open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
आईल ऑफ मान

**आईल ऑफ मान** (; मांक्स: Ellan Vannin) हा आयरिश समुद्रात स्थित युनायटेड किंग्डमच्या अधिपत्याखालील एक बेट भाग आहे. आईल ऑफ मान, जर्सी व गर्न्सी ही ग्रेट ब्रिटन राजेशाहीची तीन विशेष अधिन राज्ये (Dependencies) आहेत. आईल ऑफ मान ब्रिटनचा भाग असला तरीही तो युरोपियन संघाचा सदस्य नाही.

## बाह्य दुवे 
* हवामान 
* बातम्या 
* माहिती

वर्ग:युनायटेड किंग्डमचा भूगोल
वर्ग:बेटे
पिटकेर्न द्वीपसमूह

**पिटकेर्न द्वीपसमूह** हा ओशनिया खंडाच्या पॉलिनेशिया भागातील युनायटेड किंग्डमचा एक प्रदेश आहे. पिटकेर्न द्वीपसमूहात चार बेटे आहेत.

वर्ग:युनायटेड किंग्डमचे परकीय प्रांत
वर्ग:पॉलिनेशिया
शिवा काशीद

शिवा काशीद हे शिवाजी राज्यांच्या सैन्यात न्हावी होते. त्यांनी शिवाजी महाराजांवर आणि पर्यायाने मराठी राज्यावर आलेल्या संकटाचे निवारण करतेवेळी आपल्या प्राणाचे बलिदान दिले, म्हणून शिवाजीराजे सिद्दी जोहरने पन्हाळगडाला दिलेल्या वेढ्यातून सुखरूप निघाले व विशाळगडावर पोहचले. हे शिवा काशीद हुबेहूब शिवाजी राजांसारखे दिसत असत. त्यांना पोशाखही शिवाजी महाराजांचा दिला होता. 
* त्यामुळे सिद्दी जोहरच्या सैनिकांनी पालखीत बसलेल्या आणि पळून जाण्याच्या प्रयत्नात असलेल्या शिवा काशीदांना, शिवाजी राजे समजून पकडले आणि सिद्दीकडे नेले. मात्र, हे शिवाजी नाहीत असे कळताच जोहरने त्यांच्या पोटात तलवार खूपसली. ही घटना १२-१३ जुलै १६६० या दिवशी घडली.

या शिवा काशीद नावाच्या मर्द मावळ्याची समाधी पन्हाळगडाच्या पायथ्याशी, विशाळगडाकडे जाणाऱ्या वाटेतील एका गावापाशी आहे. नेबापूरच्या (चव्हाण) "पाटलांनी" शिवा काशिदांना प्रति शिवाजी महाराज बनण्याची कल्पना दिली होती. ही कल्पना प्रत्यक्षात आणण्यासाठी नेबापूर (चव्हाण) पाटील आणि शिवा काशीद यांनी शिवाजी महाराजांशी थेट बैठक आयोजित केली. कारण पन्हाळा नुकताच स्वराज्यात सामील झाला होता. त्या काळात शिवाजी महाराज नवीन पन्हाळ्याचे व्यवस्थापन करण्याची योजना करीत होते.मानवी संसाधनांची व्यवस्था करण्याची जबाबदारी नेबापूर (चव्हाण) पाटील यांची होती. असेही सांगितले जाते की सिद्दी जौहरला दिशाभूल करण्याचे धोरण आखण्यात नेबापूर (चव्हाण)पाटील हे मुख्य सूत्रधार होते. नेबापूर (चव्हाण) पाटील हा सर्वात विश्वासू वैयक्तिक हेर होता. हे देखील सांगण्यात आले आहे की बाजी प्रभू आणि नेबापूर पाटील यांनी एकत्रितपणे योजना आखली आणि अंमलात आणली. सर्व माहितींपैकी एक गोष्ट लक्षात घेण्याजोगी आहे ती म्हणजे शिवाजी महाराजांनी पन्हाळा ताब्यात घेतला तेव्हा शिवाजीराजेसारखे दिसण्याबद्दल शिवा काशिदचे प्रथम नेबापूर पाटलांनी कौतुक केले. पण लवकरच शिवा काशिदांनी शिवाजी महाराजांचा आणि स्वराज्याचा जीव वाचविला. नेबापूर (चव्हाण) पाटील यांच्या कल्पनेचा सन्मान म्हणून शिवाजी महाराजांनी "मानाची पायरी" भेट दिली."मानाची पायरी" हा एक मोठा आयताकृती कोरीव दगड आहे. तो अजूनही नेबापुरात आहे. 

स्वराज्यासाठी अनेक हेरांनी काम केले होते, पण त्यांच्या कामाच्या गुप्ततेमुळे आणि कामाच्या व्याप्तीमुळे त्याची इतिहासात नोंद झाली नाही. परंतु, आता बरेच उत्तराधिकारी पुढच्या पिढ्यांसाठी माहिती लिहीत आहेत.

वर्ग:ऐतिहासिक व्यक्ती
ह्या गोजिरवाण्या घरात

**ह्या गोजिरवाण्या घरात** ही ई टीव्ही मराठी वाहिनीवर सर्वाधिक काळ चाललेली दुसरी मराठी मालिका आहे.

## कलाकार 
* प्रदीप वेलणकर - श्यामराव परांजपे
* उज्ज्वला जोग - रजनी श्यामराव परांजपे
* गिरीश ओक - जयवंत
* स्वाती चिटणीस - देवयानी पंडित
* आनंद अभ्यंकर - श्री
* संतोष जुवेकर / आविष्कार दारव्हेकर - शेखर श्यामराव परांजपे
* सई ताम्हणकर - मधुरा शेखर परांजपे
* सुशांत शेलार - पारस श्यामराव परांजपे
* वंदना गुप्ते - कांचन नेने
* कादंबरी कदम - लीना पारस परांजपे
* परी तेलंग - मानसी पारस परांजपे
* अमोल कोल्हे - संस्कार पंडित
* विभावरी प्रधान - दिक्षा सुदेश नेने / दिक्षा संस्कार पंडित
* मुग्धा शाह - शीतल
* राहुल मेहेंदळे - सुदेश नेने
* अजिंक्य जोशी - भाई पंडित
* किर्ती मेहेंदळे - शैला भाई पंडित
* आदिती शिरवईकर - सानिया
* विनिता सुळे - नीलम

## टीआरपी 
## संदर्भ 
वर्ग:कलर्स मराठी दूरचित्रवाहिनी मालिका
वर्ग:मराठी दूरचित्रवाहिनी मालिका
वर्ग:दीर्घकालीन मराठी मालिका
गर्न्सी

**गर्न्सी** हा इंग्लिश खाडीमधील ग्रेट ब्रिटनचा एक भाग आहे. गर्न्सी इंग्लंडपासून १२१ किमी तर फ्रान्सपासून ४८ किमी अंतरावर आहे. गर्न्सी, जर्सी व आईल ऑफ मान ही ग्रेट ब्रिटन राजेशाहीची तीन विशेष अधिन राज्ये (Dependencies) आहेत. गर्न्सी ब्रिटनचा भाग असला तरीही तो युरोपियन संघाचा सदस्य नाही.

वर्ग:युनायटेड किंग्डम
पश्चिम युरोप

[उजवे|इवलेसे|300px|[संयुक्त राष्ट्रसंघाच्या व्याख्येनुसार युरोपातील प्रदेश:

]]
**पश्चिम युरोप** हा युरोप खंडातील एक भौगोलिक प्रदेश आहे. पश्चिम युरोपात खालील देश आहेत.

