Sumolah

***Sumolah*** (digayakan sebagai ***SUMOlah***) merupakan filem aksi komedi sukan Malaysia 2007 arahan Afdlin Shauki, yang menampilkan seni mempertahankan diri sumo dari Jepun. Afdlin menulis skrip filem ini bersama isterinya, Christina Orow dan ditulis bersama oleh Michihiro dan Tomoko Kubota. Filem ini dibintangi oleh Afdlin sendiri bersama Awie, Patrick Teoh, Radhi Khalid menampilkan barisan pelakon dari pelbagai negara termasuk Inthira Charoenpura (Thailand) yang dikenali menerusi filem *[[Nang Nak]]*, serta Gurmit Singh (Singapura) yang dikenali dengan watak dan sitkom *[[Phua Chu Kang]]*. Filem ini mengisahkan apa yang bakal terjadi apabila seorang berbangsa Melayu dipaksa menyertai persada sukan sumo yang mencabar. Dikeluarkan pada 10 Mei 2007, filem ini mendapat sambutan di pawagam dan menerima ulasan positif daripada pengkritik filem.

## Plot
Ramlee (Afdlin Shauki) ialah seorang pemuda Melayu yang sukar mengekalkan pekerjaannya, lalu menyebabkan kekecewaan ibunya (Kartina Aziz). Pada suatu hari, Ramlee yang menganggur dan kesempitan wang ini bertembung dengan cabaran yang dikeluarkan oleh seorang pemilik kedai sushi bernama Honda (Patrick Teoh) untuk “makan seberapa banyak yang mampu – dalam had masa yang ditentukan”. Dengan perut lapar dan hati terdesak, Ramlee cuba mengharungi cabaran ini, lalu gagal. Sebagai sagu hati, Honda membenarkan Ramlee bekerja di restorannya untuk melangsaikan hutangnya. 

Ramlee menjadi seorang kakitangan kedai Boleh Sushi, dan bertemankan Haris (Awie) dan Andy (Radhi Khalid). Ramlee juga terus tertarik kepada anak gadis Honda yang jelita bernama, Siti (Inthira Charoenpura), yang merupakan kacukan Jepun dan Melayu. Ramlee kemudian mula mempelajari erti mendapat pekerjaan yang bagus, serta sahabat dan keluarga yang baik.

Suatu hari Ramlee menyedari bahawa sebahagian kewajipannya sebagai kakitangan Boleh Sushi adalah untuk menyertai Kejohanan Sumo Amatur Persatuan Sushi Malaysia yang dianjurkan oleh pemilik restoran sushi berbangsa Jepun di Malaysia.

Sewaktu menyertai satu perlawanan persahabatan, Akira (Gurmit Singh), bekas teman lelaki Siti, memalukan Ramlee di khalayak umum. Setelah itu Ramlee mendapati bahawa dia telah terpedaya untuk bekerja di Boleh Sushi kerana Honda terdesak untuk mencari ahli ketiga bagi pasukan mereka.

Ramlee perlu membuat pilihan sama ada untuk terus bekerja dan berjuang untuk Boleh Sushi menjelang Kejohanan akan datang, atau berhenti kerja lalu mengecewakan sahabatnya. Dia berputus untuk menyahut cabaran itu lalu mula berlatih dengan rakan sekerjanya untuk perlawanan tersebut.

Ramlee menghayati erti perkataan bahasa Jepun *nokotta* – jangan sesekali putus asa, perlawanan masih belum ditentukan siapa yang menang. Selain itu, dia juga menyedari bahawa tidak kira apa keputusannya, adalah satu penghormatan besar baginya untuk berjuang. Akhirnya, cabaran Ramlee adalah untuk melepaskan alasan yang direkanya untuk kepentingan sendiri, lalu berjuang sampai habis, pantang berundur sebelum berlawan.

## Pelakon

* Afdlin Shauki sebagai Ramlee, seorang pemuda Melayu berusia 30-an yang sukar kekalkan Dunia pekerjaan dan selalu dibuang kerja kerana acuh tidak acuh, namun setelah menemui Honda dan Siti, Ramlee terus berubah selain bermain Sumo
* Awie sebagai Haris, Chef masakan Jepun milik Honda dan pemain tim Sumo Honda
* Inthira Charoenpura sebagai Siti Honda (merujuk kepada jenama Honda City) anak tunggal Honda dan teman wanita Ramlee sebelum ini pernah berpasangan dengan Akira. Suara Inthira diolah suara oleh pelakon lain dan satu-satunya pelakon Thailand terlibat dalam filem ini
* Gurmit Singh sebagai Akira, pemilik Diamond Sushi dan pemain Sumo yang memandang rendah terhadap tim Honda dan Ramlee. Gurmit amat tertarik filem Sumo kerana menangkat sukan dari Jepun memandangkan beliau berdarah suku Jepun
* Patrick Teoh sebagai Honda Abdullah, pemilik boleh Sushi dan bapa Siti, seorang duda berbangsa Jepun berstatus muallaf
* Radhi Khalid sebagai Andy, seorang duda yang bekerja dengan Haris, Ramlee dan Honda juga bapa tunggal kepada Kodok
* Gavin Yap sebagai Mickey, pengikut Akira
* Terry Gallyot sebagai Hassan, Bekas pekerja Honda yang berpaling kepada Akira
* Ben Tan sebagai Tadano, kawan Honda yang melarikan duit Honda dan bapa kepada Akira
* Mohd Afif sebagai Kodok, Anak kepada Andy
* Kartina Aziz sebagai Mak Tun, ibu Ramlee yang bekerja sebagai seorang pengawal keselamatan
* Sabrina Hassan sebagai Salmah, bekas isteri Andy
* Akihiko Watanabe sebagai Pengerusi pertandingan sumo
* Hasbullah Awang (suara latar) sebagai Pengulas pertandingan sumo
* Din Beramboi sebagai Pengadil Sumo I
* Chew Kin Wah sebagai Pengadil Sumo II
* Yank Kassim sebagai pemain Sumo (tidak dikreditkan)
* Natasha Hudson sebagai jurujual Celcom (tidak dikreditkan)

