open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
550-an SM

Dekad **550-an SM** merupakan tahun-tahun dari 559 SM hingga 550 SM.


## Peristiwa dan arah aliran
* Carthage menaklukkan Sicily, Sardinia, dan Corsica.
* 559 SM - Raja Cambyses I dari Anshan mangkat dan diwarisi oleh anak lelakinya, Cyrus II Agung.
* 558 SM - Hegesias disingkirkan dari jawatan arkon Athens.
* 558 SM - Negeri Jin di China menewaskan negeri pesaing Qin dalam pertempuran.
* 556 SM - Pisistratus dibuang negeri dari Athens ke Euboea.
* 556 SM - Labashi-Marduk mewarisi Neriglissar sebagai raja Babylon.
* 556/555 SM - Nabonidus mewarisi Labashi-Marduk sebagai raja Babylon.
* 550 SM - Abdera dimusnahkan oleh angkatan tentera Thrace.
* 550 SM - Cyrus dari Anshan menggulingkan Astyages dari Medes, dan mengasaskan Empayar Parsi.
* k.k. 550 SM - Pembinaan Candi Hera I, Paestum, Itali.

## Tokoh-tokoh
* 558 SM - Kematian Solon, negarawan Athens.
* 556 SM - Kelahiran Simonides dari Ceos (tarikh anggaran).
* 555 SM - Kematian Stesichorus, pemuisi lirik Yunani.
* 551 SM - Kelahiran Konfusius, ahli falsafah.
* 550 SM - Kelahiran Epicharmus, pemuisi Yunani (maut 460 SM).
540-an SM

Dekad **540-an SM** merupakan tahun-tahun dari 549 SM hingga 540 SM.


## Peristiwa dan arah aliran
* 546 SM -- Croesus, raja Lydia, ditewaskan oleh Cyrus dari Parsi dekat Sungai Halys.
* 546 SM -- Cyrus dari Parsi menyiapkan penaklukkannya terhadap Lydia, dan menjadikan Pasargadae sebagai ibu kotanya. Baginda menggabungkan kota-kota Yunani di Ionia, Asia Minor untuk dijadikan Empayar Parsi.
* 544 SM -- Orang-orang Teos berhijrah ke Abdera, Thrace untuk melarikan diri daripada belenggu Parsi.
* 544 SM -- Zhou Jing Wang menjadi raja Dinasti Zhou di China.
* 543 SM -- Vijaya, putera India Utara, menyerang Ceylon dan mengasaskan sebuah dinasti Sinhalese.
* 543 SM -- Pisistratus, penzalim Athens, menyucikan pulau Delos (tarikh anggaran).
* 540 SM -- Kota Elea, Yunani (di Itali selatan kini) diasaskan (tarikh anggaran).
* 540 SM -- Parsi menaklukkan kota Xanthos di Lycia yang kini berada di Turki selatan (tarikh anggaran).
* k.k. 540 SM - Amasis Painter melukis gambar dewa Dionysos dengan pengikut-pengikutnya, melalui hiasan susuk tubuh hitam pada amfora. Gambar itu kini berada di Bibliotheque Nationale, Paris.
* k.k. 540 SM - Exekias melukis gambar pembunuhan diri Ajax, dengan menggunakan hiasan susuk tubuh hitam pada hidria. Gambar ini kini berada di Chateau-Musee, Boulogne-sur-Mer, Perancis.

## Tokoh-tokoh
* 549 SM - Kelahiran Darius I.
* 547 SM - Kematian Croesus.
* 546 SM - Kematian Anaximander, ahli falsafah Yunani (tarikh anggaran).
* 545 SM - Kemangkatan Zhou Ling Wang, raja Dinasti Zhou di China.
* 544 SM - Kelahiran Sun Tzu.
* 543 SM - Kewafatan Gautama Buddha (tarikh tradisional di Thailand dan tempat-tempat lain, berdasarkan takwim suria Thailand).
* 543 SM - Kematian Thales, ahli falsafah Yunani.
* 540 SM - Amyntas I menjadi raja Macedon (tarikh anggaran).
* Amasis Painter, pelukis Yunani.
* Exekias, pelukis Yunani.
560-an SM

Dekad **560-an SM** merupakan tahun-tahun dari 569 SM hingga 560 SM.


## Peristiwa dan arah aliran
* 568 SM - Amtalqa mewarisi abangnya, Aspelta, sebagai raja Kush.
* 562 SM - Amel-Marduk mewarisi Nebuchadnezzar sebagai raja Babylon.
* 560 SM - Neriglissar mewarisi Amel-Marduk sebagai raja Babylon.
* 560/561 SM - Croesus menjadi raja Lydia.
* 560 SM - Pisistratus, seorang bangsawan, merampas Akropolis Athens dan mengisytiharkan diri sebagai penzalim, tetapi digulingkan pada tahun yang sama.
* k.k. 560 SM - Arca lembu bunting (Moschophoros) dari Akcropolis, Athens, dicipta dan kini berada di Muzium Akropolis, Athens.

## Tokoh-tokoh
* 569 SM - Kelahiran Pythagoras, ahli matematik berpandangan jauh, di Pulau Samos (maut 475 SM) (tarikh anggaran).
* April 563 SM - Kelahiran Siddhartha Gautama yang kemudian dikenali sebagai Gautama Buddha di Lumbini, Nepal.
* 563 SM - Permaisuri Maya, ibu Siddhartha Gautama, yang meninggal dunia tujuh hari selepas melahirkan anak.
* 562 SM - Kemangkatan Nebuchadnezzar, raja Babylon (tarikh anggaran).
570-an SM

Dekad **570-an SM** merupakan tahun-tahun dari 579 SM hingga 570 SM.


## Peristiwa dan arah aliran
* 579 SM - Servius Tullius mewarisi Lucius Tarquinius Priscus yang dibunuh sebagai raja Rom (tarikh tradisional).
* 575 SM - Pintu Ishtar dan dinding bilik singgahsana dari Babylon (Iraq) dibuat dan kini berada di Staatlische Museen zu Berlin, Preussischer Kulturbesitz, dan Muzium Vorderasiatisches.
* 573 SM - Sukan Nemea diasaskan di Nemea (tarikh tradisional).
* 572 SM - Kemangkatan Zhou Jian Wang, raja Dinasti Zhou di China.
* 571 SM - Zhou Ling Wang menjadi raja Dinasti Zhou di China.
* 570 SM - Amasis II mewarisi Apries sebagai raja Mesir.
* k.k. 570 SM - Jambangan François, hiasan susuk tubuh hitam pada krater sesiput, dicipta oleh tukang tembikar Ergotimos, dan pelukis Kleitias. Jambangan ini kini berada di Museo Archeologico Nazionale, Florence, Itali.
* 570 SM - 560 SM - Arca Kore dari perkuburan di Keratea, dekat Athens dicipta, dan kini berada di Staatlische Museen zu Berlin, Preussischer Kulturbesitz, Antikensammlung.

