L-innu nazzjonali tal-Ukrajna

L-**Innu nazzjonali tal-Ukrajna**, magħruf ukoll bl-inċiptu tiegħu "**Shche ne vmerla Ukrainy i slava, i volia**"  u t-titlu oriġinali tiegħu "**Shche ne vmerla Ukraina**",  huwa wieħed mis-simboli statali tal -Ukrajna .

Il-lirika hija verżjoni kemxejn modifikata tal-ewwel strofa u r-ritornell tal-kanzunetta patrijottika" Shche ne vmerla Ukrainy ", miktuba fl-1862 minn Pavlo Chubynskyi, etnografu minn Kyiv . Fl-1863, Mykhailo Verbytskyi, kompożitur u qassis Kattoliku, ikkompona l-mużika biex takkumpanja l-lirika ta' Chubynskyi. L-ewwel wirja pubblika korali tal-biċċa kienet fl-1864 fit- Teatru Ruska Besida f'Lviv . 

Fl-1865, il-kanzunetta ġiet interpretata fil-belt Pollakka ta’ Przemyśl waqt tifkira ta’ Taras Shevchenko. Dan il-mument storiku aktar tard sar il-pedament għal Jum l-Innu Nazzjonali tal-Ukrajna, li jiġi ċċelebrat kull sena fl-10 ta' Marzu. 

Fl-ewwel nofs tas-seklu 20, waqt tentattivi bla suċċess biex tinkiseb l-indipendenza u jinħoloq stat mit-territorji tal- Imperu Russu, il-Polonja, u l-Awstrija-Ungerija, il-kanzunetta kienet l-innu nazzjonali tar-Repubblika Popolari tal-Ukrajna, ir- Repubblika Popolari tal-Ukrajna tal-Punent, u l-Ukrajna Karpato-Ungerija . Saret kompetizzjoni għal innu nazzjonali wara s-seċessjoni tal-Ukrajna mill- Unjoni Sovjetika, b'waħda mill-kanzunetti tkun " Za Ukrainu " mill-kittieb u attur Ukren Mykola Voronyi . " Shche ne vmerla Ukrainy " ġiet adottata uffiċjalment mill- Verkhovna Rada —il-parlament tal-Ukraina—fil-15 ta' Jannar 1992.  Il-lirika uffiċjali ġiet adottata fis-6 ta' Marzu 2003 mil-Liġi dwar l-innu tal-Istat tal-Ukrajna.     



## Storja

### Sfond

L-innu nazzjonali Ukren jista' jiġi attribwit lura għal waħda mill-festi tal-etnografu Ukren Pavlo Chubynskyi li seħħew matul il-ħarifa tal-1862. L-akkademiċi jaħsbu li l-kanzunetta patrijottika Pollakka " Poland Is Not Yet Lost ", li tmur lura għall-1797 u aktar tard saret l-innu nazzjonali tal-Polonja u l- Leġjuni Pollakki, influwenzat ukoll il-lirika ta' Chubynskyi.   L-għanja patrijottika Pollakka kienet popolari fost in-nazzjonijiet tal-eks Commonwealth Pollakk-Litwan li dak iż-żmien kienu qed jiġġieldu għall-indipendenza tagħhom; ir- Rivolta ta' Jannar bdiet ftit xhur wara li Chubynskyi kiteb il-lirika tiegħu.  Skont kittieb tal-memorja li kien preżenti, Chubynskyi kiteb il-lirika b’mod spontanju wara li sema’ studenti Serbi jkantaw “  ” ta’ Svetozar Miletić . "  waqt laqgħa ta' studenti Serbi u Ukreni f'appartament f'Kyiv. 

Kliem Chubynskyi malajr ġie adottat mill-ewwel Ukrainofili . Fl-1862, il- ġendarme ewlieni, il-Prinċep Vasily Dolgorukov, eżilja lil Chubynskyi lejn il-Gvernatorat ta' Arkhangelsk minħabba l-"influwenza perikoluża fuq l-imħuħ tan-nies komuni". 

