Si Ronda

***Si Ronda*** ialah sebuah filem senyap dari Hindia Timur Belanda yag diarahkan oleh Lie Tek Swie dan dibintangi oleh Bachtiar Effendi. Berdasarkan daripada tradisi oral Betawi, ia berkisarkan ekspliotasi sekumpulan penyamun, mahir dalam *[[silat]]* (seni mempertahankan diri Melayu tradisional), dikenali sebagai Si Ronda. Di dalam kisah *[[lenong]]* dari mana filem itu diperolehi, Ronda kerap digambarkan sebagai figura jenis Robin Hood. Penerbitan, yang kini hilang, merupakan salah satu siri filem seni mempertahankan diri yang dikeluarkan antara tahun 1929 dan 1931. *Si Ronda* menerima lipitan kecil dalam media semasa keluarannya. Adaptasi kedua filem, *Si Ronda Macan Betawi*, telah diterbitkan pada 1978.

## Penerbitan
*Si Ronda* telah diadaptasi dari *[[Lenong]]* (tradisi lisan Betawi sama dengan pertunjukan pentas) popular dengan penonton etnik Cina dan asli pada masa itu. Cerita-cerita Ronda mengikuti penjahat Betawi dengan nama yang sama, yang mahir silat (seni mempertahankan diri tradisional) dan terkenal untuk mengambil dari orang kaya untuk diberikan kepada golongan miskin. Ulama filem Indonesia Misbach Yusa Biran mencadangkan bahawa Ronda telah dipilih untuk penyesuaian kerana urutan tindakan potensinya. Di pawagam tempatan, urutan tersebut telah secara amnya telah diilhamkan oleh kerja-kerja Amerika dan telah diterima baik oleh penonton.

Cerita sama dengan Si Ronda termasuk orang Si Jampang dan Si Pitung; pelakon-pelakon pentas ini berpusat pada lelaki luar biasa (dirujuk sebagai *jago*) yang, hidup walaupun luar undang-undang, secara amnya berjuang untuk penduduk umum. Adaptasi genre, dimanifestasikan sebagai filem penjahat, menjadi popular di pawagam tempatan berikutan pengumuman *[[Si Tjonat]]* oleh Batavia Motion Picture pada tahun 1929. Keluaran ini diikuti dengan Wong bersaudara *Rampok Preanger* (juga 1929) dan *[[Si Pitoeng (filem 1931)|adaptasi]]* daripada kisah Si Pitung pada tahun 1931. Tidak semua filem dalam genre ini, yang terdiri daripada satu perempat daripada semua keluaran dalam negeri bagi 1929 -1931, mengekalkan kualiti yang berani daripada watak pusat: Adaptasi Wong *Si Pitung*, misalnya, menggambarkan beliau sebagai penjahat yang mudah dan bukan angka Robin Hood di pentas.

*Si Ronda* telah diarahkan oleh Lie Tek Swie dan dikeluarkan oleh Tan Khoen Yauw daripada Tan's Film. Kedua-dua telah bekerja sebelum ini bersama-sama pada karya menguntungkan syarikat itu *[[Njai Dasima (filem 1929)|Njai Dasima]]* pada tahun 1929.. Sinematografi telah dikendalikan oleh A. Loepias. Difilemkan dalam hitam dan putih, filem senyap ini dibintangi Bachtiar Effendi, penghias set dengan Tan, dalam penampilan pertama pada skrin beliau, memainkan peranan tajuk  Ia juga menampilkan Momo, seorang pelakon yang pernah muncul dalam filem *Njai Dasima*.

## Keluaran dan legasi

*Si Ronda* dikeluarkan pada tahun 1930; Effendi menyatakan bahawa ia telah dikeluarkan sebelum *[[Nancy Bikin Pembalesan]]*, sekuel kepada *Njai Dasima*, bermula tayangan pada Mei 1930.  Akhbar-akhbar Belanda menunjukkan bahawa ia telah ditayangkan di Medan, Sumatera Utara, menjelang 1932  Biran menulis bahawa filem itu mendapat liputan sedikit; dia menyatakan bahawa Sinematek Indonesia tidak mempunyai keratan akhbar yang berkaitan dengan *Si Ronda*.

Selepas *Si Ronda*, Lie dan Tan bekerjasama dalam tiga filem lagi. Lie meninggalkan Tan pada tahun 1932, dilaporkan sebagai pendekatan beliau tidak lagi dipadankan sasaran kelas rendah penonton dan menyebabkan kerja-kerja untuk pergi lebih bajet. Effendi terus bekerja dengan Tan sehingga tahun 1932, apabila dia meninggalkan untuk mengetuai majalah pawagam *Doenia Filem* Momo terus berlakon sehingga tahun 1941, pertama dengan Tan dan kemudian dengan Standard Film.  Filem ini mungkin hilang . Ahli antropologi visual Amerika Karl G. Heider menulis bahawa semua filem Indonesia dari sebelum tahun 1950 hilang.. Walau bagaimanapun, JB Kristanto dari Katalog Film Indonesia merekodkan beberapa sebagai telah terselamat di arkib Sinematek Indonesia ini.

Satu lagi filem berdasarkan cerita-cerita Ronda, bertajuk *Si Ronda Macan Betawi*, telah dikeluarkan pada tahun 1978. Diarahkan oleh Fritz G. Schadt, ia membintangi Dicky Zulkarnaen dalam peranan tajuk dan Lenny Marlina sebagai kekasihnya. Dalam penyesuaian ini Ronda menggunakan kemahiran silat untuk melawan pemilik tanah rasuah dan pekerja kerajaan kolonial.

## Rujukan

## Sumber petikan

* 
*
*
* 
*
* 
*
*
*
* 
* 
*

## Pautan luar

*