## Tokoh-tokoh
* 576 SM - Kelahiran Cyrus Agung yang kemudian menjadi raja Anshan dan Parsi (tarikh anggaran)
* Ergotimos - tukang tembikar
* Kleitias - pelukis
580-an SM

Dekad **580-an SM** merupakan tahun-tahun dari 589 SM hingga 580 SM.


## Peristiwa dan arah aliran
* 589 SM - Apries mewarisi Psammetichus II sebagai raja Mesir.
* 588 SM - Nebuchadrezzar II dari Babylon memulakan pengepungan Jerusalem; opera *[[Nabucco]]* menetapkan tarikh ini sebagai tahun 587 SM.
* 587/586 SM - Jerusalem jatuh kepada Babylonia, dan mengakhiri Kemaharajaan Judah. Para penakluk memusnahkan Candi di Jerusalem dan membuang penduduk-penduduk yang tinggal. Penawanan di Babylonia untuk orang-orang Yahudi bermula.
* 586 SM - Penjelmaan semula Zhou Ding Wang, raja Dinasti Zhou di China.
* 28 Mei 585 SM - Sebuah gerhana suria terjadi, sebagaimana yang diramalkan oleh Thales, semasa Alyattes II bertempur dengan Cyaxares, dan menyebabkan kedamaian sementara. Tarikh ini merupakan salah satu tarikh kardinal yang dipergunakan untuk menghitung tarikh-tarikh yang lain.
* 585/584 SM - Astyages mewarisi Cyaxares sebagai raja Medes.
* 585 SM - Zhou Jian Wang menjadi raja Dinasti Zhou di China.
* 585 SM - Kejatuhan Kemaharajaan Urartu selepas serangan Median.
* 582 SM - Sukan Pythia diasaskan di Delphi (tarikh tradisional).
* 580 SM - Cambyses I mewarisi Cyrus I sebagai raja Anshan dan ketua dinasti Achaemenid (tarikh anggaran).
* 580 SM - Sukan Isthmia diasaskan di Corinth (tarikh tradisional).
* k.k. 580 BC - Medusa, cebisan arca dari pedimen barat Candi Artemis, Korkyra dicipta, dan kini berada di Muzium Arkeologi, Korkyra.

## Tokoh-tokoh
* Nebuchadnezzar II, raja Babylon.
* 585 SM - Kelahiran Anaximenes dari Miletus, ahli falsafah Yunani (maut: 525 SM).
* 585 SM - Kemangkatan Maharaja Jimmu dari Jepun
* 582 SM - Kelahiran Pythagoras, ahli falsafah dan matematik Yunani, di Samos (maut: 496 SM).
* 580 SM - Kemangkatan Cyrus I dari Anshan (tarikh anggaran).
Foobar2000

**foobar2000** adalah perisian pemain audio untuk Windows. Ciri-cirinya adalah ReplayGain, penggunaan memori yang rendah dan berkemampuan memainkan beberapa format lagu yang terkemuka seperti mp3, wma, dan ogg

## Paparan Skrin Contoh

## Laman Web
* Official website
* Official forum
* Official Wiki
* Official Plugins
* [irc://irc.freenode.net/foobar2000 #foobar2000] Official channel on IRC
500-an SM

Dekad **500-an SM** merupakan tahun-tahun dari 509 SM hingga 500 SM.


## Peristiwa dan arah aliran
* 13 September 509 SM - Kuil Jupiter di Bukit Capitoline, Rom ditahbiskan pada ides September.
* 508 SM - Jawatan *[[pontifex maximus]]* dicipta di Rom.
* 507 SM - Cleisthenes, reformis Yunani, berkuasa dan meningkatkan demokrasi.
* 506 SM - Perang Bai ju: Angkatan tentera Kemaharajaan Wu di bawah Sun Tzu menewaskan angkatan tentera Chu.
* 505 SM - Pemilihan pasangan konsul Rom yang pertama.
* 4 Disember 502 SM - Gerhana suria menggelapkan Mesir (tarikh terhitung; tidak terdapat sebarang pencerapan rekod sejarah yang jelas).
* 502 SM - Liga Latin menewaskan Etruska di bawah Lars Porsenna di Aricia.
* 502 SM - Naxos memberontak terhadap penguasaan Parsi dan mencetuskan Pemberontakan Ionia.
* 501 SM - Cleisthenes membaharui demokrasi di Athens.
* 501 SM - Naxos diserang oleh Empayar Parsi.
* 501 SM - Sebagai balasan terhadap ancaman oleh Sabine, Rom mencipta jawatan diktator.
* 501 SM - Konfusius dilantik sebagai gabenor Chung-tu.
* 501 SM - Gadir (di Cádiz kini) ditawan oleh Carthage (tarikh anggaran).
* 500 SM - Orang-orang yang bertuturan bahasa Bantu berhijrah ke Uganda barat daya dari barat (tarikh anggaran).
* 500 SM - Pelarian dari Teos menetap semula di Abdera.
* 500 SM - Darius I dari Parsi mengisytiharkan bahasa Aramia sebagai bahasa rasmi separuh barat empayarnya.
* 500 SM - Tarikh ini menandakan keakhiran peradaban Zaman Gangsa Nordik dalam sistem penzamanan Oscar Montelius dan permulaan Zaman Besi Pra-Rom.
* 500 SM - Jumlah penduduk dunia: 100,000,000 
* 500 SM - Pengasasan republik pertama di Vaishali, Bihar, India.
* Puak Gutaii bermula pada sekitar masa ini di Afrika Tengah dan Selatan.

## Tokoh-tokoh
*Lihat juga:* Senarai ketua negara pada tahun 500 SM

## Rujukan
Fuji Photo Film (M) Sdn. Bhd.

**Fuji Photo Film (M) Sdn. Bhd.** yang bermula operasi di Malaysia pada 1 Januari 1991 adalah pengedar tempatan bagi barangan keluaran Fujifilm yang merangkumi kamera, storan media, produk pengemasan foto dan filem untuk Fujifilm di negara Jepun. Ibu pejabat Fujifilm Malaysia terletaknya di Menara AXIS, Petaling Jaya, Selangor.

Untuk mencapai matlamat sebagai pereka baru yang utama dalam barangan pengimejan dan maklumat, Fujifilm Malaysia mengambil alih produk-produk jenama Fujifilm daripada pengedar-pengedar yang pada 25 tahun yang lalu, telah mengimportkan produk Fujifilm dari Jepun dan Singapura.

Sejak masa itu, Fujifilm Malaysia telah menjadi cabang pengedaran dan pemasaran yang utama bagi produk-produk Fujifilm di Malaysia. Kini, terdapat 600 saluran keluar Plaza Imej Fuji dan Stesen Pengimejan Berdigit Fuji, yang menjadi pengedar-pengedar Fujifilm Malaysia di seluruh negara. 50 peratus daripadanya di milik serta diuruskan oleh kaum Bumiputera. Kesemuanya bukan sahaja menerima nama Fujifilm dan imej korporatnya, tetapi juga mendapat sokongan pengiklanan dan promosi, sokongan rerambu serta sokongan teknikal daripada Fujifilm Malaysia dan Fujifilm Jepun.

