open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
खडकेवाके

**खडकेवाके **हे गाव** **महाराष्ट्राच्या अहमदनगर जिल्ह्याच्या राहाता या तालुक्यातील आहे.

## लोकसंख्या 
२०११ च्या जनगणनेनुसार गावाची लोकसंख्या १९८२ असुन १०६० पुरुष व ९२२ स्त्रिया आहेत.

## अर्थव्यवस्था 
गावातील बहुतांश लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. गावात महाराष्ट्र राज्य कृषि पणन मंडळाचे निर्यात सुविधा केंद्र आहे.

## परिवहन 
### रस्ते 
खडकेवाके जवळील गावांना ग्रामीण रस्त्यांद्वारे जोडलेले आहे तसेच शहरांस नगर - मनमाड राज्य मार्गाने जोडलेले आहे.

### रेल्वे 
साईनगर शिर्डी रेल्वे स्थानक हे गावास जवळील रेल्वे स्थानक आहे.

### हवाई 
शिर्डी विमानतळ हे जवळील विमानतळ आहे.

## हे सुद्धा पहा 
* राहाता तालुक्यातील गावांची यादी

वर्ग:अहिल्यानगर जिल्ह्यातील गावे
उपवेद

ऋग्वेदाचा **उपवेद** आयुर्वेद(आरोग्यमिमांसा)
सामवेदाचा उपवेद गांधर्ववेद(संगीत/नृत्यकला/करमणुक)
अथर्ववेदाचा उपवेद स्थापत्यवेद(अभियांत्रिकी/structure/infrastructure/व त्यांची देखभाल/maintenance)
यजुर्वेद उपवेद  धनुर्वेद(शस्त्रकला/सर्व शस्त्रांची माहीती व युद्धनिती/कला)

ऋग्वेद, यजुर्वेद, सामवेद व अथर्ववेद या चार वेदांप्रमाणेच त्यांचे चार उपवेदही प्रसिद्ध व महत्त्वपूर्ण आहेत. वेद हे पारमार्थिक दृष्ट्या महत्त्वाचे तर उपवेद लौकिक महत्त्वाचे आहेत. आयुर्वेद, धनुर्वेद, गांधर्ववेद आणि अर्थशास्त्र हे चार उपवेद आहेत.

## अनुक्रमणिका 
* ११. आयुर्वेद
* २२.धनुर्वेद
* ३३. गांधर्ववेद
* [[उपवेद#%E0%A5%AA.%E0%A4%85%E0%A4%B0%E0%A5%8D%E0%A4%A5%E0%A4%B6%E0%A4%BE%E0%A4%B8%E0%A5%8D%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B0%5B%E0%A5%A7%5D|४४.अर्थशास्त्र[१]]]

### १. आयुर्वेद 
  ‘आयुरस्मिन् विद्यते इत्यायुर्वेदः।’ आयुर्वेदाचे ज्ञान सर्वप्रथम ब्रह्म्याला झाले. त्याच्या कडून प्रजापतीला, पुढे अश्विनीकुमारांना आणि त्यांपासून इंद्राला ज्ञान झाले. इंद्राद्वारे अत्रीपुत्रादी मुनींना आयुर्वेदाचे ज्ञान झाले. स्वास्थ्य टिकवणे आणि रोगांचे निर्मूलन करणे ही या उपवेदाची मुख्य प्रयोजने आहेत. चरक, सुश्रुत, वाग्भट इत्यादी आयुर्वेदाचार्यांच्या संहिता सुप्रसिद्ध आहेत.

### २.धनुर्वेद 
धनुर्वेद हे शस्त्रास्त्रांचे शास्त्र आहे. ब्रह्मा, प्रजापती इत्यादीं पासून परंपरेने विश्वामित्र ऋषींना हे ज्ञान प्राप्त झाले. दीक्षापाद, संग्रहपाद, सिद्धिपाद आणि प्रयोगपाद हे  धनुर्वेदाचे चार पाद आहेत. दुष्टांना दंड देणे आणि प्रजेचे परिपालन हेच धनुर्वेदचे प्रयोजन आहे.

### ३. गांधर्ववेद 
गांधर्ववेदाचे प्रणयन भगवान भरतांनी केलेले आहे. हा वेद गीत, वाद्य आणि नृत्यादी भेदांमुळे वैविध्यपूर्ण झालेला आहे. देवतांची आराधना आणि निर्विकल्प समाधी हे गांधर्ववेदाचे मुख्य प्रयोजन आहे.

### ४.अर्थशास्त्र 
अर्थशास्त्रसुद्धा अनेक प्रकारचे आहे. जसे नीतिशास्त्र, अश्वशास्त्र, शिल्पशास्त्र, सूपशास्त्र आणि चौसष्ट कलांचे शास्त्र. ही शास्त्रे अनेक मुनींद्वारा विरचित आहेत. लौकिक क्षेत्रांत मनुष्याला विचक्षणता प्रदान करणे हेच या शास्त्रांचे प्रयोजन होय.

                    अश्या प्रकारे ह्या चार उपवेदांचे अध्ययन मानवाची सर्वांगीण प्रगती घडवून आणते.
नागपूर महानगर प्रदेश विकास प्राधिकरण

**नागपूर महानगर प्रदेश विकास प्राधिकरण** ही महाराष्ट्रातील नागपूर शहराच्या विकासासाठी संस्था आहे. या संस्थेने नागपूर सुधार प्रन्यास या पूर्वीचा संस्थेची जागा घेतली.

वर्ग:भारतातील महानगर प्रदेश विकास प्राधिकरणे
वर्ग:नागपूर
जैमिनी सूत्रम्

**कारकांशाद्वारे जाया फल विवेचन करा**

१)  कारकांश म्हणजे आत्माकारक ( पत्रिकेतील सर्वाध‍िक अंशाचा ग्रह) नवांशात ज्या राशीत असतो त्याला लग्न संबंधीत समजुन इतर ग्रहाची मांडणी केली असता कारकांश कुंडली तयार होते.

२)  कारकांशात सातव्या स्थानावरून पत्नीचा विचार केला जातो.

३)  या मध्ये शुभ ग्रह असता- युतीत वा दृष्टीत असता पत्नी संबंधीत फळे शुभ असतात.

४)  यामध्ये पाप ग्रह- युतीत वा दृष्टीत असता फळांचा दर्जा खालावतो. मिश्र फळे मिश्र ग्रहांनी मिळतात.

आपण आता इतर ग्रहांचा सप्तमाशी संबंधीत विचार करूया.

१)   || लाभे चंद्र गुरूभ्यां सुंदरी||

कारकांशाच्या सप्तमात चंद्र वा गुरूची युती एवं दृष्टी असता जातकाला सुंदर स्त्री प्राप्त होते.

२)  || राहुणां विधवा||

कारकांशच्या सप्तम स्थानावर राहुची दृष्टी असता तर जातकाला विधवा पत्नी मिळते.

३)  || शनीनां वयोधीकरोगीनी तपस्वी वा||

  शनीची दृष्टी असता स्वतः पेक्षा जास्त वयाची रोगीणी व तपस्वी स्त्री मिळते.

४)|| कुजेन विकलांगी||

  कारकांशाच्या सप्तमात मंगळ असता स्त्री विकलांग व दोषपूर्ण शरीराची मिळते.

५)|| रवीणां स्वकुले||

  सप्तमात वा त्यावर दृष्टी जेंव्हा सूर्य देतो, तेव्हा नितात घरेलु स्त्री मिळते जी विकलांग असु शकते शिवाय ती पूर्ण जीवन चिंते मध्ये घालवते.

६)|| बुधेन कलावती||

जर कारकांशात सप्तमावर बुधाची दृष्टी असेल तर स्त्री गीत/वाद्य व ललीत कला संपन्न असते.

७)|| चापे चंद्रेणावृत्ते देशे||

  कारकांश कुंडलीच्या चतुर्थात चंद्र असता जातक प्रथम वेळ मोकळया आकाशाखाली स्त्री संगम करतो.

व्याख्याकार:

  डॉ.सुरेश चंद्र मिश्र                

                            पब्लिकेशन:

                           रंजन पब्लिकेशन

वर्ग:विकिस्रोतवर स्थानांतरित करण्याजोगे लेख
कोथी (लिंगभाव)

**कोथी किंवा कोती** भारतीय उपखंडात वापरला जाणारा हिजडा संस्कृतीमधला शब्द असून तो, बायकी पुरूषांना जे समलिंगी नात्यांमध्ये स्त्रीयांची भूमिका घेतात. कोथी ही संकल्पना भारतीय उपखंडात सर्वच ठिकाणी समान अर्थाने वापरली जाते, शिवाय थाईलंडमधील काथोयेशी ह्या संकल्पनेचे साधर्म्य आहे.

कोथी आणि हिजडा यांत फरक आहे, सर्वच कोथी हिजड्यांसारखे एकत्र घर करून राहात नाहीत. जरी, कोथी आपल्या समलिंगी साथीदारा बरोबर काही काळ घालवत असतील तरीही ते पूर्णवेळ बायकी पेहराव किंवा वर्तनात असतीलच असे नाही. 

कोथीलाच कलकत्यात दुरानी, कोचिनमध्ये मेनाका, तसेच नेपाळमध्ये मेती आणि पाकिस्तानमध्ये झनाना म्हणले जाते. 

## हे ही पहा 
तमिळ लैंगिक अल्पसंख्यांक

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय संस्कृती
वर्ग:हिजडा संस्कृती
आशिया खंडातील एलजीबीटी समुदायांचे हक्क

खंडामध्ये समलिंगी लैंगिक कल असलेले पुरूष व स्त्रीया, द्वीलिंगी लैंगिक कल असलेले पुरूष व स्त्रीया आणि परालिंगी यांच्या हक्कांवर बाकीच्या जगाचा विचार केल्यास आशिया खंडात मर्यादा आहेत. जवळपास २० आशियाई देशात समलैंगिकता हा गुन्हा आहे. ८ आशियाई देशांनी ह्या समुदायाच्या हक्कांविषयी थोडेफार काही काही कायदे केले आहेत, फक्त ईस्त्राईल आणि तैवान ह्या देशांमध्येच या समुदायासाठी मोठ्या प्रमाणात हक्क दिले गेले आहेत. ह्या देशांमध्ये समलिंगी नात्याला कायदेशीर मान्यता आहे.

अफगाणीस्तान, ब्रुनोई, ईराण, क्वातार, सौदी अरेबिया, संयुक्त अरब अमिरात आणि येमेन या ठिकाणी समलिंगी लैंगिक कृती केल्यास मृत्युदंडाची शिक्षा केली जाते. कायद्यात कोणत्या प्रकारची शिक्षा दिली गेली आहे, ह्याचा संबंध त्या देशातील न्याय व्यवस्था कोणत्या विचारश्रेणीची आहे याच्याशी आहे, काही देशांमध्ये मृत्युदंड, तर काही ठिकाणी आजीवन कारावासाची शिक्षा दिली जाते. तर तुलनेने पुरोगामी असलेल्या अझेरबैजान, जोर्डन आणि टर्की सारख्या मुस्लिम बहुल लोकसंख्येच्या देशांमध्ये जरी समलैंगिकता कायद्याने गुन्हा नसली तरीही, सामाजिक पातळीवर स्वीकारली गेलेली नाही.

