Raħal Storiku ta' St. George u l-Fortifikazzjonijiet Relatati, Bermuda

Ir-**Raħal Storiku ta' St. George u l-Fortifikazzjonijiet Relatati, Bermuda** huwa l-isem uffiċjali tas-Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO magħmul mir-raħal storiku ta' Saint George, Bermuda, li ġie stabbilit fl-1612 (wara nawfraġju ta' *Sea Venture* fl-1609 mal-iskolli ta' Bermuda), u minn firxa ta' fortifikazzjonijiet, bastjuni u strutturi difensivi li nbnew bejn l-1612 u l-1939, li l-aħħar fosthom tneħħew mill-użu fl-1953.

Ir-raħal ta' Saint George, li jinsab fil-gżira u fil-parroċċa bl-istess isem, huwa l-iżjed raħal Ingliż antik li għadu jeżisti fid-Dinja l-Ġdida. Oriġinarjament imsejjaħ *New London* (litteralment "Londra Ġdida"), ir-raħal ġie stabbilit mill-Kumpanija Virginia u kien il-kapitali ta' Bermuda sal-1815. Fih bosta binjiet storiċi, inkluż il-Knisja ta' San Pietru (ikkonsagrata fl-1612, għalkemm l-eqdem partijiet tal-istruttura attwali jmorru lura għall-1620), l-eqdem knisja Protestanta fid-Dinja l-Ġdida, id-Dar Statali (bl-Ingliż: *State House*), li kienet ospitat il-Parlament ta' Bermuda mill-1620 sal-1815, u bosta binjiet storiċi oħra, inkluż id-Dar ta' Tucker, il-Lukanda Globe, id-Dar ta' Mitchell, il-Loġġa ta' Stuart, ir-Rettorat Antik, id-Dar tal-Pont, id-Dar tal-Karozzini, u l-Knisja Mhux Kompluta.

## Storja

Mill-insedjament tar-raħal ta' Saint George fl-1612 (l-insedjament permanenti ta' Bermuda kien beda bin-nawfraġju tas-*Sea Venture*, il-bastiment ewlieni tal-Kumpanija Virginia, iżda t-tliet irġiel li baqgħu minn dak il-bastiment marru jgħixu fuq il-Gżira ta' Smith, qabel il-wasla ta' insedjaturi oħra fl-1612), il-milizji tal-kolonja bnew u saħħew firxa ta' fortifikazzjonijiet, l-iktar bħala protezzjoni tad-daħliet għall-Port ta' Saint George u għall-Port tal-Kastell, li t-tnejn li huma kienu jagħtu aċċess għar-raħal. Dawn kienu jinkludu fortijiet fuq sensiela ta' gżejjer li jisseparaw il-Port tal-Kastell mill-Atlantiku miftuħ san-Nofsinhar, magħrufa kollettivament bħala l-Fortifikazzjonijiet tal-Gżejjer tal-Kastell, kif ukoll fortijiet oħra madwar id-daħliet tal-Port ta' Saint George fuq il-Gżejjer ta' Saint George, ta' Saint David u ta' Paget.

