Carla Fracci

**Carolina "Carla" Fracci** ([ˈkarla ˈfrattʃi]; twieldet fl-20 ta' Awwissu 1936 – mietet fis-27 ta' Mejju 2021) kienet ballerina klassika, attriċi u direttur taż-żfin klassiku Taljana. Hija meqjusa bħala waħda mill-aqwa ballerini tas-seklu 20, u kienet żeffiena ewlenija (bit-Taljan: *prima ballerina*) tat-Teatru La Scala f'Milan, l-Italja, u mbagħad ħadmet għal rasha ma' kumpaniji internazzjonali, fosthom ir-Royal Ballet ta' Londra, l-iStuttgart Ballet, ir-Royal Swedish Ballet u l-American Ballet Theatre. Fracci kienet magħrufa għall-interpretazzjoni tagħha ta' karattri ewlenin f'diversi żifniet klassiċi Romantiċi, bħal *La Sylphide*, *Giselle*, *Swan Lake*, u *[[Romeo u Ġuljetta]]*. Ħadet sehem f'żifniet klassiċi bħal *Nijinsky* u *Complete Bell Telephone Hour Performances: Erik Bruhn 1961–1967*. Hija żifnet flimkien ma' ballerini rġiel bħal Erik Bruhn, Rudolf Nureyev u Mikhail Baryshnikov. Iktar 'il quddiem, idderiġiet diversi kumpaniji taż-żfin klassiku fl-Italja, fosthom it-Teatru San Carlo ta' Napli u t-Teatru tal-Opri ta' Ruma.

Skont Bruhn, hija "tat lid-dinja idea ġdida ta' ballerina fiż-żfin klassiku Romantiku tas-seklu 19". Hija żifnet ma' bosta kumpaniji ewlenin taż-żfin fid-dinja, u ngħatat diversi unuri għall-ispettakli tagħha.

## Ħajja bikrija
Twieldet bħala Carolina fl-20 ta' Awwissu 1936, f'Milan, u kienet bint sewwieq tat-tramm u ħaddiema tal-fabbriki. Matul it-Tieni Gwerra Dinjija, għexet mal-qrabat tagħha fil-kampanja. Fl-1946, ommha ħadet lilha u lil oħtha għall-eżami tad-dħul fl-Iskola taż-Żfin Klassiku tat-Teatru La Scala, li spiċċa kien diżastruż għal Carla Fracci. Għalkemm it-tip ta' ġisimha tqies bħala mhux idoneu għaż-żfin klassiku, kienet grazzjuża biżżejjed biex tiġi aċċettata bħala l-aħħar waħda minn 35 student. Hija ddeskriviet l-ewwel jiem fl-iskola bħala "tad-dwejjaq u xi ħaġa terribbli li kellha tagħmel". Madankollu, wara li ntgħażlet bħala l-mandolina f'*Is-Sbejħa Rieqda*, u żifnet flimkien ma' Margot Fonteyn, bidlet il-fehma tagħha dwar it-taħriġ taż-żfin klassiku u "bdiet taħdem qatigħ biex tpatti għall-ħin li kienet tilfet". It-taħriġ ta' Fracci ntemm fl-1955. Hija kienet waħda minn sitt studenti li ntgħażlu biex jipparteċipaw f**passo d'addio'', żifna tal-aħħar magħmula mill-istudenti li jkunu waslu fi tmiem l-istudji tagħhom u li kienet issir wara spettaklu tal-opri.

== Karriera ==

Carla Fracci daħlet bħala żeffiena tat-Teatru La Scala wara li temmet l-istudji tagħha, u ġiet promossa għal solista s-sena ta' wara. L-iżvolta fil-karriera tagħha waslet meta żifnet minflok [[Violette Verdy]] f'<nowiki/>''Ċiklemfusa'' ta' [[Rodrigues]] ''fl-''1958, u ġiet promossa għal żeffiena ewlenija, u wara bħala żeffiena ewlenija f**Giselle* mal-London Festival Ballet is-sena ta' wara. Fl-1963, telqet mill-kumpanija taż-żfin għaliex ħasset li ma kinitx imħallsa biżżejjed u ma kinitx qed taħdem biżżejjed. Minflok, kompliet il-karriera tagħha għal rasha.

