Zombie (lagu The Cranberries)

"**Zombie**" ialah sebuah lagu protes oleh kumpulan rock alternatif Ireland, The Cranberries. Ia ditulis oleh penyanyi utama, Dolores O'Riordan, dan berkisarkan mangsa muda pengeboman di Warrington, England semasa The Troubles di Ireland Utara. Lagu ini dikeluarkan pada 19 September 1994 oleh Island Records sebagai single utama dari album studio kedua Cranberries, *[[Tidak Perlu Berbalah|No Need to Argue]]* (1994). Pengkritik telah menyifatkan "Zombie" sebagai "karya agung rock alternatif", dengan gitar herot gaya grunge dan vokal yang menjerit tidak seperti karya lain kumpulan itu.

Walaupun Ireland bimbang untuk mengeluarkan lagu berunsur politik sebagai single, "Zombie" mencapai No.&nbsp;1 dalam carta Australia, Belgium, Denmark, Perancis, Jerman dan Iceland. Lagu itu tidak memasuki carta *[[Billboard]]* Hot 100 AS, tetapi ia mencapai No. 1 dalam carta Alternative Airplay *Billboard*. Pendengar stesen radio Australia Triple J mengundinya hingga memperoleh No.&nbsp;1 dalam carta 1994 Triple J Hottest 100, dan memenangi Anugerah Lagu Terbaik di Anugerah Muzik Eropah MTV 1995. Video muzik itu diarahkan oleh Samuel Bayer, dan menampilkan O'Riordan dilitupi emas, dan rakaman Belfast yang dilanda perang. Pada April 2020, ia menjadi lagu pertama kumpulan Ireland yang melepasi satu bilion tontonan di YouTube.

The Cranberries menyatakan bahawa "Zombie" mendapat respons yang kuat daripada penonton. Selepas kematian O'Riordan pada 2018, ia menjadi lagu kebangsaan stadium Ireland, pertama untuk pasukan dari kampung halaman Cranberries di Limerick, dan kemudian bagi pasukan kesatuan ragbi kebangsaan Ireland sejak Piala Dunia Ragbi 2023. Kugiran ini merakam versi akustik di *[[MTV Dicabut|MTV Unplugged]]* dan album 2017 *[[Something Else (album The Cranberries)|Something Else]]*. "Zombie" telah diulang nyanyi oleh banyak artis; O'Riordan telah merancang untuk menyumbang vokal kepada versi oleh band Amerika Bad Wolves yang dikeluarkan beberapa hari selepas kematiannya.

## Latar belakang dan gubahan
The Troubles ialah konflik di Ireland Utara dari akhir 1960-an hingga 1998. Tentera Republikan Ireland Sementara (IRA), sebuah organisasi separa tentera republikan Ireland melancarkan kempen bersenjata untuk menamatkan pemerintahan British di Ireland Utara dan menyatukan wilayah itu dengan Republik Ireland. Pasukan separa tentera Republikan dan Unionist membunuh lebih daripada 3,500 orang, kebanyakannya daripada beribu-ribu serangan bom. Salah satu pengeboman berlaku pada 30 Mac 1993, apabila dua alat letupan buatan IRA yang disembunyikan di dalam tong sampah telah diletupkan di jalan membeli-belah di Warrington, England. Dua orang; Johnathan Ball, berumur 3 tahun, dan Tim Parry, berumur 12 tahun, terbunuh dalam serangan itu, manakala 56 orang cedera. Ball meninggal dunia di tempat kejadian pengeboman akibat kecederaannya akibat serpihan, dan lima hari kemudian, Parry kehilangan nyawanya di hospital akibat kecederaan kepala. O'Riordan memutuskan untuk menulis lagu yang mencerminkan peristiwa itu dan kematian kanak-kanak selepas melawat bandar: 

