။ ၁၉၇၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် ဗိုလ်မှူးကြီး လှအောင် အမှူးပြုသော မြေတိုင်းအဖွဲ့ဝင်များသည် အာသံ-မြန်မာနယ်နိမိတ် ကျောက်တိုင် အမှတ် ၁၃၈ ကို စာရာမေတိတောင်ပေါ်၌ စိုက်ထူခဲ့သည်။

စာရာမေတိ တောင်ကြောတစ်လျှောက်၌ ရိုဒိုဒင်ဒရမ်ခေါ် တောင်ဇလပ်၊ ထင်ရူး၊ ကျောက်ထင်းရူး၊ သစ်မင်း၊ ဝက်သစ်ချ၊ ပရီမြူလာ၊ လီလီနှင့် ဝဥပင်အမျိုးမျိုး တွေ့ရသည်။ တစ်ချိန်က စာရာမေတိတောင်ကြော တစ်လျှောက်၌ ကြံ့များ အများအပြား တွေ့ကြရသော်လည်း ယခုအခါတွင်မူ ကြံ့အနည်းငယ်သာ တွေ့ရှိနိုင်တော့သည်။ ကတိုးကောင်နှင့် တောင်ဆိပ်များပေါသည်။ 

## ကိုးကား
စာမရီ

မှ စာမရီ။]]

**စာမရီ** (Yak) သည် နွားမျိုးရင်းဝင်ဖြစ်၍ ယင်းကို "အောင်း"ဟူ၍လည်းခေါ်ကြသည်။ မြေမျက်နှာပြင်မှ ပေ ၁၆၀၀၀ ကျော်မြင့်သော တိဗက်ဒေသတွင် တွေ့ရသည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံနှင့် တရုတ်နိုင်ငံရှိ အချို့ဒေသများတွင်လည်း တွေ့နိုင်သည်။ စာမရီ၏ အမြင့်သည် ပခုံး၌တိုင်းလျှင် ၆ ပေကျော်သည်။ ကိုယ်အလေးချိန် ပေါင် ၁၀၀၀ ကျော်စီးသည်။ အရောင်မှာ အနက် သို့မဟုတ် အညိုရင့်ရောင်ဖြစ်သည်။ အမွေးများသည် နု၍ရှည်သည်။ အထူးသဖြင့် အမြီး၊ ခြေထောက်နှင့် ကိုယ်အောက်ပိုင်းရှိ အမွေးမှာ ပို၍ရှည်သည်။ တခါတရံ မြေကြီး၌ပင် တရွတ်ဆွဲလျက်ရှိသည်။

ကိုယ်ထည် လေးသော်လည်း စာမရီသည် လျင်မြန်ပေါ့ပါး၏။ ရေခဲနေသော တောင်စောင်းများကို လျှောချနိုင်သည်။ အလွန်ရေစီးသန်သည့် မြစ်ကိုလည်း ကူးဖြတ်နိုင်သည်။ မတ်စောက်သည့် တောင်စောင်းများကိုလည်း ပြေးတက်နိုင်သည်။ စာမရီ အထီး အမ နှစ်ကောင်စလုံး၌ ဦးချိုများ ရှိကြသည်။ ရန်သူနှင့်တွေ့၍ မရှောင်သာသည့်အခါ တဟုန်ထိုး တိုက်ခိုက်တတ်သည်။ ထိုကြောင့် စာမရီများကို ပစ်ခတ်ရန်မှာ ဘေးများလှသည်။ တိဗက်နိုင်ငံတွင် စာမရီကို နှစ်ပေါင်းများစွာကပင် မွေးမြူလာခဲ့ကြ၏။ ယဉ်ပါးပြီး စာမရီများကို ဝန်တင်တိရစ္ဆာန်အဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ စာမရီ၏ နို့ရည်ကို ထောပတ်ချက်သည်။ အသားကို စားကြသည်။ အမွေးကို ကြိုးကျစ်ကြသည်။ အထည်လည်း ရက်ယူကြသည်။ သားရေကို ကုန်းနှီး၊ ကျာပွတ်၊ နောက်ပိတ်ဖိနပ် လုပ်ကြသည်။ အမွေးများသည့် အမြီးကိုမူ အနီရောင်ဆိုးပြီး ပွဲလမ်းသဘင်များ လှည့်ရာတွင် သားမြီးယပ်အဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။

## စာမရီနှင့် မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု 
ရှေးခေတ် မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုများတွင် စာမရီကို အခြေခံ သတ်မှတ်သော  ယဉ်ကျေးမှုအစဉ်အလာကို အထင်အရှား  တွေ့နိုင်သည်။  စာမရီသည်  မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုကဏ္ဍတွင်  ထင်ရှားသောနေရာမှ  ပါဝင်ခဲ့သော်လည်း စင်စစ်အားဖြင့် အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံ ယဉ်ကျေးမှုမှ မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုသို့ တစ်ဆင့်ရောက် ရှိလာခြင်း ဖြစ်သည်။ 

မြန်မာစာပေတွင် စာမရီမည်သော သားကောင်ကို လှပတင့်တယ်သည်ဟု ရေးသား စပ်ဆိုလေ့ရှိသည်။ ရှင်မဟာသီလဝံသ၏ ပါရမီတော်ခန်းပျို့၌ 

'ပမာသွေးညီ၊ စာမရီဟု၊ 

နောက်ချီပွပွ၊ မြီးဆံလှလျက်၊ 

တောမထိပ်ခေါင်၊ သရေဆောင်သည်၊ 

ရွှေရောင်ပြိုးပြိုး၊ သားအမျိုး'ဟု စပ်ဆိုသည်။ 

ထို့ပြင် စာမရီ သားကောင်သည် ဘေးအန္တရာယ်နှင့် ကြုံတွေ့သည့်အခါ အမွေးအမျှင်ကို တစ်ပင်မျှလျှင် အကျွတ်မခံဘဲ၊ အသက်ကို စွန့်၍ ကာကွယ်တတ်သော သတ္တိထူးရှိကြောင်းကိုလည်း ဖွဲ့နွဲ့စပ်ဆိုလေ့ ရှိကြသည်။ အထက်ပါ ပါရမီတော်ခန်းပျို့၌ပင် 

'အကြင် သရော်၊ မသွားတော်၍၊ ထော်လော်ကန့်လန့်၊ 

ခြုံနွယ်ညွန့်၌၊ အတွန့်လျှောက်လျှောက်၊ 

ငြီလေမြောက်အံ့၊ မျှလောက်မွေးသက်၊ 

တစ်မျှင်ရွက်ကို၊ စုံမက်ချစ်စိုး၊ 

နှမြောနိုး၍၊ သားမျိုးတိရစ္ဆာန်၊ 

အားကုန်သွန်လျက်၊ လည်လန်မူးမော်၊ 

ရုန်းချေသော်လည်း၊ ထိုရော်မြီးဖျား၊ 

ပြတ်ခန့်ငြား၍၊ မသွားတစ်ဆွေ့၊ 

ထိုရွေ့ဝပ်တန်၊ အသက်စွန့်လျက်'ဟူ၍ စပ်ဆိုသည်။

နဝဒေးကြီး၏ ပြည်ကျောင်းညီနောင် ဘုရားတိုင် ရတု၌လည်း 

'ရွှေစာမရီ၊ မြီးချီကျော့လန်း၊ 

ပုံဖြင့်သွန်းသို့၊ သွယ်ဝန်းစံတည်၊ 

လှဟန်ရည်နှင့်၊ မွေးချည်တစ်ပင်၊ 

စုံမက်ခင်လျက်၊ ဆံမျှင်တစ်ကွက်၊ 

သေမည့်သက်ကို၊ စွန့်ရက်လေဟန်'ဟူ၍ စပ်ဆိုသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ခွာစုံပါသော တိရစ္ဆာန်များ
စာရေးတံ

မြတ်စွာဘုရား လက်ထက်တော်အခါ သံဃာအများနှင့် စပ်ဆိုင်သော ဆွမ်းမလှူကိစ္စ၊ ဝိနည်းကိစ္စတို့တွင် ပြဋ္ဌာန်း ဆုံးဖြတ်ရာ၌ အမှုကို ပြီးစီးလွယ်သောငှာ၊ စာအက္ခရာ အမှတ်အသားပါသော ဝါးခြမ်းတံကို မဲနှိုက်စေ၍ ဆုံးဖြတ်ရသည်။ 
ယင်းဝါးခြမ်းတံကို **စာရေးတံ**ဟု ခေါ်သည်။ ပုံစံအားဖြင့် သံဃာတော်အများကို တကာ တကာမများက ဆွမ်းပင့်ဖိတ်သောအခါ မည်သည့် တကာ တကာမသည် မည်သည့်သံဃာအား ဆွမ်းကျွေးစေဟူ၍ ဆုံးဖြတ်ရန် မရကောင်းသောအခါတို့တွင် စာရေးတံဟုခေါ်သော ဝါးခြမ်းတံဝယ် သံဃာအရေအတွက်ကို အမှတ်အသားပြု၍ ကံအလျောက် ဆွမ်းကပ်နိုင်ကြစေရန် အိမ်စဉ်အရ မဲနှိုက်စေ၍ သလာကဘတ္တ (စာရေးတံ) ဆွမ်းအလှူဟု ခေါ်သည်။ တစ်ဖန်တုံလည်း၊ သံဃာတော် အများ စုံညီ စည်းဝေးတော်မူကြ၍ နှစ်ဦး နှစ်ဖက်သော သံဃာတော်တို့၏ အမှုအကြောင်းကို ပြောကြားလျှောက်ထားစေသည်။ 

ထိုလျှောက်ထားချက်တို့ကို ကြားနားပြီးလတ်သော် အဆုံးအဖြတ် ပေးရမည့် သံဃာတော်တို့သည် သင်္ကန်းစသော တစ်စုံတစ်ခုပေါ်ဝယ် တင်ထားသော တရားမှန်သော ဓမ္မဝါဒီ ဝါးခြမ်းတံ၊ တရားမမှန်သော အဓမ္မဝါဒီ ဝါးခြမ်းတံဟု နှစ်မျိုး နှစ်စား ခွဲခြား အမှတ်အသားပြုထားသည့် စာရေးတံတို့အနက် မိမိတို့ ကြိုက်နှစ်သက်ရာ စာရေးတံကိုယူ၍ မဲပေးသောအလား ကိုင်ယူချထားရသည်။ ဤစာရေးတံမဲဦးရေ အနည်းအများကို ကြည့်၍၊ ယေဘုယျသိက ဝိနည်းအရ၊ မဲများရာကို အနိုင်ပေး၍ ဆုံးဖြတ်ကြသည်။ ယင်းဆုံးဖြတ်ခြင်း၌လည်း စာရေးတံမဲပေးသည်ဟုခေါ်ဝေါ်ကြကုန်၏။(ဆရာဆိုင်) 

## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်ခ်များ 
*
စာရင်းတွက်စက်

မှ ထုတ်လုပ်သည့် စာရင်းတွက်စက်။]]
ကုန်တိုက်၊ ဘဏ်တိုက်မှစ၍ အလုပ်တိုက်အသီးသီးတွင် 
စာရင်းအင်း အမြောက်အမြားကို မှန်ကန်စွာ တွက်ချက်ရေး 
မှတ်၍ စံနစ်တကျ ထားရှိရသောအလုပ်မှာ လွယ်ကူသည့် 
အလုပ်မဟုတ်ချေ။ လူတို့သည် အဆိုပါ စာရင်း အင်းများကို 
ရှေးအခါက လက်နှင့်သာလျှင် ပင်ပန်းကြီးစွာ ရေးမှတ်ခဲ့ကြ 
ရ၏။ နောင်သော် လက်နှိပ်စက်များ၊ စာကူး စက်များ ပေါ်လာ 
သဖြင့် ထိုအလုပ်မှာ ယခင်ကထက် အဆပေါင်းများစွာ 
လျင်မြန် ရှင်းလင်း၍လာသည်။ ယခုအခါ တိုးတက်လျက် 
ရှိသော စက်မှုပညာ၏ ကျေးဇူးကြောင့် 'စာရင်းတွက်စက်'များ 
ပေါ်လာပြန်ရာ ထိုစက်မျိုးနှင့် စာရင်းအင်းများကို တွက်ချက် 
သောအခါ ယခင်ကထက် တိုး၍ အံ့ဩလောက်အောင် အလုပ် 
တွင်ကျယ်လာသည်ကို တွေ့ရလေသည်။

စာရင်းတွက်စက်မှာ လက်နှိပ်စက်တစ်မျိုးပင် ဖြစ်သည်။ 
ထိုစက်တွင် ဂဏန်းများကို တစ်လုံးချင်းဖြစ်စေ၊ စုပေါင်းဖြစ်စေ၊ 
ပေါင်းနိုင်၊ နုတ်နိုင်သည့် ကိရိယာများ တပ်ဆင်ထားသည်။ 
ပေါင်းလို နုတ်လိုသည့်အခါ ဆိုင်ရာခလုတ်ကို နှိပ်ပေးရန်သာ 
လို၏။ အချို့သော စာရင်းမျိုးတွင် မင်နီကိုလည်း တစ်ခါ 
တစ်ရံ ကြားဖြတ်သုံးရန် အလိုရှိတတ်သည်။ ထိုအခါမျိုး၌ 
လက်နှိပ်စက်မှာကဲ့သို့ပင် ခလုတ်ကို နှိပ်ပေးရုံဖြင့် ကာဗွန်ကြိုး 
ကို အလိုရှိသလို ပြောင်းပေးနိုင်သည်။ အထက်ဖော်ပြပါ 
ခလုတ်များ ပါရှိခြင်းကြောင့် လက်ကျန်ငွေ၊ အပိုထုတ်ယူငွေ 
စသည်တို့ကို မင်နီဖြင့် ပြလိုကလည်း လွယ်ကူစွာ ပြနိုင်သည်။ 

