Mário Zagallo

**Mário Jorge Lobo Zagallo** (bil-pronunzja Portugiża: [ˈmaɾju zaˈɡalu]; twieled fid-9 ta' Awwissu 1931 – miet fil-5 ta' Jannar 2024) kien plejer tal-futbol professjonali li kien jilgħab bħala attakkant, koordinatur u kowċ Brażiljan.

Zagallo għandu r-rekord ta' rebħiet tat-Tazza tad-Dinja tal-Futbol inġenerali b'erba' unuri b'kollox. Huwa għandu r-rekord ukoll għall-preżenzi fil-finali tat-Tazza tad-Dinja b'sitt preżenzi. Kien l-ewwel persuna li rebaħ it-Tazza tad-Dinja tal-FIFA kemm bħala plejer kif ukoll bħala kowċ. Rebaħ il-kompetizzjoni fl-1958 u fl-1962 bħala plejer, u fl-1970 bħala kowċ. Barra minn hekk, huwa rebaħ it-Tazza tad-Dinja tal-FIFA tal-1994 bħala viċi kowċ. Zagallo kien ukoll il-kowċ tat-tim nazzjonali tal-futbol tal-Brażil fl-1974 (u spiċċa r-raba') u fl-1998 (u spiċċa t-tieni) u kien assistent tekniku fl-2006. Huwa kien l-ewwel wieħed minn tliet irġiel, flimkien ma' Franz Beckenbauer tal-Ġermanja u Didier Deschamps ta' Franza, li rebaħ it-Tazza tad-Dinja bħala plejer u bħala kowċ, u l-unika wieħed li rebaħha għal iktar minn darbtejn.

Fl-1992, Zagallo ngħata l-Ordni għall-Mertu tal-FIFA, l-ogħla unur mogħti mill-FIFA, għall-kontributi tiegħu lill-futbol. Huwa ġie kklassifikat bħala d-9 l-Aqwa Kowċ ta' Kull Żmien mir-Rivista tal-Futbol Dinji fl-2013. Fil-5 ta' Jannar 2024, Zagallo miet ta' 92 sena. Huwa kien l-aħħar plejer Brażiljan li kien għadu ħaj li kien ipparteċipa fil-finali tat-Tazza tad-Dinja tal-1958.

## Ħajja bikrija
Zagallo twieled f'Atalaia fl-istat tal-Grigal ta' Alagoas fid-9 ta' Awwissu 1931. Bħala żagħżugħ, huwa ħadem bħala suldat u ġie stazzjonat fl-Istadium ta' Maracanã meta l-Urugwaj rebaħ kontra l-Brażil fil-finali tat-Tazza tad-Dinja tal-1950.

## Karriera bħala pleyer tal-futbol

Zagallo beda l-karriera tiegħu bħala plejer tal-futbol mal-América fl-1948, u iktar 'il quddiem lagħab mal-Flamengo u mal-Botafogo.

Zagallo rebaħ it-Tazza tad-Dinja tal-futbol bħala plejer mal-Brażil fl-1958 u fl-1962. Fi żmien it-tornew tal-1958, Zagallo kien plejer tal-Flamengo, iżda fit-tornew tal-1962, huwa kien plejer tal-Botafogo.

Zagallo b'kollox lagħab 33 logħba mal-Brażil bejn l-1958 u l-1964.

## Stil ta' logħob
Zagallo kien winger mal-linja tax-xellug b'fiżiku żgħir, u kien magħruf għat-teknika tiegħu, għar-rata kbira ta' xogħol difensiv, kif ukoll għall-kapaċità tiegħu li jattakka mill-bogħod. Huwa kien kapaċi jilgħab ukoll bħala attakkant, jew bħala attakkant ewlieni, jew bħala midfielder avvanzat.

## Karriera bħala kowċ tal-futbol

Zagallo beda l-karriera tiegħu bħala kowċ tal-futbol mal-Botafogo, il-klabb li kien spiċċa l-karriera tiegħu miegħu bħala plejer, u fl-istess ħin kien ukoll il-kowċ tat-tim nazzjonali Brażiljan. Zagallo rebaħ it-Tazza tad-Dinja bħala kowċ fl-1970, u bħala viċi kowċ fl-1994, it-tnejn mal-Brażil. Huwa kien l-ewwel persuna li rebħet it-Tazza tad-Dinja kemm bħala plejer kif ukoll bħala kowċ. Huwa rebaħ it-Tazza tad-Dinja bħala kowċ fl-1970 meta kellu 38 sena, u b'hekk huwa t-tieni l-iżgħar kowċ li rebaħ Tazza tad-Dinja, wara Alberto Suppici, li rebaħ mal-Urugwaj fl-1930 meta kellu 31 sena.

It-tim tal-Brażil ta' Zagallo fl-1970 kien jilgħab bil-formazzjoni 4–2–3–1. It-tim ħejja ruħu għat-tornew għal kważi tliet xhur, sabiex jilħaq jidra l-altitudni u s-sħana tas-sajf Messikan u l-altitudni. Zagallo qal li t-tim kien rebaħ il-biċċa l-kbira tal-logħbiet tiegħu fit-tieni nofs tal-logħbiet, fejn skurjaw 12 mid-19-il gowl tagħhom malli l-avversarji kien jibdew jgħejjew.

