open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
रोपवाटिका

रोपाची वाढ आणि संगोपन केले जाते त्या जागेला **रोपवाटिका** असे म्हणतात.भारतात रोपवाटिकांचा व्यवसाय फार जुना आहे. रोपवाटिकेतून जातीवंत रोपाची, कलमाची आणि बियाणाची उत्पत्ती, रोपाचे शास्त्रोक्ट पद्धतीने संगोपन व संवर्धन निरनिराळ्या अभिवृद्धीतून एकत्रित समुहाने केलेले असते. तिला रोपवाटिका असे म्हणतात. 
अलिकडे फुलझाडांचा, फळझाडांचा व्यवसाय किफायतशीर होत असल्यामुळे फळझाडांची मागणी वाढत आहे. त्या प्रमाणात जातिवंत रोपांची शास्त्रीयादृष्ट्या निपज मोठ्या प्रमाणात होत नाही. परिणामी कमी दर्जाची कलमे / रोपे पुरविली जाण्याची शक्यता असते. याकरिता रोपवाटिकांची संख्या व गुणात्मक वाढ झाली पाहिजे.
## सुरुवात
रोपवाटिकेची सुरुवात करण्यासाठी प्रथम आपणास शासनाकडून परवानगी घ्यावी लागेल. परवानगी घेतल्यानंतर आपण रोपवाटिकेचा व्यवसाय सुरू करू शकतो. ज्या विभागात फळझाडांच्या लागवडीस वाव आहे . त्या भागात अशाच फळपिकाच्या रोपवाटिका शासनाने स्थापन केलेल्या आहेत. जेणे करून कलमीकरणाचा कार्यक्रम राबविणे शक्य होईल. राज्यात संत्री, मोसंबी, चिकू, आंबा, वगळता इतर फळपिकाच्या खुंटाचे अद्याप्रमाणे करणे झालेले नाही. भविष्यात यामध्ये संशोधन झाल्यास रोगमुक्त बागा स्थापन करणे, लागवडीचे अंतर कमी करणे, बागेचे उत्पादन लवकर सुरू करणे इ. बाबी साध्या होऊन उत्पादन वाढीस मोठ्या प्रमाणावर चालना मिळू शकते.
## पद्धत
रोपवाटिका म्हणजे रोपे खुल्या शेतात किंवा जागेत वाढू शकतात, कंटेनर फील्डवर, बोगदे किंवा हरितगृहामध्ये खुल्या जागेवर ,नर्सरी सुशोभित झाडं, झुडूप आणि ज्यात वनऔषधी लावल्या आहेत, विशेषतः घाऊक व्यापारासाठी लागणारे रोपे किंवा सुशोभित रोपवाटिका वाढतात. कंटेनरफिल्ड रोपवाटिका मध्ये  लहान झाडं, झुडूप आणि ज्यात वनऔषधी लावल्या आहेत अशा वनस्पती असतात, जे सहसा उद्यान केंद्रांमध्ये विकण्यासाठी असतात. रोपवाटिका, काचेचे बांधकाम किंवा प्लॅस्टिकच्या बोगदांमध्ये रोपांची लागवड करणे हे कठोर हवामान (विशेषतः दंव) पासून तरुण वनस्पतींचे संरक्षण करण्यासाठी डिझाइन केलेले आहे. जेव्हा प्रकाश आणि वायु जीवन प्रवेशाची परवानगी देणे, आधुनिक हरितगृह तापमान, वायुवीजन आणि प्रकाश आणि अर्ध-अर्ध-स्वयंचलित खाद्यपदार्थ म्हणून वापरतात. 
## महत्त्व
*रोपावरील किडी व रोगाचे नियंत्रण करणे सोईचे होते. 
*रोपावर शास्त्रीय अभिवृद्धी करता येते. उदा. डोळे भरणे, भेट कलम, गुटी कलम करणे इत्यादी. 
*रोपांना पाणी, खते वेळेवर देऊन चांगली वाढविता येतात. 
*उत्पादनक्षम व जातीवंत फळझाडांची कलमे व रोपे तयार करता येतात. 
*सावकाश वाढ होणाऱ्या झाडाचे रोपवाटिकेत चांगल्याप्रकारे संगोपन करून ती लागवडीसाठी वापरता येतात. 
*कमी जागेत मोठ्या प्रमाणावर रोपे तयार करता येतात.
*रोपांचे संगोपन चांगल्या प्रकारे होते.
## संदर्भ
https://en.wikipedia.org/wiki/Plant_nursery

वर्ग:शेती
व्हियेतनाममधील बौद्ध धर्म

, lacquered and gilded wood at the Bút Tháp Temple, dating from the Restored Lê era with inscription "autumn of the year Bính Thân" (1656).]]
 in Nha Trang]]

**व्हियेतनाममधील बौद्ध धर्म** हा मुख्यतः महायान परंपरेचा आहे, जो व्हियेतनाममधील बहुसंख्य जनतेद्वारे अनुसरला जातो. येथील सुमारे ८५% व्हियेतनामी लोक बौद्ध धर्मीय असून सर्वाधिक बौद्ध लोकसंख्या असणाऱ्या देशांमध्ये चीन व जपान नंतर तिसरा या देशाचा क्रमांक लागतो. दक्षिण आशियातून (भारत) इ.स.पू. तिसऱ्या किंवा दुसऱ्या शतकात किंवा चीनमधून इ.स. पहिल्या किंवा दुसऱ्या शतकात बौद्ध धर्म पहिल्यांदा व्हियेतमानमध्ये आला. ली राजवंश (इ.स. १०१० - १२१४)च्या सुमारास तो 'राज्यधर्म' झाला. त्यानंतर त्याची राज्य-धर्मांची स्थिती नाहिशी झाली, परंतु व्हियेतनामी संस्कृतीत व बहुसंख्य लोकांमध्ये तो राहिला. व्हिएतनामी बौद्ध धर्माचे ताओ धर्म, चीनी आध्यात्मिकता आणि व्हियेतनामी लोक धर्माच्या काही विशिष्ट घटकासोबत समन्वित नातेसंबंध आहेत.

## संदर्भ
बौद्ध
वर्ग:देशानुसार बौद्ध धर्म
वर्ग:महायान
रामबाग

रामबाग

## नाव 
भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील पालघर जिल्ह्याच्या पालघर तालुक्यात हे गाव आहे.

इथे असलेल्या राममंदिरामुळे गावाचे नाव रामबाग असे पडले आहे.

## इतिहास 
माकूणसार गावातील काही लोक शेती बागायती करण्यासाठी हंगामात आपल्या शेतात तात्पुरते निवारे बांधून शेती बागायती व्यवसाय करीत.कालांतराने तात्पुरते निवारे कायम वसतिस्थाने होऊन तिथे सिमेंट कॉन्क्रीटची घरे बांधली गेली. ह्यातील काही पद्मनाभ पंथी सज्जनांनी लक्ष्मण म्हात्रे ह्यांच्या पुढाकाराने रामाचे देऊळ बांधले आणि ते येथे कायमचे रहिवासी झाले.ह्या राममंदिराला सन २०१९ला ५२ वर्षे (१९६७) पूर्ण झाली आहेत. आजूबाजूला वस्ती वाढून माकूणसार गावापासून अलग असे रामबाग गाव तयार झाले.

## भुगोल
रामबाग पासून सफाळे रेल्वे स्थानक २ किमीवर आहे.रामबाग सफाळे रस्त्यावर डावीकडे नवीन वळणवाडी गाव वसलेले आहे. रामबाग सफाळे रस्त्यावर उजवीकडे काही अन्य गावे आहेत. रामबाग माकूणसार रस्त्यावर डावीकडे विराथन बुद्रुक, चटाळे गावात जाण्यासाठी कच्च्या सडका आहेत.

## लोक जीवन
येथील लोक धार्मिक, कष्टाळू, प्रामाणिक, मेहनती,जिद्दी, समाधानी आहेत. मुख्यतः वाडवळ, भंडारी, मांगेले, कोळी समाजाचे येथे वास्तव्य आहे.

## नागरी सुविधा
ग्रामपंचायतीने  सार्वजनिक वीजबत्ती,पावसाळ्यात पाण्याचा निचरा होण्यासाठी गटारेबांधणी,सार्वजनिक स्वच्छता, प्राथमिक आरोग्य,प्राथमिक शिक्षण व्यवस्था उपलब्ध केलेली आहे.सफाळे रेल्वे स्थानकावरून रामबागला येण्यासाठी एसटी बसेसची सोय आहे.रिक्षानेसुद्धा येथे येता येते. सफाळे स्थानकावरून पश्चिमेला माकूणसार, आगरवाडी,चटाळे, उसरणी, एडवण, मथाणे,केळवे, पालघर ठिकाणी जाणाऱ्या सर्व बसेस रामबागला थांबतात.शिधावाटप केंद्र माकुणसार येथे आहे.

## हेही पहा
वळणवाडी एकवीरा देवी मंदिर.

## संदर्भ
https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html

२.
http://tourism.gov.in/india-tourism-development-corporation-itdc
३. https://villageinfo.in/maharashtra/thane/palghar.html
४.
https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/
५.
http://tourism.gov.in/
६.
http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036
७.
https://palghar.gov.in/
८.
https://palghar.gov.in/tourism/

वर्ग:पालघर तालुक्यातील गावे
वर्ग:पालघर जिल्ह्यातील गावे
नाना महाराज तराणेकर

**मार्तण्ड शंकर तराणेकर** उपाख्य **नाना महाराज तराणेकर** ( १८ ऑगस्ट १८९६, तराणा, मध्यप्रदेश - मृत्यू: १६ एप्रिल १९९३, नागपूर, महाराष्ट्र) हे दत्त संप्रदायातील एक संत होते. नाना महाराज हे वासुदेवानंद सरस्वती (टेंबे स्वामी) महाराज यांच्या अनुग्रहित शिष्यांपैकी एक होते.

## जन्म आणि बालपण 
मध्यप्रदेशांतील उज्जैन जवळील "तराणा" या गावी नाना महाराजांचा जन्म शंकरशास्त्री आणि लक्ष्मीबाई याच्या पोटी झाला. शंकर शास्त्री याना वासुदेवानंद सरस्वती यांचा अनुग्रह प्राप्त झालेला असल्याने भक्ती मार्गाची परंपरा नानाच्या घराण्यात पिढीजातच  होती.

## कार्य 
नानांनी आपले जीवन समाज हितासाठी दिले होते, नाना नामस्मरणाचे महत्त्व आपल्या शिष्यांना समजावून देणे, जीवनात आध्यात्मिक प्रगती करण्यासाठी सतत मदतीचा हात देणे आणि अडचणीच्या वेळी योग्य मार्ग दाखविणे, यामुळे नानांचा शिष्यपरिवार विस्तारला आणि या साऱ्या शिष्याना एकत्रित आणण्यासाठी नानांनी त्रिपदी परिवाराची स्थापना केली.

