open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ဒယ်နီရယ်လ် ဘဲလ်

အမေရိကန်နိုင်ငံ၊ နယူးယောက် ဇာတိဖွားဖြစ်သူ ဒယ်နီရယ်လ်ဘဲလ်သည်၂၀ ရာစုတွင် အလွှမ်းမိုးနိုင်ဆုံး စာအုပ်နှစ်အုပ်ကို
ရေးသားခဲ့သည်။ ၎င်းစာအုပ်နှစ်အုပ်မှာ သတင်းအချက်
အလက် နည်းပညာများ က စီးပွားရေးလောကကို
ပြုပြင်ပြောင်းလဲနေပုံကို ဖော် ညွှန်းထားသော The Coming of Post-Industrial Society နှင့် ချမ်းသာကြွယ်ဝ
သော လူတန်းစားတစ်ရပ်၏ ကိုယ်ကျင့်တရားနှင့်
လူ့ကျင့်ဝတ်အရေးပါမှုကိုေဝဖန်ဆန်းစစ်ထားသော The Cultural Contradictions of Capitalism စာအုပ်တို့ဖြစ်သည်။ စာအုပ်နှစ်အုပ်လုံးကို နှစ်သက်ဖွယ်
အရေးအသားများဖြင့် ရေးသားထားပြီး၎င်းစာအုပ်
များကို ဖတ်ရှု၍ ဆွေးနွေးဖွယ်အကြောင်းအရာများစွာ
ပေါ်ပေါက်ခဲ့၍လည်း ကျော်ကြားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဒယ်နီ
ရယ်လ်ဘီလ်သည် ဇန်နဝါရီလ ၂၅ ရက်၊ အသက် ၉၁
နှစ် အရွယ်တွင် ကွယ်လွန်သည်။

## ကိုးကား
ဘဲလ်၊ မွန်ရို

အများပြည်သူရပိုင်ခွင့်နှင့်
ပတ်သက်၍ပြောင်မြောက်သော အယ်ဒီတာ့အာဘော်
များကို ရေးသားခဲ့သူဘဲလ်သည် အမေရိကန် ဝါရင့်
သတင်းစာ ဆရာတစ် ယောက်ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၅ ခုနှစ်မှ
၁၉၈၄ ခုနှစ်အထိ ပြုလုပ်ခဲ့သော Meet the Press
ရုပ်မြင်သံကြား အစီအစဉ်၏ အစီအစဉ် မှူးအဖြစ်
ဆောင်ရွက် ခဲ့သူ ဘဲလ်သည် သတင်းဖြစ်စေသည့်မေးခွန်းများ မေးမြန်းပြောဆိုနိုင်ခဲ့သူအဖြစ် ထင်ရှား
သည်။ ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့စွာဖြင့် ပရိယာယွ်ကြယ်ဝ
သော မေးခွန်းများကိုမေးမြန်းနိုင်သူလည်းဖြစ်သည်။
ဘဲ လ်သည် နယ်ပယ်မျိုးစုံမှ ပုဂ္ဂိုလ်များစွာနှင့်
တွေ့ဆုံသည့် ရုပ်မြင်သံကြားအစီအစဉ်များတွင်
သတ်မှတ်ထားသော ပွဲချိန်အတွင်း စိတ်ဝင်စားဖွယ်ရာ
လျှပ်တစ်ပြက် မေးခွန်းများကို မေးမြန်းနိုင်ခဲ့သည်။
ဘဲလ်၏ဘဝတွင် မမေ့နိုင်သောအင်တာဗျူးမှာ ၁၉၇၆
ခုနှစ်တွင် အလာဘားမားပြည်နယ်အုပ်ချုပ်ရေးမှူး
ဖြစ်သူ ဂျော့ဝါလေ့စ်နှင့်မေးမြန်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟုဆို
သည်။ ဘာသာရေး၊ လူမျိုးရေး ခွဲခြားမှုနှင့်ပတ်သက်၍
ေဝါလေ့စ်၏ ရှုထောင့်ကို သုံးကြိမ်ဆက်တိုက် မေးမြန်း
ခဲ့သော်လည်း ကျေနပ်လောက်သော အဖြေမရရှိခဲ့သော
ကြောင့်ဖြစ်သည်။ အမေရိကန်နိုင်ငံ နယူးအော်လိန်းစ်
မြို့၏ သတင်းစာဆရာ မွန်ရိုဘီလ်သည် ဖေဖော်ဝါရီလ
၁၇ ရက်၊ အသက် ၉၀ အရွယ်တွင် ကွယ်လွန်သည်။
## ကိုးကား
ဘယ်ရီ၊ ဂျွန်

ဂျွန်ဘယ်ရီသည် ကမ္ဘာကျော်ဂျိမ်းစ်
ဘွန်းဇာတ်ကားများ၏ ဇာတ်ဝင်သီချင်းသံစဉ်များကို
ဖန်တီးသူအဖြစ်ထင်ရှားသည်။ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား
တစ်ကားကို ပရိသတ်၏ရင်ထဲ၌ အချိန်ကြာမြင့်စွာ
စွဲမြဲနေစခြေင်းတွင်၎င်းရုပ်ရှင်၏ တေးဂီတဖန်တီးမှု
လည်းအပါအဝင်ဖြစ်ရာ ဂျိမ်းစ်ဘွန်းဇာတ်ကားများကို
ပရိသတ်များစွဲလမ်းနှစ်ခြိုက်ရခြင်းမှာလည်း ဂျွန်ဘယ်ရီ
၏ ဂီတစွမ်းအား အထောက်အကူကြောင့်ဖြစ်ခဲ့သည်။
ဇာတ်လမ်း၊ ဇာတ်ထွ က်၊ ဇာတ်ကွက်နှင့် လိုက်လျော
ညီညွတ်စွာ ကိုယ်ပိုင်အမြင်ဖြင့် သပ်ရပ်ကောင်းမွန်အောင်
ဖန်တီးနိုင်မှုကို ဘွန်းရုပ်ရှင်သီချင်းများဖြစ်သည့် Out of
Africa, Dances with Wolves  တွင် တွေ့နိုင်သည်။ The
Quiller Memorandum,Born Free, Hammett,Zulu
စသည့်တေးသီချင်းတို့မှာ၎င်း၏အောင်မြင်သော
သီချင်းများဖြစ်သည်။  Hammett သီချင်းကို
ဆွတ်ပျံ့လွမ်းမောဖွယ်ကောင်းသော သံစဉ်များဖြင့်
ဖန်တီးခဲ့ပြီး Zulu သီချင်းကို တိုတောင်းသောသံစဉ်နှင့်
ပင် အားမာန်ရှိသော၊ ရဲရင့်သောသံစဉ်များအဖြစ်
ဖွဲ့သီခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဂျွန်ဘယ်ရီသည် ဇန်နဝါရီလ ၃၀
ရက်၊ အသက် ၇၇ နှစ် အရွယ်တွင် ကွယ်လွန်သည်။
## ကိုးကား
ဝမ်ဂါရီ မတ်ထိုင်း

**ဝမ်ဂါရီ မူတာ မတ်ထိုင်း** () သည် ငြိမ်းချမ်းရေးနိုဘယ်လ်ဆုကို ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် ရရှိခဲ့သော ပထမဆုံး အာဖရိကအမျိုးသမီးဖြစ်ပြီး သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် စိမ်းလန်းစိုပြည်ရေးအတွက် Green Belt လှုပ်ရှားမှုများကို အဓိက ဦးဆောင်ခဲ့သူဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အခြေခံလူတန်းစားတစ်ယောက် ဘဝကတည်းကပင် ကင်ညာရှိ ကျေးလက်အမျိုးသမီးများကို သစ်ပင်စိုက်ပျိုး၍ သစ်တောပြုန်းတီးမှုကို ကာကွယ်ရန် အားပေးလှုံ့ဆော်ခဲ့သည်။ သစ်တောများကို ကာကွယ်ရမည့်တာဝန်သည် ကင်ညာအမျိုးသမီးများ၏ နိုင်ငံသားနှင့် သက်ဆိုင်သော တာဝန်ဖြစ်ကြောင်းကို Green Belt အလှုပ်ရှားမှုများက နှိုးဆော်နိုင်ခဲ့သည်။ လှုပ်ရှားမှုများအတွက် သုံးစွဲရသော ကုန်ကျစရိတ်များ ကြီးမြင့်ခြင်း၊ အကျဉ်းကျခံရခြင်းနှင့် ရိုက်နှက်ခံရခြင်းတို့က ဝမ်ဂါရီကို ငြီးငွေ့စေသော်လည်း စိုပြည်စိမ်းလန်းသော သဘာဝတရား၏အကျိုးအာနိသင်များအကြောင်း ပြောဟောခြင်းဖြင့်သာ အချိန်ကို ကုန်လွန်စေခဲ့သူ ဝမ်ဂါရီမတ်ထိုင်းသည် အသက် ၇၁ နှစ်အရွယ် စက်တင်ဘာလ ၂၅ ရက်တွင် ကွယ်လွန်သည်။

## ကိုးကား
ဖရေဇီယာ၊ ဂျို

ကမ္ဘာ့ဟဲဗီးဝိတ်လက်ဝှေ့ချန်ပီယံ
တစ်ဦးဖြစ်သူ ဂျိုဖရေဇီယာကို ၁၉၄၄ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ
၁၂ ရက်တွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ ကာရို
လိုင်းနားပြည်နယ်တောင်ပိုင်းရှိ ဘူးဖို့မြို့၌ မွေးဖွားသည်။ ဖရေဇီယာသည် ၁၉၇၀ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၆
ရက်တွင် နယူးယောက်စီးတီး၌ ပြုလုပ်သော လက်ဝှေ့
ထိုးသတ်ပွဲတွင် ပြိုင်ဘက်ဖြစ်သူ ဂျင်မီအဲလစ်စ်ကို ငါးချီ
ဖြင့် အလဲထိုးနိုင်ခဲ့ပြီး ၁၉၇၃ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၂၂ ရက် တွင်ပြုလုပ်သော ပြိုင်ပွဲတွင်မူ ပြိုင်ဘက်ဂျော့ဖိုမန်ကို
ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည်။ ဖရေဇီယာသည် အပျော်တမ်းကစားခဲ့
သော ပွဲစဉ်များတွင်ပင် အကောင်းဆုံးဟဲဗီးဝိတ်ကစား
သမားဖြစ်ခဲ့သည်။ ဖရေဇီယာသည် ၁၉၆၅ ခုနှစ်
ဩဂုတ်လမှစတင်၍ အပျော်တမ်းလက်ဝှေ့ ကစား
သမားအဖြစ်မှ ကြေးစားလက်ဝှေ့ကစားသမားအဖြစ်
ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။ အရပ် ၅ ပေ ၁၁ လက်မ၊ ကိုယ်ခန္ဓာ
အလေးချိန် ၂၀၅ ပေါင်ရှိပြီး အမြဲတကွ်ကြထက်သန်
သောပုံစံနှင့် စွမ်းအားပြည့် ဘယ်ဝိုက်လက်သီးပိုင်ရှင်
ဖရေဇီယာကို ဟဲဗီးဝိတ်ချန်ပီယံဟောင်း ရော်ကီမာစီရာ
နိုနှင့် ခိုင်းနှိုင်းလေ့ရှိကြသည်။ ၁၉၆၈ ခုနှစ် မတ်လတွင်
၎င်း၏ပြိုင်ဘက်ဟောင်းဖြစ်သူ ဘူစတာမက်သစ်ကို
၁၁ ချီတွင် အလဲထိုးနိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၁ ခုနှစ်တွင်
ဟဲဗီးဝိတ်ချန်ပီယံနှစ်ဦးဖြစ်သူ မိုဟာမက်အလီအနိုင်ရ
ရှိခဲ့သည်။ ၁၉၇၄ ခုနှစ်တွင် မိုဟာမက်အလီနှင့်
ဒုတိယအကြိမ် ဂျိုဖရေဇီယာတို့သည် မက်ဒီဆင်
ဥယျာဉ်တွင်ပြုလုပ်သော လက်ဝှေ့ထိုးသတ်ပွဲတွင်
ထိပ်တိုက်ရင်ဆိုင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ရာ ၁၅ ချီ ထိုးသတ်ခဲ့ပြီး
ဖရေဇီယာအနိုင်ရရှိခဲ့သည်။ ၁၉၇၄ ခုနှစ်တွင် မိုဟာမက်
အလီနှင့် ဒုတိယအကြိမ် ယှဉ်ပြိုင်ထိုးသတ်ခဲ့ရာ ၁၂ ချီဖြင့်ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၅ ခုနှစ် အောက်တိုဘာတွင်
ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၌ မိုဟာမက်အလီနှင် တတိယအကြိမ်
ထိုးသတ်ခဲ့သည်။ ထိုလက်ဝှေ့ပွဲကို မနီလာမြို့က
ရင်သိမ့်တုန်ဖွယ်ရာ ယှဉ်ပြိုင်မှုဟု ကျော်ကြားလူသိ
များခဲ့သည်။ ထိုပွဲတွင် အလီသည် ၁၄ ချီ ခက်ခဲပင်ပန်းစွာ
ထိုးသတ်ခဲ့ရပြီး ဖရေဇီယာကို အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။
ပြိုင်ပွဲအနည်းငယ် ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီးနောက် ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင်
လက်ဝှေ့လောကမှ အနားယူခဲ့သည်။၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင်
ပြန်လည်ဝင်ရောက်ခဲ့သော်လည်း မအောင်မြင်ခဲ့ပေ။
ထို့နောက်ပိုင်းတွင် ဖီလာဒဲ့ဖီးယားပြည်နယ်၌
အားကစားရုံ ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ နိုင်ငံတကာ လက်ဝှေ့
အကျော်အမော်များစာရင်းတွင် ပါဝင်ပြီး ရွှေခါးပတ်ဆု
ရသူဂျိုဖရေဇီယာသည် ၂၀၁၁ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၇ ရက်
တွင် အသည်းကင်ဆာရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်သည်။ 

