Pertempuran Kemboja–Thailand 2025

Berikutan pertempuran singkat di sempadan Kemboja–Thailand pada 28 Mei 2025, pertikaian wilayah antara kedua-dua negara kembali menyala, meningkat kepada kemerosotan hubungan dan akhirnya menjadi konflik bersenjata langsung, yang bermula pada 24 Julai 2025. Sejak itu, dan sehingga 26 Julai, sekurang-kurangnya 38 orang telah terbunuh dalam permusuhan dan sehingga 200,000 telah dipindahkan.

Pertikaian itu berpunca daripada perjanjian Franco-Siam 1907 antara Kerajaan Siam (kini Thailand) dan Republik Ketiga Perancis, yang terakhir memerintah Indochina Perancis (yang termasuk Kemboja masa kini). Selepas kemerdekaan Kemboja, Kuil Preah Vihear yang dipertikaikan telah dianugerahkan kepada Kemboja oleh Mahkamah Keadilan Antarabangsa (Inggeris: *International Court of Justice* atau ICJ) pada tahun 1962, tetapi ia dan kawasan sempadan lain yang dipertikaikan tetap dipertandingkan. Sentimen nasionalis di kedua-dua negara telah mencetuskan ketegangan. Antara 2008 dan 2011, pertelingkahan antara kedua-duanya menyebabkan kematian di kedua-dua belah pihak.

Menurut Nathan Ruser, penganalisis data satelit di Institut Dasar Strategik Australia (ASPI), ketegangan ketenteraan yang membawa kepada pertembungan 24 Julai 2025 antara Thailand dan Kemboja nampaknya berpunca terutamanya dari pihak Kemboja. Tentera Kemboja telah mengukuhkan beberapa kedudukan sebelum insiden 28 Mei dan dengan pantas mengerahkan bala bantuan strategik selepas itu. Analisis beliau mendapati bahawa Kemboja bertanggungjawab terhadap 33 peristiwa eskalasi, Thailand sebanyak 14, dan terdapat 9 tindakan de-eskalatori bersama. Analisis adalah berdasarkan laporan situasi rasmi, bukannya analisis imejan satelit seperti yang dilaporkan secara meluas.

Pada 23 Julai, seorang askar Thai terpijak periuk api PMN-2 di daerah Nam Yuen di Ubon Ratchathani, mengakibatkan dia kehilangan kaki. Keesokan harinya, konflik bersenjata langsung meletus antara kedua-dua negara, dengan kedua-dua Kemboja dan Thailand mendakwa telah bertindak untuk mempertahankan diri.

## Latar belakang

Pertikaian sempadan antara Kemboja dan Thailand berpunca daripada kekaburan Perjanjian Franco-Siam 1904, yang menetapkan persempadanan sempadan tertentu antara Kerajaan Siam (Thailand moden) dan Indochina Perancis (Kemboja moden, Laos dan Vietnam). Pada tahun 1962, Mahkamah Keadilan Antarabangsa (ICJ) memutuskan bahawa kedaulatan ke atas Preah Vihear, sebuah kuil Angkor abad ke-11 adalah milik Kemboja, tetapi ketegangan kekal kerana kedaulatan ke atas wilayah sekitarnya belum diselesaikan. Antara 2008 dan 2011, berbilang askar dan orang awam terbunuh dalam pertempuran sempadan berulang kali yang didorong oleh sentimen nasionalis di kedua-dua negara. Pada 2011, ICJ menangguhkan pertikaian itu kepada ASEAN, tetapi kemajuan terhenti selepas Thailand membatalkan kebenaran untuk pemerhati antarabangsa. Kemboja kembali kepada ICJ, tetapi Thailand mengambil pendirian bahawa persempadanan semula mestilah atas dasar dua hala dan menolak bidang kuasa Mahkamah. Oleh itu, keputusan ICJ tidak mempunyai kesan praktikal.

## Pendahuluan
Pada 13 Februari 2025, tentera Thai menghalang pelancong Kemboja daripada menyanyikan lagu kebangsaan Kemboja di kuil Prasat Ta Muen Thom yang dipertikaikan. Pada 28 Mei, tentera Kemboja dan Thai berbalas tembakan secara ringkas antara satu sama lain, mengakibatkan kematian seorang askar Kemboja. Percubaan untuk mengurangkan kes-kes gagal, dengan ketegangan berterusan yang membawa kepada penutupan pusat pemeriksaan sempadan. Perbincangan antara tentera Kemboja dan Thai telah diadakan pada 29 Mei. Perdana Menteri Kemboja Hun Manet bertindak balas terhadap insiden 28 Mei dengan mendapatkan keputusan daripada ICJ, mengatakan bahawa beliau tidak mahu melihat konflik dengan Thailand. Phumtham Wechayachai, Pemangku perdana menteri Thailand, berkata bahawa kedua-dua pihak tidak mahu meningkatkan konflik dan ia telah diselesaikan.

### Pertempuran Segitiga Zamrud
Pada 28 Mei, tentera Kemboja dan Thai terlibat dalam pertempuran singkat selama 10 minit, mengakibatkan kematian seorang askar Kemboja, Leftenan Dua Suon Roun. Pertempuran itu berlaku di Segitiga Zamrud di sepanjang sempadan wilayah Preah Vihear di Kemboja dan wilayah Ubon Ratchathani di Thailand.Kedua-dua negara mendakwa satu sama lain adalah penceroboh. Mao Phalla, jurucakap tentera Kemboja, mendakwa bahawa askar Thai adalah yang pertama melepaskan tembakan ke atas askar Kemboja di dalam parit yang telah digunakan sejak sekian lama. Sementara itu, Winthai Suvaree, jurucakap tentera Thai, mendakwa bahawa askar Thai telah cuba memujuk askar Kemboja untuk berundur sebelum Kemboja melepaskan tembakan.

### Percubaan untuk meredakan ketegangan dan ketegangan berterusan
Berikutan pertembungan di Segitiga Zamrud, perdana menteri Kemboja Hun Manet bertindak balas dengan mengumumkan permulaan prosiding untuk mengemukakan perkara itu kepada ICJ, sambil menegaskan beliau tidak mahu konflik dengan Thailand. Di pihak Thai, Menteri Pertahanan Phumtham Wechayachai menyatakan bahawa kedua-dua pihak tidak mahu keadaan bertambah buruk dan mengesahkan bahawa kejadian itu telah pun diselesaikan. Pada 29 Mei, satu pertemuan telah diadakan antara Jeneral Phana Khlaeoplotthuk, Panglima Tentera Diraja Thai (RTA), dan Jeneral Mao Sophan, Panglima Tentera Diraja Kemboja, untuk menyelaraskan usaha mengurangkan ketegangan dan mencegah insiden masa depan.