समानतेच्या पातळीवर एकत्र आलेली जोडपी हा विचार जरी पाश्चात्य जगाकडून आलेला असला तरीही तो अजुनही पुरेसा रुजलेला नाही. कंबोडिया, पुर्व तिमोर, होंगकोंग, इस्राईल, जापान, मंगोलिया, नेपाळ, पिलिपाईन्स, दक्षिण कोरिया, तैवान, थाईलंड, वियेतनाम आणि सिप्रस हे देश एलजीबीटी समुदायासाठी खुले वातावरण असलेले समजले जातात. जापान, ईस्राईल, थाईलंड, तैवान आणि नेपाळ हे कायद्यांमध्ये सुधारणा करण्यासाठी प्रगतीपथावर असलेले देश आहेत. सध्या, २०१८ पर्यंत फक्त अक्रोतिरी आणि ढेकेलिया येथेच समलिंगी विवाहाला कायदेशिर मान्यता दिली गेली आहे.

उजवे|इवलेसे|250x250अंश|आशिया खंडातील समलिंगी विवाहाचे कायदे

**समलिंगी कृतीवरही कायदेशीर बंदी**

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:Webarchive template wayback links
वर्ग:Pages with unreviewed translations
वर्ग:आशिया
वर्ग:लैंगिकता
श्रीलंकेचे उच्च न्यायालय

श्रीलंकाचे सर्वोच्च न्यायालय हे श्रीलंकेतील सर्वोच्च न्यायालय आहे. हे न्यायालय श्रीलंकेतील न्यायव्यवस्थेतील सर्वोच्च आणि अंतरिम न्यायिक न्यायालय आहे, या न्यायालयात संवैधानिक प्रकरणे आणि सर्व सर्वोच्च न्यायालया खालील  स्थानिक कोर्टांकरिता अंतिम अपील अधिकार क्षेत्र आहे. श्रीलंकाची न्यायिक व्यवस्था सामान्य कायदा आणि नागरी कायदा दोन्हीचे एक कठीण मिश्रण आहे. फाशीची शिक्षा यांसारख्या गंभीर गुन्ह्यातील दोषींना श्रीलंकेच्या राष्ट्रपतीकडे दया याचिका दाखल करता येऊ शकते. 

## इतिहास 
श्रीलंका न्यायालयाची स्थापना १८ एप्रिल१८०१ मद्धे "साइलोन द्वीप साठी १८०१ मधील रॉयल चार्टरचे न्याय या आधारावर राजा जॉर्ज ३ च्या आदेशावरून करण्यात आली", त्याकाळी अंतर्देशीय क्षेत्र कैंडी वघळता इतर क्षेत्रावर इंग्रजांचे राज्ज होतं, १८३३ मद्धे या आदेशाला रद्द करून एक नवे चार्टर आणले गेले आणि त्याचा विस्तार करण्यात आला, 1972 मध्ये देशाला श्रीलंकेच्या स्वरूपात स्वातंत्र्य मिळाले आणि त्यांनी नवीन संविधान स्वीकारले. 

## संयोजन 
मुख्य न्यायाधीशांसह राष्ट्रपती नियुक्त केलेल्या न्यायालयात न्यायालय किमान सहा आणि जास्तीत जास्त दहा न्यायाधीशांचा समावेश असतो. त्यासाठी राष्ट्रपती नियुक्त अध्यक्षांची शिफारस संविधान परिषदेकडे पाठविली जाते, ज्याद्वारे नियुक्त अधिकार प्राप्त झाल्यानंतर नियुक्त अधिकारी पुनर्संचयित केले जातात. सर्वोच्च न्यायालयाच्या सर्व न्यायाधीशांच्या नियुक्तीसाठी आणि त्यांना काढण्यासाठी श्रीलंकेचे अध्यक्ष जबाबदार आहेत. संविधान किंवा राष्ट्रपतींच्या संमतीशिवाय, न्यायाधीशांना इतर कोणत्याही पदाचा प्रभार घेण्याची परवानगी नाही.    

संविधानानुसार, न्यायाधीश वयवर्ष ६५ होईपर्यंत सेवा देऊ शकतात. न्यायाधीशांना काढण्यासाठी राष्ट्रपतींच्या आदेशानुसार आणि संसदेतील बहुतांशी सदस्यांच्या समर्थनाशिवाय त्यांना काढता येऊ शकत नाही. प्रमाणित गैरवर्तन किंवा अक्षमतेच्या आधारावर मुख्य न्यायाधीशांना काढण्यासाठी राष्ट्रपतींना आदेश काढणे आवश्यक आहे.

सर्वोच्च न्यायालयाचा न्यायाधीश केवळ महाभियोगद्वारा काढले जाऊ शकते, तथापि, जर न्यायाधीशांनावर गुन्हेगारी गुन्हा सापडला तर न्यायाधीशांना तुरुंगात शिक्षा होऊ शकते. २०१५ च्या जस्टिस सारथ डी अबूचा ने पहिल्यांदा आरोप करून सर्वोच्च न्यायालयाच्या न्यायाधीशाविरोधात आपराधिक गुन्हा दाखल केला होता. 

## पोशाख 
सुप्रीम कोर्टाच्या न्यायाधीशांच्या न्यायालयात कार्यवाही दरम्यान, स्कारलेटचे विंचन घातलेले असते. विशेष औपचारिक प्रसंगी (जसे की सर्वोच्च न्यायालयाच्या औपचारिक बैठकी) स्कारलेटच्या विंचनासोबत बॅरिस्टर बँड आणि एक लांब विंग घातली जाते.

## वर्तमान न्यायाधीश 
## ठिकाण 
सर्वोच्च न्यायालय श्रीलंकाच्या हाफस्डोर्दो कोर्ट परिसर येथे स्थित आहे.

## स्वतंत्रता 
काही विश्लेषकांनि राजपक्षे सरकारच्या काळात श्रीलंकाच्या न्यायव्यवस्थेला पारतंत्र्य संबोधत असत जे कि महाभियोग दाखल केल्यानंतर खरे सिद्ध झाले आहे. चिरणी बंडरनायकेचे माजी मुख्य न्यायाधीश होते, त्यांच्यावर सरकारच्या विरोधात निर्णय देण्याचा आरोप होता. आणि त्यांच्यापैकीच एक म्हणजे आर्थिक विकास मंत्री आणि राष्ट्रपती महिंदा राजपूत यांचे भाऊ तुलसी राजपक्षे यांचा विधेयक.
## संदर्भ 

वर्ग:आशिया
लघुसद्धांतकौमुदी मधील विसर्गसंधी

संधि म्हणजे जोड. दोन भिन्न शब्द एकत्र जोडण्याच्या क्रियेला संधि म्हणतात. असे करताना पहिल्या शब्दाचा शेवटचा वर्ण आणि दुसऱ्या शब्दाचा पहिला वर्ण एकत्र जोडून संधी केली जाते. स्वर संधी, व्यंजन संधि आणि विसर्ग संधि असे या संधीचे तीन पप्रकार आहेत. यातील विसर्ग संधिचा अल्प परिचय लघुसिद्धांतकौमुदीतील काही सूत्रांप्रमाणे दिला आहे. 
विसर्ग संधि - 
विसर्गाच्या पुढे ( पुढील शब्दात ) स्वर किंवा व्यंजन वर्ण आला असताना संधि करायची असेल तर विसर्गाच्या होणाऱ्या विकाराला विसर्ग संधि असे म्हणतात. लघुसिद्धांतकौमुदीमध्ये विसर्ग संधिचे अनेक प्रकार विविध सूत्रांतून सांगीतलेले आहेत. 
१. सूत्र - विसर्जनीयस्य सः 
       अर्थ - विसर्गच्या पुढे खर् प्रत्याहारातील वर्ण आल्यास ( म्हणजे कठोर व्यंजन आल्यास ) विसर्गाच्या जागी स् आदेश होतो. 
       उदाहरण - विष्णूः + त्राता = विष्णूस्त्राता 
२. सूत्र - वा शरि 
       अर्थ -  विसर्गच्या पुढे खर् प्रत्याहारातील शर् म्हणजे श्, ष् आणि स् हे तीन वर्ण आल्यास विसर्गाच्या जागी विसर्गच कायम राहतो. 
       उदाहरण - हरिः + शेते = हरिः शेते 
३. सूत्र - अतो रोरप्लुतादप्लुते 
       अर्थ - प्लुत नसलेल्या ह्र्स्व अकराच्या पुढे जर ऋ आला किंवा प्लुत नसलेला ह्र्स्व अ आला तर ऋ ऐवजी उ आदेश होतो. 
       उदाहरण - शिवस् + अर्च्यः = शिवोर्च्यः 
४. सूत्र - हशिच 
       अर्थ - अप्लुत ह्रस्व अच्या पुढे ऋ असेल आणि त्यापुढे जर हश् प्रत्याहारातील वर्ण आला असेल तरीही ऋचा उ होतो. 
       उदाहरण - शिवस् + वन्द्यः = शिवो वन्द्यः 
५. सूत्र - हलि सर्वेषाम् 
       अर्थ - सर्वेषाम् म्हणजे सर्व आचार्यांच्या मते, भो, भगो, अघो आणि अ ज्याच्या पूर्वी आहेत अशा यकारच्या पुढे व्यंजन असताना यचा लोप करावा. 
       उदाहरण - भोस् + देवाः = भोर् + देवाः ( ससजुषो रुः ) = भोय् + देवाः ( भोभागोअघोअपूर्वस्ययोऽशि ) = भो देवाः 
अशा प्रकारे विसर्गाच्या पुढे वर्ण आला असता ( विसर्गाच्या जागी र् आणि र्च्या जागी विसर्ग ) नवा वर्ण तयार होतो. विसर्गाचा विकार होतो. त्या संधिस विसर्ग संधि असे म्हणतात.
मार (राक्षस)

इवलेसे|बुद्धांवर मराचा हल्ला ( अ‍ॅनीकॉनिकप्रतिनिधित्व: बुद्ध केवळ त्याच्या सिंहासनाद्वारे दर्शविले जाते ), 2 शतक, अमरावती , भारत
अल्ट=File:Māra.JPG|इवलेसे|File:Māra.JPG

**मार (राक्षस)**  ( **IAST:** (Mara (demon), Sanskrit: मार, '**Māra**'; चीनी भाषा: 魔; pinyin: mó; तिब्बती : bdud; ख्मेर: មារ; बर्मी भाषा: မာရ်နတ်; थाई: มาร; सिंहल: මාරයා)  

हा बौद्ध धर्मातील राक्षस आहे. बौद्ध ग्रंथामध्ये मृत्यू, पुनर्जन्म, दुर्भाग्य, पाप, विनाशाचे राक्षस आहे असे वर्णन केले आहे.

## व्युत्पत्तिशास्त्र 
**संस्कृत भाषा:** मार, ''''Māra' mārayati** (मारयति) मारणे **( mṛ  'मृ')**शब्दाचा मूळ अर्थ “मृत्यू”

**प्रोटो -इंडो-युरोपियन शाब्दिक मूळ**:  **mṛ  'मृ' (mer *)*''' शब्दाचा मूळ अर्थ " अदृश्य होणे वा मृत्यू, खून किंवा नाश". 

अर्थ 'मृत्यू *घडवून आणणे* ' किंवा 'प्राणघातक' आहे. हे त्याच मुळापासून मृत्यूच्या इतर शब्दाशी संबंधित आहे,मृत्यू या  यमदेवता संदर्भात .प्रोटो -इंडो-युरोपियन भाषेत आहे. 