नानांनी आपल्या शिष्यांच्या पात्रतेनुसार मार्गदर्शन केले. त्यांनी अापल्या शिष्यांना भक्तिमार्ग, योगमार्ग, ज्ञानमार्ग अशा विविध पद्धतींनी दीक्षा दिल्याची उदाहरणे आहेत. नानांनी करुणात्रिपदी जनमानसात पोहचविण्याचे कार्य केले.

## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. १८९६ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९९३ मधील मृत्यू
वर्ग:संत
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
महाविहार

बौद्ध विहारांपैकी (बौद्ध मठ) महत्त्वाच्या आणि मोठ्या विहारांना **महाविहार** म्हणतात. परंपरेनुसार नालंदा, ओदंतपूर, विक्रमशिला येथील विहारांना या श्रेणीत दाखल केले जाते. यांशिवाय श्रीलंकेतील अनुराधापूर येथे इ.स.पू. २४७ ते २०७ या काळात सुरू झालेल्या बौद्ध विहारालाही "महाविहार" म्हणतात.
## संदर्भ
वर्ग:विहारे
वर्ग:बौद्ध धर्म 
वर्ग:बौद्ध प्रार्थनास्थळे 
वर्ग:बौद्ध स्थापत्य 
वर्ग:बौद्ध विहारे 
वर्ग:बौद्ध वास्तुकला
अभिज्ञा

**अभिज्ञा** याचा अर्थ आहे - ज्ञान, 'सरळ ज्ञान प्राप्ती'. याचा अर्थ कधी-कधी 'उच्च ज्ञान' किंवा 'अलौकिक ज्ञान' सुद्धा होत असतो. बौद्ध धर्मात अभिज्ञाची प्राप्ती धम्म व ध्यानापासून होत असते.

वर्ग:बौद्ध तत्त्वज्ञानविषयक संकल्पना
प्रभाकर मांडे

डाॅ. **प्रभाकर मांडे** (इ.स. १९३३:सावखेड, औरंगाबाद जिल्हा, महाराष्ट्र) हे विद्यापिठीय पातळीवर आणि अभ्यासकांच्या पातळीवर लोकसाहित्याचा अभ्यास करणारे संशोधक आहेत. त्यांचे शिक्षण मिलिंद महाविद्यालय,औरंगाबाद झाले. 

डाॅ. मांडे यांनी लोकसाहित्य संशोधन मंडळाची स्थापना केली. ही संस्था महाराष्ट्रात लोकसाहित्याच्या अभ्यासकांना एकत्र आणते. त्यांनी महाराष्ट्रात आणि गोव्यात लोकसाहित्यविषयक परिषदा आयोजित केल्या. या परिषदांमधून अभ्यासकांना डॉ. अशोक रानडे, डॉ. गंगाधर मोरजे, डॉ. तारा परांजपे, डॉ. तारा भवाळकर, डॉ. दुर्गा भागवत, डॉ.रा.चिं. ढेरे, इ. विद्वानांचे मार्गदर्शन लाभले.

मांडे यांच्या मार्गदर्शनाखाली १२हून  अधिक विद्यार्थी पीएच.डी. व सुमारे तेवढेच एम.फिल झाले.

## पुस्तके
* आदिवासी मूलत: हिंदूच 
* आदिवासींचे धर्मांतर : एक समस्या
* उपेक्षित पर्व 
* कलगीतुऱ्याची आध्यात्मिक शाहिरी (१९६१ साली लिहिलेल्या पीएच.डीच्या प्रबंधाचे ग्रंथरूप)
* गावगाडा, जातगाव आणि जातगावाची पंचायत 
* गावगाड्याबाहेर
* चतुरदास विरचित एकादश स्कंध भाषाटीका (हिंदी, संपादित)
* दलित साहित्याचे निराळेपण 
* पंडित दामोदर रचित महानुभावीय पद्मपुराण (संपादित)
* बिल्वदल 
* बुडालेला गाव 
* भारतीय आदिवासींचे स्थान 
* भारतीय आदिवासी : विकासाच्या समस्या
* मांग आणि त्यांचे मागते
* मायबोलीचे व्याकरण व लेखन (सहसंपादित)
* मौखिक वाङ्मयाची परंपरा
* रामकथेची मौखिक परंपरा 
* लोकगायकांची परंपरा
* लोकपरंपरा आणि सामाजिक परिवर्तन 
* लोकपरंपरेतील शहाणपण 
* लोकपरंपरेतील स्त्रीप्रतिमा 
* लोकमानस आणि लोकाचार 
* लोकमानस रंग आणि ढंग
* लोकरंग आणि अभिजात रंगभूमी 
* लोकरंगकला आणि नागर रंगभूमी (संपादित)
* लोकरंगधारा 
* लोकरंगभूमी
* लोकसंस्कृती आणि इतिहासदृष्टी
* लोकसंस्कृतीचे मूलतत्त्व 
* लोकसाहित्याचे अंतःप्रवाह
* लोकसाहित्याचे स्वरूप
* शिक्षणनीतीचे राजकारण 
* श्रीसमर्थांचा लक्षणविचार 
* सांकेतिक आणि गुप्त भाषा : परंपरा व स्बरूप

## पुरस्कार आणि सन्मान
* सन २०१० आणि २०१८मध्ये झालेल्या अखिल भारतीय मराठी लोककला संमेलनांचे अध्यक्षपद.
* धोंडीराम सभाजी वाडकर यांनी 'डॉ. प्रभाकर मांडे यांच्या साहित्याचा चिकित्सक अभ्यास : लोकसाहित्याच्या विशेष संदर्भाने' नावाचा ग्रंथ लिहिला आहे.

## संदर्भ 
वर्ग:मराठी लेखक
वर्ग:इ.स. १९३३ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते
बुद्धचरित

**बुद्धचरित** (बुद्धचरितम्) संस्कृत महाकाव्य आहे. याचे रचनाकार अश्वघोष आहेत. यामध्ये गौतम बुद्धांचे जीवनचरित्र वर्णित आहे. याची रचना दुसऱ्या शतकात झाली. काव्याच्या २८ कॅन्टोजांपैकी पहिले १४ संस्कृतमध्ये पूर्णावस्थेत अस्तित्वात आहेत (१५ ते २८ अपूर्ण अपूर्ण आहेत). इ.स. ४२० मध्ये, धर्मरक्षा यांनी याचे चिनी भाषांतर केले आणि ७व्या किंवा ८व्या शतकात एक शुद्ध स्वरूपाची तिबेटी आवृत्ती तयार करण्यात आली जी "चिनीपेक्षा मूळ संस्कृतच्या अगदी जवळ असल्याचे दिसते". भाऊ लोखंडे यांनी बुद्धचरिताचा मराठी अनुवाद व संपादन केले आहे.

वर्ग:संस्कृत साहित्य
वर्ग:बौद्ध साहित्य
वर्ग:गौतम बुद्ध
सौर वाळवणी यंत्र

**सौर वाळवणी यंत्र** हे नाशवंत शेतीमाल (भाज्या, फळे, धान्ये) दीर्घ काळ टिकवता येण्यासाठी निर्जलीकरण करणारे यंत्र होय. सोलर ड्रायरचे अनेक प्रकार असले तरी पदार्थातील पाणी काढून घेणे हे त्यांचे मूलभूत काम असते.

## निर्जलीकरणाचे फायदे
*बुरशीजन्य सुक्ष्मजीवा पासून शेतीमालाचे रक्षण होते व त्यामुळे  तो दीर्घ काळ टिकवता येतो
*शेतीमालाच्या वजनात व आकारात घट होते व त्यामुळे,  त्यावर होणाऱ्या वाहतूक व साठवणूकी वरील खर्चात बचत होते
*शेतीमालाची वाहतूक सहजासहजी करता येते .
## सोलर ड्रायरचे फायदे
*वीजे वर किंवा इतर इंधनावर चालणाऱ्या ड्रायर पेक्षा सोलर ड्रायर हा खूपच किफायतशीर असतो
*बांबू पासून बनविलेला सोलर ड्रायर  हा ड्रायरचा अतिशय साधा प्रकार आहे . या मध्ये ड्रायींग चेंबर व कलेक्टर एकत्रच असल्यामुळे  बनविण्याचा सुरुवातीचा खर्च कमी असतो
*सोलर ड्रायरमुळे  वाळविण्यासाठी ठेवलेल्या पदार्थाचे  वारा, धूळ,माती ह्यापासून संरक्षण होते
*बाजारात उपलब्ध असणारे ग्रीन हाउस सोलर ड्रायर  हे बांबू पासून बनविलेल्या सोलर ड्रायर  पेक्षा जास्त चांगल्या कार्यक्षमतेचे असतात व ते मुख्यत्वे फळं, मासे, कॉफी असे खाद्य पदार्थ वाळविण्यासाठी वापरतात कारण अशा पदार्थांचे वाया जाण्याचे प्रमाण अधिक आहे
## सोलर टनेल ड्रायर 
सोलर टनेल ड्रायरमध्ये सफेद मुसळी, पान पिंपरी, हळद, मिरची, आवळा कँडी, बटाटा चिप्स, हिरवा भाजीपाला वाळविता येतो. या यंत्राची वाळवण्याची क्षमता १०० किलो एवढी आहे. 

*सोलर टनेल ड्रायर अर्धदंडगोलाकार, ३ x ६ मीटर आकाराचा आहे. याची उंची दोन मीटर आहे. 

*२५ मि.मी. आकाराचे लोखंडी पाइप अर्धगोलाकार आकारात वाकवून सोलर टनेल ड्रायर तयार केला आहे. 
*टनेल ड्रायरचा जमिनीलगतचा पृष्ठभाग सिमेंट काँक्रीटचा बनविलेला आहे, त्यावर काळा रंग दिलेला आहे. काळा रंग सूर्यकिरणातील जास्त उष्णता शोषून घेतो, तसेच उत्तर दिशेला आतून नॉर्थ वॉल बसविलेली आहे. 
*अर्धगोलाकार पाइपवर अल्ट्रा व्हायोलेट पॉलिथिलीन फिल्म (२०० मायक्रॉन जाडी) झाकलेली आहे.
*सोलर टनेल ड्रायरमध्ये दिवसा "ग्रीन हाऊस इफेक्‍ट'मुळे आतील तापमानात बरीच वाढ होते. आतील तापमान वातावरणातील तापमानापेक्षा १५ ते २० अंश सेल्सियस अधिक राहते. भर दुपारी ते ६० ते ६५ अंश सेल्सियसपर्यंत पोचते.
*वाढलेल्या तापमानाचा उपयोग धान्य/ भाजीपाला/ फळे वाळविण्याकरिता करण्यात येतो. 
*ड्रायरमधील गरम हवा व सूर्याची किरणे या दोन्हीद्वारा पदार्थाची आर्द्रता लवकरात लवकर कमी होते, पदार्थ सुकण्यास मदत होते.
*या ड्रायरमध्ये अतिनील किरणे आत शिरत नसल्यामुळे पदार्थाची चव, रंग व गुणवत्ता टिकून राहते. बाहेरपेक्षा कमी कालावधीत पदार्थ सुकल्यामुळे उच्च गुणवत्तेचे पदार्थ प्राप्त होतात.