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

वर्ग:पश्चिम युरोप
वर्ग:युरोप खंडामधील भौगोलिक प्रदेश
मालगुडी डेझ (पुस्तक)

इवलेसे|आर. के. नारायण यांच्यावरचे डाक तिकीट (मागच्या बाजूला मालगुडी गाव दिसते.)
**मालगुडी डेज** हा आर.के. नारायण यांच्या लघुकथांचा संग्रह आहे. हे पुस्तक थॉट पब्लिकेशन्सने १९४३ मध्ये प्रकाशित केले होते.

हे पुस्तक भारताबाहेर १९८२ मध्ये पेंग्विन क्लासिक्सने प्रकाशित केले होते. या पुस्तकात 32 कथांचा समावेश आहे, या सर्व कथा दक्षिण भारतातील मालगुडी या काल्पनिक शहरात आहेत. प्रत्येक कथा मालगुडीतील जीवनाचा एक पैलू चित्रित करते. न्यू यॉर्क टाइम्सने पुस्तकाच्या सद्गुणाचे वर्णन केले आहे की "पुस्तकातील प्रत्येक व्यक्तीमध्ये त्याच्या विशिष्ट तासाच्या गुणवत्तेला प्रतिसाद देण्याची क्षमता आहे. ही एक कला आहे ज्याचा अभ्यास आणि पुनरुज्जीवन करणे आवश्यक आहे."

1986 मध्ये, पुस्तकातील काही कथा मालगुडी डेज दूरचित्रवाणी मालिकेत समाविष्ट केल्या गेल्या आणि अभिनेता आणि दिग्दर्शक शंकर नाग यांनी दिग्दर्शित केले. 2004 मध्ये, दिवंगत शंकर नाग यांच्या जागी चित्रपट निर्मात्या कविता लंकेश यांनी दिग्गज म्हणून प्रकल्पाचे पुनरुज्जीवन केले. नवीन मालिका 26 एप्रिल 2006 पासून दूरदर्शनवर प्रसारित झाली.

2014 मध्ये, गुगलने नारायण यांच्या 108 व्या वाढदिवसाचे स्मरण करून त्यांना मालगुडी डेजच्या पुस्तकासोबत गुगल डूडल दाखवले.

## संकल्पना 
१९३५ साली त्यांनी मालगुडी नावाच्या एका काल्पनिक गावाला केंद्रस्थानी कल्पून स्वामी ॲण्ड फ्रेंड्स नावाची आपली पहिली लघु कथा मालिका लिहिली. त्यावेळी त्यांचे लिखाण भारतात कोणाच्याही पसंतीस उतरले नाही. या गोष्टी वाचून लेखक ग्रॅहॅम ग्रीन यांना मात्र या कथांमध्ये त्यांचे नवीन मित्र भेटल्यासारखे वाटले. त्यांनी पुढाकार घेऊन नारायण यांची ही कथा मालिका छापण्यात रस घेतला आणि हे पुस्तक अतिशय गाजले. त्यानंतर नारायण यांनी एका पाठोपाठ एक सरस गोष्टी लिहून काढल्या. त्यांच्या बऱ्याच कथा मालगुडी नावाच्या गावाभोवती घडतात. या गोष्टी वाचतांना वाचक त्यात हरवून जातात. हे गाव पूर्णपणे काल्पनिक आहे यावर अनेकांचा विश्वास बसत नाही इतके वास्तववादी चित्रण नारायण यांनी आपल्या कथांमधून उभे केले आहे. या गावातीलच एक गोष्ट दी गाईड. यावर गाईड नावाचा हिंदी चित्रपट निघाला. तर त्यांच्या मिस्टर संपत आणि दी फायनान्शियल एक्सपर्ट या पुस्ताकांच्या आधारेही चित्रपट निघाले आहेत. शिवाय त्यांच्या गोष्टींवर आधारीत दूरदर्शन मालिकाही तयार करण्यात आली होती.

साधी लिखाणशैली आणि हलक्या-फुलक्या विनोदामुळे नारायण यांची तुलना प्रसिद्ध रशियन लेखक आंतोन चेखव यांच्याशी केली जाते. त्यांचे लिखाण जगातल्या अनेक भाषांमध्ये भाषांतरित झाले आहे. त्यांना अनेक राष्ट्रीय आणि अनेक आंतरराष्ट्रीय पुरस्कार मिळाले आहेत

## हे सुद्धा पहा
* यूट्यूबवर मालगुडी डेज

## संदर्भ 
वर्ग:आर.के. नारायण यांचे साहित्य
फ्रेंच गयाना

**फ्रेंच गयाना** () हा दक्षिण अमेरिका खंडातील फ्रान्स देशाचा एक प्रदेश व विभाग आहे. गयानाच्या पूर्वेला व दक्षिणेला ब्राझिल, पश्चिमेला सुरिनाम तर उत्तरेला अटलांटिक महासागर आहेत. कायेन ही फ्रेंच गयानाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे.

इ.स. १७६३ साली फ्रेंच शोधक पोचण्याआधी येथे स्थानिक लोकांचे वास्तव्य होते. १८०९ साली पोर्तुगीज साम्राज्याने ह्या भागावर ताबा मिळवला परंतु १८१४ मधील पॅरिस येथे झालेल्या तहानंतर हा भूभाग पुन्हा फ्रेंचांच्या स्वाधीन करण्यात आला.

फ्रान्सचा सार्वभौम प्रदेश असल्यामुळे फ्रेंच गयाना युरोपियन संघ व युरोक्षेत्राचा भाग आहे व येथील चलन युरो हेच आहे. सध्या गयाना अंतराळ केंद्र हे फ्रान्स व युरोपाचे प्रमुख केंद्र हा फ्रेंच गयानाच्या मिळकतीचा मोठा स्रोत आहे.

## बाह्य दुवे 
* समिती  
* प्रिफेक्चर  
* 
* 

वर्ग:दक्षिण अमेरिका
वर्ग:लॅटिन अमेरिका
वर्ग:फ्रान्सचे परकीय प्रांत
सेंट बार्थेलेमी

**सेंट बार्थेलेमी** हा कॅरिबियनमधील फ्रान्स देशाचा एक प्रदेश आहे.

वर्ग:कॅरिबियन
वर्ग:फ्रान्सचे परकीय प्रांत
सेंट मार्टिन

**सेंट मार्टिन** हा कॅरिबियनमधील फ्रान्स देशाचा एक प्रदेश आहे. हा प्रदेश सेंट मार्टिन ह्याच नावाच्या बेटाच्या उत्तरेकडील भागात वसला आहे. सेंट मार्टिन बेटाचा दक्षिणेकडील भाग सिंट मार्टेन ह्या नेदरलँड्स देशाच्या अधिपत्याखालील स्वायत्त प्रांताने व्यापला आहे. २३ मार्च १६४८ रोजी ह्या बेटाचे दोन भाग करण्यात आले व फ्रान्स आणि नेदरलँड्सच्या अधिपत्याखाली नेमण्यात आले.

वर्ग:कॅरिबियन
वर्ग:लॅटिन अमेरिका
वर्ग:फ्रान्सचे परकीय प्रांत
टर्क्स आणि कैकास द्वीपसमूह

**टर्क्स आणि कैकास द्वीपसमूह** हा युनायटेड किंग्डमचा कॅरिबियनमधील प्रांत आहे. टर्क्स आणि कैकास द्वीपे अमेरिकेच्या मायामी शहरापासुन ६०० मैल तर बहामास देशापासुन ५० मैल अंतरावर आहेत. कॉकबर्न टाउन ही टर्क्स आणि कैकास द्वीपसमूहाची राजधानी आहे.