J. P. Mallory, Douglas Q. Adams म्हणण्यानुसार इंडो-युरोपियन भाषांमध्ये हे फारच व्यापक पसरले आहे. 

### बौद्ध धर्मात सामान्य व्याख्या 
**पाली भाषा : Pali:** निब्बान (निर्वाण) मार, 'Māra'  अर्थ "चांगल्या कर्मांचा नाश करणारा राजा" होय . निर्वाण विरोधी मत्यु = यमदेवता 

### चार विनाशक
# *skandha-māra* (the components destroyer),*स्कंध-मार्*
# *kleśa-māra* (the defilements destroyer),क्लेस्-मार्
# *devaputra-māra* (the destroyer-god Māra),*देवपुत्र -*मार्
# *mṛtyu-māra* (death as destroyer).मृत्यू-*-*मार्

* बोधिसत्वाची *प्राप्ती करून* या बोधिसत्वांनी *क्लेसमाराचा* नाश केला आहे.

## पौराणिक कथा 
मार (राक्षसा)ने बोधी वृक्षाच्या खाली ध्यानात असलेल्या शाक्यमुनि सिद्धार्थ गौतम बुद्धांच्या मार्गात अडथळा अणतो. मार (राक्षस) असुरी शक्तीचा उपयोग करून भयानक चेहरे असलेले आणि अनेक प्रकारचे शस्त्रे पकडलेले राक्षस सेवकांना पाठवले. परंतु सिद्धार्थ गौतम बुद्ध ध्यानात शांत स्थिर असलेला, आपल्या उजवा हाताने  भूमीला स्पर्श करून मग वसुंधरा प्रकट झाली तिने आपल्या केसाने पाणी प्रवाहित करून राक्षस सेवकांचा नाश केला. मग परत मार (राक्षसाने) सुंदर स्त्रियांच्या मदतीने गौतम बुद्धांना भ्रमित करण्यासाठी अनेक प्रयत्न केले.  त्या सुंदर स्त्रिया या मार (राक्षसा)च्या मुली होत्या.   

## हे सुद्धा पहा 
* गौतम बुद्ध
* **पृथ्वी माता**
* बौद्ध धर्म

## संदर्भ 
वर्ग:राक्षस
वर्ग:बौद्ध धर्म
श्रीलंकेची १५वी पार्लिमेंतुवा

**श्रीलंकेची १५वी पार्लिमेंतुवा** तथा संसद ही १७ ऑगस्ट, २०१५ रोजी श्रीलंकेतील सार्वत्रिक निवडणुकांमधून निवडलेल्या सदस्यांची सभा आहे. या सभेची पहिली बैठक १ सप्टेंबर २०१५ रोजी झाली. श्रीलंकाच्या संविधानानुसार, पार्लिमेंतुवाचा जास्तीत जास्त कार्यकाळ पहिल्या बैठकीपासून ५ वर्षांचा आहे. 

## निवडणूक 
या संसदेसाठीची निवडणूक ऑगस्ट १७, २०१५ झाली. सत्ताधारी युनायटेड नॅशनल पार्टीचे (यूएनपी) यांच्या नेतृत्वामद्धे यूएनएफजीजी पक्षाने १०६ जागा जिंकल्या. हा आकडा २०१० मध्ये झालेल्या निवडणूकांपेक्षा ४६ जागांनी अधिक होता. तरीही या पक्षाला परंतु संसदेत बहुमत मिळाले नाही. प्रमुख विरोधी पक्ष युनायटेड पीपल्स फ्रीडम अलायन्स (यूपीएफए) ने ९५ जागा जिंकल्या. हा आकडा २०१०पेक्षा ४९ जागा कमी होता.

श्रीलंका मद्धे तमिळ लोकांचे प्रतिनिधित्व करणारी सगळ्यात मोठा पक्ष तमिळ राष्ट्रीय अलायन्स (टीएनए), २०१० मद्धे झालेल्या निवडणुकीत १६ सीट जिंकल्या ज्यामद्धे दोन जागांनी वाढ झाली आहे. उर्वरित आठ जागा परमुना (६), श्रीलंका मुस्लिम कांग्रेस (१) आणि एलम पीपुल्स डेमोक्रेटिक पार्टी (१) ने यांनी विजय प्राप्त केला.    

## सरकार 
ऑगस्ट २०, २०१५ रोजी यु पी एफ एचे मुख्य घटक, श्रीलंका फ्रीडम पार्टी (एसएलएफपी)ची केंद्रीय समिती, यूएनपी सह दोन वर्षे राष्ट्रीय सरकार स्थापन करण्याचे मान्य केले. यूएनपीचे नेता रानिल विक्रम सिंघे यांनी २१ ऑगस्ट २०१५,रोजी पंतप्रधान म्हणून शपथ घेतली.    

## संविधानिक संकट 
२६ ऑक्टोबर २०१८ रोजी यूपीएफएने राष्ट्रीय सरकारला समर्थन मागे घेतले. यूपीएफएचे नेते व अध्यक्ष मित्तल सिरीसेना यांनी पंतप्रधान विक्रमसिंघे यांना निलंबित केले आणि माजी अध्यक्ष महिंदा राजपक्षे यांना पंतप्रधान म्हणून पदच्युत केले. 
दुसऱ्या दिवशी सिरीसेना ने अचानक संसदेला बरखास्त केले. संयुक्त राष्ट्रसंघाने याला असंवैधानिक, बेकायदेशीर, अवैद्य म्हणून स्वीकारण्यास नकार दिला. आणि एक संवैधानिक संकट उदयास आले. पुढच्या काही दिवसात, सिरीसेना, यूपीएफए, ईपीडीपी आणि यूएनपी डिफेक्टर्ससह, नवीन कॅबिनेट नेमण्यात आले. यूपीए-समर्थित खासदारांच्या पाठींब्यानंतरही त्यांना आवश्यक समर्थन मिळाले नाही, आणि टीएनए पक्ष जो संसदेत तिसरया स्थानावर होता, या पक्षाने पंतप्रधान राजपक्षे सिरीसेना यांच्याविरोधात अविश्वास प्रस्ताव आणण्याची घोषणा केली. सिरीसेना यांनी ९ जुलै २०१८ रोजी संसदे बरखास्त केली आणि ५ जानेवारी २०१९ रोजी पुन्हा नव्याने  निवडणूक घेण्यात यावी असे मट मांडले, यूएनपी, टीएनए, जेव्हीपी आणि इतर अनेक पक्षांनी सर्वोच्च न्यायालयाच्या निर्णयाला आव्हान दिले, आणि १३ नोव्हेम्बर २०१८ला निर्णय जाहीर करून संसद विघटनाला 7 डिसेंबर 2018 पर्यंत स्थगिती देण्यात आली.   

## संदर्भ 
वर्ग:आशिया
हॅकिंग

हॅकिंग म्हणजे एखाद्याच्या वयक्तिक माहितीवर त्याच्या नकळत संगणकीय तंत्रज्ञानाचा वापर करून अधिकार मिळवणे.हा प्रकार सरकारी पातळीवर पण होतो.अशा प्रकारे एखाद्याची माहिती मिळवून त्याला धक दाखवून त्याच्याकडून पैसे उकळण्याचे काम केले जाते.

हॅकिंग म्हणजे काय? 

संगणक हॅकिंग Computer Hacking ही एक प्रक्रिया आहे ज्याद्वारे कोणतेही संगणक सॉफ्टवेर किंवा हार्डवेअर सुधारण्यात मदत करतो आणि बनवणाऱ्याच्या मूळ हेतू व्यतिरिक्त ध्येय लागू करतो.

हॅकिंग ही सॉफ्टवेरची चूक शोधण्याची करण्याची कला आहे. कारण ‘हॅक’ Hack हा शब्द मुख्यतः त्या लोकांसाठी वापरला जातो जे त्यांच्या व्यवसाया मध्ये कमकुवत आहेत.
सिंगापूरची संस्कृती

**सिंगापूरची संस्कृती** मध्ये आशियाई आणि युरोपियन संस्कृतींचे मिश्रण पाहायला मिळते. मलय, दक्षिण आशियाई, पूर्व आशियाई आणि युरेशियन संस्कृतीच्या सिंगापूरवर असलेल्या प्रभावामुळे सिंगापूरला "इझी एशिया", "गार्डन सिटी" अश्या नावांनी देखील संबोधले जाते.

## इतिहास 
सिंगापूरच्या इतिहासात तिसरे शतक महत्त्वाचे मानले जाते, पूर्वी सिंगापूर हे वेगवेगळ्या साम्राज्यांचे एक मोठे राज्य होते, १८१९ साली बेटावर वेगवेगळ्या सल्तनतांनी राज्य केले. कालांतराने ब्रिटिश या बेटावर आले आणि आणि त्यांनी बंदर व वसाहती यांची स्थापना केली. दरम्यानच्या काळात सिंगापूरच्या बंदराचा विकास झाला आणि त्यामुळे अनेक प्रवासी याकडे आकर्षित झाले. १९६५ मध्ये सिंगापूरला स्वातंत्र्य मिळाले आणि त्यानंतर सिंगापूरचा खऱ्या अर्थाने विकास झाला, इ. स. १९४५ - १९४६ ते १९६५ या कालावधीत ब्रिटिशांनी सिंगापूरवर राज्य केले, सिंगापूरची लोकसंख्या ५४.७ लाखापेक्षा जास्त असुन त्यात चायनीज, मलेशियन, इंडियन आणि यूरेशियन (तसेच मिश्रित गट) आणि वेगवेगळ्या भागातील आशियाई लोक अधिक प्रमाणात पाहायला मिळतात.

## प्रतिभा 
सिंगापूरमध्ये  जाति, धर्म आणि सामाजिक-आर्थिक पार्श्वभूमी उज्ज्वल पार्श्वभूमी असून देखील तेथील लोकांना देशाच्या विकासात योगदान देण्यासाठी कायम प्रोत्साहित केले जाते. सिंगापूरमध्ये प्रत्येक माणसापर्यंत शिक्षण पोहोचलेले आहे, प्रत्यक्षात, सिंगापूरमध्ये अशी तरतूद आहे कि तेथील ७ ते १२ या वयोगटातील सर्व मुलांसाठी प्राथमिक शिक्षण अनिवार्य आहे. काही कारणांनी या नियमात मुलांना सवलत हवी असल्यास पालकांना शिक्षण मंत्रालयाकडून सवलतसाठी अर्ज करणे आवश्यक आहे. 
## धर्म
## खाद्य संस्कृती 
सिंगापूर देशावर अनेक ठिकाणचे लोक विविध ठिकाणची संस्कृती पाहायला मिळत असल्यामुळे तेथील खाद्य संस्कृतीमधे विविधता पाहायला मिळते. याचे उदाहरण पहायचे झाल्यास हॉकरच्या सिंगापूरमधील केंद्रांमध्ये मलय हॉकर पारंपारिक पद्धतीचे तमिळ पदार्थ बनवून त्याचा व्यवसाय करतो, तसेच चीनी दुकानांमध्ये चीनी पदार्थांची सामग्री, त्यापाद्धातीचा स्वयंपाक करण्याचे तंत्र तसेच कॅटरिंग श्रेणी चीनी पारंपारिक पद्धतीने तयार केलेले पाहायला मिळतात, याप्रकारच्या विविधतेमुळे सिंगापूरची खाद्य संस्कृती अधिक समृद्ध आणि पर्यटकांना अधिक आकर्षित करते. सिंगापूरमध्ये खेकडे, क्लॅम, स्क्विड आणि ऑयस्टरसह विविध प्रकारचे समुद्री खाद्य देखील उपलब्ध आहेत, तसेच सिंगापुरमधे स्टिंग्रे बार्बेक्यू हे एक प्रसिद्ध खाद्य आहे जे  केळीच्या पानात संभार सोबत दिले जाते.  

