open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
रायझोबियम जीवाणू

**रायझोबियम जीवाणू** किंवा **रायझोबियम बॅक्टेरिया**  हे मुख्यतः द्विदल धान्याच्या मुळ्यांवर सहजीवन पद्धतीने गाठी निर्माण करून रहातात. हे जीवाणू हवेतील नत्रस्थिरीकरण तथा मातीतील नत्र विघटनाचे काम करतात. या बदल्यात वनस्पती त्यांना आपल्या मुळ्यात संरक्षण देतात व प्रकाशसंश्लेषण द्वारे निर्माण केलेली शर्करा (कर्ब संयुगे) अन्न म्हणून देतात.

## संशोधन
रायझोबियम शेंगांसारख्या विशिष्ट वनस्पतींशी सहजीवन संबंध बनवतो, हवेपासून नायट्रोजनचे  अमोनियामध्ये शोषन निश्चित करतो, जे वनस्पतींसाठी नैसर्गिक खत म्हणून काम करते. राईझोबियमच्या जैविक नायट्रोजन फिक्सेशनचा वापर करण्याचा एक मार्ग शोधण्यासाठी कृषी संशोधन सेवा सूक्ष्मजीवशास्त्रज्ञांकडून सध्याचे संशोधन केले जात आहे. या संशोधनात अल्फाल्फा किंवा सोयाबीन सारख्या वेगवेगळ्या राइझोबियल प्रजातींचे संबंधित सहजीवन वनस्पती प्रजातींचे अनुवांशिक मॅपिंग समाविष्ट आहे. या संशोधनाचे उद्दीष्ट खतांचा वापर न करता वनस्पतींची उत्पादकता वाढविणे हे आहे.

आण्विक जीवशास्त्रात, राईझोबियम डीएनए एक्सट्रक्शन किट अभिकर्मक आणि अल्ट्राप्योर वॉटर सिस्टमचे दूषित म्हणून देखील ओळखले गेले आहे, ज्यामुळे मायक्रोबायोटा किंवा मेटाजेनोमिक डेटासेटमध्ये त्याचे चुकीचे स्वरूप येऊ शकते.दूषित म्हणून नायट्रोजन फिक्सिंग बॅक्टेरियाची उपस्थिती स्टोरेज टाक्यांमध्ये सूक्ष्मजीव वाढ रोखण्यासाठी अल्ट्रा-शुद्ध जल उत्पादनामध्ये नायट्रोजन वायूचा वापर केल्यामुळे होऊ शकते. 

## गट
या जीवाणूंच्या सत्तर पेक्षा जास्त उपजाती आहेत. पैकी शेती उपयुक्त प्रमुख सात उपजाती असून त्या, ज्या पिकांच्या गटावर असतात त्यानुसार त्यांचे वर्गीकरण केल्या जाते .

## हे सुद्धा पहा
* जीवाणू
* जैविक खते

## संदर्भ
वर्ग:जीवशास्त्र
वर्ग:जीवाणू
वर्ग:सूक्ष्मजीवशास्त्र
आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट, २००२-०३

## मोसम आढावा 
## सप्टेंबर
### आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी
## फेब्रुवारी
### क्रिकेट विश्वचषक
**गट फेरी :**

**सुपर ६ :**

वर्ग:इ.स. २००२ मधील क्रिकेट
वर्ग:इ.स. २००३ मधील क्रिकेट
बाळेवाडी

**बाळेवाडी** हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यातील बार्शी तालुक्यातील एक गाव आहे.

## भौगोलिक स्थान
## हवामान
येथे मध्यम आणि चांगले हवामान असते.  सोलापूर कोरडे हवामानाच्या श्रेणीत येते. उन्हाळा, पावसाळा आणि हिवाळा हे ऋतू असतात. मार्च ते मे हे महिने उन्हाळ्याच्या काळात येतात आणि या काळात कमाल तापमान ३० ते ४० अंश सेल्सियस पर्यंत असते. एप्रिल आणि मे महिन्याचा कालावधी सर्वात उष्ण असतो. येथे पाऊस अल्प आणि अनिश्चित प्रमाणात पडतो. जूनच्या दुसऱ्या पंधरवड्यापासून ते सप्टेंबर अखेरपर्यंत मान्सूनचा कालावधी असतो. सरासरी ५४५ मिमी पाऊस पडतो. सोलापुरात हिवाळा नोव्हेंबरमध्ये सुरू होतो आणि फेब्रुवारी महिन्यात तापमान कधीकधी १० अंश सेल्सियसपेक्षा कमी होते. हिवाळ्यातील किमान तापमान जानेवारीत सुमारे ९ अंश सेल्सियस असते.

## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासची गावे
* इंदापूर
* अरणगाव
* तवडी
* शेळगाव
* सौंदरे
* कव्हे
* डॅडशिंगे
* बावी
* महागाव
* पिंपळगाव
* कळंबवाडी

## बाह्यदुवे 
# https://villageinfo.in/maharashtra/solapur/barshi/balewadi.html
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:सोलापूर जिल्ह्यातील गावे
वर्ग:बार्शी तालुक्यातील गावे
वेताळ

भैरवाप्रमाणे " वेताळ " हाही शिवपरिवारातील ग्रामदेव आहे.त्याला भूत - प्रेत, पिशाच्यांचा अधिपती मानले जाते.तो क्रूर नेत्रांचा, सदैव युद्धोत्सुक, शस्त्रधारी,रक्त - मांस खाणारा आहे,असे त्याचे वर्णन ब्रहामांडपुराण व मत्सयत्पुराणात केले आहे.त्याची मूर्ती लाकूड किंवा पाषाणातील असते.ती नग्न किंवा दंडधारी असते.पुष्कळ ठिकाणी तो शेंदूर लावलेल्या तांदळाच्या स्वरूपात गावाच्या वेशीवर असतो.त्याच्याभोवती शेंद्राने माखलेले तांदळे ( सुटे पाषाण ) असतात .त्यांना वेताळाचे सैनिक म्हणतात. भूतनाथ, आग्यावेताळ,ज्वाला वेताळ,प्रलय वेताळ अशा नावांनीही वेताळ ओळखला जातो.
आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट, २००३

## मोसम आढावा 
## जुलै
### महिला आयसीसी चषक
वर्ग:इ.स. २००३ मधील क्रिकेट
लातूर रोड

हे महाराष्ट्र मधील लातूर जिल्ह्यातील चाकूर तालुक्यातील एक गाव व मुख्य ठिकाण आहे.येथून लातूर शहरात लोहमार्ग आणि महामार्ग जातो म्हणुन या गावाला "लातूर रोड" असे नाव प्राप्त झाले आहे.गाव येथील रेल्वे जंक्शन साठी महाराष्ट्र भर प्रसिद्ध आहे. हे गाव चाकुर शहरापासून १ किमी अंतरावर वसलेले आहे. इथेच भक्त भाविकांचे श्रद्धास्थान असलेले हकानी बाबा बेट आहे.येथे श्री गोविंद बाबा यांची समाधी आहे. येथे रेल्वे जंक्शन असल्यामुळे इथे प्रवाशांची लगबग दररोज असते.हे लातूर जिल्ह्याचे मध्यवर्ती केंद्रस्थान आहे. रत्‍नागिरी - नागपूर या महामार्गावर वसलेले आहे. हे गाव येणाऱ्या ५ वर्षांत चाकुर नगरपंचायती मध्ये विलीन करण्यात येणार आहे. येथील रेल्वे स्थानकामुळे इथे व्यापाराला एक खुली बाजारपेठ प्राप्त झाली आहे.

वर्ग:लातूर जिल्ह्यातील गावे
आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट, २००४

५ ऑगस्ट २००४ रोजी इंग्लंड आणि न्यू झीलंड या दोन देशांच्या महिला क्रिकेट संघांनी जगातला पहिला महिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामना खेळला.
## मोसम आढावा 
## एप्रिल
### महिला आशिया चषक
## जुलै
### आशिया चषक
**गट फेरी :**

**सुपर ४ :**

## सप्टेंबर
### आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी
वर्ग:इ.स. २००४ मधील क्रिकेट
ब्राझिल राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**ब्राझिल राष्ट्रीय फुटबॉल संघ** () हा ब्राझिल देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. ब्राझिल फुटबॉल संघटना (Confederação Brasileira de Futebol) ही संस्था ब्राझिल संघाचे कामकाज सांभाळते. ब्राझिल फुटबॉल संघ इ.स. १९२३ सालापासून फिफाचा तर इ.स. १९१६ पासून कॉन्मेबॉलचा सदस्य आहे. आजवर पाच वेळा फिफा विश्वचषक जिंकलेला ब्राझिल हा फुटबॉलच्या इतिहासामधील सर्वात यशस्वी संघ असून तो जगातील सर्वात बलाढ्य संघांपैकी एक मानला जातो. २०१४ फिफा विश्वचषकाचे आयोजन ब्राझिलने केले. स्पर्धेच्या उपांत्य फेरीमध्ये ब्राझिलला कडून १-७ असा अपमानस्पद पराभव पत्कारावा लागला.

## गणवेशाची व्युत्पत्ती
ब्राझिलचा सध्याचा गणवेश (पिवळा शर्ट व निळी शॉर्ट्स) १९५३ सालापासून कायम आहे.
   
   
   
   
   
   

## विश्वचषकामधील इतिहास 
:**Denotes draws include knockout matches decided on penalty kicks.*
:***Gold background colour indicates that the tournament was won.
:****Red border color indicates tournament was held on home soil.*

## खेळाडू
### सर्वाधिक सामने खेळलेले खेळाडू
:*२८ फेब्रुवारी २०१२ रोजी*

### सर्वाधिक गोल
:*२८ फेब्रुवारी २०१२ रोजी''

## संदर्भ
## बाह्य दुवे
* फिफावरील पान 
* अधिकृत संकेतस्थळ

फु
वर्ग:दक्षिण अमेरिकेमधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
वर्ग:कॉन्ककॅफ
झोजी ला

इवलेसे|जून,२००४ मध्ये झोजी ला
**झोजी ला** हिमालयातील एक उंच डोंगराळ प्रदेश आहे जो भारताच्या लडाख केंद्र शासित प्रदेशात आहे. द्रास मध्ये स्थित, ही खिंड काश्मीर खऱ्याच्या पश्चिमेस आणि द्रास आणि सुरू खोरे त्याच्या ईशान्येकडे व पुढील पूर्वेस सिंधू घाटी आहे.