वर्ग:युनायटेड किंग्डमचे परकीय प्रांत
वर्ग:कॅरिबियन
माँटसेराट

**मॉंटसेराट** हा युनायटेड किंग्डमचा कॅरिबियनमधील प्रदेश आहे. 

वर्ग:युनायटेड किंग्डमचे परकीय प्रांत
वर्ग:कॅरिबियन
वाळवा तालुका

**वाळवा तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.
## तालुक्यातील गावे
#अहिरवाडी
#ऐतवडे बुद्रुक
#ऐतवडे खुर्द
#बागणी
#बहादुरवाडी
#बहे (वाळवा)
#बनेवाडी
#बावची (वाळवा)
#बेरडमाची
#भडकिंबे
#भरतवाडी
#भातवाडी
#भवानीनगर
#बिचुड
#बोरगाव (वाळवा)
#चिकुर्डे
#देवर्डे
#धगेवाडी
#ढवळी (वाळवा)
#धोत्रेवाडी
#डोंगरवाडी (वाळवा)
#दुधारी
#फरणेवाडी
#गताडवाडी
#गौंडवाडी
#घाबकवाडी
#गोटखिंडी
#हुबळवाडी
#इटकरे
#जाकराईवाडी
#जांभुळवाडी (वाळवा)
#जुने खेड
#काकाचीवाडी
#कलमवाडी
#कामेरी
#काणेगाव
#कापूसखेड
#करंदवाडी (वाळवा)
#करंजवडे
#करवे
#कासेगाव (वाळवा)
#केदारवाडी (वाळवा)
#खरातवाडी (वाळवा)
#किल्लेमच्छिंद्रगड
#कोळे (वाळवा)
#कोनोळी
#कोरेगाव (वाळवा)
#कृष्णानगर (वाळवा)
#कुंडळवाडी
#कुर्लाप
#लाडेगाव (वाळवा)
#लावणमाची
#महादेववाडी (वाळवा)
#माळेवाडी (वाळवा)
#माणिकवाडी
#मारळनाथपूर
#मरदावाडी
#मासुचीवाडी
#मिरजवाडी
#नागाव (वाळवा)
#नरसिहपूर
#नवे खेड
#नायकलवाडी
#नेर्ले (वाळवा)
#ओझर्डे (वाळवा)
#पडवळवाडी
#पेठ (वाळवा)
#फाळकेवाडी चांदाचीवाडी
#फारणेवाडी
#पोखरणी (वाळवा)
#रेठारेधरण
#रेठारेहरणाक्ष
#रोझावाडी
#साखराळे
#सातपेवाडी
#शेखरवाडी
#शेणे (वाळवा)
#शिगाव (वाळवा)
#शिराटे
#शिरगाव (वाळवा)
#शिवपुरी (वाळवा)
#सुरूळ (वाळवा)
#ताकारी
#तांबवे (वाळवा)
#तांदुळवाडी (वाळवा)
#ठाणापुडे
#तुजारपूर
#वाशी (वाळवा)
#विठ्ठलवाडी (वाळवा)
#वाघवाडी
#वाळवा
#वाटेगाव
#येडे मच्छिंद्र
#येडे निपाणी
#येळुर
#येवलेवाडी

## प्रसिद्ध व्यक्ति
* अण्णाभाऊ साठे अण्णाभाऊ लावण्या, शाहिरी, पोवाडा या लोककलांमध्ये तरबेज होते. मराठीभाषिक स्वतंत्र महाराष्ट्र राज्याच्या निर्मितीकरता इ.स. १९५० च्या दशकात चाललेल्या संयुक्त महाराष्ट्र चळवळीत त्यांनी लोककलेच्या माध्यमातून लोकप्रबोधन घडवून आणले.

वाळवा तालुका हा  क्रांतीसिह नाना पाटील यांचा तालुका म्हणून ओळखला जातो. इंग्रजी सत्तेविरुद्ध प्रतिसरकार स्थापन करण्यामध्ये  क्रांतीसिह  नाना पाटील हे प्रमुख होते. तर  क्रांतिवीर  नागनाथ आण्णा नायकवडी , क्रांती अग्रणी जी. डी. बापू लाड इ.ची  प्रति सरकार तयार करण्यामध्ये महत्त्वाची भूमिका होती. 

## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 
#https://transport.maharashtra.gov.in/

वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
ग्वादेलोप

250 px|इवलेसे|ग्वादेलोपचा नकाशा
**ग्वादेलोप** () हा फ्रान्स देशाच्या २७ प्रदेशांपैकी एक प्रदेश व विभाग आहे. ग्वादेलोप बेट कॅरिबियन समुद्रामधील लेसर ॲंटिल्स द्वीपसमूहाचा भाग असून तो फ्रान्सच्या ५ परकीय (मुख्य भूमीपासून वेगळा) प्रदेशांपैकी एक आहे. ग्वादेलोप फ्रान्सचा अविभाज्य घटक मानला जात असल्यामुळे तो युरोपियन संघ व युरोक्षेत्र ह्या दोन्ही संस्थांचा भाग आहे. बासे-तेर ही ग्वादेलोपची राजधानी तर प्वेंत-ए-पित्र हे येथील सर्वात मोठे शहर आहे. २०१३ साली ग्वादेलोपची लोकसंख्या ४ लाख होती. फ्रेंच ही येथील राजकीय भाषा आहे.

ग्वादेलोपचा शोध क्रिस्टोफर कोलंबसने इ.स. १४९३ मध्ये लावला. कोलंबसला येथे अननस हे फळ सापडले. १७व्या शतकात सेंट किट्स येथे यशस्वीरित्या वसाहत स्थापन केल्यानंतर फ्रेंच साम्राज्याने १६३५ साली ग्वादेलोप बेटावर तळ उघडला. येथील स्थानिक आदिवासी जमातीच्या लोकांना हळूहळू ठार करत फ्रेंचानी संपूर्ण बेटावर नियंत्रण मिळवले. १६८५ साली ग्वादेलोपला फ्रान्समध्ये सामावून घेण्यात आले. १८व्या शतकामध्ये ग्वादेलोपच्या नियंत्रणावरून फ्रेंच व ब्रिटिशांमध्ये अनेक लढाया झाल्या व ग्वादेलोपचा ताबा बदलत राहिला. येथील साखर उत्पादनामधून मिळणारे उत्पन्न कॅरिबियनमध्ये सर्वाधिक होते. २८ मे १८४८ रोजी ग्वादेलोपमध्ये गुलामगिरीवर बंदी घातली गेली. 

सध्या ग्वादेलोपमधील बव्हंशी रहिवासी आफ्रिकन अथवा मिश्र वंशाचे असून येथील अर्थव्यवस्था पर्यटन व शेतीवर अवलंबून आहे. सेंट-जॉन पर्स ह्या नोबेल विजेत्या कवीने आपल्या कवितांमधून ग्वादेलोपच्या संस्कृतीवर प्रकाश टाकला आहे. प्रसिद्ध फ्रेंच फुटबॉलपटू थिएरी ऑन्री ह्यावे वडील ग्वादेलोप वंशाचे आहेत तर फुटबॉल खेळाडू लिलियन थुरामचा जन्म येथे झाला होता.

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ  
*पर्यटन 

*
* 

वर्ग:फ्रान्सचे प्रदेश
वर्ग:फ्रान्सचे विभाग
वर्ग:फ्रान्सचे परकीय प्रांत
वर्ग:कॅरिबियन
वर्ग:लॅटिन अमेरिका
उत्तर युरोप

[right|thumb|300px|[संयुक्त राष्ट्रसंघाच्या व्याख्येनुसार युरोपातील प्रदेश:

]]
**उत्तर युरोप** हा युरोप खंडातील एक भौगोलिक प्रदेश आहे. उत्तर युरोपात खालील देश आहेत.

