open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ဂီဟိဝိနယ

## ဂီဟိ ဝိနယ ဆုံးမစာ 
## ခင်ပွန်းတု လေးပါး 
* လက်ချည်းလာ၍ ၊ ဥစ္စာဆောင်သယ် ၊ နည်းငယ်ဖြင့်သာ ၊ များစွာလိုရှိ ၊ ဘေးထိရောက်ခါ ၊ ပြုလှာတုံဘိ ၊ မိမိကျိုးငှာ ၊ မှီလှာပေါင်းယှဉ် ၊ လေးယောက်စဉ်ကား ၊ အညဒတ္ထုဟရတည်း ။
** အခါခပ်သိမ်း မိမိထံမှ ပစ္စည်းဥစ္စာကိုသာလျှင် လာရောက် ဆောင်ယူလေ့ရှိသော အညဒတ္ထုဟရ မည်သော မိတ်တု။
* ရှေ့ဖြင့်စေ့စပ် ၊ တထပ်နောက်မှီး ၊ ချည်းနှီးသင်္ဂြ ီုလ် ၊ ပေးလိုစဟန် ၊ ပစ္စုပ္ပန်မူ ၊ ပြညွှန်ပျက်ပြား ၊ ဤလေးပါးကား ၊ မှတ်သား ဝစီပရမ တည်း ။
** နှုတ်ဖြင့်သာ အကျိုးစီးပွား လိုလားသယောင်ပြုလျက် တစ်စုံတစ်ခု ပေးမည်ကဲ့သို့ ဝိုင်းဝန်း ကူညီမည်ကဲ့သို့ ပြောဆိုပြီးလျှင် တစ်စုံတစ်ရာ လက်မပါသော ဝစီပရမ မည်သော မိတ်တု ။
* မကောင်းခွင့်ပြု ၊ ကောင်းမှုကိုလျင် ၊ ဆင်ခြင်မရှု ၊ ခွင့်ပြုသည်ပင် ၊ ရှေ့တွင်ချီးမွမ်း ၊ ဖုံးလွမ်းကွယ်လျင် ၊ ကဲ့ရဲ့မြင်သည် ဤလေးအင် ပီယဘာဏီ တည်း ။
** ရှေ့တွင်သာ ချစ်ဟန်ဆောင်၍ ချစ်ဖွယ်စကားကို ပြောဆိုလျက် ကွယ်ရာတွင် ရန်သူသဖွယ် ပြုလုပ်ပြောဆိုတတ်သော ပီယဘာဏီ မည်သော မိတ်တု ။
## ခင်ပွန်းစစ် လေးပါး 
* မေ့လျော့စောင့်လှာ ၊ ဥစ္စာစောင့်ရှောက် ၊ ဘေးရောက်ကိုးကွယ် ၊ ပြုဖွယ်ရှိက ၊ နှစ်ဆဥစ္စာ ၊ ချေးပေးလှာသည် လေးဖြာ ဥပကာရတည်း ။
** စိတ်နှလုံးကောင်းစွာနှင့် ကျေးဇူးအထူးကိုသာ ပြုတတ်သော ဥပကာရ မည်သော မိတ်စစ်မိတ်ကောင်း ။
* လျှို့ဝှက်စကား ၊ ကြားစတုံလျက် ၊ တူလျှို့ဝှက်၍ ၊ ဘေးတွေ့မစွန့် ၊ မတွန့်တိုပါ ၊ သူသို့ညှာလျက် ၊ ကိုယ့်သက်စွန့်မြောက် ၊ ဤလေးယောက်ကား မျှလောက် ချမ်းသာ ဆင်းရဲတည်း ။
** စိတ်နှလုံး ကောင်းစွာနှင့် ချမ်းသာဆင်းရဲကို အတူအမျှ ခံစားတတ်သော သမာန သုခ ဒုက္ခ မည်သော မိတ်စစ်မိတ်ကောင်း ။
* မကောင်းမြစ်တာ ၊ ကောင်းရာသွင်ထား ၊ မကြားစတောင်း ၊ အကြောင်းကြားလှာ ၊ နတ်ရွာလမ်းပြ ဤလေးဝကား မည်ရ အတ္ထက္ခာယီတည်း ။
** စိတ်နှလုံးကောင်းစွာနှင့် အကျိုးစီးပွား ရှိရေးကိုသာ ပြောဆို ညွှန်ပြတတ်သော အတ္ထက္ခာယီ မည်သော မိတ်စစ်မိတ်ကောင်း ။
* ဥစ္စာခမ်းနား ၊ မပွားသမြို့ ၊ မနှစ်လို့ငြား ၊ ပွားကရွင်မြူး ၊ ကျေးဇူးမဲ့ကို ၊ ဆိုသော်တားမြစ် ၊ ကျေးဇူးဖြစ်ကို ၊ ဆိုသော်ချီးမွမ်း ၊ သူတို့တမ်းကား မိတ်ကျွမ်း အနုကမ္မတည်း ။
** စိတ်နှလုံးကောင်စွာနှင့် အကျိုးစီးပွားကို မျှော်ဆပြီးလျှင် အစဉ်စောင့်ရှောက်တတ်သော အနုကမ္မ မည်သော မိတ်စစ်မိတ်ကောင်း ။
:: ညောင်ကန်ဆရာတော် ဦးပုတ် (အရှင် စကိန္န )
:: (မြန်မာ - ၁၁၄၉ - ၁၂၀၄)
ဓနုဖြူမြို့

**ဓနုဖြူမြို့**သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး၊ မအူပင်ခရိုင် ဓနုဖြူမြို့နယ်၏ ရုံးစိုက်ရာမြို့ ဖြစ်သည်။ ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်အရပ်ရှိ ဧရာဝတီမြစ် အနောက်ဘက်ကမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ ဓနုဖြူမြို့ အနီးပတ်ဝန်းကျင်တွင် မြေဩဇာကောင်းသော လယ်မြေများရှိခြင်းကြောင့် ဆန်စပါးနှင့်မတ်ပဲကို အမြောက်အမြား စိုက်ပျိုးကြ၏။ ထို့အပြင် ဆေးလည်းထွက်သဖြင့် ဆေးလိပ်လုပ်ငန်းကို အကြီးအကျယ် လုပ်ကိုင်ကြသည်။ 

လှည်းလုပ်ငန်း၊ သင်ဖြူးလုပ်ငန်းများသည်လည်း ဓနုဖြူမြို့နယ်တွင် အရေးပါသောလုပ်ငန်းများ ဖြစ်လေသည်။ ဓနုဖြူမြို့သည် ပထမအင်္ဂလိပ်မြန်မာစစ်ပွဲတွင် ဧရာဝတီမြစ်ကြောင်းချီ စစ်ပွဲ
အထူးအရေးပါအရာရောက်ခဲ့၏။ ၁၈၂၅ ခုနှစ် စစ်ပွဲတွင် မြန်မာစစ်သူကြီး မဟာဗန္ဓုလသည် ဗုံးဆန်ထိမှန်သဖြင့် ဓနုဖြူမြို့တွင် ကျဆုံးသွားလေသည်။ ယခုထက်တိုင် မဟာဗန္ဓုလ၏သင်္ချိုင်းကို ဓနုဖြူမြို့၌ တွေ့ရှိနိုင်သည်။

ဓနုဖြူမြို့နယ်မှာ မအူပင်ခရိုင် အနောက်မြောက်ဘက်တွင် ရှိသည်။ မြို့နယ်တလျောက်ကို ဧရာဝတီမြစ်က စီးဆင်းဖြတ်သန်းသည်။ မြေနိမ့်ပိုင်းဖြစ်၍ ရေလွှမ်းမိုးခြင်းကို ကာကွယ်ရန် ရေကာတာများ ပြုလုပ်ပေးထားရသည်။ မိုင် ၃ဝ ခန့်ရှည်သော မော်တော်ကားလမ်းသည် ဓနုဖြူမြို့နှင့် ကျုံပျော်မြို့တို့ကို ဆက်သွယ်ပေးသည်။

## ထင်ရှားကျော်ကြား 
ဆွေမင်း (ဓနုဖြူ) (ကာတွန်းဆရာ)

ဓနုဖြူစိုးသိန်း (အဆိုတော်)

ဓနုဖြူကြည်ကြည်သိန်း (အဆိုတော် နှင့် အသံမင်းသမီး)

မောင်ခင်မင် (ဓနုဖြူ) (စာရေးဆရာ၊ မြန်မာစာပေပညာရှိ နှင့် အငြိမ်းစားတက္ကသိုလ် မြန်မာစာ ပါမောက္ခ)

## ကိုးကား
ဓာတုဗေဒပညာရှင်

**ဓာတုဗေဒပညာရှင်** ဆိုသည်မှာ ဓာတုဗေဒကို အထူးပြုလေ့လာသော သိပ္ပံပညာရှင်များဖြစ်သည်။
ဓညဝတီ ရေတပ်စခန်းဌာနချုပ်

အမှတ် (၁၈) ရေတပ်စခန်း စစ်တွေမြို့အခြေစိုက်

ကဏ္ဍ:တပ်မတော်(ရေ)၏ ရေတပ်စခန်းဌာနချုပ်များ
ကမ္မကိလေသတရား

ညစ်ညူးခြင်းအမှု ဖြစ်သောကြောင့် **ကမ္မကိလေသ**ဟု ခေါ်ဆိုအပ်သော အကြောင်းတရား လေးပါးတို့ ရှိကုန်၏။ ဤကိလေသတရား လေးပါးတို့ကို ဘုရားရှင်၏ တပည့်သား အရိယာ သာဝကတို့ ပယ်စွန့်ကြကုန်၏။  (ကမ္မ = အမှု၊ ကိလေသ = ညစ်ညူးကြောင်း )  
* ပါဏာတိပါတ = သူ့အသက်ကို သတ်ခြင်း
* အဒိန္နာဒါန = သူတစ်ပါး ဥစ္စာကို ခိုးခြင်း
* ကာမေသု မိစ္ဆာစာရ = သူ့သားမယားကို ပြစ်မှား ကျူးလွန်ခြင်း
* မုသာဝါဒ = မဟုတ်မမှန်သော စကားကို ဆိုခြင်း

## သူ့အသက်ကို သတ်ခြင်း၏ အပြစ် 
သူ့အသက်ကို သတ်သောသူသည် ယခုဘဝ၌ပင် အရှိန်အစော်ကင်းခြင်း၊ မကောင်းသတင်း ဖြစ်ပွားခြင်း၊ နောင်တ တဖန် ပူပန်ရတတ်ခြင်း၊ လူ စသည်ကို သတ်မိက အစိုးရ မင်းများက သေစား သေစေ ခံရတတ်ခြင်း စသည်ဖြင့် အပြစ်များလှ၍ နောင်ဘဝ၌လည်း မကောင်းသူတို့လားရာ လွန်စွာဆင်းရဲသော အပါယ်ဘုံသို့ ရောက်ရတတ်လေသည်။ လူဖြစ်ပြန်လျှင်လည်း -
* မျက်စိ၊ နား၊ နှာ၊ လက်၊ ခြေ အင်္ဂါများ ချွတ်ယွင်းတတ်ခြင်း
* အနာရောဂါများခြင်း
* အရုပ်အဆင်း မွဲပြာ ခြောက်ကပ်ခြင်း
* ခွန်အားဗလ နည်းပါးခြင်း
* ဘေးရန်ပေါ်ပေါက်လျှင် အလွန်ကြောက်ရွံ့တတ်ခြင်း
* ကိုယ်အင်္ဂါ လေးလံ၍ မလျင်မြန်ခြင်း
* အခြွေအရံ ကင်းတတ်ခြင်း
* သူတစ်ပါး အသတ်ခံရ၍ သေရတတ်ခြင်း
* အသက်တိုခြင်း စသည်ဖြင့် အပြစ်တွေ များလှချေ၏။

## သူ့ဥစ္စာ ခိုးယူခြင်း၏ အပြစ် 
သူတစ်ပါးပစ္စည်း ခိုးယူသူသည် ယခုဘဝ၌ပင် မကောင်းသတင်း ကျော်စောခြင်း၊ တစ်စုံတစ်ခု ပစ္စည်း ဥစ္စာပျောက်က အထင်ခံရတတ်ခြင်း၊ အစိုးရမင်းများက အပြစ်ကြီးငယ် လိုက်၍ ထောင်တန်းကျပြီး နောင်တမလွန် ဘဝ၌ အပယ်ကျတတ် လေသည်။ လူဖြစ်ပြန်လျင်လည်း -
* ဥစ္စာနည်းပါး၍ မွဲတတ်ခြင်း 
* ဆင်းဆင်းရဲရဲ ဖြစ်တတ်ခြင်း
* ငတ်မွတ် တတ်ခြင်း
* အလိုရှိရာ မရတတ်ခြင်း
* ရောင်းဝယ်မှု စသည်တို့ကြောင့် စည်းစိမ် ပျက်တတ်ခြင်း
* ရန်သူမျိုး ငါးပါးကြောင့် ဥစ္စာပျက် တတ်ခြင်း စသော မကောင်းကျိုးများ ဖြစ်တတ်လေသည်။

## သူ့သားမယား လွန်ကျူးခြင်း၏ အပြစ် 
သူ့သားမယား လွန်ကျူး ပြစ်မှားသူသည် ယခုဘဝ၌ပင် မကောင်းသော သတင်း ဖြစ်ပွားခြင်း၊ ရန်သူများခြင်း၊ အစိုးရ မင်းများထံရောက်က ဒဏ်ရိုက်ခံရ၊ ထောင်တန်းကျခြင်း ခံရတတ်၍ နောင်ဘဝ၌ အပယ်သို့ ကျရောက်တတ်သည်။ လူဖြစ်ပြန်လျင်လည်း -
* လူအများ မုန်းခြင်း
* ရန်သူများခြင်း
* လာဘ် လာဘ ပစ္စည်း ရှားပါးခြင်း
* ဂုဏ်သိန် ကျက်သရေ ညံ့ဖျင်းခြင်း
* မိန်းမ ဖြစ်ရတတ်ခြင်း
* မိန်းမ မဟုတ် ယောက်ျား မဟုတ် ပဏ္ဌုတ် ဖြစ်ရခြင်း
* အမျိုးယုတ်မာ အခါခါ ဖြစ်ရခြင်း
* မျက်နှာပျက်၍ အရှက်ကွဲရခြင်း
* ချစ်သူနှင့် ကွဲကွာရခြင်း စသည်ဖြင့် အပြစ်များလှသည်။

## မုသားစကား ပြောခြင်း၏ အပြစ် 
သူတစ်ပါးအကျိုး ပျက်ပြားအောင် မုသားစကား ပြောသူသည် ယခုဘဝ၌ပင် အများက စကားမယုံခြင်း၊ သက်သေ မဝင်ခြင်း၊ မကောင်းသတင်း ဖြစ်ပွားခြင်းစသော အကျိုးမဲ့များ ဖြစ်၍ နောင်ဘဝ၌ အပယ်ကျတတ်လေသည်။ လူဖြစ်ပြန်လျင်လည်း -
* စကားပီပီသသ မပြောတတ်ခြင်း
* သွားမညီညွတ်ခြင်း
* ခံတွင်း ပါးစပ်များ ပုပ်ညှီတတ်ခြင်း
* ကိုယ် အသားအရေ ခြောက်ကပ်ခြင်း
* သူတစ်ပါးကို ပြောဆိုသမျှ ဩဇာအာဏာ မသက်ရောက်ခြင်း
* လျှပ်ပေါ် လော်လီ စိတ်မတည်ကြည်ခြင်း စသည်ဖြင့် အပြစ်များ လှပေသည်။

