Kumarila Bhatta

**Kumarila Bhatta** (IAST: Kumārila Bhaṭṭa; sekitar abad ke-7 Masihi) ialah seorang ahli falsafah Hindu dan sarjana aliran falsafah Mimamsa dari India awal zaman pertengahan. Beliau terkenal melalui pelbagai tesis beliau dalam bidang Mīmāṃsā, terutamanya karya *Mimamsa Sloka Vartika.* Bhatta merupakan seorang pendokong tegar terhadap keabsahan mutlak perintah-perintah Veda, seorang pengikut fahaman Purva Mimamsa, dan penganut ritualisme yang tegas.

Kumarila Bhatta merupakan salah seorang daripada dua tokoh sarjana dan guru terpenting yang berperanan besar dalam menentang fahaman nihilistik Jainisme dan Buddhisme, demi mengembalikan kegemilangan agama Veda. Tokoh yang satu lagi ialah Sankara (788–820 M), seorang yang lebih muda dan sezaman dengannya.

## Kehidupan
Kumarila Bhatta dipercayai berasal dari Mithila (di negeri Bihar) dan kemungkinan hidup antara tahun 650 hingga 700 Masihi. Beliau merupakan seorang sarjana agung serta ketua keluarga yang berada. Menurut cerita, beliau pernah ditewaskan oleh seorang guru Buddha terkenal bernama Dharmakirti. 

Selepas memeluk agama Buddha dan mendalami ajarannya di bawah bimbingan Dharmapala, Kumarila dikatakan berjaya menewaskan gurunya sendiri dalam perdebatan.

Mengikut persetujuan yang dibuat, Dharmapala terpaksa membunuh diri dengan membakar dirinya dalam sekam padi yang dibakar—sebagai hukuman kekalahan.

Kumarila juga dikatakan telah meraih kemenangan ke atas golongan Jain dalam satu perdebatan di istana Raja Sudhanva di Karnataka, India Selatan.

Ketika Sankara datang menemui Kumarila untuk mengadakan perdebatan falsafah, Kumarila ketika itu sedang menjalani hukuman bakar diri sebagai penebusan dosa kerana menipu guru agama Buddhanya. Atas arahannya, Sankara kemudian pergi menemui Mandana Misra bagi tujuan yang sama.

## Falsafah
Karya *Varttika* beliau merupakan ulasan utama untuk ulasan Sabara ke atas Sutra Purva Mimamsa karya Jaimini. Dari sudut falsafah, pemikiran beliau diklasifikasikan oleh sebahagian sarjana sebagai realisme eksistensial.

Para sarjana berbeza pendapat tentang pandangan Kumarila terhadap Tuhan peribadi. Misalnya, Manikkavachakar berpendapat bahawa Bhatta menyokong konsep Tuhan peribadi (saguna brahman), yang bertentangan dengan pendirian utama aliran Mimamsa. Namun, dalam *Varttika*, Kumarila secara terperinci berhujah menentang kewujudan Tuhan pencipta, dan menegaskan bahawa setiap tindakan yang diperintahkan oleh *[[Veda]]* membawa hasil tertentu tanpa sebarang campur tangan luar seperti ketuhanan.

Kumārila juga terkenal sebagai tokoh yang merumuskan secara logik kepercayaan Mimamsa bahawa Veda adalah tidak dicipta (apauruṣeyā), yakni bukan hasil karangan manusia. Secara khusus, beliau dihormati kerana mempertahankan ritualisme Veda daripada serangan idealisme Buddha zaman pertengahan. Pemikirannya memberi pengaruh besar terhadap aliran-aliran falsafah India yang lain—kecuali bahawa, berbeza dengan Mīmāṃsā yang menganggap Upanishad sebagai sekunder berbanding Veda, aliran Vedanta pula meletakkan Upaniṣad sebagai yang utama.

Sebagai seorang cendekiawan unggul, Kumarila telah menulis ulasan terperinci dalam bentuk varttika (catatan penjelasan dalam bentuk syair) ke atas Sabarabhasya, iaitu ulasan Sabara terhadap Mimamsasutra karya Jaimini. Karya beliau ini terdiri daripada tiga bahagian utama: *Slokavarttika, Tantravarttika*, dan *Tuptika*. Beberapa karya lain yang dikaitkan dengannya oleh penulis-penulis kemudian—seperti Brhattika dan Madhyamatika—tidak lagi wujud hari ini.

Antara murid-murid utama beliau ialah Prabhakara, Mandana Misra, dan Umbeka (atau Bhavabhuti).

## Rujukan