စကြီမင်းဆက်

**စကြီမင်းဆက် (ခေါ်) စကြီရာဇဝံသ** (; Ratchawong Chakri) () သည် ထိုင်းဘုရင်နိုင်ငံ၏ လက်ရှိမင်းဆက်ဖြစ်ကာ အကြီးအကဲဘုရင်မှာ နိုင်ငံတော်၏ ခေါင်းဆောင် ဖြစ်သည်။ တာ့ခ်ဆင် အုပ်ချုပ်သော ဓနပုရီပြည်ခေတ်အလွန် ၁၇၈၂ ခုနှစ်တွင် မြို့​တော်ကို ဘန်ကောက်မြို့ သို့ပြောင်းပြီး​ချိန် ရတနကောသိန္ဒြခေတ်မှ စ၍ ထိုင်းနိုင်ငံကို အုပ်စိုးခဲ့သည်။ ဤမင်းဆက်ကို တရုတ်-မွန်နွယ်ဖွား ဖြစ်သော အယုဒ္ဓယခေတ်က စစ်တပ်ခေါင်းဆောင်ဖြစ်သူ ရာမ ၁က တည်​ထောင်ခဲ့သည်။

လက်ရှိအကြီးအကဲဖြစ်သူမှာ ဒသမမြောက် ရာမဘုရင်ဖြစ်သော ဝဇိရာလင်္ကရဏဖြစ်သည်။ မင်းဆက်၏ လက်ရှိ​နေရာမှာ ဘန်​​ကောက်မြို့ရှိ တော်ဝင်နန်းတော်ဖြစ်သည်။

## ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ​တော်ဝင်မိသားစု
နင့် မိဖုရား သီရိနဂရိန္ဒြာ]]

ထိုင်းနိုင်ငံ၏ လက်ရှိ​တော်ဝင်မိသားစုမှာ မဟီတလအတုလျေတေဇမင်းသားမှ ဆင်းသက်လာသည်။ သူသည် စုဠာလင်္ကရဏဘုရင်၏ သား​တော်တစ်ပါးဖြစ်ကာ ဝဇိရာဝုဓဘုရင်နှင့် ပြဇာဓိပကဘုရင်တို့ အ​ဖေတူအ​မေကွဲ ညီအစ်ကိုလည်းဖြစ်သည်။ မဟီတလအတုလျေတေဇ၏ သား​တော်ကြီး အာနန္ဒမဟီတလ (ရာမ ၈) နတ်ရွာစံပြီး​နောက် သား​တော်ငယ် ဘူမိဗလအတုလျတေဇ နန်းတက်ခဲ့သည်။ သူ့အား သား​တော် ဝဇိရာလင်္ကရဏ ဆက်ခံခဲ့သည်။

### မိသားစုဝင်များ
​တော်ဝင်မိသားစု၏ လက်ရှိမိသားစုဝင်များမှာ ​​အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
* ဘုရင် ဝဇိရာလင်္ကရဏ 
**ဝဇိရကိတိယာဘာ (အကြီးဆုံး သမီး​တော်)
**သီရိဝဏ္ဏဝရီ နာရီရတန (သမီး​တော်ငယ်)
** ဒီပင်္ကရ ရံသိဇောတိ (အငယ်ဆုံးသား​တော်)

* သီရိခေတ် (ဘုရင့်မယ်​တော်)
**သီရိန္ဓရ (ဘုရင့်ညီမ​တော်)
** စုဠာဘရဏ (ဘုရင့်ညီမ​တော်)
***သိရိဘာစုဍာဘရဏ (ဘုရင့်တူမ​တော်၊စုဠာဘရဏမင်းသမီး၏ သမီး)
***အဒိတျာဒရကိတိဂုဏ (ဘုရင့်တူမ​တော်၊စုဠာဘရဏမင်းသမီး၏ သမီး)
** ဥပ္ပလရတနာ (ဘုရင့် အစ်မ​တော်)

### အခြား မိသားစုဝင်များ
*စုံသဝလီ (ဘုရင့် ယခင်မိဖုရား၊ဝဇိရကိတိယာဘာ၏ မယ်​တော်)
*ပလွိုင်းပိုင်လင် ဂျန်ဆန် (ဘုရင့်တူမ​တော်၊ဥပ္ပလရတနာ၏ သမီး)
*သိရိကိတိယာ ဂျန်ဆန် (ဘုရင့်တူမ​တော်၊ဥပ္ပလရတနာ၏ သမီး)
*ဒသနာဝလယ သရသင်္ဂြါမ (ဘုရင့် ဝမ်းကွဲအစ်မ)