## भाषा 
सिंगापुरमध्ये अधिकतम लोक द्विभाषिक असुन ते सिंगापूरची इंग्रजी आणि दुसरी भाषा बोलतात, सर्वसाधारणपणे सिंगापूरमधे बोलल्या जाणाऱ्या प्रमुख भाषांमधे मंदारिन, मलय, तमिळ किंवा सिंगापूर कॉलोक्विअल इंग्रजी (सिंगलीश) या भाषांचा समावेश होतो. सिंगापूर मानक इंग्लिश भाषेत मुल इंग्लिश भाषेतील व्याकरणाच्या आणि मूळ इंग्रजी वर्तनातील बऱ्याच गोष्टीं ब्रिटिश, मलेशियन आणि भारतीय मानक इंग्रजीसारख्याच आहेत, सिंगापूरच्या इंग्रजीमधे काही छोटे फरक शब्दसंग्रह आणि शब्दलेखन पद्धतीत अढळतात. 

## संगीत 
सिंगापूरमध्ये विविध प्रकारच्या संगीत संस्कृती पाहायला मिळतात ज्यात रॉक संगीत, पॉप संगीत यापासून ते शास्त्रीय संगीतापर्यंत विविध प्रकार आहेत.     

## संदर्भ 
संस्कृती
वर्ग:देशानुसार संस्कृती
वेदाची चार उपांगे

वेद एकूण चार आहेत.
# ऋग्वेद,
# यजुर्वेद,
# सामवेद,
# अथर्ववेद.

## वेदांगे (६) 
*शिक्षा, 
*कल्प, 
*व्याकरण, 
*निरुक्त, 
*छन्द, 
*ज्योतिष 
हे ६ वेदांग आहेत.

## उपांगे 
 पुराण, न्याय, मीमांसा, धर्मशास्त्र ही वेदांची ४ उपांगे आहेत त्यांचे वर्णन पुढीलप्रमाणे-

# पुराण - पुराणे म्हणजे व्यास विरचित सर्ग, प्रतिसर्ग, वंश, मन्वन्तर व वंशानुचरित यांचे प्रतिपादक  आहे. ते 18 आहे. ब्राम्ह, पद्म, वैष्णव, शैव, भागवत, नारदीय, मार्कण्डेय, आग्नेय, भविष्य, ब्रम्हवैवर्त, लिंग, वराह, स्कन्ध, वामन, कूर्म, मत्स्य,गरूड, ब्रम्हाण्ड इ. 
# न्याय - न्यायदर्शने यांना आन्विक्षिकी म्हणतात. ही दर्शने पाच अध्यायांमध्ये विभागलेली असून गौतमप्रणीत आहेत. प्रमाण, प्रमेय, संशय, प्रयोजन, दृष्टान्तत, सिद्धांत, अवयव, तर्क, निर्णय, वाद, जल्प, वितण्ड, हेत्वाभास, इ. पदार्थांचे उद्देश, लक्षण, द्वारे तत्त्वज्ञान याचे प्रयोजन म्णजे न्याय होय. कणाद यांनी दहा अध्यायांमध्ये वैशेषिक शास्त्राची नि्रमिती केली.केले. शक्तिग्रह हे याचे प्रयोजन आहे. 
# मीमांसा - मीमांसाचे दोन प्रकार आहेत. कर्ममीमांसा व ज्ञानमिमांसा. जैमिनीने बारा अध्यायांमध्ये कर्ममीमांसाचे प्रणयन केले. व इतर चार अध्यायांमध्ये संकर्णन कांडाचे प्रणयन केले. तसेच चार अध्यायांमध्ये बादरायण व्यासांनी ज्ञानकांड विभागले आहे. जीव व ब्रह्म यांच्या एकात्मतेचे प्रतिपादन हे मीमांसांचे प्रयोजन आहे.
# धर्मशास्त्र - मनु, विष्णू, यम, वसिष्ट, दक्ष, पराशर, गौतम, लिखित, व्यास, कात्यायन, नारद इय्यादी अनेक आचार्यांनी धर्मशास्त्राची रचना केली.  महाभारत, रामायण धर्मशास्त्रांतर्गत येतात.
मालदीवमधील पर्यटन

मालदीवमध्ये पर्यटन हा सर्वात मोठा व्यवसाय म्हणून ओळखला जातो, परकीय चलन महसूल कमावण्यासाठी तसेच देशामध्ये रोजगाराची निर्मिती करण्यासाठी मालदीवमध्ये पर्यटन व्यवसाय महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावतो. मालदीव द्वीपसमूह हा जगभरातील पर्यटकांसाठी आकर्षणाचा केंद्रबिंदू म्हणून ओळखला जातो.

## इतिहास 
मालदीवमधील पर्यटनास १९७२ मध्ये सुरुवात झाली. १९६० च्या दशकात मालदीव द्वीपसमूहाला भेट देणाऱ्या संयुक्त राष्ट्राच्या मिशनने मालदीव द्वीपसमूह पर्यटनासाठी योग्य स्थान नसल्याचे जाहीर केले. त्यानंतर १९७२ मध्ये मालदीवमध्ये प्रथम रिसॉर्ट सुरू करण्यात आले आणि त्याच वर्षी म्हणजे फेब्रुवारी १९७२ मध्ये पहिल्या पर्यटकांच्या गटाचे आगमन झाले आणि तेव्हापासून मालदीवमध्ये पर्यटन व्यवसाय वाढला असे मानले जाते. मालदीव मधील पर्यटनाची सुरुवात दोन रिसोर्ट ने सुरू झाली ज्याची क्षमता २८० लोकांना सामावून घेण्याची होती, कुरुंबा आयलॅंड रिसॉर्ट हे मालदीवमध्ये सुरू झालेले पहिले रिसॉर्ट असुन त्यानंतर बांदोस आयलॅंड रिसॉर्ट हे रिसॉर्ट सुरू झाले. सध्या, मालदीवमध्ये १०५ पेक्षा जास्त रिसॉर्ट्स उपलब्ध आहेत. २००९ मध्ये खाजगी मालकीच्या रिसॉर्टमध्ये पर्यटकांना राहता यावे याबाबत नियम करण्यात आला,  २०१५ मधील आकडेवारीनुसार एकूण १.२ दशलक्ष पर्यटकांनी मालदीवला भेट दिली.

२०१८ मधील आकडेवारीनुसार मालदीव मध्ये २०१८ या वर्षात १३० बेट-रिसॉर्ट्स चालविली गेली, पर्यटकांच्या संखेतील वाढ लक्षात घेता भविष्यातील येणाऱ्या पर्यटकांच्या सोयीसाठी इतर २३ जागांवर वाल्डोर्फ एस्टोरिया, मोव्हेनपिक, पुलमॅन आणि हार्ड रॉक कॅफे यांसारखे बाहेरील गुंतवणूकदार काम करत आहेत. मालदीवमधील विमानतळ परिसरात विस्तृत सुधारणा करून २०१९ किंवा २०२० च्या सुरुवातीस ७.५ मिलियन पर्यटकांना विमानतळावर उतरता येऊ शकेल अशी सुविधा मालदीव सरकारतर्फे उपलब्ध करण्यात येईल.

## पर्यटन विकासाचा स्तर 
मालदीव मधील पर्यटनाची सुरुवात १९७२ मध्ये तीन हॉटेलसह सुरू झाली, २०१८ च्या आकडेवारीनुसार १३० पेक्षा जास्त ऑपरेशनल रिसॉर्ट्स तेथे पर्यटकांच्या सेवेत आहेत. मालदिवमध्ये एक बेट आणि त्यावर एक रिसॉर्ट आहे. याचा अर्थ एक हॉटेल संपूर्ण बेटावर आहे त्यामुळेच हॉटेल मधून नजरेस पडणारे निसर्गसौंदर्य पर्यटकांना आकर्षित करते. एका बेटावर एक हॉटेल असल्याने पर्यटकांना अधिक लक्झरी सुविधा प्रदान केल्या जातात. मालदीवमधील पर्यावरण अनुकूल राहण्यासाठी डिझेलऐवजी पारंपारिक उर्जा स्रोत उदाहरणार्थ सौर ऊर्जा इ.च्या वापरावर भर देण्याचा प्रयत्न मालदीवमध्ये सुरू आहे. मनोरंजनासाठी दूरसंचार सारख्या सेवा पर्यटकांना उपलब्ध करून दिल्या जातात.

## हवामान 
मालदीवची अर्थव्यवस्था कोणत्याही हवामानातील बदलांवर मोठ्या प्रमाणावर अवलंबुन आहे. समुद्रामुळे उत्पन्न होऊ शकणाऱ्या अनिश्चित नैसर्गिक आपत्ती तसेच वातावरणातील बदलाच्या परिणामी मालदीव आता उगवणारा समुद्र आणि कोरल रीफच्या विषाणूच्या समस्येचा सामना करीत आहे. जागतिक बँकेच्या मते, "भविष्यातील समुद्राच्या पातळीवर २१०० पर्यंत १० ते १०० सेंटीमीटरच्या श्रेणीत वाढ होण्याची शक्यता आहे, त्यामुळे संपूर्ण देश पाण्याखाली येऊ शकतो." त्यामुळे लोकसंख्या वाढविण्याच्या प्रयत्नाऐवजी भूगर्भीय प्रकल्पांसह उगवणाऱ्या समुद्र समस्येशी लढण्यासाठी सरकारने नवीन निर्णय घेतला आहे. इतर बेटे भाड्याने देणे आणि नवीन बेटे तयार करणे ही संकल्पना मालदीव तर्फे राबवण्यात येत आहे, हल्टुमले या बेटापैकी एक आहे.

## गॅलरी 

Floatplane at Bathala (Maldives).jpg
Male-total.jpg
Diamonds Thudufushi Beach and Water Villas, May 2017 -03.jpg
Diamonds Thudufushi Beach and Water Villas, May 2017 -09.jpg
Moofushi from jetty.jpg  

## संदर्भ 
पर्यटन
वर्ग:देशानुसार पर्यटन
चंद्रशेखर आझाद (राजकारणी)

**चंद्रशेखर आझाद** उर्फ **रावण** हे वकील, सामाजिक कार्यकर्ते व भीम आर्मी या संघटनेचे अध्यक्ष व संस्थापक आहेत. २०१५ मध्ये चंद्रशेखर यांनी अनुसूचित जातींच्या तरुणांची ‘भीम आर्मी’ ही संघटना स्थापन केली, ही संघटना उत्तरेतील सात राज्यांत सक्रियपणे कार्यरत आहे. फेब्रुवारी २०२१ मध्ये, 'टाइम' नियतकालिकाने जगभरातील १०० उदयोन्मुख नेत्यांच्या यादीत चंद्रशेखर आझाद यांचा समावेश केला आहे. भविष्यावर परिणामकारक ठरू शकणाऱ्या शंभर व्यक्तिंच्या कार्याचा आढावा 'टाइम'कडून घेण्यात आला होता. चंद्रशेखर आझाद यांनी १५ मार्च २०२० रोजी 'आझाद समाज पार्टी'ची स्थापना केली.

