open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
မောင်မောင်အေး

**ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်အေး** (၁၉၆၂ ဖွား) သည်  ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဖြစ်သည်။သူသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် နှင့် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ အဖွဲ့ဝင် လည်းဖြစ်ခဲ့သည်။ယင်းမတိုင်မီက တပ်မတော် တွင် နံပါတ်(၃) အဆင့်ရှိ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရာထူးဖြင့် ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ ရေ၊‌ လေ) တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။  သူသည် တပ်မတော်လေ့ကျင့်ရေးအရာရှိချုပ်လည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။

## စစ်မှုထမ်းခြင်း 
သူသည် စစ်တက္ကသိုလ် အမှတ်စဉ်(၂၅) ဗိုလ်လောင်းသင်တန်းဆင်း အရာရှိတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မြထွန်းဦး နှင့် အမှတ်စဉ် တူသည်။  ပြန်တမ်းဝင် အမှတ် ကြည်း ၁၇၅၈၀ ဖြင့် စစ်မှုထမ်းသည်။သူသည် ဗိုလ်မှူးကြီးတာဝန်ယူစဉ်က စစ်ဆင်ရေး ကွပ်ကဲမှု ဌာနချုပ်(၆) စကခ – ၆၊ နေပြည်တော်၊ ပျဉ်းမနား၏ ဌာနချုပ်မှူး ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် ဩဂုတ် လတွင် ဗိုလ်ချုပ်အဆင့်တိုးပြီး နေပြည်တော်စစ်ဌာနချုပ် တိုင်းမှူး ဖြစ်လာသည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ် ဩဂုတ် လတွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဖြစ်လာပြီး တပ်မတော်၏ လေ့ကျင့်ရေးအရာရှိချုပ် တာဝန်ယူသည်။ 

၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းစဉ် သူသည် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မြထွန်းဦး တာဝန်ယူသော ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း၊ ရေ၊‌ လေ) ရာထူး အား ဆက်ခံသည်။  ၂၀၂၃ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၂၅ ရက် တွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးထွဋ် နှင့် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မိုးမြင့်ထွန်း တို့အား ရာထူးမှ ဖယ်ရှားပြီး  နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ အား ပြန်လည် ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းစဉ်  သူသည် ကောင်စီ  အဖွဲ့ဝင် အသစ် ဖြစ်လာသည်။  တပ်မတော်က အာဏာသိမ်းပြီး ၂နှစ်ခွဲကျော် အကြာမှ တပ်မတော်ထိပ်တန်းပုဂ္ဂိုလ် တစ်ဦး အနေဖြင့် ကောင်စီဝင် ရာထူး ရခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။    သူသည် ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၆ ရက်တွင် ဖွဲ့စည်းလိုက်သည့် အရန်တပ်ဖွဲ့ဝင်ဆင့်ခေါ်ရေး ဗဟိုအဖွဲ့ အား ဦးဆောင်သူအဖြစ် ခန့်အပ်ခြင်းလည်း ခံရသည်။၂၀၂၄ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၁၈ ရက်တွင် သူ့ကို မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် နှင့် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး အဖြစ် ပြောင်းလဲခန့်အပ်သည်။

၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၃၁ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီကို ဖျက်သိမ်းပြီး အသစ်ဖွဲ့စည်းလိုက်သော ဦးညိုစောအစိုးရတွင် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး ရာထူးကို ဆက်လက် ခန့်အပ်ခံရသော်လည်း၊ ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် ရာထူးအစား အသစ်ဖွဲ့စည်းလိုက်သည့် နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင် ၏ အဖွဲ့ဝင် တစ်ဦး အဖြစ် ခန့်အပ်ခံရသည်။

## အရေးယူပိတ်ဆို့ခံရခြင်း 
၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခြင်း ထဲ ထိပ်တန်းပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦး အနေဖြင့် ပါဝင်ခဲ့သူ ၎င်းကို အမေရိကန် အပါအဝင် အနောက်နိုင်ငံ များနှင့် ဥရောပသမဂ္ဂ တို့က ဒဏ်ခတ်အရေးယူမှုများ ပြုလုပ်သည်။    

## ဂုဏ်ပြုခံရခြင်း 
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ (၂) ရက်နေ့တွင် အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် ၄၃/၂၀၂၆ ဖြင့် ပြည်ထောင်စုစည်သူသင်္ဂဟဘွဲ့ဖြစ်သော သရေစည်သူဘွဲ့ကို ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က ချီးမြှင့်အပ်နှင်းခဲ့သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:၁၉၆၂ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဝင်များ
စက်ရုပ်အိပ်မက်များ

***စက်ရုပ်အိပ်မက်များ*** () သည် ၂၀၂၃ ခုနှစ်က ထုတ်လုပ်သော စပိန်-ပြင်သစ် အန်နီမေးရှင်းရုပ်ရှင်ဖြစ်သည်။ Arcadia Motion Pictures ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေးမှ ထုတ်လုပ်ပြီး ဒါရိုက်တာ ပါဘလို ဘာဂျာမှ ရိုက်ကူးခဲ့သည်။

## ဝေဖန်တုံ့ပြန်မှု 
### ဆုများ 
## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်ခ် 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

ကဏ္ဍ:၂၀၂၃ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ
ကဏ္ဍ:စပိန် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ
ကဏ္ဍ:ပြင်သစ် ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ
ကဏ္ဍ:စပိန် ကာတွန်းရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ
ကဏ္ဍ:ပြင်သစ် ကာတွန်းရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ
ပိုးရယ်အောင်သိန်း

**ပိုးရယ်အောင်သိန်း** ( ၁၉၅၃ ဖွား) သည် ကယားလူမျိုး နိုင်ငံရေးသမားတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ သူသည် အမျိုးသားလွှတ်တော်အမတ်  ဖြစ်ခဲ့ပြီး  နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ အဖွဲ့ဝင် အဖြစ်ပါ တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။   
## ငယ်ဘဝ 
ဖခင်ဖြစ်သူ ဦးစိုးရယ် နှင့် မိခင်ဖြစ်သူ ဒေါ်စိုးမြာ တို့က ၁၉၅၃ ခုနှစ် မေလ ၃ ရက်တွင် ကယားပြည်နယ် လွိုင်ကော်မြို့နယ် ထေးသမရွာ တွင် သူ့အား မွေးဖွားသည်။ ပညာအရည်အချင်းမှာ ၁၀ တန်းအောင် ဖြစ်သည်။ 
## နိုင်ငံရေးသမားဘဝ 
သူသည် ၂၀၁၀ပြည့်နှစ် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတွင် ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ ကိုယ်စားပြုကာ ကယားပြည်နယ် အမှတ်(၈)မဲဆန္ဒနယ် အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အဖြစ် တင်မြှောက်ခဲ့ပြီးနောက်   မြန်မာ့နိုင်ငံရေးထဲ စတင် ဝင်ရောက်လာသည်။ လွှတ်တော်အမတ်အဖြစ် ၅ နှစ်တာ ဖြတ်သန်းသည်။  အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၅ တွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခြင်းမပြုဘဲ  ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ ၏ ဗဟိုအလုပ်အမှုဆောင် နှင့် ပြည်နယ်ပါတီဥက္ကဋ္ဌ စသည်ဖြင့် ပါတီလုပ်ငန်းများသာ ဆက်လက် လုပ်ဆောင်သည်။   ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတွင် ကယားပြည်နယ် အမျိုးသားလွှတ်တော်မဲဆန္ဒနယ်အမှတ်(၁၁) မှနေ၍ ဝင်ရောက် အရွေးခံသော်လည်း  ပြိုင်ဘက်ပါတီ အား ရှုံးနိမ့်သည်။ 

## နစက ကောင်စီဝင် 
၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်း ခံရပြီးနောက်ပိုင်း သူသည် မိခင်ပါတီ၏ လုပ်ငန်းများတွင်သာ အချိန်ကုန်ဆုံးခဲ့သည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက် တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ  အသစ်ပြန်လည် ဖွဲ့စည်းစဉ် သူသည် ကောင်စီအဖွဲ့ဝင် အဖြစ် ခန့်အပ်ခံရသည်။

နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီကို ဖျက်သိမ်းပြီးနောက် အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီရုံး၏ အမိန့်အမှတ် ၁၀/၂၀၂၅ ဖြင့် ယခင်နစက ကောင်စီဝင်များနှင့် နစက ဗဟိုအကြံပေးအဖွဲ့ဝင်များကို ကာလုံဗဟိုအကြံပေးအဖွဲ့သစ်ကို တာဝန်ပေးခံရသည်။ 

## အရေးယူပိတ်ဆို့ခံရခြင်း 
သူ့ကို  ကောင်စီ အဖွဲ့ဝင် အဖြစ်ပါဝင်ခဲ့မှု ဖြင့် အမေရိကန်၊ဥရောပသမဂ္ဂ နှင့် ဆွတ်ဇာလန် အစရှိသည့် နိုင်ငံတို့က ၂၀၂၃ ခုနှစ်ထဲ တွင် ဒဏ်ခတ်ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများ ပြုလုပ်ကြသည်။ 

## ဂုဏ်ပြုခံရခြင်း 
၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ (၁၇) ရက်တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် ၆၀/၂၀၂၅ အားဖြင့် ပြည်ထောင်စုစည်သူသင်္ဂဟဘွဲ့ ဖြစ်သော စည်သူဘွဲ့ကို နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ ဥက္ကဋ္ဌ မင်းအောင်လှိုင်က ချီးမြှင့်အပ်နှင်းခဲ့သည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီဝင်များ

ကဏ္ဍ:နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဝင်များ
ရိုးမပေါ်ကျတဲ့မျက်ရည်

***ရိုးမပေါ်ကျတဲ့မျက်ရည်*** သည် ၂၀၁၉ ခုနှစ်ထွက် မြန်မာ ဒရမ်မာ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဖြစ်ပြီး ဒါရိုက်တာ ကိုပေါက် ရိုက်ကူးကာ မြင့်မြတ်၊ ထူးအောင်၊ အောင်ရေချမ်း၊ ကောင်းမြတ်စံ၊ လင်းအောင်ခေတ်၊ အိန္ဒြာကျော်ဇင်၊ ခိုင်သင်းကြည်နှင့် မေမြင့်မိုရ် တို့ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ထားသည်။ ဘိုဘို ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေးမှ ဖြန့်ချိကာ ၂၀၁၉ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၇ ရက်နေ့တွင် ရုံတင်ပြသခဲ့သည်။

## ဇာတ်ကောင်များ
*တင်မောင်ဝင်း အဖြစ် မြင့်မြတ်
*အောင်လွင် အဖြစ် ထူးအောင်
*ဝိုင်းချစ် အဖြစ် အောင်ရေချမ်း
*စန်းနိုင် အဖြစ် ကောင်းမြတ်စံ
*လှဝင်းအောင် အဖြစ် လင်းအောင်ခေတ်
*ကိုတိုး အဖြစ် အိန္ဒြာကျော်ဇင်
*ဖြူဖြူမြင့် အဖြစ် ခိုင်သင်းကြည်
*မာလာ အဖြစ် မေမြင့်မိုရ်
*တင်စိုး အဖြစ် ခင်လှိုင်
*ဦးခင်မောင် အဖြစ် မင်းသူ
*ခင်မာအေး အဖြစ် သဲနန္ဒာ
*ဖိုးဒေါင်း အဖြစ် ဇော်မှိုင်း

## ရရှိသော ဆုများ
## ကိုးကား
ဖြတ်လေးဖြတ်

**ဖြတ်လေးဖြတ်ဗျူဟာ** သည် သောင်းကျန်းသူအဖွဲ့များနှင့် ဆက်စပ်မှုရှိသည်ဟု ယူဆသော အရပ်သားများအပေါ်  ပြင်းထန်သော ပြစ်ဒဏ်ပေးခြင်း ပါဝင်သော တပ်မတော်၏ စစ်ဗျူဟာတစ်ခုဖြစ်သည်။ ၁၉၆၀ ပြည့်လွန်နှစ်များက မြန်မာနိုင်ငံပြည်တွင်းပဋိပက္ခတွင် တပ်မတော်သည် ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီနှင့် ကရင်ပြည်နယ်ရှိ ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံးတို့ကို တိုက်ခိုက်နေချိန်  ဤဖြတ်လေးဖြတ်ဗျူဟာကို စတင်သုံးစွဲခဲ့သည်။ ရခိုင်ပြည်နယ်အတွင်း ပဋိပက္ခများ အပါအဝင် ယင်းဗျူဟာကို အကြိမ်ပေါင်းများစွာ သုံးစွဲခဲ့သည်။

ဖြတ်လေးဖြတ်အမည်သည် ထောက်ပံ့ရေး လေးမျိုးဖြစ်သည့် အစားအစာ၊ ရန်ပုံငွေ၊ သတင်းအချက်အလက်နှင့် လူသစ်စုဆောင်းခြင်းတို့အား ဖြတ်တောက်ခြင်း ကို ရည်ညွှန်းသည်။

## ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် 
* မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော အစုအပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုများ
* မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ) ကာလအတွင်း စစ်ရာဇဝတ်မှုများ

