open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
12 September

**12 September** merupakan hari ke-255 (hari ke-256 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 110 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan Hari Kebangsaan di Tanjung Verde.

## Peristiwa

* 490 SM – Perang Yunani-Parsi: Orang Athens dan sekutunya Plataea menghentikan pencerobohan Parsi dalam Pertempuran Marathon.
* 622 - Parlimen Mekah yang terdiri daripada perwakilan kabilah Quraisy di Darul Nadwah telah bersidang sejak pagi hari untuk membincangkan cara yang tepat untuk mematikan dakwah Islam.
* 1683 – Perang Turki Agung: Tentera Poland yang diketuai John III Sobieski bergabung dengan tentera Habsburg untuk menewaskan tentera Empayar Uthmaniyyah dalam Pertempuran Vienna.
* 1848 – Switzerland menjadi sebuah negara persekutuan dengan penerimaan perlembagaan baharu.
* 1933 - Leó Szilárd mendapat idea tentang tindak balas rantai nuklear semasa sedang menunggu lampu merah di Southampton Row di Bloomsbury, London.
* 1942 – Insiden Laconia: Sebuah U-boot menenggelamkan kapal RMS ''Laconia'' dengan sebutir torpedo berhampiran pesisir pantai Afrika Barat dan cuba untuk menyelamatkan penumpangnya, yang termasuk 80 orang awam, 160 askar Poland, 268 askar British dan 1800 tawanan perang Itali.
* 1977 – Aktivis anti-aparteid Afrika Selatan Steve Biko *(gambar)* terbunuh semasa dalam jagaan polis di Pretoria.
* 1992 – Pemimpin pertubuhan gerila Maois Peru Laluan Bersinar (Inggeris: *Shining Path*) Abimael Guzmán ditangkap di Lima.
* 2007 – Bekas Presiden Filipina Joseph Estrada disabitkan menggelapkan wang dan dihukum *reclusión perpetua*.
* 2007 – Gempa bumi terjadi di Bengkulu dengan kekuatan 8.4 pada skala Richter.
* 2011 – Loji Kuasa Nuklear Bushehr, kemudahan kuasa nuklear awam pertama di Timur Tengah, mula beroperasi di Iran.
* 2011 – Letupan dan kebakaran talian paip minyak di Nairobi, Kenya mengorbankan 100 orang.
* 2012 – Parti Rakyat untuk Kebebasan dan Demokrasi mengekalkan kemajmukan dalam pilihan raya umum Belanda.
* 2012 – Serangan terhadap misi diplomatik dan bantahan meluas terjadi selepas penyebaran suatu filem pendek yang menghina Islam.
* 2013 – NASA mengesahkan *[[Voyager 1]]* menjadi objek buatan manusia pertama sampai ke ruang antara bintang pada .

## Kelahiran
* 1957 - Kadim Al Sahir, pelakon dan penyanyi Iraq dan Maghribi.
* 1969 - Fayez Al-Malki, pelakon lelaki Arab Saudi.
* 1973 - Paul Walker, pelakon Amerika Syarikat.
* 1986 - Emmy Rossum, pelakon Amerika Syarikat

## Kematian

----
13 September

**13 September** merupakan hari ke-256 (hari ke-257 dalam tahun lompat) dalam takwim Gregorius. Tinggal 109 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan Hari Kemerdekaan di Venda (1979) dan Hari Perayaan Santo John Chrysostom (Kristian Barat).

## Peristiwa

* 533 – Flavius Belisarius dan legionnya menewaskan Gelimer dan orang Vandal dalam Pertempuran Ad Decimum berdekatan Carthage, dan memulakan semula "Penaklukan Barat" di bawah pemerintahan Maharaja Rom Timur Justinian I.
* 622 - Nabi Muhammad SAW keluar dari rumah, lalu bersama-sama dengan sahabat karib baginda, Abu Bakar as-Siddiq, memulakan perjalanan berhijrah ke Yathrib.
* 1229 – Anak lelaki ketiga Genghis Khan, Ögedei Khan diisytiharkan sebagai Khagan Empayar Mongol.
* 1814 – Perang 1812: Kubu McHenry di Baltimore diserang British, memberi ilham kepada Francis Scott Key untuk menulis lirik *[[The Star-Spangled Banner]]*, yang kemudian menjadi lagu kebangsaan Amerika Syarikat.
* 1847 – Perang Amerika-Mexico: Enam orang remaja yang dikenali sebagai Wira Los Niños bertempur bermati-matian untuk mempertahankan sebuah akademi tentera di Istana Chapultepec, Bandar Raya Mexico semasa Pertempuran Chapultepec.
* 1945 - Bekas Sultan Selangor iaitu Tengku Musa Uddin telah ditahan oleh British dan dibuang ke Pulau Cocos selama setahun.
* 1956 – IBM mempamerkan 305 RAMAC *(gambar)*, komputer komersil pertama yang menggunakan storan cakera magnet.
* 1987 – Bahan beradioaktif diambil daripada sebuah hospital terbiar di Goiânia, Brazil, mencemarkan beratus-ratus orang.
* 1993 – Selepas satu siri rundingan rahsia di Norway, pemimpin PLO Yasser Arafat dan Perdana Menteri Israel Yitzhak Rabin *(gambar bersama-sama dengan Presiden A.S. [[Bill Clinton]])* secara rasmi menandatangani Perjanjian Damai Oslo.
* 2007 – Google Lunar X Prize diperkenalkan oleh Peter Diamandis.
* 2013 – Empat defendan dewasa dalam kes rogol Delhi 2012 dijatuhkan hukuman gantung sampai mati.
* 2017 - Halimah Yacob, dipilih sebagai Presiden Singapura ke-8 selepas disahkan menang tanpa bertanding dalam pilihan raya Presiden Singapura 2017.

## Kelahiran
* 1947 - Abdul Ajib Ahmad, seorang Menteri Besar Johor ke-12
* 1963 - Hisham Abbas, penyanyi dan pelakon lelaki Mesir

## Kematian
*2022 &ndash; Jean-Luc Godard, pengarah filem Perancis (lahir 1930)

## Rujukan
14 September

**14 September** merupakan hari ke-257 (hari ke-258 dalam tahun lompat) dalam takwim Gregorius. Tinggal 108 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

## Peristiwa

* 786 – Harun al-Rasyid *(gambar)* menjadi khalifah Abbasiyah selepas kematian abangnya al-Hadi.
* 1752 – Dengan menerima takwim Gregorius, Empayar British melangkau sebelas hari (2 September diikuti oleh 14 September).
* 1812 – Pencerobohan Perancis ke atas Rusia: Napoleon I dan *Grande Armée* menawan Moscow, tetapi mendapati bandar tersebut telah ditinggalkan dan dibakar.
* 1901 – Di Buffalo, New York, Theodore Roosevelt menjadi Presiden Amerika Syarikat termuda pada umur 42 tahun apabila William McKinley meninggal dunia akibat ditembak lapan hari sebelumnya.
* 1948 – Penerbangan terakhir oleh pesawat Brewster Buffalo dalam perkhidmatan Finland.
* 1959 – Kapal angkasa lepas Soviet *[[Luna 2]]* *(gambar)* terhempas dan menjadi objek buatan manusia pertama sampai ke Bulan.
* 1960 – Di satu persidangan di Baghdad, Arab Saudi, Iran, Iraq, Kuwait dan Venezuela mengasaskan Pertubuhan Negara-negara Pengeksport Petroleum (OPEC).
* 2008 – Sebastian Vettel memenangi Grand Prix Itali 2008, menjadikannya pemandu termuda dalam sejarah Formula Satu yang memenangi perlumbaan Grand Prix.
* 2013 – Pasukan bola sepak kebangsaan Malaysia bawah 23 tahun menjuarai Pestabola Merdeka 2013.
* 2017 - Sekurang-kurangnya 22 orang pelajar dan 3 orang tenaga pengajar di Tahfiz Ittifaqiyah, Jalan Datuk Keramat, Petaling Jaya, Kuala Lumpur terkorban dalam satu kebakaran pada pukul 5.00 pagi (waktu tempatan).

