open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
परमशिव प्रभाकर कुमारमंगलम

जनरल **परमशिव प्रभाकर कुमारमंगलम** (१ जुलै १९१३ - १३ मार्च २०००) हे १९६७ ते १९६९ पर्यंत भारतीय लष्कराचे ६ वे लष्करप्रमुख होते. भारतीय सैन्यात सेवा देणारे ते शेवटचे ब्रिटिश-प्रशिक्षित किंग्स कमिशन्ड इंडियन ऑफिसर होते.

कुमारमंगलम यांचा वडील होते पी. सुब्बारायन, ज्यांनी १९२६ ते १९३० दरम्यान मद्रास प्रेसीडेंसीचे मुख्यमंत्री म्हणून काम केले आणि ते थिरुचेंगोडे तालुक, नमक्कल जिल्हा, तामिळनाडू येथील जमीनदारी कुटुंबातील सदस्य होते.

त्याचे शिक्षण सेंट ह्यूज स्कूल ( तेव्हा केंटमध्ये ) आणि इटन कॉलेजमध्ये झाले. त्यानंतर त्यांनी रॉयल मिलिटरी अकादमी, वूलविच येथे शिक्षण घेतले आणि १९३३ मध्ये ब्रिटिश इंडियन आर्मीमध्ये अ‍नॲटॅच्ड सेकंड लेफ्टनंट म्हणून नियुक्ती झाली. १२ नोव्हेंबर १९३४ रोजी त्यांची ब्रिटिश भारतीय सैन्यात नियुक्ती झाली.

१९७० मध्ये त्यांना पद्मविभूषण पुरस्कार देण्यात आला. १३ मार्च २००० रोजी हृदयविकाराच्या झटक्याने त्यांचे निधन झाले.

## संदर्भ 
वर्ग:भारताचे लष्करप्रमुख
वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:इ.स. २००० मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९१३ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
बलराम शिवरामन

**बलराम शिवरामन** हे भारतीय नागरी सेवक, लेखक आणि भारताचे दहावे कॅबिनेट सचिव होते.  त्यांनी १ जानेवारी १९६९ रोजी पदभार स्वीकारला आणि ३० नोव्हेंबर १९७० पर्यंत या पदावर राहिले. भारत सरकारने १९७१ मध्ये त्यांना पद्मविभूषण हा दुसरा सर्वोच्च भारतीय नागरी पुरस्कार प्रदान केला. 

## संदर्भ 
वर्ग:मृत्यूचे वर्ष गहाळ
वर्ग:भारतीय नागरी सेवक
वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते
हरबक्ष सिंग

**लेफ्टनंट जनरल हरबक्ष सिंग** (१ ऑक्टोबर १९१३ - १४ नोव्हेंबर १९९९) हे भारतीय लष्करातील वरिष्ठ जनरल अधिकारी होते. वेस्टर्न आर्मी कमांडर या नात्याने सिंग यांनी भारतीय सैन्य दलांचे नेतृत्व केले.

१९४८ मध्ये त्यांना वीर चक्र पुरस्कार  प्रदान केले गेले. १९६५ च्या भारत-पाकिस्तान युद्धादरम्यान त्यांनी महत्त्वाची भूमिका बजावली. युद्धातील त्यांच्या भूमिकेसाठी त्यांना १९६६ मध्ये पद्मविभूषणने सन्मानित करण्यात आले. 

## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. १९९९ मधील मृत्यू
वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:वीर चक्र विजेते
वर्ग:इ.स. १९१३ मधील जन्म
स्कॉट काउंटी, व्हर्जिनिया

'''''' ही अमेरिकेच्या व्हर्जिनिया राज्यातील १४ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे.

२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती.

ची रचना रोजी झाली. या काउंटीला यांचे नाव दिलेले आहे.

## हे सुद्धा पहा 
* अमेरिकेच्या काउंट्यांची यादी

## संदर्भ आणि नोंदी 
*
वर्ग:व्हर्जिनियामधील काउंटी
बिमला प्रसाद चालिहा

**बिमला प्रसाद चालिहा** (२६ मार्च १९१२ - २५ फेब्रुवारी १९७१) हे भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे नेते आणि स्वातंत्र्यसैनिक होते ज्यांना ब्रिटिश सरकारविरुद्ध महात्मा गांधींच्या भारत छोडो आंदोलनात सक्रिय सहभागासाठी १९४२ मध्ये जोरहाट तुरुंगात कैद करण्यात आले होते. ते आसामच्या मुख्यमंत्रिपदावर  सलग तीन वेळा निवडून आले, एकदा बदरपूर मतदारसंघातून  आणि दोनदा सोनारी मतदारसंघातून.   २८ डिसेंबर १९५७ ते ६ नोव्हेंबर १९७० पर्यंत ते या पदावर होते. १९७१ मध्ये त्यांना पद्मविभूषणने सन्मानित करण्यात आले. तत्पूर्वी ते आसाम राज्यातीलच शिबसागर-उत्तर लखीमपूर मतदारसंघातून पोट-निवडणूक लढवून प्रथम लोकसभेचे सदस्य होते. 

## संदर्भ 
वर्ग:१ ली लोकसभा सदस्य
वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वर्ग:आसामचे मुख्यमंत्री
वर्ग:२री आसाम विधानसभा सदस्य
वर्ग:३री आसाम विधानसभा सदस्य
वर्ग:४थी आसाम विधानसभा सदस्य
वर्ग:शिबसागर-उत्तर लखीमपूरचे खासदार
वर्ग:बदरपूरचे आमदार
वर्ग:सोनारीचे आमदार
वर्ग:इ.स. १९७१ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९१२ मधील जन्म
वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते
सरदारीलाल माथरदास नंदा

ॲडमिरल '''सरदारीलाल माथरादास 'चार्ल्स' नंदा''' (१० ऑक्टोबर १९१५ &ndash; ११ मे २००९) एक भारतीय नौदलाचे ऍडमिरल होते ज्यांनी  मार्च १९७० ते फेब्रुवारी १९७३ पर्यंत नौदलचे ६ वे प्रमुख म्हणून काम केले. १९७१ च्या भारत-पाकिस्तान युद्धादरम्यान त्यांनी भारतीय नौदलाचे नेतृत्व केले आणि पश्चिम आणि पूर्व पाकिस्तान या दोन्ही देशांची नौदल नाकेबंदी यशस्वीपणे पार पाडली, ज्यामुळे भारताला युद्धादरम्यान जबरदस्त विजय मिळवण्यात मदत झाली.  युद्धात बजावलेल्या त्यांच्या महत्त्वपूर्ण भूमिकेसाठी, भारत सरकारने त्यांना पद्मविभूषण, भारताचा दुसरा सर्वोच्च नागरी पुरस्कार देऊन सन्मानित केले.  

## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २००९ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९१५ मधील जन्म
वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:भारतीय नौदल प्रमुख
चंद्रयानगुट्टा विधानसभा मतदारसंघ

**चंद्रयांगुट्टा अझीझ कॉलनी विधानसभा मतदारसंघ** हा भारताच्या तेलंगणा विधानसभेचा मतदारसंघ आहे. राजधानी हैदराबादमधील 15 मतदारसंघांपैकी हा एक मतदारसंघ आहे. हा हैदराबाद लोकसभा मतदारसंघाचा भाग आहे.

तेलंगणा विधानसभेतील एआईएमआईएम चे नेते अकबरुद्दीन ओवेसी हे चौथ्यांदा या मतदारसंघाचे प्रतिनिधित्व करत आहेत.

## मतदारसंघाची व्याप्ती 
विधानसभा मतदारसंघात सध्या खालील परिसरांचा समावेश आहे: 

## विधानसभेचे सदस्य 
विधानसभेचे सदस्य, ज्यांनी चंद्रयांगुट्टाचे प्रतिनिधित्व केले. 

## निवडणूक निकाल 
### निवडणूक २०१८ 
### निवडणूक २०१४  
**ऑल इंडिया मजलिस-ए-इत्तेहादुल मुस्लिमीन** हे पक्ष सत्तेत आहे

### 2018 
## संदर्भ 
वर्ग:तेलंगणामधील विधानसभा मतदारसंघ
अर्कोट रामासामी मुदलियार

**अर्कोट रामासामी मुदलियार** (१४ ऑक्टोबर १८८७ - १७ जुलै १९७६) हे भारतीय वकील, मुत्सद्दी आणि राजकारणी होते जे संयुक्त राष्ट्रांच्या आर्थिक आणि सामाजिक परिषदेचे पहिले अध्यक्ष होते आणि मैसूरचे २४ वे आणि शेवटचे दिवाण होते.  त्यांनी जस्टिस पार्टीचे वरिष्ठ नेते आणि स्वतंत्र भारतापूर्वी आणि विविध प्रशासकीय आणि नोकरशाही पदांवर देखील काम केले.

ते एक प्रमुख वक्ते होते आणि त्यांच्या प्रेरणादायी भाषणांसाठी प्रसिद्ध होते. मुदलियार यांनी १९२८ ते १९३० पर्यंत मद्रासचे महापौर म्हणून काम केले. १९३९ मध्ये दुसरे महायुद्ध सुरू होण्याच्या काही काळापूर्वी, मुदलियार यांची व्हाइसरॉयच्या कार्यकारी परिषदेचे सदस्य म्हणून नियुक्ती करण्यात आली. जून १९४२ मध्ये, त्यांना सर पद मिळाले. जुलै १९४२ मध्ये, त्यांना विन्स्टन चर्चिलच्या युद्ध मंत्रिमंडळात नियुक्त करण्यात आले; या पदासाठी नामनिर्देशित केलेल्या दोन भारतीयांपैकी ते एक होते. 

मुदलियार यांची १९४६ मध्ये महाराजा जयचामराजा वाडियार यांनी म्हैसूरचे दिवाण म्हणून नियुक्ती केली होती. मुदलियार यांनी मुरुगप्पा ग्रुपला ट्यूब इन्व्हेस्टमेंट ऑफ इंडिया लिमिटेड सेटअप करण्यात मदत केली. त्यांच्या नंतरच्या वर्षांत, त्यांनी १९७६ मध्ये त्यांचा मृत्यू होईपर्यंत अध्यक्ष म्हणून काम केले.

दुसऱ्या महायुद्धातील त्यांच्या योगदानाचे कौतुक करून ऑक्सफर्ड विद्यापीठाने त्यांना डॉक्टर ऑफ सिव्हिल लॉ ही पदवी बहाल केली. मुदलियार यांना १९५४ मध्ये पद्मभूषण आणि १९७० मध्ये पद्मविभूषणने सन्मानित करण्यात आले 

## संदर्भ 
वर्ग:कर्नाटकातील शास्त्रज्ञ
वर्ग:इ.स. १९७६ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १८८७ मधील जन्म
वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:मैसूर संस्थान
प्रताप चंद्र लाल

एर चीफ मार्शल **प्रताप चंद्र लाल** (६ डिसेंबर १९१६ - १३ ऑगस्ट १९८२) हे १९७१ च्या भारत-पाकिस्तान युद्धादरम्यान भारतीय हवाई दलाचे हवाई दलाचे प्रमुख होते. १९३९ ते १९७३ मध्ये निवृत्ती होईपर्यंत त्यांनी हवाई दलामध्ये सेवा दिली. ते ४थे हवाई दलाचे प्रमुख होते.