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ
လောက်ကိုင်တိုက်ပွဲ

**လောက်ကိုင်တိုက်ပွဲ**သည် မြန်မာနိုင်ငံအရှေ့မြောက်ပိုင်းရှိ ကိုးကန့်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ ၏ မြို့တော် လောက်ကိုင်ကို မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော် (MNDAA) မှ ထိုးစစ်ဆင် တိုက်ခိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ တိုက်ပွဲသည် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ ၃ ဖွဲ့၏ မဟာမိတ်အဖွဲ့ဖြစ်သော ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့က ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သော ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်ပြီး တကျော့ပြန် မြန်မာပြည်တွင်းစစ်၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်သည်။

လားရှိုး-ချင်းရွှေဟော်လမ်းရှိ အဓိကနယ်စပ်မြို့နှင့် ကိုးကန့်သို့ အဓိကဝင်ပေါက်ဖြစ်သည့် ချင်းရွှေဟော်ကို ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး၏ ပထမနေ့တွင် သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ နိုဝင်ဘာလ လဝက်ခန့်တွင် MNDAA သည် လောက်ကိုင်မြို့ကို ဝိုင်းထားကာ အဓိကကျသည့် ကင်းစခန်းများစွာကို သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ ဒီဇင်ဘာလ ၁ ရက်နေ့တွင် လောက်ကိုင်မြို့၏ အရှေ့တောင်ဘက်ကို စတင်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ ဒီဇင်ဘာလ ၃ ရက်နေ့တွင် လောက်ကိုင်တောင်ဘက် ဘုရားလေးဆူတောင်ကုန်းအပါအဝင် နယ်မြေအားလုံးကို သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ ငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲများကြောင့် ဒီဇင်ဘာလလယ်တွင် တိုက်ပွဲများ ခေတ္တ ရပ်နားခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ဆွေးနွေးပွဲ မအောင်မြင်သဖြင့် ဒီဇင်ဘာလ ၁၈ ရက်နေ့တွင် လောက်ကိုင်မြောက်ဘက်တွင် တိုက်ပွဲများ ပြန်လည်ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ MNDAA သည် ဒီဇင်ဘာလ ၁၉ ရက်နေ့တွင် အဓိက နယ်စပ်မြို့များနှင့် ဂိတ်များကို သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး မြို့တွင်းသို့ စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။

ဒီဇင်ဘာလ ၂၆ ရက်နေ့တွင် လောက်ကိုင်မြို့ရှိ ပယ်ဆောက်ချိန် ဦးဆောင်သော နယ်ခြားစောင့်တပ်နှင့် တပ်မတော်က MNDAA သို့ လက်နက်ချခဲ့သည်။ ဒီဇင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့တွင် MNDAA သည် မြို့အများစုကို သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။ ကျန်ရှိသော စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင် ၁၀၀၀ ခန့်က ဇန်နဝါရီလ (၄)ရက်နေ့တွင် လက်နက်ချခဲ့သည်။

## နောက်ခံ
၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ်ပါတီ ပြိုကွဲပြီးနောက် ကိုးကန့်သည် ရှမ်းပြည်နယ်တွင် ပထမဆုံး ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရသော အထူးဒေသ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဖုန်ကြားရှင် ဦးဆောင်သော MNDAA သည် အဆိုပါဒေသကို သိမ်းပိုက်ပြီး မြန်မာ့တပ်မတော်နှင့် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် တပ်မတော်မှ MNDAA ကို နယ်ခြားစောင့်တပ်အဖြစ် တပ်မတော်၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် ရှိရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။ MNDAA က ငြင်းဆိုခဲ့သဖြင့် လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့များက ၎င်းအဖွဲ့အား ဖြုတ်ချကာ ၂၀၀၉ ကိုးကန့် ဖြစ်ရပ်အတွင်း ဒေသကို သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် MNDAA မှ ၂၀၁၅ ခုနှစ် ကိုးကန့်ထိုးစစ်ကို စတင်ခဲ့ပြီး တိုက်ပွဲများပြန်လည်ဖြစ်ပွားလာသည့်အတွက် အရေးပေါ်အခြေအနေနှင့် စစ်အုပ်ချုပ်ရေးကို သုံးလကြာ သတ်မှတ်ပေးသည်။

၂၀၂၁ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်တွင် ပြည်တွင်းစစ် ပြန်လည်ဖြစ်ပွားပြီးနောက် MNDAA ၏ အနီးကပ်မဟာမိတ်ဖြစ်သော ရက္ခိုင့်တပ်တော်သည် ၂၀၂၂ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ ရက်အနည်းငယ်အကြာတွင် တရုတ်နယ်စပ်ရှိ ချင်းရွှေဟော်အနီးရှိ အခြေစိုက်စခန်းတစ်ခုမှ MNDAA ကို လက်နက်ကြီးများဖြင့် စစ်အစိုးရက တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)မှ တိုက်ပွဲများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ
ကဏ္ဍ:ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ တိုက်ပွဲများ
ဂျင်ပါတီ

**ဂျင်ပါတီ** သည် ၂၀၁၉ ခုနှစ်ထွက် မြန်မာ ဟာသရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဖြစ်ပြီး ဒါရိုက်တာ ရာဇဝင်ကို ရိုက်ကူးကာ ရန်အောင်၊ မင်းမော်ကွန်း၊ ခင်လှိုင်၊ ရဲရင့်အောင်၊ ထူးအောင်၊ အိန္ဒြာကျော်ဇင်၊ ယဉ်လတ်၊ ရွှေအိမ်စည်နှင့် ဘယ်လာ မြတ်သီရိလွင် တို့ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ထားသည်။ ဘိုဘိုရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေးမှ ထုတ်လုပ်ပြီး ၂၀၁၉ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၂ ရက်နေ့တွင် ရုံတင်ပြသခဲ့သည်။

## ဇာတ်ကောင်များ
* မိုးလင်းစိုး အဖြစ် ရန်အောင်
* လက်ရုံးအဖြစ် လူမင်း
* ကျော်ဆု အဖြစ် မင်းမော်ကွန်း 
* ရိုးရာ အဖြစ် ရဲရင့်အောင်
* မျိုးဝင်းစိုး အဖြစ် ခင်လှိုင်
* ဗလ အဖြစ် ထူးအောင်
* စပယ်ဖြူ အဖြစ် အိန္ဒြာကျော်ဇင်
* ဒါဒါ အဖြစ် ယဉ်လတ်
* မေရီ အဖြစ် ရွှေအိမ်စည်
* ငယ်သွန်း အဖြစ် ဘယ်လာ မြတ်သီရိလွင်

## ကိုးကား
အော်ရီဂျင်နယ်ဂန်းစတား ၂

***အော်ရီဂျင်နယ်ဂန်းစတား ၂ အမည်းရောင်နယ်မြေ*** () သည် ၂၀၁၇ ခုနှစ်ထွက် မြန်မာ ဇာတ်ကြမ်းရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဖြစ်သည်။ ဒါရိုက်တာ ဂျိုး ရိုက်ကူးကာ မြင့်မြတ်၊ ယုန်လေး၊ ဇင်ဝိုင်း၊ ခင်လှိုင်၊ ထူးခြားနှင့် ယုသန္တာတင်တို့ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ထားသည်။ အော်ရီဂျင်နယ်ဂန်းစတား ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား၏ ဒုတိယဇာတ်ကား ဖြစသ်ည်။ တော်ဝင်သူရဲကောင်း ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေးမှ ထုတ်လုပ်ကာ ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၇ ရက်နေ့တွင် ရုံတင်ပြသခဲ့သည်။

## ဇာတ်ကောင်များ
* ငထူး အဖြစ် မြင့်မြတ်
* ငရဲ အဖြစ် ယုန်လေး
* ဦးမိုးကုတ် အဖြစ် ဇင်ဝိုင်း
* အောင်ကြီး အဖြစ် ခင်လှိုင်
* ထူးခြား အဖြစ် ထူးခြား
* ကေသီ အဖြစ် ယုသန္တာတင်

## ကိုးကား
အနက်ရောင်

**အနက်ရောင်**သည် မြင်နိုင်သောအလင်းမှ အလုံးစုံ ကွယ်ပျောက်သည့်ရလဒ် သို့မဟုတ် အဖြူရောင်၏ ဆန့်ကျင်ဘက်အရောင် ဖြစ်သည်။ အနက်ရောင်အား မှောင်မည်းမှုကို ကိုယ်စားပြသည့် အသွင်လက္ခဏာအဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ အဖြူရောင်နှင့် အနက်ရောင်ကို ကောင်းမှုနှင့် မကောင်းမှုအဖြစ် ဖော်ပြရာတွင် တခါတရံ အသုံးပြုကြသည်။ ရောမအင်ပါယာလက်ထက်တွင် အနက်ရောင်သည် ပူဆွေးသောကရောက်ခြင်းအတွက် အရောင်ဖြစ်လာခဲ့ပြီး ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ အနက်ရောင်သည် သေဆုံးခြင်း၊ နတ်ဆိုး၊ စုန်းကဝေများနှင့် မှော်အတတ်ပညာများနှင့် ဆက်နွယ်မှု ရှိခဲ့သည်။ ၁၄ ရာစုနှစ်တွင် ဥရောပ၌ အနက်ရောင်အား သစ္စာစောင့်သိခြင်း၊ ဓမ္မကျမ်းဆရာများ၊ တရားသူကြီးများနှင့် အစိုးရပုဂ္ဂိုလ်တို့က ဝတ်ဆင်ခဲ့ကြသည်။ ၁၉ ရာစုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်လူမျိုး စိတ်ကူးယဉ်အချစ်ကဗျာဆရာများ၊ စီးပွားရေးသမားများ၊ အစိုးရအရာရှိများက ဝတ်ဆင်ခဲ့ကြသည်။ ၂၀ ရာစုနှစ်တွင် အနက်ရောင်သည် အဆင့်မြင့် ဖက်ရှင်အရောင်တခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။

အနက်ရောင်သည် စာအုပ်များ၊ သတင်းစာများနှင့် စာရွက်စာတမ်းများတွင် ဖတ်ရှုရန်အလွယ်ကူဆုံးအရောင်ဖြစ်သောကြောင့် အသုံးအများဆုံး မှင်အရောင်အဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။ ထို့နည်းတူစွာ ကွန်ပျူတာဆခရင်များတွင်လည်း အဖြူရောင်နောက်ခံဖြင့် အနက်ရောင်စာသားများကို အသုံးပြုလေ့ရှိသည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလအရ အနက်ဆုံးအရောင်ရှိသောအရာဝတ္ထုကို မက်ဆာချူးဆက် စက်မှုတက္ကသိုလ်မှ အင်ဂျင်နီယာများက ကာဗွန်နာနိုပြွန်ချောင်းမှ ဖန်တီးပြုလုပ်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား
အင်ဒီရာ ဂန္ဒီ မယ်မိုရီယမ် ပြတိုက်

**အင်ဒီရာဂန္ဒီ မယ်မိုရီယမ် ပြတိုက်** (English: **Indira Gandhi Memorial Museum**; Hindi: **इंदिरा गांधी मेमोरियल संग्रहालय**) သည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ နယူးဒေလီမြို့၊ ဆက်ဖ်ရာဂျန်လမ်းရှိ ပြတိုက်ဖွင့်လှစ်ထားသော နေရာတစ်ခုဖြစ်သည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ ပထမဦးဆုံးနှင့် တစ်ဦးတည်းသော အမျိုးသမီး ဝန်ကြီးချုပ်ဖြစ်‌သည့် အင်ဒီရာ ပရိယာဒါရှီနီ ဂန္ဒီ နောက်ဆုံးနေထိုင်သွားသော ယခင်ဝန်ကြီးချုပ်နေအိမ်ကြီးဖြစ်သည်။ သူမအား ထိုခြံကြီးအတွင်း သူမ၏ ဆစ်ခ်လူမျိုး သက်တော်စောင့်နှစ်ယောက်ကိုယ်တိုင်က ဘလူးစတားစစ်ဆင်ရေးကြောင့် သေဆုံးသွားသည်အထိ သေနတ်ဖြင့် ပစ်ခတ်ခဲ့ကြသည်။ 
thumb|အဝင်ဆိုင်းဘုတ်
အဖြူရောင်

**အဖြူရောင်**သည် အရောင်များထဲတွင် အလင်းဆုံးအရောင်ဖြစ်သည်။ ယင်းအား နှင်း၊ မြေဖြူခဲနှင့် နွားနို့ကဲ့သို့သော အရောင်ဖြစ်ပြီး ဆန့်ကျင်ဘက်မှာ အနက်ရောင်ဖြစ်သည်။ အဖြူရောင်ရှိသော အရာဝတ္ထုများသည် အလုံးစုံ ရောင်ပြန်ဟပ်တတ်ပြီး မြင်နိုင်သော အလင်း၏ လှိုင်းအလျားများအားလုံးကို ပြန့်နှံ့သွားစေသည်။ ကွန်ပျူတာနှင့် ရုပ်မြင်သံကြားမျက်နှာပြင်ရှိ အဖြူရောင်အား အနီရောင်၊ အပြာရောင်နှင့် အစိမ်းရောင်များဖြင့် ပေါင်းစပ်ဖန်တီးထားခြင်းဖြစ်သည်။

