कोल्हापूर विमानतळ

** कोल्हापूर विमानतळ **  हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील कोल्हापूर येथे असलेला विमानतळ आहे.हे कोल्हापूरपासुन ९ कि.मी. अंतरावर उजलाईवाडी येथे आहे.

## विमानसेवा व गंतव्यस्थान 
भारतीय विमानतळ प्राधिकरणाने कोल्हापूर विमानतळ हा टेकड्यांच्या प्रदेशामुळे पावसाळ्यात उड्डाण व पडावासाठी(लॅंडिंग) असुरक्षित म्हणून घोषित केला आहे.कोल्हापूर विमानतळ हा एक लहान विमानतळ आहे जो सह्याद्री पर्वतराजीत व अनेक नद्या व तलावांच्या मध्यभागी आहे. सध्या याच विस्तारीकरण चालू आहे.

.मुंबई-कोल्हापूर सेवा सध्या सुरू आहे.

महाराष्ट्र शासनाने कोल्हापूर विमानतळाची धावपट्टी अधिक लांब करण्याचे काम चालू आहे.त्याव्यतिरिक्तही, उड्डाण व अवतरणासाठी सभोवतालची स्थिती व टेकड्या या असुरखितच राहतील.त्यावर करोडो रुपये खर्च करणे आवश्यक आहे  विमानन तज्ज्ञ हे वाढीएवजी, सपाट असलेल्या दुसऱ्या वेगळ्या जागेस प्राधान्य देतात.

रेल्वेमार्गाने 10 तासात तर रस्त्याने केवळ ५ तासात मुंबईहून तेथे जाता येते.हि ऐक खुप मह्त्वचि व उपुक्त गोट आहे.

## **भविष्यातील घडामोडी** 
बोईंग 737 विमान हाताळण्यास सक्षम बनवून कोल्हापूर विमानतळ मोठ्या अपग्रेडसाठी तयार करण्यात आले होते. अपग्रेडमध्ये रनवेची लांबी 2300 मीटर पर्यंत वाढविणे आणि त्याचे एप्रन आणि संबंधित उपकरणे विस्तृत करणे समाविष्ट होते. एमआयडीसी पाच गावांमधील स्थानिक शेतकऱ्यांकडून  या योजनेसाठी ८० कोटी रुपये खर्चून जवळपास २२ हेक्टर जमीन अधिग्रहित करणार होती.

एएआय विमानतळावर रात्री उतरण्याच्या सुविधांच्या स्थापनेवर विचार करीत आहे आणि मुंबई व पुणे विमानतळांवर गर्दी कमी करण्यासाठी विमानाच्या रात्र पार्किंगसाठी विमानतळ वापरण्याची योजना तयार करीत आहे.

कोल्हापूर: शहर विमानतळावर विमानचालन इंधन सुविधेची सोय करण्यात आली आहे, याचा अर्थ असा आहे की येथे लॅंडिंग विमानास थांबत असताना पुन्हा इंधन भरण्याची सुविधा असेल.

तज्ज्ञांच्या म्हणण्यानुसार या सुविधेमुळे अधिकाधिक प्रवासी भार वाहून नेण्यास मदत होईल आणि यामुळे दोन्ही विमान कंपन्या तसेच प्रवाशांनाही मदत होईल.

कमल कुमार कटारिया, विमानतळ संचालक,

कोल्हापूरने टीओआयला सांगितले की ही सुविधा १२ मेपासून सुरू झाली असून हिंदुस्तान पेट्रोलियम या सार्वजनिक क्षेत्रातील तेल आणि नैसर्गिक वायू कंपनीकडून ही सुविधा दिली जात आहे. यापुढे ही सुविधा कायमस्वरुपी उपलब्ध राहील. शहराच्या आकाशातील सध्याच्या विमान वाहतुकीच्या देखावावर त्याचा कसा परिणाम होईल, असे विचारले असता कटारिया म्हणाले की, कोल्हापूर विमानतळावर येणाऱ्या विमानाला राखीव इंधन आपल्या पुढील गंतव्यस्थानाकडे जाण्यासाठी निश्चित केले जायचे होते तेव्हा इंधनाची मर्यादित उपलब्धता होती. विमानात बसलेल्या प्रवाशांची संख्या प्रतिबंधित करू शकते. तथापि, यापुढे असे होणार नाही. विमानचालन इंधन उपलब्ध झाल्यामुळे प्रवाशांची संख्या वाढेल. विशेष म्हणजे, 12 मेपासून इंडिगो एरलाइन्सने शहरातून तिरुपतीला सुरुवात केली आणि त्याला प्रचंड प्रतिसाद मिळाला. कोल्हापूर विमानतळ सध्या तिरुपती, हैदराबाद आणि बेंगळुरूसाठी दरवर्षी आणि दरमहा उड्डाणे करीत असून गेल्या वर्षी डिसेंबरपासून 8,००० प्रवासी प्रवास करतात. कोल्हापूर विमानतळ उजळाईवाडी परिसरामध्ये आहे, जे मुख्य शहरापासून ९ कि.मी. अंतरावर आहे. एका कमी बजेटच्या देशांतर्गत विमान कंपनीने मागील वर्षाच्या सुरुवातीस सुरुवात केली होती, तर भविष्यात आणखी विमान कंपन्या या सेवांमध्ये सामील होण्याची शक्यता आहे. हैदराबाद आणि बेंगळुरू मार्गांवर कार्यरत एर इंडियाची सहाय्यक कंपनी एर अलायन्सने 9 डिसेंबर 2018 पासून कोल्हापूर विमानतळाचे कामकाज पुन्हा सुरू केले.