O'Riordan menyatakan lagu itu datang kepadanya "secara tidak sedar" ketika jelajah England kugirannya pada tahun 1993, menulis kord teras pada gitar akustiknya. Sebaik sahaja O'Riordan kembali ke kampung halamannya di Limerick lalu kembali ke apartmennya selepas keluar malam, beliau memainkan kord tersebut, dan mula membina sebuah lagu berkenannya, dengan cepat "menghasilkan korus, yang menarik perhatian dan kuat", dan tidak lama kemudian beralih ke bait-baitnya. O'Riordan mengambil idea lagu itu yang asalnya bertajuk "In Your Head" ke dalam bangsal latihan kecil Cranberries di Mungret. Memandangkan beliau bermain gitar akustik, kumpulan lain pada mulanya mengikutinya seperti yang dikatakan oleh pemain gitar Noel Hogan, "suatu pop indie yang manis" yang ditampilkan oleh kumpulan itu dalam lagu mereka yang lain, sebelum O'Riordan memutuskan bahawa itu bukan yang diingininya, lalu mengambil gitar elektrik dan menyatakan bahawa "ia perlu berat kerana ia (berunsur) amarah". Pemain dram Fergal Lawler teringat bahawa biasanya di dalam bilik kecil itu, "anda cuba merendahkannya kerana anda tidak mahu memekakkan sesiapa pun", tetapi O'Riordan memainkannya dengan kuat dan "kami tidak dapat mendengar liriknya kerana dia sedang menyanyi melalui gitarnya", dan penyanyi itu bertegas bahawa beliau mahukan lebih banyak pedal herotan pada gitar, dan meminta lebih kekuatan daripada biasa dalam bermain dram.

## Pengeluaran dan pelepasan
Tidak lama selepas "Zombie" disiapkan, kumpulan itu membawanya ke dalam senarai set mereka, dengan Lawler menyatakan bahawa lagu itu dimainkan secara langsung selama setahun penuh sebelum dirakam, dan penonton menjawab dengan penuh semangat. Lagu ini dirakam dan diadun di The Manor Studio di Oxford dan di Townhouse Studios di London pada tahun 1994 dengan penerbit Stephen Street. Mereka menghabiskan masa yang lama untuk mendapatkan talaan gitar yang betul untuk memberikan bunyi luas yang sesuai, dengan O'Riordan menyatakan "bunyi itu datang secara organik, kerana kami menggunakan instrumen langsung kami, kami banyak memasangkan, dan kami mula bermain-main dengan maklum balas dan herotan." Hogan menyumbangkan gitar irama untuk memberikan tekstur di bawah riff O'Riordan. Lagu itu mewakili pemergian radikal daripada bunyi berdasarkan sebahagian besarnya pada gitar jangly dan rentetan yang dipamerkan oleh kumpulan itu pada album sulung *[[Semua Orang Lain Melakukannya, Jadi Mengapa Kita Tidak Boleh?|Everybody Else Is Doing It, So Why Can't We?]]*. Hogan menyatakan bahawa "Zombie" membuat kumpulan itu sedar "bahawa anda sebenarnya boleh menjadi berat dan masih mempunyai melodi", menandakan titik perubahan dalam gaya gubahan dan persembahan secara langsung mereka.