## Aktiviti-aktiviti utama
Fujifilm Malaysia terlibat dalam penyedaran pelbagai jenis produk yang berkaitan dengan foto dan filem dari Jepun. Produk-produk ini merangkumi:
* filem fotografi dan filem wayang gambar;
* kamera biasa, kamera serta-merta dan kamera digital;
* kertas fotografi;
* kelengkapan makmal dan makmal mini;
* bahan-bahan kimia dan perkhidmatan pemprosesan dan pencetakan.

Produk-produk bagi penyelesaian maklumat termasuk:
* Bahan-bahan dan kelengkapan untuk seni grafik;
* Pengimejan perubatan dan sistem maklumat;
* Bahan-bahan paparan hablur cecair (LCD); dan
* Medium rakaman.

## Rujukan
* Laman Rasmi Fujifilm Malaysia
571

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 571. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[571 (nombor)]].*

**571** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Khamis dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa

## Kelahiran

* Nabi Muhammad s.a.w., di Makkah al-Mukarramah pada hari Isnin, 20 April.
* Li Jing, jeneral dan canselor Dinasti Tang.
* Wang Gui, canselor Dinasti Tang.
* Yang Jun, putera diraja dari Dinasti Sui.

## Kematian
570

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 570. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[570 (nombor)]].*

**570** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Rabu dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
#### Asia
* Anggaran: Ctesiphon, ibu kota Empayar Sassanid, mengambil alih kedudukan Constantinople, ibu kota Empayar Byzantine, sebagai kota yang terbesar di dunia.http://geography.about.com/library/weekly/aa011201a.htm
* Abraha menyerang Kaabah di Mekah.

#### Eropah
* Spoleto menjadi ibu kota kepada sebuah duchy yang merdeka di bawah Faroald, ketua puak Lombard.

### Mengikut topik
#### Agama
* Sebutan pertama tentang Spear of Destiny (tarikh anggaran).
* Orang Yahudi dari Clermont-Ferrand dipaksa memeluk agama Kristian.
* Tahun Gajah, menurut tradisi Islam.

## Kelahiran
* 20 April: Nabi Muhammad s.a.w (محمد), pesuruh Allah yang terakhir. (wafat: 632)
* Pybba dari Mercia (tarikh anggaran)
* Childebert II dari Austrasia (maut 595)
* Pei Ji, canselor Cina dari Dinasti Tang (maut 629)
* Chen Shen, bekas putera mahkota kepada Dinasti Chen yang jatuh, kemudiannya pegawai kepada dinasti Sui dan Tang
* Li Dashi, pegawai dan ahli sejarah Cina (maut 628)
* Gao Heng

## Kematian
* Gildas (tarikh tradisional)
* Liuva I, raja kepada puak Visigoth
* Soga no Iname, ketua puak Soga dari Jepun
* Maharaja Fei dari Chen
* Maharani Zhang Yao'er
590-an SM

Dekad **590-an SM** merupakan tahun-tahun dari 599 SM hingga 590 SM.


## Peristiwa dan arah aliran
* 599 SM - Kelahiran Vardhamana Mahavira, Tirthankar terakhir Jainisme.
* 598 SM - Jehoiachin mewarisi Jehoiakim sebagai raja Judah.
* 16 Mac 597 SM - Babylonia menawan Jerusalem, dan menggantikan Jehoiachin dengan Zedekiah sebagai raja.
* 595 SM - Psammetichus II mewarisi Necho II sebagai raja Mesir.
* 594 SM - Pemimpin-pemimpin Athens yang menghadapi krisis ekonomi serta perasaan tidak puas hati di kalangan rakyat, melantik pemuisi dan negarawan, Solon, sebagai arkon untuk memulakan reformasi demokrasi, menghidupkan semula perlembagaan kota, dan memberikan kewarganegaraan kepada lelaki-lelaki daripada banyak kelas.
* 590 SM - Angkatan tentera Mesir menjarah Napata, dan memaksa pemindahan istana Cush ke tempat yang lebih selamat di Meroe yang terletak berhampiran dengan riam keenam (sejarah awal Sudan).

## Kelahiran
* Mahavira, pengasas Jainisme (599–527 SM).
Cukai

**Cukai** (pinjaman  *cuṅkam*, juga **pajak**)ialah biaya yang dibayar oleh individu atau syarikat secara berwajib kepada pemerintah sesebuah negara sepertimana yang ditetapkan undang-undang agar pemerintah dapat melaksanakan tugas-tugasnya untuk menjalankan pemerintahan melalui perbelanjaan yang banyak dikhususkan untuk rakyat.

Cara pengumpulan cukai dan bagaimana penggunaan wang cukai tersebut adalah bahan pembicaraan panas dalam politik dan ekonomi. Ia ada disentuh dalam bidang-didang sains politik dan ekonomi melalui suatu jurusan dikongsi iaitu kewangan umum.

## Pentakrifan
Terdapat bermacam-macam batasan atau definisi tentang "cukai" yang dikemukakan dalam kalangan pakar bidang kewangan. Pierre Paul Leroy Beaulieu, seorang ahli ekonomi Perancis, memberikan kefahamannya terhadap cukai sebagai suatu bantuan "diwajibkan kekuasaan awam...untuk menutup belanja pemerintah" baik secara langsung melalui pemberian mahupun tidak secara pengambilan untung daripada pemerolehan barangan. Penulis kewangan Indonesia P. J. A. Adriani pula memberikan takrifan cukai sebagai:*iuran* [yuran] *masyarakat kepada negara (yang dapat dipaksakan) yang [[Hutang|terhutang]] oleh yang wajib membayarnya menurut peraturan-peraturan umum ([[undang-undang]]) dengan tidak mendapat prestasi kembali yang langsung dapat ditunjuk dan yang gunanya adalah untuk membiayai pengeluaran-pengeluaran umum berhubung tugas negara untuk menyelenggarakan pemerintahan*.Cukai dari perspektif ekonomi difahamkan sebagai beralihnya sumber daya dari sektor swasta kepada sektor awam. Pemahaman ini memberikan gambaran bahawa keberadaan cukai menyebabkan berubahnya dua keadaan:

# berkurangnya kemampuan individu dalam menguasai sumber daya untuk kepentingan penguasaan barang dan jasa.
# bertambahnya kemampuan kewangan negara dalam penyediaan barangan dan khidmat awam yang merupakan keperluan masyarakat.

Sementara pemahaman cukai dari perspektif undang-undang pula merupakan suatu perikatan yang timbul kerana adanya undang-undang yang menyebabkan timbulnya kewajiban warganegara menyimpan sejumlah hasil pendapatan tertentu kepada negara yang berkuasa, di mana wang cukai tersebut harus dipergunakan untuk penyelenggaraan pemerintahan. Dari pendekatan ini, ada memperlihatkan bahawa cukai yang dipungut harus berdasarkan undang-undang sehingga menjamin adanya kepastian undang-undang, baik bagi fiskus sebagai pengumpul cukai mahupun wajib cukai sebagai pembayar cukai.

