open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
पोपीर नृत्य

***पोपीर नृत्य*** हा अरुणाचल प्रदेशातील  लोकनृत्य प्रकारांपैकी एक आहे. हा आदिवासींचा एक स्थानिक नृत्य प्रकार आहे. पोपीर नृत्य ही मोपी उत्सवाची एक महत्त्वाची परंपरा आहे. पारंपारिक सुशोभित पोशाखात नर्तकांसह हे सादर केले जाते.

## उद्देश 
पोपीर नृत्य मुख्यतः मोपी उत्सवाचे महत्त्वाचे विधी पूर्ण झाल्यानंतर मनोरंजनासाठी केले जाते. नृत्य ही शक्ती (दुर्गा) देवी ला श्रद्धांजली आहे. ती समृद्धी आणि प्रजननक्षमतेची गॅलो जमातीतील सर्वात आदरणीय देवी आहे. यामुळे पोपीर नृत्य हा उत्सवाचा एक महत्त्वाचा भाग बनत.

## नृत्य पोशाख 
पोपीर नर्तकांचा ड्रेस अप करण्याचा मार्ग खूपच मनोरंजक आहे. हे प्रामुख्याने कबीलेतील महिला सदस्य करतात. हे नर्तक शुद्ध पांढरे ब्लाउज आणि रॅप स्कर्ट घालतात, ज्यावर लाल किंवा मैरून धागा असतो. अॅक्सेसरीजसाठी बांबूचा वापर प्रचलित आहे. कमरेला मोठमोठ्या नाण्यांची पट्टी बांधलेली असते. बांबूच्या धाग्यांचे तुकडे या कमर बंदात गुंफले जातात.

बहुरंगी मण्यांचे लांब हार हा पोशाखाचा महत्त्वाचा भाग आहे. तांदळाच्या पिठाच्या पांढऱ्या पावडरने चेहरे मंद केले जातात. मागच्या बाजूला टांगलेल्या पांढऱ्या कापडाने डोके झाकले जातात. बांबूपासून बनवलेले खास हेडगियरही काही नर्तक वापरतात. हेडगियरवर बांबूचे तुकडे आहेत. कानात हेवी मेटलच्या अंगठ्या घालतात.

## नृत्य परफॉर्मन्स 
पोपीर नृत्यामध्ये साध्या आणि मोहक चालींचा समावेश असतो. नर्तक त्यांच्या पायाने लहान हालचाली करतात. ते एकमेकांची कंबर धरून एक साखळी देखील बनवतात आणि नंतर त्यांचे पाय एकसंधपणे फिरवतात. स्वाक्षरीच्या पायरीमध्ये त्यांच्या उजव्या हातात उपकरणाचा तुकडा पकडणे आणि शरीराला थोडे पुढे वाकवून नृत्य करणे समाविष्ट आहे. हे काही चरण पुनरावृत्तीने केले जातात.

## संदर्भ
वर्ग:नृत्य
लेस्ली मान

**लेस्ली जीन मान** (२६ मार्च, १९७२:सान फ्रांसिस्को, कॅलिफोर्निया, अमेरिका - ) ही अमेरिकन चित्रपट अभिनेत्री आहे. हीने केबल गाय, जॉर्ज ऑफ द जंगल, बिग डॅडी, नॉक्ड अप, धिस इज फॉर्टी यांसह अनेक चित्रपटांतून अभिनय केला आहे.

मानने चित्रपट निर्माता-दिग्दर्शक जड अ‍ॅपॅटाओशी लग्न केले. त्यांना मॉड आणि आयरिस या दोन मुली आहेत.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:इंग्लिश चित्रपट अभिनेत्री
वर्ग:इ.स. १९७२ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
श्रीलंका महिला क्रिकेट संघाचा भारत दौरा, २०१५-१६

श्रीलंकेच्या महिला क्रिकेट संघाने फेब्रुवारी २०१६ मध्ये भारताचा दौरा केला होता. या दौऱ्यात ३ एकदिवसीय आणि ३ ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय सामन्यांच्या मालिकेचा समावेश होता. एकदिवसीय सामने २०१४-१६ आयसीसी महिला चॅम्पियनशिपचा भाग होते. भारताने दोन्ही मालिका ३-० ने जिंकल्या.

## महिला एकदिवसीय मालिका 
### पहिली महिला वनडे 
### दुसरी महिला वनडे 
### तिसरी महिला वनडे 
## महिला टी२०आ मालिका 
### पहिली टी२०आ 
### दुसरी टी२०आ 
### तिसरी टी२०आ 
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१६ मधील क्रिकेट
वर्ग:श्रीलंका महिला क्रिकेट संघाचे भारत दौरे
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघाचे भारत दौरे
ऑस्ट्रेलिया महिला क्रिकेट संघाचा न्यू झीलंड दौरा, २०१५-१६

ऑस्ट्रेलिया महिला क्रिकेट संघाने फेब्रुवारी २०१६ मध्ये न्यू झीलंडचा दौरा केला होता. या दौऱ्यात तीन महिला एकदिवसीय आणि तीन महिला टी२०आ सामन्यांच्या मालिकेचा समावेश होता. महिला वनडे रोझ बाउल मालिका आणि २०१४-१६ आयसीसी महिला चॅम्पियनशिप या दोन्हींचा भाग होता. ऑस्ट्रेलियाने एकदिवसीय मालिका २-१ ने जिंकली आणि न्यू झीलंडने टी२०आ मालिका २-१ ने जिंकली.

## एकदिवसीय मालिका
तीन सामन्यांची मालिका रोझ बाउल मालिका आणि २०१४-१६ आयसीसी महिला चॅम्पियनशिप या दोन्हींचा भाग आहे.

### पहिला सामना
### दुसरा सामना
### तिसरा सामना
## टी२०आ मालिका
### पहिली टी२०आ
### दुसरी टी२०आ
### तिसरी टी२०आ
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१६ मधील क्रिकेट
वर्ग:ऑस्ट्रेलिया महिला क्रिकेट संघाचे न्यू झीलंड दौरे
महाराष्ट्र विधानसभेच्या उपाध्यक्षांची यादी

**महाराष्ट्र विधानसभेचे उपाध्यक्ष** महाराष्ट्राच्या विधानसभेच्या अध्यक्षांच्या अधीनस्थ असतात, ते महाराष्ट्राच्या विधानसभेसाठी जबाबदार असतात आणि ते महाराष्ट्राच्या विधानसभेचे दुसरे सर्वोच्च दर्जाचे विधान-अधिकारी आहेत. 
* महाराष्ट्राच्या विधानसभेच्या अध्यक्षांच्या मृत्यूमुळे किंवा आजारपणामुळे, रजा किंवा राजीनाम्यामुळे अनुपस्थितीच्या बाबतीत ते पीठासीन अधिकारी म्हणून काम करतात.

## उपाध्यक्षांची यादी
(सन १९३७ ते जुलै, २०२२)
****मुंबई राज्य / महाराष्ट्र विधानसभा उपाध्यक्ष**
*०१)  नारायणराव गुरुराव जोशी
१९३७ - १९३९
*०२)  शनमुगाप्पा निगाप्पा अंगदी
१९४६ - १९५२
*०३)  शिवलिंगप्पा रुद्रप्पा कंठी
०५ मे १९५२ - ३१ ऑक्टोबर १९५६
****द्विभाषिक मुंबई राज्य विधानसभा (१९५६ ते १९६०)**
*०१)   शेषराव कृष्णराव वानखेडे 
२३ नोव्हेंबर १९५६ - ०५ एप्रिल १९५७
*०२)  दिनदयाळ गुप्ता
२० जून १९५७  - ३० एप्रिल १९६०
****महाराष्ट्र विधानसभा (०१ मे, १९६० पासून)**
*०१)  दिनदयाळ गुप्ता
०१ मे १९६० - ०३ मार्च १९६२
*०२)  कृष्णराव तुकाराम गिरमे
२० मार्च १९६२ - ०१ मार्च १९६७
*०३)  कृष्णराव तुकाराम गिरगे
१६ मार्च १९६७ - १३ मार्च १९७२
*०४)  रामकृष्ण व्यंकटेश बेत
२३ मार्च १९७२ - २६ फेब्रुवारी १९७६
*०५)  सय्यद फारुक पाशा सय्यद मगदुम पाशा
१२ मार्च १९७६ - २० एप्रिल १९७७
*०६)  शिवराज विश्वनाथ पाटील
०५ जुलै १९७७ - ०२ मार्च १९७८
*०७  गजाननराव रघुनाथराव गरुड
२१ मार्च १९७८ - ०५ एप्रिल १९७९
*०८)  सूर्यकांत जागोबाजी डोंगरे
०७ एप्रिल १९७९ - ०९ जून १९८०
*०९)  शंकरराव चिमाजी जगताप
०३ जुलै १९८० - ०८ मार्च १९८५
*१०)  कमलकिशोर नानासाहेब कदम
२१ मार्च १९८५ - २२ जून १९८६
*११) डॉ. पद्मसिंह बाजीराव पाटील
२४ जून १९८६ - २५ जून १९८८ 
*१२)  बबनराव दादाबा ढाकणे
३० जुलै १९८८ - ०९ डिसेंबर १९८९
*१३)  मोरेश्वर विठ्ठलराव टेमुर्डे 
१९ जुलै १९९१ - ११ मार्च १९९५
*१४)  शरद मोतीराम तसरे 
२८ मार्च १९९५ - १५ जुलै १९९९
*१५)  प्रमोद भाऊरावजी शेंडे
२३ डिसेंबर १९९९ - १८ ऑक्टोबर २००४
*१६)  प्रमोद भाऊरावजी शेंडे
०९ डिसेंबर २००४ - ०३ नोव्हेंबर २००९
*१७)  मधुकरराव देवराव चव्हाण 
१० डिसेंबर २००९ - १८ नोव्हेंबर २०१०
*१८) प्रा. वसंत चिंधुजी पुरके
०४ डिसेंबर २०१० - ०८ नोव्हेंबर २०१४
*१९)  विजयराव भास्करराव औटी, (शिवसेना)
३० नोव्हेंबर २०१८ - ०९ नोव्हेंबर २०१९
*२०) नरहरी सीताराम झिरवळ, (राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष)
१४ मार्च २०२० - पासून
*२१) अण्णा बनसोडे, (२५ मार्च, २०२५ पासून)

## प्रमुख नेते
*महाराष्ट्राचे राज्यपाल
*महाराष्ट्राच्या मुख्यमंत्र्यांची यादी
*महाराष्ट्राच्या उपमुख्यमंत्र्यांची यादी
*महाराष्ट्र विधान परिषदेच्या सभापतींची यादी
*महाराष्ट्र विधान परिषदेच्या उप सभापतींची यादी
*महाराष्ट्र विधानसभेच्या अध्यक्षांची यादी
*महाराष्ट्र विधानसभेच्या उपाध्यक्षांची यादी
*महाराष्ट्र विधानसभेच्या सभागृह नेत्याची यादी
*महाराष्ट्र विधान परिषदेच्या सभागृहातील नेत्यांची यादी
*महाराष्ट्र विधानसभेच्या विरोधी पक्षनेत्यांची यादी
*महाराष्ट्र विधान परिषदेच्या विरोधी पक्षनेत्यांची यादी

उपाध्यक्ष
बांगलादेश महिला क्रिकेट संघाचा आयर्लंड दौरा, २०१६

बांगलादेश राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघाने सप्टेंबर २०१६ मध्ये आयरिश संघाविरुद्ध दोन एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय (वनडे) आणि दोन ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय (टी२०आ) मालिकेसाठी आयर्लंडचा दौरा केला. सर्व सामने टायरोन येथील ब्रेडी क्रिकेट क्लबमध्ये झाले.