ကုန် စာရင်း၊ လချုပ်စာရင်း စသည်တို့တွင် ဆိုင်ရာစာရင်းကို 
တစ်တန်းစီ ပေါင်းနုတ်သွားရုံမက စုစုပေါင်းကိုပါ ပြလိုက 
လည်း ဆိုင်ရာခလုတ်ကို နှိပ်ပေးခြင်းဖြင့် အလိုရှိသော အဖြေ 
ကို အလိုအလျောက် တွက်ချက်ပြီး ထွက်ပေါ်စေနိုင်သည်။ 
စာရင်းတွက်စက်သည် အလုပ်နှင့် အချိန်ကိုသာ အဆပေါင်း 
များစွာ သက်သာစေသည်မဟုတ်၊ တိကျမှန်ကန်သော စာရင်း 
များကိုလည်း ရရှိစေနိုင်၏။ သို့ရာတွင် ဤစက်ကို ရိုက်နှိပ် 
ရသော စက်သမားသည် စာရင်းကိုင် စာရေးများနည်းတူ မိမိ 
အလုပ်ကို မှန်ကန်စွာ ပြုလုပ်ရန်လိုပေသည်။

စာရင်းတွက်စက်တွင် စီမံထားပုံမှာ ခုမှ ဆယ်သို့၊ ဆယ်မှ 
ရာသို့၊ ရာမှ ထောင်သို့ စသည်ဖြင့် ဂဏန်းပြောင်းသွားစေရန် 
အတွက် ခွေးသွားစိတ် ၁ဝ ခုစီပါသည့် ဘီးကလေးများ တပ် 
ဆင်ထားသည်။ ထိုခွေးသွားစိတ်ကလေးများသည် နှိပ်လိုက် 
သည့် ခလုတ်ပေါ်ရှိ ဂဏန်းအမှတ်အတိုင်း နေရာရွေ့ကြ၏။ 
ပမာအားဖြင့် ၅ အမှတ်ခလုတ်ကို နှိပ်က ခွေးသွားစိတ် ၅ ခု 
ရွေ့၍ ၉ အမှတ်ကို နှိပ်လျှင်လည်း ၉ ခု ရွေ့လေသည်။ သို့ရာ 
တွင် တစ်ကျပ်၌ ၁၆ ပဲရှိခြင်း၊ တစ်ပဲ၌ ၁၂ ပိုင် ရှိခြင်းတို့
ကြောင့်၊ ပိုင်မှ ပဲသို့ ပြောင်ပေးရမည့်ဘီးတွင် ခွေးသွားစိတ် 
၁၂ စိတ်ရှိရန်လို၍ ပဲမှ ကျပ်သို့ ပြောင်းပေးရမည့်ဘီးတွင် ခွေး 
သွားစိတ် ၁၆ စိတ်ရှိရန် လိုပေသည်။ ထို့အတူ အဂ‡လိပ်ငွေ 
ပေါင်၊ သျှီလင်၊ ပဲနီကိုသုံးသည့် စက်တွင်လည်း ပဲနီမှ သျှီလင်၊ 
သျှီလင်မှ ပေါင်သို့ ပြောင်ပေးနိုင်ရန်အတွက် ခွေးသွားစိတ် ၁၂ 
စိတ်နှင့် အစိတ် ၂ဝ အသီးသီးရှိသည့် ဘီးများ ကို အထက်ပါ 
ကျပ်၊ ပဲ၊ ပိုင် ဘီးများအစား တပ်ဆင်ပေးရန် လို၏။ ထိုအတူ 
ပင် ကျပ်နှင့်ပြား စံနစ်အတွက် ဖန်တီးရန် စက်တွင်လည်း ၁ 
ကျပ်တွင် ၁ဝ မူးရှိ၍ ၁ မူးတွင် ၁ဝ ပြားရှိသောကြောင့် 
ပြားမှ မူးသို့ ပြောင်းပေးရမည့် ဘီးတွင် ခွေးသွားစိတ် ၁ဝ 
စိတ်ရှိရန်လို၍ မူးမှကျပ်သို့ ပြောင်းပေးရမည့်ဘီးတွင် ခွေးသွား 
စိတ် ၁ဝ စိတ်ရှိရန် လိုပေမည်။ ဆိုလိုသည့် အဓိပ္ပာယ်မှာ 
စာရင်းတွက်စက်များကို ပြုလုပ်သည့်အခါ အသုံးပြုမည့် နိုင်ငံရှိ 
ငွေကြေး အမျိုးအစားကိုလိုက်၍ သင့်တော်အောင် ပြုပြင် စီမံ 
ပေးရန် လိုသည်ဟု ဆိုလိုပေသည်။

## အခြားကြည့်ရန်
* ဂဏန်းတွက်စက်

## ကိုးကား
စာလုံးပေါင်း

လိုအပ်သော စကားဖြစ်အောင် အက္ခရာတို့ကို ပေါင်းစည်းခြင်းသည် **စာလုံးပေါင်း** မည်၏။ *အတ္ထော အက္ခရ သညာတော* ဟူသော ကစ္စည်းသဒ္ဒါကြီး သုတ်နှင့်အညီ *‘အနက်’* ကို *‘အက္ခရာ’* ဖြင့် မှတ်ရပေမည်။ မြန်မာဘာသာတွင် *သရ* သက်သက်ဖြင့်လည်း *အနက်*ကို မှတ်ရသည်။ *‘ဗျည်း’* နှင့် *‘သရ’* ကို ပေါင်း၍လည်း မှတ်ရသည်။ *“အက္ခရာ ဝိပတ္တိယံဟိ အတ္ထဿ ဒုန္နယတာ”* ဟူသည်နှင့်အညီ *အက္ခရာ* ဖောက်ပြန်လျှင် *အနက်* သိရခက်ပေသည်။ ဤအ​ကြောင်းကိုရည်ရွယ်၍ ရွှေတောင်ရာဇကျော်က *ကဝိလက္ခဏာ သတ်ပုံ* ကျမ်းတွင် -

:*“အသတ်အလတ်၊ အရစ်အပင့်၊ သင့်မသင့်၊ ရာမရာကို၊ မလိမ္မာချေက၊ အဖတ်၊ အရွတ်၊ အမှတ်အသား အဓိပ္ပာယ်အယူပျက်၍ မကောင်းကျိုးပင် ရောက်ရာသည်။”*

ဟု ဆိုခဲ့ပေသည်။ ထိုကြောင့် ပုဂံခေတ်မှစ၍ ပညာရှိ အဆက်ဆက်တို့သည် အက္ခရာစာလုံး ရေနည်း၊ ပေါင်းနည်းတို့ကို အထူးအလေးပြု လေ့လာစောင့်ရှောက်ခဲ့ကြပေသည်။

## စာလုံးပေါင်းနည်း 
စာလုံးပေါင်းနည်းမှာ အထက်တွင် ဆိုခဲ့သည့်အတိုင်း *ဗျည်း* နှင့် *သရ* ကို ပေါင်းနည်းအပြင်၊ *ဗျည်း* *ဗျည်း*ချင်း သံယုတ်အဖြစ်ပေါင်းခြင်း၊ နောက်ပါ *ဗျည်း* တွင် *တံခွန်တင်*၍ အသံကိုသတ်ကာ ပေါင်းခြင်းတို့လည်း ရှိပေသေးသည်။ ဥဒါဟရုဏ် ဆိုသော်  

* “ယ-ပင့် / ရ-ရစ် / ဝ-ဆွဲ / ဟ-ထိုး” စသည်တို့မှာ ဗျည်း-ဗျည်းချင်း သံယုတ်အဖြစ်ပေါင်းခြင်း ဖြစ်ပေသည်။
* “က-သတ် / င-သတ် / စ-သတ် / ည-သတ် / တ-သတ် / န-သတ် / ပ-သတ် / မ-သတ် / သေးတင်” တို့မှာ အသံကိုသတ်ကာ ပေါင်းခြင်းတို့ဖြစ်ပေသည်။

### ရောထွေးမှားယွင်းနိုင်သည်များ 
ဤသို့ စာလုံးပေါင်းခြင်း အမျိုးမျိုးရှိရာတွင် - 

* - ပင့် / - ရစ် ပေါင်းခြင်းသည် အသံထွက်ပုံတူသဖြင့်  ရောထွေးမှားယွင်းနိုင်ဖွယ် အကြောင်းများသော ပေါင်းခြင်းဖြစ်သည်။ 
* “တ-သတ်၊ ပ-သတ်၊ န-သတ်၊ မ-သတ်” တို့ဖြင့် ပေါင်းခြင်းသည်လည်း အသံထွက်ပုံတူသဖြင့် ရောထွေးမှားယွင်းနိုင်ဖွယ် အကြောင်းများသော ပေါင်းခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ 

## ပညာရှိများ ရေးသားပြုစုခဲ့သည့် ကျမ်းများ 
ထိုကြောင့် ပျို့လင်္ကာဆရာတို့သည် မိမိတို့၏ ပျို့လင်္ကာတို့တွင် ‘အပင့်’ နှင့် ‘အရစ်’ ကို ခွဲထားပြု၍ စပ်ဆိုခဲ့ကြသည်။ အသတ် ကာရန်ကို စောင့်ရှောက်၍ စပ်ဆိုခဲ့ကြသည်။ ထိုစပ်ထုံးဆိုထုံးတို့ကို လေ့လာစုဆောင်း၍ -

* ရွာကြီးသျှင် ဥက္ကံသမာလာ က ‘ဝဏ္ဏဗောဓနသတ် အင်း’ နှင့် ‘သတ်ညွှန်း စာစောင်’ကို ၎င်း၊ 
* ဂဇဗလ အမတ်က ‘ဂဇဗလ သတ်ညွှန်း’ကို ၎င်း၊
* တွင်းသင်းမင်းကြီး ဦးထွန်းညိုက ‘ဝိဘဇ္ဇဋ္ဌပိတ ခွဲထားနှင့် သတ်ညွှန်းသစ်’ကို ၎င်း၊ 
* ရွှေတောင်ရာဇကျော်က ‘ကဝိလက္ခဏာ သတ်ပုံ’ကို ၎င်း၊
* လက်ဝဲနော်ရထာအမတ်က ‘မြန်မာ သံယောဂဒီပနီ’ကို ၎င်း၊
* မုံရွေးဆရာတော်က ‘မုံရွေးသတ်ညွှန်း’ကို ၎င်း၊
* ဆရာအများက ‘သတ်ပုံ သတ်ညွှန်းခွဲထား အများ’ကို ၎င်း၊

ရေးသားပြုစုခဲ့ကြပေသည်။

## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်များ 
ကဏ္ဍ:ဘာသာဗေဒ
ကဏ္ဍ:စာလုံးပေါင်း
ဗျူးပွိုင့်ကမ်းခြေအပန်းဖြေစခန်း(စစ်တွေ)

ဗျူးပွိုင့်ကမ်းခြေသည် စစ်တွေမြို့၏ တောင်ဘက်အစွန်းဆုံး၊ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်နှင့် ကုလားတန်မြစ်ကြား တွင်တည်ရှိပြီး  ပွိုင့်ကမ်းခြေဟုလည်းခေါ်ဆို့သည်။ ပွိုင့်ဟုခေါ်ဆို့ရခြင်းမှ မြို့၏အစွန်ဆုံးအပိုင်းတွင် ရှိသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ 

ထိုကမ်းခြေတွင် ရှုခင်းကြည်ရန် ရင်ပြင်ကျယ်တခုရှိပြီး ရှုခင်းကြည့် တာဝါတခု၊ မီးပြတိုက်တခု၊ ရခိုင့်ရိုးရာ အထိမ်းအမှတ် သင်္ကေတဖြစ်သည့် နဝရူပ ဗျာလ် ရုပ်တု တခု နှင့် နပန်းထိုးသတ်နေသည့်ဟန် ရခိုင့်ရိုးရာ ကျင် ရုပ်တုကိုလည်း တွေ့နိုင်သည်။ ၎င်းအပြင် ရင်ပြင်တွင် ပလွေမှုတ်နေဟန် ရုပ်တုကြီး တခုနှင့် ၅ပေခန့်ရှည်သောရှေးဟောင်းအမြောက်တစ်ခုရှိသည်။ 

ထိုရင်ပြင်၏အစွန်သည် တောင်ဘက်စွန်းစွန်းသို့  ဦးတည်လျက်ရှိပြီး ထိုတည့်တည့်တွင် လေးချမ်းတောင် ဟုခေါ်သော မီးပြတိုက်ဟောင်းတခု တည်ရှိသည်။