## Jenis cukai
Antara jenis cukai:
* Cukai pendapatan
* Cukai jualan
* Cukai tanah
* Cukai pintu
* Cukai jalan

## Insentif Cukai

Malaysia menggalakkan R&D melalui pengecualian cukai berganda bagi perbelanjaan operasi yang layak. Negara ini juga menggunakan sistem elaun cukai berperingkat berdasarkan tahap pelaburan R&D syarikat, yang direka untuk memberi ganjaran kepada aktiviti inovasi yang semakin meningkat.
## Lihat juga
* Zakat
* Sistem Ekonomi Islam

## Rujukan

## Pautan luar
* Punca-punca tunggakan cukai tanah...
589

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 589. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[589 (nombor)]].*

**589** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Sabtu dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Eropah
* 17 Oktober - Sungai Adige melimpahi tebing dan membanjiri gereja St. Zeno serta merosakkan dinding Verona.
* Wabak bubonik di Rom.

#### Asia
* Keakhiran Dinasti Chen dengan kemusnahan keseluruhan Jiankang (Nanjing), dinasti Selatan terakhir di China; China disatukan di bawah Dinasti Sui.

### Mengikut topik
#### Agama
* Majlis Ketiga Toledo yang dititahkan oleh Raja Reccared dari kemaharajaan Visigoth menolak kepercayaan Arianisme dan memeluk Katolikisme.
* Majlis Narbonne diadakan.

## Kelahiran
* Bavo, santos Katolik dan Ortodoks Timur

## Kematian
* Maharaja Sushun, maharaja Jepun
609

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 609. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[609 (nombor)]].*

**609** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Rabu dalam kalendar Gregory. Denominasi 609 untuk tahun ini telah digunakan sejak awal Zaman Pertengahan lagi, apabila kaedah kalendar Anno Domini telah tersebar luas bagi tatacara penamaan tahun


## Peristiwa
* Pertempuran Dhi Qar: Suku Arab Bakar ibn Wa'il telah menewaskan tenterae Parsi di kawasan berair berhampiran Kufa.

## Kelahiran

## Kematian
613

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 613. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[613 (nombor)]].*

**613** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Isnin dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Eropah
* Clotaire II menyatukan semula kemaharajaan-kemaharajaan Frank melalui pembunuhan Sigebert II.
* Aethelfrith dari Northumbria menewaskan Wales dan sekutu-sekutunya di Chester.

#### Asia
* Shahrbaraz dari Parsi menawan Damascus.
* Isanapura menjadi ibu kota Chenla, kemaharajaan Kemboja.

### Mengikut topik
#### Agama
* Gereja St. Gall diasaskan.
* Nabi Muhammad mula berkhutbah Islam kepada orang ramai.

## Kelahiran
* Woncheuk, pendeta agama Buddha Korea

## Kematian
* Brunhilda, ratu Austrasia
* Theuderic II, raja Austrasia
* Sigebert II, raja Austrasia
* Bledric ap Custennin, raja Dumnonia.
614

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 614. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[614 (nombor)]].*

**614** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Selasa dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Eropah
* Istana Diocletian dimusnahkan oleh orang Avar yang menjarah Salona yang berhampiran.
* Cynegils dari Wessex menyerang Dumnonia (kini dikenali sebagai Devon).

#### Asia
* Empayar Parsi di bawah jeneral Shahrbaraz menawan dan menjarah Jerusalem; Gereja Makam Suci dimusnahkan oleh kebakaran dan Salib Benar dirampas.
* Parsi memusnahkan kemaharajaan Ghassanid.

### Mengikut topik
#### Agama
* Sudarium dari Oviedo dirampas daripada Jerusalem.

## Kelahiran
* Hilda dari Whitby
* Fujiwara no Kamatari

## Kematian
622

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 622. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[622 (nombor)]].*

**622** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Jumaat dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Agama
* 16 Julai–24 September - Nabi Muhammad s.a.w. dan pengikut baginda dari Makkah mengerjakan Hijrah mereka ke Madinah.
* Nabi Muhammad s.a.w. mendirikan negara atau Daulah Islamiyah di daerah Yatsrib (Madinah).
* Bermulanya perkiraan Tahun Hijrah.

### Kesusasteraan
* Ensiklopedia bahasa Cina pertama, Yiwen Leiju, disiapkan.

## Kelahiran

## Kematian
624

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 624. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[624 (nombor)]].*

**624** merupakan tahun lompat yang bermula pada hari Ahad dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
* Perang Badar.

## Kelahiran

## Kematian
### Para syuhada dalam Perang Badar
# Haritha bin Suraqa al-Khazraji
# Dhush-shimaalayn ibn ‘Abdi ‘Amr al-Muhajiri
# Rafi’ bin al-Mu’alla al-Khazraji
# Sa’d bin Khaythama al-Awsi
# Safwan bin Wahb al-Muhajiri
# Aaqil bin al-Bukayr al-Muhajiri
# Ubayda bin al-Harith al-Muhajiri
# Umayr bin al-Humam al-Khazraji
# Umayr bin Abi Waqqas al-Muhajiri
# Auf bin al-Harith al-Khazraji
# Mubashshir bin ‘Abdi’l Mundhir al-Awsi
# Mu’awwidh bin al-Harith al-Khazraji
# Mahja’ bin Salih al-Muhajiri
# Yazid bin al-Harith bin Fus.hum al-Khazraji
625

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 625. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[625 (nombor)]].*

**625** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Selasa dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
* 23 Mac - Sejarah Islam: Perang Uhud berlaku di Bukit Uhud dan orang kafir Quraisy hampir menewaskan orang Islam (7 Syawal).

## Kelahiran

## Kematian
637

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 637. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[637 (nombor)]].*

**637** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Rabu dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Asia
* Pertempuran al-Qādisiyyah: Pemerintahan khalifah Rashidun menewaskan angkatan tentera Sassanid dan akhirnya menaklukkan Ctesiphon, ibu kota Parsi.
* Angkatan tentera Muslim di bawah Pemerintahan khalifah Rashidun menaklukkan Jerusalem.
* Angkatan tentera Muslim di bawah Pemerintahan khalifah Rashidun menaklukkan Aleppo.
* Angkatan tentera Muslim di bawah Pemerintahan khalifah Rashidun menaklukkan Antioch dan menguasai Anatolia timur laut.
* Chang'an, ibu kota China, menggantikan Ctesiphon, ibu kota Empayar Sassanid, sebagai ibu kota yang terbesar di dunia.http://geography.about.com/library/weekly/aa011201a.htm
* Songtsen Gampo membina istananya yang pertama di tapak Istana Potala.