## ကိုးကား
နန်စီ ဝိက်

နန်စီဝိက်သည် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်းက ဘွဲ့တံဆိပ်အများဆုံး ချီးမြှင့်ခြင်းခံရသော သူလျှိုတစ်ဦးဖြစ်သည်။ ဂျာမနီနိုင်ငံရှိ နာဇီပါတီ၏လျှို့ဝှက်ရဲအဖွဲ့ (ဂက်စတာပို)က ဖမ်းဆီးသတ်ဖြတ်ရန် ကြိုးစားခဲ့သော်လည်း အကြိမ်ကြိမ်လွတ်မြောက်ခဲ့သူ ဖြစ်သောကြောင့် ကြက်ဖြူမလေးအဖြစ်
ကျော်ကြားခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။ ရဲရင့်သွက်လက်၍ ဆွဲဆောင်မှုရှိသော နန်စီဝိက်သည် ပြောက်ကျားတပ်ဖွဲ့ကို ဦးဆောင် ခဲ့သူဖြစ်ပြီး ၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ
၇ ရက် အသက် ၉၈ နှစ် အရွယ်တွင် ကွယ်လွန်သည်။

## ကိုးကား
ကျော်အောင် (ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်)

ရုပ်ရှင်မင်းသား၊ ပန်းချီဆရာ၊ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား ၁၂ ကား ရိုက်ကူးသရုပ်ဆောင်ခဲ့သူ **ဦးကျော်အောင်** သည် အသက် ၇၉ နှစ်အရွယ် ၁၈-၄-၂၀၁၁ ရက်တွင် ကွယ်လွန်သည်။

## ကိုးကား
ခင်လေးမွန် (စာရေးဆရာမ)

အမည်ရင်း ဒေါ်ခင်ထွေးကြည်၊ အသက် (၅၈) နှစ်
စာရေးဆရာမ ခင်လေးမွန်၊ သီဟသုဓမ္မသိင်္ဂီ၊ B.A(law), LL.B
(၁-၄-၂၀၁၁ ရက်တွင် ကွယ်လွန်သည်။)
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသမီး စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:၂၀၁၁ ကွယ်လွန်သူများ
ကျော်နန္ဒအောင်(စာရေးဆရာ)

## စာရေးဆရာ ကျော်နန္ဒအောင်
အမည်ရင်း ဦးခင်လှအောင်၊ အသက် (၆၂) နှစ် (၁၇-၇-၂၀၁၁ ရက်တွင် ကွယ်လွန်သည်။)
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ချစ်မောင်၊ စန္ဒရား

## စန္ဒရား ချစ်မောင်
ဂီတစာဆို စန္ဒရားချစ်မောင်၊ အသက် (၇၉) နှစ်၊ မြန်မာ့အသံနှင့်ရုပ်မြင်သံကြား ဂီတတာဝန်ခံ (ငြိမ်း)၊ တေးဂီတစိစစ်ရေးဘုတ်အဖွဲ့ဝင်
(၂၂-၂-၂၀၁၁ ရက်တွင် ကွယ်လွန်သည်။)
## ကိုးကား
ငွေအောင်မွန်၊ ဦး (စာရေးဆရာ)

## စာရေးဆရာ ဦးငွေအောင်မွန်
အမည်ရင်း ဦးငွေအောင်၊ အသက် (၇၆)နှစ်၊ မင်္ဂလာဗျူဟာနှင့်ပိဋက
ဗျူဟာအမှုဆောင်၊ အငြိမ်းစားကျောင်းအုပ်ဆရာကြီး၊
ဓမ္မာစရိယ၊ ပါဠိပါရဂူ၊ B.A,B.Ed(၂၃-၁၂-၂၀၁၁ ရက်တွင် ကွယ်လွန်သည်။)
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
စိုးမြင့်၊ ဦး (ဒူးရင်းသီး)

## စိုးမြင့်၊ ဦး (ဒူးရင်းသီး)
ဒူးရင်းသီး ဦးစိုးမြင့် (ခ) ဦးမောင်သိန်း၊ အသက် (၇၆) နှစ်
အဂ္ဂမဟာသီရိသုဓမ္မ မဏိဇောတဓရ၊ သီရိသုဓမ္မမဏိဇောတဓရ၊ သီဟသုဓမ္မမဏိဇောတဓရဘွဲ့တံဆိပ်တော်များနှင့် လူမှုထူးချွန်တံဆိပ်ရရှိသူ
(၂-၅-၂၀၁၁ ရက်တွင် ကွယ်လွန်သည်။)
## ကိုးကား
လူကလေး (ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်)

## ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် မောင်လူကလေး
အမည်ရင်း ဦးစန်းမြင့်၊ အသက် (၆၂) နှစ်
(၃၀-၄-၂၀၁၁ ရက်တွင် ကွယ်လွန်သည်။)
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ
ကဏ္ဍ:၂၀၁၁ ကွယ်လွန်သူများ
ဆင်မျူရယ် ကိုဟင်

နျူထရွန်ဗုံးတီထွင်သူ **ဆင်မျူရယ်ကိုဟင်**ကို အမေရိကန်နိုင်ငံ နယူးယောက်မြို့၊ ဘရူကလင်အရပ်၌ မွေးဖွားသည်။ ဆင်မျူရယ်သည် လော့စ်အိန်ဂျယ်လိစ်ရှိ ကယ်လီဖိုးနီးယားတက္ကသိုလ်တွင် ပညာသင်ကြားခဲ့ပြီး ၁၉၄၃ ခုနှစ်တွင် စစ်တပ်တွင် ဝင်ရောက်အမှုထမ်းခဲ့သည်။ စစ်တပ်တွင်ရှိစဉ် ဆင်မျူရယ်ကို မက်ဆာချူးဆက် နည်းပညာတက္ကသိုလ်သို့ သွားရောက်၍ ရူပဗေဒဘာသာရပ်ကို သင်ကြားစေခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း မဲန်ဟက်တန်ပရောဂျက်နှင့် ပတ်သက်၍ အဏုမြူဗုံးထုတ်လုပ်သည့်စီမံကိန်းတွင် ပါဝင်ရန် တာဝန်ပေးခဲ့သည်။ ဆင်မျူရယ်သည် RAND ကော်ပိုရေးရှင်းနှင့် Lawrence Livermore  သိပ္ပံလက်တွေ့စမ်းသပ်ခန်းတွင် အလုပ်လုပ်ကိုင်ရင်း ၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် သေးငယ်သောနျူထရွန်ဗုံးကို ထုတ်လုပ်နိုင်ခဲ့သည်။ ၎င်းဗုံးကို သေးငယ်သောအမှုန်လေးများနှင့် ပြုလုပ်ထားပြီး ၎င်းအမှုန်များသည် သိုလှောင်ထားရာ အရာဝတ္ထုမှ ဖောက်ထွက်၍ နံရံများ၊ အဆောက်အအုံများကို အနည်းငယ်သာ ပျက်စီးစေနိုင်ပြီး လူကိုသာ သေစေနိုင်ခြင်းဖြစ်သည်။ အများအားဖြင့် လူ၏ဗဟိုအာရုံကြောအဖွဲ့အစည်းကို ထိခိုက်စေသည်။ ဆင်မျူရယ်သည် ၁၉၅၁ ခုနှစ်တွင် တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ ဆိုးလ်မြို့ကို တာဝန်ဖြင့် ခရီးသွားခဲ့ရာမှ၎င်းဗုံးကို တီထွင်ရန် စိတ်ကူးရခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ကိုရီးယားစစ်ပွဲကြောင့် ပျက်စီးနေသော မြို့တော်ကိုကြည့်၍ အဏုမြူဗုံးထက် အချိုးအစားသေးသော နျူထရွန်ဗုံးတစ်မျိုး တီထွင်ရန်ကြံဆခဲ့သည်။ နျူထရွန်များကို လေထုက စုပ်ယူလိုက်သောကြောင့် တခြားအဏုမြူလက်နက်များနှင့်ယှဉ်လျှင် နျူထရွန်ဗုံးသည် ဖောက်ခွဲဖျက်ဆီးမှု အစွမ်းနိမ့်သည်။ ထို့ကြောင့် အဆောက်အအုံများကို မူလပကတိအတိုင်း တည်ရှိစေပြီး သက်ရှိများကိုသာ သေစေနိုင်ခြင်းဖြစ်သည်။ ဆင်မျူရယ်ကိုဟင်သည် အစာအိမ်ကင်ဆာဖြင့် လော့စ်အိန်ဂျလိစ်မြို့တွင် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ဒီဇင်ဘာလ၌ ကွယ်လွန်သည်။
## ကိုးကား
ဂီရိဂျာ ပရာဆတ် ကွိုင်ရာလာ

နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်းနှင့် နီပေါကွန်ဂရက်ပါတီ ခေါင်းဆောင် **ဂီရိဂျာပရာဆတ်ကွိုင်ရာလာ**ကို ၁၉၂၅ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၀ ရက်တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ ဘီဟာမြို့၌ မွေးဖွားသည်။ ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် နီပေါနိုင်ငံ ဘီရက်နာဂါမြို့ရှိ ဂုန်လျှော်စက်ရုံ အလုပ်သမားလှုပ်ရှားမှုကို ဦးဆောင်ရာမှ အစပြုကာ နိုင်ငံရေးလောကသို့ ဝင်ရောက်သည်။ ၁၉၄၈ ခုနှစ်တွင် နီပေါအလုပ်သမားသမဂ္ဂကို တည်ထောင်သည်။ ၁၉၅၂ ခုနှစ်တွင် နီပေါကွန်ဂရက်ပါတီ၌ မောရန်းခရိုင်၏ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်ခဲ့ပြီး ၁၉၆၀ ပြည့်နှစ် ဘုရင်မ ဟင်ဒရာလက်ထက်တွင် အကျဉ်းကျသည်။ ၁၉၆၇ ခုနှစ်တွင် အခြားသောအလုပ် သမားခေါင်းဆောင်များနှင့်အတူ အိန္ဒိယနိုင်ငံသို့ တိမ်းရှောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၉ ခုနှစ်တွင် နီပေါနိုင်ငံသို့ ပြန်လည် ရောက်ရှိသည်။ ၁၉၉၀ပြည့်နှစ်မှစ၍ ဘုရင်စနစ်ကို ဖျက်သိမ်းရန် ဦးဆောင်လှုပ်ရှားခဲ့သည်။ ၁၉၉၁ ခုနှစ်အထိ နီပေါကွန်ဂရက်ပါတီတွင် အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးဖြစ်ခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ပါတီ၏ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထို့နောက် နီပေါနိုင်ငံ၌ ၁၉၅၉ ခုနှစ်မှစ၍ ၁၉၉၁ ခုနှစ်နောက်ပိုင်းအတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ် ကျင်းပခဲ့သောပါတီစုံ ဒီမိုကရေစီ ရွေးကောက်ပွဲတွင် ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခံရပြီး ဘုရင်ဘိုင်ရင်ဒရာ လက်ထက်တွင် ၁၉၉၄ ခုနှစ်အထိ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၁၉၉၈ ခုနှစ်မှ ၁၉၉၉ ခုနှစ် အထိ ဒုတိယ သက်တမ်းနှင့် ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်မှ ၂၀၀၁ ခုနှစ်အထိ တတိယသက်တမ်း၊ ၂၀၀၆ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်အထိ (ဘုရင်ဂျာနင်ဒရာ လက်ထက်) စတုတ္ထသက်တမ်းအဖြစ် ဝန်ကြီးချုပ် တာဝန်ကို လေးကြိမ်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

ထို့ပြင် ၂၀၀၇ ခုနှစ်မှ သမ္မတနိုင်ငံအဖြစ် ကြေညာနိုင်ခဲ့သော ၂၀၀၈ ခုနှစ် မေလ ၂၈ ရက် မတိုင်မီကြားကာလတွင် နိုင်ငံ၏အကြီးအကဲတာဝန်ကို ယာယီ ထမ်းဆောင်ခဲ့ရသည်။ ၂၀၀၈ ခု နှ စ် ဇူ လိုင်လ ၂၃ ရက်တွင် ရာထူးမှ နုတ်ထွက်ခဲ့သည်။ ကွိုင်ရာလာသည် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် မတ်လ ၂၀ ရက်
အသက် ၈၅ နှစ်အရွယ်တွင် အဆုတ်ရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ၎င်း၏ ဈာပနအခမ်းအနားကို ခတ္တမန္ဒူမြို့ Pashupatinath ဘုရားကျောင်းတွင် ကျင်းပခဲ့သည်။ နီပေါနိုင်ငံကို ဒီမိုကရေစီနိုင်ငံ ဖြစ်ပေါ်လာရေးအတွက် နှစ်ပေါင်း ၆၀ ကျော်အကြာ တိုက်ပွဲဝင်ခဲ့သူ ဂီရိဂျာပရာ ဆတ်ကွိုင်ရာလာကို နီပေါအစိုးရက နိုဘဲလ် ငြိမ်းချမ်းရေးဆုအတွက် အဆိုပြုတင်သွင်းကာ ဂုဏ်ပြုခဲ့သည်။
## ကိုးကား
ပေါလ် ဂရေး

နာမည်ကျော် ဂရမ်မီဆုရ ဟဲဗီးမက်တဲလ် ဂီတအဖွဲ့ဖြစ်သော Slipknot အဖွဲ့မှ ဘေ့စ်ဂစ်တာသမားဖြစ်သူ ပေါလ်ဂရေးသည် ဟောလိုးဝင်းက မျက်နှာဖုံးတပ်ဆင်ပြီး ဘယ်လက်ဖြင့် ဘေ့စ်ဂစ်တာကို ကျွမ်းကျွမ်းကျင်ကျင် တီးခတ်နိုင်သူအဖြစ် ကျော်ကြားသည်။ ပေါလ်ဂရေးပါဝင်သည့်  Slipknot အဖွဲ့သည် ၂၀၀၆ခုနှစ်အတွင်းက Before I Forget  သီချင်းဖြင့် ဂရမ်မီဆုရရှိသည်။ အသက် ၃၈ နှစ်အရွယ် ပေါလ်ဂရေးသည် ၂၀၁၀-ခု၊ မေလ ၂၄ ရက်နေ့က အမေရိကန်နိုင်ငံ အိုင်အိုဝါပြည်နယ်၊ အတွင်းရှိ Des Moines ဟိုတယ်တွင် နေထိုင်စဉ် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
## ကိုးကား
ဖယ်ရာရို၊ ဂျာရယ်လ်ဒင်းန်

