Nitobe Inazō

ialah seorang ahli agronomi, diplomat, ahli sains politik, ahli politik dan penulis Jepun. Beliau menuntut ilmu di Kolej Pertanian Sapporo di bawah pengaruh presidennya yang pertama, William S. Clark, sebelum melanjutkan pengajian ke Amerika Syarikat dalam bidang dasar pertanian. Selepas pulang ke Jepun, beliau berkhidmat sebagai profesor di Kolej Pertanian Sapporo, Universiti Imperial Kyoto dan Universiti Imperial Tokyo, selain memegang jawatan sebagai Timbalan Setiausaha Agung Liga Bangsa-Bangsa.

Di samping itu, beliau aktif dalam usaha memajukan pendidikan wanita dengan membantu menubuhkan Tsuda Eigaku Juku, serta berkhidmat sebagai presiden pertama Universiti Kristian Wanita Tokyo dan presiden Kolej Ekonomi Wanita Tokyo. Namun demikian, beliau juga merupakan penyokong kuat kolonialisme Jepun dan pernah menggambarkan masyarakat Korea sebagai "primitif".

## Kehidupan awal
Nitobe dilahirkan di Morioka, Wilayah Mutsu (kini Wilayah Iwate). Bapanya, Nitobe Jūjirō, merupakan seorang samurai dan pengikut kepada *[[daimyō]]* tempatan daripada puak Nanbu. Datuknya ialah Nitobe Tsutō, manakala moyangnya ialah Nitobe Denzō (Koretami). Salah seorang sepupunya ialah Nitobe Inao. Nama semasa kecilnya ialah Inanosuke.

Pada tahun 1871, Nitobe meninggalkan Morioka ke Tokyo untuk menjadi waris kepada bapa saudaranya, Ōta Tokitoshi, lalu menggunakan nama Ōta Inazō. Bagaimanapun, pada tahun 1889, selepas kematian abang sulungnya Nitobe Shichirō, beliau kembali menggunakan nama keluarga asalnya, Nitobe.

## Kerjaya pendidikan

Nitobe menuntut di kelas kedua Kolej Pertanian Sapporo (kini Universiti Hokkaido) dan memeluk agama Kristian, terpengaruh oleh peninggalan William S. Clark, walaupun mereka tidak pernah bertemu secara peribadi. Rakan sekelasnya yang turut memeluk Kristian termasuk Uchimura Kanzō, dan Nitobe dibaptiskan oleh seorang mubaligh Amerika, Bishop M. C. Harris. Beliau memilih bidang pertanian bagi memenuhi harapan Maharaja Meiji supaya keluarga Nitobe terus memajukan pembangunan pertanian, memandangkan bapanya telah mengubah tanah terbiar di utara Domain Nambu menjadi ladang produktif.

Pada 1883, Nitobe memasuki Universiti Imperial Tokyo untuk mengkaji sastera Inggeris dan ekonomi, namun kecewa dengan tahap penyelidikan di situ, lalu berangkat ke Amerika Syarikat pada 1884. Di Universiti Johns Hopkins, Baltimore, beliau mempelajari ekonomi dan sains politik, menyertai komuniti Quaker, dan bertemu bakal isterinya, Mary Patterson Elkinton. Mereka kemudian berkahwin, dan mengangkat anak saudara Nitobe, Yoshio, serta seorang wanita, Kotoko. Nitobe juga membantu penubuhan Friends School di Tokyo.

Sambil berada di Johns Hopkins, beliau menerima jawatan pembantu profesor di Kolej Pertanian Sapporo, tetapi diarahkan untuk menamatkan PhD dalam ekonomi pertanian di Jerman. Selepas tiga tahun di Universiti Halle, beliau kembali ke Amerika untuk berkahwin sebelum memulakan tugas mengajar di Sapporo pada 1891. Ketika itu, beliau telah menerbitkan karya dalam bahasa Inggeris dan Jerman dan menerima gelaran doktor pertama daripada lima gelar doktornya.

Nitobe terus mengajar di Sapporo sehingga 1897, sebelum mengambil cuti selama tiga tahun untuk menulis, termasuk karya terkenalnya **', yang ditulis di Jepun dan kemudian di [[California]].

== Birokrat Meiji ==

Pada tahun 1901, Nitobe dilantik sebagai penasihat teknikal [[Pemerintahan Jepun di Taiwan|kerajaan kolonial Jepun di Taiwan]] dan mengetuai Biro Gula.

