open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
चमकी

चमकी हा स्त्रियांचा नाकाच्या पाळीवर घालण्याचा गोलाकार किंवा फुलाच्या आकाराचा लहानसा दागिना आहे. त्यासाठी नाकपुडीला एक लहानसे छिद्र पाडून तिच्यात ही चमकी बसवून वाटल्यास फिरकीने घट्ट करतात. लहान मुलीपासून ते मोठ्या स्त्रियांपर्यंत सर्वचजण चमकी वापरू शकतात. चमकी ही सोन्याची, चांदीची, हिऱ्याची, मूल्यवान खड्याची किंवा मोत्याची असते. 

चमकी घातली की नथ घालता येत नाही, त्यामुळे घरंदाज मराठी स्त्रिया चमकी घालत नाहीत. महाराष्ट्रातल्या लहान मुली बहुधा सुंकली (सोन्याचे नाजूक कडे) घालतात.चमकी ही स्त्रिया रोजच परिधान करतात.हा दागिना बारीक असतो.चमकी ही खाड्यानमधे असते चमकी गोल ही असते. 

## संदर्भ 
वर्ग:दागिने
आगरझरी

**आगरझरी** हे चंद्रपूर जिल्ह्यातील एक गाव आहे. हे ताडोबा-अंधारी व्याघ्र प्रकल्पाच्या नजिक वसलेले आहे. या गावानजिक आगरझरी वन क्षेत्रात बटरफ्लायवर्ल्ड‎ हे फुलपाखरांचे उद्यान आहे.

वर्ग:चंद्रपूर जिल्हा
उड्व

विशीष्ट प्रकारे रचलेले असते. जेव्हा भात पीक तयार झाल्यानंतर कापणी केली जाते. कापणी केल्यानंतर व जोडणी करण्यापुर्वी पिकाचीची साठवण करण्यासाठी विशीष्ट प्रकारे पीक रचले जाते.

वर्ग:शेती
गंजी

गवताच्या घुमटाकार आकारात रचलेल्या राशीला **गंजी** म्हणतात. पावसाळा सुरू होण्यापूर्वी जनावरांसाठी चारा साठवून ठेवण्यासाठी अशा प्रकारे गंजी रचतात. ही गंजी जमिनीपासून थोडी उंचावर असते, त्यामुळे तिच्यातील गवताला जनावर तोंड लावू शकत नाहीत. 

वर्ग:शेती
वर्ग:शेतीपूरक व्यवसाय
मेंगाई

पुणे जिल्ह्यातील वेल्हे गावची मुख्य ग्राम देवता मेंगाई आहे. तिचा अधिवास तोरण्यावर होता. शिवाजी महाराजांनी तोरण्यावर (तेव्हाचा प्रचंडगडावर) जाऊन या देवीचे दर्शन घेतल्याची ऐतिहासिक नोंद आहे. तिचे देऊळ तोरणा किल्यावर व तोरण्याच्या पायथ्याशी आहे. सन २०१५ मध्ये पायथ्या पाशी असणाऱ्या देवीच्या देवळाचा जीर्णोद्धार झाला. 
देवीची यात्रा माघ महिन्यातील शुक्रवारी असते. गावातील लोकं पालखीतून देवीची मिरवणूक काढतात. या मेंगाई देवीच्या यात्रेत किमान ४० पेक्षा जास्त गावातील लोकं सहभागी होतात. देवीच्या यात्रेतील बाजार मुख्यतः घोंगडी व मिरची या वस्तूचा असतो. देवीच्या यात्रेत पारंपारिक खेळ सदरी करणाची पद्धत आहे, आता तिथल्या कुस्त्या प्रसिद्ध आहेत.

वर्ग:हिंदू दैवते
बटरफ्लाय वर्ल्ड

"**बटरफ्लायवर्ल्ड**" हे महाराष्ट्राच्या चंद्रपूर जिल्ह्यातील ताडोबा-अंधारी व्याघ्र प्रकल्पास संलग्न असलेले एक फुलपाखरांचे  उद्यान आहे. ते या व्याघ्र प्रकल्पाच्या आगरझरी क्षेत्रात उभारण्यात आले आहे.हे उद्यान प्रमुखतः लहान मुलांसाठी आहे. या फुलपाखरू उद्यानात फुलपाखरांच्या अनेक प्रजाती त्यांना बघता येतील. या संदर्भातील शास्त्रीय माहितीही तेथे आहे. येथे काचेच्या घरात फुलपाखरे ठेवण्यात आली आहेत. त्याशिवाय लहान मुलांना खेळण्यास भरपूर जागा, विविध प्रकारची कारंजी, लटकते पूल आदी पर्यटक सुविधा निर्माण करण्यात आलेल्या आहेत. या प्रकल्पाचे संचालन तेथील स्थानिक गावकरी **ग्राम परिस्थितीकीय विकास समिती**द्वारे करतात. या प्रकल्पाचे विधीवत उद्घाटन १० फेब्रुवारी २०१८ला करण्यात आले.

वर्ग:चंद्रपूर जिल्हा
वर्ग:चित्र हवे
कडा

हा दागिना हातात विशेषतः मनगटात घालायचा दागिना आहे. या दागिन्याचा आकार गोल असतो. हा दागिना चांदी व सोने या दोन्ही धातूंचा  असतो.  तथापि हा दागिना चांदी या धातूमध्ये जास्त प्रमाणात वापराला जातो. कड्याचा वापर जास्त प्रमाणात पुरुषांमध्ये दिसून येतो. या दागिन्याचे वजन जास्त असू शकते. कड्याच्या विविध प्रकारच्या नक्षी उपलब्ध आहेत.

वर्ग:दागिने
वर्ग:तात्पुरता वर्ग-१० मार्च २०१८ कार्यशाळा
झुमके

**झुमके** किंवा **झुबे** हा एक पारंपरिक दागिना आहे. हा कानामध्य़े घातला जातो. झुमका हा लोंबता व झुलणारा दागिना  आहे.  सोने, मोती, चांदी अशा विविध प्रकारात सुम्के उपलब्ध असतात. झुमक्याला वरील बाजू डडूल असतो व मध्य़े एक नाजूक साखळी असते व साखळी नंतर झुमका असतो, झुमका हा गोलाकार असतो व झुमक्य़ाला खाली नाजूक  मणी असतात. हा प्रकार बहुतांशी स्त्रिया वापरतात.

झुबे हा एक पारंपरिक दागिना  आहे. झुबा हा लोंबणारा व झुलणारा दागिना आहे. झुंबराप्रमाणे लटकणारा हा दागिना कानामध्ये घातला जातो. याचा आकार गोल असतो. वरील बाजुस गोलाकार फूल असते.ते सोन्याचे ,खड्याचे किंवा मोत्याचे असते. याला मागे छोटा दांडा असतो.तो कानाच्या छिद्रात घालतात.तिथे कानामागे त्याला फिरकी किंवा मळसूत्र असते,त्याच्या साह्याने झुबा कानावर बसवतात.त्याला जोडून मधे एक नाजुक साखळी असते व साखळीला खाली गोलाकार किंवा त्रिकोणी झुबा असतो. खाली नाजुक मणी असतात ते सोन्याचे किंवा मोत्याचे असतात. सोन्यामोत्याप्रमाणेच आजकाल सिल्व्हर आयोडाईज्ड ,रेशमी धाग्याचे किंवा पेपर क्विलिंगचे झुबे घालण्याची फॅशन आली आहे.झुब्याला झुमके असंही म्हणतात तर लहान मुलांच्या झुब्याला डूल म्हणतात . गळ्यातला लफ्फा आणि झुबे यांची नक्षी एकमेकांशी मिळती जुळती असते. नृत्य करताना विशिष्ट प्रकारचे झुबे घालतात.त्यांना मागे सोन्याचे किंवा मोत्याचे वेल जोडता येतात. चेहऱ्याभोवती मागे पुढे हलणारे झुबे एकूणच सौंदर्यात भरच घालतात.

## चित्रदालन

File:मोत्यांचे झुबे.jpg|मोत्यांचे झुबे
File:सोन्यचे झुबे.jpg|सोन्यचे झुबे

वर्ग:दागिने
वर्ग:महिला
प्याँगचँग

**प्यॉंगचॅंग** दक्षिण कोरियाच्या गंगवान प्रांतातील शहर आहे. टॅबॅक पर्वतरांगेतील या शहरात अनेक बौद्ध मंदिरे आहेत. २०१३ च्या अंदाजानुसार येथील लोकसंख्या ४३,६६६ होती.

देशाची राजधानी सोलपासून १८० किमी आग्नेयेस असलेल्या या शहरात २०१८ चे हिवाळी ऑलिंपिक खेळ भरले होते.

वर्ग:दक्षिण कोरियामधील शहरे
वर्ग:गंगवान प्रांत
२०१८ हिवाळी ऑलिंपिक खेळात भारत

२०१८ हिवाळी ऑलिंपिक स्पर्धांमध्ये भारताच्या दोन खेळाडूंनी भाग घेतला.

दक्षिण कोरियाच्या प्याँगचँग शहरात झालेल्या या स्पर्धेत जगदीश सिंगने १५ किमी फ्रीस्टाइल क्रॉस कंट्री स्कीईंग तर शिवा केशवनने एकेरी लूज खेळांत भाग घेतला.

वर्ग:हिवाळी ऑलिंपिक खेळात भारत
२०१८ हिवाळी ऑलिंपिक खेळात हाँग काँग

२०१८ हिवाळी ऑलिंपिक स्पर्धांमध्ये हाँग काँगच्या एका खेळाडूने भाग घेतला.

दक्षिण कोरियाच्या प्याँगचँग शहरात झालेल्या या स्पर्धेत अराबेला न्ग हीने आल्पाइन स्कीईंग खेळांत भाग घेतला.

वर्ग:हिवाळी ऑलिंपिक खेळात हाँग काँग
वॉली हार्डिंज

**हॅरॉल्ड थॉमस विल्यम** *वॉली* **हार्डिंज** (२५ फेब्रुवारी, १८८६:ग्रीनविच, केंट, इंग्लंड - ८ मे, १९६५:कँब्रिज, इंग्लंड) हा कडून क्रिकेट खेळलेला खेळाडू होता.

वर्ग:इंग्लंडचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १८८६ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९६५ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
जॅक व्हाइट

**जॉन कॉर्निश** *जॅक* **व्हाइट** (१९ फेब्रुवारी, १८९१:सॉमरसेट, इंग्लंड - २ मे, १९६१:सॉमरसेट, इंग्लंड) हा कडून क्रिकेट खेळलेला खेळाडू होता.

याला *फार्मर व्हाइट* नावानेही ओळखले जायचे

वर्ग:इंग्लंडचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १८९१ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९६१ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
जमशेदजी जीजीभाय

**जमशेदजी जीजीभाय** (१५ जुलै, १७८३ - १४ एप्रिल, १८५९) हे दानशूरपणाबद्दल प्रसिद्ध असलेले मुंबईतील एक पारशी उद्योगपती होते.) त्यांनी मुंबईकरांसाठी अनेक लोककल्याणकारी कामे केली. चीन सोबत त्यांनी कापूस आणि अफूच्या व्यापारात मोठा पैसा मिळवला.