နိုင်ငံရေးနှင့် ရှေ့နေလုပ်ငန်းများလုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး စာပေများလည်းရေးသားခဲ့သူ ဂျာရယ်လ်ဒင်းန် ဖယ်ရာရိုကို ၁၉၃၅ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ၂၆ ရက်တွင် အမေရိကန်နိုင်ငံ၊ နယူးယောက်မြို့၌မွေးဖွားသည်။ ဖယ်ရာရိုသည် ၁၉၈၄ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှုများ စတင်ပြုလုပ် ခဲ့သည်။ အသက် ၁၆နှစ်အရွယ်တွင် မေရီမောင့်မက်ဟတ်တန်ကောလိပ်သို့ပညာသင်ဆုရရှိ၍ တက်ရောက်ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။၁၉၅၆ ခုနှစ်တွင် ဘွဲ့ရခဲ့ပြီး မကြာမီ နယူးယောက်မြို့ပုဂ္ဂလိကကျောင်းတစ်ကျောင်းတွင် ဆရာမအဖြစ်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ ဥပဒေရေးရာများကို စိတ်ဝင်စားသောကြောင့် ဖို့ဒ်ဟမ်တက္ကသိုလ်တွင် ညကျောင်းတက်၍ ၁၉၆၀ခုနှစ်တွင် ဥပဒေဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။ ထိုနှစ်တွင် ဂျွန်ဇက်ကာရိုနှင့် လက်ထပ်ပြီး သားသမီး ၃ ယောက်ရရှိသည်။၁၉၇၄ ခုနှစ်တွင် ခရိုင်လက်ထောက်အကျိုးတော်ဆောင်ရှေ့နဖြေစ်ခဲ့သည်။၎င်း၏ရှေ့နေလုပ်သက်တစ်လျှောက်တွင် မတရားဖိနှိပ်ခံရသူ ဒုက္ခသည်များအထူးစောင့်ရှောက်ရေးအဖွဲ့ကိုဖွဲ့စည်း၍ ကလေးသူငယ်များနှင့်သက်ကြီးရွယ်အိုများ ပါဝင်ပတ်သက်နေသော ရာဇဝတ်မှုများ၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အနိုင်ကျင့်ခံရမှုများနှင့် အိမ်တွင်းမတရားနှိပ်စက်ခံရသူများကို ဦးစားပေး၍ အကျိုးဆောင်ပေးခဲ့သည်။ ၁၉၇၈ ခုနှစ်တွင် နယူးယောက်မြို့ခရိုင်ရွေးကောက်ပွဲတွင် အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။ ဖယ်ရာရို၏တတိယသက်တမ်းတွင် အမျိုးသမီးများ၏ တန်းတူအခွင့်အရေးရရှိရန်အတွက် တိုက်ပွဲဝင်ခဲ့သည်။ အမျိုးသမီးအနည်းစုသာရှိသော လွှတ်တော်တွင် ကျားမအခွင့်အရေးတန်းတူရယူလိုသည့် အမျိုးသမီးဝါဒရေးရာလှုပ်ရှားမှုများတွင် စွမ်းအားရှိသောသူတစ်ယောက်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဒုတိယသက်တမ်းတွင် ပါတီ၏အနာဂတ်ဦးတည်ချက်နှင့် မူဝါဒရေးရာများရေးဆွဲရာတွင်ကဏ္ဍတစ်ရပ်အနဖြေင့် ပါဝင်ခဲ့သည်။ ဖယ်ရာရိုရေးသားခဲ့သော စာအုပ် အချို့မှာ My Story,Changing History:Women, Power and Politics တို့ဖြစ်သည်။
## ကိုးကား
ဇီတို ဝါ

၁၉၈၉ ခုနှစ် ပေကျင်းမြို့ တီရင်မင်ရင်ပြင်တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး လူရာပေါင်းများစွာ သေဆုံးခဲ့ရသော လူထုအုံကြွဆန္ဒပြမှုတွင် ပါဝင်ခဲ့သူ၊ ဟောင်ကောင် ဒီမိုကရေစီ အရေးလှုပ်ရှားသူ ဇီတိုဝါသည် ယခင်က
မူလတန်းကျောင်းအုပ်ဆရာတစ်ဦးဖြစ်သည်။ ဇီတိုသည် ကျောင်းဆရာများကို စုစည်း၍ ဟောင်ကောင်၏အင်အားအကြီး ဆုံးအဖွဲ့ဖြစ်သည့် ပညာရှင်ကျောင်းဆရာများအဖွဲ့(Professional Teachers' Union) ကိုဖွဲ့စည်းခြင်းဖြင့် နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှုများကို စတင်လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ဇီတိုသည် တီရင်မင်ရင်ပြင်တွင် အသက်စတေးခဲ့ရသူများနှင့် တရုတ်အစိုးရက အကျဉ်းချထားသော အစိုးရနှင့် သဘောထားကွဲလွဲ ဆန့်ကျင်နေသူများအတွက် အဓိကထောက်ခံအားပေးအရေးဆိုသည့် ဟောင်ကောင်မဟာမိတ်အဖွဲ့ကိုလည်း ကွယ်လွန်ချိန်အထိ ဦးဆောင်ခဲ့သည်။ ထိုအဖွဲ့သည် ၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် တရုတ်ပြည်မကြီးနှင့် ဟောင်ကောင်ပူးပေါင်းသွားသည့်အချိန်အထိ တီရင်မင်ရင်ပြင် အရေးအခင်းကို ဝေဖန်ထောက်ပြနေဆဲဖြစ်သည်။ နှစ်စဉ် ဇွန်လ ၄ ရက်တွင် တီရင်မင်ရင်ပြင် အရေးအခင်းတွင် သေဆုံးခဲ့သူများအတွက် ဝမ်းနည်းခြင်းအထိမ်းအမှတ်ကိုလည်း ထိုအဖွဲ့က ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ဇီတိုသည် တီရင်မင်ရင်ပြင်အရေးအခင်း၏ ကျောင်းသားခေါင်းဆောင်များနှင့် အခြားသော အဖွဲ့အစည်းများ၏ ချီးကျူးလေးစားခြင်းကို ခံရသူ ဖြစ်သည်။ ဇီတိုသည် ဒီမိုကရေစီစနစ်ကို လိုလားသော ဟောင်ကောင်ညီညွတ်ရေးအဖွဲ့ကို စတင်တည်ထောင်သူများတွင် ပါဝင်ပြီး၎င်းအဖွဲ့သည် နောက်ပိုင်းတွင် အင်အားကြီးမားသော အတိုက်အခံပါတီဖြစ်သည့် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ  (Democratic Party) ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဇီတိုသည် ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် ဥပဒေပြုလွှတ်တော်မှ အနားယူခဲ့သည်။ ဟောင်ကောင် ဒီမိုကရေစီလှုပ်ရှားမှုတွင် တက်ကြွစွာ လှုပ်ရှားခဲ့သူ ဇီတိုဝါသည် ၂၀၁၁ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၂ ရက် အသက် ၇၉ နှစ်အရွယ်တွင် အဆုတ်ကင်ဆာရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ဟိုစေး ဆာရာမဂို

ဟိုစေးဆာရာမာဂို(၁၉၂၂-၂၀၁၀)

စိတ်ကူးဉာဏ်အားကောင်းသော စာရေးဆရာဖြစ်သူ ဟိုစေးဆာရာမာဂိုသည် ပေါ်တူဂီဘာသာနှင့်ရေးသားပြီး နိုဘယ်လ်ဆုဆွတ်ခူးနိုင်ခဲ့သော ပထမဆုံး စာရေးဆရာဖြစ်သည်။ စိတ်ဝင်စားဖွယ် ကောင်းသော အလင်္ကာအဖွဲ့အနွဲ့များဖြင့် ရေးသားထားသည့်၎င်း၏ Blindness ဝတ္ထုမှာလူသိများသည်။ ဆာရာမာဂိုကို ပေါ်တူဂီနိုင်ငံ ရီဘက်တီဂျိုပြည်နယ် အဇင်ဟာဂါမြို့တွင် မွေးဖွားသည်။ ဖခင်မှာ ပထမ ကမ္ဘာစစ်အတွင်းက အမြောက်တပ်သားအဖြစ်လုပ်ကိုင်ခဲ့သူဖြစ်သည်။ ဆာရာမဂို နှစ်နှစ်အရွယ်တွင် မိသားစုမှာ လစ်စဘွန်းမြို့သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ ဆာရာမာဂိုသည် စာပေလောကသို့ မရောက်မီအချိန်တွင် အလုပ်ပေါင်းစုံ လုပ်ခဲ့ရသည်။ ၁၉၄၄ ခုနှစ်တွင် အယ်လ်ဒါရီးစ်ဆိုသူနှင့် လက်ထပ်ခဲ့ပြီး လက်နှိပ်စက်စာရေးအဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်တွင် ကွာရှင်းခဲ့သည်။ ၁၉၆၉ ခုနှစ်တွင် ပေါ်တူဂီကွန်မြူနစ်ပါတီတွင် အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ သို့သော် ၎င်းပါတီသည် စစ်အာဏာရှင်စနစ် အုပ်ချုပ်မှုကာလတွင် ဖျက်သိမ်းခဲ့ရသည်။ ဆာရမ်ဂိုသည် ၁၉၇၉ ခုနှစ်မှစ၍ စာရေးခြင်းအလုပ်၌ မြှုပ်နှံထားခဲ့သည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ်တွင် သတင်းစာဆရာမတစ်ဦးနှင့်လက်ထပ်ခဲ့သည်။
၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင်၎င်း၏(The Gospel According to Jesus Christ)ဝတ္ထုကို အစိုးရကတားမြစ်ပိတ်ပင်ခဲ့သည့်အချိန်မှစ၍ ပြင်သစ်နိုင်ငံ လန်ကရုတ်ကျွန်းသို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ ဆာရာမဂိုသည် ဝတ္ထုတို၊ ဝတ္ထုရှည်၊ ကဗျာ၊ ခရီးသွားဆောင်းပါးများ ရေးသားခဲ့သည်။ ၁၉၇၇ ခုနှစ်တွင် အနုပညာသမားတစ်ယောက်၏ ဘဝအကြောင်းကို ရေးသားထားသည့် ဝတ္ထုတစ်ပုဒ်ပေါ်ထွက်လာသည်။ ပေါ်တူဂီနိုင်ငံတွင် အာဏာရှင်စနစ်
အဆုံးသတ်သွားသည့် ၁၉၈၁ ခုနှစ်ကာလ၌ Journey to Portugal ဝတ္ထုကို ရေးသားထုတ်ဝခဲ့သည်။ ၁၉၉၅ ခုနှစ်တွင် All the Names ကိုလည်းကောင်း၊ ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်တွင် အိုးထိန်းသည်တစ်ယောက်နှင့်၎င်း၏ မိသားစုအကြောင်း ရေးဖွဲ့ထားသည့် ဘဝသရုပ်ဖော်ဝတ္ထု The Cave ကိုလည်းကောင်းရေးဖွဲ့ခဲ့သည်။ ဟိုစေးဆာရာမာဂိုသည် ပေါ်တူဂီနိုင်ငံ၏ စာပေဩဇာကြီးမားလှသည့် ကမူးစာပေဆုကိုလည်းဆွတ်ခူးရရှိခဲ့ပေသည်။  ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် စာပေနိုဘယ်လ် ဆုရရှိခဲ့ပြီးအသက် ၈၇ နှစ် အရွယ် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ဇွန်လ ၁၈ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။

ဟိုစေးဆာရာမာဂို၏စာများနှင့် မြန်မာစာဖတ်ပရိသတ်တို့ အကျွမ်းဝင်စေရန် ဆရာမြင့်သန်းက ဆာရာမာဂို၏ 'The cave' ဝတ္ထုကို မြန်မာဘာသာသို့ပြန်ဆိုထုတ်ဝေခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ဖရန်စစ္စကို ဗာရယ်လို

ဗာရယ်လိုသည် ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ်တွင် ကျင်းပခဲ့သည့် ပထမဆုံးကမ္ဘာ့ဖလား ဘောလုံးပြိုင်ပွဲဗိုလ်လုပွဲတွင်ပါဝင်ကစားခဲ့သော ကစားသမားများအနက် နောက်ဆုံးသက်ရှိထင်ရှားကျန်ရစ်သူ အာဂျင်တီးနားအားကစားသမားကြီးဖြစ်သည်။ ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဥရုဂွေးနိုင်ငံ မွန်တီဗီဒီယိုမြို့တွင် အာဂျင်တီးနားနှင့်ဥရုဂွေးနိုင်ငံတို့ ဗိုလ်လုပွဲ အဖြစ် ယှဉ်ပြိုင်ရာတွင် ပါဝင်ကစားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ယင်းပွဲစဉ်တွင် အာဂျင်တီးနားအသင်းသည် ဥရုဂွေးအသင်းကို လေးဂိုး-နှစ်ဂိုးဖြင့် ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည်။ ဗာရယ်လိုသည် ဘိုကာဂျူနီယာကလပ်တွင် ကစားခဲ့သူဖြစ်ပြီး အသင်းအတွက် ၁၉၄ ဂိုးသွင်းကာ စံချိန်သစ်တစ်ရပ် တင်ပေးနိုင်ခဲ့သူဖြစ်သည်။ ယင်းစံချိန်ကို လက်ရှိဘိုကာဂျူနီယာတိုက်စစ်မှူးမာတင်ပါလာမို တစ်ဦးတည်းသာ ချိုးနိုင်ခဲ့သည်။ ဗာရယ်လိုသည် အသက် ၁၀၀ အရွယ် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ဩဂုတ်လ ၃၀ရက်တွင် ကွယ်လွန်သည်။
## ကိုးကား
ရာအဒူဝါ၊ အူမာရူ