## संदर्भ
वर्ग:उत्तर प्रदेशातील व्यक्ती
वर्ग:भारतीय वकील
वर्ग:सामाजिक कार्यकर्ते
वर्ग:आंबेडकरवादी
वर्ग:१८ वी लोकसभा सदस्य
कलि (राक्षस)

**कलि (राक्षस)** हिंदू धर्मातील चार युगापैकी एक युग म्हणजे कलियुग या युगातील दुष्टांच्या स्रोत आहे. आणि श्रीविष्णूचा दशावतारपैकी अंतिम महाअवतार श्रीकल्की अवतारचे परमशत्रु आहे. 

कल्की पुराणात, तो एका नश्वर राक्षसाच्या रूपात दर्शविला गेला आहे. आणि तो सर्व वाईट गोष्टींचा उगम आहे.

कलियुगात धर्म एकपाद व अधर्म चतुष्पाद असतो म्हणून या युगात लोकांची प्रवृत्ती अधर्माकडे अधिक असते. त्रिगुणांतील तमोगुण हा या युगाचा प्रमुख गुण असतो, असे पुराणांत म्हणले आहे. धर्मशास्त्रात कलिवर्ज्य म्हणून अनेक गोष्टी सांगितल्या आहेत. विष्णूचा ⇨*कल्की* अवतार होईल तेव्हा हे कलियुग संपून परत कृतयुगास (सत्ययुग) प्रारंभ होईल, असे भागवतपुराणात म्हणले आहे.

पुराणानुसार, कलि राक्षसाला २ पत्नी  दुरुक्ति(पहिली पत्नी व बहिण), अलक्ष्मी **ज्येष्ठा** **देवी**(दुसरी पत्नी ) ही श्रीलक्ष्मीची मोठी बहीण आहे

## पौराणिक कथा 
पुराणांत एक युगवाचक व्यक्ती म्हणूनही कलीचे वर्णन आढळते. क्रोध व हिंसा यांचा कली हा पुत्र असून भय व मृत्यू ही त्याची अपत्ये होत. परीक्षित राजाने कलीचा पराभव करून मद्य, द्यूत, सुवर्ण, स्त्रिया व हत्त्या ही पाच निवासक्षेत्रे त्याला दिली. नल राजाच्या शरीरात कलीने प्रवेश केला होता इ. पौराणिक कथा आहेत.

महाभारतामध्ये तो गंधर्व होता. महाभारतात त्याने सारीपाटाच्या खेळात पांडव आणि कौरव यांच्यात युद्धाची निर्मिती केली.

कल्कीपुराणानुसार कोक-विकोक कलि राक्षसाचे जुळे बंधु आहे.युद्धामध्ये श्रीकल्की अवताराला मारणासाठी कलिला सहाय्य करतात. श्रीकल्की अवतार कोक-विकोक दानवांचा वध करतील.

## धर्माग्रंथामध्ये वर्णन 
इवलेसे|**नरक दानव (सैतान्)**
सर्व धर्मातील राक्षसाची नावे खाली दिलेले आहे

**झोरास्तरीयन पारशी (जरथुश्त्र )-अंग्रो-मइन्यु ( Angra Mainyu)**:  पारशी धर्मग्रंथात वर्णन केलेल्या पाशवी प्रवृत्तीचे मूर्तस्वरूप म्हणजे अंग्रो-मइन्यु होय. पेहलवी भाषेत त्यास ‘**अहरिमन**’ **Ahriman** अशी संज्ञा आहे. जरथुश्त्रप्रणीत गाथेत  अंग्रो- मइन्यूचा उल्लेख आढळत नाही तथापि अन्य अवेस्ता प्रकरणांत हे नाव येते. स्पॅंता-मइन्यु (अहुर मज्द) ह्या दैवी प्रवृत्तीचा त्यास शत्रू मानले आहे. तो साक्षात मृत्युस्वरूपी असून जीवसृष्टीत निर्माण होणारे रोग व तदनुषंगिक घाण, सडणे कुजणे इ. प्रक्रिया घडवून आणतो. अवेस्ता साहित्यात आढळतो. सैतानाशी त्याचे बरेच साम्य आहे.

बौद्ध :- मार (राक्षस)

ख्रिश्चन: - सैतान,देविल. (ल्यूसिफर Lucifer) 

इस्लाम:- जल्लाद वा दज्जाल

## हे सुद्धा पहा 
मार (राक्षस)

शैतान 

Al-Masih ad-Dajjal 

श्रीकल्कि आवतार
## संदर्भ यादी 
वर्ग:हिंदू दैत्य
वर्ग:पौराणिक व्यक्ती
वर्ग:राक्षस
सांख्यदर्शनानुसार त्रिविध अंतःकरणाचे महत्त्व

सांख्य या शब्दाच्या अनेक व्याख्या सांगितल्या आहेत. सांख्य म्हणजे ‘*बुद्धि*’. त्यापासून सांख्यज्ञान म्हणजे बुद्धिगम्य ज्ञान असा ही अर्थ होऊ शकतो. भगवद्गीतेत सांख्य हा प्रयोग ज्ञानमार्ग याच अर्थाने आला आहे.  महाभारतात सांख्य ज्ञानाचा उल्लेख आहे. तेथे म्हणले आहे की *‘सांख्यज्ञानं प्रवक्ष्यामि परिसंख्यन्दर्शनं।’* परिसंख्यान हा शब्द विवेकज्ञान नंतर फेकून देणे किंवा त्याग करणे या अर्थाने आला आहे. सांख्य दर्शन म्हणते की, पुरुषाने आपण प्रकृतिपेक्षा भिन्न आहोत हे ज्ञान प्राप्त करून प्रकृतीला दूर करावे, तिचा त्याग करावा.
सांख्य दर्शनानुसार करणे एकूण तेरा प्रकारची आहेत. *‘क्रियते अनेन इति करणं’* अशी करण या शब्दाची व्याख्या करता येइल. करण हे करक म्हणजे क्रियेशी संबंध ठेवणारे असते. पाच ज्ञानेन्द्रिये, पाच कर्मेन्द्रिये आणि तीन अन्तःकरणे (मन, बुद्धि व अहंकार) अशी एकूण तेरा करणे आहेत.

## अन्तःकरणाचे महत्त्व
सांख्य कारिकेतील ३५व्या कारिकेत अन्तःकरणाचे महत्त्व सांगितले आहे. 

*सान्तःकरणा बुद्धिः सर्व विषयमवगाहते यस्मात्।

तस्मात् त्रिविधं करणं द्वारि द्वाराणि शेषाणि।।*

*अर्थ* – ज्या अर्थी  बुद्धी अन्तःकरणासहसर्व विषयांत प्रवेश करते त्याअर्थी त्रिविध अन्तःकरण हे मुख्य आणि इतर करणे दुय्यम असली पाहिजेत. द्वारचा अर्थ दरवाजा आणि द्वारि(न्) म्हणजे घर (दरावाजा असलेल घर). घर आणि दार या दोहोंत घर प्रधान म्हणजे महत्त्वाचे असते. तसेच बाह्य इन्द्रिये ही द्वारे असून गौण असतात. आणि द्वारि (त्रिविध अन्तःकरणे) जास्त महत्त्वाची असतात असे या कारिकेत सांगितले आहे.

कर्ंमेद्रियांद्वारे आपण कार्य करतो. सांख्य दर्शनात त्या प्रक्रियेचे वर्णन केले आहे. ते असे –
प्रथम विषयांच्या संपर्कात ज्ञानेंद्रिये येतात. नंतर मन आणि अहंकार यांच्या मदतीने बुद्धीला त्याचे ज्ञान होते. बुद्धी कार्याची निश्चिती करते आणि तसा आदेश कर्मेंद्रियांना दिला जातो. आणि मगच कर्मेंद्रिये आदेशानुसार क्रिया करतात. या संपूर्ण प्रक्रियेत अन्तःकरण हे नियंत्रक असते. ज्ञान प्राप्त करून तदनुसार क्रिया करण्यापर्यंत सर्व प्रक्रियेचे नियमन करते. आजच्या भाषेत अन्तःकरण हे कण्ट्रोल सिस्टम सारखे असते. सिग्नल आत्मसात करून त्याचे ज्ञान प्राप्त करून मग कार्याची निश्चिती केली जाते. आणि मगच ते कार्य पूर्ण केले जाते. यात निश्चय करण्याचे कार्य त्रिविध अन्तःकरण करते. म्हणून हे त्रिविध अन्तःकरण, इतर सर्व करणांपेक्षा श्रेष्ठ आणि महत्त्वाचे आहे.

वर्ग:सांख्यदर्शन
कुवेत टाॅवर्स

**कुवेत टाॅवर्स** हा कुवेत शहरातील तीन सडपातळ टॉवर्सचा समूह आहे. हा इराणच्या आखातात प्रमोटोरीवर उभा आहे.  हे टाॅवर्स बांधताना टाॅवर्सच्या इतर पाच गटांपेक्षा वेगळी शैली वापरण्यात आली. कुवेत टाॅवर्सचे उद्घाटन १९७९ सालच्या मार्चमध्ये झाले आणि कुवेत टाॅवर्सना आधुनिक कुवेतचे चिन्हांकित प्रतीक म्हणून ओळखले जाऊ लागले.    

## बांधकाम 
कुवेत टाॅवर्सचा मुख्य टॉवर १८७ मीटर (६१४ फूट) उंच आहे, टाॅवर्सच्या वरच्या भागात एक कॅफे, एक लाऊंज आणि ९० लोकांना सामावून घेण्याच्या क्षमतेचा हॉल असणारे एक रेस्टॉरंट आहे व खालील भागात ४५०० क्यूबिक मीटर क्षमतेची पाण्याची टाकी आहे. 

टाॅवर्सचा वरील गोलार्ध समुद्रसपाटीपासून १२३ मीटर (४०४ फूट) उंचीवर असून हा गोलार्ध स्वतःभोवती फिरतो व ३० मिनिटांत एक फेरी पूृ्र्ण करतो. याच भागात कॅफे आहे. दुसरा टॉवर १४७ मीटर म्हणजेच ४८२ फूट उंचीचा असून तो पाणी पुरवठा करणारा टाॅवर म्हणून काम करतो.  तिसरा टॉवर, उर्वरित दोन टाॅवर्सना आधार देण्याचे काम करतो.  इतर दोन टाॅवर्सप्रमाणे या टाॅवरमध्ये पाणी, घरगुती उपकरणे साठवली जात नाहीत. कुवेत टाॅवर्सचे पाण्याचे टाॅवर एकूण ९००० क्यूबिक मीटर (२४ लाख अमेरिकन गॅलन म्हणजेच २० लाख आयपी गॅलन) पाणी साठवण्याची क्षमता ठेवतात. 