## लोकहितकारी कामे
माहीम बेट वांद्ऱ्याला जोडणारा ‘माहीम कॉजवे’ जमसेटजींच्या पत्नी अवाबाई यांनी दीड कोटी रुपयांची मदत केली म्हणून १८४५ साली बांधून झाला. जमसेटजींच्या एक लाख रुपयांच्या आर्थिक मदतीमुळे मुंबईचे ‘जे. जे. हॉस्पिटल’ उभे राहिले. राणीबागेतील ‘डॉ.भाऊ दाजी लाड म्युझियम’ची इमारत जमसेटजी जीजीभाय यांच्या उदार देणगीतून उभी राहिली. जमसेटजींनी दिलेल्या दीड लाख रुपयांच्या देणगीतून १८३१ साली उभी राहिलेली बेलासिस रोड येथील धर्मशाळा आजही कार्यरत आहे. जमसेटजींच्या मोठमोठ्या देणग्यांमधून उभ्या राहिलेल्या सार्वजनिक आणि धर्मादाय संस्थांची संख्या १२६हून अधिक आहे. त्यामध्ये सर जे.जे.स्कूल ऑफ आर्ट्‌स, सर जे.जे.स्कूल ऑफ आर्किटेक्चर, सर जे.जे. स्कूल ऑफ कमर्शियल आर्ट यांचाही समावेश होतो. जीजीभायनी सुरत, नवसारी, मुंबई आणि पुण्यात रुग्णालये, शाळा, अग्यारी स्थापन करून विहिरी तसेच तलाव खोदले. त्यांनी पांजरापोळ या संस्थेस गुरांच्या पैदाशीसाठी ८०,००० रुपयांची देणगी दिली. मुंबईतल्या ठाकुरद्वार येथे जमसेटजींनी गुरांच्या मोफत चरणीसाठी २०,००० रुपये देऊन समुद्रकाठाजवळ जमीन घेतली. पुढे याच ठिकाणी ‘चर्नी रोड’ हे रेल्वे स्थानक झाले.

## पारसी नाटकांसाठी नाट्यगृह
मुंबईमध्ये पारसी नाटकांची सुरुवात जमसेटजी जीजीभाय यांनी केली. त्यासाठी त्यांनी सन १७७६ साली बांधलेले बाॅम्बे थिएटर आणि ग्रॅन्ट रोड थिएटर येथून सुरुवात केली. १८५३ साली बहुधा ऑक्टोबर महिन्यात पहिल्या पारसी नाटकाची निर्मिती झाली. सुरुवातीला नवशिक्यांनी सुरू केलेली ही नाट्य चळवळ थोड्याच काळात व्यावसायिक झाली.

## पुरस्कार आणि सन्मान
जमशेटजींच्या या समाजहितकारी कार्याची पावती म्हणून ब्रिटिश सरकारने त्यांना ‘नाइटहूड’ व ‘बॅरोनेट’चा बहुमान दिला.. हा मान मिळालेले जमशेटजी हे पहिले भारतीय होत.

जे.जे. हॉस्पिटलच्या आवारात जमशेटजी जीजीभाॅय यांचा भव्य पुतळा उभारला आहे. तो पुतळा आजही वंद्य मानला जातो. 
## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:मुंबई
वर्ग:उद्योगपती
वर्ग:पोस्टाचे तिकीट असलेल्या व्यक्ती
वर्ग:इ.स. १७८३ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १८५९ मधील मृत्यू
मुंबई मेट्रो स्थानकांची यादी

ही मुंबई मेट्रोच्या सर्व स्थानकांची यादी आहे, जी भारताच्या मुंबई महानगर प्रदेशातील मुंबईला सेवा देणारी एक जलद वाहतूक व्यवस्था आहे. मुंबई मेट्रो ही भारतात बांधली जाणारी पाचवी वाहतूक व्यवस्था आहे. मुंबई मेट्रोची पहिली मार्गिका ८ जून २०१४ रोजी निळी मार्गिका १ सह उघडण्यात आली. ऑक्टोबर २०२५ पर्यंत सध्या एकूण ६८ स्थानके कार्यरत आहेत. 

मुंबई मेट्रो नेटवर्कचा विस्तार सुमारे २०० किमी (१२० मैल) असणार आहे. या विस्तारामुळे मुंबई मुंबई महानगर प्रदेशातील त्याच्या उपग्रह शहरांशी जोडली जाईल. मुंबई मेट्रोची प्रत्येक मार्गिका एका विशिष्ट रंगाने ओळखली जाते. ही सिस्टीम स्टँडर्ड गेज ट्रेनच्या रोलिंग स्टॉकचा वापर करते आणि त्यात उन्नत, भूमिगत आणि जमिनीवर मार्गिकांचे संयोजन आहे.

## मेट्रो स्थानके 
### कार्यरत
### बांधकामाधीन
## सांख्यिकी 
## नोंदी 
## संदर्भ 
वर्ग:मुंबई मेट्रो
सुरेश (निःसंदिग्धीकरण)

**सुरेश** हे भारतीय पुरुषांना देण्यात येणारे एक नाव आहे. सुरेश हा संस्कृत शब्द असून याचा  अर्थ 'देवांचा देव' असा होतो. जो ब्रह्म, विष्णू आणि शिव ह्या तीनही देवांना सारखाच लागू पडतो. 

सुरेश नाव असलेले लोक :
* सुरेश भारद्वाज, भारतीय राजकारणी
* सुरेश गोपी (जन्म 1960), भारतीय मल्याळम चित्रपट अभिनेता
* सुरेश जोयचीम, तामिळ कॅनेडियन चित्रपट अभिनेता, निर्माता आणि अनेक गिनीज बुक ऑफ वर्ल्ड रेकॉर्ड होल्डर
* सुरेश जोशी, भारतीय कवी, लेखक आणि साहित्यिक समीक्षक
* सुरेश कुमार, अमेरिकन अर्थशास्त्रज्ञ आणि उद्योगपती, संचालक-सामान्य अमेरिकन परदेशी व्यावसायिक सेवा
* सुरेश ओबेराय, भारतीय हिंदी चित्रपट अभिनेता
* सुरेश रैना, भारतीय क्रिकेट खेळाडू
* सुरेश प्रेमचंद्रन, श्रीलंकेच्या तमिळ राजकारणी आणि नेते पीपल्स क्रांतिकारी लिबरेशन फ्रंट
* सुरेश वेंकटसुब्रमनियन, भारतीय-अमेरिकन संगणक शास्त्रज्ञ
* सुब्रा सुरेश, भारतीय जन्म, अमेरिकन इंजिनीअर आणि शास्त्रज्ञ

वर्ग:नावे
वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
चुंबळ

डोक्यावर टोपले, घमेले अशा प्रकारच्या वस्तू ठेवण्यापूर्वी कापडाचा जो आधार, वळी करून ठेवतात त्याला **चुंबळ** असे म्हणतात. बहुतेकदा अंग पुसायच्या टॉवेलच्या आकाराच्या कापडाची ही वळी केली जाते. त्यामुळे डोक्यावर भरलेले घमेले, बांबूच्या टोपलीसारखे काही घेतले तरी ते डोक्याला बोचत नाही, त्याला आधार मिळतो हालत नाही व सगळीकडे समान वजन पडते. याशिवाय तबला जमिनीवर स्थिर ठेवण्यासाठीही याचा वापर करतात.

## संदर्भ
वर्ग:दैनंदिन वापरातील वस्तू
लाकूड-फाटा

चुलीमध्ये जी लाकडे घातली जातात त्याला **फाटा** असे म्हणतात. **लाकूड-फाटा** असा शब्द जास्त प्रचलित आहे. यास **सरपण** असेही म्हणतात. उन्हाळ्यात चुलीसाठीचे जळण गोळा करण्याच्या क्रियेलाही 'बाई फाट्याला गेली आहे' असे संबोधण्याची पद्धत आहे. मोठी लाकडे आणून चुलीच्या मापाची कुऱ्हाडीने घरीच उभी चिरली (लाकुड घेऱ्यात कमी केले) तरी त्यास फाटा केला असे म्हणायाची गावाकडे पद्धत आहे.
धसट

जे जळण भुरुभुरु जळून जाते, ज्यातून अन्न शिजवण्यासाठी ताव येत नाही म्हणजेच पुरेशी उष्णता येत नाही अशा बारीक काड्याकाटक्यांना  धसट म्हंटले जाते. हे धसट भुरुभुरु जळून जात असले तरी पटकन पेट घेते म्हणून चूल पेटवताना सुरुवातीला त्याचा वापर करतात. धसट म्हणजे बारीक काड्या वाळलेलं गवत असे चुलीत आधी घातले कि फाटा पेटण्यास मदत होते.
कवळा

कवळा म्हणजे छोटी मोळी. एक बाई रानातून लाकूड-फाटा आणते तेव्हा एका वेळी जेवढे कोणाच्याही मदती शिवाय उचलून स्वतःच्या डोक्यावर ठेऊ शकते त्याला कवळा असे म्हंटले जाते. रानात उपलब्ध वेल जे अशा छोट्या मोळीला बांधायला वापरले जातात त्याला कवळीचा वेल असेही म्हणतात पश्चिम घाटात अनंत मूळ या वेलाला असे म्हणतात.

## संदर्भ
येडशी (उस्मानाबाद)

**येडशी** हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील उस्मानाबाद जिल्ह्यातील उस्मानाबाद तालुक्यातील एक गाव आहे.
## पार्श्वभूमी
**येडशी** हे गाव उस्मानाबाद तालुक्यातील गाव आहे. हे पूर्वी वेदश्री या नावाने प्रचलित होते. येडशी येथे श्री क्षेत्र रामलिंग हे देवस्थान प्रसिद्ध आहे.तसेच येथे अभायरण्य देखील आहे,यामध्ये प्रामुख्याने मोर,हरिण,कोल्हे,लांडगा हे प्राणी पाहवयास मिळतात.तसेच येथे एक धबधबा आहे .
## भौगोलिक स्थान
## हवामान
येथील वातावरण साधारणपणे उष्ण व कोरडे असते. पावसाळा जून महिन्याच्या मध्यापासून सुरू होऊन सप्टेंबरच्या शेवटी संपतो.ऑक्टोबर ते नोव्हेंबर मध्यापर्यंत दमट वातावरण असते. नोव्हेंबर मध्य ते जानेवारी हिवाळा असतो. फेब्रुवारी ते मार्च वातावरण कोरडे असते. एप्रिल ते जून उन्हाळा असतो.सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ७५० मिलीमीटर असते.

## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे 
रामलिंग देवस्थान = येडशी हे गाव महाराष्ट्रातील मिनी महाबळेश्वर म्हणून प्रसिद्ध आहे. येडशी गावचे ग्रामदैवत रामलिंग देवस्थान आहे . बालाघाट डोंगराच्या कुशीत वसलेले रामलिंग मंदिर भाविक भक्तांना, पर्यटकांना आकर्षित करते. डोंगर भागात खोल दरीत, निसर्गाच्या सान्निध्यात हे मंदिर आहे. प्रभू श्री राम वनवास मध्ये असताना भगवान महादेवांची आराधना करण्यासाठी प्रभू श्रीराम यांनी येथे शिवलिंगा ची स्थापना करून 

दुर्गादेवी हील स्टेशन = 

गुरुकुल =

## विधा
## जवळपासची गावे
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:उस्मानाबाद तालुक्यातील गावे
वर्ग:उस्मानाबाद जिल्ह्यातील गावे
माप

माप हे एक अन्नधान्य, पाणी-तेल-दूध-तूप, कपडे-पादत्राणे यांचे आकारमान दर्शवायचे साधन आहे. 

पूर्वीच्या काळी धान्य मोजण्यासाठी त्याचे आकारमान मोजत असत. त्यासाठी चिपटे, मापटे, अधोली, पायली इत्यादी एकके होती. नवीन सून घरात येताना उंबरठ्यावर ठेवलेले माप ओलांडून येते ते हेच माप.

पाणी-तेल-दूध-तूप हे लिटरमध्ये मोजतात. (तूप हे किलोमध्ये मोजावे असा कायदा आहे.)

मोठ्या माणसाच्या कपड्यांची भारतीय मापे : S (Small : ३२"-३४"/८०-८५ सेंटिमीटर), M (Medium : ३६"/९० सेंटिमीटर), L ( Large : ३८"/९५ सेंटिमीटर), XL ( Extra Large : ४०"/१०० सेंटिमीटर), XXL (Bigger than extra large : ४२"/१०५ सेंटिमीटर), XXXL (3XL : ४४"/११० सेंटिमीटर) (Still Bigger).

मोठ्या पुरुष माणसांच्या पादत्राणांची मापे : ६, ७, ८, ९

स्त्रियांच्या पादत्राणांची मापे : ५, ६, ७.

## हीसुद्धा मापें काही कंपन्या कपड्यांसाठी वापरतात
Size	Chest (inch)	Shoulder (inch)	Length (inch); 
S	           40	                16	                25;  
M	           42	                17	                26;  
L	           44	                18	                27;  
XL	       46	                19	                28;  
XXL	       48	                20	                29;

(अपूर्ण)
वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख
लैंगिकता अभ्यास

स्त्री-पुरुष यांच्यातला प्रमुख भेद हा लिंगाधारित आहे. लैंगिक व लैगिकता या संकल्पनेत  थोडा भेद आहे. जन्मजात आहे ते लैगिक पण समाजामुळे, संस्कारामुळे जो भाव तयार होतो त्यास लैगिकता असे म्हणतात. जसे केस वाढणे हे नैसर्गिक आहे पण साधारणपणे बायकांनी जास्त वाढवायचे व पुरुषांनी कमी हे लिंग भाव अभ्यासात येते. स्वयंपाकघरात काम म्हंटले की बाई डोळ्यासमोर येते आणि वाहन चालक म्हंटल्यावर पुरुष असे डोळ्यासमोर येणे हे लिंग भावामुळे घडते,असा अभ्यास करणे म्हणजे लिंग भावाचा अभ्यास करणे असे म्हणतात. 
गर्भार पणात येणारे प्रश्न, शरीर संबंधा विषयीची माहिती हे मात्र लैगीकतेत येते. कारण या गोष्टी नैसर्गिक लिंगाशी संबंधित आहेत.

वर्ग:लैंगिकता
वर्ग:लैंगिकता अभ्यास
स्त्रीवादी लेखिका

लिंगभाव व लैंगिकता यावर प्रकाश टाकणाऱ्या लेखनाला **स्त्रीवादी लेखन** असे म्हणतात. असे करणाऱ्या स्त्रीयांना **स्त्रीवादी लेखिका** व पुरूषांना **स्त्रीवादी लेखिक** असे संबोधले जाते. मराठी भाषेत असे लेखन करणाऱ्या अनेक स्त्रिया आहेत. त्यापैकी काही खालीप्रमाणे आहे.
# ताराबाई मोडक
# गौरी देशपांडे
# विद्या बाळ
# विद्युत भागवत
# शर्मिला रेगे

वर्ग:स्त्रीवाद
श्री छत्रपती सहकारी साखर कारखाना (भवानीनगर)

**श्री छत्रपती सहकारी साखर कारखाना**हा महाराष्ट्रातील पुणे जिल्ह्यातील इंदापूर तालुक्यातील भवानीनगर येथे असलेला सर्वात जुना सहकारी साखर कारखाना आहे. हा कारखाना पूर्णपणे सहकारी तत्त्वावर उभारलेला कारखाना आहे. या कारखान्याच्या आसपासच्या परिसरातील अनेक गावांतील बहुतांश ऊस उत्पादक शेतकरी या कारखान्याचे सदस्य आहेत. परिसरातील अनेक लोकांना या कारखान्यामुळे रोजगार मिळाला आहे. कारखाना परिक्षेञात श्री छत्रपती शिवरायांचा अश्वारूढ पुतळा आहे.

वर्ग:महाराष्ट्रातील सहकारी साखर कारखाने
वर्ग:पुणे जिल्हा
स्क्रॅच (प्रोग्रामिंग लँग्वेज)

**स्क्रॅच** हे एक विनामूल्य व्हिज्युअल प्रोग्रामिंग भाषा आणि ऑनलाइन समुदाय आहे जे जगभरातील लाखो मुलांना वापरते. स्क्रॅच सोबत मुले स्वतःची परस्पर संवाद, खेळ आणि ॲनिमेशन तयार करू शकतात, नंतर एकमेकांशी त्यांची निर्मिती आणि चर्चा करू शकतात. मुलांसाठी (८ वर्षे व त्यावरील) मदत करण्यासाठी रचनात्मकपणे विचार करणे, पद्धतशीर कारणे आणि सहयोगी पद्धतीने कार्य करणे हे एमआयटी मीडिया लॅबमध्ये जीवनग्राहक बालवाडी गटाने विकसित केले.

स्क्रॅचचे ७०+ भाषांमध्ये अनुवादित केले आहे आणि जगातील प्रत्येक देशात घरे, शाळा आणि शाळा-शाळा क्लबांमध्ये वापरली जाते . स्क्रॅच हे सहसा शिक्षण कोडींग, संगणक विज्ञान आणि कम्प्यूटेशनल विचारनात वापरला जातो. शिक्षक हे गणित, विज्ञान, इतिहास, भूगोल आणि कला यासारख्या बऱ्याच इतर विषयांमध्ये एक सर्जनशील साधन म्हणून वापरतात.

२०१७ च्या अखेरीपर्यंत, स्क्रॅच ऑनलाईन समुदायाच्या २२ दशलक्षांपेक्षा जास्त नोंदणीकृत सदस्यांना आणि २६ दशलक्षांहून अधिक सामायिक प्रकल्पांनी दररोज २५००० नवीन सदस्य आणि ३०००० नवीन प्रकल्प रोज दिली आहेत. स्क्रॅचच्या ब्लॅक-आधारित व्याकरणामुळे इतर अनेक प्रोग्रामींग वातावरणावर परिणाम झाला आहे आणि आता मुलांसाठी परिचयात्मक कोडींग अनुभवांसाठी एक मानक मानले जाते.
सूर्य मंदिर (मोढेरा)

**मोढेराचे सूर्य मंदिर** भारताच्या गुजरात राज्यातील महेसाणा जिल्ह्यातील मोढेरा गावातील सूर्यमंदिर आहे. पुष्पावती नदीच्या काठावर असलेले हे दुर्मिळ मंदिर इसवीसन १०२६-२७ साली चालुक्य राजा भीम पहिला याने बांधले.

## भूगोल 
मोढेरा गाव महेसाणा पासून २६ किलोमीटर तसेच अहमदाबाद शहरापासून १०१ किमी अंतरावर आहे.

## इतिहास 
स्कंद पुराणानुसार मोढेरा जवळील भागाला रामायण काळी 'धर्मारण्य' असे संबोधले जायचे. रावणाचा वध करून परतलेल्या श्रीरामाने गुरू वसिष्ठाना ब्रह्म हत्येच्या पातकापासून मुक्त होण्यासाठी काय करावे असे विचारले. गुरू वसिष्ठांनी धर्मारण्यात जाऊन यज्ञ करण्याचा सल्ला दिला. मोढेरा येथील जन धारणेनुसार प्रभू श्रीराम आणि सीता यांनी या ठिकाणाला भेट देऊन यज्ञ केला आणि 'मोढेरक' या गावाची स्थापना केली. याचा गावाला पुढे मोढेरा असे म्हणले जाऊ लागले.  सुर्यमंदिराबाहेर असणाऱ्या कुंडाला राम कुंड असेही म्हणले जाते.

इसवी सन १०२४-२५ च्या सुमारास गझनीच्या महमूदचे आक्रमण चालुक्य वंशीय राजा भीम पहिला याने मोढेरा येथे युद्ध करून परतवून लावले होते. इतिहासकारांचे असे मत आहे की या विजयाच्या स्मृतीप्रित्यर्थ मोढेरा येथे सूर्यमंदिर उभारण्यात आले.

## वास्तू विशेष 
मोढेरा येथील सूर्य मंदिर संकुलात तीन विभाग आहेत. प्रवेश करताच दिसते ते रामकुंड हे पाण्याचे मानव निर्मित तळे, त्यानंतर सभामंडप आणि शेवटी गूढमंडप अथवा गर्भगृह. सभामंडपामध्ये अतिशय सुरेख असे कोरीव खांब आहेत. गर्भगृहात प्रदक्षिणेसाठी चिंचोळा मार्ग आहे.

#### रामकुंड 
प्रवेश करताच दिसणारे रामकुंड हे उत्तर दक्षिण १७६ फुट लांब आहे तर पूर्व पश्चिम लांबी १२० फुट आहे. रामकुंडाची रचना ' वाव ' किंवा पायऱ्यानी बनलेल्या विहीरीप्रमाणे असल्यामुळे वैशिष्ट्यपूर्ण भासते. या पायऱ्यावर विविध देवतांची १०८ छोटी मंदिरे आहेत.

#### सभामंडप 
सभामंडपात प्रवेश करताना आधी कीर्ती तोरण लागते. काळाच्या ओघात तोरण नष्ट झाले असले तरी त्याचे दोन खांब अजूनही वैभवाची साक्ष देतात. सभामंडपाला चारही बाजूनी प्रवेशद्वारे आहेत. सभागृहाच्या छताला आधार देणारे खांब दोन प्रकारचे आहेत. बाहेरील बाजूस असणारे छोटे खांब आणि जमिनीपासून छतापर्यंत असणारे मोठे खांब.

