open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
စောဠအင်ပါယာ

**စောဠအင်ပါယာ**  (မူရင်းအသံ ချောလ) သည် အိန္ဒိယတောင်ပိုင်းတွင် တည်ရှိခဲ့သည့် စောဠမင်းဆက်များ အုပ်စိုးခဲ့သော ရေကြောင်း အင်အားကြီး  တမီးလ်အင်ပါယာ တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ ခေတ်ကာလ ပြယုဂ်အရ စောဠအင်ပါယာသည် **ပုဂံပြည်၏ ခေတ်ဦးအနေအထားတွင် အပြိုင်**တည်ရှိခဲ့သည်။ ယင်း အင်ပါယာလက်အောက်တွင် ခစားရသော လက်ဝေခံနယ်မြေများ၊ အစောင့်ရှောက်ခံတိုင်းပြည်များ ရှိခဲ့ပြီး အရှေ့တောင်အာရှ ပထဝီနိုင်ငံရေး ဖြစ်ထွန်းမှုတွင် ဩဇာနှင့် အာဏာအရ လွှမ်းမိုးချုပ်ကိုင်မှုများ ရှိခဲ့သည်။ 

တောင်အာရှ၊ အရှေ့တောင်အာရှနှင့် အရှေ့အာရှ ရပ်ဝန်းတွင် အာဏာ‌ လက်သံ‌ပြောင်ခဲ့သော စောဠအင်ပါယာသည် အထွဋ်အထိပ်ရောက်ခဲ့ချိန်တွင် ဂင်္ဂါမြစ် တလျှောက်နယ်မြေချဲ့ထွင်သိမ်းပိုက်ခြင်း၊  ဆူမားတြားကျွန်း‌ရှိ သီရိဝိဇယအင်ပါယာကို ရေတပ်အင်အားဖြင့် တိုက်ခိုက်ခြင်း၊ တရုတ်ပြည်သို့ သံအဖွဲ့များ အဆက်မပြတ်စေလွှတ်ခြင်းတို့ကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ 

## အုပ်ချုပ်ရေးစနစ် 
စောဠပြည်အတွင်းတွင် များပြားစွာသော ပြည်ထောင်များရှိကြသည်။ ထိုပြည်ထောင်တို့ကို အုပ်ချုပ်သူတို့သည် စောဠဧကရာဇ်ထံတွင် ခစားကြရသည်။ ပြည်ထောင် အုပ်ချုပ်သူ **ဘုရင်** သို့မဟုတ် ဘုရင်ခံတို့သည် မိမိပြည်ထောင်ကို အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ စိတ်တိုင်းကျ အုပ်ချုပ်ခွင့်ရကြသည်။ များသောအားဖြင့် ထိုပြည်ထောင်များသည် စောဠအင်ပါယာ၏ ဩဇာနှင့် အာဏာအောက်တွင် ခိုလှုံခြင်း သို့မဟုတ် ရန်အေးငြိမ်း မဟာမိတ်ပြုခြင်းတို့ဖြင့် အင်ပါယာအောက် ရောက်လာကြခြင်းဖြစ်သည်။ သမိုင်းပညာရှင်တို့က စောဠအုပ်ချုပ်ရေးစနစ်မှာ ပဒေသရာဇ်စနစ်တွင် အကြုံးဝင်သည်ဟု ဆိုကြသည်။ 

## မင်းဆက်များ 
## သမိုင်း အကျဉ်း 
စောဠပြည်ကို ဘီစီ သုံးရာစုဝန်းကျင်တွင် တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ယူဆရသည်။ သို့သော် အမှန်တကယ် ဩဇာကျယ်ပြန့်လာသည်မှာ ဝိဇယလေယျ စောဠမင်းလက်ထပ် ကမ္ဘာသုံးနှစ် (ခရစ်နှစ်) ၉ ရာစုတွင်ဖြစ်သည်။ စောဠပြည်သည် အင်ပါယာအဖြစ်သို့ ရာဇာရာဇ စောဠ ပထမ မင်းကြီး လက်ထပ်တွင် ရောက်ရှိခဲ့ပြီး၊ ယင်းမင်းကြီးနှင့် ရာဇန္ဒြာ ပထမ တို့၏ လက်ထပ်သည် စောဠအင်ပါယာ၏ ဩဇာအကြီးဆုံးကာလများဖြစ်ခဲ့သည်။ အချိန်အားဖြင့် ကမ္ဘာသုံးနှစ် ၁၀ ရာစုနှင့် ၁၁ ရာစု နှစ်စုရောက်နေချိန်ဖြစ်သည်။ ထိုမင်းနှစ်ပါးလက်ထပ်တွင် အိန္ဒိယတောင်ပိုင်းတစ်ခုလုံးနှင့် ပင်လယ်ရပ်ခြားဒေသများကိုပါ တိုက်ခိုက်စိုးမိုးခဲ့ကြသည်။

အင်ပါယာသည် ၁၃ ရာစု‌အရောက်တွင် တောင်ပိုင်းဘုရင့်ပြည်ထောင်များဖြစ်သော ပန္တရတိုင်းနှင့် ဟွိုင်စူဠတိုင်းတို့မှ ကျူးကျော်တိုက်ခိုက်မှုများကို ခံရရုံသာမက တိုက်ရည်ခိုက်ရည်ပါ ကျဆင်းလာသောကြောင့် တဖြေးဖြေး အင်အားနည်းလာပြီး နောက်ပိုင်းတွင် ပန္တရတိုင်းလက်အောက်ခံအဖြစ် သွတ်သွင်းခြင်းကိုခံလိုက်ရသည်။

## ရင်းမြစ်များ 
* Sastri, K.A. Nilakanta. *The Cōlas*. University of Madras, 1935.
* Aiyangar, S. Krishnaswami. *Ancient India and South Indian History and Culture*, 1921.
* Harle, J.C. *The Art and Architecture of the Indian Subcontinent*. Yale University Press, 1994.
* Sastri, K.A. Nilakanta. *A History of South India: From Prehistoric Times to the Fall of Vijayanagar*. Oxford University Press, 1955.
* Champakalakshmi, R. *Religion, Tradition, and Ideology: Pre-colonial South India*, 2011.
* British Museum Collection - Coins of the Chola Empire
* UNESCO World Heritage Centre — Great Living Chola Temples
* Sastri, K.A. Nilakanta. "The Pandyan Kingdom." In *A History of South India*. Oxford University Press, 1955.

ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ သမိုင်း
ရတနာဗိုလ်

**ရတနာဗို** (၁၅ နိုဝင်ဘာ ၁၉၉၅ မွေးဖွား) သည် မြန်မာအမျိုးသမီး သရုပ်ဆောင် နှင့် မော်ဒယ်တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွက် အကောင်းဆုံး အမျိုးသမီးဇာတ်ဆောင်ဆု (အကယ်ဒမီ) ရရှိခဲ့သည်။ သူမ၏ ဆွဲဆောင်မှုရှိသောသဘာဝအလှနှင့်သရုပ်ဆောင်မှုစွမ်းရည်ကြောင့် လူသိများသည်။ သူမသည် ရုပ်ရှင်ကားပေါင်း ၅၀ ကျော် ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။      

## အသက်မွေးဝမ်းကြောင်း 
၂၀၁၈ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၂၇ ရက်‌နေ့တွင် သရုပ်ဆောင် အလင်းရောင် ၊ ကျော်ထက်အောင် နှင့် ဖွေးဖွေးတို့နဲ့အတူ *ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုက်* ဇာတ်ကားကြီးဖြင့် ပွဲဦးထွက်ခဲ့သည်။  ထိုနှစ်တွင်ပင် *ပင်လယ်ကဘာပြောလဲ* ဇာတ်ကား၌ မင်းမော်ကွန်း ၊ ခန့်စည်သူ၊ ထွန်းထွန်း၊ စိုးမြတ်သူဇာ နှင့်အတူ အဓိကနေရာကမှ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ 

## နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှု
၂၀၂၁ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်းတွင် ရတနာဗိုလ်သည် အာဏာသိမ်းမှု ဆန့်ကျင်ရေး လှုပ်ရှားမှု၌ လူကိုယ်တိုင် ဆန္ဒပြပွဲများတွင်သာမက လူမှုကွန်ရက်များမှတစ်ဆင့်ပါ တက်ကြွစွာ ပါဝင်ခဲ့သည်။ အာဏာသိမ်းမှုကို ရှုတ်ချကာ သူမသည် ဖေဖော်ဝါရီလကတည်းက ဆန္ဒပြပွဲများတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ သူမသည် "တရားမျှတမှုကို လိုလားသည်" (We Want Justice) ဟူသော လက်သုံးချောင်းထောင် ဆန္ဒပြသည့် လှုပ်ရှားမှုတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ ထိုလှုပ်ရှားမှုကို လူမှုကွန်ရက်တွင် စတင်ခဲ့ပြီး အနုပညာရှင်များစွာလည်း ပါဝင်ခဲ့ကြသည်။

၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၈ ရက်နေ့တွင် အာဏာသိမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်ပြောဆိုမှုအတွက် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီမှ သူမအား ရာဇသတ်ကြီး ဥပဒေပုဒ်မ ၅၀၅ (က) ဖြင့် ဖမ်းဝရမ်း ထုတ်ခဲ့သည်။ အခြားသော အနုပညာရှင်များစွာနှင့်အတူ သူမသည် အကြမ်းမဖက် အာဏာဖီဆန်ရေး လှုပ်ရှားမှု (CDM) တွင် ပါဝင်ရန် လှုံ့ဆော်မှု၊ နိုင်ငံတော်၏ အုပ်ချုပ်နိုင်စွမ်းကို ပျက်ပြားစေမှု၊ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ကိုယ်စားပြုကော်မတီကို ထောက်ခံမှု၊ နိုင်ငံတော်၏ ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် တည်ငြိမ်ရေးကို ပျက်ပြားစေရန် ပြည်သူလူထုကို လှုံ့ဆော်မှုတို့ဖြင့် တရားစွဲဆိုခံခဲ့ရသည်။

## ပါဝင်ရိုက်ကူးခဲ့သည်များ
### ရုပ်ရှင် (ရုံတင်ဇာတ်ကားများ) 
**၁၀၁၄*  (၂၀၁၉)
**ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုက်* (၂၀၁၈)
**ပင်လယ်ကြီးကဘာပြောလဲ*
*Baw si ()
*၁၆၈နာရီ
*ပြုစား
*ညမဂ်လာ
*မောင့်မိဖုရား

### ရုပ်ရှင် 
### ရုပ်မြင်သံကြား ဇာတ်လမ်းတွဲများ
## ဆုမျာနှင့်ဆန်ကာတင်စာရင်းများ
## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်ခ်များ 
* 

ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသမီး ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ
ကဏ္ဍ:၁၉၉၅ မွေးဖွားသူများ
လေဘာပါတီ (မြန်မာနိုင်ငံ)

**လေဘာပါတီ** (အင်္ဂလိပ်: Labour Party) သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ် အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ပေါ်ထွက်လာသော ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအခြေစိုက် နိုင်ငံရေးပါတီတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပါတီဥက္ကဋ္ဌမှာ ဦးမြင့်သန်း ဖြစ်သည်။ 

## ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်း 
၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့တွင် ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် ကြေညာချက်အမှတ် ၄၇/၂၀၂၃ အရ ပါတီမှတ်ပုံတင်ခြင်းကို ခွင့်ပြုလိုက်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ မှတ်ပုံတင်အမှတ်မှာ (၄၂) ဖြစ်သည်။

ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ ကျောက်တံတားမြို့နယ်၊ (၁)ရပ်ကွက်၊ မဟာဗန္ဓုလ ပန်းခြံလမ်းနှင့် ဘဏ်လမ်းထောင့်၊ အမှတ် (၃၃^၄၉)တွင် ပါတီရုံးချုပ် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တည်ဆဲ နိုင်ငံရေးပါတီများ
ဟိုရိတဘူတာ

**ဟိုရိတဘူတာ** သည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ဘူတာရုံနှစ်ခု၏ အမည်ဖြစ်သည်။ 

*ဟိုရိတဘူတာ (မဲအိတဲဆွတ်)
*ဟိုရိတဘူတာ (နဂိုယမြို့နယ်စည်ပင်သာယာရထားလိုင်း)
အဆခုဆဘူတာ

**အဆခုဆဘူတာ** (浅草駅* အဆခုဆ - အဲခိ *) ဆိုသည်မှာ အောက်ပါတို့အနက် တစ်ခုခုဖြစ်နိုင်သည်။

* အဆခုဆဘူတာ (ဆွတ်ခုဘအမြန်လိုင်း)
* အဆခုဆဘူတာ (တိုကျိုမြို့၊ တိုအဲအိ၊ တိုဘု)
ဂျူးဂျောဘူတာ

**ဂျူးဂျောဘူတာ** သည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ ဘူတာရုံနှစ်ခု၏ အမည်ဖြစ်သည်။ 

*ဂျူးဂျေားဘူတာ (တိုကျို)
*ဂျူးဂျောဘူတာ (ခင်းတဲဆွတ်)
*ဂျူးဂျောဘူတာ (ကျိုတိုမြို့ပတ်မြေအောက်ရထားလိုင်း)
အများပြည်သူပိုင်