हिमालयीन पर्वतरांगाच्या पश्चिम भागात श्रीनगर आणि लेह दरम्यानचा राष्ट्रीय महामार्ग १ या खिंडीत आहे. दरवर्षी मुसळधार बर्फवृष्टीमुळे वाहनांचा प्रवाह हिवाळ्यामध्ये थांबत असल्याने झोजी-ला बोगद्याचे  बांधकाम आता सुरू झाले आहे.

## व्युत्पत्ती 
झोजीला म्हणजेच "बर्फाच्या वादळांची खिंड".

कधीकधी याला "झोजिला खिंड" म्हणून संबोधले जाते जी एक अपसंज्ञा आहे आणि "खिंड" हा प्रत्यय निरर्थक आहे कारण "ला" या शब्दाचा अर्थ तिबेट, लडाखी आणि हिमालयीन प्रदेशात बोलल्या जाणाऱ्या बऱ्याच भाषांमध्ये खिंड  हा आहे. इतर उदाहरणे आहेत सिक्कीम-तिबेट सीमेवरील नाथू ला, लेह-मनाली महामार्गावर बाराचाला, खार्दुंग ला, फोतु ला, नामिकाला आणि पेंसी ला, वगैरे.

## स्थळ 
झोजी ला&nbsp;जम्मू-काश्मीरच्या केंद्र शासित प्रदेशाची राजधानी श्रीनगरपासून सुमारे १०० कि.मी. आहे आणि&nbsp;सोनमर्ग पासून किमी १५ किमी. हे लडाख आणि काश्मीर खोरे यांच्यातला महत्त्वपूर्ण दुवा आहे. ही खिंड अंदाजे  उंचीवर चालते आणि श्रीनगर-लेह राष्ट्रीय महामार्गावरील फोतु ला नंतरची सर्वात उंच खिंड आहे. सीमा रस्ते संघटना (बीआरओ) हिवाळ्यातील रहदारी अधिक कालावधीपर्यंत वाढविण्याचे काम करीत असले तरी हा रास्ता बहुतेकदा हिवाळ्यादरम्यान बंद असतो. बीआरओचे बीकन फोर्स युनिट हिवाळ्यादरम्यान रस्ता साफ करण्यासाठी आणि देखभाल करण्यास जबाबदार आहे. हिवाळ्यात खिंडीतून जातांना दोन्ही बाजूंच्या बर्फाच्या जाड भिंती दरम्यान वाहनचालवावे लागते.

## भारत-पाकिस्तान युद्ध १९४७-१९४८ 
१९४७-१९४८ च्या भारत-पाकिस्तान युद्धाच्या वेळी  लडाख ताब्यात घेण्याच्या मोहिमेमध्ये झोजीला पाकिस्तानी हल्लेखोरांनी ताब्यात घेतले. १ नोव्हेंबर रोजी ऑपरेशन बायसनच्या नावाने झालेल्या हल्ल्यात भारतीय सैन्याने अनपेक्षितपणे रणगाडे उतरवून ही खिंड पुन्हा ताब्यात घेतली. त्यावेळी ही लढाई जगातील सर्वाधिक उंचीवर रणगाडे वापरलेली लढाई होती.

## झोजीला बोगदा 
झोजीला बोगद्याच्या प्रकल्पाला जानेवारी २०१८ मध्ये भारत सरकारने मंजूरी दिली आणि पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते मे २०१८ मध्ये याचे बांधकाम सुरू झाले. १४&nbsp;किमी लांबीच्या बोगद्यामुळे झोजीला पार करण्यासाठी लागणारा वेळ ३ तासांपेक्षा कमी करून अवघ्या १५ मिनिट होईल. बोगद्याची प्रारंभिक किंमत . पूर्ण झाल्यावर, तो आशियातील सर्वात लांब द्विदिशाही बोगदा असेल.

## गॅलरी 

चित्र:SnowCutting.jpg|झोजीला वर स्नो कटिंग मशीन
चित्र:Zojila Road.jpg|श्रीनगर-झोजिला-लेह मार्ग
चित्र:Road to Zoji La.jpg|झोजीला पर्यंतचा रस्ता (श्रीनगरहून)
चित्र:Zoji La - Jammu And Kasmir.jpg|झोजीला मार्गे वाहने दरीकडे जाणारा रास्ता

## हे सुद्धा पहा 
* माचोई हिमनदी

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* 1948ची झोजिलाची लढाई - जेव्हा भारतीयांनी 11,553 फूट, 1 नोव्हेंबर 2019 रोजी 11,553 फूट टँकसह पाकिस्तानला चकित केले

वर्ग:लडाख
वर्ग:हिमालयातील खिंडी
माचोई हिमनदी

**माचोई हिमनदी**  एक ९ किलोमीटर लांब  हिमालय पर्वत श्रेणीच्या ईशान्यभागात वसलेली हिमनदी आहे. ही हिमनदी भारताच्या लडाख प्रदेशातील द्रास पासून ३० किमी  पश्चिमेकडे, सॉनमार्ग पासून ८ किमी पूर्वेकडे आणि राष्ट्रीय महामार्ग १-Dच्या दक्षिणेस झोजी ला येथे सरासरी ४८०० मीटर उंचीवर आहे.

या हिमनदीच्या नावावर उंच शिखर म्हणजे माचोई पीक, हिमनदीच्या पूर्व टोकाला, ५४५८ मीटर उंचीवर आहे. या हिमनदीतून पश्चिमेस वाहणारी सिंद नदी आणि पूर्वेकडे वाहणारी द्रास नदी उगम पावतात. 

जागतिक तापमानवाढीमुळे माचोई, इतर हिमालयीन हिमनदांप्रमाणेच भीषण दराने वितळत आहे. 

## संदर्भ 
वर्ग:लडाख
कोकण कपिला गाय

**कोंकण कपिला** हा शुद्ध भारतीय गोवंश असून मुख्यतः महाराष्ट्रातील कोंकण प्रांत, ठाणे, रायगड, रत्‍नागिरी, सिंधुदुर्ग तसेच पालघर जिल्ह्यात आढळतो.

## शारीरिक रचना
कोंकण कपिला हा काटक आणि मध्यम आकाराचा गोवंश आहे. शरीराच्या तुलनेत मध्यम आकाराचे आणि निमुळते डोके असते. या गोवंशाचे डोळे काळे, कान मध्यम आकाराचे, सावध आणि टोकदार असतात. डोळ्याच्या बाजूने मध्यम आकाराची दोन काळी शिंगे असून, शिंग पाठीमागे वर जाऊन किंचित आत वाळलेली आणि टोकदार असतात. पाय काटक, मजबूत असून पर्वतीय क्षेत्रात फिरण्यासाठी अनुकूल असतात. पायाचे खुर मध्यम, गच्च आणि काळे असतात. या गोवंशाला शेपूट मध्यम लांब असून काळा शेपूट गोंडा असतो. तपकिरी काळा किंवा पांढरा भुरा आणि मिश्र रंगाचा गोवंश. लहान ते माध्यम आकाराचे वशिंड, चांगली रोगप्रतिकारक शक्ती. भातशेतीतील नांगरट, चिखलणी, ओढकाम त्याच बरोबरीने दुधासाठी चांगला गोवंश सरासरी प्रतिदिन २. ते ३ लिटर दूध उत्पादन. उष्ण, दमट आणि अति पावसाच्या प्रदेशात, डोंगराळ भागात चरून पोषण.

## आढळस्थान
कोकणातील जिल्हे, पश्चिम घाट परिसर

## वैशिष्ट्य
या गोवंशाची चाऱ्याची गरज माफक असून निगा राखण्याची सुद्धा फारशी आवश्यकता नाही. हा गोवंश मोकळा चरण्यासाठी सोडला असता काम भागते.

*राष्ट्रीय डेरी विकास बोर्डाच्या (NDDB)*  निकषानुसार हा *मशागतीचा गोवंश*  म्हणून ओळखला जातो

## हे सुद्धा पहा 
* भारतीय गाय
* भारतीय गायीच्या विविध जाती
* कंपोस्ट खत
* जनावरांचे वजन मोजणे
* जनावरांचा चारा

## बाह्य दुवे
* Department of Animal Husbandry, Dairying & Fisheries, Government of India, New Delhi
* ICAR-Indian Agricultural Research Institute
* Cattle — Breeds of Livestock, Department of Animal Science
* Zebu Cattle of India and Pakistan. An FAO Study Prepared by N.R. Joshi ... and R.W. Phillips. &#91;With Illustrations.&#93;
* Physical features, management and performance of Konkan cattle
* Konkan Kapila Cattle |Goa | Maharastra  India

## संदर्भ
वर्ग:गायीच्या प्रजाती
वर्ग:भारतीय गायीच्या प्रजाती‎
अलीपूर (बार्शी)

**अलीपूर** हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यातील बार्शी तालुक्यातील एक गाव आहे.

## भौगोलिक स्थान
## हवामान
येथे मध्यम आणि चांगले हवामान असते.  सोलापूर कोरडे हवामानाच्या श्रेणीत येते. उन्हाळा, पावसाळा आणि हिवाळा हे ऋतू असतात. मार्च ते मे हे महिने उन्हाळ्याच्या काळात येतात आणि या काळात कमाल तापमान ३० ते ४० अंश सेल्सियस पर्यंत असते. एप्रिल आणि मे महिन्याचा कालावधी सर्वात उष्ण असतो. येथे पाऊस अल्प आणि अनिश्चित प्रमाणात पडतो. जूनच्या दुसऱ्या पंधरवड्यापासून ते सप्टेंबर अखेरपर्यंत मान्सूनचा कालावधी असतो. सरासरी ५४५ मिमी पाऊस पडतो. सोलापुरात हिवाळा नोव्हेंबरमध्ये सुरू होतो आणि फेब्रुवारी महिन्यात तापमान कधीकधी १० अंश सेल्सियसपेक्षा कमी होते. हिवाळ्यातील किमान तापमान जानेवारीत सुमारे ९ अंश सेल्सियस असते.

## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासची गावे
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:बार्शी तालुक्यातील गावे
वर्ग:सोलापूर जिल्ह्यातील गावे
आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट, २००३-०४

## मोसम आढावा 
## फेब्रुवारी
### आयसीसी सहा-राष्ट्रीय चॅलेंज
वर्ग:इ.स. २००३ मधील क्रिकेट
वर्ग:इ.स. २००४ मधील क्रिकेट
होलोसिन कालखंड

पृथ्वीच्या अब्जावधी वर्षांच्या इतिहासात इसवीसनाच्या पूर्वी सुमारे १२००० ते ११००० वर्षांपूर्वी शेवटचे हिमयुग संपुष्टात येऊन उबदार आणि आद्र हवामानाचा एक नवा कालखंड सुरू झाला,त्याला होलोसिन कालखंड असे म्हणतात.
हळी हंडरगुळी

हे महाराष्ट्र राज्यातील लातूर जिल्ह्याच्या अहमदपूर तालुक्यातील एक गाव आणि एम मुख्य ठिकाण आहे.हे गाव नांदेड - उदगीर - बीदर या मार्गावर वसलेले आहे. येथे लातूर जिल्ह्यातील एक मोठी बाजारपेठ आहे.या गावात दर मंगळवारी बैलांचा बाजार भरतो.येथे सर्व मानवी संसाधने उपलब्ध असल्यामुळे या गावाची लोकसंख्या ७,००० ते १०,००० इतकी आहे. येथे ग्रामपंचायत अस्तित्वात आहे.काही काळाने या गावात नगरपंचायत अस्तित्वात येणार आहे. गाव [तिरु]] नदीच्या खोऱ्यात आहे.येथून अहमदपूर १५ किलोमीटर अंतरावर आणि उदगीर २५ किलोमीटर वर आहे.

वर्ग:लातूर जिल्ह्यातील गावे
आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट, २००४-०५

## मोसम आढावा 
## मार्च
### महिला क्रिकेट विश्वचषक
वर्ग:इ.स. २००४ मधील क्रिकेट
वर्ग:इ.स. २००५ मधील क्रिकेट
अभिलेखागार

इवलेसे|रोमा कॅस्टल अभिलेखागार
ऐतिहासिक दस्तऐवज ज्या ठिकाणी जतन करून ठेवलेले असतात,त्या ठिकाणास " अभिलेखागार " असे म्हणतात. अभिलेखागारांमध्ये महत्त्वाची जुनी कागदपत्रे,दप्तरे,जुनी चित्रपट, जागतिक करारांचे ऐवज इत्यादी जतन करून ठेवले जाते. अभिलेखागारांमुळे मूळ कागदपत्रांचे संदर्भ मिळतात. तत्कालीन ऐतिहासिक घटनांचा अभ्यास करता येतो. तत्कालीन भाषा, लिपी यांचा शोध घेता येतो. कालगणना करता येते. ऐतिहासिक वारसा पुढील पिढ्यांना हस्तांतरीत करता येतो.

भारताच्या दिल्ली येथील राष्ट्रीय अभिलेखागार हे आशिया खंडातील सर्वात मोठे अभिलेखागार आहे.भारतातील प्रत्येक राज्याचे स्वतंत्र अभिलेखागार आहे.
वर्ग : इतिहास
इ.स. १९६३ मधील मराठी चित्रपटांची यादी

१९६३ मध्ये महाराष्ट्रातील मराठी भाषेच्या चित्रपटसृष्टीने तयार केलेल्या चित्रपटांची यादी.

## संदर्भ 
वर्ग:मराठी चित्रपट यादी
वर्ग:इ.स. १९६३ मधील मराठी चित्रपट
इटाखुलीची लढाई

**इटोखुलीची लढाई** १६८२ मध्ये अहोम साम्राज्य आणि मुघल साम्राज्य या दोघांमध्ये  झाली . अहोम सेनेने मानस नदीच्या पश्चिमेला मुघल सेनेला ढकलले. मुख्य युद्ध ब्रह्मपुत्रावरील गॅरिसन बेटावर झाले. ज्यामध्ये मोगल फौजदार, मन्सूर खान याचा पराभव झाला आणि मुघल सैन्याला मानस नदीच्या पलिकडे पिटाळून लावले. या विजयामुळे अहोम राज्याकडे सरकार कामरूप परत जिंकता आले.

## अहोम राज्याची तयारी 
१६८१ मध्ये गदाधर सिंघा अहोम राज्याचा राजा बनला. मार्च १६८२ मध्ये गुवाहाटीमधून मुघलांना पिटाळण्यासाठी त्यांनी युद्धाची तयारी सुरू केली. दिहिंगिया अलून बार्बरुआ अंतर्गत सैन्याचे आयोजन केले होते. जून आणि जुलै १६८२ मध्ये तीन-बाजूंनी आगाऊ प्रगती केली गेली: ब्रह्मपुत्र नदीच्या उत्तर काठावर होलो डेका-फुकान आणि नामदांगिया फुकन यांच्या आदेशानुसार; गढ़गयन सानिकोई निओग फुकन आणि दक्षिण काठावर खमरक चरिंगिया फुकन अंतर्गत; आणि बंदर बारफुकान आणि चंपा पानिपुकन अंतर्गत नौदल होते.

## मुघलांची स्थिती आणि लढाई 
या लढाईत मुघलांचे मोठे नुकसान झाले. मुघलांची फौजदार मन्सूर खान आजारी होता आणि सैनिकांमध्ये व्यापक असंतोष होता. मुघल बादशाहाचे लक्ष इतरत्र केंद्रित होते. मुघल - मराठा युद्ध (१६८० ते १७०७) मुळे मुगल सम्राट औरंगजेब दख्खनच्या दिशेने आकर्षित झाला होता आणि बंगालचा सुबा इस्ट इंडिया कंपनीशी झालेल्या वादामध्ये व्यस्त होता. अहोम सैन्याने चाल करून पुढे आल्यावर मुघल मागे सरकले. इटाखुलीच्या उत्तर दिशेला बाहबरी आणि कुरुना होते आणि दक्षिणेला काजली आणि पानीखैती होते. अहोम सैन्याने उत्तर तीरावर शाह बुरुझकडे लक्ष केंद्रीत केले (सलल बोरगोहेन, बंदर बोरफुकान, सडीयाखोवा गोहेन, मारंगीखोवा गोहेन व इतर) तर इटाखुलीच्या दक्षिण किनाऱ्यावर (दिहिंगिया बोरबारुआ, सरिंग फुकानआणि इतर सारानिआ किल्ला येथे ठेवलेले ). पाणी फुकणने आपला चपळ बरनाडी नदीच्या तोंडावर उभे होते. १५ ऑगस्ट १६८२ रोजी पानिंगुआर येथे दिहिंगिया राजखोवा (अहोम) आणि जयंता सिंघ (मोगल) यांच्यात नौदल युद्धाचा सामना झाला आणि जयंतच्या पराभवामुळे व आत्मसमर्पण करून इटाखुली येथे सैन्याचा आधार न घेता चौकी सोडून दिली.

## युद्धातील लूट 
या युद्धातील लूट प्रचंड होती. यात मोती, सोने, चांदी, तांबे, पितळ, शिसे, शस्त्रे आणि युद्धासाठीचे प्राणी यांचा समावेश होता. युद्ध कैद्यांपैकी राजा रामसिंह यांचे चुलत भाऊ यांना सोडण्यात आले. परंतु दिवंगत लालुसोला बोरफुकानचा भाऊ भटधारा फुकन यांना निर्घृणे ठार मारण्यात आले. याने गुवाहाटीचा त्याग केला होता.

इटाखुलीचा नाश झाल्यानंतर अहोम राज्याने ताबडतोब मानस नदीपर्यंत हा प्रदेश ताब्यात घेतला आणि गुवाहाटी येथे त्याचे मुख्यालय असलेल्या बोरफुकानच्या अधीन प्रशासनाची स्थापना केली.

## नोंदी 
## संदर्भ 
* रिचर्ड्स, जॉन एफ. (१९९५). मुघल साम्राज्य. केंब्रिजः केंब्रिज युनिव्हर्सिटी प्रेस. . २६ जानेवारी २०१३ रोजी पुनर्प्राप्त.
* सरकार, जे एन (१९९२). "आसाम-मोगल संबंध". बारपुजारीमध्ये एच के (एड.) आसामचा व्यापक इतिहास २. गुवाहाटी: प्रकाशन मंडळ आसाम. पीपी. १४८-२५६.

वर्ग:आहोम साम्राज्य
वर्ग:आहोम राज्यातील १७ वे शतक
वर्ग:१६८२ मधील संघर्ष
वर्ग:१६८२ मधील भारत
वर्ग:गुवाहाटीचा इतिहास
वर्ग:आसामचा इतिहास
मराठा चित्रशैली

इवलेसे|शिवाजी महाराज स्वारी
मराठा साम्राज्याच्या काळातील चित्राची शैली उदयास आली होती त्या चित्र शैलीस मराठा चित्रशैली असे म्हणतात.इसवी सनाच्या सतराव्या शतकाच्या उत्तरार्धात मराठा चित्रशैली विकसित होण्यास सुरुवात झाली. सचित्र हस्तलिखित पोथ्या, पोथ्यांच्या खाली आणि वर ठेवण्यात येणाऱ्या लाकडी फळ्यांवरील चित्रे , काचचित्रे आणि भित्तिचित्रे या विविध स्वरूपांत मराठा चित्रशैलीचा आविष्कार आढळतो.या शैलीतील चित्रे रंगीत असून ती भित्तिचित्रे आणि हस्तलिखितामधील लघुचित्रे यांच्या स्वरूपांतील आहेत. वाड्यांचे दर्शनी भाग,दिवाणखाने,मंदिरांचे मंडप,शिखरे व छत यांवर मराठा चित्रशैलीतील भित्तिचित्रे पाहण्यास मिळतात.या चित्रशैलीवर राजपूत आणि माळवा चित्रशैलीचा;तसेच युरोपीय चित्रशैलीचा प्रभाव पडलेला दिसून येतो.
नैसर्गिक वारसा

सांस्कृतिक वारसा मानवनिर्मित असतो,;नैसर्गिक वारसा निसर्गाकडून मिळालेला असतो.निसर्गातील जैवविविधतेचा विचार नैसर्गिक वारशाच्या संकल्पनेत समाविष्ट होतो.नैसर्गिक वारश्यात प्राणी ,वनस्पती सृष्टी,प्राणी व वनस्पती यांच्या अस्तित्वासाठी आवश्यक असणाऱ्या परिसंस्था आणि भूरचनात्मक वैशिष्ट्य या बाबींचा समावेश होतो.भारतात सर्वत्र आढळणारी अभयारण्ये,उद्याने,पर्वतरांगा,नद्यांची खोरी, तलाव व धरणे हा आपल्याला मिळालेला नैसर्गिक वारसा आहे.