#### गूढ मंडप 
गूढ मंडपाच्या बाहेरील भिंती सूर्याच्या १२ प्रतिमांनी तसेच विश्वकर्मा, अग्नी, गणेश, सरस्वती, अष्ट दिक्पाल यांच्या मूर्तींनी सजवलेल्या आहेत. गूढ मंडपास तीन बाजूनी प्रत्येकी एक खिडकी आहे. विशिष्ट दिवशी या खिडक्यातून सूर्यकिरण प्रवेश करत आणि मध्यभागी असणाऱ्या सूर्य मूर्तीवर पडत. गूढ मंडपातील काही मूर्तीवर इराणी पद्धतीचा संस्कार दिसतो. गूढ मंडपात काही मिथुन शिल्पेही आढळतात.
गूढ मंडपावर आज शिखर आढळत नाही.
चित्र टाका

वर्ग:महेसाणा जिल्हा
वर्ग:भारतामधील मंदिरे
पॅडमॅन

***पॅडमॅन*** हा आर. बाल्की दिग्दर्शित हिंदी चित्रपट असून तो ९ फेब्रुवारी २०१८ रोजी प्रदर्शित झाला आहे. चित्रपटात अक्षय कुमार मुख्य भूमिकेत असून राधिका आपटे आणि सोनम कपूरदेखील महत्त्वाच्या भूमिका निभावत आहेत. तामिळनाडू मधील कोईम्बतूर येथील अरुणाचलम मुरुगानंथम यांनी ग्रामीण भागातील स्त्रियांसाठी स्वस्त दरात सॅनिटरी नॅपकिनची निर्मिती केली आणि स्त्रियांच्या आरोग्यासाठी असे नॅपकिन वापरले जावेत म्हणून त्यांचा प्रसार, प्रचारही केला. त्यांच्या या कार्यावर हा चित्रपट आधारित आहे. चित्रपटामध्ये मासिक पाळी आणि सॅनिटरी नॅपकिनवर खुलेपणाने भाष्य करण्यात आले आहे.

भारतात आत्तापर्यंत फार खुलेपणाने बोलल्या जास्त नसलेल्या मासिक पाळी या विषयावर या निमित्ताने बरीच चर्चा घडून येताना दिसत आहे. भारतात चित्रपटाला चांगला प्रतिसाद मिळत असताना पाकिस्तानमध्ये मात्र बंदी घालण्यात आली आहे. पाकिस्तानमधील फेडरल सेन्सॉर बोर्डाने हा चित्रपटावर बंदी घालण्याचा निर्णय घेतला आहे. चित्रपट इस्लामी परंपरा आणि संस्कृतीविरोधात असल्याचा दावा त्यांनी केला आहे.

## संदर्भ
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील हिंदी चित्रपट
वर्ग:आर. बाल्की दिग्दर्शित चित्रपट
हर्षवर्धन नवाथे

**हर्षवर्धन नवाथे** हा एक महाराष्ट्रीयन युवक असून, कौन बनेगा करोडपती सिझन-1चा प्रथम विजेता करोडपती आहे. दिनांक 19 ऑक्टोबर 2000 मध्ये तो KBC-1चा विजेता घोषित झाला. सध्या तो महिन्द्रा अँड महिन्द्रा येथे कार्यरत आहे.  इ.स. २००७ मध्ये हर्षवर्धनचा विवाह मराठी अभिनेत्री सारिका निलाटकर सोबत झाला असून त्यांना सारांश नावाचा एक मुलगा आहे

## संदर्भ
डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर इंटरनॅशनल असोसिएशन फॉर एज्युकेशन (जपान)

**डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर इंटरनॅशनल असोसिएशन फॉर एज्युकेशन** (बीएआयएई) ही जपानमधील आंतरराष्‍ट्रीय संस्था आहे. जपानमधील टोयोटा शहरामध्‍ये डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांच्‍या अनुयायांनी ११ एप्रिल २००३ रोजी या संस्‍थेची स्‍थापन केली. दलित, बौद्ध व शोषित समाजातील दुर्लक्षित घटकांना दर्जात्‍मक शिक्षण मिळवून देणे हा संस्‍थेचा उद्देश आहे. संस्‍थेने नागपूरच्‍या रोहित कुंभारे या विद्यार्थ्‍याला आयआयटीमध्‍ये प्रवेश घेण्‍यासाठी आर्थिक मदत केली. 

## हे सुद्धा पहा 
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावावर असलेल्या गोष्टींची यादी
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संबंधित लेखांची सूची
* डॉ. आंबेडकर इंटरनॅशनल मिशन

## संदर्भ
## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ 
*अधिकृत संकेतस्थळ - फेसबुक

वर्ग:जपानमधील संस्था व संघटना
वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी
वर्ग:आंबेडकरवादी संस्था व संघटना
वर्ग:दलित संस्था व संघटना
डॉ. आंबेडकर इंटरनॅशनल मिशन

**डॉ. आंबेडकर इंटरनॅशनल मिशन** (एआयएम) ही अनिवासी बहुजन भारतीयांच्‍या हक्‍कांसाठी जनजागृती करणारी एक सामाजिक संस्था आहे. तसेच या संस्‍थेतर्फे विविध कल्‍याणकारी योजनांच्‍या माध्‍यमातून थेट मदतही दिली जाते. अनिवासी आंबेडकरवाद्यांनी २३ एप्रिल इ.स. १९९४ रोजी या संस्‍थेची मलेशियातील क्‍वालालंपूर येथे स्‍थापना करण्‍यात आली. कुलालंपुर येथे डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या जयंती समारंभाचा हा पहिला दिवस होता.

## इतर देशातील शाखा
अमेरिका, कॅनडा, फ्रांस, इंग्‍लंड, जर्मनी, कुवेत, संयुक्‍त अरब अमिराती, भारत, कोरिया, जपान, ब्रुनेई, मलेशिया, इंडोनेशिया आणि ऑस्ट्रेलिया येथे ही संस्‍था काम करते. 

## हे सुद्धा पहा 
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावावर असलेल्या गोष्टींची यादी
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संबंधित लेखांची सूची
## संदर्भ 
## बाह्य दुवे
* अधिकृत संकेतस्थळ - फेसबुक
* अधिकृत संकेतस्थळ - अमेरिका
* अधिकृत संकेतस्थळ - ओमेन 
* अधिकृत संकेतस्थळ - जपान 
* अधिकृत संकेतस्थळ - ऑस्ट्रेलिया 
* अधिकृत संकेतस्थळ - कॅनडा
* डॉ. आंबेडकर आंतरराष्ट्रीय मिशन

वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी
वर्ग:इ.स. १९९४ मधील निर्मिती
वर्ग:अमेरिकेतील संस्था व संघटना
वर्ग:आंबेडकरवादी संस्था व संघटना
वर्ग:दलित संस्था व संघटना
फाटा

एखाद्या हमरस्त्याला एखाद्या ठिकाणाहून येणारा रस्ता ज्या ठिकाणी मिळतो त्यास **फाटा** असे म्हणतात. सहसा हमरस्त्यावरून अथवा मुख्य रस्त्यावरून एखाद्या गावाकडे अथवा खेड्याकडे जाणाऱ्या रस्त्यासही फाटा म्हणतात.

उदा. शीळ फाटा- खोपोली

वर्ग:वाहतूक
वर्ग:रस्ते
फाटा (कालवा)

धरणापासून शेतजमिनीपर्यंत पाणी जाण्यासाठी जो कालवा तयार केलेला असतो त्याच्या उपशाखेस ग्रामीण भागात **फाटा** असे म्हणतात.

फाट्याला पाणी आलय असा वाक्प्रचार प्रचलित आहे.

वर्ग:पाणी
वर्ग:कालवे
फाटा (निःसंदिग्धीकरण)

**फाटा** हा शब्द अनेक अर्थाने वापरला जातो. त्यापैकी खालिल काही लेख आहेत:

* फाटा - रस्ता
* फाटा (कालवा)
* लाकूड-फाटा
* फाटा (पाकिस्तान) - *फेडरली अॅडमिनिस्टर्ड ट्रायबल एरिया* - पाकिस्तानचा एक प्रदेश

वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
आंबेडकर इंटरनॅशनल सेंटर

**डॉ. आंबेडकर इंटरनॅशनल सेंटर** ही अमेरिकेतील एक सामाजिक संस्था आहे. दलित समाजातील वंचित घटकांना शिक्षण, आर्थिक मदत करणे आणि त्‍यांना जागृत करण्‍याच्‍या उद्देशाने अमेरिकेतील डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांच्‍या अनुयायांनी ही संस्‍था स्‍थापन केली. एकूण ११ कार्यकारी संचालक असलेल्‍या या संस्‍थेच्‍या कार्यकारी समितीचे अध्‍यक्ष जगदीश बनकर आहेत. 

## हे सुद्धा पहा 
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संबंधित लेखांची सूची
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावावर असलेल्या गोष्टींची यादी
## संदर्भ
## बाह्य दुवे
* 

वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी
वर्ग:अमेरिकेतील संस्था व संघटना
वर्ग:आंबेडकरवादी संस्था व संघटना
वर्ग:दलित संस्था व संघटना
मंजुषा कुलकर्णी-पाटील

thumb|

**मंजुषा कुलकर्णी-पाटील** (२ नोव्हेंबर १९७१ सांगली, महाराष्ट्र, भारत) ह्या एक हिंदुस्तानी संगीतातील गायिका आहेत.  .त्या ग्वाल्हेर आणि आग्रा घराण्याच्या गायिका आहेत.
thumb|

## संगीत शिक्षण 
त्यांच्या कुटुंबामध्ये संगीताची परंपरा होतीच,त्यामुळे त्यांचे संगीताचे शिक्षण वयाच्या बाराव्या वर्षी चिंतुबुवा म्हैसकर यांच्याकडे सांगली येथे सुरू झाले. त्यांनी अखिल भारतीय बालगंधर्व संगीत  महाविद्यालयातून संगीत विषयात मास्टर ऑफ आर्ट्स केले. त्यानंतर त्यांनी ग्वाल्हेर घराण्याचे इचलकरंजी येथील गायक पं.द. वि. काणेबुवा यांच्याकडे गुरुकुल पद्धतीने १३ वर्षे  शिक्षण घेतले. त्यांच्या निधनानंतर पाटील यांनी काही काल पं.नरेंद्र कणेकर आणि शुभदा पराडकर यांच्याकडे काही काळ संगीत शिक्षण घेतले.लग्नानंतर पुण्यात आल्यावर त्यांनी डॉ.विकास कशाळकर यांच्याकडे शिकण्यास सुरुवात केली. सध्या त्या उल्हास कशाळकर यांच्याकडे संगीत शिक्षण घेत आहेत.
thumb|
## कारकीर्द 
मंजुषा कुलकर्णी-पाटील त्यांच्या हिंदुस्तानी खयाल गायकीसाठी प्रसिद्ध आहेत. त्यांनी १९९८ तसेच २००३ मध्ये सवाई गंधर्व भीमसेन महोत्सवात, बालगंधर्व, भीमसेन महोत्सव, तानसेन समारोह, धारवाड येथील 'उस्ताद रहमत खॉंसाहेब महोत्सव' अशा व अनेक इतर संगीत महोत्सवांमध्ये आपली कला सादर केली आहे. तसेच भारतातल्या आणि शिकागो, लंडन, सिंगापूर,मस्कत इ. परदेशातल्याही अनेक ठिकाणी आपले शास्त्रीय संगीताचे कार्यक्रम केले आहेत.