Mengetahui potensi lagu itu, Cranberry mahu "Zombie" menjadi single utama sebelum melancarkan album *[[Tidak Perlu Berbalah|No Need to Argue]]*. Bekas pengurus Allen Kovac menyatakan bahawa Island Records menggesa mereka untuk tidak mengeluarkan lagu "desakan politik" sebagai single, dan bahawa O'Riordan telah merobek satu cek $1 juta daripada label yang menawarkannya untuk mengerjakan lagu lain. "Dolores ialah seorang yang sangat kecil, rapuh, tetapi sangat berpendirian," kata Kovac. "Kepercayaannya ialah dia seorang artis antarabangsa, dan dia mahu memecahkan seluruh dunia, dan 'Zombie' adalah sebahagian daripada evolusi itu. Dia merasakan keperluan untuk berkembang melebihi 'Saya sayang awak, awak sayang saya' dan menulis tentang apa yang berlaku di Ireland pada masa itu", katanya. Island Records dan pengurusan juga mendakwa bahawa lagu itu "terlalu kontroversi, anda mungkin tidak akan dimainkan di radio". Hogan menambah bahawa label itu tidak menjangkakan single utama berbunyi berbeza daripada keluaran kumpulan itu "sebaliknya keluar dengan satu lagi 'Linger' atau 'Dreams'." Lawler teringat semula beliau berhujah dengan label rakaman bahawa sepanjang tahun band itu memainkan "Zombie" dalam konsert, "bagi satu lagu baharu tidak pernah didengari pengunjung sebelum ini, mereka benar-benar bertindak balas terhadapnya", yang merupakan "tanda bahawa ia adalah lagu yang menarik. Lama kelamaan, "kami menolak dan menolak, dan akhirnya mereka memutuskan untuk melancarkannya," katanya. Ketika single "Zombie" dikeluarkan pada 19 September 1994, juga sebagai album induknya *No Need to Argue* pada bulan berikutnya, dengan video muzik yang mengiringi lagu itu dalam putaran berat di MTV, Cranberries memperoleh kemasyhuran antarabangsa dengan cepat. Tidak lama selepas lagu dan video itu keluar, ideologi kepercayaan muncul di hadapan akhbar tempatan yang mengkritik O'Riordan kerana "menulis tentang The Troubles"; berkenaan komen ini, beliau "tahu itu akan menjadi sudut lagu itu, kerana ia memang berkontroversi." Menilai impak budaya lagu mereka, Hogan menjawab: "Oleh kerana lagu ini, orang menyangka kami ialah kumpulan politik.... Jauh sekali. Dolores sentiasa menulis dari hati". O'Riordan kemudiannya akan menyatakan, "Jika saya berfikir sesuatu, saya perlu mengatakannya, dan saya benar-benar tidak peduli apa yang orang fikirkan, anda tahu?". Andrew Limbong dari *[[National Public Radio|NPR]]*, berkata selepas kematian O'Riordan pada 2018 bahawa "walaupun ia merupakan lagu politik, ia tidak semestinya politik yang diminatinya untuk menulisnya". O'Riordan berkata, "Saya tidak dapat menerima kanak-kanak yang disembelih dalam tangan keganasan politik", dan berharap bahawa "ia mungkin membuat orang merenung sedikit tentang masyarakat kita, dan apa sudah jadi dengan kita."

## Muzik dan lirik
"Zombie" telah dicirikan oleh pengulas sebagai rock alternatif dan grunge. O'Riordan kemudiannya berkata bahawa lagu itu bukanlah usaha bersepadu untuk menunggang pergerakan grunge, tetapi beliau menyatakan bahawa "ini bukan grunge, tetapi pemasaannya adalah baik", sambil menambah, bahawa "kita hanyalah jenis kugiran yang berbeza... dan kami mempunyai banyak idea kami sendiri". Hogan menyatakan dalam wawancara *[[Rolling Stone]]* bahawa Cranberry telah diterima terlebih dahulu oleh "khalayak [grunge] yang sama". O'Riordan bertanggungjawab dalam bunyiannya yang lebih kuat yang merupakan ungkapan rasa muzik lazimnyanya kerana beliau akan berkata kemudian "kami mendapatnya daripada sistem kami... semua kemarahan itu daripada sistem kami". Membincangkan pendekatan muzik dalam lagu itu dan keperluan bunyi yang lebih kuat, Hogan menjelaskan dalam wawancara 2012 dengan *FaceCulture* Amsterdam bahawa "bunyi yang lebih berat adalah perkara yang tepat untuk lagu itu. Jika ia lembut, ia tidak akan mempunyai mempunyai kesan itu. Ia akan menonjol dalam set langsung oleh kerana itu." Secara utamanya tersinggung kerana para pengganas mendakwa telah melakukan perbuatan ini atas nama Ireland, O'Riordan menegaskan: "IRA bukan saya. Saya bukan IRA. Cranberry bukan IRA. Keluarga saya bukan IRA. Apabila lagu berkata, *'It's not me, it's not my family*' ("itu bukan aku, juga keluarga aku"), itulah yang saya katakan pada masa lalu." Pada masa itu, O'Riordan menerima kritikan oleh kerana "lirik keras 'Zombie'"; beliau bagaimanapun menegaskan bahawa lagu itu ditulis dari sudut kemanusiaan. Ibu O'Riordan, Eileen telah menyatakan, "Ia tidak ditulis sebagai lagu politik tetapi sebagai lagu antikeganasan serta antiperang."