Rundingan dua hala untuk mengecilkan telah diadakan pada 5 Jun, tetapi gagal mencapai kemuncak kepada sesuatu yang konkrit. Phumtham mendakwa Kemboja telah menolak cadangan Thailand dan, pada 7 Jun, Thailand akan mengukuhkan kehadiran tenteranya di sempadan. Secara berasingan pada tarikh yang sama, tentera Thai mendakwa bahawa orang awam Kemboja sering melakukan pencerobohan ke dalam wilayah Thai dan bahawa "provokasi ini, dan pembentukan pasukan tentera, menunjukkan niat yang jelas untuk menggunakan kekerasan." Pada 17 Jun, Kemboja mengumumkan bahawa mereka telah mengharamkan import buah-buahan dan sinetron dari Thailand.

### Penutupan pusat pemeriksaan sempadan

Wilayah Trat jatuh di bawah konteks reformasi pengurusan sempadan yang lebih luas selepas Kementerian Pertahanan mewakilkan kuasa ke atas kawasan sempadan kepada RTA, berikutan mesyuarat Majlis Keselamatan Negara (MKN) yang diadakan pada 7 Jun 2025. Cadangan itu dimulakan oleh Paetongtarn. Di bawah mandat ini, tentera mengeluarkan arahan kepada unit medan masing-masing untuk menguatkuasakan kawalan sempadan dengan ketat, termasuk mengawal selia waktu buka dan tutup pusat pemeriksaan di sepanjang sempadan Kemboja. Walaupun tiada penutupan rasmi serta-merta, delegasi ini membenarkan komander wilayah bertindak mengikut budi bicara mereka berdasarkan keadaan tempatan.

Laporan yang tidak disahkan pada 20 Jun 2025 menyatakan bahawa Kementerian Luar Negeri Thailand telah memanggil balik dutanya dan menurunkan hubungan diplomatik dengan Kemboja ke peringkat pertuduhan sebagai tindakan balas. Bagaimanapun, laporan berasingan yang belum disahkan oleh penerbit yang sama kemudian menyatakan bahawa Kementerian Luar Negeri menjelaskan ia hanya memanggil semula duta ke Thailand untuk "menilai" keadaan.

Pada petang 21 Jun 2025, Boonsin menggunakan budi bicara di bawah kuasa yang diberikan melalui MKN dan arahan tentera dan meluluskan penutupan selama-lamanya pusat pemeriksaan bantuan perdagangan Chong Sai Taku di daerah Ban Kruat, wilayah Buri Ram, dengan menyebut keselamatan negara, keselamatan nyawa dan harta benda serta kesesuaian operasi untuk pegawai sempadan. Ini menandakan langkah ketat pertama sejak perwakilan pusat kuasa dan menjadi titik perubahan penting dalam tindakan balas berasaskan dasar antara Thailand dan Kemboja di peringkat tempatan.

Hasil daripada penutupan pusat pemeriksaan, Kemboja mengeluarkan maklum balas pada pagi berikutnya. Pada jam 7 pagi pada 22 Jun 2025, Hun Manet mengumumkan melalui halaman Facebooknya keputusan kerajaan Kemboja untuk menutup pusat pemeriksaan Ban Jup Koki, yang terletak di Daerah Banteay Ampil, wilayah Oddar Meanchey, betul-betul bertentangan dengan pusat pemeriksaan Chong Sai Taku di Thailand. Selain itu, Kemboja mengarahkan penutupan satu lagi pusat pemeriksaan, Chong Choum, di Daerah Anlong Veng, Oddar Meanchey, yang berhadapan dengan pusat pemeriksaan sempadan tetap Chong Sa-Ngam Thailand di daerah Phu Sing, wilayah Sisaket. Selain mengumumkan penutupan itu, Hun Manet menyatakan di Facebook: "Mulai tengah malam ini, semua import bahan api dan gas dari Thailand akan dihentikan."

Pada 23 Jun 2025 jam 15:20, Paetongtarn menyampaikan kenyataan selepas mesyuarat untuk menangani jenayah rentas negara. Beliau diiringi oleh Jeneral Songwit Noonpackdee, Panglima Angkatan Pertahanan, Jeneral Polis Thatchai Pitanilobut, Ketua Polis Diraja Thai, dan agensi lain yang berkaitan. Kerajaan menyasarkan untuk meningkatkan kerjasama antarabangsanya dalam menangani jenayah rentas negara, dengan Kemboja menjadi tumpuan utama sebagai sumber jenayah sedemikian yang menjejaskan komuniti global, menurut laporan Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu. Thailand menganggap ini sebagai ancaman keselamatan dan meningkatkan tindakan balas merentasi semua agensi negara, termasuk kawalan sempadan yang ketat di semua tujuh wilayah yang bersempadan dengan Kemboja, dan meningkatkan pengawasan terhadap penerbangan ke Lapangan Terbang Antarabangsa Siem Reap–Angkor. Langkah itu memberi kesan kepada Emirates, yang baru-baru ini melancarkan laluannya ke Lapangan Terbang Suvarnabhumi pada 3 Jun.

Kerajaan juga mula mengkaji semula laluan kewangan dan melaksanakan tindakan keras terhadap jenayah rentas negara, di samping langkah bantuan untuk perniagaan yang terjejas dalam sektor perindustrian, perkhidmatan dan pertanian.

Thailand kemudiannya menutup semua pusat pemeriksaan sempadan di sepanjang sempadan Kemboja–Thailand, di bawah kuasa ketenteraan yang diberikan oleh MKN. Pada 19:10, Wilayah Tentera Pertama mengeluarkan perintah yang menjejaskan semua pusat pemeriksaan di wilayah Sa Kaeo, menggantung lalu lintas rentas sempadan semua kenderaan dan orang, kecuali untuk kes kemanusiaan (pendidikan, rawatan perubatan segera). Kemudian, Wilayah Tentera Kedua mengeluarkan perintah yang sama untuk Surin, Sisaket, dan Buriram, mengekalkan larangan yang sama tetapi membenarkan barangan pertanian dan keperluan pengguna untuk menyeberang. Akhirnya, Komando Pertahanan Sempadan Chanthaburi dan Trat mengeluarkan perintah yang meliputi Chanthaburi dan Trat, menggunakan pengecualian kemanusiaan dan perdagangan terhad yang sama.

Ketiga-tiga perintah tentera memetik kebimbangan keselamatan negara dan keperluan untuk mempergiatkan usaha memerangi jenayah rentas negara, terutamanya yang melibatkan pemerdagangan manusia, kumpulan pusat panggilan, dan penipuan hibrid, untuk melindungi nyawa, harta, kedaulatan dan integriti wilayah Thai..

Minggu-minggu berikutnya ditandai dengan insiden sempadan selanjutnya dan kemerosotan hubungan yang berterusan:
* **24 Jun 2025**: Suruhanjaya Pencegahan Rasuah Kebangsaan (NACC) membuka siasatan awal terhadap Perdana Menteri Paetongtarn Shinawatra berhubung dakwaan pelanggaran serius kod etika yang berpunca daripada perbualan kontroversi dengan Presiden Senat Kemboja Hun Sen berhubung pertikaian sempadan Thai-Kemboja.
* **26 Jun 2025**: Tentera Laut Diraja Thai (RTN) mendakwa mereka telah menembak jatuh empat dron yang tidak diketahui di sempadan wilayah Chanthaburi menggunakan langkah anti-dron awal minggu ini.
* **4 Julai 2025**: Konfrontasi lisan antara sekumpulan askar Kemboja bersenjata dan Thahan Phran bersenjata berlaku di kawasan yang menjadi pertikaian di Wilayah Si Saket, dengan kedua-dua pihak berundur tanpa kekerasan.
* **13 Julai 2025**: Kejadian berlaku di Ta Muean Thom di wilayah Surin apabila seorang pelancong Thailand menyerang seorang askar Kemboja dengan menumbuknya sebelum melarikan diri. Pelaku kemudian dikenal pasti dan ditahan oleh pegawai Thailand.

