Al-Sultan Abdullah Ri'ayatuddin Al-Mustafa Billah Shah

**Al-Sultan Abdullah Ri'ayatuddin Al-Mustafa Billah Shah** (Jawi: ;  diputerakan pada 30 Julai 1959) ialah Sultan Pahang era moden yang keenam sejak 11 Januari 2019 selepas ayahanda baginda, Sultan Haji Ahmad Shah turun takhta. 

Baginda juga telah menaiki takhta kerajaan Malaysia sebagai Yang di-Pertuan Agong ke-16 selama lima tahun dari 2019 hingga 2024, di mana baginda melafaz sumpah dalam sebuah istiadat yang berlangsung pada 31 Januari 2019 di Istana Negara, Jalan Duta. Baginda sebelum ini telah menyandang jawatan sebagai Tengku Mahkota Pahang hampir 44 tahun.

Baginda merupakan putera sulung dan anakanda keempat dari lapan anakanda kepada Sultan Haji Ahmad Shah dan Tengku Ampuan Afzan.

## Kehidupan awal
Tengku Abdullah telah diputerakan pada Khamis, 30 Julai 1959 di Istana Mangga Tunggal, Pekan iaitu pada zaman pemerintahan paduka nenda baginda, Sultan Abu Bakar Ri’ayatuddin al-Mu’azzam Shah, Sultan Pahang moden keempat. Paduka ayahanda baginda, Tengku Mahkota Pahang ketika itu (Tengku Ahmad Shah), merupakan paduka anakanda ketiga Sultan Abu Bakar dengan Tengku Ampuan Fatimah. Paduka bonda baginda pula, Tengku Puan Pahang (kemudian menjadi Tengku Ampuan Hajah Afzan) merupakan paduka puteri kepada Tengku Muhamad, Tengku Panglima Perang dengan Tengku Seri Kemala. Tengku Abdullah dipanggil **Alam** oleh kerabat terdekat baginda.

Baginda ialah paduka anakanda keempat dan putera sulung daripada lapan adik-beradik. Kakanda tertua baginda ialah Tengku Meriam.

## Pendidikan
Pendidikan awal baginda telah bermula di Sekolah Clifford, Kuala Lipis pada tahun 1965. Baginda kemudiannya telah menyambung persekolahan peringkat rendah di Sekolah Ahmad, Pekan dari tahun 1966 hingga 1969 dan Sekolah Rendah St. Thomas, Kuantan. Baginda seterusnya menuntut pengajian peringkat menengah di Sekolah Menengah St. Thomas, Kuantan dari 1970 hingga 1974 sebelum melanjutkan pelajaran ke luar negara. Sejak kecil lagi baginda aktif dalam sukan seperti permainan hoki, bola sepak dan sepak takraw. Baginda pernah dipilih untuk mewakili sekolah, daerah dan negeri dalam perlawanan bola sepak. Baginda turut menerima pendidikan agama Islam secara persendirian setiap minggu di pejabat baginda di istana lama dan diajar oleh Kadi Besar Pahang.

Sekitar usia 16 tahun, baginda kemudiannya berangkat melanjutkan pengajian ke Aldenham School, Elstree, Hertfordshire, United Kingdom dari 1975 hingga 1977. Seperti mana-mana kerabat diraja di seluruh dunia, baginda turut memasuki Akademi Tentera Diraja Sandhurst selama dua tahun dari 1978 hingga 1979. Pada tahun 1980 hingga 1981, baginda meneruskan pengajian peringkat diploma di Worcester & Queen Elizabeth College dalam bidang Hal Ehwal Luar Negeri & Diplomasi.

### Ketenteraan
Seperti kelazimannya, sebagai pewaris takhta, Sultan Abdullah telah didedahkan dengan bidang ketenteraan sejak dari awal lagi. Komitmen baginda dalam bidang ketenteraan terserlah sehingga dilantik sebagai Leftenan Muda, Akademi Tentera Diraja Sandhurst dengan menerima pentauliahan oleh Ratu Elizabeth II pada tahun 1980.

Baginda juga merupakan Kapten bagi pasukan Kor Kavelri Diraja Malaysia dan dilantik menjadi Leftenan Kolonel, Rejimen 505 Askar Wataniah pada 1 Mei 1999. Sifat kepimpinan baginda dalam bidang ketenteraan sentiasa dikagumi sehingga baginda dilantik menjadi Kolonel, Rejimen 505 Askar Wataniah pada 1 Jun 2000 dan kemudiannya menjadi Brigadier Jeneral, Komander Rejimen 505 Askar Wataniah pada 1 April 2004.