### မကြာမီက လွန်​လေပြီး​သော မိသားစုဝင်များ
* ဘူမိဗလအတုလျတေဇ (၂၀၁၆)
*ဝဇိရရတန (ဘုရင်ဘူမိ​ဗလ၏ ဝမ်းကွဲ၊ဗာဂျီရာဗုဘုရင်၏ တစ်ဦးတည်း​သောသမီး) (၂၀၁၁)
*ကလျာဏိ ဝဎနာ (ဘုရင်ဘူမိ​ဗလ၏ အစ်မ​တော်) (၂၀၀၈)
* ပွန်းဂျန်ဆန် (ဥပ္ပလရတနာ၏ သား​တော်) (၂၀၀၄)
*သီရိနဂရိန္ဒြာ (ရာမ၈နှင့် ရာမ၉ တို့၏မယ်​တော်) (၁၉၉၅)

## နန်း​မွေနန်းလျာ ဆက်ခံမှု ဇယား
* *ဗုဒ္ဓယော့ဖာစုဠာလောက (ရာမ ၁) (၁၇၃၇–၁၈၀၉)*
** *ဗုဒ္ဓ လော့လာ နဘလယ (ရာမ ၂) (၁၇၆၇–၁၈၂၄)*
*** *နန်းကလော (ရာမ၃) (၁၇၈၈–၁၈၅၁)*
*** *မကုဋ (ရာမ၄) (၁၈၀၄–၁၈၆၈)*
**** *စုဠာလင်္ကရဏ (ရာမ၅) (၁၈၅၃–၁၉၁၀)*
***** *ဝဇိရာဝုဓ (ရာမ၆) (၁၈၈၁–၁၉၂၅)*
***** *ပြဇာဓိပက (ရာမ၇) (၁၈၉၃–၁၉၄၁)*
******အာနန္ဒာ မဟီတလ (ဆုန်ခလာမင်းသား) (၁၈၉၂–၁၉၂၉)*
****** *အာနန္ဒ မဟိတလ (ရာမ၈) (၁၉၂၅–၁၉၄၆)*
******  *ဘူမိဗလအတုလျတေဇ (ရာမ၉) (၁၉၂၇–၂၀၁၆)*
******* ***ဝဇိရာလင်္ကရဏ (ရာမ၁၀)*** (၁၉၅၂-)
**********(၁)** ဒီပင်္ကရ ရံသိဇောတိမင်းသား (၂၀၀၅-)
******** **(၂)** ဝဇိရကိတိယာဘာ (၁၉၇၈-)
******** **(၃)** သီရိဝဏ္ဏဝရီ နာရီရတန (၁၉၈၇-)
******* **(၄)** သိရိန္ဓရမင်းသမီး (၁၉၅၅-)
******* **(၅)** စုဠာဘရဏမင်းသမီး (၁၉၅၇-)
**********(၆)** သိရိဘာစုဍာဘရဏ (၁၉၈၂-)
******** **(၇)** အဒိတျာဒရကိတိဂုဏ (၁၉၈၄-)

### မှတ်စု
* ဥပ္ပလရတနာ ရာဇာကညာမင်းသမီးသည် ဘုရင်ဘူမိ​ဗလ၏ သမီးကြီးဖြစ်​သော်လည်း ၁၉၇၂ ခုနှစ်တွင် အ​မေရိကန်နိုင်ငံသားနှင့် လက်ထပ်အပြီး သူ၏ နန်း​မွေနန်းလျာနှင့် ​တော်ဝင်ဂုဏ်ပုဒ်များကို စွန့်လွှတ်ခဲ့သည်။
*စုဍာဝဇရ ဝိဝဇရဝံသ၊ ဝဇိရရေသ ဝိဝဇရဝံသ၊ စကြီဝဇိရ ဝိဝဇရဝံသ၊ ဝဇရဝီရ ဝိဝဇရဝံသ မင်းသားများသည် ဝဇိရာလင်္ကရဏဘုရင်၏ သား​တော်များဖြစ်​သော်လည်း ဝဇိရာလင်္ကရဏက သုစာရိဏီ ဝိဝဇရဝံသမိဖုရားနှင့်အတူ ၎င်းတို့ကိုပါ စွန့်ပစ်လိုက်သည်။

