Kostituzzjoni ta' Medina

Il-**Kostituzzjoni ta' Medina** (Għarbi: وثيقة المدينة, b'ittri Latini: *Waṯîqaẗ al-Madîna*; jew صحیفة المدينة, *Ṣaħîfaẗ al-Madîna*; magħruf ukoll bħala d- **Dokument tal-Omma**, *omma* tirreferi għall-"komunità Misilma"), hija dokument li tittratta l-affarijiet tribali matul iż-żmien tal-profeta Iżlamiku Muħammed f'Medina u fforma l-bażi tal-Ewwel Stat Iżlamiku, politika multi-reliġjuża taħt it-tmexxija tiegħu. Jissemmew ħafna gruppi tribali, inklużi l-Bni Naġġar u l-Qrajjex, kif ukoll ħafna istituzzjonijiet tribali, bħall-vendetta, il-flus tad-demm, il-fidwa, l-alleanza, u l-klijentaġġ. Il-Kostituzzjoni ta' Medina għandha xebh dehrieni mas-Sura 5 (il-Mejda) fil-Quran.

L-isem "Kostituzzjoni ta' Medina" huwa qarrieqi peress li t-test ma stabbilixxiex stat. L-isem ġie maħluq minn storiċi moderni, filwaqt li t-testi tas-sors jiddeskrivuh bħala dokument (*kitâb*, *ṣaħîfa*) biss. It-test ġie rreġistrat minn Iben Isħaq u Bu Għobajd il-Qasem bin Selliem, għalkemm kif sabu t-test mhux ċar. Madankollu, huwa ġeneralment aċċettat bħala awtentiku. Jista’ jkun li ġie ppreservat talli interess fil-mod kif kien jiġi amministrat.

## Sfond
Skont it-twemmin tradizzjonali Iżlamiku, fl-aħħar snin ta' Muħammed f'Mekka, delegazzjoni minn Medina mit-tnax-il klannijiet importanti tagħha stiednuh bħala barrani newtrali biex jaqdi bħala l-arbitru ewlieni għall-komunità kollha. Kien hemm ġlied f'Medina li involva prinċipalment l-abitanti pagani u Lhud tagħha għal madwar 100 sena qabel is-sena 620. Il-qtil u n-nuqqas ta' qbil rikorrenti, speċjalment wara l-Battalja ta' Bogħat li fiha kienu involuti l-klannjiet kollha, ġiegħluha ovvja għalihom li l-kunċetti tribali ta' vendetta mdemmija u għajn bil-għajn ma kinux għadhom jaħdmu sakemm ma jkunx hemm raġel wieħed bl-awtorità li jiddeċiedi f’każijiet ikkontestati. Id-delegazzjoni minn Medina twiegħdet nfisha u ċ-ċittadini tagħha li jaċċettaw Muħammed fil-komunità tagħhom u li jaħmih fiżikament bħallikieku kien wieħed minnhom.

Wara l-emigrazzjoni lejn Medina, magħruf ukoll bħala l-*[[Heġra]]*, Muħammed abbozza l-kostituzzjoni, "li stabbilixxiet tip ta' alleanza jew federazzjoni" tat-tmien tribujiet minn Medina u l-emigranti Misilmin minn Mekka u speċifikat id-drittijiet u d-dmirijiet taċ-ċittadini kollha u r-relazzjoni tal-komunitajiet differenti f'Medina, inkluża dik tal-komunità Misilma ma' komunitajiet oħra: il-Lhud u l-"Popli tal-Ktieb" l-oħra. Skont kronisti bħal Iben Sagħd il-Bagħdadi (785-845 WK), il-kompożizzjoni tal-popolazzjoni ta' Medina f'dak iż-żmien kienet tikkonsisti f'żewġ supergruppi ta' tribujiet Għarab lokali, l-Għaws u l-Ħażraġ, bi tmien klannijiet u 33 grupp iżgħar ieħor taħthom.&#x5B;**'&#x5D;</sup> Filwaqt, it-tribujiet Lhud kienu jikkonsistu mill-inqas madwar 20 grupp, bl-aktar tribujiet magħrufa Qejnuqa, Nadir, u Qrejda fosthom, (li mhumiex imsemmija fil-ftehim).

