ဂါထာ

ခုဒ္ဒကပဌအဋ္ဌကထာ၊ မင်္ဂလာသုတ္တအဖွင့်၌ဂါထာဟူသောပုဒ်ကို 
'အက္ခရပဒနိယမိတဂန္ထိတေနဝစနေန'ဟူ၍ အဋ္ဌကထာဆရာ 
ရှင်မဟာဗုဒ္ဓွဃောသ ဖွင့်ဆိုအပ်သည်နှင့် လျော်စွာ အက္ခရာ 
ပုဒ်တို့ကို သတ်မှတ်၍ ဖွဲ့ဆိုရေးသားအပ်သော ပါဠိအဖွဲ့ကို 
**ဂါထာ**ဟု ခေါ်သည်။ ဂါထာကို ပဇ္ဇဟူ၍လည်းကောင်း၊ သိလောကဟူ၍ 
၎င်း ခေါ်ဆိုသေးသည်။ ဂါထာသည် မြန်မာမှု၌ ကဗျာနှင့် 
သဘောတူသည်။ သို့ဖြစ် ၍ ဂါထာသည် ပါဠိကဗျာပင်ဖြစ်သည်။ 
 
တစ်ဂါထာ၌ လေးပါဒရှိသည်။ မတြာအရေအတွက်ဖြင့် 
သတ်မှတ်ဖွဲ့ဆိုအပ်သော ဂါထာ၊ အက္ခရာ အရေအတွက်ဖြင့် 
သတ်မှတ်ဖွဲ့ဆိုအပ်သော ဂါထာဟူ၍ ဂါထာ ၂ မျိုးရှိပြန်သည်။
မတြာဆိုသည်မှာ မျက်စိတစ်မှိတ် လျှပ်စစ်တစ်ပြက် လက် 
ဖျက် တစ်တီးကာလကို ခေါ်သည်။ သာမန်အားဖြင့် အ၊ ဣ၊ 
ဥ ဟူသော အက္ခရာများသည် တမတြာရှိ၏။ အသံပေါ့သော
ကြောင့် လဟု ခေါ်သည်။ အာ၊ ဤ၊ ဦ၊ ဧ၊ ဩ ဟူသော 
အက္ခရာများသည် နှစ်မတြာရှိ၏။ အသံလေးသောကြောင့် 
ဂရုဟု ခေါ်သည်။

မတြာအရေအတွက်အားဖြင့် သတ်မှတ်ဖွဲ့ဆိုအပ်သော ဂါထာ 
မျိုးကို မတြာဝတ္တိဂါထာဟု ခေါ်သည်။ ထိုမတြာဝတ္တိဂါထာ 
သည်
# အရိယာဂါထာမျိုး
# ဂီတိဂါထာမျိုး
# ဝေတာလီဂါထာမျိုး
# မတ္တာသမကဂါထာမျိုး
ဟူ၍ လေးမျိုးပြားသည်။

# ဆဋ္ဌောခိလလဟုဇော်ဝါ၊ ၁၂ မတြာ၊
# ဂယုတညေဆဂ္ဂဏာနဇောဝိသမေ။ ၁၈ မတြာ၊
# အရိယာယန္တဒ္ဓေလော၊ ၁၂ မတြာ၊
# ဆဋ္ဌောန္တေဂေါဂဏာဆညေ ၁၅ မတြာ

အထက်ပါ ဂါထာ၌ ပထမ၊ ဒုတိယနှစ်ပါဒဟူသော ရှေ့ 
ထက်ဝက်တွင် မတြာ ၃ဝ၊ တတိယ၊ စတုတ္ထနှစ်ပါဒဟူသော 
နောက်ထက်ဝက်တွင် မတြာ ၂၇၊ ပေါင်း ၅၇ မတြာဖြင့် သတ် 
မှတ် ဖွဲဲ့ဆိုထားသည်။ ဤဂါထာမျိုးကို အရိယာဂါထာမျိုးဟု 
ခေါ်သည်။