## ကိုးကား
ယူးနစ်စ်

၁၉၆၀ နှစ်များတွင် မက်ဆာချူးဆက် စက်မှုတက္ကသိုလ် ၊ AT&T Bell Labs နှင့် General Electric ကုမ္ပဏီတွေ ပူးပေါင်းပြီး GE-645 mainframe computer ပေါ်မှာ သုံးဖို့ Multics (Multiplexed Information and Computing Service) ဟုခေါ်သော ကွန်ပျူတာ စက်လည်ပတ်ရေးစနစ် တစ်ခုကို စတင်ပြီး သုတေသန လုပ်ခဲ့ကြတယ်။ အဲဒီ operating system ဟာ လုံခြုံရေးနဲ့ အခြား စွမ်းဆောင်ရည် အသစ်တွေ ပါဝင်အောင် ရည်ရွယ်ခဲ့တာပါ။

## ကိုးကား
ဓူဝံ (စာရေးဆရာ)

**ဓူဝံ**  (၁၉၀၈- ၁၉၈၉) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား စာရေးဆရာနှင့် သတင်းစာဆရာကြီးတစ်ဦး ဖြစ်ပြီး မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာအယ်ဒီတာချုပ်အဖြစ် ၁၉၄၆ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလအထိ တာဝန်ယူဆောင်ရွက်ခဲ့သူ တစ်ဦးဖြစ်သည်။ အမည်ရင်းမှာ ဦးသန်းတင့်  ဖြစ်သည်။ သူသည် ၁၉၅၇ခုနှစ်တွင် ဂွမ်းပုံဝတ္တုရှည်ဖြင့် စာပေဗိမာန်ဆုရရှိခဲ့သည်။ ဝတ္တုနှင့်ဆောင်းပါးများစွာ ရေးသားခဲ့သလို ပြန်ကြားရေးဌါနတွင် ညွှန်ကြားရေးဝန်အဖြစ်လည်း နိုင်ငံ့တာဝန်ကိုထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။  မြန်မာ့ခေတ်ဟောင်းရုပ်ရှင်လောက၏ ထင်ရှားသော ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများဖြစ်သည့် ရူပမာလာ၊ ဂွမ်းပုံ၊ ညဉ့်ငှက်နှင့် ကောလိပ်ဂျင်နေဝင်းခေါင်းဆောင်မင်းသားအဖြစ်ပါဝင်သော တယ်တညင်ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားစသော ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားများမှာ စာရေးဆရာဓူဝံ၏ ဝတ္တုများကို ရုပ်ရှင်ပြန်လည်ရိုက်ကူးထားခြင်းဖြစ်သည်။ 

## ငယ်စဉ်ဘဝ နှင့် ပညာရေး 
ဓူဝံ ကလောင်အမည်ခံ စာရေးဆရာ နှင့် သတင်းစာဆရာကြီး ဦးသန်းတင့်ကို မြေထဲ (အောင်လံ) မြို့ ၌အဖ ဦးခက်၊ အမိ ဒေါ်မမကြီးတို့က ၁၉ဝ၈ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားသည်၊ မွေးချင်းကိုးယောက်အနက် ဆဋ္ဌမမြောက်သား ဖြစ်သည်။ တောင်ငူမြို့၏ စိန့်လူစ် အထက်တန်းကျောင်း။ မော်လမြိုင်မြို့၏ ရှင်မဟာဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းနှင့် အင်းစိန်မြို့အစိုးရအထက်တန်း ကျောင်းတို့တွင် ပညာဆည်းပူးခဲ့ပြီး ၁၉၂၈ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန် တက္ကသိုလ်မှ ဘီအေဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့သည်။

## စာပေလောကသို့ဝင်ရောက် 
ဓူဝံသည် ၁၉၃ဝ ပြည့်နှစ်တွင် မြန်မာ့အလင်း သတင်းစာတိုက်၊ နယ်လှည့်သတင်းထောက် အဖြစ်ဆောင်ရွက်၍ သတင်းစာလောကသို့ စတင်ဝင်ရာက်ခဲ့သည်၊ ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ၊ နယ်လှည့် ဓာတ်ပုံ သတင်းထောက်။ ထို၏နောက်တွင် ရန်ကုန်သတင်းထောက်။ ဘာသာပြန် အယ်ဒီတာ။ တာဝန်ခံအယ်ဒီတာနှင့် ထိုမှ တစ်ဆင့် မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာအယ်ဒီတာချုပ်အဖြစ် ၁၉၄၆ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလအထိ တာဝန်ယူဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။၁၉၃၃ ခုနှစ်မှစ၍ ဓူဝံကလောင်အမည်ခံယူကာ ဒဂုန်မဂ္ဂဇင်းတွင် စာစတင်သားခဲ့သည်။

## နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်း 
ဓူဝံသည် ပြန်ကြားရေးဌာန-နယ်လှည့် လူမှုဆက်ဆံရေးအရာရှိ၊ ရုပ်ရှင်နှင့်ပြဇာတ်ဌာန-ဒုတိယညွှန်ကြား ရေးဝန်၊ ညွှန်ကြားရေးဝန် လုပ်ခဲ့ရာမှ နုတ်ထွက်ခဲ့ပြီးသတင်းစာဆရာ စာရေးဆရာဘဝတွင်ကျင်လည်ခဲ့သည်။

## စာရေးဆရာဘဝ 
၁၉၄၆ ခုနှစ်တွင် တာဝန်ခံအယ်ဒီတာအဖြစ်ဆောင်ရွက်၍ အေရှတိုင်းမဂ္ဂဇင်းကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်၊ ၁၉၅၆ ခုနှစ်တွင် ပြည်ထောင်စုသတင်းစာတိုက်ကို တည်ထောင်ပြီး အယ်ဒီတာ ချုပ်တာဝန်ကို ယူခဲ့သည်။ ပြည်ထောင်စုသတင်းစာတွင် ဓူဝ ကလောင်အမည်ဖြင့် အခန်းဆက် ဆောင်းပါးများ ရေးသားရ၌ တစ်ရှိန်ထိုး နာမည်ကြီးလာခဲ့သည်၊ ဓူဝံသည် ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် ဂွမ်းပုံ ဝတ္ထုရှည်ဖြင့် စာပေဗိမာန်ဆုရရှိခဲ့သည်၊ သည့်နောက်ပိုင်းတွင် စာရေးကျဲ လာခဲ့သော်လည်း ၁၉၈၁ ခုနှစ်ခန့်မှအစပြု၍ ငွေတာရီ၊ မြဝတီ၊ သွေးသောက်၊ စစ်ပြန်၊ ပေဖူးလွှာ မဂ္ဂဇင်းများနှင့် စံပယ်ဦး စာစောင်များတွင်ဝတ္ထုတိုများနှင့် ဆောင်းပါးများစွာကို ကွယ်လွန် ချိန်မ တိုင်မီအထိ အဆက်မပြတ် ရေးသားလာခဲ့သည်၊ ၁၉၈၉ ခုနှစ် ဇူလိုင်လထုတ် စစ်ပြန်မဂ္ဂဇင်းတွင်ပါရှိသော ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းအကြောင်း ဆောင်းပါးမှာ ဓူဝံ ၏နောက်ဆုံးလက်ရာ ဖြစ်သည်၊

### ရေးသားသော စာအုပ်များ 
## ဘဝနိဂုံး 
၁၉၈၉ ခုနှစ်ဇွန်လ ၁ဝ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။ ဇနီး ဒေါ်လှကြည် သည် ၁၉၆၈ ခုနှစ်ကတည်းက ကွယ်လွန်ခဲ့သည်ဖြစ်ရာ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် သားသမီးသုံးယောက် ကျန်ရစ်သည်၊

## ကိုးကား 
* စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၉၀)

ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ကြက်သား အာလူး အုန်းနို့ချက်

### ပါဝင်သော ပစ္စည်းများ 
* ကြက်သား ရင်အုပ်သား (၃၅) ကျပ်သား၊
* အာလူး အရွယ်တော်အလုံး (၇) လုံး၊
* အုန်းနို့ဦးရည် လက်ဖက်ရည်အကြမ်းပန်းကန်လုံး (၃) လုံး၊
* ကြက်သွန်နီ အနေတော်အလုံး (၅) လုံး၊
* ကြက်သွန်ဖြူ (၁၀) မွှာ၊
* ငရုတ်သီးအခြောက် အပုပွတောင့် (၇) တောင့်၊
* ချင်း အနည်းငယ်၊
* ပဲငံပြာရည်အကျဲ လက်ဖက်ရည်ဇွန်း (၃) ဇွန်း၊
* ဆား အနည်းငယ်၊
* ဟင်းခတ်မှုန့်အနည်းငယ်၊
* သကြားအနည်းငယ်၊
* နနွင်းမှုန့်အနည်းငယ်နဲ့
* ဆီအနည်းငယ်

### အဆင့်ဆင့် ချက်ပြုတ်ပုံ 
ကြက်သားရင်အုပ်သားမှာ အရိုးနုလေးပဲပါပြီး အသားကလည်း နုနုချိုချိုလေးမို့ ကျွန်မက အဲ့ဒီအပိုင်းကို ရွေးပါတယ်။ ကြက်သားတွေကို ရေနဲ့စင်အောင်ဆေးပြီး ရေစစ်ပေးပါ။ ပြီးတော့မှ အရွယ်တော်အနေအထားလေး ရအောင် ခုတ်ထစ်ပိုင်းဖြတ်ပေးပါ။ ချင်းကိုအခွံနွှာ၊ ရေဆေးပြီး ငရုတ်ဆုံထဲ ညက်အောင် ထည့်ထောင်းပြီး ချင်းရည် ညှစ်ယူထားပါ။ ဇလုံတစ်လုံးယူပြီး ခုတ်ထစ်ထားတဲ့ ကြက်သားထဲကို ဆားအနည်းငယ်၊ သကြားအနည်းငယ်၊ ပဲငံပြာရည်အကျဲ၊ ချင်းရည်တို့နဲ့ သမအောင် ရောနယ်ပြီး နှပ်ပေးထားပါ။

အုန်းသီးခြစ်ပြီး အုန်းနို့ဦးရည်ကို ညှစ်ယူထားပါ။ အုန်းနို့ရည်ဗူးထဲက အုန်းနို့ကိုလည်း သုံးလို့ ရပါတယ်။ ကြက်သွန်ဖြူ၊ ကြက်သွန်နီတို့ကိုလည်း အခွံနွှာရေဆေးပြီး ဖယ်ပေးထားပါ။ ငရုတ်သီးအပွတောင့်ကို အညှာခြွေ၊ အစေ့ထုတ်ပြီး ရေနွေးပူပူနဲ့ လောင်းချပြီး ဆေးပစ်လိုက်ပြီးမှ နောက်တစ်ရေ အသစ်လဲပြီး ငရုတ်သီးကို စိမ်ပေးပါ။ ပြီးရင် ငရုတ်ဆုံထဲကို ငရုတ်သီးတွေ ညက်အောင်ထောင်းပြီး ကြက်သွန်ဖြူ ကြက်သွန်နီတို့ကို ထောင်းပေးပါ။ အာလူးကို အခွံနွှာ၊ ရေဆေးပြီး ကန့်လန့်ဖြတ်ပိုင်းပေးပြီး ဆားနဲ့အာလူးကို နယ်၊ ပြီးတော့မှ ရေနဲ့ စင်အောင်ဆေးပေးထားပါ။
အားလုံးအသင့်ဖြစ်ပြီဆိုတော့မှ မီးဖိုပေါ် ဒယ်အိုးတင်၊ ဆီထည့်၊ ဆီပူလာပြီဆိုရင် နနွင်းမှုန့်လေး ထည့်ပြီး ထောင်းထားတဲ့ ငရုတ်သီး ကြက်သွန်တို့ကို ဆီသတ်ပေးပါ။ မီးအပူချိန်ကို အသင့်အတင့်ပဲ ထားပါ။ ဆီသတ်နံ့မွှေးလာပြီဆိုရင် ဆား၊ သကြားအနည်းငယ်နဲ့ ဟင်းခတ်မှုန့်ထည့်ပြီး ထပ်မွှေပါ။ တစ်လက်စတည်း နယ်ထားတဲ့ ကြက်သားတွေကိုထည့်ပြီး ဆီသတ်နှစ်နဲ့ ကြက်သားတွေကို သမအောင် မွှေပြီး ကြက်သားထဲက ထွက်လာမယ့်ရေနဲ့ပဲ ဟင်းအိုးအဖုံးအုပ်တည်ပြီး ပထမတစ်ရည် ခမ်းပါစေ။

ဟင်းအိုးဖျစ်ဖျစ်မြည်လာပြီဆိုရင်တော့ ငရုတ်ဆုံဆေးရေလေး ထပ်ထည့်ပြီး တည်ပေးပါ။ ဆုံဆေးရေခမ်းပြီဆိုရင်တော့ အုန်းနို့ရည်နဲ့ အာလူးတွေထည့်ပြီး အတူတည်ပေးပါ။ ကြက်သားထဲ အုန်းနို့ရည်ဝင်အောင်ရော၊ အာလူးပါ တစ်ခါတည်းနူးအောင် အရသာတွေဝင်အောင် မီးခပ်နွေးနွေးနဲ့ အနည်းဆုံး ၁၀ မိနစ်လောက် တည်ပေးပါ။ အဲ့ဒီအချိန်မှာ ဟင်းအိုးမှာ အုန်းနို့နံ့လေးလည်း သင်းလာပြီလေ။ ဟင်းအိုးအဖုံးကို ဖွင့်၊ အပေါ့အငံကိုမြည်းပြီး လိုတဲ့အရသာတွေ ထပ်ဖြည့်ပါ။ အာလူးလည်း နူး၊ ကြက်သားလည်းနူး၊ အုန်းနို့လည်း အဆီတက်ပြီး အရသာက ဆိမ့်ဆိမ့်လေးနဲ့ အုန်းနို့နံ့သင်းနေတဲ့ ကြက်သားအာလူးအုန်းနို့ဟင်းလေး ရပါပြီနော်။ 

လိုက်ဖက်တဲ့အစားအစာ-ဘာလချောင်ကြော်၊ ချဉ်ပေါင်ဟင်းရည်ကျဲ၊ သခွားသီးသနပ်သုပ်
မြိတ် လေတပ်စခန်းဌာနချုပ်

**မြိတ်လေတပ်စခန်း** သည် တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ မြိတ်မြို့ရှိ တပ်မတော် လေတပ်စခန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။

