Stati Uniti

L-**Istati Uniti tal-Amerika** (**USA**), komunement imsejħa l-**Istati Uniti ** (**US**) jew l-**Amerika**, hija repubblika federali li tikkonsisti ħamsin stat u distrett federali. It-48 stati kontigwi u d-distrett federali ta' Washington, DC huma fiċ-ċentrali tal-Amerika ta' Fuq bejn il-Kanada u l-Messiku. L-istat tal-Alaska huwa fil-punent tal-Kanada u l-lvant tar-Russja fl-Istrett Bering, u l-istat tal-Ħawaj li tinsab fin-nofs tat-tramuntana tal-Paċifiku. Il-pajjiż ukoll għandu ħames territorji popolati u disa mhux popolati fil-Paċifiku u l-Karibew. 

Bi 3.79&nbsp;miljun mil kwadru (9.83&nbsp;miljun km2) u madwar ta' 315 miljun ruħ, l-Istati Uniti hija r-raba' l-akbar pajjiż mill-erja totali u t-tielet l-akbar kemm mill-art u mill-popolazzjoni. Hija waħda mill-aktar etnikament diversa fid-dinja u nazzjonijiet multikulturali, il-prodott ta' skala kbira minn immigrazzjoni minn bosta pajjiżi. Il-ġeografija u klima tal-US hija wkoll diversa ħafna, bid-deżerti, pjanuri, foresti, u muntanji li huma wkoll dar għal varjetà wiesgħa ta' annimali selvaġġi.

Il-Paleo-indjani emigraw mill-Asja għal dak li issa hija l-Istati Uniti kontinentali madwar 15,000 sena ilu. Il-kolonizzazzjoni Ewropea bdiet madwar l-1600 u daħlet l-aktar mill-Ingilterra. L-Istati Uniti ħarġet minn tlettax-il kolonji Brittaniċi li jinsabu tul il-kosta tal-Atlantiku. Kwistjonijiet bejn il-Gran Brittanja u l-kolonji Amerikani waslet għar-Rivoluzzjoni Amerikana. Fl-4 ta' Lulju, 1776, delegati mit-tlettax-il kolonji ħarġu b'mod unanimu d-Dikjarazzjoni tal-Indipendenza, li b'hekk ġiet stabbilixxa l-Istati Uniti tal-Amerika. Il-Gwerra Rivoluzzjonarja tal-Amerika, li ntemmet bir-rikonoxximent tal-indipendenza tal-Istati Uniti mir-Renju tal-Gran Brittanja, kienet l-ewwel gwerra ta' suċċess għall-indipendenza kontra l-imperu kolonjali Ewropew. Il-Kostituzzjoni attwali ġiet adottata fis-17 ta' Settembru, 1787; sadanittant, 27 Emendi ġew miżjuda mal-Kostituzzjoni. L-ewwel għaxar emendi, kollettivament imsemmija l-Abbozz tad-Drittijiet, kienu ratifikati fl-1791 u jiggarantixxu ħafna drittijiet u l-libertajiet ċivili fundamentali.

Immexxija mid-duttrina tad-destin manifest, l-Istati Uniti imbarkat fuq l-espansjoni vigoruża madwar l-Amerika ta' Fuq matul is-seklu dsatax. Dan jinvolvi tribujiet indiġeni spostari, akkwist ta' territorji ġodda, u gradwalment ammissjoni ta' stati ġodda. Il-Gwerra Ċivili Amerikana ntemmet legalizzata skjavitù fl-Istati Uniti. Fl-aħħar tas-seklu dsatax, l-Istati Uniti ġiet estiża fl-Oċean Paċifiku, u l-ekonomija tagħha kienet l-akbar fid-dinja. Il-Gwerra Spanjola–Amerikana u l-Ewwel Gwerra Dinjija ikkonfermat l-istatus tal-pajjiż bħala militari qawwija globali. L-Istati Uniti ħarġet mit-Tieni Gwerra Dinjija bħala superpotenza globali, l-ewwel pajjiż bl-armi nukleari, u membru permanenti tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti. It-tmiem tal-Gwerra Bierda u x-xoljiment tal-Unjoni Sovjetika ħallew l-Istati Uniti bħala l-unika superpotenza.

L-Istati Uniti hija pajjiż żviluppat u għandha l-akbar ekonomija nazzjonali fid-dinja, bi stmat ta' $15.6&nbsp;triljun PGD u  19% tal-PGD globali fil-parità ta' xiri tal-enerġija, mill-2011. Il-PGD  per capita tal-US kienet is-sitt l-akbar sa mill-2010, għalkemm l-inugwaljanza fid-dħul tal-Amerika kienet ukoll kklassifikata l-ogħla fost il-pajjiżi tal-OECD mill-Bank Dinji. L-ekonomija hija alimentata mill-abbundanza ta' riżorsi naturali, infrastruttura żviluppata sew, u produttività għolja; u filwaqt li l-ekonomija tagħha hija meqjusa post-industrijali li tkompli tkun waħda mill-akbar manifatturi tad-dinja. Il-kontijiet tal-pajjiż jonfqu 39% għall-militari globali, li hija forza ekonomika, politika, u kulturali prominenti fid-dinja, kif ukoll bħala mexxej fir-riċerka xjentifika u l-innovazzjoni teknoloġika.

## Etimoloġija
L-ewwel użu dokumentat tal-frażi "L-Istati Uniti tal-Amerika" ​​hija ittra datata t-2 ta' Jannar 1776. Stephen Moylan, aide fl-Armata Kontinentali tal-Ġeneral George Washington, kiteb lil Joseph Reed, l-aide-de-camp ta' Washington, biex ifittex li mur "b'poteri sħaħ u abbundanti mill-Istati Uniti tal-Amerika għal Spanja" biex tfittex għajnuna fl-isforz tal-Gwerra Rivoluzzjonarja. L-ewwel użu pubbliku magħruf huwa esej anonimu ppubblikat fil-gazzetta Williamsburg, The Virginia Gazette, fis-6 ta' April, 1776. F'Ġunju 1776, l-“Istati Uniti tal-Amerika” dehru fl-Artikoli tal-Konfederazzjoni u d-Dikjarazzjoni tal-Indipendenza. It-Tieni Kungress Kontinentali adotta d-Dikjarazzjoni tal-Indipendenza fl-4 ta' Lulju, 1776.

## Storja
### Popli indiġeni

L-ewwel abitanti tal-Amerika ta' Fuq emigraw mis-Siberja madwar il-Pont tal-Art ta' Bering madwar 12,000 sena ilu; Il-kultura Clovis, li dehret madwar 11,000 QK, hija maħsuba li kienet teżisti, hija l-ewwel kultura mifruxa fl-Amerika. Maż-żmien, il-kulturi indiġeni ta 'l-Amerika ta' Fuq saru dejjem aktar sofistikati u xi wħud, bħall-kultura Mississippian, żviluppaw l-agrikoltura, l-arkitettura, u soċjetajiet kumplessi. Fil-perjodu Post-Arkajku, il-kulturi Mississippian kienu jinsabu fir-reġjuni tal-Punent Nofsani, tal-Lvant u tan-Nofsinhar, u Algonquian fir-reġjun tal-Lagi l-Kbar u tul il-Kosta tal-Lvant, filwaqt li l-kultura Hohokam u l-popli Antenati abitaw il-Lbiċ. L-istimi tal-popolazzjoni indiġena ta' dik li llum hija l-Istati Uniti qabel il-wasla tal-immigranti Ewropej ivarjaw minn madwar 500,000 għal kważi 10 miljuni.

### Il-kolonizzazzjoni Ewropea (mill-1492) u t-Tlettax-il Kolonja (1607-1776)

Christopher Columbus beda jesplora l-Karibew għal Spanja fl-1492, li wassal għal insedjamenti u missjonijiet li jitkellmu bl-Ispanjol minn Puerto Rico u Florida sa New Mexico u Kalifornja. Franza stabbilixxiet l-insedjamenti tagħha tul ix-Xmara Mississippi u l-Golf tal-Messiku. Il-kolonizzazzjoni Brittanika tal-Kosta tal-Lvant bdiet bil-Kolonja ta' Virginia (1607) u l-Kolonja ta' Plymouth (1620). Il-Mayflower Compact u l-Ordnijiet Fundamentali tal-Connecticut stabbilixxew preċedenti għall-awto-gvern rappreżentattiv u l-kostituzzjonaliżmu li jiżviluppaw madwar il-kolonji Amerikani. Filwaqt li s-settlers Ewropej f'dik li llum hija l-Istati Uniti esperjenzaw kunflitt ma' l-Amerikani Nattivi, huma wkoll impenjati fil-kummerċ, skambjaw għodod Ewropej għall-ikel u ġlud ta' l-annimali.] Ir-relazzjonijiet kienu jvarjaw minn kooperazzjoni mill-qrib għal gwerra u massakri. L-awtoritajiet kolonjali ta' spiss wettqu politiki li sfurzaw lill-Amerikani Indiġeni jadottaw stili ta' ħajja Ewropej, inkluż il-konverżjoni għall-Kristjaneżmu. Tul il-Kosta tal-Lvant, il-kolonisti ttraffikaw skjavi Afrikani permezz tal-kummerċ tal-iskjavi fl-Atlantiku.

It-Tlettax-il Kolonja oriġinali li aktar tard kienu jsibu l-Istati Uniti kienu amministrati mill-Gran Brittanja, u kellhom gvernijiet lokali b'elezzjonijiet miftuħa għall-biċċa l-kbira tas-sidien tal-proprjetà maskili bojod. Il-popolazzjoni kolonjali kibret b'rata mgħaġġla, u qabdet lill-popolazzjonijiet Native American; Sas-snin 70, iż-żieda naturali fil-popolazzjoni kienet tali li minoranza żgħira biss ta' Amerikani kienu twieldu barra. Id-distanza tal-kolonji mill-Gran Brittanja ppermettiet l-iżvilupp ta' awto-gvern, u l-Ewwel Qawmien il-Kbir, sensiela ta' qawmien mill-ġdid Kristjan, qanqal interess kolonjali fil-libertà reliġjuża.

#### Mappas

File:Roanoke map 1584.JPG|Mappa tal-1584 tal-kosta tal-lvant
File:Location of jamestown virginia.jpg|Jamestown, Virginia
File:Wpdms king james grants.png|L-għotjiet tal-1606 minn James I lill-kumpaniji ta' Londra u Plymouth.
File:British Colonies in North America c1750 v2.png|Xi wħud mill-kolonji Brittaniċi fl-Amerika ta' Fuq, c. 1750, 1 Newfoundland, 2 Nova Scotia, 3 Tlettax-il Kolonja, 4 Bermuda, 5 Baħamas, 6 Ħonduras Brittaniċi, 7 Ġamajka, 8 Gżejjer Brittaniċi Leeward u Barbados
File:NorthAmerica1762-83.png|Bidliet territorjali wara l-Gwerra Franċiża u Indjana; art miżmuma mill-Ingliżi qabel l-1763 tidher bl-aħmar u art miksuba mill-Gran Brittanja fl-1763 tidher bir-roża
File:Thirteencolonies politics cropped.jpg|It-Tlettax-il Kolonja tal-Amerika Brittanika: (Aħmar Skur): New England Colonies, (Aħmar-Kannella): Kolonji Nofsani, (Kannella): Kolonji tan-Nofsinhar
File:British colonies 1763-76 shepherd1923.PNG|Mappa tat-Tlettax-il Kolonja (bl-aħmar) u ż-żoni kolonjali fil-qrib (1763–1775) eżatt qabel il-Gwerra Rivoluzzjonarja
File:Colonial Colleges map.svg|Mappa tal-edukazzjoni ogħla fit-13-il Kolonja immedjatament qabel ir-Rivoluzzjoni Amerikana.
File:Map of territorial growth 1775.svg|it Tlettax-il Kolonja (muri bl-aħmar) fl-1775 bi fruntieri moderni miksija


### Ir-Rivoluzzjoni Amerikana u l-bidu tar-repubblika (1776-1800)

Wara li rebħet il-Gwerra Franċiża u Indjana, il-Gran Brittanja bdiet tasserixxi kontroll akbar fuq l-affarijiet kolonjali lokali, li rriżultat f'reżistenza politika kolonjali; Waħda mill-ilmenti kolonjali ewlenin kienet iċ-ċaħda tad-drittijiet tagħhom bħala Ingliżi, partikolarment id-dritt għal rappreżentanza fil-gvern Ingliż li ntaxxahom. Fl-1774, l-Ewwel Kungress Kontinentali ltaqa' f'Philadelphia u għadda l-Assoċjazzjoni Kontinentali, bojkott kolonjali ta' oġġetti Brittaniċi li wera li kien effettiv. It-tentattiv Brittaniku biex iddiżarma l-kolonisti rriżulta fil-Battalja ta' Lexington u Concord fl-1775, li bdew il-Gwerra Rivoluzzjonarja Amerikana. Fit-Tieni Kungress Kontinentali, il-kolonji semmew lil George Washington kap kmandant tal-Armata Kontinentali u ħolqu kumitat immexxi minn Thomas Jefferson biex jabbozza d-Dikjarazzjoni tal-Indipendenza, li ġiet adottata fl-4 ta' Lulju, 1776, jumejn wara li għaddiet ir-Riżoluzzjoni. . Aqra biex toħloq nazzjon indipendenti. Il-valuri politiċi tar-Rivoluzzjoni Amerikana kienu jinkludu l-libertà, id-drittijiet individwali inaljenabbli, u s-sovranità tan-nies; l-appoġġ tar-repubblikaniżmu u ċ-ċaħda tal-monarkija, l-aristokrazija u l-poter politiku ereditarju kollu; virtù ċivika; u malafama tal-korruzzjoni politika. Il-Missirijiet Fundaturi tal-Istati Uniti, inklużi George Washington, Benjamin Franklin, Alexander Hamilton, Thomas Jefferson, John Jay, James Madison, Thomas Paine, John Adams, u ħafna oħrajn, kienu ispirati mill-filosofiji Greko-Rumani, Rinaxximentali u Enlightenment u ideat.

Wara l-konsenja Ingliża fl-Assedju ta' Yorktown fl-1781, is-sovranità Amerikana ġiet rikonoxxuta internazzjonalment bit-Trattat ta' Pariġi (1783), li permezz tiegħu l-Istati Uniti kisbet territorju li jestendi lejn il-punent sax-Xmara Mississippi, fit-tramuntana sal-Kanada ta' llum u fin-nofsinhar sa Florida Spanjola. L-Artikoli tal-Konfederazzjoni ġew ratifikati fl-1781 u stabbilixxew gvern deċentralizzat li opera sal-1789. L-Ordinanza tal-Majjistral (1787) stabbilixxiet il-preċedent li bih it-territorju tal-pajjiż jespandi bl-ammissjoni ta' stati ġodda, aktar milli espansjoni ta' stati eżistenti. Il-Kostituzzjoni tal-Istati Uniti nkitbet fil-Konvenzjoni Kostituzzjonali tal-1787 biex tegħleb il-limitazzjonijiet tal-Artikoli. Daħlet fis-seħħ fl-1789, u ħolqot repubblika federali rregolata minn tliet fergħat separati li flimkien żguraw sistema ta' kontrolli u bilanċi. George Washington ġie elett l-ewwel president tal-pajjiż taħt il-Kostituzzjoni, u l-Abbozz tad-Drittijiet ġie adottat fl-1791 biex jittaffa t-tħassib tax-xettiċi dwar il-poter ta 'gvern aktar ċentralizzat. Ir-riżenja tiegħu bħala kmandant in-kap wara r-Rivoluzzjoni u r-rifjut sussegwenti tiegħu li jikkontesta għat-tielet mandat stabbilixxew il-preċedent ta' trasferiment paċifiku tal-poter u supremazija tal-awtorità ċivili.

### Espansjoni lejn il-Punent u Gwerra Ċivili (1800-1865)

Ix-Xiri tal-Louisiana tal-1803 minn Franza kważi rdoppja t-territorju tal-Istati Uniti Il-problemi persistenti mal-Gran Brittanja komplew, li wasslu għall-Gwerra tal-1812, li spiċċat fi draw. Spanja ċediet Florida u t-territorju tagħha tal-Kosta tal-Golf fl-1819. Fl-aħħar tas-seklu 18, settlers Amerikani bdew jespandu lejn il-punent, ħafna b'sens ta' destin manifest. Il-Kompromess ta' Missouri ipprova jibbilanċja x-xewqat tal-istati tat-Tramuntana biex jipprevjeni l-espansjoni tal-iskjavitù fil-pajjiż ma' dawk tal-istati tan-Nofsinhar biex jespanduh, ammettiet lil Missouri bħala stat skjav u lil Maine bħala stat ħieles u ddikjara politika ta' projbizzjoni ta' skjavitù fuq l-artijiet li fadal tax-Xiri ta' Louisiana fit-tramuntana tal-parallel 36°30′. Hekk kif l-Amerikani espandew aktar f'artijiet abitati minn Amerikani Indiġeni, il-gvern federali spiss wettaq politiki ta' tneħħija jew assimilazzjoni Indjana. L-ispostament organizzat qanqal serje twila ta 'Gwerer Indjani Amerikani fil-punent tal-Mississippi. Ir-Repubblika ta 'Texas ġiet annessa fl-1845, u t-Trattat ta' Oregon tal-1846 wassal għall-kontroll Amerikan tal-Majjistral Amerikan tal-lum. Ir-rebħa fil-Gwerra Messikana-Amerikana rriżultat fiċ-ċessjoni Messikana ta' California, Nevada, Utah, u ħafna mill-Colorado u l-Lbiċ Amerikan tal-lum fl-1848. It-tensjoni politika dwar l-introduzzjoni possibbli tal-iskjavitù f'dawn it-territorji akkwistati ġodda tnaqqset temporanjament. bil-Kompromess tal-1850.

