Panipuri

**Panipuri** atau **golgappa** ialah kulit tepung sfera berongga yang digoreng, kira-kira  diameter, diisi dengan gabungan kentang, bawang mentah, kacang kuda dan rempah ratus. Ia merupakan makanan ringan dan makanan jalanan biasa di subbenua India. Makanan ini sering ditambah lagi perisa dengan serbuk cili, chaat masala, herba dan banyak rempah lain.

## Nama
Panipuri mempunyai banyak nama serantau di subbenua India: Maharashtra dan India Selatan: panipuri; Haryana: pani-patashi; Madhya Pradesh: fulki; Uttar Pradesh: pani-ke-batashe/padake; Assam: phuska/puska; Gujarat: pakodi; Odisha: gup-chup; Delhi: golgappa/phuchka; Benggala: phuchka dan Bihar: jalpooree/phuchka.

## Sejarah
Menurut ahli antropologi masakan Kurush Dalal, chaat berasal dari wilayah India Utara yang kini dikenali sebagai Bihar. Asal-usul golgappa menjejak kembali ke India. Dia juga menyatakan bahawa makanan ini mungkin berasal daripada Raj-Kachori, iaitu sejenis puri kecil yang dibuat secara tidak sengaja yang melahirkan panipuri. Panipuri tersebar luas ke seluruh India terutamanya disebabkan oleh penghijrahan orang dari satu bahagian negara ke bahagian lain pada abad ke-20.

Pada 10 Mac 2005, perkataan "panipuri" telah ditambahkan ke dalam Oxford English Dictionary.

## Evolusi dari semasa ke semasa

Pani puri telah berkembang dengan ketara dari semasa ke semasa. Juga dikenali sebagai "golgappa," hidangan ini terdiri daripada gandum goreng yang kecil, berongga dan/atau kulit semolina yang diisi dengan kentang tumbuk berempah dan dihidangkan dengan sama ada kuah berwarna hijau atau perang; atau kedua-duanya. "Kuah" ini secara teknikalnya merupakan chutney yang dicairkan. Dari masa ke masa, variasi isi dalaman dan kuah berperisa muncul, mencerminkan pilihan serantau dan ketersediaan bahan. Kuah berperisa, juga dikenali sebagai "pani," merupakan komponen penting dalam hidangan dan selalunya merupakan sumber perisa utama.

Kuah berwarna coklat dikenali di seluruh India sebagai *khatta meetha pani*, yang diterjemahkan sebagai "kuah masam manis". Komposisi utama kuah ini ialah asam jawa dan jageri. Alternatif yang lebih panas kepada kuah ini, yang juga biasanya merupakan kuah celupan hijau standard untuk hidangan ini, dikenali sebagai *theeka pani*, yang bermaksud "kuah pedas". Ia terdiri daripada herba seperti pudina dan ketumbar bersama cili hijau. Kedua-dua jenis kuah ini boleh termasuk hiasan boondi, ramuan yang diperbuat daripada tepung kacang ayam goreng. Sesetengah variasi serantau juga menggunakan perisa manis seperti jus buah-buahan atau kurma, serta banyak topping pilihan seperti sev.

Panipuri dari Bangarapet terkenal dengan pani berwarna putih yang tersendiri, mengekalkan rasa pedas sedap yang telah diturunkan secara tradisi turun temurun.

## Galeri

Fail:Panipuri_and_Chutney.jpg
Fail:Dahi_Phuchka.jpg
Fail:Crispy_Pani_Puri.jpg
Fail:5-water_Pani_Puri.jpg
Fail:Sooji_Batashe_used_in_Panipuri.jpg|alt=Sooji Puri used in panipuri| Sooji Puri digunakan dalam panipuri
Fail:Home_made_Indian_Panipuri.jpg|alt=Homemade panipuri| Panipuri buatan sendiri
Fail:Paani_poori_of_India.jpg


## Lihat juga

* Bhel puri
* Chotpoti
* Dahi puri
* Pholourie
* Jian dui

## Rujukan