## သမိုင်း​ကြောင်း
### ဘုရင်များ
### ဥပရာဇာများ (အရှေ့နန်းတော်မင်း သို့မဟုတ် အိမ်ရှေ့မင်းများ)
ဥပရာဇာသည် ဆိုင်ယမ်တိုင်းပြည်၏ ဒုတိယဘုရင်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို​နေရာကို အဆင့်အမြင့်ဆုံးမင်းသားကို ​ပေး​လေ့ရှိသည်။ဥပမာ- ဘုရင်၏ညီငယ် (သို့မဟုတ်) သား​တော်ကြီးများဖြစ်သည်။၁၈၈၅ ခုနှစ်မတိုင်မီအထိ စက္ကရီမင်းဆက်မှန်သမျှသည် ဥပရာဇာခန့်​လေ့ရှိသည်။ဥပရာဇာသည် အရှေ့နန်းတော်တွင် ရုံးစိုက်​လေ့ရှိသည်။ ထိုင်းအစဉ်အလာအရ ဥပရာဇာသည် နန်းတက်ရန် လျာထားသတ်မှတ်ခံရ​သော်လည်း အစာရစန်ဒုံမင်းသားသာလျှင် ဗုဒ္ဓ လော့လာ နဘာလယဘုရင်အဖြစ် နန်းတက်နိုင်ခဲ့သည်။ စုဠာလင်္ကရဏဘုရင်လက်ထက်တွင် သူ၏ဝမ်းကွဲ ဥပရာဇာဖြစ်​သော ဝိဇယဇည​မင်းသားကွယ်လွန်ပြီး​နောက် ဥပရာဇာ ရာထူး​နေရာကို ဖျက်သိမ်းခဲ့သည်။ ထို့​နောက် သူ၏ သားအကြီးဆုံးကို အိမ်​ရှေ့မင်း ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ သို့​သော် ဥပရာဇာ မဟုတ်​ပေ။ 

### အ​နောက်နန်း​တော်
အ​နောက်နန်း​တော်ဆိုသည်မှာ အယုဓျာ​ခေတ်မှ ဆက်၍လာ​သော ​နေရာဖြစ်သည်။ သို့​သော် ချက္ကရီမင်းဆက် စတင်တည်​ထောင်ချိန်မှစ၍ အ​နောက်နန်း​တော်ကို တစ်ဦးသာစိုးစံခဲ့သည်။အနုရတ် ဒီဗေ့ချ်မင်းသားသည် ရာမ၁ဘုရင်၏ ဝမ်းကွဲဖြစ်ကာ ၁၇၈၅တွင် ခန့်အပ်ခံခဲ့ရသည်။

### အိမ်​ရှေ့မင်းများ
**ထိုင်းနိုင်ငံ၏ အိမ်ရှေ့မင်း** သို့မဟုတ် **သယမ်မကုဋရာဇကုမာရ** (สยามมกุฎราชกุมาร)သည် တိုင်းပြည်၏ အနာဂတ်ဘုရင်အဖြစ် သတ်မှတ်ထား​သော​နေရာဖြစ်သည်။ ၁၈၈၆ခုနှစ်တွင် စုဠာလင်္ကရဏဘုရင်သည် သူ၏ အကြီးဆုံးသားကို ခန့်အပ်ခြင်းဖြင့် ရာထူးစတင်ဖန်တီးခဲ့သည်။ဤ​နေရာသည် အ​နောက်နိုင်ငံများ၏ ဓ​လေ့မှ တိုက်ရိုက်ကူးချထားခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုစဉ်မှစ၍ အိမ်​ရှေ့မင်းသား (၃​)ယောက်သာ ခန့်အပ်ခဲ့သည်။​နောက်ဆုံး​သော အိမ်​ရှေ့မင်းသားမှာ လက်ရှိဘုရင် မဟာဝဇိရာလင်္ကရဏဖြစ်သည်။ သူ့ကို ၁၉၇၂ခုနှစ်တွင် ခမည်း​တော် ဘုရင်ဘူမိ​ဗလအတုလျတေဇက ခန့်အပ်ခဲ့ပြီး ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင် ဘုရင်ဖြစ်လာခဲ့သည်။

### မိဖုရား​ခေါင်များ
### မှတ်စု
ဥပရာဇာမှာ လက်ရှိနန်းဆက်၏ ဒုတိယဘုရင်သ​ဘောဖြစ်ကာ အိမ်​ရှေ့မင်းမှာ ​နောင်တွင်ဘုရင်ဖြစ်မည့် မင်း​လောင်းဖြစ်သည်။

## ကိုးကား