त्यांना पद्मविभूषण (१९७२) आणि पद्मभूषण (१९६५), भारतातील दुसरा आणि तिसरा सर्वोच्च नागरी पुरस्कार प्रदान करण्यात आला. निवृत्त झाल्यानंतर, लाल यांनी एर इंडियाचे अध्यक्ष म्हणून काम केले.

   

## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. १९८२ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९१६ मधील जन्म
वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:भारतीय वायुसेना प्रमुख
गुलाम मोहम्मद सादिक

**गुलाम मोहम्मद सादिक** (१९१२ - १९७१) हे एक भारतीय राजकारणी होते. त्यांनी १९६४ ते १९६५ या काळात जम्मू आणि काश्मीरचे पंतप्रधान म्हणून काम केले, जेव्हा या पदाचे नाव मुख्यमंत्री असे करण्यात आले.  

ते लाहोरमधील इस्लामिया कॉलेज आणि अलीगढ मुस्लिम विद्यापीठाचे पदवीधर होते.   १९४७ ते १९५३ पर्यंत त्यांनी शेख अब्दुल्ला यांच्या पहिल्या मंत्रिमंडळात काम केले. १९६४ मध्ये त्यांची जम्मू-काश्मीरच्या पंतप्रधानपदी निवड झाली. १९६५ मध्ये ते राज्याचे पहिले मुख्यमंत्री बनले, जेव्हा तत्कालीन काँग्रेस सरकारने जम्मू आणि काश्मीरच्या घटनेत दुरुस्ती केली आणि पंतप्रधानपदाची जागा मुख्यमंत्र्यांनी घेतली. 

१२ डिसेंबर १९७१ रोजी हृदयविकाराच्या झटक्याने त्यांचे निधन झाले. १९७२ मध्ये मरणोत्तर त्यांना पद्मविभूषण पुरस्कार देण्यात आला.

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वर्ग:जम्मू आणि काश्मीरचे मुख्यमंत्री
वर्ग:काश्मिरी व्यक्ती
वर्ग:इ.स. १९७१ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९१२ मधील जन्म
वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
होर्मासजी मानेकजी सेर्वई

**होर्मासजी "होमी" मानेकजी सेर्वई** (१९०६ - १९९६) हे भारतीय न्यायशास्त्रज्ञ, वकील आणि लेखक होते.  त्यांना एक प्रसिद्ध घटनातज्ज्ञ देखील मानले जाते आणि त्यांची कामे विविध भारतीय प्रकरणांमध्ये तसेच जर्नल्समध्ये लोकप्रियपणे उद्धृत केली जातात.

सेर्वई यांचा जन्म ५ डिसेंबर १९०६ रोजी बॉम्बे (सध्याचे मुंबई ) येथे एका मध्यमवर्गीय पारशी कुटुंबात झाला. १९२२ मध्ये एल्फिन्स्टन कॉलेज येथे प्रवेश घेतला व तत्त्वज्ञानात प्रथम श्रेणी पदवी प्राप्त केली. मुंबईच्या शासकीय विधी महाविद्यालयातून त्यांनी कायद्याची पदवी प्राप्त केली. 

१९७२ मध्ये त्यांना पद्मविभूषणने सन्मानित करण्यात आले. १९८१ मध्येत्यांना दादाभाई नौरोजी पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. १९८२मध्ये, सेरवाई यांची एशियाटिक सोसायटी ऑफ बॉम्बेचे मानद फेलो म्हणून निवड झाली. इंटरनॅशनल बार असोसिएशनने त्यांना १९९४ मध्ये "लिव्हिंग लिजेंड ऑफ लॉ" म्हणून मान्यता दिली.

## संदर्भ 
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय वकील
वर्ग:इ.स. १९९६ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९०६ मधील जन्म
वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:पारशी व्यक्ती
ऐतेमाद दैनिक

***एतेमाद दैनिक*** हे हैदराबाद, भारत येथे स्थित एक उर्दू वृत्तपत्र आहे. याची स्थापना 2002 मध्ये झाली आणि ऑल इंडिया मजलिस-ए-इत्तेहादुल मुस्लीमीन या राजकीय पक्षाच्या मालकीची आहे. त्याचे संपादक बुरहानुद्दीन ओवेसी आहेत, सुलतान सलाहुद्दीन ओवेसी यांचे अपत्ये आहेत Etemaad Daily हैदराबादच्या दारुस्सलाम परिसरात आहे. हे हैदराबाद आणि स्थानिक शहरांमध्ये सर्वाधिक विकले जाणारे उर्दू वृत्तपत्र आहे.

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* *Etemaad दैनिक*
* *Etemaad* इंग्रजी ऑनलाइन

वर्ग:भारतात प्रकाशित होणारी उर्दू भाषेतील वृत्तपत्रे
वर्ग:भारतीय वृत्तपत्रे
दौलत सिंग कोठारी

**दौलत सिंग कोठारी** (६ जुलै १९०६ - ४ फेब्रुवारी १९९३) हे भारतीय शास्त्रज्ञ आणि शिक्षणतज्ज्ञ होते.

## प्रारंभिक जीवन आणि शिक्षण 
कोठारी यांचा जन्म ६ जुलै १९०६ रोजी राजपुतानातील उदयपूर संस्थानात झाला. 

१९६३ मध्ये भारतीय विज्ञान काँग्रेसच्या सुवर्ण महोत्सवी अधिवेशनात कोठारी अध्यक्ष होते. १९७३ मध्ये त्यांची भारतीय राष्ट्रीय विज्ञान अकादमीचे अध्यक्ष म्हणून निवड झाली. सांख्यिकीय थर्मोडायनामिक्सवरील त्यांचे संशोधन आणि व्हाईट ड्वार्फ स्टार्सच्या सिद्धांतामुळे त्यांना आंतरराष्ट्रीय प्रतिष्ठा मिळाली.  २०११ मध्ये, पोस्ट विभागाने त्यांच्या सन्मानार्थ एक स्मरणीय तिकीट जारी केले. त्यांना १९९० मध्ये केंद्रीय हिंदी संचालनालय, मनुष्यबळ विकास मंत्रालयाने आत्माराम पुरस्कार प्रदान केला होता.  दिल्ली विद्यापीठ (उत्तर कॅम्पस) मधील पदव्युत्तर पुरुषांच्या वसतिगृहांपैकी एक त्यांच्या नावाने प्रसिद्ध आहे.

## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. १९९३ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९०६ मधील जन्म
वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:भारतीय शास्त्रज्ञ
क्लॅलाम काउंटी, वॉशिंग्टन

'''''' ही अमेरिकेच्या वॉशिंग्टन राज्यातील ३९ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे.

२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती.

ची रचना रोजी झाली. या काउंटीला यांचे नाव दिलेले आहे.

## हे सुद्धा पहा 
* अमेरिकेच्या काउंट्यांची यादी

## संदर्भ आणि नोंदी 
*
वर्ग:वॉशिंग्टन राज्यामधील काउंटी
सियासत दैनिक

***सियासत दैनिक*** हे हैदराबाद, तेलंगणा शहरात स्थित सियासत प्रेसद्वारे प्रकाशित केलेले एक भारतीय वृत्तपत्र आहे.  हे हिंदी-उर्दू आणि इंग्लिश भाषेतील डिजिटल न्यूझ संकेतस्थळ *सियासत* चालवते आणि *सियासत इंग्रजी साप्ताहिक* मासिक आणि *सियासत उर्दू दैनिक* वृत्तपत्राचे प्रकाशक आहे ज्याच्या आवृत्त्या इलेक्ट्रॉनिक पेपर म्हणून देखील उपलब्ध आहेत.

पेपरच्या आवृत्त्या पूर्वी इंतेखाब प्रेसने प्रकाशित केल्या होत्या. इंतेखाब प्रेस सियासत उर्दू दैनिकाच्या आवृत्त्या प्रकाशित करत आहे. प्रकाशनाची द हिंदू, ईनाडू आणि दैनिक हिंदी मिलाप यांच्यासोबत जाहिरात भागीदारी आहे. हे व्यंगचित्रकार मुजतबा हुसैन यांच्या लेखनासाठी समर्पित संकेतस्थळ देखील चालवते, जे सियासत दैनिक येथे माजी स्तंभलेखक होते.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:भारतीय वृत्तपत्रे
वर्ग:तेलंगणा वृत्तपत्रे
वर्ग:हैदराबाद वृत्तपत्रे
श्रीनगर (उत्तराखंड)

**श्रीनगर** हे भारताच्या उत्तराखंड राज्यातील पौरी गढवाल जिल्ह्यातील एक शहर आणि महानगरपालिका आहे. हे पौरी शहरापासून सुमारे ३३ किमी वर स्थित आहे.

अलकनंदा नदीच्या डाव्या तीरावर श्रीनगर वसले आहे. 

२०११ च्या जनगणनेनुसार, श्रीनगरची लोकसंख्या २०,११५ होती. लोकसंख्येच्या ५२% पुरुष आणि ४८% स्त्रिया आहेत. श्रीनगर हे गढवाल टेकड्यांमधील सर्वात मोठे शहर आहे.

## संदर्भ 
वर्ग:उत्तराखंडमधील शहरे
हिरा लाल

डॉ. हिरा लाल हे सनदी अधिकारी आहेत. त्यांचा जन्म उत्तरप्रदेश मधील बस्ती जिल्ह्यात झाला. प्राथमिक शिक्षक आपल्या गावी पूर्ण केल्यानंतर त्यांनी जी. बी. पंत कृषी आणि तंत्रज्ञान विद्यापीठातून त्यांनी बी. टेक. ची पदवी प्राप्त केली. त्यानंतर १९९४ साली त्यांनी उत्तर प्रदेश लोक सेवा आयोगाची परीक्षा ते उत्तीर्ण झाले आणि त्यांनी प्रशासकीय सेवा सुरू केली.

