Fabbrika tal-Ħarir ta' Tomioka

Il-**Fabbrika tal-Ħarir ta' Tomioka** (bil-Ġappuniż: 富岡製糸場, *Tomioka Seishijō*) hija l-eqdem fabbrika modern tal-għażil tal-ħarir fil-Ġappun, li ġiet stabbilita fl-1872 mill-gvern biex jiġi introdott l-għażil modern tal-ħarir bil-magni minn Franza u biex it-teknoloġija tinfirex fil-Ġappun. Il-fabbrika ġiet iddeżinjata mill-gvern bħala Sit Storiku Nazzjonali u l-binjiet kollha tagħha ġew ippreservati f'kundizzjoni tajba ħafna. Il-fabbrika tinsab fil-belt ta' Tomioka, fil-Prefettura ta' Gunma, il-Ġappun, madwar 100 kilometru fil-Majjistral ta' Tokjo. Tidher ukoll bħala l-karta "ni" fil-karti tal-logħob ta' Jomo Karuta.

## Storja
Wara li l-Meiji ħadu l-poter, il-gvern il-ġdid tal-Meiji kellu bżonn prodotti għall-esportazzjoni biex jiġġenera l-flejjes meħtieġa għall-industrijalizzazzjoni u għall-"Punentizzazzjoni" tal-Ġappun. Fost il-merkanzija li diġà kienet tiġi prodotta fil-Ġappun u li setgħet tiġi esportata għal profitt tajjeb kien hemm it-te, il-ħajt tal-ħarir u l-fosdqiet tad-dud tal-ħarir. Speċjalment mit-tifrix tal-marda tad-dud tal-ħarir imsejħa *pébrine* fi Franza u fl-Italja, u t-taqlib fiċ-Ċina kkawżat mir-Ribelljoni ta' Taiping, il-ħarir Ġappuniż kellu domanda kbira. Fl-1862, ftit qabel li l-Meiji ħadu l-poter, il-ħarir mhux maħdum u l-fosdqiet tad-dud tal-ħarir kienu jirrappreżentaw 86 % tal-esportazzjonijiet tal-Ġappun. Madankollu, ftit wara li l-Meiji ħadu l-poter, il-produzzjoni eċċessiva, u l-irkupru taż-żoni tal-produzzjoni tal-ħarir fl-Ewropa u fiċ-Ċina wasslu għal tnaqqis drastiku fil-prezzijiet tal-ħarir mhux maħdum. Il-gvern tal-Meiji rribatta billi biddel l-enfasi tiegħu fuq il-prodotti tal-ħarir, bħall-ħajt u d-drapp tal-ħarir, sabiex jiżdied il-valur tal-esportazzjonijiet tal-ħarir. Il-merkanti barranin fl-imgħoddi kienu ressqu offerti lill-gvern biex jipprovdu l-finanzjament għal fabbrika tal-ħarir iżda dawn ġew irrifjutati peress li l-gvern kien iqis il-produzzjoni tal-ħarir bħala industrija strateġika kritika; madankollu, il-Ġappun ma kellux it-teknoloġija biex jibni fabbrika tiegħu stess waħdu. Fl-1870 inbniet fabbrika mudell b'sjieda tal-gvern, il-Fabbrika tal-Ħarir ta' Maebashi, permezz tat-tagħmir importat mill-Italja u bl-għajnuna ta' inġinier Żvizzeru. Kienet fuq skala żgħira biss u kienet timpjega 12-il ruħ. Iktar tard dik is-sena, il-mexxejja tal-gvern tal-Meiji, inkluż Ōkuma Shigenobu, Itō Hirobumi u Shibusawa Eiichi ressqu lejn l-ambaxxata Franċiża u ltaqgħu ma' Paul Brunat, inġinier li kien qed jaħdem bħala spettur tal-ħarir mhux maħdum f'Yokohama biex jissorvelja proġett ta' kostruzzjoni ta' faċilità ferm ikbar.