## संगीताचार्य द.वि.काणे बुवा प्रतिष्ठान 
त्यांनी आपले गुरू काणे बुवा यांच्या नावाने **संगीताचार्य द.वि.काणे बुवा प्रतिष्ठान**ची स्थापना केली. सर्वसामान्यांपर्यंत हिंदुस्तानी शास्त्रीय संगीत पोहोचवणे, हा या संस्थेचा उद्देश आहे.
प्रतिष्ठानतर्फे संगीत क्षेत्रातील नवोदित कलाकारांना **युवा पुरस्कार** तसेच शिष्यवृत्त्या देण्यात येतात. तसेच सांगली येथे गुरुकुल चालवले जाते.

## पुरस्कार 
* पंडित जसराज गौरव पुरस्कार
* माणिक वर्मा पुरस्कार
* गुरुवर्य बी. एस. उपाध्ये स्मृती पुरस्कार - 2010
* संगीत  शिरोमणी पुरस्कार 2008 मध्ये.
* संगीत नाटक अकादमी – उस्ताद बिस्मिल्ला खान पुरस्कार 2012.
* कुमार गंधर्व पुरस्कार 2016–17

## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. १९७१ मधील जन्म
वर्ग:ग्वाल्हेर घराण्यातील गायक
वर्ग:मराठी गायिका
वर्ग:शास्त्रीय संगीत
वर्ग:हिंदुस्तानी संगीत
आंबेडकर असोसिएशन ऑफ नॉर्थ अमेरिका

**आंबेडकर असोसिएशन ऑफ नॉर्थ** (एएएनए) ही उत्तर अमेरिकेतील सामाजिक व शैक्षणिक संस्था आहे. एएएनए ची स्थापना सन २००८ मध्ये करण्यात आली. ही एक नोंदणीकृत नॉन-प्रॉफिट, चॅरिटेबल आणि सांस्कृतिक संस्था आहे. ऑनलाइन कारकीर्द मार्गदर्शन, महिला सक्षमीकरण, शिक्षणासाठी मदत इत्‍यादी उपक्रम या संस्‍थेतर्फे अमेरिका व भारतामध्‍ये राबवले जातात. मानखुर्द, नवी मुंबई येथील बालकल्‍याण नगरी या बाल आश्रमास संस्‍थेने मोफत कॉम्‍प्‍युटर लॅब दिली आहे. दलितांवरील अत्‍याचाराची नोंद घेण्‍यासाठी या संस्‍थेतर्फे संयुक्‍त राष्‍ट्र संघाला १० लाख स्‍वाक्षऱ्यांचे निवेदन देण्‍यात आले आहे.

## ध्येय
गरीबांच्या आयुष्याचे उत्थान करण्याचे उद्दिष्ट या संस्थेचे आहे. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचे स्वप्न व ध्येय तसेच भारतातील अनुसूचित जाती आणि अनुसूचित जमातीतील गरीबांच्या उन्नतीसाठीच्या दृष्टिकोनावर ही संस्था विश्वास ठेवते. संस्था शिक्षण, आंदोलन आणि संघटित करून डॉ. आंबेडकरांचा वारसा प्रसारित करण्यावर भर देते. तसेच बुद्धांचा मानवजातीतील शांती आणि दयाळूपणाचा संदेश प्रसारित करण्याचे काम करते. गरिबांचे जीवन शिक्षणाच्या माध्यमातून बदलून त्यांना गरिबीतून बाहेर पाडून, त्यांच्या समाजात आवाज प्राप्त करण्यास आणि चांगल्या दर्जाची जीवनशैली प्रदान करण्याचे काम ही संस्था करते.

## हे सुद्धा पहा 
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संबंधित लेखांची सूची
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावावर असलेल्या गोष्टींची यादी
## संदर्भ
## बाह्य दुवे
* 

* अधिकृत संकेतस्थळ - फेसबुक

वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी
वर्ग:सामाजिक संस्था 
वर्ग:शैक्षणिक संस्था
वर्ग:अमेरिकेतील संस्था व संघटना
वर्ग:उत्तर अमेरिका
वर्ग:आंबेडकरवादी संस्था व संघटना
वर्ग:दलित संस्था व संघटना
छल्ला

हा दागिना कंबरेला अडकवला जातो. हा दागिना स्त्रिया मोठ्या प्रमाणात वापरतात. सहसा चांदी या धातूमध्ये छल्ला मोठया प्रमाणात तयार केला जातो. याला  कंबरेपाशी  अडकवण्यासाठी आकडा दिलेला असतो  असते व खाली नक्षीकाम केलेले तसेच घुंगरु लावलेले असतात.

वर्ग:दागिने
वर्ग:महिला
वर्ग:भारतीय संस्कृती
गोवर्धन पूजा

**गोवर्धन पूजा** उत्तर भारतातील हिंदू समाजातील प्रथा आहे. ही पूजा मथुरेच्या आसपासचे लोक विशेषतः करतात. यासाठी बलिप्रतिपदेच्या दिवशी सकाळी गोवर्धन पर्वताची पूजा करतात. ते ज्यांना शक्य नसेल ते गोवर्धनाची प्रतिकृती करून त्याची पूजा करतात. अन्नकूट म्हणजे वास्तवात गोवर्धनाची पूजा होय. प्राचीन काळी हा उत्सव इंद्राप्रीत्यर्थ होत असे. पण वैष्णव संप्रदाय बलवान झाल्यावर इंद्रपूजेचे रूपांतर गोवर्धनपूजेत झाले. विविध प्रकारची पक्वान्ने आणि खाद्य पदार्थ तयार करून ते कृष्णाच्या मूर्तीच्या पुढे मांडणे व कृष्णाला त्याचा नैवेद्य दाखविणे याला अन्नकूट म्हणतात.

## त्रिपुरी पौर्णिमा अन्नकूट
महाराष्ट्र राज्यात कार्तिक महिन्यातील पौर्णिमा तिथीला म्हणजेच त्रिपुरारी पौर्णिमेला विठ्ठल मंदिरात किंवा शिव मंदिरात अन्नकूट केला जातो. या दिवशी भाविक विविध पक्वान्ने देवाला अर्पण करतात अशी प्रथा आहे .  

## संदर्भ 
वर्ग:दिवाळी
वर्ग:भारतीय सण आणि उत्सव
रिंगा

**रिंगा** हा स्त्रीच्या कानामध्ये वापरण्यात येणारा दागिना आहे. हा दागिणा सोने व चांदी या धातूमध्ये तयार केला जातो. यामध्ये विविध प्रकारच्या नक्षी असतात. रिंगा हा जास्त वजनदार नसतो व त्यामध्ये वापरतात हव्या त्या आकारामध्ये रिंगा मिळतात. काही रिंगा फक्त गोल आकारामध्ये असतात तर काही रिंगांना खालील बाजुस बारीक हलणारे मणी असतात, ते मणी सोन्याचे व मोत्याचेसुद्धा बनवतात.

वर्ग:दागिने
बाजूबंद

बाजूबंद हा दंंडामध्ये घालण्याचा दागिना आहे.सोने किंंवा चांंदीमध्ये मोती जडवून हा दागिना तयार करतात.आता जास्त प्रमाणात बाजूबंद मोत्यांचे असू शकतात.हा अलंकार खांदा आणि हाताचा कोपरा यादरम्यान घालतात.

 

## इतिहास
पूर्वी दंडात घालण्याच्या दागिन्यात अंगद व केयूर हे दोन दागिने प्रमुख आहेत. ही भूषणे स्त्री- पुरुष दोघेही वापरीत. हे अलंकार रत्नजडित सुवर्णाचे असत. यांतल्या काहींचा आकार लतेसारखा व काहींचा मकरासारखा असून वरची बाजू टोकदार असे. म्हणून हे अलंकार घालणारी व्यक्ती त्याचे वरचे टोक आपल्या उत्तरीय वस्त्रात अडकवणार नाही, अशी काळजी घेई. काहीच्या दोन्ही तोंडास सिंहाचे किंवा अन्य कोणत्या तरी पशूचे मस्तकही घडविलेले असते .केयूर हा अलंकार जडावाचा केलेला असतो तो मुख्यत्वे उजव्या दंडात घट्ट बसवितात.केयूरला सोबत गोंडा असतो. तो नसला की त्याला अंगद म्हणतात.

## स्वरूप
पूर्वीच्या अंगद व केयूर या बाहुभूषणाप्रमाणे बाजूबंद हे आता वापरात असलेले बाहुभूषण आहे.एक पट्टी असते व त्याचा मध्यभागी गोल फुलासारखी नक्षी असते. व त्याफुला वर एक माणिक सारखे बसवलेले असते.त्याला बांधण्यासाठी दोरी असते.

हा फक्त हृदयाचीच कार्यक्षमता वाढवत नाही तर खांदा व हात यांना जो वेदनांचा त्रास होतो, त्यापासून सुटका करतो. बाजूबंद घालणारी स्त्री संयमी बनते, असे मानले जाते.

## संदर्भ
वर्ग:दागिने
वर्ग:महिला
वर्ग:भारतीय संस्कृती
गायत्री (निःसंदिग्धीकरण)

**गायत्री** या नावापासून सुरू होणारे खालील लेख या विकिवर आहेत:

*गायत्री मंत्र - ऋग्वेदातील एक ऋचा
*गायत्री देवी - वैदिक हिंदू धर्मातील एक देवता
* गायत्री सहस्रनाम - एक संस्कृत स्तोत्र
*गायत्री छंद - एक वैदिक छंद
*गायत्री नदी - महाराष्ट्रातील एक नदी

### अभिनेत्री 
* गायत्री जोशी - एक भारतीय मॉडेल व सिने-अभिनेत्री
* गायत्री मोहनदास - मल्याळम आणि हिंदी चित्रपटांतील अभिनेत्री
* गायत्री नाग - भारतीय अभिनेत्री
* पुष्कर गायत्री - तमिळ चित्रपट दिग्दर्शक
* गायत्री दातार - मराठी अभिनेत्री

### गायक 
* गायत्री अशोकन - हिंदी  चित्रपटसृष्टीतील पार्श्वगायक
*

### इतर 
* गायत्री देवी (महाराणी) (१९१९–२००९), जयपूरची तिसरी राजकुमारी 

वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
ताराबाई (निःसंदिग्धीकरण)

महाराणी **ताराबाई** या तिसरे छ. राजारामाच्या पत्नी होत्या.