Matul il-perjodu kolonjali, l-iskjavitù kienet legali fil-kolonji Amerikani, għalkemm il-prattika bdiet tiġi kkontestata b'mod sinifikanti matul ir-Rivoluzzjoni Amerikana. L-istati tat-Tramuntana ppromulgaw liġijiet dwar l-abolizzjoni, għalkemm l-appoġġ għall-iskjavitù ssaħħaħ fl-istati tan-Nofsinhar, peress li invenzjonijiet bħall-ġin tal-qoton għamlu l-istituzzjoni dejjem aktar profittabbli għall-elite tan-Nofsinhar. Dan il-kunflitt sezzjonali dwar l-iskjavitù laħaq il-qofol tiegħu fil-Gwerra Ċivili Amerikana (1861-1865). Ħdax-il stat skjavi sseċedew unilateralment u ffurmaw l-Istati Konfederati tal-Amerika, filwaqt li l-istati l-oħra baqgħu fl-Unjoni. Faqqgħet il-gwerra f'April 1861 wara li l-Konfederati bbumbardjaw Fort Sumter. Wara l-Proklama ta' Emanċipazzjoni ta' Jannar 1863, ħafna skjavi meħlusin ingħaqdu mal-Armata tal-Unjoni. Il-gwerra bdiet iddur favur l-Unjoni wara l-Assedju ta' Vicksburg u l-Battalja ta' Gettysburg fl-1863, u l-Konfederazzjoni ċediet fl-1865 wara r-rebħa tal-Unjoni fil-Battalja ta' Appomattox Court House. L-era tar-Rikostruzzjoni segwiet il-gwerra. Wara l-qtil tal-President Abraham Lincoln, għaddew Emendi għar-Rikostruzzjoni biex jipproteġu d-drittijiet tal-Amerikani Afrikani. L-infrastruttura nazzjonali, inkluż it-telegrafu transkontinentali u l-ferroviji, xprunat it-tkabbir tal-fruntiera Amerikana.

### Perjodu wara l-Gwerra Ċivili (1865-1917)
Mill-1865 sal-1917, waslet fl-Istati Uniti fluss bla preċedentta' immigranti, inklużi 24.4 miljun mill-Ewropa. Il-biċċa l-kbira waslu mill-port ta' New York City, u New York City u bliet kbar oħra tal-Kosta tal-Lvant saru dar għal popolazzjonijiet kbar Lhud, Irlandiżi u Taljani, filwaqt li ħafna Ġermaniżi u Ewropej Ċentrali marru jgħixu fil-Punent Nofsani. Fl-istess ħin, madwar miljun Kanadiż Franċiż emigraw minn Quebec lejn New England. Matul il-Migrazzjoni l-Kbira, miljuni ta' Amerikani Afrikani ħallew in-Nofsinhar rurali għal żoni urbani fit-Tramuntana. L-Alaska nxtrat mir-Russja Tsarista fl-1867.

Il-Kompromess tal-1877 ntemm b'mod effettiv ir-Rikostruzzjoni u s-supremaċisti bojod ħadu l-kontroll lokali tal-politika tan-Nofsinhar. L-Amerikani Afrikani ġarrbu perjodu ta' razziżmu ċar u aggravat wara r-Rikostruzzjoni, żmien li spiss jissejjaħ in-nadir tar-relazzjonijiet tar-razza Amerikana. Sensiela ta' deċiżjonijiet tal-Qorti Suprema, inkluż Plessy v. Ferguson, żvujtaw l-Erbatax u l-Ħmistax-il Emenda tal-forza tagħhom, li ppermettew li l-liġijiet ta' Jim Crow fin-Nofsinhar jibqgħu mhux ikkontrollati, bliet ta' nżul ix-xemx fil-Punent Nofsani, u segregazzjoni f'komunitajiet madwar il-pajjiż, li tkun imsaħħa mill-politika ta' segregazzjoni residenzjali adottata aktar tard mill- Korporazzjoni Federali tas-Self tas-Sidien tad-Dar.

Splużjoni ta' avvanzi teknoloġiċi akkumpanjati mill-isfruttament ta' xogħol immigranti irħis wasslet għal żvilupp ekonomiku mgħaġġel matul l-aħħar tas-seklu 19 u l-bidu tal-20, li ppermettiet lill-Istati Uniti jaqbżu l-ekonomiji tal-Ingilterra, Franza u l-Ġermanja flimkien. Dan ħeġġeġ l-akkumulazzjoni tal-poter minn ftit industrijalisti prominenti, l-aktar permezz tal-formazzjoni ta 'trusts u monopolji biex tiġi evitata l-kompetizzjoni. Il-magnati mexxew l-espansjoni tan-nazzjon fl-industriji tal-ferroviji, taż-żejt u tal-azzar. L-Istati Uniti ħarġu bħala pijunier tal-industrija tal-karozzi. Dawn il-bidliet kienu akkumpanjati minn żidiet sinifikanti fl-inugwaljanza ekonomika, kundizzjonijiet ta' slums, u taqlib soċjali, li ħolqu l-ambjent biex l-unjins jibdew jiffjorixxu. Dan il-perjodu finalment intemm bil-miġja tal-Era Progressiva, li kienet ikkaratterizzata minn riformi sinifikanti.

Elementi pro-Amerikani fil-Hawaii waqqgħu l-monarkija ħawajjan; il-gżejjer ġew annessi fl-1898. Dik l-istess sena, Puerto Rico, il-Filippini, u Guam ġew ċeduti lill-Istati Uniti minn Spanja wara t-telfa ta 'din tal-aħħar fil-Gwerra Spanjola-Amerikana. (Il-Filippini kisbu l-indipendenza sħiħa mill-Istati Uniti fl-4 ta' Lulju, 1946, wara t-Tieni Gwerra Dinjija. Puerto Rico u Guam baqgħu territorji tal-Istati Uniti.) Is-Samoa Amerikana ġiet akkwistata mill-Istati Uniti fl-1900 wara t-Tieni Gwerra Ċivili Samoana. Il-Gżejjer Verġni tal-Istati Uniti nxtraw mid-Danimarka fl-1917.

### Żieda fl-istatus ta' superpotenza (1917-1945)

L-Istati Uniti daħlu fl-Ewwel Gwerra Dinjija flimkien mal-Alleati tal-Ewwel Gwerra Dinjija, u għenu biex jaqilbu s-sitwazzjoni kontra l-Poteri Ċentrali. Fl-1920, emenda kostituzzjonali tat il-vot tan-nisa fil-pajjiż kollu. Matul is-snin għoxrin u tletinijiet, ir-radju għall-komunikazzjoni tal-massa u l-invenzjoni tat-televiżjoni bikrija ttrasformaw il-komunikazzjonijiet mal-pajjiż kollu. Il-Wall Street Crash tal-1929 wassal għad-Depressjoni l-Kbira, li għaliha l-President Franklin D. Roosevelt wieġeb bil-New Deal, serje ta' programmi radikali, proġetti ta' xogħlijiet pubbliċi, riformi finanzjarji, u regolamenti.

Inizjalment newtrali matul it-Tieni Gwerra Dinjija, l-Istati Uniti bdew jipprovdu materjal tal-gwerra lill-Alleati tat-Tieni Gwerra Dinjija f'Marzu 1941 u daħlu fil-gwerra f'Diċembru wara l-attakk tal-Imperu tal-Ġappun fuq Pearl Harbor. L-Istati Uniti żviluppaw l-ewwel armi nukleari u użawhom kontra l-ibliet Ġappuniżi ta 'Hiroshima u Nagasaki f'Awwissu 1945, u temmew il-gwerra. L-Istati Uniti kienet waħda mill-“Erbgħa tal-Pulizija” li ltaqgħu biex jippjanaw id-dinja ta’ wara l-gwerra, flimkien mar-Renju Unit, l-Unjoni Sovjetika u r-Repubblika taċ-Ċina (ROC). L-Istati Uniti ħarġu mill-gwerra relattivament bla ħsara, b'qawwa ekonomika akbar u influwenza politika internazzjonali.

### Gwerra Bierda (1945-1991)

Wara t-Tieni Gwerra Dinjija, l-Istati Uniti daħlu fil-Gwerra Bierda, fejn it-tensjonijiet ġeopolitiċi bejn l-Istati Uniti u l-Unjoni Sovjetika wasslu liż-żewġ pajjiżi biex jiddominaw l-affarijiet tad-dinja. L-Istati Uniti impenjaw ruħhom f'bidliet fir-reġim kontra gvernijiet pperċepiti bħala allinjati mal-Unjoni Sovjetika u kkompetew fit-tellieqa spazjali, li laħqet il-qofol tagħha fl-ewwel inżul fuq il-qamar bl-ekwipaġġ fl-1969. Domestikament, l-Istati Uniti esperjenzaw tkabbir ekonomiku, urbanizzazzjoni, u tkabbir tal-popolazzjoni wara t-Tieni. Gwerra Dinjija. Il-moviment tad-drittijiet ċivili tfaċċa, u Martin Luther King Jr. sar mexxej prominenti fil-bidu tas-snin sittin Il-pjan tas-Soċjetà l-Kbira tal-amministrazzjoni tal-President Lyndon Johnson irriżulta f’liġijiet, politiki, u emenda kostituzzjonali soluzzjonijiet innovattivi u ta' firxa wiesgħa biex jiġġieldu xi wħud minn. l-agħar effetti tar-razziżmu istituzzjonali persistenti.

Il-bidla soċjali fir-rwoli tan-nisa rriżultat parzjalment f'żidiet kbar fil-parteċipazzjoni tan-nisa fil-forza tax-xogħol fis-sebgħinijiet, u sal-1985 il-maġġoranza tan-nisa ta' 16-il sena jew aktar kienu impjegati. L-aħħar tas-snin tmenin u l-bidu tad-disgħinijiet raw il-kollass tal-Patt ta' Varsavja u x-xoljiment tal-Unjoni Sovjetika, li mmarka t-tmiem tal-Gwerra Bierda u ssolidifika lill-Istati Uniti bħala l-unika superpotenza tad-dinja.

### Kontemporanja (1991-preżent)
Is-snin disgħin raw l-itwal espansjoni ekonomika fl-istorja Amerikana rreġistrata, tnaqqis drastiku fil-kriminalità, u avvanzi teknoloġiċi, bl-emerġenza u t-titjib tal-World Wide Web, l-evoluzzjoni tal-mikroproċessur Pentium skont il-liġi ta' Moore, lithium-ion rechargeable batteriji, l-ewwel prova ta' terapija tal-ġeni u klonazzjoni. Il-Proġett tal-Ġenoma Uman tnieda formalment fl-1990, filwaqt li n-Nasdaq sar l-ewwel istokk tas-suq tal-Istati Uniti li elenkat onlajn fl-1998.

Fil-Gwerra tal-Golf tal-1991, koalizzjoni internazzjonali ta' stati mmexxija mill-Istati Uniti keċċiet forza ta' invażjoni Iraqina li kienet okkupat il-Kuwajt ġar. L-attakki tal-11 ta' Settembru, 2001 fuq l-Istati Uniti mill-organizzazzjoni militanti pan-Iżlamista Al Qaeda wasslu għall-Gwerra kontra t-Terroriżmu u interventi militari sussegwenti fl-Afganistan u l-Iraq. L-impatt kulturali tal-attakki kien profond u dejjiemi.

Il-bużżieqa tad-djar Amerikana laħqet il-qofol tagħha fl-2007 bir-Riċessjoni l-Kbira, l-akbar kontrazzjoni ekonomika mid-Depressjoni l-Kbira.

## Ġeografija

L-Istati Uniti hija t-tielet l-akbar pajjiż fid-dinja skond l-erja totali, wara r-Russja u l-Kanada. It-48 stat kontigwi u d-Distrett ta' Columbia jokkupaw żona magħquda ta' 3,119,885 mil kwadru (8,080,470 km2). Il-pjanura tal-kosta tal-kosta Atlantika tagħti lok għal foresti interni u għoljiet irrumblati fir-reġjun tal-Pietmont tal-Piedmont.

Il-Muntanji Appalachian u l-Medda Adirondack jifirdu l-kosta tal-lvant tal-Lagi l-Kbar u l-prairies tal-Punent Nofsani. Is-sistema tax-xmara Mississippi, ir-raba l-itwal fid-dinja, tgħaddi l-aktar lejn it-tramuntana għan-nofsinhar mill-qalba tal-pajjiż. Il-mergħat ċatti u fertili tal-Pjanuri l-Kbar testendi lejn il-punent, interrott minn reġjun muntanjuż fix-Xlokk.

Il-Hawaii hija t-tieni gżira bl-ogħla muntanja fid-dinja peress li għandha l-Vulkan Dormant Mauna Kea li jilħaq l-4,205 metru.

L-iktar punt sħun irreġistrat fl-Amerika u fid-Dinja kien irreġistrat f'Furnance Creek fin-Nevada peress li fl-1913 ġew irreġistrati 56.7 gradi Celsius.

L-Stati Uniti għandha l-akbar ajruport fid-dinja (Fortword International Airport f'Dallas, Texas) u t-tieni (Denver International Airport) b'differenza ta' 160 ettaru.

Il-muntanja Denali fl-Alaska, f'6,168 m, hija l-ogħla punt fl-Stati Uniti.

#### Fruntiera
Total tal-fruntieri tal-Istati Uniti: 12,002 km, pajjiżi tal-fruntiera (2): Kanada 8,891 km (inklużi 2,475 km mal-Alaska); Messiku 3,111 km, nota: Bażi Navali tal-Istati Uniti f'Guantanamo Bay il-konfini bażi hija 28.5 km.

### Klima

Bid-daqs kbir u l-varjetà ġeografika tagħha, l-Istati Uniti tinkludi ħafna tipi ta' klima. Lvant tal-meridjan 100, il-klima tvarja minn kontinentali umda fit-tramuntana għal subtropikali umda fin-nofsinhar. Il-Pjanuri l-Kbira tal-Punent huma semiaridi. Ħafna żoni muntanjużi tal-Punent Amerikan għandhom klima alpina. Il-klima hija niexfa fil-Lbiċ, Mediterranja fuq il-kosta ta' Kalifornja, u oċeanika fuq il-kosta ta' Oregon, Washington, u l-Alaska tan-Nofsinhar. Ħafna mill-Alaska hija subartika jew polari. Il-Hawaii, il-ponta tan-Nofsinhar ta' Florida, u t-territorji tal-Istati Uniti fil-Karibew u l-Paċifiku huma tropikali.

L-Istati li jmissu mal-Golf tal-Messiku huma suxxettibbli għall-uragani, u l-biċċa l-kbira tat-tornadoes tad-dinja jseħħu fil-pajjiż, primarjament f'Tornado Alley. B'mod ġenerali, l-Istati Uniti tirċievi aktar inċidenti tat-temp estrem b'impatt għoli minn kwalunkwe pajjiż ieħor. It-temp estrem sar aktar frekwenti fl-Istati Uniti fis-seklu 21, bi tliet darbiet in-numru ta' mewġ tas-sħana rrappurtati milli fis-sittinijiet Fil-Lbiċ tal-Amerika, in-nixfiet saru aktar persistenti u aktar gravi.

### Bijodiversità u konservazzjoni

L-Istati Uniti hija waħda minn 17-il pajjiż megadivers li fihom għadd kbir ta 'speċi endemiċi: madwar 17,000 speċi ta' pjanti vaskulari jinstabu fl-Istati Uniti kontigwi u l-Alaska, u aktar minn 1,800 speċi ta 'pjanti tal-fjuri jinstabu fil-Hawaii, li ftit minnhom jinstabu fuq il-kontinent. L-Istati Uniti hija dar għal 428 speċi ta 'mammiferi, 784 speċi ta' għasafar, 311 rettili, 295 anfibji, u madwar 91,000 speċi ta 'insetti.

Hemm 63 park nazzjonali u mijiet ta' parks, foresti u żoni selvaġġi oħra ġestiti federalment, ġestiti mis-Servizz tal-Park Nazzjonali u aġenziji oħra. Madwar 28% tal-art tal-pajjiż hija proprjetà pubblika u amministrata mill-gvern federali, primarjament fl-istati tal-punent. Ħafna minn din l-art hija protetta, għalkemm xi wħud huma mikrija għal użu kummerċjali u inqas minn wieħed fil-mija tintuża għal skopijiet militari.

Kwistjonijiet ambjentali fl-Istati Uniti jinkludu dibattiti dwar riżorsi mhux rinnovabbli u enerġija nukleari, tniġġis tal-arja u tal-ilma, bijodiversità, qtugħ tas-siġar u deforestazzjoni, u tibdil fil-klima. L-Aġenzija għall-Protezzjoni Ambjentali tal-Istati Uniti (EPA) hija l-aġenzija federali inkarigata li tindirizza l-biċċa l-kbira tal-kwistjonijiet relatati mal-ambjent. L-idea tal-ħajja selvaġġa sawret il-ġestjoni tal-artijiet pubbliċi mill-1964, bl-Att dwar il-Ħajja Selvaġġa. L-Att dwar l-Ispeċijiet fil-Periklu tal-1973 jipprovdi mod kif jiġu protetti speċijiet mhedda u fil-periklu u l-ħabitats tagħhom. Is-Servizz tal-Ħut u l-Fauna Selvaġġa tal-Istati Uniti jimplimenta u jinforza l-Att Fl-2024, l-Istati Uniti kklassifikaw fl-34 post minn 180 pajjiż fl-Indiċi tal-Prestazzjoni Ambjentali. Il-pajjiż ingħaqad mal-Ftehim ta’ Pariġi dwar it-tibdil fil-klima fl-2016 u għandu ħafna impenji ambjentali oħra

## Gvern u politika

L-Istati Uniti hija repubblika federali ta' 50 stat u distrett federali wieħed, Washington, DC. Jasserixxi wkoll is-sovranità fuq ħames territorji mhux inkorporati u diversi possedimenti ta' gżejjer diżabitati. L-eqdem federazzjoni li baqgħu ħajjin fid-dinja, l-Istati Uniti għandha l-eqdem kostituzzjoni nazzjonali tad-dinja li għadha fis-seħħ (mill-4 ta' Marzu, 1789). Is-sistema presidenzjali tal-gvern tagħha ġiet adottata, kollha kemm hi jew parzjalment, minn ħafna nazzjonijiet indipendenti ġodda wara d-dekolonizzazzjoni. Hija demokrazija rappreżentattiva liberali "li fiha l-istat tal-maġġoranza huwa mtaffi minn drittijiet tal-minoranzi protetti bil-liġi." Il-Kostituzzjoni tal-Istati Uniti sservi bħala d-dokument legali suprem tal-pajjiż, u tistabbilixxi wkoll l-istruttura u r-responsabbiltajiet tal-gvern federali nazzjonali u r-relazzjoni tiegħu mal-istati individwali.

Skont l-Indiċi tad-Drittijiet tal-Bniedem tal-2023 tal-V-Dem Institute, l-Istati Uniti tikklassifika fost l-aqwa fid-dinja għad-drittijiet tal-bniedem.

### Gvern nazzjonali
Il-gvern federali, magħmul minn tliet fergħat, kollha kwartjieri ġenerali f'Washington, DC, huwa l-gvern nazzjonali ta 'l-Istati Uniti u huwa regolat minn sistema robusta ta' kontrolli u bilanċi.