### Insiden periuk berapi
Tiga askar RTA mengalami kecederaan semasa melakukan rondaan di kawasan Emerald Triangle apabila mereka secara tidak sengaja terpijak periuk api. Pada mulanya dibuat spekulasi bahawa lombong itu tinggalan daripada Perang Dingin, namun bukti kemudiannya mencadangkan bahawa ia adalah lombong PMN-2 Rusia yang lebih baharu. Salah seorang yang cedera kehilangan sebelah kakinya. Thailand berkata ia merancang untuk membawa perkara ini ke Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu, kerana Kemboja adalah penandatangan Perjanjian Ottawa.

Heng Ratana, wakil Pusat Tindakan Periuk Berapi Kemboja, mendakwa dalam catatan Facebook bahawa "Dalam kes periuk api baru ini diletakkan di Thailand, terdapat beberapa Media Sosial di Thailand telah menunjukkan angkatan tentera mereka melakukannya..." dan sebaliknya membawa perkara itu kepada ICJ. RTA menuduh Kemboja menyebarkan maklumat yang salah, dan rakaman yang disediakan oleh sumber Kemboja adalah askar Thai yang meredakan periuk berapi.

Berikutan operasi ranjau ranjau oleh RTA, sekurang-kurangnya dua lombong PMN-2 tambahan ditemui berhampiran tapak asal letupan. Lombong diterangkan berada dalam "Keadaan Baharu dan Sedia untuk menggunakan". Selain itu, RTA telah mengutuk ini sebagai "Pelanggaran Jelas kedaulatan Thailand" dan menyeru negara lain untuk mengutuk Kemboja.

Pada 23 Julai 2025, satu lagi kumpulan peronda Thailand yang terdiri daripada lima tentera telah cedera akibat lombong Kemboja, termasuk seorang parah, kehilangan kaki kanannya. Kejadian berlaku di daerah Nam Yuen, Wilayah Ubon Ratchathani. Sebagai tindak balas, RTA mengumumkan mesej bahawa ia mengecam keras "perbuatan tidak berperikemanusiaan yang merupakan pencabulan Hak Asasi Manusia dan Perjanjian Antarabangsa" dan itu adalah "Akta yang mengancam keamanan dan kestabilan di wilayah sempadan."

RTA kemudiannya mengumumkan akan menutup empat pusat pemeriksaan sempadan dan dua kuil (Ta Muen Thom dan Ta Krabey) selama-lamanya dan telah meletakkan pasukannya di kawasan itu pada kesediaan tempur.

Kemudian pada 23 Julai 2025, Thailand menurunkan hubungan diplomatik dengan Kemboja. Thailand memanggil balik dutanya dari Phnom Penh dan mengusir utusan Kemboja dari Bangkok.

## Konflik ketenteraan (24 Julai–sekarang)
Kedua-dua pihak telah mengaitkan tanggungjawab untuk memulakan permusuhan pada 24 Julai 2025 kepada satu sama lain. Menurut Thailand, sekurang-kurangnya enam askar dan 13 orang awam telah terbunuh, manakala 14 askar dan 32 orang awam telah cedera. Tambahan 140,000 orang awam telah dipindahkan. Menurut Kementerian Pertahanan Negara Kemboja, lima askar dan 8 orang awam telah terbunuh, dan 21 askar, bersama lebih daripada 50 orang awam, telah cedera. Sehingga 27 Julai, kementerian pertahanan mengesahkan bahawa 134,707 individu telah dipindahkan merentasi empat wilayah sempadan, kebanyakannya telah dipindahkan dalam keadaan kecemasan apabila konflik semakin memuncak.

### 24 Julai

Pada pagi 24 Julai 2025, askar Thai melaporkan bahawa kenderaan udara tanpa pemandu (UAV) Kemboja sedang terbang mengelilingi kawasan di hadapan kuil Prasat Ta Muen Thom yang ditadbir Thailand dan ternampak enam askar Kemboja bersenjata menghampiri kawat berduri di hadapan pangkalan Thai. RTA menyokong laporan yang menyatakan bahawa tentera Kemboja melepaskan tembakan ke arah tentera Thai kira-kira 200 meter di timur Kuil Ta Muen Thom.

Pada hari yang sama, Kemboja mendakwa bahawa tentera Thai telah melancarkan serangan bersenjata ke atas tentera Kemboja dan secara paksa menutup akses awam ke Kuil Ta Muen Thom. Menurut jurucakap Kementerian Pertahanan Negara, "Pasukan Kemboja bertindak tegas dalam batas pertahanan diri, bertindak balas terhadap pencerobohan tanpa provokasi oleh tentera Thai yang melanggar integriti wilayah kami."

Pada jam 9:40 a.m., RTA mendakwa Kemboja melancarkan pelancar roket berbilang gerak sendiri BM-21 ke arah Prasat Don Tuan, berhampiran kawasan perumahan. Pada 9:50 pagi, Thailand mendakwa bahawa tentera Kemboja cuba mendapatkan akses ke wilayah Thai berhampiran Kuil Ta Kwai, dan mereka telah bertindak balas dengan tembakan artileri.

Pada jam 10:58 pagi, enam F-16 Tentera Udara Diraja Thai (RTAF) mengebom kedudukan Kemboja di Chong An Ma, wilayah Ubon Ratchathani, dengan Thailand kemudian mengesahkan bahawa Divisyen Infantri Ke-8 Kemboja dan pos komando Divisyen Infantri ke-9 telah musnah akibat serangan itu. Kedutaan Diraja Thailand di Phnom Penh meminta warga Thailand yang tinggal di Kemboja segera keluar, sambil menambah bahawa pertembungan itu "kemungkinan berlanjutan dan berkembang". Thailand juga mengumumkan penutupan sempadannya dengan Kemboja.

Sebuah stesen minyak di wilayah Sisaket telah terkena roket Kemboja BM-21 Grad, mengakibatkan korban awam yang meluas, termasuk sekurang-kurangnya lapan maut, termasuk seorang budak lelaki berusia 8 tahun. Pada jam 11:54 a.m., BM-21 Tentera Diraja Kemboja turut menyerang hospital Phnom Dongrak, mengakibatkan beberapa kecederaan dan hospital itu dipindahkan. Hospital itu mengalami kerosakan yang ketara.

Pada 2:41 petang, RTA mendakwa mereka telah memusnahkan dua kereta kebal Kemboja di Khao Sattasom. Pada jam 3:00 petang, tentera Thai melancarkan serangan darat dan udara, yang diberi nama kod "Operasi Yuttha Bodin", sebagai tindak balas kepada pertempuran berterusan dengan tentera Kemboja yang menceroboh di sepanjang sempadan. Serangan diketuai oleh Jeneral Pana Klaewblaudtuk.