Il-poeżija ġiet ippubblikata uffiċjalment għall-ewwel darba fl-1863 meta dehret fir-raba’ ħarġa tal-ġurnal Meta bbażat f’Lviv;   il-ġurnal bi żball attribwixxa l-poeżija lil Taras Shevchenko .  Sar popolari fit-territorji li issa jiffurmaw parti mill -Ukrajna tal-Punent u ġie għall-attenzjoni ta' membru tal-kleru Ukren, Mykhailo Verbytskyi tal- Knisja Kattolika Griega Ukraina . Ispirat mil-lirika ta’ Chubynskyi, Verbytskyi, li dak iż-żmien kien kompożitur prominenti fl-Ukrajna, iddeċieda li jdawwalha għall-mużika.  Il-lirika ġiet ippubblikata għall-ewwel darba mal-partitura ta’ Verbytskyi fl-1865.  L-ewwel wirja pubblika korali tal-biċċa kienet fl-1864 fit- Teatru Ruska Besida f'Lviv. 

Waħda mill-ewwel reġistrazzjonijiet ta' dan l-innu (imbagħad imfissra " Szcze ne wmerła Ukrajiny ni sława, ni wola ") bl-Ukrajn ġiet rilaxxata fuq rekord tal-gramofonu minn Columbia Phonograph Company matul l-Ewwel Gwerra Dinjija fl-1916  Bħala kanzunetta folkloristika, ġiet interpretata minn emigrant Ukren minn Lviv u resident ta' New York Mykhailo Zazuliak fl-1915. 

### Użu bikri
" Shche ne vmerla Ukraina" ma ntużax bħala innu statali qabel l-1917 meta ġie adottat mir- Repubblika Popolari tal-Ukrajna bħala l-innu nazzjonali tagħha.  Xorta waħda, anke bejn l-1917 u l-1921, il-kanzunetta ma ġietx adottata b'mod leġiżlattiv bħala innu statali esklussiv peress li ntużaw ukoll innijiet oħra dak iż-żmien.

### Matul il-perjodu Sovjetiku
"Fl-1922, l-SSR tal-Ukrajna ffirma t-Trattat li waqqaf l-USSR flimkien mas-SFSR Russa, is-SFSR Transkawkasjana u l-SSR Belarussa, li wassal għat-twaqqif tal-Unjoni Sovjetika. Wara dan, il-kanzunetta ‘Šče ne vmerla Ukrainy’ ġiet ipprojbita mir-reġim Sovjetiku. Aktar tard, l-awtoritajiet iddeċidew li kull repubblika Sovjetika setgħet ikollha innu tagħha stess, iżda ‘Šče ne vmerla Ukrainy’ ġiet miċħuda sabiex jitrażżnu t-tendenzi separatiċi tal-Ukreni nazzjonalisti. Fl-1939, din il-kanzunetta ġiet adottata bħala l-innu uffiċjali tal-Karpato-Ukrajna."

“Wara li Joseph Stalin ordna li ‘L-Internazzjonali’ tiġi sostitwita bl-Innu Statali tal-Unjoni Sovjetika fl-1944, ir-repubbliki kollha tal-Unjoni ġew imġiegħla joħolqu innijiet reġjonali rappreżentattivi tagħhom. Il-gvern Ukren waqqaf kummissjoni speċjali għall-innu fit-23 ta’ Frar 1944. Wara perjodu ta’ pressjoni, l-awtoritajiet Sovjetiċi rnexxielhom jipperswadu lill-intellettwali pubbliċi biex jiktbu innu b’versi li jaqblu mal-politika tagħhom u b’mużika nieqsa minn kwalunkwe karatteristika nazzjonali Ukrena. Nhar il-23 ta’ Frar, il-president Ukren Mykhailo Hrechukha fetħet laqgħa billi ppreżenta sommarju tal-innu li kellu jitqassam lil mużiċisti u letterati: l-ewwel strofa kienet tgħid dwar l-għaqda tan-nazzjon Ukren mas-Sovjetiċi; it-tieni strofa kienet titkellem dwar il-poplu Ukren, il-ġlieda tiegħu, u l-‘libertà’ taħt Lenin u Stalin; filwaqt li t-tielet strofa kienet tfaħħar il-‘prosperità’ ekonomika u politika tal-Ukrajna bħala parti mill-Unjoni. Ir-ritornell kellu jindaqq wara kull strofa, bħala tifħir tal-għaqda bejn il-popli Sovjetiċi u l-Ukrajna, speċjalment wara l-annessjoni Sovjetika tal-Lvant Galizja u Volhynia.”

