open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Кораллориза

**Кораллориза** ()  –  Орхидейвлӓ (Orchidaceae) йыхыш пырышы пеледшӹ кушкыш. Америкышты дӓ Евразиштӹ (*C. trifida*) вӓшлиӓлтеш. Цилӓжӹ 90 йиш тӹрлӹ кораллориза улы. 

## Йишвлӓ
* *[[Corallorhiza bentleyi]]* : Кечӹвӓлвел Америка
* *[[Corallorhiza bulbosa]]* : Мексика 
* *[[Corallorhiza ekmanii]]* : Доминикан Республика
* *[[Corallorhiza macrantha]]* : Мексика 
* *[[Corallorhiza maculata]]* : Кечӹвӓлвел Америка, Мексика 
* *[[Corallorhiza mertensiana]]* : Кечӹвӓлвел Америка
* *[[Corallorhiza odontorhiza]]* : Кечӹвӓлвел Америка, Мексика 
* *[[Corallorhiza striata]]* : Кечӹвӓлвел Америка, Мексика 
* *[[Corallorhiza trifida]]* : Европа, Кечӹвӓлвел Америка, Сибирь, Гренланди
* *[[Corallorhiza williamsii]]* : Сальвадор 
* *[[Corallorhiza wisteriana]]* : Кечӹвӓлвел Америка, Мексика 

Категори:Орхидейвлӓ
Полистахи

**Полистахи** () – Орхидейвлӓ (Orchidaceae) йыхыш пырышы пеледшӹ кушкыш. Африкышты, Азиштӹ дӓ Америкышты вӓшлиӓлтеш. Цилӓжӹ 100 йиш тӹрлӹ полистахи улы. 

## Йишвлӓ
* *[[Polystachya bicalcarata]]*
* *[[Polystachya concreta]]*
* *[[Polystachya cooperi]]*
* *[[Polystachya cultriformis]]*
* *[[Polystachya farinosa]]*
* *[[Polystachya geniculata]]*
* *[[Polystachya kupensis]]*
* *[[Polystachya laxiflora]]*
* *[[Polystachya longiscapa]]* 
* *[[Polystachya maculata]]*
* *[[Polystachya oligophylla]]*
* *[[Polystachya puberula]]*
* *[[Polystachya rivae]]*
* *[[Polystachya subdiphylla]]*
* *[[Polystachya superposita]]*
* *[[Polystachya victoriae]]*

Категори:Орхидейвлӓ
Хлорэй

**Хлорэй** () – Орхидейвлӓ (Orchidaceae) йыхыш пырышы пеледшӹ кушкыш. Америкышты вӓшлиӓлтеш. Цилӓжӹ 51 йиш тӹрлӹ хлорэй улы. 

## Йишвлӓ

Категори:Орхидейвлӓ
Цератохилус

**Цератохилус** ()  –  Орхидейвлӓ (Orchidaceae) йыхыш пырышы пеледшӹ кушкыш. Индонезиштӹ (Ява дӓ Суматра) вӓшлиӓлтеш. Цилӓжӹ 1 йиш тӹрлӹ Цератохилус улы. 

Категори:Орхидейвлӓ
Кигали

**Кигали** (руандала Umujyi wa Kigali ; французла дӓ англла Kigali ) — Руандан сек изи провинцижӹ, вуйхалажы дӓ сек кого халажы. 2009-шӹ ин тӹштӹ 965,398 эдем ӹлен. Халан территорижӹ 730 км².


Категори:Руанда халавлӓ
Ацераторхис

**Ацераторхис** ( ) — Орхидейвлӓ (Orchidaceae) йыхыш пырышы пеледшӹ кушкыш. Тибетиштӹ дӓ покшал Китайышты, Юньнаньиштӹ вӓшлиӓлтеш. Цилӓжӹ 2 йиш тӹрлӹ ацераторхис улы.

## Йишвлӓ
* *Aceratorchis albiflora* Schltr. 1922 (Тибет to Юньнань).
* *Aceratorchis tschiliensis* Schltr. 1922 (Qinghai to покшал Китай).

Категори:Орхидейвлӓ
Акермани

**Акермани** ( ) — Орхидейвлӓ (Orchidaceae) йыхыш пырышы пеледшӹ кушкыш. Америкышты вӓшлиӓлтеш. Цилӓжӹ 5 йиш тӹрлӹ акермани улы.

## Лӹмжӹ
Лӹмжӹм американ таксономист James D. Ackerman лӹмеш пумы.

## Йишвлӓ
* *Ackermania caudata* : Перу (Cordillera del Cóndor), Колумби дӓ Эквадор.
* *Ackermania cornuta*
* *Ackermania hajekii*: Перу. 
* *Ackermania jarae*: Huánuco, Перу.
* *Ackermania palorae*

Категори:Орхидейвлӓ
Акриопсис

**Акриопсис** ( ) — Орхидейвлӓ (Orchidaceae) йыхыш пырышы пеледшӹ кушкыш. Океаништӹ дӓ Азиштӹ вӓшлиӓлтеш. Цилӓжӹ 12 йиш тӹрлӹ акриопсис улы.

## Йишвлӓ
* *[[Acriopsis annamica]]*
* *[[Acriopsis borneensis]]*
* *[[Acriopsis carrii]]*
* *[[Acriopsis densiflora]]*
** *Acriopsis densiflora* var. *borneensis*
* *[[Acriopsis emarginata]]* (previously classified as *[[Acriopsis javanica]]*)
* *[[Acriopsis floribunda]]*
* *[[Acriopsis gracilis]]*
* *[[Acriopsis indica]]*
* *[[Acriopsis insulari-silvatica]]*
* *[[Acriopsis latifolia]]*
* *[[Acriopsis liliifolia]]*
* *[[Acriopsis nelsoniana]]*
* *[[Acriopsis papuana]]*
* *[[Acriopsis philippinensis]]*
* *[[Acriopsis purpurea]]*
* *[[Acriopsis ridleyi]]*
* *[[Acriopsis sumatrana]]*

Категори:Орхидейвлӓ
Акрохэне

**Акрохэне** ( ) — Орхидейвлӓ (Orchidaceae) йыхыш пырышы пеледшӹ кушкыш. Кечӹвӓл-ирвел Азиштӹ вӓшлиӓлтеш. Цилӓжӹ 2 йиш тӹрлӹ акрохэне улы.

## Йишвлӓ
# *[[Acrochaene punctata]]*
# *[[Acrochaene rimanni]]*

Категори:Орхидейвлӓ
Акрорхис

**Акрорхис** ( ) — Орхидейвлӓ (Orchidaceae) йыхыш пырышы пеледшӹ кушкыш. Коста-Рикышты дӓ Панамышты вӓшлиӓлтеш. Цилӓжӹ 1 йиш тӹрлӹ акрорхис улы.

Категори:Орхидейвлӓ
Гитарама

**Гитарама** (руандала дӓ англла Gitarama) — Руандан халажы . Руандышты кого халавлӓ ло гӹц 5-шӹ вӓрӹм нӓлеш. 2002-шӹ ин тӹштӹ 84,669 эдем ӹлен.

Категори:Руанда халавлӓ
Рухенгери

**Гитарама** (руандала дӓ англла Ruhengeri ) — Руандан халажы . Руандышты кого халавлӓ ло гӹц 2-шы вӓрӹм нӓлеш. 2010-шы ин тӹштӹ 117.487 эдем ӹлен.

Категори:Руанда халавлӓ
Гисеньи

**Гисеньи** (руандала дӓ англла Gisenyi) — Руандан халажы . Руандышты кого халавлӓ ло гӹц 3-шы вӓрӹм нӓлеш. 2010-шы ин тӹштӹ 113 022 эдем ӹлен.

Категори:Руанда халавлӓ
Бьумба

**Бьумба** (руандала дӓ англла Byumba ) — йыдпел Руандан халажы . Руандышты кого халавлӓ ло гӹц 7-шӹ вӓрӹм нӓлеш. 2010-шы ин тӹштӹ 74.670 эдем ӹлен.

Категори:Руанда халавлӓ
Чьянгугу

**Чьянгугу** (руандала дӓ англла Cyangugu ) — кечӹвӓл-ирвел Руандан халажы . Руандышты кого халавлӓ ло гӹц 8-шӹ вӓрӹм нӓлеш. 2010-шы ин тӹштӹ 68.762 эдем ӹлен.

