Monumenti Paleokristjani u Biżantini ta' Thessaloniki

Il-**Monumenti Paleokristjani u Biżantini ta' Thessaloniki** fil-Maċedonja, il-Greċja huma ħmistax-il komponent li flimkien jiffurmaw Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO. Il-belt ta' Thessaloniki fir-reġjun tal-Maċedonja, il-Greċja, għal diversi sekli kienet it-tieni l-iżjed belt importanti tal-Imperu Biżantin, kellha rwol importanti għall-Kristjaneżmu matul il-Medju Evu u kienet imżejna permezz ta' binjiet impressjonanti. Minħabba l-importanza ta' Thessaloniki matul iż-żmien Kristjan bikri u ż-żmien Biżantin, il-belt fiha diversi monumenti Paleokristjani li taw kontribut siewi għall-iżvilupp tal-arti u tal-arkitettura Biżantina fl-Imperu Biżantin kollu u fis-Serbja. L-evoluzzjoni tal-arkitettura Biżantina imperjali u l-prosperità ta' Thessaloniki mexew id f'id, speċjalment matul l-ewwel snin tal-imperu, meta l-belt baqgħet tiffjorixxi. Minkejja li Thessaloniki nħatfet mill-Imperu Ottoman fl-1430, il-monumenti Kristjani ma nqerdux, u vjaġġaturi bħal Paul Lucas u Abdulmejid I jiddokumentaw il-ġid tal-belt fil-monumenti Kristjani matul il-perjodu tal-kontroll Ottoman tal-belt.

## Sit ta' Wirt Dinji
Il-Monumenti Paleokristjani u Biżantini ta' Thessaloniki ġew iddeżinjati bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fl-1988.

Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' tliet kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-**kriterju (i)** "Rappreżentazzjoni ta' kapulavur frott il-kreattività tal-bniedem"; il-**kriterju (ii)** "Wirja ta' skambju importanti ta' valuri umani, tul perjodu ta' żmien jew fi ħdan żona kulturali fid-dinja, dwar l-iżviluppi fl-arkitettura jew it-teknoloġija, l-arti monumentali, l-ippjanar tal-bliet jew id-disinn tal-pajsaġġ"; u l-**kriterju (iv)** "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem".

## Komponenti
B'kollox is-sit huwa magħmul minn ħmistax-il komponent. Dawn huma:

# is-Swar tal-Belt (is-sekli 4-5);
# ir-Rotunda ta' San Ġorġ (is-seklu 4);
# il-Knisja ta' Acheiropoietos (is-seklu 5);
# il-Knisja ta' San Demetrios (is-seklu 7);
# il-Monasteru ta' Latomou (is-seklu 6);
# il-Knisja ta' Santa Sofija (is-seklu 8);
# il-Knisja ta' Panagia Chalkeon (is-seklu 11);
# il-Knisja ta' San Panteleimon (is-seklu 14);
# il-Knisja tal-Appostli Mqaddsa (is-seklu 14);
# il-Knisja ta' San Nikola Orfni (is-seklu 14);
# il-Knisja ta' Santa Katarina (is-seklu 13);
# il-Knisja ta' Kristu s-Salvatur (is-seklu 14);
# il-Monasteru ta' Blatades (is-seklu 14);
# il-Knisja tal-Profeta Elija (is-seklu 14);
# il-Banju Biżantin (is-seklu 14).

## Gallerija

File:Wallsthess.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Wallsthess.jpg|Walls of Thessaloniki
File:Rotonda_S._Giorgio_di_Salonicco_-_panoramio.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Rotonda_S._Giorgio_di_Salonicco_-_panoramio.jpg|Rotunda of St George
File:Thessalonikki,_Greece_5_Old_Church_4.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Thessalonikki,_Greece_5_Old_Church_4.jpg|Church of the Acheiropoietos
File:Church_of_Saint_Demetrios_-_panoramio.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Church_of_Saint_Demetrios_-_panoramio.jpg|Hagios Demetrios
File:Latomou_Monastery_View.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Latomou_Monastery_View.jpg|Latomou Monastery
File:Αγία_Σοφία,_Θεσσαλονίκη_3859.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:%CE%91%CE%B3%CE%AF%CE%B1_%CE%A3%CE%BF%CF%86%CE%AF%CE%B1,_%CE%98%CE%B5%CF%83%CF%83%CE%B1%CE%BB%CE%BF%CE%BD%CE%AF%CE%BA%CE%B7_3859.jpg|Church of Hagia Sophia
File:THES_Panaghia_Chalkeon_5944.JPG|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:THES_Panaghia_Chalkeon_5944.JPG|Church of Panagia Chalkeon
File:Saint_Pantaleon_Church_in_Thessaloniki_by_George_Groutas.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Saint_Pantaleon_Church_in_Thessaloniki_by_George_Groutas.jpg|Church of Saint Panteleimon
File:07Thessaloniki_12_Apostel02.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:07Thessaloniki_12_Apostel02.jpg|Church of the Holy Apostles
File:Agios_Nikolaos_Orfanos_-_panoramio.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Agios_Nikolaos_Orfanos_-_panoramio.jpg|Church of Saint Nicholas Orphanos
File:Ναός_Αγίας_Αικατερίνης,_Θεσσαλονίκη_1953.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:%CE%9D%CE%B1%CF%8C%CF%82_%CE%91%CE%B3%CE%AF%CE%B1%CF%82_%CE%91%CE%B9%CE%BA%CE%B1%CF%84%CE%B5%CF%81%CE%AF%CE%BD%CE%B7%CF%82,_%CE%98%CE%B5%CF%83%CF%83%CE%B1%CE%BB%CE%BF%CE%BD%CE%AF%CE%BA%CE%B7_1953.jpg|Church of Saint Catherine
File:Transfiguration_of_Jesus_Church_in_Thessaloniki_by_George_Groutas.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Transfiguration_of_Jesus_Church_in_Thessaloniki_by_George_Groutas.jpg|Church of the Saviour, Thessaloniki
File:Monastery_of_the_Vlatades_09.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Monastery_of_the_Vlatades_09.jpg|Vlatades Monastery
File:Church_of_Prophet_Elias_01.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Church_of_Prophet_Elias_01.jpg|Church of Prophet Elijah
File:Βυζαντινό_λουτρό_Άνω_Πόλης_1788.jpg|ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:%CE%92%CF%85%CE%B6%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%B9%CE%BD%CF%8C_%CE%BB%CE%BF%CF%85%CF%84%CF%81%CF%8C_%CE%86%CE%BD%CF%89_%CE%A0%CF%8C%CE%BB%CE%B7%CF%82_1788.jpg|Byzantine Bath


## Referenzi