**အများပြည်သူပိုင်** (; **PD**) တွင် တစ်ဦးတည်းမူပိုင်ခွင့်ရှိသော ဉာဏပစ္စည်းဆိုင်ရာ အခွင့်အရေးများ သက်ရောက်ခြင်းမရှိသည့် ဖန်တီးမှုဆိုင်ရာ လက်ရာအားလုံး ပါဝင်သည်။ ထိုအခွင့်အရေးများသည် သက်တမ်းကုန်ဆုံးသွားခြင်း၊ စွန့်လွှတ်ခြင်း၊ ပြတ်သားစွာ စွန့်လွှတ်လိုက်ခြင်း သို့မဟုတ် အကျုံးမဝင်ခြင်း တို့ကြောင့် ဖြစ်နိုင်သည်။ မည်သူမျှ တစ်ဦးတည်းမူပိုင်ခွင့်ကို မပိုင်ဆိုင်သောကြောင့် မည်သူမဆို ထိုလက်ရာများကို ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ တရားဝင် အသုံးပြုနိုင်သည် သို့မဟုတ် ကိုးကားနိုင်သည်။ 

ဥပမာအားဖြင့် ဝီလျံ ရှိတ်စပီးယား၊ လုဒ်ဗစ် ဗန် ဘီသိုဗင်၊ မီဂေးလ် ဒီ သာဗန်တေး၊ ဇိုရော့အက်စတာ၊ လောင်ဇီ၊ ကွန်ဖြူးရှပ်၊ အရစ္စတိုတယ်၊ လိုင်မန် ဖရန့် အမ်၊ လီယိုနာဒိုဒါဗင်ချီ နှင့် ဂျော့ မယ်လိယက်စ် တို့၏ လက်ရာများသည် မူပိုင်ခွင့် မပေါ်ပေါက်မီက ဖန်တီးခဲ့ခြင်း သို့မဟုတ် ၎င်းတို့၏ မူပိုင်ခွင့် သက်တမ်းကုန်ဆုံးသွားခြင်းတို့ကြောင့် အများပြည်သူပိုင် ဖြစ်သည်။ အခြားလက်ရာများကိုမူ ၎င်းတို့၏ စာရေးသူများက အများပြည်သူပိုင်အဖြစ်သို့ တက်ကြွစွာ သတ်မှတ်ခြင်းဖြစ်သည်၊ ဥပမာများမှာ လျှို့ဝှက်ကုဒ်ဖြင့်ရေးသားခြင်းဆိုင်ရာ အယ်လဂေါ်ရီသမ်များ၏ နမူနာ အကောင်အထည်ဖော်မှုများ ဖြစ်သည်။ ဖန်တီးသူက ကျန်ရှိသော အခွင့်အရေးများကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားသည့် အခြေအနေများတွင် *အများပြည်သူပိုင်* ဟူသော ဝေါဟာရကို ပုံမှန်အားဖြင့် အသုံးမပြုဘဲ၊ ထိုလက်ရာကို အသုံးပြုခြင်းကို "လိုင်စင်အောက်တွင်" သို့မဟုတ် "ခွင့်ပြုချက်ဖြင့်" ဟု ရည်ညွှန်းသည်။

အခွင့်အရေးများသည် နိုင်ငံနှင့် တရားစီရင်ပိုင်ခွင့်အလိုက် ကွဲပြားသောကြောင့် လက်ရာတစ်ခုသည် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံတွင် မူပိုင်ခွင့် သက်ရောက်နေနိုင်ပြီး အခြားနိုင်ငံတစ်ခုတွင် အများပြည်သူပိုင် ဖြစ်နေနိုင်သည်။ အချို့အခွင့်အရေးများသည် တစ်နိုင်ငံချင်းစီအလိုက် မှတ်ပုံတင်ခြင်းအပေါ် မူတည်ပြီး၊ သတ်မှတ်ထားသော နိုင်ငံတစ်ခုတွင် မှတ်ပုံတင်ရန် လိုအပ်ပါက မှတ်ပုံတင်ခြင်းမရှိခြင်းသည် ထိုနိုင်ငံ၌ လက်ရာတစ်ခုအတွက် အများပြည်သူပိုင် အခြေအနေကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ *အများပြည်သူပိုင်* ဟူသော ဝေါဟာရကို *အများပြည်သူဆိုင်ရာ နယ်ပယ်* သို့မဟုတ် *ဘုံပိုင်* ကဲ့သို့သော တိကျမှုမရှိသည့် သို့မဟုတ် အဓိပ္ပာယ်မဖွင့်ဆိုထားသော အခြားဝေါဟာရများနှင့်လည်း အပြန်အလှန် ဖလှယ်သုံးစွဲနိုင်ပြီး၊ ၎င်းတွင် *စိတ်၏ ဘုံပိုင်*၊ *ဉာဏဆိုင်ရာ ဘုံပိုင်* နှင့် *သတင်းအချက်အလက်ဆိုင်ရာ ဘုံပိုင်* ကဲ့သို့သော အယူအဆများ ပါဝင်သည်။

## ကိုးကား
## ပြင်ပလင့်ခ်များ
* Center for the Study of the Public Domain, Duke University
* Communia, internet association on the digital public domain


ကဏ္ဍ:မူပိုင်ခွင့် ဥပဒေ
ကဏ္ဍ:ဉာဏပစ္စည်း ပိုင်ဆိုင်ခွင့် ဥပဒေ
ဒိုင်းဆန်းတောင်

**ဒိုင်းဆန်းတောင်** (大山, Daisen) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ တော့တိုရိစီရင်စုတွင် တည်ရှိသည့် ကတော့ချွန်ပုံစံရှိပြီး ငြိမ်သက်နေသော မီးတောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အမြင့်ပေ ၁၇၂၉ မီတာ (၅၆၇၃ ပေ) မြင့်သည်။  ဤတောင်သည် ချူးဂိုခုဒေသတွင် အမြင့်ဆုံးဖြစ်ပြီး မီးတောင်များအများဆုံးလှုပ်ရှားသည့် ဒိုင်းဆန်းမီးတောင်ခါးပတ်ကွင်း (Daisen Volcanic Belt) တွင် အရေးအပါဆုံး မီးတောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ 

## တောင်တက်လမ်း
၂၀၀၀ ခုနှစ် တော့တိုရိငလျင်လှုပ်ခတ်ပြီးနောက်တွင် ဒိုင်းဆန်းတောင်၏ အချို့တောင်ထိပ်နေရာများသည် ပြိုကျလုနီးနီးဖြစ်လျက်ရှိသည်။ တောင်၏ အမြင့်ဆုံးတောင်ထိပ်နေရာဖြစ်သည့် ခန်းဂမိနဲ (၁၇၂၉ မီတာ/ ၅၆၇၃ ပေ) သို့ တက်ရောက်ခြင်းကို တားမြစ်ထားသည်။ သို့သော် တောင်တက်သမားများသည် မိဆန်းတောင်ထိပ် (၁၇၀၉.၄ မီတာ/ ၅၆၀၈ ပေ) သို့မူ တက်ရောက်နိုင်သည်။ ဒိုင်းဆန်းဂျိ (ဒိုင်းဆန်းဘုရားကျောင်းတော်) မှတဆင့် မိဆန်းတောင်ထိပ်သို့ တက်ရောက်ရာလမ်ကြောင်းသည် အထင်ရှားဆုံး ဖြစ်သည်။ တောင်ထိပ်သို့ ရောက်ရှိရန် ၃ နာရီကြာမြင့်သည်။

## ရုပ်ပုံများ

File:Daisen 2016-03-21 (25887648161).jpg|NW side
File:Daisen 2014-10-24 (14997796814).jpg|တောင်ဘက်မှမြင်ရသည့် တောင်နံရံ
File:Daisen 2016-03-07 (25502160362).jpg|WNW side
File:Daisen highest peak.jpg|ခန်းဂမိနဲတောင်ထိပ် (ဒိုင်းဆန်းတောင်၏ အမြင့်ဆုံးနေရာ)
Mount Daisen 2015-05-03 (17214768368).jpg|Looking NW
File:View of Hiruzen from Daisen Summit.JPG|Looking SSW
File:The Famous Scenes of the Sixty States 41 Hoki.jpg|Hiroshige

## ပြင်ပလင့်များ
* 
* Daisen - Geological Survey of Japan
* Daisen Guide - Houki town

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
အိဘုခိတောင်

**အိဘုခိတောင်** (伊吹山, Ibuki-yama) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဂိဖုစီရင်စု၊ အိဘိဂဝမြို့နှင့် ရှိဂစီရင်စု၊ မိုင်းဘရမြို့တို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိနေသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၁၃၇၇ မီတာ (၄၅၁၈ ပေ) မြင့်သည်။ ဤတောင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံရှိ အလှပဆုံးတောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည်။ ရှိဂစီရင်စုတွင် တည်ရှိသည့် အမြင့်ဆုံးတောင်လည်း ဖြစ်သည်။

## အကြောင်းအရာ
အိဘုခိတောင်သည် အိဘုခိတောင်တန်းများတွင် အမြင့်ဆုံးတောင်ထိပ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အုဘုခိတောင်တန်းများသည် ရှိဂစီရင်စုနှင့် ဂိဖုစီရင်စုအကြားနယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် မြောက်မှ တောင်သို့ သွယ်တန်းကာ တည်ရှိသည်။

## သဘာဝ
ရှေးယခင်ကတည်းက အိဘုခိတောင်သည် များပြားလှသော တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များ၊ သစ်ပင်ပန်းမန်များ တည်ရှိပြီး ဤတောင်၏ လှပသည့်ပုံသဏ္ဌာန်ကြောင့် ထင်ရှားသည်။

## ရာသီဥတု
အိဘုခိတောင်သည် စိုထိုင်းသော ရာသီဥတု ရှိသည်။ မပြင်းထန်သော နွေရာသီနှင့် အေးသော ဆောင်းရာသီတို့ တည်ရှိသည်။ ၁၉၂၇ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် အိဘုခိတောင်တွင်ကျသည့် နှင်းသည် ၂၃၉ စင်တီမီတာ (၉၀.၆ လက်မ) အထိ ရှိခဲ့ပြီး ၎င်းသည် ၂၄ နာရီအတွင်းအမြင့်ဆုံးကျဆင်းခဲ့သည်ဟူသည့် ကမ္ဘာ့စာရင်းဝင်ခဲ့သည်။

## တောင်တက်လမ်း
အိဘုခိတောင်သို့ တက်ရောက်နိုင်သည့် လမ်းကြောင်းနှစ်ခု ရှိသည်။ အလွယ်ဆုံးလမ်းမှာ အိဘုခိကားလမ်း ဖြစ်သည်။ ကားဖြစ်သွားရောက်နိုင်ပြီး ကားပါကင်နေရာမှ တောင်ထိပ်သို့ ၁၀ မိနစ်လမ်းလျှောက်ရုံဖြင့် ရောက်ရှိနိုင်သည်။ ထို့အပြင် နွေရာသီကာလများတွင် ဆဲခိဂဟရဘူတာမှ အိဘုခိတောင်သို့ ပြေးဆွဲပေးနေသည့် ဘတ်စကားများလည်း ရှိသည်။ အခြားသော နည်းလမ်းတစ်ခုမှာ တောင်ခြေမှတဆင့် ပုံမှန်အတိုင်းခြေလျင်တက်သည့် နည်းလမ်း ဖြစ်သည်။ များစွာသော တောင်တက်သမားများသည် အိဘုခိ - တိုဇန်းဂုချိဘတ်စကားမှတ်တိုင်မှတဆင့် တောင်ပေါ်သို့ တက်ကြသည်။ ဤဘတ်စကားမှတ်တိုင်သို့ တိုးခိုင်းဒိုးပင်မရထားလိုင်းပေါ်ရှိ အိုမိ - နဂအိုခဘူတာမှတဆင့် ဘတ်စကားဖြင့် ၁၀ မိနစ် ကြာသည်။ ၂၀၁၁ ခုနှစ်မတိုင်မီအထိ တောင်စောင်းထက်ဝက်ခန့်နေရာတွင် တည်ရှိသည့် နှင်းလျှောစီးနင်းနိုင်သည့် နေရာသို့ သွားသည့် ကေဘယ်ကားဝန်ဆောင်မှု တည်ရှိခဲ့သည်။ ယခုအခါတွင် ကေဘယ်ကားဝန်ဆောင်မှုနှင့် နှင်းလျှောစီးသည့်နေရာများသည်လည်း ပိတ်သိမ်းခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။