## संदर्भ
* learningwhiledoing

वर्ग:यंत्रे
वर्ग:शेतीपूरक व्यवसाय
श्री शिवाजी सार्वजनिक वाचन मंदिर कापूसतळणी

श्री शिवाजी सार्वजनिक वाचन मंदिराची ओळख करून घेण्यापूर्वी ज्या शहरवजा खेड्यात ही संस्था आहे, त्या कसबा कापूसतळणीचा थोडा परिचय पाहू. कापुसतळणी हे गाव महाराष्ट्रातील अमरावती जिल्ह्यामध्ये अंजनगाव सुर्जी या तालुक्यापासून १० कि.मी. अंतरावर आहे.

## **इतिहास** 
 यांनी संस्थेच्या प्रगतीसाठी आर्थिक सहाय्य केले .

## संस्थेचे पंजीकरण 
संस्था पंजीकृत करण्याकरीता प्रयत्न करीत असतांना काही तांत्रिक बाबी अडल्या आणि त्यांचे पूर्ततेसाठी एक समिती गठीत केली गेली. या समितीमध्ये डॉ.वि.द.करंदीकर, वि.पु.उर्फ राजाभाऊ पाठक ,नानासाहेब चोरे ,शंकरराव भयने गुरुजी ,केशवराव सी. काळे या समितीने आपले कौशल्य पणाला लाऊन घटना तयार केली व दि. ३० नोव्हे. १९६२ रोजी संस्था पंजीकृत केली.
इवलेसे|250px|श्री शिवाजी सार्वजनिक वाचन मंदिर कापूसतळणी

## महाराष्ट्र शासन ग्रंथालय कायदा १९६८ 
१९६८ साली महाराष्ट्र शासनाने ग्रंथालय कायदा केला. त्यानिमित्ताने अमरावती जिल्ह्याचे ग्रंथालय उपसंचालक यांनी शासकीय तपासणीद्वारे नियमांची पूर्तता करून घेऊन या संस्थेला "क वर्ग " वाचनालयाचा दर्जा देऊन अनुदान मंजूर केले.  महाराष्ट्र सार्वजनिक   ग्रंथालये नियम १९७० च्या कलम ३८   अन्वये  मा.ग्रंथालय संचालक महाराष्ट्र राज्य मुंबई, २३ यांनी उपरोक्त संदर्भाकीत  प्रशासकीय आदेशान्वये ग्रंथालयाचे १ एप्रिल २००० पासून पुनःवर्गीकरण करून ग्रंथालयाचा क वर्ग बदलवून **इतर ब** हा सुधारित पुढचा वर्ग दिला आहे.

## वाचनालयाला मिळालेले पुरस्कार 
**१.महाराष्ट्र शासन तर्फे डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर हा विशेष पुरस्कार १९९८-९९ (मुंबई दि.१४ एप्रिल १९९९)**
ब्राह्मो समाज

[इवलेसे|[राजा राममोहन रॉय]]
[इवलेसे|[द्वारकानाथ टागोर]]
**ब्राह्मो समाज** ( ) ही बंगालच्या प्रबोधनकाळात सुरू झालेली एकेश्वरवादी सुधारणावादी चळवळ होती. ही भारतातील सर्वात प्रभावशाली धार्मिक चळवळींपैकी एक होती  आणि याने आधुनिक भारताच्या निर्मितीमध्ये महत्त्वपूर्ण योगदान दिले.  २० ऑगस्ट १८२८ रोजी कलकत्ता येथे राजा राम मोहन रॉय आणि द्वारकानाथ टागोर यांनी तत्कालीन प्रचलित चालीरीतींमध्ये (विशेषतः कुलीन प्रथा) सुधारणा म्हणून ब्राम्हो समाज सुरू केला आणि १९ व्या शतकातील बंगालच्या प्रबोधनाची सुरुवात सर्व धार्मिक, सामाजिक आणि शैक्षणिक प्रगतीसाठी केली. 

जानेवारी १८३० मध्ये पहिल्या प्रार्थना गृहाचे अभिषेक करून विधिवत आणि सार्वजनिक उद्घाटन करण्यात आले, ज्याला आता आदि ब्राह्मो समाज म्हणून ओळखले जाते.  *ब्राह्मो समाजातून* ब्राह्मोइझमचा उगम होतो, जो भारत आणि बांगलादेशातील सर्वात अलीकडील कायदेशीर मान्यताप्राप्त धर्म आहे. ब्राम्हो समाज ज्युडिओ-इस्लामिक विश्वास आणि क्रियांच्या महत्त्वपूर्ण घटकांसह सुधारित आध्यात्मिक हिंदू धर्मावर त्याचा पाया प्रतिबिंबित करतो.  

## इतर 
    ब्राम्हो समाजाचे भारतीय इतिहासात फार महत्त्वाचे योगदान आहे.
    तसेच ब्राम्हो समाजाचे महाराष्ट्राच्या इतिहासात सुद्धा फार मोठे स्थान आहे.ब्रह्म समाज भारत ही सामाजिक-धार्मिक चळवळ होती जी बंगालच्या पुनर्जन्ममुळे प्रभावित वयाची प्रभावित होती. त्याचे प्रवर्तक राजा राममोहन रॉय हे त्यांच्या काळातील प्रतिष्ठित समाजसुधारक होते. 1828 मध्ये ब्राह्मो समाजाची स्थापना राजा राममोहन आणि द्वारकानाथ टागोर यांनी केली होती . वेगवेगळ्या धार्मिक श्रद्धेने विभक्त झालेल्या लोकांना एकत्र करणे आणि समाजात पसरलेल्या वाईट गोष्टी दूर करणे हे त्याचे उद्दीष्ट होते. त्यांनी ब्राह्मण समाजातील सती प्रथा , बालविवाह , जातिव्यवस्था आणि इतर सामाजिक अशा अनेक धार्मिक प्रथा बंद केल्या .

1815 मध्ये राजाराम मोहन रॉय यांनी "आत्मिया सभा"ची स्थापना केली. ते 1828 मध्ये ब्राह्मो समाज म्हणून ओळखले गेले. देवेंद्रनाथ ठाकूर यांनी त्याला पुढे ढकलले. नंतर केशवचंद्र सेन सामील झाले. त्यांच्यातील मतभेदांमुळे केशवचंद्र सेन यांनी   भारतीय ब्रम्होसमज "नावाची संस्था स्थापन केली.

तत्त्व
१. देव एकच आहे आणि तो जगाचा निर्माता आहे.

२. आत्मा अमर आहे.

Man. मनुष्याने अहिंसेचा अवलंब केला पाहिजे.

All. सर्व मानव समान आहेत.

एक उद्देश
-
१. हिंदू धर्माचे दुष्परिणाम दूर करताना बौद्धिक व तर्कशुद्ध जीवनावर भर देणे.

2. एकेश्वरवादावर जोर.

Social. सामाजिक दुष्कर्मांचा शेवट करणे.

काम
1. उपनिषद व वेदांचे महत्त्व अद्यतनित केले.

२. समाजातील प्रचलित सती व्यवस्था, पुरदा प्रणाली, बालविवाहाविरूद्ध तीव्र संघर्ष.

Farmers. शेतकरी, मजूर, मजूर यांच्या हितासाठी बोलणे.

Western. पाश्चात्य तत्त्वज्ञानाच्या सर्वोत्कृष्ट घटकांचा अवलंब करण्याचा प्रयत्न करणे.

उपलब्धता
1829 मध्ये विल्यम बेंटिक यांनी सती प्रथा बेकायदेशीर घोषित करणारा कायदा बनविला.
समाज मोठ्या प्रमाणात सुधारला आहे
समाजात जाती, धर्म इत्यादी भेदभाव मोठ्या प्रमाणात कमी झाला.

## संदर्भ
शिंबावंत

**शिंबावंत** (शेंगा येणाऱ्या) - फ़बासिए (Fabaceae), लेग्युमिनोसी (Leguminosae) किंवा पापील्योनेसी (Papilionaceae) हे एक महत्त्वपूर्ण वनस्पती कुळ आहे ज्याला फार अधिक आर्थिक महत्त्व आहे. या मध्ये जवळपास ४०० वंश आणि १२५० जाती आहेत. भारतात जवळ जवळ ९०० प्रकारचे झाडे मिळतात. ही झाडे उष्ण प्रदेशात उगतात. या प्रकारच्या झाडान्चे ईतर प्रकार म्हणजे शीशम, काळा शीशम, चना, मसूर, मटर, उडीद, मूॅंग, मेथी, शेंगदाणा, इण्डियन टेलीग्राफ प्लाण्ट, सोयाबीन ही आहेत.
ऱ्वांडा

**ऱ्वांडा** हा पूर्व आफ्रिकेतील एक छोटा भूपरिवेष्ठित देश आहे. ऱ्वांडाच्या पूर्वेला टांझानिया, दक्षिणेला बुरुंडी, उत्तरेला युगांडा तर पश्चिमेला काँगो हे देश आहेत.

## खेळ 
*ऑलिंपिक खेळात
*फुटबॉल संघ

## बाह्य दुवे 
* 
* 
* 

वर्ग:आफ्रिकेतील देश
वर्ग:पूर्व आफ्रिका
आर्यदेव

**आर्यदेव** (तिसरे शतक) नागार्जुनाचे एक प्रमुख शिष्य आणि महायान माध्यमक बौद्ध संप्रदायातील अनेक महत्त्वपूर्ण ग्रंथांचे लेखक होते. त्यांना चान (?) बौद्ध धर्मातील १५ व्या कुलपतीची मान्यता देत 'काणदेव' असेही म्हणले जाते. ते श्रीलंकेत "बोधिसत्त्व देव" म्हणून ओळखले जातात.

आर्यदेव सिंहली राजाचे पुत्र म्हणून श्रीलंकेत जन्माला आले व त्यांना महायान संप्रदायाचा संस्थापक मानले जाते. चिनी भाषेतील कुमारजिवा यांनी अनुवादित केलेल्या एका जीवनचित्रात असे म्हणले आहे की आर्यदेवांचा जन्म एका दक्षिण भारतीय ब्राह्मण कुटुंबात झाला होता.