* ताराबाई मोडक, भारतातील पहिल्या बालशिक्षणतज्ज्ञ
* ताराबाई शिंदे, स्त्रीवादी लेखिका व सत्यशोधक समाजाच्या कार्यकर्त्या
* ताराबाई शिंदे (सर्कसपटू), भारतातील पहिल्या महिला सर्कसपटू
* तारा, प्रकाशमान ग्रह
* तारा भवाळकर, मराठी लेखिका
 

वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
सुझॅन बी. अँथोनी

**सुझन ब्राउनेल अँथोनी** (१५ फेब्रुवारी, १८२९:ॲडम्स, मॅसेच्युसेट्स, अमेरिका - १३ मार्च, १९०६:रॉचेस्टर, न्यू यॉर्क, अमेरिका) या अमेरिकेतील स्त्रीवादी कार्यकर्त्या व समाजसुधारक होत्या. अमेरिकेत स्त्रीयांना मतदानाचा हक्क मिळण्यात यांचा मोठा वाटा होता.

क्वेकर कुटुंबात जन्मलेल्या अँथॉनी यांनी वयाच्या सतराव्या वर्षी गुलामगिरीविरुद्ध जाहीर याचिका काढल्या व नंतर १८५६मध्ये त्या अमेरिकन अँटी-स्लेव्हरी सोसायटीच्या न्यू यॉर्क राज्यातील संघटक झाल्या.

अँथोनी यांनी स्त्रीयांना मतदानाचा हक्क मिळण्यासाठी देशभर प्रवास करून भाषणे दिली व जनतेस यासाठी उद्युक्त केले. वर्षाकाठी त्यांनी ७५-१०० भाषणे दिली तसेच अनेक राज्यांमधून यासाठी प्रचार केला.

सुरुवातीला अँथोनी यांच्यावर कडाडून टीका झाली आणि त्यांचे चरित्रहननही केले गेले. नंतरच्या काळात त्यांच्या कामाची कदर केली गेली व त्यांची जाहीर क्षेत्रातील प्रतिमा सुधारली. अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्ष विल्यम मॅककिनलीने अँथोनी यांच्या ८०वा वाढदिवसाचा सोहळा व्हाइट हाउसमध्ये आयोजित केला होता.

१९७९ साली अँथोनी यांची प्रतिमा एक अमेरिकन डॉलरच्या नाण्यावर प्रकाशित झाली. अमेरिकन चलनावर प्रतिमा असणाऱ्या अँथोनी या सर्वप्रथम महिला आहेत.

वर्ग:अमेरिकन समाजसुधारक
वर्ग:स्त्रीवादी कार्यकर्ते
वर्ग:इ.स. १८२९ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९०६ मधील मृत्यू
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
बोरमाळ

**बोरमाळ** हा भारतातील व विशेषतः महाराष्ट्रातील पारंपरिक दागिना आहे. हा गळ्यामध्ये घालण्याचा दागिना आहे. हा दागिना सोने या धातू पासून तयार होतो. यामध्ये सोन्याचे मणी असतात. ते मणी लंबगोल आकाराचे असतात व ते एका धाग्यामध्ये गुंंफले जातात.लहान बोराच्या आकाराच्या मण्यांची माळ म्हणजे बोरमाळ. बोरमाळ बनवायला खूप जास्त सोनं लागत नाही. पातळ पत्र्याचे मणी बनवून आत लाख भरली जाते. त्यामुळे कमी सोन्यात मजबूत दागिना तयार होतो.
गोल मण्यांसोबतच लांबट चौकोनी मण्यांचीहि बोरमाळ बनवली जाते. पूर्वी  घालायच्या. पण आता दोनपदरी आणि तीनपदरी बोरमाळांचीही खास चलती आहे.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:दागिने
वर्ग:महिला
वर्ग:भारतीय संस्कृती
लाल बहादूर शास्त्री रस्ता

इवलेसे|अलका टॉकीज चौक

लाल बहादूर शास्त्री (एलबीएस) रस्ता हा पुण्यामधील नवी पेठेतील एक रस्ता असून तो भारताचे दुसरे पंतप्रधान लालबहादूर शास्त्री यांच्या नावाने ओळखला जातो.
हा रस्ता दांडेकर पूल आणि अलका चौक यांना जोडणारा एक महत्त्वाचा रस्ता आहे.

वर्ग:लाल बहादूर शास्त्री
वर्ग:पुणे
लाल बहादूर शास्त्री मार्ग

**लाल बहादूर शास्त्री मार्ग** किंवा **एलबीएस मार्ग**, हा २१ किमी लांबांचा एक मुख्य रस्ता आहे. हा मुंबईच्या पूर्व उपनगरात स्थित असून मुंबईच्या शेजारील शहर ठाणेसह उपनगर सायन जोडतो.. साधारणपणे, दररोज ३ लाख वाहने या रस्त्याचा वापर करतात. हा मार्ग भारताचे दुसरे पंतप्रधान लालबहादूर शास्त्री यांच्या नावाने ओळखला जातो.

## संदर्भ 
वर्ग:मुंबईमधील रस्ते
वर्ग:लाल_बहादूर_शास्त्री
प्रिया प्रकाश वारीयर

**प्रिया प्रकाश वारीयर** ही मल्याळम चित्रपटातील एक मॉडेल आणि एक अभिनेत्री आहे. सोशल मीडियावर तिने सर्वाधिक लोकांचे लक्ष वेधले. याचे कारण ओरु अदार लव या मल्याळम चित्रपटातील तिच्या एका २८ सेकंदांच्या एक व्हिडिओ क्लिप ट्रेलरमध्ये ती प्रियकराला आपली भवई आणि डोळ्यांनी प्रेमळ इशारे करते. हा व्हिडीओ ९ फेब्रुवारी रोजी प्रकाशित झाला होता आणि १४ फेब्रुवारीला १ कोटी हिट्स प्राप्त झाले होते. काही तासांच्या कालावधीतच ती गुगलवर सर्वाधिक शोधलेली व्यक्तींपैकी एक बनली. तिचा 'ओरु अदार लव' चित्रपट ३ मार्च २०१८ रोजी प्रदर्शित झाला आहे.

वर्ग:मल्याळम चित्रपट अभिनेत्री
वर्ग:इ.स. १९९९ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
दीपेंद्र सिंह ऐरी

**दीपेंद्र सिंह ऐरी** (२४ जानेवारी, २००० - हयात) हा नेपाळी पुरुष क्रिकेट संघाकडून खेळणारा क्रिकेटखेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी व मध्यमगती गोलंदाजी करतो.

* आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय पदार्पण -  विरुद्ध १ ऑगस्ट २०१८ रोजी ॲमस्टलवीन येथे.
* आंतरराष्ट्रीय टी२० पदार्पण -  विरुद्ध २९ जुलै २०१८ रोजी लंडन येथे.

## बाह्य दुवे 
* क्रिकइन्फो.कॉम (इंग्लिश)

वर्ग:नेपाळचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. २००० मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
२००८ कॉमनवेल्थ युवा खेळ

**२००८ कॉमनवेल्थ युवा खेळ** हे भारताच्या पुणे शहरात भरलेली आंतरराष्ट्रीय क्रीडा स्पर्धा होती. १२ ते १८ ऑक्टोबर, २००८ दरम्यान भरलेल्या या स्पर्धेत ७१ कॉमनवेल्थ देशांच्या १,३०० खेळाडूंनी भाग घेतला.

ही स्पर्धा कॉमनवेल्थ युवा खेळांची तिसरी आवृत्ती होती. यात यजमान देश भारताने सर्वाधिक ७६ पदके मिळविली.

वर्ग:कॉमनवेल्थ खेळ
वर्ग:इ.स. २००८ मधील खेळ
करण के.सी.

**करण खत्री छेत्री** तथा करण के.सी. (१० ऑक्टोबर, १९९१ - हयात) हा नेपाळी पुरुष क्रिकेट संघाकडून खेळणारा क्रिकेटखेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी व जलदगती गोलंदाजी करतो.

हा एव्हरेस्ट प्रीमियर लीगमध्ये पंचकन्या तेज या संघाकडून खेळतो

## बाह्य दुवे 
* क्रिकइन्फो.कॉम (इंग्लिश)

वर्ग:नेपाळचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९९१ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
द.वि. काणे

**दत्तात्रय विष्णू काणे** ऊर्फ काणेबुवा (जन्म : मार्च १९२९;  - इचलकरंजी, १२ ऑक्टोबर १९९७ ) हे हिंदुस्तानी शास्त्रीय संगीतातील गायक होते. 

## पार्श्वभूमी आणि शिक्षण 
काणेबुवांचे वडील संवादिनी, तबला, सतार ही वाद्ये वाजवत असत. इचलकरंजी येथील नारायणराव घोरपडे यांच्या राजदरबारात ते संवादिनी वादक म्हणून काम करत होते. त्यामुळे त्यांच्या घरातच संगीताचे वातावरण होते.पं. बाळकृष्णबुवा इचलकरंजीकर यांचे शिष्य पं.काळेबुवा यांच्याकडे त्यांनी संगीताचे पहिले धडे घेतले. सातव्या-आठव्या वर्षापासूनच दत्तात्रय काणे किर्तनांना संवादिनीची साथ करू लागले.त्यांची संगीतातील प्रगती पाहून त्यांच्या वडिलांनी पं.बाळकृष्णबुवा इचलकरंजीकर यांचे शिष्य असलेल्या पं.नीलकंठबुवा जंगम आणि पं.दत्तोपंत काळे यांच्याकडे शिक्षणासाठी पाठवले. पुढे इचलकरंजीचे जहागीरदार नारायणराव घोरपडे यांनी १९३० साली त्यांना पुण्याला पं.विनायकबुवा पटवर्धन यांच्याकडे पुढील संगीत शिक्षणासाठी पाठवले. 

पुण्यातील गांधर्व महाविद्यालयाच्या विशारद,संगीतरत्न आणि अलंकार या परीक्षा ते प्रथम क्रमांकाने उत्तीर्ण झाले. पं.बाळकृष्णबुवा इचलकरंजीकर यांचे शिष्य पं.यशवंतबुवा मिराशी यांच्याकडे सुद्धा त्यांनी संगीत शिक्षण घेतले. १९४८ साली आग्रा घराण्याचे ज्येष्ठ गायक उस्ताद विलायत हुसेन खॉं यांच्याकडे त्यांनी रीतसर गंडा बांधून शिक्षण घेतले.

ग्वाल्हेर घराणे आणि आग्रा घराण्यांच्या गायकी बरोबरच जयपूर आणि किराणा घराण्यांच्या गायकीचा त्यांच्यावर प्रभाव होता.त्यातून त्यांनी स्वतःची स्वतंत्र शैली निर्माण केली. ते नाट्यगीते आणि भजनेसुद्धा उत्तम सादर करत असत.
इचलकरंजीतील सुप्रसिद्ध गायक पं.बाळकृष्णबुवा इचलकरंजीकर यांच्या स्मरणार्थ त्यांनी १९६७ मध्ये पं.बाळकृष्णबुवा संगीत साधना मंडळ स्थापन केले.