* Il-Kungress tal-Istati Uniti, leġiżlatura bikamerali, komposta mis-Senat u l-Kamra tad-Deputati, toħloq liġijiet federali, tiddikjara gwerra, tapprova trattati, għandha s-setgħa tal-purse u għandha s-setgħa ta 'impeachment. Is-Senat għandu 100 membru (2 minn kull stat), eletti għal perjodu ta’ sitt snin. Il-Kamra tad-Deputati għandha 435 membru, kull wieħed elett għal terminu ta' sentejn; ir-rappreżentanti kollha jservu f'distrett tal-kungress ta' popolazzjoni ekwivalenti. Il-Kungress jorganizza wkoll ġabra ta' kumitati, li kull wieħed minnhom jieħu ħsieb kompitu jew dmir speċifiku. Waħda mill-aktar funzjonijiet mhux leġiżlattivi importanti tal-Kungress hija s-setgħa li tinvestiga u tissorvelja l-fergħa eżekuttiva. Is-sorveljanza tal-Kungress hija ġeneralment iddelegata lill-kumitati u ffaċilitata mis-setgħa taċ-ċitazzjoni tal-Kungress. Il-ħatra ta' membru f’kumitat tippermettilu jiżviluppa għarfien speċjalizzat dwar il-materji li jaqgħu taħt il-kompetenza tiegħu jew tagħha. Id-diversi kumitati jissorveljaw l-operazzjonijiet kontinwi tal-gvern, jidentifikaw kwistjonijiet li jistgħu jkunu soġġetti għal reviżjoni leġiżlattiva, jiġbru u jevalwaw l-informazzjoni, u jirrakkomandaw korsijiet ta' azzjoni lill-Kungress tal-Istati Uniti, inkluż, iżda mhux limitat għal, leġiżlazzjoni ġdida. Iż-żewġ partiti politiċi ewlenin għandhom is-setgħa ta' nomina li jiddeċiedu l-kompożizzjoni ta’ kull kumitat. Il-presidenza tal-kumitat hija assenjata lil membru tal-partit tal-maġġoranza.

* Il-President tal-Istati Uniti huwa l-kap kmandant tal-forzi armati u l-kap eżekuttiv tal-gvern federali, bil-kapaċità li jivvota kontijiet leġiżlattivi mill-Kungress tal-Istati Uniti qabel ma jsiru liġi. Madankollu, il-vetos presidenzjali jistgħu jiġu megħluba b’vot ta’ maġġoranza ta’ żewġ terzi fiż-żewġ kmamar tal-Kungress. Il-president jaħtar membri tal-Kabinett, soġġett għall-approvazzjoni tas-Senat, u jaħtar uffiċjali oħra li jamministraw u jinfurzaw il-liġijiet federali permezz tal-aġenziji rispettivi tagħhom. Il-president għandu wkoll setgħa ta' klemenza għal reati federali u jista' joħroġ maħfra. Fl-aħħarnett, il-president għandu d-dritt li joħroġ "ordnijiet eżekuttivi" espansivi, soġġetti għal reviżjoni ġudizzjarja, f'diversi oqsma ta' politika. Kandidati Presidenzjali jikkampanjaw ma 'sieħeb fil-kariga għall-viċi president. Iż-żewġ kandidati jiġu eletti flimkien, jew megħluba flimkien, f'elezzjoni presidenzjali. B’differenza għal voti oħra fil-politika Amerikana, din hija teknikament elezzjoni indiretta li fiha r-rebbieħ se jiġi determinat mill-Kulleġġ Elettorali tal-Istati Uniti. Hemmhekk, il-voti jintefgħu uffiċjalment minn eletturi individwali magħżula mil-leġiżlatura tal-istat tagħhom. Fil-prattika, madankollu, kull wieħed mill-50 stat jeleġġi grupp ta 'eletturi presidenzjali li jridu jikkonfermaw ir-rebbieħ tal-vot popolari tal-istat tagħhom. Dan il-grupp ta' eletturi huwa ugwali għan-numru ta' rappreżentanti tal-istat tiegħek fl-Istati Uniti, flimkien ma' żewġ eletturi oħra għaż-żewġ senaturi tal-Istati Uniti li l-istat jibgħat lill-Kungress. (Id-Distrett ta' Columbia, mingħajr rappreżentanti jew senaturi, huwa assenjat tliet voti elettorali.) Kemm il-president kif ukoll il-viċi president iservu terminu ta' erba' snin, u l-president jista’ jerġa’ jiġi elett fl-uffiċċju darba biss, għal terminu addizzjonali ta' erba' snin.

*Il-ġudikatura federali tal-Istati Uniti, li l-imħallfin tagħha jinħatru għal għomru mill-president bl-approvazzjoni tas-Senat, tikkonsisti primarjament mill-Qorti Suprema tal-Istati Uniti, il-qrati tal-appell tal-Istati Uniti, u l-qrati tad-distrett tal-Istati Uniti. Il-Qorti Suprema tal-Istati Uniti tinterpreta l-liġijiet u taqleb dawk li tqis bħala antikostituzzjonali. Il-Qorti Suprema għandha disa' membri mmexxija mill-Prim Imħallef tal-Istati Uniti. Il-membri jinħatru mill-aġent president meta ssir vakanza. F'diversi modi, is-sistema tal-qorti federali topera b'mod differenti mill-qrati statali. Għal kawżi ċivili, dan huwa evidenti fit-tipi ta 'każijiet li jistgħu jinstemgħu fis-sistema federali. Il-ġurisdizzjoni limitata tagħhom tirrestrinġihom għal każijiet awtorizzati mill-Kostituzzjoni tal-Istati Uniti jew statuti federali. F'każijiet kriminali, l-istati jistgħu biss iġibu proċedimenti kriminali fil-qrati tal-istat, u l-gvern federali jista 'jressaq biss proċedimenti kriminali fil-qorti federali. L-ewwel livell fil-qrati federali huwa l-qorti distrettwali federali għal kwalunkwe każ taħt "ġurisdizzjoni oriġinali", bħal statuti federali, il-Kostituzzjoni, jew trattati. Hemm tnax-il ċirkwit federali li jaqsmu l-pajjiż f'reġjuni differenti għall-qrati tal-appell federali. Ladarba każ ikun ġie deċiż minn qorti distrettwali federali, jista' jiġi appellat quddiem qorti tal-appelli tal-Istati Uniti. Il-qorti li jmiss u l-ogħla fis-sistema hija l-Qorti Suprema tal-Istati Uniti. Għandu s-setgħa li jiddeċiedi appelli fuq il-każijiet kollha ppreżentati fil-qorti federali jew dawk ippreżentati fil-qorti tal-istat iżda li jittrattaw il-liġi federali. Madankollu, b'differenza mill-appelli lill-qrati ta' ċirkwit, il-Qorti Suprema mhix normalment meħtieġa li tisma' l-appell. Tista' tiġi ppreżentata "petizzjoni għal writ of certiorari" mal-qorti, li titlobha tisma' l-każ. Jekk tingħata, il-Qorti Suprema tieħu l-briefs u żżomm argumenti orali. Jekk ma tingħatax, l-opinjoni tal-qorti inferjuri tibqa'. Certiorari mhux spiss jingħata, u inqas minn 1% tal-appelli lill-Qorti Suprema jinstemgħu minnha. Tipikament, il-Qorti tisma' każijiet biss meta' jkun hemm deċiżjonijiet konfliġġenti madwar il-pajjiż fuq kwistjoni partikolari, jew meta' jkun hemm żball ovvju f'każ.

Is-sistema ta' tliet fergħat hija magħrufa bħala s-sistema presidenzjali, b'kuntrast mas-sistema parlamentari, fejn l-eżekuttiv huwa parti mill-korp leġiżlattiv. Ħafna pajjiżi madwar id-dinja imitaw dan l-aspett tal-Kostituzzjoni tal-Istati Uniti tal-1789, speċjalment fl-Ameriki.

### Partiti politiċi
Il-Kostituzzjoni ma' ssemmix il-partiti politiċi, iżda żviluppaw b'mod indipendenti fis-seklu 18 mal-partiti federalisti u antifederalisti. Minn dak iż-żmien 'l hawn, l-Istati Uniti ħadmet bħala sistema de facto b'żewġ partijiet, għalkemm il-partijiet f'dik is-sistema kienu differenti fi żminijiet differenti. Iż-żewġ partiti nazzjonali ewlenin bħalissa huma d-Demokratiċi u r-Repubblikani. L-ewwel huwa pperċepit bħala relattivament liberali fil-pjattaforma politika tiegħu, filwaqt li l-aħħar huwa pperċepit bħala relattivament konservattiv.

### Subdiviżjonijiet
Fis-sistema federali Amerikana, is-setgħat sovrani jinqasmu bejn żewġ livelli ta 'gvern elett: nazzjonali u statali. In-nies fl-istati huma rappreżentati wkoll minn gvernijiet eletti lokali, li huma diviżjonijiet amministrattivi tal-istati. L-Istati huma suddiviżi f'kontej jew ekwivalenti ta' kontea, u huma aktar maqsuma f'muniċipalitajiet. Id-Distrett ta' Columbia huwa distrett federali li fih il-kapitali tal-Istati Uniti, il-belt ta' Washington. It-territorji u d-Distrett ta' Columbia huma diviżjonijiet amministrattivi tal-gvern federali. Tribijiet rikonoxxuti federalment jirregolaw 326 riżerva Indjana.

L-stati tal-Stati Uniti tal-Amerika huma kull wieħed mill-50 stat federat (entitajiet subnazzjonali) tal-Stati Uniti li jaqsmu s-sovranità mal-gvern federali.L-istati huma maqsuma f'kontej jew parroċċi (fl-Alaska, parrish) jew distretti (fi Louisiana, borough); B'kollox fil-livell nazzjonali hemm 3,243 b'kollox. Hemm ukoll 42 belt fl-Stati Uniti li legalment mhumiex parti mill-ebda kontea, huma magħrufa bħala "bliet indipendenti." Mit-42 belt indipendenti, 39 jinsabu fl-stat ta' Virginia u t-3 l-oħra huma: Baltimore, stat ta' Maryland, Carson City, stat ta' Nevada, u St. Louis, stat ta' Missouri. Każ speċjali huwa Washington DC, li mhuwiex parti minn ebda stat, għalhekk huwa wkoll meqjus bħala ekwivalenti ta' kontea. Minbarra territorji inkorporati u mhux inkorporati.

### Relazzjonijiet barranin

L-Istati Uniti għandha struttura ta' relazzjonijiet barranin stabbilita u għandha t-tieni l-akbar korp diplomatiku fid-dinja mill-2024. Hija membru permanenti tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti, u dar għall-kwartieri ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti. L-Istati Uniti hija membru tal-G7, u organizzazzjonijiet intergovernattivi tal-OECD. Kważi l-pajjiżi kollha għandhom ambaxxati u ħafna għandhom konsulati (rappreżentanti uffiċjali) fil-pajjiż. Bl-istess mod, kważi l-pajjiżi kollha jospitaw missjonijiet diplomatiċi formali mal-Istati Uniti, ħlief l-Iran, il-Korea ta' Fuq u l-Bhutan. Għalkemm it-Tajwan m'għandux relazzjonijiet diplomatiċi formali mal-Istati Uniti, huwa jżomm relazzjonijiet mhux uffiċjali mill-qrib. L-Istati Uniti regolarment tforni lit-Tajwan b'tagħmir militari biex tiskoraġġixxi aggressjoni Ċiniża possibbli. L-attenzjoni ġeopolitika tagħha daret ukoll lejn l-Indo-Paċifiku meta' l-Istati Uniti ssieħbu fid-Djalogu ta' Sigurtà Kwadrilaterali mal-Awstralja, u l-Ġappun.

L-Istati Uniti għandha "relazzjoni speċjali" mar-Renju Unit u rabtiet b'saħħithom mal-Kanada, l-Awstralja, New Zealand, il-Filippini, il-Ġappun, il-Korea t'Isfel, l-Iżrael, u bosta pajjiżi tal-Unjoni Ewropea (Franza, l-Italja, il-Ġermanja, Spanja u l-Polonja). ).  L-Istati Uniti taħdem mill-qrib mal-alleati tagħha tan-NATO dwar kwistjonijiet militari u ta' sigurtà nazzjonali, u ma' pajjiżi fl-Ameriki permezz tal-Organizzazzjoni tal-Istati Amerikani u l-Ftehim ta' Kummerċ Ħieles Istati Uniti–Messiku–Kanada. Fl-Amerika t'Isfel, il-Kolombja hija tradizzjonalment meqjusa bħala l-eqreb alleat tal-Istati Uniti. L-Istati Uniti teżerċita awtorità ta' difiża internazzjonali sħiħa u responsabbiltà għall-Mikronesja, il-Gżejjer Marshall, u Palau permezz tal-Patt ta' Assoċjazzjoni Ħielsa. Mill-2014, l-Istati Uniti saret alleat ewlieni tal-Ukrajna; Hija pprovdiet ukoll lill-pajjiż b'tagħmir militari sinifikanti u appoġġ ieħor b'reazzjoni għall-invażjoni Russa tal-2022.

### Militari

Il-president huwa l-kap kmandant tal-Forzi Armati tal-Istati Uniti u jaħtar il-mexxejja tagħha, is-Segretarju tad-Difiża, u l-Kapijiet tal-Persunal Konġunt. Id-Dipartiment tad-Difiża, li għandu kwartjieri ġenerali fil-Pentagon qrib Washington, D.C., jamministra ħamsa mis-sitt fergħat tas-servizz, li huma magħmula mill-Armata tal-Istati Uniti, il-Korp tal-Baħar, il-Navy, il-Forza tal-Ajru u l-Forza Spazjali. Il-Gwardja tal-Kosta hija amministrata mid-Dipartiment tas-Sigurtà Interna fi żminijiet ta' paċi u tista' tiġi trasferita lid-Dipartiment tan-Navy fi żminijiet ta' gwerra.

L-Istati Uniti nefqu $ 916 biljun fuq il-militar tagħha fl-2023, li huwa bil-bosta l-aktar minn kwalunkwe pajjiż, li jammonta għal 37% tal-infiq militari globali u jammonta għal 3.4% tal-PGD tal-pajjiż. L-Istati Uniti għandha 42% tal-armi nukleari tad-dinja.

L-Armata topera madwar 800 bażi u faċilitajiet barra l-pajjiż, u żżomm skjeramenti ta' aktar minn 100 persunal attiv f'25 pajjiż barrani.

### Infurzar tal-Liġi u Ġustizzja Kriminali

Hemm madwar 18,000 aġenzija tal-infurzar tal-liġi minn livelli lokali għal nazzjonali fl-Istati Uniti. Il-liġi fl-Istati Uniti hija primarjament infurzata mid-dipartimenti tal-pulizija lokali u d-dipartimenti tax-xeriffi fil-ġurisdizzjonijiet muniċipali jew tal-kontea tagħhom. Id-dipartimenti tal-pulizija tal-istat għandhom awtorità fl-istat rispettiv tagħhom, u aġenziji federali bħall-Bureau Federali tal-Investigazzjoni (FBI) u s-Servizz tal-Marshals tal-Istati Uniti għandhom ġurisdizzjoni nazzjonali u dmirijiet speċjalizzati, bħall-protezzjoni tad-drittijiet ċivili, is-sigurtà nazzjonali u l-infurzar tad-deċiżjonijiet tal-Istati Uniti. qrati federali u liġijiet federali. Il-qrati tal-istat iwettqu l-biċċa l-kbira tal-proċessi ċivili u kriminali, u l-qrati federali jittrattaw reati magħżula u appelli minn deċiżjonijiet tal-qorti tal-istat.

M'hemm l-ebda "sistema tal-ġustizzja kriminali" unifikata fl-Istati Uniti. Is-sistema tal-ħabs Amerikana hija fil-biċċa l-kbira eteroġenja, b'eluf ta 'sistemi relattivament indipendenti li joperaw fil-livelli federali, statali, lokali u tribali. Fl-2023, "dawn is-sistemi ospitaw kważi 2 miljun ruħ f'1,566 ħabs statali, 98 ħabs federali, 3,116 ħabs lokali, 1,323 faċilità korrettiva tal-minorenni, 181 ċentru ta' detenzjoni tal-immigrazzjoni, u 80 ħabs tal-Pajjiż Indjan, kif ukoll ħabsijiet militari. , ċentri ta' impenn ċivili, sptarijiet psikjatriċi statali u ħabsijiet fit-territorji tal-Istati Uniti. Minkejja s-sistemi ta' għeluq differenti, erba' istituzzjonijiet ewlenin jiddominaw: ħabsijiet federali, ħabsijiet statali, ħabsijiet lokali, u faċilitajiet korrettivi tal-minorenni. Il-ħabsijiet federali huma mmexxija mill-Uffiċċju tal-Ħabsijiet tal-Istati Uniti u jospitaw nies li nstabu ħatja ta' reati federali, inklużi dawk miżmuma jistennew il-proċess. Il-ħabsijiet tal-istat, amministrati mid-dipartiment uffiċjali tal-korrezzjonijiet ta' kull stat, jilqgħu nies ikkundannati li jiskontaw sentenzi ta' ħabs (ġeneralment aktar minn sena) għal reati serji. Il-ħabsijiet lokali huma faċilitajiet tal-kontea jew muniċipali li jħaddmu l-akkużati qabel il-proċess; Huma jospitaw ukoll lil dawk li jiskontaw sentenzi qosra (ġeneralment inqas minn sena). Il-faċilitajiet korrettivi taż-żgħażagħ huma mħaddma minn gvernijiet lokali jew statali u jservu bħala pjazzamenti fit-tul għal kwalunkwe minorenni iġġudikati delinkwenti u ordnati minn imħallef biex jinżammu.

## Ekonomija

L-Istati Uniti kienet nominalment l-akbar ekonomija fid-dinja minn madwar 1890. Il-prodott domestiku gross nominali (PGD) tal-Istati Uniti fl-2023 ta' aktar minn $ 27 triljun kien l-ogħla fid-dinja, li jagħmel aktar minn 25% tal-ekonomija globali jew 15% fil-parità tas-saħħa tal-akkwist (PPP). Mill-1983 sal-2008, it-tkabbir tal-PGD annwali kompost reali fl-Istati Uniti kien ta' 3.3%, meta mqabbel ma' medja peżata ta' 2.3% għall-bqija tal-Grupp tas-Seba'. Il-pajjiż jikklassifika l-ewwel fid-dinja għall-PGD nominali, it-tieni meta jiġi aġġustat għall-paritajiet tal-qawwa tal-akkwist (PPP), u d-disa' għall-PGD per capita aġġustat skont il-PPP. Għandha l-ogħla dħul disponibbli għal kull persuna domestika fost il-pajjiżi tal-OECD.

