Ivan Turgenev

**Ivan Sergeyevich Turgenev** (/tʊərˈɡɛnjɛf, -ˈɡeɪn-/; bir-Russu: Иван Сергеевич Тургенев, IPA: [ɪˈvan sʲɪrˈɡʲe(j)ɪvʲɪtɕ tʊrˈɡʲenʲɪf]; twieled ir-Russja fid-9 ta' Novembru [O.S. it-28 ta' Ottubru] 1818 – miet fit-3 ta' Settembru 1883) kien rumanzier, kittieb tal-istejjer qosra, poeta, drammaturgu, traduttur u popolarizzatur tal-letteratura Russa fil-Punent.

L-ewwel pubblikazzjoni maġġuri tiegħu, kollezzjoni ta' stejjer qosra msejħa *Tħażżiż ta' Sportiv* (1852; bl-Ingliż: *A Sportsman's Sketches*), kienet pubblikazzjoni storika tar-realiżmu Russu. Ir-rumanz tiegħu *Missirijiet u Ulied Subien* (1862; bl-Ingliż: *Fathers and Sons*) huwa meqjus bħala wieħed mill-iktar xogħlijiet maġġuri tal-fizzjoni tas-seklu 19.

## Ħajja

Ivan Sergeyevich Turgenev twieled f'Oryol (illum l-Oblast ta' Oryol, ir-Russja) f'familja nobbli Russa. Il-ġenituri tiegħu kienu Sergei Nikolaevich Turgenev (1793-1834), kurunell fil-kavallerija Russa li ħadet sehem fil-Gwerra Patrijottika tal-1812, u Varvara Petrovna Turgeneva (kunjomha xebba Lutovinova; 1787-1850). Missieru oriġina mill-familja antika iżda mfaqqra ta' Turgenev tal-aristokrazija Tula li tmur lura sas-seklu 15 meta t-Tatar Mirza Lev Turgen (li sar Ivan Turgenev wara l-magħmudija) telaq mill-Ġemgħa tad-Deheb biex iservi lil Vasily II ta' Moska. Omm Ivan oriġinat mill-familja nobbli u sinjura ta' Lutovinov tal-Governorat ta' Oryol. Hija kellha tfulija xejn pjaċevoli minħabba missierha tar-rispett li kien tiranniku fil-konfront tagħha, u telqet mid-dar tiegħu wara li mietet ommha u marret tgħix ma' zijuwha. Meta kellha 26 sena kienet l-eredi ta' wirt kbir mingħandu. Fl-1816, hija żżewġet lil Sergei Turgenev.

Ivan, u l-aħwa tiegħu Nikolai u Sergei trabbew minn ommhom, mara edukata ħafna iżda awtoritarja, fil-proprjetà tal-familja Spasskoe-Lutovinovo li ngħatat lill-antenat tagħhom Ivan Ivanovich Lutovinov mingħand Ivan it-Terribli. Varvara Turgeneva iktar 'il quddiem kienet ispirazzjoni għalih għas-sid tal-art f*'Mumu* ta' Turgenev. Hija impjegat diversi nisa barranin biex jieħdu ħsieb l-edukazzjoni ta' wliedha; b'hekk Ivan kellu ħakma tajba tal-Franċiż, tal-Ġermaniż u tal-Ingliż. Il-membri tal-familja kienu jużaw il-Franċiż fil-ħajja ta' kuljum, saħansitra t-talb kien jingħad b'dik il-lingwa. Missierhom qatta' ftit ħin mal-familja, u għalkemm ma kienx ostili fil-konfront tagħhom, l-assenza tiegħu weġġgħet is-sentimenti ta' Ivan (ir-relazzjonijiet tagħhom jiġu deskritti fir-rumanz awtobijografiku *L-ewwel Imħabba*). Meta kellu erba' snin, il-familja għamlet vjaġġ fil-Ġermanja u fi Franza. Fl-1827, il-familja Turgenev marret tgħix f'Moska biex it-tfal jingħataw edukazzjoni tajba.

Wara t-tagħlim standard li kien jingħata iben ġentlom, Turgenev studja għal sena fl-Università ta' Moska u mbagħad mar jistudja fl-Università ta' San Pietruburgu mill-1834 sal-1837, u ffoka fuq il-lingwi klassiċi, il-letteratura Russa, u l-filoloġija. Matul dak iż-żmien missieru miet bil-marda tal-ġebla fil-kliewi, u ħuh iż-żgħir Sergei miet bl-epilessija. Mill-1838 sal-1841 huwa studja l-filosofija, b'mod partikolari lil Hegel, u l-istorja tal-Università ta' Berlin. Huwa rritorna f'San Pietruburgu biex jagħmel l-eżami tal-Masters tiegħu.

## Biblijografija

### Rumanzi

* 1857 – *Rudin*
* 1859 – *Home of the Gentry* (Дворянское гнездо), tradott ukoll bl-Ingliż bħala *A Nest of Gentlefolk*, *A House of Gentlefolk* u *Liza*
* 1860 – *On the Eve* (Накануне)
* 1862 – *Fathers and Sons* (Отцы и дети), tradott ukoll bl-Ingliż bħala *Fathers and Children*
* 1867 – *Smoke* (Дым)
* 1877 – *Virgin Soil* (Новь)

### Għażla ta' fizzjoni iqsar

* 1850 – *Dnevnik lishnevo cheloveka* (Дневник лишнего человека); novella, traduzzjoni bl-Ingliż: *The Diary of a Superfluous Man*
* 1852 – *Zapiski okhotnika* (Записки охотника); ġabra ta' stejjer, traduzzjonijiet bl-Ingliż: *A Sportsman's Sketches*, *The Hunter's Sketches*, *A Sportsman's Notebook*
* 1854 – *Mumu* (Муму); storja qasira, traduzzjoni bl-Ingliż: *Mumu*
* 1855 – *Yakov Pasynkov* (Яков Пасынков); novella
* 1855 – *Faust* (Фауст); novella
* 1858 – *Asya* (Ася); novella, traduzzjoni bl-Ingliż: *Asya* or *Annouchka*
* 1860 – *Pervaya lyubov* (Первая любовь); novella, traduzzjoni bl-Ingliż: *First Love*
* 1870 – *Stepnoy korol Lir* (Степной король Лир); novella, traduzzjoni bl-Ingliż: *King Lear of the Steppes*
* 1872 – *Veshniye vody* (Вешние воды); novella,traduzzjoni bl-Ingliż: *Torrents of Spring*
* 1881 – *Pesn torzhestvuyushchey lyubvi* (Песнь торжествующей любви); novella, traduzzjoni bl-Ingliż: *The Song of Triumphant Love*
* 1883 – *Klara Milich* (Клара Милич); novella, traduzzjoni bl-Ingliż: *The Mysterious Tales*

### Reċti

* 1843 – *A Rash Thing to Do* (Неосторожность)
* 1847 – *It Tears Where It is Thin* (Где тонко, там и рвётся)
* 1849/1856 –*Breakfast at the Chief's* (Завтрак у предводителя)
* 1850/1851 – *A Conversation on the Highway* (Разговор на большой дороге)
* 1846/1852 – *Lack of Money* (Безденежье)
* 1851 – *A Provincial Lady* (Провинциалка)
* 1857/1862 – *Fortune's Fool* (Нахлебник), also translated as *The Hanger-On* and *The Family Charge*
* 1855/1872 – *A Month in the Country* (Месяц в деревне)
* 1882 – *An Evening in Sorrento* (Вечер в Сорренто)

### Oħrajn

* 1877—1882 – *Poems in Prose* (Стихотворения в прозе)

## Referenzi