အဖြူရောင်ကို ရှေးခေတ်အီဂျစ်လူမျိုးများနှင့် ဂရိလူမျိုးများက သန့်စင်မှုအဖြစ် တရားဟောဆရာများက ဝတ်ဆင်ခဲ့ကြသည်။ ၁၈ ရာစုနှစ်မှစ၍ အထူးသဖြင့် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု၌ အဖြူရောင်သည် ချက်ကျောင်းအသစ်တွင် အသုံးပြုသောအရောင်၊ အစိုးရ အဆောက်အအုံများတွင် အသုံးပြုသောအရောင်အဖြစ် အသုံးများလာခဲ့သည်။ ယင်းအရောင်အား ရိုးရှင်းသော သင်္ကေတအဖြစ်၂၀ ရာစု ခေတ်သစ် ဗိသုကာနယ်ပယ်တွင်လည်း အသုံးပြုခဲ့သည်။ 

ဥရောပနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ စစ်တမ်းများအရ အဖြူရောင်သည် ကောင်းမွန်မှု၊ ပြီးပြည့်စုံမှု၊ ရိုးသားမှု၊ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်မှု၊ စတင်မှု အစရှိသည်တို့နှင့် ပတ်သက်၍ အသုံးများလေ့ရှိကြောင့် တွေ့ရှိရသည်။ ကက်သလစ် အသင်းတော်၏ ပုပ်ရဟန်းမင်းကြီးသည် အဖြူရောင်အား ၁၅၆၆ ခုနှစ်မှစ၍ စင်ကြယ်မှုနှင့် အနစ်နာခံပေးဆပ်မှု သင်္ကေတအဖြစ် ဝတ်ဆင်ခဲ့သည်။ အစ္စလမ်ဘာဝင်နှင့် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ဆင်တိုဘာသာကိုးကွယ်သူများက အဖြူရောင်အား ဘုရားဖူးသွားရာတွင် ဝတ်ဆင်အသုံးပြုကြသည်။ ဂျပန်နိုင်ငံနှင့် အနောက်တိုင်း ယဉ်ကျေးမှုတွင် အဖြူရောင်သည် မင်္ဂလာလက်ထပ်ပွဲဝတ်စုံအဖြစ် ဝတ်ဆင်ရာတွင်လည်းကောင်း၊ အပျိုရည်စစ်မှုအဖြစ် ဖော်ပြရာတွင်လည်းကောင်း အများဆုံး အသုံးပြုလေ့ရှိသည်။ အာရှတိုက် ယဉ်ကျေးမှုများစွာ၌ အဖြူရောင်သည် ဝမ်းနည်းပူဆွေးမှုကို ကိုယ်စားပြုသည့် အရောင်တခုလည်းဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
အဝါရောင်

**အဝါရောင်**သည် အလင်း၏ ရောင်စဉ်တွင် အစိမ်းရောင်နှင့် လိမ္မော်ရောင်ကြားရှိ အရောင်တခုဖြစ်သည်။ ပန်းချီရေးဆွဲခြင်းနှင့် ပုံနှိပ်ခြင်း လုပ်ငန်းတို့တွင် အဓိက အသုံးပြုသည့် အရောင်တခု ဖြစ်သည်။ အဝါရောင်အား ငှက်ပျောသီး၊ ပြောင်းဖူး စသည်တို့တွင် တွေ့ရှိနိုင်သည်။ နေသည် မိုးကုတ်စက်ဝိုင်းအနီးသို့ရောက်သောအခါ နေရောင်ခြည်သည် အဝါရောင်အဖြစ်သို့ အနည်းငယ်သမ်းသွားသည်။ 

ဥရောပ၊ ကနေဒါနိုင်ငံ၊ အမေရိကန် ပြည်ထောင်စုရှိ စစ်တမ်းများအရ အဝါရောင်သည် လူကြီးလူကောင်းဆန်ခြင်း၊ ပျော်ရွှင်ခြင်း၊ ဟာသဉာဏ်ရှိခြင်း စသည်တို့နှင့် ဆက်နွယ်မှု ရှိသည်ကို တွေ့ရသည်။ သို့သော်လည်း အဝါရောင်သည် မနာလိုမှု၊ လောဘနှင့်လည်း ဆက်နွယ်မှုရှိပြီး အမေရိကန်တွင် သူရဲဘောကြောင်ခြင်းနှင့်လည်း ဆက်စပ်သည်။ အီရန်နိုင်ငံတွင် အဝါရောင်သည် ဖျားနှာမှုနှင့် ဆက်နွယ်သည့်အပြင် ပညာရှိခြင်းကိုလည်း ကိုယ်စားပြုသည်။ တရုတ်နိုင်ငံနှင့် အာရှတိုက်ရှိနိုင်ငံများတွင် အဝါရောင်သည် ပျော်ရွှင်မှု အောင်မြင်မှုနှင့် ပညာရှိခြင်းအဖြစ် ရှုမြင်ကြသည်။                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                

## ကိုးကား
အစိမ်းရောင်

**အစိမ်းရောင်**သည် မြင်နိုင်သောအလင်းထဲတွင် စိမ်းပြာရောင် (cyan) နှင့် အဝါရောင်ကြားရှိ အရောင်တခုဖြစ်သည်။ ယင်းသည် ပုံနှိပ်ခြင်းနှင့် ပန်းချီဆွဲခြင်းလုပ်ငန်းတွင်လည်း အသုံးပြုသော အရောင်တခုဖြစ်သည်။ ရုပ်မြင်သံကြားနှင့် ကွန်ပျူတာမျက်နှာပြင်တွင် အစိမ်းရောင်အား အဝါရောင်နှင့် စိမ်းပြာရောင်မှတဆင့် ဖန်တီးထားခြင်းဖြစ်သည်။ သဘာဝတွင် အစိမ်းရောင်၏ အများဆုံး ပံ့ပိုးထားမှုသည် ကလိုရိုဖီးလ်ဖြစ်ပြီး ယင်းသည် အပင်များက အလင်းမှီစုဖွဲ့ခြင်းနည်းဖြင့် အလင်းရောင်မှ ဓာတုစွမ်းအင်အဖြစ် ပြောင်းလဲပေးသည်။ သတ္တဝါအများစုသည် အစိမ်းရောင်နှင့် ထပ်တူနီးပါး ကိုယ်ယောင်ဖျောက်ခြင်းဖြင့် လိုက်လျောညီထွေစွာ ပြုမူနေထိုင်တတ်ကြသည်။ မြကဲ့သို့သော တွင်းထွက်ပစ္စည်းအများစုသည်လည်း အစိမ်းရောင် ရှိကြသည်။ 

အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု၊ ဥရောပနိုင်ငံများနှင့် အစ္စလမ္မစ်နိုင်ငံများရှိ စစ်တမ်းများအရ အစိမ်းရောင်သည် သဘာဝ၊ သက်ရှိ၊ ကျန်းမာရေး၊ ငယ်ရွယ်နုပျိုမှု၊ မျော်လင့်ချက်၊ နွေဦးနှင့် မနာလိုမှုကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ဥရောပသမ္မဂနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် အစိမ်းရောင်သည် တခါတရံ အဆိပ်သင့်မှုနှင့် ကျန်းမာရေးညံ့ဖျင်းမှုကို ကိုယ်စားပြုသည်။ သို့သော် တရုတ်နိုင်ငံနှင့် အာရှတိုက်ရှိ နိုင်ငံအများစုတွင် အစိမ်းရောင်သည် ဆန့်ကျင်ဘက်အဖြစ် ပျော်ရွှင်မှုနှင့် မွေးဖွားနှုန်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ အစိမ်းရောင်သည် မိုဟာမက်၏ ကိုယ်စားပြုအရောင်လည်းဖြစ်သည်၊ ထို့ကြောင့် အစ္စလမ္မစ်နိုင်ငံအများစု၏ အလံတွင် အစိမ်းရောင်ကို တွေ့ရှိရခြင်းဖြစ်သည်။ 

## မှတ်စု 
## ကိုးကား
မော်မော်

**ဒေါ်မော်မော်** (၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၆၂ မွေးဖွား) သည် ၁၉၄၈ ခုနှစ် နောက်ပိုင်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ပထမဦးဆုံးသော အမျိုးသမီးသံအမတ်ကြီး ဒေါ်ခင်ကြည် ပြီးလျှင် တတိယမြောက်ခန့်အပ်ခံရသော အမျိုးသမီး သံအမတ်ကြီး ဖြစ်သည်။ နော်ဝေနိုင်ငံ ဆိုင်ရာ မြန်မာသံအမတ်ကြီး အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

## ငယ်ဘဝ 
သူမကို ၁၉၆၂ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ရက်တွင်  ရန်ကုန်မြို့ ၌ မွေးဖွားသည်။ ပညာရေးတက္ကသိုလ် လေ့ကျင့်ရေးကျောင်း (TTC) မှ ၁၉၇၈ ခုနှစ် တွင် ဆယ်တန်း အောင်မြင်ခဲ့သည်။ယင်းနောက် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် သို့ တက်ရောက်သည်။

## ဝန်ထမ်းဘဝ 
သူမသည် တက္ကသိုလ်ဘွဲ့ရရှိပြီးနောက် ၁၉၈၃ ခုနှစ် ကစပြီး နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန သို့ အလုပ်ဝင်သည်။ရာထူးအဆင့်ဆင့်တိုးပြီး ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဧပြီ လထဲတွင် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန လေ့ကျင့်ရေး၊သုတေသန နှင့် နိုင်ငံခြားဘာသာဦးစီးဌာန ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်အဖြစ် အစမ်းခန့်ခံရသည်။ထိုရာထူး၏ အတည်ပြုခန့်ထားချက်ကို   ၂၀၁၄ ခုနှစ် ဧပြီ ၂၄ ရက် တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးသိန်းစိန် ထံမှ ရရှိခဲ့ကာ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် ဖြစ်လာသည်။  ယင်းနောက် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန လက်အောက်ရှိ မဟာဗျူဟာလေ့လာရေး နှင့် လေ့ကျင့်ရေးဦးစီးဌာန ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်အဖြစ် ၂၀၁၅ ခုနှစ် ထဲ ပြောင်းရွှေ့တာဝန်ထမ်းသည်။  ၂၀၁၅ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၁ရက် တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးသိန်းစိန် က သူမအား နော်ဝေနိုင်ငံ ဆိုင်ရာ အထူးအာဏာကုန်လွှဲအပ်ခြင်းခံရသည့် မြန်မာသံအမတ်ကြီး အဖြစ် တာဝန်ပေးသည်။  သူမသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဦးဆုံးသော အမျိုးသမီး သံအမတ်ကြီး ဒေါ်ခင်ကြည်၊ဒုတိယမြောက် သံအမတ်ကြီး ဒေါ်ယဉ်ယဉ်မြင့် ပြီးလျှင် တတိယမြောက်ခန့်အပ်ခံရသည့် သံအမတ်ကြီး တစ်ဦးဖြစ်လာသည်။ 

## ထင်ရှားဖြစ်ရပ် 
၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခြင်း အပေါ် မဖြစ်သင့်ကြောင်း လူသိထင်ရှား ဝေဖန်ခဲ့သူဖြစ်သည်။  သို့သော်လည်း ဆန့်ကျင်ခြင်း မရှိခဲ့၍ နော်ဝေရောက် မြန်မာများ ၏ ဝေဖန်ခြင်းကို ခံရသည်။ 

၂၀၂၁ ခုနှစ် အောက်တိုဘာ ၁ရက်တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန က အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် ၇၄၁/၂၀၂၁ ဖြင့် သူမ၏ အငြိမ်းစားယူရန် ကြိုတင်ပြင်ဆင်ခွင့် (၄)လအား ငြင်းပယ်ပြီး သံအမတ်ကြီးရာထူး တွင် ဆက်လက်ခန့်ထားသည်။  ယင်းအပြင်  ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၁ရက်တွင် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန က အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် ၀၀၁/၂၀၂၄ ဖြင့် အသက်၆၂ နှစ် သက်ပြည့်ပင်စင်မပေးဘဲ နော်ဝေသံအမတ်ကြီး အဖြစ်နှင့် ပထမတစ်ကြိမ် တစ်နှစ်ဆက်လက် ခန့်ထားသည်။ယင်းနောက် ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် အငြိမ်းစား ယူခဲ့သည်။ 

## ရရှိသောဘွဲ့ 
နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ က သူ့အား ၂၀၂၂ ခုနှစ် နိုဝင်လာ ၁၇ ရက်တွင် ဝဏ္ဏကျော်ထင်ဘွဲ့ အပ်နှင်းသည်။ 

## ကိုးကား  
ကဏ္ဍ:မြန်မာ သံအမတ်ကြီးများ
မော်ဒန်ရာဇဝင်

***မော်ဒန်ရာဇဝင်*** သည် ၂၀၁၄ ခုနှစ်ထွက် မြန်မာ အချစ်ဟာသ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဖြစ်ပြီး ခန့်စည်သူ၊ ဝေဠုကျော်၊ ပြေတီဦး၊ ခင်လှိုင်၊ ဝတ်မှုန်ရွှေရည်၊ ထွန်းအိန္ဒြာဗို နှင့် စန္ဒီမြင့်လွင် တို့ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ထားသည်။ ၂၀၁၄ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၈ ရက်နေ့တွင် ရုံတင်ပြသခဲ့သည်။

