Bahasa Jepun Pertengahan Akhir

merupakan suatu peringkat perkembangan bahasa Jepun yang mengikuti bahasa Jepun Pertengahan Awal dan mendahului bahasa Jepun Moden Awal. Ia merupakan sebuah tempoh peralihan yang melibatkan pengguguran pelbagai ciri-ciri arkaik pada bahasa tersebut dan menjadi lebih dekat dengan bentuk modennya.

Tempoh ini menjangkau kira-kira 500 tahun dari abad ke-12 hingga abad ke-16 dan lazimnya terbahagi kepada tempoh Awal dan Akhir. Dari segi politik, peringkat awal bahasa Jepun Pertengahan Akhir adalah pada penghujung zaman Heian, yang dikenali sebagai zaman *Insei* dan Kamakura. Peringkat akhir perkembangan bahasa Jepun Pertengahan Akhir melibatkan zaman Muromachi.

## Latar belakang
Akhir abad ke-12 merupakan zaman peralihan daripada masyarakat aristokrasi pada zaman Heian kepada masyarakat feudal kelas pahlawan. Seiring dengan perubahan itu, pusat politik negara beralih sementara daripada bandar bersejarah Kyoto ke Kanto bersama penubuhan Kesyogunan Kamakura. Langkah ini menghasilkan gabungan yang ketara antara dialek Kyoto dan dialek Kanto, membentuk bahasa pada masa itu.

Dalam tempoh ini, pelbagai pergerakan Buddha bertapak, membawa kepada peningkatan celik huruf secara keseluruhan.

Pada pertengahan abad ke-16, mubaligh Kristian Portugis tiba di Jepun. Di samping teknologi dan falsafah Barat, Portugis membawa pelbagai kata pinjaman kepada bahasa Jepun.

Dalam usaha menyebarkan agama Kristian di kalangan penduduk tempatan, ramai mubaligh Portugis mempelajari bahasa Jepun, menghasilkan beberapa kamus dan tatabahasa linguistik seperti *Arte da Lingoa de Iapam* dan *Nippo Jisho*, selain menghasilkan terjemahan karya sastera Jepun. Pada masa kini, bahan-bahan ini memainkan peranan penting dalam kajian bahasa Jepun zaman pertengahan.

## Fonologi

### Bunyi vokal
Terdapat lima bunyi vokal : /i, e, a, o, u/.

* /i/: 
* /e/: , ?
* /a/: 
* /o/: , ?
* /u/: 

Pada mulanya, /e/ dan /o/ masing-masing direalisasikan dengan bunyi semi vokal  dan , hasil peleburan bunyi terdahulu yang diwarisi daripada bahasa Jepun Pertengahan Awal. Walau bagaimanapun, tidak jelas bagaimana bunyi-bunyi vokal tersebut direalisasikan apabila mereka didahulukan dengan bunyi-bunyi konsonan.

Selain itu, terdapat dua jenis *o* panjang:  dan . Urutan vokal /au/ melebur menjadi , dan /ou/ dan /eu/ masing-masing melebur menjadi  dan :

* /ɸayaku/ "cepat" > /ɸayau/:  >  > 
* /omou/ "berfikir":  > 

### Bunyi-bunyi konsonan
Bahasa Jepun Pertengahan Akhir mempunyai bunyi-bunyi konsonan seperti berikut:

Selain itu terdapat dua fonem: /N/ dan /Q/. "Sebelum berlakunya jeda, /N/ ialah bunyi uvular ; ia berasimilasi dengan daerah artikulasi bunyi-bunyi letupan, letusan atau sengauan yang berikutnya." "/Q/ menjadi salinan fonetik bagi obstruen berikut." 

* /s, z/, /t, d/, /n/, /h, b/, /p/, /m/ dan /r/ boleh dilelangitkan.

Konsonan-konsonan terdwibibir /kw, gw/ muncul semasa bahasa Jepun Pertengahan Awal. Konsonan dwibibir sebelum -i dan -e bergabung dengan konsonan padanan yang bukan berdwibibir. Secara khusus:

* /kwi/ > /ki/
* /gwi/ > /gi/
* /kwe/ > /ke/
* /gwe/ > /ge/

Perbezaan antara /ka/ dan /kwa/ kekal.

Konsonan desis /s, z/ dilelangitkan apabila bertemu dengan /i/ dan /e/ dan mempunyai taburan berikut:

* /sa, za/: 
* /si, zi/: 
* /su, zu/: 
* /se, ze/: 
* /so, zo/: 

João Rodrigues menyatakan dalam *Arte da Lingoa de Iapam* bahawa dialek timur dikenali kerana merealisasikan /se/ sebagai , bukannya .  Perhatikan bahawa /se, ze/ telah menjadi  dalam bahasa Jepun Moden tetapi dikekalkan  untuk /si, zi/.

/t/ dan /d/ dibezakan daripada bunyi-bunyi desis dalam semua kedudukan tetapi mengalami peletusan apabila berkedudukan sebelum /i, u/:

* /ti, di/: 
* /tu, du/: 

#### Prasengauan
Bunyi konsonan letupan bersuara dan konsonan geseran telah diprasengaukan:

* /g/: 
* /z/: 
* /d/: 
* /b/: 

João Rodrigues membuat pemerhatian itu dalam *Arte da Lingoa de Iapam* . Selain itu, teks Korea *Ch'ŏphae Sinŏ* mengeja [...] b, d, z, g dengan urutan huruf Hangul -mp-, -nt-, -nz-, -ngk-" menunjukkan proses prasengauan.

Kesan proses prasengauan juga boleh dilihat dalam transkripsi perkataan seperti *muma* 

## Rujukan

* 
* 
* 
* 
* Frellesvig, Bjarke (2010). *A history of the Japanese language*. Cambridge: Cambridge University Press. .
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*