Mill-500 l-akbar kumpanija fid-dinja skond id-dħul, 136 għandhom kwartjieri ġenerali fl-Istati Uniti fl-2023, l-ogħla numru ta' kwalunkwe pajjiż. Id-dollaru Amerikan huwa l-munita l-aktar użata fit-tranżazzjonijiet internazzjonali u hija l-munita ta' riżerva primarja tad-dinja, appoġġjata mill-ekonomija dominanti tal-pajjiż, il-militar tiegħu, is-sistema tal-petrodollar u l-Eurodollar marbut tiegħu, u s-suq kbir tal-bonds tat-Teżor tal-Istati Uniti tal-Istati Uniti Diversi pajjiżi jużawha bħala l-munita uffiċjali tagħhom, u f'oħrajn hija l-munita de facto. Għandha ftehimiet ta' kummerċ ħieles ma' diversi pajjiżi, inkluż it-T-MEC. L-Istati Uniti kklassifikati fit-tieni post fir-Rapport dwar il-Kompetittività Globali fl-2019, wara Singapor. Għalkemm l-Istati Uniti laħqet livell ta 'żvilupp post-industrijali u ħafna drabi hija deskritta bħala pajjiż b'ekonomija tas-servizz, tibqa' qawwa industrijali ewlenija.

New York City hija ċ-ċentru finanzjarju ewlieni fid-dinja u l-epiċentru tal-akbar ekonomija metropolitana tad-dinja. Il-Borża ta’ New York u n-Nasdaq, it-tnejn li huma jinsabu fil-Belt ta' New York, huma l-akbar żewġ boroż fid-dinja skont il-kapitalizzazzjoni tas-suq u l-volum tal-kummerċ. L-Istati Uniti hija fuq jew qrib ta' quddiem ta' avvanzi teknoloġiċi u innovazzjoni f'ħafna oqsma ekonomiċi, speċjalment intelliġenza artifiċjali; Elettronika u kompjuters; farmaċewtiċi; u tagħmir mediku, aerospazjali u militari. L-ekonomija tal-pajjiż hija mmexxija minn riżorsi naturali abbundanti, infrastruttura żviluppata tajjeb, u produttività għolja. L-aktar sħab kummerċjali importanti tal-Istati Uniti huma l-Unjoni Ewropea, il-Kanada, il-Ġappun, il-Korea t'Isfel, ir-Renju Unit u t-Tajwan. L-Istati Uniti hija l-akbar importatur u l-akbar esportatur fid-dinja. Hija, bil-bosta, l-akbar esportatur ta' servizzi fid-dinja.

L-Amerikani għandhom l-ogħla dħul medjan tad-dar u tal-impjegati fost l-istati membri tal-OECD, u r-raba' l-ogħla dħul medjan tal-familja, sa mis-sitt l-ogħla fl-2013. ekonomija mmexxija u hija bil-bosta l-akbar suq tal-konsumatur fid-dinja.

### Xjenza, teknoloġija, titjiriet spazjali u enerġija
L-Istati Uniti ilha mexxej fl-innovazzjoni teknoloġika mill-aħħar tas-seklu 19 u fir-riċerka xjentifika minn nofs is-seklu 20. Metodi ta' produzzjoni ta' partijiet interkambjabbli u l-istabbiliment ta' industrija tal-għodod tal-magni ppermettew manifattura fuq skala kbira ta' prodotti tal-konsumatur Amerikani fl-aħħar tas-seklu 19. Fil-bidu tas-seklu 20, l-elettrifikazzjoni tal-fabbriki, l-introduzzjoni tal-linja tal-assemblaġġ, u tekniki oħra li jiffrankaw ix-xogħol ħolqu s-sistema tal-produzzjoni tal-massa. L-Istati Uniti hija meqjusa ħafna bħala l-pajjiż ewlieni fl-iżvilupp tat-teknoloġija tal-intelliġenza artifiċjali. Fl-2022, l-Istati Uniti kienet il-pajjiż bit-tieni l-ogħla numru ta' artikli xjentifiċi ppubblikati. Mill-2021, l-Istati Uniti kklassifikaw it-tieni għan-numru ta' applikazzjonijiet għall-privattivi u t-tielet għall-applikazzjonijiet ta' trademarks u disinni industrijali. Fl-2023, l-Istati Uniti kklassifikati fit-tielet post fl-Indiċi tal-Innovazzjoni Globali. L-Istati Uniti għandha l-ogħla nefqa totali fuq ir-riċerka u l-iżvilupp ta' kull pajjiż u tikklassifika fid-disa' bħala persentaġġ tal-PGD. Fl-2023, l-Istati Uniti kienet ikklassifikata t-tieni l-aktar pajjiż teknoloġikament avvanzat fid-dinja minn Global Finance.

NASA hija waħda mill-ħames aġenziji li jikkollaboraw fuq l-Istazzjon Spazjali Internazzjonali (ISS); Il-kontribuzzjonijiet tal-Istati Uniti għall-ISS jinkludu diversi moduli, inklużi Destiny (2001), Harmony (2007), u Tranquility (2010), kif ukoll appoġġ loġistiku u operattiv kontinwu. Is-settur privat tal-Istati Uniti jiddomina l-industrija tat-titjiriet spazjali kummerċjali globali. Kuntratturi ta' titjiriet spazjali Amerikani notevoli jinkludu Blue Origin, Boeing, Sierra Space, u SpaceX. Programmi tan-NASA bħall-Programm tal-Ekwipaġġ Kummerċjali, Servizzi ta' Riforniment Kummerċjali, Servizzi ta' Merkanzija Kummerċjali Lunar, u NextSTEP iffaċilitaw il-parteċipazzjoni dejjem tikber tas-settur privat fit-titjiriet spazjali Amerikani. L-Istati Uniti żammet programm spazjali mill-aħħar tas-snin 50, li beda bit-twaqqif tal-Amministrazzjoni Nazzjonali tal-Aeronawtika u l-Ispazju (NASA) fl-1958. Il-programm Apollo tan-NASA (1961-1972) kiseb l-ewwel inżul b'ekwipaġġ fuq il-Qamar bl-Apollo 11. missjoni tal-1969; jibqa' wieħed mill-aktar tragwardi importanti tal-aġenzija. Sforzi ewlenin oħra tan-NASA jinkludu l-programm tax-shuttle spazjali (1981-2011), il-programm Voyager (1972-preżent), it-teleskopji spazjali Hubble u James Webb (mnedija fl-1990 u l-2021, rispettivament), u l-Programm ta' Esplorazzjoni Spazjali Mars (Spirtu u Opportunità, Kurżità u Perseveranza).

Mill-2023, l-Istati Uniti tirċievi madwar 84% tal-enerġija tagħha mill-fjuwils fossili u l-akbar sors ta' enerġija tal-pajjiż ġie miż-żejt (38%), segwit minn gass naturali (36%), sorsi rinnovabbli (9%), faħam (9). %) u l-enerġija nukleari (9 %). L-Istati Uniti tagħmel inqas minn 4% tal-popolazzjoni tad-dinja, iżda tikkonsma madwar 16% tal-enerġija tad-dinja. L-Istati Uniti tikklassifika bħala t-tieni l-akbar emettitur ta' gassijiet serra.

### Trasport

Il-maġġoranza l-kbira tat-toroq fl-Istati Uniti huma proprjetà u miżmuma mill-gvernijiet statali u lokali. L-awtostradi miżmuma biss mill-gvern federali tal-Istati Uniti ġeneralment jinsabu fuq artijiet federali (bħal parks nazzjonali) jew fuq installazzjonijiet federali (bħal bażijiet militari). Is-Sistema ta 'Highways Interstatali, bl-awtostradi miftuħa kbar tagħha li jgħaqqdu l-istati, hija ffinanzjata parzjalment mill-gvern federali, iżda hija proprjetà u miżmuma mill-gvern statali li jospita s-sezzjoni tal-awtostrada tagħha. Xi stati jiffinanzjaw u jibnu awtostradi kbar tagħhom stess, spiss imsejħa "parkways" jew "turnpikes", li tipikament jużaw pedaġġi biex iħallsu għall-kostruzzjoni u l-manutenzjoni. Barra minn hekk, xi toroq privati ​​jistgħu jużaw pedaġġi għal dan il-għan.

Sistemi ferrovjarji tal-passiġġieri u tal-merkanzija, sistemi tal-karozzi tal-linja, laneċ tal-ilma, u digi jistgħu jkunu proprjetà pubblika jew privata u operati. Il-linji tal-ajru ċivili Amerikani huma kollha proprjetà privata. Ħafna mill-ajruporti Amerikani huma proprjetà u operati minn awtoritajiet tal-gvern lokali, u hemm ukoll xi ajruporti privati. L-Amministrazzjoni tas-Sigurtà tat-Trasport ipprovdiet sigurtà fil-biċċa l-kbira tal-ajruporti ewlenin mill-2001.

Id-Dipartiment tat-Trasport tal-Istati Uniti u d-diviżjonijiet tiegħu huma responsabbli għar-regolamentazzjoni, is-superviżjoni u l-finanzjament tal-aspetti kollha tat-trasport, ħlief id-dwana, l-immigrazzjoni u s-sigurtà (din tal-aħħar tibqa' r-responsabbiltà tad-Dipartiment tas-Sigurtà Interna tal-Istati Uniti). . Kull stat fl-Istati Uniti għandu d-dipartiment tat-trasport tiegħu stess, li jibni u jżomm l-awtostradi tal-istat. Skont l-istat, dan id-dipartiment jista 'jopera wkoll jew jissorvelja direttament modi oħra ta' trasport.

Il-liġi tal-avjazzjoni hija kważi kollha kemm hi l-ġurisdizzjoni tal-gvern federali; L-Amministrazzjoni Federali tal-Avjazzjoni tirregola l-aspetti kollha tal-avjazzjoni ċivili, il-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru, iċ-ċertifikazzjoni u l-konformità, u s-sigurtà tal-avjazzjoni. Madankollu, il-liġijiet tat-traffiku tal-vetturi huma promulgati u infurzati mill-awtoritajiet statali u lokali, bl-eċċezzjoni ta' awtostradi li jinsabu fuq proprjetà federali (parks nazzjonali, bażijiet militari) jew fit-territorji mhux organizzati tal-Istati Uniti. Il-Gwardja tal-Kosta tal-Istati Uniti hija l-infurzatur primarju tal-liġi u s-sikurezza fuq il-passaġġi tal-ilma Amerikani, kemm interni kif ukoll kostali, iżda l-ġurisdizzjoni ekonomika fuq il-mareat kostali hija kondiviża bejn il-gvernijiet statali u federali. Il-passaġġi fuq l-ilma interni tal-pajjiż huma l-ħames l-itwal fid-dinja, b'total ta' 41,009 km (25,482 mi).

Mill-50 port tal-kontejners l-aktar traffikużi fid-dinja, erbgħa jinsabu fl-Istati Uniti. L-aktar traffikużi fl-Istati Uniti huwa l-port ta' Los Angeles.

It-trasport personali fl-Istati Uniti huwa ddominat mill-karozzi, li joperaw fuq netwerk ta' 4 miljun mil (6.4 miljun kilometru) ta' toroq pubbliċi, li jagħmilha l-itwal fid-dinja. In-netwerk tat-trasport bil-ferrovija tal-pajjiż, ukoll l-itwal fid-dinja b'182,412.3 mil (293,564.2 km), primarjament jimmaniġġja l-merkanzija.

Il-ferroviji u l-ferroviji ta' proprjetà privata kienu l-mod ta' trasport dominanti fl-Istati Uniti sa nofs is-seklu 20. L-introduzzjoni ta' ajruplani bil-ġett u ajruporti li jservu l-istess rotot ewlenin tal-belt aċċellerat tnaqqis fid-domanda għal servizz tal-passiġġieri tal-ferroviji intercity fis-sittinijiet It-tlestija tas-Sistema ta' Highway Interstatali aċċellerat ukoll it-tnaqqis notevoli tal-passiġġieri mill-ferroviji. Dawn l-avvanzi sinifikanti wasslu għall-ħolqien tal-Korporazzjoni Nazzjonali tal-Passiġġieri tal-Ferroviji, issa msejħa Amtrak, mill-gvern federali tal-Istati Uniti fl-1971. Amtrak tgħin biex iżżomm servizz limitat tal-passiġġieri tal-ferroviji f'ħafna partijiet tal-pajjiż. Jservi l-biċċa l-kbira tal-ibliet ewlenin tal-Istati Uniti, iżda barra mill-Grigal, California, u Illinois, tipikament topera biss ftit ferroviji kuljum. Is-servizz l-aktar frekwenti ta' Amtrak huwa disponibbli fuq kurituri reġjonali bejn ċerti bliet ewlenin, notevolment il-Kuritur tal-Grigal bejn Washington, D.C., Philadelphia, New York City, u Boston; bejn New York City u Albany; fiż-żona metropolitana ta' Chicago; u f'partijiet tal-Kalifornja u l-Majjistral tal-Paċifiku. Amtrak ma sservix diversi destinazzjonijiet ewlenin tal-Istati Uniti, inklużi Las Vegas u Phoenix, Arizona.

L-Oldsmobile Curved Dash u l-Ford Model T, it-tnejn karozzi Amerikani, huma meqjusa bħala l-ewwel karozzi prodotti bil-massa u affordabbli għall-mases, rispettivament. Mill-2023, l-Istati Uniti hija t-tieni l-akbar manifattur ta' vetturi bil-mutur u hija d-dar ta' Tesla, l-aktar kumpanija tal-karozzi siewja fid-dinja. Il-kumpanija tal-karozzi Amerikana General Motors kellha t-titlu tal-manifattur tal-karozzi bl-aħjar bejgħ fid-dinja mill-1931 sal-2008. L-industrija tal-karozzi Amerikana hija l-ewwel l-akbar suq tal-karozzi fid-dinja bil-bejgħ, u l-Istati Uniti għandha l-ogħla sjieda ta 'vettura per capita fil- dinja, b'910 vettura għal kull 1000 ruħ. F'termini ta 'valur, l-Istati Uniti kienet l-akbar importatur u t-tielet l-akbar esportatur ta' karozzi fid-dinja fl-2022.

L-industrija tal-linji tal-ajru ċivili Amerikani hija għal kollox proprjetà privata u kienet fil-biċċa l-kbira deregolata mill-1978, filwaqt li l-biċċa l-kbira tal-ajruporti ewlenin huma proprjetà pubblika. L-akbar tliet linji tal-ajru fid-dinja minn passiġġieri li jinġarru huma bbażati fl-Istati Uniti; American Airlines hija n-numru wieħed wara l-akkwist tagħha fl-2013 mill-US Airways. Mill-50 ajruport tal-passiġġieri l-aktar traffikużi fid-dinja, 16 jinsabu fl-Istati Uniti, inklużi l-aqwa ħamsa u l-aktar traffikużi, l-Ajruport Internazzjonali ta’ Hartsfield-Jackson Atlanta. Mill-2022, hemm 19,969 ajruport fl-Istati Uniti, li minnhom 5,193 huma indikati bħala "użu pubbliku", inkluż għall-avjazzjoni ġenerali u attivitajiet oħra.

## Demografija
### Popolazzjoni
L-Uffiċċju taċ-Ċensiment tal-Istati Uniti rrapporta 331,449,281 residenti mill-1 ta' April, 2020, li għamel l-Istati Uniti t-tielet l-iktar pajjiż popolat fid-dinja, wara ċ-Ċina u l-Indja. Skont l-Arloġġ tal-Popolazzjoni tal-Istati Uniti tal-Bureau, fl-1 ta' Lulju 2024, il-popolazzjoni tal-Istati Uniti kellha qligħ nett ta' persuna waħda kull 16-il sekonda, jew madwar 5,400 ruħ kuljum. Fl-2023, 51% tal-Amerikani li għandhom 15-il sena jew aktar kienu miżżewġin, 6% kienu romol, 10% kienu divorzjati, u 34% qatt ma kienu miżżewġin. Fl-2023, ir-rata tal-fertilità totali tal-Istati Uniti kienet ta '1.6 tfal għal kull mara, u bi 23%, kellha l-ogħla rata ta' tfal fid-dinja li jgħixu f'familji b'ġenitur wieħed fl-2019.

L-Istati Uniti għandha popolazzjoni diversa; 37 grupp ta' antenati għandhom aktar minn miljun membru. Amerikani bojod b'antenati Ewropej, tal-Lvant Nofsani jew tal-Afrika ta' Fuq jiffurmaw l-akbar grupp razzjali u etniku b'57.8% tal-popolazzjoni tal-Istati Uniti. L-Ispaniċi u l-Amerikani Latini jiffurmaw it-tieni l-akbar grupp u huma 18.7% tal-popolazzjoni tal-Istati Uniti. L-Amerikani Afrikani jiffurmaw it-tielet l-akbar grupp ta' antenati fil-pajjiż, li jiffurmaw 12.1% tal-popolazzjoni totali tal-Amerikani Asjatiċi huma r-raba' l-akbar grupp fil-pajjiż, li jiffurmaw 5.9% tal-popolazzjoni tal-Istati Uniti. It-3.7 miljun Nattiv Amerikan tal-pajjiż jammontaw għal madwar 1%, u madwar 574 tribu Indiġena huma rikonoxxuti federalment. Fl-2022, l-età medjana tal-popolazzjoni tal-Istati Uniti kienet 38.9 sena.

#### L-aktar stati popolati tal-Istati Uniti fl-2023 (popolazzjoni f'miljuni)

* Kalifornja 39.0
* Texas 30.5
* Florida 22.6
* New York 19.6
* Pennsylvania 13.0
* Illinois 12.5
* Ohio 11.7
* Ġeorġja 11.0
* North Carolina 10.8
* Michigan 10.0

### Lingwa

Għalkemm ħafna lingwi huma mitkellma fl-Istati Uniti, l-Ingliż huwa bil-bosta l-aktar mitkellma u miktuba. Għalkemm m'hemm l-ebda lingwa uffiċjali fil-livell federali, xi liġijiet, bħar-rekwiżiti tan-naturalizzazzjoni tal-Istati Uniti, jistandardizzaw l-Ingliż, u ħafna mill-istati ddikjarawha lingwa uffiċjali. Tliet stati u erba' territorji tal-Istati Uniti rrikonoxxew lingwi lokali jew indiġeni minbarra l-Ingliż, inklużi l-Hawaii (Ħawajja), l-Alaska (għoxrin lingwa nattiva), South Dakota (Sioux), Samoa Amerikana (Samoan), Puerto Rico (Spanjol), Guam (Chamorro) u l-Gżejjer Marjani tat-Tramuntana (Carolinian u Chamorro). B'kollox, 169 lingwa Nattiva Amerikana huma mitkellma fl-Istati Uniti. Fi Puerto Rico, l-Ispanjol huwa mitkellem aktar mill-Ingliż.