## ဇာတ်လမ်း
နေခ နှင့် ကျော်ကြားတို့သည် မထင်မှတ်ဘဲ အေဒီ ၆ ရာစုသို့ ရောက်ရှိသွားကြသည်။ နေခ သည် မြို့စားမင်း၏ သမီးတော် ထိပ်ထားနှင့် ချစ်ကြိုက်သော ဇာတ်လမ်းဖြစ်သည်။

## ဇာတ်ကောင်
*စံစား/မြို့စားမင်း အဖြစ် ခန့်စည်သူ
*နေခ အဖြစ် ပြေတီဦး
*ကျော်ကြား အဖြစ် ခင်လှိုင်
*မိုးသီး အဖြစ် ဝေဠုကျော်
*ထိပ်ထား အဖြစ် ဝတ်မှုန်ရွှေရည်
*ဒေါ်ကြာသစ်/ဒေါ်မြဓာဝီ အဖြစ် ထွန်းအိန္ဒြာဗို
*အကြင်နာသစ်/ဗေဒါရီ အဖြစ် စန္ဒီမြင့်လွင်

## ကိုးကား
မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပြတိုက်များစာရင်း

]]
ဤသည်မှာ **မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပြတိုက်များ စာရင်း** ဖြစ်သည်။

*ရန်ကုန်မြို့ရှိ ပြတိုက်များအတွက် ရန်ကုန်မြို့ရှိ ပြတိုက်များ စာရင်းကို ကြည့်ပါ။*

* ချင်းပြည်နယ် ယဉ်ကျေးမှုပြတိုက်
* ကချင်ပြည်နယ် ယဉ်ကျေးမှုပြတိုက်
* ကယားပြည်နယ် ယဉ်ကျေးမှုပြတိုက်
* ကရင်ပြည်နယ် ယဉ်ကျေးမှုပြတိုက်
* မန္တလေးယဉ်ကျေးမှုပြတိုက်
* မွန်ပြည်နယ် ယဉ်ကျေးမှုပြတိုက်
* ရှမ်းစော်ဘွားပြတိုက်
* အမျိုးသားပြတိုက်(နေပြည်တော်)
* ပုသိမ်ယဉ်ကျေးမှုပြတိုက်
* ရခိုင်ပြည်နယ် ယဉ်ကျေးမှုပြတိုက်
* ရှမ်းပြည်နယ် ယဉ်ကျေးမှုပြတိုက်
* ရှမ်းပြည်နယ် ယဉ်ကျေးမှုပြတိုက်
* တောင်တွင်းကြီး ယဉ်ကျေးမှုပြတိုက်
* စစ်ရေယာဉ် မေယု

## ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် 
* မြန်မာနိုင်ငံ၏ ခရီးသွားလုပ်ငန်း
* မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု

ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပြတိုက်များ
အပြာရောင်

**အပြာရောင်**သည် မြင်နိုင်သောအလင်းတန်းတွင် ခရမ်းရောင်နှင့် စိမ်းပြာရောင်ကြားရှိ အရောင်တခုဖြစ်သည်။ အပြာရောင်အများစုတွင် အခြားအရောင်များ၏ ပေါင်းစပ်မှုများ အနည်းငယ် ပါဝင်ကြသည်။ နေ့ခင်းတွင်မြင်ရသည့် ကြည်လင်သောကောင်းကင်ယံနှင့် ပင်လယ်ပြင်တို့သည် အပြာရောင်အဖြစ် ထင်ပေါ်သည်။ ဝေးကွားသော အရာဝတ္ထုများသည် အပြာရောင်ပိုဆန်သည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ 

အပြာရောင်သည် ရှေးခတ်အချိန်ကတည်းက အနုပညာနှင့် အလှဆင်ရာတွင် အရေးပါသောအရောင်တခုအဖြစ် ရှိခဲ့သည်။ နက်ပြာရောင်သည် စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ တူညီဝတ်စုံအတွက် အသုံးအများဆုံး အရောင်တခုဖြစ်ပြီး ၂၀ ရာစုနှောင်းပိုင်းတွင် စီးပွားရေးဆိုင်ရာ ဝတ်စုံဖြစ်လာခဲ့သည်။ အပြာရောင်သည် စည်းလုံးညီညွတ်မှုကို ကိုယ်စားပြုသောကြောင့် ကုလသမဂ္ဂနှင့် ဥရောပသမဂ္ဂတို့၏အလံတွင် ယင်းအရောင်အား အလံတွင် အသုံးပြုရန် ရွေးချယ်ကြသည်။

အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုနှင့် ဥရောပသမဂ္ဂတွင် အပြာရောင်သည် မိန်းကလေးနှင့် ယောက်ျားလေးတို့သည် ယင်းတို့တို့၏ အကြိုက်ဆုံးအပြာရောင်အဖြစ် ရွေးချယ်ကြသည်ကို အနည်းဆုံး စစ်တမ်းတခုမှ တွေ့ရှိထားသည်။ ယင်းတွင် တရုတ်နိုင်ငံ၊ မလေးရှားနိုင်ငံနှင့် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံတို့လည်း ပါဝင်လေသည်။ 

## ကိုးကား
အနီရောင်

**အနီရောင်**သည် မြင်နိုင်သောအလင်းစဉ်၏ အရောင်တခုဖြစ်ပြီး ယင်းရှေ့တွင် လိမ္မော်ရောင်ရှိပြီး ဆန့်ကျင်ဘက်မှာ ခရမ်းရောင်ဖြစ်သည်။ အနီရောင်တွင် အနီရင့်ရောင်(Scarlet)၊ အနီဖျော့ရောင် အစရှိသည်ဖြင့် ရှိသည်။ 

ရှေးခေတ် အီဂျစ်လူမျိုးများနှင့် မာယာလူမျိုးတို့သည် ပွဲလမ်းသဘင်များတွင် မျက်နှာအား အနီရောင်ဖြင့် ခြယ်သလေ့ရှိသည်။ ရောမ စစ်ဗိုလ်ချုပ်များသည် အောင်ပွဲများကျင်းပချိန်တွင် ခန္ဓာကိုယ်အား အနီရောင်ဖြင့် လွှမ်းခြုံကြသည်။ အနီရောင်သည် တရုတ်နိုင်ငံတွင် အရေးပါသောအရောင်တခုဖြစ်ပြီး ကဗျာစာပေများတွင် ဦးစွာအသုံးပြုခဲ့ကာ နောက်ပိုင်းတွင် တံခါးများနှင့် နန်းတော်နံရံများတွင် အသုံးပြုခဲ့သည်။ အနီရောင်သည် ကွန်မြူနစ်ဝါဒနှင့် ဆိုရှယ်လစ်ဝါဒ၏ သင်္ကေတဖြစ်ပြီး ဆိုဗီယက် ရုရှားသည် ၁၉၁၇ ခုနှစ်မှစ၍ အလံနီကို စတင်အသုံးပြုခဲ့သည်။ ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စု၏ သမိုင်းတလျှောက်တွင် အလံနီကို ၁၉၂၂ ခုနှစ်မှစ၍ ၁၉၂၂ ခုနှစ်ထိ အသုံးပြုခဲ့သည်။ တရုတ်နိုင်ငံသည်လည်း အလံနီကို ၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင်လည်းကောင်း၊ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံသည် ၁၉၅၄ခုနှစ်တွင်လည်းကောင်း စတင်အသုံးပြုခဲ့သည်။

အနီရောင်သည် သွေး၏အရောင်ဖြစ်သောကြောင့် သမိုင်းကြောင်းအရ ယင်းသည် ပေးဆပ်မှု၊ အန္တရာယ်နှင့် သတ္တိတို့ကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ဥရောပနိုင်ငံနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ ခေတ်သစ်စစ်တမ်းများအရ အနီရောင်သည် အပူ၊ လှုပ်ရှားမှု၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ နှိုးဆွခြင်း၊ ဒေါသ၊ ချစ်ခြင်းနှင့် ပျော်ရွှင်မှုတို့နှင့် အများဆုံး ဆက်နွယ်သည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ တရုတ်နိုင်ငံ၊ အိန္ဒိယနိုင်ငံနှင့် အာရှနိုင်ငံအများစုတွင် အနီရောင်သည် ပျော်ရွှင်မှုနှင့် ကံကောင်းခြင်းတို့၏ သင်္ကေတတခုဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
တောကျီးကန်း (ရုပ်ရှင်)

***ခိုးဆိုးလုနှိုက် ၂ တောကျီးကန်း*** သည် ၂၀၁၇ ခုနှစ်ထွက် မြန်မာ အချစ်ဇာတ်ကြမ်း ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဖြစ်ပြီး ဒါရိုက်တာ စတီးလ် (ဒွေးမေတ္တာ) က ရိုက်ကူးကာ မြင့်မြတ်၊ ခင်လှိုင်၊ ထူးခြားနှင့် မိုးဟေကို တို့ ပါဝင် သရုပ်ဆောင်ထားသည်။ *ခိုးဆိုးလုနှိုက်* ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား၏ ဒုတိယရုပ်ရှင် ဖြစ်သည်။ မိုး ရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေးမှ ဖြန့်ချိပြီး ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၂ ရက်နေ့တွင် ရုံတင်ပြသခဲ့သည်။

## ဇာတ်ကောင်များ
*တောကျီးကန်း အဖြစ် မြင့်မြတ်
*တောက်တဲ့ အဖြစ် ခင်လှိုင်
*ရင်ရှမ်း အဖြစ် ထူးခြား
*ဒီးဒီးပိုး အဖြစ် မိုးဟေကို

## ကိုးကား
ရန်ကုန်မြို့ရှိ ပြတိုက်များ စာရင်း

ဤသည်မှာ မြန်မာနိုင်ငံ ရန်ကုန်မြို့ရှိ ပြတိုက်များစာရင်းဖြစ်သည်။

* ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းပြတိုက်
* ကျောက်မျက်ရတနာပြတိုက် (ရန်ကုန်)
* မြန်မာ့ရုပ်ရှင် သမိုင်းပြတိုက်
* အမျိုးသားပြတိုက် (ရန်ကုန်)
* နက္ခတ်တာရာပြခန်း (မြန်မာနိုင်ငံ)၊
* မူးယစ်ဆေးဝါးပပျောက်ရေး အထိမ်းအမှတ်ပြတိုက်
* ရွှေတိဂုံဘုရားပြတိုက်
* ရန်ကုန်ကင်မရာပြတိုက်

## ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် 
* မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပြတိုက်များစာရင်း

ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်မြို့ရှိ ပြတိုက်များ
ခဲရောင်

**ခဲရောင်**သည် အနက်ရောင်နှင့် အဖြူရောင်ကြားရှိ အရောင်တမျိုး ဖြစ်သည်။ ယင်းအရောင်သည် အဖြူနှင့် အနက်ရောင်တို့ ပေါင်းစပ်ထားသောကြောင့် အရောင်မဲ့ဟုလည်း ခေါ်ဆိုနိုင်သည်။ ခဲရောင်သည် တိမ်ဖုံးထားသော ကောင်းကင်ရောင်၊ မီးခိုးပြာ အရောင်နှင့် ခဲရောင်တို့ ဖြစ်ကြသည်။

ဥရောပနှင့် အမေရိကရှိ စစ်တမ်းများအရ ခဲရောင်သည် ကြားနေခြင်း၊ သက်တောင့်သက်သာရှိခြင်း၊ မသေချာခြင်း၊ အသက်ကြီးခြင်း၊ မကွဲပြားခြင်း၊ ပျင်းရိခြင်း၊ ကျိုးနွံခြင်း စသည်တို့နှင့် ဆက်နွယ်လေ့ရှိသည်ကို တွေ့ရသည်။ ၁ ရာခိုင်နှုန်းသော ရွေးချယ်သူများကသာ ယင်းတို့၏ အကြိုက်ဆုံးအရောင်အဖြစ် ရွေးချယ်ကြသည်။

## ကိုးကား
လိမ္မော်ရောင်

**လိမ္မော်ရောင်**သည် မြင်နိုင်သောအလင်း၏ ရောင်စဉ်ထဲမှ အဝါရောင်နှင့် အနီရောင်ကြားရှိ အရောင်တခုဖြစ်သည်။ အဝါရောင်အား ကန်စွမ်းဥနီ၊ ကန်စွမ်းဥ၊ ရွှေဖရုံသီးနှင့် လိမ္မော်သီးစသောဟင်းသီးဟင်းရွက်နှင့် သစ်သီးဝလံများတွင် တွေ့ရှိနိုင်သည်။ 

အမေရိကနှင့် ဥရောပရှိ စစ်တမ်းများအရ အဝါရောင်သည် နွေးထွေးမှု၊ စွမ်းအင်၊ မီး၊ အန္တရာယ်၊ နေ့စဉ်လုပ်ငန်းတာများ၊ အရသာ စသည်တို့နှင့် ဆက်နွယ်မှုရှိသည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ အဝါရောင်သည် နယ်သာလန်နိုင်ငံ၏ အမျိုးသားအရောင်လည်း ဖြစ်သည်။ ယင်းအရောင်သည် ခရစ်ယာန် ဒီမိုကရေစီ နိုင်ငံရေး အယူအဆနှင့် ခရစ်ယာန် ဒီမိုခရတ် နိုင်ငံရေးပါတီအများစု၏ ကိုယ်စားပြုသင်္ကေတအဖြစ်လည်း ကိုယ်စားပြုသည်။ အာရှတိုက်တွင် အဝါရောင်သည် ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် ဟိန္ဒူဘာသာအတွက် အရေးကြီးသော ကိုယ်စားပြုအရောင်တခုလည်း ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
အညိုရောင်