နိုင်ဂျီးရီးယားသမ္မတဟောင်း
အူမာရူရာအဒူဝါကို ၁၉၅၁ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁၆
ရက်နေ့တွင် နိုင်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံ ကက်ဆီနာပြည်နယ်၌
မွေးဖွားသည်။ ရာအဒူဝါသည်ဇာရီ ယာမြို့ရှိ ဝိဇ္ဇာသိပ္ပံနှင့်
နည်းပညာကောလိပ်တွင် နည်းပြဆရာအဖြစ် ၁၉၈၃
ခုနှစ်အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင်
People’s Redemption Party နှင့်Social Democratic Party
တို့တွင် အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် နိုင်ငံရေးလုပ်ငန်းများ လုပ်ကိုင် သည်။
၁၉၉၉ ခုနှစ်တွင် ပြည် နယ် အု ပ် ချုပ်ရေးမှူးရွေးကောက်ပွဲ၌
ရွေးချယ်ခံခဲ့ရပြီး ကက်ဆီနာပြည်နယ် အုပ်ချုပ်ရေးမှူး
အဖြစ် ၁၉၉၉ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၇ ခုနှစ်အထိ ထမ်းဆောင်ခဲ့
သည်။ ၂၀၀၇ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၁ ရက်တွင် ကျင်းပသော
သမ္မတရွေးကောက်ပွဲတွင် အာဏာရပြည်သူ့ဒီမိုကရက်
တစ်ပါတီ (People Democratic Party)၏ ကိုယ်စား
လှယ်အဖြစ် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ရာ မဲအရေအတွက် ၂၄ဒသမ ၆ သန်းဖြင့် သမ္မတအဖြစ် ရွေးကောက်ခြင်း
ခံရသည်။ ရွေးကောက်ပွဲသည် အငြင်းပွားဖွယ်ရာပြဿနာ
များဖြင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရပြီး လေ့လာသူများ၏ေဝဖန်မှုများကို
အပြင်းထန်ဆုံးခံခဲ့ရသည်။ ၂၀၀၇ ခုနှစ် ဇွန်လတွင်
ရာအဒူဝါသည်၎င်း၏ပိုင်ဆိုင်မှုများကို တရားဝင်ကြေ
ညာခဲ့သည်။ ၂၀၀၇ ခုနှစ် ဇူလိုင်လတွင် ဝန်ကြီး ၃၉ ဦး
ပါဝင်သော ရာအဒူရာ၏ အစိုးရအဖွဲ့စတင် တာဝန်
ထမ်းဆောင်သည်။ နိုင်ဂျီးရီးယားနိုင်ငံ၏ ၁၃ ယောက်
မြောက် သမ္မတဖြစ် သူ အူမာရူရာအဒူဝါသည် ၂၀၁၀ပြည့်
နှစ် မေလ ၅ ရက်နေ့တွင် နိုင်ဂျီးရီးယား နိုင်ငံအဘူဂျာမြို့
ရှိအေဆိုရော့စ် သမ္မတအိမ်တော်၌ နှလုံးရောဂါဖြင့်
ကွယ်လွန်သည်။
## ကိုးကား
စတီဖင်(န်) ရှနိုက်ဒါ

**စတီဖင်(န်) ရှနိုက်ဒါ** (Stephen Schneider, ၁၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၄၅ - ၁၉ ဇူလိုင် ၂၀၁၀) သည် စတန်း(န်)ဖို့ဒ်တက္ကသိုလ်မှရာသီဥတုသုတေသနပညာရှင်ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ရာသီဥတုဆိုင်ရာ ပညာရပ်များကို ငယ်စဉ်ကတည်းက
ခုံမင်စွာလေ့လာခဲ့သည်။

၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် လေထုသုတေသနပြု အမျိုးသားဗဟိုဌာနတွင် လုပ်ကိုင်ခဲ့ပြီး ကမ္ဘာကြီး
ပူနွေးလာမှု ဖြစ်စဉ်သည် အမှန်တကယ် ဖြစ်ပေါ်နပြေီး
အလွန်အန္တရာယ်ကြီးမားသည်ဆိုသည့် အဆိုကို
ထောက်ခံအားဖြည့်သည့် ဆောင်းပါးအမြောက် အမြား
ရေးသားခဲ့သည်။ 

၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် စတန်း(န်)ဖို့ဒ်
တက္ကသိုလ်သို့ ပြောင်းရွှေ့လုပ်ကိုင်ခဲ့ပြီး ကုလသမဂ္ဂမှ
ကြီးမှူးကျင်းပသည့် ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုနှင့် ပတ်သက်
သည့် ဆွေးနွေးပွဲများတွင် အဓိကအခန်းကဏ္ဍမှပါဝင်ခဲ့သည်။ စတီဖင်(န်)သည် ကမ္ဘာကြီး ပူနွေးလာမှုကို
အယုံအကြည်မရှိသူများနှင့် ဆန့်ကျင်၍ လူတို့၏
ပယောဂကြောင့်ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှု
များအကြောင်းကို ပြည်သူများ သတိပြု စေခဲ့သည်။

စတီဖင်(န်) ရှနိုက်ဒါသည် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ဇူလိုင်လ
၁၉ ရက် အသက် ၆၅ နှစ်အရွယ်တွင် ကွယ်လွန်သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:၂၀၁၀ ကွယ်လွန်သူများ
ကဏ္ဍ:၁၉၄၅ မွေးဖွားသူများ
ဆီမွန်၊ ဂျီး(န်)

နူးညံ့သိမ်မွေ့ကာ ဆွဲဆောင်မှုရှိသော ရုပ်ရည်ကို ပိုင်ဆိုင်ထားသည့် ဗြိတိသျှရုပ်ရှင်မင်းသမီး **ဂျီး(န် )ဆီ မွန်**ကို အင်္ဂလန်နိုင်ငံ လန်ဒန်မြို့ ကရော့ချ်ဟေးလ်ဒေသ၌ ၁၉၂၉ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၃၁ ရက်တွင် မွေးဖွားသည်။ ၁၉၄၄ ခုနှစ်တွင် အသက် ၁၄ နှစ်အရွယ် အကသင်တန်းသူတစ်ဦးဖြစ်သည့် ဆီမွန်ကို *Give Us The Moon* ရုပ်ရှင်၌ သရုပ်ဆောင်ရန် သင်တန်းကျောင်းကရွေးချယ်ခဲ့သည်။ ဆီမွန်၏ ဇာတ်ကားများအနက် ၁၉၄၅ ခုနှစ်တွင် 'Caesar and Cleopatra'' ၊ ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် တစ်ကိုယ်ကောင်းဆန်သော အက်စတီးလာ ဇာတ်ရုပ်ဖြင့် 'Great Expectations* ၊ ၁၉၄၈ ခုနှစ်တွင် ရိုက်ကူးခဲ့သော
*Hamlet* ဇာတ်ကားတို့မှာ ထင်ရှားပြီး Hamlet ဇာတ်ကား တွင် အကောင်းဆုံးအမျိုးသမီးဇာတ်ပို့ဆုအတွက် လျာထားခြင်းခံရသည်။ ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်တွင် မင်းသားစတီးဝပ်ဂရိန်းဂျာ နှင့် လက်ထပ်ခဲ့ပြီး ထိုနှစ်မှာ *Guys and Dolls* ဇာတ်ကားတွင် မင်းသားမာလွန်ဘရန်ဒိုနှင့်တွဲဖက် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ထိုဇာတ်ကားတွင် ပါဝင်သော ဇာတ်ဝင်သီချင်းများကို ဆီမွန်ကိုယ်တိုင် သီဆိုခဲ့သည်။ ၎င်းဇာတ်ကားဖြင့်ပင် ရွှေကမ္ဘာလုံးဆုကို ပထမဆုံး ဆွတ်ခူးနိုင်ခဲ့သည်။

၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဆီမွန်သည် ဂရိန်းဂျာနှင့်လမ်းခွဲခဲ့ပြီး ဇာတ်ညွှန်းရေးဆရာ၊ ဒါရိုက်တာဖြစ်သူ ရစ်ချတ်ဘရုနှင့်လက်ထပ်ခဲ့သည်။ ထိုနှစ်မှာပင် မင်းသား ကာ့ခ်ဒေါက်ကလပ်စ်နှင့် တွဲဖက်၍ *Spartacus* ဇာတ်ကားတွင် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက်နှစ်အနည်းငယ်အကြာ ရုပ်ရှင်လောကနှင့် ဝေးကွာခဲ့ပြီး ၁၉၆၃ ခုနှစ်တွင် *All the Way Home* ဇာတ်ကား၌ မိခင်တစ်ယောက်အဖြစ်ပီပြင်သော သရုပ်ဆောင်ချက်များဖြင့်ပရိသတ်ကို ပြန်လည်ဆွဲဆောင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဇာတ်ကားများစွာတွင် သရုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ၁၉၆၉ ခုနှစ်တွင် ရိုက်ကူးသော *The Happy Ending* ဇာတ်ကားတွင် အကောင်းဆုံးအမျိုးသမီး ဇာတ်ဆောင်ဆုအတွက် ဆန်ခါတင်ရွေးချယ်ခြင်းခံခဲ့ရသည်။ ဆီမွန်သည် ၁၉၇၇ ခုနှစ်တွင် ရစ်ချတ်ဘရုနှင့်လမ်းခွဲခဲ့သည်။ ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်ကာလများတွင် *North and South*, *The Thorn Birds'' စသော ရုပ်သံဇာတ်လမ်းများတွင် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ အသက်၈၁ နှစ်အရွယ် ဗြိတိသျှရုပ်ရှင်မင်းသမီးတစ်ဖြစ်လဲ ဟောလီးဝုဒ်မင်းသမီး ဂျီး(န်)ဆီမွန် သည် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ဇန်နဝါရီလ ၂၂ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ကယ်လီဖိုးနီးယားပြည်နယ် ဆန်တာမော်နီကာ၌ အဆုတ်ကင်ဆာရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်သည်။

## ကိုးကား
ကိုကာကိုလာ ကုမ္ပဏီ

**ကိုကာကိုလာ ကုမ္ပဏီ**သည် နိုင်ငံပေါင်းစုံတွင် အခြေစိုက်သော အယ်လ်ကိုဟော မပါဝင်သည့် အဖျော်ယမကာမျိုးစုံ ထုတ်လုပ်ဖြန့်ဖြူး ဈေးကွက်တင် ရောင်းချသည့် အမေရိကန်ကုမ္ပဏီ တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဌာနချုပ်မှာ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ ဂျော်ဂျီယာပြည်နယ်၊ အတ္တလန္တာမြို့တွင် တည်ရှိသည်။ ၁၈၈၆ ခုနှစ်တွင် ဂျော်ဂျီယာပြည်နယ်၊ ကိုလံဘတ်မြို့မှ ဆေးဝါးပညာရှင် ဂျွန် ပန်မ်ဘာတန် တီထွင်ခဲ့သည့် ကိုကာကိုလာ အချိုရည်ထုတ်လုပ်သည့် ကုမ္ပဏီအဖြစ် နာမည်ကျော်ကြားသည်။

## ကိုးကား
ခင်လှိုင် (ကမ္ဘောဇ)

**ကမ္ဘောဇခင်လှိုင်** (၂ နိုဝင်ဘာ ၁၉၃၁ - ၁၂ မေ ၂၀၁၀, အမည်ရင်း ဦးခင်လှိုင်) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား ခွဲစိတ်အထူးကု ဆရာဝန်ကြီးတစ်ဦးဖြစ်သလို၊ မိမိ၏ ဆေးပညာရပ်ဆိုင်ရာ အတွေ့အကြုံများနှင့် ဘဝအမြင်များကို ရေးသားခဲ့သည့် ထင်ရှားသော စာရေးဆရာတစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။

## ငယ်ဘဝနှင့် ပညာရေး 
ဦးခင်လှိုင်ကို ၁၉၃၁ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂ ရက်နေ့တွင် ရှမ်းပြည်နယ်၊ ကျောက်မဲမြို့၌ အဖ ဦးဘဦး၊ အမိ ဒေါ်ရွှေတင့်တို့မှ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ကျောက်မဲမြို့ မြန်မာမြို့ပုံကျောင်း (Vernacular School) မှ ၁၉၄၄ ခုနှစ်တွင် သတ္တမတန်း အောင်မြင်ခဲ့ပြီးနောက်၊ တောင်ကြီးမြို့ အစိုးရတန်းမြင့်ကျောင်းတွင် ဆက်လက်ပညာသင်ကြားကာ အဋ္ဌမတန်း အောင်မြင်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၈ ခုနှစ်တွင် တက္ကသိုလ်ဝင်တန်း (Matriculation) ကို အောင်မြင်ခဲ့ပြီး၊ ၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်ဆေးတက္ကသိုလ်မှ ဆေးပညာဘွဲ့ M.B.B.S (R.G.N) ကို ရရှိခဲ့သည်။

ထို့နောက် ပညာတော်သင်အဖြစ် သွားရောက်ခဲ့ရာ ၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်တွင် အမေရိကန်နိုင်ငံ၊ ပန်ဆယ်ဗေးနီးယားတက္ကသိုလ်မှ ဘွဲ့လွန်ဆေးပညာ (ခွဲစိတ်မှုပညာ) ကိုလည်းကောင်း၊ ၁၉၆၆ ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလန်နိုင်ငံ၊ အီဒင်ဘာရာဆေးတက္ကသိုလ်မှ ခွဲစိတ်အထူးကုဘွဲ့ F.R.C.S ကိုလည်းကောင်း အသီးသီး ရရှိခဲ့သည်။

## နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းဘဝ 
၁၉၅၆ ခုနှစ်မှစတင်ကာ လားရှိုးမြို့ ပြည်သူ့ဆေးရုံကြီးတွင် လက်ထောက်ဆရာဝန်အဖြစ် စတင်တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၎င်းနောက် -

* ၁၉၆၁ ခုနှစ် - မြို့နယ်ဆရာဝန်ကြီး (သီပေါမြို့)
* ၁၉၆၂-၁၉၆၅ ခုနှစ် - ခရိုင်ဆရာဝန်ကြီး (ကျောက်မဲမြို့)
* ၁၉၆၆-၁၉၆၇ ခုနှစ် - ရန်ကုန်ပြည်သူ့ဆေးရုံကြီး၊ လက်ထောက် ခွဲစိတ်ပါမောက္ခ
* ၁၉၆၇-၁၉၉၁ ခုနှစ် - လားရှိုးပြည်သူ့ဆေးရုံကြီး၊ ဆေးရုံအုပ်ကြီးနှင့် ခွဲစိတ်ကုဆရာဝန်ကြီး
* ၎င်းသည် ၁၉၉၁ ခုနှစ်တွင် ဝန်ထမ်းဘဝမှ အငြိမ်းစားယူခဲ့သည်။