သမ္မတရုံးဝန်ကြီးဌာန ဒုတိယဝန်ကြီး ဦးမင်းသူ သည်ယခင် မြိတ်လေတပ်စခန်းဌာနချုပ် ဒုတိယဌာနချုပ်မှူးအဖြစ်တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ဗိုလ်မှူးကြီးရာထူးဖြင့် တပ်မတော်မှ အငြိမ်းစားယူခဲ့သူ ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:တပ်မတော်(လေ)၏ လေတပ်စခန်းဌာနချုပ်များ
နတ်နွယ်

စာရေးဆရာ**နတ်နွယ်** သည် အမျိုးသား စာပေဆုရ မြန်မာနိုင်ငံသား စာရေးဆရာတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ စာရေးဆရာ နတ်နွယ်ကို ဦးဘဝမ်း၊ ဒေါ်စောလုံတို့က ၁၉၃၃ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်တွင် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားမြို့၌ မွေးဖွားသည်။ အမည်ရင်းမှာ ဦးလှမြင့်ဖြစ်သည်။ မြစ်ကြီးနားမြို့ စောင်းဖန်းအထက်တန်းကျောင်း၊ မန္တလေးမြို့ ဗုဒ္ဓဘာသာသာသနာ့နုဂ္ဂဟ အထက်တန်းကျောင်းနှင့် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်တို့တွင် ပညာသင်ယူခဲ့သည်။

စာပေနယ်သို့ ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်၊ ဇွန်လ ၂၈ ရက်နေ့ထုတ် ဟံသာဝတီသတင်းစာ မဂ္ဂဇင်းကဏ္ဍပါ"ကျောင်းသူမ" ကဗျာဖြင့် စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် မဂ္ဂဇင်း၊ ဂျာနယ်များတွင် ဆောင်းပါး၊ ဝတ္ထု၊ ဝေဖန်စာနှင့်ဘာသာပြန်များ ဆက်တိုက်ရေးသားခဲ့ရာ ပင်ကိုရေးလုံးချင်းဝတ္ထု ၁၀ဝ ကျော်နှင့် ဘာသာပြန် လုံးချင်းဝတ္ထုပေါင်း ၂၀ ကျော် ဘာသာပြန်ဆို ရေးသားခဲ့သည်။ ၁၉၅၄ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလထုတ် "မိုးထဲလေထဲ"မှစ၍ ရေးသားခဲ့သောလုံးချင်းဝတ္ထုများအနက် အပြာ(၁၉၅၆၊ ဖေဖော်ဝါရီ)၊ အဝါ (၁၉၆၀၊ စက်တင်ဘာ)၊ တစ်ကွေ့တော့တွေ့ကြဦးမည် (၁၉၆၃၊ အောက်တိုဘာ)၊ တံခွန်တိုင်မောင်နှမများ (၁၉၇၂၊ စက်တင်ဘာ)နှင့် မြန်မာပြည်မြောက်ပိုင်း (ပထမတွဲ) (၁၉၆၆၊ ဩဂုတ်)(ဒုတိယတွဲ) (၁၉၆၇၊ ဒီဇင်ဘာလ) တို့မှာ ဆရာနတ်နွယ်၏ ထင်ရှားသော ပင်ကိုရေးဝတ္ထုများ ဖြစ်သည်။ ရောမက မိန်းမပျက် (၁၉⁠၉၄၊ နိုဝင်ဘာလ)နှင့်စိန်ခေါ်ပွဲ (၁၉၈၇၊ နိုဝင်ဘာလ) တို့မှာ ထင်ရှားသည့် ဘာသာပြန်လက်ရာများ ဖြစ်သည်။

ရုရှားစာရေးဆရာ ဖျိုဒါဒေါ့စတာ ယက်စကီ(Fyodor Dostoevsky)၏ အကျော်ကြားဆုံးနှင်နောက်ဆုံးလက်ရာဖြစ်သောThe Brothers Karamazovကို "ကာရာမာဇော့ညီအစ်ကိုများ" အမည်ဖြင့်ဘာသာပြန်ဆိုခဲ့ရာ ၂၀ဝ၂ ခုနှစ်အတွက် အမျိုးသားစာပေဆု၊ ဘာသာပြန် (ရသ)ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။ နတ်နွယ်သည် စာပေရေးသားခြင်းအပြင် စုံထောက်မဂ္ဂဇင်း၌ အယ်ဒီတာ၊ အယ်ဒီတာချုပ်အဖြစ် လည်းကောင်း၊ လျှို့ဝှက်သည်းဖိုမဂ္ဂဇင်းတွင် တာဝန်ခံအယ်ဒီတာ၊ အမျိုးသားသတင်းစာတွင် ဘာသာပြန်အယ်ဒီတာ၊ မိုးဝေနှင့် နွယ်နီမဂ္ဂဇင်းတို့တွင် အယ်ဒီတာချုပ်အဖြစ်လည်းကောင်း ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ မိုးဇော်ဟိန်းအမည်ဖြင့်လည်း ဘာသာပြန်လုံးချင်းဝတ္ထုများရေးသားခဲ့ရာ မိုးအဆုံး၊ မြေအဆုံး၊ သေမင်းနှင့်လက်တစ်ကမ်း၊ အာဖရိကဧကရီတို့မှာ ထင်ရှားသည်။ နတ်နွယ်သည် မောင်မြင့်နောင်၊ ကလောင်သစ်၊ နီနီ၊ မောင်တင်အေး၊ စိန်အိုးစည်၊ မှန်ပြောင်းသစ်၊ ပျံလွှား၊ ကျောက်တိုင်၊ ဘွဲ့ဖြူ၊ ကောင်းမြတ်၊ ဇင်သောင်း၊ ရွှေစင်၊ မင်းရာကျော်၊ ကောလိယ စသည့်ကလောင်ခွဲများဖြင့်လည်း စာပေလက်ရာများစွာ ရေးသားခဲ့သည်။ စာရေးဆရာ မင်းကျော်နှင့် တွဲဖက်၍ 'မလိခ' ကလောင်အမည်ခံယူကာ မြန်မာဝတ္ထုအညွှန်းကို ရေးသားခဲ့သည်။ ကမ္ဘာ့ဝတ္ထုအညွှန်း၊ သမိုင်းအဘိဓာန်ကိုလည်းရေးသားပြုစုခဲ့သည်။ ၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင် ဒေါ်တင်⁠တင်အေးနှင့်လက်ထပ်သည်။ နတ်နွယ်သည် အသက် ၇၉ နှစ်အရွယ် ၂၀၁⁠၁ခုနှစ်၊ မေလ ၁၁ ရက်တွင် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မြောက်ဥက္ကလာပမြို့နယ်နေအိမ်၌ကွယ်လွန်သည်။ 
# ကလောင် အမည်ခွဲများ - မောင်မြင့်နောင်၊ ကလောင်သစ်၊ နီနီ၊ မောင်တင်အေး၊ မုလာဒင်၊ အေးနီ၊ မြင့်ကေသီ၊ လှမြင့်၊ ကျောက်တိုင်၊ မိုးဇော်ဟိန်း၊ ပျံလွှား၊ မှန်ပြောင်းသစ်၊ စိန်အိုးစည်၊ ဘွဲ့ဖြူ၊ ကောင်းမြတ်၊ ဇင်သောင်း၊ ရွှေစင်၊ မင်းရာကျော်၊ မလိခ (မင်းကျော်နှင့်တွဲလျက်) ကောလိယ

## နတ်နွယ် ရေးသား ပြုစု ထုတ်ဝေခဲ့သော စာအုပ်များ 
## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:အမျိုးသားစာပေဆုရှင်များ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
နန်နို

**နန်နို** ()  သည် ၁၀ ၏ ထပ်ညွှန်းကိန်း အနုတ် ၉ တန်ဖိုးရှိသောပမာဏဖြစ်သည်။ 10^(-9) ဟုလည်းဖော်ပြနိုင်သည်။ Micro ထက်ပင် အဆထောင်ချီသေးငယ်သော ပမာဏများတိုင်းတာဖော်ပြရာတွင်သုံးသည်။ ဥပမာ နန်နို မီတာ။ နန်နို စက္ကန့် (nano seconds)။ 

## ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် 
*နာနိုတက္ကနော်လော်ဂျီ
နန်းဆုရတီစိုး

**နန်းဆုရတီစိုး**သည် မြန်မာ အမျိုးသမီး သရုပ်ဆောင်တစ်ယောက် ဖြစ်သည်။သူမဟာ အဆိုတော်၊ သရုပ်ဆောင်တင်မကဘဲ အခုနောက်ပိုင်းမှာ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင် (Businesswoman) တစ်ဦးအနေနဲ့ပါ အောင်မြင်အောင် ကြိုးစားနေတာကို တွေ့ရပါတယ်။
နိုင်ဝင်းဆွေ

**နိုင်ဝင်းဆွေ** (၁၉၄၁-၁၉၉၅) သည် မဟူရာမေတ္တာ ဝတ္ထုဖြင့် ၁၉၆၀-ခုနှစ်ဝန်းကျင်လောက်တွင် မြန်မာစာပေလောကတွင် ထင်ရှားကျော်ကြား လာခဲ့သော စာရေးဆရာ၊ ကဗျာဆရာ၊ နိုင်ငံရေးသမား တစ်ဦးဖြစ်သည်။  
## ငယ်ဘဝ 
နိုင်ဝင်းဆွေအား အဘ ဦးဖိုးမြိုင် အမိ ဒေါ်ဖွားဆိုင်တို့မှ ၁၉၄၁ ခုနှစ်တွင် တောင်ငူအပိုင်၊ ကျွန်းကုန်းတိုက်နယ်၊ ချင်းကုန်းကျေးရွာတွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။မိဘများမှာ လယ်သမားများ ဖြစ်ကြပြီး မွေးချင်းငါးဦးအနက်စတုထ္ထသားဖြစ်သည်။ အမည်ရင်းမှာ ဦးမောင်ကျော်ဖြစ်သည်။

ချောင်းဖြူကျေးရွာ(မန္တလာကျောင်း)၌ ၄တန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့ပြီး၊ အလယ်တန်းပညာကိုကျွန်းကုန်းရွာ၊ စက်ရုံအလယ်တန်းကျောင်းတွင်
၇ တန်းအထိ ဆက်လက်သင်ယူခဲ့ပြီး ရေတာရှည်မြို့ အ.ထ.က. ကျောင်းမှ ၁၀-တန်းအောင်မြင်ခဲ့သည်။ ၁၀-တန်းအောင်မြင်ပြီးနောက် မြန်မာ့မီးရထားဌာန၊ ညောင်လေးပင်ဘူတာ၌ဝင်ရောက် အမှုထမ်း ခဲ့သည်။

စာပေနယ်သို့ ၁၉၆၆ ခုနှစ် ဧပြီလ ရှုမဝမဂ္ဂဇင်း၌ မဟူရာမေတ္တာ အခန်းဆက်ဝတ္ထုရှည်ဖြင့် စတင် ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး ထိုစာမူဖြင့်ပင် ကျော်ကြားသောပင်ကိုဟန် ဝတ္ထုရေးဆရာတစ်ဦး ဖြစ်ခဲ့သည်။

သူ၏ထင်ရှားသော စာပေလက်ရာများမှာ မဟူရာမေတ္တာ၊ နွေတည၊ မသိန်းရှင်ဆီပို့ပေးပါ၊ မြစပယ်ရုံ၊ ညအင်္သေချေမှာ၊ နိုးတဝက်အိပ်မက်၊ အချစ်ည၊ ရေဆန်လမ်း၊ ဘဝစာမျက်နှာများ (၁)၊ (၂) စသည်တို့ဖြစ်ကြသည်။ နိုင်ဝင်းဆွေ၏ ဝတ္ထုများသည် နိုင်ငံရေးနောက်ခံနှင့် ရေးသော ဝတ္ထုများ မဟုတ်ပါ။

၁၉၇၈-ခုနှစ် သူ၏ကဗျာနှင့် ဆောင်းပါးများကို ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေပြီးနောက် စစ်အစိုးရမှ လိုက်လံဖမ်းစီးမှုကြောင့် တိမ်းရှောင်ခဲ့ပြီး ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီသို့ လွတ်မြောက်ရေးတိုက်ပွဲများ ဆင်နွဲရန် ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ၁၉၉၀-ခုနှစ်တွင် မာနယ်ပလော တော်လှန်ရေး ဗဟိုဌာနချုပ်သို့ ရောက်ရှိလာသည်။ ၁၉၉၁-ခုနှစ်တွင် စာပေနှင့် အနုပညာကလပ် (လွတ်မြောက်နယ်မြေ) ဒုဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့ပြီး စာပေနှင့် အနုပညာကလပ်မှ ထုတ်ဝေသော သစ္စာရီဗျူး အမှတ်(၁၊၂၊၃)အား အယ်ဒီတာချုပ် တာဝန်ယူ ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ သစ္စာရီဗျူး၊ သနူထူး၊ ဒေါင်းအိုးဝေ၊ လူ့ဘောင်သစ် စာစောင်များတွင် ကဗျာ၊ ဆောင်းပါး၊ ဝတ္ထုများ၊ နိုင်ငံရေးစစ်တမ်းများ၊ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့အစည်း မိတ်ဆက်များ ဆောင်းပါး ၄-စောင်နှင့် သုံးဘက်မြင် အနုပညာစစ်တမ်းကြီးကို ရေးသားခဲ့သည်။

## ဘဝနိဂုံး
ဘ၀သရုပ်ဖော် စာပေဖြင့် ကျော်ကြားခဲ့သော သူ၏ စာပေလက်ရာများမှာ ၁၉၇၅-ခုနှစ် နောက်ပိုင်းတွင် အဆက်ပြတ်ခဲ့ပြီး ၁၉၉၅-ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ၊ ၂၄-ရက်နေ့တွင် မာနယ်ပလော ဌာနချုပ်အနီး ဟွေးဖောလူရွာ၌ ကျဆုံးသွားခဲ့သည်။ ကျဆုံးချိန်တွင် ဇနီးဒေါ်ကျုံ (ဝတိုင်းရင်းသူ)နှင့် သား မောင်ဆန်းတို့ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။ 

ရာဇဝင်သမိုင်းမှတ်တမ်းအနေဖြင့် တရားသောစစ်ပွဲတွင် နိုင်ဝင်းဆွေ ကျဆုံးခဲ့ရသော်လည်း၊ သူ့၏ တော်လှန်ရေးရဲဘော်များက တောပန်းပွင့်များကို အသက်မဲ့သော ကျန်ရစ်သည့် သူ့ခန္ဓာကိုယ်အပေါ်တွင် လွမ်းခြုံ၊ ဖုံးအုပ်ပေးခဲ့သည်။ မြေအောက်တွင် မြုတ်နှံရန်ပင်အချိန်မရရှိခဲ့ပါ။
## ရေးသားခဲ့သောစာအုပ်များ
#မဟူရာမေတ္တာ (၁၉၆၈)
#နွေတစ်ည (၁၉၇၁)
#အိုယန်ဟိုင်၏ တေးသံ (ဆရာထက်မြက်နှင့်တွဲ၍ ဘာသာပြန်)
#ရေဆန်လမ်း (၁၉၇၅)
#နိုးတဝက်အိပ်မက် (၁၉၇၂) 
#မသိန်းရှင်ဆီပို့ပေးပါ (၁၉၇၁)
#မြစပယ်ရုံ
#ညအသင်္ချေမှာ
#အချစ်ည (၁၉၇၂)
#ဘဝစာမျက်နှာများ (၁)
#ဘဝစာမျက်နှာများ (၂)