५ आणि ६ सप्टेंबरला अनुक्रमे टी२०आ, त्यानंतर ८ आणि १० सप्टेंबरला एकदिवसीय सामने आयोजित करण्यात आले होते. बांगलादेशचा संघ कर्णधार सलमा खातूनशिवाय होता. पहिला सामना वाहून गेल्यानंतर मालिकेत तिसरा वनडे जोडला गेला.

## टी२०आ मालिका
### पहिली टी२०आ
### दुसरी टी२०आ
## एकदिवसीय मालिका
### पहिला सामना
### दुसरा सामना
### तिसरा सामना
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१६ मधील क्रिकेट
वर्ग:बांगलादेश महिला क्रिकेट संघाचे आयर्लंड दौरे
पाकिस्तान महिला क्रिकेट संघाचा इंग्लंड दौरा, २०१६

पाकिस्तान महिला क्रिकेट संघाने जून-जुलै २०१६ मध्ये इंग्लंडचा दौरा केला. या दौऱ्यात तीन एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय (वनडे) सामन्यांची मालिका तसेच तीन ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय (टी२०आ) मालिका यांचा समावेश होता. इंग्लंडने दोन्ही मालिका ३-० ने जिंकल्या.

## एकदिवसीय मालिका
### पहिला सामना
### दुसरा सामना
### तिसरा सामना
## टी२०आ मालिका
### पहिली टी२०आ
### दुसरी टी२०आ
### तिसरी टी२०आ
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१६ मधील क्रिकेट
वर्ग:पाकिस्तान महिला क्रिकेट संघाचे इंग्लंड दौरे
कार्डिओलॉजी

इवलेसे|293x293अंश|'''Cardiology and phlebology - Heart massage -- Smart-Servier

वर्ग:हृदय
वर्ग:चिकित्साशास्त्र
पाकिस्तान महिला क्रिकेट संघाचा न्यू झीलंड दौरा, २०१६-१७

पाकिस्तान महिला क्रिकेट संघाने नोव्हेंबर २०१६ मध्ये न्यू झीलंडचा दौरा केला होता. या दौऱ्यात महिलांच्या पाच एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय (मवनडे) सामन्यांच्या मालिकेचा समावेश होता, शेवटच्या तीन २०१४-१६ आयसीसी महिला चॅम्पियनशिपचा भाग होता आणि एक महिला ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय (मटी२०आ). न्यू झीलंडच्या महिलांनी महिला एकदिवसीय मालिका ५-० ने जिंकली आणि एकमात्र महिला टी२०आ सामना १४ धावांनी जिंकला.

## एकदिवसीय मालिका
### पहिला सामना
### दुसरा सामना
### तिसरा सामना
### चौथा सामना
### पाचवा सामना
## टी२०आ मालिका
### एकमेव टी२०आ
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१६ मधील क्रिकेट
वर्ग:पाकिस्तान महिला क्रिकेट संघाचे न्यू झीलंड दौरे
ऑस्ट्रेलिया महिला क्रिकेट संघाचा श्रीलंका दौरा, २०१६

ऑस्ट्रेलिया महिला क्रिकेट संघाने सप्टेंबर २०१६ मध्ये श्रीलंकेचा दौरा केला होता. या दौऱ्यात चार एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय (वनडे) आणि एक ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय (टी२०आ) मालिका होती. चार पैकी तीन महिला एकदिवसीय सामने चालू २०१४-१६ आयसीसी महिला चॅम्पियनशिपचा भाग होते. ऑस्ट्रेलियाने एकदिवसीय मालिका ४-० ने जिंकली आणि एकमेव टी२०आ सामना १० गडी राखून जिंकला. महिलांच्या सामन्यात, चेंडू शिल्लक असताना ऑस्ट्रेलियाचा टी२०आ मधील विजयाचा सर्वात मोठा फरक होता.

## एकदिवसीय मालिका 
### पहिला सामना 
### दुसरा सामना 
### तिसरा सामना 
### चौथा सामना 
## टी२०आ मालिका
### एकमेव टी२०आ 
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१६ मधील क्रिकेट
वर्ग:ऑस्ट्रेलिया महिला क्रिकेट संघाचे श्रीलंका दौरे
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघाचे श्रीलंका दौरे
कोंभाळणे

अकोले शहराच्या उत्तरेला कोंभाळणे गाव वसलेले आहे. या गावाची लोकसंख्या सुमारे २५०० च्या आसपास आहे. याठिकाणी कोंभाळणे या प्रमुख गावासह आजूबाजूला ठाकरवाडी, बांबळेवाडी, पोपेरेवाडी आणि मानमोडी या प्रमुख वस्त्या आहेत. येथील  लोकसंख्या ही ST (आदिवासी) SC(दलित) तसेच OBC (कानडी) आहे. या सर्व लोकांमध्ये एक कमालीचं साधर्म्य आहे.त्यामुळे येथे कोणतेही भांडण तंटे आणि जातीवाचक बाब अस्तित्वात नाही. या गावाला पेसा क्षेत्राचा दर्जा प्राप्त झालेला आहे. या गावच्या बहुतांश शेतजमिनीत पवनचक्की व सौरऊर्जा प्रकल्प उभे राहिले आहेत.  यादरम्यान संबंधित प्रकल्पासाठी शेतकऱ्यांकडून जमिनींचे हस्तांतरण करत असताना मोठ्या प्रमाणात फसवणूक झाल्याची बाब सर्वसामान्यांमध्ये चर्चेचा विषय बनला आहे. 

या गावातील सर्वच 97% नागरिक हे शेती करत आहेत. परंतु, येथील नागरिकांना आजही पिण्याच्या पाण्यासाठी वणवण करावी लागते.  येथे मुबलक प्रमाणात पाणी उपलब्ध नसल्याने येथील शेतकरी आजही खिन्न अवस्थेत आहे. त्यामुळेच येथील शेतकरी बांधव निव्वळ भातशेतीवर आपले जीवन जगत आहे.
## प्रसिद्ध व्यक्ती
राहीबाई पोपेरे

वर्ग:अकोला जिल्ह्यातील गावे
ॲन ॲक्शन हिरो

**अ‍ॅन अ‍ॅक्शन हीरो** हा २०२२मध्ये प्रदर्शित झालेला हिंदी चित्रपट आहे. यात आयुष्मान खुराना, जयदीप आहलावट, नीरज माधव, हर्ष छाया आणि जितेंदर हूडा यांच्या प्रमुख भूमिका आहेत.

या चित्रपटाचे दिग्दर्शन अनिरुद्ध यादवने केले आहे.

## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०२२ मधील हिंदी चित्रपट
वेस्ट इंडीज महिला क्रिकेट संघाचा भारत दौरा, २०१६-१७

वेस्ट इंडीजच्या महिला क्रिकेट संघाने नोव्हेंबर २०१६ मध्ये भारताचा दौरा केला होता. या दौऱ्यात तीन एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय सामन्यांची मालिका होती जी २०१४-१६ आयसीसी महिला चॅम्पियनशिप सामन्यांचा भाग आहे आणि तीन ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय सामने खेळले. भारताने एकदिवसीय मालिका ३-० ने जिंकली आणि वेस्ट इंडीजने टी२०आ मालिका ३-० ने जिंकली.

## एकदिवसीय मालिका
### पहिला सामना 
### दुसरा सामना
### तिसरा सामना
## टी२०आ मालिका
### पहिली टी२०आ 
### दुसरी टी२०आ 
### तिसरी टी२०आ 
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१६ मधील क्रिकेट
वर्ग:वेस्ट इंडीज महिला क्रिकेट संघाचे भारत दौरे
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघाचे भारत दौरे
क्रूझ अमेरिका

**क्रूझ अमेरिका** ही मेसा, ऍरिझोना येथे स्थित अमेरिकन कर्मचारी मालकीची (एसोप) मनोरंजक वाहन भाडे आणि विक्री कंपनी आहे. कंपनीची स्थापना १९७२ मध्ये झाली आणि १९९७ पर्यंत अमेरिकन स्टॉक एक्स्चेंजमध्ये “र वी र” या टिकरखाली सार्वजनिकपणे व्यापार केला गेला. नंतर ती बजेट ग्रुपमध्ये विलीन झाली. बजेटने २००० मध्ये कंपनीचे संस्थापक आणि व्यवस्थापन यांना विकले. २०१४ मध्ये कंपनी एसोप बनली. हे संपूर्ण उत्तर अमेरिकेत १३२ ठिकाणी कार्यरत आहे. क्रूझ अमेरिका चा युएस  मनोरंजक वाहनांच्या भाड्याच्या ऑपरेशन्स मार्केटमध्ये ५२% हिस्सा आहे.

## बाह्य दुवे 
## संदर्भ 
वर्ग:अमेरिकेमधील कंपन्या
कासव आणि पक्षी

इवलेसे| गुस्ताव मोरे, १८७९ द्वारे *ला टॉर्ट्यू एट लेस ड्यूक्स कॅनार्ड्सचा* पाण्याचा रंग
**कासव आणि पक्षी** ही संभाव्य लोक उत्पत्तीची दंतकथा आहे, ज्याच्या सुरुवातीच्या आवृत्त्या भारत आणि ग्रीस या दोन्ही देशांमध्ये आढळतात. ह्या कथेची आफ्रिकन रूपे देखील आहेत. यातून शिकायचे नैतिक धडे वेगळे आहेत आणि ते कोणत्या संदर्भात सांगितले गेले आहेत यावर अवलंबून आहेत.