## Kelahiran
* 1920 - Mohammad Fuad Stephens, seorang Ketua Menteri Sabah pertama
* 1920 - Mohamed Said Bin Keruak, seorang Ketua Menteri Sabah ke-4
* 1960 - Callum Keith Rennie, pelakon Kanada
* 1965 - Dmitry Medvedev, Presiden Rusia ke-3
* 1966 - Dede Yusuf, ahli politik dan pelakon lelaki Indonesia
* 1998 - Wan Kuzain, pemain bola sepak Malaysia
* 2003 - Justin Hubner, pemain bola sepak Indonesia

## Kematian
* 1321 - Dante Alighieri, penyajak berbangsa Itali
* 1901 - William McKinley, Presiden Amerika Syarikat ke-25
* 1979 - Nur Mohammad Taraki, Perdana Menteri Afghanistan ke-10
*  1982 - Grace Kelly, pelakon Amerika Syarikat dan kemudiannya Permaisuri Monaco (lahir 1929)

## Rujukan
15 September

**15 September** merupakan hari ke-258 (hari ke-259 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 107 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan:
* Hari Kemerdekaan di Costa Rica, El Salvador, Guatemala, Honduras, Nicaragua (1821);
* Hari Pertempuran Britain di United Kingdom;
* Hari Antarabangsa untuk Demokrasi.

## Peristiwa

* 1831 - ''John Bull'' *(gambar)*, lokomotif wap tertua di dunia yang masih beroperasi, berjalan buat kali pertama di New Jersey.
* 1835 - Di atas HMS ''Beagle'', Charles Darwin sampai ke Kepulauan Galápagos, di mana dia mengembangkan lagi teori evolusinya.
* 1916 - "Senjata rahsia" Tentera Darat British semasa Perang Dunia Pertama, kereta kebal, pertama kali digunakan untuk bertempur dalam Pertempuran Somme di Somme, Picardy, Perancis.
* 1935 - Jerman Nazi menggubal Undang-Undang Nuremberg, yang merampas kewarganegaraan orang Yahudi Jerman, dan menggunakan bendera kebangsaan baharu yang dihiasi dengan swastika *(gambar)*.
* 1950 - Perang Korea: Tentera Amerika Syarikat dan Korea mendarat di Incheon, Korea, memulakan Pertempuran Incheon.
* 2008 - Lehman Brothers memfailkan kemuflisan Bab 11, kes kemuflisan terbesar dalam sejarah A.S.

## Kelahiran
* 1901 - Donald Bailey, seorang pencipta Jambatan Bailey
* 1940 - Abu Hassan Omar, Menteri Besar Selangor ke-12
* 1984 - Putera Harry dari Wales, Putera diRaja England.
* 1990 - Mohamed Mrad, pelakon Tunisia

## Kematian
10 September

**10 September** merupakan hari ke-253 (hari ke-254 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 112 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan Hari Kebangsaan di Gibraltar (1967).

## Peristiwa

* 1547 - Perang England-Scotland: Tentera England menewaskan Scotland di Pertempuran Pinkie Cleugh berhampiran Musselburgh, Lothian, Scotland.
* 1643 - Perutusan Johor telah dihantar ke Melaka Belanda yang diketuai oleh **Tun Indera Segera** bertujuan memaklumkan negeri Perak dan Deli yang sedang dikuasai Aceh sebenarnya merupakan wilayah Johor dan Sultan Johor bercadang untuk mengambil semula wilayah tersebut dengan bantuan Belanda.
* 1813 - Perang 1812: Armada Amerika Syarikat menewaskan Tentera Laut Diraja British di Tasik Erie berhampiran pantai Ohio.
* 1877 - Majlis Mesyuarat Kerajaan Negeri Perak ditubuhkan dengan Sultan Perak sebagai pengerusi.
* 1897 - Tunjuk perasaan aman oleh pelombong antrasit berketurunan Poland dan Slovak di Kaunti Luzerne, Pennsylvania, A.S. ditembak dalam pembunuhan beramai-ramai Lattimer.
* 1898 - Maharani Elisabeth dari Austria *(gambar)* mati ditikam seorang anarkis di Geneva, Switzerland.
* 1945 - Tentera Jepun di Sarawak menyerah kalah kepada pihak Berikat.
* 1987 - Osama bin Laden melancarkan al Qaeda di kediamannya di Afghanistan.
* 1990 - Paus John Paul II mentahbiskan gereja terbesar di Afrika, Basilika Our Lady of Peace of Yamoussoukro di Yamoussoukro, Côte d'Ivoire.
* 2007 - Pelari pecut Jamaica, Asafa Powell mencipta rekod lari 100 meter baharu dengan 9.74 saat di Grand Prix IAAF di Rieti, Itali.
* 2008 - Di bawah sempadan Perancis-Switzerland berhampiran Geneva, pemecut zarah terbesar di dunia Pelanggar Hadron Besar CERN, dihidupkan buat pertama kali.
* 2011 - Sebuah feri Tanzania *(gambar)* yang dalam perjalanan ke Pulau Pemba tenggelam, mengorbankan 240 orang.

## Kelahiran
* 1985 - Laurent Koscielny, pemain bola sepak Arsenal F.C.
* 1988 - Dimas Anggara, pelakon dan penyanyi Indonesia

## Kematian
9 September

**9 September** merupakan hari ke-252 (hari ke-253 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 113 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan:
* Hari Republik di Korea Utara (1948)
* Hari Kemerdekaan di Tajikistan (1991).

## Peristiwa

* 9 – Pertempuran Hutan Teutoburg: Perikatan puak-puak Jermanik pimpinan Arminius bertembung dengan angkatan Rom pimpinan Publius Quinctilius Varus.
* 1000 – Raja Olaf I dari Norway terjatuh dari kapal semasa Pertempuran Svolder dan hilang di Laut Baltik.
* 1493 – Angkatan Empayar Uthmaniyyah menewaskan tentera Kerajaan Croatia dalam Pertempuran Padang Krbava.
* 1513 – Perang Liga Cambrai: Raja James IV dari Scotland *(gambar)* terbunuh dalam Pertempuran Flodden di Northumberland sewaktu mengetuai serangan ke atas England.
* 1945 – Perang China-Jepun Kedua berakhir apabila Jepun menyerah kalah.
* 1971 – Banduan merusuh dan merampas kawalan Penjara Attica di Attica, New York, A.S., menjadikan 33 pengawal sebagai tebusan.
* 2001 – Pemimpin Perikatan Utara Ahmed Shah Massoud mati dibunuh di Afghanistan.
* 2004 – Sebuah kereta meletup di luar bangunan kedutaan Australia di Jakarta, Indonesia, mengorbankan 9 orang dan mencederakan lebih 150 yang lain.
* 2006 - Jasad 2 orang pahlawan Melayu iaitu Tengku MenterI Ngah Ibrahim dan Laksamana Mohamad Amin Alang Duakap tiba di tanah air dan dikebumikan di Perak setelah 129 tahun dikebumikan di luar negara sebagai orang buangan zaman penjajah British.
* 2010 – Kerajaan Iran menangguhkan hukuman mati rejam untuk Sakineh Mohammadi Ashtiani di tengah-tengah tekanan antarabangsa.
* 2012 – Lewis Hamilton memenangi Grand Prix Itali 2012.
* 2013 – Lukisan *[[Zonsondergang bij Montmajour]]* *(gambar)* dipamerkan sebagai kerja hilang Vincent van Gogh.
* 2013 – Gabungan pertengahan kanan yang diketuai Parti Konservatif mendapat majoriti dalam pilihan raya parlimen Norway.
* 2016 - Penubuhan Parti Pribumi Bersatu Malaysia dipimpin oleh Presiden, Tan Sri Muhyiddin Yassin

