open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
सप्टेंबर २६

## ठळक घटना आणि घडामोडी 
### सतरावे शतक 
* १६८७ - व्हेनिस आणि ऑट्टोमन साम्राज्यातील लढाईत अथेन्समधील पार्थेनॉनचा मोठा भाग ढासळला.
### अठरावे शतक 
* १७७७ - अमेरिकन क्रांती - ब्रिटिश सैनिक फिलाडेल्फिया शहरात घुसले.
### विसावे शतक 
* १९३४ - आर.एम.एस. क्वीन मेरी या नौकेचे जलावतरण.
* १९५० - संयुक्त राष्ट्रांच्या सैन्याने सोल उत्तर कोरियाकडून परत जिंकून घेतले.
* १९५० - इंडोनेशियाला संयुक्त राष्ट्रांत प्रवेश.
* १९५४ - जपानमध्ये तोया मारू ही फेरी वादळात बुडाली. १,१७२ मृत्युमुखी.
* १९९७ - गरुडा इंडोनेशिया या विमानकंपनीचे एरबस ए-३०० प्रकारचे विमान मेदान शहराजवळ कोसळले. २३४ ठार.
### एकविसावे शतक 
* २००० - ग्रीसजवळ एम.एस. एक्सप्रेस समिना ही फेरी बुडाली. ८० मृत्युमुखी.
* २००१ - 'सकाळ' वृत्तपत्राचे व्यवस्थापकीय संपादक - संचालक प्रताप पवार यांची इंडियन न्यूजपेपर सोसायटीच्या अध्यक्षपदी निवड.
* २००२ - गांबियाजवळ क्षमतेपेक्षा जास्त भरलेली एम.व्ही. जूला ही फेरी बुडाली. १,००० पेक्षा अधिक मृत्युमुखी.
* २००९ - टायफून केत्साना या चक्रीवादळाच्या तडाख्यात फिलिपाईन्स, चीन, व्हियेतनाम, कंबोडिया, लाओस आणि थायलंडमध्ये ७०० मृत्युमुखी.

## जन्म 
* १८२० - ईश्वरचंद्र विद्यासागर, भारतीय समाजसुधारक.
* १८७० - क्रिस्चियन दहावा, डेन्मार्कचा राजा.
* १८९४ - आचार्य शंकर दत्तात्रेय जावडेकर, भारतीय गांधीवादी तत्त्वचिंतक.
* १८९७ - पोप पॉल सहावा.
* १९२३ - देव आनंद, भारतीय, हिंदी चित्रपट अभिनेता, चित्रपट निर्माता, दिग्दर्शक.
* १९३१ - विजय मांजरेकर, भारतीय क्रिकेट खेळाडू.
* १९३२ - मनमोहन सिंग, भारतीय पंतप्रधान.
* १९३५ - बॉब बार्बर, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९४३ - इयान चॅपल, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
* १९७१ - पॅटरसन थॉम्पसन, न्यू झीलंडचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९७२ - मार्क हॅस्लाम, न्यू झीलंडचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९८१ - सेरेना विल्यम्स, अमेरिकन टेनिस खेळाडू.

## मृत्यू 
* १७६३ - जॉन बायरन, इंग्लिश कवी.
* १९०२ - लेव्ही स्ट्रॉस, अमेरिकन उद्योगपती.
* १९५२ - जॉर्ज सांतायाना, स्पॅनिश तत्त्वज्ञानी.
* १९५६ - लक्ष्मणराव किर्लोस्कर, भारतीय, मराठी उद्योगपती.
* १९७७ - उदय शंकर, भारतीय नर्तक.
* १९८८ - शिवरामबुवा दिवेकर, गायक.
* १९९६ - विद्याधर गोखले, मराठी नाटककार, पत्रकार.
* २००२ - राम फाटक, मराठी संगीतकार, गायक.
* २००८ - पॉल न्यूमन, अमेरिकन अभिनेता.

## प्रतिवार्षिक पालन 
* कर्णबधिर दिन.
* युरोपीय भाषा दिन.

----
## बाह्य दुवे
सप्टेंबर २४ - सप्टेंबर २५ - **सप्टेंबर २६** - सप्टेंबर २७ - सप्टेंबर २८ - सप्टेंबर महिना
सप्टेंबर २५

## ठळक घटना आणि घडामोडी 
; अठरावे शतक
* १७८९ - अमेरिकन काँग्रेसने आपल्या संविधानात १२ बदल केले. यातल्या पहिल्या दहांना नागरिकांचा हक्कनामा म्हणून ओळखले जाते.

; एकोणिसावे शतक 
* १८४६ - मेक्सिकन अमेरिकन युद्ध - झॅकरी टेलरने मेक्सिकोतील मॉंटेरे शहर काबीज केले.

; विसावे शतक
* १९८१ - सांड्रा डे ओ'कॉनोर अमेरिकेच्या सर्वोच्च न्यायालयातील सर्वप्रथम स्त्री न्यायाधीश झाली.
* १९६२ - अल्जीरिया प्रजासत्ताक झाले.
* १९९९ -अवकाशशास्त्रज्ञ डॉ. कस्तुरीरंगन, रसायनशास्त्रज्ञ प्रा.एम.एस. शर्मा आणि डॉ.पाल रत्नासामी यांना एच.के. फिरोदिया पुरस्कार जाहीर.

; एकविसावे शतक 
* २००३ - जपानच्या होक्काइदो शहराजवळ समुद्रात रिश्टर मापनपद्धतीनुसार ८.० तीव्रतेचा भूकंप.

## जन्म 
* १३५८ - आशिकागा योशिमित्सु, जपानी शोगन.
* १६९४ - हेन्री पेल्हाम, युनायटेड किंग्डमचा पंतप्रधान.
* १७११ - कियानलॉॅंग, चीनी सम्राट.
* १८६२ - बिली ह्युस, ऑस्ट्रेलियाचा सातवा पंतप्रधान.
* १८८१ -  गोपाळ गंगाधर लिमये, मराठी कथाकार आणि विनोदकार.
* १९१४ - वसंत जोगळेकर मराठी व हिंदी चित्रपट निर्माते व दिग्दर्शक
* १९२१ - सर रॉबर्ट मल्डून, न्यू झीलँडचा पंतप्रधान.
* १९२२ -  बॅ. नाथ पै, स्वातंत्र्यसैनिक व घटनातज्ज्ञ.
* १९२२ - हॅमर डिरॉबुर्ट, नौरूचा पहिला पंतप्रधान.
* १९२६ -  बाळ कोल्हटकर - अभिनेते, दिग्दर्शक, नाटककार व कवी.
* १९२९ - जॉन रदरफोर्ड, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
* १९३२ - अडोल्फो सुआरेझ, स्पेनचा पंतप्रधान.
* १९३८ - जोनाथन मोत्झफेल्ट, ग्रीनलँडचा पहिला पंतप्रधान.
* १९४२ - पीटर पेथेरिक, न्यू झीलँडचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९४४ - ग्रेसन शिलिंगफोर्ड, वेस्ट ईंडीझचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९४६ - बिशनसिंग बेदी, भारतीय क्रिकेट खेळाडू.
* १९४७ - ब्रजकिशोर त्रिपाठी, भारतीय राजकारणी आणि लोकसभेचे सदस्य
* १९४९ - इन्शान अली, वेस्ट ईंडीझचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९५३ - सुरेंद्र पाल, हिंदी चित्रपट अभिनेता
* १९५९ - अँडी वॉलर, झिम्बाब्वेचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९६१ - टिम झोहरर, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
* १९६२ - राजू कुलकर्णी, भारतीय क्रिकेट खेळाडू.
* १९६५ - मिन्हाजुल आबेदिन, बांगलादेशचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९६५ - डेव्ह रंडल, दक्षिण आफ्रिकेचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९६९ - हान्सी क्रोन्ये, दक्षिण आफ्रिकेचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९६९ - कॅथरीन झेटा-जोन्स, इंग्लिश अभिनेत्री.

## मृत्यू 
* १०६६ - हॅराल्ड तिसरा, नॉर्वेचा राजा.
* १५०६ - फिलिप पहिला, कॅस्टिलचा राजा.
* १५३४ - पोप क्लेमेंट सातवा.
* १६१७ - गो-योझेई, जपानी सम्राट.
* १६८० - सॅम्युएल बटलर, इंग्लिश कवी
* १९८३ - लिओपोल्ड तिसरा, बेल्जियमचा राजा.
* १९९८ - कमलाकर सारंग - रंगकर्मी, दिग्दर्शक, निर्माते व लेखक.
* २००४ - अरुण कोलटकर, इंग्रजी व मराठी कवी.

## प्रतिवार्षिक पालन 
* सेना दिन - मोझाम्बिक.
* जागतिक फार्मासिस्ट दिवस
----

## बाह्य दुवे
सप्टेंबर २३ - सप्टेंबर २४ - **सप्टेंबर २५** - सप्टेंबर २६ - सप्टेंबर २७ - सप्टेंबर महिना
ग्रेसन शिलिंगफोर्ड

**ग्रेसन क्लिओफास शिलिंगफोर्ड** (सप्टेंबर २५, इ.स. १९४४:माकूचेरी, डॉमिनिका - डिसेंबर २३, इ.स. २००९:सॅलिसबरी, डॉमिनिका) हा कडून १९६९ ते १९७२ दरम्यान सात कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता.

वर्ग:वेस्ट इंडीजचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९४४ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २००९ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
लक्ष्मणराव काशिनाथ किर्लोस्कर

**लक्ष्मणराव काशिनाथ किर्लोस्कर** (लकाकि) ( २० जून, इ. स. १८६९ - २६ सप्टेंबर, इ. स. १९५६) हे मराठी, हे भारतीय उद्योजक होते. ते किर्लोस्कर  उद्योग समूहाचे संस्थापक होते. 

इ.स. १८८८ साली त्यांनी बेळगावात सायकल दुरुस्तीचे दुकान थाटत व्यावसायिक क्षेत्रात आपले पहिले पाऊल टाकले. शेतीसाठी त्यांनी बनवलेले लोखंडी नांगर हे पुढे विस्तारलेल्या किर्लोस्कर समूहाचे पहिले उत्पादन होते. किर्लोस्करवाडी येथे त्यांनी इ.स. १९१० साली कारखाना काढला; तसेच कारखान्यातील कर्मचाऱ्यांसाठी औद्योगिक वसाहत स्थापन केली. 

त्यांच्यानंतर किर्लोस्कर समूहाची धुरा त्यांचे पुत्र शंतनुराव किर्लोस्कर यांनी सांभाळली.