वर्ग:बोधिसत्व
वर्ग:बौद्ध भिक्खू
वर्ग:बौद्ध धर्म
वर्ग:भारतीय तत्त्वज्ञ
वर्ग:भारतीय लेखक
वर्ग:श्रीलंकन बौद्ध
वर्ग:बौद्ध तत्त्वज्ञ
वर्ग:भारतीय बौद्ध
वर्ग:बौद्ध लेखक
मध्यमक

**मध्यमक** (मध्यम मार्ग) (पारंपरिक चिनी : 中觀派) हा बौद्ध धर्माच्या महायान संप्रदायाचा उपसंप्रदाय आहे. महान बौद्ध तत्त्वज्ञ नागार्जुन यांनी त्या संप्रदायाला पुढे नेले.

## उपसंप्रदाय
* प्रासंगिक
* स्वातंत्रिक
* योगाचार-स्वातंत्रिक-माध्यमक
## संदर्भ
## बाह्य दुवे
* Madhyamaka Buddhist Meditation Centre
* Thinking in Buddhism: Nagarjuna's Middle Way
* Glossary of Buddhist Terms 
* Glossary of Buddhist Terms 

वर्ग:महायान
वर्ग:बौद्ध धर्माचे संप्रदाय
दुःख

**दुक्ख** (पाली) किंवा **दुःख** (संस्कृत) ही महत्त्वाची बौद्ध संकल्पना आहे. दुःखाचा सामान्य अर्थ वा कारणे "वेदना", "असमाधान", "असंतोषपणा" किंवा "ताण" होतो. हे मौलिक असंतोष (मूलभूत असमाधानकारकता) आणि सांसारिक जीवनाच्या वेदनेला (दर्दनाकता) संदर्भित करते. दुःख हे चार आर्य सत्यातील पहिले आर्यसत्य आहे. हा शब्द मोक्षाच्या (आध्यात्मिक मुक्ती) चर्चेत उपनिषदेसारख्या हिंदू धर्मातील ग्रंथांत आढळतो.

## संदर्भ
वर्ग:बौद्ध धर्म
वर्ग:तत्त्वज्ञान
वर्ग:बौद्ध तत्त्वज्ञानविषयक संकल्पना‎
वर्ग:भावना
डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर जीवनगौरव पुरस्कार

**डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर जीवनगौरव पुरस्कार** हा  आंबेडकराईट मुव्हमेंट ऑफ कल्चर अँड लिटरेचरतर्फे दिला जातो. दहा हजार रुपये रोख, सन्मानपत्र, शाल व स्मृतिचिन्ह असे पुरस्काराचे स्वरूप आहे.
* २०१८ — ताराचंद्र खांडेकर (आंबेडकरवादी साहित्यिक व विचारवंत)

## हे सुद्धा पहा 
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावावर असलेल्या गोष्टींची यादी
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संबंधित लेखांची सूची
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे दिले जाणारे पुरस्कार

## संदर्भ
वर्ग:महाराष्ट्रातील पुरस्कार व पारितोषिके
वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी
वर्ग:पुरस्कार
वर्ग:आंबेडकरवादी
स्पेनचा सहावा फर्डिनांड

**फर्डिनांड सहावा** (२३ सप्टेंबर, इ.स. १७१३ - १० ऑगस्ट, इ.स. १७५९) हा स्पेनचा राजा होता. फिलिप पाचव्याचा चौथा मुलगा असलेला फर्डिनांड ९ जुलै, इ.स. १७४६ ते मृत्यूपर्यंत सत्तेवर होता.

फर्डिनांड ०६
वर्ग:इ.स. १७१३ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १७५९ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
अंबुटी

300px|right|thumb|अंबुटी, चांगेरी, तिनपतिया

पावसाळ्यात सहज आढळणारी ही वनस्पती तीन पानांच्या रचनेमुळे व पिवळ्या फुलांमुळे चटकन लक्षात येते. या वनस्पतीचे शास्त्रीय नाव ऑक्झॅलिस कॉर्निक्युलेटा असे आहे.

* शास्त्रीय नाव - Oxalis corniculata (ऑक्झॅलिस कॉर्निक्युलेटा)
* कूळ - Oxalidaceae ऑक्झॅलिडीएसी
* अन्य नावे :
** Indian Sorrel (इंग्रजी))
** चांगेरी (मराठी-हिंदी)
** त्रिपत्रिका, तिनपतिया (हिंदी)

ही वनस्पती ‘आंबुटी’, ‘आंबोती’, ‘चांगेरी’ अशा विविध नावाने ओळखलली जाते. हिला इंग्रजीमध्ये इंडियन सॉरेल असे म्हटले जाते. ही वनस्पती प्रामुख्याने ओलसर जागी, जसे की बोर मध्ये बगीच्यात, हरळीत तसेच कुंड्यांतून वाढणारे एक तण आहे. ही वर्षायू वनस्पती असून महाराष्ट्रात सर्वत्र आढळते. हिचे खोड, नाजूक गोलाकार पसरत वाढणारे, लोमश असून, खोडाच्या पेरांपासून नवीन तंतुमय मुळे उगवतात. हिची पाने संयुक्त, एकाआड एक, त्रिपर्णी असतात. एकूण तीन पर्णिका, त्रिकोणी आकाराच्या असून, १.२ ते २.५ सें.मी. लांबीच्या उलट्या हातासारख्या दिसतात. फुले, पिवळी, नियमित, द्विलिंगी असून पानाच्या बगलेतून येतात. हिची फळे बोंडवर्गीय, लांबट-गोलाकार, रेषाकृती, पंचकोनी, लोमश, चंचुयुक्त असून यातील बिया अनेक, अंडाकृती, आडवे पट्टे असलेल्या, करड्या-तपकिरी रंगाच्या असतात.

## गुणधर्म 
ही वनस्पती आयुर्वेदानुसार गुणाने रूक्ष आणि उष्ण असते. ही पचनास हलकी असून, भूकवर्धक असते. गुणांनी रोचक, दीपन, पित्तशामक, दाहप्रशमन, रक्तसंग्राहक, शोथघ्न असते. आंबुशीच्या अंगरसाने धमन्यांचे संकोचन होऊन रक्तस्राव बंद होतो. कफ, वात आणि मूळव्याध आदी विकारात तसेच आमांश, अतिसार, त्वचारोग आणि चौघारे तापात, घृत गुदभ्रंश, योनिभ्रंशात उपयुक्त आणि गुणकारी आहे.

## पाककृती 
पाककृती साठी येथे टिचकी द्यावी.

## संदर्भ 
वर्ग:वनस्पती
डॉ. आंबेडकर राष्ट्रीय पुरस्कार

**डॉ. आंबेडकर राष्ट्रीय पुरस्कार** हा भारताच्या केंद्रीय सामाजिक न्याय व सक्षमीकरण मंत्रालयाच्या अंतर्गत येणाऱ्या डॉ. आंबेडकर प्रतिष्ठानाच्यावतीने प्रदान केला जातो. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांच्या जन्म शताब्दी वर्ष १९९२ मध्ये गठीत समितीद्वारे ‘डॉ. आंबेडकर राष्ट्रीय पुरस्कार’ देण्याचा निर्णय घेण्यात आला. तेव्हापासून या पुरस्काराचे वितरण केले जाते. भारताच्या राष्ट्रपतींच्या हस्ते हा पुरस्कार प्रदान केला जातो.

पुरस्कारासाठी नेमण्यात आलेल्या समितीचे अध्यक्ष भारताचे उपराष्ट्रपती असतात. यासोबत भारताचे मुख्य न्यायाधीश, पत्रकार, शिक्षणतज्ज्ञ, यासह दोन असे व्यक्ती ज्यांचे सार्वजनिक जीवनात मोठे योगदान आहे, अशा व्यक्तींची समिती नेमली जाते.

## उद्देश व निकष
हा पुरस्कार समाजात सामाजिक सदभाव निर्माण करण्यासाठी तसेच शोषित, पीडित आणि मागासवर्गीयांसाठी अभूतपुर्व योगदान देण्यासाठी प्रदान केला जातो. हा पुरस्कार विविध क्षेत्रात काम करणाऱ्या व्यक्तीला, सामाजिक संस्थेला त्यांच्या समाजातील मागासवर्गीयांप्रती केलेल्या कामाच्या सन्मानार्थ प्रदान करण्यात येतो. पुरस्कार विजेत्या व्यक्ती अथवा संस्थेचे नामाकंन त्यांनी केलेल्या कार्याद्वारे समाजात झालेल्या सकारात्मक परिणामावरून केले जाते. मागसवर्गीयांच्या आयुष्यातील सकारात्मक बदल आणि त्यांना मुख्य प्रवाहात आणण्यासाठी उचललेली पावले ही पुरस्कारर्थी निवडीमधील महत्त्वाची बाब आहेत.

## स्वरुप
डॉ. आंबेडकर राष्ट्रीय पुरस्काराचे स्वरूप १० लाख रुपये रोख आणि प्रशस्तीपत्र असे आहे. भारताचे राष्ट्रपती हा पुरस्कार प्रदान प्रदान करतात.

## पुरस्कार विजेते
## हे सुद्धा पहा 
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संबंधित लेखांची सूची
* डॉ. आंबेडकर आंतरराष्ट्रीय पुरस्कार
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावावर असलेल्या गोष्टींची यादी
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे दिले जाणारे पुरस्कार

## संदर्भ
वर्ग:भारत सरकार
वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी
वर्ग:पुरस्कार
वर्ग:इ.स. १९९२ मधील निर्मिती
वर्ग:भारत सरकारचे पुरस्कार
संध्या कौशिका

संध्या कौशिका एक भारतीय **मज्जातंतुशास्त्रज्ञ** आहे. ती सध्या (२०१८ साली) मुंबईतील टाटा इन्स्टिट्यूट ऑफ फंडामेंटल रिसर्च येथे काम करते.  तिचे मुख्य क्षेत्र मेंदूच्या पेशींमध्ये ॲक्झोनल वाहतुकीचे नियमन कसे होते हे जाणून घेणे आहे. अमेरिकेतील हॉवर्ड ह्यूजेस मेडिकल इंस्टिट्यूटने तिला या कामासाठी आंतरराष्ट्रीय अर्ली कारकीर्द पुरस्कार दिले आहेत. 

## शिक्षण
कौशिका हिने बडोद्यातील महाराजा सयाजीराव विद्यापीठातून बी.एस्&zwnj;सी. आणि एस्&zwnj;सी. या पदव्या घेऊन नंतर ब्रँडिस विद्यापीठातून सेल्युलर आणि आण्विक जीवशास्त्रात पीेएच.डी. मिळवली.  तिचे पोस्टडॉक्टरल प्रशिक्षण वॉशिंग्टन विद्यापीठात झाले. मुंबईतील टीआयएफआरची सध्याची नियुक्ती घेण्याआधी ती बंगलोरच्या नॅशनल इन्टित्यूट आॅफ बायोलॉजिकल सेंटरमध्ये व नॅशनल सेंटर फॅक्टरीमध्ये प्राध्यापक होती. कौशिका ही ॲस्कॉनल वाहतूक म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या मज्जापेशींमधील संदेशांच्या रहदारीचा अभ्यास करते. न्यूरॉन्सच्या आत रस्त्यावर संदेशांची वाहतूक करण्याच्या बाबतीत या प्रक्रियेचा पुरेपूर वापर नेहमीच केला जात नाही. या वाहतुकीचे काम करणाऱ्या वाहनांना आण्विक मोटर्स म्हणतात. ते कार्गो कसे चालवायचे, प्रवासाचा सुरुवातीचा आणि समाप्तीचा बिंदू काय असावा हे केव्हा आणि कुठे कायकाय आवश्यक आहे यावर अवलंबून असते.