## Kelahiran
* 1878 - Sergio Osmena, Presiden Filipina ke-4
* 1949 - Susilo Bambang Yudhoyono, Presiden Indonesia ke-6

## Kematian
* 1087 - William I, seorang raja England
19 September

**19 September** merupakan hari ke-262 (hari ke-263 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 103 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan:
* Hari Kemerdekaan di Saint Kitts dan Nevis (1983)
* *[[Hari Angkatan Tentera|Dia de las Glorias del Ejercito]]* di Chile.

## Peristiwa

* 634 – Perang Arab-Byzantine: Tentera Khulafah Al-Rasyidin pimpinan Khalid bin al-Walid menawan Damsyik daripada Empayar Byzantine.
* 1356 - Perang Seratus Tahun: Angkatan Inggeris yang diketuai Edward, Si Putera Hitam memenangi Pertempuran Poitiers dan menawan Raja Perancis Jean II.
* 1692 – Giles Corey, yang enggan membuat rayuan, dihimpit sehingga mati semasa perbicaraan ahli sihir Salem.
* 1893 – New Zealand menjadi negara pertama memperkenalkan hak pengundian sejagat, selepas dilobi gerakan hak pengundian wanita *(gambar)* yang diketuai Kate Sheppard.
* 1982 – `:-)` dan `:-(` pertama kali dicadangkan oleh Scott Fahlman untuk digunakan sebagai emotikon.
* 1985 – Satu gempa bumi bermagnitud 8.1 memusnahkan Bandar Mexico, mengorbankan lebih 9,000 orang dan menyebabkan hampir 100,000 yang lain tiada tempat berteduh.
* 2006 – Jeneral Tentera Darat Diraja Thai Sonthi Boonyaratglin merampas kuasa kerajaan pimpinan Perdana Menteri Thailand Thaksin Shinawatra semasa beliau berada di Bandar Raya New York untuk mesyuarat Perhimpunan Agung PBB.

## Kelahiran
* 1996 - Brandon Salim, pelakon lelaki, model, dan pemuzik Indonesia

## Kematian
* 1881 - James Garfield, Presiden Amerika Syarikat ke-20
17 September

**17 September** merupakan hari ke-260 (hari ke-261 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 105 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan Hari Perlembagaan di Amerika Syarikat (1787).

## Peristiwa

* 1176 – Perang Byzantine–Seljuk: Turki Seljuk menghalang Byzantine daripada menawan pedalaman Anatolia dalam Pertempuran Myriokephalon di Phrygia.
* 1809 – Perjanjian Fredrikshamn menamatkan Perang Finland antara Rusia dan Sweden, dengan Finland mendapat autonomi Duci Agung di bawah Czar Aleksandr I.
* 1894 – Tentera Laut Imperial Jepun menewaskan Armada Beiyang Dinasti Qing China dalam Pertempuran Sungai Yalu, pertempuran laut terbesar dalam Perang China-Jepun Pertama.
* 1916 – Perang Dunia Pertama: Juruterbang handalan Luftstreitkräfte Jerman ''Red Baron'' memenangi pertarungan udara pertamanya berhampiran Cambrai, Perancis.
* 1939 – Perang Dunia Kedua: Kesatuan Soviet menyertai serangan Jerman Nazi ke atas Poland.
* 1944 – Perang Dunia Kedua: Pihak Berikat memulakan Operasi Market-Garden *(gambar)*, operasi payung terjun terbesar ketika itu.
* 1978 – Presiden Mesir Anwar Sadat dan Perdana Menteri Israel Menachem Begin menandatangani Perjanjian Kem David selepas 12 hari berunding secara rahsia di Kem David *(gambar)*.
* 2006 – Sweden mengadakan pilihan raya dan dimenangi oleh Moderaterna.
* 2006 – Bangkangan anti-kerajaan berlaku di Budapest selepas Perdana Menteri Hungary, Ferenc Gyurcsány mengaku bahawa partinya berbohong supaya menang dalam pilihan raya.
* 2008 – Sukan Paralimpik 2008 berakhir. Tuan rumah China mendapat pingat emas terbanyak.
* 2009 – Militan paling dikehendaki Indonesia Noordin Mohammad Top terbunuh dalam satu serbuan polis di Jawa Tengah.
* 2010 – Pembunuhan ahli politik Pakistan Imran Farooq di London mencetuskan keganasan di kampung halamannya Karachi.
* 2011 – Protes Wall Street 2011
* 2013 – Operasi penyelamatan marin termahal di dunia menegakkan bangkai kapal *[[Costa Concordia]]*.

## Kelahiran
* 1980 – Maryam Touzani, pembuatan filem dan pelakon wanita Maghribi

## Kematian

----
21 September

**21 September** merupakan hari ke-264 (hari ke-265 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 101 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan:
* Hari Keamanan Antarabangsa
* Hari Kemerdekaan di Malta (1964), Belize (1981), dan Armenia (1991).

## Peristiwa

* 454 – Maharaja Rom Valentinian III membunuh Aëtius di Ravenna.
* 1745 – Pemberontakan Jacobite: Angkatan Jacobite pimpinan Charles Edward Stuart menewaskan Hanover di Prestonpans,  Lothian Timur, Scotland.
* 1792 – Revolusi Perancis: Konvensyen Nasional mengundi memansuhkan pemerintahan beraja, dan mengisytiharkan Republik Perancis Pertama.
* 1818 - Inggeris menyerahkan kembali Melaka kepada Belanda dengan upacara penyerahan disempurnakan oleh Mejar Jeneral William Farquhar Residen British di Melaka kepada Pesuruhjaya Belanda, Laksamana Muda, Walterback dan Timmermann Thyssen di Bukit St. Paul.
* 1823 – Mengikut Joseph Smith, malaikat Moroni muncul kepadanya dan memberitahu lokasi Kepingan-kepingan emas, yang mengandungi teks suci purba Kitab Mormon.
* 1898 – Reformasi Seratus Hari di China tamat mendadak apabila Maharani Balu Cixi *(gambar)* memencilkan Maharaja Guangxu dan mengambil alih sebagai pemangku raja.
* 1937 – Novel kanak-kanak fantasi J. R. R. Tolkien *[[The Hobbit]]*, buku pelopor *[[The Lord of the Rings]]*, diterbitkan.
* 1939 – Perdana Menteri Romania Armand Călinescu dibunuh oleh seorang anggota Pengawal Besi yang pro-Nazi.
* 1942 – Model prototaip pengebom berat Boeing B-29 Superfortress *(gambar)*, antara pesawat terbesar Perang Dunia II, terbang buat pertama kali.
* 2008 – Lebih 12,800 kanak-kanak di China dimasukkan ke hospital akibat kelancungan produk susu China.
* 2008 – Presiden Afrika Selatan Thabo Mbeki meletak jawatan seperti yang diminta oleh parti pemerintah Kongres Kebangsaan Afrika.
* 2009 – Pasukan lumba Renault F1 diberikan hukuman tergantung dua tahun oleh FIA, selepas mengaku bersalah bersubahat menyebabkan kemalangan sengaja di Grand Prix Singapura 2008.
* 2011 – Dua pengembara A.S. dibebaskan dengan ikat jamin oleh Iran sebagai tanda kemanusiaan selepas dua tahun dipenjarakan, atas kesalahan mengintip.
* 2011 – Valentina Matviyenko dilantik sebagai Pengerusi Majlis Persekutuan Rusia, jawatan politik tertinggi bagi wanita di Rusia moden sejak Maharani Yekaterina.
* 2013 – Sekumpulan lelaki bertopeng mula menyerang pusat beli-belah Westgate di Nairobi, Kenya, membunuh lebih .