## बाह्य दुवे 
* 

वर्ग:मराठी उद्योगपती
वर्ग:इ.स. १८६९ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९५६ मधील मृत्यू
वर्ग:पोस्टाचे तिकीट असलेल्या व्यक्ती
उलानबातर

**उलानबातर** (मंगोलियन सिरिलिक: Улаанбаатар; पारंपरिक लिपी: 25 px|top) ही पूर्व आशियामधील मंगोलिया देशाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे. मंगोलियाच्या उत्तर मध्य भागात तूल नदीच्या काठावर समुद्रसपाटीपासून ४,४२९ फूट उंचीवर वसलेले उलानबातर शहर मंगोलियाचे आर्थिक, सांस्कृतिक व राजकीय केंद्र राहिले आहे. मंगोलियाचे वाहतूक केंद्र असलेले उलानबातर सायबेरियन रेल्वेने रशियासोबत तर चिनी रेल्वेने चीनसोबत जोडले गेले आहे.

## संस्कृती 
## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ 
* पर्यटन माहिती
* 

वर्ग:मंगोलियामधील शहरे
वर्ग:आशियातील देशांच्या राजधानीची शहरे
विशाल गणपती

**विशाल गणपती** हे अहिल्यानगर (नगरचे) ग्रामदैवत आहे. हे मंदिर अहिल्यानगरच्या माळीवाडा भागात आहे. नगरचा विशाल गणपती हे एक जागृत देवस्थान आहे. या गणपतीला *माळीवाडा गणपती* असेही संबोधले जाते.

विशाल गणपती हा नावाप्रमाणेच विशाल आहे. मुर्तीची उंची साधारणपणे ११ फूट आहे.

## हे सुद्धा पहा 
* गणपती
* अष्टविनायक
* पंचायतन पूजा
* गण
* अक्षरारंभ
* अंगारकी चतुर्थी
* मोदक
* श्री गणेश अथर्वशीर्ष
* शिव
* काकतीय
* गणेश उत्सव
* सार्वजनिक गणेशोत्सव
* पुण्यातील गणेशोत्सव

### सार्वजनिक गणेशोत्सव 
* कसबा गणपती सार्वजनिक गणेशोत्सव मंडळ
* श्रीमंत दगडूशेठ हलवाई गणपती
* तुळशीबाग सार्वजनिक गणेशोत्सव मंडळ
* गुरुजी तालीम सार्वजनिक गणेशोत्सव मंडळ
* केसरीवाडा सार्वजनिक गणेशोत्सव मंडळ
* तांबडी जोगेश्वरी सार्वजनिक गणेशोत्सव मंडळ
* लालबागचा राजा

## प्रसिद्ध गणपती मंदिरे 
* विशाल गणपती
* चोर गणपती, सांगली
* अष्टदशभुज (रामटेक)
* वरदविनायक (भद्रावती)

वर्ग:अहिल्यानगर
वर्ग:गणपती
चार्ल्स लेवेलिन

**चार्ल्स बेनेट** बक **लेवेलिन** (सप्टेंबर २९, इ.स. १८७६ - जून ७, इ.स. १९६४) हा कडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू होता.

लेवेलिन दक्षिण आफ्रिकेकडून खेळलेला सर्वप्रथम अश्वेत क्रिकेट खेळाडू होता.

लेवेलिन, चार्ल्स
लेवेलिन, चार्ल्स
लेवेलिन, चार्ल्स
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
बॉब बार्बर

बार्बर, बॉब
वर्ग:रिकामी पाने
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:इ.स. १९३५ मधील जन्म
इयान चॅपल

चॅपल, इयान
चॅपल, इयान
चॅपल, इयान
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
पॅटरसन थॉम्पसन

**पॅटरसन इयान चेस्टरफील्ड थॉम्पसन** (सप्टेंबर २६, इ.स. १९७१:पाइन गार्डन, सेंट मायकेल, बार्बाडोस - ) हा कडून दोन कसोटी व दोन एकदिवसीय क्रिकेट सामने खेळलेला खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने जलद-मध्यमगती गोलंदाजी आणि फलंदाजी करीत असे.

वर्ग:वेस्ट इंडीजचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९७१ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
मार्क हॅस्लाम

हॅस्लाम, मार्क
वर्ग:रिकामी पाने
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
विद्याधर गोखले

**विद्याधर संभाजीराव गोखले** (जानेवारी ४, इ.स. १९२४ - सप्टेंबर २६, इ.स. १९९६) हे मराठी पत्रकार व संगीत नाटककार होते. मराठी वर्तमानपत्र दैनिक लोकसत्ताचे ते संपादक होते. विद्याधर गोखले यांच्या वरिल संस्कार हे पत्रकारिता यालाच पोषक होते. विद्येवर,ज्ञानावर त्यांचा विश्वास होता. ते व्यासंगी होते.

## इतिहास
संपादकीय सूत्रे हाती येण्यापूर्वी विद्याधर गोखले यांच्याकडे ‘साप्ताहिक लोकसत्ते’ची पूर्ण जबाबदारी होती. ह.रा.महाजनी संपादक असताना गोखले ‘लोकसत्ता’ मध्ये आले. त्याआधी काही काळ त्यांनी भा.रा.धुरंधर यांच्या ‘नवभारत’ मध्ये काम केले होते.अमरावती होऊनही मुंबईत आल्यावर काही काळ ते शिक्षक म्हणूनही काम करत होते. तरी त्यांच्यावरील संस्कार हे पत्रकारिता यालाच पोषक होते. त्यांचे वडील संभाजीराव गोखले हे काँग्रेसचे नेते होते. विद्येवर,ज्ञानावर त्यांचा विश्वास होता.ते व्यासंगी होते. हाच संस्कार विद्याधर गोखले यांवरही झाला. वीर वामनराव जोशी यांचा सहवासही त्यांना अमरावतीत लाभला होता व जोशी यांच्या ‘सावधान’ पत्राचे ते चाहते होते. न. चि. केळकर, अच्युत बळवंत कोल्हटकर,शि.म. परांजपे यांच्या लेखनाचा त्यांनी खास अभ्यास केला होता. संपादकीय लेखनाचे धडे त्यांनी महाजनी यांच्या मार्गदर्शनाखाली गिरवले. प्रत्यक्ष संपादकीय लेखनही त्यांनी विपुल केले. त्यामुळे संपादकाची जबाबदारी विद्याधर गोखले यांनी अगदी सहजपणे स्वीकारली. 

## लेखन शैली 
विद्याधर गोखले यांचे लेखन मात्र गांभीर्यापेक्षा रंजकतेकडे अधिक झुकणारे होते. राजकीय लेखनही ते साहित्यिक शैलीने नटवत लेखन सालंकृत करण्यावर त्यांचा अधिक भर असे. संस्कृत व उर्दू साहित्याचा त्यांचा चांगला अभ्यास होता. त्यातील वचने व कल्पना ते आपल्या अग्रलेखात वापरत. सरळ, सुबोध अशा त्यांच्या लेखनात विनोदाचा शिडकावाही असे. प्रक्षोभक लिहिण्यापेक्षा मुद्द्यांकडे, भाषेच्या व शब्दांच्या नेटक्या वापराकडे संपादकाने लक्ष द्यायला हवे, असे त्यांचे मत होते.

## प्रकाशित साहित्य
* झंझावात (कादंबरी)

## नाटके
* संगीत अमृत झाले जहराचे (१९६५)
* इब्राहिमखान गारदी
* संगीत चमकला ध्रुवाचा तारा (१९६९)
* संगीत जय जय गौरीशंकर (१९६६)
* जावयाचे बंड
* संगीत पंडितराज जगन्नाथ (१९६०)
* बरसते सूर्यातुन चंद्रिका
* बावनखणी (१९८३)
* संगीत मदनाची मंजिरी (१९६५)
* संगीत मंदारमाला (१९६३)
* संगीत मेघमल्हार (१९६७)
* रूपरंजनी
* राणी रूपमती
* साक्षीदार (१९६०)
* सुंदरा मनामध्ये भरली
* संगीत सुवर्णतुला (१९६०)
* संगीत स्वरसम्राज्ञी (१९७३)

## इतर
* रंगशारदा प्रतिष्ठानाची स्थापना
* लोकसभा सदस्य, उत्तर मध्य मुंबई लोकसभा मतदारसंघ (१९८९ - १९९१) 
* अध्यक्ष - स्वातंत्र्यवीर सावरकर राष्ट्रीय स्मारक, मुंबई (१९९५ -१९९६) 

## गौरव
* अध्यक्ष, मराठी साहित्य संमेलन, सातारा, १९९३
* पुण्यात विद्याधर गोखले यांच्या नावाचे संगीताचे आणि अभिनयाचे कार्यक्रम करणारे संगीत-नाट्य प्रतिष्ठान आहे.
* मुंबई-दादर येथील जी-उत्तर विभागात बाळ गोविंददास मार्ग व सेनापती बापट मार्ग जेथे मिळतात तेथे तयार झालेल्या चौकास नाटककार विद्याधर गोखले यांचे नाव दिले आहे. 
* मुंबई पत्रकार संघातर्फे दर वर्षी चांगल्या लेखक-पत्रकाराला मुंबई मराठी पत्रकार संघातर्फे ललित लेखनाबद्दल देण्यात येणारा विद्याधर गोखले स्मृती पुरस्कार देण्यात येतो. २०१२ साली हा पुरस्कार ‘लोकसत्ता’च्या पुणे आवृत्तीचे निवासी संपादक मुकुंद संगोराम यांना प्रदान झाला.

## संदर्भ
वर्ग:इ.स. १९९६ मधील मृत्यू
वर्ग:अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनांचे अध्यक्ष
वर्ग:भारतीय राजकारणी
वर्ग:मराठी नाटककार
वर्ग:मराठी पत्रकार
वर्ग:महाराष्ट्रामधील राजकारणी
वर्ग:९ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:उत्तर मध्य मुंबईचे खासदार
वर्ग:इ.स. १९२४ मधील जन्म
वर्ग:मराठी संगीत नाटककार
अल्जीयर्स

**अल्जीयर्स** (; ) हे अल्जीरियाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे. उत्तर आफ्रिका भागातील सर्वात मोठ्या शहरांपैकी एक असलेले अल्जीयर्स अल्जीरियाच्या उत्तर भागात भूमध्य समुद्र किनाऱ्यावर वसले असून २०११ साली येथील लोकसंख्या सुमारे ३४ लाख होती.

इ.स. ९४४ मध्ये स्थापन झालेले अल्जीयर्स मध्य युग काळादरम्यान ओस्मानी साम्राज्याच्या तर १८३० ते १९६२ सालांदरम्यान फ्रान्सच्या ताब्यात होते.

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ

*

वर्ग:अल्जीरियामधील शहरे
वर्ग:आफ्रिकेतील देशांच्या राजधानीची शहरे
वर्ण

तोंडावाटे बाहेर पडणाऱ्या मूलध्वनींना **वर्ण** असे म्हणतात. ते केवळ ध्वनी असतात, म्हणून त्यांना **ध्वनिरूपे** म्हणतात. वर्ण हा भाषेच्या पाच मूलभूत घटकांपैकी (इतर: अक्षर, शब्द, वाक्य व व्याकरण) एक आहे.

