Sukhoi

**Sukhoi** (**Сухой**) merupakan sebuah syarikat pengeluar pesawat utama yang terkenal dengan pengeluaran pesawat pejuang buatannya. Diasaskan oleh Pavel Sukhoi pada 1939 sebagai **Biro Rekabentuk Sukhoi** (**OKB-51**, pejabat rekabentuk dimulai dengan **Su**), ia kini dikenali dengan nama **Sukhoi Corporation**. Syarikat ini terdiri daripada JSC Biro Rekabentuk Sukhoi yang terletak di Moscow, Novosibirsk Aviation Production Association (NAPO), Komsomolsk-on-Amur Aviation Production Association (KnAAPO) dan Irkutsk Aviation. Sukhoi beribu pejabat di Moscow. Finmeccanica memiliki 25% + 1 saham Sukhoi dalam divisyen awam. Kerajaan Rusia merancang untuk menggabungkan syarikat Sukhoi dengan Mikoyan, Ilyushin, Irkut, Tupolev, dan Yakovlev sebagai sebuah syarikat baru dengan nama United Aircraft Building Corporation.

Pada masa kini, pesawat-pesawat seperti Su-24, Su-25, Su-27, Su-30, Su-34, dan Su-33 digunakan oleh Tentera Udara Rusia dan Tentera Laut Rusia. Pesawat-pesawat serangan darat dan pesawat pejuang buatan Sukhoi telah dijual kepada Armenia, India, China, Poland, Republik Czech, Slovakia, Hungary, Georgia, Jerman, Syria, Algeria, Korea Utara, Vietnam, Malaysia, Afghanistan, Yemen, Egypt, Libya, Iran, Angola, Ethiopia, Peru, Eritrea dan Indonesia. Venezuela pula telah menandatangani kontrak bagi pembelian 30 buah pesawat pejuang Su-30 pada Julai 2006. Sehingga kini, sejumlah lebih daripada 2000 buah pesawat Sukhoi telah dijual kepada negara-negara luar dalam bentuk kontrak luar negara. Selain itu, Sukhoi juga mengeluarkan pesawat-pesawat aerobatik seperti Su-26, Su-29 dan Su-31.

Pada 4 Ogos 2006, Jabatan Negara Amerika Syarikat telah mengenakan sekatan ekonomi antarabansa ke atas Sukhoi kerana disyaki membekalkan senjata kepada Iran yang mana bertentangan dengan Akta Pengawalan Senjata Iran 2000 oleh Amerika Syarikat. Sukhoi telah dilarang daripada membuat perjanjian perniagaan dengan Kerajaan Persekutuan Amerika Syarikat. Sekatan ini dipercayai oleh Sukhoi sebagai tindak balas terhadap perjanjian penjualan pesawat pejuang kepada Venezuela. Pada November 2006, Jabatan Negara A.S telah menarik balik sekatannya ke atas Sukhoi.

Pada 26 September, 2007, Sukhoi telah melancarkan pesawat penumpang moden pertamanya yang dikenali sebagai Superjet, sebuah pesawat dengan muatan di antara 78 hingga 98 penumpang. Ia telah dipertontonkan di Komsomolsk-on-Amur.. Penerbangan sulung pesawat ini dibuat pada 19 Mei, 2008.

## Pesawat pengeluaran

* Su-2 - pengebom ringan
* Su-7 Fitter - penyerang
* Su-9 Fishpot - pejuang-pemintas
* Su-11 - pejuang-pemintas
* Su-15 - 1967, pejuang-pemintas
* Su-17/Su-20/Su-22 Fitter - penyerang
* Su-24 - 1974, jet pengebom
* Su-25 Frogfoot - pesawat serangan darat 
* Su-26 - pesawat aerobatik satu tempat duduk (awam)
* Su-27 - 1984
* Su-28/Su-25UB - latihan dan pertunjukan
* Su-29 - pesawat aerobatik dua tempat duduk (awam)
* Su-30 - 1996
** Su-30MKI -
** Su-30MKK -
* Su-31 - pesawat aerobatik satu tempat duduk (awam)
* Su-33 - 1994, pesawat berpangkalan di atas kapal pengangkut
* Su-34/Su-32 - 2006, "Platypus"
* Su-27M/Su-35 - 1995
** Su-35BM -
* Su-25TM/Su-39 - pesawat serangan darat, digunakan bagi anti kereta kebal
* Su-80 - pengangkut turboprop berkembar
* KR-860 - jet jumbo
* Superjet 100

## Pesawat eksperimen

* Su-1 - pejuang aras tinggi
* Su-5 - pesawat jet 
* Su-6 - serangan darat
* Su-8 - serangan darat
* Su-9 - jet pejuang
* Su-10 - jet pengebom
* Su-12 - kapal terbang pemerhati 1947
* Su-15 - pejuang-pemintas
* Su-17 - pejuang
* Sukhoi-Gulfstream S-21 - rekabentuk jet perniagaan supersonik.
* Su-37 ("Terminator"), penambahbaikan Su-35
* Su-38 pesawat pertanian ringan
* S-32/37 - pejuang pelbagai peranan (pertama kali dikenali sebagai Su-47)
* Su-47
* P-1 - pejuang-pemintas
* T-3 - pejuang
* T-4 - pengebom supersonik, menyamai konsep XB-70 Valkyrie, yang mana dibangunkan oleh Sukhoi semasa tahun 1960-an dan 1970-an.
* T-60S - pengebom jarak sederhana.
* Sukhoi PAK FA/T-50 - pejuang generasi ke-5. Pesawat asas masa depan bagi pasukan garis hadapan Rusia. Penerbangan sulung dijangka pada 2008. 

## Rujukan

## Pautan luar
* Company web site: http://www.sukhoi.org/
* Other sources: http://www.sukhoi.ru/
* Russian Aviation Museum Sukhoi Pages : http://www.ctrl-c.liu.se/misc/ram/sukhoj.html 
* Painting: http://geocities.yahoo.com.br/alvmaia/Sukhoi/
* Good article on OKB history @biograph.ru 
* Russian plane firm challenges West - By Jorn Madslien, BBC News