## Kelahiran
* 1840 - Murad V, Sultan Empayar Uthmaniyyah
* 1954 - Shinzo Abe, seorang Perdana Menteri Jepun
* 1957 - Kevin Rudd, Perdana Menteri Australia ke-26
* 1970 - Unique Priscilla, pelakon dan model Indonesia
* 1980 - Autumn Reeser, pelakon A.S.

## Kematian

2019 - Sigmund Jähn, angkasawan pertama Jerman dan Jerman Timur
22 September

**22 September** merupakan hari ke-265 (hari ke-266 dalam tahun lompat) dalam takwim Gregorius. Tinggal 100 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan:
* Hari Kemerdekaan di Bulgaria (1908) dan Mali (1960)
* Hari Bebas Kereta di Eropah dan Kanada.

## Peristiwa

* 1776 – Kapten Nathan Hale, seorang perisik Angkatan Tentera Benua semasa Revolusi Amerika, digantung oleh tentera British.
* 1862 – Perhambaan di Amerika Syarikat: Presiden Abraham Lincoln *(gambar)* meluluskan Pengisytiharan Pembebasan, membebaskan semua hamba di Negeri-Negeri Gabungan Amerika bermula 1 Januari 1863.
* 1869 – Opera pertama dalam *[[Der Ring des Nibelungen]]* oleh penggubah Jerman Richard Wagner, *[[Das Rheingold]]*, dipersembahkan di Munich.
* 1961 – Kongres Amerika Syarikat meluluskan arahan eksekutif Presiden John F. Kennedy untuk menubuhkan *[[Peace Corps]]*.
* 1965 – Majlis Keselamatan PBB sebulat suara meluluskan ketetapan menyeru gencatan senjata tanpa syarat dalam Perang India-Pakistan.
* 1980 – Iraq melancarkan serangan udara ke atas Iran, memulakan Perang Iran-Iraq.
* 1989 - Seramai 27 orang pelajar perempuan terkorban dalam satu nahas kebakaran di Madrasah Taufiqiah Al-Khairiah, Kedah.
* 2006 – Yahya Jammeh dilantik semula untuk satu penggal sebagai Presiden Gambia ketiga.
* 2013 – Dalam plihan raya persekutuan Jerman, parti CDU pimpinan Angela Merkel memenangi kemajmukan kerusi Bundestag.
## Peristiwa akan datang
* 2019 - Anugerah Bintang Popular Berita Harian ke-32 - Rakyat Malaysia yang ditetapkan pada tarikh 19-25 September 2019 sebagai cuti umum atau kelepasan am bagi acara ABPBH 32.

## Kelahiran
* 1842 - Abdul Hamid II, Sultan Empayar Uthmaniyyah
* 1989 - Dina Shihabi, pelakon wanita Arab Saudi
* 1991 - Safuwan Baharudin, pemain bola sepak Singapura
* 2000 -
** Seungmin, penyanyi lelaki Korea Selatan
** Jennis Chia Yee Goon, personaliti media sosial Malaysia
* 2008 - Fernando Mena, pemain bola sepak Bolivia

## Kematian
* 1828 – Shaka Zulu, penguasa Kerajaan Zulu (diputerakan 1787)
* 2019 - Ahmad Said Hamdan, seorang mantan Ketua Pesuruhjaya Suruhanjaya Pencegahan Rasuah Malaysia.
23 September

**23 September** merupakan hari ke-266 (hari ke-267 dalam tahun lompat) dalam takwim Gregorius. Tinggal 99 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan Hari Kebangsaan di Arab Saudi (1932).

## Peristiwa

* 622 - Dalam perjalanan untuk berhijrah ke Yathrib, Nabi Muhammad SAW singgah di Quba, lalu baginda mendirikan Masjid Quba, masjid pertama dalam Islam.
* 1459 - Tentera York yang diketuai Richard Neville menewaskan tentera Lancaster dalam Pertempuran Blore Heath di Staffordshire, England, pertempuran besar pertama Perang Bunga Mawar.
* 1845 - Alexander Cartwright membentuk antara pasukan besbol teratur pertama, New York Knickerbockers, dan memformalkan peraturannya.
* 1846 - Menggunakan ramalan matematik Urbain Le Verrier, ahli astronomi Johann Gottfried Galle menjadi orang pertama mengenal pasti planet Neptun *(gambar)*.
* 1868 - Ramón Emeterio Betances mengetuai Grito de Lares, suatu pemberontakan menentang penjajahan Sepanyol di Puerto Rico.
* 1889 - Fusajiro Yamauchi mengasaskan Nintendo di Kyoto, Jepun, bagi menghasilkan kad *[[hanafuda]]* buatan tangan.
* 1932 - Hijaz dan Nejd disatukan dengan Al-Hasa dan Qatif bagi membentuk Kerajaan Arab Saudi, dengan Ibn Saud *(gambar)* sebagai raja pertama dan Riyadh sebagai ibu negara.
* 1943 - Perang Dunia Kedua: Republik Sosial Itali secara rasminya telah ditubuhkan oleh Benito Mussolini yang dipaksa oleh Adolf Hitler. Negara ini merupakan negara boneka kepada Jerman Nazi.
* 1980 - Seminar ke Arah Pembangunan Komputer Yang Lebih Berkesan di Malaysia telah dirasmikan oleh Timbalan Perdana Menteri Mahathir Mohamad. 
* 2006 - Toomas Hendrik Ilves dilantik sebagai Presiden Estonia yang baharu.
* 2009 - Ribut debu *(gambar)*, dikatakan "terburuk sejak 70 tahun", melanda beberapa negeri Australia, melitupi Brisbane, Canberra dan Sydney dengan debu merah.
* 2011 - Michael Sata terpilih sebagai Presiden Zambia, menewaskan penyandang Rupiah Banda.

## Kelahiran
* 2002 - Zairi Aziz, pelakon lelaki Malaysia
* 2011 - Muhammad Awal Affendy, peluncur ais Malaysia

## Kematian
18 September

**18 September** merupakan hari ke-261 (hari ke-262 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 104 hari sebelum memasuki tahun selepasnya. 

Hari ini juga merupakan Hari Kebangsaan di Chile.