मराठी भाषेत मधे एकूण ५२ वर्ण आहेत.

वर्णाचे एकूण ३ प्रकार पडतात.

१. स्वर 

२. स्वरादी 

३. व्यंजन आणि विशेष संयुक्त व्यंजने

## स्वर 
ज्या वर्णाचा उच्चार करण्यास सुरुवात केल्या पासून ते शेवट पर्यंत जर एक सारखाच ध्वनी निर्माण होत असेल तर त्या वर्णाला स्वर असे म्हणतात. तसेच ज्या वर्णाचा उच्चार स्वतंत्रपणे म्हणजे दुसऱ्या वर्णाच्या वाचून करता येतो त्याला स्वर असे म्हणतात. मराठीत एकूण १४ स्वर आहेत.

अ आ 	इ 	ई 	उ 	ऊ ऋ ऌ ए (ॲ)	ऐ ओ (ऑ)	औ

## स्वरादी 
ज्या वर्णाचा उच्चार करण्यास 'अ' ने सुरुवात करून अनुनासिक किंवा विसार्गाने समाप्ती होते त्या वर्णाना स्वरादी असे म्हणतात. मराठीत एकूण २ स्वरादी आहेत.

ं (अं	) ः (अ:)

## व्यंजन 
ज्या वर्णाचा उच्चार पूर्ण होण्यास शेवटी स्वराचे साहाय्य घ्यावे लागते त्या वर्णाला व्यंजन असे म्हणतात. मराठीत एकूण ३६ व्यंजन आहेत.

मूळ व्यंजने:
क् ख् ग् घ्	ङ्

च् 	छ् 	ज् झ्	ञ्

ट् 	ठ् 	ड् 	ढ् 	ण्

त् 	थ् 	द् 	ध् 	न्

प् 	फ् ब् 	भ् म्

य् र् ल् व् 

श् ष्	स्

ह् ळ्

संयुक्त व्यंजने:
क्ष्	ज्ञ्

द् + न् + य् = ज्ञ्

क् + ष् = क्ष्

वर्ग:मराठी व्याकरण
रामचंद्र कृष्णाजी फाटक

**रामचंद्र कृष्णाजी फाटक** ऊर्फ **राम फाटक** (जन्म : २१ ऑक्टोबर १९१७;  - २६ सप्टेंबर २००२) हे मराठी गायक, संगीतकार होते.

## जीवन 
रामभाऊंचे क्रमिक विद्याशिक्षण चालू असतानाच त्यांनी पुण्यात राहून ग्वाल्हेर गायकीचे धडे घेतले. बालगंधर्वानी नाटक कंपनीत येण्याचे निमंत्रण देऊनही शिक्षणाच्या कारणासाठी त्यांनी नकार दिला. नोकरी करत असतानाही त्यांची संगीताची ओढ कमी झाली नव्हती. १९४५ मध्ये एचएमव्हीने त्यांची पहिली ध्वनिमुद्रिका प्रकाशित केली आणि रामभाऊंना आपले सुखनिधान सापडले. 

शिक्षणाने एम.ए., बी.टी. असलेल्या राम फाटकांनी काही वर्षे शिक्षकी पेशा पत्करला. पुढे इ.स. १९५६ पासून पुढील १० वर्षे नागपूर आकाशवाणी केंद्रावर तर त्यापुढील १० वर्षे पुणे आकाशवाणीवर त्यांनी नोकरी केली. इथेच भास्करराव गोडबोले आणि जे.एल. रानडे ह्यांसारख्यांचे मार्गदर्शन त्यांना मिळाले. पुणे आकाशवाणी केंद्रावर असतानाच ज्येष्ठ गायक आणि संगीतकार सुधीर फडके ह्यांच्याशी त्यांचा स्नेह जुळला. सुधीर फडक्यांच्या गीतरामायणामधील काही गाणी ते गायले. आकाशवाणीच्या पुणे केंद्रासाठी त्यांनी शास्त्रीय संगीत गायिका बेगम परवीन सुलताना यांच्याकडून काही मराठी भावगीते गाऊन घेतली. 

इ.स. १९७२ साली त्यावेळचे नवोदित गीतकार सुधीर मोघे ह्यांच्या 'सखी मंद झाल्या तारका' ह्या गीताला राम फाटकांनी स्वरबद्ध करून भीमसेन जोशी ह्यांच्याकडून हे गाणे गाऊन घेतले. पुढे हे गाणे ध्वनीफितीद्वारे सुधीर फडक्यांच्या स्वरात प्रकाशित करण्यात आले. 

रामभाऊंनी ’संतवाणी’ मधील 'तीर्थ विठ्ठल', 'माझे माहेर पंढरी', 'पंढरी निवासा', 'अणुरेणीया थोकडा' हे पंडित भीमसेन जोशींकडून गाऊन घेतलेले अभंग खूपच लोकप्रिय झाले. ह्याबरोबरच 'दिसलीस तू', 'डाव भांडून मांडून मोडू नको' आणि 'सखी, मंद झाल्या तारका' ही सुधीर फडक्यांनी गायलेली भावगीते प्रचंड गाजली.

## राम फाटक यांचे संगीत असलेली काही गाणी
* अणुरेणिया थोकडा
* अंतरीच्या गूढ गर्भी
* अधिक देखणें तरी
* अबीर गुलाल उधळीत
* आता कोठे धावे मन
* आम्हां नकळे ज्ञान
* आरंभी वंदीन अयोध्येचा
* ऊर्मिले त्रिवार वंदन तुला
* काया ही पंढरी आत्मा
* घडी घडी घडी चरण तुझे

* जातां पंढरीस सुख वाटे
* ज्याचा सखा हरी
* झुंजता रणभूवरी तू
* डाव मांडून भांडून
* तपत्या झळा उन्हाच्या
* तीर्थ विठ्ठल क्षेत्र विठ्ठल
* दिसलीस तू फुलले ॠतू
* नामाचा गजर गर्जे
* पावलों पंढरी वैकुंठभुवन

* पुण्य पर‍उपकार पाप ते
* पंढरी निवासा सख्या
* पंढरीचे सुख नाहीं
* पांडुरंग त्राता पांडुरंग दाता
* मन लोभले मनमोहने
* माझा भाव तुझे चरणी
* माझे माहेर पंढरी 
* रसिका तुझ्याचसाठी
* राम नाम ज्याचें मुखी

* रामाचें भजन तेंचि
* विठ्ठल गीतीं गावा
* सखी मंद झाल्या तारका
* सगुणाची सेज निर्गुणाची
* सुखाचें हें नाम आवडीनें
* संतभार पंढरीत
* हे नायका जगदीश्वरा
* ज्ञानियांचा राजा 

## आत्मचरित्र
रामभाऊ फाटक यांनी 'स्वरयात्रा' या नावाचे आत्मचरित्र लिहिले आहे.

## बाह्य दुवे 
* 

वर्ग:मराठी संगीतकार
वर्ग:इ.स. २००२ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९१७ मधील जन्म
वर्ग:मराठी गायक
डंकन फ्लेचर

thumb|डंकन फ्लेचर
**डंकन अँड्रू ग्विन फ्लेचर** (सप्टेंबर २७, इ.स. १९४८ - ) हा कडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे.

झिम्बाब्वेच्या क्रिकेट संघाचा नायक असलेला फ्लेचर एप्रिल २७, इ.स. २०११पासून  क्रिकेट संघाचा प्रशिक्षक आहे.

फ्लेचर, डंकन
फ्लेचर, डंकन
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
गॅव्हिन लार्सन

**गॅव्हिन रॉल्फ लार्सन** (सप्टेंबर २७, इ.स. १९६२:वेलिंग्टन, न्यू झीलँड - ) हा कडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे.

याला *द पोस्टमन* असे टोपणनाव दिले गेले आहे.

लार्सन, गॅव्हिन
लार्सन, गॅव्हिन
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
पंकज धर्माणी

**पंकज धर्माणी** (२७ सप्टेंबर, १९७४:दिल्ली, भारत - ) हा कडून १९९६ मध्ये विरुद्ध एक एकदिवसीय सामना खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे

वर्ग:भारतातील पुरुष क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:भारताचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:पंजाब किंग्स माजी खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९७४ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
सप्टेंबर २७

## ठळक घटना आणि घडामोडी 
### सोळावे शतक 
* १५४० - पोप पॉल तिसऱ्याने सोसायटी ऑफ जीझसला (*जेसुइट्स*) मान्यता दिली.
* १५९० - अवघे १३ दिवस सत्तेवर राहिल्यावर पोप अर्बन सातव्याचा मृत्यू.
### अठरावे शतक 
* १७७७ - लँकेस्टर, पेनसिल्व्हेनिया एक दिवसासाठी अमेरिकेची राजधानी झाले.
### एकोणिसावे शतक 
* १८२१ - मेक्सिकोला स्पेनपासून स्वातंत्र्य.
* १८२५ - द स्टॉक्टन अँड डार्लिंग्टन रेल्वेने जगातील सर्वप्रथम प्रवासी रेल्वे वाहतूक सुरू केली.
* १८५४ - एस.एस. आर्क्टिकला अटलांटिक महासागरात जलसमाधी. ३०० मृत्युमुखी.
### विसावे शतक 
* १९०५ - ऍनालेन डेर फिजिकमध्ये अल्बर्ट आइनस्टाइनचा *एखाद्या वस्तूचे जडत्व त्यातील उर्जाप्रमाणावर अवलंबून असते का?* हा शोधनिबंध प्रसिद्ध झाला. यात आइन्स्टाईनने E=mc2 हे समीकरण पहिल्यांदा मांडले.
* १९२२ - ग्रीसच्या राज कॉन्स्टन्टाईन पहिल्याने पदत्याग केला. त्याचा मुलगा जॉर्ज दुसरा सत्तेवर.
* १९४० - जर्मनी, इटली व जपानने होन्शू बेटावरील टायफूनमध्ये ५,००० ठार.
* १९५९ - जपानच्या त्रिपक्षी तह स्वीकारला.
* १९९६ - अफगाणिस्तानमध्ये तालिबानने काबूल जिंकले. राष्ट्राध्यक्ष बुरहानुद्दीन रब्बानीने पळ काढला तर नजीबुल्लाहला रस्त्यात फाशी देण्यात आली.