## संदर्भ 
वर्ग:पर्यावरण शिक्षण
वर्ग:जैवविविधता
वर्ग:सांस्कृतिक वारसा
आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट, २००५-०६

## मोसम आढावा 
## डिसेंबर
### महिला आशिया चषक
वर्ग:इ.स. २००५ मधील क्रिकेट
वर्ग:इ.स. २००६ मधील क्रिकेट
वेब पत्रकारिता

इवलेसे|पत्रकारिता
आधुनिक काळात मुद्रण तंत्रज्ञानात संगणक आणि महाजाल(इंटरनेट) यांनी प्रवेश केला आहे.त्यामुळे पत्रकारिता क्षेत्रातही बदल झाले आहेत.संगणक आणि इंटरनेटच्या माध्यमातून केल्या जाणाऱ्या पत्रकारितेस " वेब पत्रकारिता " असे म्हणतात .सोशल मीडिया,वेब न्यूझ पोर्टल्स,वेब चॅनल्स, ट्विटर, फेसबुक, व्हाट्सअप, युट्युब यांसारख्या वेब माध्यमांद्वारे वाचकांसाठी माहिती उपलब्ध करून दिली जाते.ही माहिती इंग्रजी व सर्व भारतीय भाषांमधून दिली जाते.वेब पत्रकारिता व सोशल मीडिया आज प्रभावितरित्या कार्य करीत असले;तरी त्यावरील बातम्या व माहिती तपासून,खात्री करून घेणे आवश्यक असते.
सोमनाथ वाघमारे

अल्ट=Somnath Waghmare in 2018|इवलेसे| सोमनाथ वाघमारे 2018 मध्ये

**सोमनाथ वाघमारे** हे एक भारतीय लघुपट माहितीपट निर्माते आहेत. ते महाराष्ट्र राज्यातील आहेत. त्यांचा सर्वात महत्त्वाचा आणि अगदी अलीकडील चित्रपट, *द बॅटल ऑफ भीमा कोरेगाव: एन अनएंडिंग जर्नी* होता, ज्याची समीक्षा भारत व परदेशात झाली. आत्तापर्यंत त्यांचे सर्व चित्रपट डॉक्युमेंटरी चित्रपट होते आणि त्यांनी महाराष्ट्रातील महिलांचा छळ आणि दलित उत्पिडन यासारख्या विविध सामाजिक समस्यांना चित्रपटांत मांडले आहे. *आय एम नॉट अ विच* (२०१७) या लघुपट माहितीपटातून त्यांनी दिग्दर्शन क्षेत्रात पदार्पण केले. त्यांचा आगामी चित्रपट म्हणजे *चैत्यभूमी* (जे डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचे समाधीस्थळ आणि दलित अस्मितेचे प्रतीक आहे) आणि *गेल एंड भरत* हे होय.

## फिल्मोग्राफी 
अल्ट=The Battle of Bhima Koregaon: An Unending Journey (2018)|इवलेसे|306x306अंश|द बॅटल ऑफ भीमा कोरेगाव: एन अनएंडिंग जर्नी (२०१७)

### दिग्दर्शक म्हणून 
## बाह्य दुवे 
* युट्यूबवर भीमा कोरेगावची लढाई
* यूट्यूबवर गेल आणि भारत

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय व्यक्ती
वर्ग:आंबेडकरवादी
वर्ग:महाराष्ट्रातील व्यक्ती
वर्ग:हयात व्यक्ती
वर्ग:चित्रपट दिग्दर्शक
गरज

समाधानाच्या अभावाची जाणीव म्हणजे गरज होय. 

मानवी गरजा वाढण्याचे मुख्य दोन कारणे आहेत.

*  नवीन शोध आणि नवप्रवर्तनामुळे राहणीमानाचा दर्जा सुधारण्याची इच्छा.
*  लोकसंख्या मध्ये झालेली वाढ

## गरजांची वैशिष्ट्ये 
### अमर्यादित गरजा 
गरजा या पुन्हा पुन्हा निर्माण होत असून,त्या कधीही न संपणाऱ्या असतात.एक गरज पूर्ण करेपर्यंत दुसरी गरज पुन्हा निर्माण होते. गरजा सातत्याने निर्माण होतात.
### पुनरुद्भवी गरजा 
काही गरजा पुन्हापुन्हा निर्माण होतात.तर काही गरजा प्रसंगानुरूप निर्माण होतात.
### वयानुसार गरजा 
वेगवेगळ्या गरजा व त्यांचे समाधान वयोपरत्वे बदलत असते.
### लिंगानुसार गरजा 
स्त्री पुरुषांच्या गरजा अवशक्यता नुसार बदलतात.
### पसंतीनुसार गरजा 
प्रत्येक व्यक्ती आपापल्या सवयी,आवडीनिवडी आणि पस पसंतीनुसार गरजांची निवड करतो.
### हवामानानुसार गरजा 
गरजा या वेगवेगळ्या हवामानानुसार, ऋतुमानानुसार बदलत असतात.
### संस्कृतीनुसार गरजा 
गरजा या संस्कृतीनुसार बदलत असतात.गरजांच्या निवडीवर संस्कृतीचा प्रभाव पडतो. विशेषतः आहार,वेशभूषा इत्यादी.

## गरजांचे वर्गीकरण 
गरजांचे वर्गीकरण खालीलप्रमाणे करता येते.
### आर्थिक आणि अर्थिकेत्तर गरजा 
* ज्या गरजांची पूर्तता पैशांच्या साहाय्याने केली जाते त्यांना आर्थिक गरजा असे म्हणतात.वेयक्तिकरित्या त्यांचा मोबदला पैशांच्या स्वरूपात दिला जातो.उदा. अन्न,औषध इत्यादी.
* ज्या गरजा पैशाशिवाय पूर्ण करता येतात त्या म्हणजे आर्थिकेत्तर गरजा होय.उदा.हवा,सूर्यप्रकाश इत्यादी.

#### वैयक्तिक गरजा आणि सामूहिक गरजा 
* ज्या गरजा वेयक्तिक पातळीवर पूर्ण केल्या जातात त्यांना वैयक्तिक गरजा असे म्हणतात.
दहावी पंचवार्षिक योजना

* कालावधी - १ एप्रिल २००२ ते ३१ मार्च २००७
* योजना खर्च - नियोजित खर्च =१५,२५,६३९ कोटी ₹
* प्रत्यक्ष खर्च = १६,१८,४६० कोटी ₹

## दहाव्या योजनेची लक्ष्ये 
# जी.डी.पी.च्या वाढीच्या दराचे लक्ष्य - प्रतिवर्ष ८ टक्के 
# दारिद्र्य रेषेखालील लोकसंख्येचे प्रमाण २००७ पर्यंत २१ टक्के तर २०१२ पर्यंत ११ टक्के पर्यंत कमी करणे.
# २००१ ते २०११ या दशकातील लोकसंख्या वाढीचा दर १६.२ टक्के पर्यंत कमी करणे.
# साक्षरतेचे प्रमाण २००७ पर्यंत ७५ टक्के पर्यंत तर २०१२ पर्यंत ८० टक्के पर्यंत वाढविणे.
# बालमृत्यू प्रमाण २००७ पर्यंत दर हजारी ४५ पर्यंत तर २०१२ पर्यंत दर हजारी २८ पर्यंत कमी करणे.
# माता मृत्यू प्रमाण २००७ पर्यंत दर हजारी जिवंत जन्मामागे २ तर २०१२ पर्यंत दर हजारी जिवंत जन्मामागे १ पर्यंत कमी करणे.

वर्ग:पंचवार्षिक योजना
मिश्र अर्थव्यवस्था

भांडवलशाही आणि समाजवाद या दोन्ही अर्थप्रणालींमधील दोष टाळून चांगल्या गुणांचा समन्वय साधण्याचा प्रयत्न करणाऱ्या अर्थव्यवस्थेला " मिश्र अर्थव्यवस्था " असे म्हणतात.मिश्र अर्थव्यवस्थेत सार्वजनिक व खाजगी क्षेत्राचे सहस्तित्व असते.मिश्र अर्थव्यवस्थेत वस्तू व सेवांचे उत्पादन कार्य सरकार तसेच खाजगी क्षेत्रा मार्फत घडवून आणले जाते.
गांधार शिल्पशैली

इवलेसे|गांधार शिल्पकला मधील इंद्राचा सभा.
इसवी सनापूर्वी दुसऱ्या शतकापासून अफगाणिस्तान आणि आसपासचा प्रदेश यांवर ग्रीक आणि पर्शियन संस्कृतीचा प्रभाव वाढू लागला.इसवी सनापूर्वीच्या चौथ्या शतकात सिकांदराच्या स्वारीनंतर भारताचां ग्रीकांशी घनिष्ट्ठ संबंध येऊन  ग्रीकांच्या शिल्पकलेचा भारतीय शिल्पकलेवर प्रभाव पडला.त्यातून निर्माण झालेल्या शिल्पशैलीला " गांधार शिल्पशैली " असे म्हणतात.

## वैशिष्ट्य
हिरवट करड्या रंगाच्या चुनखडीच्या दगडात या शैलीतील शिल्पे कोरलेली आढळतात.

## प्रदेश 
वायव्य सरहद्द प्रांत ,पेेेशावर व तक्षशिला या परिसरात शैलीतील शिल्पे मोठ्या प्रमाणात आहेत.गांधार शिल्पशैलीतील भव्यता व वैविध्य यांमुळे शिपकलेच्या इतिहासात या शैलीने आमूलाग्र बदल घडवून आणले आहेत.

