ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် တတိယနည်း

အဆုံးဖြစ်သော ဇရာမရဏမှသည် အစဖြစ်သော အဝိဇ္ဇာသို့တိုင်အောင် ပြောင်းပြန်လှန်၍ ဟောကြားတော်မူအပ်သော ပဋိလောမပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဒေသနာတော် ပထမနည်းကို **ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်‌ တတိယနည်း**ဟူ၍ သုံးနှုန်းပါမည်။

### ဥပမာနှင့် အဓိပ္ပာယ်
တတိယနည်းကို နွယ်‌ခွေယောကျ်ားနှင့် ဥပမာပြုထားသည်။ **တတိယလူ** ဆိုသူသည် နွယ်ပင်၏ အညွှန့်အဖျားကို စတင်တွေ့မြင်၍ ထိုအဖျားမှ အရင်းအထိ နွယ်အားလုံးကို ဆွဲငင် ယူဆောင်သွားသည်။ ဤဥပမာအရ၊ ဘုရားရှင်သည် သတ္တဝါများ၏ ဘဝတစ်ခုတွင် ဇရာမရဏ (အိုမှု-သေမှု) စသော ဝဋ်ဒုက္ခများကို မြင်၍၊ ထိုဒုက္ခများ၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်သော ဇာတိ (မွေးဖွားခြင်း) မှ အဝိဇ္ဇာ (မသိမှု) အထိ ပြောင်းပြန်လှန်၍ ဟောကြားသည်။ ဤသို့ဖြင့် **ပဋိလောမပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် ဒေသနာတော်** ဟု ခေါ်ဆိုပြီး၊ “အဆုံးမှ အစသို့” ဟူသော သဘောကို ဖော်ပြသည်။

### ဒေသနာတော်၏ အနှစ်သာရ
ဘုရားရှင်သည် ဇရာမရဏမှ စတင်၍ အဝိဇ္ဇာသို့တိုင်အောင် အကြောင်းအကျိုး ဆက်စပ်မှုကို ပြောင်းပြန်လှန်၍ ဟောကြားတော်မူသည်။ ၎င်းကို ရဟန်းများအား မေးခွန်းထုတ်သည့် ပုံစံဖြင့် ဖော်ပြထားသည်-  
* - **မြတ်စွာဘုရား မေးတော်မူသည်**: “ဇာတိအကြောင်းခံကြောင့် ဇရာမရဏ ဖြစ်သလော၊ မဖြစ်သလော။ သင်တို့၏ အယူအဆကား အဘယ်နည်း။”  
* - **ရဟန်းများ လျှောက်ထားသည်**: “ဇာတိအကြောင်းခံကြောင့် ဇရာမရဏ ဖြစ်ပါ၏။”  
* - **မြတ်စွာဘုရား ဆက်လက် မေးတော်မူသည်**: “ဘဝအကြောင်းခံကြောင့် ဇာတိ ဖြစ်သလော။ … အဝိဇ္ဇာအကြောင်းခံကြောင့် သင်္ခါရ ဖြစ်သလော။”  
* - **ရဟန်းများ လျှောက်ထားသည်**: “အဝိဇ္ဇာအကြောင်းခံကြောင့် သင်္ခါရ ဖြစ်ပါ၏။”

ဤသို့ဖြင့် ဘုရားရှင်သည် ဇရာမရဏဆိုသော “အဆုံး” မှ အဝိဇ္ဇာဆိုသော “အစ” သို့ အကျိုးမှ အကြောင်းသို့ ပြောင်းပြန်လှန်၍ ဒုက္ခဖြစ်စဉ်၏ ဇာစ်မြစ်ကို ထင်ရှားပြတော်မူသည်။

### တတိယနည်း၏ ရှုကွက်
ပဋိလောမပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် တတိယနည်းတွင် အကျိုးမှ အကြောင်းသို့ ပြောင်းပြန်လှန်၍ ရှုပွားသည်။ ၎င်း၏ အစဉ်အလာကို အဓွန့်ကာလအလိုက် အောက်ပါအတိုင်း ခွဲခြမ်းသည်- 

- **အနာဂတ် အဓွန့်**:  
* ၁. ဇရာမရဏ (အိုမှု-သေမှု)  
* ၂. ဇာတိ (မွေးဖွားခြင်း) 

