Kaedah Buteyko

**Kaedah Buteyko** atau **Teknik Pernafasan Buteyko** ialah satu bentuk terapi fizikal pelengkap atau alternatif yang mencadangkan penggunaan senaman pernafasan sebagai rawatan untuk asma dan keadaan pernafasan lain.

Buteyko menegaskan bahawa banyak keadaan perubatan, termasuk asma, adalah disebabkan atau diburukkan lagi oleh peningkatan kadar pernafasan atau hiperventilasi secara kronik. Kaedah ini bertujuan untuk membetulkan hiperventilasi dan menggalakkan pernafasan yang lebih pendek dan perlahan. Rawatan termasuk satu siri senaman pernafasan berkurangan yang memfokuskan pada pernafasan hidung, menahan nafas dan kelonggaran.

Penyokong kaedah Buteyko mendakwa bahawa ia boleh mengurangkan gejala dan pergantungan pada ubat untuk pesakit asma, penyakit paru-paru obstruktif kronik (COPD), dan hiperventilasi kronik. Komuniti perubatan mempersoalkan dakwaan ini, memandangkan bukti terhad dan tidak mencukupi yang menyokong teori dan keberkesanan kaedah tersebut.

## Sejarah
Kaedah Buteyko pada asalnya dibangunkan pada tahun 1950-an oleh ahli fisiologi Konstantin Buteyko di Ukraine, ketika itu sebahagian daripada Kesatuan Soviet. Kajian rasmi pertama mengenai keberkesanan Kaedah Buteyko terhadap asma telah dijalankan pada tahun 1968 di Institut Pulmonologi Leningrad. Kajian yang kedua, yang diadakan di Institut Penyakit Pediatrik Pertama Moscow pada April 1980, akhirnya membawa kepada ketua kementerian kesihatan untuk mengeluarkan perintah (No 591) untuk melaksanakan kaedah Buteyko dalam rawatan asma bronkial. Kemudian, kaedah ini diperkenalkan ke Australia, New Zealand, Britain dan Amerika Syarikat, di mana ia telah mendapat pendedahan yang semakin meningkat. Laporan anekdot tentang penambahbaikan yang mengubah hidup dikaitkan dengan kaedah Buteyko banyak terdapat di Internet dan dalam buku. 

Kaedah Buteyko ialah salah satu daripada beberapa kaedah latihan semula pernafasan yang digunakan untuk merawat penyakit paru-paru, termasuk teknik konvensional seperti latihan pernafasan yang dipimpin oleh ahli fisioterapi serta teknik perubatan alternatif seperti yoga.

Pada 2019, penyanyi popular Indonesia Andien menyiarkan imej dirinya, suaminya dan anak lelaki mereka yang berusia dua tahun dengan pita pada mulut mereka di media sosial. Gambar-gambar tersebut mendorong perbincangan dan minat terhadap kaedah Buteyko.

## Kaedah
Kaedah Buteyko menekankan peranan karbon dioksida dan hiperventilasi dalam penyakit pernafasan serta kesihatan keseluruhan. Adalah diketahui bahawa hiperventilasi boleh menyebabkan paras karbon dioksida yang rendah dalam darah (atau hypocapnea), yang kemudiannya boleh menyebabkan gangguan keseimbangan asid-bes dalam darah dan menurunkan paras oksigen tisu . Penyokong kaedah ini menegaskan bahawa kesan hiperventilasi *kronik* mempunyai kesan yang lebih luas daripada yang biasa diterima. Kesan ini termasuk kekejangan otot yang meluas dalam saluran pernafasan (bronkospasme),  gangguan pengeluaran tenaga sel melalui kitaran Krebs, serta gangguan pelbagai tindak balas kimia homeostatik yang penting dalam badan. Kaedah Buteyko bertujuan untuk melatih semula corak pernafasan badan untuk membetulkan hiperventilasi *kronik* dan hipokapnia yang dianggap, dengan itu merawat atau menyembuhkan badan daripada masalah perubatan ini.

Kaedah Buteyko tidak disokong secara meluas dalam komuniti perubatan, sebahagiannya disebabkan oleh kekurangan penyelidikan yang menyokong teori bahawa hiperventilasi dan hipokapnia menyebabkan penyakit, dengan satu ulasan menyatakan ketiadaan bukti yang meyakinkan untuk menunjukkan bahawa cuba mengubah pesakit asma ' tahap karbon dioksida sama ada "diingini atau boleh dicapai."  Beberapa kajian yang kelihatan untuk menyokong teori itu mencari bukti seperti dengan mengukur paras karbon dioksida dalam pengamal Buteyko tetapi gagal untuk mendapatkan sokongan muktamad, menyebabkan sesetengahnya mencadangkan laluan teori alternatif untuk kaedah ini untuk memperbaiki gejala.