Min-naħa l-oħra Brunat impjega lil Edmond Auguste Bastan biex joħloq mudell għad-disinn tal-fabbrika tal-ħarir, li tlesta fl-aħħar ta' Diċembru 1870. Bastan irnexxielu jlesti d-disinn fi żmien daqstant qasir peress li qabel kien iddisinja l-fabbriki tal-ħadid ta' Yokosuka u kien midħla tal-binjiet tal-brikks b'qafas tal-injam. Brunat reġa' lura Franza sabiex jixtri t-tagħmir u jimpjega l-inġiniera. Għal żmien temporanju, Odaka Atsutada ġie inkarigat min-naħa Ġappuniża u beda jakkwista l-materjali, u f'Marzu 1871, bdiet il-kostruzzjoni. Il-brikks ma tantx kienu daqshekk komuni, għalhekk kellu jinbena forn għall-ħami tal-brikks f'dik li issa hija Kanra, Gunma, fejn kien instab tafal ta' kwalità xierqa.

Il-Fabbrika tal-Ħarir ta' Tomioka bdiet topera fl-4 ta' Novembru 1872. Madankollu, minħabba l-iskarsezza ta' ħaddiema nisa, inizjalment madwar 210 ħaddiema nisa operaw nofs il-magni tal-għażil tal-ħarir. In-nies mill-Punent fis-sit kienu magħrufa li kienu jixorbu l-inbid aħmar; iktar 'il quddiem, inqalgħu xniegħat bla bażi li kienu jgħixu fuq demm il-ħaddiema Ġappuniżi, u dan beżża' bosta ħaddiema potenzjali. Odaka mbagħad ġie mġiegħel jimpjega lil bintu stess biex juri li dawk ix-xniegħat kienu bla bażi. Minn Jannar tas-sena ta' wara, kien hemm 404 ħaddiema, l-iktar l-ulied bniet tal-eks samuraj. L-għadd ta' ħaddiema f'April 1873 żdied għal 556 ħaddiem. Il-ħajja tal-ħaddiema ġiet irreġistrata fid-djarju ta' Wada Ei.

## Fabbrika tal-gvern
Il-Fabbrika tal-Ħarir ta' Tomioka hija binja enormi tal-brikks b'qafas tal-injam, bi 300 makkinarju tal-għażil tal-ħarir. L-ikbar fabbriki fi Franza u fl-Italja kellhom sa 150 makkinarju ta' din ix-xorta, għaldaqstant il-Fabbrika tal-Ħarir ta' Tomioka kienet waħda mill-ikbar fid-dinja meta tlestiet. Il-makkinarju tal-għażil kien jinkorpora wkoll proċess tal-għażil bil-kontra, fejn il-ħarir mhux maħdum kien jingħażel mill-ġdid minn qafas żgħar għal qafas kbir. Dan kien isir peress li Brunat ried jimita b'mod mekkaniku l-proċessi li qabel l-artiġjani Ġappuniżi kien jagħmlu bl-idejn. Fil-każ tal-klima Ġappuniża umduża, ladarba l-ħarir mhux maħdum kien jingħażel, is-seriċina setgħet twassal biex il-ħajtiet tal-ħarir jeħlu ma' xulxin. Il-proċess tal-għażil bil-kontra, li ma kienx meħtieġ fil-klimi Ewropej iktar nexfin, kien jipprevjeni li jiġri hekk. Punt ieħor li Brunat qies meta għamel ordni speċjali għat-tagħmir tal-għażil fl-Ewropa kien l-istatura iżgħar tan-nisa Ġappuniżi li kienu se joperaw il-makkinarji.

L-ambjent tax-xogħol fil-Fabbrika tal-Ħarir ta' Tomioka kien progressiv għal żmienu. Brunat introduċa jiem tax-xogħol ta' tmien sigħat, jiem frank fil-Ħdud u vaganzi ta' għaxart ijiem f'nofs is-sena u fl-aħħar tas-sena. Il-ħaddiema ngħataw uniformijiet, u bħala l-gvernatur prefetturali, Katori Motohiko kien entużjast dwar l-edukazzjoni, u l-ħaddiema nisa kellhom aċċess għal skola primarja. Madankollu, it-tibdil tal-ħaddiema kien għoli, peress li kien hemm pressjoni soċjali konsiderevoli kontra li n-nisa jaħdmu f'fabbrika, u tensjoni bejn in-nisa minn klassijiet soċjali differenti meta kienu jiġu biex jaħdmu spalla ma' spalla. Bosta ħaddiema kienu jitilqu fi żmien 3 snin ta' impjieg, u l-ħtieġa ta' taħriġ għall-ħaddiema ġodda żiedet l-ispejjeż tal-fabbrika. Il-ħaddiema kienu jiġu kklassifikati skont il-livell ta' ħiliet tagħhom, b'sistema ta' tmien klassifikazzjonijiet introdotta fl-1873. Il-ħarir prodott fil-fabbrika ngħata premju tat-tieni post fil-Fiera Dinjija ta' Vjenna tal-1873, u l-"ħarir ta' Tomioka" sar ditta magħrufa. Il-ħaddiema tal-Fabbrika tal-Ħarir ta' Tomioka ntbagħtu wkoll, jew inkella sabu impjieg, f'fabbriki oħra b'sjieda privata li sussegwentement inbnew fil-Ġappun.

