Pengasah pensel

**Pengasah pensel** ialah alat untuk mengasah mata pensel apabila pensel semakin tumpul. Pengasah pensel boleh dikendalikan secara manual mahupun dengan motor elektrik. Kebanyakan pengasah biasanya mempunyai selongsong di sekelilingnya yang boleh ditanggalkan supaya dapat dikosongkan serta dapat membuang serpihan pensel ke dalam tong sampah.

## Pengasah manual

### Pengasah prisma

Pengasah "prisma", juga dipanggil pengasah "manual" atau "poket", tidak mempunyai bahagian yang bergerak secara berasingan. Kebiasaanya pengasah ini merupakan pengasah pensel yang paling kecil dan murah yang boleh didapati di pasaran. Pengasah umum yang paling ringkas ialah dalam bentuk bongkah atau prisma segi empat tepat kecil, dengan mempunyai saiz hanya kira-kira 1 × 5/8 × 7/16&nbsp;inci (2.5 × 1.7 × 1.1&nbsp;cm). Pengasah berbentuk bongkah mengandungi gabungan kon yang membentuk mata pensel, sejajar dengan lubang panduan penjajaran silinder pensel, di mana pensel itu dimasukkan. Bilah tajam dipasang supaya sisi tajamnya hanya memasuki kon pembentuk secara tangen. Pensel dimasukkan ke dalam pengasah lalu diputar, manakala pengasah yang dipegang tidak bergerak. Badan pengasah selalunya berkontur, beralun-alun atau beralur pada permukaan untuk menjadikannya lebih mudah digenggam dengan kuat. Kebiasaannya ia diperbuat daripada aloi aluminium, aloi magnesium atau plastik yang keras.

Bilah di dalam pengasah mengasah kayu dan grafit di hujung pensel, manakala sisa yang diasah keluar melalui celah di sepanjang tepi bilah. Lubang silinder perlulah padan dan muat dengan diameter pensel. Ia penting untuk memastikan pensel dalam keadaan tetap serta tidak bergerak-gerak disebabkan longgar, yang mungkin akan menyebabkan mata pensel pecah. Antara ciri lain yang penting ialah ruang lubang  yang lebih besar di hujung kon membolehkan grafit pensel yang terlepas dikeluarkan dengan mudah. Pengasah prisma boleh digunakan secara terdedah atau secara tertutup dengan dimasukkan ke dalam bekas untuk mengumpul sisa asahan. Beberapa pengasah tertutup mungkin lebih sukar untuk dibersihkan sekiranya tersumbat.

Terdapat beberapa pengasah prisma yang mempunyai engkol tangan iaitu dengan tidak memutarkan pensel, sebaliknya memutarkan bilah pemotong. Penjagaan sederhana diperlukan agar mata pensel yang diasah tidak akan patah. Walau bagaimanapun, disebabkan pensel mungkin mempunyai diameter piawai yang berbeza di setiap negara, pengasah yang diimport mungkin mempunyai lubang yang bersaiz tidak standard pada suatu negara, menyebabkan sukar untuk mengasah. Pensel tidak dapat dimasukkan jika penjajaran lubang terlalu kecil. Manakala jika terlalu besar pula, mata pensel akan patah berulang kali. Pengasah prisma digunakan sama ada dengan tangan kanan atau tangan kiri, memerlukan putaran pensel mengikut arah jam atau lawan jam.

### Pengasah silinder (planet)
Mekanisme ini juga dipanggil **pengasah planet**, merujuk kepada penggunaan sistem gear planet. Pengasah planet yang lebih besar dan pegun boleh dipasang pada meja atau dinding dan didayakan oleh engkol tangan. Kebiasaannya, pensel akan dimasukkan ke dalam pengasah dengan sebelah tangan, dan engkol diputar dengan sebelah tangan yang lain.

## Pengasah elektrik

Pengasah pensel elektrik pada dasarnya berfungsi sama seperti pengasah manual, tetapi pemotong berbilah rata atau silinder diputar oleh motor elektrik. Pengasah pensel elektrik tertua yang masih wujud ialah pengasah pensel Boston Polar Club, yang diperkenalkan sekitar 1936. Sesetengah pengasah tidak dipasang pada binaan sistem elektrik, sebaliknya dikuasakan oleh bateri yang menjadikan pengasah tersebut mudah alih. 

Pengasah pensel elektrik auto-henti dapat mengesan apabila mata pensel cukup panjang, lalu terhenti secara automatik. Dalam asas pengasah pensel automatik, grafit pensel mungkin menjadi terlalu panjang dan patah menyebabkan pengguna perlu berhati-hati untuk memantau operasi alat tersebut.

## Galeri

Fail:CrankPencilShapener.jpg|alt=Hand-cranked planetary sharpener, with cover in place| Pengasah berengkol tangan yang tertutup
Fail:Apsco_Vacuhold_pencil_sharpener_13.jpg|alt=Hand-cranked planetary sharpener from 1950 to 1960, with cover removed| Kandungan pengasah planet berengkol tangan dalam julat 1950 hingga 1960
Fail:HighEndSharpener.png|alt=Hand-cranked planetary sharpener with spring-driven pencil holder. The small knob behind the crank is a sharpness regulator.| Pengasah planet engkol tangan dengan pemegang pensel dipacu spring. Tombol kecil di belakang engkol ialah pengatur ketajaman.
Fail:SchoolPro_Electric_Pencil_Sharpener.jpg|alt=AC-powered electric pencil sharpener. The mechanism is similar to the planetary sharpener, except there is a motor instead of a crank.| Pengasah pensel elektrik berkuasa arus ulang-alik. Mekanismenya serupa dengan pengasah planet tetapi tidak menggunakan engkol, sebaliknya menggunakan motor.
Fail:PencilSharpenerBatteryOp.jpg|alt=Battery-operated sharpener| Pengasah yang dikendalikan oleh bateri
Fail:Pencil_sharpener_Schwan_wood.jpg|alt=Ecologically manufactured pencil sharpener made of wood| Pengasah pensel yang dihasilkan secara ekologi diperbuat daripada kayu
Fail:Pencil_sharpener_mechanism.jpg|alt=A wall-mounted planetary sharpener (casing removed to reveal the mechanism)| Pengasah yang dipasang di dinding (selongsong dikeluarkan untuk menunjukkan mekanisme pengasah)
Fail:Sharpener.jpg|alt=Prism sharpener with two holes for two sizes of pencils| Pengasah prisma dengan dua lubang untuk dua saiz pensel yang berbeza


## Rujukan