## Penerbitan
*Sumolah* ialah filem kedua terbitan syarikat penerbitan milik Afdlin Shauki, Vision Works selepas *[[Buli Balik]]* (2006). Ia merupakan filem keempat arahan Afdlin yang sebelum ini telah mengarahkan filem *[[Buli (filem)|Buli]]* (2004), *[[Baik Punya Cilok]]* (2005) dan *Buli Balik* yang mendapat sambutan menggalakkan di pawagam. Penulis kelahiran Jepun, Michihiro Kubota menulis cerita asal. Beliau kemudiannya telah meminta Afdlin untuk mengadaptasikan kisah itu dalam bentuk filem. Kubota dipetik sebagai berkata: "Saya boleh menarik nafas lega sekarang! Afdlin telah merealisasikan impian saya".

Syarikat telekomunikasi negara, Celcom menjadi penaja rasmi *Sumolah*. Sebuah pertandingan juga diadakan bagi mencari bakat baharu yang berminat berlakon dalam filem ini. Untuk *Sumolah*, Afdlin sanggup berbelanja lebih dalam usahanya menjaga budaya Jepun selain mengekalkan budaya Melayu dalam filem arahannya. Penggambaran dijalankan pada Jun 2006 di Kuala Lumpur dan Tokyo dengan kos pembikinan dianggarkan berjumlah RM3 juta selepas lebih setahun setengah dirancang rapi. Menurut Afdlin, semasa memulakan penerbitan *Sumolah*, beliau dihujani dengan pelbagai soalan. Ibunya, Fadzillah Jelani menghubunginya dan bertanya mengenai pakaian yang digunakannya dalam filem itu.

Afdlin sendiri turut berlakon dalam filem arahannya dengan memegang watak sebagai Ramlee, seorang pemuda yang sering bertukar pekerjaan. Awie yang sebelum ini bekerja dengan Afdlin menerusi *Baik Punya Cilok*, memegang watak sebagai Haris. Patrick Teoh dan Kartina Aziz yang sebelum ini bekerja di bawah arahan Afdlin, menjayakan watak masing-masing; Patrick memegang watak sebagai Honda manakala Kartina memegang watak sebagai ibu Ramlee. Pelakon dan pelawak Singapura, Gurmit Singh yang terkenal dengan watak dan sitkom *[[Phua Chu Kang]]* memegang watak sebagai Akira, musuh ketat Ramlee. Pelakon Thailand, Inthira Charoenpura yang terkenal menerusi filem seram Thai, *[[Nang Nak]]*, memegang watak sebagai Siti, anak perempuan Honda. Untuk menjayakan watak Siti, Inthira menghadiri kursus mempelajari bahasa Melayu. Beliau mengakui tidak pernah menonton filem Malaysia, apatah lagi mengenali Afdlin.

## Keluaran dan sambutan
*Sumolah* asalnya dijadualkan untuk tayangan pada Disember 2006, kemudian ditukar kepada Februari atau Mac 2007, bagaimanapun ia dikeluarkan secara rasmi pada 10 Mei 2007 di 52 pawagam seluruh negara. Filem ini menjadi kegagalan komersial apabila kutipan pecah panggung hanya mencecah sekitar RM600,000 sahaja, 6 hari selepas tayangan perdana rasminya. Namun ia berjaya tersenarai antara tiga filem yang mendapat sambutan penonton.

Nurulhisham Abdul Latiff dalam ulasan retrospektif untuk *[[Berita Harian]]* mengenai filem ini berpendapat bahawa lawak selamba yang diketengahkan mampu menarik perhatian penonton. Suzan Ahmad dari akhbar sama pula menulis bahawa "*Sumolah* layak dilabel filem terbaik Afdlin". Akmal Abdullah, juga dari akhbar sama, berpendapat sama dengan Suzan sambil menyifatkan *Sumolah* mempunyai "banyak mesej tersirat, bersahaja dan bentuk penyampaian komedi yang menarik. Mudah cakap ia filem yang menghiburkan sesuai dengan genrenya sebagai komedi aksi romantik". Dharshana Sivapatham dari *[[New Sunday Times]]* pula berkata: "Jika sesebuah filem itu mewakili mentaliti budaya kita sekarang, inilah yang akan berlaku. Dalam *Sumolah*, kita digambarkan sebagai penjahat yang malas, sentiasa mencari jalan untuk mencapai matlamat dan sentiasa mencari contoh kehidupan yang lebih baik kepada orang lain. Dalam kes ini, kehidupan ahli gusti sumo Jepun yang ketat dan berdisiplin - daripada semua contoh di dunia". Pairamaporn Buranakol, mengulas untuk Cinema Online menulis bahawa kempen pemasaran filem ini menjadikan *Sumolah* seperti filem yang luar biasa sambil berkata: "Dalam gaya Malaysia yang sebenarnya, filem ini akhirnya menjadi semangkuk rojak - manis, masam dan pedas - namun kurang 'umph' atau 'tendangan' untuk menjadikannya hidangan terbaik".

## Anugerah

## Rujukan

## Pautan luar
*  (diarkibkan)
*