* 
** 
* 
* 
** 
* 
*  आयर्लंड
* 
* 
* 
**  स्वालबार्ड व यान मायेन
* 
* 
**  
**  and 

वर्ग:उत्तर युरोप
वर्ग:युरोप खंडामधील भौगोलिक प्रदेश
ब्रिटिश व्हर्जिन द्वीपसमूह

**ब्रिटिश व्हर्जिन द्वीपसमूह** हा युनायटेड किंग्डमचा कॅरिबियनमधील प्रांत आहे. हा द्वीपसमूह व यु.एस. व्हर्जिन द्वीपसमूह हे व्हर्जिन द्वीपसमूहाचे भाग आहेत. रोड टाउन ही ब्रिटिश व्हर्जिन द्वीपसमूहाची राजधानी व सर्वांत मोठे शहर आहे.

वर्ग:युनायटेड किंग्डमचे परकीय प्रांत
वर्ग:कॅरिबियन
वर्ग:द्वीपसमूह
अक्कलकारा

**अक्कलकारा** ला भारतीय भाषांमधून या वेगवेगळ्या नावांली ओळखले जाते -
*संस्कृत-अकल
*हिंदी भाषा-अकलकरहा
*बंगाली-
*गुजराती-अक्कलकरो
*मल्याळम-
*तमिळ-
*तेलुगु-
*इंग्लिश भाषा-Pallatory root
*लॅटिन-Anacyclus Pyrethrum

### वर्णन
ही वनस्पती साधारणपणे २० - ५० सेंमी. उंचीची असते. या वनस्पतीचे खोड व फांद्या केसाळ असतात. पाने साधी असून समोरासमोर, अंडाकृती, दातेरी व देठाकडे निमुळती असतात. फुलांची लंबगोल, पिवळट लाल स्तबके नोव्हेंबर ते डिसेंबर या काळात येतात. यामध्ये भोवतालची किरण-पुष्पके स्त्रीलिंगी व मधली बिंब-पुष्पके द्विलिंगी असतात.

### उत्पत्तिस्थान
बंगाल, अरबस्तान, इजिप्त

## उपयोग
**आयुर्वेदानुसार** - दांतदुखी, मुतखडा, अपस्मार, जिव्हारोग इत्यादी
**यापासून बनणाऱ्या औषधी ** - अक्कलकादि चूर्ण व काढा,

### संदर्भ
वनौषधी गुणादर्श- लेखक : आयुर्वेद महोपाध्याय शंकर दाजीशास्त्री पदे

गांवो में औषधी रत्न-प्रकाशक-कृष्णगोपाल आयुर्वेद भवन,कालडा,(जि.-अजमेर)

Indian Medicinal Plants(IV volume)
## हे सुद्धा पहा
* विकिपीडिया:वनस्पती/यादी
वर्ग:औषधी वनस्पती
वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
अगस्ता

इवलेसे|उजवे|200px|अगस्ता वृक्ष
**अगस्ता** किंवा **हादगा** (शास्त्रीय नाव: *Sesbania Grandiflora*, *सेस्बानिया ग्रॅंडिफ्लोरा*) हा दक्षिण आशिया व आग्नेय आशियात आढळणारा वृक्ष आहे. कुळ फॅबेसी याला अगस्ती किंवा अगस्ता या नावानेही ओळखले जाते. या वृक्षाची वाढ झटपट होते. याचे आयुर्मान तीन ते साडेतीन वर्ष इतके असते व उंची जवळपास १५ ते ३० फुटांपर्यंत असते. ही झाडे देवळांजवळ लावली जातात. तसेच शेताच्या बांधावर यांची लागवड केली जाते. या झाडाला पांढरी, पिवळट-पांढरी किंवा लालसर रंगाची फुले येतात. ही फुले देवाला वाहतात. फुलांची भाजी करतात. या झाडाच्या फुलांचा, पानांचा व सालीचा औषधी उपयोग केला जातो. झाडाच्या पानांचा जनावरांना चारा म्हणून, तर झाडाचे लाकूड शेतीची अवजारे तयार करण्यासाठी उपयोगास येते. आगपेटीच्या काड्या बनवण्यासाठीही यांचा उपयोग होतो. हादग्याच्या पानाची व फुलाची भाजी करतात. हादग्याची फुले पांढऱ्या रंगाची असतात.ही वनस्पती प्रामुख्याने मराठवाड्यामध्ये विपुल प्रमाणात आढळून येते. हे झाड मध्यम उंचीचे असते.

इतर नावे :
* संस्कृत - अगस्त्य, मुनिद्रुम, कुंभयोनि
* मराठी - अगस्ती, अगस्त्याचा पाला
* हिंदी भाषा - अगस्ता, बाक, बासना, हतिया
* कानडी - अगासे, केपागसे
* गुजराती - अगाथियो
* तमिळ - अगत्ति कीरै (அகத்தி கீரை)

## भारतीय जीवनपद्धतीत 
झाडांची पूजा करण्याची प्रथा प्राचीन कालापासून भारतात आहे.हादगा हे झाड कोकणात फार उपयोगी मानले जाते.पावसाळ्यात त्याला बहर येतो.या फुलांची भाजी व पिठात फुले घालून भाकरीही करतात. कोवळ्या शेंगांची भाजीही करतात.

### वर्णन 
ही झाडे सुमारे ८ ते १० मीटर उंच असतात. या झाडास पिवळट पांढऱ्या वा लालसर रंगाची फुले येतात त्यावरून हदग्याच्या दोन उपजाती होतात.. पाने आवळ्याप्रमाणे असतात. हे झाड नाजुक असते व याचे ३ ते ५ वर्षापेक्षा जास्त आयुष्मान असत नाही. यास कोकणात हदगा म्हणतात.
फुले-साधारणतः फेब्रुवारीत.

### उपयोग 
* **सर्वसाधारण** - पानांची व शेंगांची भाजी खाणे शरीरास हितकारक होते.
* **आयुर्वेदानुसार** - सर्दी,डोकेदुखी,सुज,वायुविकार,रातांधळे,इत्यादी रोगांवर
* **सिद्ध वैद्य पद्धति नुसार** - नैराश्य आणि इतर मानसिक रोगांवर
* **यापासून बनणाऱ्या औषधी ** - भस्मास तांबडे रंगविण्यास वापर.

## हे सुद्धा पहा 
* विकिपीडिया:वनस्पती/यादी
## संदर्भ 
* वनौषधी गुणादर्श- ले.-(कै.) आयुर्वेदमहोपाध्याय शंकर दाजीशास्त्री पदे
* गांवो में औषधी रत्न-प्रकाशक-कृष्णगोपाल आयुर्वेद भवन,कालडा,(जि.-अजमेर) (हिंदी)
* इंडियन मेडिसिनल प्लांट्स (खंड ४) (इंग्लिश)

## बाह्य दुवे 
# http://mr.vikaspedia.in/agriculture/crop-production/93093e92892d93e91c940/93993e92691793e

* 

वर्ग:औषधी वनस्पती
वर्ग:वनसंपदा
वर्ग:वृक्ष
वर्ग:भाज्या
वर्ग:पाककलेमध्ये वापरले जाणारे पदार्थ
पॉलिनेशिया

right|300 px|thumb|पॉलिनेशिया प्रदेशाचा नकाशा
**पॉलिनेशिया** हा ओशनिया खंडातील एक भौगोलिक प्रदेश आहे. पॉलिनेशियामध्ये एकूण १,००० पेक्षा जास्त बेटे आहेत. पॉलिनेशियामध्ये खालील देश व प्रदेश आहेत:

*   (अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने)
*   (स्वतंत्र देश)
*   (फ्रान्स)
*   (अमेरिकेचे राज्य)
*   (स्वतंत्र देश)
*  (युनायटेड किंग्डम)
*   (स्वतंत्र देश)
*   (न्यू झीलंड)
*   (स्वतंत्र देश)
*   (स्वतंत्र देश)
*   (फ्रान्स)

वर्ग:पॉलिनेशिया
वर्ग:ओशनिया
पारस (अकोला)

**पारस, महाराष्ट्र** हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील अकोला जिल्ह्याच्या बाळापूर तालुक्यातील  एक गाव आहे.

