Darul Ifta' Semenanjung Zamboanga dan Palawan

**Darul Ifta' Semenanjung Zamboanga dan Palawan**, atau nama rasmi **Darul Ifta' Rantau IX dan Palawan** ( ) ialah sebuah majlis penasihat Islam di Filipina bagi kawasan Semenanjung Zamboanga dan di wilayah Palawan. Pejabat ini menyelia pengeluaran fatwa, menyediakan panduan Islam mengenai perkara fiqah dan aqidah, dan berfungsi sebagai penasihat moral dan kerohanian kepada komuniti Islam di Mindanao Barat.

Badan ini secara rasmi ditubuhkan dan diiktiraf dalam Perjanjian Damai Akhir mengenai Pelaksanaan Perjanjian Tripoli 1976 antara Kerajaan Republik Filipina dan Barisan Pembebasan Kebangsaan Moro (MNLF).

## Sejarah
Sejak kedatangan Islam di selatan Filipina pada abad ke-14, majoriti umat Islam Filipina, terutamanya di kawasan ZAMBASULTA (Semenanjung Zamboanga, Basilan, Sulu, dan Tawi-Tawi)—telah mengikuti aliran Ahli Sunah Waljamaah, berpegang teguh pada akidah Asyaari dalam akidah, mazhab fiqah Syafii, dan aliran penyucian rohani Sufi. Ramai juga yang terus mengamalkan disiplin rohani tempatan yang dikenali sebagai ʿIlmu Kamaasan, ungkapan setempat bagi etika Islam, kecemerlangan moral, dan penghalusan dalaman.

Darul Ifta' ini secara rasminya diperbadankan di bawah Perjanjian Damai Akhir mengenai Pelaksanaan Perjanjian Tripoli 1976 yang ditandatangani pada 2 September 1996 antara Kerajaan Republik Filipina dan Barisan Pembebasan Kebangsaan Moro. Perjanjian itu menubuhkan Majlis Keamanan dan Pembangunan Filipina Selatan (SPCPD) dan mewajibkan bahawa "SPCPD hendaklah dibantu oleh Darul Iftah (Majlis Penasihat) yang hendaklah diwujudkan oleh Pengerusi SPCPD."  Fasal yang sama mentakrifkan Zon Khas Keamanan dan Pembangunan (SZOPAD) adalah termasuk Semenanjung Zamboanga (yang dikenali juga dengan Rantau IX) dan Palawan sebagai bidang kuasa SPCPD. Oleh itu, Darul Ifta' Rantau IX dan Palawan beroperasi sebagai pelaksanaan peruntukan ini, yang diketuai oleh seorang Mufti Besar, yang menyediakan panduan perundangan dan moral Islam di seluruh Mindanao Barat dan Palawan. Pejabat utamanya terletak di Masjid Besar Hji Ahmad Sakaluran di Barangay Kasanyangan, Bandar Zamboanga.

## Mufti Besar
Mufti Besar yang mengangkat dan mewakili tradisi Sunni klasik ini, berfungsi sebagai pihak berkuasa fiqah dan panduan moral untuk komuniti Islam di seluruh Mindanao Barat dan Palawan. Kepimpinannya memainkan peranan penting dalam memelihara keaslian Islam tradisional sambil melindungi budaya dan warisan Bangsamoro.

## Peranan dan fungsi
Mufti Besar:

* Mengetuai Darul Ifta', sebuah majlis ulama yang mengeluarkan fatwa
* Berkhidmat sebagai ketua badan penguasa fiqah Islam untuk Wilayah IX dan Palawan
* Menasihati Majlis Keamanan dan Pembangunan Filipina Selatan (SPCPD) mengenai perkara keagamaan dan etika
* Menggalakkan Wasatiyyah (kesederhanaan Islam), perpaduan, dan kewujudan bersama secara aman antara Muslim dan bukan Muslim
* Menyelia latihan dan pentauliahan Imam dan Mufti tempatan di bawah rangka kerja Darul Ifta'.

## Pengiktirafan undang-undang
Perjanjian Damai Akhir mengenai Pelaksanaan Perjanjian Tripoli 1976 (1996) secara tegas mengiktiraf penubuhan Darul Ifta' sebagai sebahagian daripada rangka bina keamanan dan tadbir urus Filipina Selatan, dengan menyatakan: “SPCPPD akan dibantu oleh Darul Iftah (majlis penasihat), yang akan diwujudkan oleh Pengerusi SPCPD.”

Klausa ini secara rasmi memperbadankan peranan penasihat agama para ulama Islam dalam perjanjian damai kebangsaan, yang pertama dalam sejarah Filipina.

## Senarai mufti besar

* Syeikh Abdulgani Yusop Al-Azhari (1989 – 1997): Pengasas Darul Ifta' di Selatan Filipina; graduan Fakulti Usuluddin, khusus dalam Aqidah & Falsafah, Universiti Al-Azhar; menjadi pengantara keamanan dan penyokong dialog antara agama.
* Syeikh Abdulbaki Abubakar Al-Azhari (1997 – 2025): graduan Fakulti Bahasa Arab, Jabatan Sejarah dan Tamadun Universiti Al-Azhar, ulama dalam Bahasa Arab, Sejarah dan Syariah; juga Setiausaha Agung Hal Ehwal Luar MNLF, pendidikan Islam lanjutan dan diplomasi untuk Bangsamoro.
* Syeikh Walid Abubakar Ad-Dimasqī (2025 – sekarang): Graduan Universiti Damsyik (Undang-undang Islam – Syariah); disahkan oleh Majlis Tertinggi Ulama Semenanjung Zamboanga, MNLF, dan institusi Islam tempatan.

### Para mufti di bawah Darul Ifta'
Sehingga Oktober 2025, mufti serantau berikut berkhidmat di bawah Mufti Besar Wilayah IX dan Palawan, Syeikh Walid Abubakar, menurut majlis penyampaian rasmi yang diadakan di Bandar Zamboanga:

* Ustaz Abdulwakil Tanjilil, Timbalan Mufti Rantau IX & Palawan
* Ustaz Abdennaser Abdurahman, Mufti Bandar Zamboanga
* Ustaz Abdulmujib Arip, Mufti Zamboanga Sibugay
* Ustaz Abdulwadud Musa, Mufti Zamboanga Utara

Struktur ini merupakan sebahagian daripada kepimpinan serantau majlis Darul Ifta' di Mindanao Barat dan Palawan, yang diiktiraf semasa majlis penyampaian anugerah 2025.

## Lihat juga

* Sufisme di Filipina
* Islam di Filipina
* Kod Undang-undang Peribadi Muslim
* Bandar Zamboanga
* Darul Ifta' Bangsamoro

## Petikan


## Sumber

* 
* Prof. Ali T. Yacub, Remembering the Grand Mufti AbdulGani L. Yusop Al-Azhari, Golden Crescent Consortium, 2016.
* Moro National Liberation Front – Official Statements, 2024.
* Provincial Government of Tawi-Tawi, Official Endorsement, 2024.