ဓညဝတီရေတပ်စခန်းသည့် ပွိုင့်ကမ်းခြေအနီးတွင် တပ်စွဲလျက်ရှိသည်။

## ကိုးကား
မြန်မာအမျိုးသမီးများနေ့

မြန်မာနိုင်ငံတွင် မှီတင်းနေထိုင်ကြကုန်သော မြန်မာအမျိုးသမီးများကို ဂုဏ်ပြုသောအားဖြင့် မြန်မာအမျိုးသမီးများနေ့ကို နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း ဇူလိုင်လ ၃ရက်နေ့တွင် မြန်မာအမျိုးသမီးများနေ့ကို ကျင်းပကြခြင်းဖြစ်သည်။ မျက်မှောက်ကာလတွင် မြန်မာအမျိုးသမီးများသည် မောင်တစ်ထမ်း မယ်တစ်ရွက်နှင့် အိမ်ထောင်တာဝန်ကိုသာမက အမျိုးသားများနှင့် ရင်ပေါင်တန်း၍ မိမိအကျိုး၊ အများအကျိုးတို့ကို သယ်ပိုးထမ်းဆောင်နေကြသည်။ မြန်မာအမျိုးသမီးများသည် အားနွဲ့သူများဖြစ်၍ အမျိုးသမီးများဘဝကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရေးနှင့် အမျိုးသမီးများအားပြုစုပျိုးထောင်ရေးသည်လည်း မဖြစ်မနေဆောင်ရွက်ပေးရမည့်အလုပ် ဖြစ်သည်။ တစ်ဖက်တွင် အဆိုပါအမျိုးသမီးများ၏ အခွင့်အရေးနှင့် ဘဝများကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်မြှင့်တင်ပေးရမည်ဖြစ်သလို အထူးသဖြင့် အမျိုးသမီးငယ်ရွယ်များ၏ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေး၊ စီးပွားရေးမှအစ အမျိုးသမီးများ၏ ဘဝဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးနှင့် အမျိုးသမီးများ၏ ဘဝလုံခြုံရေးအတွက်ပါ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ပေးကြရမည်ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် အမျိုးသမီးများကလည်း မိမိတို့၏ အမျိုးသမီးများနေ့ဟုဂုဏ်ရည်ကို ထိန်းသိမ်းမြင့်တင်ကြရပေမည်။ မြန်မာအမျိုးသမီးများအတွက် အရေးကြီးသည့်အချက်မှာ တိုင်းရင်းသားရိုးရာယဉ်ကျေးမှုဓလေ့ထုံးစံများ၊ အမျိုးဂုဏ်၊ ဇာတိဂုဏ်များ၊ ငယ်ရွယ်အမျိုးသမီးတို့၏ဂုဏ်ရည်များ မပျက်ယွင်း၊ မချို့တဲ့စေရအောင် မိမိတို့၏ အမျိုးသမီးများဘဝကို ပိုမိုမြတ်နိုးတန်ဖိုးထားသည့် စိတ်ဓာတ်မြှင့်တင်ရေးအတွက် အစဉ်အမြဲလေ့ကျင့်ပျိုးထောင်ပေးနေရမည်ဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်ရာ အစဉ်အလာကြီးမားသော မြန်မာအမျိုးသမီးများ၏ ဂုဏ်ရည်မြင့်မားတိုးတက်စေရေးအတွက် ယခုလို မြန်မာအမျိုးသမီးများနေ့တွင် တိုက်တွန်းနှိုးဆော်မှုများပြုခြင်းနှင့်အတူ အနာဂတ်အမျိုးသမီးများဘဝ ပိုမိုတိုးတက်ကောင်းမွန်လာရန်အတွက် ဆက်လက်လုပ်ဆောင်သွားကြရန် ဆန္ဒပြုပါသည်။ ထို့ကြောင့်အမျိုးသမီးများကတော်သည်ချမ်းသာသည်စိတ်ခွန်အားကောင်းသည်ဟုခေါ်ဝေါ်သမုတ်ခဲ့ကြသည်

## ကိုးကား
ကချင်ဘာသာစကား

**ကချင်ဘာသာစကား** (ဂျိမ်းဖော ဟုလည်းသိကြသည်) သည် တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများထဲက စာ (sal) ဘာသာစကားခွဲဖြစ်ပြီး ကချင်လူမျိုး၏ ရိုးရာဘာသာစကားဖြစ်သည်။ ကချင်ဘာသာစကားကို မြန်မာနိုင်ငံ၊ ကချင်ပြည်နယ် နှင့် တရုတ်နိုင်ငံ၊ ယူနန်ပြည်နယ်အဝှမ်းတွင် အများဆုံးနှင့်အဓိကပြောဆိုကြသည်။ ဂျိမ်းဖောစာပေကို ရောမအက္ခရာဖြင့် ရေးသားသည်။

ကချင်ဘာသာစကား ဟုပြောရာတွင် အခြား လူနည်းစု ဘာသာစကားများလဲ ရှိသေးသည်။ ၎င်းတို့မှာ ရဝမ်, လီဆူ, ဂေါင်ရီ, လချိတ်, မရူ စသည်တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ကချင်ဘာသာစကားကဲ့သို့ပင် ထိုဘာသာစကားများကို ကချင် ပြည်နယ် နှင့် တရုတ်နိုင်ငံ နယ်စပ်တို့တွင် အသုံးများကြသည်။

## ကိုးကား
စာသားမှအသံပြောင်းလဲပေးသောစနစ်

## စာသားမှအသံပြောင်းလဲပေးသောစနစ် (text-to-speech, TTS) 
ယခုသင်ဖတ်ရှုနေတဲ့ စာပိုဒ်ကို သင့်ဘေးနားမှ တစ်စုံတစ်ယောက်က အသံထွက်ဖတ်ရှုပေးနေမယ်ဆိုရင် သင့်အတွက် အဆင်မပြေနိုင်ဘူးလား။
ဒီလိုသာဆိုရင် သင့်မျက်လုံးကို အနားပေးထားလို့ရသလို အခြားအလုပ်တစ်ခုခုကိုလည်း တစ်ပြိုင်တည်း လုပ်ကိုင်လို့ရနိုင်မယ်လေ။
ဥပမာ သင်မီးပူတိုက်နေတုန်း ဘေးနားက သင်ဖတ်ရှုလိုတဲ့ စာများကို ဖတ်ပေးနေမယ်ပေါ့။ ဒါပေမယ့် သင်လိုအပ်တဲ့အချိန်တိုင်း ဘေးနားမှာ စာဖတ်ပေးမယ့်
လူတစ်ယောက်အမြဲရှိနေဖို့ဆိုတာ မဖြစ်နိုင်ဘူးလေ။ ဒါတွေအားလုံးအဆင်ပြေသွားစေဖို့ စာသားမှအသံပြောင်းလဲပေးသောစနစ်က ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။

## စာသားမှအသံပြောင်းလဲပေးသောစနစ် ဆိုတာဘာလဲ 
ကွန်ပျူတာ၊ မိုဘိုင်းဖုန်းနှင့် အခြားသော ကွန်ပျူတာဆက်စပ် ပစ္စည်းများပေါ်တွင် စာသားများကို အသံထွက်၍ ဖတ်ရှုပေးနိုင်သည့်စနစ် ဖြစ်ပါတယ်။

## စာသားမှအသံပြောင်းလဲပေးသောစနစ် ဘာကြောင့်လိုအပ်တာလဲ 
ဤစနစ်ကို မျက်မမြင်တွေ၊ အမြင်အာရုံအားနည်းနေသူတွေ၊ အဖိုးအဖွားတွေအတွက်သော်လည်းကောင်း၊ စာဖတ်ဖို့ အချိန်သီးသန့်မပေးနိုင်သူတွေအတွက်သော်လည်းကောင်း၊ လုပ်ငန်းပိုင်းဆိုင်ရာလိုအပ်ချက်များကြောင့်သော်လည်းကောင်း နေရာများစွာမှာ အလွန်အသုံးဝင်ပါတယ်။

## စာသားမှအသံပြောင်းလဲပေးသောစနစ် ကို စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေမှာ ဘယ်လိုအသုံးချမလဲ 
## စာသားမှအသံပြောင်းလဲပေးသောစနစ်ကို ဘယ်လိုအကောင်အထည်ဖော်လဲ 
## အခြားနိုင်ငံများ၏ အတွေ့အကြုံနှင့် အခြေအနေများ 
## လက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံတွင် အကောင်အထည်ဖော်နေမှု အခြေအနေများ 
## ကျမ်းကိုး 
NLP
ကမ္ဘာ့ရုပ်ရှင်နေ့

ရုပ်ရှင်ဆိုသော အရာတစ်ခုပေါ်ပေါက်လာစေရန်အောက်ပါအချက်များ လိုအပ်သည်။
*လူ သို့မဟုတ် အရာဝတ္တုတစ်စုံတစ်ရာ၏ လှုပ်ရှားပုံကို အစီအစဉ်လိုက် မှတ်တမ်းတင်နိုင်သောစက် (ကင်မရာ)
*အထက်ပါပုံများကို မှတ်သားနိုင်သောပစ္စည်း ( ဖလင်)
*ထိုဖလင်ကို ပြန်မောင်းပြီး အရုပ်ထင်နိုင်သောစက် (ပြစက်)
*ပြစက်မှ ထွက်ပေါ်လာသော အရုပ်များကို လက်ခံပေးပြီး ပရိသတ်ကို ပြသပေးနိုင်သော ပြကွင်း (ပိတ်ကား)
အဆိုပါ အချက်လေးချက်ဖြင့် ပြည့်စုံအောင် အမေရိကန်၊ ပြင်သစ်၊ဂျာမနီ၊ အင်္ဂလိပ်အစရှိသော နိုင်ငံသားများက ၁၉ ရာစုအတွင်း ပြင်းပြင်းထန်ထန်ကြိုးစားခဲ့ကြသောကြောင့် ရုပ်ရှင် ဆိုသော အရာ ပေါ်ပေါက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ 

### ကမ္ဘာ့ရုပ်ရှင်နေ့ ဖြစ်ပေါ်လာပုံသမိုင်း
လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁၀၀ ကျော်အချိန်က ပြင်သစ်နိုင်ငံ၊ ပါရီမြို့၊ Bovlevard des Capucines, Hotel Scribe, Grand Cafe တွင် ရုပ်ရှင်ကားတိုလေးများ ပြသခဲ့သည့် အဖြစ်အပျက်ကို ရုပ်ရှင်စတင်ပြသသည့်နေအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ခြင်းဖြင့် ထိုနေ့သည် ကမ္ဘာ့ရုပ်ရှင် မွေးဖွားလာသည့်နေ့အဖြစ် ပေါ်ထွန်းလာခဲ့သည်။ ထိုရုပ်ရှင်ကို ပြင်သစ်လူမျိုး ညီအစ်ကိုနှစ်ဦးဖြစ်သော  Lowis Lumiere and Auguste Lumiere တို့က Cinematographe စက်ဖြင့်စတင်ပြသခဲ့သည်။ Cinematographe ကိုအစွဲပြုကာ Cinema ဆိုသော စကားလုံး ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ 

၁၈၉၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့ကို ကမ္ဘာ့ရုပ်ရှင်နေ့အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သော်လည်း ရုပ်ရှင်သဖွယ် လှုပ်ရှားမှုအရုပ်များ ပြသနိုင်ခဲ့သည်မှာ ၁၈၉၁ ခုနှစ်ကတည်းကပင် Kenitoscope စက်ဖြင့် ပြသနိုင်ခဲ့သည်။ ထိုစက်ကို  ၁၈၉၃ ခုနှစ်တွင် သောမတ် အက်ဒီဆင်တီထွင်ခဲ့သည်။ ထိုစက်သည် တစ်ကြိမ်တွင် လူတစ်ဦးသာကြည့်ရှုနိုင်သည့် ကလေးကစားစရာပစ္စည်းသဖွယ်ဖြစ်နေသောကြောင့် ၁၈၉၃ ခုနှစ်ကို ရုပ်ရှင်နေ့ ဟုတ်မသတ်မှတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ 

ထိုအတူ ဂျာမနီနိုင်ငံမှ ဂျာမန်လူမျိုးညီအစ်ကိုနှစ်ဦးဖြစ်သော Max Skladanowsky and Emil Skladanowsky တို့သည်လည်း Lumiere Brothers တို့ ထက် အချိန်ပိုစောစွာ ၁၈၉၅ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၁ ရက်နေ့က ဂျာမနီနိုင်ငံ ဘာလင်မြို့တွင် ပြသနိုင်သည်။ ပြစက်အမည်မှာ Bioscope ဖြစ်ပြီး မှန်ဘီလူးနှစ်လုံးတပ်ကာ ဖလင်နှစ်လိုင်းဖြင့် ရိုက်ကူးပြသရသောကြောင့် အရုပ်ထင်သည့်အခါ ကြားတွင် လစ်ဟာသွားလေ့ရှိသောကြောင့် သဘာဝလှုပ်ရှားမှုအတိုင်း ဖြစ်မလာ သောကြောင့် ကမ္ဘာ့ရုပ်ရှင်ဖခင်အဖြစ် ရောက်ရှိမလာခဲ့ကြပေ။

ထို့ကြောင့် ရုပ်ရှင်သမိုင်း သုတေသီအများစုနှင့် ရုပ်ရှင်ပညာသည်အများစုသည် ၁၈၉၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၂၈ ရက်နေ့ကို ရုပ်ရှင်မွေးနေ့အဖြစ်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ 