#### Eropah
* Pertempuran Mag Rath: Pengaruh Dál Riata di Ulster merosot secara ketara atau ditamatkan.

## Kelahiran

## Kematian
* Wen Yanbo, canselor Cina dari Dinasti Tang (lahir 575)
671

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 671. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[671 (nombor)]].*

**671** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Rabu dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
* Sami Agama Buddha daripada China, I-Ching, melawat ibu kota negeri Srivijaya di Palembang, Indonesia. Menurut beliau, terdapat sebanyak seribu sami yang tinggal di sana.

## Kelahiran

## Kematian
678

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 678. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[678 (nombor)]].*

**678** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Jumaat dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
* 27 Jun - Paus Agatho mewarisi Paus Donus sebagai paus ke-79. Beliau merupakan paus pertama yang berhenti membayar ufti kepada Maharaja Byzantin setelah pemilihannya.
* Keakhiran Pengepungan pertama Arab ke atas Constantinople (674-678)

## Kelahiran
* K'inich Ahkal Mo' Naab III, raja Maya untuk Palenque

## Kematian
* Raja Uija dari Baekje

## Ketua negara
* Jepun - Maharaja Temmu, maharaja Jepun (672-686)
679

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 679. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[679 (nombor)]].*

**679** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Sabtu dalam takwim Gregorius.


## Peristiwa
### Mengikut Topik
#### Agama
* Adamnan menjadi abbas menguruskan biara di pulau Iona.

## Kelahiran

## Kematian
* Æthelthryth, isteri kepada Raja Ecgfrith dari Northumbria dan kemudiannya santa
* Cenn Fáelad mac Aillila, raja dan cendekiawan Ireland

## Ketua negara
* Jepun — Maharaja Temmu, maharaja Jepun (672–686)
688

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 688. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[688 (nombor)]].*

**688** merupakan tahun lompat yang bermula pada hari Rabu dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
* Maharaja Justinian II dari Empayar Byzantin menewaskan orang-orang Bulgaria.
* Raja Caedwalla dari Wessex turun takhta dan menziarahi Rom.

## Kelahiran
* Charles Martel, Datuk Bandar Istana bagi Kemaharajaan Franks (tarikh anggaran)

## Kematian
* Perctarit, raja Lombard
* [Paus John III], [Bapa Ortodoks Qibti Alexandria
694

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 694. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[694 (nombor)]].*

**694** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Khamis dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Asia
* Ibu negara Jepun dipindahkan dari Asuka ke Fujiwara-kyō.

#### Empayar Byzantine
* Anggota Gereja Maronite menewaskan Justinian II.

#### Eropah
* 9 November — Egica, raja Hispano-Visigoth, menuduh orang Yahudi kerana membantu orang Islam dan menghukum kesemua mereka menjadi abdi.
* Ine dari Wessex berdamai dengan Kent.

## Kelahiran
* Hammad Ar-Rawiya, sarjana Arab

## Kematian
697

*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 697. Bagi kegunaan lain, sila lihat* 

**697** merupakan biasa yang bermula pada hari


## Peristiwa

## Kelahiran

## Kematian
2

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 2. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[2 (nombor)]].*

**2** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Ahad dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Asia
* Banci pertama diadakan di China, dengan jumlah penduduk ditunjukkan sebagai 57 juta.
* Banci Cina menunjukkan bahawa adanya hampir sejuta orang penduduk di Vietnam.

#### Empayar Rom
* Gaius Caesar bertemu dengan raja dari Parthia di Sungai Euphrates.
* Publius Alfenus Varus dan Publius Vinicius menjadi Konsul Rom.

#### Eropah
* Ariobarzanes II, Raja dari Media Atropatene, menjadi raja di Armenia.

## Kelahiran
* Apollonius dari Tyana (maut 98)
* Deng Yu, jeneral dan negarawan Dinasti Han (maut 58)

## Kematian
* Lucius Caesar, anak lelaki Marcus Vipsanius Agrippa dan Julia si Lebih Tua (lahir 17 SM)
1

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 1. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[1 (nombor)]].*

**1** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Sabtu dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Afrika
* Kemaharajaan Aksum yang terletak di tengah Ethiopia dan Eritrea kini, diasaskan (tarikh anggaran).

#### Amerika
* Moxos tamat merupakan sebuah kawasan keagamaan yang penting di Amerika Syarikat (tarikh anggaran).

#### Asia
* Permulaan zaman *[[Yuanshi]]* bagi Dinasti Han di China.
* Konfusius diberikan gelaran "Pembesar Baochengxun Ni", gelaran diraja pertamanya (nama selepas kematian).
* Pemerintahan Maharaja Ping dari China Han bermula.

#### Empayar Rom
* Tiberius, di bawah perintah Augustus, mematahkan pemberontakan di Germania (1 - 5).
* Gaius Caesar dan Lucius Aemilius Paullus dilantik sebagai konsul.
* Singa-singa pupus di Eropah Barat.
* Pembinaan akueduk Aqua Alsienta.
* Sutera muncul di Rom .

### Mengikut topik
#### Seni dan Sains
* Puisi *[[Metamorfosis (puisi)|Metamorfosis]]* ditulis oleh Ovid.

#### Agama
* Kelahiran Jesus, menurut zaman Anno Domini yang dicipta oleh Dionysius Exiguus pada tahun 525, sebagaimana yang diperdebatkan oleh seorang cendekiawan, Georges Declercq, dalam karyanya *Anno Domini* (2000). Kebanyakan cendekiawan memperdebatkan bahawa Dionysius menetapkan tarikh kelahiran Jesus pada 1 SM.
* Tahun penuh pertama hayat Jesus, sebagaimana yang ditetapkan oleh Dionysius Exiguus dalam zaman Anno Domininya.
* Agama Buddha diperkenalkan di China.

#### Demografi
* Jumlah penduduk dunia dianggarkan sebagai 300,000,000.

## Kelahiran
* Lucius Annaeus Gallio, prokonsul Rom (maut 65)

## Kematian
* Zhao Feiyan, maharani kepada Maharaja Cheng dari Han, dipaksa membunuh diri

## Nota
3

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 3. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[3 (nombor)]].*

**3** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Isnin dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Empayar Rom
* Pemerintahan Augustus dilanjutkan selama sepuluh tahun lagi.
* Augustus mengambil Gaius Caesar sebagai cucu angkat dengan harapan menjadikannya sebagai pewaris. Gaius dilantik sebagai prokonsul dan dihantar untuk tugas khas di Timur.
* Lucius Aelius Lamia dilantik sebagai konsul Rom.
* Marcus Valerius Messalla Messallinus dilantik sebagai konsul Rom.

#### Eropah
* Lima puak Jerman disatukan oleh Raja Marbod dari Marcomanni. Penyatuan lima puak itu merupakan ancaman langsung kepada Rom.

## Kelahiran
* Ban Biao, ahli sejarah China (maut 54)
* Paul dari Tarsus (lihat http://www.catholic-forum.com/saints/year0003.htm )

## Kematian
4

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 4. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[4 (nombor)]].*

**4** merupakan tahun lompat yang bermula pada hari Selasa dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Asia
* Namhae Chachaung mewarisi Bak Hyeokgeose sebagai raja Kemaharajaan Silla di Korea (tarikh traditisi).

