မင်းဖလောင်း

**မင်းဖလောင်း** (); **Sikander Shah**ဟုလည်းသိကြ ( ဖေဖော်ဝါရီ ၂၇ ၁၅၃၅– ဇူလိုင် ၄ ၁၅၉၃)သည်  မြောက်ဦးနေပြည်တော်၏ ဘုရင်တစ်ပါး ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၁၅၇၂ ခုနှစ်မှ ၁၅၉၃ ခုနှစ်အထိအပ်ချုပ်ခဲ့ပြီး ခမည်းတော် မင်းဗာ လက်ထက်အတွင်း စတင်ထွန်းကားလာခဲ့သော ရခိုင်ပြည်ကို ဆက်လက် ထွန်းကားအောင်ဦးဆောင်ခဲ့သည်။ သူ၏နယ်မြေကို တြိပူရနှင့် မြောက်ပိုင်းဘင်္ဂလားသို့ တိုးချဲ့ပြီး တောင်ငူမြန်မာ၏ ကျူးကျော်မှုကိုလည်း ခုခံခဲ့သည်။ ၁၅၉၃ ခုနှစ်တွင် ထီးနန်းဆက်ခံသော သားတော် ဒုတိယရာဇာထံ သာယာထွန်းကားသော နိုင်ငံတစ်ခုကို ပေးရန်ခဲ့သည်။

## အစောပိုင်းဘဝ 
မင်းဖလောင်းကို ၁၅၃၅ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၇ ရက် စနေနေ့ မြန်မာသက္ကရာဇ် တပေါင်းလဆုတ် ၁၀ ရက် ၈၉၆ခနှစ်  ၈၅၄ ခုနှစ် အဖ မင်းဗာကြီး အမိ စောရှင် တို့မှ မြောက်ဦးမြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ ဖွားတော်ထွေးဟု အမည်ပေးခဲ့သည်။ မြောက်ဦးမြို့ကို ပေါ်တူဂီတို့၏ စီးနင်းမှုအတွင်း မွေးဖွားခဲ့၍ ရက္ခိုင်စကားအရပေါ်တူကီးလူများကို "ဖလောင်း"ဟုခေါ်သောကြောင့် သူ့ကို မင်းဖလောင်းဟု ခေါ်လာခဲ့သည်။

မင်းဖလောင်းကို စစ်တံတင်မြို့ကို မြိုစား ပေးအပ်ခဲ့သည်။  ဖခင်ဖြစ်သူ မင်းဗာကြီ ကမ်းရိုးတန်းကိုနယ်ချဲ့သည့်နိုင်ငံတော် ဖြစ်ပေါ်လာသည့်အချိန်အတွင် မင်းဖလောင်းက ကြီးလာခဲ့သည်။ ၁၅၄၆-၁၅၄၇ တွင် ၁၂ နှစ်မပြည့်သေးသော မင်းသားငယ်အနေနှင့် တောင်ငူတပ်များကိုတိုက်ထုတ်ရန် စစ်တပ်တပ်ရင်းတစ်ခုဦးဆောင်ရန် ပေးအပ်ခဲ့သည်။  သူ့အဖမတူညီမ စောမိတော်ကို  မယ်တော် (မင်းခရီ ဘုရင်၏ မြေးတော်) ကို ဖခင်က လက်ထပ်ခဲ့သည်။  ပေါ်တူဂီသင်္ဘောသားများနှင့် ကြေးစားစစ်သား အများအပြားကို စစ်တကောင်းမြို့တွင် မြို့စောင့်တပ်ထားရှိခဲ့သည်။ စစ်တကောင်းမြို့နှင့် မြောက်ဦးမြို့မှ နှစ်တိုင်းနှစ်တိုင်း စစ်သားများကို ပြောင်းလှည့်လဲလှယ်ခဲ့သည်။ 