Категори:Руанда халавлӓ
Бутаре

**Бутаре** (руандала дӓ англла Butare ) — Руандан халажы . Руандышты кого халавлӓ ло гӹц 4-шӹ вӓрӹм нӓлеш. 2002-шы ин тӹштӹ 77,000 эдем ӹлен.

Категори:Руанда халавлӓ
Руанда халавлӓ

**Нигери** (руандала Imijyi y’u Rwanda, англла Cities in Rwanda ) — Руандан халавлӓжӹ.
Ньанза

**Ньанза ** (руандала дӓ англла Nyanza) — кечӹвӓлвел Руандан халажы . Руандышты кого халавлӓ ло гӹц 10-шы вӓрӹм нӓлеш. 2010-шы ин тӹштӹ 55.295 эдем ӹлен.

Категори:Руанда халавлӓ
Рвамагана

**Рвамагана** (руандала дӓ англла Rwamagana ) — ирвел Руандан халажы . Руандышты кого халавлӓ ло гӹц 11-шӹ вӓрӹм нӓлеш. 2010-шы ин тӹштӹ 52.974 эдем ӹлен.

Категори:Руанда халавлӓ
Кибуйе

**Кибуе** (руандала дӓ англла Kibuye ) — вадывел Руандан халажы . Руандышты кого халавлӓ ло гӹц 13-шы вӓрӹм нӓлеш. 2010-шы ин тӹштӹ 47.885 эдем ӹлен.

Категори:Руанда халавлӓ
Алабама (штат)

**Алабама ** (англла Alabama ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 135 765 км². 2010-шы ин тӹштӹ 4 779 736 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Алабама кымдецшӹ доно 30-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 23-шы ылеш. Штат статусым Алабамалан 14 декабрьын 1819 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 22-шы ылын. Штатын вуйхалажы: Монтгомери; сек кого халажы: Бирмингем. 

## Лӹмжӹ
Лӹмжӹм Алабама халык лӹмеш пумы.

## Ӹлӹзӹ шот
Аляска

**Аляска** (англла Alaska ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 1 717 854 км². 2010-шы ин тӹштӹ 710 231 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Аляска кымдецшӹ доно 1-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 48-шӹ ылеш. Штат статусым Аляскалан 3 январьын 1959 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 49-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Джуно; сек кого халажы: Анкоридж. 

## Халыквлӓжӹ
Alaskan natives 5 main culture grup:  
* 1. Алеутвлӓ (Унанганвлӓ) дон Алютиквлӓ (Сугпиаквлӓ) 
* 2. Аляска юпиквлӓ 
* 3. Сибирь юпиквлӓ дон Инюпиаквлӓ 
* 4. Атабасквлӓ 
* 5. Эяквлӓ, Тлингитвлӓ, Хайдавлӓ дӓ Цимшианвлӓ

## Ӹлӹзӹ шот

## Штатын сек кого халавлӓжӹ

## Ажедмӓшвлӓ
Аризона

**Аризона** (англла Arizona ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 1 295 254 км². 2010-шы ин тӹштӹ 6 392 017 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Аризона кымдецшӹ доно 6-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 20-шы ылеш. Штат статусым Аризоналан 14 февральын 1912 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 48-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы: Финикс. 

## Йӹлмӹвлӓ
* **[[Англ йӹлмӹ]]** : 72.58%
* **[[Испани йӹлмӹ]]** : 21.57%
* **[[Навахо йӹлмӹ]]** : 1.54%

## Ажедмӓшвлӓ
Симавышты рок ӹрзӓлтмӓш (2011)

**Симавыштыш рок ӹрзӓлтмӓш (2011)** (турокла 2011 Simav depremi ) — кыды 19-шӹ майын 2011-шы ин 23:15 UTC (Мары Элышты ?) вадывел Турцин Кӱтахья илӹштӹ лиӓлтӹн. Гипоцентржӹ 9,1 уштыш келгӹцӹштӹ Симав хала лишнӹ ылын.

Категори:Рок ӹрзӓлтмӓшвлӓ
Категори:Турци
Арканзас

**Арканзас** (англла Arkansas ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 1 137 733 км². 2010-шы ин тӹштӹ 2 915 918 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Арканзас кымдецшӹ доно 29-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 33-шы ылеш. Штат статусым Арканзаслан 15 июньын 1836 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 25-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы: Литл-Рок.

## Ӹлӹзӹ шот
Вадывел Виргини

**Вадывел Виргини** (англла West Virginia ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 62 755 км². 2010-шы ин тӹштӹ 1 859 815 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Вадывел Виргини кымдецшӹ доно 41-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 37-шӹ ылеш. Штат статусым Вадывел Виргинилӓн 20 июньын 1863 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 35-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы: Чарлстон. 

## Ӹлӹзӹ шот
Айова

**Айова** (англла Iowa ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 145 743 км². 2010-шы ин тӹштӹ 3 046 355 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Айова кымдецшӹ доно 26-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 30-шы ылеш. Штат статусым Айовалан 28 декабрьын 1846 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 29-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы: Де-Мойн. 

## Лӹмжӹ
Лӹмжӹм Айова халык лӹмеш пумы.

## Ӹлӹзӹ шот

## Штатын сек кого халавлӓжӹ

* Айова-сити
* Берлингтон
* Беттендорф
* Давенпорт
* Де-Мойн
* Дабьюк
* Вест-Де-Мойн
* Каунсил-Блафс
* Клинтон
* Маршаллтаун
* Маскатин
* Мэйсон-Сити
* Мэрион
* Оттамуа
* Сидар-Рапидс
* Сидар-Фоллс
* Су-Сити
* Урбандейл
* Ватерлоо
* Форт-Додж
* Эймс
* Энкени
* Джордж (Айова)


Категори:Айова
Гиконгоро

**Гиконгоро** (руандала дӓ англла Gikongoro ) — кечӹвӓлвел Руандан халажы . Руандышты кого халавлӓ ло гӹц 14-шӹ вӓрӹм нӓлеш. 2010-шы ин тӹштӹ 34.780 эдем ӹлен.

Категори:Руанда халавлӓ
Кӹшӓн

**Кӹшӓн** - выргем кӧргеш ӓль вӹлӓн ырген шӹндӹмӹ изи тӓпнӓк. Кӹшӓн кыды-тидӹ хӓдӹрӹштӓт лин кердеш, шамаклан, портфельӹштӹ, тӓпнӓквлӓштӹ.

## Кӹшӓн гишан халык шаявлӓ:

* ыражын кӹшӓн *(окса уке ылмым анжыкта)*
* кӹшӓнӹм ӹрзӓлӓш *(оксам тӱлӹмӓш)*
* йӓл кӹшӓнлӓн ит ӹнянӹ *(йӓлӹн оксалан ит ӹнянӹ)*
* шамаклан кӹшӓнӹш ак пыры *(пӹсӹ йӹлмӓн, шая мастар)*

Категори:Выргемвлӓ
Кӹшкӓр

**Кӹшкӓр**. Ти шамак кырык мары йӹлмӹштӹ шукы хӓдӹрӹм анжыкта.

*1. Каргыж гӹц ӹштӹмӹ цилиндр форман хӓдӹр, кыды вӹлӓн шӹртӹм вӹдӹлӹт.
*2. Cуртын, пӧртӹн кӧргӹ аражы (пура). 
http://www.google.fi/search?q=Runko&hl=fi&prmd=ivns&tbm=isch&tbo=u&source=univ&sa=X&ei=c4HaTfqDFMuLswaU1vDtAg&ved=0CD0QsAQ&biw=1343&bih=733

*3. Иктӓ-махань хӓдӹрӹм ӹштӹмӹ годым йӓмдӹлӹмӹ шаблон.

Категори:Ма-шон
Вермонт

**Вермонт** (англла Vermont ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 24 923 км². 2010-шы ин тӹштӹ 625 741 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Вермонт кымдецшӹ доно 45-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 49-шӹ ылеш. Штат статусым Вермонтлан 4 мартын 1791 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 14-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Монтпилиер; сек кого халажы: Бӧрлингтон. 