## Peristiwa

* 96 - Nerva telah dilantik oleh Senat untuk menjadi Maharaja Rom, yang pertama daripada Lima Maharaja Baik.
* 1502 - Christopher Columbus mendarat di Costa Rica dalam pelayarannya yang keempat dan yang terakhir.
* 1809 - Teater kedua *[[Royal Opera House]]* di London dibuka selepas teater asal musnah terbakar setahun sebelumnya.
* 1851 – Akhbar metropolitan terbesar di A.S., *[[The New York Times]]* diasaskan.
* 1864 - Sultan Abdul Samad, Sultan Selangor ke-4 mengeluarkan surat kuasa menegaskan hak pemilikan Sungai Klang kepada Raja Abdullah bin Raja Jaafar.
* 1895 - Daniel David Palmer *(gambar)* memberikan rawatan kiropraktik pertama kepada Harvey Lillard yang pekak.
* 1919 - Kerajaan Belanda memberikan hak kepada golongan wanita untuk mengundi.
* 1931 - Peristiwa Mukden: Satu bahagian Landasan Kereta Api Manchuria Selatan yang dibina Jepun dimusnahkan, kononnya oleh penentang dari China, memberikan dalih kepada Jepun untuk menawan Manchuria.
* 1943 - Perang Dunia Kedua:Republik Sosial Itali secara rasminya telah ditubuhkan oleh Benito Mussolini yang dipaksa oleh Adolf Hitler. Negara ini merupakan negara boneka kepada Jerman Nazi.
* 1947 - Akta Keselamatan Kebangsaan mula berkuatkuasa, mengasaskan Agensi Perisikan Pusat dan menaik taraf Tentera Udara Amerika Syarikat.
* 1961 - Kapal terbang yang membawa Setiausaha Agung PBB Dag Hammarskjöld terhempas dalam keadaan misteri berhampiran Ndola, Rhodesia Utara, membunuh 16 orang.
* 1976 - Upacara pengebumian Mao Zedong berlangsung di Beijing.
* 1998 - Pertubuhan bukan untung ICANN ditubuhkan bagi mengurus pemberian nama domain dan alamat IP Internet.
* 2011 - Hujan monsun menyebabkan banjir di wilayah Sindh, Pakistan, menyebabkan lebih 340 orang maut dan sejuta rumah rosak.
* 2011 - Gempa bumi  berhampiran sempadan India–Nepal menyebabkan sekurang-kurangnya 102 kematian.

## Kelahiran
* 1895 - John Diefenbaker, Perdana Menteri Kanada Ke-13
* 1976 - Ronaldo, bekas pemain bola sepak A.C. Milan
* 1998 - Cut Syifa, pelakon wanita Indonesia

## Kematian
20 September

**20 September** merupakan hari ke-263 (hari ke-264 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 102 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan Hari Perayaan Martir Korea (Gereja Roman Katolik).

## Peristiwa

* 451 – Flavius Aëtius, dengan pertolongan *[[foederati]]* Rom, menewaskan Attila dalam Pertempuran Châlons, dan memberhentikan serangan Gaul oleh Hun dan sekutu mereka.
* 1187 – Salahuddin al-Ayyubi memulakan Pengepungan Baitulmaqdis.
* 1378 – Perpecahan Paus: Tidak bersetuju dengan Paus Urban VI *(gambar)*, sekumpulan kardinal melantik Clement VII sebagai paus lain, meletakkan Gereja Roman Katolik dalam kekacauan.
* 1854 – Perang Krimea bermula dengan kemenangan Perancis-British ke atas Rusia dalam Pertempuran Alma, berhampiran Sungai Alma, Krimea.
* 1906 – Kapal samudera RMS ''Mauretania'' *(gambar)*, kapal terbesar dan terpantas di dunia ketika itu, dilancarkan di Newcastle, England.
* 1946 – Pesta Filem Cannes pertama bermula. Hadiah *[[Palme d'Or]]*, pada masa itu dipanggil *Grand Prix du Festival*, dikongsi bersama oleh 11 filem.
* 1954 – Atur cara pertama dalam bahasa pengaturcaraan FORTRAN dijalankan.
* 2001 – Semasa suatu sesi bersama Kongres Amerika Syarikat, Presiden A.S. George W. Bush mengisytiharkan "Perang Terhadap Keganasan" terhadap Al Qaeda dan kumpulan militan sejagat lain.
* 2008 – Sebuah lori meletup di luar hotel Marriott di Islamabad, Pakistan, membunuh 54 orang dan mencederakan 266 yang lain.
* 2013 – Permainan video *[[Grand Theft Auto V]]* mencapai jualan  dalam masa tiga hari, lebih pantas daripada mana-mana produk hiburan lain.
* 2013 – Syria menyerahkan data berkenaan senjata kimianya kepada Pertubuhan Larangan Senjata Kimia.

## Kelahiran
* 1940 - Taro Aso, seorang Perdana Menteri Jepun

## Kematian
* 2011 - Burhanuddin Rabbani, mantan Presiden Afghanistan.
25 September

**25 September** merupakan hari ke-268 (hari ke-269 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 97 hari sebelum memasuki tahun berikutnya.

Hari ini juga merupakan Hari Perayaan Sergius dari Radonezh (Gereja Ortodoks Timur).

## Peristiwa

* 275 - Selepas pembunuhan Aurelian di Thrace, Tacitus dipilih Senat untuk mewarisi takhta Maharaja Rom.
* 1066 - Harold Godwinson dari England menewaskan Harald III dari Norway dalam Pertempuran Stamford Bridge di Yorkshire, menandakan berakhirnya serangan Viking ke England.
* 1396 - Perang Uthmaniyyah di Eropah: Tentera Uthmaniyah di bawah Bayezid I *(gambar)* menewaskan perikatan Kristian pimpinan Sigismund dari Hungary di Nikopol, Bulgaria kini.
* 1513 - Konkuistador Vasco Núñez de Balboa, dari atas puncak Darién, Panama kini, menjadi orang Eropah pertama melihat Lautan Pasifik, yang kemudian dinamakannya *Mar del Sur* (Laut Selatan).
* 1790 - Opera Beijing dilahirkan apabila opera Anhui dipersembahkan di Beijing sebagai penghormatan terhadap hari lahir ke-80 Maharaja Qianlong.
* 1962 - Republik Demokratik Rakyat Algeria diisytiharkan secara rasmi. Ferhat Abbas dilantik Presiden pertama kerajaan sementara, dengan Ahmad bin Billah sebagai Perdana Menteri.
* 1969 - Pertubuhan Kerjasama Islam ditubuhkan di Rabat, Maghribi selepas cubaan membakar Masjid al-Aqsa di Baitulmaqdis.
* 2007 - Yasuo Fukuda terpilih untuk menggantikan Perdana Menteri Jepun Shinzo Abe yang meletakkan jawatan.
* 2008 - Kgalema Motlanthe mengangkat sumpah sebagai Presiden Afrika Selatan, menggantikan Thabo Mbeki.
* 2008 - Lehman Brothers dan Washington Mutual diisytiharkan bankrap akibat Krisis Kewangan Amerika Syarikat 2008.
* 2008 - Shenzhou 7 berlepas dari Pusat Pelancaran Satelit Jiuquan, menandakan bermulanya fasa kedua program angkasa lepas China.
* 2011 - Raja Abdullah mengumumkan yang wanita Arab Saudi akan dibenarkan mengundi dan bertanding.

## Kelahiran
* 1977 - Clea DuVall, pelakon Amerika Syarikat.
* 1983- Muzaffar, pengasas Sambal Ikan Bilis Crispy Citarasa Nenek & Sambal 3838 by Citarasa Nenek.

## Kematian
* 2011 - Wangari Maathai (71 tahun), pencinta alam sekitar & penerima Hadiah Keamanan Nobel Kenya

----
26 September

**26 September** merupakan hari ke-269 (hari ke-270 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 96 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan Hari Bahasa Eropah dan Hari Dominion di New Zealand (1907).