## संदर्भ
ट्रिमर

हे एक इलेक्ट्रॉनिक उपकरण असून त्याचा वापर दाढी करण्यासाठी किंवा डोक्यावरील केस कापण्यासाठी केला जातो. यालाच इंग्लिश मध्ये Trimmer म्हणतात.
आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट, २००५

## मोसम आढावा 
## एप्रिल
### इंटरकाँटिनेंटल चषक
## जुलै
### आयसीसी चषक
**संघांची अंतिम स्थानस्थिती:**'

वर्ग:इ.स. २००५ मधील क्रिकेट
मिर्झानपूर

**मिर्झानपूर** हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यातील बार्शी तालुक्यातील एक गाव आहे.

## भौगोलिक स्थान
## हवामान
येथे मध्यम आणि चांगले हवामान असते.  सोलापूर कोरडे हवामानाच्या श्रेणीत येते. उन्हाळा, पावसाळा आणि हिवाळा हे ऋतू असतात. मार्च ते मे हे महिने उन्हाळ्याच्या काळात येतात आणि या काळात कमाल तापमान ३० ते ४० अंश सेल्सियस पर्यंत असते. एप्रिल आणि मे महिन्याचा कालावधी सर्वात उष्ण असतो. येथे पाऊस अल्प आणि अनिश्चित प्रमाणात पडतो. जूनच्या दुसऱ्या पंधरवड्यापासून ते सप्टेंबर अखेरपर्यंत मान्सूनचा कालावधी असतो. सरासरी ५४५ मिमी पाऊस पडतो. सोलापुरात हिवाळा नोव्हेंबरमध्ये सुरू होतो आणि फेब्रुवारी महिन्यात तापमान कधीकधी १० अंश सेल्सियसपेक्षा कमी होते. हिवाळ्यातील किमान तापमान जानेवारीत सुमारे ९ अंश सेल्सियस असते.

## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासची गावे
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:बार्शी तालुक्यातील गावे
वर्ग:सोलापूर जिल्ह्यातील गावे
भांडवलशाही अर्थव्यवस्था

ज्या अर्थव्यवस्थेत उत्पादनाची साधने खाजगी मालकीची असतात, वस्तू व सेवांचे उत्पादन खाजगी भांडवलदारांमार्फत होते व त्यांच्या किंमती बाजार यंत्रणे करवी ठरतात, अशा अर्थव्यवस्थेला " भांडवलशाही अर्थव्यवस्था " असे म्हणतात.

## वैशिष्ट्ये 
# उत्पादनाच्या साधनांचा खाजगी मालकी हक्क हे भांडवलशाहीचे मूलभूत वैशिष्ट्ये आहे.
# उद्योग - व्यवसायाची निवड व त्यांची उभारणी या संबंधीचे निर्णय मालक स्वतः स्वतंत्रपणे घेऊ शकतात.
# ग्राहक हे " सार्वभौम " असतात, कारण उत्पादक ग्राहकांच्या पसंतीनुसारच वस्तू व सेवांचे उत्पादन करतात.
# बाजारपेठेत स्पर्धेचे प्राबल्य असते.
# येथे नफा मिळवण्याच्या उद्देशाने उत्पादन केले जाते.

## दोष 
# आर्थिक सत्तेचे केंद्रीकरण होऊन आर्थिक व सांपत्तिक विषमता वाढते.
# जास्तीत जास्त नफा कमविणे हा भांडवलदारांचे प्राथमिक उद्दिष्ट असल्याने गरिबी,बेरोजगारी,कामगार कल्याण,पर्यावरण इत्यादींचा विचार केला जात नाही.
# चैनीच्या व निम - चैनीच्या वस्तूंच्या उत्पादनावर अधिक भर दिला जातो.
# अशा अर्थव्यवस्थेत तेजी - मंदीची व्यापारचक्रे येत असतात.तेजी दरम्यान किंमत वाढ तर मंदीदरम्यान बेरोजगारीत वाढ होते.
त्रिभंगा (चित्रपट)

**त्रिभंगाःतेढी मेधी क्रेझी** हा २०२१चा भारतीय हिंदी भाषेचा कौटुंबिक नाट्यपट आहे जो रेणुका शहाणे दिग्दर्शित आहे. या चित्रपटाची निर्मिती अजय देवगण फिल्म्स करत आहेत. या चित्रपटाचे मुख्य कलाकार काजोल, तन्वी आझमी आणि मिथिला पालकर आहेत. हा चित्रपट १५ जानेवारी २०२१ रोजी नेटफ्लिक्सवर प्रदर्शित झाला.

## अभिनेते 
* काजोल
* तन्वी आझमी
* श्वेता मेहेंदळे
* मिथिला पालकर
* कुणाल रॉय कपूर
* वैभव तत्त्ववाडी
* कंवलजितसिंग
* मानव गोहिल

## कथा 
जेव्हा तिची बेबंद आई कोमात पडते तेव्हा अविवाहित आई त्यांच्या ताणलेल्या नातेसंबंधावर प्रतिबिंबित करताना दुःख आणि संताप व्यक्त करते.

## चित्रीकरण 
प्रिन्सिपल फोटोग्राफी १४ ऑक्टोबर २०१९ रोजी सुरू झाली आणि ८ डिसेंबर २०१९ रोजी संपली. चित्रपटाचे संपूर्ण शूटिंग मुंबईत झाले.

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
 आयएमडीबीवर

वर्ग:इ.स. २०२१ मधील हिंदी चित्रपट
वर्ग:भारतीय स्त्रीवादी चित्रपट
अपूर्वा सोनी

**अपूर्वा सोनी** ( ६ एप्रिल १९९७, जयपूर) एक भारतीय अभिनेत्री आहे जी अंदेखी आणि फोर मोर शॉट्स प्लीझ अश्या मालिकेंसाठी प्रसिद्ध आहे.

## मागील जीवन आणि शिक्षण 
अपूर्वाचा जन्म जयपूर येथे झाला आणि तिने आपले माध्यमिक शिक्षण दिल्ली विद्यापीठाच्या मेथ्री कॉलेजमधून पूर्ण केले.

## कारकीर्द 
अपूर्वाने मॉडेल म्हणून तिच्या कारकीर्दीची सुरुवात केली जेथे तिला नायका, मॅक, शुगर सौंदर्यप्रसाधने, महिंद्रा एसयूव्ही, मिंत्रा या दूरदर्शनच्या जाहिरातींमध्ये पाहिले गेले. २०१४ मध्ये तिने फेमिना स्टाईल दिवामध्ये भाग घेतला जिथे तिने दहावा क्रमांक मिळविला. २०१६ मध्ये ती इंडिया टुडे मासिकाची कव्हर गर्ल होती. २०१७ मध्ये ती एमटीव्ही इंडियास नेक्स्ट टॉप मॉडेल सीझन ३ मध्ये स्पर्धक होती. २०१९ मध्ये तिने अ‍ॅमेझॉन प्राइम वेबमालिका फोर मोर शॉट्स प्लीझ मध्ये दिसली .२०२० मध्ये तिने कनक च्या भूमिकेत अंदेखी मालिकेतून  हिंदी दूरदर्शन श्रुष्टित प्रवेश केला.

## फिल्मोग्राफी 
## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
 आयएमडीबीवर

वर्ग:भारतीय अभिनेत्री
वर्ग:भारतीय दूरदर्शन अभिनेत्री
पूर्व आफ्रिका क्रिकेट संघ

**पूर्व आफ्रिका क्रिकेट संघ** केन्या, युगांडा, टांझानिया आणि झांबिया या देशांचे प्रतिनिधित्व करणारा एक क्रिकेट संघ होता. त्यांचा पहिला क्रिकेट सामना १९५८ मध्ये दक्षिण आफ्रिकेच्या बिगर-युरोपियन संघाविरुद्ध होता. पूर्व आफ्रिका संघ १९७५ क्रिकेट विश्वचषक आणि १९७९, १९८२ आणि १९८६ आयसीसी ट्रॉफीमध्ये खेळला. यापैकी दोन शेवटच्या काळात केन्याचेही स्वतःचे प्रतिनिधित्व होते जेणेकरून पूर्व आफ्रिका प्रभावीपणे युगांडा, टांझानियन आणि झांबियन संघ होता.

पूर्व आफ्रिका हे १९६६ ते १९८९ पर्यंत आयसीसीचे सहकारी सदस्य होते, त्यानंतर त्याचे स्थान पूर्व आणि मध्य आफ्रिका क्रिकेट संघाने घेतले.

क्रिकेट
वर्ग:राष्ट्रीय क्रिकेट संघ
२०२१ भारताचे केंद्रीय अर्थसंकल्प

२० फेब्रुवारी २०२० रोजी अर्थमंत्री निर्मला सीतारमण यांनी २०२०-२०२२ चेकेंद्रीय अर्थसंकल्प सादर केले. सध्या सुरू असलेल्या सीओव्हीआयडी (साथीच्या साथीच्या) साथीच्या आजारामुळे पेपरलेस म्हणून सादर होणारे पहिले बजेट बजेट आहे.

## मुख्य मुद्दे 
अर्थसंकल्पाची दोन प्रमुख वैशिष्ट्ये पायाभूत सुविधा आणि आरोग्यसेवा ही असल्याचे सीतारमण यांनी नमूद केले.

#### पायाभूत सुविधा 
#### आरोग्य सेवा 
आरोग्य सेवेसाठी वाटप केलेले अर्थसंकल्प १३७% ने वाढवून ₹९४,४५२ कोटींवरून ₹२२०,०००कोटी केले आहे. केंद्र सरकारने पुरस्कृत केलेली पंतप्रधान आत्मनिवार्य स्वास्थ्य भारत योजना नावाची एक नवीन योजना जाहीर केली असून त्यामध्ये आरोग्यसेवेच्या विकासावर लक्ष केंद्रित केले जाईल आणि नवीन आजारांपासून मुक्तता व निदान क्षेत्रात काम करणाऱ्या नवीन संस्था स्थापन करण्यात येतील. या योजनेत सुमारे ₹६४,१८० कोटी रुपये ६ वर्षांसाठी खर्च केले जातील.