**အညိုရောင်**သည် ပေါင်းစပ်ရောင်အဖြစ် ယူဆနိုင်သော်လည်း အဓိကအားဖြင့် လိမ္မော်ရင့်ရောင် ဖြစ်သည်။ ခေတ်ပေါ် အရောင်ပေါင်းစပ်ခြင်းနှင့် စာရိုက်ခြင်း၊ ပုံနှိပ်လုပ်ငန်းတို့တွင် အညိုရောင်အား လိမ္မော်ရောင်နှင့် အနက်ရောင်တို့ကို ပေါင်းစပ်ခြင်းမှ ပြုလုပ်လေ့ရှိသည်။ ရုပ်မြင်သံကြားနှင့် ကွန်ပျူတာ မျက်နှာပြင်များရှိ အညိုရောင်အား ပုံဖော်ရာတွင် အနီရောင်နှင့် အစိမ်းရောင်တို့ကို ပေါင်းစပ်ခြင်းမှ ထွက်လာသည်။ 

အညိုရောင်အား သဘာဝလောကတွင် ကျယ်ပြန့်စွာ မြင်တွေ့နိုင်သည်။ ဥပမာ သစ်သား၊ ဆံပင်အရောင်၊ မျက်လုံးအရောင် စသည်တို့ဖြစ်သည်။ အညိုရောင်သည် သစ်သားမည်းအရောင် သို့မဟုတ် မြေဆီကောင်းသောအရောင် ဖြစ်သည်။  

ဥရောပနှင့် အမေရိကရှိ စစ်တမ်းများအရ အညိုရောင်သည် လူကြိုက်အနည်းဆုံး အရောင်တခုဖြစ်သည်။ တခါတရံတွင် အညိုရောင်သည် ရိုးရှင်းမှု၊ ဆင်းရဲမွဲတေမှု စသည်တို့နှင့်လည်း ဆက်စပ်လေ့ရှိသည်။ 

## ကိုးကား
ပန်းရောင်

**ပန်းရောင်**သည် *Dianthus plumarius* ဟုခေါ်သော ပန်းပွင့်၏ အရောင်ဖြစ်ပြီး အနီဖျော့ရောင် ဖြစ်သည်။ ယင်းအရောင်၏ အမည်အား ၁၇ ရာစုနှောင်းပိုင်းတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် စတင်အသုံးပြုခဲ့သည်။ ဥရောပနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ စစ်တမ်းများအရ ကျက်သရေရှိခြင်း၊ ယာဉ်ကျေးသိမ်မွေ့ခြင်း၊ စိတ်ခံစားလွယ်ခြင်း၊ ချစ်စဖွယ်ကောင်းခြင်း၊ ငယ်ဘဝဆန်ခြင်း၊ စိတ်ကူးယာဉ်ဆန်ခြင်း၊ မိန်းမပီသခြင်း၊ သနားညှာတာခြင်း စသည်တို့နှင့် ဆက်နွယ်သည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ အဖြူရောင်နှင့် ပန်းရောင်တို့ကို ပေါင်းစပ်မှုသည် အပြစ်ကင်းမှုကို ကိုယ်စားပြုပြီး အနက်ရောင်နှင့် ပန်းရောင်အား ပေါင်းစပ်မှုသည် သွေးဆောင်ဖြားယောင်းမှုကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ၂၁ ရာစုနှစ်တွင် ပန်းရောင်သည် မိန်းမသားဆန်မှု၏ သင်္ကေသအဖြစ် ရှုမြင်ကြသည်။ သို့သော် ၁၉၂၀ ခုနှစ်များတွင် ယောက်ျားဆန်မှုအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။

## ကိုးကား
လောင်တလိုင်မြို့

**လောင်တလိုင်မြို့** သည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ် ရှိ လောင်တလိုင်းခရိုင် ၏ ခရိုင်ဌာနချုပ်ဖြစ်သည်။

## သမိုင်း 
လောင်တလိုင်ကျေးရွာကို ၁၈၈၀ ခုနှစ်တွင် ဟားခါးချင်း (လိုင်) လူမျိုးတို့၏ လွှန်ကျဲအုအနွယ်၏ စော်ဘွား ဟိုင်မှုန်းငါ သည် လက်ရှိအချိန် ဗန်းပူမြို့တွင် တည်ထောင်ခဲ့သည်။ တစ်နေ့တွင် စော်ဘွားသည် ကုလားတန်မြစ် ထဲ မျောပါနေသော လှေကို သိမ်းလိုက်သဖြင့် လောင်တလိုင်ဟူသော အမည်မှာ *လောင်* = လှေ ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး *တလိုင်* = အသိမ်းခံရသည်။ 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံရှိ မြို့များ
မိုင်းပွန်ဟော်နန်း

**မိုင်းပွန်ဟော်နန်း** () သို့မဟုတ် **မိုင်းပွန်ဟော်** သည် မိုင်းပွန်နယ်ကို အုပ်ချုပ်သော စော်ဘွားများ နေထိုင်ခဲ့ရာ နေရာ ဖြစ်သည်။ ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် လုပ်ကြံခံခဲ့ရပြီး အာဇာနည်အဖြစ် သတ်မှတ်ခံထားရသော မိုင်းပွန်စော်ဘွားကြီး စဝ်စံထွန်း၏ နေထိုင်ရာနေရာအဖြစ်လည်း သိကြသည်။

## သမိုင်းကြောင်း 
ဟော်နန်းကို ၁၈၈၇ ခုနှစ်ခန့်တွင် စဝ်ခွန်တိက ဆောက်လုပ်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၅ ရက်နေ့တွင် ပြင်ဆင်ခြင်း ပြီးစီးခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ကျိုင်းတုံဟော်နန်း

**ကျိုင်းတုံဟော်နန်း** သို့မဟုတ် **ကျိုင်းတုံဟော်** () သည် ကျိုင်းတုံနယ်ကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သော စော်ဘွားများ နေထိုင်ခဲ့ရာအဆောက်အဦး ဖြစ်သည်။ ၁၉၀၆ ခုနှစ်တွင် ဆောက်လုပ်ပြီးစီးခဲ့သော် ကျိုင်းတုံဟော်ကို ၁၉၉၁ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၉ ရက်နေ့တွင် စစ်အစိုးရက ဖြိုချခဲ့သည်။

## သမိုင်းကြောင်း 
ဟော်နန်းကို ၁၉၀၃ ခုနှစ်တွင် ဆောက်လုပ်ခဲ့ပြီး ၁၉၀၆ ခုနှစ်တွင် ပြီးစီးခဲ့ကာ ဥရောပနှင့် အိန္ဒိယဟန်များ လွှမ်းမိုးထားပြီး ရှမ်းရိုးရာနှင့် မြန်မာ ဗိသုကာပုံစံကို ပေါင်းစပ်တည်ဆောက်ထားသည်။ ၁၉၀၃ ခုနှစ်တွင် ဒေလီ သစ္စာခံပွဲသို့ တက်ရောက်ခဲ့သော စော်ဘွား စဝ်ကွန်ကျောက်အင်းတလျဲန်း က ဟော်နန်း၏ ဒီဇိုင်းကို ပုံထုတ်ခဲ့သည်။

ဟော်နန်းကို မြေးဖြစ်သူ စဝ်စိုင်းလုံ က ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရသို့ မလွှဲပြောင်းပေးမီ ၁၉၅၉ ခုနှစ်အထိ ဟော်နန်းတွင် စဝ်ကွန်ကျောက်၏ မိသားစုများ နေထိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် ဟိုတယ်တည်ဆောက်ခြင်း ပြီးစီးခဲ့သည်။

၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် ဒေသခံများက ဟော်နန်းပုံစံတူ ပြန်လည်ဆောက်လုပ်နိုင်ရန် ရည်ရွယ်၍ ဟော်နန်း ပြန်လည်ရရှိရေး ကော်မတီ ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများကို ၂၀၂၂ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၆ ရက်နေ့တွင် စတင်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ကော်လားဆစ်မြို့

**ကော်လားဆစ်မြို့** သည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ ၊ မီဇိုရမ် ရှိ ကော်လားဆစ်ခရိုင် ၏ မြို့နှင့် ဌာနချုပ်ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၁ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ၎င်းသည် မီဇိုရမ်၌ စတုတ္ထမြောက်အကြီးဆုံးမြို့ ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်များ 
* Kolasib တရားဝင်ဝက်ဘ်ဆိုက် 
ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံရှိ မြို့များ
ဆယ်ရ်ချစ်မြို့

**ဆယ်ရ်ချစ်မြို့** သည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်ရှိ ဆယ်ရ်ချစ်ခရိုင် ၏ ဌာနချုပ်မြို့ဖြစ်သည်။
thumb|300x300px| အနောက်ဘက်ခြမ်းမှ ဆယရ်ချစ် မြို့

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံရှိ မြို့များ
ကန္ဒရဝတီဟော်နန်း

**ကန္ဒရဝတီဟော်နန်း** သို့မဟုတ် **ကန္ဒရဝတီဟော်** သည် ကန္ဒရဝတီနယ်ကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သူများ နေထိုင်ခဲ့ရာ ဟော်နန်းဖြစ်သည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ဖြစ်ပွားခဲ့ချိန်တွင် ကယားပြည်နယ်အတွင်း မပျက်စီးဘဲ ကျန်ရှိနေသည့် တစ်ခုတည်းသော နန်းတော် ဖြစ်သည်။

## သမိုင်းကြောင်း 
ကန္ဒရဝတီဟော်နန်းကို ၁၉၁၂ ခုနှစ်မှ ၁၉၁၆ ခုနှစ်အတွင်း စောဖျာဒူ စဝ်ခွန်လီ က ဆောက်လုပ်ခဲ့သည်။ ဗြိတိသျှ၊ အိန္ဒိယနှင့် မြန်မာ ဗိသုကာပုံစံများဖြင့် ရောစပ်ဆောက်လုပ်ထားသည်။

## ကိုးကား
လေဒီဘွိုင်း (ရုပ်ရှင်)

***လေဒီဘွိုင်း*** () သည် ၂၀၁၉ ခုနှစ်ထွက် မြန်မာ အချစ်ဟာသ ဇာတ်ကြမ်း ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဖြစ်ပြီး ဒါရိုက်တာ ကိုပေါက် က ရိုက်ကူးကာ၊ ပြေတီဦး၊ ကျော်ကျော်ဗိုလ်၊ ထူးအောင်၊ အိချောပို၊ ကရာဗီ၊ ခင်လှိုင်၊ ဂျိုကာ၊ ဘတ်၊ ပီနော့ နှင့် ကေညီ တို့ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ထားသည်။ ထိုင်းသရုပ်ဆောင်များပါဝင်ရိုက်ကူးထားကာ ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်မြို့တွင် ရိုက်ကူးခဲ့သည်။ ဘိုဘိုရုပ်ရှင်ထုတ်လုပ်ရေးမှ ဖြန့်ချိကာ ၂၀၁၉ ခုနှစ် ဇွန်လ ၆ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ ရုံတင်ပြသခဲ့သည်။

## ဇာတ်ကောင်များ
*အောင်ရွှေ အဖြစ် ပြေတီဦး
*ကျော်ကျော်နိုင် အဖြစ် ကျော်ကျော်ဗိုလ်
*Kideset အဖြစ် ထူးအောင်
*စင်သီယာ အဖြစ် အိချောပို
*Kide အဖြစ် Kaew Korravee
*ငွေမောင်း အဖြစ် ခင်လှိုင်
*ဂျိုဂျို အဖြစ် ဂျိုကာ

## ကိုးကား
သိန္နီဟော်နန်း

**သိန္နီဟော်နန်း** သို့မဟုတ် **သိန္နီဟော်** () သည် သိန္နီနယ်ကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သော စော်ဘွားများ နေထိုင်ခဲ့သော အဆောက်အဦး ဖြစ်သည်။

## သမိုင်းကြောင်း 
သိန္နီဟော်နန်းကို ၁၉၁၀ ခုနှစ်တွင် သိန္နီနယ် စော်ဘွား ခွန်ဆန်တုန်ဟုန်း က စတင်ဆောက်လုပ်ခဲ့ပြီး မန္တလေးနန်းတော်၏ ဒီဇိုင်းကို အခြေခံ ဆောက်လုပ်ခဲ့သည်။ စောဝ်နန်းဟိန်ခမ်ကို ၁၉၁၆ ခုနှစ်တွင် သိန္နီဟော်၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကာလ ၁၉၄၄ ခုနှစ် ဧပြီလတွင် လေကြောင်းဗုံးကြဲမှုများကြောင့် ဟော်နန်းမှာ ပျက်စီးခဲ့သည်။

