Jenis media Internet

**Jenis media Internet** ialah pengenal pasti dengan dua bahagian untuk format fail di Internet. Pengenal-pengenal pasti ini pada mulanya ditakrifkan dalam RFC 2046 untuk diguna dalam e-mel yang dihantar melalui SMTP, namun kegunaannya telah berkembang kepada protokol-protokol lain seperti HTTP, RTP dan SIP. Jenis-jenis ini dipanggil **jenis MIME**, dan kadangkala dirujuk sebagai **Content-type**, sempena nama pengepala dalam beberapa protokol di mana nilainya adalah antara jenis ini. Nama asalnnya iaitu jenis MIME merujuk kepada kegunaannya untuk mengenal pasti bahagian bukan ASCII bagi sesebuah pesanan e-mel yang dikarang menggunakan tentuan MIME (Perluasan Mel Internet Serbaguna atau bahasa Inggerisnya *Multipurpose Internet Mail Extension*). Tanpa jenis MIME, pelanggan e-mel tidak akan memahami sama ada fail lampiran ialah fail grafik atau fail hamparan dan sebagainya, lantas tidak dapat mengendalikan lampiran tersebut dengan betul.

Jenis media terdiri daripada dua atau lebih bahagian: *jenis*, *subjenis*, dan sifar atau lebih parameter tak wajib. Contohnya, subjenis bagi `text` mempunyai parameter tidak wajib `charset` yang boleh disertakan untuk memberitahu pengekodan aksara (misalnya `text/html; charset=[[UTF-8]]`), dan subjenis bagi jenis `multipart` sering mentakrifkan `boundary` antara bahagiannya. Nilai-nilai `charset` yang dibenarkan ditakrifkan dalam senarai set-set aksara IANA.

## Senarai jenis media biasa
IANA mengurus senarai rasmi bagi jenis-jenis media, yang antara isinya ialah jenis-jenis berikut:

### Jenis <code>application</code>
Untuk fail-fail serbaguna:

* `application/atom+xml`: suapan Atom
* `application/ecmascript`: ECMAScript/JavaScript; Ditakrifkan dalam RFC 4329 (bersamaan dengan `application/javascript` tetapi peraturan pemprosesannya lebih ketat)
* `application/EDI-X12`: Data X12 EDI; Ditakrifkan dalam RFC 1767
* `application/EDIFACT`: Data EDIFACT EDI; Ditakrifkan dalam RFC 1767
* `application/json`: JavaScript Object Notation JSON; Ditakrifkan dalam RFC 4627
* `application/javascript`: ECMAScript/JavaScript; Ditakrifkan dalam RFC 4329 (bersamaan dengan `application/ecmascript` tetapi peraturan pemprosesannya lebih longgar) Tidak diterima dalam IE 8 atau yang lebih awal - `text/javascript` diterima tetapi ia diisytihar lapuk dalam RFC 4329. Atribut "type" bagi tag `&lt;script&gt;` dalam HTML5 adalah tak wajib. Secara praktik, tidak meletakkan jenis media bagi atur-atur cara JavaScript adalah penyelesaian yang paling boleh saling kendali (*interoperable*), kerana semua pelayar sentiasa menanggap lalaian yang betul walaupun sebelum HTML5.
* `application/octet-stream`: Data perduaan rawak. Secara am, jenis ini mengenal pasti fail-fail yang tidak berkaitan dengan mana-mana aplikasi. Berlawanan dengan anggapan lepas oleh perisian pakej seperti Apache, jenis ini bukan yang patut dipakai untuk fail-fail yang tidak diketahui. Jenis kandungan bagi fail yang tidak diketahui sepatutnya jangan dinyatakan jenisnya kerana mungkin salah, sebaliknya, biarkan penerimanya meneka jenis fail berkenaan.
* `application/ogg`: Ogg, format bekas strim bit multimedia; Ditakrifkan dalam RFC 5334
* `application/pdf`: Portable Document Format, PDF telah digunakan untuk bertukar-tukar dokumen di Internet sejak 1993; Ditakrifkan dalam RFC 3778
* `application/postscript`: PostScript; Ditakrifkan dalam RFC 2046
* `application/rdf+xml`: Resource Description Framework; Ditakrifkan oleh RFC 3870
* `application/rss+xml`: Suapan RSS
* `application/soap+xml`: SOAP; Ditakrifkan oleh RFC 3902
* `application/font-woff`: Web Open Font Format; (baru cadangan calon; guna `application/x-font-woff` sebelum dipiawaikan secara rasmi)
* `application/xhtml+xml`: XHTML; Ditakrifkan oleh RFC 3236
* `application/xml`: Fail XML; Ditakrifkan oleh RFC 3023
* `application/xml-dtd`: Fail DTD; Ditakrifkan oleh RFC 3023
* `application/xop+xml`:XOP
* `application/zip`: Fail ZIP; Berdaftar
* `application/gzip`: Gzip, Ditakrifkan dalam RFC 6713