## Ӹлӹзӹ шот
Вайоминг

**Вайоминг** (англла Wyoming ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 253 348 км². 2010-шы ин тӹштӹ 563 626 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Вайоминг кымдецшӹ доно 10-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 50-шӹ ылеш. Штат статусым Вайоминглӓн 20 июньын 1863 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 44-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы: Шайенн. 

## Ӹлӹзӹ шот
Вашингтон (штат)

**Вашингтон** (англла Washington ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 184 827 км². 2010-шы ин тӹштӹ 6 724 540 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Вашингтон кымдецшӹ доно 18-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 14-шӹ ылеш. Штат статусым Вашингтонлан 11 ноябрьын 1889 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 42-шы ылын. Штатын вуйхалажы: Олимпи; сек кого халажы: Сиэтл.

## Ӹлӹзӹ шот
Виргини

**Виргини** (англла Virginia, Commonwealth of Virginia ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 110 785 67 км². 2010-шы ин тӹштӹ 8 001 024 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Виргини кымдецшӹ доно 35-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 12-шы ылеш. Штат статусым Виргинилӓн 25 июньын 1788 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 10-шы ылын. Штатын вуйхалажы: Ричмонд; сек кого халажы: Вирджини-Бич. 

## Ӹлӹзӹ шот
Висконсин

**Висконсин** (англла Wisconsin ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 169 639 км². 2010-шы ин тӹштӹ 5 686 986 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Висконсин кымдецшӹ доно 23-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 18-шӹ ылеш. Штат статусым Висконсинлӓн 29 май ын 1848 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 30-шы ылын. Штатын вуйхалажы: Мэдисон; сек кого халажы: Милуоки. 

## Ӹлӹзӹ шот
Делавэр

**Делавэр** (англла Delaware ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 6 452 км². 2010-шы ин тӹштӹ 897 934 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Делавэр кымдецшӹ доно 49-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 45-шы ылеш. Штат статусым Делавэрлӓн 7 декабрьын 1787 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 1-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Довер; сек кого халажы: Уилмингтон. 

## Ӹлӹзӹ шот
Де-Мойн (Айова)

**Де-Мойн** (англла Des Moines ) — Америкын ушымы штатвлӓн Айова штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. территорижӹ: 200.1 км². 2010-шы ин тӹштӹ 203,433 эдем ӹлен.
Бойсе (Айдахо)

**Бойсе** (англла Boise ) — Америкын ушымы штатвлӓн Айдахо штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. территорижӹ: 165.8 км². 2010-шы ин тӹштӹ 205 671 эдем ӹлен.
Финикс

**Финикс** (англла Phoenix ) — Америкын ушымы штатвлӓн Аризона штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. территорижӹ: 1,344.2 км². 2010-шы ин тӹштӹ 1 445 632 эдем ӹлен.

Категори:Аризона
Литл-Рок (Арканзас)

**Литл-Рок ** (англла Little Rock ) — Америкын ушымы штатвлӓн Арканзас штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 302.5 км². 2010-шы ин тӹштӹ 193 524 эдем ӹлен. 

Хала лӹмӹн этимологижӹ «little» ('изи') дон «rock» ('кӱ') шамаквлӓ гӹц лин.
Шайенн (Вайоминг)

**Шайенн** (англла Cheyenne ) — Америкын ушымы штатвлӓн Вайоминг штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 121 км². 2010-шы ин тӹштӹ 59 466 эдем ӹлен.
Гонолулу

**Гонолулу** (англла Honolulu ) — Америкын ушымы штатвлӓн Гавайи штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 272.1 км². 2010-шы ин тӹштӹ 374 658 эдем ӹлен.
Монтгомери (Алабама)

**Монтгомери ** (англла Montgomery ) — Америкын ушымы штатвлӓн Алабама штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 404.53 км². 2010-шы ин тӹштӹ 224119 эдем ӹлен.
Бирмингем (Алабама)

**Бирмингем ** (англла Birmingham ) — Америкын ушымы штатвлӓн Алабама штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 244.46 км². 2010-шы ин тӹштӹ 212 237 эдем ӹлен.
Джорджи

**Джорджи** (англла State of Georgia ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 153 909 км². 2010-шы ин тӹштӹ 9 687 653 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Джорджи кымдецшӹ доно 24-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 10-шы ылеш. Штат статусым Джорджилӓн 2 январьын 1788 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 4-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы: Атланта. 

## Ӹлӹзӹ шот
Пӹлгом

**Пӹлгом** - космос монгырышкыла шыпшылтшы Мӱлӓндӹ йӹр ылшы панорамыла кайшы кымдец. Тӹдӹ мӓгӓл вуй гӹц ӹшке цӹрежӹм вашталтылеш.

Категори:Биосфера
Иллинойс (штат)

**Иллинойс** (англла Illinois ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 149 998 км². 2010-шы ин тӹштӹ 12 830 632 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Иллинойс кымдецшӹ доно 25-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 5-шӹ ылеш. Штат статусым Иллинойслан 3 декабрьын 1818 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 21-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Спрингфилд; сек кого халажы: Чикаго. 

## Ӹлӹзӹ шот
Спрингфилд (Иллинойс)

**Спрингфилд ** (англла Springfield) — Америкын ушымы штатвлӓн Иллинойс штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 156 км². 2010-шы ин тӹштӹ 116 250 эдем ӹлен.

Категори:Иллинойс
Чикаго

**Шайенн** (англла Chicago ) — Америкын ушымы штатвлӓн Иллинойс штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 606.1 км². 2010-шы ин тӹштӹ 2 695 598 эдем ӹлен.

## Мечетьвлӓжӹ
* Марьям мечеть

Категори:Иллинойс
Атланта (Джорджи)

**Атланта ** (англла Atlanta ) — Америкын ушымы штатвлӓн Джорджи штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 343.0 км². 2010-шы ин тӹштӹ 420 003 эдем ӹлен.

Категори:Джорджи
Джуно (Аляска)

**Джуно** (англла Juneau ) — Америкын ушымы штатвлӓн Аляска штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 8,430.4 км². 2010-шы ин тӹштӹ 30 988 эдем ӹлен.

Категори:Аляска
Анкоридж

**Анкоридж** (англла Anchorage ) — Америкын ушымы штатвлӓн Аляска штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 5,079.2 км². 2010-шы ин тӹштӹ 291,826 эдем ӹлен.

Категори:Аляска
Олимпи (Вашингтон)

**Олимпи ** (англла Olympia ) — Америкын ушымы штатвлӓн Вашингтон штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 48.0 км². 2010-шы ин тӹштӹ 46,478 эдем ӹлен.

Категори:Вашингтон
Сиэтл

**Сиэтл** (англла Seattle ) — Америкын ушымы штатвлӓн Вашингтон штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 369.2 км². 2010-шы ин тӹштӹ 608,660 эдем ӹлен.

Категори:Вашингтон
Монтпилиер (Вермонт)

**Монтпилиер ** (англла Montpelier ) — Америкын ушымы штатвлӓн Вермонт штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 26.6 км². 2010-шы ин тӹштӹ 7,705 эдем ӹлен.

Категори:Вермонт
Бӧрлингтон (Вермонт)

**Бӧрлингтон ** (англла Burlington ) — Америкын ушымы штатвлӓн Вермонт штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 40.1 км². 2010-шы ин тӹштӹ 42,417 эдем ӹлен.

Категори:Вермонт
Ричмонд (Виргини)

**Ричмонд ** (англла Richmond ) — Америкын ушымы штатвлӓн Виргини штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 162.0 км². 2010-шы ин тӹштӹ 204,214 эдем ӹлен.

Категори:Виргини
Гавайи

**Гавайи** (англла State of Hawaii, гавайилӓ Moku`a-ina o Hawai ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 169 639 км². 2010-шы ин тӹштӹ 1 360 301 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Гавайи кымдецшӹ доно 43-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 42-шы ылеш. Штат статусым Гавайилӓн 21 августын 1959 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 50-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы: Гонолулу. 

## Ӹлӹзӹ шот
Мэдисон (Висконсин)

**Мэдисон ** (англла Madison ) — Америкын ушымы штатвлӓн Висконсин штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 219.4 км². 2010-шы ин тӹштӹ 233,209 эдем ӹлен.