## प्रशासकीय कारकीर्द 
लोकसेवा आयोगाची परीक्षा उत्तीर्ण झाल्यानंतर त्यांना सुरुवातीला सुलतानपूर जिल्हात त्यांना जबाबदारी मिळाली. त्यानंतर त्यांनी अनेक प्रशासकीय पदावर त्यांनी काम केलं आहे 

* अतिरिक्त मिशन संचालक, NHM UP आणि अतिरिक्त प्रकल्प संचालक, UPSACS 2 मार्च 2020 पासून  - लखनौ - उत्तर प्रदेश 
* जिल्हा दंडाधिकारी- बांदा, उत्तर प्रदेश 31 ऑगस्ट 2018 - फेब्रुवारी 2020 
* व्यवस्थापकीय संचालक - UP Small Industries Corporation Ltd. (UPSIC), कानपूर 12 मार्च 2018 - 31 ऑगस्ट 2018
* विशेष सचिव/संचालक, संस्कृती लखनौ 23 मे 2017 - 12 मार्च 2018 
* व्यवस्थापकीय संचालक- उत्तर प्रदेश विकास प्रणाली निगम लिमिटेड (UPDESCO) - लखनौ 1 डिसेंबर 2016 - 22 मे 2017) 
* विशेष सचिव - ग्रामविकास -लखनौ 20 जून 2016 - 30 नोव्हेंबर 2016 
* प्रादेशिक अन्न नियंत्रक (RFC) - अयोध्या ०९ सप्टेंबर २०१५ - १७ जून २०१६
* विशेष सचिव, कामगार विभाग -लखनौ 06 एप्रिल 2015 - सप्टेंबर 2015
* विशेष सचिव, होमगार्ड - लखनौ १३ ऑक्टो २०१४ - मार्च २०१५ 
* मुख्य विकास अधिकारी (CDO) -फिरोजाबाद 09 ऑक्टोबर 2013 - 21 सप्टें 2014) 
* मुख्य विकास अधिकारी (CDO) बलिया 01 एप्रिल 2013 - 04 ऑक्टोबर 2013 
* सहसंचालक, स्थानिक संस्था- लखनौ 17 ऑक्टोबर 2012 - 14 मार्च 2013 
* सचिव, UPNEDA -लखनौ ऑक्टो 2009 - सप्टेंबर 2012 
* उप गृहनिर्माण आयुक्त -आग्रा, बरेली, कुमाऊं मंडल 21 जून 2008 - 18 ऑगस्ट 2009 
* मिर्झापूर विभागाचे अतिरिक्त आयुक्त 25 फेब्रुवारी 2008 - 20 जून 2008
* डीडीए मंडी, मुरादाबाद 10 सप्टें 2007 - 18 फेब्रुवारी 2008  
* अतिरिक्त जिल्हा दंडाधिकारी (ई), मुझफ्फरनगर 25 जानेवारी 2007 - 10 सप्टेंबर 2007) पासून
* अतिरिक्त जिल्हा दंडाधिकारी (ई), संभल, मुरादाबाद 22 जून 2005 - 25 जानेवारी 2007 
* एसडीएम ठाकुरद्वारा, मुरादाबाद 08 मे 2005 - 22 जून 2005 
* SDM संभल / मुरादाबाद 04 फेब्रुवारी 2004 - 07 मे 2005 
* एसडीएम धनौरा, जेपी नागर, यूपी 02 ऑगस्ट 2003 - 12 नोव्हें 2003 
* एसडीएम चांदौसी, मुरादाबाद 26 ऑगस्ट 2002 - 06 जुलै 2003 
* अतिरिक्त नगर दंडाधिकारी-II मुरादाबाद 06 जुलै 2002 - 25 ऑगस्ट 2002 
* एसडीएम सदर, मुरादाबाद 24 जून 2002 - 05 जुलै 2002 
* अतिरिक्त नगर दंडाधिकारी-II, मुरादाबाद 09 फेब्रुवारी 2002 - 23 जून 2002 
* एसडीएम बहेरी, बरेली 10 नोव्हें 1999 - 09 फेब्रुवारी 2002 
* एसडीएम सदर, बरेली 11 जून 1999 - 10 नोव्हेंबर 1999 
* अतिरिक्त शहर दंडाधिकारी-1, बरेली 08 मे 1999 - 11 जून 1999 
* एसडीएम बहेरी, बरेली 01 मे 1998 - 01 मे 1999
* उपजिल्हाधिकारी, जिल्हाधिकारी कार्यालय -बाराबंकी २२ सप्टेंबर १९९७ - २८ एप्रिल १९९८
* एसडीएम हैदरगड, बाराबंकी 24 एप्रिल 1997 - 20 सप्टेंबर 1997 
* एसडीएम राम नगर, नैनिताल 05 ऑक्टोबर 1995 - 21 एप्रिल 1997
* अतिरिक्त शहर दंडाधिकारी, हल्द्वानी, नैनिताल 05 ऑगस्ट 1995 - 05 ऑक्टोबर 1995

## पुस्तके 
डॉ. हिरा लाल यांनी आपल्या प्रशाकीय अनुभवावर डायनामिक डीएम या नावाने पुस्तके लिहले आहे. 

## पुरस्कार 
* सर्वोत्तम जिल्हा निवडणूक अधिकारी पुरस्कार २०१९
* भारत गौरव पुरस्कार 
* राष्ट्रीय जल पुरस्कार

## संदर्भ 
वर्ग: पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:उत्तर प्रदेश सरकार
आदित्यनाथ झा

**आदित्यनाथ झा** (१८ ऑगस्ट १९११ - १९७२) हे नागरी सेवा श्रेणीमध्ये १९७२ मध्ये पद्मविभूषण प्राप्तकर्ते होते. ते भारतीय नागरी सेवाच्या १९३६ च्या बॅचचे होते. 

झा हे सर गंगानाथ झा यांचे पुत्र आणि अमरनाथ झा यांचे बंधू होते. त्यांनी अलाहाबाद विद्यापीठात व ऑक्सफर्डच्या जीसस कॉलेजमध्ये शिक्षण घेतलेले.

स्वातंत्र्योत्तर, झा यांनी उत्तर प्रदेशचे मुख्य सचिव, मसूरी येथील राष्ट्रीय प्रशासन अकादमीचे पहिले संचालक, भारत सरकारचे सचिव आणि दिल्लीचे पहिले लेफ्टनंट गव्हर्नर (उपराज्यपाल) म्हणून काम केले.

नागरी सेवा श्रेणीत १९७२ मध्ये त्यांना पद्मविभूषण पुरस्कार मिळाला होता.

## संदर्भ 
वर्ग:दिल्लीचे राज्यपाल
वर्ग:बिहारचे व्यक्ती
वर्ग:इ.स. १९७२ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९११ मधील जन्म
वर्ग:पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:पुरुष1
कडकडोनि वीज निमाली ठायींचे ठायीं (संत मुक्ताबाई: व्यक्ती आणि वाङ्मय)

## पुस्तकाचा विषय 
'कडकडोनि वीज निमाली ठायींचे ठायीं (संत मुक्ताबाई: व्यक्ती आणि वाङ्मय)' या डॉ.केतकी मोडक लिखित संशोधन- ग्रंथात संत मुक्ताबाईंचे जीवनचरित्र, कार्यकर्तृत्व, त्यांचे वाङ्मय, आणि इतर समकालीन व उत्तर कालीन मराठी संतांवरील प्रभाव यांचा शोध घेतला आहे.

## पुस्तकाचे प्रकाशन 
दि. ०४ ऑक्टोबर २००५ रोजी पुणे येथे संत नामदेव अध्यासनाचे प्रमुख डॉ.अशोक कामत यांच्या हस्ते या पुस्तकाचे प्रकाशन करण्यात आले. या प्रसंगी डॉ.गं.ना.जोगळेकर, तसेच अखिल भारतीय मराठी साहित्यसंमेलनाचे माजी अध्यक्ष डॉ.रा.ग.जाधव उपस्थित होते.
## पुस्तकाची मांडणी 
या पुस्तकाची मांडणी चार विभागात करण्यात आली आहे.

## नवोपल्ब्धी 
* संत मुक्ताबाईंचा गाथा म्हणून आजवर जे ४२ अभंग प्रकाशित झाले होते, त्या सर्व अभंगांचा अर्थ प्रथमच या ग्रंथाच्या माध्यमातून उपलब्ध करून दिला गेला आहे.
* मुक्ताबाईंच्या अलक्षित अभंगांचे संकलनही या ग्रंथात करण्यात आले आहे. प्रकाशित ४२ अभंगांव्यतिरिक्त २०२ अभंग या पुस्तकात संकलित करण्यात आले आहेत.
* मुक्ताबाई आणि गुरू गोरक्षनाथ यांची भेट हा महाराष्ट्राच्या आध्यात्मिक इतिहासातील एक महत्त्वाचा प्रसंग आहे. ही भेट हा मुक्ताबाईच्या जीवनातील इतका केंद्रवर्ती भाग आहे की या प्रसंगापासून त्यांची अवस्थाच बदलली आणि त्यातून त्यांच्याकडे पाहण्याची इतरांची दृष्टीही बदलली. मुक्ताबाई आता 'माय' या स्वरुपात सर्वाना जाणवू लागली. या भेटीचे रहस्य ज्ञात नसल्याने मुक्ताबाई एक नसून दोन असाव्यात असे संशोधक मानत होते. गोरक्षशिष्या मुक्ताबाई आणि ज्ञानेश्वर भगिनी मुक्ताबाई या दोन वेगवेगळ्या असाव्यात असे प्रतिपादन डॉ.रा.चिं.ढेरे यांनी केले होते.  परंतु गोरक्षनाथ शिष्या मुक्ताबाई आणि ज्ञानेश्वरभगिनी मुक्ताबाई या एकच असल्याचे या ग्रंथातून निर्विवादपणे सिद्ध होते, असे संत साहित्याच्या अभ्यासक डॉ.सुशीला पाटील यांनी म्हणले आहे. 