### एकविसावे शतक 
* २००२ - पूर्व तिमोरला संयुक्त राष्ट्रांत प्रवेश.
* २००२ - मराठीमाती या मराठी संकेतस्थळाची सुरुवात.

## जन्म 
* १३८९ - कोसिमो दि मेदिची, फ्लोरेन्सचा राजा.
* १६०१ - लुई तेरावा, फ्रांसचा राजा.
* १७२२ - सॅम्युएल ऍडम्स, अमेरिकन क्रांतिकारी.
* १९०७ - भगत सिंग, भारतीय क्रांतिकारी.
* १९४८ - डंकन फ्लेचर, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९५३ - माता अमृतानंदमयी, भारतीय धर्मगुरू.
* १९५७ - बिल ऍथी, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९६२ - गॅव्हिन लार्सन, न्यू झीलँडचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९७२ - ग्वेनेथ पाल्ट्रो, अमेरिकन अभिनेत्री.
* १९७४ - पंकज धर्माणी, भारतीय क्रिकेट खेळाडू.
* १९८१ - लक्ष्मीपती बालाजी, भारतीय क्रिकेट खेळाडू.
* १९८१ - ब्रेन्डन मॅककुलम, न्यू झीलँडचा क्रिकेट खेळाडू.

## मृत्यू 
* १५५७ - गो-नारा, जपानी सम्राट.
* १५९० - पोप अर्बन सातवा.
* १७०० - पोप इनोसंट बारावा.
* १९१७ - एदगा दगा, फ्रेंच चित्रकार.
* १९७२ - एस.आर. रंगनाथन, भारतीय गणितज्ञ.
* १९९६ - नजीबुल्लाह, अफगाणिस्तानचा राष्ट्राध्यक्ष.
* २००८ - महेंद्र कपूर, विख्यात भारतीय पार्श्वगायक.

## प्रतिवार्षिक पालन 
* जागतिक प्रवासी दिन.
----
## बाह्य दुवे
* 

सप्टेंबर २५ - सप्टेंबर २६ - **सप्टेंबर २७** - सप्टेंबर २८ - सप्टेंबर २९ - सप्टेंबर महिना
रियाध

**रियाध** (अरबी: الرياض‎ ; उच्चार : *अर्-रियाध*; अर्थ : बगीचा) ही सौदी अरेबियाची राजधानी व सर्वांत मोठे शहर आहे. ते रियाध प्रांताच्याही राजधानीचे शहर आहे. अरबी द्वीपकल्पाच्या मध्यभागी एका विस्तीर्ण पठारावर ते वसले असून सुमारे ४८,५४,००० लोकसंख्येचे शहर आहे.

याला पूर्वी *हाइर अल-यमामाह* असे नाव होती.

## वस्तीविभागणी 
१९३५ साली शहराची लोकसंख्या ४०,००० होती तर १९४९मध्ये ८३,००० होती. १९६० च्या सुमारास १,५०,००० लोकसंख्या असलेल्या शहरात २०२३ च्या सुमारास ७०,००,००० लोक राहत होती. २०१७मध्ये रियाधमधील लोकसंख्येत ६४.१९% व्यक्ती सौदी होत्या तर ३५.८१% लोक परदेशी होत्या. यांतील १३.७% मूळ भारतीय तर १२.४% लोक मूळ पाकिस्तानी होत्या.

## वाहतूक 
### विमानसेवा 
किंग खालिद आंतरराष्ट्रीय विमानतळ रियाध शहर आणि आसपासच्या प्रदेशातील मुख्य विमानतळ आहे. शहराच्या मध्यवर्ती भागापासून ३५ किमी उत्तरेस असलेल्या या विमानतळावरून दरसाल २ कोटी प्रवासी ये-जा करतात. या मोठ्या विमानतळाचा अजून विकास करण्याचे बेत असून २०३० पर्यंत तेथे सहा समांतर धावपट्ट्या आणि ३ ते ४ प्रवासी टर्मिनल बांधली जातील. त्या वेळी याचे पुनर्नामकरण *किंग सलमान आंतरराष्ट्रीय विमानतळ* असे केले जाईल. २०३०मध्ये याची क्षमता दरसाल १२ कोटी प्रवासी तर २०५०पर्यंत १५ कोटी प्रवासी वाहण्याची असेल.

### मेट्रो 
रियाध मेट्रोचे बांधकाम २०१० च्या दशकात सुरू झाले व २०२४पर्यंत ही सेवा सुरू होण्याचा अंदाज आहे.

### बस 
रियाधमधील सार्वजनिक बससेवेचे जाळे ८५ किमी लांबीचे असून त्यात तीन बस रॅपिड ट्रान्झिट सेवा आहेत. हे जाळे मेट्रोशी जोडले जाईल.

रियाधपासून देशातील इतर शहरांना बससेवा उपलब्ध असून हीच कंपनी आखाती सहकार समितीच्या सदस्य देशांपर्यंत बस नेतात. याशिवाय इजिप्तलाही बस सेवा उपलब्ध आहे.

### रेल्वे 
सौदी रेल्वे संघटना रियाधपासून दम्मामला दोन मार्गांनी रेल्वे सेवा पुरवते. होफुफ आणि हराध मार्गे जाणाऱ्या गाड्या प्रवासी आणि मालवाहतूक करतात.

भविष्यात रियाधपासून मक्का आणि जेद्दा तसेच हाइल प्रांतातील बुरैदा शहरांना जोडणारे रेल्वेमार्ग बांधले जातील.

### रस्ते 
रियाध शहराला महामार्गांचे जाळे आहे. शहराला पूर्व रिंग रोड आणि उत्तर रिंग रोड ही दोन बाह्यवळणे आहेत. किंग फह्द रोड शहरातून उत्तर-दक्षिण धावतो तर मक्का रोड शहराच्या पूर्व भागाला आणि डिप्लोमॅटिक क्वार्टरला मध्यवर्ती भागाशी जोडतो.

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ (इंग्लिश मजकूर) 

वर्ग:सौदी अरेबियामधील शहरे
वर्ग:आशियातील देशांच्या राजधानीची शहरे
वर्ग:रियाध
शहर
बर्लिन

**बर्लिन** () ही जर्मनी देशाची राजधानी व १६ राज्यांपैकी एक राज्य आहे. सुमारे ३४.७ लाख लोकसंख्या असलेले बर्लिन हे जर्मनीमधील सर्वात मोठे शहर आहे.

## कला
## खेळ 
 १९३६ उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धा व २००६ फिफा विश्वचषक स्पर्धेमधील अंतिम सामना खेळवण्यात आले होते.]]
१९३६ उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धेचे बर्लिन हे यजमान शहर होते. तसेच २००६ फिफा विश्वचषक अंतिम सामना येथे खेळवला गेला होता. फुटबॉल हा येथील सर्वात लोकप्रिय खेळ असून फुसबॉल-बुंडेसलीगामध्ये खेळणारा हेर्था बे.एस.से. हा बर्लिनमधील प्रमुख फुटबॉल क्लब आहे.
## शिक्षण
## जुळी शहरे 
जगातील १७ शहरे बर्लिनची अधिकृत जुळी शहरे आहेत.

## संदर्भ 
## हे सुद्धा पहा 
*राइचश्टाग
*ब्रांडेनबुर्ग फाटक
* बर्लिनची भिंत

## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ 
* व्यापार दालन 
* महानगर क्षेत्र 
*


वर्ग:जर्मनीमधील शहरे
वर्ग:जर्मनीची राज्ये
वर्ग:युरोपातील देशांच्या राजधानीची शहरे
वर्ग:उन्हाळी ऑलिंपिक यजमान शहरे
कराची

right|thumb|मोहत्ता पैलेस
**कराची** पाकिस्तानमधील प्रमुख बंदर आहे. हे शहर पाकिस्तानची आर्थिक राजधानी मानली जाते. १९७१ च्या युद्धात भारताच्या आय एन एस रजपूत या नौकेने दोन पाकिस्तानी विनाशिका तसेच एक पाणबुडी बुडवून कराची बंदरात पाकिस्तानला नामोहरम केले.
## संस्था
इसवी सन १५ मार्च १८८४ रोजी कराची शहरात मराठा जनरल एज्युकेशन सोसायटी ची स्थापना झाली.

वर्ग:पाकिस्तानमधील शहरे
वर्ग:पाकिस्तानमधील बंदरे
वर्ग:कराची
अहिराणी बोलीभाषा

अहिराणी ही खानदेश प्रदेशात बोलली जाणारी पश्चिम हिंद-आर्य भाषा आहे व ती देवनागरी लिपीत लिहिली जाते. ही भाषा तिच्या प्रादेशिक नावावरून खानदेशी म्हणूनही ओळखली जाते तर ती मूळ अहिर लोकसमूहाची भाषा असल्या कारणाने ती अहिराणी म्हणून ओळखली जाते.

अहिराणी भाषा प्रामुख्याने उत्तर महाराष्ट्रातील नंदुरबार, धुळे या जिल्ह्यांत आणि जळगाव जिल्ह्याच्या पश्चिम भागात व नाशिक जिल्ह्याच्या उत्तर भागात बोलली जाते. महाराष्ट्राव्यतिरीक्त गुजरातच्या सुरत, सोनगढ, व्यारा, उच्छल, निझर व मध्यप्रदेशच्या पानसेमल, सेंधवा या तालुक्यांतही अहिराणी भाषा काही प्रमाणात बोलली जाते. गुजरातमधील डांग जिल्ह्यात बोलली जाणारी डांगी(डांगरी) ही सुद्धा खानदेशीचीच एक बोली म्हणून वर्गीकृत केली जाते.

१९११, १९२१ आणि १९३१ च्या जनगणनेत अहिराणी भाषिक लोक गुजराती म्हणून गणले गेले. परंतु नंतरच्या काळात खानदेशी एक स्वतंत्र भाषा म्हणून गणली जाऊ लागली.

## व्याकरण
### सर्वनाम
### संबंध दर्शक शब्द 
### प्राप्तकर्ता दर्शक शब्द 
### कर्ता दर्शक शब्द 
### अंतर्गत संबंध दर्शक शब्द 
### स्थान दर्शक शब्द 
### प्रमाण दर्शक शब्द 
### इतर प्रत्यय व शब्द रूपे 
## साहित्य
### अहिराणी बोली, शब्दकोश, लोकसाहित्य  आणि व्याकरण विषयक पुस्तके
* नि. रा. पाटील यांनी खानदेशी भाषेवर आधारित ‘लेवा गण बोली’ भाषेचा शब्दकोश तयार केला आहे.
* अहिराणी शब्दकोश (अहिराणी- मराठी) (डॉ. रमेश सूर्यवंशी) : अहिराणी बोलीचा पहिला शब्दकोश.
* " 'वऱ्हाडी' आणि 'अहिराणी' बोलींचा तौलनिक अभ्यास" डॉ. पुरुषोत्तम सदानंद तायडे  
*अहिराणी बोली सुलभ व्याकरण (डॉ. रमेश सुर्यवंशी)
*खान्देशातील कृषक जीवन सचित्रकोश (डॉ. रमेश सुर्यवंशी)

### अन्य पुस्तके
* अहिराणी : आंतरराष्ट्रीय भाषा (डाॅ. बापूराव देसाई)
## हे सुद्धा पहा
* अहिराणी साहित्य संमेलन
* तावडी बोलीभाषा
* लेवा बोली
* पावरा बोलीभाषा

## संदर्भ व नोंदी 
वर्ग:मराठी बोलीभाषा
वर्ग:खान्देश
मजिद खान

खान, मजिद
वर्ग:रिकामी पाने
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
इरफान भट्टी

भट्टी, इरफान
वर्ग:रिकामी पाने
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
ऑगस्टिन लोगी

**ऑगस्टिन लॉरेन्स लोगी** (सप्टेंबर २६, इ.स. १९६०:सोबो, त्रिनिदाद आणि टोबॅगो - ) हा कडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे.