## Peristiwa

* 1580 - Kapal *[[Golden Hind]]* belayar masuk ke Plymouth, England, setelah Francis Drake *(gambar)* menamatkan pelayarannya mengelilingi dunia.
* 1687 - Parthenon *(gambar)* di Athens musnah sebahagian ketika pertikaian bersenjata antara Republik Venice dan Empayar Uthmaniyah.
* 1907 - Newfoundland dan New Zealand menjadi kawasan penguasaan Empayar British.
* 1945 - Lt. Col. A. Peter Dewey, seorang pegawai OSS ditembak mati oleh Viet Minh, menjadikan beliau anggota tentera Amerika Syarikat pertama terbunuh di Vietnam.
* 1957 - *[[West Side Story]]*, satu muzikal yang ditulis Arthur Laurents, Leonard Bernstein dan Stephen Sondheim, dan diterbit dan diarah Jerome Robbins, mula dipentaskan di Broadway.
* 1983 - Leftenan Kolonel Soviet Stanislav Petrov menghindarkan perang nuklear sedunia, mengenal pasti suatu "serangan A.S." sebagai isyarat palsu.
* 2006 - Shinzō Abe, presiden Parti Demokratik Liberal, menggantikan Junichiro Koizumi sebagai Perdana Menteri Jepun yang baru.
* 2009 - Taufan Ketsana menyebabkan pengisytiharan "keadaan malapetaka" di 25 wilayah. Ia mengorbankan lebih 450 orang di Filipina, Vietnam dan Kemboja.

## Kelahiran
* 1932 - Manmohan Singh, Perdana Menteri India ke-13
* 1975 - Michael Ballack, bekas pemain bola sepak Chelsea F.C.
* 2005 - Rey Bong, pelakon, penyanyi, dan model lelaki Indonesia

## Kematian
*2019 - Yazit Ahmad, seorang bekas pemain drum kumpulan Search
*2019 - Jacques Chirac, seorang mantan Presiden Perancis
28 September

**28 September** merupakan hari ke-271 (hari ke-272 dalam tahun lompat) dalam takwim Gregorius. Tinggal 94 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan:
* Hari Santo Wenceslaus di Republik Czech
* Hari Guru di Taiwan.

## Peristiwa

* 1066 – William si Penakluk dan armada 600 kapalnya mendarat di Pevensey, Sussex, memulakan penaklukan England oleh Norman.
* 1106 – Henry I dari England menang muktamad ke atas abangnya Duke Normandy Robert Curthose dalam Pertempuran Tinchebray, dan menuntut Normandy sebagai hak milik Kerajaan England.
* 1538 &ndash; Perang Uthmaniyah–Venezia: Tentera Laut Uthmaniyah meraih kemenangan muktamad ke atas armada pakatan Liga Suci dalam Pertempuran Preveza.
* 1542 – Penjelajah Portugal Juan Rodríguez Cabrillo *(gambar)*, orang Eropah pertama berjalan di pantai California, mendarat di tempat yang kini ialah bandar San Diego.
* 1928 – Ahli farmakologi Scotland Alexander Fleming menemui penisilin.
* 1950 - Satu Rang Undang-undang Pindaan Askar Melayu telah dibentang dan diluluskan, yang mana dalam pindaan tersebut memberi peluang kepada anak-anak Melayu yang berkelayakan menjadi pegawai dan ketua-ketua pemerintah dalam Askar Melayu setaraf dengan pegawai-pegawai Inggeris.
* 1961 – Sekumpulan pegawai di Damsyik merampas kuasa dan mengisytiharkan kemerdekaan Syria daripada Republik Arab Bersatu, meninggalkan Mesir sebagai anggota tunggal.
* 1972 – Paul Henderson menjaringkan gol kemenangan menewaskan Vladislav Tretiak, membolehkan pasukan hoki ais kebangsaan Kanada menang Siri Kemuncak menewaskan Soviet.
* 1981 – Twinkle Twinkle Little Star, yang merupakan album keenam oleh penyanyi tersohor Malaysia iaitu Sudirman Haji Arshad telah dikeluarkan.
* 1994 – Feri MS ''Estonia'' tenggelam di antara Tallinn, Estonia dan Stockholm, Sweden, mengorbankan 852 nyawa dalam salah satu kemalangan laut terburuk di Laut Baltik.
* 2000 – Intifada al-Aqsa bermula selepas lawatan Ariel Sharon ke Masjid al-Aqsa.
* 2008 – Pada percubaan keempat, Falcon 1 SpaceX *(gambar)* menjadi kenderaan pelancar berasaskan bahan api cecair swasta pertama berjaya mencapai orbit.
* 2008 – Pelari Habsyah Haile Gebrselassie memecahkan rekod dunia maraton dengan 2 jam, 3 minit, 59 saat.
* 2012 – Pemandu Formula Satu McLaren, Lewis Hamilton, mengesahkan yang beliau akan menyertai Mercedes pada musim 2013

## Kelahiran
* 1910 - Diosdado Macapagal, Presiden Filipina ke-9
* 1964 - Janeane Garofalo, pelakon Amerika Syarikat
* 1977 - Ivana Bozilovic, pelakon dan model Serbia

## Kematian
* 48 SM - Pompey yang Agung
* 1891 - Herman Melville, penulis Amerika Syarikat
* 1970 - Gamal Abdel Nasser, Presiden Mesir ke-2
* 1989 - Ferdinand Marcos, Presiden Filipina ke-10
* 2000 - Pierre Trudeau, Perdana Menteri Kanada Ke-15
* 2019 - Sultan Ismail Petra ibni Almarhum Sultan Yahya Petra, Sultan Kelantan ke-28.
* 2019 - M. Chandran, seorang bekas pemain bola sepak kebangsaan Malaysia era 60-an hingga 70-an.
1 November

**1 November** merupakan hari ke-305 (hari ke-306 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 60 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan:
* Hari Kebangsaan di Algeria (1954)
* Hari Kemerdekaan di Antigua dan Barbuda (1981)
* Hari Para Orang Kudus dalam Kristian Barat
* [Hari Vegan Sedunia]ă

== Peristiwa ==


* [1512 - Siling Gereja Sistine *(gambar)* siap dicat semula dalam fresco oleh Michelangelo.
* 1520 - Penjelajah maritim Ferdinand Magellan mengetuai ekspedisi Eropah pertama melayari Selat Magellan, laluan yang menghubungkan Lautan Pasifik dan Atlantik di selatan tanah besar Amerika Selatan.
* 1755 - Gempa bumi 9.0 Mw dan tsunami memusnahkan Lisbon, mengorbankan sehingga 100,000 nyawa di Portugal dan Maghribi, dan membawa kepada kelahiran kejuruteraan gempa bumi dan seismologi moden.
* 1800 - John Adams menjadi Presiden Amerika Syarikat pertama mendiami *Executive Mansion*, kini dikenali sebagai Rumah Putih.
* 1922 - Dinasti Uthmaniah secara rasmi dibubar sepenuhnya selepas memerintah Turki selama 623 tahun dan ditamatkan pemerintahan kekhalifahan islam. Turki menjadi sebuah negara sekular.
* 1923 - Satu perjanjian telah ditandatangani di antara *Tunku Ibrahim*, wakil Sultan Kedah dengan *Sir Laurence Guilemard* iaitu Gabenor Negeri-Negeri Selat yang mana melalui perjanjian ini, negeri Kedah secara rasmi menerima seorang Penasihat British.
* 1954 - ''Front de Libération Nationale'' memulakan Perang Kemerdekaan Algeria menentang pemerintahan Perancis, dengan serangan gerila di pelbagai kawasan di Algeria.
* 1955 - Dwight D. Eisenhower menghantar kumpulan pertama Kumpulan Bantuan Penasihat Tentera MAAG ke Vietnam Selatan untuk memberikan latihan kepada Tentera Vietnam Selatan (ARVN). Ini merupakan permulaan pembabitan rasmi Amerika Syarikat di dalam Perang Vietnam.
* 1963 - Balai Cerap Arecibo, dengan teleskop radio *(gambar)* terbesar di dunia, dibuka secara rasmi di Arecibo, Puerto Rico.
* 1993 - Perjanjian Maastricht mula berkuatkuasa, secara rasmi menubuhkan Kesatuan Eropah.

