Limerick

**Limerick** ( ) merupakan sebuah bandar di barat Republik Ireland, dan merupakan bandar keempat terbesar negara dengan jumlah peduduk berjumlah lebih 102 ribu orang pada tahun 2022. Bandar ini memiliki keluasan wilayah 20.79 km&sup2;. Bandar ini merupakan ibu kota Kaunti Limerick. Ia diasaskan oleh peneroka Scandinavia pada 812 Masihi semasa Zaman Viking.

## Geografi
Limerick terletak di Sungai Shannon dengan empat titik penyeberangan sungai utama berhampiran pusat bandar. Di selatan bandar ialah Golden Vale, sebuah kawasan padang ragut. Dari segi sejarah, kebanyakan industri bandar ini berasaskan kawasan pedalaman pertanian ini.

Pada 1 Jun 2014, berikutan penggabungan kawasan kerajaan tempatan yang berasingan di daerah Limerick, dan kawasan kerajaan tempatan bandar Limerick untuk membentuk Bandar dan Kaunti Limerick, Daerah Metropolitan Limerick baharu telah dibentuk dalam majlis yang bersatu, sekaligus meluaskan kawasan bandar. Daerah Metropolitan merangkumi kawasan bandar bandar dan memanjang ke arah Patrickswell di barat dan Castleconnell di timur. Kawasan Metropolitan Bandar bagaimanapun tidak termasuk pinggir bandar yang terletak dalam Kaunti Clare. Dalam banci 2016, Daerah Metropolitan Limerick mempunyai populasi sebanyak 104,952 orang.

## Budaya
Galeri Seni Bandar Limerick di Dataran Pery ialah tempat pameran seni kontemporari utama bandar ini. Ia merupakan rumah kepada koleksi seni Ireland yang kekal, dan mempamerkan karya dari awal abad ke-18 hingga ke-20. Galeri ini menempatkan Koleksi Lukisan Kontemporari Kebangsaan yang diasaskan oleh artis Samuel Walsh pada tahun 1987. Acara seni kontemporari utama Limerick ialah EVA International, acara dwitahunan seni kontemporari Ireland. EVA International yang berpusat terutamanya di Galeri Seni, dipilih susun oleh kurator tetamu yang berbeza-beza, dan termasuk karya seni kontemporari oleh kedua-dua artis antarabangsa serta dalam Ireland.

Teater Pokok Lime dibuka secara rasmi di kampus Mary Immaculate College pada Oktober 2012. Tempat ini menganjurkan teater, muzik, komedi, seni tradisional, persembahan sekolah dan persidangan.

Irish Chamber Orchestra dan Irish World Music Centre kedua-duanya berpangkalan di Universiti Limerick. Universiti ini mempunyai dewan konsert seribu tempat duduk yang menempatkan penghibur pelawat. Pemandangan muzik di bandar ini telah menghasilkan kumpulan seperti The Cranberries, MonoBand milik gitaris Noel Hogan dan The Hitchers. Pemuzik elektronik Richard D. James, lebih dikenali sebagai Aphex Twin, dilahirkan di Limerick pada tahun 1971. Galeri Seni Limerick dan Kolej Seni memenuhi keperluan lukisan, arca dan seni persembahan.

### Sukan
Ragbi, bola sepak Gael, melontar dan bola sepak ialah hobi sukan yang popular di Limerick. Bandar dan pinggir bandar juga mempunyai banyak kelab tenis, olahraga, kriket dan golf. Bandar ini menjadi tuan rumah kepada banyak acara sukan besar. Contoh dalam abad ke-21 termasuk Kejohanan Golf Terbuka Ireland 2008 dan 2009, Sukan Olimpik Khas Ireland 2010, Sukan Korporat Seluruh Ireland dan Kejohanan Putar Baton Dunia. Limerick telah ditetapkan sebagai Bandar Sukan Eropah pada 2011 oleh Persatuan Sukan Ibu Kota Eropah (ACES). Kelab Renang Elit Kebangsaan berpusat di The arena Universiti Limerick. Bekas Juara Tinju Dunia, Andy Lee, yang memegang gelaran ''middleweight'' WBO dari 2014 hingga 2015, berlatih di Kelab Tinju St. Francis di Mungret Street, Limerick.

