Cara artikulasi

Dalam bidang linguistik (fonetik artikulasi), **cara artikulasi** merupakan cara lidah, bibir, rahang dan lain-lain organ pertuturan dilibatkan untuk menghasilkan bunyi, khususnya konsonan. Setiap daerah artikulasi boleh dikenakan beberapa cara artikluasi yang berbeza untuk menimbulkan beberapa konsonan yang Letupan** atau **hentian lisan**, yang mana kedua-dua rongga mulut dan hidung mengalami ''oklusi'' (sumbatan) sepenuhnya dalam [[saluran vokal]], hingga tiadanya aliran udara. Contoh: /p, t, k/ ([[Pembunyian|tak bersuara]]) dan /b, d, g/ ([[Pembunyian|bersuara]]). Bagi konsonan bersuara, penyuarannya adalah satu-satunya bunyi yang dilakukan ketika oklusi; bagi yang tak bersuara, letupan itu bisu sepenuhnya. Bentuk dan kedudukan lidah (''daerah'' artikulasi) menentukan rongga [[resonan]] yang menentukan ciri-ciri setiap bunyi letupan yang berbeza.

* **Geseran**, yang mana adanya ''penggeseran'' berterusan (aliran udara yang bergelora dan berhingar) di daerah artikulasi. Contoh: /f, s/ (tak bersuara), /v, z/ (bersuara).

:* **Sibilan** ialah sejenis geseran yang mana arus udara dihembuskan melalui alur pada lidah ke arah gigi, menghasilkan bunyi yang nyaring. Inilah geseran yang paling banyak ditemui. Contohnya: /s/ dan /z/.

:* **Geseran sisian** ialah sejenis geseran yang jarang ditemui, yang mana geseran berlaku di sebelah atau kedua-dua belah sisi lidah. Contoh: "ll" dalam [[bahasa Wales]] dan "hl" dalam [[bahasa Zulu]].

* **Letusan**, yang bermula sebagai letupan, tetapi dihembuskan sebagai geserab. Contohnya: "c" dan "j" dalam bahasa Melayu. Affricates are quite common around the world, though less common than fricatives.

* **Hentian sengau** atau **sengauan**, yang mana rongga mulut disumbatkan sepenunya, manakala udara melalui hidung sahaja. Bentuk dan kedudukan lidah menentukan rongga resonan yang menentukan ciri-ciri setiap hentian sengau yang berbeza. Contoh: /m, n/.

* **Tamparan** atau **ketukan**, ialah penutupan rongga mulut untuk masa yang singkat. Huruf "''tt''" dalam "''utter''" dan "''dd''" dalam "''udder''" disebut sebagai tamparan dalam [[bahasa Inggeris Amerika Utara]]. Ramai ahli bahasa membezakan ''ketukan'' dari ''tamparan'', tetapi tidak sebulat suara di mana perbezaannya. Tiada satu bahasa pun yang membezakannya. Juga terdapat **tamparan sisian**.

* **Getaran**, yang mana artikulator (biasanya hujung lidah) dipegunkan lalu digetarkan oleh aliran udara. Contohnya: "''r''" dalam "''perro''" merupakan getaran dalam [[bahasa Sepanyol]]. Getaran dan tamparan, kedua-duanya mengalami oklusi singkat, membentuk kelas konsonan **rotik**.

* **Malaran tak geser**, iaitu sedikit sekali sumbatan. Contoh: /w/ dan /r/.

:* **Separuh vokal** ialah sejenis malaran tak geser yang disebut seperti vokal tetapi lidah lebih mendekati lelangit agar bergelora sedikit arus udaranya. Dalam bahasa Inggeris, /w/ ialah separuh vokal yang bersamaan dengan vokal /u/, manakala /j/ (dieja "y") pula bersamaan dengan vokal /i/.

:* **Malaran tak geser sisian**, atau **sisian** sahaja, ialah sejenis malaran tak geser yang disebut dengan sisi lidah Contoh: /l/. Malaran tak geser sisian bersama konsonan ''rotik'' membentuk kelas konsonan **cecair'''.

## Rujukan
* 

## Pautan luar
* Interactive place and manner of articulation
* Interactive Flash website for American English, Spanish and German sounds