#### Empayar Rom
* Maharaja Caesar Augustus menitahkan Tiberius ke Rom, dan memilihnya sebagai pewaris dan bakal maharaja. Tiberius juga memilih Germanicus sebagai pewarisnya.
* Sextus Aelius Catus menjadi konsul.
* *[[Senarai undang-undang Rom|Lex Aelia Sentia]]* mengawal pembebasan abdi.
* Pemeteraian pakatan keamanan dan persahabatan antara Empayar Rom yang diwakili oleh Tiberius, dan puak Cherusci Jerman, yang diwakili oleh Raja Segimer. Arminius dan Flavus, anak-anak lelaki Segimer, dibawa masuk ke dalam tentera Rom sebagai Ketua-ketua pasukan tambahan.

#### Timur Tengah
* Raja Phraataces dan Permaisuri Musa dari Parthia digulingkan dan dibunuh, dengan takhta mereka diberikan kepada Orodes III dari Parthia.

### Mengikut topik
#### Seni dan Sains
* Nicholas dari Damascus menulis 14 jilid *Sejarah Dunia*.

## Births
* Columella, penulis Rom (maut 70)
* Daemusin, raja Goguryeo (maut 44)

## Kematian
* Gaius Caesar, anak lelaki Marcus Vipsanius Agrippa dan Julia si Lebih Tua
* Bak Hyeokgeose dari Silla, raja pertama Korea.
6

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 6. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[6 (nombor)]].*

**6** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Jumaat dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Asia
* Naik takhta Ru Zi Ying dari Dinasti Han di China dan permulaan zaman *Jushe* bagi Dinasti Han.
* Calon-calon jawatan politik di China diwajibkan mengambil peperiksaan perkhidmatan awam.

#### Empayar Rom
* Iudaea dan Moesia menjadi provinsi Rom; Syria dikawal oleh legion-legion X ''Fretensis'', III ''Gallica'', VI ''Ferrata'', dan XII ''Fulminata''.
* Augustus menubuhkan perbendaharaan khas, *aerarium militare*, untuk membayar bonus kepada bekas perajurit-perajurit legion yang bersara.
* Tiberius menjadikan Carnuntum sebagai pusat operasinya terhadap Maroboduus; XX ''Valeria Victrix'', legion Rom, bertempur bersama dengan Tiberius terhadap Marcomanni.
* Puak Pannonia, bersama dengan puak Dalmatia dan puak-puak Illyria yang lain, memberontak tetapi ditewaskan oleh Tiberius selepas kempen ketenteraan yang berlangsung selama tiga tahun.
* Pembinaan kubu Rom memulakan kota Wiesbaden kini.
* Quirinius mengadakan banci di Judea (menurut Josephus) dan mengakibatkan pemberontakan di provinsi tersebut. Pemberontakan itu yang diketuai oleh Judas si Anak Galilee, dan disokong oleh Farisi Sadoq, ditindas dengan pemberontak-pemberontak disalib, tetapi ia melahirkan gerakan Zealot yang ahli-ahlinya menganggap diri sebagai dikuasai hanya oleh Tuhan.
* Akibat kekurangan makanan di Rom, Augustus menambah sekali ganda catuan jagung yang dibahagikan kepada penduduknya.
* Akibat kebakaran yang membawa bencana di Rom, sistem berek dicipta untuk memudahkan gerak balas yang lebih cepat semasa kecemasan.

## Kelahiran
* Jesus (biasa dianggap sebagai tahun lahir terakhir yang mungkin, berdasarkan banci Quirinius pada tahun itu)
* Nero Caesar, anak lelaki Germanicus dan Agrippina si Lebih Tua (maut 30)
* Milonia Caesonia, maharani Rom (maut 41)

## Kematian
* Cleopatra Selene (II), raja Mesir kepada Cyrenaica dan Libya (lahir 40 SM)
* Orodes III dari Parthia, maharaja Parthia buat tempoh yang singkat
8

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 8. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[8 (nombor)]].*

**8** merupakan tahun lompat yang bermula pada hari Ahad dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Asia
* Permulaan zaman Chushi bagi Dinasti Han Cina.
* Wang Mang merampas kuasa di China dan mengasaskan Dinasti Xin yang tidak kekal lama.
* China mereka kertas yang mula-mulanya digunakan oleh tentera.

#### Empayar Rom
* 3 Ogos - Tiberius, jeneral Rom, menewaskan Dalmatia di sungai Bathinus.
* Vipsania Julia dibuang negeri.
* Marcus Furius Camillus, Sextus Nonius Quinctilianus, dan Lucius Apronius, menjadi Konsul Rom.
* Ovid, pemuisi Rom, dibuang negeri dari Rom ke Laut Hitam yang berhampiran dengan Tomis (Constanta kini).

#### Eropah
* Tincomarus, raja Atrebates yang digulingkan, melarikan diri dari Britain ke Rom; Eppillus menjadi raja.

#### Timur Tengah
* Vonones I menjadi raja Parthia.

## Kelahiran

## Kematian
* Marcus Valerius Messalla Corvinus, jeneral Rom (lahir 64 SM)
5

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 5. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[5 (nombor)]].*

**5** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Khamis dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Empayar Rom
* Rom mengakui Cunobelinus, Raja Catuvellauni, sebagai Raja Britain.
* Cimbri dan Charydes, Puak Germanik, menghantar duta-duta besar ke Rom.
* Gnaeus Cornelius Cinna Magnus, dan Lucius Valerius Messalla Volesus (atau Gaius Ateius Capito) menjadi konsul Rom.
* Tiberius menaklukkan Germania Inferior.
* Polyainus Marathonius menjadi Arkon Athens.

## Kelahiran
* Julia, anak perempuan Julius Caesar Drusus dan Livilla (maut 43)
* Drusilla dari Mauretania
* Ruzi Ying, Maharaja Cina (maut 25)
* Yin Lihua, Maharani Cina (maut 64)

## Kematian
* Gaius Asinius Pollio, pemidato, pemuisi, dan ahli sejarah Rom (lahir 76/75 SM)
* Ping dari Han, Maharaja Cina (lahir 14 SM)
7

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 7. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[7 (nombor)]].*

**7** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Sabtu dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Asia
* Vonones I dari Dinasti Arsacid menjadi raja Parthia.

#### Empayar Rom
* Pemberontakan Illyria terhadap pemerintahan Rom.
* Pemberontakan Pannonia bersama-sama dengan puak Dalmatia dan puak Illyria terhadap pemerintahan Rom.
* Caesar Augustus, Maharaja Rom, memecat Herod Archelaus sebagai etnark Judea.
* Publius Quinctilius Varus dilantik sebagai gabenor Jerman.
* Tiberius Quinctilius Varus, legatus (jeneral) Rom, ditugaskan untuk mengendalikan wilayah Jerman di antara sungai-sungai Rhine dan Elba. Beliau mengadakan banci, memberikan penghormatan, dan merekrut askar, dengan semua ini melahirkan pertelingkahan antara orang-orang Jerman.
* Abgarus dari Edessa digulingkan sebagai raja Osroene.
* Pembinaan Candi Concordia bermula.