Brunat u inġiniera barranin oħra impjegati f'Tomioka telqu fl-aħħar tal-1875 meta l-kuntratti tagħhom skadew, u minn dak iż-żmien 'il quddiem il-fabbrika ġiet ġestita biss mill-Ġappuniżi. Odaka daħal f'kunflitt mas-sorveljaturi tal-gvern tiegħu u ġie mġiegħel jirtira f'Novembru 1876 ukoll, iżda sa dak iż-żmien il-fabbrika kienet qed tagħmel profitti tajbin, u fis-sena ta' wara bdew l-esportazzjonijiet diretti lejn Franza minn Mitsui & Co. Il-pjanijiet ta' privatizzazzjoni tal-fabbrika ddewmu meta l-Ministru tal-Kabinett Matsukata Masayoshi żar l-*Exposition Universelle* (1878) f'Pariġi u ntqal li l-kwalità tal-ħarir minn Tomioka kienet marret lura ferm. Malli reġa' lura, Matsukata keċċa lis-suċċessur ta' Odaka, Yamada Noriyuki, li kien xekkel ir-riformi, u pprova jlaħħaq eks uffiċjal mill-Ministeru għall-Intern, Hayami Kenzo, bħala s-suċċessur tiegħu. Hayami kien sar President ta' kumpanija tal-esportazzjoni tal-ħarir, u kien favur sew tal-privatizzazzjoni. Huwa qabel li jikri l-Fabbrika tal-Ħarir ta' Tomioka għal perjodu ta' 5 snin, iżda dan ġie oppost bis-saħħa mill-gvern prefettorali ta' Gunma. Sal-1884, meta l-biċċa l-kbira tal-impriżi b'sjieda tal-gvern kienu nbigħu, il-Fabbrika tal-Ħarir ta' Tomioka baqgħet f'idejn il-gvern. Minħabba d-daqs enormi tagħha, ma setgħetx tiġi ġestita mill-investituri privati ta' dak iż-żmien. Taħt ir-raba' direttur tagħha, Okano Asaji, tnaqqis fil-prezzijiet tal-ħarir madwar id-dinja wasslet biex l-operat tal-fabbrika jasal f'xifer il-falliment. Hayami reġa' lura bħala d-direttur tal-fabbrika fl-1885 u rnexxielu jbiddel is-sitwazzjoni ta' taħt fuq billi fetaħ swieq ġodda f'New York u billi għolla r-reputazzjoni tal-ħarir ta' Tomioka billi żied il-kontroll tal-kwalità.

## Mitsui
F'Settembru 1893, Mitsui & Co. ressqet offerta ta' 121,460 yen u xtrat il-Fabbrika tal-Ħarir ta' Tomioka mingħand il-gvern. Taħt il-ġestjoni ta' Mitsui, ġiet stabbilita t-tieni fabbrika ta' sular wieħed imħaddma min-nisa, u nxtraw makkinarji ġodda u iktar modern tal-għażil tal-ħarir. Il-ħarir mhux maħdum kollu li ġie prodott fil-Fabbrika tal-Ħarir ta' Tomioka kien jiġi esportat lejn l-Istati Uniti. Inbena wkoll dormitorju għall-ħaddiema, għalkemm madwar nofs il-ħaddiema baqgħu ġejjin u sejrin mill-post fejn kienu joqogħdu sal-fabbrika u lura kuljum. Is-sigħat tax-xogħol żdiedu wkoll għal tnax-il siegħa fis-sajf u għal disa' sigħat fix-xitwa. L-iskola primarja nżammet, iżda wara xiftijiet ta' tnax-il siegħa, il-biċċa l-kbira tal-ħaddiema kienu jkunu għajjenin wisq biex jattendu. Mitsui żammet tliet fabbriki tal-ħarir apparti dik ta' Tomioka, iżda l-profitti tal-fabbriki kollha f'daqqa ma tantx kienu kbar, u fl-1902 Mitsui bigħet il-fabbriki lill-merkant tal-ħarir u l-imprenditur Hara Tomitarō għal 135,000 yen.