## संशोधन
या प्रक्रियेचा अभ्यास आव्हानात्मक आहे. अंशतः कारणअसे की anesthetising हे मॉडेल जीवनातदेखील axonal transportवर किती अवलंबून आहे, हे पाहणे सोपे नाही. तिच्या संशोधकगटातील सहकारी  ...पुढे असंबद्ध मजकूर...गोलकीर्द मध्ये वाहतूक अभ्यास करण्यासाठी microfluidic दृष्टिकोन सेट. ह्या पद्धतीद्वारे, चिप आणि ऍसिकॉनल वाहतूक अभ्यासानुसार जिवंत किड्याला स्थिर केले जाते. या पद्धतीचा अवलंब केल्या नंतर, तिच्या समूहामध्ये axonal वाहतूक, जसे मोटार प्रथिनेचे भाग्य जसे कार्गो वाहून नेण्याचे प्रत्येक चरणांचे नियमन करणे सुरू होत आहे.

## जीवन
या प्रक्रियेत नियंत्रणाची कमतरता न्यूरॉइडजनरेटिव्ह रोग, अमिओथ्रोफिक लेटरल स्केलेरोसिस (एएलएस) आणि चारकोट-मेरी-टूथ २ ए मध्ये आढळते, जी वारसामध्ये पाय आणि पायांमधील मज्जाच्या आवेगांचा प्रसार थांबवते.मेरी क्यूरीचे चरित्र वाचताना तिच्यावर प्रचंड प्रभाव पडला. तिच्या पालकांनी तिच्या आवडीचा पाठिंबा दिला, जो आपल्या कुटुंबातील मित्रांच्या मंडळात देखील प्रसिद्ध होता, जो सायंटिफिक अमेरिकनकडून त्यांचे लेख पाठवीत असे.

## संदर्भ
https://en.wikipedia.org/wiki/Sandhya_Koushika

वर्ग:भारतीय शास्त्रज्ञ
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
वेसक

**वेसक** (पाली: **वेसाख**, संस्कृत: **वैशाख**) एक उत्सव आहे जो जगभरातील बौद्धांद्वारे व काही हिंदुद्वारे साजरा केला जातो. या दिवशी अनेक देशांत विशेषतः बौद्ध राष्ट्रात सुट्टी असते. हा उत्सव बुद्ध पौर्णिमेला साजरा केला जातो, ज्या दिवशी गौतम बुद्धांचा जन्म आणि निर्वाण झाले होते तसेच या दिवशी त्यांना बोधी प्राप्त झाली होती. विविध देशांच्या पंचांगानुसार बुद्ध जयंती वेगवेगळ्या दिवशी असते. भारतात इ.स. २०१८ मध्ये ३० एप्रिलला बुद्ध जयंती होती. विविध देशांत या सणाचे वेगवेगळे नाव आहे. उदाहरण म्हणून, हाँगकाँगमध्ये याला 'बुद्ध जन्मदिन' म्हणले जाते, इंडोनेशियामध्ये 'वैसक' दिन म्हणले जाते, सिंगापुरमध्ये 'वेसक दिवस' आणि थायलंडमध्ये 'वैशाख बुद्ध दिन' म्हणले जाते.

## हे सुद्धा पहा 
* बौद्ध सणांची यादी
* आंबेडकर जयंती
* धम्मचक्र प्रवर्तन दिन
* अशोक जयंती
* लोसर
* बुद्ध जयंती
## संदर्भ
वर्ग:भारतीय सण आणि उत्सव
वर्ग:संस्कृती
वर्ग:बौद्ध सण
वर्ग:बौद्ध धर्म
वर्ग:गौतम बुद्ध
वर्ग:महाराष्ट्रातील सार्वजनिक सुट्ट्या 
वर्ग:भारतातील सार्वजनिक सुट्ट्या
पुनर्जन्म (बौद्ध धर्म)

**पुनर्जन्म** म्हणजे एखाद्या व्यक्तीच्या मृत्यूनंतरच्या अस्तित्वाची कृती मृत्यूनंतरच्या अस्तित्वास कारणीभूत असते, ज्याला अंतहीन चक्र अर्थात संसार म्हणतात. हे चक्र दुख:दायक, असमाधानकारक आणि वेदनादायक समजले जाते. हे चक्र मोक्ष प्राप्ती नंतर थांबते आणि मोक्ष प्राप्ती बौद्ध परंपरेतील निर्वाण आणि तृष्णा त्यागातून प्राप्त होते. कर्म, निर्वाण आणि मोक्षासह पुनर्जन्म बौद्ध धर्मातील मूलभूत सिद्धांतांपैकी एक आहे. बौद्ध धर्मातील पुनर्जन्म सिद्धांतास काहीवेळा अवस्थांतर असे म्हणले जाते, बौद्ध धर्मात पुनर्जन्म एखाद्या अन्य मनुष्याप्रमाणे होत नाही, तर गती(क्षेत्र) अथवा भावचक्राप्रमाने मानला जातो. बौद्ध धर्मातील पुनर्जन्म कर्माने निर्धारित होते, कुशल कर्मातून चांगला तर अकुशल कर्मातून वाईट पुनर्जन्म होतो. पुनर्जन्म सिद्धांत प्राचीन काळापासून बौद्ध धर्मातील विद्वत्तापूर्ण अध्ययनाचा एक विषय आहे, विशेषतः पुनर्जन्म सिद्धान्त त्याच्या'' (आत्मनिर्भर, कोणताही आत्मा) सिद्धांतासह जुळवता येतो.
 
## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:बौद्ध धर्म
वर्ग:बौद्ध तत्त्वज्ञान
दांडी (नवसारी)

**दांडी** हे गुजरातमधील गाव आहे. हे गाव दांडा खाडीवर वसलेले आहे.

## नाव 
## इतिहास 
## भुगोल    
## हवामान 
## वाहतूक व्यवस्था 
## नागरी सुविधा
## लोकजीवन
## हे सुद्धा पहा
## संदर्भ
## बाह्य दुवे 
वर्ग:गुजरातमधील शहरे
जिव्या सोमा म्हसे

जिव्या सोमा मशे(जन्म : १९ मे इ.स.१९३४;  - १५ मे  इ.स.२०१८) हे एक मराठी चित्रकार व कलाकार होते. त्यांनी वारली चित्रकलेला आंतरराष्ट्रीय स्तरावर पोहचविले. पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित झालेले ते पहिले आदिवासी कलावंत आहेत.
वारली जमातीत प्रामुख्याने महिलांची कला म्हणून ओळखला जाणारा हा कलाप्रकार म्हसे यांनी वयाच्या तेराव्या वर्षी आत्मसात केला.

## जीवन
पालघर भागातील आदिवासींचे वास्तव्य असलेल्या डहाणू तालुक्यातील गंजाड या गावात त्यांचे वास्तव्य होते.

## योगदान
कलात्मक वस्तूंना  बाजारपेठ उपलब्ध व्हावी व  कलाकारांना संधी मिळावी या उद्देशाने भारताच्या तत्कालीन पंतप्रधान इंदिरा गांधी यांनी मोहीम सुरू केली.  या मोहिमेत भास्कर कुलकर्णी यांची जिव्या सोमा म्हसे यांच्याशी ओळख झाली, आणि म्हसे यांच्या निमित्ताने वारली चित्रकला समाजासमोर आली.

पारंपरिक वारली चित्रांमध्ये म्हसे यांनी प्राणी, पक्षी, सूर्य, चंद्र, फूल, फळ अशा निसर्गचित्रांना स्थान मिळवून दिले,  हे त्यांचे योगदान म्हणून सांगता येईल.
इ.स.१९७६ साली म्हसे यांना राष्ट्रपती पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले.

## अन्य सन्मान
भारतासह जर्मनी, रशिया, जपान, इटली, इंग्लंड, चीन, बेल्जियम या देशांमध्ये म्हसे यांनी आपली कला सादर केली आहे. बेल्जियमच्या राणीने त्यांचा यथोचित सन्मान केला आहे. जपानमधील मिथिला म्युझियमचे संचालक होसेगवा यांच्या हस्तेही म्हसे यांचा गौरव करण्यात आला आहे. 
## बाह्य दुवे
* https://www.bbc.com/marathi/india-44139979?ocid=socialflow_twitter
* Jivya Soma Mase's Page 
* Jivya Soma Mashe Blog
* Jivya Soma Mashe a legendary Warli artist 
* Nek Chand — Jivya Soma Mashe, Halle Saint Pierre, Paris
* Warli Art Home Page
* अादिभारतीय परंपरेतला कलाधर्मी https://www.loksatta.com/lekha-news/artist-jivya-soma-mashe-1682967/
*https://www.folkartsindia.co.in/2020/05/warli-painting-jivya-soma-mashe.html 

## संदर्भ 
४. https://www.loksatta.com/lekha-news/artist-jivya-soma-mashe-1682967/
वर्ग:आदिवासी
वर्ग:चित्रकला
वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:इ.स. १९३४ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील मृत्यू
शिरगाव तर्फे सातपाटी

** शिरगाव तर्फे सातपाटी** हे गाव भारतात महाराष्ट्र राज्यात पालघर जिल्ह्यात पालघर तालुक्यात आहे. हे ठिकाण महिकावतीच्या उत्तर दिशेला लागून आहे.

## नाव
एका आख्यायिकेनुसार हनुमानाने महिकावती गावात जेव्हा रामलक्ष्मणांना वाचविण्यासाठी मही राक्षसाचा वध केला तेव्हा मही राक्षसाचे शीर धडावेगळे करून उत्तर दिशेला फेकले ते ह्या गावात पडले आणि ह्या गावाचे नाव शिरगाव पडले.

## इतिहास
हे गाव महिकावती ह्या बिंब राजाच्या नगरीचा भाग होते आणि कालांतराने ते विभक्त होऊन लोकसंख्येनुसार शिरगाव ग्रामपंचायतीच्या अंमलाखाली  आले.

## भूगोल
गावाच्या दक्षिणेला माहीम केळवे गाव तर उत्तरेला सातपाटी गाव आहे. गावाच्या पश्चिमेला अरबी समुद्र आहे. समुद्र किनाऱ्याला लागूनच एक पुरातन भुईकोट किल्ला आहे.बाजूलाच प्राथमिक शाळा आहे.