== Test ==
It-traduzzjoni bil-Malti li ġejja hija mit-traduzzjoni bl-Ingliż ta’ Michael Lecker mill-2004. Hija bbażata fuq il-verżjoni tad-dokument li tinsab fir-reviżjoni ta' Iben Hixam tas-Sira n-Nabwija ta' Iben Isħaq, il-''Kitâb al-Amwâl'' ta' Bu Għobajd, u l-''Bidâja wa n-Nihâja'' ta' [[Iben Ktir]]. It-traduzzjoni kellha l-għan li tkun ċara, b'klawżoli nnumerati skont l-istandards internazzjonali għal referenza aktar faċli fil-futur. Hemm qbil ġenerali dwar l-awtentiċità tat-test.<blockquote>
# Dan hu l-ordni ta' Muħammed, il-Profeta u l-Messaġġier ta' Alla (li jmexxu) bejn il-fidili u segwaċi tal-Islam ("il-Misilmin") minn fost il-Qrajjex u l-poplu tal-Madina, u dawk li jkunu taħthom, biex jingħaqdu magħhom u jieħdu sehem fil-gwerra flimkien magħhom.
# Huma għandhom jiffurmaw unità politika separata (''Omma'') distintiv mill-poplu kollu (tad-dinja).
# L-emigranti tal-Qrajjex għandhom ikunu (responsabbli) għall-ħarsa tagħhom stess, u għandhom jagħtu l-flus tad-demm tagħhom f'kollaborazzjoni reċiproka, u għandhom jiżguraw it-teħlis tal-priġunieri tagħhom billi jħallsu l-fidwa tagħhom minn infushom sabiex in-negozji reċiproċi bejn l-emminin ikunu skont il-prinċipji tat-tjubija u l-ġustizzja.
# U Bni Għawf għandhom ikunu responsabbli għall-ħarsa tagħhom stess u għandhom iħallsu l-flus tad-demm tagħhom f'kollaborazzjoni reċiproka, u kull grupp għandu jiżgura t-teħlis tal-priġunieri tiegħu stess billi jħallas il-fidwa tagħhom minn infushom sabiex in-negozji reċiproċi bejn l-emminin ikunu skont il-prinċipji tat-tjubija u l-ġustizzja.
# U Bni l-Ħaret bin Ħażraġ għandhom ikunu responsabbli għall-ħarsa tagħhom stess u għandhom iħallsu l-flus tad-demm tagħhom f'kollaborazzjoni reċiproka, u kull grupp għandu jiżgura t-teħlis tal-priġunieri tiegħu stess billi jħallas il-fidwa tagħhom minn infushom sabiex in-negozji reċiproċi bejn l-emminin ikunu skont il-prinċipji tat-tjubija u l-ġustizzja.
# U Bni Sagħda għandhom ikunu responsabbli għall-ħarsa tagħhom stess u għandhom iħallsu l-flus tad-demm tagħhom f'kollaborazzjoni reċiproka, u kull grupp għandu jiżgura t-teħlis tal-priġunieri tiegħu stess billi jħallas il-fidwa tagħhom minn inushom sabiex in-negozji reċiproċi bejn l-emminin ikunu skont il-prinċipji tat-tjubija u l-ġustizzja.
# U Bni Ġuxam għandhom ikunu responsabbli għall-ħarsa tagħhom stess u għandhom iħallsu l-flus tad-demm tagħhom f'kollaborazzjoni reċiproka, u kull grupp għandu jiżgura t-teħlis tal-priġunieri tiegħu stess billi jħallas il-fidwa tagħhom minn infushom sabiex in-negozji reċiproċi bejn l-emminin ikunu skont il-prinċipji tat-tjubija u l-ġustizzja.
# U Bni n-Naġġar għandhom ikunu responsabbli għall-ħarsa tagħhom stess u għandhom iħallsu l-flus tad-demm tagħhom f'kollaborazzjoni reċiproka, u kull grupp għandu jiżgura t-teħlis tal-priġunieri tiegħu stess billi jħallas il-fidwa tagħhom minn infushom sabiex in-negozji reċiproċi bejn l-emminin ikunu skont il-prinċipji tat-tjubija u l-ġustizzja.
# U Bni Għamar bin Għawf għandhom ikunu responsabbli għall-ħarsa tagħhom stess u għandhom iħallsu l-flus tad-demm tagħhom f'kollaborazzjoni reċiproka, u kull grupp għandu jiżgura t-teħlis tal-priġunieri tiegħu stess billi jħallas il-fidwa tagħhom minn infushom sabiex in-negozji reċiproċi bejn l-emminin ikunu skont il-prinċipji tat-tjubija u l-ġustizzja.
# U Bni l-Inbit għandhom ikunu responsabbli għall-ħarsa tagħhom stess u għandhom iħallsu l-flus tad-demm tagħhom f'kollaborazzjoni reċiproka, u kull grupp għandu jiżgura t-teħlis tal-priġunieri tiegħu stess billi jħallas il-fidwa tagħhom minn infushom sabiex in-negozji reċiproċi bejn l-emminin ikunu skont il-prinċipji tat-tjubija u l-ġustizzja.