## Kerabat
Tengku Abdullah menjalinkan perkahwinan pertama baginda dengan Tunku Azizah Aminah Maimunah Iskandariah pada 6 Mac 1986 di Masjid Negeri Sultan Abu Bakar, Johor. Tunku Azizah merupakan puteri ketiga kepada Sultan Iskandar, Sultan Johor dengan isteri pertama baginda Enche' Besar Khalsom. Tunku Azizah juga merupakan adinda kepada Sultan Johor yang terkini, Sultan Ibrahim. Perkahwinan antara Tengku Abdullah dan Tunku Azizah dikurniakan enam anakanda, iaitu empat putera dan dua puteri.

Sebelum kelahiran anakanda kandung baginda, Tengku Abdullah dan Tunku Azizah telah mengambil seorang putera angkat iaitu Tengku Amir Nasser Ibrahim Shah pada tahun 1987. Tengku Amir lahir pada 25 Ogos 1986 dan merupakan putera bongsu kepada Tengku Arif Bendahara, Tengku Ibrahim yang baru sahaja mangkat pada ketika itu dengan isteri ketiganya, Czarina Abdullah.

Tengku Abdullah berkahwin buat kali kedua dengan Che Puan Julia Rais yang merupakan bekas pelakon Malaysia dalam sebuah majlis tertutup di Bukit Fraser pada 1991. Baginda berdua dikurniakan tiga puteri.

## Pewaris takhta
Setelah keputeraan baginda, Tengku Abdullah berada dalam kedudukan kedua dalam susur galur pewarisan takhta Pahang, melewati paduka ayahanda saudaranya, Tengku Ibrahim dan dibelakang paduka ayahandanya yang merupakan Tengku Mahkota. Apabila paduka nenda baginda mangkat pada tahun 1974 dan paduka ayahanda baginda menaiki takhta, Tengku Abdullah menjadi pewaris pertama kepada takhta singgahsana kerajaan negeri Pahang.

### Tengku Mahkota
Pada 1 Julai 1975, baginda telah dilantik menjadi Kebawah Duli Yang Teramat Mulia Tengku Mahkota Pahang dan kemudiannya telah dimasyhurkan pada 23 Oktober 1977 di Istana Abu Bakar, Pekan.

### Pemangku Raja
Tengku Abdullah diangkat menjadi Pemangku Raja Pahang selama lima tahun apabila paduka ayahanda baginda diangkat sebagai Yang di-Pertuan Agong dari 26 April 1979 hingga 25 April 1984.

Selepas kegeringan ayahandanya, Tengku Abdullah secara rasmi memangku takhta negeri sebagai Pemangku Raja Pahang bermula 28 Disember 2016 sehingga baginda menaiki takhta pada tahun 2019. Berikutan itu, baginda menghadiri majlis-majlis rasmi dan istiadat-istiadat istana bagi menggantikan ayahandanya.

## Pemerintahan

### Sultan Pahang ke-6
Berikutan penurunan takhta ayahandanya akibat gering, pada 11 Januari 2019, baginda telah dilantik oleh Jemaah Pangkuan Diraja Negeri Pahang untuk menggantikan ayahandanya sebagai Sultan Pahang ke-6 berkuat kuasa pada hari tersebut. Baginda kemudian secara rasminya dimasyhurkan pada 15 Januari 2019 sebagai **Al-Sultan Abdullah Ri’ayatuddin Al-Mustafa Billah Shah ibni Sultan Haji Ahmad Shah Al-Musta’in Billah** dalam Istiadat Pemasyhuran di Istana Abu Bakar, Pekan, Pahang.

Selaras dengan tugasnya sebagai Sultan Pahang, baginda kini memegang jawatan sebagai Canselor Universiti Kuala Lumpur (UniKL) dan Universiti Malaysia Pahang Al-Sultan Abdullah (UMPSA).

### Yang di-Pertuan Agong Ke-16
#### Pertabalan

Tidak lama kemudian, pada 24 Januari 2019, Majlis Raja-Raja dalam Mesyuarat Khas Majlis Raja-Raja ke-251 telah berkenan memilih baginda sebagai Yang di-Pertuan Agong ke-16, bagi menggantikan Sultan Muhammad V (Kelantan) yang turun takhta. Baginda telah mengangkat sumpah jawatan bagi memulakan pemerintahan baginda di tampuk Persekutuan di Istana Negara pada 31 Januari 2019. Istiadat pertabalan baginda sebagai Yang di-Pertuan Agong telah berlangsung di Istana Negara pada 30 Julai 2019, tujuh bulan selepas baginda menaiki takhta.