## ကိုးကား 
*Mahuyar.pdf, *မဟူရာ*.
*Poem, *နိုင်ဝင်းဆွေ၏ကဗျာများ*.
*Novel Review, *မသိန်းရှင်*.
## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:မြန်မာ့နိုင်ငံရေးသမားများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
နိုင်ငံသားများ၏ အခွင့်အရေးများကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ပေးသည့် ဥပဒေ

၁၉၇၅ ခုနှစ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥပဒေအမှတ် (၂) ကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့ပါသေးသည်။ ယင်းဥပဒေမှာ နိုင်ငံသားများ၏ အခွင့်အရေးများကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ပေးသည့် ဥပဒေပင်ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံသားတိုင်းသည် အခြေခံဥပဒေပါ အခွင့်အရေးများကိုလည်းကောင်း၊ ရှိရင်းစွဲဥပဒေပါ အခွင့်အရေးများကိုလည်းကောင်း အပြည့်အဝ ရရှိစေရမည်ဟူ၍ ပြဋ္ဌာန်းထားသည့်အပြင် နိုင်ငံသားတိုင်းသည် တရားဝင် ရရှိခံစားခွင့်ရှိသော အခွင့်အရေးများ ရရှိစေရန် နိုင်ငံတော်က ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ပေးရမည်ဟူ၍ ထိုပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥပဒေအမှတ် (၂) တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားပေသည်။ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥပဒေအမှတ် (၂) ကို ပြဋ္ဌာန်းပြီးနောက်ပိုင်းတွင်မှ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥပဒေ အမှတ် (၃) ကို ပြဋ္ဌာန်းလိုက်ခြင်းဖြစ်သည်။
နမာမိ

ရှိခိုးခြင်း(၂)မျိုး

(၁)**နမာမိ** - ညွှတ်ခြင်း၊ ကိုင်းခြင်း၊ ရှိုင်းခြင်း တို့ဖြင့် ရှိခိုးခြင်း။ ညွှတ် - ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ၊ မိဘ၊ ဆရာ တို့ရဲ့ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ညွှတ်တာ၊ ဦးခေါင်းညွှတ်ပြီး အလေးအမြတ်ပြုကြောင်း ဖော်ပြတာ။ ကိုင်း - ခေါင်းရောကိုယ်ပါ ကိုင်းပြီး ဝပ်ချတာ။ ရှိုင်း - ကုန်းပြီး နောက်သုံးလမ်းလောက် လက်အုပ်ချီပြီးဆုတ်ခွာခြင်း။ (လမ်းမှာတွေ့ အချိန်မရလျှင်သုံး)

(၂)**ဝန္ဒာမိ -** တည်ခြင်းငါးပါးဖြင့်ရှိခိုးခြင်း။ ခြေ၊ လက်၊ နဖူး၊ တံတောင်၊ ဒူး (အေးအေးဆေးဆေး ပို၍ အလေးအမြတ် ပြုသည့်သဘော)
နရသိင်္ခ

**နရသိင်္ခ** (၁၁၄၁–၁၁၇၄) သည် ပုဂံခေတ် ထီးနန်းကို အေဒီ ၁၁၇၁ မှ ၁၁၇၄ အထိ စိုးစံခဲ့သော ဘုရင်တစ်ပါး ဖြစ်သည်။ နရသိင်္ခသည် ညီတော် နရပတိစည်သူအား ထီးနန်းဆက်ခံသူနှင့် စစ်ဦးစီးချုပ်အဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ ယင်းသည် ရာဇဝင်သမိုင်းတလျောက်တွင် တပ်မတော်အား အုပ်ချုပ်ခွင့်ကို ဘုရင်မှ အခြားသူတစ်ဦးအား အာဏာလွှဲပြောင်းပေးမှုကို ပထမဆုံး မှတ်တမ်းတင်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ နရသိင်္ခမင်းသည် နရပတိစည်သူ၏ ဇနီးကို မိဖုရားမြှောက်ခဲ့ပြီးနောက် နရပတိစည်သူ၏ တပ်မှူး အောင်စွာက နရသိင်္ခကို လုပ်ကြံသဖြင့် ကံကုန်ရလေသည်။

ဂျီအိပ်လုစ်၏ အဆိုအရ အေဒီ ၁၁၆၅ မှ ၁၁၇၄ အတွင်း နန်းတက်သော ဘုရင်များအကြောင်း ကျောက်စာမှတ်တမ်းများ မရှိခဲ့ပေ။ ဒေါက်တာထင်အောင်ကဲ့သို့သော အခြားသမိုင်းပညာရှင်များက လုစ်၏ မှန်းဆပြောဆိုချက်ကို လက်မခံခဲ့ကြပေ။

## အစောပိုင်းဘဝ
နရသိင်္ခသည် နရသူမင်းနှင့် မြောက်ပြင်သည်မိဖုရားတို့၏ သားတော်နှစ်ပါးအနက် သားတော်ကြီးဖြစ်သည်။ ရာဇဝင်ကျမ်းများတွင် နရသိင်္ခ၏ မွေးဖွားချိန်ကို အမျိုးမျိုး ဖော်ပြကြသည်။ အောက်ဖော်ပြပါဇယားသည် ရာဇဝင်ကျမ်းလေးစောင်တွင် ဖော်ပြထားသော ရက်စွဲများ ဖြစ်သည်။ ပညာရှင်များကမူ *ဇာတာတော်ပုံ*တွင် ပါရှိသော မွေးဖွားခုနှစ်ကို လက်ခံကြသည်။

အေဒီ ၁၁၆၇ တွင် ခမည်းတော် နရသူက အလောင်းစည်သူနှင့် မင်းရှင်စောတို့ကို လုပ်ကြံ၍ ထီးနန်းရယူခဲ့သဖြင့် နရသိင်္ခသည် ထီးနန်းဆက်ခံမည့်သူ ဖြစ်လာခဲ့သည်။

## ထီးနန်းအုပ်ချုပ်ကာလ
]]

အနောက်အရပ် အိန္ဒိယရှိ ပဋိက္ခယားမင်းမှ စေလွှတ်လုပ်ကြံသဖြင့် နရသူမင်းလွန်ပြီးနောက် အေဒီ ၁၁၇၁ တွင် နရသိင်္ခ နန်းတက်လာခဲ့သည်။ နန်းတက်ပွဲတွင် ညီတော် နရပတိစည်သူကို ထီးနန်းဆက်ခံသူနှင့် စစ်ဦးစီးချုပ်ရာထူးကို ပေးအပ်ခဲ့သည်။ နန်းတက်ရာတွင် ၐြီတြိဘုဝနာဒိတျပဝရဓမ္မရာဇဒါနပတိဘွဲ့ကို ခံယူခဲ့သည်။

နရပတိစည်သူ၏ ဇနီးဖြစ်သူ ဝေဠုဝတီအပေါ် စိတ်ဝင်စားမှု ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ခြင်းက နရသိင်္ခဘုရင်အား ကျဆုံးမှုကို ဖြစ်စေခဲ့သည်။ ဝေဠုဝတီအား လက်ထပ်ခွင့် ရခဲ့သော်လည်း ညီတော်အား ပေးအပ်ခဲ့သည့် ဆုံးဖြတ်ချက်ကို နောင်တရခဲ့သည်။ အေဒီ ၁၁၇၄ တွင် နရပတိစည်သူအား ပရိယာယ်ဖြင့် ငဆောင်ချမ်းအရပ်သို့ စစ်ချီစေခဲ့ပြီး ဝေဠုဝတီကို မိဖုရားအဖြစ် တင်မြှောက်ခဲ့သည်။

ငဆောင်ချမ်းသို့ အသွား လမ်းခရီးတွင် နရပတိစည်သူ၏ ဆက်သား မြင်းခံငပြည့် လိုက်လံတင်လျှောက်မှုကြောင့် နောင်တော် နရသိင်္ခ၏ လုပ်ရပ်ကို ကြားသိခဲ့သည်။ ယင်းနောက် နရပတိစည်သူသည် အမတ် အောင်စွာကို ခေါ်၍ လက်ရွေးစင်တပ်သားတို့နှင့် နောင်တော် ဘုရင်ကို လုပ်ကြံစေသည်။ အောင်စွာလည်း လက်ရွေးစင် တပ်သား ၈၀ ကို ဦးဆောင်၍ မြစ်ကြောင်းတလျောက် လှေဖြင့် စုန်ဆင်းကာ နန်းတော်သို့ဝင်ပြီး နရသိင်္ခမင်းကို လုပ်ကြံလေသည်။

## မှတ်စု
## ကိုးကား
## ကျမ်းပြုစာရင်း
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
နုနုအေး

*ရှစ်လေးလုံး လူထု လှုပ်ရှားမှုမှ စတင်ကာ မြန်မာပြည် ဒီမိုကရေစီရေး ကြိုးပမ်းမှုတွင် အစဉ်တစိုက် ပါဝင်ခဲ့သော လေတပ် စစ်သည်ဟောင်း ဒေါ်နုနုအေး (အသက် ရဝ နှစ်) သည် ယမန်နေ့ ညနေ ၅ နာရီ ၅ဝ မိနစ် အချိန် ထိုင်း-မြန်မာ နယ်စပ် မဲဆောက်မြို့ မယ်တော် ဆေးခန်းတွင် လူကြီး ရောဂါဖြင့် ကွယ်လွန်သွားသည်။*

## **ဒီမိုကရေစီရေး လှုပ်ရှားသူ စစ်သည်ဟောင်း ဒေါ်နုနုအေး ကွယ်လွန်** 
*အဲန်အမ်ဂျီ ၊ ၁ဝ ၊ နိုဝင်ဘာ ၊ ၂ဝဝ၈*

ဒေါ်နုနုအေးသည် တပ်မတော် (လေ)၊ (၅ဝ၂) လေတပ် စခန်းမှ တပ်ကြပ်ဟောင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံလုံး ဆိုင်ရာ ကျောင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ် တပ်ဦး (ABSDF)၊ သံလွင်စခန်း ကော်မတီဝင်ဟောင်း၊ ဒီမိုကရက်တစ် ရဲဘော်ဟောင်းများ အဖွဲ့ (နာယက)၊ လက်ရှိ သားသုံးသား ပူးပေါင်း လှုပ်ရှားမှု ကော်မတီ ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။

၎င်းသည် ၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ ရှစ်လေးလုံး ဒီမိုကရေစီ အရေးတော်ပုံတွင် ပြည်သူ လူထုဘက်သို့ ပထမဆုံး ကူးပြောင်းသွားသည့် တပ်မတော်သားများထဲတွင် တဦး အပါအဝင် ဖြစ်သည်။

စစ်တပ် အာဏာသိမ်းပြီး နောက်ပိုင်းတွင် ဒေါ်နုနုအေးသည် လေတပ်မှ တပ်မတော်သား ၈ ဦးကို ဦးဆောင်ပြီး ကျောင်းသား တပ်မတော်သို့ လာရောက် ပူးပေါင်းခဲ့သည်ဟု ၎င်းနှင့် လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက် ABSDF ရဲဘော် တဦးက ပြောသည်။

ABSDF စတင် ဖွဲ့စည်းချိန်တွင် ဒေါ်နုနုအေးသည် အမျိုးသမီး ရဲမေများ၏ အဖွဲ့ ခေါင်းဆောင် အဖြစ် ပထမဆုံး တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့ရသည်ဟု ၎င်းက ဆက်ပြောသည်။

"ဆရာမကြီးက ဘာလဲဆိုလို့ ရှိရင် ဒီမှာ ပါလာတဲ့ အမျိုးသမီးတွေ အားလုံးပေါ့နော်။ တော်လှန်ရေး ရဲမေ အားလုံးကို သူ့ကို အဖွဲ့ခေါင်းဆောင် အနေနဲ့ သူ့ကို လေးလေးစားစားနဲ့ တင်ထားတဲ့ အခါမှာ ဆရာမကြီးက အမျိုးသမီးနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ တော်လှန်ရေး ရဲဘော်တွေနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ထဲမှာ သူက အမေလိုပဲ ပေါ့နော်၊ ခေါင်းဆောင် ဖြစ်သွားတယ်။ သူ့ရဲ့ ပထမဦးဆုံး တော်လှန်ရေးမှာ ထိန်းသိမ်း လှုပ်ရှားတဲ့ဟာပေါ့နော်။ သူ့ကိုလည်း ခင်ကြတယ်။ ကျနော်တို့ကတော့ သူနဲ့ အသက်အရွယ်ချင်းကလည်း ကျနော်နဲ့ ဆယ်နှစ်လောက် ကွာလို့ ကျနော်တို့ကိုတော့ ကိုတွေနဲ့ တပ်ခေါ်တာပေါ့နော်။ ကျနော်တို့ ထက်ငယ်တဲ့ လူတွေကျတဲ့ အခါတော့ သားသမီးတွေလို့ပဲ သူက ခေါ်တယ်။ သူ့မှာ ဖော်ရွေမှုတွေ အများကြီး ရှိတယ်။ နောက်ပြီးတော့ အံ့ဩစရာ အကောင်းဆုံးက သူ့မှာရှိတဲ့ ပစ္စည်းတွေပေါ့ဗျာ ဘယ်သူပဲ လာတောင်းတောင်းပေါ့ ရက်ရက်ရောရော ပေးတယ်ဗျ။"

ဒေါ်နုနုအေးသည် ပြည်သူဘက်မှ ရပ်တည်ပေးသည့် စစ်မှန်သည့် ပြည်သူ့ တပ်မတော် တရပ်ကို တည်ထောင်လိုသည့် ရည်မှန်းချက် ရှိသည်ဟု ၎င်းနှင့် လက်တွဲခဲ့ဖူးသည့် ရဲဘော်ဟောင်း တဦးက ပြောသည်။