लोगी सध्या क्रिकेट मार्गदर्शक म्हणून काम करतो.

आपल्या कारकिर्दीदरम्यान लोगी फलंदाज तसेच उत्कृष्ट क्षेत्ररक्षक म्हणून प्रसिद्ध होता.

लोगी, ऑगस्टिन
लोगी, ऑगस्टिन
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
कॉलिन स्टुअर्ट

**कॉलिन एल्सवर्थ लॉरी स्टुअर्ट** (२८ सप्टेंबर, १९७३ - ) हा कडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने जलद-मध्यमगती गोलंदाजी आणि फलंद्जी करीत असे.

वर्ग:वेस्ट इंडीजचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९७३ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
मॅथ्यू इलियट

इलियट, मॅथ्यू
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
कॅथ्रिन लेंग

**कॅथ्रिन लेंग** (सप्टेंबर २८, इ.स. १९७३:पड्सी, यॉर्कशायर, इंग्लंड - ) ही कडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेली खेळाडू आहे.

वर्ग:इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
लेंग, कॅथ्रिन
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
सदागोपान रमेश

**सदागोपान रमेश** (रोमन लिपी: *Sadagoppan Ramesh* ;) (ऑक्टोबर १६, इ.स. १९७५; चेन्नई, तमिळनाडू - हयात) हा भारतीय राष्ट्रीय पुरुष क्रिकेट संघाकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे. तो प्रामुख्याने डाव्या हाताने खेळणारा फलंदाज म्हणून ओळखला जातो. फलंदाजीसोबत तो उजव्या हाताने लेगब्रेक गोलंदाजीदेखील करतो. एकदिवसीय सामन्यांच्या कारकिर्दीतील पहिल्या चेंडूवर बळी मिळवण्याचा विक्रम करणारा तो एकमेव भारतीय क्रिकेट खेळाडू आहे. वेस्ट इंडीजविरुद्ध झालेल्या सामन्यात निक्सन मॅक्लीन याचा बळी घेऊन त्याने हा विक्रम नोंदवला.

## बाह्य दुवे 
* 

वर्ग:भारतातील पुरुष क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:भारताचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
तुका म्हणे आता (नाटक)

तुका म्हणे आता हे पु. ल. देशपांडे ह्यांचे पहिले नाटक. या नाटकाचा पहिला प्रयोग भानुविलास थियेटर मध्ये झाला होता.

वर्ग:मराठी साहित्य यादी
डेव्हिड जॉन्सन

**डेव्हिड ज्यूड जॉन्सन**.

जॉन्सन, डेव्हिड
वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. २०२४ मधील मृत्यू
सप्टेंबर २८

## ठळक घटना आणि घडामोडी 
### इ.स.पू. पहिले शतक 
* ४८ - इजिप्तचा राजा टॉलेमीने पॉम्पेई द ग्रेटची इजिप्तमध्ये उतरल्यावर हत्या करवली.
### अठरावे शतक 
### एकोणिसावे शतक
### विसावे शतक 
* १९२८ - युनायटेड किंग्डमने घातकी द्रव्य कायदा काढून गांजा व तत्सम पदार्थ बेकायदा ठरवले.
* १९३९ - दुसरे महायुद्ध - जर्मनीने पोलंडवर आक्रमण केल्यावर जर्मनी व सोवियेत संघाने पोलंडचा आपसांत वाटणी करून घेतली.
* १९३९ - दुसरे महायुद्ध - जर्मनीच्या सैन्याने पोलंडची राजधानी वॉर्सॉ काबीज केली.
* १९४४ - दुसरे महायुद्ध - सोवियेत सैन्याने एस्टोनियातील क्लूगा कॉँसेन्ट्रेशन कॅम्पमधील कैद्यांची सुटका केली.
* १९५८ - फ्रांसने नवीन संविधान स्वीकारले. फ्रांसचे पाचवे प्रजासत्ताकअस्तित्वात आले. गिनी या फ्रांसाधीन प्रदेशाने हे संविधान न स्वीकारता स्वतंत्र होण्याचे ठरवले.
* १९७१ - युनायटेड किंग्डमने औषधांचा गैरवापर कायदा काढून गांजाचे वैद्यकीय उपयोग बेकायदा ठरवले.
* १९९४ - एम.एस. एस्टोनिया ही फेरीबोट बाल्टिक समुद्रात बुडुन ८५२ व्यक्ती मृत्युमुखी पडले.
* १९९५ - कोमोरोस द्वीपांवर लश्करी उठाव.

### एकविसावे शतक 
* २००४ - कॅलिफोर्नियातील पार्कफील्ड शहराला रिश्टर मापनपद्धतीनुसार ६.० तीव्रतेचा भूकंपाचा धक्का.

## जन्म 
* ५५१ - कन्फ्यूशियस, चीनी तत्त्वज्ञानी.
* १८६७ - कीचिरो हिरानुमा, जपानी पंतप्रधान.
* १९०७ - भगतसिंग भारतीय क्रांतिकारक
* १९२५ - सेमूर क्रे, अमेरिकन संगणकशास्त्रज्ञ.
* १९२९ - लता मंगेशकर, भारतीय पार्श्वगायक.
* १९४६ - मजिद खान, पाकिस्तानी क्रिकेट खेळाडू.
* १९४७ - शेख हसीना वाजेद, बांगलादेशची पंतप्रधान.
* १९६० - ऑगस्टिन लोगी, वेस्ट ईंडीझचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९६४ - इरफान भट्टी, पाकिस्तानी क्रिकेट खेळाडू.
* १९६७ - मीरा सोर्व्हिनो, अमेरिकन अभिनेत्री.
* १९७१ - मॅथ्यू इलियट, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
* १९७३ - कॅथ्रिन लेंग, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९७३ - कॉलिन स्टुअर्ट, वेस्ट ईंडीझचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९८१ - रणबीर कपूर, भारतीय अभिनेता
* १९८७ - हिलरी डफ, अमेरिकन अभिनेत्री.

## मृत्यू 
* २३५ - पोप पॉँटियानस.
* ११०४ - पेद्रो पहिला, अरागॉनचा राजा.
* ११९७ - हेन्री सहावा, पवित्र रोमन सम्राट.
* १९१४ - रिचर्ड सीयर्स, अमेरिकन उद्योगपती.
* १९७० - गमाल अब्दल नासर, इजिप्तचा दुसरा राष्ट्राध्यक्ष.
* १९७८ - पोप जॉन पॉल पहिला.
* १९७९ - रोम्युलो बेटानकोर्ट, व्हेनेझुएलाचा राष्ट्राध्यक्ष.
* १९८९ - फर्डिनांड मार्कोस, फिलिपाईन्सचा राष्ट्राध्यक्ष.
* १९९१ - माइल्स डेव्हिस, अमेरिकन जॅझ संगीतकार.
* २००० - पिएर इलियट त्रुदू, कॅनडाचा पंधरावा पंतप्रधान.
* २०२३ - एम.एस. स्वामिनाथन, भारतीय शास्त्रज्ञ

## प्रतिवार्षिक पालन 
* चेक राष्ट्र दिन - चेक प्रजासत्ताक.
* शिक्षक दिन - तैवान.
----
## बाह्य दुवे
सप्टेंबर २६ - सप्टेंबर २७ - **सप्टेंबर २८** - सप्टेंबर २९ - सप्टेंबर ३० - सप्टेंबर महिना
डेव्हिड मरे

**डेव्हिड अँथोनी मरे** (२९ मे, १९५० - २६ नोव्हेंबर, २०२२) हा कडून १९ कसोटी आणि १० एकदिवसीय सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होते.

याचे वडील एव्हर्टन वीक्स हे सुद्धा वेस्ट इंडीजकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळले.

वर्ग:वेस्ट इंडीजचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९५० मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०२२ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
डेव्हिड स्टील

**डेव्हिड स्टॅन्ली स्टील** (सप्टेंबर २९, इ.स. १९४१ - ) ही कडून आठ कसोटी आणि एक एकदिवसीय क्रिकेट सामने खेळलेला खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी आणि डाव्या हाताने मंदगती गोलंदाजी करीत असे.

वर्ग:इंग्लंडचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९४१ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
क्रिस ब्रॉड

**ब्रायन क्रिस्टोफर** *क्रिस* **ब्रॉड** (सप्टेंबर २९, इ.स. १९५७:नाउल, ब्रिस्टल, इंग्लंड -  - ) हा कडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे.

याचा मुलगा स्टुअर्ट ब्रॉडसुद्धा इंग्लंडकडून क्रिकेट खेळतो.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:इंग्लंडचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९५७ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
हॅलिफॅक्स (नोव्हा स्कॉशिया)

**हॅलिफॅक्स** (Halifax) ही कॅनडा देशाच्या पूर्व भागातील नोव्हा स्कॉशिया प्रांताची राजधानी, एक काउंटी व सर्वात मोठे शहर आहे. हॅलिफॅक्स नोव्हा स्कॉशियाच्या दक्षिणमध्य भागात अटलांटिक महासागराच्या किनाऱ्यावर वसले असून ते पूर्व कॅनडामधील एक महत्त्वाचे आर्थिक केंद्र आहे. २०१३ साली हॅलिफॅक्सची लोकसंख्या सुमारे ३ लाख होती. 

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ

*

वर्ग:कॅनडामधील शहरे
वर्ग:नोव्हा स्कॉशियामधील शहरे
तिक्रीत

**तिक्रीत** इराकमधील एक शहर आहे. हे शहर इराकचा एकेकाळचा हुकुमशहा सद्दाम हुसेन तसेच मध्ययुगीन सम्राट सलादीन यांचे जन्मगाव आहे.

वर्ग:इराकमधील शहरे
ट्रान्सवाल

**ट्रान्सवाल** दक्षिण आफ्रिका देशाचा एक प्रांत होता. १९१० ते १९९४पर्यंत अस्तित्वात असलेला हा प्रांत नवीन घटनेनुसार विभाजित करण्यात आला.