## पुस्तक-परिचय 
* दै. प्रभात, ले. शुभदा वर्तक, दि.१६.१०.२००५
* दै.सकाळ, संत मुक्ताबाईचे झळाळते रूप, ले. डॉ.प्रल्हाद वडेर, दि. २०.११.२००५
* दै.सामना, एक आलेख, दि. ३०.०४.२००६
* जनमाध्यम, अमरावती, कडकडोनि वीज निमाली ठायींचे ठायीं - अनुबंध संशोधन ग्रंथ, ले.डॉ.सुशीला पाटील, दि.२६.०५.२००८

## प्रशस्ती 
* हिंदू स्त्रियांनी कर्तृत्वाचे, तपस्येचे आणि अत्यंत श्रेष्ठ अशा अध्यात्मविद्येतील सर्वोच्च अधिकाराचे किती उत्तुंग मानदंड निर्माण केले आहेत हे समजून घेण्याच्या दृष्टीने हे चरित्र महत्त्वाचे आहे. - दै.सामना 
*ज्ञानदेवांनी मुक्ताईची उपेक्षा केली असा माझा सूर होता, पण तशी उपेक्षा झाली नाही हे मोडक यांनी पुराव्यानिशी सिद्ध केले, ते वाचून मला आनंद झाला. - डॉ.सुशीला पाटील 
* महाराष्ट्र तत्त्वज्ञान परिषद, कोल्हापूर
* पुणे नगर वाचन मंदिर, पुणे (कवी ह.स.गोखले पुरस्कार, लोकसत्ताचे निवासी संपादक श्री.मुकुंद संगोराम यांच्या हस्ते.) 
* संगमनेर इतिहास संशोधन मंडळ (कवी अनंत फंदी पारितोषिक) 
* महाराष्ट्र शिक्षण परिषद, ज्ञानप्रबोधिनी, निगडी (डॉ.अशोक कामत यांच्या हस्ते)  

## बाह्य दुवा 
*   (येथे हे पुस्तक उपलब्ध)
* विकिस्त्रोत वर पुस्तक उपलब्ध

## अधिक वाचन 
निवृत्ती मुक्ताई संवादरूप ज्ञानबोध ग्रंथ - नगर जिल्हा ऐतिहासिक वस्तू संग्रहालय प्रकाशन, संपादक श्री.सुरेश जोशी, इ.स. १९७६

## संदर्भ 
वर्ग:मराठी पुस्तके
वर्ग:मराठीतील तत्त्वज्ञान विषयक पुस्तके
वर्ग:मराठी जीवनचरित्रे
वर्ग:संत साहित्य
केंद्रीय आदिवासी विद्यापीठ (आंध्र प्रदेश)

**केंद्रीय आदिवासी विद्यापीठ आंध्र प्रदेश** हे भारतातील आंध्र प्रदेशातील विजयनगरम जिल्ह्यातील मॅरिवलसा येथे अद्याप स्थित असलेले एक भारतीय केंद्रीय विद्यापीठ आहे. २०२१ पर्यंत ते एका संक्रमण शिबिरामधून कार्यरत आहे आणि त्याचे अंतिम स्थान अद्याप निश्चित झालेले नाही.

२०१५ मध्ये विद्यापीठाला आंध्र प्रदेश सरकारने विजयानगरम जिल्ह्यातील रेल्ली गावात ५२६ एकर जमीन दिली आहे. केंद्रीय मंत्रिमंडळाने   मंजूर केले आहेत, त्यापैकी   बांधकामाच्या पहिल्या टप्प्यासाठी मंजूर केले होते.  

ऑगस्ट २०२० मध्ये, टी.व्ही. कट्टीमणी यांची विद्यापीठाचे पहिले कुलगुरू म्हणून नियुक्ती करण्यात आली. 

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
केंद्रीय विद्यापीठ (आंध्र प्रदेश)

**केंद्रीय विद्यापीठ आंध्र प्रदेश**  हे आंध्र प्रदेश, भारतातील अनंतपूर जिल्ह्यात स्थित एक केंद्रीय विद्यापीठ आहे.

 केंद्रीय मंत्रिमंडळाने मे २०१८ मध्ये विद्यापीठाला   मंजूर करून मान्यता दिली आहे.  

## शैक्षणिक 
या विद्यापीठात कला, मानविकी आणि सामाजिक विज्ञान या विविध क्षेत्रातील पदव्या प्रदान होतात. 

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
दक्षिण बिहार केंद्रीय विद्यापीठ

**दक्षिण बिहार केंद्रीय विद्यापीठ** हे केंद्रीय विद्यापीठ कायदा, २००९  अंतर्गत भारत सरकारने नव्याने स्थापन केलेल्या केंद्रीय विद्यापीठांपैकी एक आहे. हे विद्यापीठ पंचनपूर, गया येथे आहे. २७ फेब्रुवारी २०१४ रोजी, लोकसभा अध्यक्ष मीरा कुमार यांनी गया येथे कायमस्वरूपी इमारतीची पायाभरणी केली.  पूर्ण झाल्यावर ते पंचनपूर येथील ३०० एकर परिसरात पसरले जाईल. सध्या पुढील बांधकाम चालू आहे. डॉ. सीपी ठाकूर हे आता नवनियुक्त कुलपती आहेत आणि कामेश्वर नाथ सिंह हे कुलगुरू आहेत.

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
वर्ग:बिहारमधील विद्यापीठे
आसाम विद्यापीठ

**आसाम विद्यापीठ** हे सिलचर, आसाम, भारत येथे स्थित एक महाविद्यालयीन केंद्रीय सार्वजनिक विद्यापीठ आहे. १९९४ मध्ये भारताच्या संसदेने लागू केलेल्या कायद्याच्या तरतुदींद्वारे त्याची स्थापना केली गेली. 

विद्यापीठाच्या सोळा शाळा आहेत ज्यात मानवता, भाषा, पर्यावरण विज्ञान, माहिती विज्ञान, जीवन विज्ञान, भौतिक विज्ञान, सामाजिक विज्ञान, कायदा, तंत्रज्ञान आणि व्यवस्थापन अभ्यास आहेत. या सोळा शाळांतर्गत ४२ विभाग आहेत. आसाम विद्यापीठाच्या अखत्यारीतील पाच जिल्ह्यांमध्ये ७३ पदवीपूर्व महाविद्यालये आहेत.

२०२१ च्या नॅशनल इन्स्टिट्यूशनल रँकिंग फ्रेमवर्क द्वारे आसाम विद्यापीठाला ९३ वे स्थान मिळाले.

## संदर्भ 
वर्ग:सिलचर
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
वर्ग:आसाममधील विद्यापीठे
माशेल (गोवा)

**माशेल** हे भारताच्या गोवा राज्यातील पोंडा उप-जिल्ह्यातील उत्तर गोवा मधील एक गाव आहे. हे स्थान गोवा राज्याच्या नोव्हास कॉन्क्विस्टास प्रदेशात स्थित आहे.

## इतिहास 
माशेलची स्थापना पोर्तुगीजांनी १७८३ मध्ये केली.सावंतवाडी राज्यातून राजा बहादूर खेम सावंत तिसरा याने कोल्हापूरच्या राज्याविरुद्ध लष्करी मदत मिळवण्यासाठी ही जमीन पोर्तुगालला दिली होती. एकमेकांमधील दुहीचा फायदा घेऊन कालांतराने त्याच पोर्तुगीज लोकांनी संपूर्ण गोवा काबीज केले.

## संस्कृती 
माशेल आणि कुंभारजुआ बेट या दोघांमध्ये सांगोडचे आयोजन केले जाते. यात पाण्यावर एक यात्रा केली जाते. ज्यामध्ये दोन बोटी एकमेकांना बांधून तयार केलेले तराफे असतात. या तराफ्यांमध्ये हिंदू पौराणिक कथांमधील दृश्ये दर्शविली जातात.

## वाहतूक 
गावातील कदंब परिवहन महामंडळाचे बसस्थानक अनेक समस्यांमुळे बऱ्याच काळापसून विनावापर पडलेले आहे. माशेल येथे गव्हर्नमेंट कॉलेज ऑफ आर्ट्स, सायन्स अँड कॉमर्स आहे.

## संदर्भ 
वर्ग:उत्तर गोवा जिल्ह्यातील शहरे
भवधारिणी

**भवधारिणी अनंतरामन** (जन्म २५ जुलै १९८०) या कर्नाटक संगीतकार आहेत. त्या डीके पट्टम्मल यांच्या ज्येष्ठ शिष्या आहेत. त्यांनी भारतातील सर्व प्रमुख सभांमध्ये सादरीकरण केलेले आहे. जगभरातील अनेक ठिकाणी त्यांच्या मैफिली सादर केल्या जातात. त्यांना अनेक पुरस्कार आणि सन्मान मिळाले आहेत . त्यांनी ५० हून अधिक व्यावसायिक अल्बम रिलीज केले आहेत.

भवधारिणी यांचा जन्म नलिनी अनंतरामन आणि एस.अनंतरामन यांच्या पोटी झाला. त्यांची आई त्यांच्या पहिल्या गुरू होत्या. नलिनी अनंतरामन या वैनिका होत्या आणि डीके पट्टम्मल यांच्या हाताखाली प्रशिक्षित गायिका होत्या.

भवधारिणी यांनी भारतातील प्रमुख सभांमध्ये गायन केले आहे.

युनायटेड स्टेट्स ऑफ अमेरिका, श्रीलंका, सिंगापूर, नायजेरिया आणि जगभरातील इतर विविध ठिकाणी त्यांनी मैफिली सादर केल्या आहेत. भवधारिणी यांचा कमांडिंग आवाज कर्नाटक संगीत आणि भक्ती संगीतासह संगीताच्या विविध शैलींसाठी योग्य आहे.

## पुरस्कार 
* तीन वर्षांसाठी स्पिक शिष्यवृत्ती 
* व्होकल म्युझिकसाठी स्टर्लिंग हॉलिडेज स्कॉलरशिप
* भारत सरकारच्या सांस्कृतिक मंत्रालयाकडून सीसीआरटी फेलोशिप (सेंटर फॉर कल्चरल रिसोर्स अँड टॅलेंट) प्राप्तकर्ता.
* २००२ मध्ये ऑल इंडिया रेडिओ चेन्नईचे 'ए' ग्रेड कलाकार.
* कर्नाटक संगीत आणि भक्ती संगीत क्षेत्रातील तिच्या कार्याचे कौतुक म्हणून त्यांना २००९ मध्ये 'शिवाजी बिरुधू' पुरस्कार मिळाला.

## संदर्भ 
बाह्यदुवे

* पत्रिका ऑनलाइन मुलाखत
* सीडी प्रसिद्ध केली
* मैफिली पुनरावलोकन
* बोस्टन मध्ये कॉन्सर्ट
* बोस्टन मध्ये कॉन्सर्ट
वर्ग:२१व्या शतकातील भारतीय गायक
वर्ग:२१व्या शतकातील भारतीय महिला गायिका
वर्ग:तमिळनाडूतील महिला संगीतकार
वर्ग:इ.स. १९८० मधील जन्म
वर्ग:कर्नाटक गायक
वर्ग:महिला कर्नाटक गायिका
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
तेजपूर विद्यापीठ

**तेजपूर विद्यापीठ** हे भारताच्या ईशान्येकडील आसाम राज्यातील तेजपूर येथे स्थित एक केंद्रीय विद्यापीठ आहे, जे १९९४ मध्ये संसदेच्या कायद्याद्वारे स्थापित केले गेले आहे.

आसाम विद्यापीठ आणि भारतीय तंत्रज्ञान संस्था गुवाहाटी यांच्या स्थापनेसह तेजपूर विद्यापीठाची स्थापना ही आसाम कराराच्या परिणामांपैकी एक मानली जाते. 

भारताचे तत्कालीन पंतप्रधान पी. व्ही. नरसिंहराव यांनी विद्यापीठाच्या उद्घाटनाचे अध्यक्षपद भूषवले होते.  