Pada sebelah malamnya, Presiden Senat Hun Sen mendakwa bahawa Kemboja "tiada pilihan selain menentang Thailand", sambil menambah bahawa beliau mengambil bahagian dalam perintah tentera melalui pautan video. Sen menyatakan bahawa dia tidak melancong ke luar negara seperti yang dilaporkan dalam media Thai, dan menyalahkan tentera Thai kerana meningkatkan keadaan, dengan mendakwa bahawa Thai merancang untuk menutup pintu masuk ke Kuil Ta Muen Thom. Pada petang yang sama, pentadbiran wilayah wilayah Oddar Meanchey di Kemboja menyatakan bahawa 5,000 rakyat telah dipindahkan dari kawasan konflik. Sekurang-kurangnya empat orang awam Kemboja cedera dalam pertempuran itu.

RTAF mengecam tindakan Kemboja menggunakan senjata untuk menyerang orang awam dan berkata ia "bersedia untuk mempertahankan rakyat dan kedaulatan daripada pencabulan hak asasi manusia". Ia mendakwa telah melancarkan sekurang-kurangnya dua serangan udara terhadap kedudukan Kemboja, dengan satu serangan disahkan oleh rakaman. Ia menafikan dakwaan daripada media Kemboja pesawat F-16 mereka ditembak jatuh oleh senapang AA. Satu video telah disiarkan menunjukkan dron RTA menjatuhkan bom tangan di beberapa tempat pembuangan peluru Kemboja sebelum terbakar dan terhempas.

Leftenan Jeneral Maly Socheata menyatakan bahawa selepas pertempuran panjang dengan tentera Thai, tentera Kemboja menduduki Kuil Ta Krabey, kawasan Mom Bei, dan Kuil Ta Moan Thom.

### 25 Julai
Pertempuran berterusan di kawasan Preah Vihear dan Ta Krabey antara kedua-dua pasukan. Tembakan artileri berat dilaporkan di kawasan sempadan Oddar Meanchey dan Preah Vihear. Akhbar media Kemboja mendakwa Kemboja mengekalkan semua kubu kuat merentasi sempadan. Menurut jurucakap RTA Richa Sooksuwanon, pertempuran bermula pada 4:30 pagi selepas Kemboja memulakan pertempuran menggunakan senjata kecil dan senjata berat dan RTA bertindak balas dengan tembakan meriam. Beliau juga menyatakan bahawa mereka sedang menjalankan operasi pelupusan bom dan mengambil mayat dari daerah Kantharalak yang telah terkena roket Kemboja pada 24 Julai lalu.

Pemangku Perdana Menteri Thailand Phumtham Wechayachai menyatakan pada hari kedua pertempuran bahawa konflik boleh bertukar menjadi perang besar-besaran jika keadaan bertambah buruk. Mengikuti tawaran dari Amerika Syarikat, China dan Malaysia, yang merupakan pengerusi semasa blok serantau ASEAN untuk memudahkan dialog, Thailand telah menolak cadangan pengantaraan daripada negara ketiga untuk menamatkan konflik yang sedang berlaku, memilih untuk menyelesaikan keadaan hanya melalui rundingan dua hala.

Tentera Ke-2 Diraja Thai mengumumkan bahawa Kemboja meletakkan tenteranya dalam pertempuran rapat dengan tentera Thai untuk menghalang Thailand daripada menggunakan artileri dan tentera udaranya, dan Kemboja memulakan serangan berperisai di Cham Tae. Mereka juga menuntut Kemboja menghentikan operasi ketenteraan terhadap Thailand dan kembali ke meja rundingan.

Tentera Kemboja mendakwa bahawa tentera Thai melancarkan beberapa serangan di wilayah Khloch serta Takrabei dan Kuil Ta Moan. Mereka menyatakan bahawa Thailand menggunakan peluru berangka untuk mengebom wilayah Kholch serta Daerah Choam Khsant, melanggar konvensyen antarabangsa,dan bahawa RTA melancarkan serangan untuk mengawal kuil Takrabei, tetapi kawalan kekal dengan Kemboja. Kedua-dua Thailand dan Kemboja tidak menandatangani Konvensyen mengenai Senjata Berkelompok.

Pertembungan berterusan pada 25 Julai, dengan laporan serangan oleh tentera Thai pada awal pagi, bersama-sama dengan penggunaan jet pejuang F-16 dan peluru berangkai di Kemboja. Thailand melakukan serangan udara terhadap 7 lokasi di dalam Kemboja. Tentera Kemboja menyatakan bahawa tentera Thai, menggunakan jet F-16, menjatuhkan bom empat kali di sekitar Kuil Preah Vihear, tiga kali di Wat Keo Sikha Kiriswar dan satu kali di wilayah Takrabei dan membedil sebuah sekolah rendah di wilayah Oddar Meanchey. Empat bahan letupan mendarat di sebuah sekolah rendah di wilayah Oddar Meanchey, menyebabkan penutupan semua sekolah di wilayah itu. Pada hari yang sama, RTN mengisytiharkan Undang-undang Tentera di kawasan bersempadan dengan Kemboja di wilayah Chanthaburi dan Trat.

RTN menyiarkan pengumuman dalam talian di mana mereka menuduh Kemboja melanggar Konvensyen Geneva dan melakukan jenayah perang dengan "Sengaja mengebom hospital, komuniti dan tapak bersejarah milik Thailand."

Dalam satu pengumuman yang disiarkan ke YouTube, Varawut Silpa-archa, Menteri Pembangunan Sosial dan Keselamatan Manusia Thailand, mengutuk serangan Kemboja ke atas hospital dan orang awam dan menuduh Kemboja melanggar Konvensyen Geneva, dengan mengatakan "Kemboja mesti bertanggungjawab." 

RTA melaporkan bahawa kira-kira 100 tentera Kemboja yang menceroboh terbunuh di kawasan Phu Phi semasa percubaan mereka untuk menawan Bukit 469.

Undang-undang tentera telah diisytiharkan di Thailand di lapan daerah di wilayah Chanthaburi dan Trat bersempadan dengan Kemboja.

### 26 Julai
RTN mendakwa bahawa tentera Kemboja telah melancarkan operasi serangan baru di kawasan Ban Chamrak, Wilayah Trat, menyerang tiga mata di sepanjang sempadan.

Pada jam 05:10 pagi, muncul laporan mengenai pertempuran yang bermula di wilayah Chanthaburi dan Trat. Perkampungan Ekphap, Komune Thmar Da dan Daerah Veal Veng di Kemboja didakwa dibedil awal pagi oleh meriam Thai, mencederakan tiga penduduk kampung. Serangan itu dikutuk oleh Kemboja sebagai serangan tanpa provokasi dan terancang terhadap orang awam. 

RTN melancarkan Operasi Trat Phikhat Phairi 1 sebagai tindak balas terhadap serangan tiga mata pasukan Kemboja. Menjelang 5:40 a.m. ia mendakwa telah menolak pendahuluan Kemboja.