Категори:Висконсин
Милуоки (Висконсин)

**Милуоки ** (англла Milwaukee ) — Америкын ушымы штатвлӓн Висконсин штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 251.7 км². 2010-шы ин тӹштӹ 594,833 эдем ӹлен.

Категори:Висконсин
Довер (Делавэр)

**Довер ** (англла Dover ) — Америкын ушымы штатвлӓн Делавэр штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 58.8 км². 2010-шы ин тӹштӹ 36,047 эдем ӹлен.

Категори:Делавэр
Уилмингтон (Делавэр)

**Уилмингтон ** (англла Wilmington ) — Америкын ушымы штатвлӓн Делавэр штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 44 км². 2010-шы ин тӹштӹ 70,851 эдем ӹлен.

Категори:Делавэр
Вирджини-Бич

**Вирджини-Бич** (англла Virginia Beach ) — Америкын ушымы штатвлӓн Виргини штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 1,288.1 км². 2010-шы ин тӹштӹ 437,994 эдем ӹлен.

Категори:Виргини
Инюпиаквлӓ

**Инюпиаквлӓ** (инюпиакла **Iñupiaq** sg **Iñupiak** dual **Iñupiat** pl ) — эскимос группыш пырышы инюпиак йӹлмӹлӓ попышы йыдпел Аляскышты ӹлӹшӹ инуит халык. Инюпиаквлӓ цилажӹ 13 500 нарӹн ылыт. 

## Халавлӓжӹ дон солавлӓжӹ
*  
**[[Норт-Слоуп (боро)|Норт-Слоуп]]** (North Slope Borough) : Анактувук Пасс (Anaqtuuvak , Naqsraq), Аткасук (Atqasuk), Барроу (Utqiaġvik , Ukpiaġvik), Кактовик (Qaagtuviġmiut), Нуиксат (Nuiqsat), Пойнт-Лей (Kali), Пойнт-Хоуп (Tikiġaq), Уейнрайт ( Ulġuniq)

*  
**[[Нортуэст-Арктик]]** (Northwest Arctic Borough) : Амблер (Ivisaappaat), Бакленд (Nunatchiaq), Диринг (Ipnatchiaq), Киана (Katyaak , Katyaaq), Кивалина (Kivalliñiq), Кобук (Laugviik), Коцебу (Qikiqtaġruk), Ноатак (Nuataaq ), Нурвик (Nuurvik), Селавик (Siilvik , Akuligaq ), Шаньнак (Isiŋnaq , Nuurviuraq)

*  
**[[Ном (боро)|Ном]]** (Nome Census Area) : Аналаклит (Uŋalaqłiq), Головин (Siŋik), Койук (Quyuk), Ном ( Анактувук ), Теллер (Tala), Теллер-Мишен (Sitaisaq , Sinauraq ), Уэльс (Kiŋigin), Шактулик (Saqtuliq), Шишмареф (Qiġiqtaq)

Категори:Инюпиак
Индиана

**Индиана** (англла Indiana ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 94,321 км². 2010-шы ин тӹштӹ 6,483,802 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Индиана кымдецшӹ доно 38-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 16-шы ылеш. Штат статусым Индианалан 11 декабрьын 1816 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 19-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы: Индианаполис

## Ӹлӹзӹ шот
Индианаполис

**Индианаполис** (англла Indianapolis ) — Америкын ушымы штатвлӓн Индиана штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 963.5 км². 2010-шы ин тӹштӹ 829,718 эдем ӹлен.

Категори:Индиана
Йыдвел Дакота

**Йыдвел Дакота** (англла North Dakota ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 183,272 км². 2010-шы ин тӹштӹ 672,591 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Йыдвел Дакота кымдецшӹ доно 19-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 47-шӹ ылеш. Штат статусым Йыдвел Дакоталан 2 ноябрьын 1889 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 39-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Бисмарк; сек кого халажы: Фарго. 

## Ӹлӹзӹ шот
Бисмарк (Йыдвел Дакота)

**Бисмарк** (англла Bismarck ) — Америкын ушымы штатвлӓн Йыдвел Дакота штатын вуйхалажы дӓ сек кого 2-шы халажы. Халан территорижӹ: 71.0 км². 2010-шы ин тӹштӹ 61 272 эдем ӹлен.

Категори:Йыдвел Дакота
Фарго (Йыдвел Дакота)

**Фарго ** (англла Fargo ) — Америкын ушымы штатвлӓн Йыдвел Дакота штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 98.3 км². 2010-шы ин тӹштӹ 105,549 эдем ӹлен.

Категори:Йыдвел Дакота
Эскимос-алеут халыквлӓ

**Эскимос-алеут халыквлӓ**  — Сибирьӹштӹ дӓ Йыдпел Америкышты халыквлӓ.

*Алеутвлӓ тенгеок Унанганвлӓ  (Unangax̂ sg, Unangax dual, Unangan / Unangas pl)
* Эскимосвлӓ
** Юпик халыквлӓ
***Сиреник юпиквлӓ (Сиӷыныгмыӷий )
***Proper юпиквлӓ 
****Сибирь юпиквлӓ (Yupiget = Юпигыт )
****Наукан юпиквлӓ  (Нывуӄаӷмит )
****Аляска юпиквлӓ  (Yupʼik  дӓ Cupʼik ) 
****Алютиквлӓ тенгеок Сугпиаквлӓ (Sugpiaq , Alutiiq)
** Инуит халыквлӓ
*** Инюпиаквлӓ  (Iñupiaq)
*** Вадывел Канада инуитвлӓ (Inuvialuit & Inuinnait / ᐃᓄᐃᓐᓇᐃᑦ & Natsilingmiut)
*** Ирвел Канада инуитвлӓ (Inuit )
*** Гренланд инуитвлӓ (Kalaaleq)
Йыдвел Каролина

**Йыдвел Каролина** (англла North Dakota ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 139,581 км². 2010-шы ин тӹштӹ 9 535 483 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Йыдвел Каролина кымдецшӹ доно 28-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 11-шӹ ылеш. Штат статусым Йыдвел Каролиналан 21 ноябрьын 1789 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 12-шы ылын. Штатын вуйхалажы: Роли; сек кого халажы: Шарлотт. 

## Ӹлӹзӹ шот
Роли (Йыдвел Каролина)

**Роли** (англла Raleigh ) — Америкын ушымы штатвлӓн Йыдвел Каролина штатын вуйхалажы дӓ сек кого 2-шы халажы. Халан территорижӹ: 375 км². 2010-шы ин тӹштӹ 403,892 эдем ӹлен.

Категори:Йыдвел Каролина
Шарлотт (Йыдвел Каролина)

**Шарлотт** (англла Charlotte ) — Америкын ушымы штатвлӓн Йыдвел Каролина штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 771 км². 2010-шы ин тӹштӹ 731,424 эдем ӹлен.

Категори:Йыдвел Каролина
Калифорни

**Калифорни** () — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 423,970 км². 2010-шы ин тӹштӹ 37 253 956 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Йыдвел Каролина кымдецшӹ доно 3-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 1-шӹ ылеш. Штат статусым Йыдвел Каролиналан 9 сентябрьын 1850 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 31-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Сакраменто; сек кого халажы: Лос-Анджелес. 

## Ӹлӹзӹ шот
Сакраменто (Калифорни)

**Сакраменто** () — Америкын ушымы штатвлӓштӹ Калифорни штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 257.0 км². 2019-шӹ ин тӹштӹ 489 676 эдем ӹлен.

Категори:Калифорни
Чарлстон (Вадывел Виргини)

**Чарлстон ** (англла Charleston ) — Америкын ушымы штатвлӓн Вадывел Виргини штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 84.7 км². 2010-шы ин тӹштӹ 51 400 эдем ӹлен.
Лос-Анджелес

**Лос-Анджелес** () — Америкын ушымы штатвлӓштӹ Калифорни штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 1,290.6 км². 2009-шӹ ин тӹштӹ 3 833 995 эдем ӹлен.

Категори:Калифорни
Канзас

**Канзас** (англла Kansas ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 213,096 км². 2010-шы ин тӹштӹ 2 853 116 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Канзас кымдецшӹ доно 15-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 32-шы ылеш. Штат статусым Йыдвел Канзаслан 29 январьын 1861 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 34-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Топика; сек кого халажы: Уичита. 