## စာပေလုပ်ငန်းများ 
ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ဆေးကောလိပ်မဂ္ဂဇင်းတွင် စာညွန့်နှင့် ဆောင်းပါးများ စတင်ရေးသားရာမှ စာပေလောကသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ၁၉၆၈-၆၉ ခုနှစ်တွင် ထွက်ရှိသော 'ခွဲစိတ်ခန်း၏ မီးရောင်အောက်ဝယ်' လုံးချင်းစာအုပ်မှာ ထင်ရှားသည်။ ၎င်းအပြင် အောက်ပါစာအုပ်များကိုလည်း ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့သည် -

* ဆေးပညာရှာ ခရီးသည်
* တွေ့ကြုံဆုံကွဲ ဘဝခရီးထဲ
* ဆရာဝန်တို့၏ ရှေ့တန်းစစ်မျက်နှာ
* ပျော်လိုက်ရွှင်လိုက် ငိုကာရယ်ကာ
* မနားရသောသမားတစ်ဦး၏ ဘဝခရီး (၂၀၀၉)

၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် 'လုပ်သားပြည်သူ့နေ့စဉ်' သတင်းစာ၌ 'နယ်ခြားပျော် ဒုက္ခသည်သားချင်းများဆီသို့' ဆောင်းပါးကို ရေးသားခဲ့သလို၊ ကလျာမဂ္ဂဇင်းတွင်လည်း 'ရောဂါအမျိုးမျိုး ကုသမှုအဖုံဖုံ' ခေါင်းစဉ်ဖြင့် ကျန်းမာရေးဗဟုသုတများ ရေးသားမျှဝေခဲ့သည်။

## လူမှုရေးနှင့် ဘဝနိဂုံး 
၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် လားရှိုးမြို့၌ ဘိုးဘွားရိပ်သာတစ်ခုကို မတည်ဆောက်လုပ်ကာ လှူဒါန်းခဲ့သည်။ ကမ္ဘောဇခင်လှိုင်သည် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်၊ မေလ ၁၂ ရက်နေ့တွင် လားရှိုးမြို့၌ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီး ဒေါ်ခင်ရီနှင့် သားသမီး ခြောက်ဦး ကျန်ရစ်သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ

ကဏ္ဍ:၁၉၃၁ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:၂၀၁၀ ကွယ်လွန်သူများ
ဆိုနီ ရုပ်သံ ဖျော်ဖြေရေး

**ဆိုနီ ရုပ်သံ ဖျော်ဖြေရေး** (Sony Pictures Entertainment Inc. သို့ **SPE**) သည် ဂျပန်ကုမ္ပဏီကြီး ဆိုနီ ကော်ပိုရေးရှင်း ၏ လက်အောက်ခံ အမေရိကန် ဖျော်ဖြေရေး ကုမ္ပဏီ တစ်ခုဖြစ်ပြီး ကယ်လီဖိုးနီးယားပြည်နယ်၊ ကူဗာမြို့တွင် အခြေစိုက်သည်။ ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေး၊ ရုပ်မြင်သံကြား အစီအစဉ် ထုတ်လုပ်ရေး နှင့် ဖြန့်ဖြူးရေးဆိုင်ရာ ဌာနများ ပါဝင်သည်။ ဆိုနီ ရုပ်သံ ဖျော်ဖြေရေး၏ ၂၀၁၄ ဘဏ္ဍာရေးနှစ် (၂၀၁၄ ခုနှစ် မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့အထိ) ဝင်ငွေမှာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၈.၀၅၄ ဘီလီယံ ဖြစ်သည်။ ဆိုနီ ရုပ်သံ ဖျော်ဖြေရေး သည် အမေရိက ရုပ်ရှင် အစည်းအရုံး၏ အဖွဲ့ဝင်လည်း ဖြစ်သည်။

## သမိုင်းကြောင်း
၁၉၈၇ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁ ရက်နေ့တွင် ကိုလံဘီယာ ရုပ်ရှင် (Columbia Pictures) ကို ပိုင်ဆိုင်သည့် ကိုကာကိုလာ ကုမ္ပဏီမှ ယင်းရုပ်ရှင်လုပ်ငန်း၏ ရှယ်ယာအချို့ကို Tri-Star Pictures သို့ ရောင်းချခဲ့သည်။ ကိုလံဘီယာ ရုပ်ရှင် လုပ်ငန်းကို ကိုလံဘီယာ ရုပ်သံ ဖျော်ဖြေရေး (Columbia Pictures Entertainment, Inc. သို့ CPE) အဖြစ် အမည်ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ CPE ကို ကိုကာကိုလာ ကုမ္ပဏီမှ ၄၉%၊ ရှယ်ယာရှင်များမှ ၃၁% နှင့် Tri-Star ရှယ်ယာရှင်များမှ ၂၀% အသီးသီး ပိုင်ဆိုင်ကြသည်။

၁၉၈၉ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့တွင် CPE တွင်ပါဝင်သည့် ကိုကာကိုလာ ကုမ္ပဏီ၏ ရှယ်ယာများအားလုံးကို ဆိုနီ ကော်ပိုရေးရှင်းမှ ဝယ်ယူခွင့်ရရှိခဲ့သည်။ ၁၉၈၉ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် CPE ၏ လက်ကျန်ရှယ်ယာ ၅၁% ကို ဆိုနီ မှ ထပ်မံ ဝယ်ယူနိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၁ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၇ ရက်နေ့တွင် CPE ကို **ဆိုနီ ရုပ်သံ ဖျော်ဖြေရေး** အဖြစ် အမည်ပြောင်းလဲခဲ့သည်။

## ပြင်ပလင့်ခ်များ
* တရားဝင် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်
* SonyPictures.net 
* ဆိုနီ ရုပ်သံ ဖျော်ဖြေရေး ပြတိုက် 

## ကိုးကား
သဿမေဓခွန်

**သဿမေဓခွန်** ကို မင်းတုန်းမင်း လက်ထက် ၁၂၁၉ ခုနှစ် (ခရစ်နှစ် ၁၈၅၈)၌  စတင် ကောက်ခံခဲ့သည်။ မြန်မာမင်းပိုင်နက် အထက် မြန်မာနိုင်ငံတွင်သာ ကောက်ခံသော အခွန်တော်ဖြစ်သည်။

## အဓိပ္ပါယ် 
သဿမေဓအခွန်တော် ၏ တိုက်ရိုက်အဓိပ္ပါယ်မှာ *သမုတိနတ်ဖြစ်သော ရေမြေသခင်ရှင်ဘုရင်ကို လယ်ယာမြေမှ ထွက်ရှိသော ကောက်စပါး၏ ဆယ်ဖို့တစ်ဖို့ဖြင့် ပူဇော်ခြင်း* ပင်ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် လက်တွေ့ ကောက်ခံခဲ့သော သဿမေဓအခွန်မှာ လယ်ယာထွက်ကုန်မှ ဝင်ငွေပေါ်တွင် ကောက်ယူခြင်းမဟုတ်ဘဲ ဥစ္စာ ပစ္စည်း ပိုင်ဆိုင်ခြင်းပေါ်တွင်မူတည်၍ ကောက်ယူခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဝင်ငွေရှိသူသည် လယ်သမား ယာသမားဟုတ်သည်ဖြစ်စေ၊ မဟုတ်သည်ဖြစ်စေ သဿမေဓအခွန်ကို ထမ်းဆောင် ရလေသည်။

## မတိုင်မီအခွန်များ 
မင်းတုန်းမင်း မတိုင်မီကာလတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အခွန်တော် စနစ်မှာ များစွာရှုပ်ထွေးလှသည်။ မြေခွန်၊ ယာခွန်၊ ကိုင်းခွန်၊ တောခွန်၊ ရေခွန်၊ အစွတ်ခွန်ဟုခေါ်သည့် အင်းအိုင်ခွန်၊ သစ်သီးခွန်၊ ဖယောင်းခွန်၊
ဆင်စွယ်၊ လျှော်၊ ကြိမ်၊ သင်ဖြူး၊ ပျားရည်အခွန်တော်များ၊ သစ်စေးခွန်၊ သံခွန်၊ ရွှေခွန်၊ ငွေခွန်၊ သဇင်ပန်းခွန်၊ အိုးတော်ဆက်၊ နနွင်းတော်ဆက်၊ မီးသွေးတော်ဆက် စသည်ဖြင့် များပြားရှုပ်ထွေးလှသည်။ မင်းတုန်းမင်း သည် ဤသို့ ရှုပ်ထွေးလှသော အခွန်တော်များကို သဿမေဓ အခွန်တော် ဖြင့် အစားထိုးကောက်ခံခဲ့သည်။

သဿမေဓ အခွန်တော် ခွဲဝေသည်မှစ၍ မင်းမှုထမ်းတို့ကို မြို့စား၊ ရွာစားအဖြစ် စားကျေးနယ်မြေချီးမြှင့်ခြင်း မပြုတော့ဘဲ၊ လစာငွေ ပေးသည့်စနစ်ကို စတင်ကျင့်သုံးခဲ့သည်။

## ကောက်ခံပုံ 
သဿမေဓအခွန်ကို တစ်အိမ်လျှင် ငွေတစ်ဆယ်ကျပ်နှုန်းဖြင့် သမာဓိဝှန်း၍ ကောက်ခံခဲ့ပါသည်။ သမာဓိဝှန်း၍ ကောက်ခံပုံမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။ ကျေးရွာတစ်ရွာရှိ အိမ်ထောင်စုများသို့မဟုတ် အိမ်များကို ရေတွက် ပြီး တစ်ဆယ်နှင့်မြှောက်ရ၏။ တစ်ဆယ်နှင့် မြှောက်၍ ရရှိသောဂဏန်းမှာ ထိုကျေးရွာမှ ပေးရမည့်အခွန်တော်ငွေ ကျပ်ပေါင်းပင်ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် သမာဓိခေါ် အခွန်တော်ရာပြတ်တို့က ကျေးရွာတစ်ရွာက ပေးဆောင် ရမည့် အခွန်တော်ငွေ ကျပ်ပေါင်းကို ထိုကျေးရွာရှိ အိမ်ထောင်စုများ၏ ဥစ္စာပစ္စည်းပိုင်ဆိုင်မှုပေါ်တွင်ကြည့်၍ သမာဓိရှိရှိ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာပေးဆောင်
စေပါသည်။ ထို့ကြောင့် ကျွဲနွားများများ၊ အိမ်ကောင်းကောင်း၊ လယ်ဧက များများ၊ ကောက်ပဲသီးနှံများအပြည့် သိုလှောင်ထားနိုင်သည့် စပါးကျီ ကြီးကြီး ပိုင်ဆိုင်သူရွာသားများက အခွန်များများ ပေးဆောင်ရပါသည်။ တဲစုတ်ကလေးနှင့် နေထိုင်ပြီး၊ ကျွဲနွားပင်မရှိသော လယ်သူရင်းငှါးများမှာ အခွန်အနည်းငယ်သာ ပေးဆောင်ရပါသည်။ မည်သည့် အိမ်က အခွန် မည်မျှပေးရမည်ကို သမာဓိများက ကြေးသေး၊ ကြေးလတ်၊ ကြေးကြီး (ကြေးထမ်းကြီး)ဟူ၍ အတန်းအစားသုံးမျိုးခွဲခြားသတ်မှတ်ပေးသည်။ 

## အခွန် ကင်းလွတ်ခွင့် ရရှိသူများ 
သဿမေဓအခွန် ကင်းလွတ်ခွင့် ရရှိသူများလည်း ရှိပါသေးသည်။ ၎င်းတို့မှာ-
*# ကျေးရွာတွင် အကြီးအအုပ်ပြုလုပ်ဆောင်ရွက်ဖော်ရသူ (သူကြီး၊ သမာဓိလူကြီး)
*# သူကြီး၏ဆွေမျိုးရင်းချာ
*# ပထမစာတော်ပြန်ရဟန်းသာမဏေ၏ဆွေမျိုးရင်းချာ
*# ကြေးလွတ်စာရင်းပါဆွေတော်ကျွန်
*# နယ်ခြားအစွန်အဖျားကင်းတွင်ကင်းစောင့်ရာ၌ပါဝင်သူ
*# လယ်တော်လုပ်သား
*# စီးတော်မြင်း မြင်းမွေး၊ မြင်းတိုင်၊ မြင်းကိုင်
*# ကြေးနန်းပညာတော်သင်
*# ကုလားဗလီဆရာ
*# လှေ၊ ဖောင်၊ သင်္ဘော၊ သမ္ဗန်၊ ဆေးထိုးထမ်း ကိုယ်စာရင်းကျမှန်သူ (ဆေးထိုး-လက်၊ ခြေသလုံး၏ တစ်နေရာရာတွင် အမှုထမ်းဖြစ်ကြောင်း ဆေးနက်ဖြင့် ရေးထိုးထားသူ)
*# ဆင်တော်ဦးစီးနှင့်နောက်လိုက်များ
*# ရာဇဌာနီတွင် အိမ်ထောင်စုံတက်နေထမ်းရွက်ရသူအမှုထမ်း
*# ဒုက္ခိတ
*# သဿမေဓလွတ်ရန်စာချွန်တော်ထုတ်ဆင့်ခြင်းခံရသူ
*# ဆရာတော်သံဃာတော်တို့၏ဆွေမျိုးရင်းချာ တို့ဖြစ်လေသည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း
ဂုဏ်လင်းကျော်

