Belt tal-Gwatemala

**Gwatemala**, jew **Gwatemala**  (   bl      ), uffiċjalment  , spiss imsejħa  ("Ciudad de Guatemala") Belt tal-Gwatemala "  biex tiddistingwiha mill-isem tal-pajjiż u d- dipartiment, u li d-diminuttiv lokali tagħha huwa **Guate** , hija l-kapitali ekonomika, governattiva u kulturali tar- Repubblika tal-istess isem, u wkoll l-akbar metropoli fl-Amerika Ċentrali."

Il-belt tinkludi madwar tletin gallerija u mużew (inklużi diversi kollezzjonijiet ta' arti pre-Kolombjana ). Hemm ħames universitajiet fil-belt, inkluża l- Università ta' San Carlos, it-tielet l-eqdem università fl- Ameriki li għadha teżisti.

## Ġeografija
Il-Gwatemala tinsab fil-Wied tal-Hermitage. L-erja tagħha hija ta' 996 km2. L-altitudni massima tagħha tvarja bejn 1,500 u 1,600 metru.

## Klima
Il-klima hija moderata minħabba l-altitudni; hija klima moderata sħuna b'xitwa niexfa, klima ta' Köppen. Minkejja l-post tagħha fit-tropiċi, il-Belt tal-Gwatemala tgawdi minn klima subtropikali ta' art għolja minħabba l-altitudni għolja tagħha. Il-klima fil-Gwatemala ġeneralment hija ħafifa ħafna matul is-sena. L-istaġun tax-xita jestendi minn Mejju sa Novembru, filwaqt li l-istaġun xott ikopri l-bqija tas-sena. Il-Belt tal-Gwatemala hija wkoll ta' spiss maħkuma mir-riħ, li jista' jbaxxi aktar it-temperatura. Il-Belt tal-Gwatemala hija l-aktar belt kapitali kiesħa u l-ogħla fl-Amerika Ċentrali. It-temperatura medja annwali tagħha hija 21°C (70°F). Fix-xitwa, minn Diċembru sa April, it-temperaturi jvarjaw minn 27°C (71°F) sa 12°C (54°F). Fis-sajf, minn Ġunju sa Settembru, it-temperaturi jvarjaw minn 28°C (82°F) sa 16°C (61°F). L-umdità relattiva hija għolja ħafna, u tibqa' f'livelli ħżiena għas-saħħa. Il-punt tan-nida medju huwa 16°C (61°F).

## Storja
Matul l-era Maja, parti mit-territorju tal-lum tal-Belt tal-Gwatemala kienet okkupata mill-belt ta’ Kaminaljuyú, abitata għal madwar 2,000 sena. 

Fis-seklu 17, il-belt kienet magħrufa bħala *Santiago de los Caballeros de Guatemala* (San Ġakbu tal-Kavallieri tal-Gwatemala) u kellha monasteru msejjaħ El Carmen (Il-Carmen), imwaqqaf fl-1620 xi żmien wara l-invażjoni Spanjola. Din kisbet prominenza meta saret is-sede tal-Kaptanerija Ġenerali tal-Gwatemala fl-1776, wara terremot li fil-biċċa l-kbira qered l-eks kapitali, Antigua Guatemala. Il-belt kienet is-sit tad-dikjarazzjoni tal-indipendenza tar-Repubblika Federali tal-Amerika Ċentrali, stat ta’ ħajja qasira li jinkludi l-Gwatemala u l-istati ġirien tal-lum, minn Spanja, fil-15 ta’ Settembru 1821.

Il-belt il-qadima nbniet mill-ġdid fuq is-sit ta’ dik li kważi nqerdet għalkollox f’Jum il-Milied tal-1917. Id-djar baxxi tagħha, fi stil kolonjali, għandhom twieqi protetti minn xbieki, u ġewwa, il-bitħa tradizzjonali hija mżejna bil-fjuri u l-funtani. L-avjali huma miksija b’siġar bħal siġar stravaganti, jacarandas, u siġar tat-tulipani. 

Fl-1947, Ana Rosa Tornero (1907–1984) mexxiet il-konferenza dwar id-drittijiet tal-bniedem tal-Ewwel Kungress Inter-Amerikan tan-Nisa fil-Belt tal-Gwatemala. 

Il-belt sofriet aktar qerda severa fit-terremot tal-1976.

## Ekonomija
Il-kwartieri ġenerali tal-banek tal-Gwatemala jinkludu CitiBank, Banco Agromercantil, Banco Promerica, Banco Industrial, Banco GyT Continental, Banco de Antigua, Banco Reformador, Banrural, Grupo Financiero de Occidente, BAC Credomatic, u Banco Internacional, fost oħrajn. 

L-attività ekonomika hija mifnija mill-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata. Ħafna bini jinbena għall-ħasil tal-flus mid-droga, iżda jibqa' vojt.

## Kriminalità
Il-Belt tal-Gwatemala hija waħda mill-aktar bliet perikolużi fuq il-pjaneta, b'mill-inqas 25 qtil kuljum fiż-żona metropolitana, li jirriżulta f'rata ta' kriminalità ta' madwar 50 għal kull 100,000 abitant. Dawn il-qtil huma fil-biċċa l-kbira mwettqa mill-gangijiet Hispanic Mara, li huma responsabbli biex iżommu l-kontroll tagħhom fuq il-poter u t-terrur fil-kapitali tagħhom.

## Sports
Il-grawnds Doroteo Guamuch Flores, Cementos Progreso, El Trébol u del Ejército jinsabu fil-belt. Fil-futbol, il-klabbs Comunicaciones, Aurora FC u Deportivo Municipal huma bbażati fil-Gwatemala.

## Gallerija

Stampa:Z.14 Buildings-Guatemala City.jpg|Torri residenzjali 
Stampa:Palacion Nacional de Guatemala 11.jpg|Palazz Nazzjonali tal-Gwatemala 
Stampa:2025 - Zona 10 Guatemala City 3.jpg


## Ġemellaġġ

*  Ħavana (Kuba) ;
*  San José (Kosta Rika) ;
*  Belt tal-Messiku (Messiku) ;
*  Tegucigalpa (Ħonduras) ;
*  San Pedro Sula (Ħonduras) ;
*  San Ġwann (Puerto Rico) ;
*  Managua (Nikaragwa) ;
*  San Salvador (El Salvador) ;
*  Belt tal-Panama (Panama) ;
*  Bogotá (Kolombja) ;
*  Caracas (Veneżwela) ;
*  Santa Cruz de Tenerife (Spanja) ;
*  Ġuljaka (Perù) ;
*  Washington (Stati Uniti) ;
*  Tajpej (Tajwan) ;
*  Madrid (Spanja).

## Referenzi