## **इतिहास**
जानेवारी १९३९ मध्ये, एर सर्व्हिसेस ऑफ इंडिया या जुहू एयरोड्रमवर आधारित खाजगी विमान कंपनीने (जे त्या काळात मुंबईचे विमानतळ होते)  कोल्हापूर राज्यासाठी हवाई सेवा सुरू केली. कोल्हापूरच्या महाराजा छत्रपती राजाराम महाराज यांनी या सेवेचे अधिकृत उद्घाटन केले. त्यांनी या प्रकल्पामध्ये लक्षणीय रस दाखविला आणि आपल्या राजधानीत आवश्यक एरोड्रोम सुविधांची व्यवस्था करण्याव्यतिरिक्त कंपनीला अनुदानाची ऑफर दिली.

सध्याचे कोल्हापूर विमानतळ १९८७ मध्ये सुरू झाले आणि १६ एप्रिल १९९७ रोजी भारतीय विमानतळ प्राधिकरण (एएआय) कडून महाराष्ट्र औद्योगिक विकास महामंडळाने (एमआयडीसी) लीजवर घेतले.  भाडेपट्टी फेब्रुवारी २०१२ मध्ये संपली आणि एमआयडीसीने मे २०१२ मध्ये राज्य सरकारला विमानतळ व्यवस्थापनाच्या जबाबदारीतून मुक्त होण्यासाठी विनंती केली.   त्यानंतर महाराष्ट्र सरकारने ऑगस्ट २०१ 2013 मध्ये विमानतळ एएआयच्या ताब्यात दिले. [१०]

पावसाळ्यामध्ये धावपट्टीची पृष्ठभाग असुरक्षित असल्याचे आढळून आल्यानंतर 16 जून 2010 रोजी डीजीसीएच्या आदेशाने विमानतळ दुरुस्तीसाठी बंद करण्यात आले होते. नोटाबंदीमुळे कोल्हापुरातील उड्डाणे तात्पुरती स्थगित करण्यात आली. एमआयडीसीने 1,370 मीटर लांब आणि 50 मीटर रुंद धावपट्टीची दुरुस्ती केल्यानंतर एप्रिल २०११ मध्ये डीजीसीएने विमानतळ पुन्हा उघडण्यास मान्यता दिली.  एमआयडीसीने हवाई पट्टीवर एकूण crore कोटी रुपये खर्च करून क्लोज सर्किट दूरचित्रवाणी सिस्टम, बॅगेज स्कॅनर, डोर फ्रेम आणि हँड-होल्ड मेटल डिटेक्टर आणि मार्गदर्शक दिवे यासारख्या सुविधा जोडल्या. [११] किंगफिशर एरलाइन्सने 10 जून 2011 रोजी व्यावसायिक उड्डाणे पुन्हा सुरू केल्या. [12] नोव्हेंबर २०११ मध्ये जेव्हा विमान कंपनीने आर्थिक नुकसानांचे कारण सांगून विमानाने अनेक शहरे काढली तेव्हा मुंबईतील सेवा निलंबित करण्यात आली. १ सहा वर्षांच्या नोटाबंदीनंतर, एर डेक्कनने उडन योजनेंतर्गत मुंबईत प्रथम उड्डाण केले [14] एर डेक्कनने विमानतळावर अनुसूचित व्यावसायिक कार्य एप्रिल 2018 मध्ये पुन्हा सुरू केले. १

मार्च २०१ In मध्ये, महाराष्ट्र विधानसभेने कोल्हापूरच्या तत्कालीन राजघराण्याचे सदस्य म्हणून विमानतळाचे नाव बदलून ‘छत्रपती राजाराम महाराज विमानतळ’ असे ठेवण्याची केंद्र सरकारला शिफारस करणारा एक ठराव संमत केला. १

भारतीय विमानतळ प्राधिकरणाने 13 डिसेंबर 2018 रोजी प्रथम विमानतळ संचालक (कमल कुमार कटारिया) यांची नियुक्ती केली. कोल्हापूर विमानतळ विकासासाठी.

केंद्रीय नागरी उड्डयन मंत्री सुरेश प्रभू यांनी 2 फेब्रुवारी 2019 रोजी नवीन टर्मिनल इमारतीची आणि एटीसी टॉवरची पायाभरणी केली. १ नवीन टर्मिनल कॉम्प्लेक्स 275 कोटी रुपये खर्चून बनविण्यात येत असून 3900 चौरस मीटर क्षेत्रफळाचे हे क्षेत्र असेल. यात 10 चेक-इन काउंटर असतील आणि 300 प्रवाश्यांची पीक-अफ्टर हाताळण्याची क्षमता असेल.

## संदर्भ
*
* कोल्हापूर शहर विमानसेवा चौकशी 

वर्ग:महाराष्ट्रामधील विमानतळ
वि