# သဗ္ဗံပထမဒလေယဒိ၊ ၁၂ မတြာ
# လက္ခဏမရိယာယဝတ္တမုဘယေသု။ (၁၈ မတြာ)
# ယဿာဒလေသုယုတ္တံ၊ ၁၂ မတြာ
# ဝတ္တာသာဂီတိဝတ္တယတိလလိတာ။ ၁၈ မတြာ

အထက်ပါဂါထာ၌ ရှေ့ထက်ဝက်တွင် မတြာ ၃ဝ၊ နောက် 
ထက်ဝက်တွင် မတြာ ၃ဝ၊ ပေါင်း မတြာ ၆ဝ ဖြင့် သတ်မှတ် 
ဖွဲ့ဆိုထားသည်။ ဤဂါထာမျိုးကို ဂီတိဂါထာမျိုးဟု ခေါ်သည်။
# ဝိသမေဆသိယုံကလာမုခေ၊ ၁၄ မတြာ
# သမေတွဋ္ဌရလဂါတတောပရိ။ (၁၆ မတြာ)
# ဝေတာလီယံတမုစ္စတေ၊ ၁၄ မတြာ
# လဟုဆက္ကံနနိရန္တရံသမေ။ ၁၆ မတြာ

အထက်ပါ ဂါထာ၌ ပထမပါဒတွင် ၁၄ မတြာ၊ ဒုတိယ 
ပါဒတွင် ၁၆ မတြာ၊ တတိယပါဒတွင် ၁၄ မတြာ၊ စတုတ္ထ 
ပါဒတွင် ၁၆ မတြာ၊ ပေါင်း ၆ဝ မတြာဖြင့် သတ်မှတ်ဖွဲ့ဆို 
ထားသည်။ ဤဂါထာမျိုးကို ဝေတာလီဂါထာမျိုးဟု ခေါ်သည်။

# ယမတီတလက္ခဏဝိသေသယုတံ၊ ၁၆ မတြာ
# မတ္တာသမာဒိပါဒါဘိဟိတံ။ ၁၆ မတြာ
# အနိယတဝတ္တပရိမာဏသဟိတံ၊ ၁၆ မတြာ
# ပထိတံဇနေသုပါဒါကုလကံ။ ၁၆ မတြာ
အထက်ပါ ဂါထာ၌ ပါဒတိုင်းတွင် ၁၆ မတြာစီ 
အညီအမျှထား၍ ၆၄ မတြာဖြင့် သတ်မှတ်ဖွဲ့ဆိုထားသည်။ 

ဤဂါထာမျိုးကို မတ္တာသမကဂါထာမျိုးဟု ခေါ်သည်။
အက္ခရာအရေအတွက်အားဖြင့် သတ်မှတ်ဖွဲ့ဆိုအပ်သော 
ဂါထာမျိုးကို ဝဏ ္ဏဝတ္တိဂါထာဟု ခေါ်သည်။ ထိုဝဏ္ဏ ဝတ္တိဂါထာသည်
# သမဝတ္တိ၊ လေးပါဒလုံးတူညီသောဂါထာ
# အဎ္ဍသမဝတ္တိ၊ ထက်ဝက်(၂ပါဒစီ)တူညီသောဂါထာ
# ဝိသမဝတ္တိ၊တစ်ပါဒနှင့်တစ်ပါဒ မတူညီသောဂါထာဟူ၍ သုံးမျိုးပြားသည်။

# ယံ ဒု န္နိ မိတ္တံ အ ဝ မ င်္ဂ လ ဉ္စ၊ 
ဂ ဂ လ ဂ ဂ လ 
လ ဂ လ ဂ ဂ
# ယော စာ မ နာ ပေါ သ ကု 
ဏ ဿ သ ဒ္ဒေါ။
ဂ ဂ လ ဂ ဂ လ 
လ ဂ လ ဂ ဂ
# ပါ ပ ဂ္ဂ ဟော ဒု ဿု 
ပိ နံ အ က န္တံ၊
ဂ ဂ လ ဂ ဂ လ 
လ ဂ လ ဂ ဂ
# ဗု ဒ္ဓါ နု ဘာ ဝေ န 
ဝိ နာ သ မေ န္တု။ 
ဂ ဂ လ ဂ ဂ လ 
လ ဂ လ ဂ ဂ