Pada hari yang sama, laporan muncul bahawa 10 peluru meriam jatuh ke wilayah Lao semasa pertempuran antara tentera Thai dan Kemboja, menyebabkan kerosakan. RTA menuduh Kemboja sebagai pelaku. RTA kemudiannya berkata tidak jelas dari pihak mana peluru itu datang, manakala Kementerian Pertahanan Kemboja menafikan dakwaan itu, menuduh tentera Thailand menyebarkan maklumat palsu dan mengelirukan dalam talian.

Pada awal pagi, Thailand dilaporkan menolak tentera Kemboja dan menawan Phu Makeua dan Mejar jeneral Duong Somneang, seorang komander Divisyen 7 Kemboja, terbunuh oleh serangan artileri di kawasan Chong Ta Thao–Phu Ma Kua pada hari ini.

Penampakan UAV dilaporkan di Khlong Yai di Thailand. Pihak berkuasa menggesa orang ramai melaporkan sebarang aktiviti yang mencurigakan.

Pada jam 8:20 pagi, RTN mengerahkan pasukan petugas empat kapal sebagai sebahagian daripada operasi di Daerah Koh Kood dan Ban Hat Lek. Pasukan itu termasuk bot senjata serangan pantas dan bot rondaan.

RTAF melakukan serangan udara menggunakan dua F-16 dan dua Gripen meliputi lokasi strategik Kemboja di Kuil Ta Kwai di Wilayah Surin.

Thailand melaporkan menawan dua kawasan di Daerah Ta Phraya dan dua kawasan di Daerah Khok Sung daripada tentera Kemboja. Thailand memperhebatkan serangan ke atas beberapa kawasan sempadan Kemboja. Kemboja memulakan langkah pertahanan terhadap Thailand.

Pada sebelah petang, Thahan Phran dilaporkan telah berjaya menawan kuil Ta Krabey dari Kemboja, kehilangan tiga askar dalam proses itu.

### 27 Julai
Laporan muncul dari Kemboja bahawa tentera Thai terus melancarkan serangan ke wilayah Kemboja yang menyasarkan infrastruktur agama dan awam, walaupun panggilan telefon antara kedua-dua pemimpin dan Presiden AS Donald Trump pada malam sebelumnya. Ketika pertempuran semakin sengit, Kemboja terus melaporkan serangan dan pengeboman Thai ke atas ibu kota wilayah Oddar Meanchey, Samraong dan lokasi awam lain. Laporan oleh sumber Thai mengeluarkan gambar kerosakan artileri Kemboja di sebuah klinik di Wilayah Si Saket.

Pada jam 4:30 pagi, Thailand melaporkan bahawa tentera Kemboja melepaskan tembakan ke arah pasukan Thai di Prasat Ta Kwai. Pada jam 6:40 pagi, tentera Kemboja melancarkan serangan dengan senjata berat terhadap tentera Thai di Daerah Phanom Dong Rak, Wilayah Surin. Menurut media Thai, Kemboja menembak roket BM-21 Grad ke Kuil Ta Muen Thom. Pada awal pagi, sumber Thai mendakwa Thailand menawan semula Chong Ahn Ma.

Pada hari yang sama, 12 mayat tentera Kemboja telah dihantar pulang, menurut RTA. 

Pada sebelah petang, RTA mendakwa telah memusnahkan sistem artileri roket PHL-03 Kemboja. Dua skuadron RTAF empat jet F-16 mengebom kawasan strategik di Ta Muen Thom dan Ta Kwai.

### 28 Julai
Ketika Kemboja dan Thailand bersiap sedia untuk bertemu bagi rundingan gencatan senjata di Malaysia, sumber Kemboja berkata bahawa tentera Thai meningkatkan serangan mereka pada awal pagi di sekurang-kurangnya lapan sektor di sepanjang sempadan dan seterusnya mengutuk Thailand menggunakan kempen disinformasi untuk memesongkan realiti konflik dan mengelirukan masyarakat antarabangsa. Media Thai melaporkan bahawa pertempuran berlaku sekitar jam 3 pagi di wilayah Surin. Kemudian pada waktu pagi, wilayah Surin telah diisytiharkan sebagai Zon Bencana Perang.

Kemboja menuduh Thailand menggunakan senjata kimia dalam serangan pagi itu, yang dinafikan oleh Thailand, yang menyifatkan dakwaan itu sebagai "tidak berasas dan mencerminkan corak salah maklumat."

Beberapa jam sebelum gencatan senjata, sumber Thai melaporkan pertempuran yang sangat hebat di barisan hadapan, khususnya di kuil Ta Krabey dan Chong Ahn Ma. Sumber Thai juga mendakwa bahawa Ibu Pejabat Pengawal Badan (BHQ), unit pengawal peribadi Hun Sen, telah terlibat dalam pertempuran di Ta Krabey.

### 29 Julai
RTA menuduh Kemboja melanggar gencatan senjata. Kemudian, ia mengeluarkan imej dan video tawanan perang Kemboja (POW) yang ditangkap, mendakwa telah menangkap 18 secara keseluruhan. Video menunjukkan tawanan perang diberi air dan makanan. RTA mendakwa bahawa ia "terus menegakkan prinsip hak asasi manusia, undang-undang kemanusiaan antarabangsa, dan kewajipan Thailand di bawah Konvensyen Geneva berhubung layanan sewajarnya terhadap tentera musuh dan si mati."

Pada sebelah malam, sumber RTA dan Thai melaporkan bahawa Kemboja melanggar perjanjian gencatan senjata dan melancarkan satu lagi serangan di sekitar kawasan Chong Ahn Ma dan Phu Makuea.

### 30 Julai
Bercakap kepada 13 atase dan diplomat tentera asing pada 30 Julai, komander tentera Kemboja menuduh tentera Thai menculik 20 tentera Kemboja (seorang melarikan diri manakala dua disyaki terbunuh) semasa proses berjabat tangan selepas gencatan senjata berkuat kuasa. Kemboja juga menafikan dakwaan bahawa ia melanggar perjanjian gencatan senjata, menegaskan komitmennya terhadap 'penyelesaian aman' dan 'ketelusan' dengan kerjasama dengan pengerusi ASEAN, untuk memudahkan lawatan ke kawasan sempadan An Seh pada 30 Julai untuk diplomat asing dan atase tentera.

Pada hari yang sama, RTN melaporkan bahawa warga Kemboja secara sporadis menembak ke arah kedudukan Thai dengan tembakan senjata kecil, terutamanya di kawasan Preah Vihear dan Phu Makeua. Laporan juga datang mengenai pelancar bom tangan Kemboja mendarat di kedudukan Thai di Pha Mor E Dang.

Kemudian pada hari itu, muncul rakaman tentang tentera Kemboja yang menduduki kuil Ta Krabey, mendorong RTA untuk membatalkan dakwaan mereka bahawa mereka telah menduduki Ta Krabey, Hanya bukit berhampiran 350. RTA berkata mereka telah menemui medan periuk api Kemboja, menghalang serangan dan pengumuman bahawa RTA datang daripada kesilapan komunikasi. Bagaimanapun, rakaman yang sama juga menunjukkan askar Kemboja memiliki PMN-2 Mines, yang merupakan pelanggaran Perjanjian Ottawa.

