Saionji Kinmochi

Putera **Saionji Kinmochi** (; 7 Disember 1849 – 24 November 1940) ialah seorang negarawan dan diplomat Jepun yang berkhidmat sebagai Perdana Menteri Jepun sebanyak dua kali, iaitu pada 1906–1908 dan 1911–1912. Beliau merupakan ahli terakhir *[[genrō]]*, iaitu kelompok kecil negarawan kanan Jepun tidak rasmi yang mendominasi politik Jepun pada zaman Meiji dan Taishō. Sebagai anggota bangsawan istana Kyoto (*[[kuge]]*), beliau menjalinkan hubungan rapat dengan keluarga diraja sejak muda dan turut menyertai Perang Boshin yang menumbangkan keshogunan Tokugawa. Beliau menghabiskan hampir sedekad menuntut di Perancis, di mana beliau menjadi seorang Francofilia tegar dan dipengaruhi kuat oleh liberalisme Eropah.

Sekembalinya ke Jepun, beliau memegang pelbagai jawatan tinggi dalam kerajaan Meiji, termasuk sebagai diplomat dan menteri kabinet, selalunya di bawah naungan Itō Hirobumi. Pada tahun 1903, beliau menggantikan Itō sebagai presiden Rikken Seiyūkai, sebuah parti politik utama, dan mencapai kompromi politik dengan pesaingnya, Jeneral Katsura Tarō. Dalam tempoh berikutnya yang dikenali sebagai era *Keien*, kedua-duanya silih berganti sebagai perdana menteri, dengan beliau mengetuai kabinet pada 1906–1908 dan 1911–1912.

Selepas krisis politik Taishō 1912–1913, beliau dinaikkan taraf sebagai *genrō*. Selama kira-kira 25 tahun berikutnya, beliau memainkan peranan penting dalam politik Jepun, terutama melalui kuasanya untuk mencadangkan calon perdana menteri kepada Maharaja Jepun. Sebagai *genrō* yang paling liberal, beliau menyokong kerajaan berasaskan parti politik pada era 1920-an, yang dikenali sebagai "Demokrasi Taishō". Beliau juga mengetuai delegasi Jepun ke Persidangan Damai Paris 1919, walaupun berperanan di belakang tabir, beliau berjaya mengamankan keuntungan wilayah untuk Jepun.

Walau bagaimanapun, sebagai satu-satunya *[[genrō]]* yang masih hidup selepas tahun 1924, keupayaannya untuk mengekang pengaruh tentera semakin terhad. Dengan kebangkitan militarisme Jepun pada 1930-an, pengaruh politiknya merosot, dan beliau menyaksikan keruntuhan orde politik liberal dan pro-Barat yang telah dibinanya sepanjang hayat. Beliau bersara daripada politik pada 1937 dan meninggal dunia pada 1940, setahun sebelum Jepun memasuki Perang Dunia Kedua.

## Kehidupan awal
Saionji Kinmochi dilahirkan di Kyoto pada 7 Disember 1849 sebagai anak kedua kepada Tokudaiji Kin’ito, seorang bangsawan istana tinggi (*[[kuge]]*). Nama kelahirannya ialah **Yoshimaru**, dan beliau kemudian diambil sebagai anak angkat oleh keluarga bangsawan Saionji, seperti keluarga Tokudaiji yang merupakan cabang puak Fujiwara. Sejak kecil, beliau terlibat dengan politik istana dan dilantik sebagai penjaga kamar pada usia empat tahun, selain menjadi rakan sepermainan kepada putera yang kelak menaiki takhta sebagai Maharaja Meiji. Pada usia remaja, Saionji dikenali sebagai berfikiran bebas dan cenderung mencabar norma tradisional golongan elit Kyoto.

Pada 1867, beliau menyokong usaha istana untuk menentang keshogunan Tokugawa. Semasa Perang Boshin, Saionji yang ketika itu berusia 19 tahun berkhidmat sebagai komander dan gabenor empayar, memimpin pasukan yang berjaya mendapatkan penyerahan tanpa pertumpahan darah besar-besaran di beberapa wilayah utara Jepun.