သိန္နီဟော်နန်း ပုံစံတူ ပြန်လည်ဆောက်လုပ်မည်ဟု မြန်မာအစိုးရက ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် ကြေညာခဲ့သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၅ ရက်နေ့တွင် ယခင်ဟော်နန်းဟောင်း၏ ဘယ်ဖက်  အကွာတွင် ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများ စတင်ခဲ့သည်။ ပန္နက်ရိုက်ခြင်းကို ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၅ ရက်နေ့တွင် ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၁ ရက်နေ့တွင် ပြတိုက်အဖြစ် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။

## ကိုးကား
သီပေါဟော်နန်း

**သီပေါဟော်နန်း** သို့မဟုတ် **အရှေ့ဟော်** သည် သီပေါနယ်ကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သော စော်ဘွားများ နေထိုင်ခဲ့ရာ အဆောက်အဦး ဖြစ်သည်။ ငါးဧကကျယ်သည့် မြေနေရာပေါ်တွင် ဆောက်လုပ်ထားပြီး အင်္ဂလိပ်ဗိသုကာပုံစံဖြင့် ဆောက်လုပ်ထားသည်။ စော်ဘွား စဝ်ကြာဆိုင်နှင့် မဟာဒေဝီ စဝ်သုစန္ဒီ တို့နေထိုင်ခဲ့သော ဟော်နန်းအဖြစ် သိရှိကြသည်။

## သမိုင်းကြောင်း 
၁၉၂၄ ခုနှစ်တွင် စဝ်အုန်ကြာ က သီပေါဟော်ကို ဆောက်လုပ်ခဲ့သည်။

၁၉၆၂ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရချိန်တွင် စဝ်ကြာဆိုင်အား အာဏာပိုင်များက ဖမ်းဆီးခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ခရမ်းရောင်

**ခရမ်းရောင်**သည် မြင်နိုင်သောအလင်းရောင်စဉ်ထဲတွင် အလင်းအလျားတိုတောင်းသော အလင်း၏ အရာင်တခုဖြစ်ပြီး ၁၉၆၂ ခုနှစ်တွင် နယူတန်က သူ၏ ရောင်စဉ်ခွဲခြမ်းစိပ်ဖြာမှုရှိ အလင်း ၇ မျိုးထဲမှ တခုအပါဝင်ဖြစ်သည်။ ယင်းအရောင်သည် *Viola* ဟုခေါ်သော ပန်းပွင့်မျိုးစိတ်တခု၏ အရောင်မှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်သည်။
 

ခရမ်းရောင်သည် ခရမ်းရင့်ရောင်နှင့် နီးစပ်ပြီး လူအချို့မှာ ယင်းအရောင် နှစ်မျိုးစလုံးကို အတူတူဟု မြင်ယောင်ကြသည်။ ခရမ်းရောင်သည် သစ္စာစောင့်သိမှုနှင့် ဆက်စပ်လေ့ရှိသည်။ ရောမအင်ပါယာသခင်များနှင့် ဘိုင်ဇင်ဒိုင်းအင်ပါယာသခင်များက ခရမ်းရောင် ဝတ်စုံကို ဝတ်ဆင့်လေ့ရှိသည်။ အလယ်ခေတ်ကာလတွင် ခရစ်ယာန်ဘုန်ကြီးများနှင့် တက္ကသိုလ်ကျောင်း ပါမောက္ခများက ဝတ်ဆင်ခဲ့ကြပြီး အပျိုစင် မေရီ၏ ဝတ်ရုံအရောင်အဖြစ် အလှဆင်ရာတွင်လည်း အသုံးပြုခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ခရမ်းရင့်ရောင်

**ခရမ်းရင့်ရောင်**သည် မြင်နိုင်သောအလင်းတွင် ခရမ်းရောင်နှင့် ဆင်တူသည်ဟု ထင်မှတ်ရသည်။ ခရမ်းရောင်အား ဘန်ဇင်ဒိုင်း အင်ပါယာသခင်များ၊ ရောမအင်ပါယာသခင်များက ဝတ်ဆင်လေ့ရှိပြီး ဂျပန်နိုင်ငံတွင်လည်း ခရမ်းရင့်ရောင်သည် အင်ပါယာများနှင့် ဆက်နွယ်သည်ကို တွေ့ရသည်။

ဥရောပနှင့် အမေရိကရှိ စစ်တမ်းများအရ ခရမ်းရင့်ရောင်သည် ရှားပါးမှု၊ သစ္စာစောင့်သိမှု၊ ဇိမ်ခံပစ္စည်း၊ ရည်မှန်းချက်၊ မှော်ဆန်မှု၊ ထူးခြားဆန်းပြားမှု၊ ပရလောကဆန်မှု စသည်တို့နှင့် ဆက်စပ်လေ့ရှိကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။

## ကိုးကား
မြန်မာနိုင်ငံသားများအတွက် ပြည်ဝင်ခွင့် လိုအပ်ချက်များ

]]

**မြန်မာနိုင်ငံသားများအတွက် ပြည်ဝင်ခွင့် လိုအပ်ချက်များ**သည် မြန်မာနိုင်ငံသားများအပေါ် ထားရှိသည့် အခြားအာဏာပိုင်နိုင်ငံများ၏ အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ ကန့်သတ်ချက်များဖြစ်သည်။

၂၀၂၆ ခုနှစ်အရ မြန်မာနိုင်ငံသည် နိုင်ငံပေါင်း ၄၂ နိုင်ငံသို့ ဆိုက်ရောက်ဗီဇာ သို့မဟုတ် ဗီဇာကင်းလွတ်ခွင့် ရရှိထားပြီး Henley Passport Index အရ မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံကူးလက်မှတ်သည် ကမ္ဘာ့အဆင့် ၉၀ တွင် ရှိနေသည်။

## ပြည်ဝင်ခွင့် လိုအပ်ချက်ပြ မြေပုံ
## ပြည်ဝင်ခွင့် လိုအပ်ချက်များ
## See also
* မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်ဝင်ခွင့် မူဝါဒ
* မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံကူးလက်မှတ်
* မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေး

## ကိုးကား
## မှတ်စုများ
ကဏ္ဍ:နိုင်ငံသားအလိုက် ပြည်ဝင်ခွင့် လိုအပ်ချက်များ
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံခြားဆက်ဆံရေး
သထုံပြည်

**သထုံပြည်** ခေါ် သုဝဏ္ဏဘူမိ သည် အောက်မြန်မာပြည်တွင် ဘီစီ လေးရာစုခန့်မှ အေဒီ ၁၁ ရာစုလယ်အထိ တည်ရှိခဲ့သည်ဟု ယုံကြည်ကြသော မွန်ပြည်ထောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ လက်ရှိ အောက်မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံတို့တွင် တည်ရှိခဲ့သော မွန်ပြည်ထောင်များအနက် တစ်ခုဖြစ်သော သထုံပြည်သည် သထုံမြို့ကို ဗဟိုပြုခဲ့သော မြို့ပြနိုင်ငံတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ တောင်အိန္ဒိယနှင့် သီရိလင်္ကာတို့နှင့် တိုက်ရိုက်စီးပွားကူးသန်းမှုရှိခဲ့သော သထုံပြည်သည် အရှေ့တောင်အာရှတွင် ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ၏ အဓိကဗဟိုချက် ဖြစ်ခဲ့သည်။ အခြားသော မွန်ပြည်ထောင်များနည်းတူ သထုံပြည်သည်လည်း ခမာအင်ပါယာ၏ ကျူးကျော်မှုများကို ခံခဲ့ရသည်။ သို့သော်လည်း ဒဏ္ဍာရီလာနေပြည်တော်ကို သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်မှာ ၁၀၅၇ ခုနှစ်တွင် မြောက်အရပ်မှ ပုဂံမင်းနေပြည်တော် ဖြစ်သည်။

## သမိုင်းကြောင်း
မွန်ရာဇဝင်များအရ သထုံပြည်ကို ဗုဒ္ဓခေတ်ကပင် တည်ထောင်ခဲ့ကာ ဘုရင် ၅၉ ဆက် အုပ်စိုးခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ နိုင်ငံရေးအရခိုလှုံသူများက ပဲခူးမြို့ကို ၅၇၃ ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ သို့သော်လည်း လက်ရှိဖြစ်သော ထိုင်းနိုင်ငံမြောက်ပိုင်းဒေသနေရာမှ မွန်လူမျိုးများ အောက်မြန်မာပြည်သို့ ပြောင်းရွှေ့လာခဲ့သည့် ကိုးရာစုအချိန်တွင်မှ ပေါ်ပေါက်လာသည်ဟု သမိုင်းမှတ်တမ်းအရ ဖြစ်နိုင်သည်။ ဂျီအီး ဟာဗေး ၏ မြန်မာ့သမိုင်း စာအုပ်တွင် ရွှေမော်ဓော ဘုရားသမိုင်း အား ကိုးကား၍ ဖော်ပြရာတွင် ပဲခူးကို တည်ထောင်သည်မှာ အထောက်အထားမရှိသော်လည်း ၈၂၅ ခုနှစ်ဖြစ်သည် အမှန်တကယ်တွင် ရှေးဟောင်းမြန်မာ့သမိုင်းတွင် ပဲခူးအား အစောဆုံး ဖော်ပြထားသည်မှာ ၁၂၆၆ ခုနှစ် ဖြစ်သည်။

မြန်မာနှင့် မွန်သမိုင်းများတွင် တူညီစွာ ဖော်ပြထားသည်မှာ သထုံပြည်အား ၁၀၅၇ ခုနှစ်တွင် ပုဂံပြည်မှ သိမ်းပိုက်ခဲ့သည့် အချက် ဖြစ်သည်။ ရာဇဝင်ကျမ်းများအရ မြို့အား သုံးလကြာ ဝိုင်းရံခံရပြီးနောက် မနုဟာမင်းသည် ၁၀၅၇ ခုနှစ် မေလ ၁၇ ရက် (မြန်မာသက္ကရာဇ် ၄၁၉၊ နယုန်လဆန်း ၁၁ ရက်) တွင် အညံ့ခံခဲ့သည်။ သက္ကရာဇ် ၁၀၅၀ မှ ၁၀၈၅ ခန့်အကြားတွင် မွန်လူမျိုးများသည် ပုဂံရှိ အဆောက်အဦးများ ဆောက်လုပ်ရာတွင် ပါဝင်ကူညီခဲ့ရသည်။

## သထုံဘုရင်များ စာရင်း
မွန်ရာဇဝင်ကျမ်းများအရ ဗုဒ္ဓခေတ်မှ စ၍ သထုံပြည်ကို အုပ်စိုးခဲ့သော ဘုရင် ၅၉ ဦး ရှိခဲ့သည်။

## ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန်
* မွန်ပြည်ထောင်များ
* ဟံသာဝတီ
* ဟံသာဝတီ နေပြည်တော်သစ်

## မှတ်စုများ
## ကိုးကား
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
ပဒိုစောကွယ်ထူးဝင်း

**ပဒိုစောကွယ်ထူးဝင်း** သည် ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး (KNU) ၏ ဆယ်ဦးမြောက် ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်လျက်ရှိသူ ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဧပြီလကုန်တွင် ပြုလုပ်သော ၁၇ ကြိမ်မြောက် ညီလာခံ၌ ဒုဥက္ကဋ္ဌဖြစ်သူ ပဒိုစောကွယ်ထူးဝင်းကို ဥက္ကဋ္ဌသစ်အဖြစ် ရွေးချယ်ခဲ့ကြသည်။

ပဒိုစောကွယ်ထူးဝင်းသည် ၁၉၆၈ ခုနှစ်တွင် ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး သို့ စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၅ ခုနှစ်မှစ၍ KNU အဖွဲ့အတွင်း မြိတ်နှင့် ထားဝယ်ဘက်ရှိ တပ်မဟာ (၄) နယ်မြေတွင် မြို့နယ်အဆင့်၊ ခရိုင်အဆင့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီးနောက် ဗဟိုကော်မတီဝင်ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၂၀၁၂ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၆ အထိ KNU ၏ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သည်။ ၂၀၁၆ ခုနှစ်မှ စတင်ကာ KNU ၏ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့ကာ ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်းခံရသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ
ကဏ္ဍ:မွေးဖွားခုနှစ် မသိရှိရသူများ (သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ)
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ
ကဏ္ဍ:ကရင်လူမျိုးများ
လာအိုနိုင်ငံရှိ ဗုဒ္ဓဘာသာ

ပုထိုးတော်ကြီး]]

ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာသည် လာအိုနိုင်ငံတွင် အကြီးဆုံးဘာသာဖြစ်ပြီး လူဦးရေ၏ ၆၆% က ကိုးကွယ်သည်။ လာအိုဗုဒ္ဓဘာသာသည် ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ၏ ထူးခြားသောမူကွဲတစ်ခုဖြစ်ပြီး လာအိုလူမျိုးတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုအခြေခံဖြစ်သည်။ **လာအိုနိုင်ငံရှိ ဗုဒ္ဓဘာသာ**သည် အထူးသဖြင့် ကျေးလက်ဒေသများတွင် နတ်ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုနှင့် ဘိုးဘွားနတ်များကို ကိုးကွယ်ယုံကြည်ခြင်းနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေလေ့ရှိသည်။