## Лӹмжӹ
Лӹмжӹм Канза халык лӹмеш пумы.

## Ӹлӹзӹ шот
Топика (Канзас)

**Топика ** (англла Topeka ) — Америкын ушымы штатвлӓн Канзас штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 147.6 км². 2010-шы ин тӹштӹ 127 473 эдем ӹлен.

Категори:Канзас
Уичита

**Лос-Анджелес** (англла Wichita ) — Америкын ушымы штатвлӓн Канзас штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 359.8 км². 2010-шы ин тӹштӹ 382 368 эдем ӹлен.

Категори:Канзас
Луисвилл

**Франкфорт ** (англла Louisville ) — Америкын ушымы штатвлӓн Кентукки штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 1,032 км². 2010-шы ин тӹштӹ 741,096 (metropol: 1,307,647)эдем ӹлен.

Категори:Кентукки
Колорадо

**Колорадо** (англла Colorado ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 269,837 км². 2010-шы ин тӹштӹ 5 029 196 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Колорадо кымдецшӹ доно 8-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 22-шӹ ылеш. Штат статусым Колорадолан 1 августын 1876 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 38-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы: Денвер.

## Ӹлӹзӹ шот
Денвер (Колорадо)

**Денвер** (англла Denver ) — Америкын ушымы штатвлӓн Колорадо штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 401.3 км². 2010-шы ин тӹштӹ 600,158 (metropol: 2,552,195) эдем ӹлен.

Категори:Колорадо
Коннектикут

**Коннектикут** (англла Connecticut ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 14,357 км². 2010-шы ин тӹштӹ 3 518 288 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Коннектикут кымдецшӹ доно 48-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 29-шӹ ылеш. Штат статусым Коннектикутлан 9 январьын 1788 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 5-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Хартфорд; сек кого халажы: Бриджпорт. 

## Ӹлӹзӹ шот
Хартфорд (Коннектикут)

**Хартфорд ** (англла Hartford) — Америкын ушымы штатвлӓн Коннектикут штатын вуйхалажы дӓ сек кого 2-шы халажы. Халан территорижӹ: 46.5 км². 2010-шы ин тӹштӹ 124,512 (metropol: 1,188,241) эдем ӹлен.

Категори:Коннектикут
Бриджпорт (Коннектикут)

**Бриджпорт ** (англла Bridgeport ) — Америкын ушымы штатвлӓн Коннектикут штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 50.2 км². 2010-шы ин тӹштӹ 144,229 (metropol: 916,829) эдем ӹлен.

Категори:Коннектикут
Кентукки

**Кентукки** (англла Kentucky ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 104,659 км². 2010-шы ин тӹштӹ 4 339 367 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Кентукки кымдецшӹ доно 37-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 25-шӹ ылеш. Штат статусым Кентуккилӓн 1 июньын 1792 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 15-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Франкфорт; сек кого халажы: Луисвилл. 

## Ӹлӹзӹ шот
Франкфорт (Кентукки)

**Франкфорт ** (англла Frankfort ) — Америкын ушымы штатвлӓн Кентукки штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 38.8 км². 2010-шы ин тӹштӹ 25 527 эдем ӹлен.

Категори:Кентукки
Луизиана

**Луизиана** (англла State of Louisiana, французла État de Louisiane, креолла Léta de la Lwizyàn) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 135,382 км². 2010-шы ин тӹштӹ 4 533 372 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Луизиана кымдецшӹ доно 31-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 22-шы ылеш. Штат статусым Луизианалан 30 апрельын 1812 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 18-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Батон-Руж; сек кого халажы: У Орлеан. 

## Ӹлӹзӹ шот
Батон-Руж (Луизиана)

**Батон-Руж ** (англла Baton Rouge, французла Bâton-Rouge , чоктавла Itta Homma "red stick") — Америкын ушымы штатвлӓн Луизиана штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 204.8 км². 2010-шы ин тӹштӹ 229,553 (metropol: 802,484) эдем ӹлен.

Категори:Луизиана
У Орлеан

**У Орлеан** (англла New Orleans, французла La Nouvelle-Orléans) — Америкын ушымы штатвлӓн Луизиана штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 907 км². 2010-шы ин тӹштӹ 343,829 (metropol: 1,235,650) эдем ӹлен. 

## Шӱмбел-тӓнг халавлӓжӹ
*  Жуан-ле-Пен, Франци
*  Инсбрук, Австри
*  Каракас, Венесуэла
*  Маракайбо, Венесуэла
*  Мацуэ, Япони
*  Мерида, Мексика
*  Монреаль, Канада
*  Пуэнт-Нуар, Конго Республика
*  Сан-Мигель-де-Тукуман, Аргентина
*  Тегусигальпа, Гондурас
*  Холдфаст-Бей, Австрали

Категори:Луизиана
Массачусетс

**Массачусетс** (англла Massachusetts ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 27,336 км². 2010-шы ин тӹштӹ 6 547 629 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Массачусетс кымдецшӹ доно 44-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 13-шы ылеш. Штат статусым Массачусетслан 6 февральын 1788 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 6-шы ылын. Штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы: Бостон.

## Ӹлӹзӹ шот


Image:First Evangelical Congregational Church, Uxbridge MA.jpg
Image:Umass Medical School Lazare Research Building.jpg
Image:North Common Meadow, Petersham MA.jpg
Бостон

**Бостон** (англла Boston ) — Америкын ушымы штатвлӓн Массачусетс штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 232.14 км². 2010-шы ин тӹштӹ 617,594 (metropol: 4,522,858 ) эдем ӹлен.

Категори:Массачусетс
Миннеаполис

**Миннеаполис** (англла Minneapolis ) — Америкын ушымы штатвлӓн Миннесота штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 151.3 км². 2010-шы ин тӹштӹ 382,578 (metropol: 3,269,814 ) эдем ӹлен.

Категори:Миннесота
Миссисипи (штат)

**Миссисипи ** (англла Mississippi ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 125,443 км². 2010-шы ин тӹштӹ 2 967 297 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Миссисипи кымдецшӹ доно 32-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 31-шӹ ылеш. Штат статусым Миссисипилӓн 10 декабрьын 1817 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 20-шы ылын. Штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы: Джексон

## Ӹлӹзӹ шот
Джексон (Миссисипи)

**Джексон** (англла Jackson ) — Америкын ушымы штатвлӓн Миссисипи штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 276.7 км². 2010-шы ин тӹштӹ 173,514 (metropol: 539,057 ) эдем ӹлен.

Категори:Миссисипи
Миссури (штат)

**Миссури** (англла Missouri ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 180,533 км². 2010-шы ин тӹштӹ 5 988 927 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Миссури кымдецшӹ доно 21-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 17-шӹ ылеш. Штат статусым Миссурилӓн 10 августын 1821 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 24-шы ылын. Штатын вуйхалажы: Джефферсон-Сити; сек кого халажы: Канзас-Сити. 

## Ӹлӹзӹ шот
Джефферсон-Сити (Миссури)

**Джефферсон-Сити ** (англла Jefferson City ) — Америкын ушымы штатвлӓн Миссури штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 73.2 км². 2010-шы ин тӹштӹ 40,771 (metropol: 140,052 ) эдем ӹлен.

Категори:Миссури
Канзас-Сити (Миссури)

**Канзас-Сити ** (англла Kansas City ) — Америкын ушымы штатвлӓн Миссури штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 823.7 км². 2010-шы ин тӹштӹ 459,787 (metropol: 2.2 million ) эдем ӹлен.

Категори:Миссури
Миннесота

**Миннесота** (англла Minnesota ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 225,181 км². 2010-шы ин тӹштӹ 5 303 925 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Миннесота кымдецшӹ доно 12-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 21-шӹ ылеш. Штат статусым Миннесоталан 6 февральын 1788 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 32-шы ылын. Штатын вуйхалажы: Сент-Пол; сек кого халажы: Миннеаполис.
Сент-Пол (Миннесота)

**Сент-Пол** (англла Saint Paul ) — Америкын ушымы штатвлӓн Миннесота штатын вуйхалажы дӓ сек кого 2-шы халажы. Халан территорижӹ: 145.5 км². 2010-шы ин тӹштӹ 285,068 (metropol: 3,502,891 ) эдем ӹлен.