### Pengalaman di Perancis
Selepas Pemulihan Meiji, Saionji menubuhkan sebuah sekolah persendirian, Ritsumeikan, namun ia ditutup oleh pihak berkuasa kerana dianggap menyebarkan idea berbahaya. Beliau meletakkan jawatan sebagai gabenor dan berangkat ke Perancis pada 1871, menetap di sana hampir sedekad. Di Paris, beliau mempelajari undang-undang di Universiti Paris dan dipengaruhi secara mendalam oleh liberalisme dan perlembagaan Perancis, di bawah bimbingan tokoh pemikir radikal Émile Acollas. Pengalaman ini membentuk pandangan politiknya yang proliberal dan properlembagaan.

## Kerjaya politik awal
Saionji kembali ke Jepun pada 1880 dan bersama Nakae Chōmin, mereka mengasaskan akhbar *Tōyō Jiyū Shinbun* untuk menyokong Gerakan Hak Rakyat dan Kebebasan, namun akhbar tersebut diharamkan tidak lama kemudian, dan beliau dipaksa berundur akibat tekanan istana. Walaupun begitu, beliau kemudiannya dilantik sebagai naib kaunselor dalam badan penggubal perlembagaan kerajaan pada 1881.

Pada 1882, Saionji mengiringi Itō Hirobumi dalam lawatan ke Eropah bagi mengkaji sistem perlembagaan negara-negara Barat, sekali gus menjalin hubungan politik rapat dengannya. Beliau kemudian berkhidmat dalam beberapa jawatan diplomatik di Eropah sebelum kembali ke Jepun pada 1891.

Pada 1894, Saionji menyertai kabinet kedua Itō sebagai Menteri Pendidikan, dengan pendirian liberal yang menyokong pendidikan moden dan bahasa Inggeris. Beliau kemudiannya dilantik sebagai Menteri Luar Negeri, terlibat dalam rundingan Perjanjian Shimonoseki yang menamatkan Perang China–Jepun Pertama serta krisis diplomatik Campur Tangan Tiga Kuasa. Selepas peletakan jawatan kabinet Itō pada 1896, Saionji kembali berkhidmat sebagai Menteri Pendidikan pada 1898.

## Kerjaya politik dan Perdana Menteri Jepun
Pada 1900, Itō Hirobumi menubuhkan parti politik Rikken Seiyūkai (Parti Sahabat Pemerintahan Berperlembagaan). Saionji Kinmochi merupakan antara ahli terawal dan terlibat aktif dalam perancangan parti tersebut. Apabila kabinet keempat Itō dibentuk pada Oktober 1900, Saionji dilantik sebagai Presiden Dewan Penasihat Diraja dan beberapa kali berkhidmat sebagai pemangku perdana menteri. Parti Seiyūkai juga mempunyai hubungan rapat dengan *[[zaibatsu]]* Sumitomo melalui adik Saionji, Baron Sumitomo Kizaemon, yang mengetuai konglomerat tersebut.

Pada Julai 1903, Itō meletakkan jawatan sebagai presiden Seiyūkai dan mencalonkan Saionji sebagai penggantinya. Pelantikan ini memulakan satu dekad kestabilan politik relatif, hasil kompromi antara parti Seiyūkai dan birokrasi konservatif. Sepanjang era *Keien* (桂園時代), Saionji dan Jeneral Katsura Tarō silih berganti sebagai Perdana Menteri Jepun. Dalam tempoh ini, pengaruh Seiyūkai semakin meningkat, namun keputusan utama terutama dalam dasar luar dan ketenteraan kekal di bawah kawalan golongan *[[genrō]]*. Saionji mentakrifkan Seiyūkai sebagai parti prokerajaan yang menyokong kabinet tanpa campur tangan dalam urusan diplomasi, dan menegaskan bahawa parti politik berfungsi sebagai penghubung antara Maharaja Jepun dan rakyat, selari dengan kemajuan politik negara moden.

Pada Disember 1904, satu persetujuan sulit dicapai antara Katsura, Saionji dan Hara Takashi bahawa kabinet Katsura akan digantikan oleh kabinet pimpinan Saionji selepas Perang Rusia–Jepun berakhir. Susulan ketidakpuasan hati rakyat terhadap Perjanjian Portsmouth yang mencetuskan Rusuhan Hibiya, Katsura meletakkan jawatan. Pada Januari 1906, Saionji Kinmochi dilantik sebagai Perdana Menteri Jepun, membentuk kabinet pertamanya. Pelantikan ini menandakan satu langkah penting ke arah pengiktirafan parti politik sebagai unsur sah dalam sistem pemerintahan Jepun.

