Yu Gwan-sun

**Yu Gwan-sun** (; 16 Disember 1902 – 28 September 1920) ialah seorang aktivis kemerdekaan Korea. Beliau amat terkenal kerana peranannya di Chungcheong Selatan semasa protes Gerakan 1 Mac menentang pemerintahan kolonial Jepun. Sejak itu, beliau menjadi salah seorang aktivis kemerdekaan Korea yang paling terkenal dan simbol gerakan tersebut.

## Kehidupan awal dan pendidikan
Yu Gwan-sun dilahirkan pada 16 Disember 1902, berhampiran Cheonan, Wilayah Chungcheong Selatan, Empayar Korea. Beliau adalah anak kedua daripada tiga beradik. Beliau tergolong dalam klan Goheung Ryu.

Keluarganya dipengaruhi oleh datuknya, Ryu Yoon-gi, dan bapa saudaranya, Ryu Joong-moo yang menganut agama Protestan, maka beliau membesar dalam persekitaran kehidupan beragama. Beliau dianggap seorang kanak-kanak yang cerdas dan mampu menghafal ayat-ayat Alkitab hanya selepas mendengarnya sekali sahaja.

Beliau belajar di Ewha Haktang, yang kini dikenali sebagai Universiti Wanita Ewha, melalui program biasiswa yang menghendaki penerima bekerja sebagai guru selepas tamat pengajian. Pada masa itu, hanya sedikit wanita di negara tersebut yang melanjutkan pelajaran ke universiti.

Pada tahun 1919, ketika menjadi pelajar di Ewha Haktang, beliau menyaksikan permulaan Gerakan Kemerdekaan 1 Mac. Salah seorang gurunya, Kim Ransa menggalakkan Yu menyertai organisasi yang diketuai pelajar, iaitu Persatuan Sastera Ewha (*E-mun-hai*), yang menganjurkan beberapa protes secara aman. Yu bersama sekumpulan lima orang menghadiri beberapa demonstrasi di Seoul. Pada 10 Mac 1919, semua sekolah termasuk Sekolah Wanita Ewha ditutup sementara oleh Gabenor-Jeneral Korea, dan Yu pulang ke rumahnya di Cheonan.

## Aktivis politik
Pada 1 Mac 1919, Seoul dipenuhi dengan perarakan rakyat dari seluruh negara yang memprotes penjajahan Jepun ke atas Korea. Selepas protes itu, para penganjur tiba di Ewha Haktang dan menggalakkan Yu serta rakan-rakannya untuk menyertai satu demonstrasi yang akan berlangsung dalam tiga hari, iaitu pada 5 Mac 1919. Bersama rakan sekelasnya, Yu berarak ke Namdaemun di pusat kota Seoul. Di sana mereka ditahan oleh polis, tetapi dilepaskan tidak lama kemudian apabila para mubaligh dari sekolah mereka berunding untuk pembebasan mereka. Yu meninggalkan Seoul selepas kerajaan Jepun mengarahkan semua sekolah Korea ditutup pada 10 Mac, sebagai tindak balas langsung terhadap protes tersebut. Beliau kembali ke kampung halamannya di Jiryeong-ri (kini Yongdu-ri) dan di situ, beliau mengambil peranan yang lebih aktif dalam gerakan kemerdekaan.

### Demonstrasi Pasar Aunae dan penangkapan
Bersama keluarganya, Yu pergi dari rumah ke rumah untuk menggalakkan orang ramai menyertai gerakan kemerdekaan yang mula berlangsung. Beliau menyebarkan maklumat tentang satu demonstrasi yang telah dirancangnya bersama Cho In-won dan Kim Goo-eung, serta menggerakkan orang dari bandar-bandar berdekatan termasuk Yeongi, Chungju, Cheonan dan Jincheon.

Demonstrasi itu berlangsung pada 1 April 1919 (1 Mac dalam kalendar lunar), di Pasar Aunae pada jam 9 pagi, di mana kira-kira 3,000 penunjuk perasaan melaungkan “Hidup Korea!” (“대한독립만세”). Menjelang jam 1 tengah hari, polis tentera Jepun tiba dan menembak para penunjuk perasaan, mengakibatkan 19 orang terbunuh, termasuk ibu bapa Yu. Beliau kemudiannya ditangkap.

Polis tentera Jepun menawarkan hukuman lebih ringan kepada Yu dengan syarat beliau mengaku bersalah dan bekerjasama untuk menahan penglibatan orang lain dalam protes itu. Beliau menolak dan tetap berdiam walaupun diseksa dengan teruk.

### Penahanan dan usaha memperjuang kemerdekaan
Selepas ditangkap, Yu Gwan-sun pada mulanya ditahan di Balai Polis Tentera Jepun Cheonan, dan kemudiannya dipindahkan ke Balai Polis Gongju. Semasa perbicaraannya, beliau berhujah bahawa prosiding itu dijalankan oleh kerajaan kolonial Jepun, di bawah undang-undang Gabenor-Jeneral Korea, dan dikawal oleh seorang hakim Jepun yang dilantik. Walaupun berusaha untuk mendapatkan perbicaraan yang adil, beliau didapati bersalah atas tuduhan hasutan dan pelanggaran undang-undang keselamatan, dan dijatuhi hukuman lima tahun di Penjara Seodaemun di Seoul. Semasa dipenjarakan, sokongan lantang Yu terhadap gerakan kemerdekaan menyebabkan beliau diseksa dengan teruk.