#### တောင်ငူကျူးကျော်မှု (၁၅၈၀–၁၅၈၁)၊ 
၁၅၈၀ ခုနှစ်တွင် တောင်ငူနိုင်ငံတော်မှ ကျူးကျော်ဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ စက်တင်ဘာလ ၉ ရက်နေ့နှာ ဘုရင့်နောင်၏သား သီရိသုဓမ္မရာဇာ ဦးဆောင်သော တောင်ငူကုန်းတပ်နှင့်ရေတပ် (စစ်သည် ၂၄၀၀၀၊ မြင်ူ ၁၂၀၀၊ ဆင် ၁၂၀၊ လှေ ၁၃၀၀) သံတွဲမြို့ကို အမြန်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။  ၁၅၄၆-၁၅၄၇ ကျူးကျော်မှုနှင့်အတူ တောင်ငူတပ်များသည် မြောက်ဦးမြို့အထိ ကန်းခြေအလိုက် ချီတက်လာသော်လည်း မြောက်ဦးမြို့၏ခိုင်ခံ့သော ခံတပ်ကို မဖောက်ဖျက်နိုင်ခဲ့ပေ။  ယခင်နှင့်မတူ တောင်ငူတပ်များသည် ကြာကြာရှည်ရှည် တိုက်နိုင်အောင် ပြင်ဆင်ထားတကဲ့တို့ မြောက်ဦးမြို့ကို တစ်နှစ်ကျော်ကြာအောက် ဝိုင်းထားခဲ့နိုင်သည်။ သို့သော်လည်း ၁၅၈၁ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် ဘုရင့်နောင် ကွယ်လွန်ပြီးနောက် ကျူးကျော်မှုကို ရပ်ဆိုင်းခဲ့သည်။  သို့သော်လည်း ရခိုင်ဘုရင်၏ ထိရောက်ထိန်းချုပ်နိုင်သောဒေသများမှာ ဤအဝေးအထိ မရောက်သေးရန်ပြစ်ဖို့များသည်။ ဗြိတိသျှသမိုင်းပညာရှင် အာသာ ဖယ်ယာထွက်ချက်အရ မင်းဖလောင်းနယ်ပယ်သည် နိုအာခါလီ (Noakhali) နှင့် တြိပူရ အထိသာ ကျယ်ပြန့်သည်ဟု ယူဆပါသည်။ 

### အဆောက်အဦးများ 
မင်းဖလောင်းသည် ၁၅၇၇ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၈ ရက်နေ့ (၉၃၉ တော်သလင်း လဆုတ် ၁၁ရက်နေ့ တနင်္ဂနွေနေ့) တွင် ခမ်းနားသောနန်းတော်အသစ်ကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ၁၅၈၅ ခုနှစ်မှ ၁၅၈၇ ခုနှစ်အတွင်း နိုင်ငံတဝှမ်းလုံးမှာ ဗုဒ္ဓဘာသာစေတီတော် ၁၇ ဆူ ဆောက်လုပ်ရန် တာဝန်ပေးခဲ့သည်။ မှတ်တမ်းများတွင် နောက်ဆုံးတဉ်ဆောက်ခဲ့သောစေတီမှာ ကုလားတန်မြစ်ကမ်းအနီး သီလ-ပဗ္ဗတတောင်ပေါ်ရှိ ဥရတ္တောစေတီဖြစ်ပါသည်။

သူလှူဒါန်းခဲ့သော အကျော်ကြားဆုံး စေတီမှာ မြောက်ဦးမြို့ရှိ ဘုရားအုပ်စေတီဖြစ်သည်။ သီဟိုဠ်ကျွန်းမှရရှိသော ပိဋကတ်သုံးပုံကိုလည်း တိမ်တည်ထားတော်မူခဲ၏။

## ဝါသနာ 
မင်းဖလောင်းက ဆင်အမဲလိုက်ခြင်းကို နှစ်သက်ခဲ့သည်။ မြန်မာဘုရင်များ လွန်စွာမွန်မြတ်သည်ဟု ယူဆကြသော ဆင်ဖြူတော်သုံးကောင် ပိုင်ရှင်ခဲ့သည်။ ဆင်ဖြူရှင်အနေနှင့် ၁၅၇၉ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁၀ ရက် (၉၄၁ တော်သလင်းလဆုတ် ၅ ရက်နေ့ ကြာသပတေးနေ့)မှာ ပထမဆုံး ဆင်ဖြူပိုင်ရှင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ သိပ်မကြာခင်မှာပဲ ဆင်ဖြူမတစ်ကောင် ရခဲ့သည်။ တတိယမြောက်ဆင်ဖြူကို ၁၅၈၂ မှာ တောင်ငူကျူးကျော်မှုပြီးဆုံးသောနောက် ရခဲ့တယ်။ မသေဆုံးမီလအနည်းငယ်အလို ၁၅၉၂/၁၅၉၃ ခုနှစ်အထိ ဆင်အမဲလိုက်ခြင်း ခရီးစဉ်များထွက်ပါခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ 

## ကွယ်လွန်မှု 
၁၅၉၃ခုနှစ် ဇူလိုင် ၄ ရက်နေ့ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၉၅၅ ခုနှစ် ဝါဆိုလဆန်း ၆ ရက်နေ့မှာ အသက် ၅၈ နှစ်ပြည့် သဘာဝအကြောင်းတရားကြောင့် မင်းဖလောင်ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ သားတော်ကြီး သတိုဓမ္မရာဇာ က ထီးနန်းဆက်ခံခဲ့သည်။

## မှတ်စုများ 
## ကိုးကား 
## စာစုစာရင်း
* 
* 

ကဏ္ဍ:၁၅၉၃ ကွယ်လွန်သူများ
ကဏ္ဍ:၁၅၃၅ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:မြောက်ဦး ဘုရင်များ
ကဏ္ဍ:မြန်မာဘာသာစကား ပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