## Hara General Partnership Company
Taħt il-Hara General Partnership Company, il-fabbrika ngħatat l-isem ġdid ta' Fabbrika tal-Ħarir ta' Hara f'Tomioka f'Ottubru 1902. Azzjoni li ħa Hara kienet li jqassam b'xejn il-bajd tad-dud tal-ħarir lis-serikolturi li kienu jrabbu d-dud tal-ħarir madwar il-pajjiż, bl-għan li tittejjeb il-kwalità u l-omoġenizzazzjoni tal-fosdqiet. Huwa talab ukoll għall-kooperazzjoni tat-Takayama-sha, istituzzjoni edukattiva tas-serikoltura b'influwenza nazzjonali, biex jittejbu r-rendimenti. Barra minn hekk, sabiex iżomm il-ħaddiema li kellhom ħiliet tajbin, huwa kabbar l-opportunitajiet edukattivi u ta' divertiment għall-ħaddiema tiegħu. Il-produzzjoni ġiet affettwata mill-Ewwel Gwerra Dinjija u mid-Depressjoni l-Kbira tal-1929; madankollu, Hara rnexxielu jintroduċi makkinarju iktar modern tal-għażil tal-ħarir fis-snin 30 tas-seklu 20, u dan tejjeb ferm il-produttività. Fl-1936, il-kumpanija rreġistrat volum ta' produzzjoni ta' 147,000 kilogramma.

Ftit wara, is-sitwazzjoni tal-kumpanija marret għall-agħar malajr. Bit-tifqigħa tal-gwerra fl-1938, bosta fabbriki tal-ħarir madwar il-Ġappun fallew. Il-maniġer tal-fabbrika fil-Fabbrika tal-Ħarir ta' Hara f'Tomioka wettaq suwiċidju fl-1938 minħabba tilwim mal-unjins tal-ħaddiema, u l-iżvilupp tan-nylon fl-Istati Uniti bħala kompetitur tal-ħarir ikkawża tħassib kbir, peress li l-Istati Uniti kienu għadhom l-ikbar suq tal-esportazzjoni. Il-Hara General Partnership Company iddeċidiet li tagħmel divestiment tan-negozju tal-għażil tal-ħarir tagħha fl-1938. Il-Fabbrika tal-Ħarir ta' Tomioka ġiet isseparata u saret indipendenti bħala l-Fabbrika tal-Ħarir ta' Tomioka Co. Ltd. fl-1 ta' Ġunju 1938, b'Takeo Saigo (l-iben tar-rispett ta' Hara Tomitaro) bħala d-direttur rappreżentattiv, iżda bl-ikbar azzjonist, Katakura Spinning Co. Ltd., inkarigat bil-ġestjoni.

## Katakura
Katakura kienet waħda mill-ikbar kumpaniji tat-tessuti fil-Ġappun dak iż-żmien, u kienet tilfet mill-privatizzazzjoni inizjali tal-fabbriki favur Mitsui & Co. fl-1893. Il-fabbrika bdiet tissejjaħ bħala l-Fabbrika tal-Ħarir ta' Katakura f'Tomioka u fl-1940 irreġistrat volum ta' produzzjoni ta' 189,000 kilogramma. Madankollu, il-bidu tal-Gwerra fl-Oċean Paċifiku s-sena ta' wara kellha impatt kbir fuq in-negozju tagħha. Il-fabbrika għaddiet taħt il-kontroll tal-gvern permezz tal-Liġi Nazzjonali dwar il-Mobilizzazzjoni u Katakura baqgħet iġġestixxi l-operazzjonijiet; madankollu, il-produzzjoni tagħha bidlet l-enfasi tagħha fuq materjali relatati mal-munizzjonijiet għall-inġenji tal-ajru jew għall-użu militari. L-għadd ta' ħaddiema naqas drastikament minħabba li n-nisa kienu meħtieġa biex jaħdmu r-raba', peress li bosta rġiel ingħaqdu mal-armata. L-esportazzjonijiet, li kienu l-iktar punt b'saħħtu tal-fabbrika minn mindu nħolqot, għebu għalkollox.

