Terier Parson Russell

**Terier Parson Russell** ialah satu baka terier putih kecil Inggeris yang merupakan terier rubah asli dari abad ke-18. Baka ini dinamai sempena *Reverend* John Russell yang dikreditkan dengan penghasilan jenis anjing ini. Ia merupakan keragaman pertunjukan pengakuran beriktiraf bagi terier Jack Russell dan pertama kali diiktiraf pada tahun 1990 di United Kingdom sebagai **terier Parson Jack Russell**. Di Amerika Syarikat, ia pertama kali diiktiraf sebagai **terier Jack Russell** pada tahun 1997. Namanya diubah kepada bentuk semasanya pada tahun 1999 di United Kingdom dan menjelang tahun 2008 semua kelab kenel antarabangsa mengiktirafnya atas nama baharu.

Sebagai baka yang kebanyakannya putih dengan sama ada lapis bulu licin, kasar, atau putus-putus, ia mengakuri julat saiz lebih sempit daripada terier Jack Russell. Ia merupakan terier *feisty* dan bertenaga yang sesuai untuk sukan dan mampu berbaik dengan kanak-kanak dan haiwan lain. Ia mempunyai pelbagai isu kesihatan berkaitan dengan baka, terutamanya berkaitan dengan gangguan mata.

## Sejarah

: *Baka ini mengongsi sejarah bersama dengan [[terier Jack Russell#Sejarah|terier Jack Russell]] sehingga awal tahun 1980-an.*
Jenis terier putih kecil ini bertarikh kembali kepada kerja *Reverend* John Russell yang lahir pada tahun 1795. Pada tahun 1819, beliau membeli seekor terier putih dan sawo matang kecil betina bernama Trump daripada seorang penjual susu di dukuh Elmsford. Ia membentuk asas untuk program pembiakbakaan beliau dan pada tahun 1850-an anjing-anjing ini diiktiraf sebagai jenis tersendiri bagi terier rubah.

Pada tahun 1894, Devon and Somerset Badger Club diasaskan oleh Arthur Blake Heinemann yang mewujudkan piawaian baka pertama untuk jenis terier ini. Kelab ini dibentuk dengan tujuan untuk mempromosikan penggalian bejar, berbanding dengan pemburuan rubah. Menjelang permulaan abad ke-20, nama John Russell telah menjadi terkait dengan jenis terier ini. Devon and Somerset Badger Club kemudian dinamai semula sebagai Parson Jack Russell Terrier Club dan diteruskan sehingga sejurus sebelum Perang Dunia Kedua apabila kelab itu runtuh.

Pada tahun 1983, Parson Jack Russell Terrier Club (PJRTC) telah dikenakan reformasi dengan tujuan untuk mendapatkan pengiktirafan The Kennel Club untuk baka ini. Permohonan awal ditolak, tetapi selepas beberapa penolakan lanjut, terier Parson Jack Russell diiktiraf pada 9 Januari 1990 sebagai varian terier rubah, dengan United Kennel Club yang menyusul pada tahun 1991. American Kennel Club mengiktiraf baka ini sebagai *Jack Russell Terrier* ("terier Jack Russell") berkuat kuasa 1 November 1997.

Pada 1 Ogos 1999, PJRTC berjaya membuat petisyen kepada The Kennel Club (United Kingdom) agar mengubah nama baka ini kepada *Parson Russell Terrier* ("terier Parson Russell") dengan nama kelab baka itu yang menyusul. Persatuan kenel antarabangsa, Persekutuan Kinologi Antarabangsa, mengiktiraf *Parson Russell Terrier* ("terier Parson Russell") pada 4 Jun 2001. American Kennel Club mengemaskinikan nama baka beriktiraf ini daripada *Jack Russell Terrier* pada 1 April 2003. United Kennel Club pula menerima pakai nama baharu pada 23 April 2008.

Australian National Kennel Council (ANKC), New Zealand Kennel Club (NZKC), dan United Kennel Club (UKC) merupakan tiga kelab kenel utama yang mengiktiraf kedua-dua terier Jack Russell dan terier Parson Russell secara berasingan. Pada tahun 2009, terdapat 18 ekor terier Parson Russell yang berdaftar dengan ANKC berbanding dengan 1073 ekor terier Jack Russell.

## Perihal

Terier Parson Russell dibiakbakakan untuk mengakuri piawaian pertunjukan pengakuran. Tidak seperti saudara terdekatnya, terier Jack Russell, terier Parson Russell mempunyai tungkai yang jelas lebih panjang yang kira-kira setinggi panjang tubuh terier ini. Ia merupakan baka yang kebanyakannya berwarna putih dengan tanda-tanda hitam, sawo matang, mustard, atau triwarna dan lapis bulu yang mudah diurus yang mungkin kasar, licin, atau putus-putus (serupa dengan lapis bulu licin, tetapi dengan sesetengah bulu lebih panjang pada kepala, muka, tungkai, atau tubuh). Piawaian baka tidak mengiktiraf terier Parson Russell dengan lapis bulu keriting atau kasar. Terdapat garis luar jelas dengan hanya sedikit kening dan janggut sekiranya anjing berkenaan berlapis bulu putus-putus. Ia mempunyai telinga labuh kecil sederhana tebal berbentuk V dengan hujung yang menghala ke arah mata. Hidung anjing ini patut berwarna hitam. Julat saiz normal ialah ketinggian  pada paras kelasa, dengan berat sekitar .