विद्यापीठात अभ्यासाच्या चार शाळा आहेत ज्या २७ विभाग आणि अतिरिक्त केंद्रे आणि कक्षांमध्ये विभागल्या आहेत.

* विज्ञान शाळा
* मानवता आणि सामाजिक विज्ञान शाळा
* व्यवस्थापन विज्ञान शाळा
* अभियांत्रिकी शाळा

*टाइम्स हायर एज्युकेशन वर्ल्ड युनिव्हर्सिटी रँकिंगमध्ये* तेजपूर विद्यापीठाला जगात ८०१-१००० आणि आशियामध्ये २५१-३०० क्रमांक मिळाला आहे.  *क्यूएस वर्ल्ड युनिव्हर्सिटी रँकिंगने* २०२२ मध्ये आशियामध्ये २८१-२९०  क्रमांकावर ठेवले होते. २०२२ च्या *नॅशनल इन्स्टिट्यूशनल रँकिंग फ्रेमवर्क*  द्वारे भारतात ते एकूण ९० व्या आणि विद्यापीठांमध्ये ५९ व्या स्थानावर होते. 

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
विद्यापीठ
वर्ग:आसाममधील विद्यापीठे
पाणचक्की (छत्रपती संभाजीनगर)

इवलेसे|401x401अंश| पाचक्की कारंजे, छ.संभाजीनगर.
पाणचक्की म्हणून ओळखली जाणारी पाणचक्की. हे स्मारक महाराष्ट्रातील (औरंगाबाद) छत्रपती संभाजीनगर येथे आहे, मध्ययुगीन भारतीय वास्तुकलेतील वैज्ञानिक विचार प्रक्रिया प्रदर्शित करते. डोंगरावरील झऱ्यातून खाली आणलेल्या पाण्याद्वारे ऊर्जा निर्माण करण्यासाठी त्याची रचना करण्यात आली होती. सुफी संत बाबा शाह मुसाफिर यांच्या दर्ग्याला जोडलेली ही इमारत महमूद दरवाज्याजवळील बागेत आहे आणि त्यात मशीद, मदरसा, कचेरी, मंत्र्याचे घर, सराई आणि झानानांसाठी घरे आहेत.

## इतिहास 
दर्गा संकुलातील बहुतेक इमारती (पंचक्कीसह) निजाम-उल-मुल्क असफ जाहच्या कर्मचाऱ्यातील एक उच्चपदस्थ तुर्कताज खान याने सुमारे १६९५ मध्ये बांधल्या होत्या. मशिदीसमोरील आयताकृती जलाशय आणि कारंजे २० वर्षांनंतर जोडण्यात आले. जमील बेग खान यांनी. १७ व्या शतकातील, ही कल्पक पाणचक्की पिठाच्या गिरणीतील मोठमोठे दळणारे दगड फिरवण्यासाठी जवळच्या झऱ्यातून वाहणाऱ्या पाण्यामुळे निर्माण होणारी ऊर्जा वापरण्यासाठी तयार करण्यात आली होती. शाह मोसाफर हिजरी 1110 मध्ये मरण पावला. (1689) या पाणचक्कीचा वापर यात्रेकरू आणि संतांच्या शिष्यांसाठी तसेच चौकीच्या सैन्यासाठी धान्य दळण्यासाठी केला जात असे.

## संदर्भ 
वर्ग: मुघल वास्तुकला
वर्ग:छत्रपती संभाजीनगरमधील ऐतिहासिक वास्तू
वर्ग:महाराष्ट्रातील स्मारके
गुरू घासीदास विश्वविद्यालय

**गुरू घासीदास विश्वविद्यालय** हे बिलासपूर, छत्तीसगढ येथे स्थित एक केंद्रीय विद्यापीठ आहे. हे छत्तीसगढमधील उच्च शिक्षणाचे सर्वात मोठे आणि जुने संस्थान आहे जे केंद्रीय विद्यापीठ कायदा २००९ अंतर्गत स्थापित झाले आहे. पूर्वी हे **गुरू घासीदास विद्यापीठ** म्हणून ओळखले जात. राष्ट्रीय मूल्यांकन आणि प्रमाणन परिषद (NAAC) ने विद्यापीठाला B+ म्हणून मान्यता दिली आहे. विद्यापीठाचे नाव सतनामी गुरू घासीदास यांच्या नावावर आहे.

२०२० मध्ये नॅशनल इन्स्टिट्युशनल रँकिंग फ्रेमवर्क (NIRF) द्वारे गुरू घासीदास विद्यापीठाला भारतातील फार्मसी रँकिंगमध्ये ४४ वे स्थान मिळाले होते. गुरू घासीदास विद्यापीठाच्या केंद्रीय ग्रंथालयात १०५,००० हून अधिक पुस्तके, ३,९५० जर्नल्सचे आणि १,१०० पीएच.डी. प्रबंध आहेत.  या ग्रंथालयाला नुकतेच नालंदा सेंट्रल लायब्ररी असे नाव देण्यात आले आहे.

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
वर्ग:बिलासपूर
वर्ग:छत्तीसगढमधील विद्यापीठे
श्री लाल बहादूर शास्त्री राष्ट्रीय संस्कृत विद्यापीठ

**श्री लाल बहादूर शास्त्री राष्ट्रीय संस्कृत विद्यापीठ** भारतातील नवी दिल्ली येथे स्थित एक केंद्रीय विद्यापीठ आहे. ८ ऑक्टोबर १९६२ रोजी त्याची स्थापना झाली आणि विद्यापीठ अनुदान आयोगाने नोव्हेंबर १९८७ मध्ये विदयापीठाला डीम्ड विद्यापीठाचा दर्जा दिला. मार्च २०२० मध्ये, भारतीय संसदेने *केंद्रीय संस्कृत विद्यापीठ कायदा, 2020* केंद्रीय विद्यापीठ दर्जामध्ये श्रेणीसुधारित करण्यासाठी मंजूर केला. 

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
वर्ग:दिल्लीतील विद्यापीठे
डॉ. राजेंद्र प्रसाद केंद्रीय कृषी विद्यापीठ

**डॉ. राजेंद्र प्रसाद केंद्रीय कृषी विद्यापीठ** (पूर्वीचे नाव **राजेंद्र कृषी विद्यापीठ**), हे सार्वजनिक केंद्रीय कृषी विद्यापीठ आहे आणि भारत सरकारद्वारे राष्ट्रीय महत्त्वाची संस्था म्हणून मान्यताप्राप्त आहे. हे पुसा, समस्तीपूर जिल्हा, बिहार येथे आहे.

## इतिहास 
डॉ. राजेंद्र प्रसाद केंद्रीय कृषी विद्यापीठ (पूर्वी, राजेंद्र कृषी विद्यापीठ) मूळतः भारतातील पहिली-इम्पीरियल कृषी संशोधन संस्था म्हणून स्थापन करण्यात आले होते.

कृषी संशोधन संस्था आणि महाविद्यालयाची पायाभरणी लॉर्ड कर्झन यांनी १ एप्रिल १९०५ रोजी हेन्री फिप्स, जूनियर, एक अमेरिकन समाजसेवी यांच्या आर्थिक सहाय्याने केली होती. 

१९३४ मध्ये, बिहारमध्ये मोठ्या भूकंपानंतर आणि मुख्य इमारतींचे गंभीर नुकसान झाल्यानंतर, इम्पीरियल इन्स्टिट्यूट नवी दिल्लीतील नवीन पुसा कॅम्पसमध्ये हलविण्यात आले आणि ते अखेरीस भारतीय कृषी संशोधन संस्था बनले.

११ मे २०१६ रोजी भारताच्या संसदेने केंद्रीय विद्यापीठ विधेयक मंजूर केले. त्यामुळे हे केंद्रीय कृषी विद्यापीठात श्रेणीसुधारित करण्यात आले आहे आणि त्याला डॉ. राजेंद्र प्रसाद केंद्रीय कृषी विद्यापीठ असे नाव देण्यात आले.  

## शैक्षणिक 
विद्यापीठात कृषी, पशुवैद्यकीय आणि प्राणी विज्ञान, कृषी अभियांत्रिकी, मूलभूत विज्ञान, मानविकी आणि गृहविज्ञान या पाच विद्याशाखा आहेत.

## संदर्भ 

वर्ग:समस्तीपूर जिल्हा
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
वर्ग:बिहारमधील विद्यापीठे
महात्मा गांधी केंद्रीय विद्यापीठ

**महात्मा गांधी केंद्रीय विद्यापीठ** भारतातील मोतिहारी, बिहार येथे स्थित एक केंद्रीय विद्यापीठ आहे. ह्या मध्ये ७ शाळा आणि २० शैक्षणिक विभाग आहेत. विद्यापीठात वाणिज्य, व्यवस्थापन, संगणक शास्त्र, शिक्षण, मानविकी, भाषा, जीवन विज्ञान, भौतिक विज्ञान, आणि सामाजिक विज्ञान यांसारख्या विस्तृत विषयांचा समावेश असलेल्या ७ शाळा आणि २० विभाग आहेत. 

दक्षिण बिहार केंद्रीय विद्यापीठानंतर नंतर बिहारमधील हे दुसरे केंद्रीय विद्यापीठ आहे.

## संदर्भ 
वर्ग:पूर्वी चंपारण जिल्हा
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
वर्ग:महात्मा गांधी यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी
वर्ग:बिहारमधील विद्यापीठे
दक्षिण आशियाई विद्यापीठ

**दक्षिण आशियाई विद्यापीठ**  हे दक्षिण आशियाई प्रादेशिक सहकार्य संघटनेच्या (SAARC) आठ सदस्य राष्ट्रांनी प्रायोजित केलेले आंतरराष्ट्रीय विद्यापीठ आहे. हे आठ देश आहेत: अफगाणिस्तान, बांगलादेश, भूतान, भारत, मालदीव, नेपाळ, पाकिस्तान आणि श्रीलंका. विद्यापीठाने २०१० मध्ये भारतातील अकबर भवन येथील तात्पुरत्या कॅम्पसमध्ये विद्यार्थ्यांना प्रवेश देण्यास सुरुवात केली. फेब्रुवारी २०२३ पासून, विद्यापीठ दक्षिण दिल्ली,  मैदान गढी येथे कायमस्वरूपी कॅम्पसमध्ये कार्यरत आहे,  जे इंदिरा गांधी राष्ट्रीय मुक्त विद्यापीठ च्या पुढे आहे.

नोव्हेंबर २००५ मध्ये ढाका येथे झालेल्या १३ व्या सार्क शिखर परिषदेत, भारतीय पंतप्रधान मनमोहन सिंग यांनी सार्क सदस्य देशांतील विद्यार्थी आणि संशोधकांना जागतिक दर्जाच्या सुविधा आणि व्यावसायिक विद्याशाखा प्रदान करण्यासाठी दक्षिण आशियाई विद्यापीठाची स्थापना करण्याचा प्रस्ताव मांडला.

