Gulag

**Gulag**, **GULAG** atau **GULag** (Bahasa Rusia: ГУЛАГ, ГУЛаг, akronim untuk Гла́вное управле́ние лагере́й, *Glávnoje upravlénije upravlénije lageréj*, " "ketua pentadbiran kem") ialah sistem kem buruh paksa yang ditubuhkan oleh agensi pemerintah Kesatuan Soviet diatas perintah Vladimir Lenin. Kem ini mencapai kemuncaknya semasa pemerintahan Joseph Stalin dari 1930-an hingga awal 1950-an. Penutur bahasa bukan Rusia juga menggunakan perkataan gulag untuk merujuk kepada semua kem buruh paksa yang wujud di Kesatuan Soviet, termasuk kem yang wujud pada era pasca Lenin.

Gulag diiktiraf sebagai instrumen utama penindasan politik di Kesatuan Soviet. Kem tersebut menempatkan pelbagai banduan, daripada penjenayah kecil kepada tahanan politik, sebilangan besar daripada mereka disabitkan dengan prosedur yang dipermudahkan, seperti oleh troika NKVD atau oleh instrumen lain hukuman luar undang-undang. Pada 1918–22, agensi itu ditadbir oleh Cheka, diikuti oleh GPU (1922–23), OGPU (1923–34), kemudian oleh NKVD (1934–46), dan pada tahun-tahun terakhir oleh Kementerian Hal Ehwal Dalam Negeri (MVD). Kem penjara Solovki, kem buruh pembetulan pertama yang dibina selepas revolusi, telah ditubuhkan pada 1918 dan disahkan melalui dekri, "Mengenai penciptaan kem buruh paksa", pada 15 April 1919.

Sistem penahanan itu berkembang pesat, mencapai populasi 100,000 pada 1920-an. Menurut ahli sejarah Perancis Nicolas Werth, kadar kematian tahunan di kem tahanan Soviet sangat berbeza-beza, mencapai 5% (1933) dan 20% (dalam tahun peperangan 1942–1943) tetapi menurun dengan ketara pada tahun-tahun selepas perang (kira-kira 1 hingga 3% setahun pada awal 1950-an). Pada 1956 kadar kematian menurun kepada 0.4%. Konsensus yang timbul di kalangan sarjana yang menggunakan data arkib rasmi ialah daripada 18 juta yang dihantar ke Gulag dari 1930 hingga 1953, kira-kira 1.5 hingga 1.7 juta terkorban di sana atau akibat dari penahanan mereka. Sesetengah ahli sejarah mempersoalkan kebolehpercayaan data sedemikian dan sebaliknya sangat bergantung pada sumber sastera yang datang kepada anggaran yang lebih tinggi. Penyelidik arkib telah menemui "tiada rancangan pemusnahan" populasi gulag dan tiada pernyataan niat rasmi untuk membunuh mereka, dan pembebasan banduan jauh melebihi jumlah kematian di Gulag. Ini sebahagiannya boleh dikaitkan dengan amalan biasa membebaskan banduan yang sama ada menghidap penyakit yang tidak boleh diubati atau hampir mati.

Hampir sebaik sahaja selepas kematian Stalin, penubuhan Soviet mengambil langkah-langkah dalam membongkar sistem Gulag. Pengampunan umum telah diisytiharkan sejak pasca kematian Stalin, walaupun ia terhad kepada tahanan bukan politik dan tahanan politik yang dihukum tidak lebih dari lima tahun. Tidak lama selepas itu, Nikita Khrushchev dipilih sebagai Setiausaha Pertama Parti Komunis, memulakan proses de-Stalinisasi dan Pencairan Khrushchev, mencetuskan pembebasan dan pemulihan besar-besaran tahanan politik. Sistem Gulag berakhir dengan jelas enam tahun kemudian pada 25 Januari 1960, apabila sisa-sisa pentadbiran dibubarkan oleh Khrushchev. Amalan undang-undang mengenakan hukuman terhadap pesalah sebagai buruh tahanan, walaupun dihalang, tidak sepenuhnya dimansuhkan dan masih kekal hingga ke hari ini, walaupun untuk kapasiti yang jauh lebih terhad, di Persekutuan Rusia.

## Gambaran keseluruhan

Ada yang mencadangkan bahawa seramai 14 juta orang dipenjarakan di kem buruh Gulag dari 1929 hingga 1953 (anggaran untuk tempoh 1918-1929 lebih sukar untuk dikira). Pengiraan lain, oleh ahli sejarah Orlando Figes, merujuk kepada 25 juta tahanan dari Gulag pada 1928-1953. Satu lagi 6-7 juta telah dihantar pulang dan diasingkan ke kawasan terpencil di KRSS, dan 4-5 juta yang diluluskan melalui koloni buruh, ditambah 3.5 juta yang sudah ada, atau yang telah dihantar ke penempatan buruh. Menurut beberapa anggaran, jumlah penduduk kem bervariasi dari 510,307 pada 1934 kepada 1,727,970 pada 1953. Menurut anggaran lain, pada awal 1953 jumlah tahanan di kem penjara adalah lebih daripada 2.4 juta di mana lebih daripada 465,000 adalah tahanan politik.

## Pentadbir Gulag

## Nota

## Rujukan

## Pautan luar