## हवामान
उन्हाळ्यात येथील हवामान उष्ण, दमट असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान उष्ण असते. हिवाळ्यात हवामान सुखद थंड असते.

## वाहतूक व्यवस्था
येथे येण्यासाठी पालघरवरून शिरगाव किंवा सातपाटी एसटी बसेस उपलब्ध आहेत. रिक्षाने सुद्धा पालघरहून येथे येता येते. सातपाटीवरून एडवण उसरणीला रिक्षाने माहीम दांडा मार्गाने जाता येते.

## नागरी सुविधा
ग्रामपंचायततर्फे सार्वजनिक स्वच्छता, पाणीपुरवठा, आरोग्यसेवा,सार्वजनिक दिवाबत्ती, पावसाळ्याचे पाणी निचरा होण्यासाठी गटारबांधणी,इत्यादी कामे केली जातात.

## लोकजीवन
येथील लोक मुख्यतः शेती बागायती व मासेमारी व्यवसाय करतात.बागायतीत केळी,सुपारी,पानवेल,  नारळ, तसेच पडवळ, गिलका,दुधी, कारले,इत्यादी फळभाज्या व आळू,माठ,देठ,पालक,इत्यादी पालेभाज्या अशी पिके घेतली जातात.

लोक मेहनती, कष्टाळू, जिद्दी, काटक,प्रामाणिक समाधानी व धार्मिक प्रवृत्तीचे आहेत.

## हे सुद्धा पहा
शिरगाव किल्ला

## संदर्भ
https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html

२.
http://tourism.gov.in/india-tourism-development-corporation-itdc

## बाह्य दुवे
वर्ग:पालघर तालुक्यातील गावे
संसार (बौद्ध धर्म)

**संसार** (संस्कृत व पाली भाषेत) या बौद्ध धर्मातील संज्ञेनुसार जन्म, सांसारिक अस्तित्त्व आणि निर्वाण असे पुर्वारंभ नसलेले जीवनचक्र आहे.
 संसाराला दुःख, असमाधानकारक आणि वेदनादायी मानले जाते. तृष्णा, अविद्येमुळे याचा परिणाम कर्मात असतो.

पुनर्जन्म अस्तित्त्वाच्या सहा अवस्था होत, पैकी तीन चांगल्या (स्वर्गीय, अर्ध-देव, मानव) आणि तीन वाईट अवस्था (प्राणी, भूत, नरक) व्यक्ती निर्वाणानंतर संसार त्या व्यक्ती पुरता संपतो. "इच्छाशक्ती" त्यागातून खरी अंतर्दृष्टी प्राप्त करता येते.

## वैशिष्ट्ये
बौद्ध धर्मात संसार म्हणजे पुनर्जन्म व निर्वाण यांचे दुःखाने भरलेले व ज्याचा प्रारंभ व शेवट नसलेले जीवनचक्र आहे. In several suttas of the Samyutta Nikaya's chapter XV in particular it's said "From an inconstruable beginning comes transmigration. A beginning point is not evident, though beings hindered by ignorance and fettered by craving are transmigrating & wandering on". It is the never ending repetitive cycle of birth and death, in six realms of reality (*gati*, domains of existence), wandering from one life to another life with no particular direction or purpose.{{refn|group=note|name="realms"|Samsara is the continual repetitive cycle of rebirth within the six realms of existence:

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:बौद्ध तत्त्वज्ञान
धम्मचक्र

thumb|धम्मचक्र|right
**धम्मचक्र** (पाली: धम्मचक्क; संस्कृत: धर्मचक्र) हे बौद्धधर्माचे प्राचीन काळापासूनचे एक प्रमुख प्रतीकचिह्न आहे. अष्टांगिक मार्गाचे हे चिह्न आहे. हे प्रगती व जीवनाचे प्रतीक सुद्धा आहे. बुद्धांनी सारनाथ मध्ये जो प्रथम धर्मोपदेश दिला होता त्याला *धम्मचक्र प्रवर्तन* म्हणले जाते.
## महत्त्व व प्रतीक 
धम्मचक्राचे आठ आरे तथागत बुद्धांनी सांगितलेल्या अष्टांगिक मार्ग दर्शवतात.

* सिक्कीमच्या राष्ट्रीय-ध्वजामध्ये धम्मचक्राच्या एका विशेष रूपाला स्वीकारले आले.
* युनिकोडमध्ये धम्मचक्रासाठी एक संकेत प्रदान केला गेला आहे आणि त्याचा युनिकोड आहे - U+2638 (☸).

## हे सुद्धा पहा
* अशोकचक्र
## संदर्भ
## बाह्य दुवे
वर्ग:बौद्ध धर्म
वर्ग:भारतीय संस्कृती 
वर्ग:प्रतीके
एर फ्रान्स-केएलएम

300px

**एर फ्रांस-केएलएम ग्रुप** ही फ्रेंच-डच विमानवाहतूक कंपनी आहे. पॅरिसच्या चार्ल्स दि गॉल विमानतळावर असलेली ही कंपनी एर फ्रांस, केएलएम सह अकरा विमानवाहतूक कंपन्यांची मालक आहे. या कंपन्यांनी मिळून २०१४मध्ये ८ कोटी ७३ लाख प्रवाशांची ने-आण केली होती. या कंपनीत सुमारे ८४,००० कर्मचारी असून २०१६मध्ये त्यांनी २४ अब्ज ८४ कोटी युरोची उलाढाल केली.

## उपकंपन्या 
* एर फ्रांस
:* एर फ्रांस कार्गो
:* हॉप!
:* ट्रान्सएव्हिया फ्रांस
:* जून
* केएलएम
:* केएलएम कार्गो
:* केएलएम सिटीहॉपर
:* ट्रान्सएव्हिया
:* मार्टिनएर
* सर्व्हेर

*
वर्ग:फ्रांसमधील कंपन्या
वर्ग:नेदरलँड्समधील कंपन्या
वर्ग:विमानवाहतूक कंपन्या
पतसंस्था

**पतसंस्था** ही सहकारी मूल्यांवर आधारित एका प्रकारची आर्थिक संस्था आहे.

वर्ग:वित्तसंस्था
बोर्दू-मेरिन्याक विमानतळ

**बोर्दू-मेरिन्याक विमानतळ**  हा फ्रांसच्या बोर्दू शहरातील आंतरराष्ट्रीय विमानतळ आहे. शहरापासून १२ किमी पश्चिमेस मेरिन्याक कम्युनमध्ये असलेल्या या विमानतळावरून २०१७मध्ये ६२,०३८२४ प्रवाशांनी ये-जा केली.

येथून युरोप आणि आफ्रिकेतील मोठ्या शहरांना विमानसेवा उपलब्ध आहे. व्होलोटेआ या विमानवाहतूक कंपनीचा येथे तळ आहे तसेच एर ट्रॅन्सॅट येथून कॅनडातील मॉंत्रिआल शहराला थेट विमानसेवा पुरवते.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:बोर्दू
वर्ग:फ्रान्समधील विमानतळ
जून (एरलाइन)

**जून** ही फ्रांसमधील विमानवाहतूक कंपनी आहे. पॅरिसच्या चार्ल्स दि गॉल विमानतळावर मुख्यालय आणि मुख्य तळ असलेली ही कंपनी एर फ्रांसची उपकंपनी आहे. एर फ्रांसच्या मते ही कंपनी तरुण वर्गासाठी, खासकरून मिलेनियल पिढीसाठी, आहे. ही कंपनी किफायती दरात विमानसेवा पुरवते व तशाच इतर विमानकंपन्यांशी स्पर्धा करते.

या कंपनीची उड्डाणे १ डिसेंबर, २०१७ रोजी बार्सेलोना, बर्लिन, लिस्बन आणि पोर्तो या शहरांपासून झाली. २०१८पासून आफ्रिका आणि मध्यपूर्वेतील गंतव्यस्थानांचा समावेश केला गेला.

## गंतव्यस्थाने
एप्रिल २०१८ च्या सुमारास जून खालील शहरांना सेवा पुरवत आहे.

## ताफा
]]
मार्च २०१८ च्या सुमारास जूनकडे १३ विमाने होती.: 

## संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:फ्रान्समधील विमानवाहतूक कंपन्या
वर्ग:एर फ्रान्स
वर्ग:एर फ्रांस-केएलएम
वर्ग:फ्रांसमधील नामशेष विमानवाहतूक कंपन्या
संभाजी पार्क

इवलेसे
**संभाजी पार्क** हे महाराष्ट्राच्या पुणे शहरातील उद्यान आहे. शहराच्या मध्यवर्ती भागात डेक्कन जिमखाना आणि बालगंधर्व रंगमंदिराच्या मध्ये असलेल्या या उद्यानाला छत्रपती संभाजी महाराज यांचे नाव देण्यात आलेले आहे. हे उद्यान जंगली महाराज रस्त्यालगत असून त्याच्या दुसऱ्या बाजूला मुठा नदी आहे.

या उद्यानात मत्स्यालय, खेळातला किल्ला, कारंजे आणि मुलांना खेळण्याची साधने आहेत. या उद्यानात मोफत प्रवेश असून मत्स्यालयासाठी प्रवेशशुल्क आहे. हे उद्यान रोज खुले असते आणि मत्स्यालय बुधवार बंद तर इतर दिवशी सकाळी ८ ते ११ आणि सायंकाळी ४ ते ८:३० पर्यंत खुले असते.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:पुणे
वर्ग:संभाजी महाराज यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी
कर्नाटक विधानसभा निवडणूक, २०१८

भारताच्या **कर्नाटक राज्यातील विधानसभेच्या निवडणुका** १२ मे, २०१८ रोजी झाल्या. यात कोणत्याही पक्षाला सरकार स्थापण्याजोगे २/३ बहुमत मिळाले नाही. भारतीय जनता पक्षाचे सर्वाधिक उमेदवार निवडून आले व राज्यपाल वजुभाई वालांनी पक्षाचे नेते बी.एस. येडियुरप्पा यांना सरकार रचण्यास आमंत्रण दिले.

## निकाल 
१५ मे रोजी झालेल्या मतमोजणीत कोणत्याच पक्षाला सरकार स्थापण्याजोगे स्पष्ट बहुमत (किमान ११३ जागा) मिळाले नाही. भाजपला सर्वाधिक १०४ जागा मिळाल्या.