हे गाव मुंबई-नागपूर या रेल्वे मार्गावरील एक स्थानक आहे.बाळापूर यापासून सुमारे ९ कि.मि. आहे.येथे औष्णिक  विद्युत केंद्र आहे.

## संदर्भ
## बाह्य दुवे 
* mahagenco.in 

वर्ग:अकोला जिल्ह्यातील गावे
वर्ग:वीज निर्मिती प्रकल्प असणारी गावे
ऑस्ट्रेलेशिया

right|300 px|thumb|ऑस्ट्रेलेशिया प्रदेशाचा नकाशा
**ऑस्ट्रेलेशिया** हा ओशनिया खंडातील एक भौगोलिक प्रदेश आहे. 

वर्ग:ओशनिया
अजगरी

अजगरीला भारतीय भाषांमधून या वेगवेगळ्या नावांनी ओळखले जाते -
*संस्कृत-अजगरी की अजागरी?
*हिंदी भाषा-अजगरी
*बंगाली-
*गुजराती-अजगरी
*मल्याळम-
*तामिळ-
*तेलुगू-
*इंग्लिश भाषा-
*लॅटिन-
### वर्णन
या वनस्पतीच्या(वेल) अंगावर वृत्त्ताकार मंडले असून ती अजगरासारखी दिसते. पाने फारच कमी असतात. ८-१० फ़ूट लांब असते.

### उत्पत्तिस्थान
भारतातील जंगलात

## उपयोग
**आयुर्वेदानुसार** - कांतिकारक, आयुष्यवर्धिष्णु

**यापासून बनणाऱ्या औषधी ** - पारदबंधनासाठी वापरण्यात येणाऱ्या ६४ वनस्पतींपैकी एक.

## हे सुद्धा पहा
* विकिपीडिया:वनस्पती/यादी

### संदर्भ
वनौषधी गुणादर्श- लेखक : आयुर्वेद महोपाध्याय शंकर दाजीशास्त्री पदे

गांवो में औषधी रत्न-प्रकाशक-कृष्णगोपाल आयुर्वेद भवन,कालडा,(जि.-अजमेर)

वर्ग:औषधी वनस्पती
वर्ग:वनस्पती
कोराडी

left|thumb|कोराडी औष्णिक विद्युत प्रकल्प

**कोराडी** हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील कामठी तालुक्यातील एक गाव आहे.
## प्रास्ताविक
**कोराडी** हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील एक गाव आहे. हे गाव नागपूर जिल्ह्याच्या कामठी तालुक्यात  समाविष्ट आहे.
## भौगोलिक स्थान
हे गाव नागपूर-सावनेर-ओबेदुल्लागंज या राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक - ६९ वर आहे व नागपूर या शहरापासून सुमारे ९ कि.मी. अंतरावर आहे. येथे औष्णिक  विद्युत निर्मिती प्रकल्प आहे. येथे श्री महालक्ष्मी देवीचे एक प्राचीन मंदिर आहे. नवरात्रादरम्यान येथे मोठी जत्रा भरते व अनेक लोक देवीच्या दर्शनाला येतात.

अनेक शाळा, महाविद्यालये आणि शैक्षणिक संस्थाने कोराडी येथे आहेत. कोराडी येथील औष्णिक वीजनिर्मिती केंद्र हे महाराष्ट्रातील प्रमुख वीजनिर्मिती केंद्रापैकी एक आहे येथे २४०० मेगावॅट वीजनिर्मिती क्षमता आहे.

राज्याचा राजकारणातील प्रमुख व्यक्तिमत्त्व आणि महाराष्ट्राचे माजी ऊर्जामंत्री श्री. चंद्रशेखर बावनकुळे हे कोराडीचे रहिवासी आहेत.
## हवामान
## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासची गावे
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 
वर्ग:कामठी तालुक्यातील गावे
वर्ग:नागपूर जिल्ह्यातील गावे

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* महाजेन्को.इन् 

वर्ग:नागपूर जिल्ह्यातील गावे
वर्ग:वीज निर्मिती प्रकल्प असणारी गावे
लस्सी

250px|इवलेसे|उजवे|लस्सी
**लस्सी**(इंग्लिश-lassi (हिंदी लस्सी, उर्दू لسی) हे दह्यापासुन बनविले जाणारे एक पेय आहे. भारत देशाच्या पंजाब राज्यात हे पेय विशेष लोकप्रिय आहे. उन्हाळा ऋतूत शरीराला थंडावा मिळण्यासाठी  हे पेय विशेष प्यायले जाते.

## कसे करावे
मलई असलेले दही  घुसळून  व त्यात साखर घालून हे पेय तयार करतात. 

## प्रकार
लस्सी करताना त्यात दही आणि साखर यांचे घुसळून तयार केलेले मिश्रण असते. त्यात मलई अथवा साय घालून तिची रुची वाढविली जाते. आंबा, स्ट्रॉबेरी, गुलकंद, सुकामेवा इत्यादी पदार्थ घालून तयार केलेली लस्सी समाजात लोकप्रिय झालेली दिसून येते. यामध्ये आईस्क्रीम घालून देखील तिची चव वाढविली जाते. 

## संदर्भ 
वर्ग:अन्न
वर्ग:खाद्यपदार्थ
वर्ग:पाककृती
वर्ग:मराठी विकिबुक्स बंधूप्रकल्पात स्थानांतरित करावयाचे लेख
वर्ग:पेये
तानसा वन्यजीव अभयारण्य

**तानसा अभयारण्य** हे मुंबई आणि जवळच्या इतर शहरांना पाणी पुरवठा करणाऱ्या तानसा जलाशयच्या क्षेत्रातील अभयारण्य आहे. १९७० साली स्थापन झालेल्या या अभयारण्यचे क्षेत्रफळ ३०४.८१ चौ. कि. मी. आहे. 
ता.वाडा जि.पालघर 

वर्ग:महाराष्ट्रातील अभयारण्ये तानसा अभयारण्य हाचा पाणी मुंबई या टीकानी जात आहे
फणसाड वन्यजीव अभयारण्य

**फणसाड अभयारण्य** हे महाराष्ट्रामधील अभयारण्य आहे. महाराष्ट्राच्या रायगड जिल्ह्यात १९८६ साली स्थापन झालेल्या या अभयारण्याचे क्षेत्रफळ ६९.७९ चौ. कि. मी. आहे.

हे फणसाड अभयारण्य मुरुड अणि रोह तालुक्यांत येते. काशीद, कोकबन, चिकनी, दांडा, नांदगाव, बारशिव, मजगाव वळास्ते, सर्वा, सुपेगाव आदी ३८ गावांनी ते वेढले आहे.  हे अभयारण्य समुद्रकिनाऱ्यापासून १२ किलोमीटर अंतरावर आहे. २५ फेब्रुवारी १९८६ रोजी या वनाला अभयारण्याचा दर्जा मिळाला. 