## सुरुवातीच्या भारतीय आवृत्त्या 
[इवलेसे| [नालंदा मंदिर २, ७वे शतक]]
बौद्ध धर्मग्रंथात *कच्छपा जातक* म्हणून बोलक्या कासवाविषयीची कथा आढळते.  या आवृत्तीत, एका बोलक्या राजाच्या अंगणात आकाशातून पडलेला आणि दोन तुकडे झालेला कासव आढळते. त्याचा सल्लागार स्पष्ट करतो की हे जास्त बोलल्यामुळे घडले आहे. एका कासवाची दोन हंसांशी मैत्री झाली होती. त्यांनी कासवाला हिमालयातील त्यांच्या घरी नेण्याचे वचन दिले होते. ते त्यांच्या चोचीत एक काठी धरतील आणि कासव ती तोंडात पकडेल, परंतु त्याने बोलू नये याची काळजी घेतली पाहिजे. प्रवासादरम्यान खाली असलेल्या मुलांनी त्याची चेष्टा केली आणि जेव्हा त्याने उत्तर दिले तेव्हा तो आकाशातून खाली पडून मेला. जातक कथा ह्या शिल्पकलेचा आवडता विषय होत्या आणि ही कथा भारत आणि जावामधील विविध धार्मिक वास्तूंवर आढळते.  

*पंचतंत्रातील* कथेत पण भिन्नता जिथे कासव आणि त्याचे मित्र एका तलावात राहतात जे कोरडे होऊ लागले आहे. त्यांच्या भावी दुःखाबद्दल दया दाखवून दोन हंस आधीच वर्णन केलेल्या रीतीने त्याच्यासोबत उड्डाण करण्याचा सल्ला देतात. ते जात असलेल्या शहरातील लोकांच्या टिप्पण्या ऐकून, कासव त्यांना त्यांच्या स्वतःच्या कामात लक्ष घालण्यास सांगतो. त्याच्या परिणाम असा होतो की ते खाली पडून मरण पावते.  

ही कथा अखेरीस बिडपाईच्या कथांमध्ये समाविष्ट करण्यात आली आणि पर्शियन, सिरियाक, अरबी, ग्रीक, हिब्रू आणि लॅटिनमध्ये अनुवादाद्वारे पश्चिमेकडे प्रवास करत गेली. मध्ययुगाच्या शेवटी कथेचे इतर युरोपीय भाषांमध्ये अनुवादित होऊ लागले. *हितोपदेशात* अजून एक पुनरावृत्ती दिसते, जेथे कोळी दिसल्यामुळे स्थलांतर करण्याचे ठरते.
[इवलेसे| थॉमस नॉर्थच्या [पंचतंत्र|बिडपाईच्या भाषांतरातील वुडब्लॉक, 1570]]

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय दंतकथा
वर्ग:भारतीय परीकथा
वर्ग:भारतीय लोककथा
वर्ग:भारतीय साहित्य
वर्ग:संस्कृत साहित्य
सोवा रिग्पा

इवलेसे| (तिबेटी: བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པ་, Wylie: Ggso ba rigpa)
सोवा रिग्पा (तिबेटी: བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པ་, Wylie: Ggso ba rigpa) ही प्राचीन उपचार पद्धती आहे, ज्यामध्ये हिमालय प्रथा समाविष्ट आहे. सोवा-रिग्पा, भारतातील हिमालयीन प्रदेशात 'तिबेटी' किंवा 'आमची' म्हणून ओळखले जाते, ही जगातील सर्वात प्राचीन उपचार प्रणालींपैकी एक आहे.

भारतात, ही पद्धत जम्मू आणि काश्मीरमधील लडाख प्रदेश, लाहौल-स्पीती (हिमाचल प्रदेश), सिक्कीम, अरुणाचल प्रदेश आणि दार्जिलिंग (पश्चिम बंगाल) मध्ये वापरली जाते. सोवा-रिग्पाची तत्त्वे आणि पद्धती आयुर्वेदाप्रमाणेच आहेत आणि त्यात पारंपारिक चिनी औषधांच्या काही तत्त्वांचा समावेश आहे. सोवा रिग्पाचे अभ्यासक बघून, स्पर्श करून आणि प्रश्न विचारून उपचार करतात.

असे मानले जाते की ही पद्धत भगवान बुद्धांनी 2500 वर्षांपूर्वी सुरू केली होती. नंतर जीवक, नागार्जुन, वाग्भट्ट आणि चंद्रनंदन यांसारख्या प्रसिद्ध भारतीय विद्वानांनी ते पुढे नेले. त्याला 2500 वर्षांहून अधिक वर्षांचा इतिहास आहे. सोवा-रिग्पा प्रणाली, जरी खूप प्राचीन असली तरी, अलीकडेच ओळखली गेली आहे. ही प्रणाली दमा, ब्राँकायटिस, संधिवात यांसारख्या जुनाट आजारांसाठी प्रभावी मानली गेली आहे.

सोवा-रिग्पाची मूलभूत तत्त्वे खालीलप्रमाणे आहेत

(१) उपचारासाठी शरीर आणि मनाला विशेष महत्त्व आहे

(२) उतारा, म्हणजे उपचार

(3) उपचार पद्धती

(4) रोग बरा करण्यासाठी औषधे; आणि

(5) फार्माकोलॉजी. 

सोवा-रिग्पा मानवी शरीराच्या निर्मितीतील पाच भौतिक घटकांचे महत्त्व, विकारांचे स्वरूप आणि त्यावरचे उपाय यावर भर देतात. उत्तर प्रदेश आणि कर्नाटकात सोवा-रिग्पाच्या काही शैक्षणिक संस्था आहेत.

## देखील पहा 
## संदर्भ 
वर्ग:चिकित्सा पद्धती
दक्षिण आफ्रिका महिला क्रिकेट संघाचा आयर्लंड दौरा, २०१६

दक्षिण आफ्रिकेच्या महिला क्रिकेट संघाने ऑगस्ट २०१६ मध्ये आयर्लंडचा दौरा केला होता. या दौऱ्यात चार महिला एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय (वनडे) सामने आणि दोन महिलांचे ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय (टी२०आ) सामने होते. दक्षिण आफ्रिकेने एकदिवसीय मालिका ३-१ ने जिंकली आणि टी२०आ मालिका १-१ अशी बरोबरीत सोडवली. या दौऱ्यात, आयर्लंडने दक्षिण आफ्रिकेविरुद्ध आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये (पुरुष किंवा महिला) दुसरा टी२०आ आणि चौथा एकदिवसीय सामना जिंकून पहिला विजय नोंदवला.

## महिला टी२०आ मालिका
### पहिली टी२०आ
### दुसरी टी२०आ
## महिला एकदिवसीय मालिका
### पहिला सामना
### दुसरा सामना
### तिसरा सामना
### चौथा सामना
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१६ मधील क्रिकेट
वर्ग:दक्षिण आफ्रिका महिला क्रिकेट संघाचे आयर्लंड दौरे
न्यू झीलंड महिला क्रिकेट संघाचा ऑस्ट्रेलिया दौरा, २०१६-१७

**न्यू झीलंड महिला क्रिकेट संघाने फेब्रुवारी २०१७ मध्ये ऑस्ट्रेलियाचा दौरा** केला होता. या दौऱ्यात तीन महिला ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय (मटी२०आ) मालिका होती. टी२०आ मालिका पूर्ण झाल्यानंतर लगेचच दोन्ही संघ न्यू झीलंडमध्ये ३ सामन्यांच्या महिला एकदिवसीय मालिकेत रोझ बाउलसाठी आमनेसामने आले. न्यू झीलंड महिलांनी महिला टी२०आ मालिका २-१ ने जिंकली.

## महिला टी२०आ मालिका
### पहिली महिला टी२०आ
### दुसरी महिला टी२०आ
### तिसरी महिला टी२०आ
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१७ मधील क्रिकेट
वर्ग:न्यू झीलंड महिला क्रिकेट संघाचे ऑस्ट्रेलिया दौरे
महादेव मंदिर, धुटेरा (देवसराड)

इवलेसे|284x284अंश|**महादेव मंदीर यात्रा, धुटेरा (देवसराड)**
भंडारा जिल्ह्यातील तुमसर तालुक्याच्या उत्तर सीमेवर धुटेरा गावात एका टेकडीवर पुरातन महादेव मंदिर स्थित आहे. या देवस्थानला **देवसरड** असेही म्हणतात.  हे मंदिर बावनथडी नदीच्या काठावर वसलेले आहे. नैसर्गिक सौंदर्याने भरलेले आणि नैसर्गिक जंगलांनी सजलेले हे ठिकाण अतिशय सुंदर आणि पाहण्यासारखे आहे.

## यात्रा 
या ठिकाणी महाशिवरात्रीला मोठी यात्रा भरते. भंडारा, गोंदिया जिल्ह्यासोबतच मध्य प्रदेश राज्यातील शेकडो भाविक यावेळी महादेवाचे दर्शन घेतात. महाशिवरात्रीला भाविक महादेवाचा पोहा घेऊन येतात.

## अन्य कार्यक्रम 
इवलेसे|महादेव मंदीर, धुटेरा
शेवटच्या श्रावण सोमवारी या मंदिरात महाभिषेक, कथा, पूजन व हवन आदी कार्यक्रमांचे आयोजन करण्यात येते.  यावेळी शेकडो भाविका महाप्रसादाचा लाभ घेतात.

## स्थान 
तुमसर तालुक्यातील नाकाडोंगरी या गावापासून अवघ्या १ किलोमीटर अंतरावर हे देवस्थान आहे. आष्टी-चिखला जिल्हा परिषद क्षेत्रात धुटेरा गाव आहे. बावनथडी नदीपात्रापासून हे तीर्थक्षेत्र अवघ्या २ किमी अंतरावर आहे.

## संदर्भ
वेस्ट इंडीज महिला क्रिकेट संघाचा दक्षिण आफ्रिका दौरा, २०१५-१६

वेस्ट इंडीज महिला क्रिकेट संघाने फेब्रुवारी २०१६ मध्ये दक्षिण आफ्रिकेचा दौरा केला होता. या दौऱ्यात ३ टी२०आ आणि ३ एकदिवसीय सामन्यांची मालिका होती. एकदिवसीय मालिका २०१४-१६ आयसीसी महिला चॅम्पियनशिपचा भाग होती. वेस्ट इंडीजने एकदिवसीय मालिका २-१ ने जिंकली आणि दक्षिण आफ्रिकेने टी२०आ मालिका २-१ ने जिंकली.

## एकदिवसीय मालिका 
### पहिला सामना
### दुसरा सामना
### तिसरा सामना
## टी२०आ मालिका 
### पहिली टी२०आ
### दुसरी टी२०आ
### तिसरी टी२०आ
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१६ मधील क्रिकेट
वर्ग:वेस्ट इंडीज महिला क्रिकेट संघाचे दक्षिण आफ्रिका दौरे
श्रीलंका महिला क्रिकेट संघाचा वेस्ट इंडीज दौरा, २०१७-१८

**ऑक्टोबर २०१७ मध्ये श्रीलंकेच्या महिला क्रिकेट संघाने वेस्ट इंडीजच्या महिला क्रिकेट संघासोबत खेळण्यासाठी वेस्ट इंडीजचा दौरा** केला. या दौऱ्यात तीन महिला एकदिवसीय सामने (मवनडे) आणि तीन महिला ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय सामने (मटी२०आ) होते. महिला एकदिवसीय खेळ हे २०१७-२० आयसीसी महिला चॅम्पियनशिपचा भाग होते. वेस्ट इंडीजने महिला एकदिवसीय आणि महिला टी२०आ मालिका ३-० ने जिंकली.