### Tempoh pertama (1906-1908)

Kabinet pertama Saionji memerintah selama kira-kira dua setengah tahun. Kabinet ini dibentuk melalui rundingan antara Saionji, Katsura Tarō dan para *genrō*, sekali gus mencerminkan keseimbangan kepentingan elit politik. Jawatan-jawatan utama masih dikuasai oleh wakil birokrasi dan tentera, namun parti Rikken Seiyūkai mencapai kemajuan penting apabila berjaya menguasai jawatan Menteri Dalam Negeri (disandang oleh Hara Takashi) dan Menteri Kehakiman.

Dasar-dasar kabinet ini pada umumnya meneruskan pendekatan pentadbiran sebelumnya, tetapi turut mencerminkan pendirian peribadi Saionji. Kerajaannya mengambil sikap yang lebih longgar terhadap aktiviti sosialis. Dalam dasar luar, kerajaannya berusaha menghadkan pengaruh ketenteraan serta memperbaiki hubungan dengan kuasa Barat. Saionji sendiri melawat Manchuria untuk menilai kemungkinan pengunduran tentera Jepun, sementara kabinetnya berusaha menggantikan pentadbiran tentera dengan pegawai awam.

Di Korea, kabinet pada awalnya mengamalkan dasar yang lebih sederhana, namun pada Julai 1907, ia memaksa Maharaja Gojong turun takhta dan menandatangani perjanjian baharu yang memberikan Jepun kuasa meluas terhadap kerajaan Korea. Kabinet ini juga memeterai “Perjanjian Gentlemen” 1907 dengan Amerika Syarikat bagi mengehadkan penghijrahan orang Jepun ke negara tersebut. 

Walau bagaimanapun, dasar kerajaan terutama usaha Hara Takashi untuk memperluas pengaruh Seiyūkai dalam birokrasi telah merosakkan hubungan dengan Katsura dan puak Yamagata Aritomo. Kejatuhan kabinet akhirnya berpunca daripada kekacauan ekonomi serta kegagalan mengawal perbelanjaan ketenteraan. Dasar fiskal yang bersifat peluasan mendapat tentangan golongan konservatif dan birokrasi, manakala kemelesetan ekonomi pascaperang menyebabkan kenaikan harga beras dan ketidakpuasan hati rakyat yang semakin meningkat.

Belanjawan kerajaan ditolak oleh Yamagata dan *genrō* lain, dan pada Julai 1908, Saionji meletakkan jawatan sambil mencadangkan Katsura sebagai penggantinya. Tentangan daripada golongan perniagaan terhadap dasar fiskal dan pentadbiran kabinet turut menyumbang kepada kejatuhannya. Kesediaan Saionji untuk tunduk kepada tekanan golongan elit tua menyebabkan sesetengah pemerhati sezaman menganggap beliau, dari segi keperibadian, “seorang oligarki sama seperti seorang ahli politik parti.”

### Tempoh kedua (1911-1912)
Kabinet kedua Katsura memerintah selama kira-kira tiga tahun, dengan kompromi politik antara Katsura Tarō dan Rikken Seiyūkai terus dikekalkan, terutama hasil hubungan peribadi yang rapat antara Katsura dan Saionji Kinmochi. Pada Ogos 1911, Katsura meletakkan jawatan dan Saionji membentuk kabinet keduanya. Kabinet ini menandakan penyimpangan besar daripada amalan terdahulu, kerana ia dibentuk atas cadangan Katsura kepada Maharaja Jepun tanpa persidangan rasmi *genrō*. Bagi meredakan tekanan dalaman parti, Saionji melantik hampir semua menteri daripada Seiyūkai, dengan pelaksanaan musyawarah yang sangat minimum bersama *genrō*. Langkah ini menimbulkan kemarahan Yamagata Aritomo dan golongan konservatif, sekali gus merosakkan hubungan kerajaan dengan birokrasi dan pihak tentera sejak awal.

Cabaran politik utama kabinet ini datang daripada pihak tentera, khususnya tentera darat yang disokong oleh Yamagata. Tentera menuntut peruntukan untuk menubuhkan dua divisyen baharu, namun Saionji menentang tuntutan tersebut atas alasan ekonomi dan kebimbangan ia akan menjejaskan hubungan antarabangsa Jepun. Pertikaian ini berkembang menjadi perebutan kuasa besar antara kerajaan pimpinan Seiyūkai dan gabungan tentera–birokrasi. Apabila kabinet menolak tuntutan tersebut, Menteri Tentera, Uehara Yūsaku meletakkan jawatan, dan tentera kemudiannya enggan melantik pengganti. Tindakan ini secara perlembagaan memaksa kejatuhan kerajaan, dan Saionji meletakkan jawatan pada 5 Disember 1912. Kejatuhan kabinetnya serta pelantikan semula Katsura untuk penggal ketiga mencetuskan krisis politik Taishō, iaitu gelombang bantahan rakyat yang meluas terhadap apa yang dikenali sebagai “pemerintahan berpuak.”