Категори:Миннесота
Кечӹвӓлвел Дакота

**Кечӹвӓлвел Дакота** (англла South Dakota ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 199,905 км². 2010-шы ин тӹштӹ 814 180 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Кечӹвӓлвел Дакота кымдецшӹ доно 17-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 46-шы ылеш. Штат статусым Кечӹвӓлвел Дакоталан 2 ноябрьын 1889 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 40-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Пирр; сек кого халажы: Су-Фолс. 
 
## Ӹлӹзӹ шот
Пирр (Кечӹвӓлвел Дакота)

**Пирр** (англла Pierre ) — Америкын ушымы штатвлӓн Кечӹвӓлвел Дакота штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 33.7 км². 2010-шы ин тӹштӹ 13 646 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Кечӹвӓлвел Дакота
Су-Фолс

**Су-Фолс** (англла Sioux Falls ) — Америкын ушымы штатвлӓн Кечӹвӓлвел Дакота штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 145.9 км². 2010-шы ин тӹштӹ 153,888 (metropol: 228,261 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Кечӹвӓлвел Дакота
Кечӹвӓлвел Каролина

**Кечӹвӓлвел Каролина** (англла South Carolina ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 82,931 км². 2010-шы ин тӹштӹ 4 625 384 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Кечӹвӓлвел Каролина кымдецшӹ доно 40-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 26-шы ылеш. Штат статусым Кечӹвӓлвел Каролиналан 2 майын 1788 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 8-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы: Колумби.

## Ӹлӹзӹ шот
Колумби (Кечӹвӓлвел Каролина)

**Колумби ** (англла Sioux Falls ) — Америкын ушымы штатвлӓн Кечӹвӓлвел Каролина штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 346.5 км². 2010-шы ин тӹштӹ 129,272 (metropol: 767,598 ) эдем ӹлен.

Категори:Кечӹвӓлвел Каролина
Мичиган

**Мичиган** (англла Michigan ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 250,493 км². 2010-шы ин тӹштӹ 9 883 640 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Мичиган кымдецшӹ доно 11-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 8-шӹ ылеш. Штат статусым Мичиганлан 26 январьын 1837 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 26-шы ылын. Штатын вуйхалажы: Лэнсинг; сек кого халажы: Детройт. 

## Ӹлӹзӹ шот
Лэнсинг (Мичиган)

**Лэнсинг ** (англла Lansing ) — Америкын ушымы штатвлӓн Мичиган штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 94.8 км². 2010-шы ин тӹштӹ 114 297 (metropol: 464,036 ) эдем ӹлен.

Категори:Мичиган
Детройт

**Детройт** (англла Detroit ) — Америкын ушымы штатвлӓн Мичиган штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 370.4 км². 2010-шы ин тӹштӹ 713,777 (metropol: 4,296,250 ) эдем ӹлен.

Категори:Мичиган
Монтана

**Монтана** (англла Montana ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 381,156 км². 2010-шы ин тӹштӹ 989 415 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Монтана кымдецшӹ доно 4-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 44-шӹ ылеш. Штат статусым Монтаналан 8 ноябрьын 1889 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 41-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Хелена; сек кого халажы: Биллингс. 

## Ӹлӹзӹ шот

## Штатын сек кого халавлӓжӹ

## Ажедмӓшвлӓ
Мизула (Монтана)

**Мизула ** (англла Missoula ) — Америкын ушымы штатвлӓн Монтана штатын сек кого 2-шы халажы. Халан территорижӹ: 61.9 км². 2010-шы ин тӹштӹ 66,788 (метропол: 109,299 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Монтана
Калиспелл

**Калиспелл** (англла Kalispell ) — Америкын ушымы штатвлӓн Монтана штатын сек кого 3-шы халажы. Халан территорижӹ: 14.1 км². 2010-шы ин тӹштӹ 19,927 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Монтана
Бозмен (Монтана)

**Бозмен ** (англла Bozeman ) — Америкын ушымы штатвлӓн Монтана штатын сек кого 4-шӹ халажы. Халан территорижӹ: 32.6 км². 2010-шы ин тӹштӹ 37,280 (метропол: 89,513 ) эдем ӹлен. 

## Лӹмжӹ
Лӹмжӹм американ *исследователь* дӓ *золотодобытчик* Джон Бозмен (John Bozeman, 1835 — 1867) лӹмеш пумы.

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Монтана
Грейт-Фолс (Монтана)

**Грейт-Фолс ** (англла Great Falls ) — Америкын ушымы штатвлӓн Монтана штатын сек кого 5-шӹ халажы. Халан территорижӹ: 51.6 км². 2010-шы ин тӹштӹ 58,505 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Монтана
Бьютт (Монтана)

**Бьютт ** (англла Butte ) — Америкын ушымы штатвлӓн Монтана штатын сек кого 7-шӹ халажы. Халан территорижӹ: 1,867.6 км². 2010-шы ин тӹштӹ 34,200 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Монтана
Москва

**Москва** () — Российин вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 1,081 км². 2019-шы ин тӹштӹ 12 630 28 эдем ӹлен. Тидӹ Сергей Собянин Москва Мэр. 

## Шӱмбел-тӓнг халавлӓжӹ

## Ажедмӓшвлӓ


Категори:Россий Федераци халавлӓ
Категори:Вуйхалавлӓ
Хелена (Монтана)

**Хелена** (англла Helena ) — Америкын ушымы штатвлӓн Монтана штатын вуйхалажы дӓ сек кого 6-шы халажы. Халан территорижӹ: 36.3 км². 2010-шы ин тӹштӹ 28,190 (метропол: 74,801 ) эдем ӹлен.

Категори:Монтана
Биллингс (Монтана)

**Биллингс ** (англла Billings ) — Америкын ушымы штатвлӓн Монтана штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 87.6 км². 2010-шы ин тӹштӹ 104,170 (метропол: 158,050 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Монтана
Мэн (штат)

**Мэн** (англла Maine ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 91,646 км². 2010-шы ин тӹштӹ 1 328 361 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Мэн кымдецшӹ доно 39-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 40-шӹ ылеш. Штат статусым Мэнлӓн 15 мартын 1820 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 23-шы ылын. Штатын вуйхалажы: Огаста; сек кого халажы: Портленд. 

## Ӹлӹзӹ шот
Огаста (Мэн)

**Огаста ** (англла Augusta ) — Америкын ушымы штатвлӓн Мэн штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 150.9 км². 2010-шы ин тӹштӹ 18,560 эдем ӹлен.

Категори:Мэн
Портленд (Мэн)

**Портленд ** (англла Portland ) — Америкын ушымы штатвлӓн Мэн штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 136.2 км². 2010-шы ин тӹштӹ 66,194 (метропол: 516,826 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Мэн
Мэриленд

**Мэриленд** (англла Maryland ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 32,133 км². 2010-шы ин тӹштӹ 5 773 552 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Мэриленд кымдецшӹ доно 42-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 19-шӹ ылеш. Штат статусым Мэрилендлӓн 28 апрельын 1788 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 7-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Аннаполис; сек кого халажы: Балтимор. 
 
## Ӹлӹзӹ шот
Аннаполис (Мэриленд)

**Аннаполис ** (англла Annapolis ) — Америкын ушымы штатвлӓн Мэриленд штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 19.7 км². 2008-шӹ ин тӹштӹ 36,524 эдем ӹлен. 

## Шӱмбел-тӓнг халавлӓжӹ
*  Аннаполис-Ройал, У Шотланди, Канада
*  Уэксфорд, Ирланди
*  Дамфриз, Шотланди
*  Карлскруна, Швеци
*  Ньюпорт, Уэльс
*  Редвуд-Сити, Калифорни, США
*  Таллин, Эстони

Категори:Мэриленд
Балтимор

**Балтимор** (англла Baltimore ) — Америкын ушымы штатвлӓн Мэриленд штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 238.4 км². 2010-шы ин тӹштӹ 620,961 (метропол: 2,690,886 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Мэриленд
Эрен, Хасан

**Хасан Эрен** (турокла Hasan Eren; 15-шӹ март 1916-шы и, Видин, Болгари — 26-шы май 2007-шӹ и, Анкара, Турци) — Турок йӹлмӹзӹ, этимолог, дӓ тюрколог, лексикограф, профессор, академик. 