भारत ह्या विद्यापीठासाठी बहुतेक निधी पुरवतो. २०१८ पर्यंत पाकिस्तानने देय असलेली बहुतेक रक्कम मंजूर केली आहे. 

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
वर्ग:दिल्लीतील विद्यापीठे
ओहायो काउंटी, वेस्ट व्हर्जिनिया

'''''' ही अमेरिकेच्या वेस्ट व्हर्जिनिया राज्यातील ५५ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे.

२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती.

ची रचना रोजी झाली. या काउंटीला यांचे नाव दिलेले आहे.

## हे सुद्धा पहा 
* अमेरिकेच्या काउंट्यांची यादी

## संदर्भ आणि नोंदी 
*
वर्ग:वेस्ट व्हर्जिनियामधील काउंटी
औरंगजेबाची कबर

शेवटचा  मुघल सम्राट औरंगजेबाची कबर खुलताबाद, छत्रपती संभाजीनगर जिल्हा, महाराष्ट्र, भारत येथे आहे. ताज महालसह मुघल स्थापत्यकलेचे मोठे स्मारक असलेल्या इतर मुघल थडग्यांपेक्षा लक्षणीय विपरीत, औरंगजेबांना त्यांच्याच इच्छेनुसार शेख जैनुद्दीन साहेबांच्या दर्गा किंवा तीर्थस्थानाच्या संकुलात एका अचिन्हांकित कबरीत दफन करण्यात आले आहे.

## पार्श्वभूमी 
औरंगजेब (४ नोव्हेंबर १६१८ - ३ मार्च १७०७), सहावे मुघल सम्राट, त्यांनी ३ मार्च १७०७ रोजी मृत्यू होईपर्यंत अर्धशतकभर भारतीय उपखंडावर राज्य केले. त्याच्या इच्छेनुसार, त्याला शेख जैनुद्दीन यांच्या दर्ग्याजवळ दफन करण्यात आले. सुफी जे त्यांचे "आध्यात्मिक आणि धार्मिक गुरू" होते.

## स्थान 
छत्रपती संभाजीनगरपासून २४ किलोमीटर (१५ मैल) अंतरावर छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यातील खुलताबाद शहरात समाधी आहे. हे शेख जैनुद्दीनच्या दर्ग्याच्या संकुलाच्या दक्षिण-पूर्व कोपऱ्यात आहे.
इवलेसे|औरंगजेबाची कबर, त्याभोवती संगमरवरी *जाळी* (जाळीचा पडदा) आहे.

## वर्णन 
१७०७ मध्ये अहमदनगर येथे औरंगजेबांचा मृत्यू झाला. त्यांचा मुलगा आझम शाह आणि त्यांची मुलगी झीनत-उन-निसा त्यांच्या वडिलांच्या छावणीत आल्यानंतर त्यांचा मृतदेह खुलदाबादला नेण्यात आला.

तीन यार्डांपेक्षा कमी लांबीच्या लाल दगडाने बनवलेल्या थडग्यावर एक व्यासपीठ आहे. मध्यभागी एक "पोकळी" देखील आहे जी "काही बोटांनी" मोजते. त्यांची बहीण जहांआरा बेगमच्या कबरीपासून प्रेरणा घेऊन, थडगे मातीने झाकले गेले आहे ज्यावर औषधी वनस्पती वाढतात.  लॉर्ड कर्झनने नंतर त्या जागेला संगमरवरी झाकून टाकले आणि त्याच्याभोवती "छिद्रित संगमरवरी पडदा" लावला. थडग्यावर "आकाशाची तिजोरी" आहे. प्रवेशद्वार आणि घुमटाकार पोर्च 1760 मध्ये जोडण्यात आले.

असे म्हणले जाते की औरंगजेबांनी त्यांच्या शेवटच्या वर्षांत त्यांचा व्यवसाय, टोप्या शिवून दफनभूमीसाठी पैसे दिले आणि त्यासाठी फक्त १४ रुपये आणि १२ आणे खर्च झाला. कबर "औरंगजेबाच्या स्वतःच्या इच्छेनुसार अगदी साधी आहे". समाधीच्या एका कोपऱ्यात असलेल्या संगमरवरी पाटीवर औरंगजेबाचे पूर्ण नाव लिहिलेले आहे.

दर्ग्यात हैदराबादचे पहिले निजाम, आसफ जह पहिला, त्याचा मुलगा नासिर जंग आणि औरंगजेबाचा मुलगा मुहम्मद आझम शाह आणि त्याची पत्नी यांची कबर देखील आहे.

## साहित्यात 
तिच्या काव्यात्मक चित्रणात, द टॉम्ब ऑफ औरंगजेब, लेटिशिया लेटिशिया एलिझाबेथ लँडन तिला दिलेल्या कोरीव कामामुळे गोंधळून गेला असावा (सॅम्युअल प्राउटच्या पेंटिंगमधून), कारण त्यात ती पराक्रमी थडग्यांचे बांधकाम समर्थन करते.

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील १७०७ आस्थापना
वर्ग:महाराष्ट्रातील स्मारके
वर्ग:मुघल कबरी
वर्ग:छत्रपती संभाजीनगरमधील ऐतिहासिक वास्तू
वर्ग:१७०७ मध्ये पूर्ण झालेल्या इमारती आणि संरचना
केंद्रीय विद्यापीठ (भारत)

[इवलेसे| [बनारस हिंदू विद्यापीठ हे भारतातील पहिले केंद्रीय विद्यापीठ (१९१६ मध्ये स्थापित आणि केंद्रीकृत).]]
भारतातील **केंद्रीय विद्यापीठे** ही संसदेच्या कायद्याने स्थापन केलेली सार्वजनिक विद्यापीठे आहेत आणि ती शिक्षण मंत्रालयातील उच्च शिक्षण विभागाच्या अखत्यारीत आहेत. ह्यात अपवाद आहेत नऊ विद्यापीठे जी इतर मंत्रालयांच्या अखत्यारीतील आहे. सर्वसाधारणपणे, भारतातील विद्यापीठांना विद्यापीठ अनुदान आयोग (UGC) द्वारे मान्यता दिली जाते, जे *विद्यापीठ अनुदान आयोग कायदा, १९५६* मधून हा अधिकार  प्राप्त करतात.  याव्यतिरिक्त, मान्यता आणि समन्वयाच्या विविध पैलूंवर नियंत्रण ठेवणाऱ्या १५ व्यावसायिक परिषदांची स्थापना करण्यात आली आहे.  याव्यतिरिक्त, केंद्रीय विद्यापीठे ही *केंद्रीय विद्यापीठ कायदा,* २००९ अंतर्गत समाविष्ट आहेत, जे त्यांचे उद्देश, अधिकार, प्रशासन इत्यादींचे नियमन करते. ह्या अनुसार १२ नवीन विद्यापीठे स्थापन केली आहेत.

१६ नोव्हेंबर २०२२ रोजी प्रकाशीत यादीत विद्यापीठ अनुदान आयोगाने ५४ केंद्रीय विद्यापीठे दिली आहे.  जुलैच्या सुरुवातीला केंद्रीय मंत्रिपरिषदेने ₹७५० कोटींमध्ये नवीन विद्यापीठ स्थापन करण्यास मान्यता दिली होती. 

## तळटीप व संदर्भ 
;तळटीप

;संदर्भ

*
आर.एम. धारीवाल फाउंडेशन

आर एम धारीवाल फाउंडेशन एक सामाजिक संस्था आहे. ही संस्था आरोग्य, पर्यावरण, धार्मिक, सामाजिक प्रश्न, आपत्ती मदतकार्य या क्षेत्रात कार्यरत आहे.   

## संदर्भ 
वर्ग:महाराष्ट्रातील समाजकारणी संस्था
रिंकू सिंग

रिंकू सिंग हा एक भारतीय क्रिकेट खेळाडू आहे जो सध्या इंडियन प्रीमियर लीगमध्ये कोलकाता नाइट रायडर्सकडून आणि देशांतर्गत क्रिकेटमध्ये उत्तर प्रदेशकडून खेळतो. रिंकू सिंग हा डावखुरा टॉप ऑर्डर बॅट्समन आणि उजव्या हाताने उजखोरा मंदगती गोलंदाज आहे. 9 एप्रिल 2023 रोजी रिंकू सिंग याने कोलकाता नाइट रायडर्स या संघाला सामन्याच्या शेवटच्या षटकाच्या शेवटच्या 5 चेंडूंमध्ये सलग 5 षटकार मारून गुजरात टायटन्सचा पराभव करण्यास मदत केली. तो डावखुरा टॉप ऑर्डर बॅट्समन आणि उजव्या हाताने ऑफ स्पिनर आहे. ९ एप्रिल २०२३ रोजीच्या खेळीसाठी तो प्रसिद्ध आहे, जिथे त्याने त्याच्या फ्रेंचायझी, कोलकाता नाईट रायडर्सला, सामन्याच्या शेवटच्या षटकातील शेवटच्या ५ चेंडूंमध्ये सलग ५ षटकार मारून गुजरात टायटन्सचा पराभव करण्यास मदत केली.[1]   

## प्रारंभिक जीवन
रिंकू सिंग, ५ भावंडांपैकी तिसरा, एका गरीब कुटुंबात एलपीजी वितरण कंपनीत काम करणाऱ्या खानचंद्र सिंग यांच्या घरी जन्मला. त्याने सुरुवातीची वर्षे त्याच्या वडिलांच्या नियोक्त्यांनी दिलेल्या उत्तर प्रदेशातील अलीगढ येथील अलीगढ स्टेडियमजवळ २ खोल्यांच्या क्वार्टरमध्ये घालवली.

## घरगुती कारकीर्द
सिंगने १६ वर्षांखालील, १९ वर्षांखालील आणि २३ वर्षांखालील स्तरावर उत्तर प्रदेशचे आणि १९ वर्षांखालील स्तरावर मध्य विभागाचे प्रतिनिधित्व केले. त्याने वयाच्या १६ व्या वर्षी मार्च २०१४ मध्ये उत्तर प्रदेशसाठी लिस्ट ए क्रिकेटमध्ये पदार्पण केले आणि त्या सामन्यात ८३ धावा केल्या. त्याने ५ नोव्हेंबर २०१६ रोजी २०१६-१७ रणजी ट्रॉफीमध्ये उत्तर प्रदेशसाठी प्रथम श्रेणी पदार्पण केले.

तो २०१८-१९ रणजी ट्रॉफीच्या गट-टप्प्यात उत्तर प्रदेशसाठी सर्वाधिक धावा करणारा खेळाडू होता, त्याने नऊ सामन्यांमध्ये ८०३ धावा केल्या होत्या. त्याने दहा सामन्यांमध्ये ९५३ धावा करत ही स्पर्धा पूर्ण केली.

