Perjanjian Damai Kuala Lumpur

**Perjanjian Damai Kuala Lumpur** (secara rasminya **Deklarasi Bersama oleh Perdana Menteri Kerajaan Kemboja dan Perdana Menteri Kerajaan Thailand mengenai Hasil Pertemuan Mereka di Kuala Lumpur, Malaysia**) ialah perjanjian damai yang ditandatangani pada 26 Oktober 2025 di sisi Sidang Kemuncak ASEAN ke-47 di Kuala Lumpur, Malaysia.

Dalam perisytiharan itu, perdana menteri Kemboja Hun Manet dan perdana menteri Thailand Anutin Charnvirakul menegaskan "komitmen yang tidak berbelah bahagi terhadap keamanan dan keselamatan antara kedua-dua negara kita" dan mengulangi ikrar untuk "menahan diri daripada ancaman atau penggunaan kekerasan, dan untuk mencari penyelesaian secara aman pertikaian".

Perjanjian itu juga memperuntukkan penubuhan Pasukan Pemerhati ASEAN (AOT) untuk memantau pelaksanaan gencatan senjata, penarikan senjata berat dari kawasan sempadan dalam pemerhatian, operasi rampasan rampasan kemanusiaan bersama, pemulihan langkah membina keyakinan dan hubungan diplomatik, dan pembebasan segera tawanan perang oleh Thailand sebagai demonstrasi muhibah.

Pengisytiharan itu disaksikan oleh perdana menteri Malaysia Datuk Seri Anwar Ibrahim dan presiden Amerika Syarikat Donald Trump.

## Latar belakang

Ketegangan di sepanjang sempadan Kemboja–Thailand memuncak secara mendadak pada Julai 2025, mengakibatkan pertempuran paling sengit antara kedua-dua negara dalam tempoh lebih sedekad. Artileri dan serangan udara menyebabkan kira-kira 130,000 orang kehilangan tempat tinggal dan menyebabkan sekurang-kurangnya tiga dozen orang awam kehilangan nyawa.

Selepas beberapa hari permusuhan, pihak-pihak bersetuju untuk gencatan senjata serta-merta pada 28 Julai 2025 semasa rundingan tergempar di Putrajaya, Malaysia. Gencatan senjata itu - kadangkala dirujuk sebagai Perjanjian Putrajaya - telah diuruskan dengan sokongan daripada ASEAN, Malaysia (ketika itu pengerusi ASEAN), dan wakil Amerika Syarikat dan China. Mesyuarat seterusnya Jawatankuasa Sempadan Am (GBC) dan Jawatankuasa Sempadan Serantau (RBC) berusaha untuk menyatukan gencatan senjata dan membuka semula saluran komunikasi.

Setiausaha Agung Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu António Guterres mengalu-alukan gencatan senjata itu dan kemudiannya memuji usaha pengantaraan berterusan ASEAN.

## Perundingan dan pengantaraan
Rundingan rasmi untuk mengubah gencatan senjata Julai kepada penyelesaian yang tahan lama telah diadakan di Kuala Lumpur pada akhir Oktober 2025 bersama-sama Sidang Kemuncak ASEAN. Malaysia menjadi tuan rumah sesi dua hala, dengan Perdana Menteri Malaysia Datuk Seri Anwar Ibrahim mempengerusikan sebagai fasilitator. Pemerhati dari Amerika Syarikat menghadiri sesi penutup, mencerminkan penglibatan diplomatik Washington sejak bulan Julai.

Menurut pengisytiharan bersama itu, rundingan itu memuncak dengan perjanjian "dengan kehadiran dan disokong oleh" kedua-dua Perdana Menteri Malaysia dan Presiden Amerika Syarikat. Hasilnya telah disifatkan oleh pegawai ASEAN sebagai satu peristiwa penting ke arah "nyahskalaan serantau dan pembentukan semula hubungan diplomatik biasa." Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu mengalu-alukan deklarasi bersama Oktober sebagai menyatukan gencatan senjata bulan Julai.