## ရုပ်ပုံများ

Mount Ibuki from Mount Ikeda.jpg|အိခဲဒတောင်မှ မြင်ရပုံ
Mount Ibuki from Ibi River 1998-02-16.jpg|အိဘိမြစ်မှ မြင်ရပုံ
Mount Ibuki (from Maibara Kashiwabara).JPG|မိုင်ဘရမြို့မှ မြင်ရပုံ
Mount Ibuki from Mount Ryozen (2013-05-17 s2).JPG|ရောဇန်းတောင်မှ မြင်ရပုံ
Pond Mishima and Mount Ibuki.jpg|မိရှိမရေကန်မှ မြင်ရပုံ
Mount Ibuki (from Kohoku mizudori station).JPG|ခိုးဟိုခုမိဇုဒိုရိဘူတာမှ မြင်ရပုံ
Mount Ibuki from Shizumagahara.jpg|ရှိဇုမဂဟရမှ မြင်ရပုံ

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
အိရှိဇုချိတောင်

**အိရှိဇုချိတောင်** (石鎚山, Ishizuchi-san) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အဲဟိမဲစီရင်စု၊ ခုမခိုးဂန်းမြို့နှင့် ဆိုင်းဂျောမြို့ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိနေသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံအနောက်ပိုင်းနှင့် ရှိခိုခုကျွန်းပေါ်တွင် အမြင့်ဆုံးသော တောင်လည်း ဖြစ်သည်။

## အကြောင်းအရာ
အိရှိဇုချိတောင်သည် ရှိခိုခုကျွန်းတါင် အမြင့်ဆုံးတောင် ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် ဟခုတောင်တန်း၏ အနောက်ဘက်ရှိ အမြင့်ဆုံးတောင်လည်း ဖြစ်သည်။ ဤတောင်ကို "ရှိခိုခု၏  ခေါင်မိုး" ဟု သိကြသည်။ ချွန်ထက်ပြီး ကျောက်များထူထပ်သည့်တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ 

အိရှိဇုချိတောင်သည် ဘာသာရေးဆိုင်ရာဝတ်ပြုဆုတောင်းမှုများ ပြုလုပ်ရာနေရာတစ်ခုလည်းဖြစ်သည်။ ရှင်းတိုဘာသာနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကို ပေါင်းစပ်ကာဖြစ်ပေါ်လာသည့် ဘာသာတစ်ခုဖြစ်သည့် ရှုဂန်းဒိုးဘာသာ၏ အဓိကျသည့် နေရာတစ်လု ဖြစ်သည်။ တောင်၏ ထိပ်တွင် "အိရှိဇုချိနတ်ကျောင်း" ဟု အမည်ရသည့် သေးငယ်သည့် နတ်ကျောင်းတစ်ခု ရှိသည်။ ထို့အပြင် ဤတောင်သည် မြင့်မြတ်သည့်တောင်ခုနစ်ခု (နနရဲအိဇန်, 七霊山, nana reizan) တွင် ပါဝင်သည်။ 

တောင်တက်ရာသီကာလကို နှစ်စဉ် ၁ ရက်နေ့တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ပြီး ထိုနေ့တွင် အမျိုးသမီးများ တက်ရောက်ခြင်းကို တားမြစ်ထားသည်။ အောက်တိုဘာလလယ်မှ နိုဝင်ဘာလလယ်အကြားကာလတွင် လူအများသည် ဆောင်းဦးရာသီကာလ သစ်ရွက်များအရောင်ပြောင်းခြင်းကို ကြည့်ရှုရန် လာရောက်လေ့ရှိကြသည်။

## ရုပ်ပုံများ

Image:Ishizuchi1.jpg|အိရှိဇုခိုတောင်ကို တောင်ဘက်မှမြင်ရပုံ
Image:Ishizuchi Shrine on the mountaintop.jpg|တောင်ထိပ်
Image:Ishizuchi3.jpg|တောင်လယ် တစ်နေရာ
Image:Ishizuchi4.jpg|ကျောက်သားနံရံတစ်နေရာ
Image:Mt. Ishizuchi from Joju Shrine.jpg|ဂျောဂျုမှမြင်ရသည့် အိရှိဇုခိုတောင်
Image:Iron chains on Mt. Ishizuchi.jpg|သံဆူးကြိုးများကို တွယ်ကာ တောင်ပေါ်သို့ တက်နေကြသူများ

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ရှိုးပွဲကောင်မကလေး တစ်ယောက်ရဲ့ဘဝ

***ရှိုးပွဲကောင်မကလေး တစ်ယောက်ရဲ့ဘဝ*** သည် အမေရိကန်အဆိုတော်-တေးရေးဆရာ တေလာဆွစ်ဖ် မှ လာမည့်ဆယ့်နှစ်ခုမြောက် စတူဒီယိုအယ်လ်ဘမ်ဖြစ်သည်။ ရီပတ်ဘလစ်ကန်မှတ်တမ်းများ မှတဆင့်ဖြန့်ချိရန်စီစဉ်ထားပြီး ဆွစ်ဖ် ၏ဝဘ်ဆိုဒ်တွင် ကြိုတင်မှာ ယူနိုင်ပြီဖြစ်သည်။ အယ်လ်ဘမ်ကို ကန်ဆက်မြို့ အကြီးအကဲများ ကစားသမား တရဗစ် ကဲဆီး နှင့် သူ၏အစ်ကို ဂျေဆန် တို့ နှင့်အတူ *အမြင့်အသစ်များ* ပေါ့တ်ကာစ်တွင် ကြေညာခဲ့သည်။

## နောက်ခံ 
တေလာဆွစ်ဖ် သည် သူမ၏ ဆယ့်တစ်ခုမြောက် စတူဒီယိုအယ်လ်ဘမ်ဖြစ်သော *အနှိပ်စက်ခံ ကဗျာဆရာများဌာန* ကို ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၉ ရက်နေ့တွင် ဖြန့်ချိခဲ့ပြီး ယခုနှစ်အတွက် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အရောင်းရဆုံး အယ်လ်ဘမ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။  သူမသည် သူမ၏ ဆဋ္ဌမအကြိမ်မြောက် ဖျော်ဖြေပွဲ ဖျော်ဖြေပွဲ ခေတ် ပွဲ (၂၀၂၃-၂၀၂၄) အတွက် ပြန်လည်မွမ်းမံထားသည့် အယ်လ်ဘမ်မှ သီချင်းများကို ထည့်သွင်းခဲ့သည်။  ဖျော်ဖြေရေးခရီးစဉ် သည် ယဉ်ကျေးမှုနှင့် လူမှုစီးပွားဘဝအပေါ် ကြီးမားသော အကျိုးသက်ရောက်မှု ရှိခဲ့သည်, သည် တစ်ချိန်လုံး ဝင်ငွေအများဆုံး ဖျော်ဖြေရေးခရီးစဉ် အဖြစ် နိဂုံးချုပ်ခဲ့သည်။

သူမ၏ ပိုင်ရှင် အသံသွင်းချက်များ အငြင်းပွားမှု ကြောင့် ၂၀၂၁-၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် ပြန်လည်ရိုက်ကူးထားသော အယ်လ်ဘမ် လေးခုကို ထုတ်ဝေပြီးနောက်၊ ဆွစ်ဖ်သည် ၎င်း၏ပထမဆုံးစတူဒီယိုအယ်လ်ဘမ်ခြောက်ခုကို အပြည့်အဝပိုင်ဆိုင်ကြောင်း မေလ ၃၀ ရက်၊ ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ပြန်သည့် သူမ၏ဝဘ်ဆိုဒ်တွင် ကြေညာခဲ့သည်။ ဧပြီလ ၂၀၂၅ တွင် တစ်လောကလုံး ဂီတ ဆွီဒင် မှ ဆွီဒင်နိုင်ငံမှ တူရိယာပညာရှင် အဲရစ် အာဗင်ဒါ သည် ဆွစ်ဖ် ၏ ဆယ်နှစ်မြောက် စတူဒီယိုအယ်လ်ဘမ် ထုတ်လုပ်ရေးတွင် ပါဝင်ခဲ့ကြောင်း ယခုဖျက်ထားသော ပို့စ်တစ်ခုတွင် ဖော်ပြခဲ့သည်။  ဇူလိုင် 15 ရက်နေ့တွင် *အပေါက်များ* မဂ္ဂဇင်းက "တေလာ [ဆွစ်ဖ် အယ်လ်ဘမ်အသစ်] ၏ ငလျင်လှုပ်ခတ်မှုများ" ကို ဖော်ပြခဲ့သည် ။ 

## ပရိုမိုးရှင်း 
2025 ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁၁ ရက်နေ့တွင် ဆွစ်ဖ် ၏ လူသိရှင်ကြားအဖွဲ့ဖြစ်သည့် တေလာ လူမျိုး သည် ခေတ် ပွဲ မှ လိမ္မော်ရောင်ဝတ်စုံဖြင့် ဆွစ်ဖ် ၏ပုံ 12 ပုံကို လိမ္မော်ရောင်ဝတ်စုံဖြင့် ကြော်ငြာထားသည့် ပို့စ်တစ်ခုနှင့်အတူ "သူမက 'နောက်ခေတ်တွေ့မယ်... '  ဟု စာတန်းထိုးထားသည့် ပို့စ်ကို တွေးနေသည်။   မကြာမီတွင်၊ ဆွစ်ဖ် ၏ချစ်သူနှင့် ကန်ဆက်မြို့ အကြီးအကဲများ ကစားသမား တရဗစ် ကဲဆီး နှင့် ၎င်း၏အစ်ကို ဂျေဆန် တို့က ကျင်းပသည့် အပတ်စဉ် အားကစားပေါ့တ်ကာစ် *အမြင့်အသစ်များ တွင်* ဆွစ်ဖ် ၏ ပုံသဏ္ဌန် ပါဝင်သည့် နောက်လာမည့် အပိုင်းကို အမြည်းပုံစံငယ် တစ်ခု တင်ခဲ့သည်။ လိမ္မော်ရောင်နောက်ခံဖြင့် နှစ်သစ်ကို ဆွစ်ဖ် ၏ ဝဘ်ဆိုက်တွင် ပေါ်လာပြီး အရှေ့ပိုင်းနေ့အလင်းရောင်အချိန် ( UTC−04:00 ) တွင် နံနက် ၁၂:၁၂ နာရီတွင် သက်တမ်းကုန်ဆုံးမည်ဖြစ်သည်။အမြင့်အသစ်များ*သည်* ဆွစ်ဖ် ကိုယ်တိုင်ပါဝင်သည့် အစမ်း ဗီဒီယိုကို ထုတ်ပြန်ခဲ့ပြီး၊ ဆွစ်ဖ်တီ သည် မကြာမီ အယ်လ်ဘမ်ကြေညာချက်အဖြစ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုခဲ့သည်။ နှစ်သစ်ကြိုဆိုပွဲပြီးဆုံးသောအခါ၊ ဝဘ်ဆိုက်သည် *ရှိုးပွဲကောင်မကလေး တစ်ယောက်ရဲ့ဘဝ ကို* အယ်လ်ဘမ်ခေါင်းစဉ်အဖြစ် ကြေညာခဲ့သည်။ 

နောက်ဆက်တွဲ အမြင့်အသစ်များ ကြော်ငြာတစ်ခုတွင်၊ ဆွစ်ဖ် သည် လာမည့် ပေါ့တ်ကာစ်အပိုင်းတွင် အယ်လ်ဘမ်နှင့်ပတ်သက်သည့် အသေးစိတ်အချက်များ ပါဝင်မည်ဖြစ်ကြောင်း အတည်ပြုကြောင်း အတည်ပြုသည်။ 

ကြေညာသည့်ညတွင် အင်ပါယာစတိတ် အဆောက်အအုံ ၏ အပေါ်ထပ်များကို လိမ္မော်ရောင်ဖြင့် လင်းထိန်သွားခဲ့သည်။ အဆောက်အဦး၏တရားဝင် အင်စတာဂရမ် စာမျက်နှာတွင် "နောက်ခေတ်သို့ရောက်" ဟုရေးထားသော ထွန်းလင်းတောက်ပ ပုံတစ်ပုံကို မျှဝေခဲ့သည်။ 

## ကိုးကား
ခိရိရှိမတောင်

**ခိရိရှိမတောင်** (霧島山, Kirishima-yama) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ကျူးရှူးကျွန်း၊ မိယဇခိစီရင်စုနှင့် ခဂိုရှိမစီရင်စုတို့တွင် တည်ရှိသည့် လှုပ်ရှားနေသည့် မီးတောင်အုပ်စု ဖြစ်သည်။ ဤမီးတောင်သည် ၁၇၀၀ မီတာ မြင့်သည်။ ၇၄၂ ခုနှစ်ကတည်းက ပေါက်ကွဲမှုအကြိမ်ရေများစွာ ရှိခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။ ပြင်းထန်သည့် ပေါက်ကွဲမှုများသည် ၇၈၈ ခုနှစ်၊ ၁၇၁၆ ခုနှစ်၊ ၁၇၁၇ ခုနှစ်များတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ 