## ''Genrō''
Pada Disember 1912, Saionji Kinmochi dilantik sebagai *[[genrō]]* (negarawan tua) melalui titah Maharaja Jepun, menyertai tokoh-tokoh utama seperti Yamagata Aritomo, Inoue Kaoru, Matsukata Masayoshi dan Ōyama Iwao. Beliau merupakan satu-satunya ahli *genrō* daripada golongan bangsawan istana (*[[kuge]]*) dan juga individu terakhir yang dilantik ke jawatan tersebut. Pelantikannya merupakan kesan langsung daripada krisis politik Taishō, dengan tujuan mengukuhkan kedudukan *genrō* melalui penyertaan tokoh yang lebih muda dan liberal, serta mampu meraih sokongan parti-parti politik. Sebagai *genrō*, peranan utama Saionji ialah menasihati Maharaja Jepun dalam pemilihan perdana menteri, dan pengaruhnya meningkat secara beransur-ansur walaupun pada awalnya berada di bawah bayangan Yamagata.

Selepas kejatuhan kabinet ketiga Katsura pada Februari 1913, Saionji memainkan peranan penting dalam pelantikan Laksamana Yamamoto Gonnohyōe sebagai perdana menteri, sekali gus mengukuhkan pakatan antara Seiyūkai dan puak tentera laut yang berpangkalan di Satsuma. Pada Jun 1914, Saionji secara rasmi meletakkan jawatan sebagai presiden Seiyūkai dan berundur daripada politik aktif, namun beliau terus mengekalkan pengaruh besar di belakang tabir.

### Persidangan Damai Paris (1919)

Pada Disember 1918, Saionji dilantik sebagai wakil penuh kerajaan Jepun ke Persidangan Damai Paris. Pelantikannya didorong oleh reputasinya yang tinggi dalam negara, pendirian antarabangsa yang sederhana, serta hubungan peribadi yang kukuh dengan pemimpin Barat. Beliau menyokong kuat kerjasama antarabangsa dan Liga Bangsa-Bangsa, pendirian yang sering bertentangan dengan unsur nasionalis dalam kerajaan Jepun. Dalam tempoh ini, beliau turut menjadi mentor kepada Putera Konoe Fumimaro, walaupun Saionji tidak bersetuju dengan pandangan Konoe yang mengkritik susunan dunia pascaperang yang dipimpin Inggeris-Amerika.

Di Paris, peranan Saionji lebih bersifat simbolik dan sebagai pengantara, bukannya perunding utama. Walau bagaimanapun, beliau menggunakan pengaruhnya untuk menyelaraskan pendirian delegasi Jepun dan mempertahankan keputusannya daripada kritikan Tokyo. Dua matlamat utamanya ialah menjamin penguasaan Jepun ke atas bekas konsesi Jerman di Shandong dan Pasifik, serta memasukkan Cadangan Kesamarataan Kaum ke dalam Piagam Liga Bangsa-Bangsa. Walaupun cadangan kesamarataan kaum ditolak akibat tentangan kuat dari Amerika Syarikat dan dominion British, Saionji berjaya mendapatkan pengiktirafan terhadap tuntutan Jepun di Shandong, sebahagiannya melalui hubungan rapatnya dengan Georges Clemenceau. Kepimpinannya di persidangan ini mengukuhkan reputasinya sebagai negarawan antarabangsa terkemuka dan meningkatkan prestijnya dalam kalangan *genrō*.