## महिला एकदिवसीय मालिका
### पहिली महिला वनडे
### दुसरी महिला वनडे
### तिसरी महिला वनडे
## महिला टी२०आ मालिका
### पहिली महिला टी२०आ
### दुसरी महिला टी२०आ
### तिसरी महिला टी२०आ
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१७ मधील क्रिकेट
वर्ग:श्रीलंका महिला क्रिकेट संघाचे वेस्ट इंडीज दौरे
महाराष्ट्र विधान परिषदेच्या विरोधी पक्षनेत्यांची यादी

**महाराष्ट्र विधानपरिषदेचे विरोधी पक्षनेते** हे महाराष्ट्र विधानपरिषदेचा निवडून आलेला सदस्य असतो, जो महाराष्ट्र विधानमंडळाच्या वरिष्ठ सभागृहात अधिकृत विरोधी पक्षाचे नेतृत्व करतो. महाराष्ट्र विधानपरिषदेचा विरोधी-पक्षनेते हे सरकारी पक्षानंतर सर्वाधिक जागा असलेल्या पक्षाचे "विधिमंडळ गटप्रमुख" देखील असतात.

## विरोधीपक्ष नेते
महाराष्ट्र विधानपरिषद विरोधी पक्षनेते: (सन १९६० ते ऑगस्ट, २०२२) ते आजतागायत

*०१)  माधव बयाजी गायकवाड
१४ जुलै १९६० - २३ मार्च १९६२
*०२)  वासुदेव बळवंत गोगटे
२७ जुलै १९६२ - २८ ऑगस्ट १९६६
*०३)  रामजीवन फालुराम चौधरी
२९ ऑगस्ट १९६६ - २१ जुलै १९६७
*०४)  उत्तमराव लक्ष्मणराव पाटील
२२ जुलै १९६७ - २६ मार्च १९७८
*०५)  अर्जुनराव श्रीपतराव कस्तुरे
२७ मार्च १९७८ - १९ जुलै १९७८
*०६)  राम कृष्णा मेघे
२८ जुलै १९७८ - ०९ जुलै १९८०
*०७) प्रा.  गणेश प्रभाकर प्रधान
०९ जुलै १९८० - ०७ सप्टेंबर १९८२
*०८)  दत्तात्रय राघोबाजी मेघे
०७ सप्टेंबर १९८२ - १६ नोव्हेंबर १९८४
*०९)  देविदास मारोतीराव कराळे
१७ नोव्हेंबर १९८४ - १२ डिसेंबर १९८६
*१०)  रामकृष्ण सूर्यभान गवई
१२ डिसेंबर १९८६ - २० डिसेंबर १९८८
*११)  विठ्ठलराव गणपतराव हांडे
२३ डिसेंबर १९८८ - २० डिसेंबर १९९०
*१२)  रामकृष्ण सूर्यभान गवई
२० डिसेंबर १९९० - १७ जुलै १९९१
*१३)  प्रमोद सच्चिदानंद नवलकर
१७ जुलै १९५१ - ०२ जुलै १९९२
*१४)  रामचंद्र महादेव उर्फ   अण्णा डांगे
०२ जुलै १९९२ - ३० जुलै १९९३
*१५)  सुधीर गजानन जोशी
३० जुलै १९९३ - ३० जुलै १९९४
*१६)  रामचंद्र महादेव उर्फ   अण्णा डांगे 
३० जुलै १९९४ - १८ मार्च १९९५
*१७)  शरदचंद्र गोविंदराव पवार
२५ मार्च १९९५ - २१ मे १९९६
*१८)  छगन चंद्रकांत भुजबळ 
१० जुलै १९९६ - १७ ऑक्टोबर १९९९
*१९)  नितीन जयराम गडकरी
२३ ऑक्टोबर १९९९ - १९ जुलै २००२
(भारतीय जनता पक्ष)
*२०)  नितीन जयराम गडकरी
२० जुलै २००२ - ११ एप्रिल २००५
(भारतीय जनता पक्ष)
*२१)  पांडुरंग पुंडलिक फुंडकर
११ एप्रिल २००५ - २२ डिसेंबर २०११
(भारतीय जनता पक्ष)
*२२)  विनोद श्रीधर तावडे
२३ डिसेंबर २०११ - २४ एप्रिल २०१४
(भारतीय जनता पक्ष)
*२३)  विनोद श्रीधर तावडे
०८ मे २०१४ - २० ऑक्टोबर २०१४
(भारतीय जनता पक्ष)
*२४) धनंजय पंडितराव मुंडे 
२२ डिसेंबर २०१४ - ०७ जुलै २०१६
(राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष)
*२५) धनंजय पंडितराव मुंडे
०८ जुलै २०१६ - २४ ऑक्टोबर २०१९
(राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष)
*२६)  प्रविण यशवंत दरेकर
१६ डिसेंबर २०१९ - ०७ जुलै २०२२
(भारतीय जनता पक्ष)
*२७)  अंबादास एकनाथराव दानवे
०९ ऑगस्ट २०२२ - ऑगस्ट, २०२५ पर्यंत
(शिवसेना (उद्धव बाळासाहेब ठाकरे))

## उप-विरोधी पक्षनेते
*०१) अशोक अर्जुनराव जगताप उर्फ भाई जगताप
१७ ऑगस्ट २०२२ - पासून
(भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस)

## प्रमुख नेते
*महाराष्ट्राचे राज्यपाल
*महाराष्ट्राच्या मुख्यमंत्र्यांची यादी
*महाराष्ट्राच्या उपमुख्यमंत्र्यांची यादी
*महाराष्ट्र विधान परिषदेच्या सभापतींची यादी
*महाराष्ट्र विधान परिषदेच्या उप सभापतींची यादी
*महाराष्ट्र विधानसभेच्या अध्यक्षांची यादी
*महाराष्ट्र विधानसभेच्या उप अध्यक्षांची यादी
*महाराष्ट्र विधानसभेच्या सभागृह नेत्याची यादी
*महाराष्ट्र विधान परिषदेच्या सभागृहातील नेत्यांची यादी
*महाराष्ट्र विधानसभेच्या विरोधी पक्षनेत्यांची यादी
*महाराष्ट्र विधान परिषदेच्या विरोधी पक्षनेत्यांची यादी
न्यू झीलंड महिला क्रिकेट संघाचा पाकिस्तान दौरा (संयुक्त अरब अमिरातीमध्ये), २०१७-१८

न्यू झीलंड महिला क्रिकेट संघ ३१ ऑक्टोबर ते १४ नोव्हेंबर २०१७ या कालावधीत संयुक्त अरब अमिरातीमध्ये पाकिस्तान महिला क्रिकेट संघासोबत खेळला. या दौऱ्यात तीन महिला एकदिवसीय सामने (वनडे) आणि चार महिला ट्वेंटी२० आंतरराष्ट्रीय सामने (टी२०आ) होते. महिला एकदिवसीय खेळ हे २०१७-२० आयसीसी महिला चॅम्पियनशिपचा भाग होते. न्यू झीलंडच्या महिलांनी पाकिस्तानविरुद्ध अवे मालिका खेळण्याची ही पहिलीच वेळ होती. या मालिकेच्या आधी, सना मीरला या भूमिकेतून काढून टाकल्यानंतर, बिस्माह मारूफला पाकिस्तान महिला एकदिवसीय संघाचे कर्णधार बनवण्यात आले. न्यू झीलंडच्या महिलांनी महिला एकदिवसीय मालिका २-१ आणि महिला टी२०आ मालिका ४-० ने जिंकली.

## महिला एकदिवसीय मालिका
### पहिली महिला वनडे
### दुसरी महिला वनडे
### तिसरी महिला वनडे
## महिला टी२०आ मालिका
### पहिली महिला टी२०आ
### दुसरी महिला टी२०आ
### तिसरी महिला टी२०आ
### चौथी महिला टी२०आ 
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१७ मधील क्रिकेट
वर्ग:न्यू झीलंड महिला क्रिकेट संघाचे पाकिस्तान दौरे
इंग्लंड महिला क्रिकेट संघाचा ऑस्ट्रेलिया दौरा, २०१७-१८

**इंग्लंड महिला क्रिकेट संघाने ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबर २०१७ मध्ये ऑस्ट्रेलियाच्या महिला राष्ट्रीय क्रिकेट संघासोबत महिला ऍशेस स्पर्धा खेळण्यासाठी ऑस्ट्रेलियाचा दौरा** केला. संघांनी एक कसोटी सामना, तीन महिला एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय (वनडे) आणि तीन महिलांचे ट्वेंटी२० आंतरराष्ट्रीय सामने (टी२०आ) खेळले. महिला ऍशेस ही मालिका सुरू होण्यापूर्वी ऑस्ट्रेलियाकडे होती.

२०१३ पासून, या मालिकेत प्रत्येक सामन्यासाठी गुणांसह बहु-स्वरूपातील मालिका आहेत. प्रत्येक महिला एकदिवसीय किंवा महिला टी२०आ विजयासाठी दोन गुण, कसोटी विजेत्याला चार गुण किंवा कसोटी अनिर्णित राहिल्यास प्रत्येक संघाला दोन गुण देण्यात आले.

ऑगस्ट २०१७ मध्ये, ऑस्ट्रेलियाची कर्णधार मेग लॅनिंगने तिच्या खांद्यावर शस्त्रक्रिया केल्यानंतर ती मालिका गमावणार असल्याचे जाहीर केले. पुढील महिन्यात, तिच्या बदली म्हणून रॅचेल हेन्सचे नाव देण्यात आले. सप्टेंबर २०१७ मध्ये, क्रिकेट ऑस्ट्रेलियाने पुष्टी केली की, पहिला सामना, ब्रिस्बेन येथील ऍलन बॉर्डर फील्ड येथे महिला एकदिवसीय सामन्यांची पुर्ण तिकीट विकले गेले होते, पहिल्यांदाच महिला ऍशेस सामन्यात असे झाले होते.