သို့သော်လည်း လာအိုနိုင်ငံသည် လူမျိုးပေါင်းစုံပါဝင်သော ဗုဒ္ဓဘာသာမဟုတ်သည့် အစုအဖွဲ့များ အများအပြားရှိသည့် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဖြစ်ပြီး "နတ်ကိုးကွယ်မှု" အောက်တွင် ထားရှိလေ့ရှိသော ဘာသာတရားများကို လိုက်နာကြသော်လည်း ၎င်းတွင် ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် သိသိသာသာ ထပ်တူညီနေနိုင်သည်။ သို့မဟုတ် ယဉ်ကျေးမှု ကူးလူးဆက်ဆံမှု၏ ရလဒ်အဖြစ် အနည်းဆုံး ဗုဒ္ဓဘာသာမှ ထွက်ပေါ်လာသော အစိတ်အပိုင်းများ ပါဝင်နေသည်။ ခေတ်သစ်လာအိုနိုင်ငံတွင် ဗုဒ္ဓဘာသာကို လိုက်နာသောလူဦးရေ၏ ရာခိုင်နှုန်းကို အမျိုးမျိုးအဖုံဖုံဖော်ပြထားပြီး CIA World Factbook မှ ခန့်မှန်းခြေ လူဦးရေစုစုပေါင်း၏ ၆၆ % ကို ဗုဒ္ဓဘာသာအဖြစ်သတ်မှတ်ထားသည်။ ဤအရေအတွက်သည် အလုံးစုံမှန်ကန်ဖွယ်ရှိသော်လည်း ပြည်နယ်တစ်ခုနှင့် တစ်ခုသို့ ကွဲပြားမှုများရှိနေသည်။ စီးခေါင် ကဲ့သို့သော လူမျိုးစုပြည်နယ်များသည် ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များ ၂၀% သာရှိခဲ့ပြီး ချမ်ပါဆပ် ကဲ့သို့သော လာအိုလူမျိုးများ အများစုနေထိုင်သော ပြည်နယ်များသည် ထိုနှစ်တွင် ၉၂ % အထိရှိသည်။ အချို့သော တရုတ် သို့မဟုတ် ဗီယက်နမ် မဟာယာန ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များလည်း မြို့ပြတွင် အဓိက နေထိုင်ကြသည်။

## ကိုးကား
တီရာရီယာ

***တီရာရီယာ*** () သည် ဝင်းဒိုးစ် အတွက် Re-Logic မှ ထုတ်လုပ်သည့် ၂၀၁၁ အက်ရှင်-စွန့်စားခန်း ဗီဒီယိုဂိမ်းဖြစ်သည်။

## ဝေဖန်တုံ့ပြန်မှု 
## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်ခ် 
* 

ကဏ္ဍ:ဗွီဒီယိုဂိမ်းများ
သံချပ်ကာယန္တရားတပ်ဖွဲ့

{{Infobox military unit|unit_name=တပ်မတော်(ကြည်း)သံချပ်ကာယန္တရားတပ်ဖွဲ့|image=Shoulder Sleeve Insignia of Myanmar Armour Corps.svg|image_size=216px|caption=သံချပ်ကာယန္တရားတပ်ဖွဲ့ လက်ရုံးတံဆိပ်|start_date=၁ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၄၈|country=|allegiance=|branch=သံချပ်ကာ|type=|role=မြေပြင်စစ်ဆင်ရေး၊ ပစ်ကူ‌ပေးခြင်း၊ မြေပြင်သိမ်းပိုက်ခြင်း၊ ‌ရွှေ့လျားစစ်ကစားခြင်း။|size=တင့်ကား ၇၀၅ စီး~
သံချပ်ကာ ၈၁၃၉ စီး~

## သမိုင်းကြောင်း 
သံချပ်ကာယန္တရားတပ်ဖွဲ့အား လွတ်လပ်ရေးရပြီး ၁၉၄၈ခုနစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁ရက်နေ့တွင် မဟာမိတ်နိုင်ငံများ (ဒုတိယကမ္ဘာစစ်)လက်ကျန် တင့်ကားတချို့ဖြင့် အမှတ်(၁) သံချပ်ကာတပ်ဖွဲ့ အမည်ဖြင့်စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ပြည်တွင်းပုန်ကုန်မှုတိုက်ပွဲများနှင့် ပြည်ပရန်ကာကွယ်ရေးတိုက်ပွဲများတွင် ပါဝင်တိုက်ခဲ့သည်။ ယခုအခါပြည်တွင်းစစ်ပွဲများတွင်လည်း သံချပ်ကာယာဉ်များကိုအသုံးပြုတိုက်ခိုက်လျက်ရှိသည်။

## ကွပ်ကဲပုံ 
တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ရုံးမှ သံချပ်ကာယန္တရားတပ်ဖွဲ့ညွှန်ကြားရေးမှူးရုံးကိုကွပ်ကဲပြီး သံချပ်ကာယန္တရားတပ်ဖွဲ့ညွှန်ကြားရေးမှူးရုံးများ သံချပ်ကာ စစ်‌ဆင်ရေးကွပ်ကဲရေးမှူးဌာနချုပ်များနှင့် သံချပ်ကာတပ်ရင်းများကို အဆင့်ဆင့်ညွှန်ကြားကွပ်ကဲသည်။

## ဖွဲ့စည်းပုံ 
သံချပ်ကာယန္တရားတပ်ဖွဲ့ကို အောက်ပါအတိုင်းဖွဲ့စည်းထားသည် -
* သံချပ်ကာယန္တရားသင်တန်းကျောင်း (သယက)
* သံချပ်ကာယန္တရားတပ်ဖွဲ့ညွှန်ကြားရေးမှူးရုံး
* သံချပ်ကာ စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲရေးမှုဌာနချုပ်(၅)ခု
* သံချပ်ကာတပ်ရင်းများ
* သံချပ်ကာ ပြင်ဆင်ရေးပင်မအလုပ်ရုံတပ်များ

### သံချပ်ကာ စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲရေးမှုဌာနချုပ်များ 
သံချပ်ကာ စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲရေးမှုဌာနချုပ်(၅)ခု မှာ အောက်ပါအတိုင်းဖွဲ့စည်းထားသည် -

# အမှတ်(၇၁) သံချပ်ကာ စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်
# အမှတ်(၇၂) သံချပ်ကာ စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်
# အမှတ်(၇၃) သံချပ်ကာ စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်
# အမှတ်(၇၄) သံချပ်ကာ စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်
# အမှတ်(၇၅) သံချပ်ကာ စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်

## အသုံးပြုနေသော တင့်ကားများနှင့်သံချပ်ကာယာဉ်များ 
### ကိုးကား 

ကဏ္ဍ:တပ်မတော် (ကြည်း)
နိရဉ္စရာသတင်းဌာန

**နိရဉ္စရာသတင်းဌာန** (Narinjara News Agency) ကို ၂၀၀၁ ခုနှစ်တွင် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၊ ဒက္ကားမြို့တွင် စတင်တည်ထောင်သည်။ နိရဉ္စရာသတင်းဌာနသည် ပထမဆုံးသော ရခိုင် သတင်းဌာနလည်းဖြစ်သည်။

## နောက်ခံသမိုင်း 
### အမည်၏ အဓိပ္ပါယ် 
နိရဉ္စရာသတင်းဌာန (Narinjara News Agency) ၏ အမည်ရင်းမြစ်မှာ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များအတွက် အထွတ်အမြတ်ထားရာ ဘုရားဖူးဒေသဖြစ်သော အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ ဗီဟာပြည်နယ်ရှိ ဗုဒ္ဓဂယာမြို့ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသော နိရဉ္စရာမြစ် ဖြစ်သည်။

လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၂,၅၀၀ ကျော်က ဂေါတမဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရားသည် နိရဉ္စရာမြစ်ရေတွင် ရွှေခွက်တစ်ခုကို မျှောခဲ့ရာ ရေဆန်အတိုင်း စီးမျောသွားခဲ့သည်။ ထိုအဖြစ်အပျက်သည် ကိုယ်တော်၏ ကြာမြင့်စွာ ကြိုးပမ်းအားထုတ်ပြီးနောက် ဉာဏ်အလင်းပွင့်ခြင်းကို ရည်ညွှန်းသည်။

ထို့အပြင် မြန်မာ့သမိုင်းတွင် နိရဉ္စရာ သည် ရှေးဟောင်းရခိုင်ဘုရင်နိုင်ငံ၊ လေးမြို့ခေတ် (Lemro dynasty) က ထွန်းကားခဲ့သော ရှေးဟောင်းမြို့ပြနိုင်ငံတစ်ခု၏ အမည်လည်းဖြစ်သည်။ ရခိုင်ပြည်နယ်အပါအဝင် မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်းတွင် ငြိမ်းချမ်းရေးရရှိလိုသောကြောင့် ငြိမ်းချမ်းရေးကို ကိုယ်စားပြုသော နိရဉ္စရာ အမည်ကို သတင်းဌာနအတွက် ပေးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

### ဖွဲ့စည်းခြင်း 
နိရဉ္စရာသတင်းဌာန (Narinjara News Agency) ကို ၂၀၀၁ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် ရခိုင်ဒီမိုကရေစီလှုပ်ရှားသူအများအပြားက ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ၊ ဒါကာမြို့၌ စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့၏ မီဒီယာအလုပ်ရုံဆွေးနွေးပွဲဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများသည် ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်၊ ဧပြီလတွင် Burma Relief Center (BRC) က စီစဉ်သော ဆွေးနွေးပွဲမှ စတင်ခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၊ ရခိုင်ပြည်နယ်မှ လှုပ်ရှားသူများကို ရွေးချယ်ကာ ပါဝင်စေခဲ့သည်။ ၂၀၀၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလတွင်လည်း ရခိုင်ပြည်နယ်အတွင်းမှ လှုပ်ရှားသူများအတွက် နောက်ထပ်အလုပ်ရုံဆွေးနွေးပွဲတစ်ခု ကျင်းပခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၂၀၀၂ ခုနှစ်၊ ဧပြီလတွင် သတင်းဌာန၏ အကြီးတန်းအယ်ဒီတာနှစ်ဦးနှင့် သတင်းထောက်တစ်ဦးတို့သည် ကာလကတ္တားမြို့တွင် ပြုလုပ်သည့် သင်တန်းကို တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ထိုသင်တန်းတွင် BBC၊ AIR နှင့် PTI မှ အကြီးတန်းသတင်းထောက်နှင့် အယ်ဒီတာများက သင်တန်းပေးခဲ့သည်။ ၂၀၀၂ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင် အယ်ဒီတာချုပ်သည် ချင်းမိုင်မြို့ရှိ Internews က စီစဉ်သော သတင်းရေးသားမှုနှင့် တည်းဖြတ်မှုဆိုင်ရာ သင်တန်းတိုတစ်ခုကို တက်ရောက်ခဲ့ပြီး၊ ၂၀၀၃ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလတွင်လည်း နိရဉ္စရာမှ အဖွဲ့ဝင် ၆ ဦးသည် ဒါကာမြို့၌ Internews ၏ ၆ ရက်ကြာ သတင်းစာပညာသင်တန်းကို ထပ်မံတက်ရောက်ခဲ့ကြသည်။

## အဖွဲ့ဝင်ခြင်း 
နိရဉ္စရာသတင်းဌာနသည် နိုင်ငံတကာမြန်မာ့သတင်းအဖွဲ့(Burma News International) ၏ အဖွဲ့ဝင် သတင်းဌာန ဖြစ်သည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာ သတင်းဝဘ်ဆိုဒ်များ
ကဏ္ဍ:ရခိုင် တိုင်းရင်းသားများ
NGC 6002

**NGC 6002** သည် ကြယ်စုတန်းရှိ ကြယ်တစ်စင်းဖြစ်သည်။ ယင်းအား ၁၈၇၃ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ကိုရိုနာ ဘော်ယာလစ်
NGC 6496

**NGC 6496** သည် ဗြိစ္ဆာ နက္ခတ်တာရာမှ ကြယ်အစုအဝေးတခုဖြစ်သည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ဗြိစ္ဆာ နက္ခတ်တာရာ
သန်လျင် မင်းကျောင်းဆရာတော်

ကဏ္ဍ:၁၉၄၇  မွေးဖွားသူများ

ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗုဒ္ဓဘာသာ ရဟန်းတော်များ
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ

**ဘဒ္ဒန္တစန္ဒိမာဘိဝံသ**(၁၉၄၇ ဖွား) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းတော်တစ်ဦးဖြစ်ကာ လက်ရှိ နိုင်ငံတော် သံဃမဟာနာယကအဖွဲ့၏  ပဉ္စမမြောက် ဥက္ကဋ္ဌဆရာတော်ဖြစ်သည်။ သန်လျင် မင်းကျောင်းဆရာတော်အဖြစ် သိရှိကြသည်။ယင်းမတိုင်မီ က  နိုင်ငံတော် သံဃမဟာနာယကအဖွဲ့ အကျိုးတော်ဆောင် အဖြစ် တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ 

## ငယ်ဘဝ 
မြန်မာသက္ကရာဇ်  ၁၃၀၈ ခုနှစ်၊ တပို့တွဲလဆန်း ၁၄ ရက်၊ အင်္ဂါနေ့၊ ည ၉ နာရီတိတိအချိန် တွင် ရန်ကုန်၊ ကျောက်တန်းမြို့နယ်၊ ဘော်ဂလွတ်ရွာ တွင် ခမည်းတော် ဦးထွေး၊ မယ်တော် ဒေါ်ကြင် တို့က မွေးဖွားခဲ့သည်။ တစ်ဦးတည်းသော သားရတနာဖြစ်ကာ ငယ်နာမည်မှာ မောင်စိုးသိန်းဖြစ်သည်။