## संदर्भ 
वर्ग:भारताची अर्थव्यवस्था
अहिरभैरव

राग अहिरभैरव हा हिंदुस्तानी शास्त्रीय संगीतातील एक विशेष महत्त्व असलेला प्रकार आहे. हा राग म्हणजे संगीतातील अतिशय दुर्मिळ समजला जाणारा राग अहिर, किंवा अभिर आणि भैरव या दोन रागांचा संगम आहे, असे मानण्यात येते. हा राग गाण्याची योग्य वेळ म्हणजे पहाटे किंवा सूर्य उगवण्याची वेळ मानली जाते. इतर रागांप्रमाणे या रागामध्ये देखील आरोहण, अवरोहण, वादी आणि प्रतिवादी समाविष्ट असतात. चित्रपटात, विशेषतः जुन्या चित्रपटात या रागावर आधारित बरीच गाणी आपल्याला ऐकायला मिळतील.

वर्ग:हिंदुस्तानी राग
वर्ग:शास्त्रीय संगीत
कागज (चित्रपट)

**कागज** हा २०२१चा भारतीय चरित्रपट आहे जो सतीश कौशिक यांनी लिहिले व दिग्दर्शित केला आहे. या चित्रपटाची निर्मिती सलमान खान आणि निशांत कौशिक यांनी केली आहे. या चित्रपटाची मुख्य भूमिका करणारे अमर उपाध्याय पंकज त्रिपाठी आणि मोनाल गज्जर आहेत. अमिलो मुबारकपूर या छोट्याशा गावातले शेतकरी लालबिहारी यांच्या जीवनावर आणि संघर्षावर आधारित आहे. आणि अधिकृत कागदपत्रांवर मृत घोषित करण्यात आले. चित्रपटाचा प्रीमियर ७ जानेवारी २०२१ रोजी झी५ वर झाला.

## कलाकार 
* पंकज त्रिपाठी
* मोनल गज्जर
* सतीश कौशिक
* मीता वशिष्ठ
* ब्रिजेंद्र कला
* अमर उपाध्याय
* लंकेश भारद्वाज

## कथा 
कथा एका अशा शेतकऱ्याची आहे जी कागदावर मृत्यू घोषित झाल्यामुळे स्वतःला पुन्हा जिवंत करण्यासाठी धडपडत आहे.

## गाणी 
लालाम लाल

बैलगाडी

जुग जुग जियो

बुलावे

कागजची कविता

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
 आयएमडीबीवर 

कागज झी५ वर

वर्ग:इ.स. २०२१ मधील हिंदी चित्रपट
ऐझॉल मोनोरेल

**ऐझॉल मोनोरेल** ही ईशान्य भारतातील मिझोरम राज्याची राजधानी असलेल्या ऐझॉल शहरासाठी प्रस्तावित मोनोरेल आहे. शहरातील वाहनांची संख्या वाढल्याने वाहतुकीची समस्या उद्भवू शकते म्हणून मोनोरेलचा निर्णय घेण्यात आला आहे.

## जालव्यूह 
ऐझाॅलच्या उत्तरेकडून दक्षिणेस ५ किमी लांबीची फक्त एक रेल्वे मार्गिका प्रस्तावित आहे.

* मार्गिका (५ किमी): - झेमाबॉक - कुलीकॉन 

## प्रकल्प तपशील 
मिझोरम सरकारने, रेल इंडिया टेक्निकल अँड इकॉनॉमिक सर्व्हिसेस लिमिटेड (आरआयटीईएस) यांना ऐझॉलमधील या मोनो रेल प्रणालीचा तांत्रिक व आर्थिक व्यवहार्यता अहवाल तयार करण्यास सांगितले आहे. मोनोरेल प्रकल्प बिल्ड, ओन, ऑपरेट आणि ट्रान्सफर (बीओओटी) तत्त्वाखाली राबविला जाईल.

## संदर्भ 
वर्ग:मिझोरममधील वाहतूक
वर्ग:भारतातील प्रस्तावित मोनोरेल
वारसा मुशाफिरी

ऐतिहासिक वारसा स्थळाला भेट देण्यासाठी चालत जाणे, याला " वारसा मुशाफिरी " (हेरिटेज वॉक) असे म्हणतात. राजवाडे, ताजमहालासारखी स्मारके, किल्ले, प्राचीन मंदिरे इत्यादी पाहण्यासाठी आपण जो चालत प्रवास करतो, म्हणजे हेरिटेज वॉक होय.इतिहास जेथे घडला तेथे प्रत्यक्ष जाऊन तो इतिहास जाणून घेणे ही अनुभूती हेरिटेज वॉकमध्ये होते..

अनेक हौशी संघटना गडकिल्ल्यांची भ्रमंती घडवून आणतात.पुणे - मुंबई शहरात प्रवाशांना तेथील प्राचीन वास्तूंचे दर्शन घडवतात.  यालाही वारसा मुशाफिरी किंवा हेरिटेज वॉक असे म्हणतात. अहमदाबाद शहरातील हेरिटेज वॉक जगभरात प्रसिद्ध आहे. हेरिटेज वॉकला प्रसिद्धी मिळावी व पर्यटक आकर्षित व्हावेत म्हणून अनेक उपक्रम चालवले जातात.

## संदर्भयादी
खर्डी (पंढरपूर)

**खर्डी** हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यातील पंढरपूर तालुक्यातील एक गाव आहे.
## भौगोलिक स्थान
## हवामान
येथे मध्यम आणि चांगले हवामान असते.  सोलापूर कोरडे हवामानाच्या श्रेणीत येते. उन्हाळा, पावसाळा आणि हिवाळा हे ऋतू असतात. मार्च ते मे हे महिने उन्हाळ्याच्या काळात येतात आणि या काळात कमाल तापमान ३० ते ४० अंश सेल्सियस पर्यंत असते. एप्रिल आणि मे महिन्याचा कालावधी सर्वात उष्ण असतो. येथे पाऊस अल्प आणि अनिश्चित प्रमाणात पडतो. जूनच्या दुसऱ्या पंधरवड्यापासून ते सप्टेंबर अखेरपर्यंत मान्सूनचा कालावधी असतो. सरासरी ५४५ मिमी पाऊस पडतो. सोलापुरात हिवाळा नोव्हेंबरमध्ये सुरू होतो आणि फेब्रुवारी महिन्यात तापमान कधीकधी १० अंश सेल्सियसपेक्षा कमी होते. हिवाळ्यातील किमान तापमान जानेवारीत सुमारे ९ अंश सेल्सियस असते.

## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासची गावे
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:पंढरपूर तालुक्यातील गावे
वर्ग:सोलापूर जिल्ह्यातील गावे
मानवी पॅपिलोमा विषाणू

मानवी पॅपिलोमा विषाणू हा मानवामध्ये लैंगिक रित्या  मानवी पॅपिलोमा विषाणू संसर्ग पसरवणारा विषाणू आहे.हा एक डीएनए विषाणू आहे. साधारणपणे ९०% संसर्गांमध्ये लक्षणे आढळून येत नाहीत  (minor symptoms)तसेच २ वर्षांत त्याचे निराकरण होऊ शकते. काही वेळा लक्षणे गंभीर स्वरूप प्राप्त करू शकतात.त्यांचे रूपांतर अतिगंभीर आजारात वा कर्करोगात होऊ शकते. संसर्ग कुठे झाला आहे यानुरूप हा कर्करोग तोंड, योनी, शिश्न, सर्व्हिक्स इत्यादी ठिकाणी होऊ शकतो. 
आतापर्यंत या विषाणूचे १७० प्रकार ओळखले व अभ्यासले गेले आहेत. त्यापैकी ४० प्रकार हे लैंगिक संसर्गांसाठी कारणीभूत आहेत. मुख्यत्वे असुरक्षित लैंगिक संबंध, धूम्रपान,कमकुवत रोगप्रतिकार शक्ती ही संसर्गाची कारणे आहेत. गर्भातील बाळाला आईकडून या आजाराचे संक्रमण होऊ शकते.सामान्य सॅनिटाइजर किंवा जंतूनाशक या विषाणूला नष्ट करू शकत नाही त्यामुळे कुठल्याही पृष्ठभागावर, त्वचेवर असल्यास व त्याच्याशी संपर्कात आल्यास संसर्ग होऊ शकतो. एका वेळी वेगवेगळ्या प्रकारचे (स्ट्रेन) संसर्ग झालेल्या व्यक्तीमध्ये आढळू शकतात.

वर्ग:विषाणूजन्य रोग
वर्ग:आजार
वर्ग:आरोग्य
वर्ग:रोग
भद्र मारुती

भद्रा मारुती मंदिर हे पवित्र स्थळ , श्रीरामभक्त  श्रीहनुमानांचे प्राचीन मंदिर आहे. हे पवित्र स्थळ महाराष्ट्र राज्यातील छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यामधील खुलताबाद येथे  स्थित आहे. तसेच हे पवित्र प्राचीन मंदिर, वेरुळ येथील घृष्णेश्वर ज्योतिर्लिंग मंदिर व लेण्यांपासून जवळच काही किलोमीटर अंतरावर स्थित आहे.

हे प्राचीन मंदिर हिंदू धर्मियांसाठी अत्यंत महत्त्वाचे स्थान आहे. येथील भद्रा मारूती नवसाला पावणारा असून , हे अत्यंत जागृत असे पवित्र मंदिर आहे.
येथील श्रीहनुमानांची मूर्ती शयनावस्थेत /निद्रावस्थेत आहे. शयनावस्थेत/ निद्रावस्थेत असलेल्या श्रीहनुमानांची अजून दोन ठिकाण भारतात आहे. ती म्हणजे प्रयागराज येथील मंदिर व आणि  मध्य प्रदेशातील जाम सावली येथे आहे. भद्रा मारुती मंदिर हे  श्री, हनुमानजी यांच्या भक्तांसह, श्रीरामजी आणि देवाधिदेव महादेवजी यांच्या भक्तांचे देखील आकर्षण मानले जाते.

हनुमान जयंती चैत्र पौर्णिमेच्या दिवशी सूर्योदयाच्या वेळी आणि राम नवमी अशा शुभ प्रसंगी भद्रा मारुती मंदिर येथे श्रीहनुमानांची आणि श्रीरामांची , भक्ती करणारे लाखोंच्या संख्येने भक्त /भाविक , दर्शनासाठी या पवित्र मंदिरात येतात. 

 त्याचप्रमाणे भारत देशासह  महाराष्ट्र राज्यात श्रावण महिन्यात शंकराच्या पूजेला खूप महत्त्व असते. तसेच श्रीहनुमानजी हे महादेवांचे रूप असल्याने , शनिवारी शिवभक्त देखील लाखोंच्या संख्येने, दर्शनासाठी भद्रा मारुतींच्या दर्शनाला येतात.