फणसाडमध्ये अंजनी, अर्जुन, ऐन, कांचन, किंजळ, कुडा, गेळा, जांभूळ, निलगिरी आणि सावर असे सुमारे ७०० प्रकारचे वृक्ष, १७ प्रकारचे प्राणी आणि ९०हून अधिक जातीची रंगीत फुलपाखरे आहेत. अभयारण्यात चिखलगाण, धरणगाण फणसाडगाण आदी ३० पाणस्थळे आहेत. अभयारण्याच्या जवळच अलिबाग-मुरुड रोडवरील बोर्ली येथून साडेतीन किलोमीटर अंतरावर असलेला फणसाड धबधबा आहे. 

नेहमीच्या वृक्षांबरोबरच फणसाड येथे अशोक, कुरडू, नरक्या, सर्पगंधा, सीता यांसारख्या औषधी वनस्पती आहेत. गारंबीच्या वेली हे या अभयारण्याचे वैशिष्ट्य आहे.या वेलीची लांबी १०० मीटरहून अधिक असते. वेलींच्या शेंगांमधील गर येथील शेकरूंना खूप आवडतो.

महराष्ट्र राज्य शासनाने राज्य फुलपाखराचा मान दिलेले ब्लू मॉर्मॉन फुलपाखरू फणसाडमध्ये मोठ्या संखेत दिसते. महाराष्ट्राचे आणखी एक मानचिन्ह असलेले शेकरू येथे आहेत. याशिवाय कोल्हा, तरस, पिसोरी, बिबट्या, भेकर, माकड, मुंगूस, रानमांजर, रानससा, वानर, सांबर, साळिंदर आदी प्राणीही आहेत. बिबट्याचे हमखास दर्श येथे घडते. घोणस, नाग, फुरसे, मण्यार आदी विषारी आणि तस्कर, हरणटोळसारखे बिनविषारी साप या अभयारण्यात आहेत. धनेश पक्षी हा या अभयारण्यात हमखास दिसतो.

## सोयी
सुपेगाव वनविभागाचे व्हाईट हाऊस तंबू रहाण्यासाठी मिळतात. शिवाय खासगी निवास व्यवस्थाही आहे. बचत गटाच्या महिलांच्या हातचे जेवण येथे उपलब्ध आहे. 

वर्ग:महाराष्ट्रातील अभयारण्ये
यावल वन्यजीव अभयारण्य

जळगांव जिल्ह्यातील यावल आणि रावेर तालुक्यात पसरलेले **यावल अभयारण्य** सातपुडा पर्वत रांगांमध्ये स्थित आहे. याचे क्षेत्रफळ १७७.५२ चौ. कि. मी. आहे.सदर यावल **अभयारण** 

हे मनुदेवी प्रसाद्दी मंदिर आहे.  
पाल हे थंड हवेचे ठिकाण यावल अभराण्यात आहे 
गारबर्डी, सुकीनदी धरण आहे 

वर्ग:महाराष्ट्रातील अभयारण्ये
वर्ग:जळगाव जिल्हा
फ्रेंच पॉलिनेशिया

**फ्रेंच पॉलिनेशिया** हा प्रशांत महासागरातील फ्रान्स देशाचा एक स्वायत्त प्रदेश आहे. फ्रेंच पॉलिनेशिया ओशनिया खंडाच्या पॉलिनेशिया भागात अनेक बेटांवर वसला आहे. ताहिती हे फ्रेंच पॉलिनेशियाचे सर्वात मोठे व सर्वाधिक लोकसंख्येचे बेट आहे. राजधानी पापीत ह्याच बेटावर आहे.

वर्ग:फ्रान्सचे परकीय प्रांत
वर्ग:पॉलिनेशिया
रबडी

__अनुक्रमणिकाहवीच__
इवलेसे|रबडी
**रबडी** (IAST: Rabaḍī) हा भारतीय उपखंडातून उगम पावलेला एक गोड, दुग्धजन्य पदार्थ आहे. दूध कमी आचेवर उकळवून ते दाट होईपर्यंत बनवले जाते आणि त्याचा रंग पांढरा किंवा फिकट पिवळा होतो. चव देण्यासाठी त्यात गूळ, मसाले आणि काजू टाकले जातात. हे थंड करून मिष्टान्न म्हणून दिले जाते. रासबली, छेना खीरी आणि खिरा सागरा यासारख्या अनेक मिष्टान्नांमध्ये राबडी हा मुख्य घटक आहे.

बासुंदी या नावानेही अशीच एक डिश आहे.
इवलेसे|पारंपारिक भारतीय आईस्क्रीम कुल्फी गोड रबरी आणि गुलाबाची पाकळी जाम गुलकंद सोबत दिली जाते.

## इतिहास 
चंडीमंगला 1400 च्या सुरुवातीच्या काळात इतर मिठाईंसह रबडी (घट्ट केलेले, गोड दूध) चा उल्लेख करते.

आर्थिक मंदीच्या काळात 1965 मध्ये कोलकाता येथे दुधाच्या अतिवापरामुळे राबडीवर बंदी घालण्यात आली होती. स्वतंत्र मिठाईच्या दुकानांवरील खटल्यांमुळे कलकत्ता उच्च न्यायालयाने वर्षभरातच ते रद्द केले.

## निर्मिती 
मोठ्या खुल्या भांड्यात (कढई) गोड दूध गरम करून रबरी तयार केली जाते. दुधाच्या पृष्ठभागावर मलईचा थर तयार होऊ लागल्यावर, ते काढून टाकले जाते आणि बाजूला ठेवले जाते. दूध संपेपर्यंत प्रक्रिया चालू राहते.

वर्ग:पदार्थ
वर्ग:गोड पदार्थ
वर्ग:दुग्धजन्य पदार्थ
न्यू कॅलिडोनिया

**न्यू कॅलिडोनिया** हा प्रशांत महासागरातील फ्रान्स देशाचा एक स्वायत्त प्रदेश आहे. न्यू कॅलिडोनिया ओशनिया खंडाच्या मेलनेशिया भागात वसला आहे. 

न्यू कॅलिडोनिया ऑस्ट्रेलियाच्या १,२०० किमी पूर्वेस व न्यू झीलंडच्या १,५०० किमी ईशान्येस आहे. नूमेआ ही राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे.

वर्ग:फ्रान्सचे परकीय प्रांत
वालिस व फुतुना

**वालिस व फुतुना** हा प्रशांत महासागरातील फ्रान्स देशाचा एक स्वायत्त प्रदेश आहे. वालिस व फुतुना ओशनिया खंडाच्या पॉलिनेशिया भागात वसला आहे. वालिस आणि फुतुना ही येथील दोन प्रमुख बेटे आहेत. राजधानी माता-उतु वालिस ह्या बेटावर आहे.

वर्ग:फ्रान्सचे परकीय प्रांत
वर्ग:पॉलिनेशिया
कॅनरी द्वीपसमूह

[250 px|इवलेसे|[तेनेरीफ बेटावरील तेइदे हा स्पेनमधील सर्वात उंच पर्वत आहे.]]
**कॅनरी द्वीपसमूह** () हा अटलांटिक महासागरामधील एक द्वीपसमूह व स्पेन देशाचा स्वायत्त संघ आहे. कॅनरी द्वीपसमूह उत्तर आफ्रिकेतील मोरोक्को व पश्चिम सहारा देशांच्या १०० किमी पश्चिमेस स्थित असून तो एकूण ७ बेटांचा बनला आहे. पोर्तुगालच्या असोरेस व मादेईरा सोबत कॅनरी द्वीपसमूह युरोपियन संघामधील सदस्य देशांच्या सर्वात बाह्य प्रदेशांपैकी एक आहे.