### Mengikut topik
#### Seni dan Sains
* Strabo menulis *Geographia* (sesetengah cendekiawan mendakwa bahawa tarikhnya ialah sekitar 18 Masihi).

## Kelahiran
* Drusus Caesar, anak lelaki Germanicus dan Agrippina si Lebih Tua (maut 33 Masihi)
* Gnaeus Domitius Corbulo, Jeneral Rom (maut 67 Masihi)

## Kematian
* Athenodoros Cananites, ahli falsafah Stoisisme (lahir 74 SM)
9

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 9. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[9 (nombor)]].*

**9** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Selasa dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Asia
* Wang Mang mengasaskan Dinasti Xin yang tidak kekal lama di China (sehingga 25).

#### Empayar Rom
* Illyria dijadikan sebuah provinsi selepas kegagalan pemberontakannya.
* Sungai Rhine dijadikan sempadan antara dunia-dunia pertuturan bahasa Latin dan bahasa Jerman selepas kekalahan tentera Rom di bawah Varus di Pertempuran Hutan Teutoburg.
* Legio II ''Augusta'', XX ''Valeria Victrix'', dan XIII ''Gemina'' berpindah ke Jerman untuk menggantikan Legio XIX dan legion-legion lain yang dimusnahkan di Teutoburg.
* Catuvellauni menyerang Trinovantes dan menawan Camulodunum.
* Ovid dibuang negeri ke Tomis.
* Pannonia (Hungary kini) menyerah kepada pemerintahan Rom.
* Untuk menaikkan bilangan perkahwinan dan akhirnya bilangan penduduknya, *lex Papia Poppaea* diterima di Rom. Undang-undang ini melarang pembujangan, serta hubungan-hubungan tanpa beranak.
* Kewangan Rom mengalami kesukaran selepas pemberontakan Danubia, dan kekalahan Varus di Jerman. Ini mengakibatkan pengenaan dua cukai yang baru, iaitu 5% pada harta pusaka, dan 1% pada jualan.

## Kelahiran
* 18 November - Vespasian, maharaja Rom

## Kematian
* Publius Quinctilius Varus, jeneral Rom, yang dikatakan membunuh diri dalam Pertempuran Hutan Teutoburg
10

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 10. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[10 (nombor)]].*

**10** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Rabu dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Empayar Rom
* Pembezaan puak-puak Teuton setempat daripada kumpulan kebudayaan Irminones Germanik.
* Dinasti Yunani di Bactria dihapuskan.
* Publius Cornelius Dolabella menjadi Konsul Rom.
* Illyria dibahagikan menjadi Pannonia dan Dalmatia.

## Kelahiran
* Hero dari Alexandria, jurutera Yunani (maut k.k. 70)
* Santo Peter, salah satu hawari Jesus, serta paus pertama (maut k.k. 64).

## Kematian
* Didymus Chalcenterus, cendekiawan dan ahli nahu Yunani. (lahir k.k. 63 SM)
13

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 13. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[13 (nombor)]].*

**13** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Ahad dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Asia
* Tahun kelima serta tahun terakhir zaman *Shijianguo* bagi Dinasti Xin di China.

#### Empayar Rom
* Abgarus dari Edessa dilantik semula sebagai raja Osroene.
* Senat meluluskan dekri *senatus consultum* yang menyekat keahlian badan pemilih Vigintisexviri yang telah dikurangkan kepada golongan Ordo Equester.
* Tiberius membuat perarakan kemenangannya di Rom selepas pengepungan Jerman.

### Mengikut topik
#### Seni dan Sains
* Strabo menerbitkan pandangannya tentang bentuk Bumi.

## Kelahiran

## Kematian
14

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 14. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[14 (nombor)]].*

**14** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Isnin dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Asia
* Tahun pertama zaman *tianfeng* bagi Dinasti Xin di China.
* Kebuluran melanda China, dengan sesetengah warganegara mengambil jalan keluar melalui kanibalisme.

#### Empayar Rom
* Augustus mangkat dan diisytiharkan sebagai dewa.
* Tiberius mewarisi bapa tirinya, Augustus, sebagai maharaja Empayar Rom.
* Legion-legion di Rhine memberontak selepas kemangkatan Augustus; Germanicus dan Drusus mematahkan pemberontakan.
* Germanicus dilantik sebagai komander tentera di Jerman, dan memulakan sebuah kempen ketenteraan yang berlangsung sehingga tahun 16.
* Banci menunjukkan bahawa Rom mempunyai 4,973,000 orang warganegara.

## Kelahiran

## Kematian
* 19 Ogos - Maharaja Augustus dari Rom
* Julia si Lebih Tua, puteri Maharaja Augustus dari Rom
* Postumus Agrippa, cucu lelaki Maharaja Augustus dari Rom
15

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 15. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[15 (nombor)]].*

**15** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Selasa dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Empayar Rom
* Valerius Gratus dilantik sebagai pengawas Iudaea.
* Kem tentera Emona (Ljubljana masa kini) diasaskan.
* Legio XXI ''Rapax'' ditempatkan di Regensburg.
* Pertempuran Germanicus dengan Arminius di Hutan Teutoburg berakhir dengan seri.
* Hak pemilihan kakitangan awam dipindahkan daripada rakyat kepada maharaja dan Senat Rom.

### Mengikut topik
#### Seni dan Sains
* Biografi Augustus diterbitkan oleh Nicholas dari Damascus.

## Kelahiran
* 24 September - Vitellius, maharaja Rom
* 6 November - Agrippina si Lebih Muda, maharani Rom (atau 16)

## Kematian
* Sejus Strabo, pengawas praetoria. Diwarisi oleh anaknya, Sejanus
16

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 16. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[16 (nombor)]].*

**16** merupakan tahun lompat yang bermula pada hari Rabu dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Empayar Rom
* Sebuah angkatan tentera Rom yang terdiri daripada 90,000 orang askar di bawah Germanicus mencapai kemenangan di Idistaviso apabila menewaskan Arminius, ketua perang Jerman, dan menangkap isterinya Thusnelda, serta mendapat balik burung-burung helang yang dipunyai oleh legion-legion Varus.
* Tentera Noricum yang menyertai tentera Pannonia dalam serangan Histria ditewaskan oleh Publius Silius, prokonsul Illyricum.

### Mengikut topik
#### Seni dan Sains
* "Epistulae ex Ponto" diterbitkan oleh Ovid.

## Kelahiran
* 16 September - Drusilla, anak perempuan kepada Germanicus dan Agrippina si Lebih Tua (maut 38)
* 16 September - Samual Yare, druid (golongan paderi) Brittany, serta pembantu kepada Maharaja Rom dari 100-126
* Agrippina si Lebih Muda, Maharani Rom

## Kematian
* Kemungkinan Scribonia, isteri kedua Caesar Augustus dan ibu Julia si Lebih Tua
17

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 17. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[17 (nombor)]].*

**17** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Jumaat dalam takwim Gregorius.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Asia Minor
* Sebuah gempa bumi di Anatolia memusnahkan kota Sardis.