Il-kompożituri bdew jaħdmu fuq il-mużika qabel ma nstabet id-deċiżjoni dwar il-lirika; sal-Frar 1945, ġew magħżula 11-il kompożitur bħala finalisti. Il-kompożizzjoni ta’ Anton Lebedynets rebħet b’maġġoranza kbira tal-voti, u saret il-mużika uffiċjali tal-innu Sovjetiku l-ġdid f’Novembru 1949. Aktar kmieni, f’Jannar 1948, il-lirika ta’ Pavlo Tychyna u l-koawtur Mykola Bazhan rebħet; minkejja li Oleksa Novytskyi akkuża plaġjariżmu u talab li jiġi rikonoxxut bħala ko-awtur, it-talba tiegħu ma ġietx aċċettata. Fit-21 ta’ Novembru 1949, ġie adottat l-innu l-ġdid tar-Repubblika Soċjalista Sovjetika tal-Ukrajna. Fl-1979, Borys Yarovynskyi għamel reviżjoni u orkestraġġ ġdid tal-innu. 

### Wara l-indipendenza
Fil-15 ta' Jannar 1992, " Šče ne vmerla Ukrainy " ġiet adottata mill-Parlament Ukren, bħala l-innu statali  u aktar tard ġiet istitwita fil-Kostituzzjoni Ukrena. Madankollu, il-lirika għall-innu ma ġietx adottata uffiċjalment sas-6 ta’ Marzu 2003, meta l-Verkhovna Rada għaddiet liġi dwar l-innu tal-istat tal-Ukrajna (  ), propost mill-president ta' dak iż-żmien Leonid Kuchma . Il-liġi pproponiet il-mużika ta' Mykhailo Verbytskyi u l-ewwel strofa ta' Pavlo Chubynskyi u r-ritorn tal-poeżija tiegħu " Šče ne vmerla Ukrainy ". Madankollu, l-ewwel linja tal-lirika kellha tinbidel minn Šče ne vmerla Ukraina, i slava, i volia għal Šče ne vmerla Ukrainy i slava, i volia . Il-liġi għaddiet b'maġġoranza kbira ta' 334 vot minn 450, b'46 membru parlamentari biss jopponu. Il-membri tal- Partit Soċjalista tal-Ukrajna u l- Partit Komunista tal-Ukrajna biss astjenew milli jivvutaw. L-innu nazzjonali li sa dakinhar kien jikkonsisti uffiċjalment biss mill-mużika ta' Mykhailo Verbytskyi, minn dakinhar 'il quddiem kien se jinkludi wkoll il-lirika modifikata ta' Pavlo Chubynskyi.
 

#### Mill-Euromaidan 'l hawn u l-Gwerra Russo-Ukrajna

Matul il-protesti tal-Euromaidan tal-2013, l-innu sar kanzunetta rivoluzzjonarja għall-protestanti. Fl-ewwel ġimgħat tal-protesti, kantaw l-innu nazzjonali darba fis-siegħa, immexxija mill-kantanta Ruslana .  *F’World Affairs*, Nadia Diuk targumenta li l-innu nazzjonali ntuża bħala “s-sejħa ċara tar-‘rivoluzzjoni’” matul l-Euromaidan, li żied piż lill-protesti li dawk ta’ qabel, bħar-Rivoluzzjoni Oranġjo, ma kellhomx.  Fi stħarriġ tal-2014, wara li ġew mistoqsija "Kif inbidlet l-attitudni tiegħek lejn dan li ġej fl-aħħar sena?", l- Istitut Internazzjonali tas-Soċjoloġija ta' Kyiv sab li l-attitudni lejn l-innu nazzjonali Ukren kienet "tjiebet ħafna" f'25.3% tal-Ukreni,  speċjalment wara l-bidu tal- Gwerra Russo-Ukrena . 

## Lirika
L-inċipitu ‘Šče ne vmerla Ukrainy’ ifakkar lill-Ukraini fil-ġlieda tagħhom għall-identità nazzjonali u l-indipendenza. Din il-kanzunetta ġiet imkantata bħala l-innu nazzjonali de facto waqt l-inawgurazzjoni ta’ Leonid Kravchuk, l-ewwel president tal-Ukrajna, fil-5 ta’ Diċembru 1991. Madankollu, kien biss fis-6 ta’ Marzu 2003 li l-lirika ta’ Chubynskyi ġiet adottata b’mod uffiċjali bħala parti mill-innu nazzjonali. Fit-28 ta’ Ġunju 1996, il-Kostituzzjoni tal-Ukrajna ratifika l-mużika ta’ Verbytskyi bħala l-melodija uffiċjali tal-innu nazzjonali. 
 
### Lirika uffiċjali attwali




## Noti

## Referenzi