## विजयी उमेदवार
The election results for each constituency are as follows

## हे सुद्धा पहा 
* छत्तीसगढ विधानसभा निवडणूक, २०१८
* मध्य प्रदेश विधानसभा निवडणूक, २०१८
* मेघालय विधानसभा निवडणूक, २०१८
* मिझोरम विधानसभा निवडणूक, २०१८
* नागालॅंड विधानसभा निवडणूक, २०१८
* नागालॅंड विधानसभा निवडणूक, २०१८
* राजस्थान विधानसभा निवडणूक, २०१८
* तेलंगणा विधानसभा निवडणूक, २०१८
* त्रिपुरा विधानसभा निवडणूक, २०१८

## बाह्य दुवे
* निवडणूक आयोगकडून संपूर्ण माहिती 

वर्ग:इ.स. २०१८ मधील विधानसभा निवडणुका
२०१८
एच.डी. कुमारस्वामी

**हरदनहळ्ळी देवेगौडा कुमारस्वामी** (१६ डिसेंबर, १९५९:हरदनहळ्ळी, हासन जिल्हा, कर्नाटक - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे २००६-७ दरम्यान कर्नाटकचे १८वे मुख्यमंत्री होते. हे कर्नाटक जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)चे अध्यक्ष आहेत. कुमारस्वामी कन्नड चित्रपटांचे निर्माता आणि वितरक आहेत.

## कौटुंबिक माहिती
कुमारस्वामीचे वडील एच.डी. देवेगौडा भारताचे भूतपूर्व पंतप्रधान आहेत. कुमारस्वामी यांना त्यांची पत्नी अनितापासून निखिल नावाचा मुलगा आहे. निखिल कन्नड चित्रपट अभिनेता आहे. कुमारस्वामी यांना कन्नड आणि तेलुगू चित्रपट अभिनेत्री राधिकापासून शमिका नावाची मुलगी आहे.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:कर्नाटकचे मुख्यमंत्री
वर्ग:जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)चे नेते
वर्ग:इ.स. १९५९ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:कर्नाटकचे आमदार
वर्ग:१८ वी लोकसभा सदस्य
बिशप

**बिशप** हे ख्रिश्चन धर्मगुरूंमधील एक नियुक्त पद आहे. या पदावरील व्यक्तीकडे चर्चमधधील जिल्हा किंवा राज्य स्तराचे अधिकार असतात. बिशप आपल्या अधिकारातील प्रदेशांमध्ये पादरी आणि पुजारी यांची नियुक्ती करू शकतात.

बिशप हे पद कॅथोलिक, पौर्वात्य पारंपारिक, ओरिएंटल पारंपारिक, ॲंग्लिकन, जुने कॅथोलिक, स्वतंत्र कॅथोलिक आणि पौर्वात्य अशूरी चर्चमध्ये आढळते.

वर्ग:ख्रिश्चन धर्मगुरू
कर्म (निःसंदिग्धीकरण)

कर्माचे नियम
१) आकर्षण 
२) निर्मिती
३) माणूसकी
४) वाढ
५) कर्तव्य
६) जोडणी
७) एकाग्रता
८) दान आणि उपचार
९) वर्तमान
१०) बदल
११) धैर्य आणि बक्षिस
१२) महत्त्व आणि प्रेरणा

संदर्भ
यू ट्यूब ऍप￼
वीजवहन जाळे

वीज_वहन_जाळे (विद्युत ग्रिड) हे उत्पादकांकडून ग्राहकांना वीज वितरित करण्यासाठी एक परस्पर जोडलेले नेटवर्क असते. ह्यात वीज निर्मिती करणारे (उत्पादन केंद्र) हे मागणी केंद्राकडे हाय व्होल्टेज ट्रान्समिशन लाइन्सने वीज आणतात. वैयक्तिक ग्राहकांना ही वीज वायरी वापरून वितरित करतात. 

पॉवर स्टेशने ही इंधन स्रोताजवळ, धरणांजवळ किंवा सोलरसारख्या आधुनिक ऊर्जा स्रोतांजवळ असतात. पॉवर स्टेशने आकाराने फार मोठी असल्याने बहुधा जास्त लोकसंख्या असलेल्या क्षेत्रांपासून लांब असतात. त्यामुळे मोठ्या प्रमाणात उत्पादन केल्याचा फायदा मिळतो. विजेची निर्मिती केल्यावर ती स्टेप अप करून इलेक्ट्रिक पॉवर ट्रान्समिशनला जोडली जाते.

वर्ग:ऊर्जा
काकाकुवा

'thumb|पांढरा काकाकुवा
**काकाकुवा** हा सिटॅसिडी कुलातील मोठ्या आकाराचा पोपट आहे. हा ८० वर्षे जगू शकतो. काळ्या पाम काकाकुवा हे एक दुर्मिळ आणि निर्विवाद बहुतेक सुंदर प्रजातींपैकी एक आहे. गॅला, कोरल आणि काही काळ्या काकाकुवा प्रामुख्याने जमिनीवर अन्न खातात; इतर मुख्यतः झाडावर आपले अन्न ठेवतात.

## वास्तव्य 
सात जाती फिलीपिन्स, इंडोनेशिया, पापुआ न्यू गिनी आणि सोलोमन द्वीपसमूहातील आढळतात. न्यू गिनी आणि ऑस्ट्रेलिया या दोन्ही ठिकाणी तीन प्रजाती आढळतात. ईतर काकाकुवा प्रजाती ह्या जंगली वस्ती, झुडुपं आणि जंगले यामध्ये वास्तव्य करतात.

## आवाज 
काकाकुवांचे उच्चारण उच्च आणि कठोर असते. इतरांना भक्षकापासून सावध करण्यासाठी ते आवाज करतात. ते कळपातील पिल्लाचे संगोपन करतात. घरट्यांचा बचाव करताना चेतावणी देण्याचे काम करतात. काकाकुवा प्रजातीदेखील धोक्याच्या वेळी वैशिष्ट्यपूर्ण आवाज करतात. काकाकुवा हा पक्षी ईतर पक्ष्यांपेक्षा जास्त मोठ्याने ओरडू शकतो. एका काकाकुवाचे ओरडणे जवळजवळ १ मैल पर्यंत ऐकू येते.

## वागणूक 
काकाकुवाच्या सर्व प्रजाती ह्या रंगीबेरंगी आणि गोंगाट करणाऱ्या असतात. त्या कळपाने राहतात त्यामध्ये शंभर किंवा त्यापेक्षा जास्त पक्षी असतात. काही काकाकुवा हे प्रेमळ असतात तर इतर बरेच आक्रमक असतात.

## पाळीव पक्षी 
काकाकुवा हा एक माणसाळण्याजोगा व घरात पाळता येण्यादारखा पक्षी आहे. ऑस्ट्रेलियामध्ये प्रत्येकाच्या घरामध्ये एकतरी काकाकुवा पाहायला मिळतो. हा लोकप्रिय  पक्षी असून त्यांचे व्यक्तिमत्त्व आकर्षक आणि गतिशील आहे.  नर आणि मादी एकसारखे आहेत. ते जोडीने राहणे पसंत करतात. जर मालकाने त्याचाकडे लक्ष दिले नाही तर ते निराशही होतात. त्यांच्या आहाराकडे विशेष लक्ष द्यावे लागते. कारण त्यांची रोगप्रतिकार शक्ती कमी असते.  जे पाळीव काकाकुवा असतात त्यांचामध्ये लठ्ठपणा ही एक समस्या असते, ती टाळण्यासाठी त्यांचा आहाराची काळजी घ्यावी लागते. फॉरेस्ट काकाकुवा हे साधारणपणे रागीट असतात.

## चित्रदालन 

चित्र:Cacatua moluccensis - closeup of head.jpg|काकाकुवा
चित्र:Callocephalon fimbriatum male - Callum Brae.jpg|राखाडी काकाकुवा
चित्र:Calyptorhynchus funereus (male) -Wamboin-8.jpg|काकाकुवा
चित्र:Eolophus roseicapilla outside nest.jpg|गुलाबी काकाकुवा
चित्र:Lophochroa leadbeateri -Artis Zoo -Netherlands-8a.jpg|काकाकुवा
चित्र:Probosciger aterrimus-20030511.jpg|काला काकाकुवा
चित्र:Probosciger aterrimus-20030511.jpg|काकाकुवा

## बाह्य दुवे 
http://cockatoo-info.com/ 

https://www.informationvine.com/index?qsrc=999&qo=semQuery&ad=semD&o=603075&l=sem&askid=4289a2fb-1aa9-4b8f-87b3-dc6af8c00f50-0-iv_gsb&q=cockatoo%20information&dqi=&am=broad&an=google_s

http://animal-world.com/encyclo/birds/cockatoos/CockatoosProfile.htm 

http://mr.vikaspedia.in/rural-energy/environment/91c94893593593f93593f92792493e-92a91594d937940/91593e91593e91594193593e-cockatoo

वर्ग:पक्षी
मधुकरनगर (पालघर)

**मधुकरनगर** हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या पालघर जिल्ह्यातील पालघर तालुक्यातले गाव आहे. हे गाव दांडा गावाला लागूनच आहे.हे गाव उत्तर कोकणात येते.

## नाव
मधुकरनगर हे नाव गावातील सामाजिक कार्य करणाऱ्या व गावाच्या विकासासाठी झटणाऱ्या मधुकर नावाच्या प्रतिष्ठित समाजसेवकावरून ठेवलेले आहे.

## इतिहास
पूर्वी हे गाव भवानगडच्या हद्दीत  होते परंतु कालांतराने लोकसंख्या वाढल्याने वेगळ्या गावाचा दर्जा मिळून मधुकरनगर म्हणून नावारूपास आले.

## भूगोल
ह्या गावाला लागूनच भवानगड किल्ला आहे.

## हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात उष्ण व दमट असते तर हिवाळ्यात सुखद गार असते. पावसाळ्यात येथे भरपूर पाऊस पडतो, परंतु जमीन जांभा मुरूम मिश्रित असल्याने पाणी साचत नाही. पावसाळ्यातसुद्धा हवामान उष्ण असते.

## वाहतूक व्यवस्था
येथे येण्यासाठी सफाळे रेल्वे स्थानकावरून किंवा केळवेवरून एसटी बसची तसेच ऑटोरिक्षाची सोय आहे. सफाळे रेल्वे स्थानकापासून मधुकरनगर १० किमी अंतरावर आहे. केळवे गावापासून दांडा खाडी मार्गाने हे गाव ४ किमीवर येते.

## नागरी सुविधा
ग्रामपंचायतीमार्फत सार्वजनिक आरोग्य, रस्ते, वीजपुरवठा, पाणीपुरवठा, स्वच्छता इत्यादी गोष्टीची तजवीज केली जाते.गावात  प्राथमिक शिक्षणाची सोय आहे. माध्यमिक शिक्षण घेण्यासाठी आगरवाडी,सफाळे,केळवे गावी जावे लागते. उच्चमाध्यमिक शिक्षण, न्यायालय, तहसील कार्यालय, जिल्हा कार्यालय, इत्यादी गोष्टींसाठी पालघर या जिल्ह्याच्या ठिकाणी जावे लागते.