कुवेत टाॅवर्स मध्ये तीन टाॅवर्स असले तरीदेखील त्याचा उल्लेख एकत्रितरित्या कुवेत टाॅवर्स असाच केला जातो. स्वीडिश अभियांत्रिकी कंपनी व्हीबीबीने (१९९७ मध्ये जिचे नाव बदलून स्वेको झाले) चालविलेल्या जल वितरण प्रकल्पाचा भाग म्हणून कुवेत टाॅवर्सचे डिझाईन डॅनिश आर्किटेक्ट मालेने बोरर्न यांनी केले होते. त्यावेळी कंपनीचे मुख्य आर्किटेक्ट सुने लिंडस्ट्रॉम यांनी त्याच्या विशिष्ट "मशरूम" वॉटर टॉवर्सचे पाच गट तयार केले होते परंतु कुवेतचे अमीर शेख जाबर अल अहमद यांना सहाव्या गटासाठी अधिक आकर्षक डिझाईन हवे होते. दहा वेगवेगळ्या डिझाईन्समधून, अमीर यांना तीन डिझाइईन्स सादर करण्यात आली, त्यातून एक डिझाईन निवडले गेले आणि शेवटी व्हीबीबीने या तीन कुवेत टाॅवर्सचे बांधकाम केले. १९७१ ते १९७६ या कालावधीत इमारत बांधण्यात आली आणि १ मार्च १९७९ रोजी मुख्य टाॅवर खुला करण्यात आला.

## ओळख 
१९८० मध्ये कुवैत टावर्ससह, कुवैत वॉटर टावर्स सिस्टम आर्किटेक्चरसाठी आगा खान अवॉर्डचे प्रथम विजेता झाले. हे पाकिस्तान येईल लाहोरच्या शालिमार गार्डन मध्ये आजोजित करण्यात आले होते.

## गॅलरी 

Kuwaittowers.jpg
Kuwaitobservation.jpg
Kuwaittower1.jpg
Kuwaittower.jpg
Kuwait - Kuwait Towers.jpg
Kuwait towers.jpg

## संदर्भ 
वर्ग:आशिया
वर्ग:कुवैत
वेदांचे अनुबंध चतुष्ट्य

## वेदांची थोरवी 
वेद हा भारतीय धर्म आणि तत्त्वज्ञानाचा एकमात्र निधिभूत ग्रंथ आहे. प्राचीन काळापासून आपण वेदांना *अपौरुषेय* मानतो. वेद अनादी आहेत. अनंत आहेत. वेद कोणीतरी निर्माण केले असं म्हणणं  म्हणजे वेदांचं महत्त्व कमी करणं होय. "यस्य निःश्वसितं वेदाः" परमात्म्याच्या निःश्वासातून वेदांचं प्रागट्य झालं. वेदांना श्रुति असंही म्हणतात. कारण वेदांचं अध्ययन सगळ्यांनी गुरू-शिष्य परंपरेनीच केलं आहे. ऐकलं आणि आत्मसात केलं. या अशा गुरू-शिष्य परंपरेला *संप्रदाय* असं म्हणतात. २००० वर्षांपूर्वी, वैदिक ब्राम्हण जो स्वर, जो क्रम, उदात्त-अनुदात्त वगैरे जसं म्हणायचे, पाठ करायचे, तीच परंपरा आजही, अजूनही कायम आहे. त्यात आजही अजिबात बदल झालेला नाही. 

वेदांमध्ये ऋग्वेद हा सगळ्यात प्राचीन आणि महत्त्वपूर्ण मनाला जातो. वेद हे या संसारातील सर्वश्रेष्ठ, अति प्राचीन असा साहित्य-निधि आहे. भाषा-विज्ञानाच्या दृष्टीने आणि धर्माचं मूळ म्हणून वेदांना महत्त्व आहे. "वेदाः अखिलो धर्ममूलं". प्रत्यक्ष आणि अनुमान या प्रमाणांद्वारे जो उपाय मनुष्याला अनाकलनीय आहे,त्यांचं आकलन वेदांच्या द्वारे केले जाते. 

सायणाचार्यांच्या मते "इष्टाची प्राप्ती आणि अनिष्टच परिहार" करण्याकरिता अलौकिक उपाय सांगणारा ग्रंथ म्हणजे वेद होय.

"प्रत्यक्षेण अनुमित्या वा यस्तूपायो न बुध्यते।*

*एतं विदन्ति वेदेन तस्माद् वेदस्य वेदता।।" 

## अनुबंध चतुष्टय 
कोणत्याही रचनेच्या प्रारंभी, 'त्या रचनेचा विषय', 'त्या रचनेचं प्रयोजन', 'त्यांचा संबंध' आणि 'त्या ग्रंथाचा अधिकारी' या अनुबंध चतुष्ट्याचा उल्लेख आपल्या परंपरेत केला आहे.  जो पर्यंत श्रोत्याला व्याख्यानाचा विषय, प्रयोजन, संबंध आणि व्याख्यानाचा अधिकारी यांची जाण होत नाही, तोपर्यंत त्या ग्रंथाचा अध्ययन करायला, अर्थज्ञान प्राप्त करायला आणि आपल्या बुद्धीने विचार करायला तो श्रोता प्रवृत्त होत नाही. वेदांच्या पूर्व-कांडात आणि उत्तर-कांडात विषय आहेत अनुक्रमे धर्म आणि ब्रह्म. हे दोन्हीही अनन्य लभ्य आहेत. म्हणजे, वेदांव्यतिरिक्त उपायांनी ते जाणता येत नाहीत. "धर्म ब्रम्हणि वेदैकवेद्ये".

आचार्य जैमिनी म्हणतात, प्रत्यक्ष प्रमाण त्या वस्तूंचा उपलंभन करतो, जो विद्यमान आहे. पण, अविद्यमान धर्माकरिता निमित्त, प्रमाण नाही.  ड्रम ?? अनुष्ठान केल्यावर उत्पन्न होतो, म्हणून तो आधी नसतो. म्हणजे घट दिसतो, आपण पाहू शकतो, तसा धर्म दिसत नाही. म्हणून धर्माला अदृष्ट म्हटलं आहे. कोणत्याही प्रकारचे लिंग या हेतू धर्माला नाही म्हणून अनुमान प्रमाणाने पण धर्म सिद्ध होत नाही. सुख आणि दुःख यांचं ज्ञान होणं हा धर्माचा हेतू म्हणता येईल. म्हणूनच, वेदांतील विधान धर्मात प्रमाण मानलं जातं. धर्म आणि ब्रह्म हे एकमात्र वेदांचा विषय आहे. तसेच धर्म आणि ब्रह्म यांचं ज्ञान हे वेदांचं साक्षात प्रयोजन आहे. "धर्मे सर्वं प्रतिष्ठितं" अर्थात धर्म साऱ्या संसाराची प्रतिष्ठा आहे. एकमात्र आश्रयस्थान आहे. 

## चार पुरुषार्थ 
धर्म, अर्थ, काम आणि मोक्ष हे चार पुरुषार्थ आहेत. पहिलाच पुरुषार्थ आहे धर्म. या अर्थाने, ही सृष्टी धर्माची आहे. ब्रह्मज्ञानाला पुरुषार्थ सिद्ध करण्यासाठी श्रुति म्हणतात, " ब्रम्हविद्याप्नोति परम् " अर्थात, ब्रम्हाला जाणणाराच परमतत्त्व प्राप्त करून घेऊ शकतो. मोक्ष प्राप्त करू शकतो. अशा प्रकारे धर्म आणि ब्रह्म यांना जाणणाराच, ज्याला ज्ञान प्राप्तीची इच्छा आहे, तोच वेदांचा अधिकारी होतो. धर्म आणि ब्रह्म यांचा वेदांशी संबंध प्रतिपाद्य आणि प्रतिपादक भाव असा आहे. वेद  म्हणजे जनक तर धर्म आणि ब्रह्म हे जन्य या भावाने संबंधीत आहेत.

वर्ग:हिंदू ग्रंथ
सिंबायोसिस स्टॅटिस्टिकल इन्स्टिट्यूट

सिंबायोसिस स्टॅटिस्टिकल इन्स्टिट्यूट ही पुण्यामधील एक संस्था आहे. ही संस्था सिंबायोसिस आंतरराष्ट्रीय विद्यापीठाशी संलग्न आहे.

वर्ग:पुण्यातील शैक्षणिक संस्था
सॅम्पलिंग (संख्याशास्त्र)

'नमुना' ही सांख्यिकी आकडेवारीमध्ये वापरली जाणारी एक प्रक्रिया आहे. नमुन्याच्या साहाय्याने मोठ्या संख्येत असलेल्या वस्तूच्या गुणधर्माचा अंदाज करता येतो. मोठ्या लोकसंख्येतून नमुना घेण्याकरिता वापरली जाणारी पद्धत त्यावर केल्या जाणाऱ्या विश्लेषणाच्या प्रकारावर अवलंबून असते.  यांत यादृच्छिक नमुना (Random Sample) किंवा पद्धतशीर नमुना यांपैकी एक किंवा अन्य पद्धत वापरली जाते.

वर्ग:संख्याशास्त्र
राम शब्दामधील विधीसूत्र

1) स्वौ जसमौट-छष्टाभ्याम्-भिस्-ङे-भ्याम् -भ्यस् -ङसि-भ्याम् -भ्यस् -ङसोसाम् -ङयोस् -सुप् 

वरिल सर्व प्रत्यय विभक्ती मधील शब्दाला एकवचन व्दिवचन बहुवचनात लागतात. 

2)  सरूपाणामेकशेष एकविभक्तौ

एकविभक्तौ यानि सरूपाण्येव दृष्टानि तेषामेक एव शिष्यते 

एका विभक्तित सारख्या दिसणाऱ्या शब्दापैकी एक शब्द शेष राहतो. बाकी शब्दांचा  लोप होतो. 

3) प्रथमयो : पूर्वसवर्ण :

अकः प्रथमाव्दितीययोरचि पूर्वसवर्णदीर्घ एकादेश: स्यात् 

अक् प्रत्याहारत प्रथमा आणि व्दितीया विभक्तित समोर अच् असताना पूर्व आणि नंतरच्या स्थानावर पूर्व सवर्ण दीर्घ एकादेश होतो. 

उदा. राम + अस् = रामास् 

4)    तस्माच्छसो नः पुंसि 

पूर्व सवर्णदीर्घात्परो यः शसः सःस्तस्य नः स्यात पुंसि 

पूर्वसवर्णदीर्घानंतर शस् यातील सकार स्थानावर नकार आदेश होतो. 

5)  नादिचि 

आदिचि न पूर्व सवर्ण दीर्घ :

जर अवर्णासमोर इच् प्रत्याहार असेल तर तो पूर्वसवर्ण दीर्घ होणार नाही. 

6) अमि पूर्व :

अकःअम्यचि पूर्व रूप एकादेश स्यात 

अक प्रत्याहार पहले असेल व अम नंतर असेल तर पूर्व रूप एकादेश होतो. 

उदा. रामम्/रामौ
लैंगिक कल

**लैंगिक कल** म्हणजे, एखाद्या व्यक्तिचे विषमलिंगी व्यक्तीबद्दल किंवा समलिंगी व्यक्तीबद्दल किंवा दोन्हींही व्यक्तींबद्दल वाटत असलेल्या भावनिक आणि/किंवा लैंगिक आकर्षणाचा संग्रह होय. समलैंगिककता, विषमलैंगिकता, उभयलिंगी लैंगिकता हे लैंगिक कलाचे काही प्रकार आहेत. शिवाय, अलैंगिकता हा ही एक प्रकार आहे ज्यामध्ये कसल्याही प्रकारचे लैंगिक आकर्षण कोणत्याच लिंगाच्या किंवा लिंगभावाच्या व्यक्तिबरोबर वाटत नाही.