Wara li l-gwerra ntemmet, il-fabbrika reġgħet għaddiet taħt kontroll ċivili, u ħelsitha ħafif mill-attakki mill-ajru. Mill-1952, gradwalment ġew introdotti l-makkinarji tal-għażil awtomatizzat u l-fabbrika ġiet elettrifikata. Il-makkinarju baqa' jiġi mmodernizzat matul is-snin u l-produzzjoni laħqet it-373,401 kilogramma fl-1974, l-ogħla li qatt intlaħqet. Madankollu, minħabba bidliet fis-soċjetà u fl-ekonomija, il-kumpanija bdiet tiffaċċja iktar pressjoni ekonomika. Il-popolarità tal-fibri sintetiċi, id-deklin fil-popolarità tal-ilbies tal-kimono fil-ħajja ta' kuljum, u n-normalizzazzjoni tar-relazzjonijiet diplomatiċi maċ-Ċina fl-1972 li wasslu għal żieda fl-importazzjonijiet ta' ħarir orħos miċ-Ċina, kollha wasslu biex il-kumpanija twaqqaf il-produzzjoni fis-26 ta' Frar 1987. Iċ-ċerimonja tal-għeluq tal-fabbrika saret fil-5 ta' Marzu 1987.

## Sit ta' Wirt Dinji
Wara li l-fabbrika ngħalqet, il-kumpanija Katakura baqgħet tieħu ħsieb il-manutenzjoni tal-binjiet bi spiża konsiderevoli għal bosta snin. Is-sindku tal-belt ta' Tomioka u l-gvernatur tal-Prefettura ta' Gunma esprimew interess fil-preservazzjoni tas-sit u ppromwovewh biex isir Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO, filwaqt li Katakura qablet li tbigħ is-sit lill-belt ta' Tomioka għal valur nominali fl-2005. Is-sit ġie ddeżinjat bħala Sit Storiku Nazzjonali fl-istess sena. L-eqdem binjiet ġew iddeżinjati bħala Proprjetajiet Kulturali Importanti fl-2006. Tlieta minn dawn il-binjiet ġew iddeżinjati bħala Teżor Nazzjonali fl-2014. Id-deżinjazzjoni bħala Proprjetà Kulturali Importanti kollettivament tkopri seba' binjiet, inkluż tank tal-ħadid għall-ilma u foss tad-dranaġġ. Id-deżinjazzjoni bħala Teżor Nazzjonali tkopri tliet binjiet: l-impjant tal-għażil tal-ħarir u l-impjanti tal-fosdqiet tad-dud tal-ħarir tal-Lvant u tal-Punent.

Is-sit tniżżel bħala sit indikattiv tal-Ġappun bit-titlu "Fabbrika tal-Ħarir ta' Tomioka u l-Grupp ta' Binjiet Storiċi tal-Industrija tal-Ħarir" fit-30 ta' Jannar 2007. In-nominazzjoni formali ġiet aċċettat mill-Kumitat tal-Wirt Dinji fil-31 ta' Jannar 2013, u l-fabbrika ġiet iddeżinjata bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fit-38 sessjoni tal-Kumitat fil-21 ta' Ġunju 2014.

Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' żewġ kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-**kriterju (ii)** "Wirja ta' skambju importanti ta' valuri umani, tul perjodu ta' żmien jew fi ħdan żona kulturali fid-dinja, dwar l-iżviluppi fl-arkitettura jew it-teknoloġija, l-arti monumentali, l-ippjanar tal-bliet jew id-disinn tal-pajsaġġ"; u l-**kriterju (iv)** "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem".