### 1 Ogos
Pada 1 Ogos, dua askar Kemboja yang ditangkap telah dibebaskan kembali ke Kemboja, mendorong kerajaan untuk menuntut pembebasan penuh semua tentera Kemboja di bawah tahanan Thai. Salah seorang askar yang dibebaskan dilaporkan mengalami patah tangan manakala seorang lagi menunjukkan tanda-tanda trauma psikologi, yang didakwa sebagai PTSD. Sumber Thai mendakwa bahawa mereka kemudiannya dihantar pulang selepas pakar menganggap keadaan mereka akan menjadi lebih teruk jika mereka tidak dijaga oleh keluarga mereka. Tentera tidak mempunyai tanda-tanda kecederaan sebelum pergi ke pertempuran. RTA berkata bahawa prosedur mereka mematuhi Konvensyen Geneva Ketiga, tetapi tawanan perang telah dibuat untuk bersumpah bahawa mereka akan "Tidak akan melakukan pertempuran melawan Thailand lagi".

## Rundingan
Pada 2 Jun, Hun Manet mengumumkan bahawa kerajaan Kemboja akan memfailkan aduan kepada ICJ, menyatakan harapannya bahawa Thailand akan bersetuju untuk membiarkan isu itu pergi ke ICJ dan menghalang sebarang konfrontasi bersenjata. Thailand, bagaimanapun, tidak mengiktiraf bidang kuasa ICJ. Phumtham sebaliknya berkata sebarang isu perlu diselesaikan melalui rundingan dua hala.

Pada 24 Julai, selepas konflik bersenjata tercetus, Hun Manet mengumumkan suratnya kepada Presiden Majlis Keselamatan Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu, meminta mesyuarat segera Majlis Keselamatan untuk menghentikan "pencerobohan Thailand terhadap kedaulatan Kemboja."

Pada 25 Julai, Kementerian Luar Negeri Thailand menghantar surat kepada Majlis Keselamatan Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu untuk menjelaskan bahawa Thailand mempunyai bukti jelas bahawa Kemboja telah menceroboh kedaulatannya dan meminta Presiden UNSC untuk mengedarkan surat itu kepada semua negara anggota. Mereka juga mengeluarkan kenyataan bahawa tindakan Kemboja adalah pelanggaran undang-undang antarabangsa dan telah berulang sejak askar Thai memijak periuk api pada 16 dan 23 Julai. Kerajaan Thailand menyeru Kemboja untuk bertanggungjawab atas insiden tersebut dan segera menghentikan serangan ke atas sasaran tentera dan awam yang melanggar beberapa akta Konvensyen Geneva.

Kemudian pada 25 Julai, Thailand menolak tawaran pengantaraan daripada Amerika Syarikat, China, dan Malaysia (kerusi ASEAN semasa), dengan menyatakan bahawa mereka "ingin perkara itu diselesaikan secara dua hala". Pada hari yang sama, Hun Manet mendedahkan bahawa Kemboja dan Thailand pada mulanya bersetuju mengenai gencatan senjata yang dicadangkan oleh perdana menteri Malaysia Anwar Ibrahim, tetapi Thailand telah menarik balik sejam sebelum cadangan gencatan senjata berkuat kuasa pada tengah malam pada 24 Julai. Pada hari yang sama, duta Kemboja ke Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu, Chhea Keo, menggesa gencatan senjata segera dan tanpa syarat dengan Thailand.

Pada 26 Julai, Presiden A.S. Donald Trump berkata bahawa beliau mengadakan panggilan telefon dengan perdana menteri Thai dan Kemboja untuk menjadi pengantara kedua-dua negara. Trump juga menyatakan dalam akaun Truth Socialnya bahawa kedua-dua pihak bersetuju dengan gencatan senjata manakala Pemangku Perdana Menteri Phumtham Wechayachai menyatakan bahawa ia memerlukan keikhlasan daripada pihak Kemboja. Pada 27 Julai, Phumtham menyatakan penghargaan kepada kebimbangan dan sokongan oleh Trump dan sentimen lain yang serupa tetapi berkeras untuk memilih dialog dua hala dengan Kemboja, dan tidak mahu campur tangan pihak ketiga dalam menyelesaikan konflik sempadan yang berterusan. Setiausaha Negara Marco Rubio juga berkata Jabatan Negara menghantar perwakilan ke Malaysia untuk memerhatikan rundingan damai itu.

Pada petang 27 Julai, menteri luar Malaysia mengesahkan bahawa kedua-dua pemimpin Kemboja dan Thailand akan bertemu di Malaysia pada keesokan harinya untuk rundingan gencatan senjata yang dimediasi oleh Anwar Ibrahim.

Pada petang 28 Julai, Thailand dan Kemboja bersetuju dengan gencatan senjata tanpa syarat, yang dijadualkan berkuat kuasa pada tengah malam, sekali gus menamatkan konflik. Phumtham, bersama Menteri Luar Negeri Maris Sangiampongsa dan Jeneral Natthaphon Narkphanit, bertemu dengan Hun Manet pada jam 3 petang (UTC+8) sebelum ini di Putrajaya dalam perbincangan yang dimulakan di bawah pengantaraan Anwar, dengan kedua-dua utusan A.S. dan China hadir. Turut serta dalam perbincangan sebagai fasilitator bersama ialah Duta Besar A.S. ke Malaysia Edgard Kagan dan Duta Besar China Ouyang Yujing.

Berikutan tuduhan pelanggaran gencatan senjata dari setiap pihak semasa mesyuarat peringkat tinggi di Perhimpunan Agung Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu di New York, China mengadakan pertemuan tidak rasmi di Shanghai dengan Kemboja yang diwakili oleh Kung Phaok, seorang pegawai kementerian hal ehwal luar Kemboja, dan Thailand melalui Jullapong Nonsrichai, penasihat eksekutif kepada kementerian hal ehwal luar negara itu. Kedua-duanya mengulangi komitmen mereka terhadap konsensus gencatan senjata.

## Korban dan akibat
Menurut sumber, kira-kira 138,000 orang awam yang tinggal di Thailand telah dipindahkan, menjadikan lebih 200,000 orang kehilangan tempat tinggal di kedua-dua negara. Laporan juga mengatakan orang ramai melarikan diri dari bandar lain yang berdekatan dengan sempadan, kerana infrastruktur awam menjadi sasaran seperti hospital dan stesen minyak. Di Kemboja, 35,000 orang meninggalkan rumah mereka.

Sepanjang konflik ini, kerajaan Kemboja melaporkan hanya enam askar terbunuh. Walau bagaimanapun, banyak siaran media sosial daripada warga Kemboja yang mencari ahli keluarga mereka yang hilang dalam tentera, bersama-sama dengan gambar beberapa pengebumian, menunjukkan jumlah kematian sebenar adalah jauh lebih tinggi. Dalam konflik Thai-Kemboja 2011, kira-kira 600 askar Kemboja terbunuh walaupun Thailand hanya menggunakan tentera darat pada masa itu. Sebaliknya, konflik ini menyaksikan tentera Thai menggunakan kuasa udara, melakukan larian pengeboman berterusan dengan bom 500 hingga 2,000 paun di sepanjang barisan hadapan Kemboja selama beberapa hari. Akibatnya, kematian tentera Kemboja dianggarkan tidak kurang daripada 1,000, mungkin sehingga 3,000.