## Pengangkutan

### Udara
Lapangan Terbang Shannon terletak 20&nbsp;km barat bandar di Kaunti Clare. Ia merupakan salah satu lapangan terbang utama Ireland, dan boleh diakses dari Limerick melalui laluan dua jalan N18, dan dari kawasan lain melalui Terowong Limerick. Ia memiliki penerbangan ke destinasi Eropah dan Amerika Utara. Tiada sambungan kereta api ke lapangan terbang. Padang terbang Coonagh yang berada beberapa kilometer ke barat Caherdavin pula melayani pesawat peribadi kecil. Lapangan Terbang Kerry dan Cork masing-masing berjarak sekitar 1 jam 30 minit dan 2 jam pemanduan. Lapangan Terbang Kerry disambungkan melalui stesen kereta api Farranfore dari stesen kereta api Limerick, dan Irish Citylink menyediakan perkhidmatan terus ke Lapangan Terbang Cork.

### Bas
Pengangkutan awam tempatan disediakan oleh beberapa syarikat. Bus Éireann, syarikat bas kerajaan Ireland, mengendalikan beberapa perkhidmatan yang disubsidi oleh pihak berkuasa pengangkutan negara, manakala beberapa operator penyedia juga menjalankan perkhidmatan bas komersial di dalam dan sekitar Limerick. Rangkaian bas bandar yang dikemas kini telah diperkenalkan di bandar Limerick pada Disember 2016, dan memperkenalkan laluan baharu. Pada Mei 2019, Bus Éireann menambah baik jadual waktu Bandar Limerick, termasuk peningkatan kekerapan dan masa operasi kemudian.

Bas luar bandar lain berjalan ke pekan dan kampung di daerah itu dan ke Lapangan Terbang Shannon. Terdapat juga beberapa bas antarabandar dan antarabangsa dari terminal Bus Éireann bersebelahan stesen kereta api Limerick Colbert. Ini termasuk perkhidmatan setiap jam ke Dublin, Cork, Ennis dan Galway. Bus Éireann juga telah memulakan perkhidmatan Limerick ke Galway Express yang menaiki M18 sebagai tambahan kepada perkhidmatan biasa. Bas berjalan setiap 2 jam ke Tralee dan Killarney. Terdapat juga perkhidmatan harian tetap ke Waterford dan Athlone, dan perkhidmatan harian ke London melalui feri dari Rosslare Europort.

Terdapat beberapa syarikat bas swasta beroperasi menyediakan perkhidmatan bandar dan antara bandar. Dublin Coach menyediakan perkhidmatan ekspres M7 yang beroperasi setiap jam dari Arthur's Quay yang pergi ke Dublin atau Ennis. JJ Kavanagh juga menyediakan perkhidmatan Dublin ke Limerick dari Arthur's Quay. Citylink menjalankan beberapa perkhidmatan dari Limerick ke Lapangan Terbang Galway, Cork dan Cork dan beroperasi dari Henry Street.

### Kereta api
Stesen Limerick Colbert oleh Iarnród Éireann ialah hab kereta api bandar serta wilayah Barat Tengah, dengan beberapa perkhidmatan kereta api antarabandar dan komuter. Stesen kereta api Limerick dibuka pada 28 Ogos 1858, menggantikan stesen sementara terdahulu berdekatan yang telah beroperasi sejak 9 Mei 1848.

## Pendidikan
Limerick ialah pusat pendidikan tinggi di rantau ini, dan pendidikan teknikal dan kesinambungan di dalam bandar ini menjejaki permulaannya kembali kepada pembentukan Persatuan Limerick Athenaeum pada tahun 1852, menandakan asas Institut Teknologi Limerick. Matlamat Persatuan termasuk "promosi kesusasteraan, sains, seni dan muzik". Limerick kini menjadi rumah kepada beberapa institusi pengajian tinggi termasuk Universiti Limerick, Institut Teknologi Limerick (salah satu daripada dua kampus konstituen Universiti Teknologi Shannon: Midlands Midwest) dan Mary Immaculate College, dan mempunyai jumlah pelajar lebih 20,000 orang.

## Kota kembar
Kota-kota kembar Limerick termasuk:
* Limerick Township, Amerika Syarikat
* New Brunswick, Amerika Syarikat
* Quimper, Perancis
* Spokane, Amerika Syarikat
* Starogard Gdanski, Poland

## Rujukan

## Pautan luar
* Laman rasmi