## इंडियन प्रीमियर लीग
फेब्रुवारी 2017 मध्ये, 2017 इंडियन प्रीमियर लीगसाठी किंग्ज इलेव्हन पंजाब संघाने त्याला विकत घेतले. जानेवारी 2018 मध्ये, 2018 च्या आयपीएल लिलावात कोलकाता नाइट रायडर्सने त्याला 80 लाख रुपयांना विकत घेतले.

गुडघ्याच्या दुखापतीमुळे रिंकूला 2021 च्या इंडियन प्रीमियर लीगमधून बाहेर काढण्यात आले आणि नंतर त्याच्या जागी गुरकीरत सिंग मान याने निवड केली. फेब्रुवारी 2022 मध्ये, 2022 इंडियन प्रीमियर लीग स्पर्धेच्या लिलावात कोलकाता नाइट रायडर्सने त्याला विकत घेतले. या वर्षीच्या स्पर्धेच्या सामन्यात, त्याने राजस्थान रॉयल्सविरुद्ध 182.61 च्या स्ट्राइक-रेटसह 23 चेंडूत 42 धावा करून एक लाखाचा धनादेश देऊन पहिला सामनावीराचा पुरस्कार मिळवला.

9 एप्रिल 2023 रोजी, रिंकूने गुजरात टायटन्स विरुद्धच्या आयपीएल सामन्यात 29 धावांचा यशस्वी पाठलाग करण्यासाठी अंतिम षटकात 5 षटकार ठोकत विक्रमी कामगिरी केली - स्पर्धेच्या इतिहासातील शेवटच्या षटकातील सर्वाधिक धावांचा पाठलाग.

## निलंबन
30 मे 2019 रोजी, सिंह यांना भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाने (BCCI) अबू धाबी येथे रमजान T20 स्पर्धेत खेळण्याची पूर्वपरवानगी न घेता भाग घेतल्याने तीन महिन्यांचे निलंबन करण्यात आले.

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील पुरुष क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९९७ मधील जन्म
वर्ग:कोलकाता नाइट रायडर्स सद्य खेळाडू
वायझेड (चित्रपट)

***वायझेड*** हा समीर विद्वांस दिग्दर्शित आणि संजय छाब्रिया आणि अनिश जोग यांनी अनुक्रमे एव्हरेस्ट एंटरटेनमेंट आणि प्रतिसाद प्रॉडक्शन बॅनर अंतर्गत निर्मित वयाच्या विनोदी रोमँटिक थरारपटाचा २०१६ चा भारतीय मराठी भाषेतील चित्रपट आहे. या चित्रपटात सागर देशमुख, अक्षय टांकसाळे, पर्ण पेठे, सई ताम्हणकर आणि मुक्ता बर्वे यांच्या प्रमुख भूमिका आहेत.

## कलाकार 
* सागर देशमुख
* अक्षय टांकसाळे
* पर्ण पेठे
* सई ताम्हणकर
* मुक्ता बर्वे

## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१६ मधील मराठी चित्रपट
वर्ग:समीर विद्वांस दिग्दर्शित चित्रपट
धोबीघाट (मुंबई)

**महालक्ष्मी धोबीघाट** हे मुंबई, भारतातील एक ओपन एर लॉन्ड्री ठिकाण आहे. हे दक्षिण मुंबईतील महालक्ष्मी रेल्वे स्थानकावर आहे, ते जेकब सर्कल मोनोरेल स्थानकावरून देखील प्रवेशयोग्य आहे. *धोबी* म्हणून ओळखले जाणारे वॉशर्स, मुंबईतील हॉटेल्स आणि हॉस्पिटलमधून कपडे आणि तागाचे कपडे स्वच्छ करण्यासाठी उघड्यावर काम करतात. हे १८९० मध्ये बांधले गेले. *धोबीघाट* हा वाक्प्रचार संपूर्ण भारतभर वापरला जातो जेथे अनेक धोबी आहेत. मुंबई धोबी घाट (तत्कालीन बॉम्बे) पासून प्रेरित होऊन, ब्रिटिशांनी १९०२ मध्ये कोलकाता (तेव्हाचे कलकत्ता) मध्ये धोबी घाट बांधला आणि संपूर्ण दक्षिण आशियामध्ये इतर धोबीघाट ठिकाणे आहेत.

## संदर्भ 
वर्ग:मुंबई
बाबुलनाथ मंदिर

**बाबुलनाथ मंदिर** हे मुंबई, भारतातील एक प्राचीन शिवमंदिर आहे. गिरगाव चौपाटीजवळ एका छोट्या टेकडीवर वसलेले, हे शहरातील सर्वात जुन्या मंदिरांपैकी एक आहे, बाबुल वृक्षाच्या देवाच्या रूपातील शिव हे या मंदिरातील मुख्य देवता आहे. विश्वासू लोक मंदिरात चढून शिवलिंगाचे दर्शन घेतात आणि परमेश्वराचा आशीर्वाद घेतात. मंदिरापर्यंत लिफ्टने जाणेही शक्य आहे. वार्षिक महाशिवरात्री उत्सवात लाखो भाविक मंदिरांना भेट देतात.

## संदर्भ 
वर्ग:मुंबईतील धार्मिक स्थळे
वर्ग:भारतामधील मंदिरे
वर्ग:हिंदू मंदिरे
वर्ग:महाराष्ट्रामधील मंदिरे
तारापोरवाला मत्स्यालय

**तारापोरवाला मत्स्यालय** हे भारतातील सर्वात जुने मत्स्यालय आणि मुंबईतील मुख्य आकर्षणांपैकी एक आहे. येथे समुद्री आणि गोड्या पाण्यातील मासे आढळतात. मरीन ड्राइव्हवर मत्स्यालय आहे. मत्स्यालयात १२ फूट लांब आणि १८० डिग्री ॲक्रेलिक काचेचा बोगदा आहे. मासे मोठ्या काचेच्या टाक्यांमध्ये ठेवले आहेत. यांत एलईडी दिवे लावले जातील.

मत्स्यालयात ४०० पेक्षा जास्त प्रजातींचे २००० मासे आहेत. नवीन मत्स्यालयात परदेशातील मासे आणण्यात आले. ७० सागरी माशांच्या नवीन जातींमध्ये हेलिकॉप्टर, एरोवाना, ग्रुपर, पिवळ्या-पट्टेदार टँग, ब्लूस्पॉटेड स्टिंगरे, सी स्टार्स, क्लाउनफिश, हार्क, ट्रिगर फिश, मूरिश आयडॉल, अझूर डॅमसेल, ब्लूलाइन डेमोइसेल डी, क्लाउड डेमॉइसेल, क्लाउड फिश यांचा समावेश आहे. कॉपरबँड बटरफ्लाय फिश, स्कूलिंग बॅनरफिश, रॅकून बटरफ्लाय फिश, व्हाईट टेल ट्रिगर, क्लाउन ट्रिगर फिश आणि ब्लू रिबन ईल गोड्या पाण्यातील माशांच्या ४० नवीन जातींमध्ये रेड डेव्हिल, जग्वार, इलेक्ट्रिक ब्लू, जॅक डेम्पसे, फ्रोंटोसा आणि कॅटफिश यांचा समावेश आहे. या माशांना चांगल्या दृश्यमानतेसाठी आयात केलेल्या फ्लेक्सी ग्लाससह पूर्वीपेक्षा मोठ्या टाक्यांमध्ये ठेवण्यात येईल. मत्स्यालय शार्क, कासव, किरण, मोरे ईल, समुद्री कासव, लहान स्टारफिश आणि स्टिंगरे यांना समर्थन देत आहे.

मत्स्यालयाची देखभाल मत्स्यव्यवसाय विभागाकडून केली जाते. मत्स्यालयाच्या १६ समुद्री पाण्याच्या टाक्या आणि ९ गोड्या पाण्याच्या टाक्यांमध्ये ३१ प्रकारचे मासे आहेत, तर ३२ उष्णकटिबंधीय टाक्यांमध्ये ५४ प्रकारचे मासे आहेत. मत्स्यालयाच्या उष्णकटिबंधीय विभागात गरोदर माशांसाठी "मॉस एक्वैरियम", "प्लांटेशन एक्वैरियम" ज्यामध्ये आयात केलेल्या पाण्यातील लिली आणि इतर जलीय वनस्पती आणि "बेट मत्स्यालय" आहेत अशा परिसंस्थेची वैशिष्ट्ये आहेत.

## संदर्भ 
वर्ग:मुंबईतील प्रेक्षणीय स्थळे
नरीमन हाऊस

**नरीमन हाऊस**, **चाबड हाऊस** म्हणून नियुक्त ( ''''), दक्षिण मुंबई, महाराष्ट्र, भारतातील कुलाबा परिसरातील पाच मजली खूण आहे. आणि वसतिगृह होते. २६ नोव्हेंबर २००८ च्या मुंबई हल्ल्याच्या वेळी या इमारतीवर हल्ला झाला होता आणि सहा महिन्यांची गरोदर असलेल्या होल्ट्जबर्ग आणि त्यांची पत्नी यांच्यासह सहा रहिवासी ठार झाले होते. त्यांचा दोन वर्षांचा मुलगा मोशे त्याच्या भारतीय आया, सॅन्ड्रा सॅम्युअल आणि झाकीर हुसेन यांनी वाचवल्यानंतर या हल्ल्यातून बचावला.

## संदर्भ 
वर्ग:मुंबई
वर्ग:मुंबईमधील इमारती व वास्तू
संस्थान

एक **रियासत** (ज्याला मूळ राज्य किंवा **भारतीय रियासत** देखील म्हणले जाते) हे ब्रिटिश भारतीय साम्राज्याचे नाममात्र सार्वभौम अस्तित्त्व होते जे थेट ब्रिटिशांद्वारे शासित नव्हते, तर एका भारतीय राज्यकर्त्याद्वारे अप्रत्यक्ष शासनाच्या अधीन होते, सहाय्यक युतीच्या अधीन होते आणि ब्रिटिश मुकुटाची सर्वोच्चता किंवा सर्वोच्चता.

वर्ग:ब्रिटिश भारत
वर्ग:भारतातील संस्थाने
बेरार प्रांत

**बेरार प्रांत**, ज्यांना **हैदराबाद नियुक्त जिल्हे** असेही म्हणतात, हा हैदराबादचे प्रांत होता. 1853 नंतर, ते ब्रिटिशांकडून प्रशासित होते, जरी निजामाने प्रांतावर औपचारिक सार्वभौमत्व कायम ठेवले. सातवे निजामाचे मोठे अपत्ये आझम जहा याने बेरारचा मिर्झा-बेग ("प्रिन्स") ही पदवी धारण केली.
वर्ग:विदर्भाचा इतिहास
तेलंगणाचे प्रतीक

**तेलंगणाचे प्रतीक** हे दक्षिण भारतातील तेलंगणाचे राज्य चिन्ह आहे. बाहूंमध्ये मध्यभागी काकतिया कला थोरानम आहे आणि त्याच्या आत चारमिनार आहे आणि हिरवी किनार आहे. 