O'Riordan tidak pernah mendedahkan asal usul rujukan "zombie" dalam lirik, konsep yang mengakui tafsiran peribadi maknanya.  Walau bagaimanapun, terdapat perbezaan pendapat di kalangan penulis mengenai perkara ini. Menulis untuk *The Telegraph*, Ed Power merumuskan hipotesisnya sendiri, dengan mengatakan bahawa perkataan *Zombie* ialah "ulasan tentang bagaimana pegangan kepada prasangka berabad secara membuta tuli boleh mengurangkan keupayaan [seseorang] untuk berfikir bebas". Penulis *Culture Trip* Graham Fuller mengulas bahawa metafora itu mungkin "menghidupkan semula kanak-kanak di mana kematiannya memberi inspirasi kepada O'Riordan untuk menulisnya". Sonia Saraiya, pengkritik muzik dan TV dari *[[The Miami Herald|Miami Herald]]* dan *[[Chicago Tribune]]*, mempunyai pandangan yang berbeza, mengatakan bahawa *Zombie* bukanlah kanak-kanak yang mati, tetapi "kanak-kanak terbunuh yang mengisi fikiran anda; mayat yang anda lihat dalam imej yang awak tak boleh lupa."

## Prestasi komersial
"Zombie" mendahului carta di banyak negara. Pada 29 Oktober 1994, lagu itu memperoleh No.&nbsp;1 dalam carta Airplay Alternatif *[[Billboard]]* AS, dam menghabiskan 23 minggu di carta itu. Pada tahun 1994, "Zombie" menjadi "lagu yang paling banyak dimainkan di radio alternatif dalam sejarah Amerika", seperti yang disebut dalam *[[Los Angeles Times]]* dan dalam buku Kenneth L. Campbell, *Ireland's History – Prehistory to the Present*. Wartawan Junkee Jules LeFevre mengimbas kembali bahawa penonton Australia "terutama dicengkam oleh lagu itu", dengan pendengar Triple J mengundi "Zombie" sebagai lagu No.&nbsp;1 dalam carta Triple J Hottest 100 1994, mencatat sejarah buat pertama kalinya seorang vokalis wanita memenangi Triple J Hottest 100. Pada 18 Disember 1994, lagu itu mencapai No.&nbsp;1 pada Carta Single ARIA, di mana ia kekal selama tujuh minggu berturut-turut. Single itu memuncak di kedudukan pertama dan menghabiskan 28 minggu dalam Carta Rasmi Jerman. Pada 25 Disember 1994, single itu pertama kali muncul di kedudukan No.&nbsp;27 dalam Ö3 Austria Top 40, dan naik ke No.&nbsp;2, di mana ia kekal selama lapan minggu.  "Zombie" muncul dalam SNEP Top 100 Perancis di No.&nbsp;4 pada 25 Februari 1995. Pada minggu berikutnya, single itu naik ke kedudukan teratas; ia menghabiskan sembilan minggu berturut-turut di sana, dan sejumlah 42 minggu di carta single. Lagu itu mencapai No.&nbsp;14 pada Carta Single UK.

Island Records menolak prospek untuk mengeluarkan "Zombie" sebagai single di pasaran AS, dengan menyatakan mereka tidak mahu melawan dengan etos asal kumpulan itu. Pengkritik muzik Jon Bream dari *[[Star Tribune]]* menghuraikan secara ringkas analisis label itu: "Bagi kumpulan itu, ini merupakan soal kredibiliti". Bream seterusnya menyatakan bahawa Island Records "semata-mata tidak mahu industri menaip Cranberry sebagai kugiran Top 40". Selepas melancarkan lagu itu kemudian pada tahun itu, Cranberries mengesahkan identiti alternatif mereka, dengan mengatakan bahawa mereka "tidak mahu dianggap hanya sebagai kumpulan pop". Pemain dram Fergal Lawler berkata, "apabila anda boleh pergi ke gaya alternatif yang sangat melampau sehingga tiada siapa yang ingin beli rekod anda. Nasib baik, kami berada di tengah-tengah. Kami adalah gabungan pop, rock dan alternatif, rasanya."

Selepas penyanyi utama Cranberries, O'Riordan meninggal dunia pada Januari 2018, "Zombie" menduduki tempat ke-13 di Carta UK Singles Download.

Pada tahun 2023, lagu itu menyaksikan lonjakan jualan di UK dan Ireland semasa Piala Dunia Ragbi 2023; lagu itu dimainkan di pembesar suara selepas setiap kali pasukan Ireland menjaringkan gol. "Zombie" memuncak pada nombor 11 dalam carta UK Singles Downloads ketika ini.

## Rujukan

## Bacaan lanjut
* 
* 
* 
* 
*