"နောက်ပိုင်းမှာ စက်တင်ဘာ အရေးအခင်း ဖြစ်တဲ့ အခါကျတော့ သူ့ရဲ့ ရည်မှန်းချက်ကို အကောင်အထည် ဖော်နိုင်ဖို့ အတွက်ကို သားသုံးသား လှုပ်ရှားမှု ကော်မတီမှာ သူက ဥက္ကဋ္ဌ လုပ်လိုက်တယ်။ သားသုံးသား ဆိုတာ ဘာလဲဆိုရင် တစ် - ရဟန်း ဘုရားသား၊ နောက် ကျောင်းသား၊ တပ်မတော်သား ဆိုတဲ့ အဲဒါ ဖြစ်တယ်။ သူကျနော်နဲ့ တွေ့တဲ့အချိန်မှာ သူ ကျနော့်ကို တိုင်ပင်တယ်လေ။ တိုင်ပင်တဲ့ အခါမှာ သားတို့ ကျောင်းသားတွေလည်း တာဝန် ကျေတယ်။ ရဟန်း သံဃာတော်တွေလည်း တာဝန် ကျေတယ်။ ငါတို့ တပ်မတော်သားတွေလည်း တာဝန်ကျေဖို့ လိုတယ်။ အဲဒီအတွက်ကို အမေက အဲဒါ လုပ်ချင်တယ်။ အမေက လုပ်ချင်တဲ့ အတွက်ကြောင့်မို့လို့ မင်းတို့နဲ့ ပူးပေါင်းပြီးတော့ လုပ်ချင်တယ်၊ အဲဒါကြောင့်မို့လို့ အမြဲတမ်း ငါဒီမှာပဲ နေမယ်။ သေတာတောင်မှ ဒီမှာပဲ သေချင်တယ်။"

ဒေါ်နုနုအေးသည် ၁၉၉၉ ခုနှစ်တွင် အမေရိကန်နိုင်ငံ ဖို့ဝိန်းမြို့သို့ ပြောင်းရွှေ့ အခြေစိုက် နေထိုင် ခဲ့သော်လည်း မြန်မာ့ ဒီမိုကရေစီ အရေး ဆက်လက် ဆောင်ရွက်ရန် ထိုင်း-မြန်မာ နယ်စပ်သို့ ပြန်လာပြီးနောက်တွင် ယခုလို ကွယ်လွန်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

* * * * * * * *
နမ်းခြင်း

'' နမ်းပုံ ပန်းချီ]] 
နမ်းခြင်း သည် တစ်ယောက်၏ လျှာက အခြားတစ်ယောက်၏ တစ်နေရာကို ထိခြင်း ဖြစ်ပြီး မြတ်နိုးခြင်း၊ လေးစားခြင်း၊ နှုတ်ဆက်ခြင်း၊ ကြိုဆိုခြင်း၊ ချစ်ခြင်း သို့မဟုတ် လိင်ဆန္ဒ ကို ဖော်ပြသည်။ 

## ဇီဝဗေဒ နှင့် ဆင့်ကဲပြောင်းလည်းခြင်း 
မနုဿဗေဒပညာရှင် တို့သည် နမ်ခြင်း မှာ ပင်ကို သဘောပေလော သင်ယူ တတ်မြောက်သော သဘောပေလော ဆိုသည်မှာ ငြင်းဆိုကြဆဲပင်ဖြစ်သည်။ နမ်ခြင်းသည် လိင်ဆက်ဆံခြင်း သို့ ဦးတည်သည် မှာ အမှန်ပင်ဖြစ်သည်။ နမ်းခြင်းသည် သတ္တဝါ များလည်း ပြုကျင့်ကြသော ဖော်ရွေခြင်း (grooming) အပြုအမူ ဖြစ်ပြီး မိခင်တို့မှ ကလေးအား အစာခွံ့ခြင်း တို့မှလည်း ပေါ်ပေါက်နိုင်သည်။ 

နမ်းခြင်းသည် ရည်ရွယ်သူ မိတ်ဖတ်၏ အနံ နှံ့ အထိအတွေ့ စသည့် တို့ဖြင့် ဇီဝ ကိုက်ညီမှု (biological compatibility) အတွက် ဖီရိုမုန်း (pheromone) ကို စစ်ဆေးခွန့်ရစေသည်။ မိန်းမ တို့သည် ယောက်ျားများကို ရွေးချယ်ရာတွင် မသိစိတ်မှ မိမိ ဂျီနုံး (genome) နှင့် ကိုက်ညီသော သူကို ရွေးချယ်လေ့ရှိပြီး ကလေးများများ မွေးနိူင်ဖို့နှင့် heterosis ကြောင့် ရောဂါရမှု နည်းကာ မျိုးဆက်ပြန့်မှု ပိုမိုစေသည်။ 
 

လူသာမက primate များသည်လည်း နမ်းကြသည်။ ခွေး၊ ကြောင်၊ ငှက် နှင့် အခြား သတ္တဝါ တို့သည်လည်း သူတို့အချင်းချင်းအား ရက်ခြင်း ပွက်သပ်ခြင်း ပြုကြသည်။ ၎င်းတို့ကို အချို့က နမ်းခြင်းဟု ယူဆကြသည်။ 

## နမ်းခြင်းဆိုင်ရာ ခန္ဓာဗေဒ 
နမ်းခြင်းသည် ရှုပ်ထွေးသော အပြုအမူဖြစ်ပြီး များမြောက်လှသော ကြွက်သားများ စုပေါင်းလှုပ်ရှားမှု လိုအပ်သည်။ အတိအကျဆိုလျှင် အနမ်းတစ်ခု ပြုရန် ၃၄ ခုသော မျက်နှာ ကြွက်သားနှင့် ၁၁၂ ခုသော အခြား အထောင့်အပံ့ပြု ကြွက်သားတို့ ပူးပေါင်းလှုပ်ရှားရန် လိုသည်။ အရေးပါဆုံး ကြွက်သားမှာ orbicularis oris muscle ဖြစ်ပြီး ၎င်းက နှုတ်ခမ်းကို စုတ်သကဲ့သို့ စုကာ ပေးသောကြောင့် kissing muscle ဟုခေါ်သည်။ သို့သော် ဖရန့်ကစ် တွင် လျှာသည်သာ အရေးပါဆုံး ဖြစ်သည်။ နှုတ်ခမ်းသည်နာ့ဗ်ကြောများ များစွာပါသောကြောင့် အထိ အကိုက် တို့ကို အလွန် သိသည်။

## ရောဂါ ကူးစက်ခြင်း 
နမ်းခြင်းမှ mononucleosis၊ herpe စသည့် ရောဂါများ တံတွေးမှတဆင့် ကူးစက်နိုင်သည်။ သုတေသီများက HIV ရောဂါကို နမ်းခြင်းမှ ကူးစက်ခြင်းမရှိကြောင်း သက်သေပြထားသော်လည်း ၁၉၉၇ ခုတွင် တစ်ခုသော HIV ကို နမ်းခြင်းမှ ကူးစပ်ခြင်းဖြစ်ပြီး တံတွေးကြောင့်မဟုတ်ဘဲ သွားဖုံး ရောဂါ ကြောင့် သွေးမှ တဆင့် ကူးစက်ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။

## ကိုးကား
ညွန့်ဦး

''၂ဝဝ၅ ခု၊ ဇူလိုင်ထုတ် ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့် စုစည်း တည်းဖြတ်တဲ့ '၂ဝ ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာ ၁ဝဝ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျုဉ်း' စာအုပ်မှ စာရေးတွေရဲ့ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျုဉ်း တွေကို ပြန်လည် ကူးယူ ဖော်ပြတာ ဖြစ်ပါတယ်။''

## ညွန့်ဦး (ဦးသာညွန့်) [၁၉၂၄ - ၂ဝဝဝ] 
ရခိုင် ပြည်နယ် သံတွဲ မြို့တွင် အဖ ဦးသာအောင်၊ အမိ ဒေါ်အေးညွန့် တို့က ၁၉၂၄ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွား ခဲ့သည်။ တက္ကသိုလ်ဝင် စာမေးပွဲ (၁၉၄ဝ)၊ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ (၁၉၅၃)၊ ဥပဒေ ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ (၁၉၆၆) ရရှိ ခဲ့သည်။ ၁၉၆၁ - ၆၂ တွင် အမေရိကန် နိုင်ငံ ဆရာကျူ့ (ခ်) တက္ကသိုလ်၌ စာနယ်ဇင်း ပညာ သင်ယူ ခဲ့သည်။

၁၉၄၁ ခုတွင် ရန်ကုန်သို့ ရောက်ရှိပြီး ဘီအိုစီ ကုမ္ပဏီ (ဓနိတော)တွင် ဝင်ရောက် အမူ ထမ်းသည်။ ၁၉၄၂ ခုတွင် ဗမာ့ လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော် (ဘီအိုအေ) သို့ ဝင်ရောက်သည်။ ဂျပန် တော်လှန်ရေးတွင် တိုင်း (၄) လက်အောက်၌ တာဝန် ထမ်းခဲ့သည်။ ဗိုလ်စံရှား (ခေါ်) သခင် သာညွနင့ အမည် တွင်သည်။ ၁၉၅၃ - ၇၃ ထိ စာပေ ဗိမာန်တွင် အယ်ဒီတာ အဖွဲ့ဝင် အဖြစ် ဆောင်ရွက် ခဲ့သည်။ ရန်ကုန်တိုင်း တရားရုံး အချိန်ပိုင်း တရားသူကြီး အဖွဲ့ဝင် (၁၉၇၁)၊ အထူး ရာဇဝတ် ခုံရုံး အဖွဲ့ဝင် (၁၉၇၃)၊ ဥပဒေ ဝန်ထမ်း အဆငင့ (၂)၊ အချိန်ပိုင်း တိုင်း တရားသူကြီး (၁၉၈၄ - ၁၉၈၆) တာဝန်များ ကိုလည်း ထမ်းဆောင် ခဲ့သည်။ ၁၉၈၄ တွင် တိုင်း တာဝန်ခံ ဥပဒေ ဝန်ထမ်း အဖြစ်မှ အငြိမ်းစား ယူခဲ့သည်။

အလယ်တန်း ကျောင်းသား ဘဝမှ စ၍ ကဗျာ၊ ဆောင်းပါး များကို သူရိယ သတင်းစာ၊ တိုးတက်ရေး သတင်းစာ၊ ဒို့လက်ရုံး သတင်းစာ (စစ်တွေ) နှငင့ ဒီးဒုတ် ဂျာနယ် တို့တွင် ရေးသား ခဲ့သည်။ စာပေ ဗိမာန်ထုတ် ကျမ်းများ၊ မဂ္ဂဇင်း ဂျာနယ် များနှငင့ ပြင်ပ စာနယ်ဇင်း များတွင် ဆောင်းများစွာ ရေးသား ခဲ့၏။ ပြုစု ခဲ့သော စာအုပ် အချို့မှာ သားလှ ရွှေသွေး၊ လယ်ယာ ရွှေမြေ၊ အိန္ဒုနှငင့ မြစ်ဝါ၊ အမတ်ဒိန်၊ မဂဒူး၊ သင်္ဂါယနာ၊ သတ္တုခေတ်၊ ဘဂဝတ် ဂီတကျမ်း [ဦးမျိုးသန့်နှင့် တွဲဖက်၍]၊ မှတ်ဉာဏ် ထက်သန် စေလိုသော် တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဦးသာညွနင့၏ အခြား ကလောင် အမည် များမှာ သံခဲ သံတွဲ၊ ရဲရွှေညွနင့ တို့ ဖြစ်သည်။ လွတ်လပ်ရေး မော်ကွန်းဝင် (ပထမဆင့်) ချီးမြှင့် ခံရသည်။

၂ဝဝဝ ပြည့်နှစ် ဇူလိုင် ၇ ရက်နေ့တွင် နှလုံး ရောဂါဖြင့် ရန်ကုန် မြို့၌ ကွယ်လွန် ခဲ့သည်။

## စာညွှန်း ။ ။ 
# ရာပြည့် စာအုပ် ၁ဝဝ အညွှန်း (၁၉၉၉)။ စာ ၁၂၂။
# ဦးသာညွန့် ။ မှတ်ဉာဏ် ထက်သန် စေလိုသော် (၁၉၉၉)။
# ပြည်တွင်း မှတ်စု၊ နွယ်နီ မဂ္ဂဇင်း (ဩဂုတ် ၂ဝဝဝ)။ စာ ၂၇။]

ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:လွတ်လပ်ရေးမော်ကွန်းဝင်များ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
နှင်းပန်းအိမ်

## နှင်းပန်းအိမ် 
နှင်းပန်းအိမ်သည် ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်မှ စတင်ကာ စာပေလောကအတွင်း ဝင်ရောက်ခဲ့သော စာရေးဆရာမ တစ်ဦးဖြစ်သည်။ 

ဆရာမ နှင်းပန်းအိမ်၏ "တမာပန်းနှင့် ဘဝလမ်း" ခရီးသွားဆောင်းပါးကို လူကြိုက်များခဲ့ပြီး၊ "ပတ်ဝန်းကျင် ကျေးဇူးတရားနဲ့ ကြယ်ပွင့်လေး" ဆောင်းပါးဖြင့် ဂျပန်စာဖတ်ပရိသတ်တဦး၏ ကျနော်အနှစ်သက်ဆုံးဆောင်ပါးဆု၊ "ခေတ်သစ် မန်မိုရီနှင့် ဝတ္တုတိုပေါင်းချုပ်" တော်ဘုရားလေး စာပေဆု၊ "ရိုးချောင်းဘေးက ကြာ" ဝတ္တုတိုဖြင့် နေမင်းအားမာန်အဖွဲ့မှ ချီးမြှင့်သည့် အကောင်းဆုံး ဝတ္တုတိုဆုတို့ကို ရရှိခဲ့သည်။

ခင်ပွန်းသည်မှာ တောင်ဒဂုံမြို့နယ် အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် လူငယ် စည်းရုံးရေးမှူး ဦးနေဦး ဖြစ်သည်။ 

ဦးနေဦးသည် တရားမဝင် စာရွက်စာတမ်းဖြန့်မှု အပါအဝင် အခြားစွပ်စွဲချက်များဖြင့် ၁၉၈၉ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၉ ရက်နေ့က ထောင်ဒဏ် ၁၄ နှစ် ကျခံခဲ့ရသည်။ 

စစ်ကိုင်းတိုင်း ကလေးမြို့ထောင်သို့ ခင်ပွန်းသည်ထံ ထောင်ဝင်စာသွားတွေ့ရင်း တွေ့ကြုံရသည်များကို ဆရာမက ခရီးသွားဆောင်းပါး၊ အက်ဆေးနှင့် ဝတ္တုတိုများအဖြစ် ရေးသားကာ နွယ်နီ၊ မဟေသီ မဂ္ဂဇင်းများတွင် ရေးသားခဲ့သည်။ 

၂၀၀၅ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၆ ရက်နေ့က ခင်ပွန်းသည် ပြန်လွတ်လာသော်လည်း ဝေးလံခေါင်ဖျား ဒေသရှိ ထောင်များသို့ အခြားသော နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသား မိသားစုဝင်များမှ ထောင်ဝင်စာ သွားတွေ့သည်ကို ကူညီရင်း ခရီးသွားဆောင်းပါးများ ဆက်လက်ရေးခဲ့သည်။

လူငယ် စည်းရုံးရေးမှူး နှင့် နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားဟောင်း ဦးနေဦးသည် ၂၀၀၈-ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ၌ ထိုင်း-မြန်မာနယ်စပ်သို့ ထွက်ခွာသွားပြီးနောက်၊ နှင်းပန်းအိမ်သည်လည်း သားငယ်နှင့်အတူ ၂၀၀၈-ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလတွင် လိုက်ပါသွားသည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသမီး စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ့နိုင်ငံရေးသမားများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့

**ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့**သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မြစ်ကြီးနားမြို့ မြောက်ဘက် ချင်းတွင်းမြစ်ဖျားနှင့် မလိခမြစ်တို့ အကြားတွင် တည်ရှိသည်။ မြစ်ကြီးနားမှ မြောက်ဘက် မိုင် ၈ဝ ခန့်ကွာဝေးသည်။ အင်္ဂလိပ်အစိုးရလက်ထက်တွင် လွတ်လပ်ရေးကိုခုံမင်သော တောင်ပေါ်ကချင်လူမျိုးများက မကြာခဏ ဆူပူထကြွလေ့ရှိသဖြင့် နယ်ခြားတပ်ခွဲတစ်ခုထား၍၊ နယ်ခြားဝန်ထောက်တစ်ဦး အုပ်ချုပ်ခဲ့သော စစ်ဖက်မြို့ဖြစ်သည်။ အလွန်အေးချမ်းသည့်အပြင် သစ်တောကြီးများ ရှိခြင်းကြောင့် အဖျား အနာ ထူထပ်သည်။ စစ်တပ်မှတစ်ပါး ကချင်လူမျိုးများသာ နေထိုင်သောမြို့ ဖြစ်လေသည်။

## သမိုင်းကြောင်း 
ဆွမ်ပရာဘွမ် မှာ ကချင်ဘာသာအရ ဆွမ်ပရာ = မြက်ရှည်ပင်၊ ဘွမ် = တောင် ဖြစ်၍ *မြက်ရှည်ပင် ပေါက်ရာတောင်* ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ဆွမ်ပရာဘွမ်ဟု သတ်မှတ်ခြင်း မပြုခင်က ကချင်မျိုးနွယ်စု မရူ(လော်ဝေါ်)၊ ရဝမ်နှင့် ခန္တီးရှမ်း မျိုးနွယ်စုများ နေထိုင်ကြပြီး လူမျိုးစု အလိုက် ဒူဝါ ဆလန်ဝါ ဦးဆောင်သော ကျွန်ပိုင်ရှင် ပဒေသရာဇ်စနစ်ဖြင့် စီမံအုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ၁၉၀၅-ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်တို့စတင်ဝင်ရောက်လာပြီး ၁၉၁၃-ခုနှစ်တွင် အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ ယခင်က လဇကျေးရွာနှင့် ဝါစပ်ခူးရွာအနီး တောင်ထိပ်တွင် ရွာတည်၍ နေခဲ့ကြသော်လည်း လေဒဏ် မခံနိုင်၍ ၁၉၆၂-ခုနှစ်တွင် ယခုလက်ရှိနေရာ အနိမ့်ပိုင်းသို့ ပြောင်းရွေ့ အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။

## ကိုးကား
ခုနှစ်စင်ကြယ် အသေး

**ခုနှစ်စင်ကြယ် အသေး** () သည် မြောက်ဘက်ကောင်းကင်တွင် တည်ရှိသော ခုနှစ်စင်ကြယ်၏ ကြယ်စု ဖြစ်သည်။ ခုနှစ်စင်ကြယ်ကဲ့သို့ပင် အမြီးကောက်ရှိသည်။ ပထမ ရာစုနှစ်မှ တော်လမီ​၏ ကြယ်စု ၄၈ ခု တွင် တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး ခေတ်သစ် ကြယ်စု ၈၈ စု တွင်လည်း ပါဝင်သည်။ ခုနှစ်စင်ကြယ် အသေးသည် မြောက်ဝင်ရိုးစွန်းတွင် တည်ရှိပြီး မြောက်အရပ်ကို ညွန်ပြသည့် တောက်ပသော ဓူဝံကြယ် ပါရှိသည်။

## ကိုးကား
ကဏ္ဍ:ကြယ်စုတန်းများ
ချစ်ဝင်းညွန့်

ပဲခူးတိုင်း ကဝမြို့၌ အဖ ဦးချစ်တင်၊ အမိ ဒေါ်သောင်းညွန့် တို့က ၁၉၅ဝ ပြည့်နှစ် အောက်တိုဘာ ၂ဝ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားသည်။ အမည်ရင်းမှာ ဦးလှဝင်း ဖြစ်သည်။

ကဝမြို့ ဘုရားလေးကျောင်း ဘုန်းတော်ကြီး ထံ၌ ပညာစသင်သည်။ သာကေတ သဒ္ဒါရုံ မူလတန်း ကျောင်းတွင် မူလတန်းပညာဆည်းပူးသည်။ စတုတ္ထတန်း စကောလားရှစ်ရသည်။ သာကေတ အမှတ် (၁) အထက်တန်းကျောင်းတွင် အလယ်တန်းနှင့် အထက်တန်းပညာ သင်ယူခဲ့သည်။ ၁၉၆၈ ခုတွင် ဒဿမတန်း အောင်သည်။ ၁၉၇၄ ခုတွင် ရန်ကုန်စက်မှုတက္ကသိုလ်မှ မြို့ပြ အင်ဂျင်နီယာ ဘွဲ့ ရရှိ ခဲ့သည်။ ဆည်မြောင်းဦးစီးဌာန ရုံးချုပ်တွင် ဦးစီးအရာရှိအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ ၁၉၉၈ ခုတွင် အလုပ်မှအနားယူပြီး စာရေးသားခြင်း တစ်ခုတည်းဖြင့် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပြုခဲ့သည်။ ချစ်ဝင်းညွန့် ဟူသည့် ကလောင်အမည်အပြင် မောင်သိန်းဆု၊ နိုင်ကိုကို၊ ထွန်းတောက် စသည့် ကလောင်ခွဲများဖြင့် နွယ်နီ၊ မဟေသီ၊ ရနံ့သစ်၊ သရဖူ၊ စာပေဂျာနယ်၊ ကွန်ပျူတာဂျာနယ် များတွင်ဘာသာပြန်ဝတ္ထု၊ ဆောင်းပါးများ ရေးသားခဲ့သည်။

*မြကမ္ဗလာ လူ့အကျိုးဆောင် သီးနှံများ* သည် ပထမဆုံးရေးသည့် စာမူဖြစ်သည်။ ၁၉၈ဝ ပြည့်နှစ်နှင့် ၁၉၈၄ ခုနှစ် စာပေဗိမာန် ဘာသာပြန် စာပေဆု ပြိုင်ပွဲများတွင် *မြကမ္ဗလာ လူ့အကျိုးဆောင် သီးနှံများ*နှင့် *လူပြည့်ကျပ်နေသော ဤကမ္ဘာ* တို့ဖြင့် ဘာသာပြန် စာမူ ပထမဆုများ ရရှိ ခဲ့သည်။ ကွ္ဆန်း၏ အမှောင်ဘက်ခြမ်း၊ ရေအဆုံး ကုန်းအနှံ့၊ သူ့အသက် ကိုယ့်အသက်၊ ငရဲမှန် နက်ဖြန် မရှိ၊ ပရိုမီသီးယပ် စစ်ဆင်ရေး၊ မက္ကမာဒို စစ်ဆင်ရေး၊ ပစ်မှတ်ငါး စသည့် လုံးချင်း ဝတ္ထု ၁၅ ပုဒ်ခန့် ပြန်ဆို ထုတ်ဝေ ခဲ့သည်။ ထင်ရှားသော စာအုပ်များမှာ အောင်မြင်ရေး အတွေးအခေါ် ၅ဝ (၁၉၉၇)၊ မိမိအစွမ်းကို ယုံကြည်ပါ (၁၉၉၈)နှင့် အောင်မြင်ရေး အတွေးအမြင်ကြွယ်ဝ ချမ်းသာမှု ကျင့်စဉ် (၁၉၉၈) တို့ ဖြစ်ကြသည်။

## ဘဝနိဂုံး 
၁၉၉၈ ခု အောက်တိုဘာ ၂၄ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန် ခဲ့သည်။

## ရည်ညွှန်း 
* နတ်နွယ်။ မိမိနှင့် စာရေးဆရာများ။ စာ ၄၁၉ - ၄၃၂။
* ရာပြည့် စာတည်း အဖွဲ့။ ရာပြည့် စာအုပ် ၁ဝဝ အညွှန်း (ဩဂုတ် ၁၉၉၉)။ စာ ၈၉။
* ချစ်ဝင်းညွန့်။ မြကမ္ဗလာ လူ့အကျိုးဆောင် သီးနှံများ (၁၉၈ဝ)။
* ၂ဝ ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာ ၁ဝဝ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျဉ်း၊ ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့် စုစည်း တည်းဖြတ်၊ ၂ဝဝ၅ ခု၊ ဇူလိုင်။

ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
ဇေယျ (စာရေးဆရာ)

## ဇေယျ (၁၉ဝဝ - ၁၉၈၂) 
## ကိုယ်ရေးဖြစ်စဉ် 
ဇေယျ ကလောင်အမည်ခံ ဆရာဦးယောကို ၁၉၀၀-ပြည့်နှစ်၊ ဇူလိုင်လ (၁)ရက်နေ့တွင် အဖ ကျက်သရေဆောင် ရွှေစလွယ်ရ သစ်တောဝန်ထောက်မင်း ဦးခလယ် နှင့် အမိ ဒေါ်ရွှေကြိုးတို့မှ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ ဇီးကုန်းမြို့တွင် မွေးဖွားသည်။

ဆရာဇေယျ၏ ငယ်နာမည်မှာ မောင်ဖိုးကွန်း ဖြစ်ပြီး ကျောင်းနေသောအခါတွင် မောင်ယောရှု အမည်တွင်သည်။ နောင်တွင် ဦးယော ဟု အမည်တွင်သည်။
ဇီးကုန်းမြို့ အေဘီအမ်ကျောင်း၌ စတင်ပညာသင်ကြားပြီး ၁၉၂ဝ-ခုနှစ်တွင် ဆယ်တန်းစာမေးပွဲကို သုံးဘာသာ ဂုဏ်ထူးဖြင့် အောင်မြင်သည်။ ကျောင်းနေစဉ်ကပင် ကျောင်းလက်ရေးစာမူမဂ္ဂဇင်း၌ အယ်ဒီတာအဖြစ် ဆောင်ရွက်ပြီး မောင်ယော အမည် သုံးခဲ့သည်။

ဒဂုန် မဂ္ဂဇင်း၌ စတင် အလုပ် လုပ်ကိုင်သည်။ ဒဂုန်မဂ္ဂဇင်း ပထမစာစောင်တွင် ဗိုလ်ရန်အောင် ဝတ္ထုကို ရေးခဲ့သည်။ စာရေးဆရာဘဝသို့ ရောက်အောင် ဆုံးမသွန်သင် လမ်းညွှန်ခဲ့သူများမှာ သခင် ကိုယ်တော်မှိုင်း၊ လယ်တီပဏ္ဍိတ ဦးမောင်ကြီး၊ ပီမိုးနင်း၊ ကျောင်းဆရာကြီး ဦးဘိုးသစ်တို့ ဖြစ်သည်။

ဒဂုန်မဂ္ဂဇင်းတွင် ဇေယျ အမည်ဖြင့် စတင်ရေးသားသည်။ ဇေယျကလောင် အမည်ရွေးပုံမှာ စားပွဲပေါ်ရှိ အဘိဓာန် စာအုပ်ကို မကြည့်ဘဲ လှန်ပြီး စာအုပ်ပေါ် လက်ထောက်ကာ ကျရာစာလုံးကို ကလောင်အမည် ယူမည်ဟု အဓိဋ္ဌာန် ပြုခဲ့သည်။ (Victory) စာလုံးပေါ် လက်ထောက်မိပြီး မြန်မာမှု ပြုကာ ဇေယျ အမည်ကို ရွေးခဲ့သည်။ ဒဂုန်မဂ္ဂဇင်းကို အစွဲ ပြု၍ ဒဂုန်ဇေယျဟု သုံးခဲ့ပြီး ထို့နောက်မှ ဇေယျ ဖြစ်လာသည်။ ဒဂုန်မဂ္ဂဇင်းတွင် လေးနှစ်ခွဲခန့် အလုပ်လုပ်ခဲ့ပြီး နုတ်ထွက်ခဲ့သည်။ ဇေယျသတင်းစာကို ကိုယ်တိုင် ထုတ်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် တပတ်တကြိမ် လေးပဲတန် (တမတ်တန်) ဂျာနယ်ကို ထုတ်ဝေခဲ့ရာ ကိုးလအကြာတွင် ရပ်လိုက်ရသည်။ 

ထို့နောက် လန်ဒန်အတ် မဂ္ဂဇင်း၊ ဗြိတိသျှ ဘားမား၊ ဓူဝံ မဂ္ဂဇင်း၊ ဓူဝံ ဂျာနယ် တို့တွင် အယ်ဒီတာ အဖြစ် အဆင့်ဆင့် ဆောင်ရွက် ခဲ့သည်။ စစ်ပြီးခေတ်တွင် ပြန်ကြားရေး ဝန်ကြီး ဌာနသို့ ဝင်ရောက် အမှု ထမ်းပြီး ညွှန်ကြားရေးဝန် ရာထူးဖြင့် အငြိမ်းစား ယူခဲ့သည်။

အငြိမ်းစား ယူပြီး နောက်တွင် သမိုင်း ကော်မရှင် ယဉ်ကျေးမှု ကောင်စီ၊ မြန်မာစာ ပြုစုရေးနှင့် ဘာသာပြန် ကော်မရှင်၊ စာပေဗိမာန်ဆု ရွေးချယ်ရေး အဖွဲ့ တို့တွင် ပါဝင် ဆောက်ရွက် ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် မြန်မာ နိုင်ငံ စာရေး ဆရာ အသင်း ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် ဆောင်ရွက် ခဲ့သည်။

၁၉၃ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ပြန်ကြားရေး ဝန်ကြီး ဋ္ဌာန ထုတ်ဝေသော သူကြီး ဂေဇက် မဂ္ဂဇင်းတွင် ဝင်ရောက် လုပ်ကိုင်ခဲ့ပြီး ၁၉၃၉ ခုနှစ် မဂ္ဂဇင်း ရပ်ဆိုင်း သွားသည့် အချိန်အထိ ဖြစ်သည်။

၁၉၂၃-ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ(၁၀)ရက်နေ့၌ ဆရာ ဇေယျသည် သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်း၏ သမီးကြီး ဒေါ်မြရီနှင့် အိမ်ထောင် ပြုခဲ့သည်။ 

၁၉၂၅-ခုနှစ်တွင် ရင်းနှီးသော မိတ်ဆွေသုံးဦး၏ အစုဝင်ငွေ ၂၀-ကျပ်ဖြင့် မတည်ကာ လေးပဲတန် ဇေယျသတင်းစာကို စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ထုတ်ဝေသူမှာ မောင်မောင်လေး ဖြစ်ပြီး၊ အယ်ဒီတာမှာ ဆရာဇေယျဖြစ်သည်။ 

၁၉၅ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ဝဏ္ဏ ကျော်ထင် ဘွဲ့ကို လည်းကောင်း၊ ၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင် သီရိပျံချီ ဘွဲ့ကို လည်းကောင်း ရရှိ ခဲ့သည်။ ၁၉၆၁ ခုနှစ်တွင် စာပေဗိမာန် စာပဒေသာ ဆုကို မြန်မာ့ မျက်ပွင့် (ရွာဓလေ့၊ လူဓလေ့) စာအုပ်ဖြင့် ရရှိခဲ့သည်။