कसोटी सामना दिवस/रात्रीचा सामना होता. हा सामना अशाप्रकारचा पहिला महिला क्रिकेट सामना होता. महिला एकदिवसीय सामने २०१७-२० आयसीसी महिला चॅम्पियनशिपचा भाग होते, ऑस्ट्रेलियाने महिला एकदिवसीय मालिका २-१ ने जिंकली. ऑस्ट्रेलियाच्या एलिस पेरीने महिलांच्या ऍशेस कसोटीत पहिले द्विशतक झळकावल्यामुळे कसोटी सामना अनिर्णित राहिला. महिला टी२०आ सामन्यातील पहिला सामना जिंकल्यानंतर ऑस्ट्रेलियाच्या महिलांनी अ‍ॅशेस राखून ठेवली आणि त्यांना अभेद्य आघाडी मिळवून दिली. इंग्लंड महिलांनी महिला टी२०आ मालिका २-१ ने जिंकली, मालिका सर्व फॉरमॅटमध्ये ८-८ अशी बरोबरीत राहिली.

## महिला एकदिवसीय मालिका
### पहिली महिला वनडे
### दुसरी महिला वनडे
### तिसरी महिला वनडे
## एकमेव कसोटी
## महिला टी२०आ मालिका
### पहिली महिला टी२०आ
### दुसरी महिला टी२०आ
### तिसरी महिला टी२०आ
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१७ मधील क्रिकेट
वर्ग:इंग्लंड महिला क्रिकेट संघाचे ऑस्ट्रेलिया दौरे
वेस्ट इंडीज महिला क्रिकेट संघाचा न्यू झीलंड दौरा, २०१७-१८

वेस्ट इंडीज महिला क्रिकेट संघ मार्च २०१८ मध्ये न्यू झीलंड महिला क्रिकेट संघाविरुद्ध खेळला. या दौऱ्यात तीन महिला एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय (वनडे) आणि पाच महिला ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय (टी२०आ) यांचा समावेश आहे. महिला एकदिवसीय खेळ हे २०१७-२० आयसीसी महिला चॅम्पियनशिपचा भाग होते. न्यू झीलंडच्या अंपायर कॅथी क्रॉस यांनी महिला टी२०आ मालिकेच्या शेवटी ती आंतरराष्ट्रीय अंपायरिंगमधून निवृत्त होणार असल्याची घोषणा केली.

चौथा महिला टी२०आ सामना वाया गेल्यानंतर न्यू झीलंड महिलांनी महिला एकदिवसीय मालिका ३-० आणि महिला टी२०आ मालिका ४-० ने जिंकली.

## महिला एकदिवसीय मालिका
### पहिली महिला वनडे
### दुसरी महिला वनडे
### तिसरी महिला वनडे
## महिला टी२०आ मालिका
### पहिली महिला टी२०आ
### दुसरी महिला टी२०आ
### तिसरी महिला टी२०आ
### चौथी महिला टी२०आ
### पाचवी महिला टी२०आ
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील क्रिकेट
वर्ग:वेस्ट इंडीज महिला क्रिकेट संघाचे न्यू झीलंड दौरे
पनमपिल्ली गोविंद मेनन

**पानमपिल्ली गोविंद मेनन** (१ ऑक्टोबर १९०६ - २३ मे १९७०) हे भारतीय राजकारणी, स्वातंत्र्यसैनिक आणि वकील होते.

त्यांचा जन्म कथिक्कुडम जवळील एका गावात झाला आणि सेंट थॉमस कॉलेज, त्रिशूर मधून पदवी पूर्ण केली. ॲड. एमसी जोसेफ यांचे कनिष्ठ म्हणून त्यांनी कायदेशीर सराव सुरू केला. ते केरळ युक्तिवादी संघाचे पहिले खजिनदार होते. त्यानंतर त्यांनी आपले कायदेशीर काम एर्नाकुलमला चालवले.

## पद 
* 1947 - कोचीन राज्याचे पंतप्रधान म्हणून
* 1955-1956 - त्रावणकोर-कोचीनचे मुख्यमंत्री
* 1969- केंद्रीय रेल्वेमंत्री
  

## संदर्भ 
वर्ग:४ थी लोकसभा सदस्य
वर्ग:३ री लोकसभा सदस्य
वर्ग:भारतीय रेल्वेमंत्री
वर्ग:भारतीय कायदामंत्री
वर्ग:केरळचे मुख्यमंत्री
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय वकील
वर्ग:इ.स. १९७० मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९०६ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
सी.एम. पुनाचा

**चेप्पुदिरा मुथना पुनाचा** हे कूर्गचे मुख्यमंत्री, म्हैसूर राज्याचे मंत्री, संसद सदस्य (राज्यसभा आणि लोकसभा), भारताचे केंद्रीय रेल्वे मंत्री आणि मध्य प्रदेशचे राज्यपाव आणि ओरिसाचे राज्यपाल होते.

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वर्ग:मध्य प्रदेशचे राज्यपाल
वर्ग:ओडिशाचे राज्यपाल
वर्ग:४ थी लोकसभा सदस्य
वर्ग:कोडागु जिल्ह्यातील लोक
वर्ग:भारतीय रेल्वेमंत्री
वर्ग:इ.स. १९९० मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९१० मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
टी.एम.ए. पै

**टोन्से माधव अनंथ पै** (३० एप्रिल १८९८ - २९ मे १९७९) हे एक भारतीय चिकित्सक, शिक्षणतज्ञ, बँकर आणि परोपकारी होते, जे भारतातील मणिपाल येथील विद्यापीठ शहर उभारण्यासाठी सर्वात प्रसिद्ध होते.

भारत सरकारने १९७२ मध्ये पै यांना पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित केले होते.  1973 मध्ये कर्नाटक विद्यापीठ, धारवाडने आणि १९७५ मध्ये आंध्र विद्यापीठ, विशाखापट्टणम यांनी त्यांना डी.लिट ही पदवी प्रदान करण्यात आली. .

भारत सरकारने ९ ऑक्टोबर १९९९ रोजी पै यांच्या स्मरणार्थ एक पोस्ट स्टॅम्प काढले. *रिप्लेच्या बिलीव्ह इट ऑर नॉट* द्वारे त्यांच्या आयुष्यात सर्वाधिक शैक्षणिक संस्था स्थापन करणाऱ्या व्यक्ती म्हणूनही पै यांना ओळखले जाते. 

## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. १९७९ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १८९८ मधील जन्म
वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते
एच.सी. दसप्पा

**हिरल्ली चेन्निया दसप्पा** (५ डिसेंबर १८९४ - २८ ॲक्टोबर १९६४) हे भारतीय राजकारणी होते. भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे सदस्य म्हणून ते १९५७ आणि १९६२ मध्ये म्हैसूर राज्यातील बेंगळुरू मतदारसंघ येथून लोकसभेत निवडून आले.

त्यांनी १९६३-६४ मध्ये जवाहरलाल नेहरूंच्या नेतृत्वाखाली भारताचे रेल्वे मंत्री म्हणून काम केले.

## संदर्भ 
वर्ग:कोडागु जिल्ह्यातील लोक
वर्ग:भारतीय रेल्वेमंत्री
वर्ग:३ री लोकसभा सदस्य
वर्ग:२ री लोकसभा सदस्य
वर्ग:इ.स. १९६४ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १८९४ मधील जन्म
केंगल हनुमंतैया

**केंगल हनुमंतैया**(१४ फेब्रुवारी १९०८ - १ डिसेंबर १९८०), हे ३० मार्च १९५२ ते १९ ऑगस्ट १९५६ पर्यंत कर्नाटकचे (तत्कालीन, म्हैसूर राज्य ) दुसरे मुख्यमंत्री होते.

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय कायदामंत्री
वर्ग:भारतीय रेल्वेमंत्री
वर्ग:कर्नाटकचे मुख्यमंत्री
वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वर्ग:५ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:४ थी लोकसभा सदस्य
वर्ग:३ री लोकसभा सदस्य
वर्ग:इ.स. १९८० मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९०८ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
टी.ए. पै

**टोन्से अनंथ पै** (संक्षिप्त: टी.ए. पै), (१७ जानेवारी १९२२ - २९ मे १९८१) एक भारतीय बँकर आणि राजकारणी होते, जे सिंडिकेट बँकेच्या यशासाठी त्याचे सरव्यवस्थापक आणि नंतर अध्यक्ष म्हणून जबाबदार होते. ते टीए पै व्यवस्थापन संस्थेचे संस्थापक देखील आहेत. 

## राजकीय कारकीर्द 
१९७२ मध्ये त्यांची राज्यसभेवर निवड झाली आणि त्यांची केंद्रीय रेल्वे मंत्री म्हणून नियुक्ती झाली. १९७३ मध्ये त्यांना नव्याने तयार करण्यात आलेल्या अवजड उद्योग मंत्रालयाची जबाबदारी देण्यात आली आणि त्यानंतर पोलाद आणि खाण मंत्रालयाचा अतिरिक्त कार्यभार देण्यात आला. पै यांनी १९७४ मध्ये उद्योग आणि नागरी पुरवठा मंत्रालयाची जबाबदारी स्वीकारली.

१९७७ मध्ये त्यांनी भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे उमेदवार म्हणून उडुपी लोकसभा मतदारसंघाचे प्रतिनिधित्व केले. १९७९ मध्ये जेव्हा डी. देवराज उर्स यांनी भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसपासून फारकत घेतली आणि इंडियन नॅशनल काँग्रेस (यू) ची स्थापना केली, तेव्हा पै त्यांच्याशी सामील झाले आणि नवीन पक्षात गेले.   १९८० च्या भारतीय सार्वत्रिक निवडणुकीत त्यांनी भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस (यू) चे उमेदवार म्हणून उडुपी (लोकसभा मतदारसंघ) मधून पुन्हा निवडणूक लढवली आणि ऑस्कर फर्नांडिस यांच्याकडून ते निवडणूक हरले.  

## पुरस्कार 
१९७२ मध्ये भारत सरकारने त्यांना पद्मभूषण पुरस्काराने सन्मानित केले होते.  १९७३ मध्ये कर्नाटक विद्यापीठाने त्यांना डी.लिट ही पदवी प्रदान करण्यात आली.  १९७५ मध्येआंध्र विद्यापीठाने त्यांना डी.लिटची पदवी दिली.

## संदर्भ 
वर्ग:६ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:इ.स. १९८१ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९२२ मधील जन्म
वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:भारतीय रेल्वेमंत्री
राम सुभग सिंग

**राम सुभग सिंग** (७ जुलै, १९१७ - १६ डिसेंबर, १९८०)  हे भारतीय राजकारणी होते जे भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे सदस्य होते. त्यांनी १९६२ आणि 1967 मध्ये भारतातील बिहार राज्यातील बिक्रमगंज आणि बक्सरसाठी अनुक्रमे ३ऱ्या आणि ४थ्या लोकसभेचे सदस्य म्हणून काम केले. १९६९ मध्ये काँग्रेस पक्षात फूट पडल्यानंतर ते भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस (संघटन) मध्ये राहिले. १९६९ मध्ये ते लोकसभेतील पहिले विरोधी पक्षनेते होते. त्यांनी भारतीय स्वातंत्र्य चळवळीत भाग घेतला होता. काँग्रेस पक्षाच्या नेतृत्वाखालील केंद्र सरकारमध्ये ते कॅबिनेट मंत्री होते.