# U Bni l-Aws għandhom ikunu responsabbli għall-ħarsa tagħhom stess u għandhom iħallsu l-flus tad-demm tagħhom f'kollaborazzjoni reċiproka, u kull grupp għandu jiżgura t-teħlis tal-priġunieri tiegħu stess billi jħallas il-fidwa tagħhom minn infushom sabiex in-negozji reċiproċi bejn l-emminin ikunu skont il-prinċipji tat-tjubija u l-ġustizzja.
## U l-emminin ma jħallux lil ħadd magħfus bi djun, mingħajr jagħtuh xi ħelsien, sabiex in-negozji reċiproċi bejn l-emminin ikunu skont il-prinċipji tat-tjubija u l-ġustizzja.
## U m'għandux emmien li jidħol f'kuntratt ta' ''klijentaġġ'' ma' min diġà jkun f'kuntratt ta' ''klijentaġġ'' ma' emmien ieħor.
# U l-emminin twajbin idejhom kontra kull min qam għal rewwixta minnhom jew jipprova jieħu kollox b'forza jew jaħti ta' dnub jew ta' għadwa jew jipprova jħassar ħsara bejn l-emminin; idejhom kontrih flimkien, anki jekk kien wild wieħed minnhom.
# La joqtol emmien lil emmien [bħala ritaljazzjoni] għal kiefer (dak li ma jemminx), u lanqas ma jgħinx kiefer kontra emmien.
# Il-protezzjoni (''dimma'') ta' Alla hija waħda, l-inqas minnhom [l-emminin] għandu dritt li jagħti protezzjoni (''juġīr'') li qed torbot għalihom kollha. Il-emminin huma alleati tal-oħrajn (''mawālī'') ħlief għall-poplu l-ieħor.
# U lil dawk li jsegwulna mill-Lhud, hekk se jkollhom għajnuna u ugwaljanza, bla moħqrija u lanqas għajnuna kontrihom.
# U s-sliem tal-emminin ikun wieħed. Jekk hemm gwerra fit-triq ta' Alla, ħadd mill-emminin ma jista' jkun fi sliem (mal-għedewwa) għajr l-emminin oħrajn, sakemm ma jkunx (dan sliem) l-istess u li jkun qed jorbot għal kulħadd.
# U kull min li se jiġġieled magħna se jiġu sostitwiti minn dawra għal oħra.
# U l-emminin bħala ġisem għandhom jieħdu l-vendetta demmija fit-triq ta' Alla.
## U bla dubju l-emminin twajbin huma l-aħjar u fl-itjeb mogħdija.
## U li l-ebda ''mixrek'' (dak li jxerrek Alla ma' xi ħaġa, jew kull sudditu mhux Mislem) jista' jagħti l-protezzjoni lill-ħajja u l-proprjetà ta' Qrajxi, u lanqas jiġi lill-mod ta' xi emmien f'dan il-każ.
# U jekk xi ħadd joqtol bil-ħsieb lil emmien, u dan ikun ippruvat, għandu jintqatel talli vjolenza bih, ħlief il-werriet il-maqtul ikun sodisfatt bil-flus tad-demm. U lill-emminin kollhom ma jkunx leġittimu ħlief iqumu fuqu.
# U ma jkunx leġittimu għal xi ħadd li jkun qabad li jsegwi d-dispożizzjonijiet ta' dan il-kodiċi u li jkun imdawwar fit-twemmin tiegħu f'Alla u fil-Jum il-Ħaqq, li jagħti għajnuna jew protezzjoni lil xi qattiel. U jekk jagħti għajnuna jew protettura lil xi ħadd bħal dan, il-lagħna u l-għadab ta' Alla jkunu għalih f'Jum il-Qawmien, u ma se jkun hemm ebda flus jew kumpens minn dan.
# U li kull meta tiddividu dwar xi ħaġa, irriferih l'Alla u lil Muħammed.
# U l-Lhud għandhom jaqsmu mal-emminin l-infiq tal-gwerra sakemm jitqatlu kontra l-għedewwa flimkien.
# U l-Lhud tal-Bni Għawf għandhom magħruf bħal komunità waħda (omma) mal-emminin —għall-Lhud dinhom u għall-Misilmin dinhom, jew klient jew patrun ta' xi ħadd. Imma min jagħmel ħażin jew jagħmel tradiment, jaħti lilu nnifsu u lill-familtu.
# U l-Lhud ta' Bni n-Naġġar għandhom l-istess drittijiet bħall-Lhud ta' Bni Għawf.
# U l-Lhud ta' Bni l-Ħaret għandhom l-istess drittijiet bħall-Lhud ta' Bni Għawf.
# U l-Lhud ta' Bni Sagħida għandhom l-istess drittijiet bħall-Lhud ta' Bni Għawf
# U l-Lhud ta' Bni Ġuxam għandhom l-istess drittijiet bħall-Lhud ta' Bni Għawf.