Skont l-Istħarriġ tal-Komunità Amerikana tal-2010, mit-308 miljun ruħ fl-Istati Uniti, madwar 229 miljun jitkellmu bl-Ingliż biss id-dar. Madwar 37 miljun jitkellmu bl-Ispanjol fid-dar, u dan jagħmilha t-tieni l-aktar lingwa użata. Lingwi oħra mitkellma fid-dar minn miljun ruħ jew aktar jinkludu Ċiniż (2.8 miljun), Tagalog (1.6 miljun), Vjetnamiż (1.4 miljun), Franċiż (1.3 miljun), Korean (1.1 miljun) u Ġermaniż (1 miljun).

### Immigrazzjoni

Il-popolazzjoni tal-immigranti tal-Istati Uniti, bi kważi 51 miljun, hija bil-bosta l-akbar fid-dinja f'termini assoluti. Fl-2022, kien hemm 87.7 miljun immigrant u tfal imwielda fl-Amerika ta 'immigranti fl-Istati Uniti, li jirrappreżentaw kważi 27% tal-popolazzjoni ġenerali tal-Istati Uniti. Fl-2017, tal-popolazzjoni tal-Istati Uniti li twieldet barra l-pajjiż, madwar 45% (20.7 miljun) kienu ċittadini naturalizzati, 27% (12.3 miljun) kienu residenti permanenti legali, 6% (2.2 miljun) kienu residenti legali temporanji u 23% (10.5 miljun) kienu immigranti mhux awtorizzati. Fl-2019, il-pajjiżi ewlenin tal-oriġini tal-immigranti kienu l-Messiku (24% tal-immigranti), l-Indja (6%), iċ-Ċina (5%), il-Filippini (4.5%) u El Salvador (3%). Fis-sena fiskali 2022, aktar minn miljun immigrant (il-biċċa l-kbira minnhom daħlu permezz tar-riunifikazzjoni tal-familja) kisbu residenza legali. L-Istati Uniti mexxew id-dinja fir-risistemazzjoni tar-refuġjati għal għexieren ta' snin, billi ammettew aktar refuġjati mill-bqija tad-dinja flimkien.

### Reliġjon

L-Ewwel Emenda tiggarantixxi l-eżerċizzju ħieles tar-reliġjon fil-pajjiż u tipprojbixxi lill-Kungress milli jgħaddi liġijiet dwar it-twaqqif tiegħu. Il-prattika reliġjuża hija mifruxa, fost l-aktar diversi fid-dinja, u vibranti ħafna. Il-pajjiż għandu l-akbar popolazzjoni Kristjana fid-dinja. Reliġjonijiet notevoli oħra jinkludu l-Ġudaiżmu, il-Buddiżmu, l-Induiżmu, l-Izlam, ħafna movimenti ta' New Age, u reliġjonijiet Native American. Il-prattika reliġjuża tvarja b'mod sinifikanti skont ir-reġjun. "Deism ċerimonjali" huwa komuni fil-kultura Amerikana.

Il-maġġoranza assoluta ta' l-Amerikani jemmnu f'qawwa ogħla jew forza spiritwali, jidħlu fi prattiċi spiritwali bħat-talb, u jqisu lilhom infushom reliġjużi jew spiritwali. Fiċ-“Ċinturin tal-Bibbja”, li jinsab fin-Nofsinhar tal-Istati Uniti, il-Protestantiżmu evanġeliku għandu rwol kulturali importanti, filwaqt li New England u l-Punent tal-Istati Uniti għandhom tendenza li jkunu aktar sekulari. Il-Mormoniżmu—moviment Restorationist, li l-membri tiegħu emigraw lejn il-punent minn Missouri u Illinois taħt it-tmexxija ta' Brigham Young fl-1847 wara l-qtil ta' Joseph Smith—baqgħet ir-reliġjon predominanti f’Utah sal-lum.

#### Affiljazzjoni reliġjuża fl-Istati Uniti, skont stħarriġ Gallup tal-2023:

* Protestantiżmu (33%)
* Kattoliċiżmu (22%)
*Kristjan mhux speċifiku (11%)
* Ġudaiżmu (2%)
*Mormoniżmu (1%)
* Reliġjon oħra (6%)
* Mhux affiljat (22%)
* Ebda tweġiba (3%)

### Urbanizzazzjoni
Madwar 82% tal-Amerikani jgħixu f'żoni urbani, inklużi s-subborgi; madwar nofshom jgħixu fi bliet b'popolazzjonijiet ta 'aktar minn 50,000 Mill-2022, 333 muniċipalità inkorporata kellhom popolazzjonijiet ta' aktar minn 100,000, disa 'bliet kellhom aktar minn miljun residenti, u erba' bliet (New York, Los Angeles, Chicago u Houston. ) kellhom popolazzjonijiet li jaqbżu ż-żewġ miljuni. Ħafna popolazzjonijiet metropolitani tal-Istati Uniti qed jikbru malajr, partikolarment fin-Nofsinhar u l-Punent.

### Saħħa

Skont iċ-Ċentri għall-Kontroll u l-Prevenzjoni tal-Mard (CDC), l-istennija tal-ħajja medja tal-Amerikani mat-twelid kienet 77.5 snin fl-2022 (74.8 snin għall-irġiel u 80.2 snin għan-nisa). Dan irrappreżenta żieda ta '1.1 snin minn 76.4 snin fl-2021, iżda s-CDC innota li l-medja l-ġdida "ma kkumpensatx għal kollox it-telf ta' 2.4 snin bejn l-2019 u l-2021." L-impatt fuq is-saħħa tal-pandemija tal-COVID-19 u ż-żieda fil-mortalità ġenerali minħabba dożi eċċessivi u suwiċidji tal-opjojdi kienu primarjament responsabbli għat-tnaqqis bikri fl-istennija tal-għomor. L-istess rapport iddikjara li ż-żidiet fl-2022 fl-istennija tal-ħajja medja fl-Istati Uniti kienu partikolarment sinifikanti għall-irġiel, l-Ispaniċi, u l-Indjani Amerikani u l-Alaska Natives (AIANs).

Is-sistema tal-kura tas-saħħa tal-Istati Uniti tisboq bil-bosta dik ta' kwalunkwe pajjiż ieħor, imkejla kemm fl-infiq per capita kif ukoll bħala perċentwal tal-PGD.

### Edukazzjoni

L-edukazzjoni primarja u sekondarja Amerikana (magħrufa fl-Istati Uniti bħala K-12, "kindergarten sat-12-il grad") hija deċentralizzata. Hija mħaddma minn gvernijiet statali, territorjali, u xi kultant muniċipali, u regolata mid-Dipartiment tal-Edukazzjoni tal-Istati Uniti. It-tfal huma ġeneralment meħtieġa li jattendu l-iskola jew skola tad-dar approvata mill-età ta' ħames jew sitt snin (kindergarten jew l-ewwel grad) sakemm ikollhom 18-il sena. Dan ħafna drabi jieħu l-istudenti sat-12-il grad, l-aħħar sena ta' skola sekondarja Amerikana, iżda xi stati u territorji jippermettu lill-istudenti jitilqu mill-iskola qabel, fl-età ta' 16 jew 17. L-Istati Uniti tonfoq aktar fl-edukazzjoni għal kull student minn kwalunkwe pajjiż ieħor fid-dinja, medja ta' $18,614 fis-sena għal kull student tal-iskola primarja u sekondarja pubblika fl-2020-2021. Fost l-Amerikani ta' età ta' 25 u aktar, 92.2% ggradwaw mill-iskola għolja, 62.7% attendew xi tip ta 'kulleġġ, 37.7% kisbu grad ta' baċellerat, u 14.2% kisbu lawrja. Ir-rata tal-litteriżmu tal-Istati Uniti hija kważi universali. Il-pajjiż għandu l-aktar rebbieħa tal-Premju Nobel minn kwalunkwe pajjiż, b'411 (wara rebaħ 413-il premju).

L-edukazzjoni ogħla jew terzjarja Amerikana kisbet reputazzjoni globali. Ħafna mill-aqwa universitajiet tad-dinja, kif elenkati minn diversi organizzazzjonijiet ta' klassifikazzjoni, jinsabu fl-Istati Uniti, inklużi 19 mill-aqwa 25. L-edukazzjoni ogħla Amerikana hija ddominata minn sistemi universitarji statali, għalkemm il-bosta universitajiet u kulleġġi privati ​​tal-pajjiż jirreġistraw madwar 20% tal-istudenti Amerikani kollha. Kulleġġi tal-komunità lokali tipikament joffru korsijiet u programmi ta 'lawrja li jkopru l-ewwel sentejn ta' studju tal-kulleġġ. Ħafna drabi jkollhom politiki ta' ammissjoni aktar miftuħa, programmi akkademiċi iqsar, u miżati tat-tagħlim aktar baxxi.

Meta niġu għall-infiq pubbliku fuq edukazzjoni ogħla, l-Istati Uniti tonfoq aktar għal kull student mill-medja tal-OECD, u l-Amerikani jonfqu aktar min-nazzjonijiet kollha fuq infiq pubbliku u privat flimkien. Kulleġġi u universitajiet iffinanzjati direttament mill-gvern federali ma jitolbux tagħlim u huma limitati għal persunal militari u impjegati tal-gvern, inklużi: l-Akkademji tas-Servizz tal-Istati Uniti, l-Iskola Navali ta 'Postgraduate, u kulleġġi tal-persunal militari. Minkejja xi programmi ta' maħfra tas-self lill-istudenti, id-dejn tas-self lill-istudenti żdied b’102 % bejn l-2010 u l-2020, u qabeż $1.7 triljun fl-2022.

#### Universitajiet
Fl-Istati Uniti hemm 4,599 università, istituti, akkademji u kulleġġi komunitarji rikonoxxuti mit-Titolu IV tal-Att tal-Edukazzjoni Għolja tal-1965.

## Kultura u soċjetà

L-Amerikani kienu tradizzjonalment ikkaratterizzati minn twemmin politiku li jgħaqqad fi "Kredu Amerikan" li jenfasizza l-kunsens tal-irregolati, il-libertà, l-ugwaljanza quddiem il-liġi, id-demokrazija, l-ugwaljanza soċjali, id-drittijiet tal-proprjetà, u preferenza għal gvern limitat. Kulturalment, il-pajjiż ġie deskritt bħala li għandu l-valuri tal-individwaliżmu u l-awtonomija personali, minbarra li għandu etika tax-xogħol qawwija, kompetittività, u altruiżmu volontarju lejn ħaddieħor. Skont studju tal-2016 mill-Charities Aid Foundation, l-Amerikani taw 1.44% tal-PGD totali lill-karità, l-ogħla rata fid-dinja b'marġni wiesa'. L-Istati Uniti hija dar għal varjetà wiesgħa ta' gruppi etniċi, tradizzjonijiet, u valuri. Kisbet qawwa artab kulturali u ekonomika sinifikanti.

Kważi l-Amerikani attwali kollha jew l-antenati tagħhom ġew mill-Ewropa, l-Afrika, jew l-Asja (id-"Dinja l-Qadima") fl-aħħar ħames sekli. Il-kultura mainstream Amerikana hija kultura tal-Punent derivata l-aktar mit-tradizzjonijiet tal-immigranti Ewropej b'influwenzi minn ħafna sorsi oħra, bħal tradizzjonijiet miġjuba minn skjavi mill-Afrika. Immigrazzjoni aktar reċenti mill-Asja u speċjalment mill-Amerika Latina żiedet ma' taħlita kulturali li ġiet deskritta bħala melting pot omoġenizzanti u insalata eteroġenja, bl-immigranti jikkontribwixxu għal u ħafna drabi jassimilaw fil-kultura Amerikana prinċipali. Il-ħolma Amerikana, jew il-perċezzjoni li l-Amerikani jgawdu mobilità soċjali għolja, għandha rwol ewlieni biex tattira l-immigranti. Jekk din il-perċezzjoni hijiex korretta kien suġġett ta' dibattitu. Filwaqt li l-kultura dominanti ssostni li l-Istati Uniti hija soċjetà mingħajr klassi, l-istudjużi jidentifikaw differenzi sinifikanti bejn il-klassijiet soċjali tal-pajjiż, li jaffettwaw is-soċjalizzazzjoni, il-lingwa u l-valuri. L-Amerikani għandhom tendenza li japprezzaw ħafna l-kisba soċjoekonomika, iżda li jkunu ordinarji jew medji huwa wkoll promoss minn xi wħud bħala status nobbli.

L-Istati Uniti hija meqjusa li għandha l-aktar protezzjoni b'saħħitha tal-kelma ħielsa ta' kwalunkwe pajjiż taħt l-Ewwel Emenda, li tipproteġi l-profanazzjoni tal-bandiera, id-diskors ta' mibegħda, id-dagħa, u l-lese majeste bħala forom ta' espressjoni protetti. Stħarriġ tal-2016 taċ-Ċentru ta' Riċerka Pew sab li l-Amerikani kienu l-aktar appoġġ għall-espressjoni ħielsa minn kwalunkwe sistema politika mkejla. Huma l-aktar li jappoġġjaw il-libertà tal-istampa u d-dritt li tuża l-Internet mingħajr ċensura tal-gvern.

### Letteratura

L-awturi kolonjali Amerikani kienu influwenzati minn John Locke u diversi filosofi oħra tal-Illuminiżmu. Il-perjodu Rivoluzzjonarju Amerikan (1765-1783) huwa notevoli għall-kitbiet politiċi ta' Benjamin Franklin, Alexander Hamilton, Thomas Paine, u Thomas Jefferson. Ftit qabel u wara l-Gwerra tal-Indipendenza, il-gazzetta żdiedet għall-prominenza, u laqgħet domanda għal letteratura nazzjonali kontra l-Ingliżi. Rumanz bikri huwa The Power of Sympathy ta' William Hill Brown, ippubblikat fl-1791. Il-kittieb u kritiku John Neal fil-bidu u f'nofs is-seklu 19 għen biex l-Istati Uniti jimxu lejn letteratura u kultura uniċi billi kkritika lill-predeċessuri bħal Washington Irving biex jimitaw. il-kontropartijiet Brittaniċi tagħhom u jinfluwenzaw kittieba bħal Edgar Allan Poe, li ħa l-poeżija Amerikana u l-finzjoni qasira f’direzzjonijiet ġodda. Ralph Waldo Emerson u Margaret Fuller kienu pijunieri tal-moviment transcendentalist influwenti; Henry David Thoreau, awtur ta' Walden, kien influwenzat minn dan il-moviment. Il-kunflitt dwar l-abolizzjoniżmu ispira kittieba, bħal Harriet Beecher Stowe, u awturi ta' narrattivi tal-iskjavi, bħal Frederick Douglass. The Scarlet Letter (1850) ta’ Nathaniel Hawthorne esplora n-naħa skura tal-istorja Amerikana, kif għamel Moby-Dick (1851) ta' Herman Melville. Poeti Amerikani ewlenin tar-Rinaxximent Amerikan tas-seklu 19 jinkludu Walt Whitman, Melville, u Emily Dickinson. Mark Twain kien l-ewwel kittieb Amerikan ewlieni li twieled fil-Punent. Henry James kiseb rikonoxximent internazzjonali b'rumanzi bħal The Portrait of a Lady (1881). Hekk kif ir-rati tal-litteriżmu żdiedu, perjodiċi ppubblikaw aktar stejjer li jiffokaw fuq il-ħaddiema industrijali, in-nisa, u l-foqra rurali. Naturaliżmu, reġjonaliżmu u realiżmu kienu l-movimenti letterarji ewlenin ta' dak iż-żmien.

Filwaqt li l-moderniżmu ġeneralment ħa karattru internazzjonali, l-awturi modernisti li jaħdmu fl-Istati Uniti aktar spiss għeruq ix-xogħol tagħhom f'reġjuni, popli u kulturi speċifiċi. Wara l-Migrazzjoni l-Kbira lejn l-ibliet tat-Tramuntana, l-awturi Afrikani Amerikani u Indjani tal-Punent Iswed tar-Rinaxximent ta' Harlem żviluppaw tradizzjoni letterarja indipendenti li ċanfar storja ta' inugwaljanza u ċċelebrat il-kultura sewda. Esportazzjoni kulturali ewlenija matul l-Età tal-Jazz, dawn il-kitbiet kienu influwenza ewlenija fuq Négritude, filosofija li ħarġet fis-snin tletin fost il-kittieba Frankofoni tad-dijaspora Afrikana. Fis-snin ħamsin, ideali ta' omoġeneità wassal ħafna awturi biex jippruvaw jiktbu l-Great American Novel, filwaqt li l-Ġenerazzjoni Beat ċaħdet din il-konformità, billi użaw stili li jgħollu l-impatt tal-kelma mitkellma fuq il-mekkanika biex jiddeskrivu l-użu tad-droga, is-sesswalità u l-fallimenti tas-soċjetà. Il-letteratura kontemporanja hija aktar pluralistika milli fi żminijiet preċedenti, u l-eqreb ħaġa għal karatteristika li tgħaqqad hija tendenza lejn esperimenti awtokonxji bil-lingwa. Mill-2024, kien hemm 12-il rebbieħa Amerikana tal-Premju Nobel fil-Letteratura.

### Midja

Il-midja hija fil-biċċa l-kbira ħielsa miċ-ċensura, u l-Ewwel Emenda tipprovdi protezzjoni sinifikanti, kif imtenni fi New York Times Co. v. Istati Uniti. L-erba 'xandara ewlenin fl-Istati Uniti huma National Broadcasting Company (NBC), Columbia Broadcasting System (CBS), American Broadcasting Company (ABC), u Fox Broadcasting Company (FOX). L-erba' netwerks ewlenin tat-televiżjoni tax-xandir huma kollha entitajiet kummerċjali. Televiżjoni bil-kejbil joffri mijiet ta' kanali li jservu varjetà ta' niċeċ. Mill-2021, madwar 83% tal-Amerikani li għandhom 12-il sena jew aktar jisimgħu jitkellmu fuq ir-radju, filwaqt li madwar 40% jisimgħu podcasts. Mill-2020, kien hemm 15,460 stazzjon tar-radju full-power liċenzjati fl-Istati Uniti skont il-Kummissjoni Federali tal-Komunikazzjonijiet (FCC). Ħafna mix-xandir tar-radju pubbliku huwa fornut minn NPR, inkorporat fi Frar 1970 taħt l-Att dwar ix-Xandir Pubbliku tal-1967.