## ဂုဏ်လင်းကျော် (၁၉၅၀-၂၀၁၀)
ဦးဘရီ၊ ဒေါ်တင်မေတို့က တောင်သာမြို့၌ ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၃၀ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားသည်။ အမည်ရင်းမှာ ဦးတင်စိုး ဖြစ်သည်။ ၁၉၆၈ ခုနှစ်၌ အ.ထ.က တောင်သာမှ တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲ အောင်မြင်သည်။ စစ်တက္ကသိုလ် အပတ်စဉ် (၁၄) တွင် တက်ရောက် အောင်မြင်ခဲ့ပြီး ၁၉၇၂ ခုနှစ်မှ ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်အထိ ခြေလျင်တပ်၌ စစ်မှုထမ်းသည်။ ၁၉၉၁ ခုနှစ်မှ ၁၉၉၅ ခုနှစ်အထိ ဗဟိုပြည်သူ့ဆက်ဆံရေးတပ်တွင် အမှုထမ်းသည်။ စစ်ဘက်၌ ဗိုလ်မှူးအဆင့်အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန စာပေစိစစ်နှင့် မှတ်ပုံတင်ဌာနတွင် ညွှန်ကြားရေးမှူးအဖြစ် ၁၉၉၅ ခုနှစ်မှ ၁၉၉၈ ခုနှစ်အထိ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

၁၉၉၅ ခုနှစ်အတွက် စာပေဗိမာန်စာမူဆုကို 'ခေတ်အဆက်ဆက် မြန်မာ့တပ်မတော်သားတို့၏ဝတ်စားဆင်ယင်မှု' စာမူဖြင့် ပထမဆုရရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၁၉၉၆ ခုနှစ်၌ 'စိန်မြရံခြယ်' စာအုပ်ဖြင့် အမျိုးသားစာပေဆု (နိုင်ငံရေးစာပေ)၊ အမျိုးသားရေးဆောင်ပုဒ် စာပေနှင့်ဓာတ်ပုံပြိုင်ပွဲတွင် 'ဆယ့်နှစ်ပွင့်ပန်း ဥယျာဉ်နန်း' စာမူဖြင့် ဆောင်းပါးပထမဆုရရှိခဲ့သည်။ ထို့အပြင် တပ်မတော်နေ့အထိမ်းအမှတ်စာပေပြိုင်ပွဲများ၌ ကဗျာ၊ ဆောင်းပါးနှင့် ဝတ္ထုဘာသာရပ်များတွင်လည်း
ဆုများရရှိခဲ့သည်။

ဂုဏ်လင်းကျော်သည် သပြေနုငွေလဆန်းနှင့် စန္ဒကူးဝတ္ထုတိုများ၊ ဒီလိုလေသမီးရဲ့...ဟုတ်ကဲ့ပါဖေဖေ စသောစာအုပ်များကိုလည်း ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့သည်။
စာပေသက်တမ်းတစ်လျှောက် ဆောင်းပါးနှင့် ဝတ္ထုတိုပေါင်း ၁၀၀၀ ကျော် ရေးသားခဲ့သည်။ ဂုဏ်လင်းကျော်သည် စာပေစိစစ်နှင့် မှတ်ပုံတင်ဌာန ညွှန်ကြားရေးမှူးတာဝန်မှ အငြိမ်းစားယူပြီးနောက် ကိုယ်ပိုင်စာအုပ်ထုတ်ဝေရေးလုပ်ငန်းကို လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၇ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီးဒေါ်လှမူသိန်းနှင့် သမီးတစ်ယောက်၊ သားတစ်ယောက်ကျန်ရစ်သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ဒီးန်၊ ဂျင်မီ

အမေရိကန် ကျေးလက်အဆိုတော်
ဂျင်မီဒီးန်သည် တက္က ဆက် ပြည်နယ် ရှိ ဆင်းရဲသော
မိသားစုမှ ပေါက်ဖွားလာသူဖြစ်သည်။ ဂျင်မီဒီးန်သည်
Bumming Around, A Thing Called Love, Slowly
စသော တေးသီချင်းအယ်လ်ဘမ်များဖြင့် အောင်မြင်
ကျော်ကြားသော ဆယ်စုနှစ်များကို ပိုင်ဆိုင်ခဲ့သည်။
၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်များတွင်၎င်း၏ The Jimmy
Dean Show (တစ်ကိုယ်တော်ဖျော်ဖြေပွဲ) များကို
တင်ဆက်ခဲ့သည်။
၎င်းသည် Big Bad John ဂန္ထဝင်တေးသီချင်း
အယ်လ်ဘမ်ဖြင့် ၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် ဂရမ်မီဆုရရှိခဲ့ပြီး
လူကြိုက် အများဆုံးသီချင်းအယ်လ်ဘမ်များတွင်
ထိပ်ဆုံးမှ ရပ်တည်နိုင်ခဲ့သည်။
၁၉၇၁ ခုနှစ်တွင် Diamonds Are Forever ဂျိမ်းစ်ဘွန်းဇာတ်ကားတွင် Willard Whyte  ဇာတ်ကောင်
နေရာမှ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ကျေးလက်ဂီတ
လောကတွင် အောင်မြင်ကျော်ကြားခဲ့သူ ဂျင်မီဒီးန်ကို
ကွယ်လွန်ခါနီးအချိန်တွင် Hall of Fame(ထင်ပေါ်ကျော် ကြား
သူတို့၏အမည်များကို ကမ္ပည်းထိုး မှတ်တမ်းတင်ထား
သည့်ခန်းမ) တွင် မှတ်တမ်းတင်ရန် ရွေးချယ်ခဲ့ကြသည်။
## ကိုးကား
မောင်လွန်းကြင်

**မောင်လွန်းကြင်** (၂၄ အောက်တိုဘာ ၁၉၃၄ - ၁၆ ဇွန် ၁၉၉၂, အမည်ရင်း - ဦးအုန်းလွင်) ကို ၁၉၃၈ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ သံတွဲမြို့၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ သံတွဲမြို့ အစိုးရအထက်တန်းကျောင်းမှ ၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် တက္ကသိုလ်ဝင်တန်းအောင်မြင်ခဲ့ပြီး ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်တွင် ဆက်လက်ပညာသင်ယူကာ ၁၉၆၅ ခုနှစ်၌ မြန်မာစာဖြင့် ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူးတန်း အောင်မြင်ခဲ့သည်။ 

ထို့နောက် ရန်ကုန်မြို့ သက်ကြီးတက္ကသိုလ် (လုပ်သားများကောလိပ်) တွင် မြန်မာစာနည်းပြအဖြစ် အမှုထမ်းရင်း ၁၉၇၃ ခုနှစ်တွင် "ဒဂုန်တာရာ၊ သူ့ကဗျာနှင့် သူ့ကဗျာသဘောတရား" ကျမ်းဖြင့် မဟာဝိဇ္ဇာဘွဲ့ ရရှိခဲ့သည်။

## စာပေလက်ရာများနှင့် ကလောင်အမည်များ 
ဆရာမောင်လွန်းကြင်၏ ပထမဆုံးဝတ္ထုတို ဖြစ်သည့် "အတုံ့" ကို ၁၉၅၄-၁၉၅၅ ခုနှစ်၊ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် နှစ်ပတ်လည်မဂ္ဂဇင်းတွင် သံတွဲအုန်းလွင် အမည်ဖြင့် ပုံနှိပ်ဖော်ပြခဲ့သည်။ ပထမဆုံးကဗျာလက်ရာဖြစ်သည့် "ညှိုးပန်းတစ်ပွင့် အဘိဓမ္မာ" ကို ၁၉၅၄ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလထုတ် သွေးသောက်မဂ္ဂဇင်းတွင် ဖော်ပြခဲ့သည်။ 

၁၉၅၅ ခုနှစ် နောက်ပိုင်းမှစ၍ မောင်လွန်းကြင် ကလောင်အမည်ဖြင့် ရေးသားခဲ့ပြီး ကဗျာနှင့် စကားပြေနှစ်မျိုးလုံး ရေးသားသော်လည်း ကဗျာဆရာအဖြစ် ပိုမိုလူသိများသည်။ ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ် နောက်ပိုင်းတွင် ဝတ္ထုများကို ဆက်တိုက် ရေးသားလာခဲ့သည်။

## စာပေနှင့် အနုပညာလှုပ်ရှားမှုများ 
ဆရာသည် စာပေရေးသားခြင်းအပြင် ပန်းချီနှင့် ဂီတအနုပညာတို့ကိုလည်း ဝါသနာပါသူဖြစ်သည်။ ရှုခင်းသရုပ်ဖော် ဆီဆေးပန်းချီကားများကို ရေးဆွဲခဲ့သည်။ ဂီတနယ်ပယ်တွင်လည်း ၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် အမောင် အမည်ဖြင့် "သံယောဇဉ်မီး" သီချင်းကို စန္ဒရားသက်ခိုင်တူရိယာအဖွဲ့မှ သီဆိုအသံလွှင့်ခဲ့ပြီး မြန်မာ့အသံ ဓာတ်ပြားရတေးတစ်ပုဒ်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ကံ့ကော်မြိုင်တူရိယာဝိုင်းနှင့် ဂီတစာဆိုတူရိယာဝိုင်းများတွင်လည်း သီချင်းများ သီဆိုအသံလွှင့်ခဲ့သည်။ 

၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်တွင် တက္ကသိုလ်ပုလဲပန်း အပျော်တမ်းတူရိယာဝိုင်းကို ဦးဆောင်ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး မြန်မာ့အသံမှ နှစ်လလျှင်တစ်ကြိမ် တေးသီချင်းများ အသံလွှင့်ခဲ့သည်။

စာပေနယ်ပယ်တွင် ၁၉၅၇ ခုနှစ်မှ ၁၉၆၃ ခုနှစ်အထိ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ရခိုင်ကျောင်းသားကျောင်းသူများ နှစ်စဉ်ထုတ်ဝေသည့် ရခိုင်တန်ဆောင်မဂ္ဂဇင်းတွင် တွဲဖက်စာတည်းနှင့် တာဝန်ခံစာတည်းအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်တွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ကလောင်အသင်း၌ စာကြည့်တိုက်မှူးအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သည်။

## နောက်ဆုံးခရီးနှင့် ကွယ်လွန်ခြင်း 
ဆရာမောင်လွန်းကြင်သည် ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် ထိုင်း၊ မလေးရှား၊ ပီနန်၊ စင်ကာပူ၊ ဂျပန်၊ ဟောင်ကောင်၊ မကာအို၊ တရုတ်နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသို့ လေ့လာရေးခရီး ထွက်ခဲ့သည်။

နောက်ပိုင်းတွင် ၁၉၉၂ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၆ ရက်နေ့၌ ကြို့ပင်ကောက်မြို့တွင် ရုတ်တရက် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။

## ရေးသား ပြုစုခဲ့သော စာအုပ်များ
#လွမ်းမြိုင်ကျေးရဲ့ အဝေးတနေရာဆီမှာ ၁၉၈၁
#သိင်္ဂါရ ရသ ၁၉၈၀
#မေတ္တာ မြနှင်းရည်နှင့် အခြားဝတ္ထုတိုများ ၁၉၈၄
#ဒဂုန်တာရာ သူ့ကဗျာနှင့် သူ့ကဗျာ စာပေ သဘောတရားကျမ်း ၁၉၉၄
#မြနှင်းမြူခြယ် လှဇင်းမယ်နှင့် နိုင်ငံခြား ခရီးသွား ဆောင်းပါးများ ၁၉၉၅
#လှများရှင် မစ္စတူး ၁၉၉၅
#အသည်းခွဲသူ ဘယ်သူလဲ ကဗျာများ ၁၉၉၇
 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ရခိုင် တိုင်းရင်းသားများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ ကဗျာဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
မိုးဟိန်း

* မိုးဟိန်း၊ စာရေးဆရာ
* မိုးဟိန်း၊ (သားဂျာနယ်ကျော်)
ခင်နွဲ့ဟန်ကြည်

## ဒေါ်ခင်နွဲ့ဟန်ကြည် (၁၉၄၁-၂၀၁၀)
ဒေါ်ခင်နွဲ့ဟန်ကြည်ကို ဦးမြတ်သိန်း (ပါဠိဆရာကြီး)၊ ဒေါ်နှင်းအုံတို့က ၁၉၄၁ ခုနှစ် မေလ ၃ ရက်နေ့တွင်ရန်ကုန်မြို့ ကျောက်မြောင်း တာမွေရပ်ကုသိုလ်ဖြစ်ဆေးရုံ၌ မွေးဖွားသည်။ ဝိဇ္ဇာတွဲ ဥပစာတန်းကို ၁၉၅၉ ခုနှစ် မတ်လတွင် ထီးတန်းကောလိပ်မှလည်းကောင်း၊ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ကို ၁၉၆၁ ခုနှစ် မတ်လတွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှလည်းကောင်း အောင်မြင်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၂-၆၆ ခုနှစ်တွင် ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန ကမ္ဘာ့ဗုဒ္ဓတက္ကသိုလ်ရုံး၌ သင်တန်းဆရာအဖြစ် လည်းကောင်း၊ ၁၉၆၆-၇၉ ခုနှစ်တွင် သာသနာရေးဦးစီးဌာန၌ သုတေသနအရာရှိအဖြစ်လည်းကောင်း ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ သုတေသနအရာရှိအဖြစ်နှင့် စာကြည့်တိုက်လုပ်ငန်းများကိုလည်း တွဲဖက်တာဝန်ယူဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည်။

၁၉၇၂-၇၆ ခုနှစ်တွင် မရမ်းကုန်းမြို့နယ် မြန်မာစာအဖွဲ့၌ အဖွဲ့ဝင်အဖြစ်ပါရှိ၍ စာပေရေးရာလုပ်ငန်းများတွင် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည်။ ၁၉၆၆ ခုနှစ်မှ ၁၉၇၅ ခုနှစ်အထိ သင်္ဃန်းကျွန်းမြို့နယ် လူငယ်ရေးရာညကျောင်းတွင် အချိန်ပိုင်းအထက်တန်းပြဆရာမအဖြစ်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၉-၈၅ ခုနှစ်တွင် သင်္ဃန်းကျွန်းမြို့နယ် ပါတီယူနစ်ကော်မတီဝင်အဖြစ်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၇ ခုနှစ်တွင် စာကြည့်တိုက်ပညာဒီပလိုမာကို ဂုဏ်ထူးဖြင့်ပထမရရှိခဲ့သည်။ ၁၉၉၀-၉၅ ခုနှစ်တွင် သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန သာသနာရေးဦးစီးဌာန၌ လက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူးအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ၁၉၉၅ ခုနှစ်မှ ၁၉၉၉ ခုနှစ်အထိ ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူးအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ၁၉၉၉ မှ ၂၀၀၄ ခုနှစ်အထိ သာသနာတော်ထွန်းကားပြန့်ပွားရေးဦးစီးဌာနတွင် ညွှန်ကြားရေးမှူးအဖြစ်လည်းကောင်း ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ညွှန်ကြားရေးမှူးအဖြစ်ဆောင်ရွက်စဉ် သာသနာတော်ထွန်းကားပြန့်ပွားရေးဦးစီးဌာနရှိ သုတေသန
စာကြည့်တိုက်၊ ပြတိုက်၊ ပေစာဌာနတို့တွင် ကူညီဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည်။