## ကိုးကား
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်

မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်ဆိုသည်မှာ ပြီးခဲ့သော နှစ်တစ်နှစ်၏ ဖြစ်ပျက်ပုံ အကြောင်းအရာများကို စွယ်စုံကျမ်းအဖြစ် ရေးသားမှတ်တမ်းတင်ထားပြီး ကျမ်းပြုထားသော စာအုပ်ဖြစ်သည်။ စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်ဟုလည်း အတိုကောက် ခေါ်ဝေါ်သည်။ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပုံနှိပ်ရေးနှင့် စာအုပ်ထုတ်ဝေရေးလုပ်ငန်း စာပေဗိမာန်မှ ထုတ်ဝေဖြန့်ချိသည်။ ၁၉၇၈-ခုနှစ်မှ စတင်၍ နှစ်စဉ်ထုတ်ဝေသည်။ နှစ်စဉ် ထွက်ရှိသည့် အတွက်ကြောင့် စာအုပ်တိုင်းတွင် ခုနှစ် ဖော်ပြထားသည်။ ဥပမာ-  စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၂၀၁၀) ဟူ၍ဖြစ်သည်။
မှတ်ဉာဏ်

**မှတ်ဉာဏ်** () ဆိုသည်မှာ - အကြောင်းအချက် များကို (သက်ရှိသတ္တဝါများတွင်လျှင်) ဦးနှောက်အဖို့၊ သို့မဟုတ် (စက်များတွင်လျှင်) အတွေးအတွက် စနစ်တခုအဖို့ ဖတ်ရှုဖွယ် စီစဉ်မှုများအဖြစ် စိတ်၏ ဘာသာပြန် သိမ်းဆည်းထားခြင်းတမျိုးနှင့် လိုသလို ပြန်လည်သိယူ(မှတ်မိ)ခြင်း လုပ်ငန်းစု ဖြစ်၏။ အနာဂတ် စဉ်းစားချက်၊ လုပ်ဆောင်ချက်များတွင် (လိုသလို) လွှမ်းမိုးပါဝင်စိမ့်သောငှာ အကြောင်းအချက်၊ အခြင်းအရာများကို သိုမှီးထားခြင်း ဖြစ်၏။
အဖြစ်အပျက်များ မှတ်မိခြင်းဟူသော သိတွေးအုံလုပ်ငန်း မရှိခဲ့လျှင် ဘာသာစကား ညှိနှိုင်းသတ်မှတ် အသုံးပြုခြင်း၊ အချင်းချင်း မှတ်သားဆက်ဆံခြင်း၊ လူတဦးစီ၌ သူရယ်ဖြစ်မှု (personal identity) တို့ တစစ ဖွံ့ဖြိုးပေါ်လွင်လာခြင်း စသည်တို့လည်း ဖြစ်မြောက်နိုင်ဖွယ် မရှိချေ။ တချိန်ကမှတ်သားဖူးသော အကြောင်းအချက် (information) များကို လက်ရှိ အသိစိတ်၏ စဉ်းစားမြင်မှုပိုင်းသို့ ပြန်မသယ်နိုင်တော့ခြင်းများလည်း ရှိပြီး၊ မေ့လျော့ခြင်း (forgetting) လည်း ဖြစ်နိုင်သကဲ့သို့ အတိတ်မေ့ခြင်း (amnesia) လည်း ဖြစ်နိုင်သည်။

## အမျိုးအစားများ 
မှတ်ဉာဏ်ဖြစ်ပေါ် အဆင့်များအရ **မှတ်မိပုံအကြောင်းအချက် မှတ်ဉာဏ်များ**ကို ဤသို့ အဓိက ၂ခု ခွဲခြား၏။
# ရေတို မှတ်ဉာဏ်များ (short-term memories)
# ရေရှည် မှတ်ဉာဏ်များ (long-term memories)

## သဘောတရားနှင့် သာဓကအချို့ 
ယခင်က မြင်ဖူးသည့် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးအား စဉ်းစားကြည့်ရာတွင် မရနိုင်က ထိုသူ၌ သတိရမှုသည် ချွတ်ယွင်းနေသည်ဟု ဆိုနိုင်သော်လည်း စဉ်းစားမိသည့် ပုဂ္ဂိုလ်ကိုသာ 
ထိုသူ မြင်လိုက်ရလျှင် မြင်လိုက်သည့်နှစ် တစ်ပြိုင်နက် ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှတ်မိနိုင်ပေသည်။

မှတ်ဉာဏ်ကို ခွဲစိတ်ကြည့်လျှင် ဆက်စပ်ခြင်း၊ မှတ်မိနိုင်ခြင်း၊ သတိရခြင်းနှင့် မှတ်မိခြင်းတို့ ရှိသည်ကို တွေ့ရပေမည်။ ပုံပမာ- လူတစ်ယောက်သည် တစ်နေ့၌ လမ်းလျှောက် 
သွားစဉ် လမ်းထောင့်တစ်ခုသို့ ရောက်သွားချိန်တွင် မော်တော်ကားနှစ်စီး အရှိန်ပြင်းစွာနှင့် တိုက်မိကြသည်ကို တွေ့လိုက်ရ၏။ ထိုအခါ နောင်တွင် ထိုသူသည် ထိုလမ်းထောင့်သို့ 
ရောက်သည့်အခါတိုင်း မော်တော်ကားနှစ်စီး တိုက်မိခြင်းကို အစဉ် သတိရပေလိမ့်မည်။ ထိုသို့ဖြစ်ခြင်းမှာ ထိုလမ်းထောင့်နှင့် မော်တော်ကားနှစ်စီး တိုက်မိခြင်းတို့သည် ဆက်စပ်လျက် ရှိခြင်းကြောင့် ဖြစ်လေသည်။ အခြားလမ်းထောင့်များသို့ ရောက်သောအခါတွင် ထိုသို့ သတိရမည် မဟုတ်ချေ။ ထိုသို့ ဖြစ်ရသည်မှာ ဆက်စပ်မှုမရှိခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေသည်။

မှတ်ဉာဏ်ကောင်းရန်အတွက် အကောင်းဆုံးနည်းမှာ ထပ်တလဲလဲ ပြုလုပ်ရန်၊ သို့မဟုတ် ရွတ်ဆိုရန် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ထိုသို့ အထပ်ထပ် ပြုလုပ်ရွတ်ဆိုနေသော်လည်း 
ထိုသို့ ပြုလုပ်ရွတ်ဆိုနေချိန်၌ ပြုလုပ် ရွတ်ဆိုနေသည့် ကိစ္စတွင် အာရုံကို စူးစိုက်ထားရန် အရေးကြီးပေသည်။ စာကို အထပ်ထပ် ကျက်၍နေသော်လည်း ထိုစာကို ကျက်နေသည့် ကလေး၏စိတ်သည် ကစားရာသို့ ရောက်နေလျှင် ထိုကလေးသည် သူကျက်နေသောစာကို ရနိုင်မှ မှတ်မိနိုင်မည် မဟုတ်ချေ။ မှတ်မိရန် ကြိုးစားရာတွင် ထိုအကြောင်းအရာ၏ အရေးကြီးသော အချက်အလက်များကို မှတ်မိခြင်းသည် အရေးမကြီးသော အချက်အလက်များကို မှတ်မိခြင်းထက် ပို၍ အရေးပါသည်။ မှတ်ဉာဏ် တိုးပွားစေရန် ကျောင်းသားတစ်ဦးသည် သူဖတ်နေသည့် စာအုပ်ကို ခေတ္တပိတ်ပြီးလျှင် ပြန်၍ စဉ်းစားကြည့်သင့်သည်။ အရေးကြီးသော အချက်အလက်များကို မမှတ်မိသေးလျှင် စာအုပ်ကိုပြန်၍ ဖွင့်ပြီးလျှင် တစ်ဖန် မှတ်ယူသင့်သည်။ ထိုသို့ ပြုလုပ်ခြင်းဖြင့် ကျောင်းသား၏ မှတ်ဉာဏ်သည် တိုးပွားလာနိုင်ပေသည်။ ထို့ပြင် မိမိလေ့ကျက်ထားသည့် အကြောင်းရပ်ကို အခြားသူတစ်ဦး၏ အမေးကို ဖြေကြား ခြင်းလည်း မှတ်ဉာဏ်ကို တိုးပွားစေနိုင်ပေသည်။

## အကိုးအကား 
ကဏ္ဍ:နျူရိုစိုင်းယန့်စ်
ကဏ္ဍ:စိတ္တဗေဒ
ကဏ္ဍ:သတ္တဗေဒ
ကဏ္ဍ:မှတ်ဉာဏ်
သံမဏိ

**သံမဏိ** () သည် သံသတ္တုကို ကာဘွန် ၀.၂ မှာ ၂.၁ ရာနှုန်းကြား ရောထားသည့် သတ္တုစပ်ဖြစ်သည်။ သံထက်မာကျော၍ အသုံးခံခြင်းကြောင့် စက်မှုလုပ်ငန်းများတွင် တွင်ကျယ်စွာသုံးသည်။ စတီး(steel)သည် သံနှင့် မတူသည့် အချက်မှာ သံချေးမလိုက်ပေ။
ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးနေ့

ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးနေ့ ကို နှစ်စဉ်ဧပြီလ ၇ရက်နေ့တွင် ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ ၏ဦးဆောင်မှုဖြင့် ကျင်းပလေ့ရှိသည်။

၁၉၄၈ခုနှစ်တွင် ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ကြီး၏ ဦးဆောင်မှုဖြင့် ပထမဆုံး ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေး ညီလာခံကို ကျင်းပခဲ့သည်။ ထိုညီလာခံတွင် ၁၉၅၀ခုနှစ်မှစ၍ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးနေ့ ကို နှစ်စဉ် ဧပြီလ ၇ ရက်နေ့ တွင်ကျင်းပရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြသည်။ ထိုနေ့တွင်ကျင်းပခြင်းအားဖြင့် ကမ္ညာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ကြီး ထူထောင်သည့်နေ့ ကို အမှတ်ရစေရန်၊ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေး၏အရေး ကြီးပုံကို လူထုက အာရုံစိုက်မှုကို ရရှိစေရန် ရည်ရွယ်၍ ကျင်းပသည်။

## ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးနေ့ ဆောင်ပုဒ်များ
*၂၀၁၂ - သက်ကြီးသူတို့ ကျန်းမာဖို့ လူမှုဘဝမြှင့်တင်စို့
*၂၀၁၁ - ဆေးဝါးယဉ်ပါးမှု အန္တာရယ် ကာကွယ်ဖို့၊ အားလုံးပူးပေါင်း တိုက်ဖျက်ကြစို့
*၂၀၁၀ - မြို့ပြလူမှုဘဝ မြင့်မားရေး ကျန်းမာရေးကို မြှင့်တင်ပေး
*၂၀၀၉ - ကျန်းမာရေးအတွက် အရေးကြုံက ကျော်လွှားနိုင်ရန် ပြင်ဆင်မှ အသက်ပေါင်းများစွာ ချမ်းသာရ
*၂၀၀၈ - ရာသီဥတု ပြောင်းလဲမှု ကျန်းမာရေးအတွက် သတိပြု

## ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးနေ့ (၂၀၁၂ ခုနှစ်)
ဧပြီလ ၇ ရက်၊ ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် ကျရောက်သော ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေး၏ ဆောင်ပုဒ်မှာ သက်ကြီးသူတို့ ကျန်းမာဖို့ လူမှုဘဝမြှင့်တင်စို့ ဖြစ်သည်။ ယနေ့အချိန်တွင် သက်ကြီးရွယ်အိုများ တိုးပွားလာပြီး ကလေးငယ်များ လျော့နည်းလာပြီဟု ပညာရှင်များက အခိုင်အမာဆိုကြသည်။ ထိုတိုးပွားလာသည့် သက်ကြီးရွယ်အိုတို့အတွက် ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်ပေးမှုမှာ ပို၍ပို၍ အရေးကြီးလာပေသည်။ သက်ကြီးရွယ်အိုတို့၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လိုအပ်ချက်တို့ကို မိသားစုဝင်များ၊ အိမ်နီးနားချင်းများ၊ ရပ်ကွက်လူကြီးများ၊ ဒေသအာဏာပိုင်များ၊ နိုင်ငံတော်အစိုးရ အဆင့်အလိုက် စီစဉ်ပေးရန် တာဝန်ရှိကြောင်း လေးနက်စေလိုခြင်း ဖြစ်သည်။ 

## ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးနေ့ (၂၀၁၁ ခုနှစ်)
၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၇ ရက်နေ့တွင် ကျရောက်သော ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးနေ့၏ ဆောင်ပုဒ်မှာ ဆေးဝါးယဉ်ပါးမှု အန္တရာယ် ကာကွယ်ဖို့၊ အားလုံးပူးပေါင်း တိုက်ဖျက်ကြစို့ ဖြစ်သည်။ ရောဂါပိုးသတ်ဆေးများ အလွယ်တကူရရှိ အသုံးပြုခြင်း၊ လွဲမှားစွာ အသုံးချမှုများကြောင့် ဆေးယဉ်ပြီး ကုသရခက်သော ရောဂါပိုးများစွာ ပေါ်ပေါက်လာခြင်းကို ကာကွယ်၊ တားဆီးဖို့ ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
*World Health Day on English Wikipedia
*WHO Myanmar - Annual Events 
*မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ (ဧပြီလ ၇ ရက်၊ ၂၀၁၂ ထုတ်)
မီဒီယာကော်နာ