Gazzetti Amerikani b'firxa u reputazzjoni globali jinkludu The Wall Street Journal, The New York Times, The Washington Post, u USA Today. Madwar 800 pubblikazzjoni huma prodotti bl-Ispanjol. Bi ftit eċċezzjonijiet, il-gazzetti huma proprjetà privata, jew minn ktajjen kbar bħal Gannett jew McClatchy, li għandhom għexieren jew saħansitra mijiet ta' gazzetti; minn ktajjen żgħar li għandhom numru żgħir ta' gazzetti; jew, f'sitwazzjoni dejjem aktar rari, minn individwi jew familji. Il-bliet il-kbar spiss ikollhom gazzetti alternattivi biex jikkumplimentaw il-gazzetti ewlenin, bħal The Village Voice fi New York City u LA Weekly f’Los Angeles. Il-ħames websajts l-aktar popolari użati fl-Istati Uniti huma Google, YouTube, Amazon, Yahoo! u Facebook, li kollha huma proprjetà Amerikana.

Mill-2022, is-suq tal-logħob tal-vidjo tal-Istati Uniti huwa l-akbar fid-dinja bid-dħul. Hemm 444 pubblikatur, żviluppatur u kumpaniji tal-ħardwer f'Kalifornja biss.

### Teatru

L-Istati Uniti hija magħrufa sew għat-teatru tagħha. It-teatru mainstream fl-Istati Uniti ġej mit-tradizzjoni antika tat-teatru Ewropew u ġie influwenzat ħafna mit-teatru Brittaniku. Sa nofs is-seklu 19, l-Amerika kienet ħolqot forom drammatiċi ġodda distintivi fit-Tom Shows, it-teatru tal-boat tal-ispettaklu, u l-ispettaklu tal-minstrel. Iċ-ċentru ċentrali tax-xena tat-teatru Amerikana huwa Manhattan, bid-diviżjonijiet tagħha ta' Broadway, off-Broadway u off-off-Broadway.

Ħafna stilel tal-films u tat-televiżjoni kisbu l-waqfa kbira tagħhom jaħdmu fi produzzjonijiet ta' New York. Barra minn New York City, ħafna bliet għandhom kumpaniji tat-teatru professjonali reġjonali jew residenti li jipproduċu l-istaġuni tagħhom stess. L-akbar produzzjonijiet tat-teatru tal-baġit huma musicals. It-teatru Amerikan għandu kultura tat-teatru tal-komunità attiva.

Il-Tony Awards jirrikonoxxu l-eċċellenza fit-teatru live ta' Broadway u huma ppreżentati f'ċerimonja annwali f'Manhattan. Jingħataw premjijiet lil produzzjonijiet u prestazzjonijiet ta' Broadway. Wieħed jingħata wkoll lit-teatru reġjonali. Jingħataw ukoll bosta premjijiet diskrezzjonali mhux kompetittivi, inkluż Tony Award speċjali, il-Tony Honors għall-Eċċellenza fit-Teatru u l-Premju Isabelle Stevenson.

### Arti viżwali

L-arti popolari fl-Amerika kolonjali Brittanika ħarġet minn snajja f’komunitajiet li ppermettew lin-nies b'taħriġ komuni jesprimu lilhom infushom individwalment. Kienet differenti mit-tradizzjoni Ewropea ta 'l-arti għolja, li kienet inqas aċċessibbli u ġeneralment inqas rilevanti għal settlers Amerikani tal-bidu. Il-movimenti kulturali fl-arti u s-snajja' fl-Amerika kolonjali ġeneralment baqgħu lura wara dawk fl-Ewropa tal-Punent. Pereżempju, l-istil medjevali predominanti ta' mastrudaxxa u skultura primittiva sar parti integrali mill-arti folkloristika Amerikana bikrija, minkejja l-emerġenza ta' stili Rinaxximentali fl-Ingilterra fl-aħħar tas-seklu 16 u l-bidu tas-17. L-istili l-ġodda Ingliżi kienu jkunu kmieni biżżejjed biex ikollhom impatt konsiderevoli fuq l-arti folkloristika Amerikana, iżda l-istili u l-forom Amerikani kienu diġà ġew adottati b'mod sod. Mhux biss l-istili nbidlu bil-mod fil-bidu tal-Istati Uniti, iżda kien hemm tendenza għall-artiġjani rurali hemmhekk biex ikomplu bil-modi tradizzjonali tagħhom itwal mill-kontropartijiet urbani tagħhom, u ħafna itwal minn dawk fl-Ewropa tal-Punent.

L-Iskola tax-Xmara Hudson kienet moviment ta' nofs is-seklu 19 fit-tradizzjoni tal-arti viżiva tan-naturaliżmu Ewropew. L-Armory Show tal-1913 fi New York City, wirja tal-arti modernista Ewropea, ixxukkjat lill-udjenzi u bidlet ix-xena tal-arti Amerikana.

Georgia O'Keeffe, Marsden Hartley, u oħrajn esperimentaw bi stili ġodda individwalistiċi, li jsiru magħrufa bħala moderniżmu Amerikan. Movimenti artistiċi ewlenin, bħall-espressjoniżmu astratt ta' Jackson Pollock u Willem de Kooning u l-arti pop ta' Andy Warhol u Roy Lichtenstein, żviluppaw fil-biċċa l-kbira fl-Istati Uniti. Fotografi notevoli jinkludu Alfred Stieglitz, Edward Steichen, Dorothea Lange, Edward Weston, James Van Der Zee, Ansel Adams, u Gordon Parks.

Il-marea tal-moderniżmu u mbagħad il-postmoderniżmu ġabet fama dinjija lill-periti Amerikani, inklużi Frank Lloyd Wright, Philip Johnson u Frank Gehry. Il-Mużew Metropolitan tal-Arti f'Manhattan huwa l-akbar mużew tal-arti fl-Istati Uniti.

### Mużika
Il-mużika folkloristika Amerikana tinkludi bosta ġeneri mużikali, magħrufa bħala mużika tradizzjonali, mużika folk tradizzjonali, mużika folk kontemporanja, jew mużika roots. Ħafna kanzunetti tradizzjonali ġew kantati fi ħdan l-istess familja jew grupp folkloristiku għal ġenerazzjonijiet, xi drabi jmorru lura għall-oriġini bħall-Gżejjer Brittaniċi, l-Ewropa kontinentali jew l-Afrika. L-istili ritmiċi u liriċi tal-mużika Afrikana Amerikana b'mod partikolari influwenzaw il-mużika Amerikana. Banjos inġiebu l-Amerika permezz tal-kummerċ tal-iskjavi. Minstrel juri li inkorporat l-istrument fl-atti tagħhom wassal għal popolarità dejjem akbar u produzzjoni mifruxa fis-seklu 19. Il-kitarra elettrika, ivvintata għall-ewwel darba fis-snin tletin u prodotta bil-massa fl-1940, kellha influwenza enormi fuq il-mużika popolari, partikolarment minħabba l-iżvilupp tar-rock and roll.

Elementi ta' idjomi folkloristiċi bħall-blu u l-mużika bikrija ġew adottati u ttrasformati f’ġeneri popolari fost l-udjenzi globali. Il-jazz ħareġ mill-blu u r-ragtime fil-bidu tas-seklu 20, u żviluppa mill-innovazzjonijiet u r-reġistrazzjonijiet ta' kompożituri bħal W. C. Handy u Jelly Roll Morton. Louis Armstrong u Duke Ellington żdiedu fil-popolarità fil-bidu tas-seklu 20. Il-mużika country żviluppat fis-snin 20, il-rock and roll fis-snin tletin, u l-bluegrass u r-rhythm and blues fl-1940s, Bob Dylan ħareġ mill-qawmien mill-ġdid tal-folk biex sar wieħed mill-aktar kompożituri famużi fil-pajjiż. Il-forom mużikali tal-punk u l-hip hop oriġinaw fl-Istati Uniti fis-snin sebgħin.

L-Istati Uniti għandha l-akbar suq tal-mużika fid-dinja b'valur totali tal-bejgħ bl-imnut ta' $ 15.9 biljun fl-2022. Ħafna mill-kumpaniji tad-diski ewlenin tad-dinja huma bbażati fl-Istati Uniti; Huma rappreżentati mill-Assoċjazzjoni tal-Industrija tar-Reġistrazzjoni tal-Amerika (RIAA). Stilel tal-pop Amerikani ta’ nofs is-seklu 20, bħal Frank Sinatra u Elvis Presley, saru ċelebritajiet globali u artisti tal-mużika bl-aqwa bejgħ, bħalma għamlu artisti tal-aħħar tas-seklu 20, bħal Michael Jackson, Madonna, Whitney Houston, u Prince, u l-bidu tas-seklu 21, bħal Taylor Swift u Beyoncé.

### Moda
L-Istati Uniti hija l-akbar suq tal-ilbies fid-dinja skond id-dħul.  Minbarra l-ilbies tan-negozju professjonali, il-moda Amerikana hija eclettika u predominantement informali. L-għeruq kulturali differenti tal-Amerikani huma riflessi fl-ilbies tagħhom; Madankollu, sneakers, jeans, T-shirts, u brieret tal-baseball huma emblematiċi ta' stili Amerikani. New York, bil-ġimgħa tal-moda tagħha, hija meqjusa bħala waħda mill-“erba’ kbar” kapitali dinjija tal-moda, flimkien ma' Pariġi, Milan u Londra. Studju wera li l-prossimità ġenerali tad-Distrett tal-Ħwejjeġ ta' Manhattan kienet sinonima mal-moda Amerikana mill-bidu tagħha fil-bidu tas-seklu 20.

Il-kwartieri ġenerali ta' ħafna ditti tad-disinn jinsabu f'Manhattan. Il-marki jservu swieq niċċa, bħal preteens. Kien hemm tendenza fil-moda tal-Istati Uniti lejn ħwejjeġ sostenibbli. New York Fashion Week hija waħda mill-aktar ġimgħat tal-moda influwenti fid-dinja u ssir darbtejn fis-sena; filwaqt li l-Met Gala annwali f'Manhattan hija komunement magħrufa bħala l-"akbar lejl" fid-dinja tal-moda.

### Ċinema

L-industrija tal-films Amerikana għandha influwenza globali u warajha. Hollywood, distrett fit-Tramuntana ta' Los Angeles, it-tieni l-aktar belt popolata fil-pajjiż, hija wkoll metonimu għall-industrija tal-films Amerikana. L-istudjos ewlenin tal-films tal-Amerika huma s-sors primarju tal-films l-aktar ta' suċċess kummerċjali u tal-bejgħ tal-biljetti fid-dinja.  Sa mill-bidu tas-seklu 20, l-industrija tal-films Amerikana kienet ibbażata fil-biċċa l-kbira f'Hollywood u madwarha, għalkemm fis-seklu 21 numru dejjem jikber ta 'films ma jsirux hemmhekk, u l-kumpaniji tal-films kienu suġġetti għall-forzi tal-globalizzazzjoni. Il-Premjijiet tal-Akkademja, magħrufa popolarment bħala l-Oscars, ilhom jinżammu kull sena mill-Akkademja tal-Arti u x-Xjenzi tal-Motion Picture mill-1929, u l-Premjijiet tal-Golden Globe ilhom isiru kull sena minn Jannar tal-1944.

L-industrija laħqet il-quċċata tagħha f'dik li hija komunement magħrufa bħala l-"Golden Age of Hollywood", mill-perjodu tal-ħoss bikri sal-bidu tas-snin sittin, b'atturi tal-iskrin bħal John Wayne u Marilyn Monroe isiru figuri emblematiċi. Fis-snin sebgħin, il-"Hollywood Ġdid", jew ir-"Rinaxximent ta' Hollywood", kien definit minn films aktar mrammla influwenzati mill-istampi realisti Franċiżi u Taljani tal-perjodu ta' wara l-gwerra. Is-seklu 21 kien ikkaratterizzat miż-żieda tal-pjattaformi tal-istreaming Amerikani, li waslu għar-rivali taċ-ċinema tradizzjonali.

### Kċina

Is-settlers bikrija ġew introdotti għal ikel bħad-dundjan, patata ħelwa, qamħirrum, squash, u ġulepp tal-aġġru, introdotti mill-Amerikani Nattivi. Wieħed mill-eżempji l-aktar dejjiema u mifruxa huma varjazzjonijiet tad-dixx nattiv imsejjaħ succotash. Is-settlers tal-bidu u l-immigranti aktar tard għaqqdu dan l-ikel li kienu familjari miegħu, bħad-dqiq tal-qamħ, iċ-ċanga, u l-ħalib, biex joħolqu kċina Amerikana distintiva. L-uċuħ tar-raba' tad-Dinja l-Ġdida, speċjalment il-qara ħamra, il-qamħirrum, il-patata u d-dundjan bħala platt ewlieni, huma parti minn menu nazzjonali kondiviż f’Jum il-Ħajr, meta ħafna Amerikani jippreparaw jew jixtru platti tradizzjonali biex jiċċelebraw l-okkażjoni.

Dixxijiet Amerikani bħat-tuffieħ, it-tiġieġ moqli, id-donuts, il-Fries, l-imqarrun u l-ġobon, il-ġelat, il-pizza, il-hamburgers, u l-hot dogs joħorġu mir-riċetti ta' diversi gruppi ta' immigranti. Dixxijiet Messikani bħal burritos u tacos kienu jeżistu minn qabel fl-Istati Uniti f'żoni aktar tard annessi mal-Messiku, u adattamenti tal-kċina Ċiniża, kif ukoll platti tal-għaġin adattati b'mod laxk minn sorsi Taljani, huma kkunsmati ħafna. Il-koki Amerikani kellhom impatt sinifikanti fuq is-soċjetà kemm domestikament kif ukoll internazzjonalment. Fl-1946, Katharine Angell u Frances Roth waqqfu l-Istitut Kulinarju tal-Amerika. Din kienet issir l-aktar skola kulinarja prestiġjuża fl-Istati Uniti, fejn ħafna mill-koki Amerikani bl-aktar talent kienu jistudjaw qabel ikollhom karrieri ta' suċċess.

L-industrija tar-ristoranti tal-Istati Uniti kienet ipproġettata għal $899 biljun f'bejgħ għall-2020, u impjegat aktar minn 15-il miljun ruħ, li jirrappreżentaw 10% tal-forza tax-xogħol tal-pajjiż direttament. Hija t-tieni l-akbar impjegatur privat fil-pajjiż u t-tielet l-akbar impjegatur b'mod ġenerali. L-Istati Uniti hija dar għal aktar minn 220 restorant klassifikat bi stilla Michelin, li 70 minnhom jinsabu fi New York City biss. L-inbid ilu jiġi prodott f’dik li llum hija l-Istati Uniti mis-seklu 16, bl-ewwel produzzjoni mifruxa tibda f’dak li llum huwa New Mexico fl-1628. Fl-Istati Uniti moderna, il-produzzjoni tal-inbid issir fil-ħamsin stat kollha, u l-Kalifornja tipproduċi 84 fil-mija. tal-inbid kollu Amerikan. B'aktar minn 1,100,000 acres (4,500 km2) ta 'vinji, l-Istati Uniti hija r-raba' l-akbar pajjiż li jipproduċi l-inbid fid-dinja, wara l-Italja, Spanja, u Franci.

L-industrija tal-fast food Amerikana żviluppat flimkien mal-kultura tal-karozzi tal-pajjiż. Ir-ristoranti Amerikani żviluppaw il-format drive-in fl-1920, li bdew jissostitwixxu bil-format drive-through fl-1940s, il-ktajjen ta 'ristoranti tal-fast food Amerikani, bħal McDonald's, Burger King, Dominos Pizza, Pizza Hut, Kentucky Fried Chicken (KFC). ) u ħafna oħrajn għandhom bosta ħwienet madwar id-dinja.

### Sports

L-aktar sports popolari għall-ispettaturi fl-Istati Uniti huma l-futbol Amerikan, il-baskitbol, ​​il-baseball, il-futbol u l-hockey fuq is-silġ. Filwaqt li l-biċċa l-kbira tal-isports Amerikani ewlenin, bħall-baseball u l-futbol Amerikan, evolvew minn prattiċi Ewropej, il-basketball, il-volleyball, l-iskateboarding u s-snowboarding huma invenzjonijiet Amerikani, li ħafna minnhom saru popolari mad-dinja kollha. Il-crosse u s-surfing ħarġu minn attivitajiet Native Amerikani u Native Ħawajjan qabel il-kuntatt Ewropew. Is-suq tal-isports professjonali fl-Istati Uniti kien madwar $69 biljun minn Lulju 2013, madwar 50% akbar mill-Ewropa kollha, il-Lvant Nofsani, u l-Afrika flimkien.

Il-futbol Amerikan huwa, b'ħafna miżuri, l-aktar sport segwit fl-Istati Uniti; Il-Lega Nazzjonali tal-Futbol għandha l-ogħla attendenza medja ta' kwalunkwe kampjonat sportiv fid-dinja, u s-Super Bowl qed jarah minn għexieren ta' miljuni ta' nies madwar id-dinja. Madankollu, il-baseball kien meqjus bħala l-"isport nazzjonali" tal-Istati Uniti mill-aħħar tas-seklu 19. Wara l-futbol, ​​l-erba' sports tat-tim professjonali l-aktar popolari li jmiss huma l-basketball, il-baseball, il-futbol u l-hockey fuq is-silġ. Il-kampjonati ewlenin tagħhom huma, rispettivament, in-National Basketball Association, Major League Baseball, Major League Soccer, u National Hockey League. L-aktar sports individwali segwiti fl-Istati Uniti huma l-golf u t-tlielaq tal-karozzi, partikolarment NASCAR u IndyCar.

Fil-livell kolleġġjali, id-dħul tal-istituzzjonijiet membri jaqbeż $1 biljun fis-sena, u l-futbol u l-basketball tal-kulleġġ jattiraw udjenzi kbar, bit-tournament tal-Marċ Madness tal-NCAA u l-Playoff tal-Futbol tal-Kulleġġ huma wħud mill-akbar avvenimenti sportivi nazzjonali. Fl-Istati Uniti, il-livell tal-atletika interkolleġġjali jservi bħala sistema alimentatriċi għall-isports professjonali. Dan huwa differenti ħafna mill-prattiċi fi kważi l-pajjiżi l-oħra kollha, fejn organizzazzjonijiet sportivi ffinanzjati pubblikament u privatament iwettqu din il-funzjoni.