## Komponenti ewlenin

* L-**Impjant tal-għażil tal-ħarir** (Teżor Nazzjonali): din il-binja twila u dejqa hija magħmula mill-brikks b'qafas tal-injam. Il-binja hija twila 140.4 metru, b'bieb fin-naħa tal-Lvant, u fiha bosta twieqi kbar tal-ħġieġ importat minn Franza. It-300 makkinarju tal-għażil tal-ħarir li Brunat importa minn Franza ġew installati f'din il-binja. Għalkemm iktar 'il quddiem dan il-makkinarju ġie sostitwit b'teknoloġija iktar ġdida minn żmien għal żmien, il-binja kienet kbira biżżejjed u ma kienx hemm għalfejn tiġi mmodifikata. Uħud mill-makkinarji oriġinali ngħataw lil fabbriki oħra fil-Ġappun, u wieħed minnhom ġie ppreservat fil-Mużew tal-Ħarir ta' Okaya.
* Il-**Maħżen tal-Fosdqiet tad-Dud tal-Ħarir tal-Lvant** (Teżor Nazzjonali) u l-**Maħżen tal-Fosdqiet tad-Dud tal-Ħarir tal-Punent** (Teżor Nazzjonali) jinsabu fuq in-naħat opposti tal-Impjant tal-Għażil tal-Ħarir, bi tliet binjiet irranġati f'għamla tal-ittra "U". Iż-żewġ binjiet tlestew fl-1872 u huma strutturi tal-brikks ta' żewġ sulari b'qafas tal-injam, u huma twal 104.4 metri. Kif jissuġġerixxi l-isem, is-sular ta' fuq taż-żewġ binjiet kien jintuża għall-ħżin tal-fosdqiet tad-dud tal-ħarir u kien jesa' sa 32 tunnellata. Il-pjan terran tal-Maħżen tal-Fosdqiet tad-Dud tal-Ħarir tal-Lvant kien jintuża għall-uffiċċji, u l-pjan terra tal-Maħżen tal-Fosdqiet tad-Dud tal-Ħarir tal-Punent oriġinarjament kien jintuża għall-ħżin tal-faħam.
* L-**Impjant tal-Istim** (Proprjetà Kulturali Importanti): dan l-impjant tlesta wkoll fl-1872 u kien jinsab fit-Tramuntana tal-Impjant tal-Għażil tal-Ħarir. Huwa struttura oħra tal-brikks b'qafas tal-injam. Il-magna tal-istim b'ċilindru uniku introdotta minn Brunat tissejjaħ bħala l-"magna ta' Brunat", u issa tinsab għall-wiri fil-Mużew ta' Meiji-mura. Dan l-impjant kien is-sors prinċipali tal-enerġija tal-fabbrika sa ma ġiet elettrifikata fis-snin 20 tas-seklu 20. Iċ-ċumnija lejn il-Punent tmur lura wkoll għall-1872 u hija parti mill-Proprjetà Kulturali Importanti. Fadal biss il-bażi, peress li l-istruttura ta' 36 metru ċediet wara maltempata fis-26 ta' Settembru 1884. Iċ-ċumnija attwali tal-fabbrika nbniet fl-1939.
* It-**Tank tal-Ilma** (Proprjetà Kulturali Importanti): it-tank tal-ħadid fuq in-naħa tal-Punent tal-Impjant tal-Istim huwa ffurmat minn pjanċi tal-ħadid irbattuti. Għandu dijametru ta' 15-il metru u fond ta' 2.4 metri, u jistrieħ fuq pedamenti tal-ġebel. Jiflaħ jaħżen kapaċità ta' madwar 400 tunnellata ta' ilma u huwa l-eqdem struttura eżistenti tal-ħadid ikkastjat domestiku.
* Is-**Sistema tad-Dranaġġ** (Proprjetà Kulturali Importanti): din is-sistema għall-fabbrika kienet sistema tal-brikks mit-Tramuntana tal-Impjant tal-Għażil tal-Ħadid, f'orjentazzjoni mil-Lvant għall-Punent, b'tul ta' 186 metru, segwita minn lilwa ta' 90 grad, u estensjoni ta' 135 metru lejn in-Nofsinhar sax-xmara Kabura fil-qrib. Din titqies bħala importanti arkitettonikament peress li s-sistemi tad-dranaġġ li kienu jinkorporaw stili arkitettoniċi tal-Punent qajla kienu jinstabu 'l barra mill-portijiet f'dak iż-żmien.
* Ir-**Residenza tad-Direttur** (Proprjetà Kulturali Importanti): magħrufa wkoll bħala l-**Villa ta**' **Brunat**, tlestiet fl-1873, u hija binja tal-brikks ta' sular wieħed b'qafas tal-injam u b'bejt imrikkeb li kienet ir-residenza tal-familja Brunat. Il-binja għandha erja ta' 918.6-il metru kwadru, u għamla tal-ittra "L", b'tul ta' 33 metru mil-Lvant għall-Punent u ta' 32.5 metru mit-Tramuntana għan-Nofsinhar. Minħabba d-daqs tagħha, meta Brunat reġa' lura Franza fl-1879, imbagħad intużat bħala skola għall-ħaddiema. Għalkemm minn ġewwa ġiet immodifikata għal dan l-iskop, minn barra baqgħet prattikament l-istess.
* Id-**Dormitorju għall-Għalliema Nisa Franċiżi** (Proprjetà Kulturali Importanti): din il-binja tlestiet fl-1873, kienet magħrufa wkoll bħala l-"Binja Nru 2", u hija binja oħra tal-brikks b'qafas nofsu tal-injam b'żewġ sulari, u b'bejt imrikkeb u bil-madum. Fiha 20.1 metru bi 17.4-il metru u kienet maħsuba biex tospita l-erba' għalliema nisa li Brunat impjega fi Franza biex jgħallmu lill-ħaddiema nisa Ġappuniżi tiegħu. Madankollu, waħda mill-erba' nisa, Marie Charet (18-il sena) telqet mill-Ġappun f'Ottubru 1873 minħabba li mardet. Clorinde Vielfaure u Louise Monier (27 sena) mardu wkoll u telqu f'Marzu 1874. L-għalliema li kien fadal, Alexandrine Vallent (25 sena) ma riditx tibqa' waħedha, u b'hekk telqet ukoll f'Ottubru 1873. Iktar 'il quddiem il-binja ntużat bħala dormitorju għall-uffiċjali tal-kumpanija, u bħala kamra taċ-ċeni.
* Id-**Dar tal-Ispettur** (Proprjetà Kulturali Importanti): din il-binja tlestiet fl-1873, kienet magħrufa wkoll bħala l-"Binja Nru 3", u kienet binja oħra tal-brikks b'qafas nofsu tal-injam u b'żewġ sulari, b'bejt imrikkeb u bil-madum lejn in-naħa tal-Lvant tal-Maħżen tal-Fosdqiet tad-Dud tal-Ħarir tal-Lvant. Oriġinarjament kienet id-dormitorju tat-tekniċi rġiel li Brunat kien impjega fi Franza. L-ismijiet ta' Justin Bellen (29 sena), ta' Paul Edgar Puller u ta' Edgar Prat (23 sena) huma magħrufa; Prat tkeċċa fit-30 ta' Ottubru 1873, minħabba li mar lejn Yokohama mingħajr permess. Diversi tekniċi oħra waslu fi żminijiet differenti.