Pada 1904, beliau dilantik sebagai profesor penuh undang-undang di [[Universiti Imperial Kyoto]] dan mengajar kajian kolonial. Beliau menjadi pengetua Sekolah Tinggi Pertama (divisyen persiapan untuk [[Universiti Imperial Tokyo]]) pada 1906, dan meneruskan jawatan ini sehingga menerima jawatan profesor penuh di Fakulti Undang-undang Universiti Imperial Tokyo pada 1913. Di Tokyo, beliau mengajar ekonomi pertanian dan kajian kolonial, menekankan aspek kemanusiaan pembangunan kolonial serta penilaian kritikal terhadap kolonialisme. Nitobe juga dilantik sebagai presiden pengasas [[Universiti Kristian Wanita Tokyo]] (''Tokyo Joshi Dai''). Antara pelajarnya ialah [[Tadao Yanaihara]], Shigeru Nanbara, Yasaka Takagi, dan Tamon Maeda. Yanaihara kemudiannya mewarisi kerusi kajian kolonial Nitobe, tetapi pandangan pasifis dan penekanan pada penentuan nasib sendiri masyarakat tempatan membawa konflik dengan kerajaan Jepun semasa [[Perang Dunia Kedua]].

Pada 1911, Nitobe dan [[Hamilton Wright Mabie]] menjadi profesor pertukaran pertama antara Jepun dan Amerika Syarikat melalui [[Dana Carnegie untuk Keamanan Antarabangsa]]. Selepas [[Perang Dunia Pertama]], beliau turut menubuhkan Majlis Jepun bagi [[Institut Hubungan Pasifik]] bersama golongan reformis Jepun yang berfikiran antarabangsa.

Dari segi kolonialisme, Nitobe digambarkan oleh Nitobe College, Universiti Hokkaido sebagai "tonggak akademik sokongan Jepun semasa peluasan koloninya di Asia". Beliau merupakan penyokong kuat [[penjajahan Jepun di Korea]], menganggapnya sebagai "peluang satu-dalam-sejuta" dan berpendapat Jepun menjalankan [[misi tamadun]] yang mulia. Dalam eseinya ''A Decaying Nation'' (1906), beliau menggambarkan Korea sebagai ketinggalan teknologi 3,000 tahun di belakang Jepun, dan rakyatnya "biasa, tidak berbudaya dan primitif, seolah-olah dari zaman prasejarah". Beliau menegaskan bahawa penjajahan Korea memerlukan perhatian khusus kerana rakyatnya lemah, tiada naluri politik atau aspirasi ekonomi dan intelektual, dan perlu dibantu oleh Jepun untuk "menghidupkan semula sebuah bangsa yang mati".

Selepas Jepun mematahkan [[Gerakan 1 Mac]] di Korea, Nitobe mempertahankan tindakan kerajaan Jepun, dengan menyatakan bahawa Jepun bersedia memberi enam bulan kemerdekaan percubaan kepada Korea kerana yakin rakyat Korea akan kembali kepada bimbingan Jepun selepas tempoh percubaan itu tamat.

== Diplomat ==

Apabila [[Liga Bangsa-Bangsa]] ditubuhkan pada 1920, Nitobe dilantik sebagai salah seorang Timbalan Setiausaha Agung dan berpindah ke [[Geneva]], [[Switzerland]]. Beliau menjadi pengarah Seksyen Biro Antarabangsa, bertanggungjawab ke atas [[Jawatankuasa Antarabangsa bagi Kerjasama Intelektual]] (yang kemudiannya menjadi [[UNESCO]] di bawah mandat [[Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu]]). Antara pencapaiannya pada era ini ialah penyelesaian pertikaian wilayah antara [[Sweden]] dan [[Finland]] mengenai [[Kepulauan Åland]], yang kekal di bawah kawalan Finland tetapi menerima penentangan bersenjata penuh dan autonomi, sekali gus mengelakkan kemungkinan konflik bersenjata.

Pada Ogos 1921, Nitobe mewakili Liga Bangsa-Bangsa pada [[Kongres Esperanto Dunia]] ke-13 di [[Prague]], dan laporannya kepada Perhimpunan Agung Liga menjadi laporan objektif pertama mengenai [[Esperanto]] oleh seorang pegawai tinggi organisasi antara kerajaan. Walaupun sepuluh perwakilan bersetuju supaya Esperanto dijadikan bahasa rasmi Liga, perwakilan Perancis menggunakan kuasa vetonya untuk menolak cadangan itu.