အထက်ပါဂါထာသည် ၁၁ လုံးစီ အညီအမျှသတ်မှတ်ဖွဲ့ 
ဆိုထားအပ်သော ဝဏ္ဏဝတ္တိဂါထာမျိုးဖြစ်၏။ လေးပါဒလုံး 
ဂရုလဟု ဂိုဏ်းနေ ဂိုဏ်းထားတူညီသောကြောင့်သမဝတ္တိ 
ဂါထာဟု ခေါ်သည်။ (ဂရု ကို ဂ ငယ်ဖြင့်၎င်း၊ လဟု ကို 
လငယ်ဖြင့်၎င်း ပြထားသည်။)
# စ တူ ဟ ပါ ယေ ဟိ သ ဝိ 
ပ္ပ မု တ္တော၊
လ ဂ လ ဂ ဂ လ လ ဂ 
လ ဂ ဂ
# ဆ စ္စာ ဘိ ဌာ နာ နိ အ ဘ 
ဗ္ဗ ကာ တုံ။
ဂ ဂ လ ဂ ဂ လ လ ဂ 
လ ဂ ဂ
# ဣ ဒ မ္ပိ သံ ဃေ ရ တ နံ 
ပ ဏီ တံ၊
လ ဂ လ ဂ ဂ လ လ ဂ 
လ ဂ ဂ
# ဧ တေ န သ စ္စေ န သု ဝ 
တ္ထိ ဟော တု။
ဂ ဂ လ ဂ ဂ လ လ ဂ 
လ ဂ ဂ

အထက်ပါဂါထာသည်လည်း ၁၁ လုံးစီ အညီအမျှဖွဲ့ဆိုထား 
အပ်သော ဝဏ္ဏဝုတ္ထိဂါထာမျိုး ဖြစ်၏။ သို့သော် ပထမပါဒနှင့် 
တတိယပါဒ၊ ဒုတိယပါဒနှင့် စတုတ္တပါဒအားဖြင့် ၂ ပါဒစီ 
ဂရု လဟု ဂိုဏ်းနေဂိုဏ်းထား တူညီသောကြောင့် အဎ္ဍသမဝုတ္တိ
ဂါထာဟု ခေါ်သည်။
::ခရောပွင့်အမှတ်ပါ အက္ခရာများသည် ပါဒဆုံး ဂရု(ပါဒန္တဂရု)များ ဖြစ်ကြ၏။ ဂိုဏ်းအကြောင်းတွင် ရှုပါ။
# အ နေ က ဇာ တိ သံ သာ ရံ၊
လ ဂ လ ဂ လ ဂ ဂ ဂ
# သ ာ ဝိ ဿံ အ နိ ဗ္ဗိ သံ။
ဂ ဂ ဂ ဂ လ ဂ လ ဂ
# ဂ ဟ ကာ ရံ ဂ ဝေ သ န္တော၊
လ လ ဂ ဂ လ ဂ ဂ ဂ
# ဒု က္ခာ ဇာ တိ ပု န ပ္ပု နံ။
ဂ ဂ ဂ လ လ ဂ လ ဂ
အထက်ပါဂါထာသည် ၈ လုံးစီ အညီအမျှဖွဲ့ဆိုထားအပ် 
သော ဝဏ္ဏဝုတ္တိဂါထာမျိုးဖြစ်၏။ လေးပါဒလုံး တစ်ပါဒနှင့် 
တပါဒ ဂရု လဟု ဂိုဏ်းနေ ဂိုဏ်းထား မတူသောကြောင့် 
ဝိသမဝုတ္တိဂါထာဟု ခေါ်သည်။ မြန်မာပြည်၌ ဤရှစ်လုံးဖွဲ့ 
ဂါထာမျိုးကို အဖွဲ့များသည်။

## ကိုးကား