# U l-Lhud ta' Bni l-Għaws għandhom l-istess drittijiet bħall-Lhud ta' Bni Għawf.
# U l-Lhud ta' Bni Tagħlaba għandhom l-istess drittijiet bħall-Lhud ta' Bni Għawf. Imma min jagħmel ħażin jew jagħmel tradiment, jaħti lilu nnifsu u lill-familtu.
# U Ġafna, li huma l-fergħa tat-tribù Tagħlaba, għandhom l-istess drittijiet bħall-ommijiet it-tribujiet.
# U Bni x-Xtejba għandhom l-istess drittijiet bħall-Lhud ta' Bni Għawf; u dawn se jkunu leali għall-patt, u ma jiksruhx.
# U l-''imwieli''  (il-klijenti) ta' Tagħlaba għandhom l-istess drittijiet bħal dawk tal-membri oriġinali tagħha.
# U s-sotto-fergħat tat-tribujiet Lhud għandhom l-istess drittijiet bħall-ommijiet it-tribujiet.
## U li ħadd minnhom ma jmur biex jitqatel bħala suldat tal-armata Misilma, mingħajr il-permess ta' Muħammed.
## U m’għandu jitqiegħed l-ebda xkiel fil-mod ta’ tpattija ta’ xi ħadd għal swat jew ġrieħi; u kull min ixerred id-demm iġibu fuqu nnifsu u fuq daru, ħlief min ikun ġie trattat ħażin, u Alla jitlob it-twettiq bl-aktar mod ġust ta’ dan [it-trattat].
## U l-Lhud għandhom iġorru l-piż tal-ispejjeż tagħhom u l-Misilmin tagħhom.
## U jekk xi ħadd ħareb kontra d-dar ta' dan il-kodiċi, l-għajnuna reċiproka tagħhom (jiġifieri, tal-Lhud u l-Misilmin) għandha tibda taħdem, u għandu jkun hemm parir ta’ ħbiberija u mġiba sinċiera bejniethom; u fedeltà u ebda ksur tal-patt.
# U l-Lhud għandhom iġorru l-ispejjeż tagħhom sakemm jitqatlu flimkien mal-emminin.
# U l-Wied il-Jatrib ikun imkien Ħram (post sagru) għall-poplu ta' dan il-kodiċi.
# L-''imwieli'' (il-klijenti) għandhom l-istess trattament bħall-persuni oriġinali (jiġifieri, persuni li jaċċettaw il-klijentaġġ). Ma jġarrbux ħsara, u lanqas hu stess ma jiksirx il-patt.
# U l-ebda kenn ma għandu jingħata lil ħadd mingħajr il-permess tal-poplu tal-imkien (jiġifieri, ir-refuġjat m'għandu jkollu l-ebda dritt li jagħti kenn lil ħaddieħor).
# U jekk iseħħ xi qtil jew tilwima fost il-poplu ta’ dan il-kodiċi, li minnha jista’ jkun hemm biża’ ta’ xi nkwiet, dan għandu jiġi riferut lil Alla u lill-Messaġġier ta’ Alla, Muħammed; u Alla jkun miegħu li joqgħod l-aktar attent dwar dak li miktub f’dan il-kodiċi u jagħmel fuqu bl-aktar fedeltà.
# Il-Qrajjex ma jingħataw l-ebda protezzjoni u lanqas dawk li jgħinuhom
# U huma (jiġifieri, il-Lhud u il-Misilmin) għandu jkollhom l-għajnuna ta’ xulxin f’każ li xi forza tinvadi Jatrib.
## U jekk huma (jiġifieri, il-Lhud) jiġu mistiedna għal xi paċi, huma wkoll għandhom joffru l-paċi u jkunu parti minnha; u jekk jistiednu lill-emminin għal xi affarijiet bħal dawn, ikun dmirhom (tal-Misilmin) ukoll li jirreċiprokaw it-trattati, ħlief jekk xi ħadd jagħmel gwerra reliġjuża.
## Fuq kull grupp għandha tistrieħ ir-responsabbiltà li (jirrepella) lill-għadu mill-imkien li jħares lejn il-parti tiegħu tal-belt.
# U l-Lhud tat-tribù ta’ l-Għaws, klijenti kif ukoll membri oriġinali, għandu jkollhom l-istess drittijiet bħall-poplu ta’ dan il-kodiċi: u għandhom iġibu nfushom b’sinċerità u fedeltà lejn dawn tal-aħħar, mingħajr ma jiksru l-patt. Kif wieħed jiżra’ hekk jaħsad. U Alla Huwa ma’ min iwettaq id-dispożizzjonijiet ta’ dan il-kodiċi bl-aktar sinċerità u fedeltà.
# U din il-preskrizzjoni m’għandha tkun ta’ ebda benefiċċju għal xi ħaqqar jew kissier il-patt. U wieħed ikollu s-sigurtà kemm jekk imur għal kampanja jew jibqa’ f’Medina, inkella tkun ħqir u ksur tal-patt. U Alla Huwa l-Protettur ta’ min iwettaq l-obbligi b’fedeltà u attenzjoni, kif ukoll il-Messaġġier Tiegħu Muħammed.
</blockquote>