ဤတောင်များထဲတွင် အမြင့်ဆုံးတောင်ထိပ်သည် ခရခုနိတောင် (ခရခုနိဒခဲ) ဖြစ်ပြီး အမြင့် ၁၇၀၀ မီတာ ရှိသည်။ ဤတောင်၏ အမည်သည် "ကိုရီးယားတောင်ထိပ်" ဟု အမည်ရသည်။ ဤတောင်ထိပ်မှနေ၍ ကိုရီးယားကျွန်းဆွယ်ကို မြင်ရသဖြင့် ဤအမည်ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ အခြားသောတောင်များသည်လည်း ဘာသာရေးအရ အလေးအမြတ်ထားရာနေရာများ ဖြစ်ကြသည်။ တခချိဟိုနော့မိနဲ (高千穂峰)(၁၇၅၃ မီတာ) နှင့် ရှိမိုအဲဒခဲ (新燃岳) တို့သည် လှုပ်ရှားနေသည့် တောင်များ ဖြစ်ကြသည်။ ဤတောင်များသည် ခိရိရှိမမြို့အနီးတွင် တည်ရှိသည့် "ခိရိရှိမ-ယခုအမျိုးသားဥယျာဉ်" ၏ အစိတ်အပိုင်းများတွင် ပါဝင်သည်။ ခိရိရှိမတောင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့်တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည်။ ဤတောင်ပတ်ဝန်းကျင်သည် မြူထူထပ်သဖြင့် ကြည့်လိုက်ပါက မြူများထဲတွင်တည်ရှိနေသည့် ကျွန်းပုံသဏ္ဌန်ဖြစ်နေသည့်အတွက် "ခိရိရှိမ" ဟူသည့်အမည် တွင်လာသည်ဟု ယုံကြရသည်။

## ရုပ်ပုံများ

File:Kirishima_Takachihonomine_2.jpg|တခချိဟိုနိုမိနဲမီးတောင်
File:Kirishima volcano 20111125.jpg|ခိရိရှိမမီးတောင်အုပ်စုKirishima Volcano Group
File:1998 shinmoe takachiho.jpg|ရှင်းမိုအဲဒခဲမီးတောင် (အရှေ့ဘက်) နှင့် တခချိဟိုနိမိနဲမီးတောင်
File:Kirishima Ohachi.jpg|အိုဟချိမီးတောင်
File:Koshikidake Rokkannonmiike.jpg|ရော့ခန်နွန်းမိအိခဲမီးတောင် (အရှေ့) နှင့် ခိုရှိခိဒခဲမီးတောင် (အနောက်)
File:1998-12 Ohnami-ike.JPG|အိုနမိအိခဲမီးတောင်
File:Kirishima Karakunidake 2.jpg|ခရခုနိဒခဲမီးတောင်
File:Fudōike 2008-09-27.jpg|ဖုဒိုအုအိခဲမီးတောင် 
File:Hinamoridake Miyazaki.jpg|ဟိနမိုရိဒခဲမီးတောင်
File:Kurinodake Kagoshima.jpg|ခုရိနိုဒခဲမီးတောင်

## ပြင်ပလင့်များ
* Kirishimayama - Japan Meteorological Agency 
*  - Japan Meteorological Agency
* Kirishima Volcano - Geological Survey of Japan
* 
* Kirishima Geopark  - The Kirishima Geopark Council
** Volcanoes & Craters 
** 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ဂျိုမွန်လူမျိုး

**ဂျိုမွန် သို့မဟုတ် ဂျိုးမွန်း (縄文)** သည် ဂျပန်ကျွန်းစုတွင် ဘီစီ ၁၄၀၀၀ နှင့် ၃၀၀ ခန့်ကြားတွင် မှီတင်းနေထိုင်ခဲ့သော သမိုင်းမတင်မီခေတ် မုဆိုးစုဆောင်းသည့် ယဉ်ကျေးမှုတစ်ခုဖြစ်ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် အရှေ့အာရှမှ ရွှေ့ပြောင်းအခြေချသူများဖြင့် ရောနှောနေထိုင်လာကြသည်။ဂျိုမွန်လူမျိုးများသည် အမဲလိုက်စုဆောင်းသူများအဖြစ်နေထိုင်ကြပြီး၊ စိုက်ပျိုးခြင်း၊ ငါးဖမ်းခြင်းနှင့် အမဲလိုက်ခြင်း၊ တိရိစ္ဆာန်မွေးမြူခြင်းများလုပ်ကိုင်ကြသည်၊ ကျောက်တုံးကိရိယာများနှင့် မြေအိုးများပြုလုပ်ခြင်း တို့သည် ဂျိုမွန် တို့၏ယဉ်ကျေးမှုကို နာမည်ပေးသည့် နောက်ပိုင်းတွင် ထူးခြားသောအမှတ်အသားများဖြစ်သည် ။  နောက်ပိုင်းတွင် အာရှတိုက်မကြီး မှ ယာယိုအီ လူမျိုးများရောက်ရှိလာခြင်းကြောင့်၊ ဂျိုမွန် ယဉ်ကျေးမှုသည် ဗီဇနှင့်ယဉ်ကျေးမှုတွင် တဖြည်းဖြည်းချင်း ယှဉ်တွဲသွားပြီး ယနေ့ဂျပန်လူမျိုးအခြေခံမျိုးရိုးဗီဇ ၂ မျိုး — ဂျိုမွန် နှင့် ယာယိုအီ — ပေါင်းစပ်မှုဖြစ်လာခဲ့သည်။ဂျိုမွန်မျိုးရိုးသည် ခေတ်သစ် ဂျပန်လူမျိုးများ၏ မျိုးရိုးဗီဇတွင် အနည်းငယ်ကျန်ရှိနေစဲဖြစ်ပြီး၊ ဟော့ကိုင်းဒိုးရှိ ဌာနေ အီနူး လူမျိုးများတွင် အများဆုံးတွေ့ရသည်။ ယမန်ခေတ်တွင် ဂျပန်ကျွန်းစုအနှံ့ နေထိုင်ခဲ့သော အရင်းခံလူမျိုးစုဖြစ်ပြီး၊ မျိုးရိုးဗီဇပိုင်းမှာ ယနေ့ဂျပန်လူမျိုးများ၏ ဗီဇအခြေခံတစ်ခုအနေနဲ့ အရေးကြီးသောအခန်းကဏ္ဍ ရှိသည်။ Jōmon လူမျိုးများသည် ခန့်မှန်းအားဖြင့်  မှ  အတွင်း သီးသန့်ယဉ်ကျေးမှု (Jōmon culture) ကို ဖွံ့ဖြိုးစေခဲ့ကြသည်။

## မျိုးရိုးဗီဇ 
ယခင်နှစ်များကနေပြီး တိကျသော မျိုးရိုးဗီဇသုတေသနများအရ Jōmon လူမျိုးများတွင် Y-DNA haplogroups D1b (D-M55)  နှင့် C1a1 (C-M8) အများစုတွေ့ရှိရပြီး၊ mtDNA တွင် haplogroups N9b, M7a, G1b စသဖြင့် သီးသန့်အာရှအရှေ့ဘက်ကျွန်းစုတွင်သာ တွေ့ရသော လက္ခဏာများရှိသည်။  ဤဗီဇလက္ခဏာများသည် Jōmon လူမျိုးများ၏ နွယ်ဖွားမှုကို သမိုင်းဝင် အာရှတိုက်မကြီး မှ ယခင်ထဲက ခွဲထွက်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြသည်။

## အရင်းမြစ်
ခိုင်းမွန်တောင်

**ခိုင်းမွန်ဒခဲ** (開聞岳, Kaimon-dake) သို့မဟုတ် **ခိုင်းမွန်တောင်** သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ကျူးရှူးကျွန်းတောင်ဘက် အိုဘုဆုခိမြို့အနီးတွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၉၂၄ မီတာ မြင့်သည်။ ဤတောင်သည် ၈၈၅ ရာစုတွင် နောက်ဆုံးအကြိမ်ပေါက်ကွဲခဲ့ဖူးသည့် မီးတောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ တောင်၏ ပုံသဏ္ဌာန်သည် ကန်တော့ပုံစံ ရှိသည့်အတွက် "ဆဆွတ်မစီရင်စု၏ ဖူဂျီတောင်" ဟု ခေါ်ကြသည်လည်း ရှိသည်။ ဤတောင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့်တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည်။

## ပထဝီသွင်ပြင်
ခိုင်းမွန်တောင်သည် ကျူးရှူးကျွန်း၊ ခဂိုရှိမစီရင်စုတောင်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ ဤကျွန်းသည် ဆဆွတ်မကျွန်းဆွယ်၏ တောင်ဘက်ဆုံးအပိုင်းတွင် တည်ရှိနေသည့်အတွက် ရေကြောင်းသွားလာမှုများအတွက် အချက်အချာကျသည့်နေရာအဖြစ် တည်ရှိသည်။

## တောင်တက်ခြင်း
ခရုပတ်ရစ်ခွေတက်ရသည့် တောင်တက်လမ်းသည် ၃ နာရီခန့် ကြာမြင့်သည်။ ခိုင်းမွန်တောင်သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည့် အခြားသော တောင်များထက် နိမ့်သည်ဟု သတ်မှတ်ခြင်း ခံရသည်။ သို့သော် တောင်သို့စတင်တက်ရောက်ရာနေရသည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်နှင့် နီးကပ်သည့်အတွက်ကြောင့် တောင်တက်ရသည့်အမြင့်သည် ၉၀၀ မီတာ (၃၀၀၀ ပေ) ရှိသည်။ ခိုင်းမွန်တောင်သည် တောင်ထိပ်တစ်ခုတည်း တည်ရှိပြီး ၎င်းနေရာမှ အခြားအဘက်ဘက်သော မျက်နှာမူရာနေရာများသို့ ကြည့်ရှုနိုင်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် မြောက်ဘက်ရှိ အိခဲဒရေကန်နှင့် တောင်ဘက်တွင် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာများကို ကြည့်ရှုနိုင်မည် ဖြစ်သည်။

## ရုပ်ပုံများ

File:開聞岳８合目.jpg|The eighth station of Mt. Kaimon ("station" is unit of itinerary of climbing from the base to the top. Regardless mountain height, all itineraries are divided into 10.) 
File:山頂直下の梯子（開聞岳）.jpg|Ladder directly beneath the summit 
File:開聞岳山頂.jpg|The summit of Mt. Kaimon with Lake Ikeda in the background 
File:開聞岳山頂から前原海岸と池田湖.jpg|Maehara coast and Lake Ikeda from the summit 
File:開聞岳からの長崎鼻.jpg|Nagasakibana from the summit 

## ပြင်ပလင့်များ
* Kaimondake – Japan Meteorological Agency 
*  – Japan Meteorological Agency

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ထူးဆန်းသော ဝိဉာဉ်လူသား၏ စွန့်စားခန်း

***ထူးဆန်းသော ဝိဉာဉ်လူသား၏ စွန့်စားခန်း*** သည် ဒန်နီယယ် စတာရှိုးဝါး ရေးသားပြီး ၁၉၈၅ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သော လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ်ဝတ္ထုတစ်အုပ်ဖြစ်ပြီး ရှားလော့ခ်ဟုမ်း နှင့် ဒေါက်တာ ဝပ်ဆင်တို့သည် ထင်ရှားသော မျက်လှည့်ဆရာ ဟယ်ရီ ဟူဒီနီ နှင့် ပူးပေါင်းကာ စွန့်စားခန်းများကို ဖော်ပြထားသည်။
တိုင်တန်စာအုပ်များမှ ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် ဤစာအုပ်ကို *ရှားလော့ခ်ဟုမ်း၏ ထပ်ဆောင်းစွန့်စားခန်းများ* စီးရီးတွင် ထည့်သွင်းပြီး *ထူးဆန်းသော ဝိဉာဉ်လူသား* ဟူသော အတိုကောက်ခေါင်းစဉ်ဖြင့် ပြန်လည်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ဤစီးရီးသည် ထင်ရှားသော ရှားလော့ခ်ဟုမ်းဆိုင်ရာ ပါစတစ်ချ်များကို စုစည်းထားသည်။
## ဇာတ်လမ်း 
ဟယ်ရီ ဟူဒီနီသည် သူလျှိုလုပ်ငန်းဖြင့် မမှန်ကန်စွပ်စွဲခံရသော်လည်း၊ ရှားလော့ခ်ဟုမ်းသည် ၎င်း၏အမည်ကို ရှင်းလင်းရန် သန္နိဋ္ဌာန်ချထားသည်။ စစ်မှန်သောတရားခံများမှာ ဝေလမင်းသားအား ပစ်မှတ်ထားသော ရက်စက်ကြံစည်သူများဖြစ်သည်။ ဤအမှုသည် 'ရာစုနှစ်၏ ရာဇဝတ်မှု' အဖြစ် သတ်မှတ်ခံရမည်ဟု အချို့က ယုံကြည်ထားသည့်အမှုကို ဟုမ်းနှင့် ဝပ်ဆင်တို့သည် အချိန်မနှောင်းမီ ဖြေရှင်းနိုင်မည်လား။
## ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် 
ရှားလော့ခ်ဟုမ်း ပါစတစ်ချ်များ
## ကိုးကားချက်များ 
## ပြင်ပလင့်ခ်များ 
**ထူးဆန်းသောဝိဉာဉ်လူသား* တိုင်တန်စာအုပ်များ
ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀

() from Asagiri-kōgen]]

**ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀** (日本百名山, Nihon Hyaku-meizan)သည် ၁၉၆၄ ခုနှစ်တွင် တောင်တက်သမားနှင့် စာရေးဆရာဖြစ်သည့် ခယူးယဖုခုဒ (Kyuya Fukuda) က ရေးသားခဲ့သည့် စာအုပ် ဖြစ်သည်။ ဤစာရင်းသည် NHK ၏ မှတ်တမ်းရုပ်သံအစီအစဉ်များနှင့် အခြားသော တောင်တက်ခြင်းနှင့်ပတ်သက်သည့် စာအုပ်များတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားအနေဖြင့် One Hundred Mountains of Japan ဟူသည့် အမည်ဖြင့် မာတင်ဟု က ဘာသာပြန်ဆိုခဲ့ပြီး ၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင်  University of Hawaii Press (ISBN 9780824836771) မှ ထုတ်ဝေခဲ့သည်။

## ဒေသအလိုက်စာရင်း
### ဟော့ကိုင်းဒိုး
 - 2,191m]]
*အခန်မီးတောင်များ (阿寒岳)
*ဒိုင်းဆဲဆွတ်ဇန်မီးတောင်အုပ်စု (大雪山)
*ပိုရိုရှိရိတောင် (幌尻岳)
*ရအုဆုတောင် (羅臼岳)
*ရိရှိရိတောင် (利尻岳)
*ရှရိတောင် (斜里岳)
*တိုခချိတောင် (十勝岳)
*တိုမုရအုရှိတောင် (トムラウシ山)
*ယောတဲတောင် (羊蹄山)

### တိုးဟိုခုဒေသ
*အဒတရတောင် (安達太良山)
*အအိဇု - ခိုမဂတခဲတောင် (会津駒ヶ岳)
*အဆဟိတောင် (朝日岳)
 - 1,584m]]
*အဇုမတောင် (吾妻山)
*ဘန်းဒိုင်းတောင် (磐梯山)
*ချောခိုင်းတောင် (鳥海山)
*ဂက်ဆန်းတောင် (月山)
*ဟချိမန်းတိုင်းတောင် (八幡平)
*ဟက်ခိုးဒတောင် (八甲田山)
*ဟယချိနဲတောင် (早池峰山)
*ဟိအုချိဂတခဲတောင် (燧ヶ岳)
*အိအိဒဲတောင် (飯豊山)
*အိဝခိတောင် (岩木山)
*အိဝတဲတောင် (岩手山)
*ဇအိုးတောင် (蔵王山)

### ခန်းတိုးဒေသ
 - 2,486m]]
*အခဂိတောင် (赤城山)
*အဆမတောင် (浅間山)
*အဇုမယတောင် (四阿山)
*ဟိရဂတခဲတောင် (平ヶ岳)
*ဟိုတခတောင် (武尊山)
*ခုမိုတိုရိတောင် (雲取山)
*ခုဆဆွတ်ရှိရနဲတောင် (草津白根山)
*နန်းတိုင်းတောင် (男体山)
*နဆုတောင် (那須岳)
*နစ်ခိုးရှိရနဲတောင် (日光白根山)
*ရောခမိတောင် (両神山)
*ရှိဘုဆွတ်တောင် (至仏山)
*ဆုခိုင်းတောင် (皇海山)
*တနိဂဝတောင် (谷川岳)
*တန်းဇဝတောင် (丹沢山)
*ဆွတ်ခုဘတောင် (筑波山)

### ချူးဘုဒေသ
 - 3,189m]]
*အအိနိုတောင် (間ノ岳)
*အခအိရှိတောင် (赤石岳)
*အမဂိတောင် (天城山)
*အမခဇရိတောင် (雨飾山)
*ဒိုင်းဘိုဆဆွတ်တောင် (大菩薩岳)
*အဲနတောင် (恵那山)
*ဖူဂျီတောင် (富士山)
*ဂေါ့ရူးတောင် (五竜岳)
*ဟခုတောင် (白山)
*ဟိဂျိရိတောင် (聖岳)
*ဟိအုချိတောင် (火打山)
*ဟိုးအိုးတောင် (鳳凰山)
 - 3,190m]]
*ဟိုတခတောင် (穂高岳)
*ဂျောနန်းတောင် (常念岳)
*ခအိခိုမတောင် (甲斐駒ヶ岳)
*ခဆတောင် (笠ヶ岳)
*ခရှိမယရိတောင် (鹿島槍ヶ岳)
*ခင်ပုတောင် (金峰山)
*ခိရိဂမိနဲတောင် (霧ヶ峰)
*ခိဆိုခိုမတောင် (木曾駒ヶ岳)
*ခိတတောင် (北岳)
*ခိုဘုရှိတောင် (甲武信ヶ岳)
*ခုရိုတောင် (黒岳)။ ဤတောင်ကို ဆုအိရှောတောင်ဟုလည်း သိကြသည်။ (水晶岳)
*ခုရိုဘဲဂေါ့ရိုးတောင် (黒部五郎岳)
*မခိဟတောင် (巻機山)
*မိဇုဂခိတောင် (瑞牆山)
*မယောခိုးတောင် (妙高山)
*နအဲဘတောင် (苗場山)
*နိုရိခုရတောင် (乗鞍岳)
*အွန်းတခဲတောင် (御嶽山)
*ဆန်းဂျောတောင် (仙丈ヶ岳)
*ရှိအိုမိတောင် (塩見岳)
 - 2,932m]]
*ရှိရိုအုမတောင် (白馬岳)
*တခဆွတ်မတောင် (高妻山)
*တတဲရှိနတောင် (蓼科山)
*တတဲတောင် (立山)
*တဲခရိတောင် (光岳)
*ဆွတ်ရုဂိတောင် (剱岳)
*အုအိုနုမ - ခိုမဂတခဲတောင် (魚沼駒ヶ岳)
*အုဆွတ်ဂိတောင် (空木岳)
*ဝရုဆဝတောင် (悪沢岳), အရခဝတောင်ဟုလည်း သိကြသည်။ (荒川岳) 
*ဝရှိဘတောင် (鷲羽岳)
*ယခဲတောင် (焼岳)
*ယခုရှိတောင် (薬師岳)
*ယရိတောင် (槍ヶ岳)
*ယဆွတ်ဂတခဲ (八ヶ岳)
*အုဆွတ်ခုရှိဂဟရကုန်းမြင့် (美ヶ原)

### ဂျပန်နိုင်ငံအနောက်ပိုင်း
 and N700 Series Shinkansen - 1,377m]]
*အရရှိမတောင် (荒島岳)
*အဆိုတောင် (阿蘇山)
*ဒိုင်းဆန်းတောင် (大山)
*အိဘုခိတောင် (伊吹山)
*အိရှိဇုချိတောင် (石鎚山)
*ခိုင်းမွန်တောင် (開聞岳)
*ခိရိရှိမတောင် (霧島山)
*ခုဂျူးတောင် (九重山) သို့မဟုတ် ခိုခိုနိအဲ
*မိယနိုအုရတောင် (宮之浦岳)
*အိုးဒိုင်းဂဟရတောင် (大台ヶ原山)
*အိုးမိနဲတောင် (大峰山)
*ဆိုဘိုတောင် (祖母山)
*ဆွတ်ရုဂိတောင် (剣山)

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ဇာစ်မြစ်သစ် အီဗန်ဂျယ်လီယွန်

**ဇာစ်မြစ်သစ် အီဗန်ဂျယ်လီယွန်** သည်  Gainax နှင့် Tatsunoko Production မှ ထုတ်လုပ်သော ဂျပန် အနိမဲ ဇာတ်လမ်းတွဲ ဖြစ်ပြီး Hideaki Anno မှ ရိုက်ကူးထားသည်။၎င်းကို TV Tokyo နှင့် ၎င်း၏ အသင်းအဖွဲ့များမှ အောက်တိုဘာ ၁၉၉၅ မှ မတ် ၁၉၉၆ အထိ တွင် ရုပ်သံထုတ်လွှင့်ခဲ့သည်။ ဇာတ်ကြောင်းကို ကမ္ဘာအနှံ့ကပ်ဆိုးကျရောက်ပြီး ဆယ့်ငါးနှစ်အကြာ အနာဂတ် ခံစစ်ပြင်ထားသော တိုကျို ၃ မြို့တော်တွင် တည်ထားပြီး နာ့ဗ် ဟုဆိုသော  လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ် အဖွဲ့အစည်း ဆီသို့ သူ၏ အဖေ အိကာရိ ဂျန်ဒို မှ လူသစ်စုဆောင်းခံရသော အိကာရိ ရှင်ဂျိ ဆိုသည့် ဆယ်ကျော်သက် ကောင်လေး ကို လိုက်၍ ကြည့်ရှု့ရမည်ဖြစ်သည်။ ရှင်ဂျိသည် စေတမန်ဟုဆိုသော သတ္တဝါများကို အီဗန်ဂျယ်လီယွန်ဟု ခေါ်သည့် ဧရာမ ဇီဝစက်မီချာတစ်ခုကို ထိန်းကျောင်းမောင်းနှင် ရမည်ဖြစ်သည်။

ဇာတ်လမ်းတွဲသည် အီဗန်ဂျယ်လီယွန် မောင်းနှင်သူများနှင့် နာ့ဗ် အဖွဲ့သားများမှ စေတမန်များကို တိုက်ခိုက်ရင်း ၎င်းတို့၏ အတွေ့အကြုံ၊ စိတ်ခံစားမှု၊ နှင့် စိတ်သဘောတို့ကို လေ့လာကြည့်ရှုရမည်ဖြစ်သည်။ သူတို့သည် ဖြစ်ရပ်များ၏ အဆုံးစွန်အကြောင်းတရားနှင့် လူသားလုပ်ရပ် နောက်ကွယ်မှ စေ့ဆော်မှုများကို နားလည်ရန် လိုအပ်လာပါသည်။ ဇာတ်လမ်းတွဲကို မီချာအမျိုးအစားအား ချေဖျက်ဆန်းစစ်မှုဝါဒအဖြစ် ဖော်ညွှန်းထားပြီး ရှင်တိုဘာသာ စကြဝဠာ နှင့်ဂျူးဘာသာ၊ ခရစ်ယာန်ဘာသာ  ရိုးရာတို့မှ သမားရိုးကျနိမိတ်ပုံများကို အသားပေးထားပါသည်။ ဆစ်ဂမန် ဖရွိုက် နှင့် ကားလ်ယွန်း တို့မှ တင်ပြခဲ့သော လူသားအပြုအမူ၏ စိတ်ခွဲခြားစိစစ်ရေးပညာ ဖော်ပြချက်များကို ထင်ထင်ရှားရှား ဖော်ပြထားပါသည်။

ကဏ္ဍ:ဂျပန်ဘာသာစကား ပါဝင်သော ဆောင်းပါးများ
ဒန်နီယယ် စတာရှိုးဝါး

**ဒင်နီယယ် စတာရှိုးဝါး Daniel Stashower** သည် မေရီလန်းတွင် နေထိုင်သည့် အမေရိကန်စာရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်ပြီး လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ်ဝတ္ထုနှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ ဖြစ်ရပ်မှန်စာပေများကို တည်းဖြတ်သူလည်းဖြစ်သည်။

## ဆုများနှင့် ဂုဏ်ပြုမှုများ
စတာရှိုးဝါးသည် သူ၏ လက်ရာများစွာအတွက် ဆုများနှင့် အသိအမှတ်ပြုမှုများ ရရှိခဲ့သည်။

### ဝတ္ထု
လျှို့ဝှက်ဝတ္ထု *ထူးဆန်းသော ဝိဉာဉ်လူသား၏ စွန့်စားခန်း | The Adventure of the Ectoplasmic Man* သည် ၁၉၈၆ ခုနှစ်တွင် အက်ဂါဆု Edgar Award အတွက် အကောင်းဆုံး ပထမဝတ္ထုအဖြစ် ဆန်ခါတင်စာရင်းဝင်ခဲ့သည်။

ဝတ္ထုတို "A Deliberate Form of Frenzy" သည် ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် အဂါထာဆု Agatha Award အတွက် အကောင်းဆုံး ဝတ္ထုတိုအဖြစ် ဆန်ခါတင်စာရင်းဝင်ခဲ့သည်။

