Pengundian elektronik di Estonia

Pengundian elektronik di Estonia meraih populariti pada tahun 2001 dengan kerajaan gabungan "berminda elektronik". Pada tahun 2005, ia menjadi negara pertama yang secara sah mengadakan pilihan raya umum melalui Internet dengan projek perintis mereka dilakukan bagi pilihan raya perbandaran. Pegawai pilihan raya Estonia mengisytiharkan sistem pengundian elektronik itu berjaya dan mendapati ia bertahan dalam ujian penggunaan dunia sebenar.

Undian internet juga digunakan dalam pilihan raya parlimen Estonia 2007, satu lagi pilihan raya yang pertama di dunia. Pada pilihan raya parlimen 2023 buat pertama kalinya, lebih separuh daripada jumlah undi dibuang melalui internet.

## Pengundian internet
Istilah *Pengundian Kuasa* (atau *e-undi*) boleh merujuk kepada kedua-dua lokasi pengundian yang ditetapkan (seperti di pondok mengundi) dan pengundian elektronik terpencil (seperti dalam Internet). Untuk mengurangkan kekeliruan antara kedua-duanya, pengundian elektronik dikenali sebagai *i-Voting* di Estonia. Model keselamatan dimodelkan mengikut cara pengundian awal dan pengundian pos dikendalikan. 

## Gambaran keseluruhan pengundian internet Estonia
Sistem pengundian internet Estonia dibina pada kad pengenalan Estonia. Kad itu ialah dokumen pengenalan negara yang biasa dan wajib serta merupakan kad pintar, membenarkan pengesahan terperinci yang selamat dan tandatangan digital yang mengikat secara sah menggunakan infrastruktur kunci awam yang disokong negara Estonia. Sehingga Mac 2007, lebih 1.08 juta kad telah dikeluarkan (daripada 1.32 juta penduduk Estonia). 

Pengundian melalui Internet tersedia semasa tempoh pengundian awal (empat hingga enam hari sebelum Hari Mengundi). Pengundi boleh menukar undi elektronik mereka tanpa had bilangan kali, dengan undian akhir dijadualkan. Sesiapa sahaja yang mengundi menggunakan Internet boleh mengundi di pusat mengundi semasa tempoh pengundian awal, membatalkan undian Internet mereka. Adalah dibolehkan untuk menukar undi elektronik pada Hari Mengundi sejak 2021. Undi dikira pada Hari Mengundi selepas pusat mengundi ditutup dan bahan penyimpanan yang mengandungi undi dimusnahkan secara fizikal selepas semua aduan pilihan raya diselesaikan sekurang-kurangnya sebulan selepas pilihan raya.

Perbandingan kecekapan kos saluran pengundian berbeza yang ditawarkan dalam pilihan raya perbandaran Estonia 2017 menyimpulkan bahawa pengundian Internet ialah saluran pengundian paling cekap kos yang ditawarkan oleh sistem pilihan raya Estonia.

Prinsip "satu orang, satu undi" dikekalkan, kerana pengundi boleh membuang lebih daripada satu undi, tetapi hanya satu undi yang direkodkan. Pernyataan ini telah dicabar pada Ogos 2005 oleh Arnold Rüütel, Presiden Estonia ketika itu, yang melihat peruntukan e-undi baharu dalam Akta Pilihan Raya Majlis Kerajaan Tempatan sebagai pelanggaran prinsip kesaksamaan mengundi. Presiden membuat petisyen menentang peruntukan e-undi kepada Mahkamah Agung Estonia tetapi kalah.

## Rujukan

## Bacaan lanjut

* Pengundian Internet di Estonia: Statistik dan Metodologi
* E-Undian dalam pilihan raya tempatan 2005 di Estonia oleh Fabian Breuer dan Alexander H. Trechsel, Institut Universiti Eropah, Laporan untuk Majlis Eropah
* Penggunaan E-Undi dalam Pilihan Raya di Estonia Kemasukan di Estonia dalam Pangkalan Data E-Undi Antarabangsa yang dihoskan oleh E-Voting. CC
* Analisis Keselamatan Praktikal Sistem E-undi oleh Triinu Mägi, tesis induk yang mengkaji keselamatan sistem e-undi Estonia dan Secure Electronic Registration and Voting Experiment (SERVE)
* Persidangan E-Undi: Pengajaran dan cabaran masa depan Agenda dan pembentangan persidangan Tallinn Okt 2006, dihoskan oleh Akademi e-Tadbir Urus (sebuah NGO e-governan dan e-demokrasi Estonia, penganjur acara)
* Bengkel Antarabangsa ke-2 mengenai Pengundian Elektronik 2006 di Bregenz, Austria.
* Temu bual di YouTube tentang aspek kepercayaan i-undi di Estonia dengan Thad Hall dari Universiti Utah yang sedang memerhatikan pilihan raya di Estonia. Langkau ke 01:30 untuk temuduga sebenar.
* "Klik Pengundian Dalam Talian di Estonia" Artikel dalam Berita Berwayar mengenai e-undi di Estonia yang juga disebut pada permulaan wawancara dengan Thad Hall.
* "Pusat Kecemerlangan Pengundian Internet" Berpusat di Estonia, rangkaian jurutera yang pakar dalam pelaksanaan pengundian Internet dalam pilihan raya Kerajaan.