Pada 1 Mac 1920, Yu merancang satu protes berskala besar bersama rakan tahanannya untuk memperingati ulang tahun pertama perakan itu. Akibatnya, beliau ditahan secara berasingan daripada tahanan lain. Beliau meninggal dunia pada 28 September 1920, akibat kecederaan daripada seksaan dan pemukulan di penjara. Menurut rekod yang ditemui pada November 2011, daripada 45,000 orang yang ditangkap berkaitan protes pada tempoh itu, 7,500 orang meninggal dunia di tangan pihak berkuasa Jepun.

Semasa dalam penjara, beliau menulis:
Jepun akan jatuh. Walaupun kuku saya dicabut, hidung dan telinga saya diceraikan, serta tangan dan kaki saya dihancurkan, kesakitan fizikal ini tidak dapat dibandingkan dengan kesakitan kehilangan negara saya. [...] Satu-satunya penyesalan saya ialah tidak dapat melakukan lebih daripada menyerahkan hidup saya untuk negara saya.

### Selepas kematian
Pada mulanya, pegawai penjara Jepun enggan menyerahkan mayat Yu bagi menyembunyikan bukti seksaan. Akhirnya, pihak berkuasa menyerahkan mayatnya dalam kotak minyak Syarikat Vakuum Saucony, akibat tekanan yang diberikan oleh Lulu Frey dan Jeannette Walter, iaitu pengetua Ewha Haktang, yang menyuarakan kecurigaan mereka mengenai penyeksaan itu kepada umum. Walter yang membuat persiapan acara pengebumain Yu, dalam satu temu bual pada tahun 1959, menyatakan bahawa mayat Yu tidak dikerat-kerat seperti yang didakwa dalam khabar angin.

Pada 14 Oktober 1920, pengebumian Yu diadakan di Gereja Jung-dong oleh Pendeta Kim Jong-wu, dan mayatnya dikebumikan di tanah perkuburan awam di daerah Itaewon, Seoul. Bagaimanapun, kemudian mayatnya hilang ketika Empayar Jepun membina pangkalan tentera di tapak tanah perkuburan tersebut. Kini, kubur beliau di Cheonan, Chungcheongnam-do adalah kosong.

Pada tahun 1972, sebuah kuil peringatan untuk Yu dibina di bandar Byeongcheon-myeon, Cheonan, dengan kerjasama Wilayah Chungcheongnam-do dan pihak tentera Cheonan. Sejak tahun 1946, satu perkhidmatan peringatan yang dianjurkan oleh masyarakat dari Universiti Wanita Ewha untuk menghormati Yu. Pada waktu ini juga, orang yang mengambil keranda Yu dari Penjara Seodaemun membuka kotak tersebut, yang kemudian mencetuskan khabar angin bahawa mayatnya dikerat-kerat.

## Legasi

Yu Gwan-sun dikenali sebagai “Joan of Arc Korea”. Walaupun Gerakan 1 Mac tidak segera membawa kemerdekaan Korea, kerajaan kolonial Jepun melonggarkan beberapa dasar selepas kematian Yu dan protes tersebut. Oleh sebab beliau tidak pernah mengabaikan prinsipnya walaupun selepas ditangkap, Yu menjadi simbol gerakan kemerdekaan Korea. Selepas Korea merdeka, sebuah kuil peringatan dibina bagi menghormati Yu dengan kerjasama pihak Wilayah Chungcheong Selatan dan bandar Cheonan. Di Wilayah Chungcheong Selatan, sebuah anugerah juga diberikan bagi menghormati jasa Yu.

Beliau dianugerahkan secara anumerta Pingat Jasa Kemerdekaan pada tahun 1962.

Pada tahun 2018, *[[The New York Times]]* menerbitkan obituari bagi Yu sebagai sebahagian daripada siri Overlooked, yang menampilkan obituari untuk individu yang meninggal sejak tahun 1851 tetapi tidak dilaporkan pada masa kematian mereka.

## Dalam budaya popular
### Filem
* Dilakonkan oleh Go Chun-hee dalam filem *Yu Gwan-sun* (1948)
* Dilakonkan oleh Do Geum-bong dalam filem *'Yu Gwan-sun* (1959)
* Dilakonkan oleh Eom Aeng-ran dalam filem *Yu Gwan-sun* (1966)
* Dilakonkan oleh Moon Ji-hyun dalam filem *Yu Gwan-sun* (1974)
* Dilakonkan oleh Go Ah-seong dalam filem *[[A Resistance]]* (2019)
* Dilakonkan oleh Lee Sae-bom dalam filem *1919 Yu Gwan-sun* (2019)

### Animasi
* Dilakonkan oleh Jung Mi-sook dalam siri animasi KBS *Cho-ryong's Old Travel* (1993–1994)

### Seni dan puisi
* Watak Yu Gwan-sun muncul dalam buku *Dictee* oleh Theresa Hak Kyung Cha

## Catatan