Savio Hon Tai-Fai

**Savio Hon Tai-fai** SDB (imwieled fil-21 ta' Ottubru 1950) huwa Arċisqof Kattoliku Ruman li jaħdem fis-servizz diplomatiku tas- Santa Sede. Huwa serva bħala segretarju tal-Kongregazzjoni għall-Evanġelizzazzjoni tal-Popli mill-2010 sal-2017. Qabel dan kien professur tat-teoloġija fis-Seminarju tal-Ispirtu s-Santu ta' Hong Kong. Fl-2022 inħatar Nunzju Appostoliku għal Malta.

## Bijografija
Hon twieled f'Hong Kong. Wara li studja fi skola Salesjana, għamel l-ewwel professjoni reliġjuża fil-15 ta’ Awwissu 1969. Huwa ħa il-voti perpetwui fil-15 ta’ Awwissu 1975 u ġie ordnat saċerdot f’Hong Kong fis-17 ta’ Lulju 1982. Huwa kiseb il-BA tiegħu fil-filosofija mill-Università ta’ Londra u dottorat fit-teoloġija fl- Università Pontifiċja Salesjana ta’ Ruma.

Hon kien professur mhux residenti f’diversi seminarii fiċ-Ċina u ħadem bħala professur tat-teoloġija fis-seminarju ta’ Hong Kong. Ir-riċerka tiegħu dehret f’diversi ġurnali, speċjalment dawk iddedikati għat-teoloġija. Huwa kien responsabbli għat-traduzzjoni tal-Katekiżmu tal-Knisja Kattolika għaċ-Ċiniż. Huwa jappartjeni għall-Provinċja Salesjana taċ-Ċina li tinkludi ċ-Ċina kontinentali, Ħong Kong, il-Makaw, u t-Tajwan .

Hon sar membru tal-Akkademja Pontifikali tat-Teoloġija fl-1999. Huwa nħatar għal terminu ta' ħames snin bħala membru tal- Kummissjoni Teoloġika Internazzjonali fl-2004  u l-ħatra tiegħu ġiet imġedda fl-2009.

Fit-23 ta’ Diċembru 2010, il-Papa Benedittu XVI ħatru Arċisqof Titulari ta’ Sila u segretarju tal-Kongregazzjoni għall-Evanġelizzazzjoni tal-Popli. Hon Tai Fai kien ilu jaf lill-Papa għal ħafna snin, peress li Benedittu kien president tal-Kummissjoni Teoloġika Internazzjonali matul il-biċċa l-kbira tal-mandat tal-Onor fil-kummissjoni.

Hon ġie kkonsagrat f’Ruma fil-5 ta’ Frar 2011 mill-Papa Benedittu, bil-Kardinali Angelo Sodano u Tarcisio Bertone bħala ko-konsagraturi. Hu qal dwar il-konsagrazzjoni tiegħu: “Jien stajt inħoss żiffa meta l-Papa poġġa idejh sodi fuq rasi”.

F'Marzu 2011, Hon qal li l-ordinazzjoni ppjanata tas-saċerdoti mill- Assoċjazzjoni Kattolika Patrijottika Ċiniża kienet tfisser "diviżjoni ... tikkawża wġigħ kbir lill-ġisem kollu ... [il-ġisem kollu] huwa ferut u mdemmi", għaliex l-ebda isqof ma jista' jkun validament maħtur mingħajr mandat papali. Żied jgħid li dawk li rreżistew ir-rieda tal-partit, bħal Monsinjur Li Lianghui (Cangzhou, Hebei) issa jinsabu f’iżolament, fejn huma sfurzati jattendu klassijiet ta’ edukazzjoni politika mill-ġdid. Qal li s-saċerdoti u l-isqfijiet Ċiniżi jridu juru “s-sinsla” u jirreżistu l-pressjoni tal-gvern b’imħabba għall-għaqda tal-Knisja u l-memorja tal-ħafna xhieda erojċi tal-fidi tal-għexieren ta’ snin li għaddew. Hon fittex mingħajr suċċess li jakkwista l-ħelsien mill-ħabs ta’ żewġ isqfijiet, Su Zhi-Min ta’ Baoding u Cosma Shi Enxiang ta’ Yixian.

Waqt li kien qed jindirizza mijiet ta’ delegati waqt is-17-il assemblea plenarja tal-Assoċjazzjoni tal-Konferenzi Episkopali Membri fl-Afrika tal-Lvant (AMECEA) f’Nairobi f’Lulju 2011, l-Arċisqof Hon saħaq fuq ir-rwol li dejjem qed jiżdied tal-fidili lajċi fl-evanġelizzazzjoni. Qal “Minħabba li bejn 70%-80% tal-kollaboraturi tal-knisja tagħna huma nisa, AMECEA għandha tagħmel sforz biex iżżidilhom spazju fil-proċessi tat-teħid tad-deċiżjonijiet”. Huwa wissa kontra l-kultura tal-mewt speċjalment l-abort u “veleni ideoloġiċi oħra minn barra”, li qed iwasslu għat-tħassir ta’ ċerti valuri Afrikani li l-knisja tappoġġja s-sens ta’ familja tagħhom. “AMECEA bħala komunità ta’ Insara kienet utli fil-promozzjoni tal-familja lil hinn mil-limiti tar-relazzjoni familjali u l-lealtà tribali”, qal, b’referenza għall-ħafna kunflitti inter-etniċi li ħakmu r-reġjun.

Fis-7 ta’ Marzu 2012 inħatar membru tal-Kumitat Pontifiċju għall-Kungressi Ewrastiċi Internazzjonali.  Fit-12 ta’ Ġunju 2012, huwa nħatar membru tal- Kunsill Pontifiċju għall-Promozzjoni tal-Għaqda tan-Nisrani.

L-Arċisqof Hon serva bħala Amministratur Appostoliku tal-Arċidjoċesi ta’ Agana, Guam, mis-6 ta’ Ġunju 2016  sal-31 ta’ Ottubru 2016 meta Michael J. Byrnes inħatar Arċisqof Koadjutur tal-arċidjoċesi.

Fit-28 ta’ Settembru 2017, il-Papa Franġisku appuntah Nunzju Appostoliku għall-Greċja; din kienet l-ewwel pożizzjoni tiegħu fis-servizz diplomatiku.

Fl-24 ta’ Ottubru 2022, il-Papa Franġisku appuntah Nunzju Appostoliku għal Malta.

## Referenzi