## शिष्य 
काणे बुवांनी अनेक शिष्य तयार केले. त्यात रघूबुवा काळे, पं. नरेंद्र कणेकर, पं. बाळासाहेब टिकेकर, शिवानंद पाटील, सुखदा काणे, वर्षा भावे, गिरीश कुलकर्णी,  मंगला जोशी, शरद जांभेकर,मधुसूदन आपटे,उषा रानडे,हृषीकेश बोडस, मंजुषा कुलकर्णी-पाटील यांचा समावेश आहे.

## पुरस्कार आणि सन्मान
* गांधर्व महाविद्यालयाने काणेबुवांना **संगीताचार्य** ही सर्वोच्च पदवी देऊन गौरवले.
* इचलकरंजी येथील फाय फाऊंडेशनने त्यांचा गौरव केला.
* काणे कुलप्रतिष्ठानाने भारतरत्न महामहोपाध्याय पां.वा.काणे पुरस्काराने त्यांना सन्मानित केले.

## स्मारक 
काणेबुवांच्या शिष्या मंजुषा कुलकर्णी-पाटील यांनी त्यांच्या स्मरणार्थ सांगली येथे **संगीताचार्य काणेबुवा प्रतिष्ठानची** स्थापना केली. प्रतिष्ठानतर्फे पूर्णवेळ संगीत शिक्षणासाठी गुरुकुल चालते. तसेच संगीत मैफली, संगीताच्या विद्यार्थ्यांसाठी शिष्यवृत्या, ज्येष्ठ गायकांचे मार्गदर्शन इत्यादी उपक्रम आयोजित केले जातात. 
## संदर्भ
## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:इ.स. १९२९ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९९७ मधील मृत्यू
वर्ग:हिंदुस्तानी संगीत
वर्ग:शास्त्रीय गायन
वर्ग:हिंदुस्तानी गायक
एडन मार्करम

**एडन काइल मार्करम** (४ ऑक्टोबर, इ.स. १९९४:सेंचुरियन, गॉटेंग, दक्षिण आफ्रिका - ) हा कडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी आणि ऑफ-ब्रेक गोलंदाजी करतो.

वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९९४ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
युनिव्हर्सिटी ऑफ कॉलोराडो ॲट कॉलोराडो स्प्रिंग्ज

इवलेसे

**युनिव्हर्सिटी ऑफ कॉलोराडो ॲट कॉलोराडो स्प्रिंग्ज** ही अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील विद्यापीठ आहे. हे विद्यापीठ युनिव्हर्सिटी ऑफ कॉलोराडो प्रणालीचा एक भाग आहे.

वर्ग:कॉलोराडो स्प्रिंग्ज
वर्ग:अमेरिकेमधील विद्यापीठे
*
वर्ग:कॉलोराडो
चिमटा

स्वयंपाक घरात स्वयंपाक करताना वापरले जाणारे **चिमटा** हे एक उपकरण आहे. गरम भांडे उचलताना हात भाजू नये म्हणून चिमटा वापरला जातो.  या चिमटयाला सांडशी किंवा गावी असेही म्हंटले जाते. साधारणतः घरगुती स्वयंपाकात हा वापरला जातो. त्याचे बरेच प्रकार बाजारात बघायला मिळतात.चिमटा हा दोन्ही बाजूंनी चपट्या पट्या सारखा असतो व तो लोखंडाचा असतो .

वर्ग:पाकसाधने
फोर्ट डोनेलसन

इवलेसे
**फोर्ट डोनेलसन** हा अमेरिकेच्या टेनेसी राज्यातील तटबंदीवजा किल्ला आहे. हा किल्ला अमेरिकन यादवी युद्धादरम्यान कॉन्फेडरेसीने बांधला होता. कंबरलॅंड नदीकाठी असलेल्या या किल्ल्याला दक्षिणेच्या सेनापती डॅनियेल एस. डोनेलसनचे नाव देण्यात आले होते.

१८६२मध्ये उत्तरेच्या सैन्याने युलिसिस एस. ग्रॅंटच्या नेतृत्वाखाली हा किल्ला काबीज केला व युद्ध संपेपर्यंत सोडला नाही. हा उत्तरेसाठी टेनेसीमधील मोठा व्यूहात्मक विजय होता.

वर्ग:टेनेसी
वर्ग:अमेरिकन यादवी युद्ध
कंबरलँड नदी

इवलेसे
**कंबरलॅंड नदी** अमेरिकेच्या केंटकी आणि टेनेसी राज्यांतील मोठी नदी आहे. ही नदी ॲपेलेशियन पर्वतरांगेत उगम पावते व पाडुका शहराजवळ ओहायो नदीला मिळते. कंबरलॅंड नदीचा प्रवाह १,१०७ किमीचा असून पाणलोट क्षेत्र सुमारे ४७,००० किमी२ आहे. या नदीवर अनेक बंधारे आहेत. यांचा उपयोग सिंचनाशिवाय पूरनियंत्रणासाठी होतो.

नॅशव्हिल आणि क्लार्क्सव्हिल शहरे या नदीकाठी आहेत.

वर्ग:केंटकीमधील नद्या
वर्ग:टेनेसीमधील नद्या
पाडुका (केंटकी)

इवलेसे
**पाडुका** अमेरिकेच्या केंटकी राज्यातील छोटे शहर आहे. हे शहर मॅकक्रॅकेन काउंटीचे प्रशासकीय केंद्र आहे. २०१६ च्या अंदाजानुसार येथील लोकसंख्या २५,१४५ होती.

पाडुका ओहायो नदी आणि टेनेसी नदी तसेच ओहायो आणि कंबरलॅंड नद्यांच्या संगमावर वसलेले आहे.

१८२१मध्ये येथे पहिली युरोपीय वसाहत झाली. त्यावेळी त्याचे नाव *पेकिन* होते. युरोपीय लोक येथे येण्यापूर्वी चिकासॉ जमात या प्रदेशात राहत होती.

वर्ग:केंटकीमधील शहरे
वर्ग:मॅकक्रॅकेन काउंटी (केंटकी)
टेनेसी नदी

इवलेसे
**टेनेसी नदी** अमेरिकेच्या केंटकी, टेनेसी, अलाबामा आणि मिसिसिपी राज्यांतील मोठी नदी आहे. ही नदी नॉक्सव्हिल शहराजवळील हॉल्सटन आणि फ्रेंच ब्रॉ़ड नद्यांच्या संगमापासून सुरू होते व नैऋत्येकडे वाहते. चॅटानूगा शहराजवळून ही नदी अलाबामामध्ये प्रवेश करते व तेथे वायव्येकडे वळण घेत मिसिसिपीच्या ईशान्य कोपऱ्यातील सीमेवरून परत टेनेसी राज्यात येते. येथून उत्तरेकडे वाहत टेनेसी नदी केंटकी राज्यात जाते व पाडुका शहराजवळ ओहायो नदीस मिळते.

टेनेसी नदीचा प्रवाह १,०४९ किमीचा असून पाणलोट क्षेत्र सुमारे १,०५,८६८ किमी२ आहे. या नदीवर टेनेसी व्हॅली ऑथोरिटीने बांधलेली अनेक धरणे आणि बंधारे आहेत. यांचा उपयोग सिंचनाशिवाय पूरनियंत्रणासाठी होतो.

नॉक्सव्हिल, चॅटानूगा, हंट्सव्हिल, पाडुका ही या नदीकाठची काही प्रमुख शहरे आहेत.

वर्ग:केंटकीमधील नद्या
वर्ग:टेनेसीमधील नद्या
वर्ग:अलाबामामधील नद्या
वर्ग:मिसिसिपीमधील नद्या
हंट्सव्हिल (अलाबामा)

इवलेसे
**हंट्सव्हिल** अमेरिकेच्या अलाबामा राज्यातील मोठे शहर आहे. मॅडिसन काउंटीचे प्रशासकीय केंद्र असलेल्या या शहराची लोकसंख्या २०१० च्या जनगणनेनुसार १,८०,१०५ होती तर हंट्सव्हिल महानगराची लोकसंख्या ४,१७,५९३ होती.

हंट्सव्हिल टेनेसी नदीच्या काठी वसलेले आहे. येथे नासाचे मार्शल स्पेस फ्लाइट सेंटर, युनायटेड स्टेट्स आर्मी एव्हियेशन मिसाइल कमांड आणि इतर अंतराळ विज्ञान आणि क्षेपणास्त्रांशी संबंधित अनेक संशोधनसंस्था आणि उद्योग आहेत.

## क्षेपणास्त्र संशोधन 
दुसऱ्या महायुद्धानंतर अमेरिकेच्या सैन्याने फोर्ट ब्लिस, टेक्सास येथून सुमारे १,००० व्यक्तींना येथे स्थलांतरित केले. यांत युद्धाच्या शेवटी पकडून आणलेल्या २०० जर्मन शास्त्रज्ञ आणि कुशल कामगारांचा समावेश होता. वर्नर फोन ब्रॉनच्या नेतृत्वातील हे लोक जर्मन क्षेपणास्त्र संशोधनातील आघाडीची फळी होती. त्यांच्या ज्ञानाचा व कुशलतेचा वापर करून १९५० च्या दशकात अमेरिकेने येथे क्षेपणास्त्र संशोधन केंद्र स्थापित केले. अमेरिकेचा पहिला उपग्रह एक्सप्लोरर १ हा येथे विकसित केलेल्या ज्युपिटर-१ या अग्निबाणाच्या सहाय्याने प्रक्षेपित केला गेला. १९५० ते १९७० दरम्यान हंट्सव्हिल हे उच्च तंत्रज्ञानाचे केंद्र होते.

वर्ग:अलाबामामधील शहरे
वर्ग:मॅडिसन काउंटी (अलाबामा)
समाजसेविका

**समाजसेविका** ह्या समाजाची सेवा करणाऱ्या महिला असतात. या महिला स्वतः पलीकडे जाऊन समाजाच्या विकासासाठी काम करतात. आर्थिक मोबदला हा त्यांच्या कामाचा प्रधान हेतू नसतो.

वर्ग:समाजसेवा

वर्ग:पेशानुसार महिला
इंटरनॅशनल कमिशन फॉर दलित राइट्स (अमेरिका)

**इंटरनॅशनल कमिशन फॉर दलित राइट्स** ही अमेरिकेतील एक संस्था आहे. दलितांच्‍या मानवी हक्‍कासाठी लढा देण्‍याच्‍या उद्देशाने डी.बी. सागर यांनी २१ मार्च इ.स. २००६ रोजी या संस्‍थेची स्‍थापना केली आहे. अमेरिकेची राजधानी वॉशिंग्टन येथे या संस्‍थेचे कार्यालय आहे. लंडन ये‍थे आंबेडकरी चळवळीतील कार्यकर्त्‍यांनी एकत्र येऊन या संस्‍थची पायाभरणी केली. सामाजिक न्‍यायाची चळवळ उभारण्‍यासाठी ही संस्‍था जगभरात काम करते.

