တရုတ်-ထိုင်း ဆက်ဆံရေး

**တရုတ်-ထိုင်းဆက်ဆံရေး**(**China–Thailand relations**)သည် နှစ်များစွာ စေ့စပ်ဆွေးနွေးပြီးနောက် ၁၉၇၅ နိုဝင်ဘာတွင် တရားဝင် စတင်သည်။
ကြာမြင့်စွာကပင်၊ ထိုင်းသည် တရုတ်အပေါ် အလွန်သစ္စာရှိသော နိုင်ငံ ဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ တရုတ်ပြည်သည် ဆိုင်းယမ်းကို မဟာမိတ်အဖြစ် သေချာကြောင်း လေးစားစွာ ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ ဆိုင်းယမ်းသည် ထိုင်း၏ ယခင်အမည် ဖြစ်ပြီး၊ တနင်္သာရီဒေသတွင် ယနေ့တိုင် ဆိုင်း+ယမ်း= ရှမ်းဟု ခေါ်တွင်ဆဲ ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း ပလက် ဖိဘွန်ဆွန်ခရမ်က တရုတ်လူမျိုးကို ဆန့်ကျင်လာပြီးနောက်၊ ထိုင်းလူမျိုးများက တရုတ်အပေါ် အဆိုးမြင်လာသဖြင့် ဆက်ဆံရေး ဆိုးရွားစွာ ပျက်စီးသွားသည်။

ယခုအခါ အမေရိကန်နှင့် တရုတ်သည် ထိုင်းတွင် အသာစီးရရေး အာဏာလုနေကြသည်။
၎င်း၏ ဒေသတွင်း လွှမ်းမိုးကြီးစိုးထားနိုင်မှု တစိတ်တပိုင်းအားဖြင့် တရုတ်သည် ထိုင်းနိုင်ငံအဖို့ အရေးပါသော မိတ်ဖက် ဖြစ်နေဆဲ ဖြစ်သည်။

## သမိုင်းကြောင်း
### မျက်မှောက်ခေတ် 
]]
ပလက် ဖိဘွန်ဆွန်ခရမ် ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်နေစဉ်၊ စစ်အေးတိုက်ပွဲ ၏ အကျိုးဆက်အဖြစ် နှစ်နိုင်ငံ တင်းမာမှု မြင့်တက်ခဲ့သည်။ သို့သော် ဖိဘွန်ဆွန်ခရမ် သည် သူ၏ အကြံပေး စန်း ဖသနော်ထိုင်း ၏ ကလေးများကို တရုတ်ပြည်တွင် နေထိုင်ရန် ပို့ခဲ့သည်မှာ စိတ်ကို ဖော်ပြရန်နှင့် တရားမဝင် အနောက်ပေါက်လည်း ဖြစ်ရန် ရည်ရွယ်သည်။ ဖသနော်ထိုင်း၏ သမီး ဆီရင်း Sirin ရေးသားသော နဂါးပုလဲ The Dragon"s Pearl စာအုပ်တွင် ယဉ်ကျေးမှုတော်လှန်ရေး ကာလ တရုတ်ပြည်၌ ကြီးပြင်းလာရသည့် သူမ၏ အတွေ့အကြုံကို ပြန်ပြောင်း ပြောပြထားသည်။

၁၉၆၃ ဇွန်တွင်၊ ထိုင်းဘုရင် ဘူမိဘောနှင့် ကြင်ယာတော်သည် Republic of China (ROC) လက်အောက်ရှိ ထိုင်ပေသို့ သွားလည်သည်။ ၁၉၆၉ တွင် နိုင်ငံကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး ကျန်ကျင်ကော်သည် ROC အစိုးရ၏ အထူးသံတမန် အဖြစ် ဘန်ကောက် သွားလည်ပြီး၊ ထိုင်းဘုရင်နှင့် တွေ့ဆုံသည်။ ထိုင်းသည် သံဆက်ဆံရေးကို ROC အစိုးရမှ PRC အစိုးရသို့ ၁၉၇၅ ဇူလိုင်တွင် ပြောင်းလဲလိုက်သည်။ 

၁၉၇၅ အထိမှာ PRC နှင့် ထိုင်းဆက်ဆံရေးမှာ နှစ်ဦးနှစ်ဖက်သံသယဝင်နေခြင်း ဖြစ်သည်။ PRC က ထိုင်းနိုင်ငံရေးလောကထဲတွင် လက်ဝဲယိမ်း ဂိုဏ်းဂဏများကို ထောက်ခံအားပေးရာ၊ ထိုင်းနိုင်ငံက ကမ္ဘောဒီးယားနှင့်ပဋိပက္ခတွင် တရုတ်ဝင်စွက်ဖက်နေသည်ကို အမျက်ထွက်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။