== Sorsi storiċi ==
Skont L. Ali Khan, l-istudjużi ma jaqblux dwar jekk il-kostituzzjoni kinitx dokument wieħed jew "kumpilazzjoni ta' diversi ftehimiet milħuqa fi żminijiet differenti". Skont l-istudjuż ta' nofs is-seklu 20, Robert Bertram Serjeant, il-''Kostituzzjoni ta' Medina'' tikkonsisti fi "tmien dokumenti distinti ... maħruġa f'diversi okkażjonijiet matul l-ewwel seba' snin jew aktar tal-perjodu Medinan ta' Muhammad". Fl-ewwel reviżjoni tagħha, Serjeant jipoteżizza li t-test issanzjona t-twaqqif ta' konfederazzjoni; fit-tieni tagħha, ħeġġeġ lill-Għaws u l-Ħażraġ biex jobdu t-trattat tagħhom; fit-tielet tagħha, flimkien mal-versi preċedenti, ħeġġeġ lill-aderenti ta' Muħammed biex jiffaċċjaw il-forzi Mekkani li eventwalment iġġieldu f'Uħud. Huwa jissuġġerixxi wkoll li 3:101–104 tal-Quran jista' jirreferi għall-kostituzzjoni.

== Ġeneru u awtentiċità ==
Il-Kostituzzjoni kienet influwenti ħafna fost il-Misilmin kontemporanji, iċċelebrata għall-pluraliżmu reliġjuż tagħha, il-karattru uniku tagħha u l-ewwel "Kostituzzjoni" u t-twemmin li Alla Huwa s-sors aħħari tagħha. Min-naħa l-oħra, l-istoriċi kkaratterizzawha b'mod varjat bħala "karta muniċipali" ( ''Gemeindeordnung''); jew bħala "proklamazzjoni unilaterali" minn Muħammed, li "l-iskop tagħha kien purament prattiku u amministrattiv", aktar milli trattat fis-sens modern.