Fit-Tazza tad-Dinja tal-FIFA tal-1974 fil-Ġermanja tal-Punent, Zagallo kien żvantaġġat minħabba l-irtirar ta' Pelé mit-tim nazzjonali erba' snin qabel, kif ukoll mill-fatt li Tostão u Carlos Alberto Torres kien weġġgħu u ma setgħux jilagħbu. Dan kien ifisser li żewġ plejers biss mill-ewwel ħdax tal-finali tal-1970 kienu preżenti fit-tim. Barra minn hekk, it-tim kellu nuqqas ta' prattika kompetittiva minħabba li l-Copa América ma ntlagħbitx bejn l-1967 u l-1975. B'rispons għall-eliminazzjoni tal-Brażil minn timijiet Ewropej iktar fiżiċi fl-1954 u fl-1966, Zagallo għażel li jilgħab b'mod aggressiv bl-istess mod. Brazil għaddew mill-ewwel stadju tal-gruppi bi żbrixx, b'gowl wieħed fid-differenza tal-gowls iktar mill-Iskozja, u ma għaddewx għall-finali wara li tilfu 2–0 kontra n-Netherlands, fejn Luís Pereira kien tkeċċa għal foul fuq Johan Neeskens. Il-Polonja mbagħad rebħet kontra l-Brażil fil-logħba għat-tielet u għar-raba' post.

Fl-1989, Zagallo sar il-kowċ tal-Emirati Għarab Magħquda għall-kwalifikazzjoni fit-Tazza tad-Dinja tal-FIFA tal-1990. Huwa wassalhom għall-ewwel kwalifikazzjoni mhux mistennija għat-tornew, iżda telaq biex isir il-kowċ ta' Vasco da Gama ftit jiem qabel ma bdiet it-Tazza tad-Dinja u ġie sostitwit b'Carlos Alberto Parreira.

F'Novembru 2002, Zagallo reġa' beda jikkowċja u reġa' sar il-kowċ tal-Brażil, wara l-irtirar ta' Luiz Felipe Scolari wara li rebaħ it-Tazza tad-Dinja ta' dik is-sena. Fl-20 ta' Novembru, fl-unika logħba tiegħu bħala kowċ, it-tim rebaħ 3–2 f'logħba amikevoli barra minn darhom kontra l-Korea t'Isfel.

## Ħajja personali

Zagallo żżewweġ lil Alcina de Castro fit-13 ta' Jannar 1955 fil-Knisja tal-Kapuċċini f'Rio de Janeiro. Huma baqgħu flimkien sal-mewt ta' de Castro fil-5 ta' Novembru 2012. Mário u Alcina kellhom erbat itfal. Huwa kien Kattoliku prattikant.

Kunjom Zagallo ġie spellut Zagalo għall-biċċa l-kbira tal-karriera tiegħu, inkluż minnu nnifsu, sakemm qal lil ġurnalist fis-snin 90 tas-seklu 20 li kunjomu fuq iċ-ċertifikat tat-twelid kien Zagallo. Huwa kien ukoll l-unika attakkant Brażiljan li rebaħ it-Tazza tad-Dinja li kien magħruf b'kunjomu.

F'Lulju 2022, Zagallo ddaħħal l-isptar b'infezzjoni respiratorja. F'Awwissu 2023 iddaħħal l-isptar għal 22 jum minħabba infezzjoni urinarja. Wara li ddaħħal l-isptar għal perjodu qasir f'Rio de Janeiro, huwa miet fil-5 ta' Jannar 2024 minħabba l-falliment ta' diversi organi, tal-età ta' 92 sena.

## Laqmijiet
Zagallo kien imlaqqam *Il-Professur* mill-plejers tiegħu matul il-karriera tiegħu bħala kowċ, minħabba l-għarfien tattiku tiegħu u l-preżenza qawwija tiegħu fuq il-bank. Huwa kien imlaqqam ukoll *Velho Lobo* ("Lupu Xiħ") minħabba kunjomu "Lobo", li jfisser "lupu".

## Statistika bħala kowċ

: *Sat-13 ta' Novembru 2022*

## Unuri

### Plejer
**Flamengo**

* Kampjonat Statali ta' Rio de Janeiro: 1953, 1954, 1955

**Botafogo**

* Tornew Rio-São Paulo: 1962, 1964
* Kampjonat Statali ta' Rio de Janeiro: 1961, 1962

**Brazil**

* Tazza tad-Dinja tal-FIFA: 1958, 1962

**Individual**

* Tim tal-Leġġendi tat-Tazza tad-Dinja tal-FIFA: 1962
* Klassifika tal-Aqwa Plejers fil-Mużew tal-Futbol Brażiljan

### Kowċ
**Botafogo**

* Série A tal-Kampjonat Brażiljan: 1968
* Kampjonat Statali ta' Rio de Janeiro: 1967, 1968

**Fluminense**

* Kampjonat Statali ta' Rio de Janeiro: 1971

**Flamengo**

* Tazza taċ-Ċampjins: 2001
* Kampjonat Statali ta' Rio de Janeiro: 1972, 2001

**Al-Hilal**

* Premier League tal-Arabja Sawdija: 1978-79

**Brażil**

* Tazza tad-Dinja tal-FIFA: 1970
* Copa América: 1997
* Tazza tal-Konfederazzjonijiet tal-FIFA: 1997

**Kuwajt**

* Tazza tal-Golf tal-Arabja: 1976

### Koordinatur
**Brażil**

* Tazza tad-Dinja tal-FIFA: 1994

**Individwali**

* L-Aqwa Kowċ Nazzjonali tad-Dinja tal-IFFHS: 1997
* Id-9 l-Aqwa Kowċ ta' Kull Żmien tar-Rivista tal-Futbol Dinji: 2013
* Is-27 l-Aqwa Kowċ ta' Kull Żmien ta' FourFourTwo: 2020

## Referenzi