### အဖြစ်မှန်စာပေ
*Teller of Tales: The Life of Arthur Conan Doyle* (အာသာ ကိုနန် ဒွိုင်းလ်၏ ဘဝဇာတ်ကြောင်း) သည် ၁၉၉၉ ခုနှစ်တွင် အဂါထာဆုအတွက် အကောင်းဆုံး အဖြစ်မှန်စာပေဆုကို ရရှိခဲ့ပြီး၊ ၂၀၀၀ ခုနှစ်တွင် အက်ဂါဆုအတွက် အကောင်းဆုံး ဝေဖန်ရေးသုံးသပ်ချက်/အတ္ထုပ္ပတ္တိဆုကို ရရှိခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ၂၀၀၀ ခုနှစ်တွင် အန်သိုနီဆု Anthony Award အတွက် အကောင်းဆုံး ဝေဖန်ရေးသုံးသပ်ချက်အဖြစ်မှန်စာပေအတွက် ဆန်ခါတင်စာရင်းဝင်ခဲ့ပြီး၊ မက္ကဗတီဆု Macavity Award အတွက် အကောင်းဆုံး အဖြစ်မှန်စာပေအဖြစ် ဆန်ခါတင်စာရင်းဝင်ခဲ့သည်။

*The Beautiful Cigar Girl* (ဆေးပေါ့လိပ်မိန်းမလှ) သည် ၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် အဂါထာဆုအတွက် အကောင်းဆုံး အဖြစ်မှန်စာပေအဖြစ် ဆန်ခါတင်စာရင်းဝင်ခဲ့ပြီး၊ ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် အဂ္ဂါဆုအတွက် အကောင်းဆုံး ရာဇဝတ်မှုဆိုင်ရာ အဖြစ်မှန်အဖြစ် ဆန်ခါတင်စာရင်းဝင်ခဲ့သည်။

*Arthur Conan Doyle: A Life in Letters* (အာသာ ကိုနန်ဒွိုင်း၏ စာများထဲမှ ဘဝ) သည် ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် အဂါထာဆုအတွက် အကောင်းဆုံး အဖြစ်မှန်စာပေဆုကို ရရှိခဲ့ပြီး၊ ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် အဂ္ဂါဆုအတွက် အကောင်းဆုံး ဝေဖန်ရေးသုံးသပ်ချက်/အတ္ထုပ္ပတ္တိဆုကို ရရှိခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် အန်သိုနီဆုအတွက် အကောင်းဆုံး ဝေဖန်ရေးသုံးသပ်ချက်ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။

*The Hour of Peril* (အန္တရာယ်နာရီ) သည် ၂၀၁၃ ခုနှစ်တွင် အဂါထာဆုအတွက် အကောင်းဆုံး အဖြစ်မှန်စာပေဆုကို ရရှိခဲ့ပြီး၊ ၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင် အဂ္ဂါဆုအတွက် အကောင်းဆုံး ရာဇဝတ်မှုဆိုင်ရာ အဖြစ်မှန်ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။ ၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင် အန်သိုနီဆုအတွက် အကောင်းဆုံး ဝေဖန်ရေးသုံးသပ်ချက် သို့မဟုတ် အဖြစ်မှန်စာပေအဖြစ် ဆန်ခါတင်စာရင်းဝင်ခဲ့ပြီး၊ *New York Times* ရောင်းအားအကောင်းဆုံးစာအုပ်စာရင်းတွင် ပါဝင်ခဲ့ပြီး အယ်ဒီတာများ၏ ရွေးချယ်မှုဖြစ်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် *ဝါရှင်တန်ပို့စ်* ၏ ၂၀၁၃ ခုနှစ် ထင်ရှားသော အဖြစ်မှန်စာပေစာရင်းတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။

## စာအုပ်များ
### ဝတ္ထု
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

#### စာစုများ 
* *Meanwhile, Far Across the Caspian Sea* ... (Aug 2010) in '''Death's Excellent Vacation'''

### Nonfiction
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## ကိုးကား
## ပြင်ပလင့်
*

ကဏ္ဍ:အမေရိကန် အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
နောဧသင်္ဘော (၂၀၂၄ ရုပ်ရှင်)

***နောဧသင်္ဘော*** (၊ ) သည် ၂၀၂၄ ခုနှစ်က ထုတ်လုပ်သော ဘရာဇီး အိန္ဒိယ အန်နီမေးရှင်းရုပ်ရှင်ဖြစ်သည်။ Gullane၊ VideoFilmes၊ Globo Filmes အန်အိုင်ပီနှင့် Symbiosys Technologies မှ ထုတ်လုပ်ပြီး ဒါရိုက်တာ ဆာဂျီယို မာချာဒိုနှင့် အာလို့စ် ဒီ လီယိုမှ ရိုက်ကူးခဲ့သည်။

## သရုပ်ဆောင်များနှင့် ဇာတ်ကောင်များ 
### ဘရာဇီး ပေါ်တူဂီအသံ 
* ဗီနီ (Vini) အဖြစ် ရိုဒရီဂို ဆန်တိုရို
* တွမ် (Tom) အဖြစ် မာဆယ်လို အဒ်နက်
* နီနာ (Nina) အဖြစ် အဲလစ် ဘရာဂါ ဗာရုတ် (Baruk) အဖြစ် လာဇာရို ရာမို့စ်
* Alfonso အဖြစ် ဂရီဂိုရီယို ဒူဗီဗီယာ
* Kilgore အဖြစ် ဘရူနို ဂါဂလီယာဆို
* နောဧ (Noé) အဖြစ် ဂျူလီယို အန်ဒရာဒီ
* ဂေါ်ရီးလား  (Gorila) အဖြစ် Eduardo Sterblitch
* ဆိုနီးယား (Sônia) အဖြစ် Ingrid Guimarães
* ဆရာမ မြွေပါကတိုးဖြူ (Dona Furona) အဖြစ် Heloisa Périssé
* ဆင် (Elefante) အဖြစ် မာဆယ်လို ဆီရာဒို
* ဝေလငါး (Baleia) အဖြစ် ဒေဘိုရာ နာစီမင်တို
* လွမ်ဘရီဂါ (Lombriga) အဖြစ် ဘာဘူ ဆန်တာနာ
* ဟိုင်အီးနားမ (Hiena fêmea) အဖြစ် မော်နီကာ အီယိုဇီ
* ဘုရား (Deus) အဖြစ် Seu Jorge
* ဆူဇာနာ (Suzana) အဖြစ် ရီဟာနား ဘာဘိုဆာ
* ရုသ (Ruth) အဖြစ် အက်ဒ်ဗာနာ ကာဗယ်လ်ဟို
* သစ်တောက်ငှက် (Pica-Pau) အဖြစ် Daniel Furlan
* ခြင်္သေ့မ (Leoa) အဖြစ် Louise D'Tuani
* ဆီဗီရီနို (Severino) အဖြစ် ချီကို ဆီဆာ
* ဇီးကွက်မငယ် (Corujinha) အဖြစ် အာဒရီယာနာ ကလ်ကင်ဟိုတို
* မြွေ #၁ (Serpente #1) နှင့် အေမီ (Amy) အဖြစ် Giovanna Ewbank
* မြွေ #၂ (Serpente #2) Sheyla၊ ဒရယ်ငယ် (Corça) နှင့် ခွေးတူဝက်တူ (Texugo) အဖြစ် Luís Miranda
* Zé Urso အဖြစ် Leandro Firmino 
* ဂျိုက်ဂွါး (Onça) အဖြစ် လိုင်လာ ဂါရင်
* ဘဲ (Pato) အဖြစ် ရူဆို ပါဆာပူဆို
* ရစ်ကြီးငှက် (Galinha-d'angola) အဖြစ် လုဇ လာရီဆာ
* Bob၊ Bukovsky နှင့် ကြံ့ (Rinoceronte) အဖြစ် Guilherme Rodio

### အင်္ဂလိပ်အသံ 
* ဗီနီ (Vini) အဖြစ် ရိုဒရီဂို ဆန်တိုရို
* တွမ် (Tom) အဖြစ် မာဆယ်လို အဒ်နက်
* နီနာ (Nina) အဖြစ် အဲလစ် ဘရာဂါ
* ဗာရုတ် (Baruk)၊ Bob နှင့် သားပိုက်ကောင် (Canguru) အဖြစ် Keith Silverstein
* နောဧ (Noé) နှင့် ပင်ဂွင်း (Pinguim) အဖြစ် Ian James Corlett
* Kilgore၊ ဘုရား (Deus)၊ ဟိုင်အီးနား #၁ (Hiena #1)၊ ဆင် (Elefante)၊ ပူး (Porquinho-da-índia) နှင့် သစ်တောက်ငှက် (Pica-Pau) အဖြစ် လူးဝစ် ဘာမြူဒက်ဇ်
* ဆူဇာနာ (Suzana) အဖြစ် လိုင်လာ မက်ကန်
* ရုသ (Ruth) နှင့် နွား (Vaca) အဖြစ် ဒက်ဘရာ ဝီလ်ဆင်
* Alfonso အဖြစ် Christopher Corey Smith
* ဆိုနီးယား (Sônia) နှင့် ဘေဘီ (Babe) အဖြစ် ထရီယာ လောင်း
* ဆရာမ မြွေပါကတိုးဖြူ (Dona Furona)၊ မြွေပါကတိုးဖြူ (Furão)၊ မြွေ #၂ (Serpente #2)၊ ဟိုင်အီးနား #၂ (Hiena #2)၊ သမင် (Cervo) နှင့် အေမီ (Amy) အဖြစ် ရေချယ်လ် ဘူတီရာ
* ဝေလငါး (Baleia)၊ Sheyla နှင့် ကြက်ဆင် (Peru) အဖြစ် မစ်စတီ လီး
* မြွေ #၁ (Serpente #1)၊ ကြံ့ (Rinoceronte) နှင့် ခွေးတူဝက်တူ (Texugo) အဖြစ် ရစ်ခ် ဇိဖ်
* ခြင်္သေ့မ (Leoa)၊ ဂျိုက်ဂွါး (Onça) နှင့် သစ်ကုလားအုတ် (Girafa) အဖြစ် Karen Strassman
* ဆီဗီရီနို (Severino) အဖြစ် မာ့ခ် လူးဝစ်
* Zé Urso အဖြစ် ဘီလ် ရိုဂျားစ်

## ဝေဖန်တုံ့ပြန်မှု 
## ကိုးကား 
## ပြင်ပလင့်ခ် 
* 
* 
* 
* 

ကဏ္ဍ:၂၀၂၄ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ
ကဏ္ဍ:ဘရာဇီး ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ
ကဏ္ဍ:ဘရာဇီး ကာတွန်းရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ
ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယ ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ
ကဏ္ဍ:ပေါ်တူဂီဘာသာစကား ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ
ကဏ္ဍ:အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများ
သန်းစိုး (ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်)

**ဦးသန်းစိုး**သည် အငြိမ်းစား ဗိုလ်ချုပ်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ လက်ရှိတွင် ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသည်။ ၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံ စစ်အာဏာသိမ်းမှုအပြီး ခန့်အပ်ခံထားရသည့် တတိယမြောက် ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်ပြီး၊ မြန်မာနိုင်ငံဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈) အရ ခန့်အပ်ခံရသည့် ဆဋ္ဌမမြောက် ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ လည်း ဖြစ်သည်။

## စစ်မှုထမ်းခြင်း 
ဦးသန်းစိုးသည် တပ်မတော်သား စစ်မှုထမ်းတစ်ဦးဖြစ်သည်။ သူ၏ ပြန်တမ်းဝင်အမှတ်မှာ ကြည်း ၁၆၇၃၅ ဖြစ်သည်။တပ်မတော်တွင် နှစ်ပေါင်း ၂၀ ကျော်ဖြတ်သန်းလာခဲ့သူ၎င်းသည် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ ခေတ်တွင်  ထားဝယ်မြို့ အခြေစိုက် အမှတ်(၈)စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်၊ စကခ(၈)  ၏ ဌာနချုပ်မှူး ဖြစ်ခဲ့သည်။ထိုစဉ်က ဗိုလ်မှူးချုပ် အဆင့်ဖြင့် ဖြစ်သည်။

၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်၊နောက်ပိုင်းတွင် သူသည် လက်ထောက်စစ်ရေးချုပ် အဖြစ် ခန့်အပ်ခံရသည်။ထိုတာဝန်ကို ၂၀၁၆ ခုနှစ်၊နှစ်ကုန်ပိုင်းအထိ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

၂၀၁၆ ခုနှစ်၊ဇန်နဝါရီ ၁၈ ရက်တွင် ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်သည် ၎င်းအား တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် ၏ အဆိုပြုချက်အရ တပ်မတော်သားအမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အဖြစ် ကြေညာခဲ့သည်။

ထိုသို့ကြေညာခံရသည့်နေ့မှစ၍ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ဇန်နဝါရီ ၃၁ ရက် အထိ တပ်မတော်သားအမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

ထိုကာလတွင် ဗိုလ်ချုပ်သန်းစိုးသည် (၅၆)ဦးပါ  တပ်မတော်သားအမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အစုအဖွဲ့၏ ခေါင်းဆောင်လည်းဖြစ်သည်။ဒုတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် အတွင်း ဆောင်ရွက်ခဲ့သည့် ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပြင်ဆင်ရေးတွင် သဘောထားတင်းမာသူတစ်ဦး အဖြစ် ကျော်ကြားခဲ့သည်။

## ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ဝင် 
ဦးသန်းစိုးကို ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၆ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီက ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် စတင်ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဧပြီ ၈ ရက်နေ့တွင် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌရာထူးသို့ တိုးမြှင့်ခန့်အပ်ခံခဲ့ရသည်။

၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင် ၃၁ ရက်နေ့၌ နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီကို ဖျက်သိမ်းကာ အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီအား အမြင့်ဆုံးအုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားအဖြစ် ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီးနောက် ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ကိုလည်း ပြန်လည်ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ထိုပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းမှုတွင် ဦးသန်းစိုးအား ဥက္ကဋ္ဌရာထူး ပေးအပ်ခဲ့ပြီး၊ ယခင်ကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌဖြစ်သူ ဦးကိုကိုမှာမူ တာဝန်မှ အနားပေးခံခဲ့ရသည်။

## ဂုဏ်ပြုခံရခြင်း 
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ (၂) ရက်နေ့တွင် အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် ၄၃/၂၀၂၆ ဖြင့် ပြည်ထောင်စုစည်သူသင်္ဂဟဘွဲ့ဖြစ်သော စည်သူဘွဲ့ကို ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က ချီးမြှင့်အပ်နှင်းခဲ့သည်။

## နိုင်ငံတကာ ပိတ်ဆို့ခံရခြင်း 
လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများကြောင့် နိုင်ငံတကာမှ ဒဏ်ခတ်ပိတ်ဆို့မှုများ ခံနေရသည့် စစ်ကောင်စီနှင့် ပတ်သက်ဆက်နွယ်မှုရှိသောကြောင့် ဦးသန်းစိုး အပါအဝင် နစကနှင့် စစ်အစိုးရအဖွဲ့ဝင်များစွာသည် နိုင်ငံတကာ၏ ပိတ်ဆို့အရေးယူခြင်းကို ခံရသည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ဝင်များ
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊ အဖွဲ့အစည်းများ၏ အကြီးအကဲများ
အိုးဒိုင်းဂဟရတောင်

**အိုးဒိုင်းဂဟရတောင်** (大台ヶ原山) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နာရစီရင်စုနှင့် မိအဲစီရင်စုအကြား နယ်နိမိတ်အပေါ်တွင် တည်ရှိနေသည့် တောင်တန်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ အိုးဒိုင်းဂဟရဆန်၊ အိုးဒိုင်းဂဟရယာမ၊ ဟိနိုဒဲဂတခဲ၊ ဟိဒဲဂတခဲ စသဖြင့် အမည်ကို အမျိုးမျိုး ခေါ်ဆိုကြသည်။ မိအဲခရိုင်ရှိတောင်များထဲတွင် အမြင့်ဆုံးဖြစ်ကာ ၁၆၉၅ မီတာ (၅၅၆၁ ပေ) မြင့်သည်။ နာရဘက်ခြမ်းမှ တောင်တက်လမ်းသည် တောင်၏ ၁၄၀၀ မီတာ အမြင့်ရှိ ကားပါကင်နေရာမှ စတင်သည်။ ဤတောင်သည် တောရိုင်းသမင်များ၊ တောရိုင်းငှက်များ ရှိပြီး အထူးသဖြင့် နှံပြီစုတ်ငှက်များနှင့် ဂျပန်သပိတ်လွယ်ငှက်များ ရှိသဖြင့် အထူးထင်ရှားသည်။ ၁၉၈၀ ခုနှစ်တွင် ၃၆၀၀၀ ဟက်တာကျယ်ဝန်းသည့် အိုးဒိုင်းဂဟရတောင်နှင့် အိုးမိနဲတောင်ဒေသနေရာများကို ယူနက်စကို၏ လူသားနှင့် သက်ရှိများအတွက် သီးသန့်နေရာအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

ထို့အပြင် တိုကျိုနိချိနိချိရှင်းဘွန်းနှင့် အိုဆာကာမိုင်နိချိရှင်းဘွန်းသတင်းစာတို့သည် ၁၉၂၇ ခုနှစ်တွင် ဤတောင်ကို ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အလှပဆုံးရှုခင်းနေရာ ၁၀၀ များထဲမှ တစ်ခုအဖြစ် ဖော်ပြကြသည်။

## ပြင်ပလင့်များ
* Odaigahara  - Kamikitayama Village (Japanese)

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
အိုးမိနဲတောင်

**အိုးမိနဲတောင်** (大峰山, Ōmine-san) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နာရစီရင်စုတွင် တည်ရှိသည့် အထွတ်အမြတ်ထားရာတောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ တရားဝင်အနေဖြင့် ဤတောင်၏ အမည်ကို "ဆန်းဂျောတောင်" (山上ヶ岳, Sanjō-ga-take) ဟူ၍ သိကြသည်။ အိုးမိနဲတောင်တန်းများထဲတွင် အိုးမိနဲတောင်ကို လူသိပိုများသည်။ ဤတောင်သည် ခန်ဆိုင်းဒေသ၊ ယောရှိနို - ခုမနိုအမျိုးသားဥယျာဉ်တွင် တည်ရှိသည်။ တောင်ထိပ်တွင် အိုးမိနဲဆန်းဂျိကျောင်းတော် တည်ရှိသည်။ ဤကျောင်းတော်သည် ဂျပန်နိုင်ငံဗုဒ္ဓဘာသာဂိုဏ်းခွဲတစ်ခုဖြစ်သည့် "ရှုဂန်းဒိုး" ၏ ပင်မကျောင်းတော်လည်း ဖြစ်သည်။ ဤတောင်တစ်ခုလုံးသည် "ယာမဘုရှိ" ရသေ့များ၏ တရားလေ့ကျင့်ရာ နေရာလည်း ဖြစ်သည်။

## အမျိုးသမီးများအား တားမြစ်ခြင်း
## ရုပ်ပုံများ

Image:Omine1.JPG|A hospice of Ōminesanji Temple
Image:Omine2.JPG|The main gate of Ōminesanji Temple
Image:Omine3.JPG|The main building of Ōminesanji Temple
Image:Omine4.JPG|An entrance of a route to Ōminesanji Temple
Image:Omine5.JPG|Religious objects on a way to Ōminesanji Temple
Image:Omine6.JPG|The top of Mount Sanjō 
Image:Omine7.JPG|A stone wall of Mount Sanjō
File:Mount Dainichi and Mount Inamura.jpg|Mount Inamura (Nara)
Image:大峯山龍泉寺本堂.JPG|The main building of Ryūsenji Temple
 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
မိယနိုအုရတောင်

**မိယနိုအုရတောင်** (宮之浦岳, Miyanoura-dake) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ခဂိုရှိမစီရင်စု၊ ယခုရှိမကျွန်းလယ်တွင် တည်ရှိသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၁၉၃၆ မီတာ (၆၃၅၂ ပေ) မြင့်သည်။ ဤတောင်သည် ယခုရှိမကျွန်းတွင် အမြင့်ဆုံးဖြစ်ပြီး ကျူးရှူးဒေသတွင်လည်း အမြင့်ဆုံး ဖြစ်သည်။ ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည်။ ဤတောင်သည် ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းဝင်နေရာအဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်း ခံထားရသည်။

## ပြင်ပလင့်များ
* 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ဆိုဘိုတောင်

**ဆိုဘိုတောင်** (祖母山, Sobo-san)  သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့်တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၁၇၅၆ မီတာ (၅၇၆၁ ပေ) မြင့်သည်။ ဤတောင်သည် မိယဇခိစီရင်စု၊ နိရှိအုဆုခိခရိုင်၊ တဆချိဟိုမြို့နှင့် အိုးအိတစီရင်စု၊ ဘွန်းဂိုအိုးနိုမြို့နှင့် တခဲတမြို့ စသည့်မြို့နယ်နိမိတ်များပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ မိယဇခိစီရင်စုတွင် ရှိသည့်တောင်များထဲတွင် အမြင့်ဆုံး ဖြစ်သည်။

## ပြင်ပလင့်များ
* Topographic map 

## ရုပ်ပုံများ

北谷を渡る登山道.jpg|北谷を渡る登山道
千間平に現れた鹿.jpg|千間平に現れた鹿
国観峠からの祖母山山頂.jpg|国観峠からの山頂
祖母山山頂からの傾山.jpg|祖母山山頂からの傾山
大崩山からの祖母山.jpg|大崩山からの祖母山

## ကိုးကား
ဆွတ်ရုဂိတောင်(တိုခုရှိမ)

**ဆွတ်ရုဂိတောင်**  (剣山, Tsurugi-san) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ တိုခုရှိမစီရင်စုတွင် တည်ရှိသည့် နခမြို့၊ မိမမြို့၊ မိယောရှိမြို့ စသည့်မြို့များ၏ နယ်နိမိတ်များပေါ်တွင် တည်ရှိနေသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤတောင်သည် ဂျပန်နိုင့်၏ ထင်ရှားသည့် တောင် ၁၀၀ စာရင်း၌ ပါဝင်သည်။

## အကြောင်းအရာ
ရှိခိုခုကျွန်းတွင် ဒုတိယအမြင့်ဆုံးတောင် ဖြစ်သည်။ ဟခုတောင်တန်း၏ အနောက်ဘက်ရှိတောင်များထဲတွင် ဒုတိယမြောက်အမြင့်ဆုံးတောင် ဖြစ်သည်။ ဆွတ်ရုဂိတောင်သည် ဘာသာရေးဆိုင်ရာအထွတ်အမြတ်ထားရာနေရာတစ်ခုဖြစ်ပြီး ရှင်တိုဘာသာနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာပေါင်းစပ်ထားသည့် ရှုဂန်းဒိုးဘာသာ၏ ပင်မနေရာတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ တောင်ထိပ်တွင် သေးငယ်သည့် နတ်ကျောင်းတော်တစ်ခုရှိပြီး "ဆွတ်ရုဂိဂျင်းဂျ" ဟု အမည်ရသည်။

## ရာသီဥတု

## သွားရောက်ခြင်း
*အဓိကတောင်တက်လမ်းသည် နိုင်ငံအဆင့်လမ်းမကြီး ၄၃၈ နှင့် ၄၃၉ တို့ဆုံရာဖြစ်သည့် မိနိုခိုရှိတွင် တည်ရှိသည်။ ၎င်းတောင်တက်လမ်းပင်မနေရာတွင် ကားပါကင်များ၊ ဈေးဆိုင်များနှင့် စားသောက်ဆိုင်များ ရှိသည်။ မိနိုခိုရှိမှ တက်ရောက်ကြသည့် တောင်တက်သမားများသည် စက်တပ်ကုလားထိုင်ဓာတ်လှေကားများဖြင့် အနည်းငယ်ပိုမြင့်သည့်နေရာအထိ တက်ရောက်ကာ တောင်တက်ကြသည်။

*ဆွတ်ရုဂိတောင်ထိပ်မှ အခြားသောတောင်များသို့လည်း တောက်တက်လမ်းများ ဆက်စပ်တည်ရှိနေသည်။ ဆွတ်ရုဂိတောင်သို့ အရှေ့ဘက် အိချိနိုမိုရိမှတဆင့်လည်း တက်ရောက်နိုင်သည်။

## ရုပ်ပုံများ

Image:Tsurugi1.jpg|တောင်ထိပ်ရှိ ဆွတ်ရုဂိနတ်ကျောင်းတော်
Image:Tsurugi2.jpg|ဆွတ်ရုဂိတောင်ထိပ်မှမြင်ရသည့် ဂျိရိုဂယုတောင်
Image:Tsurugi3.jpg|ဆွတ်ရုဂိတောင်လယ် တစ်နေရာ
Image:Tsurugi4.jpg|ဆွတ်ရုဂိတောင်လယ် တစ်နေရာ

## ပြင်ပလင့်များ
* the Geographical Survey Institute in Japan 
* Tsurugi Quasi-National Park
* ‘Ishizuchi Shinko Tsurugisan’
* "Tsurugi-san, Japan" on Peakbagger

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ခုဂျူးတောင်

**ခုဂျူးတောင်** (九重山, Kujū-san) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အိုးအိတစီရင်စု၊ တခဲတမြို့နှင့် ခိုခိုနိုအဲမြို့၏ နယ်နိမိတ်ပေါ်တွင် တည်ရှိနေသည့် တောင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၁၇၉၁ မီတာ (၅၈၇၆ ပေ) အမြင့်တွင် တည်ရှိသည်။ ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသည့်တောင် ၁၀၀ စာရင်းတွင် ပါဝင်သည်။ ဤတောင်သည် အဆို-ခုဂျူးအမျိုးသားပန်းခြံ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။