မီဒီယာကော်နာဆိုသည်မှာ အများပြည်သူများ လှုပ်ရှားသွားလာနေရင်းမှ စာအုပ်များ၊ ဂျာနယ်များ၊ မဂ္ဂဇင်းများ၊ စီဒီများ လွယ်လင့်တကူဝယ်ယူနိုင်ရန် စီစဉ်ပေးထားသော အရောင်းဆိုင်ငယ်များဖြစ်သည်။ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ရန်ကုန်မြို့တော် စည်ပင်သာယာရေးကော်မတီတို့၏ ကူညီပံ့ပိုးမှုဖြင့် မီဒီယာကော်နာဆိုင်ခန်းများကို ဖွင့်လှစ်နိုင်ရန် စီစဉ်ခဲ့သည်။ မီဒီယာကော်နာဆိုင်ခန်း ဖွင့်လှစ်လိုသူများထံမှ လျှောက်လွှာများ ခေါ်ယူခဲ့ပြီး တင်သွင်းလာသော တင်ဒါအဆိုပြုလွှာများကို မီဒီယာကော်နာစီမံကြီးကြပ်ရေးကော်မတီက စိစစ်လက်ခံခဲ့သည်။ ဆိုင်ခန်းအတွက် သင့်တင့်သော ကျသင့်ငွေကို ဆိုင်ခန်း ငှားရမ်းသူများအားပေးသွင်းစေပြီးမြန်မာနိုင်ငံစာပေနှင့် စာနယ်ဇင်းအဖွဲ့က တာဝန်ယူဆောက်လုပ်သည်။
မီဒီယာကော်နာဆိုင်များ၏ ထူးခြားချက်မှာ စာအုပ်၊ စာစောင်၊ မဂ္ဂဇင်း၊ ဂျာနယ်နှင့် သတင်းစာအပါအဝင် မီဒီယာနှင့် သက်ဆိုင်သည်များကို ဦးစားပေးရောင်းချရန်သာဖြစ်ပြီး စီးကရက်၊ အရက်နှင့် စားသောက်ကုန်များကို ရောင်းချခြင်း မပြုရန် တားမြစ်ထားသည်။

## ကိုးကား
မေလ ၈ ရက်နေ့ထုတ် ကြေးမုံသတင်းစာ၏ စာမျက်နှာ ၆ ပါ တက္ကသိုလ် သင်္ခ၏ စာချစ်သူများအတွက် မီဒီယာကော်နာ
ကစ္ဆပနဒီ

**ကုလားတန်မြစ်**သည် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ကျောက်တော်မြို့ သေလာဂီရိမောရပ္ပတ္တတောင်၏အရှေ့ဘက်တွင်တည်ရှိသည်။ ဤမြစ်သည် ပေ(၈၀⁠၀၀)ခန့်မြင့်သော ချင်းပြည်နယ် လူရှည်တောင်တန်းနှင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံ ချင်လတိတလန် တောင်ကုန်းများမှ မြစ်ဖျားခံ စီးဆင်းလာသည်။ 

ဒေသခံပြည်သူများက အရပ်အခေါ် ကုလားတန်မြစ် ဟုခေါ်သည်။ စာပေများတွင် ဂစ္ဆပနဒီ(ခေါ်)ကုလားတန်မြစ်ဟု တွေ့ရသည်။ ယခင်က ဒေသခံပြည်သူများသည်လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးအဖြစ် ကုလားတန်မြစ်ကို ရေလမ်းခရီးအဖြစ် အားပြုကြရသည်။ ကုလားတန်မြစ်သည် ရခိုင်ပြည်နယ်၏ အရှည်ဆုံးနှင့် အသုံးအဝင်ဆုံးမြစ်ကြောင်း တစ်သွယ်ဖြစ်သည်။ ထူးခြားထင်ရှားသည့်အချက်မှာ ချင်းပြည်နယ် မြောက်ပိုင်းမှ ထရောဘာ(တီအိုရီဘာ)အမည်ဖြင့် စီးဆင်းလာသည့်မြစ်ဖြစ်ပြီး အိန္ဒိယနိုင်ငံ နှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့၏ နယ်ခြားမြစ်လည်းဖြစ်သည်။  

နိုင်ငံတော် အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ လက်ထက်တွင် ကစ္ဆပနဒီတံတားကြီးကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ရန်ကုန်- စစ်တွေ လမ်းမကြီးပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး ကုန်စည်ကူးသန်းမူအတွက် အလွန်အရေးပါသော တံတားဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
ပြည်သူ့ခေတ်ဂျာနယ်

**ပြည်သူ့ခေတ်ဂျာနယ်**သည် နိုင်ငံရေးအကြောင်းအရာများကို ဦးစားပေးဖော်ပြသည့် ဂျာနယ်တစ်စောင်ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်တွင် ကျင်းပမည့် ရွေးကောက်ပွဲကာလမတိုင်မီ ထွက်ရှိလာသော ဂျာနယ်တစ်စောင်ဖြစ်သည်။ ပြည်သူ့ခေတ်ဂျာနယ်ကို သတင်းစာဆရာ၊ စာရေးဆရာ မောင်ဝံသ၊ စာရေးဆရာ ဖေမြင့်နှင့် စာပေလောကစာအုပ်တိုက်မှ ဦးမျိုးညွန့်တို့ စီစဉ်ထုတ်ဝေတည်းဖြတ်သည်။
ရေမြေ့သခင်

**ရေမြေ့သခင်**()ဟူသည် သက်ဦးဆံပိုင်စနစ် ကျင့်သုံးသည့် နိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတော် အကြီးအကဲကို ရည်ညွှန်းသော စကားဖြစ်သည်။ ရေမြေ့သခင်သည် ၎င်း၏ နိုင်ငံ၌ အမြင့်ဆုံးသော အာဏာကို ဆုပ်ကိုင်ထား၍သော်လည်းကောင်း အခြားသော ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးတစ်ယောက်အား ရေမြေ့သခင် ကိုယ်စား အာဏာကို အပ်နှင်းပိုင်ခွင့် ရှိသည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် ရေမြေ့သခင်သည် နိုင်ငံ၏ အချုပ်အခြာအာဏာပိုင် အခွင့်အရေးကို ဆုပ်ကိုင်နိုင်သော ဥပဒေရေးရာ အခွင့်အရေးကို ပုဂ္ဂိုလ်ရေးအရ သို့မဟုတ် အမွေဆက်ခံ၍ ဖြစ်စေ၊ နိုင်ငံ၏ ရေမြေ့သခင်အဖြစ် တင်မြှောက်၍ ရနိုင်သော မိသားစုများ သို့မဟုတ် နန်းတော်အတွင်း သတ်မှတ်ထားသော ထုံးနည်းအတိုင်း ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်းခံရလေ့ ရှိသည်။

ဘုရင်အုပ်ချုပ်သည့်စနစ်ကို သက်ဦးဆံပိုင်စနစ် (Monarchy) ဟုခေါ်သည်။ ဘုရင်များသည်တိုင်းပြည်ကို ဘဝတစ်သက်တာ သို့မဟုတ် တစ်စုံတစ်ယောက်က ထီးနန်းကိုလာရောက်ဖြုတ်ချသည်အထိအုပ်ချုပ်သည်။ 

က‌လေးငယ်တစ်ဦးကို ဘုရင်အဖြစ်မြှောက်တင်ပါက regent ခေါ် ကြားခံလူတစ်ဦးက ထိုကလေးငယ်လူကြီးဖြစ်သည်အထိ အုပ်ချုပ်ပေးရသည်။ ဘုရင်ကို စည်းမျဉ်းခံဘုရင် (constitutional monarch) နှင့် ပကတိဘုရင် (absolute monarch) ဟူ၍ခွဲခြားနိုင်သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ: အုပ်ချုပ်ရေး
ကဏ္ဍ: နိုင်ငံရေး
ရုပ်ပုံမှ စာသားသို့ ပြောင်းလဲပေးနိုင်သောစနစ် (OCR)

## ရုပ်ပုံမှ စာသားသို့ ပြောင်းလဲပေးနိုင်သောစနစ် မိတ်ဆက် 
## ရုပ်ပုံမှ စာသားသို့ ပြောင်းလဲပေးနိုင်သောစနစ်ဆိုတာဘာလဲ 
## ရုပ်ပုံမှ စာသားသို့ ပြောင်းလဲပေးနိုင်သောစနစ် (OCR) ၏ အကျိုးကျေးဇူးများ 
## ရုပ်ပုံမှ စာသားသို့ ပြောင်းလဲပေးနိုင်သောစနစ်ကို အကောင်အထည်ဖော်နိုင်သည့် နည်းလမ်းများ 
## မြန်မာနိုင်ငံတွင် လက်ရှိအကောင်အထည်ဖော်နေသည့် အခြေအနေများ 
## အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများနှင့်နှိုင်းယှဉ်ချက်များ 
## ကျမ်းကိုး
ထိုင်ဝမ်ဆိုင်ရာ အမေရိကန်ဌာန

**ထိုင်ဝမ်ဆိုင်ရာ အမေရိကန်ဌာန** (The American Institute in Taiwan, AIT) သည် ထိုင်ဝမ်ရှိ အမေရိကန်၏ အကျိုးအမြတ်များအတွက် အကျိုးဆောင်ပေးနိုင်ရန် ထိုင်ဝမ်ဆက်ဆံရေးအက်ဥပဒေ (Taiwan Relations Act) အရ အမေရိကန် အစိုးရက ဦးစီးထူထောင်ထားသည့် ဌာနတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ အမေရိကန် ပြည်ထောင်စုသည် ၁၉၇၉ ခုနှစ်တွင် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံနှင့် သံတမန်ဆက်ဆံရေး တည်ဆောက်ချိန်တွင် တရုတ်၏ တောင်းဆိုချက်အရ တရုတ်တစ်ပြည်ထောင် မူဝါဒအား အသိအမှတ် ပြုရသောကြောင့် တရုတ်သမ္မတနိုင်ငံ (ထိုင်ဝမ်) နှင့် တရားဝင်ဆက်ဆံရေး ဖြတ်တောက်ခဲ့သည်။ 

ထို့နောက်တွင် ထိုင်ဝမ်နှင့် အမေရိကန်အကြား တရားဝင်မဟုတ်သည့် ဆက်ဆံရေးကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ရန် အမေရိကန် ကွန်ကရက်က ထိုင်ဝမ်ဆက်ဆံရေးအက်ဥပဒေကို အတည်ပြုခဲ့သည်။  ၁၉၇၉ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန် သမ္မတ ဂျင်မီ ကာတာက ယင်းအက်ဥပဒေကို လက်မှတ်ရေးထိုးကာ အသက်ဝင်စေခဲ့သည်။ 

ထိုင်ဝမ်ဆိုင်ရာ အမေရိကန်ဌာနသည် လက်တွေ့တွင်မူ ထိုင်ဝမ်ဆိုင်ရာ အမေရိကန်သံရုံးအလား ဗီဇာထုတ်ပေးခြင်း စသည့် သံရုံးလုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်ပေးသည်။ ယင်းဌာနဝန်ထမ်းများသည်လည်း ထိုင်ဝမ်တွင် အခြားနိုင်ငံမှ သံအမတ်များနည်းတူ အထူးအခွင့်အရေးများ ခံစားခွင့်ရှိသည်။ 

အလားတူပင် ထိုင်ဝမ်ဘက်မှလည်း အမေရိကန်တွင် ထိုင်ပေ စီးပွားရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ကိုယ်စားလှယ်ရုံး ဖွင့်လှစ်ထားရှိသည်။

## ကိုးကား
တိုဘက်စကို အချဉ်ရည်

တိုဘက်စကို အချဉ်ရည်သည် အမေရိကန်အခြေစိုက် သည့် McIlhenny ကုမ္ပဏီမှ ထုတ်လုပ် ငရုတ်ချဉ်ရည်များမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။ တိုက်ဘက်စကိုအချဉ်ရည်ကို တိုက်ဘက်စကို ငရုတ်သီးတောင့်၊ ရှာလကာရည် နှင့် ဆားတို့်အား ဝက်သစ်ချဖြူသားဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော စည်ပိုင်းအတွင်း သုံးနှစ်သက်တမ်းထိအောင် နှစ်ချို့ထားစေခြင်းဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည်။ ၎င်းသည် ပူသည့် စပ်သည့်အရသာရှိသည်။ McIlhenny  ကုမ္ပဏီသည် မျိုးဆက် ၅ ဆက်မြောက် မိသားစု စီးပွားရေးထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။ ထို့ပြင်  ၁၄၅ ဦးသော အစုစပ်ဝင်သူများသည် သက်ရှိမိသားစုဝင်များမှ ပေးသော စတော့ဈေးကွက်များကို အမွေခံထားကြသည်။ 