## कथा
लोककथेनुसार भद्रावती (खुलताबाद) येथे भद्रसेन नावाचा एक थोर राजा होता. हा  श्रीरामांचा भक्त होता आणि तो श्रीरामांची स्तुती, करणारी  भक्ती गीत नेहमी गात असे. एके दिवशी श्रीहनुमानजी आकाशातून जात असतांना ,त्यांना श्रीरामांची स्तुती करणारी भक्ती गीते ऐकू आली. श्रीरामांची  स्तुती करणारी भक्तीगीते ऐकून, श्री हनुमानजी त्या ठिकाणी उतरले. तेथे श्रीहनुमानजी  हे श्रीरामांची स्तुती, करणारी भक्ती गीते ऐकून मंत्रमुग्ध झाले आणि , त्यांनी तेथे एक भव्य योगमुद्रा धारण केली. त्याला 'भाव समाधी' असे म्हणतात ( भाव समाधी ही योगिक मुद्रा आहे). राजा भद्रसेनने काही वेळेनंतर श्रीरामांची स्तुती करणारी गाणी संपवली, तेव्हा मात्र राजा भद्रसेन , प्रत्यक्ष श्रीहनुमानांची मूर्ती पाहून आश्चर्यचकित झाला. त्याने नमस्कार करून, श्रीहनुमानजी यांना येथेच कायमचे वास्तव्य करून , आपल्या आणि भगवान श्रीरामांच्या भक्तांना आशीर्वाद देण्याची विनंती केली. अशा रितीने श्रीहनुमानजी ,(भद्र) म्हणजे शांत मुद्रेत तेथे भक्तांना आशीर्वाद देण्यासाठी कायमचे, वास्तव्य करत आहे.

## भद्रा मारुती संस्थान
* भद्रा मारुती संस्थान खुलताबाद येथे अनेक लोक नेहमी उपयोगी कार्ये करत असतात. यामध्ये गरीब रुग्णांना वैद्यकीय सेवा पुरवली जाते. तसेच येथे अत्याधुनिक तंत्राचा वापर करून भक्तांसाठी डिजिटल हनुमान ग्रंथ उपलब्ध करून दिलेला आहे. या डिजिटल ग्रंथामध्ये भक्ताला जो भाग ऐकायचा असेल, तो ऐकण्याची सुविधा आहे. तसेच सर्व भक्त या डिजिटल ग्रंथाचे वाचन सुलभ पद्धतीने करू शकतात.
* उन्हापासून बचाव करण्यासाठी येथे निवारा उभारला गेला आहे.
* येथे विविध महंतांच्या मदतीने उत्साहात रामकथांचे आयोजन होत असते. तेव्हा अन्न प्रसादाचे वाटप होते.

वर्ग:हिंदू दैवते
वर्ग:छत्रपती संभाजीनगर जिल्हा
वर्ग:हनुमान
वर्ग:हिंदू मंदिरे
राष्ट्रीय द्रुतगती रेल्वे महामंडळ मर्यादित

**राष्ट्रीय द्रुतगती रेल्वे महामंडळ मर्यादित (रा.द्रु.रे.म.म )** भारतातील द्रुतगती रेल्वे मार्गांसाठी वित्तपुरवठा, बांधकाम, देखभाल आणि व्यवस्थापन या उद्देशाने  विधिसंस्थापित करण्यात आले. राष्ट्रीय द्रुतगती रेल्वे महामंडळ मर्यादितची स्थापना रेल्वे मंत्रालय, भारत सरकारच्या वतीने करण्यात आली आहे. रेल्वे महामंडळ, भारत सरकार आणि दोन राज्य सरकार - गुजरात सरकार व महाराष्ट्र सरकार यांच्या समभागात भाग घेणाऱ्या संयुक्त क्षेत्रातील महामंडळ एक 'विशेष उद्देश वाहन' आहे.

## प्रकल्प 
### मुंबई–अहमदाबाद द्रुतगती रेल्वेमार्ग 
हा भारतातील प्रथम द्रुतगती रेल्वेमार्ग आहे ज्याच्या अंमलबजावणी साठी जपान सरकार तांत्रिक आणि आर्थिक मदत करेल,आणि या मार्गावर एकूण बारा स्थानके महाराष्ट्र, गुजरात राज्यांमध्ये  आणि दादरा आणि नगर हवेलीच्या केंद्रशासित प्रदेशात असतील. द्रुतगती रेल्वे मार्गाची लांबी ५०८.१७ किमी असेल, महाराष्ट्र राज्यात १५५.७६ किमी (मुंबई उपनगरात ७.०४ किमी, ठाणे जिल्ह्यात ३९.६६ किमी आणि पालघर जिल्ह्यात १०९.०६ किमी), दादरा आणि नगर हवेली केंद्रशासित प्रदेशात ४.३ किमी आणि गुजरात राज्यात ३४८.०४ किमी.

मुंबई, ठाणे, विरार आणि बोईसर (महाराष्ट्रात), वापी, बिलीमोरा, सुरत, भरूच, वडोदरा, आनंद, अहमदाबाद आणि साबरमती (गुजरात मध्ये) अशी एकूण १२ स्थानके या द्रुतगती रेल्वेमार्गावर येणार आहेत. द्रुतगती रेल्वेमार्गाची मर्यादित थांबा (सूरत आणि वडोदरा येथे) सेवा १ तास आणि ५८ मिनिटांमध्ये मध्ये मार्ग व्यापेल. सर्वस्थानकांवर थांबणारी सेवा हा मार्ग व्यापण्यासाठी २ तास ५७ मि घेईल.

द्रुतगती रेल्वेमार्ग मुंबई मध्ये भूमिगत २६ कि.मी. सोडून उन्नत मार्गावर असलेल्या  (जमिनीच्या वर १० ते १५ मीटर) रुळांवर ३२० किमी / तासाच्या वेगाने कार्यरत असेल. मुंबईचे भूमिगत वांद्रे कुर्ला संकुल स्थानक वगळता सर्व स्थानके उन्नत असतील.

हे बांधकाम एप्रिल २०२० मध्ये सुरू झाले असून डिसेंबर २०२८ पर्यंत हा प्रकल्प पूर्ण होण्याची अपेक्षा आहे. या मार्गावर जपान रेलवे शिन्कानसेन ई ५ मालिका इलेक्ट्रिक मल्टिपल युनिट वापरण्यात येईल .

## हे सुद्धा पहा 
* भारतातील द्रुतगती रेल्वे

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ 

वर्ग:भारतातील सरकारी कंपन्या
वर्ग:भारतातील द्रुतगती रेल्वे
हस्त मुद्रा

**हस्त मुद्रा** म्हणजे आपल्या दोन्ही हातांच्या विविध अवस्था होय. विविध हस्त मुद्रा ह्या ध्यान, योगासने किंवा हठयोग साठी पूरक ठरतात. हस्त मुद्रांं स्थान परत्वे विविध प्रकार सापडतात. त्यामुळे निश्चित संख्या सांगणे कठीण ठरते.

## हस्त मुद्रांचे विविध प्रकार
# ज्ञान मुद्रा
# ब्रह्म मुद्रा
# वायु मुद्रा
# शक्तिपान मुद्रा
# आकाश मुद्रा
# शून्य मुद्रा
# पृथ्वी मुद्रा
# सूर्य / अग्नि मुद्रा
# वरुण मुद्रा
# पुष्पांजलि मुद्रा
# प्राण मुद्रा
# अपान मुद्रा
# अपान वायु मुद्रा
# लिंग मुद्रा
# योनि मुद्रा
## हे सुद्धा पहा
* योगासन
* ध्यान
* हठयोग
* मुद्रा

## संदर्भ
वर्ग:योग
वर्ग:योगासने
नवनीत शिक्षण

**नवनीत एज्युकेशन लिमिटेड** (   ) ही एक भारतीय कंपनी आहे जी शैक्षणिक आणि मुलांच्या पुस्तक प्रकाशन, शैक्षणिक स्टेशनरी आणि नॉन-पेपर स्टेशनरी उत्पादनांचा व्यवसाय करते.  हे तीन विभागांमध्ये कार्य करते: प्रकाशन, स्टेशनरी आणि इतर. त्याची उत्पादने नवनीत, विकास, गाला, यूवा आहे. हे मुलांमधील शीर्षके आणि सामान्य पुस्तक श्रेणींमध्ये तयार करते, ज्यात मुलांचे क्रियाकलाप, बोर्ड, कथा, आरोग्य, स्वयंपाक, मेहंदी आणि भरतकामाच्या पुस्तकांचा समावेश आहे. यात इंग्रजी, हिंदी, मराठी, गुजराती आणि इतर भाषांमध्ये ५०००हून अधिक शीर्षके आहेत. 

## कॉर्पोरेट माहिती 
याची स्थापना १९५९ मध्ये मुंबई येथे झाली.  १९९३ मध्ये ही एक सार्वजनिक व्यवसाय बनली आणि त्यांनी मुंबई रोखे बाजार आणि राष्ट्रीय रोखे बाजार मध्ये आपले शेअर्स सूचीबद्ध केले. सध्या अध्यक्ष कमलेश एस. विक्रमसे आणि व्यवस्थापकीय संचालक ज्ञानेश डी. गाला आहेत. सहव्यवस्थापकीय संचालक आहेत श्री राजू एच. गाला. मुख्य वित्तीय अधिकारी दीपक काकू आणि कंपनी सचिव अमित बुच आहेत. त्याचे दादर, मुंबई, महाराष्ट्र येथे नोंदणीकृत कार्यालय आहे.

२०१६ मध्ये, नवनीत ने ब्रिटानिका भारत ₹88 कोटी मध्ये विकत घेतले.