## पदे 
अल्ट=|इवलेसे| विरोधी पक्षनेते (उजवीकडून डावीकडे) मधु लिमये, राज नारायण, जॉर्ज फर्नांडिस, अटलबिहारी वाजपेयी, राम सुभग सिंग.

* सलग २२ वर्षे केंद्रीय विधिमंडळाचे सदस्य.
* संसद सदस्य, 1948-1952.
* हंगामी संसद, 1950-1952.
* संसद सदस्य, 1952-1957.
* शेतकरी आणि पत्रकार ; अध्यक्ष, शहााबाद जिल्हा कालवा (नाहार) किसान काँग्रेस, 1952-1955.
* संसद सदस्य, 1957-1962.
* सचिव, संसदेत काँग्रेस पक्ष, 1955-1962.
* केंद्रीय अन्न आणि कृषी राज्यमंत्री, 1962-1964.
* केंद्रीय सामाजिक सुरक्षा आणि कुटीर उद्योग मंत्री, 9 जून 1964 - 13 जून 1964.
* केंद्रीय रेल्वे राज्यमंत्री, 1964-1967.
* केंद्रीय संसदीय कार्य मंत्री, 1967-1969.
* केंद्रीय दळणवळण आणि माहिती तंत्रज्ञान मंत्री, 1967-1969.
* केंद्रीय रेल्वे राज्यमंत्री, 14 फेब्रुवारी 1969 - 4 नोव्हेंबर 1969.
* ते लोकसभेतील भारताचे पहिले विरोधी पक्षनेते होते, 1969-1970.

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय रेल्वेमंत्री
वर्ग:४ थी लोकसभा सदस्य
वर्ग:१ ली लोकसभा सदस्य
वर्ग:२ री लोकसभा सदस्य
वर्ग:३ री लोकसभा सदस्य
वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वर्ग:इ.स. १९१७ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९८० मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:बक्सरचे खासदार
वर्ग:बिक्रमगंजचे खासदार
वर्ग:सासारामचे खासदार
वर्ग:दक्षिण शाहबादचे खासदार
बांगलादेश महिला क्रिकेट संघाचा दक्षिण आफ्रिका दौरा, २०१८

बांगलादेश महिला क्रिकेट संघ मे २०१८ मध्ये दक्षिण आफ्रिका महिला क्रिकेट संघाविरुद्ध खेळला. या दौऱ्यात महिलांचे पाच एकदिवसीय सामने (वनडे) आणि तीन महिलांचे ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय सामने (टी२०आ) होते. दौऱ्यापूर्वी बांगलादेश क्रिकेट बोर्डाने (बीसीबी) तीस खेळाडूंच्या प्राथमिक संघाची निवड केली.

दक्षिण आफ्रिका महिलांनी महिला एकदिवसीय मालिका ५-० आणि महिला टी२०आ मालिका ३-० ने जिंकली.

## महिला एकदिवसीय मालिका
### पहिली महिला वनडे 
### दुसरी महिला वनडे 
### तिसरी महिला वनडे 
### चौथी महिला वनडे 
### पाचवी महिला वनडे 
## महिला टी२०आ मालिका
### पहिली महिला टी२०आ
### दुसरी महिला टी२०आ
### तिसरी महिला टी२०आ
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील क्रिकेट
वर्ग:बांगलादेश महिला क्रिकेट संघाचे दक्षिण आफ्रिका दौरे
केदार पांडे

**केदार पांडे** (१४ जून १९२० - ३ जुलै १९८२) हे भारतीय स्वातंत्र्यसैनिक आणि भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे राजकारणी होते. ते मार्च १९७२ ते २ जुलै १९७३ पर्यंत बिहारचे मुख्यमंत्री आणि १२ नोव्हेंबर १९८० ते १४ जानेवारी १९८२ ते केंद्रीय मंत्रिमंडळात रेल्वे मंत्री होते.

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय रेल्वेमंत्री
वर्ग:७ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:बिहारचे मुख्यमंत्री
वर्ग:इ.स. १९८२ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९२० मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
मुकुल रॉय

**मुकुल रॉय** (१७ एप्रिल, १९५४ - २३ फेब्रुवारी, २०२६) हे पश्चिम बंगालमधील भारतीय राजकारणी होते. रॉय  हे अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेसचे सदस्य होते. त्यांनी दुसऱ्या यूपीए सरकारच्या काळात जहाजबांधणी मंत्रालय आणि नंतर रेल्वे मंत्रालयात राज्यमंत्री म्हणूनही काम केले आहे. तृणमूल काँग्रेसच्या निर्मितीपूर्वी ते भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे सदस्य होते. २०१७ ते २०२१ दरम्यान, रॉय यांनी तृणमूल काँग्रेस सोडून भारतीय जनता पक्षात प्रवेश केला. ११ जून २०२१ ल त्यांनी परत तृणमूल काँग्रेस मध्ये प्रवेश केला.

पश्चिम बंगालच्या मुख्यमंत्री होण्यासाठी ममता बॅनर्जी यांनी रेल्वेमंत्रिपदाचा राजीनामा दिल्यानंतर, रॉय यांच्याकडे रेल्वे मंत्रालयाचा अतिरिक्त कार्यभार सोपवण्यात आले.

## संदर्भ 
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय राजकारणी
वर्ग:भारतीय रेल्वेमंत्री
वर्ग:इ.स. १९५४ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:इ.स. २०२६ मधील मृत्यू
वर्ग:तृणमूल काँग्रेस नेते
वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वर्ग:भारतीय जनता पक्षातील राजकारणी
जनेश्वर मिश्रा

**जनेश्वर मिश्रा** (५ ऑगस्ट १९३३ - २२ जानेवारी २०१०) हे भारतातील समाजवादी पक्षाचे राजकारणी होते. ते भारताच्या संसदेचे सदस्य होते आणि राज्यसभेत त्यांनी उत्तर प्रदेशचे प्रतिनिधित्व केले होते. समाजवादी विचारसरणीबद्दलच्या त्यांच्या बांधिलकीमुळे त्यांना *छोटे लोहिया*  म्हणून ओळखले जात असे.

## कार्य 
त्यांनी मोरारजी देसाई, चौधरी चरण सिंग, व्हीपी सिंग, चंद्रशेखर, एचडी देवेगौडा आणि आय के गुजराल यांच्या सरकारमध्ये काम केले .   १९७७ पासून ते केंद्रीय राज्यमंत्री होते. त्यांच्याकडे पेट्रोलियम, जलसंपत्ती रसायने आणि खते, ऊर्जा, शिपिंग आणि वाहतूक आणि दळणवळण आणि रेल्वे ही खाती होती.  व पुन्हा २००० आणि २००६ मध्ये राज्यसभेवर निवडून आले.

## संदर्भ 
वर्ग:५ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:९ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:६ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:४ थी लोकसभा सदस्य
वर्ग:इ.स. २०१० मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९३३ मधील जन्म
वर्ग:भारतीय रेल्वेमंत्री
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
सी.पी. जोशी

**डॉ. सी.पी. जोशी** (जन्म २९ जुलै १९५०) हे भारतीय राजकारणी आहेत . त्यांचा जन्म राजस्थानमधील नाथद्वारा येथे एका ब्राह्मण कुटुंबात झाला आणि ते भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे सदस्य आहेत.  ते राजस्थान विधानसभेचे विद्यमान अध्यक्ष आहेत . यापूर्वी ते १५ व्या लोकसभेत भिलवाडा येथून खासदार होते. केंद्रीय मंत्री म्हणून, जोशी यांनी दुसऱ्या मनमोहन सिंग मंत्रालयात रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग आणि ग्रामीण विकास आणि पंचायती राज यांसारखी महत्त्वाची खाती सांभाळली. शिवाय, ते १९९८ ते २००३ या काळात राजस्थान सरकारचे कॅबिनेट मंत्री देखील होते.

२०१२ मध्ये, ममता बॅनर्जी यूपीएमधून बाहेर पडल्यानंतर आणि मुकुल रॉय यांनी रेल्वे मंत्रीपदाचा राजीनामा दिल्यानंतर सीपी जोशी यांच्याकडे रेल्वे मंत्रालयाचा अतिरिक्त कार्यभार आला.  अखिल भारतीय काँग्रेस कमिटी (AICC) मध्ये सरचिटणीसपदाची जबाबदारी स्वीकारण्यासाठी  त्यांनी मंत्रिमंडळाचा राजीनामा दिला. २०१३ ते २०१८ पर्यंत ते अखिल भारतीय काँग्रेस कमिटीचे सरचिटणीस म्हणून कार्यरत राहिले. २०१४ ची लोकसभा निवडणूक जयपूर (ग्रामीण) मतदारसंघातून त्यांनी अयशस्वी लढवली. 

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय रेल्वेमंत्री
वर्ग:भिलवाडाचे खासदार
वर्ग:१५ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:नाथद्वाराचे आमदार
वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वर्ग:राजस्थानच्या संवैधानिक व्यक्ती
वर्ग:इ.स. १९५० मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
न्यू झीलंड महिला क्रिकेट संघाचा आयर्लंड दौरा, २०१८

**न्यू झीलंड महिला क्रिकेट संघ जून २०१८ मध्ये आयर्लंड महिला क्रिकेट संघाविरुद्ध** खेळला. या दौऱ्यात एक महिला ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय (टी२०आ) आणि तीन महिला एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय (वनडे) सामने होते. न्यू झीलंडने महिलांचा एकमात्र टी२०आ सामना दहा गडी राखून जिंकला.

मालिकेतील पहिल्या महिला एकदिवसीय सामन्यात, न्यू झीलंडने त्यांच्या ५० षटकात ४९०/४ धावा करत सर्वोच्च डावाचा नवा विक्रम प्रस्थापित केला. त्यावेळी पुरुष किंवा महिला एकदिवसीय सामन्यातील ही सर्वोच्च धावसंख्या होती. याने १९९७ मध्ये पाकिस्तानविरुद्ध ४५५/५ चा न्यू झीलंडचा यापूर्वीचा विक्रम मोडला.

तिसऱ्या महिला एकदिवसीय सामन्यात, न्यू झीलंडच्या अमेलिया केरने महिला एकदिवसीय सामन्यात सर्वोच्च वैयक्तिक धावसंख्या बनवली आणि एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये दुहेरी शतक झळकावणारी सर्वात तरुण क्रिकेट खेळाडू, पुरुष किंवा महिला बनली, जेव्हा तिने नाबाद २३२ धावा केल्या. न्यू झीलंडने महिला एकदिवसीय मालिका ३-० ने जिंकली, सलग तीन सामन्यांमध्ये ४०० किंवा त्याहून अधिक धावा केल्या, असे करणारा पुरुष किंवा महिला वनडेमधला पहिला संघ बनला.