#### Empayar Rom
* Germanicus mengetuai kempen-kempen ketenteraan di Timur.
* Cappadocia (di Asia Minor) menjadi sebuah provinsi Rom.
* Sejanus menjadi pengawal praetoria.

#### Eropah
* Permulaan perang saudara di Germania.

### Mengikut topik
#### Seni dan Sains
* Penerbitan *[[Ab Urbe condita (buku)|Ab Urbe condita]]* ("Sejarah Rom Sejak Dari Pengasasannya") dalam 142 jilid oleh Titus Livius.

## Kelahiran

## Kematian
* Ovid, pemuisi Rom (atau 18)
* Titus Livius, ahli sejarah Rom
* Gaius Julius Hyginus, penulis Rom
18

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 18. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[18 (nombor)]].*

**18** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Sabtu dalam kalendar Gregory.

## Peristiwa
#### Asia
* Kemaharajaan Indo-Parthia di India menguasai Taxila.

#### Empayar Rom
* Tiberius dan Germanicus menjadi konsul-konsul Rom.
* *[[Vexillatio]]* (subunit) Legio III ''Augusta'' dimusnahkan oleh serangan hendap di Afrika.
* Arminius, ketua puak Jerman, memusnahkan kemaharajaan Marcomanni.

### Mengikut topik
#### Agama bamm
* Caiaphas menjadi paderi besar di Jerusalem.

## Kelahiran

## Kematian
* Ovid, pemuisi Rom (atau 17)
11

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 11. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[11 (nombor)]].*

**11** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Khamis dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Asia
* Artabanus III daripada Dinasti Arsabanus menjadi raja Parthia.
* Di India, Satakarni memulakan pemerintahannya sebagai maharaja Empayar Andhra (11-29).

#### Empayar Rom
* Germania Inferior dan Rhine ditawan oleh Germanicus.
* Augustus melepaskan rancangannya untuk mencipta sebuah sempadan pertahanan di Elbe untuk mengukuhkan pertahanan Rom di sepanjang Sungai Rhine dan Danube.

## Kelahiran

## Kematian
* Marcus Antistius Labeo, pakar undang-undang Rom yang terkenal
12

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 12. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[12 (nombor)]].*

**12** merupakan tahun lompat yang bermula pada hari Jumaat dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Empayar Rom
* Annius Rufus dilantik sebagai Pengawas Judea.
* Germanicus dan Gaius Fonteius Capito menjadi konsul-konsul Rom.
* Quirinius pulang dari Judea untuk menjadi penasihat kepada Tiberius.

### Mengikut topik
#### Seni dan Sains
* Ovid menulis sebuah warkah semasa hidup dalam buangannya di Laut Hitam.

## Kelahiran
* 31 Ogos - Caligula, maharaja Rom

## Kematian
19

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 19. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[19 (nombor)]].*

**19** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Ahad dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Asia
* Tahun ke-6 serta tahun terakhir zaman *Tianfeng* bagi Dinasti Xin di China.
* Gondophares menjadi raja masyarakat Saces.

#### Empayar Rom
* Maroboduus, raja Marcomanni, digulingkan oleh Catualda, dan mengakhiri ancaman yang dihadapi oleh Rom daripada puak-puak Jerman sehingga pemerintahan Marcus Aurelius. Rom meletakkan puak-puak tersebut di bawah perlindungannya.
* Julius Caesar Germanicus (33), komandan legion-legion Rhine di Rom, dan puteri Rom yang paling disayangi, maut kerana peracunan. Di katil maut, beliau menuduh Piso, gabenor Syria kerana meracuninya.
* Agrippina si Lebih Tua menuduh Gnaeus Calpurnius Piso, gabenor Syria, kerana membunuh suaminya, Germanicus, di Antioch. Piso membunuh diri di Rom
* Tiberius mengusir orang-orang Mesir dari Rom, serta 4,000 orang Yahudi dari Sicily.
* Gerbang Kemenangan dibina untuk Germanicus di Saintes.

## Kelahiran
* Tiberius Gemellus, cucu lelaki Tiberius.

## Kematian
* Germanicus, jeneral Rom
* Vonones I dari Parthia
20

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 20. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[20 (nombor)]].*

**20** merupakan tahun lompat yang bermula pada hari Isnin dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Asia
* Tahun pertama dalam zaman *Dihuang* bagi Dinasti Xin di China.

#### Empayar Rom
* Tiberias dibina di Laut Galilee oleh Herod Antipas sebagai penghormatan kepada Tiberius.
* Galba menjadi praetoria Rom.
* Marcus Valerius Messalla Barbatus menjadi konsul.

### Mengikut topik
#### Seni dan Sains
* Philo mentakrifkan falsafah sebagai pembantu rumah teologi.

## Kelahiran

## Kematian
* Hillel si Lebih Tua, cendekiawan Talmud yang sekolah dan ajarannya paling berpengaruh dalam kitab Talmud.
* Vipsania Agrippina, isteri Gaius Asinius Gallus dan bekas isteri Tiberius.
21

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 21. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[21 (nombor)]].*

**21** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Rabu dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Empayar Rom
* Pemberontakan masyarakat Aedui di bawah Julius Florus dan Julius Sacrovir dipatahkan oleh Gaius Silius.
* Tiberius menjadi konsul Rom buat kali keempat.
* Permulaan pemberontakan di Afrika yang diketuai oleh Tacfarinas.
* Rom menubuhkan sebuah negara penampan di wilayah puak Quadi di Slovakia selatan.
* Pembinaan tangsi askar untuk Pengawal Praetoria di Bukit Quirinal, Rom.

### Mengikut topik
#### Seni dan Sains
* Pengilangan pen dan alat tulis yang diperbuat daripada logam di Rom.

## Kelahiran

## Kematian
* Publius Sulpicius Quirinius, gabenor Rom di Syria
* Marcus Valerius Messalla Barbatus, konsul Rom (atau 20)
* Arminius, ketua Germanik yang membunuh tiga angkatan legion Rom dalam Pertempuran Hutan Teutoburg.
22

:*Rencana ini adalah berkenaan dengan tahun 22. Bagi kegunaan lain, sila lihat [[22 (nombor)]].*

**22** merupakan tahun biasa yang bermula pada hari Khamis dalam kalendar Gregory.


## Peristiwa
### Mengikut tempat
#### Empayar Rom
* Gaius Sulpicius Galba menjadi konsul.
* Undang-undang Rom menggantikan adat resam Celt di Gaul.

## Kelahiran
* Valeria Messalina, isteri ketiga Maharaja Claudius dari Rom.

## Kematian
* Junia Tertia