Għalkemm kumpanija ta' suldati regolari tal-fanterija ġiet stazzjonata f'Bermuda mill-1701 'il quddiem, il-milizji baqgħu l-qawwa difensiva primarja tal-kolonja. Dan inbidel wara l-indipendenza tal-Istati Uniti, li ġiet rikonoxxuta mill-Kuruna fl-1783. L-indipendenza tal-Istati Uniti ċaħdet lir-Renju unit mill-bażijiet kollha tagħha fuq l-art kontinentali bejn Maritimes u Florida (li ġew irritornati lis-sovranità Spanjola, iżda baqgħu joperaw minnhom sal-Ewwel Gwerra ta' Seminole li rriżultat fi Spanja ċċedi l-kolonja lill-Istati Uniti). Bermuda saret prominenti għall-Flotta Navali Rjali (bl-Ingliż: *Royal Navy*), li bdiet tixtri l-art fin-naħa tal-Punent tal-arċipelagu għall-kostruzzjoni ta' tarzna u ta' bażi navali. Dak iż-żmien, ma kien magħruf l-ebda passaġġ minn ġo l-iskoll ta' madwar il-gżira li kien kbir biżżejjed biex il-bastimenti l-kbar tal-linja jaslu san-naħa tal-Punent tal-gżira. Għalhekk, il-Flotta Navali Rjali stabbiliet ruħha fir-raħal ta' Saint George u fil-madwar, inkluż fil-Bajja tal-Ħabsin u l-maħżen li nbena fil-baċiri tar-raħal (l-unika binja tal-brikks f'Bermuda, li attwalment tospita l-Mużew tal-Karozzini). Fi żmien tnax-il sena, kien instab passaġġ adattat san-naħa tal-Punent (il-Fliegu ta' Hurd), u l-Flotta Navali Rjali bdiet twettaq rilokazzjoni tal-istabbilimenti tagħha ta' mal-kosta lejn il-Punent. Il-bażi navali f'Bermuda kellha rwol importanti fil-Gwerra Amerikana tal-1812. Bermuda saret il-kwartieri ġenerali tal-Flotta Navali Rjali fil-Majjistral tal-Atlantiku (fil-Lbiċ tal-Atlantika tħalliet iżżomm bażi kbira fil-Brażil) sas-snin 50 tas-seklu 20.

L-istabbiliment tal-bażi navali f'Bermuda wassal biex il-kolonja tkun bersall probabbli fi kwalunkwe gwerra fil-Majjistral tal-Atlantiku. B'hekk l-Armata Brittanika armat Gwarniġjon kbir ta' Bermuda, magħmul minn suldati professjonali. Is-suldati regolari ħadu ħsieb il-gwarniġjoni ta' diversi fortijiet, kif ukoll ir-rikostruzzjoni u l-armament mill-ġdid tagħhom. Barra minn hekk, bnew sensiela ta' fortijiet u ta' batteriji ġodda, kampijiet militari, u diversi faċilitajiet militari oħra matul is-seklu 19 u l-bidu tas-seklu 20. Għalkemm it-tarzna tal-Flotta Navali Rjali kienet tinsab fl-estremità tal-Punent tal-gżira, ikkonċentrata fuq il-Gżira ta' Ireland, u l-kapitali ta' Bermuda kienet ġiet ittrasferita minn Saint George għal Hamilton, fil-parroċċi ċentrali (li kienet diġà qabżet lil Saint George bħala ċ-ċentru ekonomiku), l-unika rotta li minnha setgħet tiżbarka xi qawwa invażiva, jew twettaq xi attakk navali fuq in-naħa tal-Punent, kienet għadha permezz tal-kanali li kienu jwassluhom madwar in-naħa tal-Grigal tal-Gżejjer ta' Saint David u ta' Saint George, u fil-fatt il-biċċa l-kbira tal-fortifikazzjonijiet u tal-artillerija kostali baqgħet ikkonċentrata l-iktar hemmhekk. Minbarra l-bosta fortijiet u batteriji sparpaljati fl-inħawi, l-armata bniet maħżen kbir tal-munizzjonijiet fuq il-Gżira ta' Ordnance, fi ħdan ir-raħal stess, u barrakki u faċilitajiet oħra fil-Gwarniġjon ta' Saint George lejn it-Tramuntana tar-raħal. B'daqstant suldati regolari f'Bermuda, il-Parlament ta' Bermuda qies il-milizji bħala żejda, u wara l-Gwerra Amerikana tal-1812 neħħihom, billi ma awtorizzax riżervi parzjali ġodda sakemm ma kienx hemm bżonnhom u ġew ordnati mis-Segretarju tal-Istat għall-gwerra tal-1885.