## အနှစ်ချုပ်
ခုဂျူးတောင်တန်းတွင် များစွာသော မီးတောင်များ ပါဝင်ပြီး အရှေ့မှအနောက်သို့ ၁၃ ကီလိုမီတာနှင့် မြောက်မှတောင်သို့ ၁၀ ကီလိုမီတာ ကျယ်ဝန်းသည်။ ဤတောင်တန်းများတွင် အောက်ပါတောင်တို့ ပါဝင်ကြသည်။
*ခုဂျူးတောင်များ
**ခုဂျူးတောင် (1,787 m)- အဓိကတောင်ထိပ် (久住山)
**နခဒခဲတောင် (1,791 m)- ကျူးရှူးကျွန်းရှိ အမြင့်ဆုံးတောင်ထိပ်နေရာ
**အိနဟိုရှိတောင် (1,774 m)
**ဟော့ရှောတောင် (1,762 m)
**မိမတတောင် (1,745 m)
*တိုင်းဆန်းတောင်များ
**တိုင်းဆန်းတောင် (1,786 m)
**မြောက်ဘက် (ခိတ) တိုင်းဆန်းတောင် (1,706 m)
**ဟဲအိဂျိတောင် (1,642 m)

## ရုပ်ပုံများ

File:Kuju01.JPG|အဆိုတောင်မှ လှမ်းမြင်ရသည့် ခုဂျူးတောင်
File:Kuju03.JPG|ချောဂျဘရုမှ မြင်ရသည့် အိအိုးတောင်Mount Iō from Chōjabaru
File:Kuju04.JPG|ချောဂျဘရုမှ မြင်ရသည့်  ဟော့ရှောတောင်နှင့် အိအိုးတောင်
File:Kuju05.JPG|နရုခိုဂဝလျှိုမှ မြင်ရသည့် ခုဂျူးတောင်
File:Kuju Mountains 02.JPG|တိုင်းဆန်းတောင်
File:Kuju Mountains 03.JPG|ခုဂျူးပန်းဥယျာဉ်နှင့် ခုဂျူးတောင်များ
File:Makinoto Pass - 01.jpg|မခိုနိုတိုတောင်ကြားလမ်းမှ မြင်ရသည့် ခုဂျူးတောင်၊ လက်ယာဘက်တွင် မိမတတောင် တည်ရှိသည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တောင်များ
ချင်းပြည်နယ်လွှတ်တော် မဲဆန္ဒနယ်များ

thumb|ချင်းပြည်နယ် ခရိုင်ပြ မြေပုံ
**ချင်းပြည်နယ်လွှတ်တော် မဲဆန္ဒနယ်များ**သည် မြန်မာနိုင်ငံဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈ ခုနှစ်) အရ တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်များတွင် မြို့နယ်တစ်မြို့နယ်လျှင် နှစ်ဦးကျစီရွေးကောက် တင်မြှောက်သည့် တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များအတွက် သတ်မှတ်ပေးသည့် မဲဆန္ဒနယ် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်အထိ ချင်းပြည်နယ်ကို မြို့နယ် (၉) ခု ဖြင့် သတ်မှတ်ဖွဲ့စည်းထားသည်။

## အကျဉ်းချုပ် 
### ရွေးကောက်ခံ ပါတီများ နေရာရရှိမှု 
### ရွေးကောက်ခံ ကိုယ်စားလှယ်များ 
## မဲဆန္ဒနယ် သတ်မှတ်ခြင်း 
### ၂၀၂၅ 
၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၂၉ ရက်နေ့တွင် တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်လွှတ်တော် ရွေးကောက်ပွဲဥပဒေ ပုဒ်မ ၄ အရ ကော်မရှင်သည် မဲဆန္ဒနယ်များ သတ်မှတ်ရာတွင် မြို့နယ်တစ်မြို့နယ်လျှင် ကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦးကျစီကို FPTP စနစ်ဖြင့် ရွေးချယ်ရန် သတ်မှတ်ရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ကျန်ရှိသောကိုယ်စားလှယ်များအတွက် မြို့နယ်များကို စုစည်း၍ PR စနစ်ဖြင့် ရွေးချယ်နိုင်ရန် မဲဆန္ဒနယ်များ သတ်မှတ်ရမည်။ တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ကိုယ်စားလှယ်များအတွက်မူ သက်ဆိုင်ရာ တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်တစ်ခုလုံးကို မဲဆန္ဒနယ်တစ်ခုစီအဖြစ် သတ်မှတ်ရမည်။ 

## အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၁၀ 
၂၀၁၀ ခုနှစ်၊ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ချင်းပြည်နယ်လွှတ်တော် မဲဆန္ဒနယ်ကို အောက်ပါအတိုင်း သတ်မှတ်ကြေညာထားသည်။​ 

## အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၁၅ 
၂၀၁၅ ခုနှစ်၊ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ချင်းပြည်နယ်လွှတ်တော် မဲဆန္ဒနယ်ကို အောက်ပါအတိုင်း သတ်မှတ်ကြေညာထားသည်။

## အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၀ 
၂၀၂၀ ခုနှစ်၊ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ချင်းပြည်နယ်လွှတ်တော် မဲဆန္ဒနယ်ကို အောက်ပါအတိုင်း သတ်မှတ်ကြေညာထားသည်။

## အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅ 
၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ချင်းပြည်နယ်လွှတ်တော် မဲဆန္ဒနယ်ကို အောက်ပါအတိုင်း သတ်မှတ်ကြေညာထားသည်။​ 

## ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် 
* ချင်းပြည်နယ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် မဲဆန္ဒနယ်များ
* ချင်းပြည်နယ် အမျိုးသားလွှတ်တော် မဲဆန္ဒနယ်များ

## မှတ်စု 
## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ချင်းပြည်နယ်လွှတ်တော်
ကဏ္ဍ:ပြည်နယ်လွှတ်တော် မဲဆန္ဒနယ်များ
တိမ်ညွန့်

**တိမ်ညွန့်**(၁၉၅၃ နိုဝင်ဘာ ၇ရက် ) သည် လူရွှင်တော် ဟာသသရုပ်ဆောင် တစ်ဦးဖြစ်ပါသည်။လူရွှင်တော်ကြီးဦးတိမ်ညွန့်သည် အသက် ၁၁နှစ်အရွယ်မှစတင်ပြီး ရွှေမန်းတင်မောင်ဇာတ်သဘင်အဖွဲ့မှာ ဟာသလူရွှင်တော်အနေနဲ့ ပါဝင်လာခဲ့သူဖြစ်သည်။ယခင်က မိုးဒီ၊ မော့စ်၊ စိန်ရိုး တို့နှင့်အတွဲညီ လိုက်ဖက်ညီပြီး ပရိသတ်များ နှစ်သက်ခဲ့ကြသူများဖြစ်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် အသက်အရွယ် ကြီးရင့်လာပြီး ကျန်းမာရေးအခြေအနေအရ အနားယူခဲ့သည်။

## ရရှိခဲ့သောဆုများ
၁၉၉၅ခုနှစ်တွင် လူရွှင်တော် အကောင်းဆုံးဆု၊ အငြိမ့် အကောင်းဆုံးဆု ရရှိခဲ့ပါသည်။ ၂၀၂၅ခုနှစ် ဇူလိုင်၇ရက်တွင် (၁၅)ကြိမ်မြောက် သက်ကြီးဟာသပညာရှင်များအား ကန်တော့ပွဲနှင့် ဟာသပညာထူးချွန်ဆု ချီးမြှင့်ပွဲတွင် လူရွှင်တော်ဟာသ တစ်သက်တာဆုရရှိခဲ့သည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာ လူရွှင်တော်များ
ကဏ္ဍ:၁၉၅၃ မွေးဖွားသူများ
ဥဩ (လူရွှင်တော်)

**လူရွှင်တော်ဥဩ(ဟင်္သာတ) (ခေါ်) ဦးအုန်းသန်း** (၁၉၄၇ - ၂၀၂၄ ) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား လူရွှင်တော် ဟာသသရုပ်ဆောင် တစ်ဦးဖြစ်ပါသည်။ လူရွှင်တော်ဥဩသည် ဟင်္သာတမြို့ဇာတိဖြစ်သည်။

## ဘဝနိဂုံး
ဟာသပညာရှင် လူရွှင်တော်ကြီး ဦးအုန်းသန်း(ခ) ဦးဥဩ(ဟင်္သာတ)၊ အသက်(၇၈)နှစ်ဖြင့်၂၀၂၄ခုနှစ် ၊ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၉ ရက် ည ၁၁ နာရီ ၁၂ မိနစ်အချိန်တွင် ၉၆ ပါးသောရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ 

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:၂၀၂၄ ကွယ်လွန်သူများ
ကဏ္ဍ:၁၉၄၇ မွေးဖွားသူများ
အိုင်းထူး

**ငွိအန့်ထီအိုင်းထူး** (ဗီယက်နမ်: **Nguyễn Thị Anh Thư**; ၂၆ ဧပြီ ၁၉၈၂ ဖွား) ဗီယက်နမ် အမျိုးသမီး သရုပ်ဆောင် နှင့် မော်ဒယ်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး သူမအား **အိုင်းထူး** (ဗီယက်နမ်: **Anh Thư**) ဟူသော နာမည်ပြောင်ဖြင့် လူသိများသည်။ သူမသည် နာမည်ကျော် အမျိုးသား သရုပ်ဆောင် လုအန်းမိုင်ကုအန် နှင့်တွဲဖက်၍ ၂၀၀၄ ခုနှစ်ထွက် အပူပိုင်းနှင်း (ဗီယက်နမ်: *Tuyết nhiệt đới*) ရုပ်ရှင်ကားတွင် ဇာတ်ကောင် 'ထွိ' အဖြစ် ခေါင်းဆောင် မင်းသမီး နေရာမှ သရုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ၎င်းဇာတ်ကားဖြင့်ပင် နာမည်ကျော် လူသိများလာခဲ့သည်။

အိုင်းထူးသည် အများသူငှာ "စူပါမော်ဒယ်" ဘွဲ့ချီးမြှင့်ခြင်းခံရသည့် ပထမဆုံး ဗီယက်နမ်မော်ဒယ်ဖြစ်ပြီး ဗီယက်နမ်မော်ဒယ်လ်သမိုင်းတွင် အအောင်မြင်ဆုံးမော်ဒယ်အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခံရသည်။ သူမသည် 1999 ခုနှစ်မှ 2014 ခုနှစ်အထိ မော်ဒယ်အဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့ပြီး ယင်းကာလအတွင်း ဗီယက်နမ်တွင် လစာအများဆုံး မော်ဒယ်ဖြစ်ခဲ့သည်။

2014 ခုနှစ်အစောပိုင်းတွင်သူမသည်သူမ၏မိသားစုကိုပြုစုစောင့်ရှောက်ရန်မော်ဒယ်သရုပ်ဆောင်မှအနားယူကြောင်းကြေညာခဲ့သော်လည်းမကြာခဏတီဗီစီးရီးအချို့တွင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ 2017 ခုနှစ်တွင် သူမသည် မော်ဒယ်လောကသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်လာခဲ့သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် အလျင်အမြန် စွန့်လွှတ်လိုက်ကာ 2022 ခုနှစ်အထိ သူမသည် မော်ဒယ်လောကသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိကာ မော်ဒယ်များအကြောင်း လက်တွေ့ TV ရှိုးများစွာအတွက် တရားသူကြီးဖြစ်လာခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ
ကဏ္ဍ:၁၉၈၂ မွေးဖွားသူများ
ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များ
ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ် အမျိုးသမီး သရုပ်ဆောင်များ
ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ် အမျိုးသမီး မော်ဒယ်များ
ချစ်စရာ

**ချစ်စရာ (ခ) ရဲလင်း**သည် စာရေးဆရာ၊ ဟာသသရုပ်ဆောင်၊ အငြိမ့်လူရွှင်တော်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ဦးချစ်စရာသည် မိုးနတ်သူဇာ အငြိမ့်အဖွဲ့တွင် လူရွှင်တော်တစ်ဦး အနေဖြင့် ပါဝင်ခဲ့ရာမှ ဗီဒီယို၊ ရုပ်ရှင်လောကတွင် ဟာသရုပ်ဆောင်တစ်ယောက်ဖြစ်လာခဲ့သည်။  လူရွှင်တော်ဦးချစ်စရာသည် စာအုပ်အများအပြားကိုလည်းရေးသားထုတ်‌ဝေပြီဖြစ်သည်။ 

## ရေးသားခဲ့သောစာအုပ်များ
* *ကိုးလောင်းကျော် ထင်ပေါ် ခြောက်ထောင်ပြန်ချစ်စရာ* 
* *အောင်စည်ရွမ်းသံကြားရင်ဖြင့်* - ဇန်နဝါရီ ၊ ၂၀၂၃ ခုနှစ်။  
* *ကိုပီတိနှင့်အသစ်စက်စက်*(ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ်) - နိုဝင်ဘာလ ၊ ၂၀၂၄ ခုနှစ်။ 
* *ပွဲကြိုက်သူတွေ* - ဧပြီလ ၊ ၂၀‌၂၄ ခုနှစ်။
* *ကျွန်တော်သိမီသောလူရွှင်တော်ကြီးများ ကျွန်တော်နှင့်ခေတ်ပြိုင် လူရွှင်တော်များ* - ဇွန်လ ၊ ၂၀၂၄ ခုနှစ်။  

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာ လူရွှင်တော်များ
ကဏ္ဍ:မွေးဖွားခုနှစ် မသိရှိရသူများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:သက်ရှိထင်ရှားပုဂ္ဂိုလ်များ