Terier Parson Russell mempunyai garis luar agak berbentuk segi empat sama, dengan tubuh yang kira-kira sepanjang ketinggian anjing ini. Berbanding dengan terier Jack Russell, terier Parson Russell mempunyai kepala lebih panjang dan dada lebih besar sekali dengan saiz tubuh lebih besar sedikit secara keseluruhan. Terier Parson Russell mengekalkan tengkorak rata tetapi bukan rupa bentuk memanjang terier rubah dan dengan telinga yang terletak lebih rendah. Sebagai tambahan, terier Jack Russell mempunyai variasi saiz lebih besar dengan julat ketinggian  pada paras kelasa.

Dua tangan patut dapat merentangi dada anjing di belakang sikunya dengan ibu jari pada kelasa. Ini diperlukan dalam penghakiman pertunjukan dengan hakim yang mengangkat tungkai hadapan anjing ini perlahan-lahan dari tanah dalam gerakan ini untuk mengukur saiz dada. Jari hakim patut bertemu di bawah dada dan ibu jari di atas tulang belakang. American Kennel Club memerihalkan ini sebagai "faktor ketara dan bahagian kritikal dalam proses penghakiman". Ini tidak dilakukan untuk mengukur saiz dada, tetapi untuk merasai rupa bentuk betul.

Di bawah piawaian pertunjukan, terdapat beberapa titik fizikal yang dianggap sebagai kecacatan dalam gelanggang pertunjukan. Ini merupakan ketinggian anjing pada paras layu yang berada di luar julat piawai, telinga mencucuk, hidung berwarna hati atau perang, garis rahang yang terlebih ke hadapan atau ke belakang, atau keahdiran tanda-tanda *[[brindle]]*.

## Perangai

Terier Parson Russell ialah sejenis terier bersemangat dan bertenaga. Ia dapat menjadi cemerlang dalam sukan anjing seperti *[[flyball]]* atau ketangkasan dan memerlukan senaman berat untuk mengelakkannya daripada menjadi bosan dan berpotensi untuk bersikap pemusnah di rumah. Ia dapat disesuaikan untuk tinggal bersama kanak-kanak tetapi kerana ia mempunyai perangai tipikal terier, ia tidak bertolak ansur dengan pengendalian kasar. AKC memerihalkannya sebagai anjing berfikiran tunggal, kuat, dan berani ketika bekerja, manakala di rumah, ia dapat menjadi penuh semangat, suka bermain, dan penyayang. Walau bagaimanapun, penglibatan anjing baka ini dalam kerja, seperti pemburuan rubah, yang tipikal bagi terier putih kecil, adalah luar biasa kerana ia lebih tersesuai terhadap bangku pertunjukan.

Ia dapat menjadi suka bermain dengan anjing lain dan bergaul dengan baik dengan kuda. Piawaian baka mensyaratkan agar sikap malu dianggap sebagai kecacatan, walaupun piawaian menyatakan bahawa ini tidak patut dikelirukan dengan sikap peserah yang tidak patut diperlakukan sedemikian. Agresi terang terhadap anjing lain tidak diterima dan merupakan kriteria penyingkiran dalam gelanggang pertunjukan.

## Kesihatan
Sebuah kajian United Kingdom tahun 2024 mendapati jangka hayat sebanyak 13.8 tahun untuk baka ini berbanding dengan purata 12.7 tahun untuk baka tulen dan 12 tahun untuk baka silang.

Terier Parson Russell ialah salah satu baka yang lebih lazim terjejas akibat kehelan kanta primer yang disebabkan oleh mutasi resesif autosom bagi gen ADAMTS17.

Keadaan mata lain yang muncul pada baka ini termasuk katarak pada juvenil, distrofi kornea, atrofi retina progresif, dan pemisahan kekaca posterior. Keadaan bukan mata yang berkaitan dengan baka yang mungkin menjejaskan terier Parson Russell ialah kepekakan dan kehelan tempurung lutut.

Suatu bentuk terwaris bagi ataksia telah dikenali dalam kalangan terier Russell (terier Jack Russell, terier Parson Russell, dan terier Russell) selama lebih daripada 50 tahun. Miokimia dan sawan kerap terlihat bersama-sama dengan keadaan ini. Sebuah kajian tahun 2014 mengenal pasti bahawa gen KCNJ10 bertanggungjawab atas ataksia spinoserebelar yang diiringi oleh miokimia dan/atau sawan pada baka ini. Keadaan ini juga menjejaskan terier Jack Russell dan terier Rusell yang berkait rapat.

## Dalam kebudayaan popular
* Uggie (2002–2015), seekor terier Parson Russell terlatih, ialah seekor haiwan pelakon, yang muncul dalam iklan bermula pada tahun 2005 dan paling ketara berlakon dalam *[[Water for Elephants (filem)|Water for Elephants]]* dan *[[The Artist (filem)|The Artist]]*, kedua-duanya pada tahun 2011. Pada tahun sama, berdasarkan minat terhadap *The Artist*, kempen "Consider Uggie" dilancarkan, yang mencuba untuk mendapatkan untuk anjing itu pencalonan untuk Anugerah Akademi. Pada tahun 2012, Uggie digelar jurucakap pertama Nintendo.
* Sykes (anggaran 2001–2019), seekor anjing pelakon dari Clifton, Oxfordshire, England, yang muncul sebagai "Harvey" dalam tiga iklan televisyen Thinbox dan, atas nama sebenarnya, dalam lima musim *[[Midsomer Murders]]*. Ia juga muncul dalam beberapa buah filem blokbuster Hollywood, serta sebuah filem televisyen United Kingdom, beberapa buah siri, dan sebuah minisiri. Ia bersara pada tahun 2016 selepas kerjaya panjang di layar besar dan kecil. Sykes juga merupakan juara pertandingan ketangkasan.

## Catatan

## Rujukan