Fracci żifnet flimkien ma' żeffiena rġiel bħala koppja, inkluż ma' [[Mikhail Baryshnikov]], [[Roberto Bolle]], Erik Bruhn, [[Alexander Godunov]], [[Henning Kronstam]], [[Gheorghe Iancu]], Rudolf Nureyev, [[Giuseppe Picone]] u [[Vladimir Vasiliev]]. Hija żifnet ma' kumpaniji ewlenin fid-dinja, inkluż ir-Royal Ballet ta' Londra, l-iStuttgart Ballet, ir-Royal Swedish Ballet ta' [[Stokkolma]] u l-American Ballet Theatre.

Lejn l-aħħar tas-snin 80 tas-seklu 20, bdiet tiddirieġi diversi kumpaniji ewlenin taż-żfin klassiku fl-Italja: l-ewwel il-kumpanija taż-żfin klassiku tat-Teatru San Carlo ta' Napli. Mill-1996 sal-1997 iddiriġiet il-kumpanija taż-żfin klassiku tal-Arena ta' [[Verona]]. Minn Novembru 2000 iddiriġiet il-kumpanija taż-żfin klassiku tat-Teatro dell'Opera ta' Ruma sal-2010. Hemmhekk hija segwiet ir-repertorju tradizzjonali tal-opri, kif ukoll ix-xogħlijiet ta' Diaghilev għall-Ballets Russes. Ir-repertorju taż-żfin klassiku tat-teatru ta' Ruma kien ivarja mill-adattament ta' [[Millicent Hodson]] ta' *The Rite of Spring* għall-verżjonijiet ta' [[Andris Liepa]] ta' *Scheherazade*, *Petrushka* u *The Firebird*. Hija kienet strumentali biex tqarreb iż-żfin klassiku lejn in-nies, bħal pereżempju permezz ta' spettaklu fil-beraħ f'[[Paestum]], u billi kienet tmur fil-[[Pjazza|pjazez]] pubbliċi u fl-iskejjel.

Minn Ġunju 2009 sal-2014 hija ġiet innominata bħala Rappreżentanta tal-[[Kultura]] għall-Belt Metropolitana ta' [[Firenze]].

Fl-1983, fl-2000, u fl-2003, Carla Fracci ngħatat tliet unuri prestiġjużi mill-Gvern Taljan, li rrikonoxxew il-kisbiet tagħha. Fis-16 ta' Ottubru 2004, Fracci ġiet innominata bħala Ambaxxatriċi ta' Rieda Tajba tal-Organizzazzjoni tal-Ikel u tal-Agrikoltura (FAO), aġenzija speċjalizzata tan-[[Ġnus Magħquda|Nazzjonijiet Uniti]] li twettaq sforzi internazzjonali biex jinqered il-ġuħ fid-dinja. L-awtobijografija ta' Fracci *Pass Wara Pass* (bit-Taljan: *Passo dopo passo*) ġiet ippubblikata fl-2013. Fl-2014, ħadet sehem f'film dokumentarju, *29200 Puthod, l'altra verità della realtà* tar-reġistad [[Federico Angi]], dwar il-ħajja tal-[[Pittura|pittriċi]] [[Dolores Puthod]].

Fl-20 ta' Diċembru 2016, ippreżentat il-ktieb *Ballerina'' tal-awtur Roberto Baiocchi, ippubblikat mill-pubblikatur Giunti f'Firenze. Carla Fracci ħadet ħsieb tikteb id-daħla tal-ktieb.

## Ħajja personali
Fl-1964, Fracci żżewġet lid-direttur teatrali Beppe Menegatti; il-koppja kellha iben, Francesco. Wara li Carla rtirat, marru jgħixu qrib Firenze.

Fracci mietet bil-kanċer fis-27 ta' Mejju 2021 f'Milan meta kellha 84 sena.

## Filmografija
Sors: IMDb

## Referenzi