## သမိုင်း
တိုဘက်စကို အချဉ်ကို Edmund McIlhenny ဆိုသူမှ ၁၈၆၈ ခုနှစ်တွင် တီထွင်ခဲ့သည်။ ၎င်းပုဂ္ဂိုလ်အား မာရီလန့်တွင် မွေးဖွားခဲ့ပြီး ယခင်ကဘဏ်ပိုင်ရှင် တစ်ဦးဖြစ်၍ ၁၈၄၀ ခန့် လူဝီရှိနသို့ ပြောင်းရွှေ့လာခဲ့သည်။ ခလုံးပုလင်းများအား အသုံးပြု၍ ၎င်း၏ အချဉ်ရည်ကို မိသားစု၊ ဆွေမျိုး၊ မိတ်ဆွေများအား ဖြန့်ဝေခဲ့သည်။ ၁၈၆၈ ခုနှစ်တွင် နယူးအော်လန် ပုလင်းစက်ရုံများမှ ခလုံးပုလင်းပေါင်း ၁ ထောင့်ခန့် မှာယူ၍ ၎င်း၏ အချဉ်ရည်အား စတင် ရောင်းချဖြန့်ဖြူးခဲ့သည်။ ၎င်းဖြစ်စဉ်သည် ပထမဆုံးသော စီးပွားဖြစ် အချဉ်ရည် ဖြန့်ချိရေးလုပ်ငန်း တစ်ခုဖြစ်ခဲ့သည်။ ၁၈၉၀ ခုနှစ်တွင် Edmund McIlhenny သေဆုံးခဲ့သည်။ သို့သော် ၎င်း၏ အကြီးဆုံးသား ဂျွန် အဗာရီ မက်ခယ်ဟန်နီသည် McIlhenny အချဉ်ရည်အား အောင်မြင်စေခဲ့ပြန်သည်။  ထိုသူသည် မက်ခယ်ဟန်နီအား တိုးချဲ့ခဲ့ပြီး ခေတ်သစ် စီးပွားရေးပုံစံသို့ ပြောင်းလဲပေးခဲ့သည်။ သို့သော နှစ်အနည်းငယ်ကြားပြီးနောက် သီအိုဒေါ ရိုးစီဗတ်၏ ရောဂ်ရိုက်ဒါ စစ်မြင်းတပ်နှင့် ဆက်သွယ်ရန် စွန့်လွတ်ခဲ့သည်။ 
ဂျွန် ထွက်ခွာခဲ့ပြီးနောက် ၎င်း၏ ညီဖြစ်သူ အဒ်ဝက် အဗာရီ မက်ခယ်ဟန်နီသည် အာတိတ် ဒေသ စွန့်စားမှုများမှ ပြန်လာခဲ့ပြီး  ၁၈၉၈ ခုနှစ်တွင် ကုမ္ပဏီအား ထိန်းချုပ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်မှာ ၎င်းသေဆုံးသည့် ၁၁၉၄၉ ခုနှစ်တိုင် ဖြစ်သည်။ သူအစ်ကိုခဲ့သို့ပင် ကုမ္ပဏီအား တိုးချဲ့ခြင်း၊ ခေတ်မှီစေခြင်းများပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဝေါ်လတာ အက်စ်. မက်ခယ်ဟန်နီမှာလည်း အမေရိကန် မရိန်းတပ်မှ ပြန်လာပြီး ကုမ္ပဏီကို ထပ်မံထိန်းသိမ်းခဲ့သည်မှာ ၎င်းသေဆုံးသည့် ၁၉၈၅ ခုနှစ်တိုင်အောင် ဖြစ်သည်။ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ ဦးစည်းသည့် မက်ခယ်ဟန်နီလူကြီးများ အဆက်ဆက်တွင် ပလဲ စီ.ပီ. မက်ခယ်ဟန်နီ သည် ၆ ဆက်မြောက် ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
ရှယ်ရီ ခရိုး

**ရှယ်ရီ ခရိုး** (Sheryl Crow) (၁၉၆၂ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၁ ရက်နေ့ဖွား) သည် အမေရိကန် တေးရေးတေးဆို အဆိုတော် တစ်ဦးဖြစ်သကဲ့သို့ သရုပ်ဆောင် တစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။ သူမဖန်တီးသည့် တေးသီချင်း လက်ရာများတွင် ရော့ခ်၊ ပေါ့ပ်၊ ကန်းထရီး (ကျေးလက်)၊ ဟစ်ဟော့ပ် စသည့် ဂီတဟန်များ ပေါင်းစပ်ပါဝင်သည်။ သူမသည် ဂီတလောကမှ အထင်ကရ ဂရမ်မီဆုကြီး ၉ ဆုကို ဆွတ်ခူးနိုင်ခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ 

ရှယ်ရီ ခရိုးသည် ရိုးရင်းစတုန်း (Rolling Stones) အဖွဲ့နှင့် သီဆိုခဲ့ဖူးသည့်အပြင် ကမ္ဘာကျော်အဆိုတော်များ ဖြစ်ကြသည့် မိုက်ကယ်ဂျက်ဆင် (Michael Jackson)၊ အဲရစ်ခ် ကလက်ပ်တန် (Eric Clapton)၊ စတင်း (Sting) တို့နှင့်အတူ စုံတွဲသီချင်းများ၊ တီနာ တာနာ (Tina Turner)၊ ဒန် ဟင်လေ (Don Henley) နှင့် Belinda Carlisle တို့၏ နောက်ခံ ဗိုကယ် (vocal) အဖြစ် တွဲဖက်သီဆိုခဲ့ဖူးသူဖြစ်သည်။ သူမသည် တေးအယ်လ်ဘမ် ၇ ခု ထုတ်ဝေခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ နောက်ဆုံး အယ်လ်ဘမ် ‘100 Miles from Memphis’ ကို ၂၀၁၀ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၂၀ ရက်နေ့တွင် ဖြန့်ချိခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ပင်နီဆီလင်

**ပင်နီဆီလင်** (Penicillin) သည် ဘက်တီးရီးယား ကူးစက်မှုကြောင့် ဖြစ်ပွားသည့် ရောဂါများကို ကုသသည့် ပဋိဇီဝ ဆေး တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ပင်နီဆီလင်ကို စကော့တစ်ရှ် လူမျိုး သိပ္ပံပညာရှင် အလက်ဇန္ဒား ဖလင်းမင်း က ၁၉၂၈ ခုနှစ်တွင် တွေ့ရှိခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ၁၉၄၀ ပြည့်နှစ် နောက်ပိုင်းမှသာ စီးပွားဖြစ် ထုတ်လုပ်လာသည်။ ပင်နီဆီလင်ကို ဆစ်ဖလစ်ရောဂါ၊ အာသီးရောင်ရောဂါ၊ ဦးနှောက်အမြှေးရောင်ရောဂါ၊ နမိုးနီးယားခေါ် အဆုတ်ရောင်ရောဂါနှင့် အခြားရောဂါများကို ကုသရာတွင် အသုံးပြုလေ့ရှိသည်။ ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ် ကာလအတွင်း အသုံးများခဲ့သည်။ 

Alexander Fleming က ဓာတ်ခွဲခန်းအတွင်းရှိ ဘက်တီးရီးယား မွှေးမြူသည့် petri dish ထဲတွင် မှိုတက်နေကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့သည်။ မှိုတက်သည့်နေရာတွင် ဘက်တီးရီးယားများ ကြီးထွားခြင်း မရှိကြောင်းတွေ့ရှိရာမှ ထိုဖမ်းဂတ်စ်မှို (Fungus) များသည် ပိုးမွှားများကို သေစေကြောင်း စမ်းသပ်တွေ့ရှိခဲ့သည်။ ဩစတြေးလျသား သိပ္ပံပညာရှင် Howard Walter Florey က ပင်နီဆီလင်မှိုများကို ဆေးဝါးအဖြစ် ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။

အချို့လူများမှာ ပင်နီဆီလင်နှင့် မတည့်ကြပေ။ ထိုလူများ ပင်နီဆီလင်ထိုးမိလျှင် အရေပြား၌ မိတ်ကဲ့သို့ အနီကွက်များ ထခြင်း၊ အော့ချင်အန်ချင်ခြင်း၊ ဝမ်းလျှောခြင်းများ ဖြစ်တတ်သည်။ ပိုဆိုးလျှင် ကိုယ်ပူခြင်း၊ အော့အန်ခြင်း သို့မဟုတ် အလွန်အမင်း ယားယံခြင်းတို့ ဖြစ်လေ့ရှိသည်။ 

ပင်နီဆီလင်မှာ အာနိသင်ထက်သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် ပင်နီဆီလင်ကို လက်လွတ်စပယ် အသုံးပြုလာသောကြောင့် ရောဂါအချို့မှာ ဆေးမတိုးသည့် လက္ခာများ ရှိလာသည်။

## ကိုးကား
စာပေစိစစ်နှင့် မှတ်ပုံတင်ဌာနခွဲ

မြန်မာနိုင်ငံ **စာပေစိစစ်နှင့် မှတ်ပုံတင်ဌာနခွဲ**သည် ပြန်ကြားရေး ဝန်ကြီးဌာန လက်အောက်တွင်ရှိပြီး အမှတ်(၄)၊ ဝင်္ကပါလမ်း၊ ဗဟန်း၊ ရန်ကုန်တွင် ရှိသည်။ ၂၀၁၃ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် စာပေစိစစ်နှင့် မှတ်ပုံတင်ဌာနခွဲကို ဖျက်သိမ်းကြောင်း နိုင်ငံပိုင်သတင်းစာများမှ ကြေညာခဲ့သည်။

## သမိုင်း
၁၉၆၂ ခုနှစ် တွင် ဦးနေဝင်း ဦးဆောင်သည့် တော်လှန်ရေး ကောင်စီ အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ပါလီမန်ခေတ်က ခွင့်ပြုခဲ့သည့် ပုံနှိပ်မီဒီယာ လွတ်လပ်ခွင့်များ ရုပ်သိမ်းခံရပြီး ပုံနှိပ်သူများနှင့် ထုတ်ဝေသူများ မှတ်ပုံတင်နည်းဥပဒေကို ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ သတင်းစာများ၊ စာစောင်များနှင့် လုံးချင်း စာအုပ်များအားလုံး ထုတ်ဝေခြင်း မပြုမီ စာပေစိစစ်ရေး ဌာနသို့ ကြိုတင်တင်ပြရပြီး ထိုသို့တင်ပြခြင်း မပြုဘဲ ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့လျင် ထုတ်ဝေသူသာမက ပုံနှိပ်သူများပါ ဖမ်းဆီးပြီး Press Act ဟုခေါ်ဆိုသည့် အထက်ပါ ၁၉၆၂ ခုနှစ် ပုံနှိပ်သူများနှင့် ထုတ်ဝေသူများ မှတ်ပုံတင်နည်းဥပဒေအရ အပြစ်ပေးသည်။

## ဖွဲ့စည်းပုံ
ညွှန်ကြားရေးမှူးများမှာ ၁၉၈၈ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၁ ထိ ဗိုလ်မှူးမောင်ဝင်း၊ ဗိုလ်မှူးတင်စိုး၊ ဗိုလ်မှူးအေးထွန်းနှင့် ဗိုလ်မှူးတင့်ဆွေတို့ဖြစ်သည်။ စာဖတ်မှူး၊ ဦးစီးအရာရှိ၊ လက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူး၊ ညွှန်ကြားရေးမှူး၊ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်၊ ဒုတိယပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး၊ ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး တို့ကို အဆင့်ဆင့် ဖြတ်သန်းပြီး အတည်ပြုချက်ရမှ စာတစ်အုပ်ကို ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေခွင့် ရှိသည်။

## မူဝါဒ အပြောင်းအလဲ
၂၀၀၁ ဇွန် တွင် ဂျာနယ် နှင့် မဂ္ဂဇင်း ၁၇၈ စောင်အကျုံးဝင်သည့် တင်ပြီးမှ ထုတ်သည့်စနစ်အစား ထုတ်ပြီးမှ တင်သည့်စနစ်ဖြင့် ပြောင်းလဲခွင့်ပြုလိုက်သည်။ ၁၉၆၂ ခု တော်လှန်ရေးကောင်စီ အစိုးရက ရေးဆွဲပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည့် ပုံနှိပ်သူများနှင့် ထုတ်ဝေသူများ အက်ဥပဒေမှာမူ အသက်ဝင်ဆဲဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
အိုင်းပက် ၂ (ကွန်ပျူတာ)

**အိုင်းပက် ၂** (iPad 2) သည် အက်ပဲလ် (Apple) မှ တီထွင်ရောင်းချသည့် tablet ကွန်ပျူတာ တစ်မျိုးဖြစ်ပြီး အိုင်းပက် (iPad) ၏ ဒုတိယမျိုးဆက်ဖြစ်သည်။ အဓိကအားဖြင့် အီးဘွတ်ခ် (e-book)၊ ဂျာနယ်၊ မဂ္ဂဇင်း၊ အင်တာနက် စာမျက်နှာများ ဖတ်ရှုရန်၊ ရုပ်ရှင် ကြည့်ရန်၊ တေးဂီတနားထောင်ရန်၊ ဂိမ်းကစားရန် စသည့် ရုပ်သံ မီဒီယာ (audio-visual media) အတွက် တီထွင်ထားသည့် platform ဖြစ်သည်။ ၁၀ နာရီကြာခံသည့် ဘက်ထရီပါရှိပြီး video calling အတွက် မျက်နှာပြင် နှစ်ဘက်စလုံးတွင် ကင်မရာတပ်ဆင် ထားသည်။ 

## ကိုးကား
ကျော်သန်းမြင့်(ဗန်းမော်)

စာရေးဆရာကျော်သန်းမြင့် (အမည်ရင်း ကျော်သန်းမြင့်) (၁၈ အောက်တိုဘာ ၁၉၄၆ - ၃၁ မေ ၂၀၁၁) ဗန်မော်ဇာတိဖြစ်၍ အဖ ဦးချို အမိဒေါစိန်တို့၏အကြီးဆုံးသားဖြစ်ကာ မွေးချင်းလေးဦးရှိသည်။ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ဝိဇ္ဇာဘွဲကို ပြင်ပမှ ဖြေဆိုရရှိခဲ့သည်။