तेनेरीफ हे येथील सर्वांत मोठे व सर्वाधिक लोकसंख्या असलेले बेट असून फ्वेर्तेबेंतुरा, ग्रान कनेरिया, लांथारोते, ला पामा, ला गोमेरा व एल हियेरो ही इतर बेटे आहेत. कॅनरी द्वीपसमूहावरील सौम्य व आल्हादकारक हवामान तसेच निसर्गसौंदर्यामुळे पर्यटन हा येथील प्रमुख व्यवसाय असून दरवर्षी सुमारे १.२ कोटी पर्यटक येथे भेट देतात.

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:स्पेनचे स्वायत्त संघ
वर्ग:स्पॅनिश आफ्रिका
राज्य स्वाईन फ्ल्यू नियंत्रण कक्ष (महाराष्ट्र)

केंद्र सरकारने ३० एप्रिल रोजी जे निर्देश दिले त्या उपाययोजना तत्पुर्वीच राज्याने अंमलात आणल्या. सद्यःस्थितीत मंत्रालयात २०३ या क्रमांकाच्या रुममध्ये नियंत्रण कक्ष स्थापन करण्यात आला होता.तो जागे अभावी आरोग्य भवनमधूनच येथे हलवला गेला,  स्वाईन फ्ल्यू विषयी सर्व प्रकारची सविस्तर माहिती या कक्षातून मिळेल. या कक्षाचा दूरध्वनी क्रमांक २२०९०७० असा आहे. या नियंत्रण कक्षात स्वतंत्र अधिकाऱ्याची नियुक्ती करण्यात आली आहे. ग्रामीण भागात सर्वेक्षणात फ्लूसारखी लक्षणे रुग्णात आढल्यास त्वरित कार्यवाही करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. हा रोग फैलू नये यासाठी यंत्रणा सज्ज आहे.

केंद्र शासनातर्फे राज्यात समन्वयाचे कार्य पुण्यातील केंद्र शासनाच्या आरोग्य व कुटुंबकल्याण विभागाचे विभागीय संचालक करीत आहेत.
## मुंबई नियंत्रण कक्ष
मुंबईतील आरोग्य भवनात नियंत्रण कक्ष सुरू करण्यात आला असून त्याचा दूरध्वनी क्रमांक २२६३४४७५ असा आहे. कस्तुरबा रुग्णालय नियंत्रण कक्षाचा दूरध्वनी क्रमांक ०२२-२२६३४४७५

## पुणे 
*नायडू सांसर्गिक रुग्णालय २४ तास साहाय्य दुरध्वनी क्रमांक ०२०-२०२५००५०
*राष्ट्रीय विषाणूविज्ञान संस्था
*औंध चेस्ट हॉस्पिटल

*पुणे महानगरपालिका आरोग्याधिकारी श्री. श्रीधर साहेबराव आखाडे ९६८९९३१९३३

## नागपूर
नागपूर येथील गर्व्हमेंट कॉलेज आयसोलेशन वॉर्ड प्रमुख डॉ. खाडे (शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालय) भ्रमणध्वनी क्रमांक ९४२२१३९७२० असा आहे. याशिवाय अपघात कक्षाचा दूरध्वनी क्रमांक २७४४६७८ असा असून पेईंगवॉर्डचा दूरध्वनी क्रमांक २७५०७३० असून या क्रमाकांशिवाय वैद्यकीय अपघात अधिकारी कक्ष- २७०११०९ या क्रमांकावरदेखील संपर्क साधता येईल.

## औरंगाबद
## नासिक
## संदर्भ
वर्ग:संसर्गजन्य रोग
वर्ग:पुणे
वर्ग:महाराष्ट्र शासन
टोकेलाउ

**टोकेलाउ** हा प्रशांत महासागरातील न्यू झीलंड देशाचा एक प्रदेश आहे. टोकेलाउ प्रदेशात ३ बेटे आहेत.

वर्ग:न्यू झीलंड
वर्ग:पॉलिनेशिया
नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ व्हायरॉलॉजी

**नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ व्हायरोलॉजी** ही भारतीय विषाणू संशोधन संस्था महाराष्ट्र राज्यातील पुणे येथे स्थित आहे. या संस्थेचे आधीचे नाव 'विषाणू संशोधन केंद्र' असे होते. पुण्याच्या इंडियन काऊंसिल ऑफ मेडिकल रिसर्च आणि **नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ व्हायरोलॉजी** या संस्थांमधील शास्त्रज्ञांनी स्वाईन फ्लू या आजाराची लस तयार करण्यासाठी संशोधन सुरू केले आहे. नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ कम्युनिकेबल डिसिज ही संस्थाही लस तयार करण्याच्या मोहिमेत कार्यरत आहे. 
## संदर्भ
## बाह्यदुवे
संकेतस्थळ 
वर्ग:पुण्यातील संस्था
वर्ग:संसर्गजन्य रोग
वर्ग:भारतीय संशोधन संस्था
वर्ग:पुणे
नांदूर मधमेश्वर पक्षी अभयारण्य

**नांदूर मधमेश्वर अभयारण्य** महाराष्ट्र राज्याच्या नाशिक जिल्ह्यामधील निफाड तालुक्यात स्थित आहे. हा नांदूर मधमेश्वर जलाशयाचा परिसर आहे. येथे स्थानिक आणि स्थलांतरीत पक्षी हजारोंच्या संख्येने आढळत असल्यामुळे ते महाराष्ट्राचे भरतपूर म्हणून ओळखले जाते. या अभयारण्याचे क्षेत्र सुमारे १००.१२ चौ. कि. मी. एवढे आहे.

## पार्श्वभूमी
१९११ साली गोदावरी आणि कादवा नद्यांच्या संगमावर बंधारा बांधण्यात आला. त्यातील पाणी पुढे दोन्ही बाजूंच्या कालव्यांद्वारे सोडण्यात येऊ लागले. त्यामुळे गाळ, दलदल, गाळ साठून नदीपात्रात उंचवटे अशी भूरूपे तयार झाली. पक्ष्यांना खाद्य म्हणून आवश्यक असलेले मासे, शैवाल, दलदलीतील कीटक येथे मोठ्या प्रमाणावर उपलब्ध असल्यामुळे येथे पक्ष्यांची संख्या वाढत गेली. पक्ष्यांच्या स्थलांतराच्या काळात येथे सुमारे ३५००० पक्षी आढळत असल्याची नोंद आहे. १९८२ मध्ये ज्येष्ठ पक्षी तज्ज्ञ डॉ. डॉ. सालीम अली यांनी नांदूर मधमेश्वरला भेट दिली आणि "हे तर महाराष्ट्राचे भरतपूर आहे" असे उद्गार काढले आणि सरकारला हा  परिसर अभयारण्य म्हणून घोषित करण्याची विनंती केली. पुढे १९८६ मध्ये  हा परिसर **नांदूर मधमेश्वर अभयारण्य** म्हणून अधिसूचित करण्यात आला.  

## पक्षीसंपदा 
येथे मुग्धबलाक (ओपन बिल्ड स्टॉर्क), चित्रबलाक (पेंटेड स्टॉर्क), पाणकावळा, काळे कुदळे, खंडया, गाय बगळे, जांभळी पाणकोंबडी, राखी बगळा, पर्पल हेरॉन, युरेशियन कूट, हळद कुंकू बदक हे स्थानिक पाणपक्षी आढळतात. या जलाशयाच्या परिसरात जांभळी पाणकोंबडी मोठ्या प्रमाणावर आढळत असल्याने तिला नांदूर मध्यमेश्वरची राणी म्हणले जाते. त्याशिवाय गॉडविट, सँड पायपर (तुतवार), क्रेक, रफ, स्मॉल प्रॅटीनकोल  हे दलदलीत आढळणारे स्थलांतरीत पक्षीसुद्धा येतात.