Филологи наукын доктор, профессор Хасан Эрен 1942-шы ин шачын. 

Турок дӓ Венгр йӹлмӹвлӓ, языкознани, лингвистика шотышты тӹдӹ шукым пӓлӹшӹ, мастар шӹмлӹзӹ ылеш.

Категори:Турци йӹлмӹзӹвлӓ
Омаха (Небраска)

**Омаха ** (англла Omaha ) — Америкын ушымы штатвлӓн Небраска штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 307.9 км². 2010-шы ин тӹштӹ 408,958 (метропол: 865,350 ) эдем ӹлен. 

## Лӹмжӹ
Лӹмжӹм Омаха халык лӹмеш пумы.

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Небраска
Гӧкалп, Зия

**Зия Гӧкалп** (турокла Ziya Gökalp; 23-шы март 1875-шӹ и, Чермик — 25-шӹ май 1924 4-шӹ и, Стамбул) — турок поэт, сирӹзӹ дӓ социолог.

## Пӓшӓвлӓжӹ
* *Limni ve Malta Mektupları* 
* *Kızıl Elma* (1914)
* *Türkleşmek, İslamlaşmak, Muasırlaşmak* (1929)
* *Yeni Hayat* (1930)
* *Altın Işık* (1927)
* *Türk Töresi* (1923)
* *Doğru Yol* (1923) 
* *Türkçülüğün Esasları* (1923)
* *Türk Medeniyet Tarihi* (1926) 
* *Kürt Aşiretleri Hakkında Sosyolojik Tetkikler* 
* *Altın Destan*
* *Üç Cereyan*

Категори:Турци социологвлӓ
Категори:Турци персоналивлӓ
Категори:Турци сирӹзӹвлӓ
Невада

**Невада** (англла Nevada ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 286,367 км². 2010-шы ин тӹштӹ 2 700 551 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Невада кымдецшӹ доно 7-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 35-шӹ ылеш. Штат статусым Невадалан 31 октябрьын 1864 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 36-шы ылын. Штатын вуйхалажы: Карсон-Сити; сек кого халажы: Лас-Вегас. 

## Ӹлӹзӹ шот
Карсон-Сити (Невада)

**Карсон-Сити ** (англла Carson City ) — Америкын ушымы штатвлӓн Невада штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 435 км². 2010-шы ин тӹштӹ 52,547 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Невада
Лас-Вегас (Невада)

**Лас-Вегас ** (англла Las Vegas ) — Америкын ушымы штатвлӓн Невада штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 340.0 км². 2010-шы ин тӹштӹ 583,756 (метропол: 1,951,269 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Невада
Нью-Гэмпшир

**Нью-Гэмпшир** (англла New Hampshire ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 24,217 км². 2010-шы ин тӹштӹ 1 316 470 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Нью-Гэмпшир кымдецшӹ доно 46-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 41-шӹ ылеш. Штат статусым Нью-Гэмпширлӓн 21 июньын 1788 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 9-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Конкорд; сек кого халажы: Манчестер. 

## Ӹлӹзӹ шот
Небраска

**Небраска** (англла Nebraska ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 200,520 км². 2010-шы ин тӹштӹ 1 826 341 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Небраска кымдецшӹ доно 16-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 38-шӹ ылеш. Штат статусым Небраскалан 1 мартын 1867 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 37-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Линкольн; сек кого халажы: Омаха. 
 
## Ӹлӹзӹ шот
Линкольн (Небраска)

**Линкольн ** (англла Lincoln ) — Америкын ушымы штатвлӓн Небраска штатын вуйхалажы дӓ сек кого 2-шы халажы. Халан территорижӹ: 195.2 км². 2010-шы ин тӹштӹ 258,379 (метропол: 302,157 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Небраска
Конкорд (Нью-Гэмпшир)

**Конкорд ** (англла Concord ) — Америкын ушымы штатвлӓн Нью-Гэмпшир штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 174.9 км². 2010-шы ин тӹштӹ 42,695 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Нью-Гэмпшир
Нью-Джерси

**Нью-Джерси** (англла New Jersey ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 22,608 км². 2010-шы ин тӹштӹ 8 791 894 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Нью-Джерси кымдецшӹ доно 47-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 9-шӹ ылеш. Штат статусым Нью-Джерсилӓн 18 декабрьын 1787 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 3-шы ылын. Штатын вуйхалажы: Трентон; сек кого халажы: Ньюарк. 

## Ӹлӹзӹ шот
Трентон (Нью-Джерси)

**Трентон ** (англла Trenton ) — Америкын ушымы штатвлӓн Нью-Джерси штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 21.1 км². 2010-шы ин тӹштӹ 84,913 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Нью-Джерси
Ньюарк (Нью-Джерси)

**Ньюарк ** (англла Newark ) — Америкын ушымы штатвлӓн Нью-Джерси штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 67.3 км². 2010-шы ин тӹштӹ 277,140 (метропол: 18,818,536 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Нью-Джерси
Нью-Йорк

**Нью-Йорк** () — Америкын ушымы штатвлӓн Нью-Йорк штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 1,214.4 км². 2010-шы ин тӹштӹ 8,175,133 (метропол: 18,897,109 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

## Шӱмбел-тӓнг халавлӓжӹ

## Ажедмӓшвлӓ


Категори:Нью-Йорк
Нью-Мексико

**Нью-Мексико** (англла New Mexico ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 315,194 км². 2010-шы ин тӹштӹ 2 059 179 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Нью-Мексико кымдецшӹ доно 5-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 36-шы ылеш. Штат статусым Нью-Мексиколан 6 январьын 1912 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 47-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Санта-Фе; сек кого халажы: Альбукерке. 
 
## Лӹмжӹ
Штат лӹмӹн этимологижӹ «new» ('у') дон «Mexico» ('Мексика') шамаквлӓ гӹц лин.

## Йӹлмӹвлӓ
* **[[Англ йӹлмӹ]]** : 82%
* **[[Испани йӹлмӹ]]** : 29%
* **[[Навахо йӹлмӹ]]** : 4%

## Ӹлӹзӹ шот

## Штатын сек кого халавлӓжӹ

 

Население по переписи 2000 года.

## Ажедмӓшвлӓ
Санта-Фе (Нью-Мексико)

**Санта-Фе ** (англла Santa Fe ) — Америкын ушымы штатвлӓн Нью-Мексико штатын вуйхалажы дӓ сек кого 4-шӹ халажы. Халан территорижӹ: 315,194 км². 2010-шы ин тӹштӹ 2 059 179 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Нью-Мексико
Альбукерке

**Альбукерке** (англла Albuquerque ) — Америкын ушымы штатвлӓн Нью-Мексико штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 469.5 км². 2010-шы ин тӹштӹ 545,852 (метропол: 887,077 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Нью-Мексико
Лас-Вегас (Нью-Мексико)

**Лас-Вегас ** (англла Las Vegas ) — Америкын ушымы штатвлӓн Нью-Мексико штатын сек кого 15-шӹ халажы. Халан территорижӹ: 19.5 км². 2010-шы ин тӹштӹ 14,565 эдем ӹлен. 

Категори:Нью-Мексико
Нью-Йорк (штат)

**Нью-Йорк** () — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 128,403 км². 2010-шы ин тӹштӹ 19 378 102 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Нью-Йорк кымдецшӹ доно 27-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 3-шы ылеш. Штат статусым Нью-Йорклан 26 июльын 1788 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 11-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Олбани; сек кого халажы: Нью-Йорк. 