Sementara itu, hal-ehwal pentadbiran di Pahang pula diserahkan kepada anakandanya Tengku Hassanal Ibrahim Alam Shah. Namun begitu, pada tarikh pelantikan, Tengku Hassanal masih melanjutkan pelajarannya di Akademi Tentera Diraja Sandhurst. Dengan itu, Tengku Hassanal dibantu dalam menjalankan tugasnya oleh Majlis Jemaah Pangkuan Diraja Negeri Pahang yang diketuai oleh adinda sulung Sultan Abdullah serta bapa saudara Tengku Hassanal, Tengku Abdul Rahman dari 15 Februari 2019 sehingga tamat pengajiannya pada 15 Disember 2019.

#### Pentadbiran
Sepanjang pemerintahan Al-Sultan Abdullah sebagai Yang di-Pertuan Agong, baginda telah memegang pangkat Marsyal Tentera Udara Diraja Malaysia, yang merupakan sebahagian daripada tugas perlembagaannya sebagai Panglima Tertinggi Angkatan Tentera Malaysia. Baginda juga memegang pangkat Fil Marsyal Tentera Darat Malaysia, Laksamana Armada Tentera Laut Diraja Malaysia dan berkhidmat sebagai Kolonel Yang DiPertua Tentera Udara Diraja Malaysia. Selain itu, baginda juga dilantik sebagai Canselor Universiti Teknologi MARA (UiTM) dan Universiti Pertahanan Nasional Malaysia (UPNM).

Pemerintahan Al-Sultan Abdullah telah dilanda krisis pandemik dan politik yang mencabar dalam Sejarah Malaysia. Sepanjang tempoh ini, terdapat pelbagai cabaran dan perubahan politik yang signifikan, termasuklah kejatuhan kerajaan Pakatan Harapan di bawah Perdana Menteri Mahathir Mohamad. Baginda memainkan peranan dalam mengekalkan kestabilan politik dengan melantik Mahathir Mohamad sebagai Perdana Menteri Interim dan seterusnya melantik Muhyiddin Yassin sebagai Perdana Menteri baharu.

Pada 25 Oktober 2020, Al-Sultan Abdullah telah menolak permintaan Muhyiddin bagi mengisytiharkan darurat akibat lonjakan kes COVID-19 di seluruh Malaysia. Namun, pada 12 Januari 2021, baginda telah mengumumkan Proklamasi Darurat sehingga 1 Ogos 2021, bagi menangani penyebaran COVID-19 yang berterusan dan krisis politik dalam kerajaan Muhyiddin. Darurat ini telah menggantung aktiviti Parlimen dan pilihan raya, membolehkan kerajaan memperkenal undang-undang tanpa perbincangan Parlimen. Tindakan kerajaan dalam menguruskan pandemik COVID-19 dan penggantungan Parlimen ini telah menimbulkan protes dan seruan perubahan politik.

Pada 16 Ogos 2021, Muhyiddin dan ahli kabinetnya meletakkan jawatan setelah kehilangan sokongan majoriti ahli Parlimen. Al-Sultan Abdullah kemudiannya melantik Ismail Sabri Yaakob sebagai Perdana Menteri bagi membentuk kerajaan baharu. Pada 10 Oktober 2022, baginda telah memperkenan permintaan Ismail Sabri bagi membubarkan Parlimen, memberi laluan kepada pilihan raya umum ke-15. Keputusan pilihan raya umum yang diadakan pada 19 November 2022 ini telah menyebabkan Parlimen tergantung. Baginda kemudiannya melantik Anwar Ibrahim sebagai Perdana Menteri yang baharu setelah mencapai majoriti sokongan Parlimen. Baginda telah menjadi Yang di-Pertuan Agong yang melantik paling ramai Perdana Menteri dalam sejarah Malaysia.

#### Hubungan luar

Al-Sultan Abdullah selaku ketua negara kerap kali mengadakan lawatan ke luar negara sebagai mengukuhkan hubungan luar negeri Malaysia serta menghadiri istiadat-istiadat diraja negeri atas undangan rasmi. Lazimnya, baginda diiringi Raja Permaisuri Agong, dan kadangkala dengan pihak kabinet dan kerajaan. Baginda turut biasanya mengadakan pertemuan dengan diaspora Malaysia ketika lawatannya. Sungguhpun begitu, tugasan diplomasi ini terganggu pada 2020 dan 2021 akibat pandemik COVID-19 yang menyebabkan lawatan-lawatan negara ditangguhkan.