၂၀၀၄ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၆ ခုနှစ်အထိ သာသနာတော်ထွန်းကားပြန့်ပွားရေးဦးစီးဌာန၊ သာသနာရေးဦးစီးဌာနတွင် အကြံပေးအရာရှိအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ၂၀၀၆ ခုနှစ်မှ ကွယ်လွန်ချိန်အထိ သာသနာရေးဦးစီးဌာနတွင် ကျွမ်းကျင်သူအဖြစ်လည်းကောင်း လုပ်ငန်းတာဝန်များထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ပြန်ကြားရေး ဝန်ကြီးဌာနမှ တာဝန်ပေးအပ်သော ရုပ်ရှင်၊ ဗီဒီယိုဆင်ဆာအဖွဲ့တွင် ၂၀၀၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့မှ ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်အထိ လည်းကောင်း၊ မြန်မာ့ ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆု (အကယ်ဒမီဆု) အတွက် ရုပ်ရှင်အကယ်ဒမီဆင်ဆာအဖွဲ့တွင် ၂၀၀၄ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ကွယ်လွန်ချိန်အထိလည်းကောင်း စိစစ်ကြည့်ရှု အကဲဖြတ်ဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည်။ ဒဂုံမြို့သစ် (တောင်ပိုင်း) မြို့နယ်စာပေနှင့် စာနယ်ဇင်းအဖွဲ့တွင် နာယကအဖြစ် တာဝန်ယူဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည်။

၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်တွင် အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟသင်္ဂြိုဟ်ကိုးပိုင်းသင်တန်းလေ့လာချက်များကို ပထမ၊ ဒုတိယ၊ တတိယ အတွဲသုံးတွဲဖြင့် ရေးသားပုံနှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
၁၉၆၆ ခုနှစ်မှစ၍ သာသနာရေးဆိုင်ရာ စာတမ်းများ၊ ဆောင်းပါးများ၊ သတင်းစာ၊ ဂျာနယ်၊ မဂ္ဂဇင်းများနှင့် မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်တွင် အထူးဆောင်းပါးများစသည်တို့ကို ကွယ်လွန်ချိန်အထိ သစ္စာ၊ ဖြူစင်၊ ဒေါ်ခင်နွဲ့ဟန်ကြည်ကလောင်အမည်များဖြင့် ရေးသားခဲ့သည်။

ဆရာမကြီးသည် တာဝန်များကိုထမ်းဆောင်ရင်း ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် နိုဝင်ဘာလ ၂၆ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသမီး စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
စဝ်ထွန်းမှတ်ဝင်း၊ ဦး

## စဝ်ထွန်းမှတ်ဝင်း၊ ဦး(၁၉၂၅-၂၀၁၀)
ကန်တော့ခံ သက်ကြီးစာပေပညာရှင် ဆရာကြီး ဦးစဝ်ထွန်းမှတ်ဝင်း (အရှင်ဝဏ္ဏဓဇသီရိ)ကို ဦးဂေါ်ရာ (ခေါ်)စဝ်စံလှိုင်၊ ဒေါ်နန်းဌေး(ခေါ်) ဒေါ်ဌေးဌေးတို့က
ညောင်ရွှေမြို့နယ် မိုင်းသောက်မြို့၌ ၁၉၂၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။

ဆရာကြီး ဦးစဝ်ထွန်းမှတ်ဝင်းသည် ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲအောင်မြင်သည်။ ၁၉၅၂ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ ဝိဇ္ဇာ(ဂုဏ်ထူး) ဘွဲ့နှင့် ၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ မဟာဝိဇ္ဇာ (ဂုဏ်ထူး)ဘွဲ့ကို ရရှိသည်။ ၁၉၅၉-၆၀ပြည့်နှစ်တွင် အောက်စဖို့ဒ်တက္ကသိုလ်မှ မဟာဝိဇ္ဇာ (ဂုဏ်ထူး) ဘွဲ့နှင့် ၁၉၆၁-၆၂ ခုနှစ်တွင် ဟားဗတ်ဒစ်ဗင်းနီတီတက္ကသိုလ်မှ အထက်တန်းသုတေသနပညာရှင်ဘွဲ့ကို ရရှိသည်။

ဆရာကြီး ဦးစဝ်ထွန်းမှတ်ဝင်းသည် နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းအဖြစ်နည်းပြဆရာ၊ ကထိက၊ ဌာနမှူး၊ သုတေသနဌာနမှူး၊ ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး၊ ညွှန်ကြားရေးမှူး တာဝန်များကို ထမ်းဆောင်ကာ ၁၉၈၆ ခုနှစ်တွင် အငြိမ်းစားယူသည်။ ၁၉၈၇ ခုနှစ်တွင် သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန အကြံပေးပညာရှင်အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ၁၉၉၅ ခုနှစ်တွင် သာသနာရေးဝန်ကြီးဌာန အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ထေရဝါဒဗုဒ္ဓသာသနာပြု တက္ကသိုလ် မဟာဌာနမှူး အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်တွင် မြန်မာသမိုင်းအဖွဲ့ အဖွဲ့ဝင်အဖြစ်လည်းကောင်းဆောင်ရွက်သည်။

ဆရာကြီး ဦးစဝ်ထွန်းမှတ်ဝင်းသည် ဘာသာရေးကျမ်းစာအုပ် ၁၅ အုပ်ကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့်လည်းကောင်း၊ အခြားကျမ်းနှင့်သမိုင်းစာအုပ် ၁၅ အုပ်ကို မြန်မာဘာသာဖြင့်လည်းကောင်း ရေးသားပြုစုခဲ့သော စာပေပညာရှင်ကြီးဖြစ်သည်။ *ဓမ္မစကြာမြို့တော်ကြီးနှင့်တရားဦး* စာအုပ်ဖြင့် တက္ကသိုလ်
အနုပညာ ပထမဆုရရှိသည်။ ၁၉၆၈ ခုနှစ်တွင် အမျိုးသား စာပေဆု သုတပဒေသာဆု (ဒုတိယ)ကို *သုတေသနပြုစု နည်းအမျိုးမျိုး* စာအုပ်ဖြင့် ချီးမြှင့်
ခြင်းခံရသည်။

ကန်တော့ခံသက်ကြီးစာပေပညာရှင် ဦးစဝ်ထွန်း မှတ်ဝင်းသည် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ဧပြီလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီး ဒေါ်ဌေးဌေး (အိမ်တွင်းမှုသိပ္ပံဌာန ဌာနမှူး-ငြိမ်း၊ ပညာရေးတက္ကသိုလ်)၊ သားနှစ်ဦးနှင့်မြေးနှစ်ဦးတို့ ကျန်ရစ်သည်။ 
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ဖေသိန်း (ဒေါက်တာ)

## ဖေသိန်း၊ ဒေါက်တာ(၁၉၂၈-၂၀၁၀)
ဒေါက်တာ ဖေသိန်းကို စည်သူ ဦးစံဖေ၊ ဒေါ်မြသိန်းတို့က ရန်ကုန်မြို့၌ ၁၉၂၈ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၉ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားသည်။ စိန်ပေါလ် အထက်တန်းကျောင်းတွင် ၁၉၃၆ ခုနှစ်မှ ၁၉၃၉ ခုနှစ်အထိ ပညာသင်ကြားခဲ့ပြီးနောက်ဆရာအတတ်သင်ကောလိပ်ကျောင်းသို့ ပြောင်းရွှေ့ပြီး ၁၉၄၁ ခုနှစ်အထိ ပညာဆက်လက်ဆည်းပူးခဲ့သည်။ ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲ အောင်မြင်ခဲ့ပြီး ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် သိပ္ပံတွဲဥပစာတန်းသို့ တက်ရောက်
သည်။ ၁၉၄၈ ခုနှစ်တွင် ဆေးသိပ္ပံ (Faculty of Medicine) သို့ ဆက်လက်တက်ရောက်ခဲ့ပြီး ၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် ဆရာဝန်ဘွဲ့ရရှိသည်။ ထိုနှစ်တွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် လက်အောက်ရှိ ဆေးသိပ္ပံ၏ ဇီဝကမ္မဗေဒဌာနတွင် သရုပ်ပြဆရာအဖြစ် ခန့်ထားခြင်းခံရသည်။ ၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် မန္တလေးတက္ကသိုလ်လက်အောက်ရှိ ဆေးသိပ္ပံကျောင်းကို စတင်ဖွင့်လှစ်သဖြင့် ဆေးသိပ္ပံကျောင်း၊ ဇီဝကမ္မဗေဒဌာနသို့ လက်ထောက်ကထိကအဖြစ်အဆင့်တိုးမြှင့်ပြောင်းရွှေ့ တာဝန်ထမ်းဆောင်သည်။ ၁၉၅၆ ခုနှစ်တွင် ယူကေနိုင်ငံသို့ ပညာတော်သင်သွားရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်တွင် ယူကေနိုင်ငံ နယူးကာဆဲလ် အပွန်တိုင်း၊ ဒါရမ်တက္ကသိုလ် ဘုရင့်ကောလိပ်ဆေးကျောင်း (King’s College Medical School) မှ ဇီဝကမ္မဗေဒဆိုင်ရာ ပါရဂူ ဘွဲ့ ရရှိခဲ့သည်။ တင်သွင်းသော သုတေသနကျမ်းမှာ *အစာအိမ်ရည်ထုတ်လုပ်မှုကို ထိန်းချုပ်ထားကြသည့် ဟော်မုန်းနှင့်နာ့ဗ်တို့၏ အချင်းချင်း ဆက်စပ်မှုများ (The Interrelation of Nervous and Hormonal Control of Gastric Secretion)* ဖြစ်သည်။ ထိုကျမ်းသည် ဆေးပညာရပ်ဆိုင်ရာ အရေးကြီးသော တွေ့ရှိချက်တစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ ဒေါက်တာဖေသိန်းသည် ၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် မန္တလေးဆေးတက္ကသိုလ်၊ ဇီဝကမ္မဗေဒဌာနသို့ ပါမောက္ခ၊ ဌာနမှူးအဖြစ် ပြောင်းရွှေ့တာဝန်ထမ်းဆောင်သည်။ ၁၉၇၃ ခုနှစ်မှစတင်၍ မန္တလေးဆေးတက္ကသိုလ်၏ ပါမောက္ခချုပ်အဖြစ် ၁၀ နှစ်တာမျှ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၃ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်သို့ပြောင်းရွှေ့ပြီး ကျန်းမာရေးဦးစီးဌာန ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်အဖြစ် ၁၉၈၄ ခုနှစ်အထိ တာဝန်ယူထမ်းဆောင်သည်။ ထို့နောက် ၁၉၈၄ ခုနှစ်မှ ၁၉၈၈ ခုနှစ်အထိ ဆေးသိပ္ပံပညာဦးစီးဌာန၏ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်အဖြစ် ပြောင်းရွှေ့တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ အသက် ၆၀ ပြည့်သည့် ၁၉၈၈ ခုနှစ်တွင်အငြိမ်းစားယူခဲ့သည်။ နိုင်ငံတော်ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှုတည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့က ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနဝန်ကြီးနှင့် ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနဝန်ကြီးအဖြစ်ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ ဂုဏ်ထူးဆောင် ဗိုလ်မှူးကြီးအဖြစ်ပါခန့်အပ်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် ဝန်ကြီးအဖြစ်မှ အနားယူခဲ့သည်။ ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် မန္တလေးမြို့သို့ ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ခဲ့ပြီး ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၃ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီး ပါမောက္ခ ဒေါက်တာကြူကြူဆွေနှင့် သား ကိုဖေငြိမ်း၊ ကိုအေးကြူတို့ ကျန်ရစ်သည်။  
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ တက္ကသိုလ် ပါမောက္ခများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ တက္ကသိုလ် ပါမောက္ခချုပ်များ
ရဲလွင် (စာရေးဆရာ)