၁၉၆၅ တံခွန်ဂျာနယ်တွင်ရေးသားသောကဗျာများမှတဆင့် စာပေနယ်ထဲ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၄ တွင်ဗန်းမော်မြို့နယ် သမဝါယမဦးစီးဌာန ဒုတိယဦးစီးမှူးရာထူးဖြင့် အငြိမ်းစားယူသည်။ ၂၀၀၂ မှ ၂၀၁၀ ထိ သရဖူမဂ္ဂဇင်းအယ်ဒီတာအဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

## ရရှိခဲ့သောဆုများ 
# ထွန်းဖောင်ဒေးရှင်းဆု (မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ငွေကြယ်ပွင့်တို့၏ ရုပ်ပုံလွှာများ)

## ရေးသားခဲ့သော စာအုပ်များ 
# ဗန်းမော်မြို့ ရွှေကျီးနာဘုရား သမိုင်း (၁၉၉၄)
# သမိုင်းဖြစ်စဉ်ထဲက မင်းဆွေမင်းမျိုးတို့၏ ရုပ်ပုံလွှာများ
# စာပေအနုပညာရှင်များ
# ဗန်မော်မြို့မှ ပေါ်ထွန်းခဲ့သည့် ကျွန်းဆွယ်အားကစား ချန်ပီယံများ
# တစေ့တစောင်း ပုံရိပ်များ

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ကရီနာ ကပူး (ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်)

ကရီနာကပူးသည် အိန္ဒိယ ဘောလီးဝုဒ်ရုပ်ရှင်လောကမှ အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ကရီနာကပူးကို ၁၉၈၀ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၂၁ ရက်နေ့တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ မွမ်ဘိုင်းမြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ ကရီနာကပူး ၏ မျိုးရိုးသည် ရုပ်ရှင်မျိုးရိုးဖြစ်သည်။ ကပူးမိသားစု၏ အဆိုအရ ကရီနာ ဆိုသည့် ရှေ့ဆက်အမည်မှာ မိခင် ဘာဘီတာသည် သူ၏ ကိုယ်ဝန်ကို လွယ်ထားရစဉ်က အန်နာကရီနာ အမည်ရှိစာအုပ်ကို ဖတ်နေ သောကြောင့် ကရီနာကပူး ဟု ခေါ်ဆိုရခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။

ကရီနာကပူးသည် ထင်ရှားသော အိန္ဒိယသရုပ်ဆောင် တစ်ဦးဖြစ်သူ ဆာအိဖ့် အလီခန်းနှင့် ၂၀၁၂ခုနှစ်တွင် လက်ထပ်ခဲ့သည်။

=ကပူးရုပ်ရှင်မိသားစု=
ကရီနာကပူး၏ ဖခင်မှာ မင်းသားကြီး ရန်ဒီဟာကပူးဖြစ်ပြီး မိခင်မှာ ဘာဘီတာဖြစ်သည်။ ကရီနာကပူး၏ အစ်မတစ်ဦးမှာ ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး အမည်မှာ ကာအစ်စ်မာကပူးဖြစ်သည်။ အဖိုးဖြစ်သူမှာ ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်၊ ဒါရိုက်တာ ရာဂျီကပူးဖြစ်သည်။ ဘိုးအေဖြစ်သူမှာလည်း မင်းသားကြီး ဗာရာဂျီကပူးဖြစ်သည်။ ဦးလေးတော်စပ်သူသည် ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် ရီရှီကပူးဖြစ်သည်။

=ငယ်ဘဝ=
ကပူးရုပ်ရှင်မိသားစုမှ မွေးဖွားလာသည့် ကရီနာကပူးသည် ငယ်ရွယ်စဉ်အခါကပင် မီဒီယာများ၏ အာရုံစိုက်မှုကို ခံခဲ့ရသည်။ သူကိုယ်တိုင်လည်း ငယ်စဉ်ကတည်းက သရုပ်ဆောင်တစ်ဦးဖြစ်ရန် ဆန္ဒ ပြင်းပြခဲ့သည်။ သူ၏ဖခင်မှာ ပန်ချာပီအနွယ် ဖြစ်ပြီး မိခင်မှာ ဆင်းဒီအနွယ် ဖြစ်သည်။ 

=ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် ဘဝအစ=
၂၀⁠၀၀ ပြည့်နှစ်တွင် စစ်နောက်ခံဇာတ်ကားဖြစ်သော Refugee ဆိုသည့် ရုပ်ရှင်ကားကို စတင်ရိုက်ကူးခဲ့ပြီး အကောင်းဆုံးမျက်နှာသစ် အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင်ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။ 

၂၀⁠၀၁ ခုနှစ်တွင် Kabhi Khushi Kabhie Gham ဇာတ်ကားသည် အိန္ဒိယ၏ ဝင်ေငွအကောင်းဆုံး ဇာတ်ကားတစ်ခုဖြစ်သကဲ့သို့ သူ့အတွက်လည်း ပြည်ပ ဈေးကွက်တွင် စီးပွားရေးအရ အအောင်မြင်ဆုံး ဇာတ်ကားတစ်ကားဖြစ်ခဲ့သည်။
ယင်းနှစ်မှာပင် အိန္ဒိယသမိုင်းတွင် အလွန်ထင်ရှားသော ဧကရာဇ်တစ်ပါး ဖြစ်သည့် အာသောကမင်းအကြောင်း ရိုက်ကူးထားသော အာသောကဇာတ်ကား (Asoka) တွင်လည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။ ယင်းဇာတ်ကားတွင် အာသောကအဖြစ် ရှရွတ်ခန်းက သရုပ်ဆောင်ပြီး ကရီနာကပူးက ကလိင်္ဂတိုင်း သူ မင်းသမီးတစ်ပါးအဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

၂၀ဝ၈ခုနှစ်တွင် ယရ့်ရရှ့်ဖလင် နှင့် ဝေါ့လ်ဒစ္စနေးရုပ်ရှင်တို့ ပူးပေါင်းထုတ် လုပ် သည့် ကာတွန်းရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဖြစ်သော လမ်းနံဘေးက ရိုမီယို (Roadside Romeo) အမည်ရှိ ဇာတ်ကားတွင် ခင်ပွန်းဖြစ်သူ ဆာအိဖ့် အလီခန်းနှင့်အတူ အသံ သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

=ရိုက်ကူးခဲ့သော ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ=
၂၀⁠၀၀ ပြည့်နှစ် Refugee

၂၀⁠၀၁ ခုနှစ် Kabhi Khushi Kabhie Gham

၂၀⁠၀၁ ခုနှစ် Asoka

၂၀⁠၀၃ ခုနှစ် Chameli

၂၀⁠၀၄ ခုနှစ် Dev

၂၀⁠၀၆ ခုနှစ် Omkara

၂၀⁠၀၇ ခုနှစ် Jab We Met

၂၀ဝ၈ခုနှစ်  Roadside Romeo

၂၀၀၉ ခုနှစ် 3 Idiots

၂၀၁၀ ခုနှစ် We are family

၂၀၁၀ ခုနှစ် Bodyguard

=ကိုးကား=
ဇွန်လ ၅ ရက်နေ့ထုတ် ကြေးမုံသတင်းစာရှိ စာ-၇ မှ အေဝမ်းစိုး၏ ညို့ဓာတ်ပြင်းလွန်းသော ဘောလိဝုဒ်မင်းသမီး ကရီနာကပူး၏ ဘဝဇာတ်ကြောင်း
အလက်ဇန္ဒား ဖလင်းမင်း

ပင်နီဆီလင်ဆေးကို တွေ့ရှိခဲ့သူ ဒေါက်တာ **အလက်ဇန္ဒား ဖလင်းမင်း** (Alexander Fleming) ကို ၁၈၈၁ ခုနှစ်က စကော့တလန်ပြည်နယ် ကော့ဒ်ဖီလ်မြို့၌ ဖွားမြင့်ခဲ့သည်။ လန်ဒန်မြို့ စိန့်မေရီ ဆေးကျောင်းမှ ဘွဲ့ရပြီး ဖလင်းမင်းသည် ဆေးဝါး သုတေသန လုပ်ငန်းများကို ဇောက်ချလုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ 

ပထမ ကမ္ဘာစစ်ကြီးတွင် စစ်ဆရာဝန်အဖြစ် ထမ်းဆောင်စဉ် ဒဏ်ရာများကို လေ့လာရာ၌ ရောဂါကာကွယ်ဆေးကြောင့် မိုက်ခရုတ်ပိုးများထက်ပိုပြီး ကိုယ်ခန္ဓာဆဲလ်များမှာ ထိခိုက်မှု ပိုမိုဖြစ်ပွားကြောင်း သတိပြုမိလာသည်။ ဤနေရာတွင် လူသား၏ ဆဲလ်များကို မထိခိုက်စေဘဲ ဘက်တီးရီးယားကို ချေမှုန်းနိုင်မည့် ဆေးဝါးများ တီထွင်ရန် လိုအပ်ကြောင်း သိလာသည်။

စစ်ပြီးကာလ စိန့်မေရီဆေးရုံသို့ ဒေါက်တာဖလင်းမင်း ပြန်လာပြီး သုတေသန ပြုလုပ်သောအခါ လိုင်ဆိုဇုန်းခေါ် ပစ္စည်းတစ်မျိုးကို တွေ့ရှိသည်။ လိုင်ဆိုဇုန်းမှာ လူ့ခန္ဓာမှ ထွက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ ယင်းသည် လူ့ဆဲလ်ကို အန္တရာယ် မဖြစ်ပေ။ မိုက်ခရုတ်များကို ၎င်းက နှိမ်နင်းပေးနိုင်သော်လည်း လူကို အန္တရာယ်ပြုစေသည့် ပိုးမွှားများကိုမူ မနှိမ်နင်းနိုင်ခဲ့ပေ။

## ပင်နယ်စီလင်ရှာဖွေတွေ့ရှိပုံ
၁၉၂၈ ခုနှစ်တွင် ဓာတ်ခွဲခန်းမှ စတက်ဖိုင်လို ကော့ကပ်စ် ဘက်တီးရီးယားကို လေတွင်ကြာကြာထားသောအခါ မှိုတက်လာသည်ကို တွေ့ရသည်။ ယင်းမှို၏ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ စတက်ဖိုင်လို ကော့ကပ်စ် ဘက်တီးရီးယားတို့် ပျက်စီးသွားရပုံကိုလည်း တွေ့ရှိရသည်။ ဤတွင်မှိုသည် ဘက်တီးရီးယားကို သေစေနိုင်သည့် အဆိပ်အတောက် တစ်မျိုးဖြစ်ရမည်ဟု သူက ကောက်ချက်ချသည်။ မကြာမီတွင် လူကိုဒုက္ခပေးသည့် အခြားဘက်တီးရီးယားများ ကြီးထွားမှုကိုလည်း အလားတူ ဝတ္ထုပစ္စည်းမျိုးက ဟန့်တားပေးပုံကိုလည်း သူပြသနိုင်ခဲ့သည်။

ဤပစ္စည်းကို ပင်နီဆီလီယံ နိုတေတန်မှိုမှ ရသည့်အတွက် ပင်နီဆီလင်ဟု သူက မှည့်ခေါ်ခဲ့သည်။ ယင်းမှာ လူနှင့် သတ္တဝါများအတွက် အဆိပ်အတောက် မဖြစ်စေပါ။

ဒေါက်တာဖလင်းမင်းက ၎င်း၏ တွေ့ရှိချက်များကို ၁၉၂၉ ခုနှစ်တွင် ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေသည်။ ဆေးသိပ္ပံလောကတွင် အလွန်အရေးပါမည်ဟု တင်ပြသည်။ သို့သော် ပင်နီဆီလင် အသန့်လုပ်နည်းကို သူကိုယ်တိုင် မတွေ့ခဲ့သေးပေ။ ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ် နောက်ပိုင်း ဗြိတိန်အမျိုးသား ဆေးဝါးသုတေသီများ ဖြစ်ကြသည့် ဟောင်းဝါ့ ဝေါ်လတာ ဖလိုရီ (Howard Walter Florey) နှင့် အန့် ဗိုးရစ် ချိန်း (Ernst Boris Chain) တို့က ဒေါက်တာဖလင်းမင်း၏ နည်းအရ ပင်နီဆီလင်ကို သန့်စင်စမ်းသပ်သောအခါ ပထမတွင် တိရစ္ဆာန်များကို စမ်းသပ်အောင်မြင်ကြောင်း တွေ့ရသည်။

## ဘဝနိဂုံး
၁၉၄၁ ခုနှစ်တွင် ပင်နီဆီလင်ကို လူများနှင့် ပတ်သက်စမ်းသပ်သည်။ အောင်မြင်၍ ၁၉၄၅ ခုနှစ် စစ်ပြီးသောအခါ ပင်နီဆီလင်ကို ကမ္ဘာနှင့်အဝန်း အသုံးပြုလာသည်။ လူကို အန္တရာယ်ပေးသည့် မိုက်ခရိုအော်ဂဲနစ်ဇင် (micro organism) ရောဂါပိုးမွှားကြီးများကို ပင်နီဆီလင်က လူကို အန္တရာယ်ပေးသည့် မိုက်ခရိုအော်ဂဲနစ်ဇင် ရောဂါပိုးမွှားကြီးများကို ပင်နီဆီလင်က လုံးဝနှိမ်နင်းပေးသည်။ ဒေါက်တာဖလင်းမင်းမှာ ၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:နိုင်ငံတကာ ဆေးပညာရှင်များ
ကဏ္ဍ:စကော့ တီထွင်သူများ
ယာဟူး