वर्ग:दक्षिण आफ्रिका
क्वेबेक सिटी

**क्वेबेक** ही कॅनडा देशातील क्वेबेक ह्या प्रांताची राजधानी आहे. मॉंत्रियाल ह्या शहराच्या ईशान्य दिशेवर २३३ कि. मी. अंतरावर असलेल्या ह्या शहराची लोकसंख्या २००६ च्या जनगणनेनुसार ४,९१,१४२ इतकी आहे. 
पर्यायी मॉन्ट्रिऑल नंतरचे, क्वेबेक प्रांतातील, हे सगळ्यात मोठे शहर आहे. सभोवतालच्या उपनगरांची लोकसंख्या धरल्यास क्वेबेक शहराची लोकसंख्या सुमारे ७,१५,५१५ इतकी आहे. 

अल्गॉन्किन भाषेत "जिथे नदी निमुळती होते" (ते शहर) असा क्वेबेक या शब्दाचा अर्थ आहे. क्वेबेक आणि लेव्ही ह्या दोन शहरांच्या दरम्यान सेंट लॉरेन्स ही नदी निमुळती होते. उत्तर अमेरिकेतील जुन्या शहरांपैकी क्वेबेक हे एक शहर असून त्याची स्थापना १६०८ साली सॅम्युएल द शांप्लेन ह्याने केली. शहारातील प्राचीन भागांमधील तटबंदीच्या भिंती अजूनही शाबूत असून युनेस्कोने १९८५ साली त्या भागाला "प्राचीन क्वेबेक" असे नवीन जागतिक वारसा स्थान जाहीर केले आहे. 

क्वेबेक शहर तिथल्या उन्हाळ्यातील आणि हिवाळ्यातील उत्सवांबद्दल प्रसिद्ध आहे. "कार्निव्हल" नावाचा मोठा उत्सव इथे हिवाळ्यात साजरा केला जातो. "शातो फ्रोंतनाक" नावाचे अतिसुन्दर हॉटेल, "म्युझे दला सिव्हिलिझास्यॉं", "म्युझे दे बोझार" ही इथली प्रसिद्ध ठिकाणे आहेत. ह्याशिवाय, "मॉन्टमोरेन्सी" नावाचा धबधबा आणि "सेन्ट ऍन द बोप्रे" हे रमणीय चर्च ही येथील ठिकाणे पहाण्यासारखी आहेत. 

येथे फ्रेंच भाषकांचे बहुमत असून त्यांची स्वतंत्र राष्ट्राची मागणी आहे.

वर्ग:कॅनडामधील शहरे
वर्ग:क्वेबेक प्रांत
वर्ग:इ.स. १६०८ मधील निर्मिती
बुएनोस आइरेस

**बुएनोस आइरेसचे स्वायत्त शहर** (स्पॅनिश: *Ciudad Autónoma de Buenos Aires*; अर्थ: सुंदर हवामान) ही आर्जेन्टिना देशाची राजधानी व सर्वांत मोठे शहर आहे.सुमारे १.२८ कोटी महानगरी लोकसंख्या असलेले बुएनोस आइरेस साओ पाउलो खालोखाल दक्षिण अमेरिका खंडामधील दुसऱ्या क्रमांकाचे मोठे महानगर आहे. बुएनोस आइरेस आर्जेन्टिनाच्या पूर्व भागात उरुग्वे देशाच्या सीमेजवळ व अटलांटिक महासागराजवळ रियो देला प्लाता नावाच्या खाडीच्या पश्चिम किनाऱ्यावर वसले आहे.

बुएनोस आइरेस आर्जेन्टिनामधील एक स्वायत्त शहर असून ते बुएनोस आइरेस प्रांतामध्ये समाविष्ट केले जात नाही. १८८० साली त्याला इतर प्रांतांपासून वेगळे करण्यात आले व १९९४ साली स्वायत्त दर्जा मंजूर करण्यात आला. लोकसंख्येनुसार जगातील सर्वात मोठ्या शहरांपैकी एक असलेल्या बुएनोस आइरेसची लोकसंख्या २०१० सालच्या गणनेनुसार सुमारे २९ लाख होती. मेक्सिको सिटी व साओ पाउलो ह्यांच्यासह ते लॅटिन अमेरिकेमधील एक जागतिक शहर मानले जाते. येथील युरोपीय शैलीचे स्थापत्य, उच्च सांस्कृतिक वारसा इत्यादींमुळे त्याला *लॅटिन अमेरिकेमधील पॅरिस* असा खिताब मिळाला आहे. व्हॅटिकनचा विद्यमान पोप फ्रान्सिस ह्याचे बुएनोस आइरेस हे जन्मस्थान आहे.

मिनिस्त्रो पिस्तारिनी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ हा आर्जेन्टिनामधील सर्वाधिक वर्दळीचा विमानतळ बुएनोस आइरेसच्या २२ किमी नैऋत्येस आहे. एरोलिनिआस आर्जेन्तिनास ह्या आर्जेन्टिनाच्या राष्ट्रीय विमान वाहतूक कंपनीचे मुख्यालय बुएनोस आइरेसमध्येच स्थित आहे.

## बाह्य दुवे
*
* अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:आर्जेन्टिनामधील शहरे
वर्ग:दक्षिण अमेरिकेतील देशांच्या राजधानीची शहरे
वर्ग:विकिमेनिया यजमान शहरे
*
भोंडला

**भोंडला** किंवा **भुलाबाई** किंवा हादगा  हा एक महाराष्ट्रातील स्त्रियांचा उत्सव आहे. महाराष्ट्रातील विविध भागात स्त्रिया वेगवेगळ्या नावाने ही एकच परंपरा पाळत असल्याचे दिसते.

## भोंडला/भुलाबाई
भोंडला हा सण मुलींचा विशेष आवडता आहे. आश्विन महिन्यात हस्त नक्षत्राला सुरुवात होते त्या दिवसापासून ह्दग्याची किंवा भोंडल्याची सुरुवात होते. 
भोंडला हा पश्चिम महाराष्ट्रात व कोकणात प्रचलित असलेला स्त्रियांच्या सामुदायिक खेळाचा प्रकार आहे. नवरात्रीचे नऊ दिवस आणि दसऱ्याच्या दिवशी हा खेळला जातो.घटस्थापनेच्या दिवसापासून संध्याकाळी अंगणात भोंडला खेळला जातो.एका पाटावर हत्ती काढून त्याची पूजा करतात. त्याभोवती फेर धरून छोट्या मुली, व शाळेतल्या मुली भोंडल्याची पारंपरिक गाणी म्हणतात.जिच्या घरी भोंडला असतो, तिची आई खिरापत करते. रोज बहुधा वेगळे घर आणि त्यामुळे वेगळी खिरापत असते. म्हणजे पहिल्या दिवशी १, दुसऱ्या दिवशी २ अशा करत करत ९ व्या दिवशी ९ + १ खिरापत असते. फेर धरताना एक छोट्या मुलींचा व १ मोठ्या मुलींचा. असे २ फेरे होतात.सर्वच मुली गाणी म्हणतात.http://www.manogat.com/node/7701#comment-76698
नवरात्रीच्या नऊ दिवसात हस्त नक्षत्राचे प्रतीक असलेल्या हत्तीची प्रतिमा काढून मधोमध ठेवली जाते आणि तिच्याभोवती मुली फेर धरतात. पृथ्वीच्या सुफलीकरणाचा हा उत्सव मानला जातो म्हणून याचे महत्त्व विशेष आहे. बहु उंडल असा याचा अपभ्रंश आहे असेही मानले जाते.

नमन गीत:-

१.ऐलमा पैलमा गणेश देवा
माझा खेळ मांडू दे करीन तुझी सेवा 
माझा खेळ मांडीला वेशीच्या दारी 
पारवळ घुमती गिरीजा कपारी 
अंकाणा तुझी सात वर्ष 
भोंडल्या तुझा सोळा वर्ष

२.वहाते मी हादग्या परी 
हादगा देव मी पूजिते 
सख्यांना बोलविते 
हादगा देव मी पूजिते 
लवंगा सुपा-या वेलदोडे 
करून ठेविले विडे 
वहाते मी हाद्ग्यापुढे 
हादगा देव मी पूजिते 

३.आला चेंडू गेला चेंडू 
राया चेंडू झुगारिला 
आपण चाले हत्ती घोडे 
राम चाले पायी 
रामाचा पत्ता कुठ नाही
राम ग वेचितो कळ्या 
सीता ग गुंफिते जाळ्या
या गीतात सीता ही भूमिकन्या असून धरतीचे  रूप मानले जाते तर सावळा राम निळ्या आकाशाचे प्रतीक मानला जातो.

अशी गाणी गात शेवटी ...आडात पडला शिंपला,
*आमचा भोंडला संपला!* याने सांगता होते., 
आणि सर्प म्हणे मी .... खिरापतीला काय ग? 
अशी विचारणा होऊन एकेक पदार्थाची नावे घेत खिरापत ओळखण्याची चढाओढ लागते... 
शेवटी गोड की तिखट? अशा तहाच्या वाटाघाटी सुरू झाल्या की जिचा भोंडला असायचा तिला अगदी धन्य वाटते अशी या खेळाची गम्मत समजली जाते.http://www.manogat.com/node/7701

## अभ्यासकांचे साहित्य
* भोंडला-भुलाबाई (१९७७) -डॉ. सरोजिनी कृष्णराव बाबर
* हादगा - विनया देसाई
* असा भोंडला सुरेख बाई - इंदिरा कुलकर्णी
* गाणी भोंडल्याची - सौ. वैजयंती केळकर
* हादग्याची गाणी - मु.शं. देशपांडे
* पारंपरिक भोंडल्याची गाणी - सौ. सुनंदा वैद्य
* आधुनिक भोंडला गीते- उज्ज्वला सभारंजक
* भूमी आणि स्त्री - शैला लोहिया

## आधुनिक बदल 
* आधुनिक काळात भोंडला हा केवळ मुलींचा घरगुती कार्यक्रम राहिला नसून त्याला सामाजिक स्वरूप आले आहे. 
* विविध सामाजिक संस्था, महिला संघटना, राजकीय पक्ष हे महिला-मुलींसाठी  भोंडला आयोजित करतात. 
*परदेशातील भारतीय लोक तिथे स्थानिक पातळीवर भोंडला-उत्सव आयोजित करून आपली संस्कृती जपण्याचा प्रयत्न करताना दिसतात.