## हे सुद्धा पहा 
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संबंधित लेखांची सूची
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावावर असलेल्या गोष्टींची यादी

## संदर्भ
## बाह्य दुवे
* 

वर्ग:अमेरिकेतील संस्था व संघटना
वर्ग:आंबेडकरवादी संस्था व संघटना
वर्ग:दलित संस्था व संघटना
सुरी

**सुरी** किंवा **चाकू** हे स्वयंपाकघरातील एक उपकरण आहे. ते भाजी आणि इतर पदार्थ चिरायला वापरतात. त्याला एका बाजूने धार असते. एका हाताच्या मुठीने ते पकडले जाते.

## स्वरूप 
सुरी ही मुख्यतः स्टील या धातूची असते.व त्याची मुठ प्लास्टिकपासुन बनलेली असते.
## वापर 
सुरीचा वापर सर्वसाधारणपणे वापर भाजी, फळे आणि इतर पदार्थ चिरायला वापरतात.

वर्ग:पाकसाधने
समता फाउंडेशन (नेपाळ)

**समता फाउंडेशन** ही नेपाळ मधील एक सामाजिक संस्था आहे. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांच्या प्रेरणेतून इ.स. २००९ मध्ये नेपाळमध्ये स्‍थापन करण्‍यात आली. या संस्‍थेतर्फे दलितांच्या हक्‍कांसाठी लढा दिला जातो. सामाजिक व्‍यवस्‍थेमध्‍ये समानता आणणे आणि दलितांना मानवी हक्‍कांबाबत जागृत करण्‍याचे कार्य ही संस्‍था करते. तसेच युरोपियन युनियनच्‍या सहकार्याने जगभरातील दलितांना मानवी हक्‍कांबाबत प्रशिक्षणही दिले जाते. पदम सुंदास हे संस्‍थेचे कार्यकारी अध्‍यक्ष आहेत.
## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* 
* अधिकृत संकेतस्थळ - फेसबुक

वर्ग:नेपाळमधील संस्था व संघटना
वर्ग:आंबेडकरवादी संस्था व संघटना
वर्ग:दलित संस्था व संघटना
औत

**औत** हे एक शेतीचे अवजार आहे. पारंपारिक शेतीत औत नांगरणीसाठी वापरले जाते. यासाठी २ बैल जोडले जातात.

वर्ग:शेती
वर्ग:शेतीची अवजारे
आंबेडकर टाइम्स

**आंबेडकर टाइम्‍स** हे एक संकेतस्‍थळ असून अमेरिकेतील कॅलिफोर्निया येथून सुरू करण्‍यात आले आहे. याचे संपादक प्रेम चुंबर आहेत. हे संकेतस्‍थळ डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांच्‍या विचारांना समर्पित आहे. येथून आंबेडकरांसंबधी बातम्या प्रसारीत केल्या जातात.

## हे सुद्धा पहा 
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संबंधित लेखांची सूची
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावावर असलेल्या गोष्टींची यादी

## संदर्भ
## बाह्य दुवे
* 
* अधिकृत संकेतस्थळ - फेसबुक

वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी
वर्ग:अमेरिकेतील संस्था व संघटना
वर्ग:आंबेडकरवादी संस्था व संघटना
वर्ग:दलित संस्था व संघटना
२०१८मध्ये आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट सामन्यांत खेळाडूंनी केलेल्या शतकांची यादी

सन २०१८ मध्ये कसोटी, एकदिवसीय व टी२० सामन्यांमध्ये खेळाडूंनी केलेली शतके आहेत.
नंतर ‌= इ.स. २०२०
## सुची 
## आंतरराष्ट्रीय कसोटी शतकांची यादी - २०१८ 
## आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय शतकांची यादी - २०१८ 
## आंतरराष्ट्रीय टी२० शतकांची यादी - २०१८ 
## आंतरराष्ट्रीय कसोटी शतकांची यादी - २०१८ (महिला) 
महिला कसोटी सामन्यांमध्ये २०१८ मध्ये अद्याप एकही शतक झालेले नाही.

## आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय शतकांची यादी - २०१८ (महिला) 
## आंतरराष्ट्रीय टी२० शतकांची यादी - २०१८ (महिला) 
## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील क्रिकेट
शरद वेसावकर

**शरद वेसावकर** किंवा **शरद भेसावकर** (९ ऑक्टोबर, १९८८:संयुक्त अरब अमिराती - हयात) हा नेपाळी पुरुष क्रिकेट संघाकडून खेळणारा क्रिकेटखेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी व ऑफब्रेक गोलंदाजी करतो.

हा एव्हरेस्ट प्रीमियर लीगमध्ये पंचकन्या तेज या संघाकडून खेळतो. हा पंचकन्या तेज संघाचा कर्णधार आहे.

## बाह्य दुवे 
* क्रिकइन्फो.कॉम (इंग्लिश)

वर्ग:नेपाळचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९८८ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
तुळशी वृंदावन

घरासमोर एका विशिष्ट प्रकारची माती किंवा उपलब्ध साहित्य (विटा, फरशी) वापरून बनवलेल्या तुळशीचे रोप लावायच्या कुंडीला **तुळशी वृंदावन** म्हणतात. अशा प्रकारे तुळस लावणे हे भारतीय संस्कृतीचे प्रतीक आहे असे समजले जाते.  घराच्या ईशान्य दिशेला मागच्या अंगणात तुळशी वृंदावन असावे असा शास्त्रसंकेत मानला जातो. काही वेळा  वृंदावनावर  राधा कृष्णाचे चित्र असते. नवीन वास्तू उभी झाली की तुळशी वृंदावन बांधण्याला प्राधान्य दिले जाते.

## धार्मिक महत्त्व
तुळस ही भारतीय संस्कृतीत आणि विशेषतः वैष्णव परंपरेत महत्त्वाची मानली जाते. तुळशीचे पावित्र्य जपण्याला महत्त्व आहे. भारतीय स्त्रिया दररोज सकाळी अंघोळ झाल्यावर तुळशीची पूजा करून तिला प्रदक्षिणा घालतात. तुळशी वृंदावन ग्रामीण भागातील घरांच्या अंगणात असण्याचे हेही एक कारण आहे. तुळशी विवाहाच्या वेळी याच तुळशीचा विवाह कृष्णाशी लावला जातो.
श्री क्षेत्र शिर्डी येथे मंदिर परिसरात असे एक तुळशी वृंदावन आहे. भारतातील मंदिरांच्या परिसरात आणि कृष्ण मंदिरात तुळशी वृंदावन आढळून येते. 
तुळशीचं रोप प्रत्येक हिंदू घराची ओळख मानलं जातं. प्राचीन काळापासून ही परंपरा चालत आली आहे की घरात तुळशी वृंदावन असायला हवं.दररोज सायंकाळी तुळशीसमोर दिवा लावावा तिन्हीसांजेला तुळशीपुढे दिवा लावतात त्यांच्या घरी लक्ष्मीची सदैव कृपादृष्टी राहते. तुळशी वृंदावन असेल तर वास्तुदोषांचे निराकरण होते अशी धार्मिक मान्यता आहे.
## घडवणूक
सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील वेंगुर्ले तालुक्‍यातील तुळस नावाच्या गावात घडविण्यात येणारी तुळशी वृंदावने सर्व महाराष्ट्रात मान्यता प्राप्त आहेत. येथील कुंभार समाज ही वृंदावने पारंपारिक रित्या बनवतो. सुबक, टिकाऊ आणि परंपरेला धरून अशी त्यांची जडणघडण असते.  येथली वृंदावने सर्व देवळांमध्ये स्थापित केली जातात.
## हे ही पहा
तुळस

## संदर्भ 
वर्ग:हिंदू व्रतवैकल्ये
तीन दगडांची चूल

मध्यम आकाराचे तीन दगड एकमेकांलगत त्रिकोणाकृतीत ठेवून जी चूल करतात तिला तीन दगडाची चूल म्हणतात. गावात/ शेतावर/ गडावर  कमीतकमी साधनांनी अशी चूल बनते. या चुलीला इंधन म्हणून लाकूडफाटा वापरतात.

वर्ग:चूल
बुद्ध (शीर्षक)

**बुद्ध** म्हणजे असा व्यक्ती ज्याने आत्मज्ञान आणि बुद्धत्व प्राप्त केले आहे, आणि ज्याला चार आर्यसत्यांची पूर्ण जाणीव आहे. "बुद्ध" हा शब्द सर्वसाधारणपणे बौद्ध धर्माचे गुरू आणि संस्थापक सिद्धार्थ गौतम यांचा उल्लेख आहे, ज्यांना "गौतम बुद्ध" असेही म्हणले जाते. इतरांनी या शब्दाचा अर्थ काढला 'ज्याने ज्ञान (बोधी) आणि बुद्धत्व प्राप्त केले आहे, जसे गौतम, अमिताभ आणि भविष्यातील बुद्ध, मैत्रेय यांच्या पूर्वीचे २७ बुद्ध.

बुद्ध हे व्यक्तीचे नाव अथवा पद नसून ते मनाच्या स्थितीचे किंवा अवस्थेचे नाव आहे. मनाची अशी अवस्था की, जी मानसिक विकासाच्या अत्युच्च शिखरावर पोहचली आहे. बुद्ध म्हणजे ज्याला सम्यक संबोधीची प्राप्ती झाली आहे असा सम्यक सम्बुद्ध किंवा ज्याला परिपूर्ण ज्ञान प्राप्त झाले आहे असा. पाली भाषेत याला सर्वज्ञ (अमर्यादित ज्ञानी) म्हणले आहे.

## व्युत्पत्ती
*बुद्ध* शब्द म्हणजे "पूर्ण जागृत" किंवा "प्रबुद्ध" व्यक्ती. चिनी बौद्ध परंपरेनुसार, हे शीर्षक "शाश्वत" म्हणून भाषांतरित केले आहे. युगाच्या पहिल्या जागृतासाठी देखील "बुद्ध" हा शीर्षक म्हणून वापरला जातो. सर्व बौद्ध परंपरांमध्ये, सिद्धार्थ गौतम यांना सध्याच्या युगाचे 'सर्वोच्च बुद्ध' (पाली: सम्मासंबुद्ध, संस्कृत: सम्यकसंबुद्ध) म्हणून ओळखले जातात.

बुद्धवंसमध्ये गौतमासह २५ बुद्धांच्या नावाचा समावेश आहे.

## यादी
## हे सुद्धा पहा
* बुद्धत्व
* बोधी
* तथागत
* भगवान
* ईश्वर

## संदर्भ
वर्ग:बौद्ध शीर्षके
वर्ग:बुद्ध 
वर्ग:बौद्ध तत्त्वज्ञ