Sekurang-kurangnya 38 orang terbunuh semasa pertempuran itu. Ini termasuk lapan orang awam dan lima tentera di Kemboja, dan 13 orang awam termasuk kanak-kanak dan enam tentera di Thailand. Di Kemboja, sekurang-kurangnya 50 orang awam dan lebih 20 orang tentera cedera, manakala di Thailand, 29 tentera dan 30 orang awam cedera. Pada 26 Julai, Kemboja mengumumkan Mej Jeneral Duong Somneang, komander Divisyen ke-7, terbunuh oleh serangan artileri di kawasan Chong Ta Thao–Phu Ma Kua.

Menurut sumber Thai, kira-kira 20 hospital di Thailand mengalami kerosakan berjumlah 285 juta baht (AS$8.78 juta). Antaranya, hospital Phanom Dong Rak paling banyak rosak, mengatakan bahawa pembaikan boleh mengambil masa beberapa tahun.

Selain barisan hadapan, Kementerian Buruh dan Latihan Vokasional Kemboja telah menggesa jenama, pembeli, dan pengguna produk dan perkhidmatan Thai untuk memberi perhatian kepada peningkatan keganasan dan gangguan yang dialami oleh pekerja asing Kemboja di Thailand dan memainkan peranan aktif dalam melindungi hak dan kesejahteraan pekerja asing.

## Reaksi antarabangsa

### Negara-negara

#### Pihak bertelagah

*  Kemboja: Kementerian Pertahanan Negara mengecam konflik itu dengan mendakwa ia adalah "pencerobohan tentera yang kejam dan haram" oleh Thailand. Bekas perdana menteri dan presiden Senat Hun Sen memberi amaran kepada Thailand supaya tidak menyerang Kemboja, sambil menambah bahawa Kemboja bersedia untuk bertempur dan ia akan menyerang balik Thailand jika ia menyerang.
*  Thailand: Semasa pertempuran awal, Perdana Menteri digantung Paetongtarn Shinawatra mengutuk serangan Kemboja ke atas Thailand dan berikrar akan membalas.

#### Negara-negara anggota ASEAN
* : Kementerian Luar Negeri menyatakan bahawa Brunei mengikuti dengan teliti situasi itu, menggesa kedua-dua pihak supaya berhati-hati dan mengambil bahagian dalam komunikasi dan perundingan untuk mengurangkan krisis.
* : Kementerian Luar Negeri mengeluarkan kenyataan menyatakan bahawa ia percaya bahawa Thailand dan Kemboja "akan kembali kepada kaedah damai untuk menyelesaikan perselisihan mereka".  Kementerian menggesa kedua-dua negara menyelesaikan kebimbangan mereka secara baik selaras dengan Perjanjian Persahabatan dan Kerjasama dan Piagam ASEAN. Kerajaan Indonesia menyatakan tidak mahu campur tangan dalam konflik itu dan lebih mengutamakan keselamatan warga Indonesia yang terjejas akibat konflik ketenteraan antara Kemboja dan Thailand.
* : Kementerian Luar Negeri menyuarakan kebimbangan seriusnya tentang keadaan semasa di sempadan Kemboja-Thailand. Ia menggesa kedua-dua pihak supaya berhati-hati dan mencari penyelesaian secara aman terhadap konflik semasa.
* : Perdana Menteri dan pengerusi semasa ASEAN, Anwar Ibrahim, menyuarakan kebimbangannya terhadap situasi itu dan menyatakan kesediaannya untuk berbincang dengan kedua-dua pihak bagi mendapatkan rundingan damai dan de-eskalasi.  Beliau menyifatkan keadaan itu sebagai "membimbangkan" dan menyatakan: "Saya telah menghantar mesej kepada kedua-dua perdana menteri dan berharap untuk bercakap dengan mereka lewat hari ini atau malam ini." Beliau menambah, "Paling tidak yang kita boleh jangkakan ialah mereka berundur dan diharapkan cuba mengadakan rundingan."
* : Jurucakap tentera dan Timbalan Menteri Penerangan, Zaw Min Tun, menyatakan Myanmar percaya Thailand dan Kemboja mungkin mencari penyelesaian secara aman bagi krisis itu. Kedutaan Myanmar ke Thailand menyuarakan sentimen ini sambil menggesa rakyat mereka mengosongkan zon konflik.
* : Jabatan Hal Ehwal Luar menekankan "kepentingan mengekalkan talian komunikasi terbuka dan memastikan penurunan keadaan." Diharapkan kedua-dua negara dapat menangani perkara ini mengikut undang-undang antarabangsa dan prinsip penyelesaian pertikaian secara aman. Dalam satu kenyataan kemudian, Presiden Bongbong Marcos berkata bahawa negara itu terbuka untuk "membantu dalam apa jua cara untuk memulihkan keamanan" antara kedua-dua pihak.
* : Kementerian Luar Negeri menyatakan kebimbangan serius mengenai pertempuran itu, menggesa kedua-dua negara supaya berhati-hati dan menghentikan permusuhan, mengurangkan ketegangan melalui saluran diplomatik, dan melindungi keselamatan semua orang awam.
* : Kementerian Luar Negeri menyeru kedua-dua negara untuk menahan diri sepenuhnya, menahan diri daripada menggunakan kekerasan, mengelakkan peningkatan lebih lanjut, dan menyelesaikan perbezaan menggunakan cara aman selaras dengan undang-undang antarabangsa dan perpaduan serantau.