## हे सुद्धा पहा
शारदीय नवरात्र

## मूळ मजकूर विकिस्रोतवर स्थानांतरित
## संदर्भ 
वर्ग:लोकनृत्ये
वर्ग:खेळ
वर्ग:महाराष्ट्रातील सण आणि उत्सव
वर्ग:महिला
वर्ग:संस्कृती
वर्ग:कृषी संस्कृती
वर्ग:शारदीय नवरात्र
पदपरिस्फोट

**पदपरिस्फोट** म्हणजे  शब्दांचे व्याकरण चालविणे.वाक्यात येणाऱ्या प्रत्येक शब्दाची व्याकरण विषयक संपूर्ण माहिती सांगता येणे यालाच 'व्याकरण चालविणे' असे म्हणतात.वाक्यातील प्रत्येक शब्दाची जात,पोटजात व त्याचे कार्य तर सांगता यावेच,शिवाय त्या शब्दाचा क्रियापदाशी किंवा इतर शब्दांशी असलेला संबधही सांगता यावा हा हेतू असतो.एका अर्थाने संपूर्ण व्याकरण विषयक माहिती असते.
 
वाक्यातील शब्द/पद       कोणती माहिती द्यावी
 
*नाम/सर्वनाम             मूळ शब्द,त्याचा पोटप्रकार,लिंग,विभक्ती,वचन,विभक्तीचा अर्थ स्पष्ट करून सांगावा.
*विशेषण -मूळ शब्द,त्याचा पोटप्रकार, कोणत्या नामा बद्दल ते विशेष माहिती सांगते ते नाम(विशेष्य)सांगावे.
*क्रियापद - मूळ धातू, क्रियापदाचा प्रकार,रूप(करण किंवा अकरण), अर्थ,काळ,लिंग,पुरुष,वचन व वाक्याचा प्रयोग.
*क्रिया विशेषण -पोटप्रकार कोणा बद्दल विशेष माहिती सांगते तो शब्द .
*शब्दयोगी अव्यय - कोणत्या  शब्दाला जोडून आला त्याचे व्याकरण,पोटप्रकार,व विभक्तीचा अर्थ व्यक्त करत असेल तर तो अर्थ.
*उभयान्वयी - पोटप्रकार सांगून  कोणते दोन शब्द किंवा वाक्ये जोडते त्याचा उल्लेख करावा.
*केवलप्रयोगी - कोणती भावना व्यक्त करते ते स्पष्ट करावे.
 
 
## संदर्भ
*'मराठीचे व्याकरण'(प्रथमावृत्ती १९९३) डॉ.लीला गोविलकर 
*'सुगम मराठी व्याकरण' लेखन लेखक कै. मो.रा.वाळंबे(निधन मार्च १९९२).
*'अत्यावश्यक मराठी व्याकरण' - डॉक्टर विजय लक्ष्मण वर्धे(एम्.ए.मराठी,एम्.ए.(हिंदी),एम्.एड,पीएच्.डी.

वर्ग:मराठी व्याकरण
पेल्हाम वॉर्नर

वॉर्नर, पेल्हाम
वॉर्नर, पेल्हाम
वर्ग:रिकामी पाने
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:इ.स. १९६३ मधील मृत्यू
श्री विजयपुरम

**पोर्ट ब्लेर** भारताच्या अंदमान आणि निकोबार केंद्रशासित प्रदेशाचे प्रशासकीय केंद्र आहे.

येथे भारतीय नौदलाचा तळ आहे.

येथे ब्रिटिश कालीन सेल्युलर जेल आहे. जेथे स्वातंत्र्य सैनिकांना काळ्या पाण्याची शिक्षा दिली जात असे. स्वातंत्र्यवीर सावरकर यांना येथेच काळ्या पाण्याची शिक्षा भोगायला पाठवले होते. तसेच हजारो इतर स्वातंत्र्यसैनिकांसाठी ही भयावह जागा होती. आता येथिल सेल्युलर जेल मध्ये स्मारक उभारण्यात आले आहे. तसेच १९४४ मध्ये सुभाषचंद्र बोस यांच्या आझाद हिंद सेनेने हे बेट जिंकले होते व त्याचे नामकरण शहीद असे केले होते. बंगालच्या उपसागराच्या या पाणलोटात अनंत सरोवर सापडतील, ज्यामध्ये रंगीबेरंगी मासे पोहताना आढळतील. 

## प्रेक्षणीय स्थळ 
सेल्युलर जेल, मानव विकास इतिहासाचे वर्णन करणारे संग्रहालय (मानववंशशास्त्र संग्रहालय), समुद्र संग्रहालय, सूक्ष्म उझोग संग्रहालय, मिनी झु, चथम सा मिल, कॉर्बाईन कोव्ह बीच, मरीन पार्क, व्हिपर आयलँड, सिपीघाट वॉटर स्पोर्ट्स कॉम्प्लेक्स.

### अन्य स्थळ 
सिपीघाट फार्म (पोर्ट ब्लेअरपासून १४ किमी)

चिरिया बेट (३० किमी)

वंदूर बीच (३० किमी)

जॉली ब्वॉय

क्लक आणि रेड स्किन आयलँड 

## दळणवळण 
येथून तीन जहाजे येथे येतात, हे अंतर सुमारे ११९० किलोमीटर आहे. कोलकाता ते पोर्ट ब्लेअर हे अंतर १२५५ किमी आहे आणि विजयवाडा ते १२०० किमी आहे. विशाखापट्टणमहून राजधानी पोर्ट ब्लेअरकडे जाणारी जहाजे.

कोलकाता, चेन्नई आणि दिल्ली येथून राजधानी पोर्ट ब्लेअरसाठी थेट उड्डाणे आहेत. इथे येण्यासारखे जहाज वाटते! तथापि, तेथे काही प्रवासी निर्बंध आहेत अर्थात काही निवडलेल्या बेटांवर पर्यटनास परवानगी आहे. सुंदर किनारे आणि कोरल असलेल्या विस्तीर्ण पाण्याच्या क्षेत्रासाठी हेच आहे.

वर्ग:अंदमान आणि निकोबारमधील शहरे
वर्ग:पोर्ट ब्लेर
ॲलन वेल्स

**ॲलन पीटर वेल्स** (२ ऑक्टोबर, इ.स. १९६१:न्यू हेवन, ईस्ट ससेक्स, इंग्लंड - ) ही कडून प्रत्येकी एक कसोटी आणि एकदिवसीय सामना खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी आणि मध्यमगती गोलंदाजी करीत असे.

वर्ग:इंग्लंडचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९६१ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
जॉफ मिलमन

मिलमन, जॉफ
वर्ग:रिकामी पाने
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:इ.स. १९३४ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २००५ मधील मृत्यू
जस्टिन केम्प

**जस्टिन माइल्स केम्प** (२ ऑक्टोबर, १९७७ - ) हा कडून ४ कसोटी आणि ८५ एकदिवसीय सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे.

वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९७७ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
टॉम मूडी

मूडी, टॉम
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
मॅट निकलसन

निकलसन, मॅट
निकलसन, मॅट
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
रॉबर्ट अँडरसन

**रॉबर्ट विकहॅम अँडरसन** (ऑक्टोबर २, इ.स. १९४८:क्राइस्टचर्च, न्यू झीलँड - १ जून, २०२५) हा कडून नऊ कसोटी व दोन एक-दिवसीय क्रिकेट सामने खेळलेला खेळाडू होता. हा उजव्या हाताने फलंदाजी आणि लेग-ब्रेक गोलंदाजी करीत असे.

याचे वडील मॅक अँडरसन आणि मुलगा टिम अँडरसन दोघेही न्यू झीलंडकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळले.

वर्ग:न्यू झीलंडचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९४८ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०२५ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
हांबुर्ग

**हांबुर्ग** (जर्मन: Freie und Hansestadt Hamburg) हे जर्मनीतील दुसऱ्या क्रमांकाचे शहर व जर्मनीच्या १६ राज्यांपैकी एक आहे.

एल्बे नदीच्या काठावर वसलेले हांबुर्ग शहर युरोपातील ३रे व जगातील ९वे सर्वात मोठे बंदर आहे. हांबुर्ग हे जर्मनी मधील सर्वात मोठे बंदर आहे. 

वर्ग:जर्मनीमधील शहरे
वर्ग:जर्मनीची राज्ये
*
नागोया

**नागोया** (जपानी:名古屋市, *नागोया-शी*) जपानमधील एक प्रमुख शहर आहे.

चुबु प्रदेशातील ऐची प्रांतात असलेल्या या शहराची लोकसंख्या २०२०मध्ये २३ लाख होती.

वर्ग:जपानमधील शहरे
वर्ग:ऐची प्रांत
तेहरान

**तेहरान** () ही मध्यपूर्वेतील इराण देशाची राजधानी व प्रमुख शहर आहे. तसेच तेहरान ही तेहरान प्रांताची राजधानी, इराणमधील सर्वात मोठे महानगर व जगातील १९वे मोठे शहर आहे.

## भूगोल 
तेहरान पर्वत आणि वाळवंटाच्या दोन खोऱ्यांमधील आणि अल्बोर्झच्या दक्षिणेकडील उतारांवर पसरलेले आहे आणि त्याचे क्षेत्रफळ 730 चौरस किलोमीटर आहे. भौगोलिकदृष्ट्या, ते 51 अंश 17 मिनिटे ते 51 अंश 33 मिनिटे पूर्व रेखांश आणि 35 अंश 36 मिनिटे ते 35 अंश 44 मिनिटे उत्तर अक्षांशावर स्थित आहे. तेहरानचा सध्याचा विस्तार समुद्रसपाटीपासून 900 ते 1800 मीटरपर्यंत आहे; ही उंची उत्तरेकडून दक्षिणेकडे कमी होते. उदाहरणार्थ, शहराच्या उत्तरेकडील ताजरिश स्क्वेअरची उंची सुमारे 1,300 मीटर आहे आणि रेल्वे स्क्वेअरमध्ये, जी 15 किलोमीटर कमी आहे, ती 1,100 मीटर आहे.

नैसर्गिक खडबडीतपणाच्या दृष्टिकोनातून, तेहरान दोन भागात विभागले गेले आहे, पायथ्याशी आणि मैदानी प्रदेश. अल्बोर्झच्या पायथ्यापासून रे शहराच्या दक्षिणेपर्यंत असंख्य लहान-मोठ्या टेकड्या आहेत.

## हवामान 
तेहरानमध्ये अर्ध-शुष्क हवामान आहे. शहराच्या उत्तरेकडील भाग अधिक उंचीमुळे शहराच्या इतर भागांपेक्षा थंड आहे. तसेच, विरळ पोत, जुन्या बागा, फळबागांचे अस्तित्त्व, महामार्गालगतची हिरवीगार जागा आणि शहराच्या उत्तरेकडील औद्योगिक उपक्रमांचा अभाव यामुळे उत्तरेकडील भागातील हवा दक्षिणेपेक्षा २ ते ३ अंश सेल्सियस थंड राहण्यास मदत झाली आहे. शहरातील क्षेत्रे.

## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ
*


वर्ग:इराणमधील शहरे
वर्ग:आशियातील देशांच्या राजधानीची शहरे
पालेंबांग

**पालेंबांग** ही इंडोनेशिया देशाच्या दक्षिण सुमात्रा प्रांताची राजधानी आहे. सुमात्रा बेटाच्या पूर्व किनाऱ्यावर वसलेले पालेंबांग हे सुमात्रामधील दुसऱ्या तर इंडोनेशियामधील सातव्या क्रमांकाचे मोठे शहर आहे.

इंडोनेशियामधील सर्वात जुन्या शहरांपैकी एक असलेले पालेंबांग हे ७व्या शतकामध्ये श्रीविजय साम्राज्याच्या राजधानीचे शहर होते.

## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ
* 

वर्ग:इंडोनेशियामधील शहरे
डब्लिन

**डब्लिन** (आयरिश: Baile Átha Cliath) ही आयर्लंड देशाची राजधानी व प्रमुख शहर आहे. डब्लिन शहर आयर्लंड बेटाच्या पूर्व किनाऱ्यावर साधारणतः मध्यभागी, डब्लिन विभागाच्या मधोमध लिफी नदीच्या मुखाशी वसले आहे.

व्हायकिंग लोकांनी नवव्या शतकात डब्लिनची वसाहत स्थापन केली. १७व्या शतकापासून डब्लिनची झपाट्याने वाढ झाली व त्या काळी डब्लिन हे ब्रिटिश साम्राज्यामधील दुसरे मोठे शहर मानले जात असे. इ.स. १९२२ मधील आयर्लंडच्या फाळणीनंतर डब्लिन हे आयर्लंडच्या प्रजासत्ताकाचे राजधानीचे शहर बनले.

सध्या डब्लिन शहराची लोकसंख्या ५.२५ लाख तर महानगर क्षेत्राची लोकसंख्या १८ लाख आहे. आयर्लंडचे सांस्कृतिक केंद्र असलेले डब्लिन शहर जगातील ३० सर्वोत्तम शहरांपैकी एक मानले जाते.

## संदर्भ 
## हे सुद्धा पहा
*डब्लिन विमानतळ

## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ
* पर्यटन माहिती
* 


वर्ग:आयर्लंडमधील शहरे
वर्ग:युरोपातील देशांच्या राजधानीची शहरे
सप्टेंबर २९

## ठळक घटना आणि घडामोडी 
### तेरावे शतक 
* १२२७ - क्रुसेडमध्ये भाग न घेतल्याबद्दल पोप ग्रेगोरी नवव्याने पवित्र रोमन सम्राट फ्रेडरिक दुसऱ्याला वाळीत टाकले.

### विसावे शतक 
* १९११ - इटलीने ऑट्टोमन साम्राज्याविरुद्ध युद्ध पुकारले.
* १९१६ - जॉन डी. रॉकफेलर पहिला अब्जाधीश (अमेरिकन डॉलरमध्ये) झाला.
* १९१८ - पहिले महायुद्ध - बल्गेरियाने शरण मागितली.
* १९४१ - ज्यूंचे शिरकाण - क्यीवमध्ये नाझींनी ३३,७७१ ज्यूंना ठार मारले.
* १९४३ - दुसरे महायुद्ध - इटलीने शस्त्रे खाली ठेवली.
* १९९१ - हैतीमध्ये लश्करी उठाव.
### एकविसावे शतक 
* २००५ - जॉन रॉबर्ट्स जुनियर अमेरिकेच्या सर्वोच्च न्यायालयाच्या सरन्यायाधीशपदी.
* २००६ - गोल त्रांसपोर्तेस एरोस फ्लाइट १९०७ हे विमान एम्ब्राएर लेगसी प्रकारच्या विमानाशी ब्राझिलच्या पेइहोतो दि अझेवदो शहराजवळ धडकले. १५४ ठार.
* २००८ - लेहमान ब्रदर्स आणि वॉशिंग्टन म्युच्युअल या कंपन्यांनी दिवाळे काढल्यावर डाउ जोन्स निर्देशांक एका दिवसात ७७७.६८ गुणांकाने कोसळला.
* २००९ - सामो‌आजवळ रिश्टर मापनपद्धतीनुसार ८.० तीव्रतेचा भूकंप आणि त्सुनामी.

## जन्म 
* १७८६ - ग्वादालुपे व्हिक्टोरिया, मेक्सिकोचा पहिला राष्ट्राध्यक्ष.
* १८७६ - चार्ल्स लेवेलिन, दक्षिण आफ्रिकेचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९०१ - एन्रिको फर्मी, इटालियन भौतिकशास्त्रज्ञ.
* १९३० - रामनाथ केणी, भारतीय क्रिकेट खेळाडू.
* १९३४ - लान्स गिब्स, वेस्ट ईंडीझचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९३४ - लिंडसे क्लाइन, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
* १९३६ - सिल्व्हियो बेर्लुस्कोनी, इटलीचा पंतप्रधान.
* १९३८ - विल्यम कॉक, नेदरलँड्सचा पंतप्रधान.
* १९४१ - डेव्हिड स्टील, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९४३ - लेक वालेंसा, पोलंडचा पंतप्रधान.
* १९५० - डेव्हिड मरे, वेस्ट ईंडीझचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९५१ - मिशेल बाशेलेट, चिले देशाची पहिली स्त्री राष्ट्राध्यक्ष.
* १९५६ - सेबास्टियन को, इंग्लिश धावपटू.
* १९५७ - क्रिस ब्रोड, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९७८ - मोहिनी भारद्वाज, अमेरिकन जिम्नॅस्ट.

## मृत्यू 
* १५६० - गुस्ताव पहिला, स्वीडनचा राजा.
* १८३३ - फर्डिनांड सातवा, स्पेनचा राजा.
* १९८७ - हेन्री फोर्ड दुसरा, अमेरिकन उद्योगपती.
* २००१ - न्विन व्हान थ्यु, दक्षिण व्हियेतनामचा राष्ट्राध्यक्ष.
* २००६ - वॉल्टर हॅडली, न्यू झीलँडचा क्रिकेट खेळाडू.
* २०१३  - एस. एन. गोयंका भारतीय विपश्यना ध्यानाचे शिक्षक पद्म भूषण

## प्रतिवार्षिक पालन 
* संशोधक दिन - आर्जेन्टिना.
----
## बाह्य दुवे
सप्टेंबर २७ - सप्टेंबर २८ - **सप्टेंबर २९** - सप्टेंबर ३० - ऑक्टोबर १ - सप्टेंबर महिना
ऑक्टोबर ३

## ठळक घटना आणि घडामोडी 
* इ.स.पू. २३३३ - चीनी सम्राट याओच्या राज्यकालादरम्यान सध्याच्या कोरियामध्ये गोजोस्योन राष्ट्राची स्थापना.
### अठरावे शतक 
* १७३९ - रशिया व ऑट्टोमन साम्राज्यात निसाचा तह.
### एकोणिसावे शतक 
* १८६३ - अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्ष अब्राहम लिंकनने दरवर्षीच्या नोव्हेंबरमधील चौथा गुरुवार हा थॅंक्सगिविंग दिन म्हणून पाळण्याचा आदेश दिला.

### विसावे शतक 
* १९०८ - व्हियेनामध्ये लेओन ट्रोट्स्की, एडॉल्फ जॉफ, माटव्हे स्कोबेलेव्ह व इतर रशियन नागरिकांनी प्रावदा हे बातमीपत्र सुरू केले.
* १९१८ - बोरिस तिसरा बल्गेरियाच्या राजेपदी.
* १९२९ - सर्बिया क्रोएशिया व स्लोव्हेनियाने एकत्र येउन युगोस्लाव्हिया राष्ट्राची निर्मिती केली.
* १९३२ - इराकला युनायटेड किंग्डम पासून स्वातंत्र्य.
* १९३५ - इटलीने इथियोपियावर हल्ला केला.
* १९४२ - जर्मनीतील पीनेमुंडे येथील तळावरून सर्वप्रथम व्ही-२ ए-४ क्षेपणास्त्राचे प्रक्षेपण. हे क्षेपणास्त्र म्हणजे अंतराळात पोचलेली सर्वप्रथम मानवनिर्मित वस्तू होती.
* १९८१ - बेलफास्टमधील मझे कारागृहातील बंदीवास्यांचे उपोषण सात महिन्यांनी संपले.
* १९८५ - स्पेस शटल अटलांटिसने अंतराळात प्रथमतः झेप घेतली.
* १९९० - पूर्व जर्मनी व पश्चिम जर्मनीचे एकत्रीकरण.
* १९९५ - ओ.जे. सिम्पसनची आपल्या भूतपूर्व पत्नी निकोल सिम्पसन व तिचा मित्र रोनाल्ड गोल्डमनच्या खुनाच्या आरोपातून सुटका.

### एकविसावे शतक 
* २००३ - लास व्हेगास येथे नाट्यमंचावर वाघ व सिंहांकडून खेळ करवून घेणाऱ्या सिगफ्रीड आणि रॉय या जोडींपैकी रॉय हॉर्नवर एका वाघाने प्रेक्षकांसमोरच घातकी हल्ला चढवला. हॉर्न जेमतेम वाचला पण त्यांचा खेळ बंद करण्यात आला.
* २०१३ - लिब्यातून निघालेल्या निर्वासितांची नाव इटलीजवळ बुडून १३४ मृत्युमुखी.

## जन्म 
* १८६२ - जॉनी ब्रिग्स, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १८९१ - विल्यम लिंग, दक्षिण आफ्रिकेचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९०३ - ‘स्वामी रामानंद तीर्थ – राजनीतिज्ञ आणि शिक्षणतज्ज्ञ
* १९०५ - एरॉल हंट, वेस्ट ईंडीझचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९११ - सरोबिंदू नाथ बॅनर्जी, भारतीय क्रिकेट खेळाडू.
* १९२१ - रे लिंडवॉल, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
* १९५२ - गॅरी ट्रूप, न्यू झीलंडचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९७३ - नीव्ह कॅम्पबेल, केनेडीयन अभिनेत्री.
* १९८० - सॅराह कॉल्येर, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९८४ - ऍशली सिम्पसन, अमेरिकन गायिका.

## मृत्यू 
* १२२९ - संत फ्रांसिस.
* १५६८ - व्हाल्व्हाची एलिझाबेथ.
* १५९६ - फ्लोरें क्रेस्टियें, फ्रेंच लेखक.
* १९२९ - गुस्ताव स्ट्रेसमान, जर्मनीचा चान्सेलर.

## प्रतिवार्षिक पालन 
* जर्मन एकता दिन - जर्मनी.

## बाह्य दुवे 
----
ऑक्टोबर १ - ऑक्टोबर २ - **ऑक्टोबर ३** - ऑक्टोबर ४ - ऑक्टोबर ५ - ऑक्टोबर महिना