## Sukan
Al-Sultan Abdullah sangat aktif dalam bidang sukan. Antara bidang sukan yang diminati oleh baginda ialah polo, bola sepak dan hoki. Baginda bukan sahaja aktif di dalam negara malahan juga di luar negara dan pernah mengetuai pasukan Polo Diraja Pahang dalam perlawanan antarabangsa di Windsor Polo Club, England serta mengambil bahagian dalam pertandingan di Singapura, Filipina, Brunei, Argentina, Amerika Syarikat, Sepanyol, Belgium dan Thailand. Kemahiran baginda dalam sukan polo terbukti apabila berjaya meraih pingat emas pada temasya Sukan Asia Tenggara ke-12 di Singapura pada tahun 1983.

Pencapaian baginda dalam bidang sukan sangat terserlah sehinggakan baginda diberi kepercayaan untuk memegang beberapa jawatan penting persatuan-persatuan sukan di dalam dan di luar negara. Antara jawatan yang pernah disandang adalah Presiden Persatuan Bola Sepak Malaysia (FAM), ahli Majlis Persekutuan Bola Sepak ASEAN (AFF) dan Naib Presiden Konfederasi Bola Sepak Asia. Baginda juga telah dipilih antara tiga Anggota Jawatankuasa Eksekutif Persekutuan Bola Sepak Antarabangsa (FIFA) mewakili Asia untuk penggal 2015-2019.

## Terasul, gelaran, kurniaan dan lambang

### Terasul dan gelaran
* **30 Julai 1959 – 8 Mei 1974**: *Yang Mulia* **Tengku Abdullah Ibni Tengku Ahmad Shah**
* **8 Mei 1974 – 1 Julai 1975**: *Yang Amat Mulia* **Tengku Abdullah Al-Haj Ibni Sultan Haji Ahmad Shah Al-Musta’in Billah**
* **1 Julai 1975 – 28 April 1979**: *Kebawah Duli Yang Teramat Mulia Tengku Mahkota Pahang* **Tengku Abdullah Al-Haj Ibni Sultan Haji Ahmad Shah Al-Musta’in Billah**
* **28 April 1979 – 25 April 1984**: *Kebawah Duli Yang Maha Mulia Pemangku Raja Pahang* **Tengku Mahkota Tengku Abdullah Al-Haj Ibni Sultan Haji Ahmad Shah Al-Musta’in Billah**
* **25 April 1984 – 28 Disember 2016**: *Kebawah Duli Yang Teramat Mulia Tengku Mahkota Pahang* **Tengku Abdullah Al-Haj Ibni Sultan Haji Ahmad Shah Al-Musta’in Billah**
* **28 Disember 2016 – 11 Januari 2019**: *Kebawah Duli Yang Maha Mulia Pemangku Raja Pahang* **Tengku Mahkota Tengku Abdullah Al-Haj Ibni Sultan Haji Ahmad Shah Al-Musta’in Billah**
* **11 Januari 2019 – 15 Januari 2019**: *Kebawah Duli Yang Maha Mulia Sultan Pahang* **Sultan Abdullah Al-Haj Ibni Sultan Haji Ahmad Shah Al-Musta’in Billah**
***15 Januari 2019 – 31 Januari 2019**: *Kebawah Duli Yang Maha Mulia Sultan Pahang* **Al-Sultan Abdullah Ri’ayatuddin Al-Mustafa Billah Shah Al-Haj Ibni Sultan Haji Ahmad Shah Al-Musta’in Billah**
***31 Januari 2019 - 22 Mei 2019**: *Kebawah Duli Yang Maha Mulia Seri Paduka Baginda Yang di-Pertuan Agong XVI,* **Al-Sultan Abdullah Ri’ayatuddin Al Mustafa Billah Shah Ibni Sultan Haji Ahmad Shah Al-Musta’in Billah**
***22 Mei 2019 - 30 Januari 2024**: *Kebawah Duli Yang Maha Mulia Seri Paduka Baginda Yang di-Pertuan Agong XVI,* **Al-Sultan Abdullah Ri’ayatuddin Al Mustafa Billah Shah Ibni Almarhum Sultan Haji Ahmad Shah Al-Musta’in Billah**
***30 Januari 2024 – 13 Mac 2024**: *Kebawah Duli Yang Maha Mulia Sultan Pahang* **Al-Sultan Abdullah Ri’ayatuddin Al-Mustafa Billah Shah Ibni Almarhum Sultan Haji Ahmad Shah Al-Musta’in Billah**
***14 Mac 2024 - kini**: *Kebawah Duli Paduka Baginda Sultan Pahang* **Al-Sultan Abdullah Ri’ayatuddin Al-Mustafa Billah Shah Ibni Almarhum Sultan Haji Ahmad Shah**