Il-biċċa l-kbira tal-istoriċi aċċettaw l-awtentiċità tal-Kostituzzjoni ta’ Medina. Dan huwa bbażat fuq l-inklużjoni ta’ nies mhux Misilmin u l-preżentazzjoni tal-Qrajjex bħala għedewwa ta’ Alla, opinjoni li mhijiex konsistenti mal-perjodi Iżlamiċi aktar tard. Fatturi oħra jinkludu l-istil arkajku perċepit tat-test, l-abbundanza ta’ allużjonijiet mhux spjegati li kienu kkunsidrati li x’aktarx kienu mifhuma biss mill-kontemporanji, u l-inklinazzjoni apparenti tagħha lejn il-liġi tribali fuq in-normi Iżlamiċi żviluppati.

Madankollu, tal-anqas ftit għadhom xettiċi, u xi wħud jaħsbu li l-Kostituzzjoni eżistiet iżda l-kliem jew il-kontenut tagħha m'għadhomx aċċessibbli. Fil-każ ta' xi storiċi, ix-xettiċiżmu huwa ristrett għal aspetti partikolari tal-Kostituzzjoni kif ukoll għall-kuntest tal-ħolqien tagħha; għad hemm nuqqas ta' qbil dwar jekk id-dokumenti rriżultawx minn ftehim innegozjat jew kinux sempliċement editti unilaterali minn Muħammed, l-identità tal-parteċipanti (inkluża inċertezza dwar l-inklużjoni tat-tliet tribujiet Lhud ewlenin ta' Medina— Bni Qejnuqa, Bni Nadir, u Bni Qrejda), il-kwantità ta' dokumenti, iż-żmien preċiż tal-ħolqien tagħhom (jew dak tal-partijiet kostitwenti tagħhom), u l-approċċ xieraq għat-traduzzjoni tagħhom, fost kwistjonijiet oħra.

