Bedia Muvahhit

**Emine Bedia Muvahhit** (1896 – 20 Januari 1994) ialah seorang pelakon pentas dan filem Turki. Beliau diingati sebagai salah seorang pelakon filem Islam pertama di Turki yang memulakan kerjaya pada tahun 1923.

## Kehidupan peribadi
Beliau dilahirkan pada tahun 1896, anak kepada Ahmet Şekip Bey, seorang pendakwa dari profesion, dan isterinya Emine di Kadıköy, Istanbul, Empayar Uthmaniyyah. Beliau memulakan pendidikan rendah di Sekolah Saint Antoine di Büyükada dan melanjutkan pelajaran di Sekolah Kadıköy Terakki untuk pendidikan menengah. Kemudian, beliau belajar di Lycée Notre Dame de Sion Istanbul bahasa Perancis. Beliau boleh bertutur dalam bahasa Perancis dan Yunani sebagai bahasa asing.

Bedia Muvahhit telah bekerja pada tahun 1914 sebagai operator papan suis di syarikat telefon milik kerajaan di Istanbul menjadi salah seorang wanita Islam pertama di Empayar Uthmaniyyah yang bekerja di sektor perkhidmatan awam. Berikutan kempen jurnal yang baru ditubuhkan dan persatuan untuk mempertahankan hak wanita, pentadbiran pos memutuskan untuk menggantikan pengendali telefon, yang pada mulanya adalah gadis bertutur bahasa asing dari minoriti Kristian atau Yahudi dengan aksen bahasa Turki yang tinggi.

Pada tahun 1921, beliau mula bekerja sebagai guru untuk bahasa Perancis di Sekolah Tinggi Perempuan Erenköy. Pada masa ini, beliau bertemu dengan pelakon pentas Ahmet Muvahhit apabila beliau menunggu untuk meminta tandatangannya selepas persembahan teater. Pasangan itu berkahwin pada tahun 1923. Dari perkahwinan ini, Bedia Muvahhit mempunyai seorang anak lelaki Şuayip Sina Arbel (1922-1991). Pada tahun 1923, Bedia Muvahhit berhenti jawatan gurunya, dan menumpukan dirinya kepada kerjaya lakonan. Beliau berjaya bermain dalam filem dan di atas pentas. Bagaimanapun, pasangannya Ahmet Muvahhit meninggal dunia pada tahun 1927.

Beliau kemudian berkahwin semula pada tahun 1933 dengan Friedrich von Statzer (1906–1974), aka kemudian Ferdi Statzer, seorang pemuzik Austria, yang datang pada tahun 1932 ke Turki untuk mengajar piano klasik di Konservatori Perbandaran Istanbul dan berkhidmat sebagai komposer dan pemain piano klasik di Istanbul. Teater Perbandaran  (), di mana beliau berlakon di atas pentas. Perkahwinan keduanya berlangsung selama 18 tahun sehingga tahun 1951 apabila mereka bercerai. Selepas itu, beliau menggunakan nama keluarganya dengan perkahwinan pertamanya untuk digunakan sebagai nama panggungnya.

## Kerjaya lakonan
Pada tahun 1917, beliau memasuki industri filem Turki (ketika itu dikenali sebagai Uthmaniyyah), dengan peranan kecil dalam filem ''Pençe''. Pada tahun 1923, tidak lama selepas perkahwinannya dengan pelakon Ahmet Muvahhit, pengarah filem Muhsin Ertuğrul, rakan kedua-duanya, akan membuat penggambaran filem berdasarkan novel *Ateşten Gömlek* (*The Daughter of Smyrna*) oleh Halide Edib Adıvar (1884–1964).

Penulis drama wanita, peserta Perang Kemerdekaan Turki (1919-1923) dan aktivis hak wanita, menegaskan bahawa peranan utama filem tersebut harus dipegang oleh seorang wanita Islam Turki. Bedia Muvahhit dipilih sebagai pelakon yang mengejutkan dirinya sendiri. Beliau turut serta berlakon dengan Neyyire Neyyire (1902-1943).

Sejurus selepas penggambaran *Ateşten Gömlek* selesai, beliau mengambil bahagian dalam lawatan teater Darülbedayi di İzmir bersama suaminya, pelakon Ahmet Muvahhit. Mustafa Kemal (Atatürk), yang ketika itu juga berada di bandar, meminta suaminya supaya Bedia Muvahhit membuat persembahan dalam drama yang akan ditontonnya, kerana wanita Islam Turki juga perlu naik ke pentas.

Beliau belajar dalam satu hari untuk peranannya "Saride" dalam drama *Ceza Kanunu* (Undang-undang Jenayah), adaptasi oleh Ahmet Nuri Sekizinci daripada drama Perancis 1907 "Vingt jours à l'ombre" oleh Pierre Veber dan Maurice Hennequin. Pada 31 Julai 1923, hanya seminggu selepas Perjanjian Lausanne ditandatangani, Bedia Muvahhit membuat debutnya di atas pentas sebelum pemimpin Turki yang baharu, yang mengucapkan tahniah kepadanya selepas drama itu. Beliau membuat persembahan ketika itu dalam lebih daripada 200 drama di teater perbandaran.

Selepas kerjaya lakonan selama lebih daripada lima puluh tahun, beliau bersara pada tahun 1975 dari pentas di Teater Perbandaran Istanbul.

Dalam pengikhtirafan perkhidmatannya selama lebih 50 tahun dalam teater, kesatuan pelakon teater yang dikenali sebagai (TÎ-SAN) *Tüm Tiyatro Sanatçıları Birliği* memutuskan untuk menganugerahkan beliau dan orang lain yang telah memberikan perkhidmatan selama 50 tahun kepada teater 'Hadiah Perkhidmatan Teater' (Bahasa Turki: *Tiyatro Emek Armağanı*). Pelakon teater generasi muda memutuskan untuk memberikan hadiah ini kepada generasi yang lebih tua sebagai mengiktiraf jasa dan usaha mereka. Hadiah ini, yang merupakan arca oleh Gürdal Duyar, akan diberikan kepada mereka di *İstanbul Sanat Merkez* (dahulunya dikenali sebagai Union Française). Patung patung Muvahhit yang dibuat oleh Duyar juga terletak di Taman Seniman di Akatlar.

## Kematian
Bedia Muvahhit meninggal dunia pada 20 Januari 1994 pada usia 98 tahun di Hospital Universiti Istanbul, di mana beliau dibawa selepas kemalangan di rumah. Beliau kemudian dikebumikan di Tanah Perkuburan Asiyan Istanbul.

## Filemografi

## Anugerah

* *Hadiah Atatürk 1981 untuk Seni.*
* 1987 *Pelakon Negeri Turki*, atas sumbangannya kepada budaya Turki.
* Festival Filem Istanbul Antarabangsa 1988 (*Anugerah Tulip Emas*).

## Legasi

* "Anugerah Teater *Bedia Muvahhit*" dianugerahkan sebagai penghormatannya setiap tahun sejak 1995 oleh Teater Perbandaran Istanbul dan Kesatuan Wanita Turki kepada pelakon pentas muda berbakat untuk penampilan sulung mereka.
* Turkish Post mengeluarkan setem pos yang menggambarkan potretnya.

## Rujukan

## Pautan luar

* Giovanni Scognamillo, *Türk Sinema Tarihi 1896-1986* (2003) Istanbul.
* Gökhan Akçura, *Bedia Muvahhit - Bir Cumhuriyet Sanatçısı* (1993) Istanbul 1993.
*