वर्ग:तेलंगणा
केंद्रीय विद्यापीठ (गुजरात)

**केंद्रीय विद्यापीठ गुजरात** हे गांधीनगर, गुजरातमधील एक सार्वजनिक केंद्रीय विद्यापीठ आहे जे पदवीपूर्व, पदव्युत्तर आणि डॉक्टरेट स्तरावर अभ्यासक्रम देते. 

विद्यापीठात १६ शाळा, १४ शैक्षणिक विभाग आणि २ इतर विशेष केंद्रांचा समावेश आहे. 

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
वर्ग:गुजरातमधील विद्यापीठे
केंद्रीय विद्यापीठ (हरियाणा)

**केंद्रीय विद्यापीठ हरियाणा** हे जंत-पाली खेड्यांमधील केंद्रीय विद्यापीठ आहे,  जे महेंद्रगढ जिल्ह्यातील महेंद्रगढ शहराहून  वर आहे. संसदेच्या केंद्रीय विद्यापीठ कायदा, २००९ या  कायद्याद्वारे स्थापित केले गेले आहे. विद्यापीठाचा पहिला दीक्षांत समारंभ १ मार्च २०१४ रोजी झाला.

विद्यापीठात ११ शाळा (३० विभाग) असून त्याअंतर्गत पदवी, पदव्युत्तर, एम.फिल. आणि पीएच.डी. अभ्यासक्रम दिले जातात.

## संदर्भ 
वर्ग:हरियाणा
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
वर्ग:महेंद्रगढ जिल्हा
केंद्रीय विद्यापीठ (जम्मू)

**केंद्रीय विद्यापीठ, जम्मू ** हे जम्मू, जम्मू आणि काश्मीर, भारतातील सांबा जिल्ह्यातील एक केंद्रीय विद्यापीठ आहे. हे भारतच्या संसदेच्या केंद्रीय विद्यापीठ कायदा, २००९ द्वारे स्थापित केले गेले आहे.

विद्यापीठत पदवीपूर्व, पदव्युत्तर आणि संशोधनाभिमुख कार्यक्रम आहे.
# व्यवसाय अभ्यास शाळा
# मूलभूत आणि उपयोजित विज्ञान शाळा
# शैक्षणिक अभ्यास शाळा
# भाषा शाळा
# जीवन विज्ञान शाळा
# राष्ट्रीय सुरक्षा अभ्यास शाळा

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
केंद्रीय विद्यापीठ (काश्मीर)

**केंद्रीय विद्यापीठ काश्मीर** (पूर्वीचे **जम्मू आणि काश्मीरचे केंद्रीय विद्यापीठ)**, हे भारतातील जम्मू आणि काश्मीरमधील गंदरबल जिल्ह्यात स्थित एक केंद्रीय विद्यापीठ आहे. त्याची स्थापना मार्च २००९ मध्ये संसदेच्या "केंद्रीय विद्यापीठ कायदा, २००९" द्वारे झाली.  मे २००९ पासून विद्यापीठाने कामकाज सुरू केले.

विद्यापीठात खालील शाळा आणि केंद्रे आहेत:  

* व्यवसाय अभ्यास शाळा
* शैक्षणिक अभ्यास शाळा
* अभियांत्रिकी आणि तंत्रज्ञान शाळा
* भाषा शाळा
* कायदेशीर अभ्यास शाळा
* जीवन विज्ञान शाळा
* माध्यम अभ्यास शाळा
* भौतिक आणि रासायनिक अभ्यास शाळा
* सामाजिक विज्ञान शाळा

## विद्यापीठाचे कुलपती 
# डॉ. श्रीकुमार बॅनर्जी (२०१२-२०१७) 
# लेफ्टनंट जनरल सय्यद अता हसनैन (पदावर) 

## माजी विद्यार्थी 
* सन्ना इर्शाद मट्टू - पुलित्झर पारितोषिक विजेते
* मसरत झहरा - फोटो पत्रकारिता पुरस्कार विजेत्या अंजा निडरिंगहॉस करेज
* शहनाज बशीर - कादंबरीकार

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
वेन काउंटी, वेस्ट व्हर्जिनिया

'''''' ही अमेरिकेच्या वेस्ट व्हर्जिनिया राज्यातील ५५ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे.

२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती.

ची रचना रोजी झाली. या काउंटीला यांचे नाव दिलेले आहे.

## हे सुद्धा पहा 
* अमेरिकेच्या काउंट्यांची यादी

## संदर्भ आणि नोंदी 
*
वर्ग:वेस्ट व्हर्जिनियामधील काउंटी
फुलसिंग नाईक

**फुलसिंग चतुरसिंग नाईक** (1856-1960) हे दक्षिण-मध्य भारतातील थोर समाजसुधारक असून हरितक्रांती, श्वेतक्रांतीचे जनक असलेले महानायक वसंतराव नाईक यांचे पिताश्री होत. ते स्वतः गोरराजवंशी कुळातील असून त्यांचे गोत्र रणसोत होते. मुघलांच्या आक्रमणानंतर जनजीवन विस्कळीत झाल्यामुळे मारवाड (राजपुताना) मधून हे कुटुंब विस्तापित झाल्यानंतर वऱ्हाडमधील पुसद जवळील डोंगर-माळरानावर त्यांनी आपले बस्तान बसवून गहुलीगड ही स्वतंत्र वसाहत वसविली. या भयाण संघर्षाच्या काळातही चतुरसिंग नाईकांनी आपल्या गोरराजवंशी समुदायाला सोबत घेऊन सामना करावा लागला. हा सामाजिक वारसा पुढे फुलसिंग नाईकांनी जपला.   

**शिक्षणाशिवाय समाज उन्नत होणे शक्य नाही, असे फुलसिंग नाईक अत्यंत वृद्धापकाळी सुद्धा माझ्याजवळ डोळ्यात पाणी आणून सांगताना मी पाहिले आहे.** असे मत राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज यांनी गौरव ग्रंथात फुलसिंग नाईकांबाबत मांडले आहे.  त्यांच्या कार्याला आदरांजली म्हणून फुलसिंग नाईक महाविद्यालयाची सन १९६० मध्ये स्थापना करण्यात आली.  

फुलसिंग नाईक अशिक्षित जरी होते, परंतु त्यांना काळाची जाण होती. त्यामुळे शिक्षणाचे आणि समाजसुधारणेचे  महत्त्व त्याकाळी आपल्या समुदायाला पटवून देत. समाजसुधारणेसाठी त्याकाळी फुलसिंग नाईक यांनी म्हैसूर, खान्देश, वऱ्हाड अशा विविध भागातील तत्कालीन समाजधुरीणांची मोट बांधण्यातही मोलाचे योगदान दिले.

## संदर्भ
केंद्रीय विद्यापीठ (हिमाचल प्रदेश)

**केंद्रीय विद्यापीठ हिमाचल प्रदेश** हे एक केंद्रीय संशोधन विद्यापीठ आहे ज्याचे मुख्यालय धर्मशाला, हिमाचल प्रदेश येथे आहे. हे शाहपूर, कांगडा जिल्ह्यातील एका तात्पुरत्या स्थानामधून कार्यरत आहे. विद्यापीठचे दोन कायमस्वरूपी स्थानांचे बांधकाम देहरा आणि धर्मशाळा येथे बाकी आहे.  या विद्यापीठाची स्थापना २००९ मधील भारत सरकारच्या धोरणामुळे झाली होती ज्यात प्रत्येक राज्यात केंद्रीय विद्यापीठे स्थापन करण्याच्या निर्णय झाला. संसदेने लागू केलेल्या केंद्रीय विद्यापीठ कायदा २००९ अंतर्गत स्थापना करण्यात आली.

## संदर्भ 
वर्ग:धर्मशाळा
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
केंद्रीय विद्यापीठ (कर्नाटक)

**केंद्रीय विद्यापीठ कर्नाटक** हे भारताच्या कर्नाटक राज्यातील कलबुर्गी जिल्ह्यातील आळंद तालुक्यातील कडगंची गावात वसलेले केंद्रीय विद्यापीठ आहे. हे भारतीय संसदेच्या "केंद्रीय विद्यापीठ कायदा, २००९" कायद्याद्वारे स्थापित केले गेले.

 

कर्नाटक राज्य सरकारने दिलेल्या आळंद तालुक्यातील गुलबर्गा -वाघधरी आंतरराज्य महामार्गावर विद्यापीठाने त्याच्या कायमस्वरूपी स्थानावरून काम सुरू केले. 

## शाळा आणि विभाग 
* व्यवसाय अभ्यास शाळा
* पृथ्वी विज्ञान शाळा
* शिक्षण आणि प्रशिक्षण शाळा
* मानवता आणि भाषा शाळा
* माध्यम अभ्यास शाळा
* संगणक विज्ञान शाळा
* रासायनिक विज्ञान शाळा
* जीवन विज्ञान शाळा
* भौतिक विज्ञान शाळा
* अभियांत्रिकी शाळा
* कायदेशीर न्यायशास्त्र अभ्यास शाळा

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील केंद्रीय विद्यापीठे
विशू (चित्रपट)

***विशू*** हा २०२२ चा मयूर मधुकर शिंदे दिग्दर्शित आणि श्री कृपा प्रॉडक्शन निर्मित भारतीय मराठी भाषेतील चित्रपट आहे. हे ८ एप्रिल २०२२ रोजी चित्रपटगृहामध्ये प्रदर्शित झाले.

## कलाकार 
* गश्मीर महाजनी
* ऐताशा संझगिरी
* मृण्मयी गोडबोले
* मिलिंद फाटक
* विजय निकम

वर्ग:इ.स. २०२२ मधील मराठी चित्रपट
कान्हा (चित्रपट)

***कान्हा*** हा २०१६ चा मराठी भाषेतील ॲक्शन थरारपट आहे. चित्रपटाचे दिग्दर्शन अवधूत गुप्ते यांनी केले आहे. यात गश्मीर महाजनी आणि वैभव तत्ववादी प्रमुख भूमिकेत आहेत. चित्रपट २६ ऑगस्ट २०१६ रोजी भारतात चित्रपटगृहामध्ये प्रदर्शित झाला होता.

## कलाकार 
* गश्मीर महाजनी
* वैभव तत्ववादी
* प्रसाद ओक
* किरण करमरकर
* गौरी नलावडे
* ओमप्रकाश शिंदे
* अक्षय केळकर

## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१६ मधील मराठी चित्रपट