## Ӹлӹзӹ шот
Олбани (Нью-Йорк)

**Олбани** () — Америкын ушымы штатвлӓн Нью-Йорк штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 56 км². 2010-шы ин тӹштӹ 97 856 (метропол: 857 592 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Нью-Йорк
Лас-Крусес

**Лас-Крусес** (англла Las Cruces ) — Америкын ушымы штатвлӓн Нью-Мексико штатын сек кого 2-шыхалажы. Халан территорижӹ: 122.81 км². 2010-шы ин тӹштӹ 97,618 (метропол: 209,233 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Нью-Мексико
Рио-Ранчо

**Рио-Ранчо** (англла Rio Rancho ) — Америкын ушымы штатвлӓн Нью-Мексико штатын сек кого 3-шы халажы. Халан территорижӹ: 190.4 км². 2010-шы ин тӹштӹ 88,901 (метропол: 869,684 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Нью-Мексико
Розуэлл

**Розуэлл** (англла Roswell ) — Америкын ушымы штатвлӓн Нью-Мексико штатын сек кого 5-шӹ халажы. Халан территорижӹ: 75.0 км². 2010-шы ин тӹштӹ 48,366 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Нью-Мексико
Фармингтон

**Фармингтон** (англла Farmington ) — Америкын ушымы штатвлӓн Нью-Мексико штатын сек кого 6-шы халажы. Халан территорижӹ: 69.9 км². 2010-шы ин тӹштӹ 43,573 эдем ӹлен.

Категори:Нью-Мексико
Саут-Вэлли

**Саут-Вэлли** (англла South Valley ) — Америкын ушымы штатвлӓн Нью-Мексико штатын сек кого 7-шӹ халажы. Халан территорижӹ: 78.3 км². 2010-шы ин тӹштӹ 40,976 эдем ӹлен. 
Категори:Нью-Мексико
Кливленд (Огайо)

**Кливленд ** (англла Cleveland ) — Америкын ушымы штатвлӓн Огайо штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 213.4 км². 2010-шы ин тӹштӹ 396,815 (метропол: 2,250,871 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Огайо
Оклахома-Сити

**Оклахома-Сити** (англла Oklahoma City ) — Америкын ушымы штатвлӓн Оклахома штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 1,608.8 км². 2010-шы ин тӹштӹ 579,999 (метропол: 1,252,987 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Оклахома
Оклахома

**Оклахома** (англла Oklahoma ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 181,195 км². 2010-шы ин тӹштӹ 3,751,351 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Оклахома кымдецшӹ доно 20-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 27-шӹ ылеш. Штат статусым Оклахомалан 16 ноябрьын 1907 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 46-шы ылын. Штатын вуйхалажы дӓ сек кого халажы: Оклахома-Сити.

## Ӹлӹзӹ шот
Орегон

**Орегон** (англла Oregon ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 255,026 км². 2010-шы ин тӹштӹ 3,831,074 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Орегон кымдецшӹ доно 9-шӹ дӓ ӹлӹзӹ шот доно 28-шӹ ылеш. Штат статусым Орегонлан 14 февральын 1859 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 33-шы ылын. Штатын вуйхалажы: Сейлем; сек кого халажы: Портленд. 

## Ӹлӹзӹ шот

## Штатын сек кого халавлӓжӹ
{| class="wikitable" width=250
! colspan=2 |
|-
| align="left" | Хала
| align="left" | Ӹлӹзӹ шот (2010-шы ин)
|- 

## Шӱмбел-тӓнг халавлӓжӹ
*  Калифорни, АУШ
*  Невада, АУШ
*  Айдахо, АУШ
*  Вашингтон (штат), АУШ
Сейлем (Орегон)

**Сейлем ** (англла Salem ) — Америкын ушымы штатвлӓн Орегон штатын вуйхалажы дӓ сек кого 3-шы халажы. Халан территорижӹ: 120.1 км². 2010-шы ин тӹштӹ 154,637 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Орегон
Портленд (Орегон)

**Портленд ** (англла Portland ) — Америкын ушымы штатвлӓн Орегон штатын сек кого халажы. Халан территорижӹ: 376.5 км². 2010-шы ин тӹштӹ 583,776 (метропол: 2,226,009 ) эдем ӹлен. 

## Шӱмбел-тӓнг халавлӓжӹ
*  Ашкелон, Израиль
*  Болонья, Итали
*  Коринто, Никарагуа
*  Гвадалахара, Мексика
*  Гаосюн, Тайвань
*  Хабаровск, Росси
*  Мутаре, Зимбабве
*  Сан-Педро-Сула, Гондурас
*  Саппоро, Япони
*  Сучжоу, Китай
*  Ульсан, Южная Корея
*  Архангельск, Росси

Категори:Орегон
Огайо (штат)

**Огайо** (англла Ohio ) — Америкын ушымы штатвлӓн штатшы. Штатын территорижӹ: 116,096 км². 2010-шы ин тӹштӹ 11 536 504 эдем ӹлен. Вес штатвлӓ логӹц Огайо кымдецшӹ доно 34-шы дӓ ӹлӹзӹ шот доно 7-шӹ ылеш. Штат статусым Огайолан 1 мартын 1803 ин пумы. Шот донжы тӹдӹ 17-шӹ ылын. Штатын вуйхалажы: Колумбус; сек кого халажы: Кливленд. 

## Ӹлӹзӹ шот
Колумбус (Огайо)

**Колумбус ** (англла Columbus ) — Америкын ушымы штатвлӓн Огайо штатын вуйхалажы. Халан территорижӹ: 550.5 км². 2010-шы ин тӹштӹ 787,033 (метропол: 1,773,120 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Огайо
Юджин (Орегон)

**Юджин ** (англла Eugene ) — Америкын ушымы штатвлӓн Орегон штатын сек кого 2-шы халажы. Халан территорижӹ: 105 км². 2010-шы ин тӹштӹ 156,185 (метропол: 351,715 ) эдем ӹлен.

Категори:Орегон
Грешам (Орегон)

**Грешам ** (англла Gresham ) — Америкын ушымы штатвлӓн Орегон штатын сек кого 4-шӹ халажы. Халан территорижӹ: 57.6 км². 2010-шы ин тӹштӹ 105,594 (метропол: 2,241,841 ) эдем ӹлен.

Категори:Орегон
Хиллсборо (Орегон)

**Хиллсборо ** (англла Hillsboro ) — Америкын ушымы штатвлӓн Орегон штатын сек кого 5-шӹ халажы. Халан территорижӹ: 59.96 км². 2010-шы ин тӹштӹ 91,611 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Орегон
Бивертон

**Бивертон** (англла Beaverton ) — Америкын ушымы штатвлӓн Орегон штатын сек кого 6-шы халажы. Халан территорижӹ: 42.3 км². 2010-шы ин тӹштӹ 89,803 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Орегон
Бенд (Орегон)

**Бенд ** (англла Bend ) — Америкын ушымы штатвлӓн Орегон штатын сек кого 7-шӹ халажы. Халан территорижӹ: 83.5 км². 2010-шы ин тӹштӹ 76,639 (метропол: 170,705 ) эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Орегон
Медфорд (Орегон)

**Медфорд** (англла Medford ) — Америкын ушымы штатвлӓн Орегон штатын сек кого 8-шӹ халажы. Халан территорижӹ: 56 км². 2010-шы ин тӹштӹ 74,907 (метропол: 207,010 ) эдем ӹлен.

Категори:Орегон
Албани (Орегон)

**Албани ** (англла Albany ) — Америкын ушымы штатвлӓн Орегон штатын сек кого 11-шӹ халажы. Халан территорижӹ: 41.6 км². 2010-шы ин тӹштӹ 50,158 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Орегон
Тигард (Орегон)

**Тигард ** (англла Tigard ) — Америкын ушымы штатвлӓн Орегон штатын сек кого 12-шы халажы. Халан территорижӹ: 28.2 км². 2010-шы ин тӹштӹ 47,460 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Орегон
Спрингфилд (Орегон)

**Спрингфилд ** (англла Springfield ) — Америкын ушымы штатвлӓн Орегон штатын сек кого 9-шӹ халажы. Халан территорижӹ: 37.3 км². 2010-шы ин тӹштӹ 59,403 эдем ӹлен. 

## Ӹлӹзӹ шот

Категори:Орегон
Корваллис

**Корваллис** (англла Corvallis ) — Америкын ушымы штатвлӓн Орегон штатын сек кого 10-шы халажы. Халан территорижӹ: 35.7 км². 2010-шы ин тӹштӹ 54,462 эдем ӹлен.

Категори:Орегон
Кӧльн

**Кӧльн** (немӹцлӓ Köln ) — Германин 4-шӹ сек кого халажы. Халан территорижӹ: 405.15 км². 2009-шӹ ин тӹштӹ 998,105 эдем ӹлен. 

## Линквлӓ
* официал сайтшы