Walaupun terdapat variasi berdasarkan teknik dan guru di negara yang berbeza, objektif utama ialah "normalisasi" pernafasan dan tiga prinsip teras Buteyko kekal sama: pernafasan hidung, pernafasan berkurangan, dan kelonggaran.

### Pernafasan hidung
Kaedah Buteyko menekankan kepentingan bernafas melalui hidung, melindungi saluran pernafasan dengan melembapkan, memanaskan, dan membersihkan udara yang memasuki paru-paru. Ramai pesakit asma mengalami masalah tidur pada waktu malam, dan pengamal Buteyko berpendapat perkara ini berkaitan dengan postur yang lemah dan/atau pernafasan mulut. Dengan memastikan hidung bersih dan menggalakkan pernafasan hidung pada siang hari, gejala pada waktu malam juga boleh bertambah baik. Pernafasan hidung yang ketat semasa latihan fizikal adalah satu lagi elemen utama kaedah Buteyko. 

### Kurangkan senaman pernafasan
Latihan Buteyko melibatkan kawalan pernafasan: sama ada melalui pengurangan kadar pernafasan atau jumlah pernafasan. Ramai guru merujuk kepada Buteyko sebagai 'latihan semula pernafasan' dan membandingkan kaedah itu dengan belajar menunggang basikal. Mereka mengatakan bahawa selepas masa latihan yang mencukupi, teknik menjadi naluri dan latihan secara beransur-ansur dihentikan apabila keadaan bertambah baik.

Buteyko menggunakan suatu ukuran yang dipanggil Control Pause (CP), yang dia takrifkan sebagai suatu jumlah masa antara nafas yang seseorang individu boleh menahan nafas dengan selesa. Menurut guru Buteyko, penghidap asma yang kerap mengamalkan pernafasan Buteyko akan melihat peningkatan CP dan penurunan kadar nadi yang sepadan dengan penurunan gejala asma.

### Relaksasi
Amalan Buteyko menekankan kelonggaran untuk melawan serangan asma. "Perasaan" pertama semasa serangan asma adalah perasaan resah dan perkara ini boleh mengakibatkan pernafasan cepat yang singkat. Kaedah Buteyko mendakwa bahawa dengan mengawal fasa awal pernafasan berlebihan ini, pesakit asma boleh menghalang "lingkaran ganas pernafasan berlebihan" daripada berkembang menjadi serangan asma.

## Bukti perubatan
Penyokong kaedah Buteyko mendakwa bahawa ia boleh merawat pelbagai jenis penyakit dan gejala lain (berjumlah sehingga 150), termasuk diabetes. Walau bagaimanapun, penyelidikan ke atas keberkesanan Buteyko telah memfokuskan hampir secara eksklusif pada asma dengan sejumlah kecil penyelidikan mengenai apnea tidur. Ahli komuniti perubatan telah ragu-ragu terhadap keberkesanan Buteyko disebabkan oleh "dakwaan yang dibesar-besarkan dan tidak berasas" sebelum ini yang dibuat oleh pengamal Buteyko.

Terdapat beberapa kajian berkualiti tinggi seperti ujian terkawal rawak yang melihat keberkesanan merawat asma dengan kaedah "latihan semula pernafasan" secara umum, termasuk kaedah Buteyko, latihan yoga dan teknik relaksasi lain. Banyak kajian yang telah menilai latihan semula pernafasan mempunyai kelemahan metodologi yang ketara, termasuk saiz sampel yang kecil, kemungkinan berat sebelah pemilihan pesakit serta kepelbagaian dalam reka bentuk yang menyukarkan membuat kesimpulan yang kukuh. Kajian-kajian ini juga dihalang oleh kesukaran dalam kawalan buta dan plasebo yang betul yang boleh memperkenalkan lebih berat sebelah ke dalam kajian ini.

Pada tahun 2015, Jabatan Kesihatan Kerajaan Australia menerbitkan hasil semakan terapi alternatif yang berusaha untuk menentukan sama ada ada yang sesuai untuk dilindungi oleh insurans kesihatan ; kaedah Buteyko adalah salah satu daripada 17 terapi yang dinilai yang tiada bukti keberkesanan yang jelas ditemui. Kajian Cochrane 2020 mendapati bahawa senaman pernafasan mungkin mempunyai beberapa kesan positif terhadap kualiti hidup, gejala hiperventilasi dan fungsi paru-paru (kepastian sederhana hingga sangat rendah). Garis panduan klinikal British 2014 mengatakan bahawa untuk orang dewasa kaedah Buteyko boleh meningkatkan beberapa gejala asma dan kualiti hidup, tetapi ia mempunyai sedikit kesan ke atas fungsi paru-paru.

## Lihat juga

* Latihan hipoventilasi
* Latihan hipoksia berselang-seli
* Kaedah Papworth
* Wim Hof

## Rujukan