### Jenis <code>audio</code>
Untuk Audio.

* `audio/basic`: Audio mulaw pada 8&nbsp;kHz, 1 saluran; Ditakrifkan dalam RFC 2046
* `audio/L24`: Audio Linear PCM 24bit pada 8–48&nbsp;kHz, 1-N saluran; Ditakrifkan dalam RFC 3190
* `audio/mp4`: Audio MP4
* `audio/mpeg`: MP3 atau audio MPEG lain; Ditakrifkan dalam RFC 3003
* `audio/ogg`: Ogg Vorbis, Speex, Flac dan audio lain; Ditakrifkan dalam RFC 5334
* `audio/vorbis`: Vorbis encoded audio; Ditakrifkan dalam RFC 5215
* `audio/vnd.rn-realaudio`: RealAudio; Didokumenkan dalam Bantuan RealPlayer
* `audio/vnd.wave`: WAV audio; Ditakrifkan dalam RFC 2361
* `audio/webm`: Format media terbuka WebM

### Jenis <code>image</code>

* `image/gif`: Imej GIF; Ditakrifkan dalam RFC 2045 dan RFC 2046
* `image/jpeg`: Imej JFIF JPEG; Ditakrifkan dalam RFC 2045 dan RFC 2046
* `image/pjpeg`: Imej JFIF JPEG; Berkait dengan Internet Explorer; Disenaraikan dalam [ms775147(v=vs.85)](http://msdn.microsoft.com/en-us/library/ms775147(v=vs.85).aspx) - Progressive JPEG, dimulakan sebelum sokongan pelayar web sejagat untuk progressive JPEG (Microsoft dan Firefox).
* `image/png`: Portable Network Graphics; Berdaftar, Ditakrifkan dalam RFC 2083
* `image/svg+xml`: Imej vektor SVG; Ditakrifkan dalam SVG Tiny 1.2 Specification Appendix M
* `image/tiff`: Tag Image File Format (untuk Baseline TIFF sahaja); Ditakrifkan dalam RFC 3302
* `image/vnd.microsoft.icon`: Imej ICO; Berdaftar

### Jenis <code>message</code>
* `message/http`: Ditakrifkan dalam RFC 2616
* `message/imdn+xml`: IMDN Instant Message Disposition Notification; Ditakrifkan dalam RFC 5438
* `message/partial`: E-mel; Ditakrifkan dalam RFC 2045 dan RFC 2046
* `message/rfc822`: E-mel; fail EML, fail MIME, fail MHT, fail MHTML; Ditakrifkan dalam RFC 2045 dan RFC 2046