Fl-Istati Uniti saru tmien Logħob Olimpiku. L-Olimpjadi tas-Sajf tal-1904 f'St. Louis, Missouri, kienu l-ewwel Logħob Olimpiku li sar barra mill-Ewropa. Il-Logħob Olimpiku se jsir fl-Istati Uniti għad-disa' darba meta Los Angeles jospita l-Olimpjadi tas-Sajf tal-2028 atleti Amerikani rebħu total ta' 2,968 midalja (1,179 deheb) fil-Logħob Olimpiku, l-akbar ammont ta' kull pajjiż.

F'kompetizzjoni professjonali internazzjonali, it-tim nazzjonali tal-futbol tal-irġiel tal-Istati Uniti kkwalifika għal ħdax-il Tazza tad-Dinja, filwaqt li t-tim nazzjonali tan-nisa rebaħ it-Tazza tad-Dinja tan-Nisa tal-FIFA u t-tournament tal-futbol Olimpiku erba 'darbiet kull wieħed. L-Istati Uniti ospitaw it-Tazza tad-Dinja tal-FIFA tal-1994 u se jospitaw flimkien, flimkien mal-Kanada u l-Messiku, it-Tazza tad-Dinja tal-FIFA tal-2026 It-Tazza tad-Dinja tan-Nisa tal-FIFA tal-1999 kienet ospitata wkoll mill-Istati Uniti. L-aħħar partita tagħhom kienet issegwita minn 90,185 persuna, li stabbiliet ir-rekord dinji għall-aktar avveniment sportiv tan-nisa li kien attenda dak iż-żmien.

