Rashtrapati Bhavan

**Rashtrapati Bhavan** ( , ISO : *Rāṣṭrapati Bhavana* ;    ; dahulunya **Rumah Viceroy** (1931–1947) dan **Rumah Kerajaan** (1947–1950) ialah kediaman rasmi presiden India, yang terletak di hujung barat Rajpath, Raisina Hill di New Delhi .

Bangunan ini direka oleh Edwin Lutyens dan Herbert Baker berdasarkan seni bina Indo-Saracenic . Pembinaan bermula pada tahun 1912 dan bangunan itu siap pada tahun 1929. Bangunan ini dipanggil rumah Viceroy dan menjadi kediaman rasmi  Viceroy India pada tahun 1931. Selepas kemerdekaan India, ia berfungsi secara ringkas sebagai Rumah Kerajaan, yang menempatkan Gabenor Jeneral India dari tahun 1947 hingga 1950. Apabila India menjadi sebuah republik, ia menjadi kediaman presiden India, dan diberi nama baru sebagai Rashtrapati Bhavan.

Bangunan utama terdiri daripada empat tingkat dan 340 bilik,  Ia terletak di kawasan seluas  yang merangkumi taman, ruang terbuka, kediaman untuk pegawai keselamatan dan kakitangan presiden, kandang kuda, pejabat dan utiliti lain. Ia merupakan kediaman kedua terbesar mengikut keluasan bagi mana-mana ketua negara selepas Istana Quirinal di Itali. 

Presiden India juga mempunyai kediaman lain di pelosok India termasuk Rashtrapati Ashiana di Dehradun, Rashtrapati Nilayam di Hyderabad, dan Rashtrapati Niwas di Shimla .

## Pelan susun atur

### Dewan dan bilik

#### Gantantra Mandap
Gantantra Mandap (dahulunya: *Dewan Durbar* ) terletak betul-betul di bawah kubah berganda bangunan utama. Dikenali sebagai "Bilik Takhta" sebelum kemerdekaan, ia mempunyai dua takhta berasingan untuk Viceroy dan Vicereine. Sejak Kemerdekaan India, satu kerusi tinggi untuk Presiden disimpan di sini di bawah candelier kaca Belgium yang tergantung dari ketinggian 33 m. Lantai dewan diperbuat daripada marmar Itali berwarna coklat.  

#### Ashoka Mandap
Ashoka Mandap (dahulunya: *Dewan Ashoka* ) ialah sebuah bilik segi empat tepat berukuran 32×20 m. Ia pada asalnya dibina sebagai dewan tarian  . Dindingnya mempunyai lukisan fresko yang dikonseptualisasikan oleh artis Itali Tommaso Colonnello, yang diilhamkan daripada sekolah miniatur seperti miniatur Parsi . 

### Kubah
Kubah di tengahnya mencerminkan gaya seni bina India dan British.  Kubah itu terletak betul-betul di tengah-tengah pepenjuru antara empat sudut bangunan. Ketinggianya lebih dua kali ganda daripada ketinggian bangunan itu sendiri dan menggabungkan gaya klasik dan India. Lutyens menganggap Pantheon di Rom sebagai model ketika mereka mereka bentuk kubah tersebut, walaupun bahagian luar kubah juga dimodelkan sebahagiannya selepas stupa Buddha awal. 

## Amrit Udyan
Amrit Udyan (bermaksud: *Taman Nektar* ), ialah sebuah taman yang terletak di bahagian belakang Rashtrapati Bhavan. Taman ini menggabungkan gaya landskap Mughal dan Inggeris dan menampilkan pelbagai jenis bunga dan pokok.  Pada setiap bulan Februari dan Mac, Taman Rashtrapati Bhavan  akan dibuka kepada orang awam. 

## Muzium
Pada Julai 2014, sebuah muzium yang terletak didalam Rashtrapati Bhavan telah dirasmikan oleh Presiden India ketika itu , Pranab Mukherjee . Muzium ini membantu pengunjung mendapatkan pemandangan dalaman Rashtrapati Bhavan, seni, seni binanya dan mendapat pendidikan tentang kehidupan presiden-presiden terdahulu.  Fasa kedua telah dirasmikan pada tahun 2016 oleh Presiden Pranab Mukherjee dan Perdana Menteri Narendra Modi.  Muzium ini telah dibina di bawah bimbingan Saroj Ghose . 

## Galeri