- **ပစ္စုပ္ပန် အဓွန့်**:  
* ၃. ဘဝ (ကမ္မဘဝ)  
* ၄. ဥပါဒါန် (စွဲလမ်းမှု)  
* ၅. တဏှာ (တပ်မက်မှု)  
* ၆. ဝေဒနာ (ခံစားမှု)  
* ၇. ဖဿ (ထိတွေ့မှု)  
* ၈. သဠာယတန (အာယတန ခြောက်ပါး)  
* ၉. နာမ်ရုပ် (နာမ်-ရုပ်)  
* ၁၀. ဝိညာဏ် (ဝိဉာဏ်) 

- **အတိတ် အဓွန့်**:  
* ၁၁. သင်္ခါရ (အကျင့်ဆောင်မှု)  
* ၁၂. အဝိဇ္ဇာ (မသိမှု)

### အနာဂတ်ဘက်သို့ ဆက်ရှုခြင်း  
* - **ဒုတိယအနာဂတ်**: ဇရာမရဏ၊ ဇာတိ  
* - **ပထမအနာဂတ်**: ဘဝ၊ ဥပါဒါန်၊ တဏှာ၊ ဝေဒနာ၊ ဖဿ၊ သဠာယတန၊ နာမ်ရုပ်၊ ဝိညာဏ်  
* - **ပစ္စုပ္ပန်**: သင်္ခါရ၊ အဝိဇ္ဇာ 

### အတိတ်ဘက်သို့ ဆက်ရှုခြင်း  
* - **ပစ္စုပ္ပန်**: ဇရာမရဣ၊ ဇာတိ  
* - **ပထမအတိတ်**: ဘဝ၊ ဥပါဒါန်၊ တဏှာ၊ ဝေဒနာ၊ ဖဿ၊ သဠာယတန၊ နာမ်ရုပ်၊ ဝိညာဏ်  
* - **ဒုတိယအတိတ်**: သင်္ခါရ၊ အဝိဇ္ဇာ  

ဤသို့ဖြင့် အတိတ်၊ ပစ္စုပ္ပန်၊ အနာဂတ် အဆက်ဆက်ကို အကျိုးမှ အကြောင်းသို့ ပြောင်းပြန်လှန်၍ ရှုပွားနိုင်သည်။
### တတိယနည်း၏ ရှုကွက် ဥပမာ
ယောဂီသည် ဇရာမရဏမှ အဝိဇ္ဇာသို့ အကျိုးမှ အကြောင်းသို့ ဉာဏ်ဖြင့် မြင်အောင် ကြည့်ရှုရသည်-  
*  “ဇာတိဖြစ်ခြင်းကြောင့် ဇရာမရဏ ဖြစ်သည်။ ဇာတိက အကြောင်း၊ ဇရာမရဏက အကျိုး။”  
* “ကမ္မဘဝဖြစ်ခြင်းကြောင့် ဇာတိ ဖြစ်သည်။ ကမ္မဘဝက အကြောင်း၊ ဇာတိက အကျိုး။”  
*  “ဥပါဒါန်ဖြစ်ခြင်းကြောင့် ကမ္မဘဝ ဖြစ်သည်။ ဥပါဒါန်က အကြောင်း၊ ကမ္မဘဝက အကျိုး။”  
- ဤသို့ဖြင့် အဝိဇ္ဇာသို့တိုင်အောင် ဆက်လက် ရှုပွားသည်။ 

ဤနည်းသည် အနုလောမပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် ပထမနည်းကို ကျွမ်းကျင်သူများအတွက် လွယ်ကူစွာ နည်းမှီနိုင်ပြီး၊ ပြောင်းပြန်လှန်၍ သိမ်းဆည်းရုံသာ ဖြစ်သည်။

ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန်
* [၃။ အဆုံးမှ အစသို့ = ပဋိလောမပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဒေသနာတော်နည်း (၁)](https://my.wikisource.org/wiki/နိဗ္ဗာန်သို့_သွားရာ_တစ်ကြောင်းတည်းသောလမ်း/ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဒေသနာတော်နည်း_(၄)_နည်း#၃။_အဆုံးမှ_အစသို့_=_ပဋိလောမပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဒေသနာတော်နည်း_(၁))
* [၃။ အဆုံးမှ အစသို့ = ပဋိလောမပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဒေသနာတော် (၁)](https://my.wikisource.org/wiki/နိဗ္ဗာန်သို့_သွားရာ_တစ်ကြောင်းတည်းသောလမ်း/ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဒေသနာတော်နည်း_(၄)_နည်း#၃။_အဆုံးမှ_အစသို့_=_ပဋိလောမပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဒေသနာတော်_(၁))
* ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်
 ကိုးကား 

ကဏ္ဍ:ပါဠိဝေါဟာရများ