## bliet l-aktar popolati

File:NYC Montage 2014 4 - Jleon.jpg|New York, New York
File:Panorama clip3.jpg|New York, New York
File:Los Angeles with Mount Baldy.jpg|Los Angeles, California
File:Hollywood sign (8485145044).jpg|Los Angeles, California
File:Griffith Observatory by Gustavo Gerdel.jpg|Los Angeles, California
File:Echo Park Lake.jpg|Los Angeles, California
File:Los Angeles City Hall 2013.jpg|Los Angeles, California
File:TheThemeBuildingLosAngeles (cropped2).jpg|Los Angeles, California
File:Venice Beach, Los Angeles, CA 01 (cropped).jpg|Los Angeles, California
File:Echo Park Lake with Downtown Los Angeles Skyline.jpg|Los Angeles, California
File:Olvera st los angeles.jpg|Los Angeles  California
File:Bluff Creek and Playa Vista.jpg|Los Angeles  California
File:Chicago montage.jpg|Chicago, Illinoils
File:Houston montage.jpg|Houston, Texas
File:Montage Houston.jpg|Houston, Texas
File:Uptown Houston.jpg|Houston, Texas
File:Large Houston Landsat.jpg|Houston, Texas
File:PhoenixMontage02.jpg|Phoenix, Arizona
File:Philadelphia Montage by Jleon 0310.jpg|Philadelphia, Pensilvania
File:San Antonio Montage.png|San Antonio, Texas
File:SA Montage Nima.png|San Antonio, Texas
File:SD Montage.jpg|San Diego, California
File:Dallas Collage Montage.png|Dallas, Texas
File:Dallas Montage 2014.png|Dallas, Texas
File:SanJose Infobox Pic Montage.jpg|San José, California
File:SJ skyline at night horizontal.jpg|San José, California
File:USA-San Jose-De Anza Hotel-3.jpg|San José, California
File:USA-San Jose-Bank of Italy-5 (cropped).jpg|San José, California
File:USA-San Jose-City Hall-Rotunda-3 (cropped).jpg|San José, California
File:Downtown San Jose (30001966530).jpg|San José, California
File:Valencia Hotel, Santana Row (cropped).jpg|San José, California
File:Mount Hamilton (Winter, Early 2019) (cropped).jpeg|San José, California
File:Austin montage Nima.png|Austin, Texas
File:Austin Montage.png|Austin, Texas
File:Charlotte NC collage.png|Charlotte, North Carolina
File:Charlotte collage.jpg|Charlotte, North Carolina
File:Fort Worth Montage.jpg|Fort Worth, Texas
File:San Francisco from the Marin Headlands in August 2022.jpg|San Francisco, California
File:San Francisco Columbarium Interior.jpg|San Francisco, California
File:Alamo Sq Painted Ladies 3, SF, CA, jjron 26.03.2012 cropped.jpg|San Francisco, California
File:Palace of Fine Arts (16794p).jpg|San Francisco, California
File:San Francisco City Hall 2006.jpg|San Francisco, California
File:Alcatraz (24331148015).jpg|San Francisco, California
File:San Francisco China Town MC.jpg|San Francisco, California
File:ATT Sunset Panorama.jpg|San Francisco, California
File:Cable Car No. 1 and Alcatraz Island.jpg|San Francisco, California
File:Montage of Columbus 02.jpg|Columbus, Ohio
File:Montage Columbus 1.jpg|Columbus, Ohio
File:JXFL2011N.png|Jacksonville, Florida
File:Jacksonville2011.png|Jacksonville, Florida
File:IndianapolisC12.png|Indianapolis, Indiana
File:Indianapolis Montage 2.jpg|Indianapolis, Indiana
File:Montage Denver.jpg|Denver, Colorado
File:Denver Montage.jpg|Denver, Colorado
File:SeattleMontage.png|Seattle, Whashington
File:Seattle Collage Black.jpg|Seattle, Whashington
File:Pioneer square.jpg|Seattle, Whashington
File:Washington Montage 2016.png|Washington D. C.
File:El Paso montage.png|El Paso, Texas
File:El Paso, Texas in 2021.jpg|El Paso, Texas
File:Nashville collage.png|Nashville, Tennessee
File:Nashville collage 2009.jpg|Nashville, Tennessee
File:Oklahoma City montage.png|Oklahoma City, Oklahoma
File:Portland, Oregon Collage.jpg|Portland, Oregon
File:Portland&MtHood.jpg|Portland, Oregon
File:PDX, Oregon collage.png|Portland, Oregon
File:HawthorneBridge-Pano.jpg|Portland, Oregon
File:Memphis TN Photo Collage.png|Memphis, Tennessee
File:Memphis Tennessee.JPG|Memphis, Tennessee
File:LV Valley montage.jpg|Las Vegas, Nevada
File:Las Vegas composite.png|Las Vegas, Nevada
File:Louisville montage.jpg|Louisville, Kentucky
File:LouisvilleViewFromBelvedere.jpg|Louisville, Kentucky
File:Detroit montage 2020.jpg|Detroit, Michigan
File:Detroit Montage.jpg|Detroit, Michigan
File:BaltimoreC12.png|Baltimore, Maryland
File:A panoramic view of the Baltimore Inner Harbor.jpg|Baltimore, Maryland
File:Fell's Point waterfront2.jpg|Baltimore, Maryland
File:Washington and Lafayette Monuments.JPG|Baltimore, Maryland
File:Bromo-Seltzer Tower MD2.jpg|Baltimore, Maryland
File:Baltimore City Hall crop.jpg|Baltimore, Maryland
File:National Aquarium from Inner Harbor - 01.jpg|Baltimore, Maryland
File:MilwaukeeCollage 2.png|Milwaukee, Wisconsin
File:Collage of sites in Milwaukee.jpg|Milwaukee, Wisconsin
File:Albuquerque pano sunset.jpg|Albuquerque, New Mexico
File:Abqdowntown.jpg|Albuquerque, New Mexico
File:Sandia Peak Tramway Car by Anna Cummings Photography.jpg|Albuquerque, New Mexico
File:Albuquerque Alvarado Transportation Building.JPG|Albuquerque, New Mexico
File:San Felipe de Neri Church-Albuquerque.jpg|Albuquerque, New Mexico
File:Rio Grande-2.jpg|Albuquerque, New Mexico
File:AIBF Mass Ascent, 2007.jpg|Albuquerque, New Mexico
File:Fresno Skyline (2539115472) (cropped).jpg|Fresno, California
File:TucsonDerivative.png|Tucson, Arizona
File:Tucson old.jpg|Tucson, Arizona
File:California State Capitol Daytime July 2021.png|Sacramento, California
File:Downtown Mesa Arizona.jpg|Mesa, Arizona
File:Raleigh photo collage.jpg|Raleigh, North Carolina
File:Downtown-Raleigh-from-Western-Boulevard-Overpass-20081012.jpeg|Raleigh, North Carolina
File:North Carolina State Capitol, Raleigh.jpg|Raleigh, North Carolina
File:Montage Atlanta.jpg|Atlanta, Georgia
File:Atlanta Lightning Strike edit1.jpg|Atlanta, Georgia
File:Atlantic Station.jpg|Atlanta, Georgia
File:CC COSPRINGS.jpg|Colorado Springs, Colorado
File:Montage kansas city.JPG|Kansas City, Missuri
File:Long beach3 (cropped).jpg|Long Beach, California
File:Aquarium of the Pacific.jpg|Long Beach, California
File:Villa Riviera.jpg|Long Beach, California
File:POLB Cranes.JPG|Long Beach, California
File:E9198-Long-Beach-lighthouse.jpg|Long Beach, California
File:Queen Mary (ship, 1936) 001.jpg|Long Beach, California
File:Historic American Buildings Survey, Photographed by Daniel Cathcart, March 8th, 1934. GENERAL VIEW OF NORTH SIDE - Casa de los Cerritos, 4600 American Avenue, Long Beach, Los HABS CAL,19-LONGBN,1-8 (cropped).tif|Long Beach, California
File:Compilation of images of Omaha, Nebraska, omahacollage.tif|Omaha, Nebraska
File:OmahaCollage.jpg|Omaha, Nebraska
File:Gene Leahy Mall.jpg|Omaha, Nebraska
File:Miami collage 20110330.jpg|Miami, Florida
File:Virginia Beach from Fishing Pier.jpg|Virginia Beach, Virginia
File:Oakland12C.png|Oakland, California
File:Closeup aerial view of Downtown Oakland and Lakeside Park.jpg|Oakland, California
File:MinneapolisCollage.jpg|Minneapolis, Minnesota
File:Minneapolis Collage 2016.jpg|Minneapolis, Minnesota
File:Arlington collage.png|Arlington, Texas
File:ArlingtonTXMontage1.png|Arlington, Texas
File:Tulsa Mosaic.jpg|Tulsa, Oklahoma
File:Meadow Gold Neon Sign Route 66 Tulsa Oklahoma.jpg|Tulsa, Oklahoma
File:Wichita Skyline 2021.jpg|Wichita, Kansas
File:Wichita pan 1.jpg|Wichita, Kansas
File:Cleveland photomontage 2016.jpg|Cleveland, Ohio
File:Montage Cleveland 1.jpg|Cleveland, Ohio
File:2008-0621-Bakersfield-pan (cropped).JPG|Bakersfield, California
File:2009-0726-CA-Bakersfield-FoxTheater (cropped).jpg|Bakersfield, California
File:2009-0726-CA-Bakersfield-ThePadre (cropped) (cropped).jpg|Bakersfield, California
File:Beale Memorial Clock Tower Exterior (cropped).jpg|Bakersfield, California
File:Front entrance to Bakersfield Californian Building.JPG|Bakersfield, California
File:Kern County Chamber of Commerce Building South Entrance (cropped).jpg|Bakersfield, California
File:DowntownBakersfield.jpg|Bakersfield, California
File:BakersfieldSkyline.jpg|Bakersfield, California
File:Silver Creek, Bakersfield.jpg|Bakersfield, California
File:New Orleans header collage.png|New Orleans, Louisiana
File:HonoluluM.png|Honolulu, Hawai
File:Downtown Honolulu.jpg|Honolulu, Hawai
File:Downtown Honolulu from Pūowaina (Punchbowl Crater).jpg|Honolulu, Hawai
File:Honolulu-Hale-frontcornerview.JPG|Honolulu, Hawai
File:160701-N-SI773-264 (28109201982) (slight cropped).jpg|Honolulu, Hawai
File:Waikiki-Vacation.JPG|Honolulu, Hawai
File:King Kamehameha I Statue - Honolulu (4 by 3).jpg|Honolulu, Hawai
File:Diamond Head (cropped).jpg|Honolulu, Hawai
File:Disneyland Anaheim.jpg|Anaheim, California
File:Sleeping Beauty Castle DLR.jpg|Anaheim, California
File:TampaCollection1.png|Tampa, Florida
File:City of Tampa montage.jpg|Tampa, Florida
File:Aurora, CO, USA - panoramio (1).jpg|Aurora, Colorado
File:SantaAnaCollage.jpg|Santa Ana, California
File:St. Louis wiki montage.jpg|San Luis, Missouri
File:StLouisMontage.jpg|San Luis, Missouri
File:Montage Pittsburgh.jpg|Pittsburgh, Pensilvania
File:Thaddeus M. Fowler - Pittsburgh, Pennsylvania 1902.jpg|Pittsburgh, Pensilvania
File:CorpusChristiTX Night.jpg|Corpus Christi, Texas
File:Riverside 06Skyline.JPG|Riverside, California
File:Cincinnati Photomontage V1.jpg|Cincinnati, Ohio
File:Lexington montage.jpg|Lexington, Kentuchy
File:Anchorage Skyline in Winter - Hotel Captain Cook - Anchorage Alaska.jpg|Anchorage, Alaska
File:Downtown Stockton California.jpg|Stockton, California
File:Metro Toledo Montage.jpg|Toledo, Ohio
File:Toledo Montage.jpg|Toledo, Ohio
File:Saint Paul Photo Collage.jpg|Saint Paul, Minnesota
FileTE-Collage Saint Paul.png:|Saint Paul, Minnesota
File:Newark skyline Prudential Headquarters.jpg|Newark, New Jersey
File:Greensboro-collage-1.jpg|Greensboro, North Carolina
File:BuffaloMontage1.jpg|Buffalo, New York
File:Skyline of Plano Texas.jpg|Plano, Texas
File:Skyline of Downtown Lincoln, Nebraska, U.S. (2015).jpg|Lincoln, Nebraska
File:USA ne lincoln capitol.jpg|Lincoln, Nebraska
File:HendersonMontage.jpg|Henderson, Nevada
File:Fort-wayne-indiana-courthouse.jpg|Fort Wayne, Indiana
File:Jersey City from a helicopter.jpg|Jersey, New Jersey
File:USA-NYC-Colgate Center.jpg|Jersey, New Jersey
File:USA-NYC-Jersey City.jpg|Jersey, New Jersey
File:USA-NYC-Jersey Historic Train Station.jpg|Jersey, New Jersey
File:St Pete Skyline from Pier.jpg|St. Petersburg, Florida
File:CV Montage.jpg|Chula Vista, California
File:MontageNorfolkVAUSA.jpg|Norfolk, Virginia
File:Orlando Montage.png|Orlando, Florida
File:Orlando collage.jpg|Orlando, Florida
File:The city beautiful.jpg|Orlando, Florida
File:Chandler AZ downtown.jpg|Chandler, Arizona
File:Laredo-Nuevo Laredo Metropolitan Area.JPG|Laredo, Texas
File:Madison Picnic Point.jpg|Madison, Wisconsin
File:Wisconsin State Capitol Aerial.jpg|Madison, Wisconsin
File:GlassMuseumArt.jpg|Madison, Wisconsin
File:Gates of Heaven Synagogue 2013.jpg|Madison, Wisconsin
File:Garver Feed Mill.jpg|Madison, Wisconsin
File:Bascom Hall in Madison.JPG|Madison, Wisconsin
File:WiscANG-F16-Madison-Skyline-cropped.jpg|Madison, Wisconsin
File:Madison, Wisconsin view from Lake Monona.jpg|Madison, Wisconsin
File:Winston-Salem Skyline2.jpg|Winston-Salem, North Carolina
File:Downtown Lubbock from I-27 2005-09-10.jpeg|Lubbock, Texas
File:Baton Rouge collage.png|Baton Rouge, Louisiana
File:Baton Rouge montage 2.jpg|Baton Rouge, Louisiana
File:Durham-montage-05-08.jpg|Durham, North Carolina
File:Flsdurhammosaic.jpg|Durham, North Carolina
File:Collage of Photos of Garland, TX.jpg|Garland, Texas
File:CAM00613.jpg|Garland, Texas
File:Glendale Glitter & Glow.jpg|Glendale, Arizona
File:Reno arch.jpg|Reno, Nevada
File:Hialeah-Miami Lakes Senior High.jpg|Hialeah, Florida
File:Las Vegas Strip2.jpg|Paradise, Nevada
File:Chesapeake municipal center.jpg|Chesapeake, Virginia
File:Scottsdale waterfront.jpg|Scottsdale, Arizona
File:Northlasv.jpg|North Las Vegas
File:Irving Montage.jpg|Irving, Texas
File:Mission-Peak-2006.jpg|Fremont, California
File:Irvine City Hall.jpg|Irvine, California
File:Birmingham AL Montage.jpg|Birmingham, Alabama
File:RochesterCollage4.jpg|Rochester, New York
File:RochesterCollageDec2015.jpg|Rochester, New York
File:SanBernardinoCA Skyline.jpg|San Bernardino, California
File:Cliff-Cannon, Spokane, WA, USA - panoramio.jpg|Spokane, Washington
File:CliffCannonSpokane.jpg|Spokane, Washington
File:DivisionStreetSpokane.jpg|Spokane, Washington
File:Downtown Spokane WA on approach to the airport.jpg|Spokane, Washington
File:East Downtown Spokane overlooking the University District.jpg|Spokane, Washington
File:MonroeStreetCorridorSpokane.jpg|Spokane, Washington
File:Gilbert Watertower - North - 2009-09-14.jpg|Gilbert, Arizona
File:Arlington County - Virginia - 2.jpg|Arlington, Virginia
File:Montgomery,al.png|Montgomery, Alabama
File:Alabama State Capitol Building.jpg|Montgomery, Alabama
File:Aerial view of Montgomery, Alabama LCCN2011646683.jpg|Montgomery, Alabama
File:Alabama State Capitol, Montgomery, South view 20160713 1.jpg|Montgomery, Alabama
File:Alabama World War Memorial, part of the Alabama Archives and History Museum, Montgomery, Alabama LCCN2010637591.tif|Montgomery, Alabama
File:Commerce St, Downtown Montgomery 20160713 1.jpg|Montgomery, Alabama
File:Federal Building and US Court House, Montgomery 20160713 1.jpg|Montgomery, Alabama
File:Boise1-vert.jpg|Boise, Idaho
File:Collage of Landmarks in Richmond, Virginia v 1.jpg|Richmond, Virginia
File:Cathedral of the sacred heart.JPG|Richmond, Virginia
File:Richmond Virginia Capitol.jpg|Richmond, Virginia
File:Des Moines Montage.jpg|Des Moines, Iowa
File:Gallo Center for the Arts Modesto.JPG|Modesto, California
File:Fayetteville 2017.jpg|Fayetteville, North Carolina
File:Shreveport Header Infobox Collage.png|Shreveport, Louisiana
File:AkronOhioSky.jpg|Akron, Ohio
File:AkronUSMontage.jpg|Akron, Ohio
File:ArtDecoBldgs DowntownAkronOH.jpg|Akron, Ohio
File:Montage of Tacoma, cir. early 2012.jpg|Tacoma, Whashington
File:Aurora Stolp Island Fox R.JPG|Aurora, Illinois
File:Oxnard Skyline.JPG|Oxnard, California
File:Fontana California Overview.JPG|Fontana, California
File:2013-05-05 13 23 39 View of Yonkers, New York from Alpine Overlook on the New Jersey Palisades.jpg|Yonkers, New York
File:Augustagaskyline.jpg|Augusta, Georgia
File:Mobile Montage 3.jpg|Mobile, Alabama
File:Mobile Montage-2.jpg|Mobile, Alabama
File:Little Rock.jpg|Little Rock, Arkansas
File:Little Rock collage.png|Little Rock, Arkansas
File:Sunnymead Ranch Lake.jpg|Moreno Valley, California
File:Glendale California From Forest Lawn.jpg|Glendale, California
File:Amarillo Texas Downtown.jpg|Amarillo, Texas
File:Sunset at Huntington Beach.jpg|Huntington Beach, California
File:Columbus Georgia skyline.jpeg|Columbus, Georgia
File:Grdowntown.jpg|Grand Rapids, Michigan
File:Grand Rapids montage.jpg|Grand Rapids, Michigan
File:Salt Lake City montage 19 July 2011.jpg|Salt Lake City, Utah
File:Tallahassee Header for Wikipedia 2.png|Tallahassee, Florida
File:Worcester Montage 2014.png|Worcester, Massachusetts
File:Oyster Point City Center.jpg|Newport News, Virginia
File:HsvMontage.jpg|Huntsville, Alabama
File:Historic building on the square in Huntsville, Alabama LCCN2010639592.tif|Huntsville, Alabama
File:Propst Arena, Huntsville Alabama.jpg|Huntsville, Alabama
File:Rocket Ship - Saturn V.jpg|Huntsville, Alabama
File:Huntsville Art Museum - front façade and stairs 2023.jpg|Huntsville, Alabama
File:Knoxville TN montage.jpg|Knoxville, Tennesse
File:Providence Montage Updated.jpg|Providence, Rhode Island
File:Providence City Hall and Soldiers and Sailors Monument.jpg|Providence, Rhode Island
File:View of Market Square 3.jpg|Providence, Rhode Island
File:CanyonCountry.JPG|Santa Clarita, California
File:Grand Prairie May 2019 10 (Grand Prairie City Hall).jpg|Grand Prairie, Texas
File:Brownsville Skyline.jpg|Brownsville, Texas
File:JacksonMissColl.png|Jackson, Mississippi
File:OPK beltway2.JPG|Overland Park, Kansas
File:Old Courthouse Square, Downtown Santa Rosa (Smaller Version).jpg|Santa Rosa, California
File:ChattanoogaTN.jpg|Chattanooga, Tennessee
File:Oceanside-pier.JPG|Oceanside, California
File:Skyline of Fort Lauderdale, Nov-15.jpg|Fort Lauderdale, Florida
File:Fort Lauderdale Aerial Shot.jpg|Fort Lauderdale, Florida
File:Fort Lauderdale - Andrews Avenue and US 1 (34477277135).jpg|Fort Lauderdale, Florida
File:New River (Fort Lauderdale, Florida).jpg|Fort Lauderdale, Florida
File:TarponRiver.jpg|Fort Lauderdale, Florida
File:Fort Lauderdale Florida photo D Ramey Logan.jpg|Fort Lauderdale, Florida
File:Rancho Cucamonga City Hall 2.JPG|Rancho Cucamonga, California
File:Psl golf course.jpg|Port St. Lucie, Florida
File:Ontario Convention Center.jpg|Ontario, California
File:Vancouver WA Collage.jpg|Vancouver, Washington
File:Tempeskyline3.jpg|Tempe, Arizona
File:USAirwaysHQTempe.jpg|Tempe, Arizona
File:JordanValleyParkCityviewskylinedown.jpg|Springfield, Missuri
File:October 2012 - Overall Excellence in Smart Growth 2012- Lancaster, CA, The BLVD Transformation (8634270433).jpg|Lancaster, California
File:Eugene panorama.jpg|Eugene, Oregon
File:Pembroke Pines, Florida.jpg|Pembroke Pines, Florida
File:Salem Oregon downtown.JPG|Salem, Oregon
File:Cape coral fort myers.jpg|Cabo Coral, Florida
File:Peoria Collage Christian M Williams.JPG|Peoria, Arizona
File:Downtown Sioux Falls 61.jpg|Sioux Falls, South Dakota
File:Springfield-MA.jpg|Springfield, Massachusetts
File:Symphony Hall - Springfield, Massachusetts - DSC03277.JPG|Springfield, Massachusetts
File:Court Square, Springfield MA.jpg|Springfield, Massachusetts
File:Naismith Memorial Basketball Hall of Fame.jpg|Springfield, Massachusetts
File:Memorial Bridge, Springfield MA.jpg|Springfield, Massachusetts
File:Springfield Armory Museum - Springfield, Massachusetts - DSC02481.JPG|Springfield, Massachusetts
File:OldTownElkGrove.jpg|Elk Grove, California
File:Rockford East State Street Corridor looking west from 3rd Street.jpg|Rockford, Illinois
File:Palmdale Transportation Center.jpg|Palmdale, California
File:CoronaCA.jpg|Corona, California
File:Main Street, Salinas.jpg|Salinas, California
File:Monterey County Courthouse 2018 Salinas CA (1).jpg|Salinas, California
File:Main Street Salinas City Center 1.jpg|Salinas, California
File:Monterey Co Jail (cropped).jpg|Salinas, California
File:Taylor Building Salinas CA.png|Salinas, California
File:Pomona..cityhall.jpg|Pomona, California
File:Pasadena TX Chem Skyline.jpg|Pasadena, Texas
File:JTown.JPG|Joliet, Illinois
File:Downtown-paterson-nj2.jpg|Paterson, New Jersey
File:Kansas City Kansas aerial view.jpg|Kansas City, Kansas
File:Path Leading to the Shore of Torrance Beach.jpg|Torrance, California
File:Torrance Beach.jpg|Torrance, California
File:Syracuse NY.jpg|Syracuse, New York
File:Bridgeport montage.jpg|Bridgeport, Connecticut
File:View of Bridgeport Center-People's Bank Building from Middle St.-Webster Bank Arena-Downtown view from stairs-Subway.jpg|Bridgeport, Connecticut
File:Hayward water tower, California.jpg|Hayward, California
File:Downtown Fort Collins Colorado.jpg|Fort Collins, Colorado
File:Grand01.jpg|Escondido, California
File:Federalcenter.jpg|Lakewood, Colorado
File:Downtown Naperville.jpg|Naperville, Illinois
File:Dayton-ohio-skyline.jpg|Dayton, Ohio
File:Montage dayton 1.jpg|Dayton, Ohio
File:Dayton1a.jpg|Dayton, Ohio
File:HollywoodFL Beach.jpg|Hollywood, Florida
File:Saturday at Sunnyvale - panoramio (cropped).jpg|Sunnyvale, California
File:Old Town Alexandria from George Washington Masonic National Memorial.jpg|Alexandria, Virginia
File:Mesquite collage.png|Mesquite, Texas
File:Metairie CBD.jpg|Metairie, Louisiana
File:Metarie Galleria Glass & Sky.jpg|Metairie, Louisiana
File:Downtown Hampton.jpg|Hampton, Virginia
File:Chesapeake Avenue, Hampton - panoramio (20).jpg|Hampton, Virginia
File:2008-1226-Pasadena-003-CityHall.jpg|Pasadena, California
File:Orange Circle 5-21-05 4642.JPG|Orange, California
File:Savannah, GA at night.jpg|Savannah, Georgia
File:Cary, North Carolina. Cary, NC.jpg|Cary, North Carolina
File:Page-WalkerHotel.jpg|Cary, North Carolina
File:Fullerton city hall.jpg|Fullerton, California
File:Warren - Warren Civic Center (50826952147).jpg|Warren, Michigan
File:Clarksville collage.png|Clarksville, Tennessee
File:McKinney Commercial Historic District.jpg|McKinney, Texas
File:Adriatica Aerial 038.jpg|McKinney, Texas
File:Cityscape of McAllen, Texas.jpg|McAllen, Texas
File:New Haven montage 2.jpg|New Haven, Connecticut
File:New Haven montage.jpg|New Haven, Connecticut
File:Connecticut Hall, Yale University.jpg|New Haven, Connecticut
File:Sterling Heights City Hall.jpg|Sterling Heights, Michigan
File:E Center outside 2002.jpg|West Valley City, Utah
File:Finlayskyline1 Columbia South Carolina.jpg|Columbia, North Carolina
File:D Avenue.JPG|Killeen, Texas
File:Topeka Kansas collage by Ian Ballinger.jpg|Topeka, Kansas
File:City of Thousand Oaks sign CA USA.jpg|Thousand Oaks, California
File:Cedar Rapids, Iowa montage.jpg|Cedar Rapids, Iowa
File:Johnson county kansas courthouse 2009.jpg|Olathe, Kansas
File:35412Elizabethfromabove.jpg|Elizabeth, New Jersey
File:WacoCity.jpg|Waco, Texas
File:Hartford Connecticut Skyline.JPG|Hartford, Connecticut
File:Visalia Acequia Ave..JPG|Visalia, California
File:Gainesvillehippodrome.jpg|Gainesville, Florida
File:Simi Valley surroundings.jpg|Simi Valley, California
File:Stamford CT Montage 2018.png|Stamford, Connecticut
File:1 Blachley Rd-NBC Sports Group.jpg|Stamford, Connecticut
File:Aerial Bellevue Washington November 2011.jpg|Bellevue, Washington
File:Todos Santos Plaza (Concord, California) Dec 2009.jpg|Concord, California
File:Miramar, Florida neighborhood.png|Miramar, Florida
File:Coral Springs City Hall.jpg|Coral Springs, Florida
File:LafayetteCollage.jpg|Lafayette, Louisiana
File:Charleston historic homes.jpg|Charleston, South Carolina
File:Carrollton, Texas - Municipal Complex.jpg|Carrollton, Texas
File:Carnegie Museum Exterior 2014.08.23.jpg|Roseville, California
File:Thornton, CO, welcome sign IMG 5209.JPG|Thornton, Colorado
File:BeaumontTX.JPG|Beaumont, Texas
File:Allentown.jpg|Allentown, Pensilvania
File:City Hall - Surprise, AZ, USA 2250094.jpg|Surprise, Arizona
File:Evansville-Collage.jpg|Evansville, Indiana
File:DowntownAbilene.JPG|Abilene, Texas
File:Frisco June 2019 10 (Coleman Boulevard).jpg|Frisco, Texas
File:Jackson County Courthouse Independence MO-cropped.jpg|Independence, Missuri
File:Santa Clara Central Park Library.jpg|Santa Clara, California
File:Downtown Springfield.JPG|Springfield, Illinois
File:USA-Vallejo-City Hall and County Building-1.jpg|Vallejo, California
File:Spring Valley Lake, Victor Valley, California.jpg|Victorville, California
File:Athens, Georgia City Hall 2008.jpg|Athens, Georgia
File:Peoria City Hall.JPG|Peoria, Illinois
File:Ann Arbor Skyline 2021.jpg|Ann Arbor, Michigan
File:Ann Arbor sunset 2018.jpg|Ann Arbor, Michigan
File:Saint Andrew's Episcopal Church Ann Arbor Michigan.JPG|Ann Arbor, Michigan
File:HuronRiverAnnArbor.JPG|Ann Arbor, Michigan
File:Ann Arbor Art Fair, 2019.jpg|Ann Arbor, Michigan
File:Annarborskyline.jpg|Ann Arbor, Michigan
File:Friendly El Monte.jpg|El Monte, California
File:Old Courthouse Denton TX.jpg|Denton, Texas
File:Dusk in the Berkeley Hills - Flickr - Joe Parks.jpg|Berkeley, California
File:Hearst Greek Theatre (Berkeley, CA).JPG|Berkeley, California
File:Indian Rock Park Berkeley.JPG|Berkeley, California
File:UCBerkeleyCampus.jpg|Berkeley, California
File:LawrenceHallofScience2007.jpg|Berkeley, California
File:University House, Berkeley.jpg|Berkeley, California
File:Downtown Provo.jpg|Provo, Utah
File:Las Cruces.jpg|Las Cruces, New Mexico
File:Midland44 Skyline.jpg|Midland, Texas
File:Campus corner.jpg|Norman, Oklahoma
File:StAnnesChurchWaterburyCT.jpg|Waterbury, Connecticut
File:Trinity Broadcasting Network - Costa Mesa.jpg|Costa Mesa, California
File:2008-0914-RandysDonuts.jpg|Inglewood, California
File:Manchester, New Hampshire Montage.jpg|Manchester, New Hampshire
File:Lansing Skyline 2022.jpg|Lansing, Michigan
File:Michigan state capitol.jpg|Lansing, Michigan
File:712 michigan hofj.jpg|Lansing, Michigan
File:Ottawa Street Power Station, Lansing MI.jpg|Lansing, Michigan
File:OldsmobilePark02.jpg|Lansing, Michigan
File:Reo Town District Lansing, Michigan 1.jpg|Lansing, Michigan
File:Downtown Lansing, Michigan.jpg|Lansing, Michigan
File:Downtown Lansing, Michigan, as seen from the air early one morning in May, 2017.jpg|Lansing, Michigan
File:Murfreesboro, Tennessee montage.jpg|Murfreesboro, Tennessee
File:Mizzou Jesse Thumb.jpg|Columbia, Missouri
File:Elgin, Illinois collage.jpg|Elgin, Illinois
File:Clearwater Beach, Florida (35407253602).jpg|Clearwater, Florida
File:Miami Gardens FL Sunshine State Arch 01.JPG|Miami Gardens, Florida
File:Roch qhill.JPG|Rochester, Minnesota
File:Pueblo Colorado River Walk 2 by David Shankbone.jpg|Pueblo, Colorado
File:An interpretive display within the Historic Arkansas Riverwalk, a 32-acre urban waterfront with excursion and gondola boat rides, food, festivals, and entertainment that winds through downtown Pueblo LCCN2015632513.tif|Pueblo, Colorado
File:In the little Sister Cities Park in downtown Pueblo, Colorado, one finds this monument to Pueblo and one of its SIX sister cities- Puebla, Mexico. Chihuahua, also in Mexico, is one of the others LCCN2015632715.tif|Pueblo, Colorado
File:Lowell skyline.jpg|Lowell, Massachusetts
File:WilmingtonMontage2.jpg|Wilmington, North Carolina
File:Arvada Olde Town Arvada CO.jpg|Arvada, Colorado
File:Venturacityhall.jpg|Ventura, California
File:Ventura Harbor.JPG|Ventura, California
File:Westminster CO Historic Place.jpg|Westminster, Colorado
File:Westminster Public Library Irving St Branch 1.jpg|Westminster, Colorado
File:West Covina Civic Center.jpg|West Covina, California
File:Gresham Oregon01.jpg|Gresham, Oregon
File:Fargo, Dakota del Norte 2011.jpg|Fargo, North Dakota
File:Fargo ND Downtown overview.jpg|Fargo, North Dakota
File:Fargo North Dakota.jpg|Fargo, North Dakota
File:050@Broadway and Main.JPG|Fargo, North Dakota
File:2009-0522-FargoCivicCenter.JPG|Fargo, North Dakota
File:Fargo Theater.jpg|Fargo, North Dakota
File:Norwalk Town Square Shopping Center sign in Norwalk California.jpg|Norwalk, California
File:CarlsbadCollage2021.jpg|Carlsbad, California
File:CarlsbadCalifornia.jpg|Carlsbad, California
File:Downtown-with-logo.jpg|Fairfield, California
File:Cambridge Montage.jpg|Cambridge, Massachusetts
File:Cambridge skyline November 2016 panorama.jpg|Cambridge, Massachusetts
File:Cambridge Rindge and Latin School, Cambridge MA.jpg|Cambridge, Massachusetts
File:Charles River Cambridge USA.jpg|Cambridge, Massachusetts
File:USA-Cambridge Common0.jpg|Cambridge, Massachusetts
File:Revised photo of "The Falls" at Wichita Falls, TX IMG 6918.JPG|Wichita Falls, Texas
File:EckerHouseHighPoint.jpg|High Point, North Carolina
File:Billings, Montana Collage 4.jpg|Billings, Montana
File:|Billings, Montana
File:Gbcollage.jpg|Green Bay, Wisconsin
File:Burke Hall SNC.jpg|Green Bay, Wisconsin
File:Lambeau-field.jpg|Green Bay, Wisconsin
File:20040723 Tall Ships Boating 08 Small Web view.jpg|Green Bay, Wisconsin
File:LambeaufieldGreenbay.jpg|Green Bay, Wisconsin
File:West Jordan city offices, Utah.JPG|West Jordan, Utah
File:Pt. Richmond and Chevron Refinery, Richmond CA in 2016.jpg|Richmond, California
File:Murrieta-kalmia.jpg|Murrieta, California
File:Burbankeast.jpg|Burbank, California
File:Palm Bay FL St Joseph Cath Church02.jpg|Palm Bay, Florida
File:Everett - Downtown 1.jpg|Everett, Washington
File:Flinttemplate connorcoyne.png|Flint, Mochigan
File:Antioch California.jpg|Antioch, California
File:Eriesky2.jpg|Erie, Pensilvania
File:South-bend-indiana.jpg|South Bend, Indiana
File:Daly City.jpg|Daly City, California
File:Centennial, Colorado.JPG|Centennial, Colorado
File:Temecula City Hall.jpg|Temecula, California
File:1907 First Christian Church.jpg|Rialto, California
File:Antioch aerial view, August 2018 (cropped).JPG|Antioch, California
File:San Joaquin Sacramento confluence at Antioch CA.jpg|Antioch, California
File:BooneHall2.jpg|Mount Pleasant, South Carolina
File:Mt Pleasant St Andrews Episcopal 1.jpg|Mount Pleasant, South Carolina


## Referenzi