## संदर्भ 
वर्ग:मुंबई मधील कंपन्या
मध्यावधी निवडणुका

विशिष्ट परिस्थितीत निश्चित कालावधीच्या ( पाच वर्षे ) आधीच लोकसभेच्या किंवा विधानसभेच्या निवडणुका घ्याव्या लागतात. अशा निवडणुकांना " मध्यावधी निवडणुका " असे म्हणतात.
          बहुमताने अधिकारावर आलेले सरकार मुदतीआधीच पक्षफुटीमुळे अल्पमतात येऊ शकते. काही वेळा एका पक्षाला बहुमत मिळाले नसल्यास दोन किंवा अनेक पक्षांची आघाडी करून सरकार स्थापन केले जाते.परंतु मुदती आधीच आघाडीत फूट पडून अल्पमतात येते.अल्पमतात आलेल्या सरकारला राजीनामा द्यावा लागतो. अशा वेळी पर्यायी सरकार सरकार स्थापन करण्याची शक्यता नसल्यास लोकसभा किंवा विधानसभा मुदतपूर्व बरखास्त करावी लागते.अशा परिस्थितीत निवडणूक आयोगाला मध्यावधी निवडणुका घ्याव्या लागतात.

## संदर्भ
कामगार चळवळ

मुख्य कामगार चळवळ १९०० ते १९२० या काळात अस्तित्वात आल्या. नंतर भारतात कापडगिरण्या, रेल्वे कंपन्या असे उद्योग सुरू झाले.या औद्योगिकीकरणामुळे देशात कामगारांचा मोठा वर्ग निर्माण झाला. पुढे त्यांच्या समस्या वाढल्या.या समस्या सोडवण्यासाठी १९२० मध्ये " ऑल इंडिया ट्रेड युनियन काँग्रेस " स्थापन होऊन कामगार चळवळी जोम धरू लागल्या. स्वातंत्र्योत्तर काळातही कामगारांचे प्रश्न सोडवण्यासाठी अनेक युनियन्सची स्थापना झाली.१९६० ते १९८० पर्यंत कामगार चळवळींचा प्रभाव होता.१९८० नंतर मात्र मुंबईतील कापड गिरणी कामगारांचा संप अयशस्वी झाल्यानंतर हळूहळू ही चळवळ विखुरली व कुमकुवत झाली. जागतिकीकरण आणि कंत्राटी कामगार पद्धतीने कामगार चळवळीवर मोठा आघात झाला आहे.

## संदर्भ
चळवळ

एखाद्या प्रश्नाच्या निराकरणासाठी जेव्हा लोक संघटित होऊन सातत्याने कृती करतात;तेव्हा तिला " चळवळ " असे म्हणतात.चळवळी या नागरिकांच्या सार्वजनिक जीवनातील सहभाग वाढवतात सार्वजनिक हितासाठी आणि प्रश्नांच्या सोडवणुकीसाठी चळवळी होत असतात.सरकारवर दबाव आणून आपले प्रश्न सोडवण्यासाठीच चळवळी होतात असे नाही; तर शासनाच्या काही निर्णयांना व धोरणांना विरोध करण्या साठीही चळवळी होतात .धार्मिक, सामाजिक, आर्थिक ,सांस्कृतिक, पर्यावरणविषयक, स्वच्छता वाईट प्रथा - परंपरा इत्यादी विविध विषयांतील प्रश्न घेऊन चळवळी होत असतात.

## संदर्भ
डावे उग्रवादी

भूमीहीन शेतकरी, आदिवासी यांच्यावर जमीनदारांनकडून होणारा अन्याय दूर करण्यासाठी आणि त्यांच्याकडील जमिनी बळकावण्यासाठी पश्चिम बंगाल या राज्यात नक्षलवादी चळवळ सुरू झाली.या चळवळीवर मार्क्सवादाचा प्रभाव असल्याने त्यांना " डाव्या विचरसरणीचे " म्हणून संबोधले जाते.सुरुवातीच्या उद्दिष्टांपासून भरकटत जाऊन ही चळवळ आता उग्रवादी बनली आहे.शेतकरी - आदिवासी यांना न्याय देण्याऐवजी ही चळवळ सरकारला हिंसक पद्धतीने विरोध करीत आहे. राजकीय नेते,पोलीस,लष्कर यांच्यावर सशस्त्र हल्ले केले जात आहेत.

## संदर्भ
रहाटेवाडी

**रहाटेवाडी** हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यातील मंगळवेढा तालुक्यातील एक गाव आहे.

## भौगोलिक स्थान
## हवामान
येथे मध्यम आणि चांगले हवामान असते. हे कोरड्या हवामान श्रेणीत येते. उन्हाळा, पावसाळा आणि हिवाळा हे ऋतू असतात. मार्च ते मे हे महिने उन्हाळ्याच्या काळात येतात आणि या काळात कमाल तापमान ३० ते ४० अंश सेल्सियस पर्यंत असते. एप्रिल आणि मे महिन्याचा कालावधी सर्वात उष्ण असतो. येथे पाऊस अल्प आणि अनिश्चित प्रमाणात पडतो. जूनच्या दुसऱ्या पंधरवड्यापासून ते सप्टेंबर अखेरपर्यंत मान्सूनचा कालावधी असतो. सरासरी ५४५ मिमी पाऊस पडतो. येथे हिवाळा नोव्हेंबरमध्ये सुरू होतो आणि फेब्रुवारी महिन्यात तापमान कधीकधी १० अंश सेल्सियसपेक्षा कमी होते. हिवाळ्यातील किमान तापमान जानेवारीत सुमारे ९ अंश सेल्सियस असते.

## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासची गावे
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:मंगळवेढा तालुक्यातील गावे
वर्ग:सोलापूर जिल्ह्यातील गावे
ललित सोनोने

JJwiki108.208 (चर्चा) १३:१८, ४ मार्च २०२१ (IST)

**ललित सोनोने** यांचा  जन्म अमरावती जिल्ह्या नजीक च्या  धामणगाव रेल्वे तालुक्यातील गुंजी येथे ११-१०-१९३८ला झाला. आजोबांच्या काळापासूनच त्यांच्या घरात निरामय असे धार्मिक वातावरण होते म्हणून वडिलांना भजनाचा छंद  होता. ते चांगले तबलावादकहि  होते. अश्या वातावरणात सूर ,ताल  व शब्द त्यांच्या मनात खोलवर रुजू होत  गेले.

कविभूषण अण्णासाहेब खापर्डे यांच्या नंतर कविवर्य मधुकर केचे , गझलसम्राट सुरेश भट,शरदचंद्र सिंन्हा ,उ.रा.गिरी ,तुळशीराम काजे ,मनोहर तल्हार , बाबा मोहोड, श्याम सोनारे या कवींच्या सहवासात त्यांना काव्यलेखना कडे विशेष आकर्षण झाले आणि  छंदबद्ध कविता लिहिण्यास त्यांनी सुरुवात  केली.

होस्टेलवरच असतांना  टाकळगांवचे  जगन वंजारी हे त्यांचे मित्र बनले. ते त्यांचे नातेवाईकही होते. साहित्याची आवड लागत गेली  व वाचन सुरू झाले .

१९५८ला अमरावती येथील विदर्भ महाविद्यालयात बी.ए च्या  प्रथम वर्षला शिकत असतांना महाविद्यालयात सुरेश भट यांच्या अध्यक्षतेखाली घेण्यात आलेल्या कवीसंमेलनात त्यांनी आपली कविता सादर केली या कवितेला मिळालेली सुरेश भटांची दाद व "तू छान कविता लिहितोस .आता नव्याने काळजाचा ठाव घेणारी गझल लिहायला लाग " हा सल्ला  त्यांना  प्रोत्साहन देणारा ठरला .

वर्ष १९६३ ते ६७ ह्या काळात  वडील व आई यांचे निधन झाले त्यामुळे नैराश्याग्रस्थ होऊन त्यांनी काव्यलेखनाला विराम देण्याचा निर्णय घेतला मात्र त्यांचे जीवलग मित्र साहित्यिक व पत्रकार जगन वंजारी हे त्यांना भेटायला त्यांच्या गावी आले व "तू शब्दसृष्टीचा कलावंत आहेस. तुला तुझ्या कवितेचे महत्त्व वाटत नसले तरी माझ्यासारखे कित्तेक रसिक तुझ्या कवितेवर जीव  ओवाळून टाकतात " असे म्हणून त्यांनी ललित सोनोने यांना पुन्हा गझल व कविता लिहिण्यास मनवले व ते पुन्हा जोमाने कविता लिहायला लागले.

त्यांनी  १९८९ साली आपला पहिला कवितासंग्रह 'चांदनवेल ' प्रकाशित केला.अर्धांगिनीच्या मृत्यू नंतर त्यांना एकाकीपण  जाणवू लागले मात्र या पुढे जाऊन २०१२ मध्ये  'एक वलय दुःखाचे ' हा  गझलसंग्रह प्रकाशित केला .

अलीकडेच त्त्यांची कविता अमरावती विद्यापीठाच्या  बी.कॉमच्या ३ ऱ्या वर्षीच्या अभयसक्रमातही  सामील करण्यात अली. गझल नवाज भीमराव पांचाळे यांच्याशी त्यांचा स्नेहबंध अ.भा.मराठी गझल साहित्य संमेलना पासून येत गेला  होताच त्यांचे ललित सोनोने बद्दलचे मनोगत एक वलय दुःखाचे या पुस्तकामध्ये वाचायला मिळते.

जेव्हा जगन वंजारी साहित्य जत्रा चालवायला लागले तेव्हा त्यांनी सोनोनेंच्या बऱ्याच  कविता व गझला प्रकाशित करून त्यांना  भरपूर प्रसिद्धी दिली  डॉ .बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या जयंती निमित्ताने दै .लोकमतने काढलेल्या एका खास पुरवणीच्या कव्हर पेज वर त्यांची  'ज्ञानसूर्य ' ही  गझल प्रकाशित झाली.

= प्रकशित पुस्तके =

* चांदणवेल  (१९८९) (कविता व गझल संग्रह )
* एक वलय दुःखाचे (०१-०८-२०१२)(गझल संग्रह )

= स्वरबद्ध गझला =

* फुलांतला प्रवास दे ( गायक -मयूर महाजन  संगीत- सुधाकर कदम )
* आमचा सूर्य होऊन आलास तू (गायक -संगीत अनिल खोब्रागडे)
* किती युगातला  (गायक -संगीत अनिल खोब्रागडे)

= निधन =
दिनांक १ फेब्रुवारी  २०२१ला त्याच्या राहत्या गावी गुंजी येथे त्याचे दीर्घ आजाराने निधन झाले .

= काही प्रसिद्ध गझला =

= बाह्य दुवे =

ललित सोनोने यांची पुस्तके

लालीत सोनोने निधन बातमी

कविता

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय मराठी कवि