== Datazzjoni ==
Studjuż tas-seklu 20, W. Montgomery Watt, issuġġerixxa li l-Kostituzzjoni ta’ Medina żgur li nkitbet fil-bidu tal-perjodu Medinan (jiġifieri, fis-sena 622 WK jew ftit wara), għaliex kieku d-dokument kien ġie abbozzat aktar tard, allura kien ikollu attitudni pożittiva lejn il-Qrajjex u jagħti lil Muħammed post aktar prominenti. Studjużi Mależjani, Fadzilah Din u Mohamed Noh Abdul Jalil, kif ukoll l-istudjuż Pakistani magħruf, Muhammad Tahir-ul-Qadri, jiċċitaw l-abbozzar tas-sena 622 WK. Oħrajn, bħal Hubert Grimme, issuġġerew li żgur ġiet abbozzata wara l-Battalja ta’ Badr tas-sena 624 WK. Oħrajn, bħal Leone Caetani, issuġġerew li d-dokument inkiteb qabel dik il-battalja.

Partijiet mill-kostituzzjoni huma kkorroborati minn diversi rapporti [[Ħadit|ħdat]] sħaħ. Madankollu, il-validità tagħha fil-forma waħdanija ddikjarata tagħha ġiet ikkontestata, peress li m'hemm l-ebda katina soda waħda ta' awtoritajiet (isnad) li tappoġġjaha. Hemm differenzi ta' opinjoni kif ukoll dwar kemm dokumenti tinkludi l-kostituzzjoni—minn wieħed sa tmienja. Mhuwiex ċar ukoll ma' liema [[Lhud]] sar dan il-ftehim, jekk kienx biss ma' xi wħud mill-unitajiet soċjali Lhud iżgħar li kienu tilfu l-istruttura tribali tagħhom u affiljaw nfushom mal-[[Għarab]], mal-Għarab Ġudaizzati, jew inkludew ukoll dak li sorsi aktar tard iddeskrivew bħala t-tliet gruppi ewlenin Lhud fil-belt, jiġifieri Bni Qejnuqa, Bni Nadir, u Bni Qrejda, (li mhumiex imsemmija fil-ftehim).

Din il-kostituzzjoni tat lill-[[Profeti u Messaġġieri fl-Iżlam|profeta Iżlamiku]] [[Muħammed]], li kien għadu kif ħarab mill-persekuzzjoni f'[[Mekka]], rwol ewlieni fil-komunità ta’ Medina. Billi ddata dan it-trattat fil-bidu tal-wasla tiegħu, hija kkreditat lil Muħammed bl-unur u l-poter aktar kmieni milli kiseb aktar tard, iżda aktar importanti minn hekk, tagħti l-ġustifikazzjoni għall-attakki sussegwenti ta’ Muħammed fuq il-Lhud bħala tpattija għall-oppożizzjoni tagħhom lejh. Madankollu, hemm suġġeriment li jekk din il-kostituzzjoni verament eżistiet, probabbilment inħolqot wara l-eliminazzjoni tat-tliet klannijiet ewlenin Lhud f’Medina minn Muħammed u t-truppi tiegħu.

Mistoqsija oħra li tqajmet dwar il-kostituzzjoni hija li għalkemm tagħti lista ta’ tribujiet/klannijiet Lhud ta’ Medina involuti, fosthom m’hemmx tlieta famużi fl-istorja tradizzjonali Iżlamika talli ġew imġiegħla fl-eżilju (it-tribujiet Bni Qejnuqa u Bni Nadir) jew “midbuħa u mirduma fil-ħofor” (it-tribù Bni Qrejda), wara li kkonspiraw u qamu kontra Muħammed.

== Relazzjonijiet bejn il-firmatarji ==

=== Relazzjoni mat-tribujiet Lhud ===
Wieħed mill-aspetti l-aktar interessanti tal-kostituzzjoni kien l-inklużjoni tat-tribujiet Lhud fl-Omma (komunità) għax għalkemm it-tribujiet Lhud kienu "komunità waħda mal-fidili", huma wkoll "għandhom ir-reliġjon tagħhom u l-Misilmin għandhom tagħhom".

L. Ali Khan jgħid li kien kuntratt soċjali derivat minn trattat u mhux minn xi stat fittizju tan-natura jew minn wara l-velu tal-injoranza Rawlsjan. Inbniet fuq il-kunċett ta' komunità waħda ta' tribujiet diversi li jgħixu taħt is-sovranità ta’ Alla wieħed.

