Binjiet Gotiċi Vittorjani u tal-Art Deco ta' Mumbai

Il-**Binjiet Gotiċi Vittorjani u tal-Art Deco ta' Mumbai** huma ġabra ta' binjiet pubbliċi tat-tqanqil mill-ġdid tal-istil Vittorjan tas-seklu 19 u binjiet privati tal-istil tal-Art Deco ta' Mumbai, fid-distrett ta' Mumbai, Maharashtra, l-Indja. Dawn il-binjiet tniżżlu fil-lista tas-Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fl-2018.

Dawn il-binjiet jinsabu madwar l-Oval Maidan li huwa spazju rikreattiv kbir li fl-imgħoddi kien magħruf bħala l-Esplanade. Lejn il-Lvant tal-Oval Maidan hemm għadd ta' binjiet pubbliċi bl-istil Gotiku Vittorjan u lejn il-Punent hemm binjiet privati tal-istil tal-Art Deco, fosthom Back Bay Reclamation u Marine Drive. B'kollox hemm 94 binja li jeħtieġu l-protezzjoni bħala wirt kulturali.

Il-binjiet Gotiċi Vittorjani li jinsabu fil-Lvant tal-Oval primarjament huma l-Qorti Suprema ta' Mumbai, l-Università ta' Mumbai (Forti Campus) u l-Qorti u t-Tribunal Ċivili (fil-binja l-antika tas-segretarjat). Barra minn hekk, f'din iż-żona hemm waħda mill-binjiet ikoniċi ta' Mumbai, it-Torri tal-Arloġġ ta' Rajabai. Il-binjiet tal-Art Deco tas-seklu 20 jinsabu fil-Punent tal-Oval u primarjament jikkonsistu minn binjiet residenzjali b'sjieda privata u ċ-Ċinema Eros fost oħrajn.

## Sit ta' Wirt Dinji

Dawn il-Binjiet Gotiċi Vittorjani u tal-Art Deco ġew iddeżinjati bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fit-30 ta' Ġunju 2018 matul it-42 sessjoni tal-Kumitat tal-Wirt Dinji f'Manama, il-Bahrain.

Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' żewġ kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-**kriterju (ii)** "Wirja ta' skambju importanti ta' valuri umani, tul perjodu ta' żmien jew fi ħdan żona kulturali fid-dinja, dwar l-iżviluppi fl-arkitettura jew it-teknoloġija, l-arti monumentali, l-ippjanar tal-bliet jew id-disinn tal-pajsaġġ"; u l-**kriterju (iv)** "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem".

## Lista ta' strutturi jew ta' siti

### Vittorjani

#### Arkitettura Neo-Gotika (Gotika [[Ħinduiżmu|Induista]]) Indjana

* il-Qorti u t-Tribunal Ċivili tal-Belt (il-binja antika tas-Segretarjat);
* il-kumpless tal-Università ta' Mumbai:
** it-Torri tal-Arloġġ ta' Rajabai;
** il-Librerija Universitarja;
** is-Sala tal-Konvokazzjonijiet;
* il-Qorti Suprema ta' Mumbai;
* il-Binja tad-Dipartiment tax-Xogħlijiet Pubbliċi;
* il-Villa tal-Esplanade;
* il-Librerija ta' David Sassoon;
* il-Kulleġġ ta' Elphinstone;
* il-Kwartieri Ġenerali tal-Pulizija ta' Maharashtra;
* il-Villa Merkantili Indjana;
* il-Funtana ta' Wellington.

#### Arkitettura Neoklassika

* il-Binja tal-Bank tal-Kreditu Standard;
* il-Binja tal-Armata u tal-Flotta Navali;
* l-Istitut tax-Xjenza;
* is-Sala ta' Sir Cowasji Jehangir, il-Gallerija Nazzjonali tal-Arti Moderna.

#### Arkitettura Indo-Saraċena

* l-Uffiċċji tal-Kwartieri Ġenerali tal-Linji Ferrovjarji tal-Punent;
* l-Istazzjon ta' Chhatrapati Shivaji Maharaj Vastu Sangrahalaya;
* il-Majestic Aamdar Niwas.

### Art Deco

* iċ-Ċinema Regal;
* il-Villa ta' Motabhoy;
* is-Soona Mahal;
* il-Keval Mahal;
* il-binjiet madwar l-Oval Maidan u l-Marine Drive.

## Gallerija

Stampa:ErosTheater.jpg|Iċ-Ċinema Eros (Art Deco)
Stampa:Mumbai, India, Chhatrapati Shivaji Maharaj Terminus (Victoria Terminus), Railway station.jpg|L-Istazzjon ta' Chhatrapati Shivaji Maharaj
Stampa:Office of the Commissioner of Police in Mumbai.jpg|Il-Binja tal-Pulizija ta' Mumbai
Stampa:Crawford Market.png|Is-Suq ta' Crawford
Stampa:Mumbai, India, Municipal Corporation Building.jpg|Il-binja tal-Korporazzjoni Muniċipali ta' Mumbai
Stampa:Mumbai, India, University of Mumbai, Fort Campus.jpg|Il-Librerija tal-Università
Stampa:Mumbai, India, Rajabai Clock Tower and palm trees.jpg|It-Torri tal-Arloġġ ta' Rajabai
Stampa:Regal Cinema Mumbai.jpg|Iċ-Ċinema Regal


## Referenzi