Ġużi Grech

**Ġużi Grech** MQR (9 ta’ Lulju 1954  – 21 ta’ Awwissu 2021) kien plejer tal-isnooker u tal-biljards Malti. Plejer professjonali tas-snooker għal diversi snin mill-1988 sal-2000, rebaħ il- Kampjonat Dinji tal-Billiards IBSF fl-1997. L-ewwel li kkompeti bħala dilettant kien 1979, u kompla jikkompetiet f’kampjonati tad-dilettanti u professjonali tal-isnooker u tal-biljards f’karriera mifruxa fuq kważi 40 sena. Huwa rebaħ il-Kampjonat Malti tal-Billiards Ingliż f'21 okkażjoni fosthom 13-il titlu suċċessiv mill-2003 sal-2015. 

Grech twieled il- Ħamrun, Malta. Bħala dilettant, huwa rebaħ ukoll sitt darbiet il-Kampjonat Malti tal-isnooker u darbtejn il-Kampjonat Ewropew tat-Timijiet tal-EBSA tal-irġiel. Irrappreżenta lill-Każin tal-Banda San Ġużepp f’kompetizzjonijiet lokali. 

## Karriera
Grech ikkompeta fil-Kampjonat Dinji tal-Isnooker tad-Dilettanti tal-1978. Din kienet l-ewwel dehra tiegħu f'kompetizzjoni internazzjonali tal-isnooker, u sussegwentement tilef kontra Cliff Wilson fil-kwarti tal-finali.  L-avveniment ntlagħbet f’Malta, il-partita kienet partikolarment notevoli għal folla kbira ta’ partitarji Maltin li kienu preżenti. Wara 0–4, Wilson rebaħ erba' frames iżda tilef il-qafas deċiżiv f'partita li Wilson qal li dejjem se jibqa' jiftakar. Grech rebaħ l-ewwel Kampjonat Malti tal-Billiards fl-1978 billi għeleb lil Paul Mifsud fil-finali b’2307 kontra 1856 punt minkejja li Mifsud kellu vantaġġ b’saħħtu fl-ewwel taqsima.

Huwa rebaħ l-ewwel  tiegħu fl-1980 meta għeleb lil Paul Mifsud f’partita stretta 7–6. Huwa ddefenda t-titlu nazzjonali tiegħu s-sena ta' wara, u għeleb lil Albert Mangion 7–1 fil-finali. Madankollu, tilef iż-żewġ finali tal-Kampjonat ta’ Malta Snooker li jmiss fl-1982 u l-1983 kontra Mifsud. Huwa laħaq is-semi-finali fil- Kampjonat Dinji tal-Isnooker tad-Dilettanti fl-1982 u l-1985. It-tielet titlu nazzjonali intrebaħ fil-Kampjonat ta’ Malta Snooker tal-1987 billi għeleb lil Alex Borg fil-finali. Fil-Kampjonat Dinji tal-Isnooker tad-Dilettanti fl-1987, Grech wasal għall-ewwel finali tiegħu, u tilef kontra Darren Morgan. Meta wasal għall-finali tal-Kampjonat Dinji tal-Billiards tad-Dilettanti fl-1987, Grech tilef kontra l-Indjan Geet Sethi. Grech irreġistra tnejn u erbgħin century breaks matul il-kors tat-tournament. 

L-ewwel turnament professjonali tiegħu kien il-Kampjonat Dinji tal-iSnooker tal-1989. Huwa rċieva appoġġ ġeneruż miż-Żmerc Pub u l-plejer Ingliż tas-snooker Carm Zerafa li għenu finanzjarjament biex jikkompeti f’tournaments professjonali. Grech wasal sal-round tas-16 tad-Dubai Classic tal-1989 iżda ġie megħlub minn Alex Higgins. Grech ingħata post fil-Grand Prix ta' Malta, fejn tilef kontra sieħbu Tony Drago fil-kwarti tal-finali tal-1996. Bil-World Snooker Tour ippermetta biss lill-aqwa 64 plejer li jżommu post fit-tour professjonali għall-1997, Grech tilef postu jilgħab fl-kwalifikazzjoni u UK Tour.

Fil-Kampjonat Dinji tal-Billiards tal-IBSF tal-1997, Grech għeleb lill-Indjan Ashok Shandilya minn 2895 kontra 2836 biex rebaħ l-uniku Kampjonat Dinji tiegħu. Fl-istess sena, huwa laħaq il-kwarti tal-finali fil-Kampjonat Ewropew tas-Snooker tal-EBSA, fejn tilef 2-5 kontra Graham Horne. Fil- Grand Prix ta' Malta tal-1997, huwa tilef kontra Ken Doherty fil-kwarti tal-finali. Huwa ingħaqad ma' Alex Borg biex rebaħ it-Tazza tat-Timijiet Kontinentali Ewropej tal-1997, l-ewwel rebħa ta’ Malta.

Grech wasal sas-semifinali tal-Kampjonat Dinji tal-Isnooker tad-Dilettanti fl-1998, tilef 7-8 kontra Ryan Day. Irritorna għall-World Snooker Tour fl-istess sena, tilef kontra Stephen Hendry fil-kwarti tal-finali tal-Grand Prix ta' Malta tal-1998. Reġa’ sar champion nazzjonali għal sentejn suċċessivi fl-1999 u fl-2000 fil-Kampjonat ta’ Malta Snooker. Reġa’ kkollabora ma’ Alex Borg biex rebaħ il- fl-1999 u fl-2000. Flimkien ma’ Alex Borg u Somin Zammitt, Grech rebaħ il-Kampjonat Ewropew tat-Timijiet tal-EBSA għat-tielet darba fl-2005. Grech laħaq ukoll il-kwarti tal-finali fil-Kampjonat Dinji tal-Billiards 2005 wara li għeleb lill-kompatrijotta tiegħu Paul Mifsud fl-aħħar 16. Fit- Tazza ta' Malta tal-2005, huwa tilef kontra Tom Ford fir-rawnd tal-wildcard u ġie eliminat mill-kompetizzjoni. Huwa tilef kontra Mark Allen fir-rawnd tal-wildcard fit-Tazza ta' Malta tal-2006. Ħareġ ukoll bħala r-rebbieħ tat-tournament tar-ranking Snooker Open fl-2006 organizzat mill-Malta Billiards and Snooker Association.

Wara li ħalla t-Tour professjonali, Grech ikkompeta bħala veteran. Huwa rċieva dħul wild card biex jipparteċipa fit- Tazza ta’ Malta tal-2007 iżda tilef f'knock out kontra David Roe tal-Ingilterra. Huwa kien parti mit-tim li rebaħ it-tournament tal-anzjani tal-Kampjonat Ewropew tat-Timijiet tal-EBSA fl-2011. 

Grech miet fil-21 ta’ Awwissu 2021, ta’ 66 sena 

## Unuri
Grech ingħata l-Midalja għall-Qadi tar-Repubblika fl-1997 wara li sar iċ-champion tad-dinja. Huwa rebaħ il-Kampjonat Malti tal-Billiards Ingliż fi 13-il okkażjoni konsekuttiva bejn l-2003 u l-2015.

Fl-2017, Grech iddaħħal fis-Sala tal-Fama tal-Kumitat Olimpiku Malti, it-tieni plejer tal-biljards wara Paul Mifsud.

## Referenzi