* Jawi: 

Gelaran baginda *Al-Mustafa Billah* bermaksud Pembela Seluruh Agama yang Terpilih oleh Allah S.W.T

Nama penuh dan gelaran rasmi Paduka Baginda ialah:

### Kurniaan Pahang
* : 
**  Darjah Kerabat Yang Maha Utama Kerabat Diraja Pahang (DKP)
**  Darjah Kerabat Sri Indera Mahkota Pahang Yang Amat Dihormati - Kelas I (D.K. I)
**  Darjah Kebesaran Al-Sultan Abdullah Pahang Yang Amat Mulia – Peringkat Pertama Sri Setia Al-Sultan Abdullah Ahmad Shah, membawa gelaran *Dato' Sri Setia* (SAAS) (2024)
**  Darjah Sri Sultan Ahmad Shah Pahang, membawa gelaran *Dato' Sri* (SSAP) 
**  Darjah Sri Indera Mahkota Pahang, membawa gelaran *Dato' Indera* (SIMP)

### Kurniaan Malaysia
* :
**  Ahli (DKM, 11 Julai 2019) dan Darjah Yang Maha Utama Kerabat Diraja Malaysia (31 Januari 2019)
**  Ahli (DMN, 14 Februari 2019) dan Darjah Utama Seri Mahkota Negara (31 Januari 2019)
**  Seri Maharaja Mangku Negara (31 Januari 2019)
**  Seri Setia Mahkota (31 Januari 2019)
**  Darjah Bakti (31 Januari 2019)
**  Panglima Jasa Negara (31 Januari 2019)
**  Panglima Setia Diraja (31 Januari 2019)
**  Pahlawan Angkatan Tentera Darjah Kepahlawanan Angkatan Tentera (PAT)
**  Pingat Pertabalan Yang di-Pertuan Agong XVI (30 Julai 2019)
* : 
**  Darjah Kebesaran Kerabat Terengganu Yang Amat Mulia Darjah Yang Kedua (DK II)
* : 
**  Darjah Kerabat Johor Yang Amat Dihormati Pangkat Pertama (DK I, 8.12.2023)
**  Darjah Kerabat Johor Yang Amat Dihormati Pangkat Kedua (DK II, 1996)
**  Dato’ Sri Paduka Mahkota Johor, membawa gelaran *Dato*' (SPMJ)
* : 
**  Ahli Darjah Kerabat Yang Amat Mulia Kedah (DK)
* : 
**  Darjah Kerabat Baginda Tuanku Syed Putra Jamalullail Yang Amat Dihormati (DK)
* :
**  Darjah Kerabat Diraja Yang Amat Dihormati (DK)
* :
**  Darjah Kerabat Yang Amat Dihormati (DK I)
* :
**  Penerima Darjah Kerabat Yang Amat Dihormati (DK) (*Bintang Al-Yunusi*)

### Kurniaan Negara Luar
* : 
**  Darjah Kerabat Mahkota Brunei (DKMB)
**  Pingat Jubli Emas Sultan Brunei (5 Oktober 2017)
* : 
**  Darjah Negara Republik Turki (*Türkiye Cumhuriyeti Devlet Nişanı*) - (16 Ogos 2022)
*:
** Sovereign Knight Grand Cross of the Order of Saint-Charles (*Grand-Croix de l'Ordre de Saint-Charles*) - 27 November 2023

### Kurniaan Ijazah Kehormat
* : 
** Ijazah Kedoktoran Kehormat dalam bidang Sains Politik dan Hubungan Antarabangsa, Universiti Marmara - (2022)
* : 
** Ijazah Kedoktoran Kehormat dalam bidang Kepimpinan, Universiti Islam Antarabangsa Malaysia - (2023)
** Ijazah Kedoktoran Kehormat dalam bidang Pengurusan, Multimedia University  - (2024)

## Anakanda

## Penaung

Baginda merupakan bekas Presiden Persatuan Bola Sepak Malaysia dan Timbalan Presiden Persekutuan Bola Sepak Asia (AFC) bagi komiti eksekutif.

## Keturunan

## Rujukan

|-

|-