Brahim Ghali

**Brahim Ghali** (, lahir 16 September 1949) ialah seorang ahli politik Sahrawi, pegawai tentera dan presiden semasa Republik Demokratik Arab Sahrawi (RDAS), dahulunya dutanya ke Algeria dan Sepanyol.

Ghali memainkan peranan penting dalam perjuangan rakyat Sahrawi untuk menentukan nasib sendiri dan kemerdekaan daripada Maghribi. Beliau memainkan peranan penting dalam penciptaan Gerakan untuk Pembebasan Saguia el Hamra dan Wadi el Dhahab, Intifada Zemla 1970 menentang pemerintahan Sepanyol, penubuhan Barisan Popular untuk Pembebasan Saguia el-Hamra dan Río de Oro (Polisario) pada 1973, dan Republik Sahrawi pada tahun 1976. Beliau juga memainkan peranan utama dalam Perang Sahara Barat dan penubuhan MINURSO, misi pengaman PBB untuk Sahara Barat.

## kehidupan awal
Ghali dilahirkan di Smara pada 16 September 1949 (walaupun sumber lain mendakwa beliau dilahirkan di Bu Craa). Ghali menyertai Pasukan Nomad yang diketuai Sepanyol pada akhir 1960-an dan kemudiannya dihantar ke Smara bagi kerja-kerja pentadbiran. Selepas beberapa pertemuan dengan Mohamed Bassiri dan kepimpinan politik Sahrawi yang lain, mereka memutuskan untuk mewujudkan AOLS pada tahun 1969, dengan Ghali menjadi setiausaha gabungan organisasi itu. Beliau menyertai demonstrasi AOLS yang diadakan di El Aaiun pada 16 Jun 1970, yang diluluskan untuk dikenali sebagai Intifada Zemla. Ditahan pada malam yang sama oleh askar Sepanyol, beliau dijatuhi hukuman penjara setahun kerana aktiviti politiknya. Beliau dibebaskan pada 1971, tetapi ditahan lagi pada 1972 kerana mengambil bahagian dalam demonstrasi.

## Kerjaya politik
Ghali adalah salah seorang pengasas dan pemimpin asal Barisan Polisario pada 1973 dan telah dipilih sebagai Setiausaha Agung pertama pergerakan itu pada kongres konstitutifnya. Bersama El Uali Mustapha Sayed, Ghali mengetuai serbuan El-Khanga, tindakan ketenteraan pertama Polisario terhadap pos padang pasir tentera Sepanyol, memenangi kedudukan dan mengumpulkan senjata dan peralatan. Pada 1974, semasa El Uali dipilih sebagai Setiausaha Agung Polisario  yang baharu, Ghali telah dipilih untuk memerintah Tentera Pembebasan Rakyat Sahrawi, sayap tenteranya.

Pada 22 Oktober 1975, Ghali, El Uali, dan Mahfoud Ali Beiba bertemu Jeneral Federico Gómez de Salazar, gabenor Sepanyol wilayah itu pada pertemuan rasmi pertama antara wakil kerajaan Sepanyol dan Polisario. Rundingan terputus tidak lama selepas itu, dengan Ghali tidak menghadiri mesyuarat lain dengan Gómez de Salazar pada 29 Oktober, manakala kerajaan Sepanyol mengisytiharkan perintah berkurung di El Aaiun.

Pada 4 Mac 1976, beliau telah dilantik sebagai menteri pertahanan kerajaan pertama SADR, yang diisytiharkan di Bir Lehlou pada 27 Februari. Beliau kekal dalam jawatan itu sehingga 1989 apabila beliau dipilih sebagai Panglima Tertinggi Wilayah Tentera Kedua.

Pada pilihan raya yang diadakan pada 9 Julai 2016, di kem pelarian Sahrawi di Tindouf, Ghali telah dipilih sebagai Presiden dan Setiausaha Agung RDAS yang seterusnya. Ghali menggantikan pemimpin lama Mohamed Abdelaziz, yang meninggal dunia pada 31 Mei 2016. Ghali mengadakan lawatan presiden kepada Presiden Nigeria, Presiden Mohammadu Buhari pada Khamis, 13 Jun 2019, di vila di Abuja, Nigeria.

Aduan difailkan terhadap Ghali pada 2013 atas dakwaan merogol dan penderaan seksual Khadijatou Mahmoud Mohamed Zoubeir. Selain itu, ASADEDH () memfailkan saman terhadapnya di Sepanyol atas dakwaan penyeksaan. ASADEDH dikritik kerana pengerusinya, Ramdane Messaoud, adalah ahli Majlis Penasihat Diraja Maghribi bagi Hal Ehwal Sahara. Diketepikan buat sementara, tuntutan mahkamah dibuka semula selepas ketibaan Ghali ke Sepanyol pada 2021 untuk pulih daripada keadaan kesihatan kritikal akibat COVID-19. Kemudian, pada 19 Mei 2021, Audiencia Nacional Sepanyol memanggilnya untuk memberi keterangan sebagai defendan dalam kes yang dikemukakan oleh ASADEDH dan Fadel Breica; Ghali memberi keterangan melalui persidangan video dari Hospital San Millán-San Pedro di Logroño semasa dia pulih daripada COVID-19 pada 1 Jun 2021. Hakim  menentukan pihak menuduh tidak membawa apa-apa bukti yang membayangkan kesalahan Ghali.

Ghali telah dipilih semula sebagai Presiden dan Setiausaha Agung SADR pada 20 Januari 2023, memperoleh 1,253 undi ahli kongres berbanding Bachir Mustafa Sayed 563 undi. Sebanyak 54 undi tidak sah dan 227 ahli tidak hadir. Pada masa ini, peratusan undi Ghali adalah yang paling rendah daripada mana-mana calon presiden Sahrawi yang menang, manakala Mustafa Sayed adalah yang tertinggi bagi mana-mana calon yang tidak menang.

## Rujukan