Għalkemm l-ebda qawwa militari qatt ma ppruvat invażjoni serja fuq Bermuda (kien hemm għadd żgħir ta' attakki b'bastimenti Spanjoli, Franċiżi u Amerikani li tnaffru bi ftit tiri, jew inkella l-attakkanti laħqu ħarbu qabel mal-milizji u l-gwardjani privati lokali setgħu jilħquhom), it-theddida ta' attakk fuq Bermuda żdiedet fis-seklu 19, mhux biss bil-proliferazzjoni ta' bersalli strateġiċi, bħat-tarznam iżda peress li ammonti kbar ta' munizzjonijiet ġew ittrasferiti lill-Konfederati, primarjament permezz tal-imħażen u l-baċiri ta' Saint George. Dan irriżulta f'animożità konsiderevoli mill-Istati Uniti, u minkejja li r-Renju Unit ħallas kumpensi għall-gwerra, xorta waħda kien għad hemm tħassib, matul il-gwerra u għal deċennji wara, ta' xi attakk mill-Istati Uniti, bil-ħsieb li jaħtfu l-arċipelagu, jew ta' attakki u sabotaġġ mill-Fenjani bbażati fl-Istati Uniti. Dan fil-fatt kien wieħed mill-punti li uża s-Segretarju tal-Istat għall-Gwerra biex iġiegħel il-gvern lokali joħloq unitajiet tal-armata volontarja. Minħabba li l-kummerċ fir-raħal kien staġna parzjalment fid-dawl tad-diffikultajiet tal-kanali ta' aċċess għall-port mill-Atlantiku, kien hemm ix-xewqa li l-kanali jitwessgħu u jiġu mħammla sabiex jiġi ffaċilitat l-aċċess għall-bastimenti moderni kbar. Fl-istess żmien, il-Gvern ta' Bermuda kien qed jappoġġa l-kostruzzjoni ta' lukanda ġdida kbira f'Hamilton (il-Princess) biex taqdi lill-industrija emerġenti tat-turiżmu, u għalhekk ġie mfittex investiment mill-Istati Uniti (is-sjieda barranija tal-proprjetà jew tan-negozji f'Bermuda kienet ipprojbita għajr meta gvern barrani juża l-protezzjoni tal-interessi taċ-ċittadini tiegħu bħala pretest għal invażjoni). Is-Segretarju tal-Istat iddikjara li ma setax iħalli l-proġett ikompli jekk Bermuda ma tikkontribwixxi xejn għad-difiża tagħha. Dan finalment wassal biex il-gvern lokali awtorizza żewġ unitajiet parzjali fl-1885 (wara li kien injora t-talbiet tal-gvern tar-Renju Unit biex jagħmel dan għal deċennji sħaħ).

Il-biċċa l-kbira tal-fortijiet, anke dawk li nbnew lejn l-aħħar tas-seklu 19, laħqu saru antikwati sal-bidu tas-seklu 20 minħabba l-avvanzi fl-artillerija kostali u navali, għalkemm uħud mill-aħħar batteriji tar-Rifled Breech Loaders (RBL), bħall-Batterija tal-Gżira ta' Saint David (magħrufa wkoll bħala l-Batterija tal-Eżami), baqgħu jintużaw saħansitra sal-1953. Sa dak iż-żmien, ittieħdet id-deċiżjoni li t-tarzna tingħalaq, u b'hekk il-maġġoranza tal-persunal tal-Flotta Navali Rjali kif ukoll il-kumplament tal-komponent tal-armata regolari tal-Gwarniġjon ta' Bermuda, l-unitajiet parzjali, il-Korpi Volontarji ta' Bermuda, magħrufa l-iktar bħala *Bermuda Rifles*, u l-Artillerija tal-Milizji ta' Bermuda baqgħu jeżistu mingħajr rwol tad-difiża imperjali, u ġew amalgamati fl-1965 biex jiffurmaw ir-Riġment ta' Bermuda.