## लोकजीवन
मधुकरनगर गावात मुख्यतः वाडवळ समाजातील लोक पिढ्यानपिढ्या राहतात. ते खरीप हंगामातील भातशेती बरोबरच रब्बी हंगामात कांदा, आले, हळद, इत्यादींचे तसेच पडवळ, कारले, दुधी भोपळा, इत्यादी फळभाज्यांचे उत्पादन घेतात. बरेच लोक नोकरी, व्यवसाय, धंदा, व्यापार करण्यासाठी मुंबई, पालघर, विरार, वसई, वापी, बोईसर येथे रोज ये-जा करीत असतात; नोकरी सांभाळून सुट्टीच्या दिवशी शेती बागायती करीत असतात.

## हे सुद्धा पहा
भवानगड किल्ला

दांडा खाडी किल्ला

पुरातन शिवमंदिर

शितळादेवी मंदिर

## संदर्भ
https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html

२.
http://tourism.gov.in/india-tourism-development-corporation-itdc 

३. https://villageinfo.in/maharashtra/thane/palghar.html

४. https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/ 

५. http://tourism.gov.in/ 

६. http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036 

७. https://palghar.gov.in/ 

८. https://palghar.gov.in/tourism/

गावे

## बाह्य दुवे
वर्ग:पालघर तालुक्यातील गावे
लोकराज्य

**लोकराज्य** महाराष्ट्र शासनाच्या माहिती व जनसंपर्क महासंचालनालयामार्फत प्रसिद्ध केले जाणारे मासिक आहे. हे महाराष्ट्र शासनाचे मुखपत्र आहे. मार्च १९४७ पासून प्रसिद्ध होणारे हे नियतकालिक आहे. लोकराज्य हे मराठी मासिक देशातील सर्वाधिक खपाचे मासिक म्हणून ऑडिट ब्युरो ऑफ सक्युर्लेशन (अेबीसी)ने अधिकृत मोहोर उमटवली आहे. याच्या मुद्रक व प्रकाशन मीनल जोगळेकर आहेत तर संपादक ब्रिजेश सिंह आहेत.
 
महाराष्ट्र शासनामार्फत विविध विषयावर होत असलेली कामे, महत्त्वपूर्ण घडामोडी, मंत्रिमंडळ निर्णय, सरकारची धोरणे, कला, संस्कृती, भाषा, विविध क्षेत्रांतील माहिती इत्यादी विषयांचे लोकराज्याचे विशेषांक निघतात. मराठी, इंग्रजी, हिंदी, गुजराती व उर्दू अशा पाच भाषेत हे मासिक प्रसिद्ध होते. या मासिकाची इंग्रजी आवृत्ती *महाराष्ट्र अहेड* या नावाने प्रसिद्ध होते. हे मासिक महाराष्ट्र शासनाच्या संकेतस्थळावर सुद्धा उपलब्ध असते. संकेतस्थळावर इ.स. १९४७ सालापासूनचे अंक ऑनलाइन पीडीएफ स्वरूपात उपलब्ध आहेत.

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे
* अधिकृत संकेतस्थळ 
* क्रमवारीमध्ये लोकराज्य 

वर्ग:शासकीय मराठी मासिके
वर्ग:मराठी मासिके
कर्नाटक प्रज्ञावंत जनता पक्ष

**कर्नाटक प्रज्ञावंत जनता पक्ष** हा भारताच्या कर्नाटक राज्यातील राजकीय पक्ष आहे. याची स्थापना जानेवारी, २०१५ मध्ये पुतुरिना मुतू डी. महेश गौडा यांनी केली. या पक्षाचे चिह्न ऑटोरिक्षा आहे.

२०१८ च्या कर्नाटक विधानसभा निवडणुकीत या पक्षाचे आर. शंकर राणेबेण्णुर मतदारसंघातून निवडून आले. हे भारतीय जनता पक्षाच्या आघाडीकडून मतदान करतील.

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील राजकीय पक्ष
वर्ग:कर्नाटकमधील राजकारण
वजुभाई वाला

**वजुभाई रुडाभाई वाला** (१३ जानेवारी, १९३९:राजकोट, राजकोट संस्थान, ब्रिटिश भारत - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे कर्नाटक राज्याचे राज्यपाल आहेत.

हे भारतीय जनता पक्षाचे सदस्य असून राजकोट पश्चिम मतदारसंघातून १९९५-२०१७ दरम्यान गुजरात विधानसभेवर पाच वेळा निवडून गेले होते. हे गुजरातच्या मंत्रीमंडळाचे सदस्य होते. याशिवाय ते गुजरातच्या विधानसभेचे अध्यक्षही होते.
## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:गुजरातचे अर्थमंत्री
वर्ग:गुजरात विधानसभेचे अध्यक्ष
वर्ग:गुजरातच्या १४व्या विधानसभेचे सदस्य
वर्ग:इ.स. १९३९ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:गुजरातच्या १३व्या विधानसभेचे सदस्य
मनोहर तल्हार

मनोहर मारोतीराव तल्हार (जन्म : १४ अाॅक्टोबर १९३२;  - १५ फेब्रुवारी २०१८) हे एक मराठी लेखक होते. मुळचे अमरावतीचे असलेले तल्हार यांचे शिक्षण अमरावतीतच ए.व्ही स्कूलमध्ये झाले. ते विक्रीकर खात्यात नोकरीला होते. कारकून म्हणून नोकरीला लागल्यावर त्यांनी उच्च शिक्षण घेतले व नंतर ते त्याच खात्यात अधिकारी झाले.

वास्तववादाच्या अगदी जवळ जाणारी त्यांची 'माणूस' ही कादंबरी मराठी साहित्यात खूप गाजली. तिच्यावर दूरचित्रवाणी मालिकाही निघाली. त्यांनी त्यांच्या साहित्यात वऱ्हाडी बोलीचा भरपूर उपयोग केला. वऱ्हाडी बोली व भाषेची महती सांगणाऱ्या अनेक कार्यक्रमांत ते सहभागी होत असत.

## मनोहर तल्हार यांनी लिहिलेली पुस्तके 
* अशरीरी (कादंबरी)
* उलूक (कथासंग्रह)
* कॅन्सल (कथासंग्रह)
* गोरीमोरी (कथासंग्रह)
* तोलरेघ (कथासंग्रह)
* दुजा शोक वाहे (कादंबरी)
* दूरान्वय (कथासंग्रह)
* निःसंग (कथासंग्रह)
* प्रिया (कादंबरी)
* बुढीचं खाटलं (कथासंग्रह)
* माणूस (कादंबरी)
* शुक्रथेंब (कादंबरी)
* श्वेतांबरी (कविता संग्रह)

## मनोहर तल्हार यांना मिळालेले पुरस्कार आणि सन्मान 
* 'माणूस'साठी महाराष्ट्र सरकारचा पुरस्कार
* अंभोरा येथे झालेल्या विदर्भ साहित्य संघाच्या साहित्य संमेलनाचे अध्यक्षपद

वर्ग:मराठी लेखक
वर्ग:इ.स. १९३२ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
अंबादेवी मंदिर (अमरावती)

**अंबादेवी मंदिर** हे सर्वात प्राचीन मंदिरांपैकी एक आहे. मंदिर अमरावती शहराच्या मध्यभागी आहे. अमरावतीची ही अंबादेवी विदर्भाची कुलदेवता आहे.
## अंबादेवी मंदिराचा इतिहास
अंबादेवी मंदिर अतिपुरातन असून इ.स.१८७० चे हैद्राबाद गॅझेटीयर नुसार हजारो वर्षापूर्वीचे हे मंदिर आहे. 19 शतकाचे पुर्वार्धात अंबादेवीची मुर्ती एका लहानशा हेमाडपंथी मंदिरात होती असे जुने लोक सांगतात. अगोदरचा इतिहास काळाचे उदरात गडप झाल्याने कल्पना येत नाही. माता अंबादेवीची मुर्ती वालुकेची असून अतिपुरातन असल्याची संशोधकांचे मत आहे. विदर्भ नावाचे राजाचे कुळामधील राजा भिष्मकाची राजधानी कुंडीनपूर (कौंडण्यपूर) होती व अंबादेवी कुलदैवत होते. या मंदिरातुनच भिष्मकपुत्री रुक्मिणीचे श्रीकृष्णाने हरण करून पाणी ग्रहण केल्याची पूर्वापार चालत आलेली मान्यता आहे. राजा छत्रपती शिवाजी महाराजांचे लग्नाची पत्रिका माते अंबिकेच्या नावाने आली होती, असे सांगतात.

अतिथी गृहाची दोन मजली इमारत इ.स. १८९० साली तर मारुती मंदिर व दुर्गा देवी मंदिराची जागा इ.स. १८९५ साली बांधण्यात आली. मंदिराची दोन शिखरे इ.स. १८९६ साली बांधली आहेत. सोन्याचा मुलामा असलेला मूळ चांदीचा प्रसन्न मुखवटा इ.स. १९०५ मधे तयार करण्यात आला आहे. अंबादेवीचे मूर्तीस मंगळवार, पौर्णीमा, अमावस्या, नवरात्र व महत्वाचे सणाचे दिवशी मुखवटा व संपूर्ण सुवर्णालंकार, जडजवाहीर चढविल्या जातात. इ.स.१९२४ साली परदेशी मालावर बहिष्कार घालण्याचे आंदोलनात मंदिराने विदेशी साखरेपासून बनविलेली मिठाई मंदिरात न आणण्याचा ठराव केला होता. इ.स. १९९५ साली मंदिराचे सभागृहाचा जिर्णोद्धार करण्यात आला.

हे मंदिर भारतातील प्राचीन शक्ती पिठांपैकी एक असून जगन्नाथ रुक्मिणीचे माहेर, श्रीकृष्णाचे सासर आणि अनंत दुखितांचे सुखस्थान, निराश्रितांचे आश्रयस्थान आणि सर्वांचे श्रद्धास्थान असे हे जगदंबेचे मंदिर आहे.

## संदर्भ व नोंदी 
वर्ग:अमरावती
वर्ग:महाराष्ट्रातील हिंदू मंदिरे
डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर पुरस्कार

**डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर पुरस्कार** हा गुजरात शासनाद्वारे दिला जाणारा पुरस्कार आहे. हा पुरस्कार अशा प्रतिष्ठित व्यक्तीला दिला जातो ज्याने समाज कल्याणकारी कार्यात महत्त्वपूर्ण योगदान दिले आहे. या पुरस्काराचे स्वरूप रु . २,००,००० / - आहे.

## हे सुद्धा पहा
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे दिले जाणारे पुरस्कार
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावावर असलेल्या गोष्टींची यादी

## संदर्भ
वर्ग:भारतीय पुरस्कार
वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी
वर्ग:गुजरात सरकारचे पुरस्कार
वर्ग:सामाजिक पुरस्कार