## लैंगिक कल आणि इतर समान संकल्पना 
लैंगिक कलाच्या ह्या वर्गीकरणांमधे लैंगिक अस्मितांविषयी आणखी विस्तृत अशी संकल्पनात्मक मांडणी आहे. जसे की, काही व्यक्ती स्वतःला सर्वलैंगिक(पॅनसेक्स्युयल) किंवा अनेकलैंगिक(पॉलीसेक्सुयल) म्हणून ओळख सांगतील किंवा तसे करणारही नाहीत. एंड्रोफिलीया आणि गायनोफिलीया ह्या संकल्पना वर्तनअभ्यास शास्त्रामध्ये व्यक्तीच्या लिंगावर आधारीत लैंगिक कलाच्या व्याख्येला म्हणजेच समलिंगी/विषमलिंगी यांना पर्याय म्हणून वापरल्या जातात, कोणत्याही लिंगाच्या व्यक्तीच्या पुरुषांप्रती असलेल्या आकर्षणाला एंड्रोफिलीया म्हणले जाते तर स्त्रीयांप्रती असलेल्या लैंगिक आकर्षणाला गायनोफिलीया म्हणतात. लैंगिक प्राधान्ये आणि लैंगिक कल ह्या दोन्हींही संकल्पना सामान्यपणे एकाच अर्थाने वापरल्या जातात परंतु मानसशास्त्रीय संशोधनांमध्ये मात्र या दोन्हींही संकल्पना वेगळ्या अर्थाने वापरतात. लैंगिक प्राध्यान्य हे व्यक्तीच्या लैंगिक निवडीबद्दलचे आहे, त्याच्याच तुलनेत वैज्ञानिक अभ्यासांमध्ये हे सिद्ध झालेले आहे की, लैंगिक कल(सेक्सुयल ओरियेंटशन) ही निवड नसून ती न बदलण्याच्या पातळीवर व्यक्तीच्या अस्मितेत घडत गेलेली स्थीर बाब आहे.

## लैंगिक कलाची जडण-घडण 
अनेक अभ्यास झालेले असतानाही शास्त्रज्ञांना लैंगिक कल नक्की कसा निर्माण होतो याचे कोडे पूर्णपणे उमगलेले नाही. तरीही लैंगिक कल घडवण्यामधे जनुकीय, संप्रेरके आणि सामाजिक संदर्भांच्या घटकांचा एकत्रित परिणाम होत असतो. अनेक शास्त्रज्ञ जीवशास्त्रीय अभ्यासांना केंद्रस्थानी ठेवून विचार करतात, बाळ जन्माला आल्या नंतर त्याच्यावर त्याच्या आसपासच्या वातावरणाचा परिणाम होण्याबद्दल खुप कमी शास्त्रीय पुरावे सापडतात. मुलांच्या बालपणातील व वाढीच्या वयातील अनुभवांचा किंवा पालकांच्या काही कृतींचा परिणाम मुलांचा लैंगिक कल घडवण्यात सहभागी असतो असे सिद्ध करणारे पुरावे सापडत नाहीत.

## संदर्भ 
वर्ग:लैंगिकता
वर्ग:लैंगिक शिक्षण
वर्ग:लैंगिक कल
वेदाच्या सहा अंगांचे प्रयोजन

वेद हे फार गंभीर शास्त्र आहे. धर्म आणि ब्रह्म यांचे प्रतिपादन करणाऱ्या अपौरुषेय प्रमाण वाक्यांना वेद म्हणतात. ४ वेद आहेत. ऋग्वेद, यजुर्वेद, सामवेद आणि अथर्ववेद. मंत्र आणि ब्राम्हण मिळून वेदपद तयार होतात. गायत्री आदी छंदांनी युक्त मंत्र ऋग्वेदात आहेत. यात देवांची स्तुती आहे. जे गायन कलेने गायले जातात ते समवेदातील मंत्र होत. याहून जे भिन्न मंत्र आहेत, जे कर्मकांडात वापरले जातात, ते यजुर्वेदातील मंत्र आहेत. 
वेदाची ६ अंगे आहेत. वेदांचा अर्थज्ञान प्राप्त व्हावं म्हणून या ६ अंगांची प्रवृत्ती होते. मांडूकोपनिषदात साधनभूत धर्माचं ज्ञान व्हावं या हेतूने ६ अंगांसहित कर्मकांडाला अपराविद्या मानलं आहे तर परमपुरुषार्थाभूत ब्रह्मज्ञानाचा हेतू म्हणजे उपायांना आणि उपनिषदांनी पराविद्या मानलं आहे. वेदांची ही ६ अंगे पुढील प्रमाणे आहेत. 

१. *शिक्षा* - ज्यामध्ये वर्ण, स्वर आदींच्या उच्चरणाची पद्धत शिकविली जाते त्यास शिक्षा असे म्हणतात. 
"वर्णः स्वरः मात्रा बलं साम सन्तान इत्युक्तः शीक्षाध्यायः"
अकारादि वर्ण असतात. उदात्त अनुदात्त आणि स्वरित हे स्वरांचे ३ प्रकार. ह्र्स्व, दीर्घ आणि प्लुत या मात्रा. स्थान आणि प्रयत्न हे बल. सामचा अभिप्राय  अतिद्रुत, अतिविलंबीत, गीती या दोषांनी रहित. माधुर्याने परिपूर्ण. संतान म्हणजे संहिता. एका पदाचा दुसऱ्या पदाशी संनिकर्ष. 

२. *कल्प* - आश्वलायन, आपस्तंभ, बौधायन आदींमधील सूत्रांना कल्प म्हणतात. "कल्प्यते समर्थ्यते यागप्रयोगे अत्र" अर्थात यज्ञ-यागाच्या प्रयोगात समर्थन करणारा जो वेदांग तो कल्प.
 
३. *व्याकरण* - प्रकृती प्रत्यय आदींच्या उपदेशाद्वारा पदाचं स्वरूप आणि अर्थाचा निश्चय करण्याकरता व्याकरणाचा उपयोग होतो. वेदांचा रक्षण ऊह, आगम, लघु आणि असन्देह आदि व्याकरण शास्त्राचा प्रयोजन आहे. वेदांच्या ६ अंगांमध्ये व्याकरण प्रधान मानल्या जातं. व्याकरण जाणणारा अपशब्द वापरत नाही. म्हणून त्याला प्रायश्चित्त करावं लागत नाही. 

४. *निरुक्त* - एखाद्या शब्दाच्या अर्थज्ञानात दुसऱ्या व्याकरणाच्या अपेक्षे बिना स्वतःच अर्थ प्रगत करण्याची क्षमता असते, अशाला निरुक्त असे म्हणतात. निरुक्त ग्रंथाचे ३ कांड आहेत. नैघुन्टुक कांड, नैगम कांड आणि दैवत कांड. वेदज्ञानाकरता, वेदांच्या अर्थज्ञानाकरता निरुक्ताचा उपयोग होतो. 

५. *छंद* - गायत्री, उष्णिक, अनुष्टुप, बृहति, पङ्क्ति, त्रिष्टुप् आणि जगति. हे ७ प्रकारचे छंद आहेत. गायत्रीत २४ अक्षरे असतात. त्याहून ४ जास्त उष्णिक मध्ये. त्याहून ४ जास्त अनुष्टुप मध्ये. अशी वाढत जातात. ज्या व्यक्तीला छंदांचा ज्ञान नाही, केवळ मंत्र म्हणून यज्ञ करतात किंवा अध्यापन करतात, त्याला स्थाणु म्हणजे खांब अशी संज्ञा दिली आहे. 

६. *ज्योतिष* - "यज्ञकालार्थ सिद्धये" हे ज्योतिषशास्त्राचे प्रयोजन आहे. यज्ञाच्या सामानाच्या सिद्धीकरता ज्योतिषशास्त्राचे अध्ययन आवश्यक आहे. तिथी, मास, नक्षत्र आदिंची म्हणजे या सगळ्या कालविक्षेपांची माहिती ज्योतिषशास्त्रात आहे. 

अशा या ६ अंगांनी वेदांचे अध्ययन जो करतो, तो परमसुखास प्राप्त होतो. तो ब्रह्मलोकात पूजीत होतो.
भीम आर्मी

**भीम आर्मी** किंवा **आंबेडकर आर्मी** ही भारतातील एक सामाजिक संघटना आहे. 21 जुलै २०१५ रोजी चंद्रशेखर आझाद (रावण) यांनी या संघटनेची स्थापना केली व ते या संघटनेचे अध्यक्ष आहेत. या संघटनेत अनुसूचित जातींच्या तरुणांचा सहभाग असून, ही संघटना उत्तरेकडील सात राज्यांत सक्रियपणे कार्यरत आहे. अनुसूचित जातीच्या लोकांवर (दलितांवर) झालेल्या अन्यायाच्या विरुद्ध भीम आर्मी कार्य करते. चंद्रशेखर व भीम आर्मी हे दोघेही आंबेडकरवादी विचारधारा मानणारे आहेत. सहारनपूरमधील जातीय हिंसाचारानंतर ‘भीम आर्मी’ चर्चेत आली होती. सहारनपूरच्या भदो गावामध्ये शाळा स्थापन करून अनुसूचित जातीच्या मुलांना निःशुल्क शिक्षण देण्याचा उपक्रम या संघटनेने केला होता. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या जयंतीची मिरवणूक राजपूतांनी रोखल्यानंतर झालेल्या हिंसाचाराच्या पार्श्वभूमीवर ‘भीम आर्मी’ प्रकाशझोतात आली.

## हनुमान दलित असल्याने
योगी आदित्यनाथ यांनी हनुमान हा दलित असल्याचे विधान केल्यानंतर चंद्रशेखर यांनी देशातील दलित बांधवांनी देशातील हनुमान मंदिरांचा ताबा घ्यावा आणि आपल्या समाजाचे बांधव पुजारी म्हणून नियुक्त करावेत असे आवाहन केले होते.

## हे सुद्धा पहा 
* आझाद समाज पार्टी

## संदर्भ
वर्ग:भारतीय संघटना
वर्ग:दलित संघटना
वर्ग:सामाजिक संघटना
वर्ग:आंबेडकरवादी संस्था व संघटना
वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी
वर्ग:इ.स._२०१५_मधील_निर्मिती
वर्ग:उत्तर प्रदेशचा इतिहास
अखिल भारतीय लाडशाखीय वाणी समाज महाअधिवेशन

इवलेसे|देवेंद्र फडणवीस
**लाडशाखीय वाणी** समाजाच्या पहिल्या महाअधिवेशनाचे आयोजन मारुंजी येथील लाइफ रिपब्लिक टाउनशिप येथे करण्यात आले आहे. या अधिवेशनाचे उद्घाटन **मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस** यांच्या हस्ते झाले. या वेळी पालकमंत्री गिरीश बापट, खासदार संजय काकडे, आमदार मेधा कुलकर्णी, स्वागताध्यक्ष आर. एल. वाणी आदी उपस्थित होते. लाडशाखीय वाणी समाजाच्या वतीने या वेळी मुख्यमंत्री सहायता निधीसाठी ११ लाख रुपयांचा धनादेश मुख्यमंत्री फडणवीस यांच्याकडे सुपूर्त करण्यात आला.

