Jabatan di Perancis

**Jabatan di Perancis** (, ) dan kebanyakan bekas-bekas koloninya ialah pembahagian pentadbiran. 101 jabatan Perancis dibahagikan kepada 22 kawasan metropolitan yakni, terletak di benua Eropah dan empat kawasan seberang laut, kesemuanya dengan status sama rata dan sah sebagai sebahagian daripada Perancis. Jababatan-jabatan ini dibahagikan kepada 342 arrondissement, yang kemudiannya dibahagikan lagi kepada beberapa kanton. Setiap kanton pula terdiri daripada sebilangan kecil komun. Di jajahan seberang laut pula, komun-komun mempunyai peranan pada tingkat jabatan.

26 jabatan di Perancis Metropolitan (di benua Eropah) daripada 96 jabatan terletak berhampiran laut. 

## Umum

Jabatan merupakan satu pembahagian kecil pentadbiran yang terletak antara wilayah dan arrondissement. Secara umumnya, satu wilayah mengandungi beberapa jabatan dan satu jabatan dibahagikan kepada beberapa arrondissement.

Di Perancis metropolitan (di benua Eropah), luas kawasan median bagi satu jabatan adalah  km². Sebagai perbandingan, county beradat di England secara puratanya 2.5 kali ganda lebih kecil dan county  Amerika Syarikat 3.5 kali ganda lebih kecil.

Mengikut banci penduduk 1999, jumlah penduduk median bagi satu jabatan di Perancis metropolitan seramai  orang, 21 kali ganda median penduduk county Amerika Syarikat, tapi kurang dua pertiga daripada county beradat England.

Setiap jabatan mempunyai ibu kota jabatan (*chef lieu* dalam bahasa Perancis) di mana terkumpulnya institusi-institusi pentadbiran. Ibu kota biasanya merupakan bandar terbesar bagi jabatan itu, tetapi terdapat juga kes terkecuali.

## Senarai jabatan

## Nama jabatan

### Pilihan nama

Seminggu sebelum penciptaan jabatan, satu persidangan diadakan untuk menentukan nama-nama definitif jabatan (nama dan ejaan), jadual berikut menringkaskan pilihan yang telah diambil.

### Asal-usul nama
Jabatan-jabatan dinamakan berdasarkan kriteria geografi dan bukan berdasarkan kriteria sejarah untuk tidak mengingati pemotongan dan pemisahan provinsi sebelum Revolusi Perancis (Ancien Régime). Berdasarkan beberapa perubahan nama sejak beberapa abad yang lalu, asal-usul nama dapat dikategorikan dalam jadual berikut:

### Pertukaran nama

#### Pertukaran yang dilakukan

Ada beberapa jabatan yang telah menukar nama mereka. Antara perubahan-perubahan tersebut, ada yang dibuat pada zaman Revolusi, di mana pada waktu tersebut had geografi jabatan tersebut ditetapkan sedikit demi sedikit.

* Jabatan Paris bertukar pada 1795 kepada Seine* sebelum berubah balik kepada nama asal pada 1968.
* [[Maine-et-Loire]] sehingga [[1791]] dipanggil *Mayenne-et-Loire*.
* [[Gironde (jabatan)|Gironde]] dari [[1793]] ke [[1795]] dipanggil *Bec-d'Ambès*.
* [[Vendée (jabatan)|Vendée]] dari [[1793]] ke [[1795]] dipanggil *Vengé*.

Ada beberapa perubahan yang dianggap agak baharu dibuat untuk menghilangkan ungkapan yang dianggap bersifat merendahkan, seperti kata sifat *bas* (rendah) atau *inférieur* (bawahan), yang sebenarnya digunakan untuk menyebut “hilir”, serta rujukan kepada arah mata angin *septentrionale* (utara).

* [[Charente-Maritime]] sehingga 4 September 1941 dipanggil *Charente-Inférieure*.
* [[Seine-Maritime]] sehingga 18 Januari 1955 dipanggil *Seine-Inférieure*.
* [[Loire-Atlantique]] sehingga 9 Mac 1957 dipanggil *Loire-Inférieure*.
* [[Pyrénées-Atlantiques]] sehingga 10 Oktober 1969 dipanggil *Basses-Pyrénées*.
* [[Alpes-de-Haute-Provence]] sehingga 13 April 1970 dipanggil *Basses-Alpes*.
* [[Côtes-d'Armor]] sehingga 27 Februari 1990 dipanggil *Côtes-du-Nord*.

Walaupun begitu, hanya jabatan [[Bas-Rhin]] mengekalkan penggunaan « bas » dalam namanya (begitu juga [[Basse-Normandie]] bagi kawasan).

==== Pertukaran yang tidak berjaya ====
Cadangan untuk perubahan nama tidak semuanya berjaya, umumnya kerana cadangan tersebut merujuk kepada sejarah provinsi Rejim Lama (*Ancien Régime*), iaitu zaman sebelum Revolusi di mana zamannya dianggap teruk pada ketika itu.
* *Ariège-Pyrénées* merupakan nama yang dicadangkan pada [[2005]] bagi menggantikan [[Ariège (jabatan)|Ariège]].
* *Périgord* merupakan nama yang dicadangkan pada abad ke-20 untuk menggantikan [[Dordogne (jabatan)|Dordogne]].
* *Marche-de-Bretagne* dan *Haute-Bretagne* merupakan nama yang dicadangkan pada [[1989]] dan [[2005]] bagi menggantikan [[Ille-et-Vilaine]].
* *Landes-de-Gascogne* merupakan nama yang dicadangkan pada [[2006]] bagi menggantikan [[Landes (jabatan)|Landes]].
* *Hauts-de-France* merupakan nama yang dicadangkan pada tahun 80-an bagi menggantikan [[Nord (jabatan)|Nord]]. Lihat kawasan [[Nord-Pas-de-Calais]]
* *Bourgogne-du-Sud* merupakan nama yang dicadangkan pada [[2003]] bagi menggantikan [[Saône-et-Loire]].
* *Charente-Atlantique'' merupakan nama yang dicadangkan pada 2002 bagi menggantikan Charente-Maritime.

## Rujukan