### ''Genrō'' terakhir (1928-1936)
Selepas kematian Yamagata Aritomo pada 1922 dan Matsukata Masayoshi pada 1924, Saionji Kinmochi menjadi satu-satunya *genrō* yang masih hidup, sekali gus mengukuhkan pengaruhnya ke tahap tertinggi. Beliau mengukuhkan kuasa dengan melantik sekutu liberalnya ke jawatan penting dalam Istana Diraja, menjadikan istana sebagai kubu kuat kumpulan Saionji, termasuk tokoh seperti Makino Nobuaki,  Ichiki Kitokurō dan Yuasa Kurahei. Kumpulan ini menasihati Maharaja berdasarkan prinsip raja berperlembagaan dan antarabangsa yang digagaskan oleh Saionji. Apabila Perdana Menteri Hara Takashi dibunuh pada 1921, Saionji menolak jawatan itu, lalu memberi laluan kepada pelantikan Takahashi Korekiyo. Selepas kabinet Takahashi jatuh, Saionji menyokong pelantikan Laksamana Katō Tomosaburō dan kemudian Laksamana Yamamoto Gonnohyōe, sebahagiannya kerana kekacauan dalam parti politik dan keinginannya untuk pilihan raya yang adil.

Antara 1924 dan 1932, Saionji mengawasi pemerintahan berasaskan parti, yang beliau istilahkan sebagai "kursus normal kerajaan berperlembagaan" (*kensei no jōdō*). Beliau konsisten mencadangkan ketua parti majoriti di Diet Jepun sebagai perdana menteri, bermula dengan Katō Takaaki pada 1924. Walaupun kadang-kadang ragu terhadap kemampuan pemimpin parti dan tidak menyukai Katō secara peribadi, Saionji percaya proses ini penting untuk kematangan sistem perlembagaan Jepun. Dasar luar negara pada era ini, dikenali sebagai diplomasi Shidehara sempena Menteri Luar Shidehara Kijūrō, selari dengan pandangan Saionji, menekankan kerjasama antarabangsa, terutama dengan Britain dan Amerika Syarikat, perkembangan ekonomi berbanding campur tangan ketenteraan, serta dasar tidak campur tangan dalam urusan dalaman China.

### Menentang militarisme (1928-1936)

Pada akhir 1920-an dan awal 1930-an, militarisme meningkat, mencabar otder liberal yang diwakili oleh Saionji Kinmochi. Pembunuhan panglima Manchuria Zhang Zuolin oleh Tentera Kwantung pada 1928 menandakan titik pusingan. Saionji marah dengan ketidakpatuhan tentera dan menuntut Perdana Menteri Tanaka Giichi menghukum pegawai yang bertanggungjawab. Apabila Tanaka gagal, Saionji menggunakan pengaruh Maharaja untuk menjatuhkan kabinet Tanaka, dan mencadangkan Hamaguchi Osachi sebagai perdana menteri.

Pada 1930, semasa kontroversi Perjanjian Tentera Laut London, Saionji menyokong perjanjian itu sebagai penting bagi ekonomi Jepun dan hubungan dengan Barat. Beliau menggunakan kumpulan liberalnya di istana untuk menentang tentera dan Dewan Penasihat, akhirnya berjaya memastikan perjanjian itu diratifikasi.

Peristiwa Mukden pada 1931 dan penguasaan Manchuria oleh tentera menjadi cabaran paling besar. Saionji gagal menahan tindakan tentera dan tidak menggunakan kuasa Maharaja secara langsung, kerana bimbang tindakan itu akan gagal, merosakkan imej takhta, dan melemahkan sistem perlembagaan. Selepas Peristiwa 15 Mei 1932, di mana Perdana Menteri Inukai Tsuyoshi dibunuh, Saionji menyokong pembentukan kabinet "perpaduan nasional" di bawah Laksamana Saitō Makoto, menamatkan era kabinet berasaskan parti hingga selepas Perang Dunia Kedua.

Kontroversi "teori Minobe organ" pada 1935 menyerang teori perlembagaan liberal, namun Saionji dan Maharaja menyokong Minobe. Walau bagaimanapun, kerajaan terpaksa membuat kompromi dengan pihak berhaluan kanan. Kemuncaknya berlaku pada Peristiwa 26 Februari 1936, cubaan rampasan kuasa tentera yang membunuh beberapa sekutu terdekat Saionji, termasuk Saitō Makoto dan Takahashi Korekiyo. Saionji menjadi sasaran tetapi terselamat. Kejadian ini menamatkan pengaruh Saionji dalam politik Jepun dan menandakan kebangkitan militarisme sepenuhnya.