## महिला टी२०आ मालिका
### एकमेव महिला टी२०आ
## महिला एकदिवसीय मालिका
### पहिली महिला वनडे
### दुसरी महिला वनडे
### तिसरी महिला वनडे
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील क्रिकेट
वर्ग:न्यू झीलंड महिला क्रिकेट संघाचे आयर्लंड दौरे
२०१८ बोत्स्वाना क्रिकेट असोसिएशन महिला टी२० आंतरराष्ट्रीय मालिका

**२०१८ बोत्सवाना क्रिकेट असोसिएशन महिला टी२०आ मालिका** ही २० ते २५ ऑगस्ट २०१८ दरम्यान गॅबोरोन, बोत्सवाना येथे आयोजित महिलांची टी२०आ क्रिकेट स्पर्धा होती. सहभागी बोत्सवाना, लेसोथो, मलावी, मोझांबिक, नामिबिया आणि सिएरा लिओन या महिलांच्या राष्ट्रीय बाजू होत्या. १ जुलै २०१८ नंतर असोसिएट सदस्यांच्या महिला संघांमध्ये खेळल्या जाणाऱ्या सर्व सामन्यांना पूर्ण महिला टी२०आ दर्जा लागू होईल या आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेच्या घोषणेनुसार सामन्यांना अधिकृत महिला टी२०आ खेळ म्हणून मान्यता देण्यात आली. झांबियाने देखील स्पर्धेत भाग घेतला परंतु त्यांच्या संघात पात्र नसलेल्या खेळाडूंमुळे त्यांच्या सामन्यांना महिला टी२०आ दर्जा नव्हता आणि त्यांचे निकाल उपलब्ध कव्हरेजमध्ये समाविष्ट केलेले नाहीत. गॅबोरोन येथील बोत्सवाना क्रिकेट असोसिएशन ओव्हल येथील दोन मैदानांवर हे सामने खेळले गेले.

## राउंड रॉबिन स्टेज
### सामने
----

----

----

----

----

----

----

----

----

----

----

----

----

----

## प्लेऑफ
### पाचवे स्थान प्लेऑफ
### तिसरे स्थान प्लेऑफ
### अंतिम सामना
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील क्रिकेट
रेणुका चौधरी

**रेणुका चौधरी** (जन्म १३ ऑगस्ट १९५४) ह्या एक भारतीय राजकारणी आणि भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या सदस्य आहे. त्यांनी आंध्र प्रदेशमधून राज्यसभेत राजकीय पक्षाचे प्रतिनिधित्व केले आहे. त्यांनी भारत सरकारमध्ये महिला आणि बाल विकास आणि पर्यटन मंत्रालयाच्या केंद्रीय राज्यमंत्री (स्वतंत्र प्रभार) म्हणूनही काम केले आहे.

## प्रारंभिक जीवन 
१३ ऑगस्ट १९५४ रोजी मदनपल्ले, विशाखापट्टणम (आंध्र प्रदेश) येथे एर कमोडोर सूर्यनारायण राव आणि वसुंधरा यांची लेक म्हणुन त्यांचा जन्म झाला. रेणुका ही तीन मुलींमध्ये सर्वात मोठी होती. त्यांनी वेल्हॅम गर्ल्स स्कूल, देहरादून येथे शिक्षण घेतले आणि बंगळूर विद्यापीठातून औद्योगिक मानसशास्त्रात बी.ए. केले. रेणुका यांचा १९७३ मध्ये श्रीधर चौधरी यांच्याशी विवाह झाला.

## कारकीर्द 
चौधरी यांनी १९८४ मध्ये तेलुगू देसम पक्षाचे (टीडीपी) सदस्य म्हणून राजकारणात प्रवेश केला. १९८६ ते १९९८ या काळात त्या सलग दोन वेळा राज्यसभेच्या सदस्य होत्या आणि तेलगू देसम संसदीय पक्षाच्या मुख्य होत्या. एच. डी. देवे गौडा यांच्या मंत्रिमंडळात १९९७ ते १९९८ त्या केंद्रीय आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण राज्यमंत्री होत्या. १९९८ मध्ये त्यांनी तेलुगु देसम पक्ष सोडून काँग्रेस पक्षात प्रवेश केला. १९९९ आणि २००४ मध्ये, त्यांनी खम्मम मतदारसंघाचे प्रतिनिधित्व करत अनुक्रमे १३व्या आणि १४व्या लोकसभेत निवडून आल्या. त्यांच्या इतर पदांमध्ये अर्थ समिती (१९९९-२०००) आणि महिला सक्षमीकरण समिती (२०००-०१) च्या सदस्यत्वांचा समावेश आहे. चौधरी ह्या काँग्रेसचे प्रवक्ते बनले आणि सन् २०१२ मध्ये त्यांची राज्यसभेवर पुन्हा निवड झाली.

## संदर्भ 
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय राजकारणी
वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वर्ग:तेलुगू देशम पक्षातील राजकारणी
वर्ग:इ.स. १९५४ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
वर्ग:हयात भारतीय व्यक्ती
वर्ग:राज्यसभा सदस्य
वर्ग:१३ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:१४ वी लोकसभा सदस्य
२०१८ दक्षिण अमेरिकन महिला क्रिकेट अजिंक्यपद

**२०१८ दक्षिण अमेरिकन महिला क्रिकेट चॅम्पियनशिप** २३ ते २६ ऑगस्ट दरम्यान कोलंबियामध्ये आयोजित करण्यात आली होती. या वर्षी सहभागी झालेल्या चार संघांमध्ये ब्राझील, चिली, मेक्सिको आणि पेरू या महिला संघांचा समावेश होता. आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेने १ जुलै २०१८ पासून सहयोगी संघांदरम्यान खेळल्या गेलेल्या सर्व सामन्यांना महिला टी२०आ दर्जा दिल्याने स्पर्धेच्या इतिहासात प्रथमच सामने अधिकृत महिला टी२०आ खेळ म्हणून ओळखले गेले. सर्व सहभागी संघांनी स्पर्धेदरम्यान त्यांचे महिला टी२०आ पदार्पण केले (पेरू वगळता ज्यांनी त्यांच्या संघात काही अपात्र 'अतिथी' खेळाडूंचा समावेश केला आणि त्यामुळे त्यांच्या सामन्यांना महिला टी२०आ दर्जा देण्यात आला नाही). सर्व सामने बोगोटाजवळील मॉस्केरा येथील लॉस पिनोस पोलो क्लबच्या दोन मैदानांवर खेळले गेले. अंतिम फेरीत चिलीवर सर्वसमावेशक विजय नोंदवून ब्राझीलने ही स्पर्धा जिंकली.

## राउंड-रॉबिन
### सामने
-----

-----

-----

-----

-----

-----

-----

-----

-----

-----

-----

## अंतिम सामना
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील क्रिकेट
२०१८ सौदारी चषक

**२०१८ सौदारी चषक** ९ ते १२ ऑगस्ट २०१८ या कालावधीत मलेशिया आणि सिंगापूरच्या महिला राष्ट्रीय संघांमध्ये खेळला गेला. सौदारी चषक हा दोन पक्षांमधील वार्षिक स्पर्धा आहे, जो २०१४ मध्ये सुरू झाला होता आणि पहिल्या तीन आवृत्त्यांपैकी प्रत्येक मलेशियाने जिंकला होता. मागील तीनही स्पर्धा मलेशियाने २-१ ने जिंकल्या होत्या, ज्यात सर्वात अलीकडील २०१६ मध्ये जोहोर येथे खेळल्या गेलेल्या होत्या. ही स्पर्धा सहा महिला ट्वेन्टी-२० आंतरराष्ट्रीय (टी२०आ) सामन्यांमध्ये खेळली गेली, ज्यामध्ये पहिले पाच सामने क्वालालंपूर येथील सेलांगर टर्फ क्लब येथे खेळले गेले आणि अंतिम सामना बांगी येथील यूकेएम-वायएसडी क्रिकेट ओव्हल येथे खेळला गेला. सिंगापूरच्या महिलांनी या मालिकेदरम्यान महिला टी२०आ दर्जासह त्यांचे पहिले सामने खेळले.

मलेशियाने ही मालिका ४-२ ने जिंकली, जरी ती दोन स्वतंत्र मालिका (एक २०१७ आणि २०१८ साठी) म्हणून नोंदवली गेली आहे, ज्या दोन्ही मलेशियाने २-१ ने जिंकल्या.

## टी२०आ मालिका
### पहिली महिला टी२०आ
### दुसरी महिला टी२०आ
### तिसरी महिला टी२०आ
### चौथी महिला टी२०आ
### पाचवी महिला टी२०आ
### सहावी महिला टी२०आ
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील क्रिकेट
वर्ग:सिंगापूर महिला क्रिकेट संघाचे मलेशिया दौरे
कमलापती त्रिपाठी

**कमलापती त्रिपाठी** (३ सप्टेंबर १९०५  – ८ ऑक्टोबर १९९०) हे भारतीय राजकारणी, लेखक, पत्रकार आणि स्वातंत्र्यसैनिक होते. ते वाराणसी मतदारसंघातील भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे ज्येष्ठ नेते होते. त्यांनी उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री तसेच केंद्रीय रेल्वे मंत्री म्हणून काम केले.

ते १९६९ ते १९७० पर्यंत उत्तर प्रदेशचे उपमुख्यमंत्री होते आणि १९८३ ते १९८६ पर्यंत आणि भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे पहिले व एकमेव कार्यकारी अध्यक्ष म्हणून काम केले.

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय रेल्वेमंत्री
वर्ग:७ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:इ.स. १९९० मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९०५ मधील जन्म
वर्ग:उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री
वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वर्ग:राज्यसभा सदस्य
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
फुलांचे आध्यात्मिक अर्थ

## इतिहास 
श्रीमाताजी ऊर्फ मीरा अल्फासा, या श्रीअरविंद आश्रमात त्यांना भेटायला येणाऱ्या साधकांशी संवाद साधण्याचे एक माध्यम म्हणून फुलांचा उपयोग करत असत. अगदी सुरुवातीच्या काळापासूनच त्यांनी फुलांचे आध्यात्मिक अर्थ सांगायला सुरुवात केली होती. अशा रीतीने फुलांची जणू काही एक भाषाच तयार झाली आणि या भाषेच्या माध्यमातून श्रीमाताजी साधकांशी संवाद साधत असत. त्यांनी फुलांना आध्यात्मिक भावसूचक, गुणसूचक नावे दिली होती. 

## ग्रंथसंपदा 
* १९७३ मध्ये प्रकाशित झालेल्या  Flowers and Their Messages या पुस्तकामध्ये एकंदर ८७९ फुलांचे आध्यात्मिक अर्थ देण्यात आले आहेत. 