## वाणी चेंबर्स ऑफ कॉमर्स 
लाडशाखीय वाणी समाजातील अनेक युवकांना रोजगार आणि व्यवसायाची संधी मिळावी, नवीन उद्योजकांना स्टार्ट अप करण्यासाठी मदत आणि मार्गदर्शन मिळावे. या उद्देशाने या महाअधिवेशनात लाडशाखीय वाणी चेंबर्स ऑफ कॉंमर्सची स्थापना केली. या कार्यक्रमात अनावर झालेल्या वाणी चेंबर ऑफ कॉमर्सचा दर्जा जागतिक पातळीवरचा होईल, अशाही शुभेच्छा त्यांनी दिल्या. याचबरोबर वाणी चेंबर्स ऑफ कॉमर्सच्या वतीने २५ ते ३० गावातील तीनशे विध्यार्थी दत्तक घेऊन त्यांचे शैक्षणिक पालकत्व घेणार असल्याची माहिती शैलेश वाणी यांनी दिली.  महाअधिवेशनाचे अध्यक्ष कैलास वाणी, खजिनदार श्यामकांत शेंडे, सहकार्याध्यक्ष अनिल चितोडकर, संयोजन समितीचे सदस्य श्यामकांत कोतकर, निलेश पुरकर, सचिव राजेंद्र कोठावदे या वेळी उपस्थित होते. डॉ. बी.टी. बधान, डॉ. जगदीश चिंचोरे, प्रा. उषा बागड, सचिन बागड यांनी या ठरावाचे वाचन केले आणि समाजातील उपस्थित नागरिकांनी त्याला अनुमोदन दिले.

## समाजमंथन 
समाजाची माहिती देणाऱ्या "**समाजमंथन"** या पुस्तकाचे प्रकाशन त्यांच्या हस्ते झाले. देशातील व्यापार उद्योगाच्या वाढीत लाडशाखीय वाणी समाजाचे मोठे योगदान आहे. या समाजाने रोजगाराच्या संधी निर्माण करून देशाच्या अर्थव्यवस्थेला चालना दिली आहे. हा समाज देशाच्या अर्थव्यवस्थेचा कणा असून, त्यांच्या पाठीशी सरकार उभे राहील, विद्यार्थ्यासाठी उभारण्यात येणाऱ्या या वसतिगृहासाठी सरकारतर्फे लवकरच पुणे आणि नाशिकमध्ये जागा उपलब्ध करून देण्यात येईल, असे  आश्वासन मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी अधिवेशनात दिले. फडणवीस म्हणाले, लाडशाखीय वाणी समाज हा संघर्षातून पुढे आलेला समाज आहे. या समाजाने स्वातंत्र्य लढ्यात बलिदान दिले असून, शिक्षणातही अग्रणी आहे.

## संमत ठराव 
* निधन झालेल्या व्यक्तीला मुलीनाही पाणी देता येणार.

* विवाहात हुंडा देऊ अथवा घेऊ नये.

* विवाह व साखरपुडा एकाच दिवशी पार पाडावेत व त्याचा दोन्ही बाजूंनी खर्च समान करावा.

* व्यक्तीच्या मृत्युनंतर अस्थींचे नदीमध्ये विसर्जन न करता जमिनीत पुरून त्याजागी वृक्षांची जोपासना करावी.

* समाजात होणाऱ्या धार्मिक कार्यामध्ये भेटवस्तू देऊ अथवा घेऊ नये.

* घटस्फोटाचे प्रमाण कमी होण्यासाठी समुपदेशन करणारी यंत्रणा उभारणार.

## चित्रदालन

File:महाधिवेशण१.jpg|Devendra Phadnavis 
File:महाधिवेशण.jpg|समाजमंथन पुस्तकाचे प्रकाशन  
File:सहकारी मान्यवर.jpg|मान्यवर
File:निधी धनादेश.jpg|निधी धनादेश
File:जनसंप्रदाय.jpg|जनसंप्रदाय

## बाह्य दुवे 
http://www.census2011.co.in/data/town/802734-wani.html

## संदर्भ 
वर्ग:समाज
अक्षर साहित्य संमेलन

नागपूरमध्ये २३-२४ नोव्हेंबर २०१८ या काळात 'अक्षर साहित्य संमेलन' नावाचे मराठी संमेलन झाले. संमेलनात एकूण नऊ ठराव पास करण्यात आले. साहित्य विहार संस्थेच्या वतीने हे संमेलन आयोजित केले गेले होते. 

संमेलनाची सांगता ज्येष्ठ समीक्षक डॉ. प्रज्ञा आपटे यांच्या भाषणाने झाली. 

पहा : साहित्य संमेलने

वर्ग:मराठी साहित्य संमेलने
मूकनायक समलिंगी उभयलिंगी तृतीयपंथी द्विलिंगी साहित्य संमेलन

समलिंगी उभयलिंगी तृतीयपंथी द्विलिंगी (एलजीबीटीआय) समाजातील अनेकांनी आपले विचार साहित्यामधून व्यक्त केलेले आहेत, परंतु लैंगिकतेविषयी मराठीत नाटके, कविता, संशोधने व इतर साहित्याच्या निर्मात्यांना एकत्र व्यासपीठ मिळत नव्हते. पुण्यामधील समपथिक ट्रस्ट दीड तपाहूनही जास्त काळ पुरुष समलिंगींच्या आरोग्याच्या मुद्द्यांवर काम करते. या संस्थेने पुणे शहरात २५ नोव्हेंबर २०१८ रोजी १ले एलजीबीटीआय मराठी साहित्य संमेलन भरवले होते. हे संमेलन २०१८ पासून दरवर्षी भरवले जाईल अशी घोषणा समपथीक ट्रस्टचे संस्थापक संचालक बिंदुमाधव खिरे यांनी केली.

## मूकनायक २०१८ 
२५ नोव्हेंबर २०१८ रोजी जोस्ना भोळे सभागृह, पुणे, येथे भरलेल्या या साहित्य संमेलनाला महाराष्टभरातून जवळपास १०० लोक सामील झाले होते. ह्या संमेलनात बिंदुमाधव खिरे, जमीर बदरुन्निसा, वैशाली रोडे यांनी आपल्या साहित्यातील भाग वाचले. सारंग पुणेकर, दिशा शेख यांनी आपल्या कविता सादर केल्या. मनीषा गुप्ते यांनी पुरुषी स्त्रिया, बायकी पुरुष आणि हिजडे यांच्यावर होणाऱ्या हिंसेबद्दल मांडणी केली. सुरेश खोले आणि पुष्कर एकबोटे यांनी मराठी विकिपीडियावर लिंगभाव आणि लैंगिकता यां विषयांवर कसे योगदान देता येईल याविषयी माहिती दिली.  विश्वास सहस्रबुद्धे यांनी सूत्रसंचालन केले.  

## संदर्भ व नोंदी 
वर्ग:मराठी साहित्य संमेलने
आयुर्वेदोक्त चिकित्सा चतुष्पाद

आयुर्वेदाची आठ अंगे आहेत. या आठ प्रकारांशी चिकित्सेचा संबंध आहे. चरक संहितेत म्हंटलं आहे, 
" चतुर्णां भिषगादीनां शस्तानां धतुवैकृते। 
प्रवृत्तिः धातुसात्म्यार्था चिकित्सा इति अभिधीयते।। "
रोग आणि रोगाच्या शांती करता जो जो उपाय केला जातो त्यास चिकित्सा असे म्हणतात.
 या चिकित्सेनुसार, १. वैद्य / भिषक, २. औषधोपयोगी द्रव्य / औषध, ३. उपस्थाता / परिचारक आणि ४. रोगी हे चारही आपापल्याप्रशस्त गुणांनी प्रशस्त असतील तरच उचित चिकित्सा होऊ शकते. तसंही आयुर्वेदाचे प्रयोजन  रोगापासून रोग्याची मुक्तता आणि स्वस्थ जे आहेत त्यांच्या स्वास्थ्याची रक्षा हेच आहे. 
१. वैद्य - वैद्याची ४ लक्षणे - 
      अ. वैद्य स्वतः दक्ष असावा. 
      ब. आचार्यांकडून शास्त्राचे ज्ञान ग्रहण केलेला असावा. 
      क. दृष्टकार्मा असावा. चिकित्सेचे विधी अनेकदा बघितलेला असावा. 
      ड. शरीराने आणि आचरणाने शुद्ध म्हणजे शुचि असावा. 
२. औषध - औषधीद्रव्याची ४ लक्षणे -
     अ. बहुकल्प - स्वरस, अवलेह, अशा अनेक रूपांमध्ये देता येतील अशी असावीत. 
     ब. बहुगुणी - विविध औषधी गुणांनी संपन्न असावीत. 
     क. गुणांच्या संपत्तीने युक्त असावीत. 
     ड. योग्य - रोग्याच्या रोगासाठी अनुकूल असावीत. 
३. परिचारक - परिचारकाची ४ लक्षणे -
     अ. अनुरक्त - रोग्यावर स्नेह करणारा असावा. 
     ब. शुचि - सर्व बाबतीत स्वच्छता पाळणारा असावा. 
     क. दक्ष - कुशल असावा. 
     ड. बुद्धिमान - समय आणि आवश्यकतेनुसार अपेक्षित निर्णय घेऊ शकणारा असावा. 
४. रोगी - रोग्याची ४ लक्षणे -
     अ. आढ्य - धन जन संपन्न असा असावा. 
     ब. भिषग्वश्य - वैद्याने सांगितलेले ऐकणारा, आज्ञेनुसार औषध घेणारा आणि पथ्य पाळणारा असावा. 
     क. ज्ञापक - आपलं सुख दुःख सांगू शकणारा, आपला त्रास वैद्याला समजावू शकणारा असावा. 
     ड. सत्त्ववान - मानसिक सत्त्वसंपन्न, चिकित्सा काळात होणाऱ्या कष्टांना न घाबरणारा असावा. 
हे चिकित्सेचे ४ पाय आहेत. यास चिकित्सा चतुष्पाद असे म्हणतात. यातील एक जरी पाय कमी असला तर चिकित्सा होऊ शकत नाही. चिकित्सा सफल होण्याकरता हे ४ पाय ( चिकित्सा चतुष्पाद ) आवश्यक आहेत.
जैविक शेती

**जैविक शेती** म्हणजे जैविक खते वापरून करण्यात येत असलेली शेती आहे. हा शेतीप्रकार व या प्रकाराने शेती करावयाची पद्धत ही सेंद्रिय शेती पेक्षा वेगळी आहे. यात अनेकदा गफलत होते.साधारणत: जैविक शेतीत खत म्हणून शेणखताचा वापर करतात.
## प्रभाव
रसायने, कीटकनाशके वापरून शेती करण्याने शेतातील माती खराब होते. त्यातील पोषक द्रव्ये नाहीशी होताता अथवा कमी होतात. पिक वाढीसाठी मदत करणारे जिव-जंतू नष्ट होतात. जमिन कडक होते, ती नापीक होण्याची शक्यता बळावते.

शेतीत वापरण्यात येणारी रसायने पावसाच्या अथवा अन्य पाण्यासोबत मिश्रीत होतात.त्यामुले विहिर, नाले नद्या ओढे कालवे व तलाव किंवा धरणे हे जलस्रोत प्रदुषित होतात. हेच पाणी मग पशु-पक्षी व मानव पिण्यासाठी वापरतात.त्यामुळे रोग अथवा मृत्यू ओढवतो.

## संदर्भ
वर्ग:शेतीचे प्रकार