## Sit ta' Wirt Dinji
Ir-Raħal Storiku ta' St. George u l-Fortifikazzjonijiet Relatati, Bermuda ġew iddeżinjati bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fis-sena 2000.

Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' kriterju wieħed tal-għażla tal-UNESCO: il-**kriterju (iv)** "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem".

## Komponenti
Din li ġejja hija lista tal-komponenti kollha li jiffurmaw parti mis-Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO f'Bermuda:

# Ir-Raħal Storiku ta' Saint George (jew *St. George's*), inkluż partijiet mill-Gwarniġjon ta' Saint George, kif ukoll ċerti fortijiet u batteriji, tul il-konfini tar-raħal, il-Gżira ta' Ordnance, il-Bajja tal-Ħabsin, u siti navali u militari storiċi oħra fi ħdan ir-raħal.
# Ir-Ridott ta' Devonshire.
# Il-Forti ta' Landward.
# Il-Forti ta' Seaward (il-Kastell tar-Re).
# Il-Forti ta' Southampton.
# Il-Batterija ta' Saint David.
# Il-Forti ta' Popple.
# Il-Forti ta' Paget.
# Il-Forti ta' Smith.
# Il-Forti ta' Cunningham.
# It-Trunċieri tal-Muskettiera.
# Ir-Ridott ta' Peniston.
# Il-Batterija ta' Alexandra.
# Il-Forti tad-Daħla (il-Batterija tad-Daħla).
# Il-Forti ta' Albert.
# Il-Forti ta' Santa Katerina.
# Il-Forti ta' Vitorja.
# Ir-Ridott tal-Punent (il-Forti ta' William).
# Il-FortI ta' George.
# Il-Forti ta' Burnt Point.
# It-Torri Martello.
# Il-Fortifikazzjoni ta' Ferry Reach.
# Il-Forti tal-Gżira ta' Ferry.
# Il-Kalkara tal-Gżira ta' Coney.

## Gallerija

File:2016-06-11_St._George's_Foundation's_UNESCO_World_Heritage_Centre,_St._George's_Town,_Bermuda.jpg|Iċ-Ċentru tal-Wirt Dinji tal-UNESCO tal-Fondazzjoni ta' Saint George.
File:Bermuda-Saint_Peter's_Church.jpg|Il-Knisja ta' San Pietru.
File:Bermuda-The_State_House.jpg|Id-Dar Statali.
File:Tucker_House_-_St._George_-_Bermuda.jpg|Id-Dar ta' George Tucker.
File:Globe_Hotel_-_St._George_-_Bermuda.jpg|Il-Lukanda Globe.
File:Bermuda_wv.jpg|Subborg residenzjali qrib il-parti antika tar-raħal ta' Saint George.
File:St._George's-6.jpg|Uħud mill-fortifikazzjonijiet ta' Saint George.
File:RML_10_inch_Mk_II_gun_closeup_Fort_St_Catherine.jpg|Kanun RML ta' 10 pulzieri, tqil 18-il tunnellata, fil-Forti ta' Santa Katerina.
File:RML_11_inch_25_ton_gun_at_Fort_George_in_Bermuda.jpg|Kanun RML ta' 11-il pulzier, tqil 25 tunnellata, fil-Forti ta' Ġorġ.
File:St._David's_Battery_(or_the_Examination_Battery),_St._David's,_Bermuda_in_2011.jpg|Il-Kanun tal-Gżira ta' Saint David.
File:BL_6_inch_rifle,_with_two_BL_9.2_inch_rifles_beyond,_at_St._David's_Battery,_Bermuda,_2011.jpg|Wieħed miż-żewġ kanuni ta' 6 pulzieri, Mk VII, fuq muntatura ċentrali li ddur, Mk II.
File:BL_9.2_inch_gun_Mk_X_at_Fort_Victoria_on_St._George's_Island_in_Bermuda.jpg|Kanun BL ta' 9.2 pulzieri, Mk X, fil-Forti ta' Vitorja.


## Referenzi