## Kelahiran
* 1762 - Spencer Perceval, seorang Perdana Menteri United Kingdom
* 1839 - Ahmed Muhtar Pasha, seorang jeneral Empayar Uthmaniyyah
* 1964 - Mukhriz Mahathir, bekas Menteri Besar Kedah ke-11
* 1969 - Merry Andani, penyanyi dan pelakon Indonesia
* 1996 - Irsyadillah, pelakon lelaki Indonesia
* 2000 - Kato Kokoro, penyanyi wanita Jepun
* 2005 - Ahmad Shahmi Md Azhar, personaliti media sosial Malaysia

## Kematian
2 November

**2 November** merupakan hari ke-306 (hari ke-307 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 59 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan:
* Hari Orang Mati di Mexico
* Hari Para Mendiang dalam agama Kristian Barat.

## Peristiwa

* 1917 - Setiausaha Luar British Arthur James Balfour mengeluarkan Perisytiharan Balfour, yang mengumumkan sokongan British untuk petempatan orang Yahudi di Palestin.
* 1932 - Tentera Australia memulakan "perang terhadap emu".
* 1936 - Stesen televisyen ''BBC Television Service'' melancarkan perkhidmatan televisyen "definisi-tinggi" awam tetap pertama di dunia.
* 1947 - Howard Hughes menerbangkan bot terbang terbesar pernah dibina, *[[Hughes H-4 Hercules|Spruce Goose]]* *(gambar)* bagi penerbangan sulungnya di Long Beach, California, A.S.
* 1949 - Persidangan Meja Bulat Indonesia-Belanda tamat dengan Belanda bersetuju menyerahkan hak kedaulatan Hindia Timur Belanda kepada Republik Indonesia Syarikat.
* 1964 - Raja Arab Saudi Saud ibn ’Abd al ’Aziz disingkirkan melalui rampasan kuasa keluarga, dan digantikan oleh adik tirinya Raja Faisal.
* 2000 - Anak kapal pertama tiba di Stesen Angkasa Antarabangsa *(gambar jata)*.
* 2008 - Lewis Hamilton memenangi Kejuaraan Pemandu Formula Satu 2008, mengatasi Felipe Massa dengan satu mata.
* 2009 - Hamid Karzai kekal sebagai Presiden Afghanistan selepas pencabarnya Abdullah Abdullah menarik diri daripada pusingan kedua.
* 2010 - Pilihan raya separuh penggal Dewan Perwakilan dan Senat diadakan di Amerika Syarikat.

## Kelahiran
* 1766 - Josef Radetzky, fil marsyal dari Austria
* 1795 - James K. Polk, Presiden Amerika Syarikat ke-11
* 1844 - Mehmed V, Sultan Empayar Uthmaniyyah
* 1865 - Warren G. Harding, Presiden Amerika Syarikat ke-29
* 1965 - Shahrukh Khan, pelakon India
* 2000 - Dewa Dayana, pelakon lelaki Indonesia

## Kematian
29 September

**29 September** merupakan hari ke-272 (hari ke-273 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 93 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan Hari Michaelmas (atau Perayaan Santo/Santa Michael, Gabriel dan Raphael).

## Peristiwa

* 61 SM - Di Rom, Pompey meraikan kemenangan ke atas lanun di timur Laut Mediterranean dan dalam peperangan melawan Raja Mithridates VI dari Pontus di Asia Kecil dengan perbarisan besar. Hari tersebut juga merupakan hari lahirnya yang ke-45.
* 1829 - Pasukan polis rasmi pertama di UK, Polis Metropolitan London Raya, juga dikenali sebagai *the Met*, diasaskan oleh Robert Peel *(gambar)*.
* 1938 - Di Munich, Adolf Hitler, Benito Mussolini, Neville Chamberlain dan Édouard Daladier mencapai satu persetujuan, menetapkan bahawa Czechoslovakia harus menyerahkan Sudetenland kepada Jerman.
* 1941 - Holokus: Pembunuhan beramai-ramai Babi Yar bermula di Kiev, RSS Ukraine.
* 1954 - 12 negara menandatangani satu konvensyen yang menubuhkan CERN, berpangkalan di Geneva, makmal fizik zarah terbesar di dunia kini.
* 1964 - Jalur komik *[[Mafalda]]*, oleh kartunis Quino, diterbitkan buat pertama kali dalam akhbar di Argentina.
* 1987 - Muzium Orang Asli di Gombak, Selangor dirasmikan oleh Perdana Menteri Malaysia Mahathir Mohamad. Muzium ini dibina dengan kos sebanyak $80,000 ringgit bertujuan menjadi pusat pemeliharaan warisan budaya masyarakat orang Asli yang terdiri dari suku kaum Negrito, Senoi dan Melayu-Proto.
* 2004 - SpaceShipOne Burt Rutan berjaya melakukan penerbangan angkasa pertama dalam usahanya untuk memenangi Hadiah X Ansari.
* 2006 - Taufan Xangsane mengorbankan sekurang-kurangnya 103 orang di Filipina dan 16 di Vietnam.
* 2009 - Satu gempa bumi 8.0 M<sub>w</sub> di Kepulauan Samoa menyebabkan tsunami dan mengorbankan lebih 189 orang.
* 2010 - Maatia Toafa terpilih sebagai Perdana Menteri Tuvalu buat kali ke-2.
* 2011 - Taufan Nesat mengorbankan sekurang-kurangnya 82 orang di Filipina dan Republik Rakyat China.
* 2013 - Maghribi menjuarai bolasepak di Sukan Perpaduan Islam 2013.

## Kelahiran

* 1786 - Guadalupe Victoria, Presiden Mexico pertama
* 1843 - Mikhail Skobelev, seorang jeneral Empayar Rusia
* 1901 - Enrico Fermi, seorang saintis Itali
* 1943 - Lech Walesa, Presiden Poland ke-2
* 1976 - Andriy Shevchenko, pemain bola sepak Chelsea F.C.
* 1979
** Artika Sari Devi, pelakon wanita Indonesia.
** Hairuddin Omar, pemain bola sepak ATM.
* 1980 - Soimah Pancawati, penyanyi, penyampai televisyen, pelawak, dan pelakon wanita Indonesia.
* 1984 - Per Mertesacker, pemain bola sepak Arsenal F.C.

