Penyerangan Dnieper–Carpathian

**Penyerangan Dnieper–Carpathian** (), juga dikenali dalam sumber sejarah Soviet sebagai **Pembebasan Tebing Kanan Ukraine** (), merupakan satu penyerangan strategik yang dilancarkan oleh Barisan Pertama, Ke-2, Ke-3, dan Ke-4 Ukraine Soviet, bersama Barisan Ke-2 Belarus, terhadap Kumpulan Tentera Darat Selatan, Kumpulan Tentera Darat A dan elemen-elemen Kumpulan Tentera Darat Tengah Jerman, dari akhir Disember 1943 hingga awal Mei 1944. Pertempuran di Tebing Kanan Ukraine dan Crimea merupakan peristiwa paling penting dalam kempen musim sejuk-musim bunga 1944 di Perbatasan Timur.

Penyerangan ini terdiri daripada satu siri operasi yang saling berkait rapat, dengan matlamat untuk memecahkan Kumpulan Tentera Darat Selatan Wehrmacht dan mengusir tentera Jerman-Romania-Hungary dari sebahagian besar wilayah Ukraine dan Moldavia yang diduduki oleh kuasa Paksi. Ia merupakan antara penyerangan terbesar dalam Perang Dunia II, meliputi kawasan sepanjang 1,200 km dan sedalam 450 km, serta melibatkan hampir 3,500,000 askar dari kedua-dua pihak.

Sepanjang operasi ini, 20 divisyen Wehrmacht telah dimusnahkan, dibubarkan atau memerlukan pembinaan semula secara besar-besaran, manakala kekuatan 60 divisyen lagi berkurangan kepada hanya 50% daripada kekuatan asal. Kemusnahan peralatan lebih buruk lagi, dengan ribuan kereta kebal, meriam serbuan, artileri dan trak yang berharga hilang, kebanyakannya ditinggalkan dalam lumpur musim bunga (Rasputitsa). Menurut Jeneral Jerman Kurt von Tippelskirch, ini adalah kekalahan terbesar Wehrmacht sejak Stalingrad.

Akibat penyerangan strategik ini, Kumpulan Tentera Darat Selatan Wehrmacht terbahagi dua: bahagian utara ditolak ke Galicia Barat, manakala bahagian selatan ditolak ke Romania. Bahagian utara dinamakan semula sebagai Kumpulan Tentera Darat Ukraine Utara, dan bahagian selatan sebagai Kumpulan Tentera Darat Ukraine Selatan, berkuat kuasa pada 5 April 1944 — walaupun ketika itu, hanya sebahagian kecil Ukraine masih dikuasai Jerman. Dalam penyerangan ini juga, Tentera Merah berjaya merapati sempadan Kesatuan Soviet sebelum perang (Jun 1941), serta menawan semula wilayah yang diambil semasa Pencerobohan Soviet ke atas Poland.

Disebabkan kekalahan ini, panglima Kumpulan Tentera Darat Selatan Erich von Manstein dan panglima Kumpulan Tentera Darat A Ewald von Kleist telah digugurkan oleh Hitler dan digantikan dengan Walter Model dan Ferdinand Schörner. Penyerangan ini menandakan berakhirnya kerjaya Manstein dalam Wehrmacht.

Untuk menyelamatkan sektor selatannya daripada keruntuhan total, Markas Tinggi Tentera Darat Jerman terpaksa memindahkan 8 divisyen pada Januari–Februari dan 26 divisyen lagi antara Mac–Mei dari Perancis, Jerman, Denmark, Poland, Balkan, Kumpulan Tentera Darat Tengah dan Kumpulan Tentera Darat Utara ke medan tempur Kumpulan Tentera Darat Selatan — menjadikan jumlah keseluruhan 34 divisyen, serta sekurang-kurangnya 1,200 kenderaan perisai termasuk kereta kebal, meriam serbuan dan meriam anti-kereta kebal gerak sendiri.

Oleh itu, penyerangan Dnieper–Carpathian memberikan kesan penting terhadap kejayaan pendaratan Normandy oleh pihak Bersekutu dan Operasi Bagration oleh Soviet, kerana kekuatan tentera Jerman di Perancis dan Kumpulan Tentera Darat Tengah telah dilemahkan oleh pemindahan ini. Dalam pembentukan Kelompok Kamenets-Podolsky, Tentera Jerman di Perancis kehilangan 45,827 anggota dan 363 kenderaan perisai menjelang 6 Jun 1944. Manakala Kumpulan Tentera Darat Tengah kehilangan 125,380 anggota dan 552 kenderaan perisai pada 22 Jun 1944.

Selain itu, sekutu Jerman juga menghantar bantuan tambahan. Apabila Tentera Merah menghampiri sempadan Hungary dan Romania, kedua-dua negara tersebut mengerahkan sumber sepenuhnya dengan menyumbangkan 25 divisyen baharu.

Kejayaan Soviet dalam operasi ini menyebabkan Markas Tinggi Jerman membuat kesimpulan bahawa sektor selatan Medan Timur akan menjadi tumpuan utama serangan musim panas Soviet pada tahun 1944. Oleh sebab itu, keutamaan pengukuhan diberikan kepada pasukan di selatan, terutama divisyen panzer. Kelemahan Kumpulan Tentera Darat Tengah semasa penyerangan Polesskoe dan jangkaan salah Jerman ini membawa kepada bencana besar dalam Operasi Bagration.

Ini merupakan satu-satunya penyerangan di mana kesemua enam ketumbukan kereta kebal elit Soviet terlibat serentak. Begitu juga, daripada 30 divisyen panzer dan panzergrenadier Jerman pada akhir 1943, sebanyak 22 daripadanya ditempatkan di Ukraine.

## Rujukan

## Sumber

*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
* 
*