## ရှင်သာမဏေဘဝ 
အသက်  ၁၂ နှစ်သားအရွယ် တွင် အဘိုး၊ အဘွား နှင့် မိဘနှစ်ပါးတို့က ပစ္စယာနုဂ္ဂဟ အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာတော် ဦးဇနိန္ဒ က ဓမ္မာနုဂ္ဂဟ ဖြင့် လည်းကောင်း ချီးမြှောက်ခဲ့မှုဖြင့် သာမဏေအဖြစ် သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ဘွဲ့တော် မှာ ရှင်စန္ဒိမာ ဖြစ်သည်။

## စာသင်သားဘဝ 
ရှင်စန္ဒိမာ သည်  ၁၃၂၄ ခုနှစ်၊ နယုန်လ တွင် အရှင်ကုသလ (သာသနဓဇ ဓမ္မာစရိယ) ၏ အဆက်အသွယ်ဖြင့်  ဘော်ဂလွတ် ဆရာတော် ၏ ပို့ဆောင်မှုကြောင့် သန်လျင်မြို့၊ မင်းကျောင်း ပထမပြန်စာသင်တိုက် သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ထို စာသင်တိုက် တွင် ပထမပြန် စာပေများ သင်ကြားအားထုတ်ခဲ့ပြီး ၁၇ နှစ်အရွယ် တွင် ၁၃၂၅ ခုနှစ်၊ တော်လှန်ရေးအစိုးရ ပါဠိပထမပြန်စာမေးပွဲ ပထမငယ်တန်း  တစ်ပြည်လုံး ဒုတိယ ဂုဏ်ထူး၊ ၁၃၂၆ ခုနှစ်မှာ ပထမလတ်တန်း တစ်ပြည်လုံး တတိယ ဂုဏ်ထူး နှင့် အောင်မြင်ခဲ့သည်။

## ရဟန်းဘောင်သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့ပုံ 
ရှင်စန္ဒိမာ သည် ၁၃၂၈ ခုနှစ်၊ နယုန်လဆုတ် ၂ ရက် တွင် သန်လျင်မြို့၊ မင်းကျောင်း၊ ပထမပြန် စာသင်တိုက် ခဏ္ဍသိမ်တော် တွင် ဆရာရင်းဖြစ်သူ ဘော်ဂလွတ် ဆရာတော် အား ဥပဇ္ဈာယ်ပြုပြီး ပစ္စယာနုဂ္ဂဟ ဖြင့် ပထမအကြိမ် ရဟန်းအဖြစ်သို့ ရောက်တော်မူသည်။ ၁၃၂၉ ခုနှစ်၊ တန်ခူးလ တွင် ဒုတိယအကြိမ် သိက္ခာတင်ခဲ့ပြီး  ၁၃၄၂-ခုနှစ် တပေါင်းလတွင် တတိယအကြိမ် ထပ်မံ သိက္ခာတင်သည်။

## အောင်မြင်ခဲ့သည့် စာမေးပွဲများ 
* ၁၃၂၈ ခုနှစ်တွင် ကျင်းပသည့် ပါဠိပထမပြန်စာမေးပွဲ ပထမကြီးတန်းတွင်  “ပထမကျော်” ဘွဲ့ထူး။

* ၁၃၃၂ ခုနှစ် တွင် ကျင်းပသည့်  ရန်ကုန်မြို့၊ စေတိယင်္ဂဏစာသင်တန်း။

* ၁၃၃၃ ခုနှစ် တွင် ကျင်းပသည့်  မန္တလေးမြို့ သကျသီဟစာသင်တန်း (ဒုတိယဂုဏ်ထူး) ။

* ၁၃၃၄ ခုနှစ်တွင်  အစိုးရဓမ္မာစရိယတန်း ကျမ်းရင်းသုံးကျမ်း အား အောင်မြင်ခဲ့၍ “သာသနဓဇ ဓမ္မာစရိယ” ဘွဲ့။
* ၁၃၃၈ ခုနှစ် တွင် ရန်ကုန်မြို့၊ စေတိယင်္ဂဏစာချတန်းကို တပါးတည်း အောင်မြင်ခဲ့၍ “စေတိယင်္ဂဏ ပရိယတ္တိ ဓမ္မာစရိယ ဂဏဝါစက” ဘွဲ့။
* ၁၃၃၉ ခုနှစ် တွင် မန္တလေးမြို့၊ သကျသီဟစာချတန်းကို အပြီးအစီး အောင်မြင်ခဲ့၍ “အရှင်စန္ဒိမာဘိဝံသ ပရိယတ္တိသာသနဟိတ ဓမ္မာစရိယ” ဘွဲ့။

## နိုင်ငံတော်သံဃမဟာနာယကဆရာတော် ဖြစ်လာပုံ 
လစ်လပ်နေသည့် နိုင်ငံတော်ဗဟိုသံဃာ့ဝန်ဆောင်အဖွဲ့၏ ပဉ္စမမြောက် ဥက္ကဋ္ဌ ဆရာတော်အဖြစ် ၂၀၂၄ ခုနှစ် မတ်လ(၉)ရက်က ကျင်းပခဲ့သည့် အဋ္ဌမအကြိမ် နိုင်ငံတော်ဗဟိုသံဃာ့ဝန်ဆောင်အဖွဲ့ ဆဋ္ဌမအစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့တွင် ရွေးချယ် တင်မြှောက်ခံရခြင်း ဖြစ်သည်။

## မဟာနာယကဥက္ကဋ္ဌ
လက်ရှိ ဥက္ကဋ္ဌဆရာတော်ဘုရားမှာ သန်လျင် မင်းကျောင်းဆရာတော်ဖြစ်ပါသည်။

__NOTOC__

## ကိုးကား
မြန်မာ-လာအို နယ်စပ်

**မြန်မာ-လာအို နယ်စပ်**သည် လာအိုနိုင်ငံနှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့၏ ပိုင်နက်အကြား အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ နယ်နိမိတ်ဖြစ်သည်။ နယ်စပ်သည် အရှည် ၂၃၈ ကီလိုမီတာ (၁၄၈ မိုင်) ရှိပြီး မြောက်ဘက်ရှိ တရုတ်နိုင်ငံနှင့် သုံးနိုင်ငံဆုံရာနေရာမှ တောင်ဘက် ထိုင်းနိုင်ငံနှင့် ဆုံရာ မဲခေါင်မြစ်တစ်လျှောက်ဖြစ်သည်။

## ဖော်ပြချက်
နယ်စပ်သည် မဲခေါင်မြစ်နှင့် နန်လမြစ်ဆုံရာ မြောက်ဘက်ရှိ တရုတ်နိုင်ငံနှင့် ထိစပ်သော နယ်နမိတ်မှ စတင်ပြီး အနောက်တောင်ဘက်သို့ ဦးတည်ကာ ကော့မြစ်နှင့် ဆုံရာ ထိုင်းနိုင်ငံနှင့် ထိစပ်နေသောနေရာအထိ၊ ထိုမှ အရှေ့ဘက်သို့ အချွန်အတက်ပုံစံဖြင့် မဲခေါင်မြစ်တလျောက် ဖြစ်သည်။

## သမိုင်းကြောင်း
မဲခေါင်မြစ်သည် ဒေသတွင်းရှိ နိုင်ငံများနှင့် ဒေသခံအုပ်စုများအကြားရှိ သဘာဝနယ်နိမိတ်တစ်ခုအဖြစ် သမိုင်းကြောင်းအရ ဖြစ်တည်ခဲ့သည်။ လာအိုနှင့် မြန်မာကြား လက်ရှိနယ်နိမိတ်အဖြစ် အသုံးပြုမှုသည် ၁၉ ရာစု ကိုလိုနီခေတ်မှ စတင်ခဲ့သည်။ ၁၈၆၀ ခုနှစ်များမှစ၍ ပြင်သစ်သည် ဒေသတွင်းတွင် ရောက်ရှိနေခဲ့ပြီး လက်ရှိ ကမ္ဘောဒီးယားနှင့် ဗီယက်နမ်တို့အပါအဝင်ပြင်သစ် အင်ဒိုချိုင်းနား ကိုလိုနီကို ၁၈၈၇ ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၃၇ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် အိန္ဒိယမှခွဲထွက်ခဲ့ပြီး ၁၉၄၈ ခုနှစ်တွင် အပြည့်အဝလွတ်လပ်ရေးရရှိခဲ့သည်။ လာအိုသည် ၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင် ပြင်သစ်ထံမှ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းလွတ်လပ်ရေးရရှိခဲ့ပြီး ၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် လုံးဝလွတ်လပ်ရေးရရှိကာ နယ်နိမိတ်သည် အချုပ်အခြာအာဏာပိုင်နိုင်ငံနှစ်ခုကြား နယ်စပ်ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထိုနေရာတွင် လှုပ်ရှားနေသော တရုတ်ကူမင်တန်၊ ပါတီးလာအိုနှင့် ရှမ်းပြည်သူ့စစ် အမျိုးမျိုးတို့ကြောင့် နယ်စပ်ဒေသသည် နောက်ဆယ်စုနှစ်များအတွင်း မတည်မငြိမ်ဖြစ်လာခဲ့သည်။

## နယ်စပ်ဖြတ်ကျော်မှုများ
၂၀၁၈ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သော လာအိုနိုင်ငံ Xieng Kok နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ ကျိုင်းလပ်မြို့ကို ဆက်သွယ်ထားသော Wan Pong-Kyainglap ချစ်ကြည်ရေးတံတားသည် အဓိက နယ်စပ်ဖြတ်ကျော်သည့် နေရာတစ်ခု ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား
တိုးနိုးဝက်စ်

**တိုးနိုးဝက်စ် (သို့မဟုတ် တိုးနိုးအက်စ်) သည်** ၎င်း၏စပိန်အမည်ဖြစ်သော **တူဗလွန်** ဖြင့်လည်းသိကြပြီး၊ ၎င်းသည် မိုက်ခရိုနီးရှား ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စု၊ ချုခ်ပြည်နယ် (ယခင် ထရပ်ခ်)ရှိ ချုခ်သန္တာပင်လယ်အိုင်အတွင်းတည်ရှိသော ကျွန်းတစ်ကျွန်းဖြစ်သည်။ ဧရိယာ ၈.၈&nbsp;စတုရန်းကီလိုမီတာရှိပြီး နောက်ဆုံးသန်းခေါင်စာရင်း (၁၉၈၀) တွင် လူဦးရေ ၃,၂၀၀ ရှိသည်။ ကျဉ်းမြောင်းသော တစ်လမ်းသွားလမ်းကြောင်းတစ်ခုသည် ကျွန်းတစ်ပတ်ပတ်ရံထားသဖြင့် ရွာငယ်များ (နီးချပ်၊ ကူချူဝါ၊ ဆန်ကူ၊ အီလင်၊ ယွန်းကူ နှင့် အတ်တန်ကျွန်း)သို့ ကုန်းလမ်းဖြင့်သွားလာနိုင်စေသည်။ ကျွန်းပေါ်ရှိ စာသင်ကျောင်းငါးကျောင်းနှင့် ဂျပန်စစ်ဘက်အပျက်အစီး၊ အကြွင်းအကျန်များဖြစ်သည့် ပင်လယ်ဆင်းလေယာဉ်ကျောက်ချရာနေရာ နှင့် ကြီးမားသော လောင်စာသိုလှောင်ကန်များ ပါဝင်သည်။ ၁၉၂၀-၁၉၃၀ ခုနှစ်များအတွင်း ၎င်းတို့အာဏာတည်စဉ်ကာလမှ ဂျပန်အုပ်ချုပ်ရေးဗဟိုဌာနကို ယခုတိုင် တွေ့ရှိနိုင်ဆဲဖြစ်ပြီး လက်ရှိတွင် အစိုးရအဆောက်အအုံတစ်ခုအဖြစ် အသုံးပြုလျက်ရှိသည်။ 
thumb|400x400px| တူဗလွန်ကျွန်း၊ ချုခ်ပြည်နယ်
တူဗလွန်သည် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း ဂျပန်ဘုရင့်တပ်မတော် (IJA) အတွက် ဌာနချုပ်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထိုကျွန်း၏ ဂျပန်အမည်မှာ **နတ်ဆု ရှီးမား** (သို့မဟုတ် **နတ်ဆူရှီးမား**) ဖြစ်ပြီး "နွေရာသီကျွန်း" ဟု အဓိပ္ပါယ်ရသည်။ မြေအောက်ဗုံးခိုကျင်းတစ်ခုပါရှိသော IJA ၏ ရုံးချုပ်အဆောက်အအုံများ အား အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ နိုင်ငံတော် သမိုင်းဝင်နေရာများမှတ်ပုံတင်ဌာနတွင် စာရင်းတင်ပြ၍ ဖော်ပြထားသည်။ 

## ကိုးကား
## ပြင်ပလင့်များ 
* မိုက်ခရိုနီးရှားကျွန်းများ လမ်းညွှန် 

ကဏ္ဍ:မိုက်ခရိုနီးရှားနိုင်ငံ