**ယာဟူး!** (Yahoo!) သည် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု ကယ်လီဖိုးနီးယားပြည်နယ် ဆန်တာ ကလာရာ (Santa Clara) တွင် ထူထောင်ခဲ့သည့် အင်တာနက် ရှာဖွေရေး ကော်ပိုရေးရှင်း တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဗဟိုဌာနချုပ်မှာ ဆန်းနီးဗေး (Sunnyvale) တွင် တည်ရှိသည်။ Yahoo! အား ဝက်ဘ်ဆိုက် ပေါ်တယ်၊ ရှာဖွေရေး အင်ဂျင် အဖြစ် လူသိများပြီး အမေရိကန်၌ လူသုံးအများဆုံး ဝက်ဘ်ဆိုက် တစ်ခုဖြစ်သည်။ Yahoo! ကို ဂျယ်ရီ ယန်း (Jerry Yang) နှင့် ဒေးဗစ် ဖီလို (David Filo) တို့က ၁၉၉၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် ထူထောင်ခဲ့ပြီး ၁၉၉၅ ခုနှစ် မတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် ကော်ပိုရေးရှင်းအဖြစ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။

## ကိုးကား
အောင်မြတ်ဌေး

## ငယ်ဘ၀ 
အောင်မြတ်ဌေးကို ၁၉၇၃ ဒီဇင်ဘာလတွင် မန္တလေး၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ပန်းချီပညာကို ပန်းချီ၊ ပန်းပုကျောင်း (မန္တလေး) ၁၉၉၃ ခုနှစ်နှင့် ပန်းပုပညာကို ယဉ်ကျေးမှုတက္ကသိုလ်(ရန်ကုန်)(ယခု အမျိုးသားယဉ်ကျေးမှုနှင့်အနုပညာတက္ကသိုလ် ရန်ကုန်) ၁၉၉၈ တို့တွင် သင်ကြားခဲ့သည်။ ၁၉၉၉ မှ ၂၀၀၁ ထိနည်းပြအဖြစ် ပုံဆွဲပညာဘာသာရပ်ကို သင်ကြားခဲ့သည်။

## တစ်ကိုယ်တော်ပြပွဲများ 
# ၁၉၉၇ မေလ - ပထမဆုံးတစ်ကိုယ်တော်ပြပွဲ "Born in Myanmar"  လောကနတ်ပန်းချီပြခန်း၊ ရန်ကုန်။
# ၂၀၀၀ ဇွန်လ - "Painting 41" ရေဆေးတစ်ကိုယ်တော်ပြပွဲ။
# ၂၀၀၁ ဩဂုတ်လ - "Irregular Nights" ယုဒသန်ခန်းမ၊ ရန်ကုန်။
# ၂၀၀၃ မတ်လ - "Enchanting Dreams" အခရစ်လစ်နှင့်ဆီဆေးပန်းချီ၊ အဇဋာပန်းချီပြခန်း၊ ရန်ကုန်။
# ၂၀၀၈ ဩဂုတ်လ ၁၀ မှ ၁၇ - "Transparent Hearts" တစ်ကိုယ်တော်တပ်ဆင်မှုအနုပညာပြပွဲ။ 

## ကိုးကား
မြန်မာတိုင်း(မ်)

ရှိ **မြန်မာတိုင်း(မ်)** ရုံးဌာနချုပ်]]
**မြန်မာတိုင်း(မ်)** (အင်္ဂလိပ်: *The Myanmar Times*) သည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် မြန်မာဘာသာနှင့် အင်္ဂလိပ်ဘာသာ နှစ်ဘာသာဖြင့် ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေသည့် အပတ်စဉ်ဂျာနယ်တစ်စောင် ဖြစ်သည်။ မြန်မာဘာသာဖြင့် မျက်နှာ ၆၈ မျက်နှာပါ ဂျာနယ်ကို သောကြာနေ့တွင် ထုတ်ဝေပြီး အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် မျက်နှာ ၄၀ မျက်နှာပါ ဂျာနယ်ကို တနင်္လာနေ့တွင် ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေသည်။

မြန်မာတိုင်း(မ်)သည် အပတ်စဥ် ဂျာနယ်များအပြင် ၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ဇန်နဝါရီ ၁၂ရက်တွင် မြန်မာဘာသာဖြင့် နေ့စဥ်သတင်းစာကိုပါ ထုတ်ဝေခဲ့သည်။

## တည်ထောင်ခြင်း 
မြန်မာတိုင်း(မ်)ကို ဩစတြေးလျနိုင်ငံသား ရော့စ် ဒန်ကလေ (Ross Dunkley) နှင့် တပ်မတော် ထောက်လှမ်းရေးမှ ဗိုလ်မှူးချုပ်သိန်းဆွေ၏သား ဦးဆန်နီဆွေတို့က ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်တွင် တည်ထောင်ခဲ့သည်။ Myanmar Consolidated Media Co. Ltd. (MCM) ပိုင်ဆိုင်သည့် မြန်မာတိုင်း(မ်)သည် လက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံတွင် နိုင်ငံခြားသား ရင်းနှီးမြှုပ်နှံခွင့်ပြုထားသည့် တစ်ဦးတည်းသော ဂျာနယ်ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း Myanmar Consolidated Media ရှယ်ယာ၏ နိုင်ငံခြား ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုမှာ ၄၉ % သာရှိပြီး ကျန် ၅၁ % မှာ ပြည်တွင်းရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုဖြစ်သည်။ ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် ဦးဆန်နီဆွေအဖမ်းခံရပြီးနောက် ပြည်တွင်းရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု ၅၁ % ကို မီဒီယာလုပ်ငန်းရှင် ဒေါက်တာ တင်ထွန်းဦးမှ ဆက်ခံခဲ့သည်။

၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင် ဝါရင့်အဖျော်ယမကာလုပ်ငန်းရှင်ဖြစ်သော ဦးသိန်းထွန်း က  သတင်းစာတိုက်ကို ဝယ်ယူခဲ့သည်။ ထိုသို့ ဝယ်ယူရာတွင် စွယ်စုံမီဒီယာဂရုပိုင်ရှင်ဖြစ်သော ဒေါက်တာတင်ထွန်းဦးနှင့် သတင်းစာတည်ထောင်သူတစ်ဦးဖြစ်သော ရော့စ်ဒန်ကလေတို့ ပိုင်ဆိုင်ထားသည့် ရှယ်ယာများအားလုံးကို ဝယ်ယူခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ထို့နောက် ဦးသိန်းထွန်းသည် သတင်းစာ၏ တစ်ဦးတည်းပိုင်ရှင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။

## ရပ်ဆိုင်းခြင်း 
၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် သြဂုတ် ၂၂ ရက်နေ့တွင် မြန်မာတိုင်းမ်က ထုတ်ဝေနေသည့် မီဒီယာလုပ်ငန်းများအားလုံးကို ၇ ရက်ကြာ ယာယီရပ်ဆိုင်းခဲ့သည်။

ထို့နောက် ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၁ ရက်နေ့တွင် မြန်မာတိုင်းမ်နေ့စဉ် မြန်မာဘာသာ၊  တို့၏ လုပ်ငန်းလည်ပတ်မှုများကို အပြီးတိုင် ရပ်ဆိုင်းခဲ့သည်။

## ပြင်ပလင့်ခ်များ
* Official site (အင်္ဂလိပ်)
* Official site (မြန်မာ) 

## ကိုးကား
ဒပ်ဆဲလ်ဒေါ့ဖ်မြို့

ဒပ်ဆဲလ်ဒေါ့ဖ်မြို့သည် ဂျာမနီနိုင်ငံ ၏ ပြည်နယ်တစ်ခုဖြစ်သော မြောက်ဘက် ရိုင်း-ဝက်စ်ဖေးလီးယား ပြည်နယ်၏ မြို့တော် ဖြစ်ပြီး ရိုင်းယာ မက်ထရိုပိုလစ်တန် ဒေသ၏ အလယ်ဗဟိုတွင် တည်ရှိသည်။

ဒပ်ဆဲလ်ဒေါ့ဖ်သည် နိုင်ငံတကာ ငွေကြေး နှင့် စီးပွားရေးဆိုင်ရာ အချက်အချာ မြို့တစ်မြို့ဖြစ်ပြီး ဖက်ရှင် နှင့် ကုန်စည် ပြပွဲများကြောင့် ထင်ရှားသည်။ ဥရောပ မက်ဂလိုပိုလစ် အတွင်းတွင် တည်ရှိသဖြင့် ဒပ်ဆဲလ်ဒေါ့ဖ်မြို့သည် နိုင်ငံတကာ ဖော်ကျွန်း ၅၀၀ ကုမ္မဏီထဲမှ ကုမ္မဏီ ၅ ခု၏ ရုံးစိုက်ရာ မြို့ဖြစ်သည်။ ဒပ်ဆဲလ်ဒေါ့ဖ်မြို့အတွင်း တည်ရှိသော မက်ဆီဒပ်ဆဲဒေါ့ဖ် သည် ကမ္ဘာ့ အဆင့်မြင့် ကုန်စည်ပြပွဲ၏ ငါးပုံ ၁ပုံကို ကျင်းပရာ နေရာဖြစ်သည်။
ဖရန့်ဖွတ်မြို့

ဖရန့်ဖွတ် အင်န် မိုင်း (Frankfurt am Main) သို့မဟုတ် ဖရန့်ဖွတ်မြို့သည် ဂျာမနီနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်တစ်ခုဖြစ်သော ဟပ်ဆယ်လ်ပြည်နယ်၏ မြို့တော် ဖြစ်ပြီး ဂျာမနီနိုင်ငံတွင် ပဉ္စမမြောက် အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ် တွင် လူဦးရေ ၆၇၂,၀၀၀ မျှ ရှိပြီး ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် မြို့ပြဒေသတွင် နေထိုင်သူ ၂,၂၉၅,၀၀၀ မျှ ရှိသည်။ ဖရန့်ဖွတ်မြို့သည် ဖရန့်ဖွတ် ရိုင်း-မိန်း မက်ထရိုပိုလစ်တန် ဒေသ၏ အချက်အချာမြို့ဖြစ်ပြီး ထိုဒေသတွင် လူဦးရေ ၅ သန်း ၆ သိန်းမျှ ရှိကာ ဂျာမနီနိုင်ငံတွင် ဒုတိယမြောက် အကြီးဆုံးသော မက်ထရိုပိုလစ်တန် ဒေသဖြစ်သည်။

ဖရန့်ဖွတ်မြို့သည် အင်္ဂလိပ် ဘာသာဖြင့် မိုင်းမြစ်ပေါ်မှ ဖရန့်ဖွတ် ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး မိုင်းမြစ်ပေါ်ရှိ ရှေးခေတ်က ဖြတ်ကူးရာနေရာပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။
XSS

Cross-Site Scripting (XSS) သည် A Computer Security Vulnerability ဖြစ်ပြီး Web Application များတွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်ပါသည်။

၎င်းသည် အချို့ Code တွေကို Injection လုပ်ပြီး Web users များအား မိမိပေါ်စေချင်သည့် Page ကို ဖော်ပြပေးလိုက်ပါတယ်။ အချို့ Client-side scripts တွေကို အသုံးပြုသွားတာကို ဆိုလိုတာပါ။ Attackers တွေက Cross-site scripting ကို အသုံးပြုကာ Website အသုံးပြုသူတွေကို လက်ရှိ Site ထဲမှာပင် ထင်ယောင်ထင်မှား ဖြစ်သွားအောင် လုပ်ကြပါတယ်။ XSS ကို Phishing attacks တွေအတွက် အဓိကထားပြီး အသုံးပြုကြပါတယ်။ သာမန် အသုံးပြုသူဟာ တိုက်ခိုက်ခြင်းခံနေရသည့်တိုင် တိုက်ခိုက်ခံရတယ်လို့ မသိရှိရဘဲ အကုန်လုံး အဆင်ပြေနေတယ်ဟု ထင်ရပါတယ်။ XSS လို့ခေါ်တဲ့ Cross-site scripting ကိုအရင်တုန်းကတော့ CSS လို့ခေါ်ဆိုခဲ့ကြပါသည်။ ဒါပေမဲ့လူတွေက Cascading Style Sheet (CSS) နဲ့မှားယွင်းတတ်ကြလို့ 2002 ခုနှစ်မှာ Steve Champeon ဆိုသူက CSS ဆိုတဲ့အခေါ်အဝေါ်အစား XSS လို့ပြောင်းလဲခေါ်ဆိုသတ်မှတ်ကြဖို့ အကြံပြုခဲ့ရာကစပြီး Cross-site scripting ဆိုတဲ့ Attack ကို XSS လို့ပြောင်းလဲခေါ်ဆိုခဲ့ပါတယ်။

XSS ဆိုတဲ့ Cross Site Scripting Attack ဟာ Web Site တွေရဲ့လုံခြုံရေးဆိုင်ရာအားနည်းချက် (Vulnerabilities) တွေကတဆင့် Web Site ရဲ့ Structure ထဲကို JavaScript တွေကို Attacker (Hacker) တွေက ထည့်သွင်းအသုံးပြုနိုင်တဲ့ Attack တစ်မျိုးပါ။  XSS ကိုယေဘုယျအားဖြင့်တော့  Temporary XSS နဲ့ Permanent XSS ဆိုပြီး (၂) မျိုးခွဲလို့ရပါတယ်။ 

## ကိုးကား