#### Di tempat lain

* : Jurucakap Jabatan Hal Ehwal Luar Negeri dan Perdagangan menyatakan bahawa kerajaan Australia "sangat prihatin" mengenai laporan pertempuran di sepanjang sempadan Thai-Kemboja, termasuk pengeboman kawasan kediaman. Menteri Luar Penny Wong menggesa kedua-dua pihak untuk mengurangkan dan menyelesaikan isu sempadan secara aman.
* : Kementerian Luar Negeri memuji gencatan senjata antara Thailand dan Kemboja dan menyatakan harapannya bahawa mereka akan terus berusaha menyelesaikan pertikaian sempadan yang tidak dapat diselesaikan melalui cara diplomatik.
* : Kementerian Luar Negeri menasihatkan rakyat Brazil untuk mengelak pergi ke sempadan sehingga tamat permusuhan dan meminta kedua-dua negara mengelak timbulnya permusuhan dan mencari jalan aman untuk menyelesaikan perkara itu.
* : Kanada menyuarakan kebimbangan yang mendalam mengenai pertempuran dan laporan korban awam berhampiran sempadan Thai-Kemboja. Ia menyeru kedua-dua pihak untuk mengurangkan permusuhan dan mula berbincang untuk mencari penyelesaian secara aman.
* : Jurucakap Kementerian Luar Guo Jiakun menyatakan kebimbangannya terhadap perkembangan keadaan dan berharap kedua-dua pihak dapat menyelesaikan isu dengan betul melalui dialog dan perundingan. Menteri Luar Wang Yi berkata bahawa "konflik dan korban baru-baru ini di sempadan Kemboja-Thailand amat menyayat hati dan membimbangkan" dan menyalahkan isu itu atas legasi penjajahan dan meminta "penyelesaian yang tenang dan wajar". Yi menambah bahawa China menyokong usaha Persatuan Negara-Negara Asia Tenggara (ASEAN) untuk menjadi pengantara dan negara itu akan mengekalkan kedudukan "adil dan saksama".
* : Kerajaan Perancis menyatakan kebimbangannya yang mendalam berikutan pertempuran bersenjata antara Thailand dan Kemboja dan mengucapkan takziah bagi mereka yang terkorban dalam konflik itu. Ia juga menggesa kedua-dua negara untuk segera menghentikan pertempuran dan menyelesaikan perselisihan mereka secara aman, mengikut undang-undang antarabangsa.
* : Paus Leo XIV mengucapkan doa untuk mereka yang terjejas oleh pertempuran itu.
* : Kementerian Hal Ehwal Luar mengumumkan bahawa ia sedang mengawasi keadaan di sepanjang sempadan Thai-Kemboja. Ia berharap semua pihak akan mengambil usaha untuk menamatkan permusuhan dan mencegah peningkatan masa depan. India sejak itu telah mengeluarkan amaran perjalanan kepada orang ramai kerana keadaan yang berterusan.
* : Menteri Luar Takeshi Iwaya menyatakan bahawa Kerajaan Jepun menyatakan kebimbangan yang mendalam terhadap pertempuran itu. Beliau menambah bahawa Jepun berharap ketegangan itu dapat diselesaikan secara aman melalui dialog dan menggesa kedua-dua negara untuk mengekang yang mungkin.
* : Kementerian Luar Negeri mengumumkan bahawa ia sedang memantau dengan teliti perkembangan di sepanjang sempadan Thai-Kemboja. Ia menyatakan harapannya agar keamanan dapat dicapai secepat mungkin antara pihak.
* : Kementerian Luar Negeri dan Perdagangan menyatakan kebimbangan terhadap pertelingkahan dalam nasihat perjalanan yang dikemas kini. Ia juga menggesa kesederhanaan, diplomasi, dan komunikasi serta menyatakan sokongan terhadap percubaan ASEAN untuk meredakan keadaan.
* : Kementerian Luar Negeri melahirkan kebimbangan terhadap peningkatan konfrontasi di sepanjang sempadan Thai-Kemboja. Ia menggesa satu resolusi aman dan meminta kedua-dua pihak mengelak daripada bermusuhan.
* : Kementerian Luar Negeri memuji rundingan damai antara Thailand dan Kemboja, menekankan kepentingan "diplomasi dan kerjasama serantau."
* : Jurucakap Kementerian Luar Maria Zakharova berkata Rusia bimbang dengan peningkatan konflik dan menyeru semua pihak untuk menahan diri dan memulakan dialog untuk menyelesaikan isu Thai-Kemboja dengan cara aman.
* : Arab Saudi menyeru kedua-dua pihak supaya berhati-hati, mengurangkan kes-kes, dan menyelesaikan pertikaian secara diplomatik sambil menyatakan bahawa ia sedang memantau peningkatan sempadan Thai-Kemboja.
* : Kementerian Luar Negeri menyatakan "kerajaan Republik Korea menyuarakan kebimbangannya yang mendalam terhadap pertempuran ketenteraan yang baru-baru ini berlaku antara Thailand dan Kemboja, dan menggesa kedua-dua Thailand dan Kemboja untuk meredakan ketegangan dan mencari penyelesaian secara aman bagi situasi itu melalui dialog."
* : Kerajaan Sri Lanka menggesa Kemboja dan Thailand "melibatkan diri dalam dialog diplomatik awal yang bertujuan untuk menyelesaikan perbezaan secara aman".
* : Jabatan Hal Ehwal Luar Persekutuan menyampaikan kebimbangannya tentang pertempuran dan menyeru semua pihak untuk menghentikan konflik ganas sekarang untuk mengelakkan peningkatan lebih lanjut.
* : Majlis Menteri meluluskan draf resolusi kerajaan yang menyeru kedua-dua Kemboja dan Thailand menghentikan segera semua permusuhan dan mencegah peningkatan konflik. Ia juga menyatakan sokongan kepada inisiatif untuk menggunakan mekanisme penyelesaian pertikaian secara aman yang terdapat dalam ASEAN.
* : Kedutaan Ukraine di Bangkok berkata ia sedang memerhatikan keadaan itu. Ia menggesa rakyat Ukraine supaya mematuhi arahan pihak berkuasa tempatan dan mengelak pergi ke kawasan sempadan.
* : Setiausaha Rendah Parlimen bagi Indo-Pasifik Catherine West menyatakan kesusahannya terhadap korban awam dan menggesa kedua-dua pihak untuk menahan diri dan mencari dialog secara aman.
* : Kedutaan A.S. di Bangkok dan Phnom Penh menggesa rakyat Amerika yang tinggal atau dalam perjalanan berhampiran sempadan Thailand - Kemboja supaya mengikut arahan daripada perkhidmatan keselamatan Thailand dan Kemboja masing-masing. Kemudian, jurucakap Jabatan Negara A.S. Thomas Pigott membuat kenyataan bahawa A.S. menggesa pemberhentian permusuhan dan mencari penyelesaian secara aman bagi pertikaian itu.
* : Kementerian Luar Negeri menyatakan dengan jelas bahawa ia sedang memerhatikan peristiwa-peristiwa yang mengelilingi konflik bersenjata di sepanjang sempadan Thai-Kemboja. Ia menyeru semua pihak untuk menghormati undang-undang antarabangsa dan mencari penyelesaian secara aman bagi pertikaian itu.

### Pertubuhan-pertubuhan supranasional
* Menteri Luar ASEAN secara kolektif menyatakan kebimbangan yang mendalam terhadap situasi itu, menyeru kedua-dua pihak untuk menghentikan semua permusuhan, secara tegas melaksanakan gencatan senjata, dan mengesahkan rundingan. Kedua-dua Thailand dan Kemboja adalah ahli rasmi ASEAN.
* : Jurucakap hal ehwal luar negara Anouar El Anouni menyatakan kebimbangannya bagi pihak blok itu dan menyeru agar kedua-dua pihak dikurangkan dan menyelesaikan konflik dengan dialog aman.
* : Setiausaha Agung António Guterres menyatakan bahawa beliau mengikuti dengan kebimbangan laporan pertempuran bersenjata di sempadan antara Kemboja dan Thailand dan menggesa kedua-dua pihak untuk melaksanakan sekatan maksimum dan menangani sebarang isu melalui dialog dan dalam semangat kejiranan yang baik, dengan tujuan untuk mencari penyelesaian yang berkekalan bagi pertikaian itu.

## Rujukan