### Jenis <code>model</code>
Untuk model 3D.
* `model/example`: Ditakrifkan dalam RFC 4735	
* `model/iges`: Fail IGS, fail IGES; Ditakrifkan dalam RFC 2077
* `model/mesh`: Fail MSH, fail MESH; Ditakrifkan dalam RFC 2077, fail SILO
* `model/vrml`: Fail WRL, fail VRML; Ditakrifkan dalam RFC 2077
* `model/x3d+binary`: Piawai ISO X3D untuk mewakilkan grafik komputer 3D, fail perduaan X3DB
* `model/x3d+vrml`: Piawai ISO X3D untuk mewakilkan grafik komputer 3D, fail VRML X3DV
* `model/x3d+xml`: Piawai ISO X3D untuk mewakilkan grafik komputer 3D, fail XML X3D

### Jenis <code>multipart</code>
Untuk arkib dan objek-objek lain yang diperbuat daripada lebih daripada satu bahagian.

* `multipart/mixed`: E-mel MIME; Ditakrifkan dalam RFC 2045 dan RFC 2046
* `multipart/alternative`: E-mel MIME; Ditakrifkan dalam RFC 2045 dan RFC 2046
* `multipart/related`: E-mel MIME; Ditakrifkan dalam RFC 2387 dan digunakan oleh MHTML (mel HTML)
* `multipart/form-data`: MIME Webform; Ditakrifkan dalam RFC 2388
* `multipart/signed`: Ditakrifkan dalam RFC 1847
* `multipart/encrypted`: Ditakrifkan dalam RFC 1847

### Jenis <code>text</code>
Untuk teks dan kod sumber yang boleh dibaca orang.

* `text/cmd`: suruhan; residen subjenis dalam pelayar-pelayar Gecko seperti Firefox 3.5
* `text/css`: Cascading Style Sheets; Ditakrifkan dalam RFC 2318
* `text/csv`: Comma-separated values; Ditakrifkan dalam RFC 4180
* `text/html`: HTML; Ditakrifkan dalam RFC 2854
* `text/javascript` (Lapuk): JavaScript; Ditakrifkan dalam serta dilapukkan oleh RFC 4329 untuk tidak menggalakkan penggunaannya, supaya diganti oleh `application/javascript`. Pun begitu, `text/javascript` dibenarkan dalam HTML 4 serta 5 dan, tidak seperti  `application/javascript`, ada sokongan rentas pelayar. Atribut "type" bagi tag `&lt;script&gt;` dalam HTML5 tidak diwajibkan dan tidak perlu langsung diguna kerana semua pelayar web sentiasa menganggap lalaian yang betul (malah dalam HTML 4 yang dinyatakan dalam tentuan sebagai perlu).
* `text/plain`: Data teks; Ditakrifkan dalam RFC 2046 dan RFC 3676
* `text/vcard`: vCard (maklumat hubungan); Ditakrifkan dalam RFC 6350
* `text/xml`: ''Extensible Markup Language''; Ditakrifkan dalam RFC 3023

### Jenis <code>video</code>
Untuk video.

* `video/mpeg`: Video MPEG-1 beraudio termultipleks; Ditakrifkan dalam RFC 2045 dan RFC 2046
* `video/mp4`: Video MP4; Ditakrifkan dalam RFC 4337
* `video/ogg`: Theora Ogg atau video lain (beraudio); Ditakrifkan dalam RFC 5334
* `video/quicktime`: Video QuickTime; Berdaftar
* `video/webm`: Format media terbuka berasaskan Matroska WebM
* `video/x-matroska`: Format media terbuka Matroska
* `video/x-ms-wmv`: Windows Media Video; Didokumenkan dalam Microsoft KB 288102
* `video/x-flv`: Video Flash (fail-fail FLV)

## Rujukan

## Pautan luar
*Senarai jenis media MIME IANA
*Set-set aksara IANA
*RFC 2045, RFC 2046 - Perluasan Mel Internet Serbaguna (MIME), bahagian 1 dan 2
* RFC 4288 - Tentuan Jenis Media dan Tatacara Pendaftaran