Selepas bersara dari Liga Bangsa-Bangsa, Nitobe berkhidmat seketika di [[Dewan Bangsawan Jepun|Dewan Bangsawan]] [[Diet Jepun|Parlimen Imperial Jepun]], dan mengkritik [[Perdana Menteri Jepun]] bersifat ketenteraan, [[Giichi Tanaka]] selepas [[Peristiwa Huanggutun]] (1928). Beliau menentang peningkatan [[militarisme Jepun]] pada awal 1930-an dan amat kecewa apabila Jepun menarik diri dari Liga Bangsa-Bangsa pada 1933 berikutan [[Krisis Manchuria]] dan [[Laporan Lytton]].

Pada Oktober 1933, Nitobe menghadiri persidangan [[Institut Hubungan Pasifik]] di [[Banff, Alberta]], yang sebahagian besar menyokong dasar peluasan kuasa Jepun. Dalam perjalanan pulang, pneumonia yang dihidapinya bertambah teruk dan beliau dibawa ke Royal Jubilee Hospital di [[Victoria, British Columbia]], [[Kanada]], dan meninggal dunia pada 15 Oktober 1933. Bandar kelahirannya, Morioka, menjadi bandar kembar Victoria sejak 1985. Isterinya, Mary Elkinton Nitobe, tinggal di Jepun sehingga meninggal pada 1938, dan beliau menyiapkan serta menyunting banyak manuskrip Nitobe yang belum diterbitkan, termasuk memoir zaman kanak-kanaknya, sekali gus memastikan warisan penulisan Nitobe terpelihara.

== Legasi ==
Nitobe menulis banyak buku akademik serta buku untuk pembaca umum, dan turut menyumbang ratusan artikel ke majalah dan surat khabar popular. Bagaimanapun, beliau paling terkenal di Barat melalui karyanya **' (1900), salah satu karya utama mengenai etika samurai dan budaya Jepun yang ditulis dalam bahasa Inggeris untuk pembaca Barat. Buku ini kemudian diterjemahkan ke dalam bahasa Jepun dan pelbagai bahasa lain.

Penerimaan buku ini berbeza antara Jepun dan Barat. Di Jepun, sarjana seperti Inoue Tetsujirō dan Tsuda Sōkichi mengkritik atau menolak buku ini, dan ia hanya mencapai puncak popularitinya di Jepun pada tahun 1980-an. Di Barat, buku ini menjadi jualan buku terlaris sejak Perang Rusia-Jepun 1904–05, dibaca oleh tokoh berpengaruh termasuk Presiden Amerika Syarikat seperti Theodore Roosevelt, John F. Kennedy, serta Robert Baden-Powell, pengasas Pengakap. Buku ini juga memberi inspirasi kepada H. G. Wells tentang bagaimana "menggabungkan kemajuan dengan kestabilan politik". Kritikan terhadap buku ini menekankan bahawa penggambaran samurai mengikut konsep kesateriaan Barat berbeza dengan bushido pra-Meiji yang menekankan keberanian dan nilai pejuang. Walaupun begitu, buku ini tetap dianggap karya perintis dalam genre tersebut.

Karya-karya Nitobe kini dikumpulkan dalam *Nitobe Inazō Zenshū* (25 jilid, Kyobunkan, 1969–2001) dan karya bahasa Inggeris serta bahasa Barat lain dikumpulkan dalam *Works of Inazo Nitobe* (5 jilid, University of Tokyo Press, 1972). Analisis kritikal mengenai hidup dan pemikiran Nitobe terdapat dalam buku seperti *Nitobe Inazo: Japan’s Bridge Across the Pacific* (ed. John F. Howes, 1995), serta biografi lengkap dalam bahasa Inggeris oleh George M. Oshiro (*Internationalist in Pre-War Japan: Nitobe Inazo*, 1862–1933, 1986) dan dalam bahasa Jepun (*Nitobe Inazo, Kokusai-shugi no Kaitakusha*, 1992).

Potret Nitobe turut dicetak pada wang kertas Siri D 5,000 yen dari 1984 hingga 2004. Beliau turut diabadikan melalui Taman Peringatan Nitobe di Universiti British Columbia, Vancouver, dan taman memorial kedua di Royal Jubilee Hospital, Victoria, British Columbia, Kanada.

## Pautan luar

* Nitobe Association
* 
* 
* 
* Nitobe Memorial Garden biography of Inazo Nitobe
* Nitobe Memorial Museum, Towada city, Aomori
* Nitobe, Inazo | Portraits of Modern Japanese Historical Figures (National Diet Library)
* The Inazo Nitobe Papers held at Friends Historical Library of Swarthmore College