Krupp

**Keluarga Krupp** (lihat sebutan), dinasti Jerman berusia 400 tahun dari Essen, terkenal dengan pengeluaran keluli, artileri, peluru dan senjata lain. Perniagaan keluarga, yang dikenali sebagai **Friedrich Krupp AG** (**Friedrich Krupp AG Hoesch-Krupp** antara 1991 (selepas memperoleh Hoesch AG) dan 1999), ialah syarikat terbesar di Eropah pada permulaan abad ke-20, dan penting untuk pembangunan dan pengeluaran senjata dalam kedua-dua peperangan dunia. Salah satu dinasti paling kuat dalam sejarah Eropah, Krupp berkembang selama 400 tahun sebagai pengeluar senjata utama Jerman. Dari Perang Tiga Puluh Tahun sehingga berakhirnya Perang Dunia Kedua, ia menghasilkan kapal perang, bot-bot, kereta kebal, howitzer, senjata api, utiliti dan beratus-ratus komoditi lain. 

Dinasti ini bermula pada tahun 1587 apabila seorang peniaga bernama Arndt Krupp berpindah ke Essen dan bergabung dengan persatuan pedagang. Beliau mula membeli hartanah kosong daripada keluarga yang melarikan diri dari bandar kerana Maut Hitam, dan menjadi salah seorang lelaki terkaya di bandar ini. Keturunannya menghasilkan senjata kecil selama Perang Tiga Puluh Tahun, dan akhirnya memperoleh kilang-kilang penuh, tambang batubara, dan besi tempa. Semasa Perang Napoleon, Friedrich Krupp mengasaskan Gusstahlfabrik (Cast Steel Works) dan menghasilkan keluli lebur pada tahun 1816, menjadikan syarikat itu menjadi kuasa perindustrian utama. Ini meletakkan asas untuk kerajaan keluli yang akan menguasai dunia selama hampir satu abad di bawah anaknya Alfred. Krupp menjadi pengeluar senjata untuk Kerajaan Prusia pada tahun 1859, dan kemudiannya Empayar Jerman. 

Krupp ialah syarikat perintis untuk hak-hak pekerja. Alfred Krupp memulakan sistem manfaat yang tidak pernah berlaku sebelum ini dan program sosial untuk pekerja yang mengikat kesetiaan kepada syarikat, termasuk latihan teknikal dan manual di tempat; kemalangan, penyakit dan insurans hayat; perumahan (kadang-kadang percuma); kemudahan rekreasi dan taman; sekolah; rumah mandian dan kedai serbaneka. Janda dan anak yatim dijamin pendapatan jika suami atau bapa mereka dibunuh.  

Syarikat itu juga menghasilkan keluli yang digunakan untuk membina kereta api di Amerika Syarikat, melepasi Bangunan Chrysler pada tahun 1929, dan merupakan orang pertama yang pergi ke bahagian bawah Mariana Trench . Semasa Reich Ketiga, Krupp menyokong Adolf Hitler dan penggunaan buruh hamba, yang merupakan alat yang digunakan untuk melaksanakan Holocaust ketika memperoleh keuntungan darinya. Syarikat itu mempunyai bengkel berhampiran kem kematian Auschwitz . Selepas perang, Krupp telah dibina semula dari awal dan sekali lagi menjadi salah satu syarikat terkaya di Eropah. Walau bagaimanapun, kemelesetan pada tahun 1967 menyebabkan syarikat mengalami kerugian yang teruk. Pada tahun 1999 ia bergabung dengan Thyssen AG untuk membentuk konglomerat perindustrian ThyssenKrupp AG. 

Dari segi sejarah, syarikat Krupp telah menjadi kontroversi kerana bersekutu dengan peperangan di Eropah. Sebagai pembekal senjata utama kepada pelbagai pihak dalam pelbagai konflik, Krupps kadang kala dipersalahkan untuk peperangan sendiri atau tahap pembunuhan beramai-ramai yang berlaku. 

## Catatan

## Rujukan
;Buku
* 
* 
* 

;Rencana
* EC McCreary, "Social Welfare and Business: The Krupp Welfare Program, 1860–1914" (1968) 42(1) ''The Business History Review'' 24–49.

## Bacaan lanjut
* 
* 
* 

## Pautan luar

* Official site Thyssenkrupp Essen