## ဘဝနိဂုံး
၁၉၈၂-ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ (၄)ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့ စမ်းချောင်းမြို့နယ်၊ ချမ်းသာလမ်း၊ အိမ်အမှတ် (၅)တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီးဖြစ်သူ ဒေါ်မြရီနှင့် သားသမီးများ ကျန်ရစ်သည်။

## ဇေယျ ထုတ်ဝေပြီး စာအုပ်များ 
## ရည်ညွှန်းကိုးကား 
* နှစ်ဆယ် ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာများနှင့် စာစု စာရင်း၊ ပြန်ကြားရေးနှင့် ပြည်သူ့ ဆက်ဆံရေး ဦးစီးဌာန (ရုံးချုပ်) စာတည်းအဖွဲ့၊ ပညာရွှေတောင် စာအုပ်တိုက်၊ ၂ဝဝ၃ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ၊ ပထမအကြိမ်။

ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
အမှတ်(၃၂) ခြေလျင်တပ်ရင်း

**အမှတ် (၃၂) ခြေလျင်တပ်ရင်း** (အတိုကောက် **ခလရ (၃၂)**) သည် အရှေ့တောင်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် လက်အောက်ခံတပ်ဖြစ်ပြီး ကရင်ပြည်နယ်၊ ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့ တွင် အ‌ခြေစိုက်သည်။ ထို့အပြင် ကြာအင်းဆိပ်ကြီးမြို့ အပြင်တွင် အခြေစိုက်ထားသော ခလရ (၂၈၃)၊ ခလရ (၂၈၄) လည်းရှိသည်။ 

## ကိုးကား 
ကဏ္ဍ:ခြေလျင်တပ်ရင်းများ
အမှတ်(၉၉) ခြေလျင်တပ်ရင်း

ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း လင်းခေးမြို့

ကဏ္ဍ:ခြေလျင်တပ်ရင်းများ
ဆုရွှန်းလဲ့

**ဆုရွှန်းလဲ့** သည် မြန်မာနိုင်ငံသား သရုပ်ဆောင်၊ မော်ဒယ်လ်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ၁၉၈၁ ဇူလိုင် ၂၈ တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ငယ်နာမည်မှာ ဆုနန္ဒာအေးဖြစ်သည်။ ဆုရွှန်းလဲ့သည် မြန်မာ ရုပ်ရှင် ဗွီဒီယို သရုပ်ဆောင်နှင့် မော်ဒယ်လ်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ၂၀၀၄ ခုနှစ် မေလအထိ ရုပ်ရှင် တစ်ကား၊ ဗွီဒီယို ၂၅ ကားနှင့် တီဗွီကြော်ငြာ ၅၄ ခုတွင် ပါဝင် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် ကျော်သူ ဦးစီးသည့် နာရေးကူညီမှုအသင်း ၏ လုပ်ငန်းများတွင် တက်ကြွစွာ ပါဝင်လှုပ်ရှားခဲ့သည်။

## ကိုးကား
ခင်လတ်

သန်လျင်မြို့ ၌ အဖ ဦးမြင့်၊ အမိ ဒေါ်သန်းရွှေ တို့က ၁၉၂၈ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၆ ရက် သောကြာနေ့တွင် မွေးဖွား ခဲ့သည်။ မွေးချင်း ခုနစ်ယောက် အနက် တတိယမြောက် သမီး ဖြစ်သည်။ အမည်ရင်း ဒေါ်လှလှ ဖြစ်သော်လည်း ကလောင်အမည် "ခင်လတ်" သည်ပင် အမည်ရင်း ကဲ့သို့ တွင်သည်။

ဆရာ ဦးထွန်းလှ ကျောင်းတွင် ပဉ္စမတန်းအထိ ပညာသင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် သန်လျင် အစိုးရ အထက်တန်း ကျောင်းသို့ ပြောင်းရွှေ့ကာ နဝမတန်း အောင်သည် အထိ ဆည်းပူး ခဲ့သည်။

၁၉၄၅ ခုနှစ် ပြည်သူ့ရဲဘော် ဂျာနယ်တွင် "ဆုမွန်မေ" ကလောင် အမည်ဖြင့် 'ကဆုန် ညောင်ရေသွန်း' ကဗျာ စ ရေးခဲ့သည်။ ထို့နောက် "ခင်လတ်၊ သံလျင်" ကလောင် အမည်ဖြင့် ဝတ္ထု၊ ကဗျာ၊ ဆောင်းပါးများ ရေးခဲ့သည်။ ၁၉၅ဝ ပြည့်နှစ်တွင် သွေးသောက် ဦးပြည့်စုံနှင့် လက်ထပ်ခဲ့သည်။ သွေးသောက် မဂ္ဂဇင်း၏ တည်းဖြတ်မှုနှင့် အုပ်ချုပ်မှု တာဝန်များကို တွဲဖက် တာဝန် ယူခဲ့သည်။ ၁၉၅၉ ခု မတ်လထုတ် သွေးသောက်မဂ္ဂဇင်းပါ "လပြည့်ညရဲ့ စစ်မြေပြင်" ဝတ္ထုမှ စ၍ "ခင်လတ်" အမည် ယူခဲ့သည်။ ပြည့်စုံရုပ်ရှင် အတွက်လည်း ဇာတ်ညွှန်းများ ရေးသား ခဲ့ပြီး၊ ထုတ်လုပ်ရေးမှူး အဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်ခေတ် က စပယ်ပင် နှင့် ရွှေပြည်စိုး ဝတ္ထုများကို ရေးသားခဲ့၍ ယခုတိုင်နာမည် ထင်ရှားလျက်ရှိသော ဦးလတ်သည် ဒေါ်ခင်လတ်၏ အဘိုးဖြစ်သည်။

ပဒုမ္မာ ကြာတစ်ပွင့် (၁၉၅၃)၊ ပန်းပဒေသာ (၁၉၆၂)၊ မိုး (၁၉၆၃)၊ ရေစီးကြောင်းကလေး (၁၉၆၄)၊ ဖြေနိုင်ပေါင် (၁၉၆၅) စသည် တို့မှာ ထင်ရှားသည်။ 'ဖြေနိုင်ပေါင်' ကို ရုပ်ရှင် ဇာတ်ညွှန်း အဖြစ် ရေးသည်။ "မေမေခင်" ကလောင် အမည်ဖြင့် သွေးသောက် မဂ္ဂဇင်းတွင် စာအုပ် ဝေဖန်ချက်များ ရေးသားခဲ့သည်။

## ဘဝနိဂုံး 
၁၉၈၇ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၂၉ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့ ၌ ကွယ်လွန်သည်။ ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ခင်ပွန်း ဦးပြည့်စုံနှင့် သမီး တစ်ယောက်၊ သားနှစ်ယောက် ကျန်ရစ် ခဲ့သည်။ 

## စာညွှန်း 
# မလိခ။ မြန်မာ စာပေ အဘိဓာန် (၁)။ စာ ၁၉၃ - ၁၉၄။
# မြန်မာ့ စွယ်စုံကျမ်း နှစ်ချုပ် (၁၉၈၈)။ စာ ၁၄၃။
# ဝမ်းနည်း မှတ်တမ်း၊ ရှုမဝ(စက်တင်ဘာ ၁၉၈၇)။ စာ ၁၃၃။

ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသမီး စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
အမှတ်(၃၇၉) ခြေမြန်တပ်ရင်း

အခြေစိုက် မင်းပြားမြို့ ရခိုင်ပြည်နယ်

ကဏ္ဍ:ခြေမြန်တပ်ရင်းများ
အမှတ်(၅၅၀) ခြေမြန်တပ်ရင်း

အခြေစိုက် ပုဏ္ဍားကျွန်းမြို့ ရခိုင်ပြည်နယ်

ကဏ္ဍ:ခြေမြန်တပ်ရင်းများ
တို့ဟူးခြောက်ကြော်

**တို့ဟူးခေါက်ကြော်** သည် တို့ဟူး အ​​​ခြောက်များကို ဆီ ဖြင့် ကြော် ထားပြီး ရှမ်းပြည်နယ်ဒေသများတွင် ဒေသထွက်ကုန် မုန့်ပဲသရေစာအဖြစ် အများဆုံးထုတ်လုပ်ရောင်းချပါသည်။ နိုင်ငံ အနှံ့အပြားတွင်လည်း ယခုအခါ အလွယ်တကူ ဝယ်ယူရရှိနိုင်သည်။

## အခြားကြည့်ရန်။ 
* တို့ဟူးခြောက်
တိုက်ချင်းပစ် ဒုံးပျံ

တိုက်ချင်းပစ် ဒုံးပျံများသည် တာဝေးပစ် (ကီလိုမီတာ ၅၅၀၀ အထက်) ပစ်ခတ်နိုင်သော ဒုံးပျံများ ဖြစ်ကြပြီး နျူကလီးယား ထိပ်ဖူးများ တပ်ဆင်နိုင်ရန် အထူးတလည် တည်ဆောက်ထားကြသည်။ ၎င်းတို့၏ မြင့်မားသော အဖျက်စွမ်းပကားနှင့် ပစ်ခတ်နိုင်သည့် အကွာအဝေးတို့ကြောင့် အလွန်အစွမ်းထက်သည့် လက်နက်များ ဖြစ်ကြသည်။ တိုက်ချင်းပစ် ဒုံးပျံများကို မြေပြင် အခြေစိုက် စခန်းများမှလည်းကောင်း၊ ရေငုပ်သင်္ဘောများပေါ်မှလည်းကောင်း၊ စစ်သင်္ဘောများပေါ်မှလည်းကောင်း၊ ဗုံးကြဲလေယာဉ်ကြီးများ ပေါ်မှလည်းကောင်း ပစ်ခတ်နိုင်ကြသည်။ 

## အမေရိကန်တို့၏ တိုက်ချင်းပစ် ဒုံးပျံများ 
* Atlas 
* Titan I
* Titan II
* Minuteman I 
* Minuteman II 
* Minuteman III
* LGM-118A Peacekeeper
* Midgetman 
* Polaris 
* Poseidon
* Trident

## ဆိုဗီယက် (ရုရှ)၏ တိုက်ချင်းပစ် ဒုံးပျံများ 
* MR-UR-100 
* R7
* R-9
* R-16 
* R-36 
* R-36M2
* RS-24 
* RT-23 
* RT-2PM 
* RT-2UTTKh
* UR-100 
* UR-100N

## တရုတ်တို့၏ တိုက်ချင်းပစ် ဒုံးပျံများ 
* DF-3 
* DF-5 CSS-4 
* DF-6 
* DF-22
* DF-31 CSS-9 
* DF-31A CSS-9 
* DF-41 CSS-X-10

## ပြင်သစ်တို့၏ တိုက်ချင်းပစ် ဒုံးပျံများ 
* M4
* M45 
* M51.1 
* M51.2 

## အိန္ဒိယ၏ တိုက်ချင်းပစ် ဒုံးပျံများ 
* Surya-I/Agni-IV 
* Surya-II
* Surya-III

## အစ္စရေး၏ တိုက်ချင်းပစ် ဒုံးပျံ 
* Jericho III 

## မြောက်ကိုရီးယား၏ တိုက်ချင်းပစ် ဒုံးပျံ 
* Taepodong-2

ကဏ္ဍ:တိုက်ချင်းပစ် ဒုံးကျည်များ
Musée d'Orsay

အော်ဆေးပြတိုက် သည် ပြင်သစ်နိုင်ငံ ပဲရစ်မြို့ တွင် တည်ရှိသော ပြတိုက်တစ်ခု ဖြစ်သည်။

## ပြင်ပလင့်
ဆင်များရှင်စေတီ

၁၄၂၉ ခုနှစ်က မိုးညှင်း ဘုရင်တည်တော်မူ၍ (ဆင်များ၏ ဘုရား) ဟုခေါ်သည်။ ကောင်းမှုတော်စေတီ နှင့် စစ်ကိုင်းမြို့အကြားတည်ရှိနေ၍ ၁၄၈၂ ခု ပထမငလျင် တွင်ပျက်စီးခဲ့၏။ နောက်အနှစ် ၂၅ဝခန့် အကြာ ပြန်လတ်သော် ငလျင်ဒဏ်ကြောင့်ပင် ပျက်စီးသွားရပြန်သည်မှာ ၁၉၅၅ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်သည်။ ထိုအချီ အပျက်မှာ လုံးဝမြေပေါ် ပုံကျသွားသည် အထိဖြစ်သည်။ ၁၉၈၀ ပြည့်နှစ် တဖန်အသစ်ပြန်တည်ပါသည်။ ဘုရားအဝင် နတ်ထပ်ရှည်ကြီးတွင် ရောင်စုံခြယ်သထားသည့် ဆင်ကြီး ၂ ကောင်မှာ ရပ်တည်လျက်ရှိသည်။ 

## ကိုးကား
မားသားဘုတ်

**မားသားဘုတ်**သည် ရှုပ်ထွေးပွေလီသည့် လျှပ်စစ်ပတ်လမ်းများကို စုစည်းထားသည့် ပလတ်စတစ်ပြားချပ် တခုဖြစ်ပြီး ခေတ်သစ် ကွန်ပျူတာတွင် အဓိကကျသည့် လုပ်ငန်းများကို လုပ်ဆောင်ပေးသည့် အစိပ်အပိုင်း ဖြစ်သည်။ မန်မိုရီ၊ ဟတ်ဒစ် စသည့် အခြားဆက်စပ်ပစ္စည်းများနှင့် ဆက်သွယ်နိုင်သည့် ပို့တ် (port) များလည်း ပါဝင်သည်။ မားသားဘုတ်ကို မိန်းဘုတ်၊ စစ္စတမ်ဘုတ် သို့မဟုတ် အက်ပယ် ကွန်ပျူတာတွင် လောဂျစ်ဘုတ်ဟုလည်း ခေါ်လေ့ရှိသည်။
မတူပီမြို့နယ်