Mappa antika tal-faċilità turi l-"Binja Nru 4" u l-"Binja Nru 5" ta' daqs u stil simili ta' kostruzzjoni, iżda dawn il-binjiet ma għadhom jeżistu. Minbarra l-istrutturi msemmijin hawn fuq, id-Daħla Prinċipali tal-fabbrika ġiet iddeżinjata bħala "żieda" tad-deżinjazzjoni bħala Proprjetà Kulturali Importanti. Din il-binja hija binja tal-injam b'sular wieħed.

## Gallerija

File:Tomioka_Silk_Mill_Inspector's_House_01.JPG|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Tomioka_Silk_Mill_Inspector's_House_01.JPG|Inspector's House
File:Tomioka_Silk_Mill_Dormitory_for_French_Female_Instructors_01.JPG|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Tomioka_Silk_Mill_Dormitory_for_French_Female_Instructors_01.JPG|Dormitory for French Female Instructors
File:Tomioka_Silk_Mill_East_Cocoon_Warehouse04.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Tomioka_Silk_Mill_East_Cocoon_Warehouse04.jpg|East Cocoon Warehouse
File:Tomioka_Silk_Mill_Infirmary_01.JPG|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Tomioka_Silk_Mill_Infirmary_01.JPG|Infirmary
File:Tomioka_Silk_Mill_Machine.JPG|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Tomioka_Silk_Mill_Machine.JPG|Machine
File:Tomioka_Silk_Mill_Silk-reeling_Mill_01.JPG|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Tomioka_Silk_Mill_Silk-reeling_Mill_01.JPG|Silk-reeling Mill
File:Tomioka_Silk_Mill_West_Building.JPG|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Tomioka_Silk_Mill_West_Building.JPG|West Cocoon Warehouse
File:Tomioka_Silk_Mill_Main_Building.JPG|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Tomioka_Silk_Mill_Main_Building.JPG|Silk-reeling Mill
File:Tomioka_Silk_Mill_02.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Tomioka_Silk_Mill_02.jpg|Office
File:鉄水槽.JPG|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:%E9%89%84%E6%B0%B4%E6%A7%BD.JPG|Water reservoir
File:TomiokaSilkMillBrunatMansion.JPG|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:TomiokaSilkMillBrunatMansion.JPG|Brunat Mansion


## Referenzi