ကန်တော့ခံ သက်ကြီးစာပေပညာရှင် စာရေးဆရာကြီး သင့်ဘဝ**ဦးရဲလွင်**ကို ဦးရွှေအေး၊ ဒေါ်ဖွားခင်တို့က ညောင်တုန်းမြို့ ရွှေဂူခြံ၌ ၁၉၂၂ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၂၇ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားသည်။ ငယ်စဉ်က ညောင်တုန်းမြို့ မင်္ဂလာကျောင်းတိုက် ဘုန်းတော်ကြီးသင်ကျောင်း၌ စတင်ပညာသင် ယူပြီး ညောင်တုန်းမြို့ ဆရာဝှိုက်ကျောင်းနှင့်ဝဲဒေါင့်ကျေးရွာရှိ ဆရာဦးထွန်းတင်ကျောင်းတို့၌ ဆက်လက်ပညာသင်ယူသည်။ အင်္ဂလိပ်စာကို ညောင်တုန်းမြို့ အင်္ဂလိပ် အလွတ်ပညာသင်ကျောင်း၌ ဆည်းပူးသည်။ 
သင့်ဘဝဦးရဲလွင်သည် ၁၉၄၂ ခုနှစ်တွင် ရဟန်းဝတ်၍ အခြေခံပိဋကတ်စာပေများ သင်ယူသည်။ ၁၉၄၃ ခုနှစ်တွင် ပါဠိတော်၊ အဋ္ဌကထာ၊ ဋီကာများကို ပခုက္ကူနည်းဖြင့် ကျမ်းကြီးပေါက်သင်ယူပြီး ဦးဉာဏိက (နောင်တွင် မြောင်းမြဆရာတော်) ထံ၌ ပါဠိ၊ ဟိန္ဒီ၊ သက္ကတ၊ မြန်မာကဗျာရေးသားစပ်ဆိုနည်းတို့ကို သင်ယူဆည်းပူးသည်။ ၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် 'သုံးထပ် လက်ျာ' လက်ရေး မဂ္ဂဇင်းကို ဦးစီးထုတ်ဝေသည်။ ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် ဒဂုန်မဂ္ဂဇင်းနှင့် ဂျာနယ်များ၌ ကဗျာများ စတင်ရေးသားသည်။ ၁၉၅၂ ခုနှစ်တွင် တက္ကသိုလ်ဝင် စာမေးပွဲကို ပါဠိဘာသာတွဲဖြင့် ဖြေဆိုအောင်မြင်သည်။ ၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် လူဝတ်လဲ၍ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်သို့ တက်ရောက်ပညာသင်ယူသည်။
ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်၌ ဗုဒ္ဓဘာသာအသင်းအမှုဆောင်နှင့် ပါဠိအသင်း အတွင်းရေးမှူး၊ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ်ဆောင်ရွက်သည်။ ၁၉၅၄ ခုနှစ်မှ ၁၉၅၈ ခုနှစ်အထိ ပါဠိအသင်းမဂ္ဂဇင်းကို ပါဠိ၊ မြန်မာ၊ အင်္ဂလိပ် သုံးဘာသာဖြင့် သုံးတွဲထုတ်ဝေသည်။ ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် လွင်တက္ကသိုလ်ဝင်ကျောင်းကို ကိုယ်ပိုင်ကျောင်းအဖြစ် ဖွင့်လှစ်ပြီး ကျောင်းအုပ်အဖြစ် ဆောင်ရွက်သည်။ သင့်ဘဝမဂ္ဂဇင်းတာဝန်ခံအယ်ဒီတာ၊ သံဃာ့တက္ကသိုလ် အုပ်ချုပ်ရေးအရာရှိ၊ ကမ္ဘာ့ဗုဒ္ဓဘာသာ မဂ္ဂီသာအဖွဲ့ချုပ် အုပ်ချုပ်ရေးမှူး၊ ချိုတေးသံဂျာနယ် အယ်ဒီတာချုပ်၊ အမေရိကန်သံရုံး ပြန်ကြားရေးဌာန သတင်းဘာသာပြန်နှင့် လင်းရောင်ခြည်မဂ္ဂဇင်း အယ်ဒီတာချုပ် တာဝန်များကို ထမ်းဆောင်သည်။
တက္ကသိုလ် မောင်ရဲလွင်၊ မောင်ဝိုင်း၊ မောင်လူအေး၊ ကြီးကြီးမေ၊ သစ်ဆန်းယဉ်၊ နယ်လှည့်အယ်ဒီတာ၊ မောင်လေ့လာ၊ မောင်သိပ္ပံ၊ ဟာသမောင် စသည့် ကလောင်ခွဲများဖြင့် ဆောင်းပါးအများအပြား ရေးသားသည်။ ကမ္ဘာ့ဗုဒ္ဓဘာသာ မဂ္ဂီသာအဖွဲ့ချုပ် အုပ်ချုပ်ရေးမှူးအဖြစ် ဆောင်ရွက်စဉ် နိုင်ငံတကာ ဗုဒ္ဓဘာသာ သတင်းစာ တစ်စောင်ကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် လစဉ် ထုတ်ဝေသည်။
၁၉၈၀ ပြည့်နှစ်မှစ၍ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်၌ ဆောင်းပါးများ ရေးသားသည်။ ဘာသာပြန် စာအုပ်များ၊ ပင်ကိုရေး လုံးချင်းဝတ္ထုများ၊ ဘာသာရေး စာအုပ်များ၊ ထေရုပ္ပတ္တိစာအုပ်များ ရေးသား ထုတ်ဝေသည်။ စာပေကို ကွယ်လွန်ချိန်အထိအဆက်မပြတ်ရေးသားခဲ့သည်။
၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် ကျောင်းဆရာမ ဒေါ်ခင်မေအေးနှင့် လက်ထပ်သည်။ ကန်တော့ခံသက်ကြီး စာပေပညာရှင် စာရေးဆရာကြီး သင့်ဘဝဦးရဲလွင်သည် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ဇူလိုင် လ ၂၁ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် သားတစ်ဦး၊ သမီးနှစ်ဦးနှင့် မြေးသုံးဦးကျန်ရစ်သည်။ 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
မာန်မြင့်

စာရေးဆရာ **မာန်မြင့်** (၁၉၄၉-၂၀၁၀)ကို တောခေါင်းကြီး ဦးလာဘ၊ ဒေါ်သန်းမေတို့က ၁၉၄၉ ခုနှစ် မေလ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ကန့်ဘလူမြို့၌ မွေးဖွားသည်။ အမည်ရင်းမှာ ဦးခင်မောင်မြင့်ဖြစ်သည်။ ရွှေဘိုမြို့ ဒေါ်ညီမမူလတန်းကျောင်း၊ ထန်းတပင်ဇီးကုန်း အစိုးရအထက်တန်းကျောင်းတို့တွင် အခြေခံပညာကို ဆည်းပူးအောင်မြင့်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် မန္တလေးစက်မှုသိပ္ပံ၌ ဆက်လက်ပညာသင်ယူရာ ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်တွင် အေဂျီတီအိုင် (မြို့ပြ) ဒီပလိုမာဘွဲ့ရသည်။ ဆောက်လုပ်ရေးကော်ပိုရေးရှင်း၌ အင်ဂျင်နီယာအဖြစ် မြစ်ကြီးနားမြို့နှင့် ပူတာအိုမြို့တို့၌ အမှုထမ်းခဲ့သည်။ မြို့နယ်အင်ဂျင်နီယာအဖြစ် ချီဖွေမြို့နှင့် ဖားကန့်မြို့များတွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

မာန်မြင့်သည် စာပေဝါသနာအရ ကျောင်းတက်ရင်း အလုပ်လုပ်ကိုင်ရင်းမှ အထက်တန်းကျောင်းနှင့် မန္တလေးစက်မှုသိပ္ပံ နံရံကပ်စာစောင် စာတည်း၊ စက်မှု
သိပ္ပံစာကြည့်အသင်းစာကြည့်တိုက်မှူး (၁၉၆၉-၁၉၇၀)၊ မြစ်ကြီးနားမြို့ ဆောက်လုပ်ရေးကော်ပိုရေးရှင်း လုပ်သားစာကြည့်တိုက်မှူး (၁၉၇၃) တာဝန်တို့ကို တာဝန်ယူခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ကချင်ပြည်နယ်မဂ္ဂဇင်းနှင့် မြစ်ကြီးနားမြို့နယ်မဂ္ဂဇင်းများတို့ကို ဦးစီးထုတ်ဝေခဲ့သည်။ မြစ်ကြီးနားမြို့ ဥတ္တရလမင်း ခံစားသူကြိုက်
မဂ္ဂဇင်းဝတ္ထုတိုများထုတ်ဝေရေး၌ ၁၉၉၆ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၉ ခုနှစ်အထိ ရှေ့တန်းမှ ပါဝင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

၁၉၇၀ ပြည့်နှစ် ဇူလိုင်လထုတ် ရှုဒေါင့်ဂျာနယ်၌ *ဝမ်းနည်းသောအထိမ်းအမှတ်ပြဇာတ်* ကို မာန်မြင့်(ကန့်ဘလူ) အမည်ဖြင့် ရေးသား၍ စာပေလောကကို
စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလထုတ် မိုးဝေမဂ္ဂဇင်းတွင် ပါဝင်သည့် *စာတည်းကလေး* သည် ပထမဆုံးဖော်ပြခံရသည့် ဝတ္ထုတိုဖြစ်သည်။ 

မိုးဝေ၊ ရှုဒေါင့်၊ မြဝတီ၊ ရှုမဝစသည့် ဂျာနယ်နှင့် မဂ္ဂဇင်းများတွင် ရေးသားခဲ့သည်။ ဝတ္ထုတို ပုဒ်ရေ ၅၀ခန့်မှ ၁၆ ပုဒ်ကို ရွေးထုတ်၍ *ဗမာပြည်မှာ လုပ်သည်နှင့် အခြားဝတ္ထုတိုများ* စာအုပ်ကို ၁၉၇၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ထိုစာအုပ်ကို ၁၉၉၃ ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံထုတ် အနုဝါဒစာစောင်၌ ဟင်ဒီ
ဘာသာဖြင့် ပြန်ဆိုဖော်ပြခံခဲ့ရသည်။ ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် *မြန်မာပြည်မှာလုပ်သည်နှင့်အခြားဝတ္ထုတိုများ* စာအုပ်ကို ဒုတိယအကြိမ်အဖြစ် ပြင်ဆင်ဖြည့်စွက် ကောက်နုတ်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။

မာန်မြင့်၏ ဆေးလိပ်သမလေးဝတ္ထုတိုကို တက္ကသိုလ်ကျောင်းသုံးမြန်မာစကားပြေစာအုပ်တွင် ထည့်သွင်းဖော်ပြခံရသည်။ ၂၀၀၁ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလထုတ် နွယ်နီမဂ္ဂဇင်းတွင် ဖော်ပြခံရသည့် *ဘကြီးအတွက်အုတ်ဂူ* ဝတ္ထုတိုကို ဥတ္တရလမင်း ခံစားသူအကြိုက် ၁၀ နှစ်တာ လက်ရွေးစင်ဝတ္ထုတိုများ (၂၀၀၇) တွင် ထပ်မံ
ဖော်ပြခံရသည်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ် မတ်လထုတ်ှုခသည ? မဂ္ဂဇင်းတွင်ပါဝင်သော အဆုံးသတ်ခွင့်မရသော ဝတ္ထုသည် မာန်မြင့်၏နောက်ဆုံးလက်ရာဖြစ်သည်။

မာန်မြင့်သည် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် မတ်လ ၂၁ ရက်နေ့တွင် စင်ကာပူနိုင်ငံ အမျိုးသားတက္ကသိုလ်ဆေးရုံ၌ ကွယ်လွန်သည်။  
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
သန်းမြင့်အောင်(ပန်းချီ)

## သန်းမြင့်အောင် (ပန်းချီ) (၁၉၆၈-၂၀၁၀)
စာနယ်ဇင်းသရုပ်ဖော် ပန်းချီဆရာသန်းမြင့်အောင်ကို ဦးတင်ညွန့်၊ ဒေါ်ကျင်မြတို့က ရေနံချောင်းမြို့ ပုဏ္ဏားကုန်းရပ်ကွက်၌ ၁၉၆၈ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၃ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားသည်။ မွေးချင်းလေးဦးအနက် အကြီးဆုံး သားဖြစ်သည်။
ပန်းချီသန်းမြင့်အောင်သည် အခြေခံပန်းချီပညာကို ရေနံချောင်းမြို့ရှိ ပန်းချီဆရာဦးအောင်မောင်း၊ ဦးစိန်ဝင်းနှင့် ဦးတင်ညွန့်တို့ထံ၌ သင်ယူသည်။ ၁၉၈၀ ပြည့်နှစ်တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၌ ကျင်းပသော ရှန်ကာ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကလေးပန်းချီပြိုင်ပွဲနှင့် ၁၉၈၁ ခုနှစ်တွင် ချက်ကိုဆလိုဗားကီးယားနိုင်ငံ၌ ကျင်းပသောကလေးပန်းချီပြိုင်ပွဲများမှ ဆုများဆွတ်ခူးရရှိသည်။ ဆီဆေးပန်းချီရေးနည်းကို ပန်းချီပြိုင်ပွဲ ဦးသက်ညွန့်ထံ၌ လည်းကောင်း၊ အရောင်များကို ဓားဖြင့်ရေးဆွဲနည်းကို ပန်းချီဝင်းဖေမြင့်ထံ၌လည်းကောင်း သင်ယူဆည်းပူးသည်။ ထို့အပြင် သရုပ်ဖော်ပန်းချီရေးဆွဲနည်းကို ပန်းချီ ဦးလှထွန်းထံ၌ သင်ယူလေ့လာကာ မဂ္ဂဇင်းများ၊ ဝတ္ထုများ၊ ဂျာနယ်များတွင် သရုပ်ဖော်ပန်းချီများကို ရေးဆွဲသည်။ ၁၉၉၆ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်အထိ စာနယ်ဇင်းသရုပ်ဖော်ပန်းချီပြပွဲများ၌ ပါဝင်ပြသသည်။
တစ်ကိုယ်တော်ပန်းချီပြပွဲနှစ်ပွဲကိုလည်း ကိုယ်တိုင် စီစဉ်ပြသသည်။ ပန်းချီသန်းမြင့်အောင်သည် အစိုးရစက်မှု လက်မှုသိပ္ပံမှ A.G.T.I (E.P)ဒီပလိုမာရရှိပြီးနောက် ပန်းချီလောကသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့ရာ ပန်းချီရေးဆွဲခြင်းသာမက ကဗျာများကို သင်းဝေအောင် ကလောင်အမည် ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဝတ္ထုနှင့်ဆောင်းပါးများကို ကိုသီအောင် ကလောင်အမည်ဖြင့်လည်းကောင်း ရေးသားသည်။ *မေရဲ့ပန်းပွင့် သို့မဟုတ် ကမ်းပါးပေါ်က ကျွံကျသွားသော နာဂစ်နေ့၊ နာဂစ်ည၊ နာဂစ်အလွန် ခံစားမှုကဗျာများ* ကဗျာစာအုပ်ကို ကိုရွေး၊ အံ့ဘွယ်ဇင်တို့နှင့်အတူ စီစဉ်ထုတ်ဝေသည်။ *ရင်ဘတ်ပေါ်အုံ့တဲ့တိမ်ကလေး* ကဗျာစာအုပ်ကို သဲထူး၊ မိုးဦးဆွေညိမ်းတို့နှင့် အတူပူးပေါင်းထုတ်ဝေသည်။ ထို့ပြင်မဂ္ဂဇင်းများနှင့် ဂျာနယ်များတွင် ပန်းချီအနုပညာ ဆောင်းပါးနှင့် ဝတ္ထုတိုများရေးသားသည်။ ပန်းချီဆရာ သန်းမြင့်အောင်သည် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် မေလ ၁၁ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီး ဒေါ်ခင်လှရီ ကျန်ရစ်သည်။

## ကိုးကား