## Penghujung usia dan kematian (1937-1940)

Selepas 1936, peranan Saionji Kinmochi dalam politik berubah menjadi seorang "pengulas politik" berbanding sebagai penglibatan aktif. Pada 1937, kuasanya untuk mencadangkan perdana menteri secara rasmi dipindahkan kepada Penjaga Cop Mohor Diraja, walaupun beliau masih dirujuk mengenai perubahan kabinet. Bagaimanapun, pengaruhnya semakin kecil dan cadangannya sering diabaikan, contohnya pelantikan Hiranuma Kiichirō pada 1939 yang sangat beliau bantah. Dalam tahun-tahun terakhirnya, Saionji tetap berharap agar gerakan parti dapat dipulihkan, melindungi parti-parti politik secara peribadi dan menyokong unsur-unsur antimilitarisme mereka.

Saionji juga menentang dasar luar Jepun yang semakin condong ke pihak Kuasa Paksi. Beliau mengkritik Pakatan Anti-Comintern dan menentang pengukuhan hubungan dengan Jerman dan Itali, kerana ia merugikan Jepun dan menjauhkan Britain serta Amerika Syarikat. Beliau amat bimbang dengan Perang China-Jepun Kedua yang meletus pada 1937, percaya ia boleh dielakkan dan merosakkan imej antarabangsa Jepun. Saionji berpisah secara tegas dengan bekas protegenya, Konoe Fumimaro kerana cara Konoe mengurus perang dan mempengaruhi arah berhaluan kanan di istana. 

Pertempuran politik terakhir Saionji adalah untuk mengekalkan watak liberal Istana Diraja sebagai "benteng terakhir" bagi ideal politiknya. Menjelang 1940, dengan termeterainya Pakatan Tiga Pihak, fungsi politiknya berakhir sepenuhnya. Saionji meninggal dunia di vila beliau di Okitsu pada 24 November 1940 pada usia 90 tahun (91 mengikut kiraan tradisional Asia Timur).

## Legasi

Falsafah politik Saionji Kinmochi secara konsisten bersifat liberal dan internasionalis. Dibentuk sejak beliau belajar di Perancis, kepercayaannya terhadap sistem raja berperlembagaan, kerajaan yang bertanggungjawab kepada rakyat berpendidikan, serta penyertaan Jepun dalam komuniti antarabangsa Barat kekal sepanjang hidupnya. Namun demikian, sebagai ahli politik praktikal, Saionji juga seorang pragmatis yang memahami keperluan kompromi. Keseluruhan kerjayanya boleh dilihat sebagai usaha berterusan untuk membimbing Jepun ke arah ideal liberal tersebut sambil berdepan realiti politik zamannya.

Sepanjang sebahagian besar kerjayanya, Saionji berperanan sebagai penghubung penting antara golongan elit yang bersaing, termasuk istana, birokrasi, tentera dan parti politik. Sebagai bangsawan tinggi dengan hubungan rapat di istana, beliau mampu menghubung jurang antara sistem oligarki lama dan kebangkitan politik berasaskan parti. Kepimpinannya dalam Rikken Seiyūkai serta kompromi politik dengan Katsura Tarō memainkan peranan penting dalam perkembangan parti politik sebagai kuasa bebas. Beliau juga berfungsi sebagai tokoh simbolik yang memberikan kewibawaan kepada idea liberal dan internasionalis.

Sebagai *[[genrō]]* terakhir, pengaruh Saionji amat penting dalam mewujudkan kerajaan berasaskan parti pada tahun 1920-an. Keputusannya untuk tidak menggunakan kuasa Maharaja bagi menentang kebangkitan militerisme pada 1930-an menjadi perdebatan dalam kalangan sejarawan. Walaupun ada yang melihatnya sebagai kegagalan kepimpinan, pandangan lain menyatakan bahawa tindakan tersebut adalah keputusan rasional kerana campur tangan istana berkemungkinan gagal dan merosakkan sistem raja berperlembagaan yang ingin dipertahankannya.

Kehidupan Saionji merangkumi tempoh transformasi Jepun daripada masyarakat feudal kepada kuasa moden dunia. Beliau merupakan tokoh utama dalam proses ini, dan kerjayanya mencerminkan kebangkitan serta kejatuhan politik liberal dan internasionalis Jepun sebelum Perang Dunia Kedua. Selepas kematiannya, diari setiausahanya, *Harada Kumao* menjadi sumber penting bagi ahli sejarah dan digunakan dalam Tribunal Ketenteraan Antarabangsa untuk Timur Jauh, yang membantu mempertahankan kedudukan Maharaja Hirohito dan mengekalkan sistem raja berperlembagaan, satu legasi yang sering dianggap sebagai “kemenangan terakhir” Saionji.

## Catatan

## Pautan luar

*