Perjanjian itu ditandatangani selepas beberapa bulan perundingan teknikal antara kementerian pertahanan Kemboja dan Thailand mengenai prosedur pengesahan untuk misi pemerhati dan kaedah pengunduran pasukan.

## Syarat perjanjian
Deklarasi Bersama terdiri daripada perenggan beroperasi yang mengkodifikasikan komitmen politik, ketenteraan dan kemanusiaan:

* **Prinsip keamanan dan tidak menggunakan kekerasan:** Kedua-dua pihak menegaskan semula kepatuhan mereka kepada prinsip Piagam PBB dan Piagam ASEAN, berjanji untuk menyelesaikan pertikaian secara aman dan menghormati sempadan sedia ada.
* **Pelaksanaan perjanjian sempadan terdahulu:** Pihak-pihak mengesahkan semula kesahihan mekanisme seperti Jawatankuasa Am Sempadan, Jawatankuasa Sempadan Serantau dan Suruhanjaya Sempadan Bersama sebagai rangka kerja untuk penyelesaian pertikaian.
* **Pasukan Pemerhati ASEAN (AOT):** *Terma Rujukan* untuk Pasukan Pemerhati ASEAN telah ditandatangani serentak dengan pengisytiharan itu. AOT, terdiri daripada kakitangan dari negara anggota ASEAN, diberi mandat untuk "memastikan pelaksanaan gencatan senjata sepenuhnya dan berkesan" dan melaporkan penemuannya kepada ASEAN.
* **Penyahskalasi ketenteraan:** Di bawah pengawasan AOT, kedua-dua pihak bersetuju untuk menarik balik senjata berat dan senjata pemusnah dari kawasan sempadan dan mengembalikannya ke pangkalan biasa. Pasukan perhubungan tentera ditugaskan untuk merangka pelan tindakan dan garis masa yang terperinci.
* **Kekangan maklumat:** Pihak komited untuk mengelakkan " maklumat palsu, tuduhan, dakwaan dan retorik berbahaya," sama ada melalui saluran rasmi atau tidak rasmi, untuk mengurangkan ketegangan.
* **Pembinaan keyakinan dan pemulihan diplomatik:** Pelaksanaan segera program awam-tentera bersama dan penyelarasan sempadan telah diberi mandat, dengan matlamat yang dinyatakan untuk memulihkan hubungan diplomatik penuh antara kedua-dua negara.
* **Perlombongan kemanusiaan:** Operasi bersama akan dijalankan untuk membuang periuk api dan senjata yang tidak meletup "untuk melindungi nyawa orang awam dan menyumbang kepada pembangunan sosioekonomi."
* **Penghentian permusuhan dan pembebasan banduan:** Pengisytiharan itu memperuntukkan bahawa, setelah selesai langkah penyahskalaan, kedua-dua pihak akan mengiktiraf pemberhentian permusuhan aktif. Thailand berjanji untuk "membebaskan segera tawanan perang" yang ditangkap semasa konflik Julai sebagai langkah membina keyakinan.
* **Kerjasama jenayah rentas negara:** Kerajaan bersetuju untuk mengukuhkan penyelarasan dalam isu seperti pemerdagangan, perdagangan senjata haram, dan penyeludupan merentasi wilayah sempadan.

## Penandatangan dan saksi
Perjanjian itu telah ditandatangani pada 26 Oktober 2025 di Kuala Lumpur, dan dikeluarkan dalam empat kali ganda dalam bahasa Inggeris.

### Penandatangan

*  Hun Manet, Perdana Menteri Kemboja
*  Anutin Charnvirakul, Perdana Menteri Thailand

*  Anwar Ibrahim, Perdana Menteri Malaysia
*  Donald Trump, Presiden Amerika Syarikat

## Lihat juga

* Krisis sempadan Kemboja-Thai 2025
* ASEAN
* Senarai proses damai

* Pengisytiharan Bersama oleh Perdana Menteri Kerajaan Kemboja dan Perdana Menteri Kerajaan Thailand mengenai hasil pertemuan mereka di Kuala Lumpur, Malaysia

## Rujukan