* इ. स. २००० मध्ये The Spiritual Significance of Flowers या नावाने आणखी एक पुस्तक प्रकाशित केले गेले, त्यामध्ये फुलांच्या शास्त्रीय नावांची भर घालण्यात आली आहे तसेच आणखी १९ फुलांचे अर्थ नव्याने देण्यात आले आहेत.

## बाह्य दुवे 
http://www.blossomlikeaflower.com/

https://motherandsriaurobindo.in/The-Mother/spiritual-significance-of-flowers/

## संदर्भ 
Flowers and their spiritual significance, ISBN - 9788170600282

वर्ग:निसर्ग
वर्ग:फुले
वर्ग:सह्याद्रीतील फुले
आयर्लंडच्या प्रजासत्ताकमधील जागतिक वारसा स्थाने

युनेस्को जागतिक वारसा स्थाने ही सन् १९७२ मध्ये स्थापन झालेल्या युनेस्को जागतिक वारसा अधिवेशनात वर्णन केल्याप्रमाणे सांस्कृतिक किंवा नैसर्गिक वारशासाठी महत्त्वाची ठिकाणे आहेत. सांस्कृतिक वारशात स्मारके (जसे की वास्तुशिल्प, स्मारक शिल्पे किंवा शिलालेख), इमारतींचे गट आणि स्थळे (पुरातत्वीय स्थळांसह) यांचा समावेश होतो. नैसर्गिक वैशिष्ट्ये (भौतिक आणि जैविक रचनांचा समावेश असलेला), भूगर्भीय आणि भौतिक रचना (प्राणी आणि वनस्पतींच्या धोक्यात आलेल्या प्रजातींच्या अधिवासांसह), आणि नैसर्गिक स्थळे जी विज्ञान, संरक्षण किंवा नैसर्गिक सौंदर्याच्या दृष्टिकोनातून महत्त्वाची आहेत, त्यांना नैसर्गिक म्हणून परिभाषित केले जाते.  

आयर्लंडने १६ सप्टेंबर १९९१ रोजी या अधिवेशनाला मान्यता दिली. 

सन् २०२२ पर्यंत, आयर्लंडच्या जागतिक वारसा यादीत २ स्थाने आहेत व ७ स्थाने ही तात्पुरत्या यादीत आहे.

## यादी 
## तात्पुरती यादी 
## संदर्भ 
वर्ग:आयर्लंडच्या प्रजासत्ताकमधील जागतिक वारसा स्थाने
थायलंड महिला टी२० आंतरराष्ट्रीय स्मॅश, २०१८-१९

**२०१९ थायलंड महिला टी२०आ स्मॅश** ही महिलांची टी२०आ क्रिकेट स्पर्धा १२ ते १९ जानेवारी २०१९ दरम्यान बँकॉक, थायलंड येथे आयोजित करण्यात आली होती. सहभागी थायलंड, भूतान, चीन, हाँगकाँग, इंडोनेशिया, मलेशिया, म्यानमार, नेपाळ आणि संयुक्त अरब अमिराती तसेच थायलंड 'ए' बाजूच्या महिलांच्या राष्ट्रीय बाजू होत्या. १ जुलै २०१८ नंतर असोसिएट सदस्यांच्या महिला संघांदरम्यान खेळल्या जाणाऱ्या सर्व सामन्यांना पूर्ण महिला टी२०आ दर्जा लागू होईल या आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेच्या घोषणेनुसार (थायलंड 'अ' चा समावेश असलेले सामने वगळता) सामने अधिकृत महिला टी२०आ खेळ म्हणून ओळखले गेले. बँकॉकमधील एशियन इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी ग्राउंड आणि तेर्डथाई क्रिकेट ग्राउंड येथे सामने खेळले गेले. थायलंडने त्यांचे सर्व सामने जिंकून ही स्पर्धा जिंकली.

१३ जानेवारी रोजी, पहिल्या डावातील २०३/३ च्या धावसंख्येचा पाठलाग करताना, चीन महिलांना संयुक्त अरब अमिराती महिलांनी अवघ्या १४ धावांत गुंडाळले. २०१९ क्विबुका महिला टी२०आ स्पर्धेत मालीने जून २०१९ मध्ये चार कमी धावसंख्येची नोंद करेपर्यंत ही महिला टी२०आ मधील सर्वात कमी आणि पराभवाची सर्वात मोठी संख्या होती.

## गट अ
### सामने
----

----

----

----

----

----

----

----

----

## गट ब
### सामने
----

----

----

----

----

----

----

----

----

## प्ले-ऑफ
### उपांत्य फेरी १
### सांत्वन उपांत्य फेरी १
### उपांत्य फेरी २
### सांत्वन उपांत्य फेरी २
### पाचव्या स्थानाचा सामना
### तिसऱ्या स्थानाचा सामना
### सातव्या स्थानाचा सामना
### अंतिम सामना
## अंतिम क्रमवारी
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१९ मधील क्रिकेट
ऱ्वांडा महिला क्रिकेट संघाचा नायजेरिया दौरा, २०१८-१९

रवांडा महिला क्रिकेट संघाने जानेवारी २०१९ मध्ये नायजेरियाला पाच सामन्यांची महिला ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय (मटी२०आ) मालिका खेळण्यासाठी दौरा केला. आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेने १ जुलै २०१८ नंतर असोसिएट सदस्यांच्या महिला संघांमध्ये खेळल्या गेलेल्या सर्व सामन्यांना पूर्ण टी२०आ दर्जा असेल असे घोषित केल्यानंतर दोन्ही बाजूंनी खेळले जाणारे हे महिला टी२०आ दर्जाचे पहिले सामने होते. सर्व सामन्यांचे ठिकाण अबुजा येथील नॅशनल स्टेडियम होते.

या स्पर्धेने दोन्ही संघांना २०१९ च्या आयसीसी महिला पात्रता आफ्रिका स्पर्धेपूर्वी काही तयारी केली.

## महिला टी२०आ मालिका
### पहिली महिला टी२०आ
### दुसरी महिला टी२०आ
### तिसरी महिला टी२०आ
### चौथी महिला टी२०आ
### पाचवी महिला टी२०आ
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१९ मधील क्रिकेट
वर्ग:ऱ्वांडा महिला क्रिकेट संघाचे नायजेरिया दौरे
इंग्लंड महिला क्रिकेट संघाचा भारत दौरा, २०१८-१९

इंग्लंड महिला क्रिकेट संघ फेब्रुवारी आणि मार्च २०१९ मध्ये भारतीय महिला क्रिकेट संघाविरुद्ध खेळला. या दौऱ्यात २०१७-२० आयसीसी महिला चॅम्पियनशिपचा भाग बनलेल्या तीन महिला एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय (मवनडे) आणि तीन महिला ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय (मटी२०आ) सामन्यांचा समावेश होता. भारतीय महिलांनी महिला वनडे मालिका २-१ ने जिंकली.

मालिकेतील दुसरा महिला टी२०आ सामना हा खेळला जाणारा ६०० वा महिला ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय सामना होता. इंग्लंड महिलांनी महिला टी२०आ मालिका ३-० ने जिंकली.

## महिला एकदिवसीय मालिका
### पहिली महिला वनडे
### दुसरी महिला वनडे
### तिसरी महिला वनडे
## महिला टी२०आ मालिका
### पहिली महिला टी२०आ
### दुसरी महिला टी२०आ
### तिसरी महिला टी२०आ
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१९ मधील क्रिकेट
वर्ग:इंग्लंड महिला क्रिकेट संघाचे भारत दौरे
वर्ग:आंतरराष्ट्रीयमहिला क्रिकेट संघाचे भारत दौरे
२०१८-१९ आयसीसी महिला पात्रता आशिया

**२०१९ आयसीसी महिला पात्रता आशिया** ही एक क्रिकेट स्पर्धा होती जी फेब्रुवारी २०१९ मध्ये थायलंडमध्ये आयोजित करण्यात आली होती. सामने महिलांचे ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय (मटी२०आ) म्हणून खेळले गेले, ज्यामध्ये अव्वल संघाने २०१९ आयसीसी महिला विश्व ट्वेंटी-२० पात्रता आणि २०२१ महिला क्रिकेट विश्वचषक पात्रता स्पर्धा या दोन्हींमध्ये प्रगती केली. बँकॉकमधील तेर्डथाई क्रिकेट ग्राउंड आणि एशियन इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी ग्राउंड येथे सामने झाले.

फिक्स्चरच्या अंतिम फेरीपूर्वी, थायलंड, संयुक्त अरब अमिराती आणि नेपाळ या सर्वांना गटात अव्वल राहण्याची आणि पात्रतेच्या पुढील टप्प्यात प्रगती करण्याची संधी होती. थायलंडने त्यांच्या अंतिम सामन्यात संयुक्त अरब अमिरातीचा ५० धावांनी पराभव करून ही स्पर्धा जिंकली. त्यांनी स्पर्धेतील त्यांचे सर्व सामने जिंकले आणि महिला टी२०आ मध्ये थायलंडचा हा सलग १४ वा विजय होता.

## संघ
या स्पर्धेत खालील संघ सहभागी झाले होते.
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## फिक्स्चर
### पहिली फेरी
----

----

----

### दुसरी फेरी
----

----

----

### तिसरी फेरी
----

----

----

### चौथी फेरी
----

----

----

### पाचवी फेरी
----

----

----

### सहावी फेरी
----

----

----

### सातवी फेरी
----

----

## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१९ मधील क्रिकेट
भादली

**भादली** (Panicum pilosum (पॅनिकम पिलोजम)) वरी व सावा यांच्या पॅनिकम या वंशातील ही एक उपयुक्त भरड धान्य आहे. जगात या वंशाच्या एकूण सु. ५०० जाती असून त्यापैकी भारतात फक्त २३ आहेत. अनेक जाती चराऊ गवतांबद्दल व उपयुक्त धान्यांबद्दल प्रसिद्ध आहेत. भादली उष्ण कटिबंधातील अनेक देशांत आढळते. भारतात ओरिसा, महाराष्ट्र, गुजरात, कर्नाटक व तमिळनाडू येथे आणि आफ्रिकेत पिकविले जाणारे हे एक खरीप गवत आहे. डोंगरावर हलक्या जमिनीत याचे पीक काढतात. हे गवत सु. ०.५ – १ मी. उंच वाढते व याला सप्टेंबर ते ऑक्टोबरमध्ये परिमंजरीवर फुले येतात. याचे लालसर पिंगट दाणे किंवा बी राळ्याप्रमाणे असून ते  शिजवून खातात अगर त्यांचे पीठ करून भाकरी करतात. ह्या गवताचा हिरवा चारा पाळीव जनावरांना उपयुक्त आहे.

## संदर्भ 
वर्ग:मराठी विश्वकोशातून कॉपीपेस्ट मजकूर
वर्ग:भरड धान्य