## Kematian
* 1979 - Sultan Ismail Nasiruddin Shah ibni Almarhum Sultan Zainal Abidin, Yang Di-Pertuan Agong keempat.
30 September

**30 September** merupakan hari ke-273 (hari ke-274 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 92 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

* Hari ini juga merupakan Hari Kemerdekaan di Botswana (1966).
* Hari Asyura (Islam 2017)

## Peristiwa

* 1399 – Duk Lancaster Henry Bolingbroke menggulingkan Richard II untuk menjadi Henry IV dari England, menggabungkan Duci Lancaster ke dalam England.
* 1939 – Perang Dunia Kedua: Jeneral Władysław Sikorski *(gambar)* menjadi Perdana Menteri kerajaan Poland dalam buangan.
* 1965 – Anggota Gerakan 30 September cuba *merampas kuasa* kerajaan Indonesia, namun ditumpaskan oleh Jeneral Suharto.
* 1966 - Seretse Khama menjadi Presiden pertama Botswana apabila Negeri Naungan Bechuanaland mendapat kemerdekaan daripada United Kingdom.
* 1975 – AH-64 Apache *(gambar)*, helikopter penyerang utama bagi beberapa negara, menjalankan penerbangan sulungnya.
* 1980 – Spesifikasi pertama teknologi LAN Ethernet diterbitkan oleh Xerox, Intel dan Digital Equipment Corporation.
* 1991 – Presiden Haiti Jean-Bertrand Aristide digulingkan dalam satu rampasan kuasa oleh Jeneral Raoul Cédras.
* 1999 – Kemalangan nuklear paling teruk di Jepun berlaku di tempat pemprosesan semula uranium berhampiran Tokyo.
* 2005 – Akhbar Denmark *[[Jyllands-Posten]]* menerbitkan kartun editorial berkontroversi menggambarkan Nabi Muhammad s.a.w., mencetuskan bantahan meluas di seluruh dunia.
* 2007 – Haile Gebrselassie‎ memecahkan rekod maraton dunia dengan masa 2:04:26 di Berlin.
* 2007 – Jerman menewaskan Brazil untuk memenangi Piala Dunia FIFA Wanita 2007 di Shanghai, China.
* 2009 – Satu gempa bumi berukuran 7.6 M<sub>W</sub> melanda pesisir Sumatera, Indonesia, mengorbankan sekurang-kurangnya 1,100 orang.

## Kelahiran
* 1945 - Ehud Olmert, Perdana Menteri Israel ke-13
* 1986 - Olivier Giroud, pemain bola sepak Arsenal F.C.

## Kematian
* 2011 - Anwar al-Awlaki, dikatakan anggota kanan al Qaeda.
3 November

**3 November** merupakan hari ke-307 (hari ke-308 dalam tahun lompat) dalam kalendar Gregory. Tinggal 58 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan
* Hari Kemerdekaan di Panama (1903), Dominika (1978) dan Persekutuan Mikronesia (1986).
* Hari Kebudayaan di Jepun.

## Peristiwa

* 644 - Khalifah kedua umat Islam, Umar Al-Khattab dibunuh oleh seorang hamba Parsi yang bernama Abu Lu'lu'ah, di Masjid al-Nabawi, Madinah.
* 1838 - Akhbar terbitan lebar sehelai harian bahasa Inggeris dengan edaran terbanyak di dunia *[[The Times of India]]* diasaskan.
* 1848 - Perlembagaan baharu yang disediakan Johan Rudolf Thorbecke *(gambar)* diisytiharkan, membataskan kuasa raja Belanda dengan banyak.
* 1918 - Revolusi Jerman bermula apabila empat puluh ribu kelasi merampas pelabuhan Kiel.
* 1957 - Kapal angkasa lepas Sputnik 2 dilancarkan, membawa Laika, seekor anjing angkasa Rusia sebagai makhluk hidup pertama mengorbit Bumi.
* 1971 - Manual Pengaturcara UNIX diterbitkan buat pertama kali.
* 1982 - Kebakaran Terowong Salang di Wilayah Parwan, Afghanistan mengorbankan kira-kira 2,000 orang, menjadikannya kemalangan jalan raya paling teruk di dunia.
* 2007 - Presiden dan Ketua Turus Tentera Darat Pervez Musharraf mengisytiharkan darurat di Pakistan, lalu menggantung perlembagaan negara.
* 2009 - Republik Czech mengesahkan Perjanjian Lisbon, memuaskan langkah terakhir dalam penguatkuasaanya di Kesatuan Eropah.
* 2011 - Sidang kemuncak G-20 keenam bermula di Cannes, Perancis.
* 2012 - Dalam bola sepak, Piala AFC 2012 tamat dengan kemenangan kelab Al-Kuwait.

## Kelahiran
* 1923 - Elly Yunara, pelakon filem Hindia Timur Belanda
* 1926 - Valdas Adamkus, Presiden Lithuania ke-10
* 1988 - Reen Rahim, pelakon wanita Malaysia

## Kematian
5 November

**5 November** merupakan hari ke-309 (hari ke-310 dalam tahun lompat) dalam takwim Gregorius. Tinggal 56 hari sebelum memasuki tahun selepasnya.

Hari ini juga merupakan Malam Guy Fawkes di United Kingdom (1605) dan beberapa negara Komanwel.

## Peristiwa

*1605 - Rancangan Mesiu: Guy Fawkes ditahan pihak berkuasa di Istana Westminster semasa ditemui melonggokkan tong-tong serbuk mesiu untuk meletupkan bangunan tersebut serta membunuh Raja James I dari England.
* 1688 - Revolusi 1688: Putera William dari Orange yang bermazhab Protestan mendarat di Brixham, Devon, dalam perjalanan menggulingkan bapa mertuanya Raja James II yang Katolik.
* 1838 - Kejatuhan Republik Persekutuan Amerika Tengah bermula apabila Nicaragua keluar daripada kesatuan tersebut.
* 1872 - Pejuang hak mengundi wanita Susan B. Anthony menjadi wanita pertama mengundi dalam pilihan raya presiden Amerika Syarikat. Dia kemudian didenda $100.
* 1911 - Selepas mengisytiharkan perang terhadap Empayar Uthmaniyyah pada 29 September, Itali mengilhak Tripoli dan Cyrenaica.
* 1917 - St. Tikhon dari Moscow dilantik sebagai Bapa Moscow dan Gereja Ortodoks Rusia.
* 1935 - Permainan papan Monopoly versi Parker Brothers dikeluarkan.
* 2006 - Saddam Hussein disabitkan hukuman gantung sampai mati bagi kesalahan jenayah terhadap kemanusiaan.
* 2007 - Kapal angkasa lepas tanpa manusia Program Penjelajahan Qamari China, Chang'e 1 *(gambaran artis)*, memasuki orbit qamari.
* 2008 - Barack Obama daripada Parti Demokrat menjadi warga Afrika-Amerika pertama dipilih sebagai Presiden Amerika Syarikat.
* 2009 - Kemboja dan Thailand saling memanggil pulang duta mereka selepas kerajaan Kemboja melantik bekas Perdana Menteri Thai Thaksin Shinawatra sebagai penasihat ekonomi.
* 2009 - Mejar Nidal Malik Hasan mengamuk di pangkalan Tentera Darat A.S. Fort Hood, penembakan paling dahsyat di pangkalan tentera A.S.
* 2010 - Letusan berterusan Gunung Merapi di Jawa Tengah, Indonesia, mengorbankan lebih 150 orang dan memaksa ratusan ribuan lagi berpindah.
* 2016 - Al Quwa Al Jawiya kelab dari Iraq meraih kejuaraan pertama Piala AFC 2016 selepas menewaskan kelab dari India, JSW Bengaluru FC.

## Kelahiran
* 1900 - Natalie Schafer, pelakon AS

## Kematian
## Rujukan