ကုန်သွယ်ရေးသည် နှစ်ဖက်ဆက်ဆံရေးတွင် အရေးပါလွှမ်းမိုးလာရာ၊ PRC-ထိုင်း ဆက်ဆံရေး တိုးတက်လာသည်။ 

## နှစ်ဖက်ဆက်ဆံရေး 
]]
နှစ်ဖက်ကုန်ဆက်ဆံရေးသည် တနှစ်ပြီးတနှစ် တိုးတက်လာသည်။ 
တရုတ်-ထိုင်း နှစ်ဖက်ကုန်သွယ်ပမာဏမှာ ၁၉၉၉ တွင် ဒေါ်လာ သန်း ၄.၂၂ ထောင် ဖြစ်သည်။
၂၁ ရာစုတွင် အဓိကစီးပွားရေးအင်အားကြီးနိုင်ငံ ဖြစ်လာအောင် တရုတ်က စီးပွားရေး ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများ ပြုလုပ်ရာ၊ ဝါးကွန်ယက် တွင် နိုင်ငံခြားရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု တိုးတက်လာမှုတွင် ဦးဆောင်နိုင်ခဲ့သည်။ ဝါးကွန်ယက် (Bamboo Network)ဆိုသည်မှာ အရှေ့တောင်အာရှဈေးကွက်တွင် ပူးပေါင်းထားသော နိုင်ငံရပ်ခြားတရုတ် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ ကွန်ယက် ဖြစ်သည်။

ထိုင်းသို့ တရုတ် ပို့ကုန်များမှာ ကွန်ပျူတာဆက်စပ်ပစ္စည်း၊ လျှပ်စစ်မော်တာ၊ မီးဖိုချောင်လျှပ်စစ်ပစ္စည်း၊ စက်ပစ္စည်း၊ သံထုတ်ကုန်၊ ဓာတုပစ္စည်းနှင့် အဝတ်အစားတို့ ဖြစ်သည်။

တရုတ်နှင့် ထိုင်းသည် ၂၀၀၃ တွင် စိုက်ပျိုးမွေးမြူရေး ထုတ်ကုန်များပါ ပါဝင်သော လွတ်လပ်စွာကုန်သွယ်ရေး သဘောတူစာချုပ်ကို လက်မှတ်ထိုးသည်။
ထိုစာချုပ်ကို ၂၀၀၃ တွင် စိုက်ပျိုးမွေးမြူရေး ထုတ်ကုန်များနှင့် ပတ်သက်သော ကနဦးသဘောတူစာချုပ်ဟု သိကြသည်။
နားလည်မှုစာချုပ်ကိုမူ ဆက်လက်ဆွေးနွေးကြဆဲ ဖြစ်သည်။

တရုတ်သည် အာဆီယံဒေသနှင့် အခြားနိုင်ငံခြားဈေးကွက်များတွင် ကုန်သွယ်မှု တိုးမြှင့်ရန်နှင့်  ကုန်သွယ်အတားအဆီးများကို ကျော်လွှားနိုင်ရန် ထိုင်းနိုင်ငံတွင် China City Complex ကို ဖန်တီးရန် စီစဉ်သည်။ အခြားနိုင်ငံခြားဈေးကွက်များတွင် ထိုင်းက အမေရိကန်နှင့် ဥရောပသမဂ္ဂတို့လိုမျိုးနှင့် ကုန်သွယ်သဘောတူစာချုပ် ချုပ်ထားသည်။
တရုတ်သည် ၂၀၁၀ ဇန်နဝါရီ ၁ တွင် စတင်အသက်ဝင်သော အာဆီယံ-တရုတ် လွတ်လပ်စွာကုန်သွယ်ရေးဧရိယာမှ အကျိုးအမြတ် ရရှိသည်။ ၎င်းစီမံကိန်းမှ တရုတ်သည် ကုန်စည်များကို အာဆီယံနိုင်ငံများသို့ ကုန်သွယ်ရေးအတားအဆီး နည်းပါးစွာဖြင့် တင်ပို့နိုင်ခဲ့သည်။
ရေငုပ်သင်္ဘော သည် ၂၀၂၃ တွင်မှ ပို့လာမည်ဟု မျှော်လင့်ရကာ၊ 
တရုတ်စစ်တပ်အကြံပေး ကျိုးချိန်မင်က တရုတ်သည် ထိုင်းကို နည်းပညာပိုင်းအထောက်အပံ့များ ပေးအပ်နိုင်ဖွယ်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။

## ပိုကြည့်ရန် 
*:en:ASEAN–China Free Trade Area
*:en:Thai Chinese
*:en:Bamboo network

### ထပ်မံဖတ်ရှုရန် 
*
*

## ကိုးကား
## ပြင်ပလင့်များ 
*Chinese Embassy in Bangkok  
*Thai Embassy in Beijing