Stabbiliet ukoll metodi paċifiċi għar-riżoluzzjoni tat-tilwim fost gruppi diversi li jgħixu bħala poplu wieħed iżda mingħajr ma jassimilaw f'reliġjon, lingwa jew kultura waħda. Welch fl-''Encyclopaedia of Islam'' jiddikjara: "Il-kostituzzjoni tiżvela l-ħiliet diplomatiċi kbar ta' [[Muħammed]], għax tippermetti li l-ideal li kien jgħożż ta' [[omma]] (komunità) bbażata b'mod ċar fuq perspettiva reliġjuża jinżel temporanjament fl-isfond u huwa ffurmat essenzjalment minn konsiderazzjonijiet prattiċi."

=== Relazzjoni bejn il-Emminin ===
Karatteristika importanti oħra tal-Kostituzzjoni ta' Medina hija d-definizzjoni mill-ġdid tar-rabtiet bejn l-''Imwemmnin'' ("l-emminin", kif inhuma deskritti fid-dokument). Tpoġġi r-relazzjonijiet ta' fidi 'l fuq mir-rabtiet tad-demm u tenfasizza r-responsabbiltà individwali. L-identitajiet tribali għadhom importanti biex jirreferu għal gruppi differenti, iżda r-"rabta ewlenija" għall-omma li għadha kif inħolqot hija r-reliġjon, jew id''-din'' kif deskritt fid-dokument. Dan jikkuntrasta man-normi tal-Arabja ta' qabel l-Islam, li kienet soċjetà kompletament tribali, iżda Serjeant jipproponi l-eżistenza ta’ komunitajiet teokratiċi preċedenti. Skont Denny, "Watt xebbah l-Omma kif deskritta fid-dokument ma' tribù, iżda bid-differenza importanti li kellha tkun ibbażata fuq ir-reliġjon u mhux fuq il-qrubija". Dak huwa avveniment importanti fl-iżvilupp tal-grupp żgħir ta' Misilmin f’Medina għall-komunità u l-imperu Mislem akbar.

== Ara wkoll ==

* Riformi bikrija taħt l-Islam
* L-Irsala l-Ħoqoq (Trattat tad-Drittijiet)
* Axtiname ta' Muħammed (Testment ta' Muħammed)
* Islam u sekulariżmu
* Lista ta' spedizzjonijiet ta' Muħammed
* Dikjarazzjoni ta' Marrakexx
* Muħammed f'Medina
* Poeżija Għarbija qabel Islam
* [[Omma (termini Iżlamika)|Omma]]

== Referenzi ==

=== Ċitazzjonijiet ===


=== Sorsi ===
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  Abridged edition available in English, 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

==== Traduzzjonijiet tal-Kostituzzjoni (bl-Ingliż) ====

* 
* 
* 
* 
* 


====  Aktar Qari ====

*
*[[Yitzhak Ben-Zvi|Ben-Zvi, Yitzhak]]. ''The Exiled and the Redeemed''. Jewish Publication Society, 1957
*[[Fred Donner|Donner, Fred M.]] "Muhammad's Political Consolidation in Arabia up to the Conquest of Mecca". ''Muslim World'' **69*': 229–47, 1979.
*[[F.E. Peters|Peters, Francis E.]] *Muhammad and the Origins of Islam*. State University of New York Press, 1994. 
* Walker, Adam, "Constitution of Medina", in *Muhammad in History, Thought, and Culture: An Encyclopedia of the Prophet of God'' (2 vols.), Edited by C. Fitzpatrick and A. Walker, Santa Barbara, ABC-CLIO, 2014, Vol I, pp.&nbsp;113–115.
*Yildirim, Yetkin. "Peace and Conflict Resolution in the Medina Charter", Peace Review, Vol. 18, Issue 1, 2006, pp.&nbsp;109–117.