**မတူပီမြို့နယ်** သည် မြန်မာနိုင်ငံ အနောက်ဘက်ခြမ်းရှိ ချင်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်း၊ မတူပီခရိုင်တွင် တည်ရှိပြီး၊ ချင်းပြည်နယ်၏ ဒုတိယ မြို့တော်အဖြစ် လွန်ခဲ့သော နှစ်အနည်းငယ်က သတ်မှတ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ မတူပီမြို့နယ်တွင် မတူပီမြို့၊ ရေဇွာမြို့နှင့် လိုင်လင်းပီမြို့ပါဝင်ပြီး မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမှာာ မတူပီမြို့ ဖြစ်သည်။ မတူပီတွင်းရှိ လူဦးရေမှာ ၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ ၃၉,၀၈၆ ယောက်မတူပီမြို့နယ်သည် မင်းတပ်ခရိုင်​လေးမြို့နယ်တွင် ပါဝင်ခဲ့ရာမှ ပထမအကြိမ် လွှတ်တော်သက်တမ်းအတွင်း ပလက်ဝမြို့နယ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်မှ ပလက်ဝမြို့နယ်အား ခရိုင်အဆင့်တိုးမြှင့်ရန် အစီအစဉ်ရှိမရှိ မေးမြန်းခဲ့သည်။ ထိုအကြောင်းကို ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်မှ ပြည်နယ်အစိုးရအား သဘောထားတောင်းခံသည်။ သို့သော် ပြည်နယ်လွှတ်တော်တွင် ပလက်ဝကို ခရိုင်အဆင့်မြှင့်ရန် သင့်မသင့် မဆွေးနွေးဘဲ မတူပီနှင့် ပလက်ဝမြို့နယ်များအနက် မည်သည့်မြို့နယ်ကို ခရိုင်အဆင့်မြှင့်ရန် မဲခွဲဆုံးဖြတ်ရာ မတူပီမှ ၁၁ မဲ၊ ပလက်ဝမှ ၉ မဲရရှိခဲ့သည်။ နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံးမှ ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဇွန်လတွင် မင်းတပ်ခရိုင်ကို မူလ ၄ မြို့နယ်မှ မင်းတပ်မြို့နယ်နှင့် ပလက်ဝမြို့နယ်တို့ ပါဝင်သော မင်းတပ်ခရိုင်၊ မတူပီမြို့နယ်နှင့် ပလက်ဝမြို့နယ်တို့ပါဝင်သော မတူပီခရိုင်အဖြစ် ခရိုင်(၂)ခုပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းခြင်းကို မှတ်တမ်းတင်ရန် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ထံသို့ အကြောင်းကြားခဲ့သည်။ ထို့​ကြောင့် မတူပီမြို့နယ်မှာ မင်းတပ်ခရိုင်မှ မတူပီခရိုင်အတွင်း ပါဝင်လာခဲ့သည်။
## ပထဝီဝင်အနေအထား
မြောက်လတ္တီတွဒ် ၂၁ ဒီဂရီ ၁၅ မိနစ်နှင့် ၂၂ ဒီဂရီ ၁၅ မိနစ် အကြား၊ အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၃ ဒီဂရီ ၁၄မိနစ်နှင့် ၉၅ ဒီဂရီ ၁၅ မိနစ်အကြားတွင် တည်ရှိသည်။ အရှေ့မှ အနောက်သို့ မိုင် ၄၇၊ တောင်မှမြောက်သို့ ၆၈ မိုင်ရှိပြီး ၂၃၁၆.၈၁ စတုရန်းမိုင် ကျယ်ဝန်းသည်။
### နယ်နိမိတ်
မတူပီမြို့နယ်၏ အရှေ့ဘက်တွင် မ​ကွေးတိုင်းရှိ ဂန့်​ဂေါမြို့နယ်နှင့် ထီးလင်းမြို့နယ်၊ အ​ရှေ့တောင်ဘက်တွင် မင်းတပ်မြို့နယ်၊ အနောက်ဘက်တွင် ပလက်ဝမြို့နယ်၊အ​နောက်​မြောက်ဘက်တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ မိဇိုရမ်ပြည်နယ်၊ မြောက်ဘက်တွင် ထန်တလန်မြို့နယ်များ တည်ရှိသည်။
## လူဦးရေ
မတူပီမြို့နယ်တွင်နေထိုင်ကြသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများတွင် ချင်းလူမျိုးများ အများဆုံးနေထိုင်ကြသည်။ ထို့နောက် ဗမာနှင့် ရခိုင်လူမျိုးများ အစဉ်လိုက်များပြားစွာနေကြသည်။ ကိုးကွယ်မှုအနေဖြင့် ခရစ်ယာန်ဘာသာကို အများဆုံး ကိုးကွယ်ကာ ဗုဒ္ဓဘာသာကိုးကွယ်သူဦးရေမှာ အစဉ်လိုက်များပြားသည်။
မတူပီမြို့နယ် အတွင်း၌ နေထိုင်ကြသော ဌာ​နေလူမျိုးစုများမှာ 
# ဒိုင်လူမျိုး
# မတူလူမျိုး
#မရာလူမျိုး
# ဒိုးမ်လူမျိုး
# စင်တလန်လူမျိုး 
# ကောင်လောင်လူမျိုး
# တွီဖုန်းလူမျိုး စသည်တို့ ဖြစ်သည်။

## ပညာ​ရေး
### အခြေခံပညာ
#### အထက
အထက်တန်းကျောင်း ၈ကျောင်းရှိသည်။
*အထက ၁
*အထက ၂
*အထက ​ရေဇာ
*အထက လိုင်လင်းပီ
*အထက လုံငိုး
*အထက ဆ​ဘောင်းတယ်
*အထက စာလ်​ထောင်
*အထက မားဒူ
#### အထက(ခွဲ)/အလက
*အလက (ထ(ခွဲ)) ဖနိုင်
*အလက (ထ(ခွဲ)) ဆ​ဘောင်းပီ
*အလက (ထ(ခွဲ)) ​လေဆင်း
*အလက (ထ(ခွဲ)) ​ရှာတလိုင်း
*အလက (ထ(ခွဲ)) ​တိန်ဆီး
*အလက (ထ(ခွဲ)) ​တန်ကူ
*အလက (ထ(ခွဲ)) ​စခိုင်း
*အလက ငလိုင်
*အလက စန်တပ်
*အလက ဒါရ်လင်း
*အလက ရန်စီ
*အလက ရုန်း
*အလက လာလွီး
*အလက ​လေကန်း
*အလက အိုက္ကား
*အလက တီးဆီး
*အလက ဆတူး
*အလက ဆုံဆင်း(ခ)
​*အလက တောင်ဘူ
*အလက အာရူ
*အလက ဟရင်ပီ(က)
*အလက ဟရင်ပီ(ခ)
*အလက လိုင်လင်းတဲ(ခ)
*အလက ပါဆင်း(က)
*အလက ပန်တွီး
*အလက ​ထောင်လန်
#### အမက
မူလတန်း၊မူလွန်၊အလယ်တန်း(ခွဲ) ၁၃၇ကျောင်းရှိသည်။

## အထင်ကရ ပုဂ္ဂိုလ်များ 
* အောင်ဆန်းသူရိယ ဗိုလ်ကြီး တိုက်ချွန်းသည် မတူပီမြို့နယ်၊ လွီဗန်းရွာတွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ 
* ပူးပါထန်း - ပထမဦးမြောက် ချင်းပြည် (Chinland) ဝန်ကြီးချုပ် 

## ကိုးကား
မိုးချိုသင်း

မိုးချိုသင်းသည် မြန်မာမဂ္ဂဇင်းများတွင် ဝတ္ထုတိုများကို ရေးသားခဲ့သော အမျိုးသမီး စာရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်ပြီး နာမည်ကျော် ဘလော့ဂါတစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။ ဖခင်မှာ နာမည်ကြီး ကဗျာဆရာ ဦးတင်မိုး ဖြစ်သည်။ ၁၉၈၇ ခုနှစ်တွင် အခြေခံပညာအထက်တန်း အောင်မြင်ခဲ့ပြီး ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ ဘူမိဗေဒ ဘာသာရပ်ဖြင့် သိပ္ပံဘွဲ့ ရရှိခဲ့သည်။ ယခုအခါတွင် ခင်ပွန်းဖြစ်သူ ကိုကျော်ဝဏ္ဏနှင့် အတူ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ကယ်လီဖိုးနီးယားပြည်နယ်တွင် နေထိုင်လျက် ရှိသည်။

ကဏ္ဍ:မြန်မာ အမျိုးသမီး စာရေးဆရာများ
ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ
မယ်လအူး ဒုက္ခသည်စခန်း

**မယ်လအူး** သည် ထိုင်း-မြန်မာနယ်စပ်ရှိ ဒုက္ခသည်စခန်း ဖြစ်သည်။ မယ်ဟောင်ဆောင် ပြည်နယ် (แม่ฮ่องสอน,)၊ ဆော့မွေ ခရိုင် (สบเมย) ၌ ရှိပြီး သောင်ရင်းမြစ်မှ ၃ ကီလိုမီတာအကွာတွင် တည်ထားသည်။ စခန်းအကျယ်မှာ ၃၂၀ ဟက်တာ ဖြစ်သည်။

## နောက်ခံသမိုင်း 
သောင်ရင်းမြစ်နောက်ရှိ တောင်တန်းကို မှီကာ တည်ခြင်းဖြစ်ပြီး လူဦးရေ ၉၀၀၀ ကျော် ရှိသည်။ အများစုမှာ ကရင်နှင့် ကယားလူမျိုးများ ဖြစ်သည်။ 

၂၀၀၂ ခု၊ စက်တင်ဘာလတွင် မြစ်ရေကြီးကာ စခန်းအား ရေမြုပ်သည်။ အိမ် ၂၅၀ ပျက်ပြီး ၂၃၀ ခန့် ဆိုးဆိုးဝါးဝါး ပျက်စီးသည်။ အထက်တန်းကျောင်း ၂ ကျောင်း၊ မူလတန်းကျောင်း ၈ ကျောင်း၊ ဆေးခန်းတခု ပြိုသည်။ ထိုင်းအာဏာပိုင်များက ကုလသမဂ္ဂဒုက္ခသည်အေဂျင်စီနှင့် ပေါင်းကာ ကယ်ဆယ်ရေးလုပ်သည်။

မီးမရှိ၊ ဖုန်းမမိ။ သို့သော် ဆေးခန်း၊ ကျောင်း စသည့် အများပိုင်အဆောက်အဦတို့ကို မီးစက်ဖြင့် မီးရအောင် ဖန်တီးထားသည်။
အမှတ်(၉၀၁) အမြောက်စခန်းကွပ်ကဲမှု ဌာနချုပ်

**အမှတ်(၉၀၁)အမြောက်စခန်းကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်**သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ ဘောနတ်ကြီးကျေးရွာအနီး ရန်ကုန်-မန္တလေး အမြန်လမ်းမကြီး မိုင်တိုင် (၄၁)အနီးတွင်တည်ရှိသည်။ လက်ရှိအမြောက်စခန်းကွပ်ကဲရေးမှူးမှာ ဗိုလ်မှူးကြီး မျိုးရွှေဖြစ်ပြီး အလုပ်သင်ဗိုလ်လောင်းသင်တန်းအမှတ်စဉ်(၁၇)မှဖြစ်သည်။ ခေတ္တဌာနချုပ်မှူးသာထားသော အရန်တပ်မဌာနချုပ်တစ်ခုဖြစ်သည်။

## အမြောက် တပ်ရင်းများ 
**အမှတ်(၉၀၁)အမြောက်စခန်းကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်** ၏ ကွပ်ကဲမှုအောက်တွင် အောက်ပါအတိုင်းဖွဲ့စည်းထားသည် -

# အမှတ် (၂၀၄) အမြောက်တပ်ရင်း - တောင်ငူမြို့
# အမှတ် (၂၀၅) အမြောက်တပ်ရင်း - ဘောနတ်ကြီးကျေးရွာ
# အမှတ် (၃၃၀) အမြောက်တပ်ရင်း - တောင်ငူမြို့
# အမှတ် (၃၃၇) အမြောက်တပ်ရင်း - ‌‌ေ ်ကြီး‌ေကးရွာ 
# အမှတ် (၄၀၂) အမြောက်တပ်ရင်း
# အမှတ် (၄၀၅) အမြောက်တပ်ရင်း - ဘောနတ်ကြီးကျေးရွာ
# အမှတ် (၅၀၂) အမြောက်တပ်ရင်း
# အမှတ် (၅၀၃) အမြောက်တပ်ရင်း
# အမှတ် (၅၀၄) အမြောက်တပ်ရင်း - ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ လေးထောင့်ကန်
# အမှတ် (၆၀၂) အမြောက်တပ်ရင်း - 

ကဏ္ဍ:အမြောက်စခန်းကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်များ
အမှတ်(၉၀၄) အမြောက်စခန်းကွပ်ကဲမှု ဌာနချုပ်

**အမှတ်(၉၀၄)အမြောက်စခန်းကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်**သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ မိုးညှင်းမြို့တွင် အခြေစိုက်ပြီး လက်အောက်ခံ အမြောက်တပ်ရင်း (၁၂)ရင်း ရှိသည်။ လက်အောက်ခံ အမြောက်တပ်ရင်းများကို မြောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ် နှင့် အနောက်မြောက်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် နယ်မြေများအတွင်း ဖြန့်ခွဲထားရှိသည်။

## အမြောက် တပ်ရင်းများ 
**အမှတ်(၉၀၄)အမြောက်စခန်းကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်** ၏ ကွပ်ကဲမှုအောက်တွင် အောက်ပါအတိုင်းဖွဲ့စည်းထားသည် - 

# အမှတ် (၂၀၈) အမြောက်တပ်ရင်း
# အမှတ် (၃၆၄) အမြောက်တပ်ရင်း
# အမှတ် (၃၆၆) အမြောက်တပ်ရင်း - ဗန်းမော်မြို့
# အမှတ် (၃၆၇) အမြောက်တပ်ရင်း - မိုးညှင်းမြို့နယ်
# အမှတ် (၃၇၀) အမြောက်တပ်ရင်း - မိုးမောက်မြို့နယ်
# အမှတ် (၃၇၂) အမြောက်တပ်ရင်း - မိုးကောင်းမြို့
# အမှတ် (၃၈၆) အမြောက်တပ်ရင်း - နမ္မားမြို့ 
# အမှတ် (၄၀၈) အမြောက်တပ်ရင်း

ကဏ္ဍ:အမြောက်စခန်းကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်များ
မဟာမုနိ (ရခိုင်ပြည်)

**မဟာမုနိ ရုပ်ပွားတော်** သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ကျောက်တော်မြို့ရှိ သမိုင်းဝင်ရုပ်ပွားတော် တစ်ဆူ ဖြစ်သည်။

## စလွယ်တော်နှင့် မကိုဋ်တော်များ ဖယ်ရှားခြင်း 
၂၀၁၇ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၅ ရက်နေ့တွင် ဒေသခံပြည်သူ တစ်သောင်းခန့်က မဟာမုနိ ရုပ်ပွားတော်ရှိ စလွယ်တော်၊ နားဋောင်းခေါ် နားကင်းတော်နှင့် ပခုံးပေါ်တွင် တပ်ဆင်ထားသော စွန်တော်တို့ကို ဖယ်ရှားပေးရန် ဆန္ဒဖော်ထုတ်ခဲ့သည့်အတွက် ဂေါပကအဖွဲ့က ရုပ်ပွားတော်ရှိ စလွယ်တော်၊ နားကင်းတော်၊ စွန်တော်နှင့် မကိုဋ်တော်များကို ဖယ်ရှားပေးခဲ့ရသည်။ မဟာမုနိ ဘုရားရုပ်ပွားတော်မှာ စလွယ်တော်နှင့် ဆက်စပ်ပစ္စည်းများသည် ယခင်က မရှိခဲ့ဘဲ ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်ချုပ်ခင်ညွန့်က ကပ်လှူခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

## ကိုးကား