## पक्षीगणना 
येथे दरवर्षी पक्षीमित्र संघटना आणि बी.एन.एच.एस. यांच्या वतीने जानेवारी महिन्याच्या तिसऱ्या आठवड्यात पक्षीगणना केली जाते. 

## चित्रदालन 

File:034 - NORTHERN SHOVELER bosque del apache, nm (3) (8712304870).jpg|थापट्या बदक 
File:Purple Moorhen (11443469915).jpg|जांभळी पाणकोंबडी 
File:Cotton Pygmy-goose.jpg|कॉटन पिग्मी गूज
File:Common Pochard Aythya ferina Male by Dr. Raju Kasambe DSCN9777 (1).jpg|लालसरी बदक 
File:Painted storks at Nandur.jpg|चित्रबलाक वसाहत
File:Nandur1.jpg|नांदूर मधमेश्वर अभयारण्यातील माहिती फलक
File:Nandur2.jpg|माहिती फलक
File:NandurWatchTower.jpg|नांदूर मधमेश्वर अभयारण्यातील निरीक्षण मनोरा
File:NandurWatchTower2.jpg|निरीक्षण मनोरा

## कसे पोहोचावे? 
नांदूर मध्यमेश्वर येथे जाण्यासाठी नाशिकहून एक-सव्वा तास, सिन्नरहून पाऊण तास, तर निफाडहून वीस मिनिटे लागतात.

## संदर्भ 
वर्ग:महाराष्ट्रातील अभयारण्ये
वर्ग:नाशिक जिल्हा
वर्ग:भारतातील रामसर स्थळे
वर्ग:भारतातील पक्षी अभयारण्ये
खापरखेडा (सावनेर)

**खापरखेडा (सावनेर)** हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्याच्या सावनेर तालुक्यातील एक गाव आहे.

हे गांवास जाण्यासाठी नागपूर-सावनेर-ओबेदुल्लागंज या राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक - ६९ वरील दहेगांव या गावापासुन कामठी रस्त्याने जावे लागते.या गावाजवळच वलनी येथे कोळश्याच्या खाणी आहेत. नागपूर या शहरापासुन सुमारे १४ कि.मि. अंतरावर आहे.येथे औष्णिक  विद्युत केंद्र आहे.कन्हान व कोलार या नद्या या गावाचे आजुबाजुने वाहतात. पुढे कामठीकडे जातांना बीना या गावांजवळ या नद्यांचा संगम आहे. फार पुर्वी,येथे ३० मेगा वॅट क्षमतेचे इंग्रजकालीन औष्णिक विद्युत केंद्र होते.

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
mahagenco.in 

वर्ग:नागपूर जिल्ह्यातील गावे
वर्ग:वीज निर्मिती प्रकल्प असणारी गावे
नायगाव अभयारण्य

भारताचा राष्ट्रीय पक्षी असलेल्या मोरांसाठी प्रसिद्ध असलेले **नायगांव मयुर अभयारण्य** बीड जिल्ह्यातील पाटोदा तालुक्यात आहे. 

वर्ग:महाराष्ट्रातील अभयारण्ये
वर्ग:बीड जिल्हा
रूपर्ट ग्रिंट

**रूपर्ट Alexander Lloyd ग्रिंट** (२४ ऑगस्ट १९८८), हा एक ब्रिटिश अभिनेता आहे, ज्याने हॅरी पॉटर कथानकातील चित्रपट श्रृंखलांमध्ये रॉन विजली या मुख्य पत्राचे काम केले आहे.
## संदर्भ 
वर्ग:इंग्लिश चित्रपट अभिनेते
वर्ग:इ.स. १९८८ मधील जन्म
डॅनियेल जेकब रॅडक्लिफ

**डॅनियेल जेकब रॅडक्लिफ** (जुलै २३, १९८९ - हयात) एक ब्रिटिश अभिनेता आहे. त्याने हॅरी पॉटर कथानकातील चित्रपट शृंखलांमध्ये हॅरी पॉटर या मुख्य पात्राचे काम केले आहे.

## बाह्य दुवे 
* आयएमडीबी.कॉम - प्रोफाइल व कारकीर्द (इंग्लिश मजकूर)

वर्ग:इंग्लिश चित्रपट अभिनेते
वर्ग:इ.स. १९८९ मधील जन्म
गिनी (निःसंदिग्धीकरण)

**गिनी** ह्या शब्दाचे खालील अर्थ आहेत:

* गिन्नी माही - पंजाबी पॉप गायिका
* गिनी - पश्चिम आफ्रिकेतील देश
* गिनी-बिसाउ -  पश्चिम आफ्रिकेतील देश
* इक्वेटोरीयल गिनी -  मध्य आफ्रिकेतील देश
* न्यू गिनी - ओशनियामधील एक बेट
* पापुआ न्यू गिनी - ओशनियामधील देश

वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
अनेर धरण वन्यजीव अभयारण्य

अनेर धरण अभयारण्य महाराष्ट्राच्या धुळे जिल्ह्यातील शिरपूर तालुक्यातील अभयारण्य आहे.

हे अनेर नदीवर असलेल्या धरणाजवळ सुमारे ८३ चौ. कि. मी. क्षेत्रात आहे.

अनेर ही तापीची उपनदी आहे. अनेर धरण अभयारण्य नाशिक प्रशासकीय विभागात येते. 

वर्ग:महाराष्ट्रातील अभयारण्ये
वर्ग:धुळे जिल्हा
गौताळा औट्रमघाट अभयारण्य

जळगाव जिल्ह्यातील चाळीसगाव तालुक्यात व औरंगाबाद जिल्ह्यातील कन्नड तालुक्यातील गौताळा अभयारण्य सुमारे २६० चौ. कि. मी. क्षेत्रात पसरलेले आहे.

## स्थापना
१९८६ साली गौताळा अभयारण्याची स्थापना झाली. हे अभयारण्य औरंगाबाद जिल्ह्यातील कन्नड तालुक्यात आहे. कन्नड तालुक्यामधील १७ गावातील वनक्षेत्राचा या अभयारण्यात समावेश आहे. 

## स्थान
हे अभयारण्य कन्नड गावापासून १५ किलोमीटर, आणि चाळीसगावापासून २० किलोमीटर अंतरावर आहे. औरंगाबादपासून ते कन्नड हे अंतर ६० किलोमीटर आहे. हाच रस्ता पुढे चाळीसगावला जातो. कन्नडहून २ किलोमीटर गेल्यावर एक फाटा फुटतो. या फाट्याने आपण सरळ गौताळा अभयारण्याच्या प्रवेशद्वाराजवळ पोहचतो. तिथे चौकीमध्ये नोंद केल्यावर आत प्रवेश मिळतो. अभयारण्यात वाहनाने किंवा पायी फिरता येते.
    
## इतिहास
कन्नडजवळच्या प्रवेशद्वारातून आत गेल्यावर अनेक प्रकारची झाडे, फुलझाडे दिसतात.  पुढे गेल्यानंतर चंदनाच्या वनामधून वाहणारा एक नाला दिसतो त्याला चंदन नाला म्हणतात. याच्या काठाला मोर, पोपट असे रंगीबेरंगी पक्षी दिसतात. त्याच प्रमाणे सातभाई, सुगरण, दयाळ, बुलबुल, कोतवाल आणि चंडोल पक्षी दिसतात. या नाल्यानंतर दाट जंगल सुरू होते.  पुढे एक मारुतीचे मंदिर आहे. या मंदिरासमोर गौताळा तलाव आहे. या तलावाचा सारा परिसर गवताळ आहे.  या ठिकाणी पूर्वी गवळी लोक रहायचे.  त्यांच्या गायी या परिसरात चरायच्या.  त्यावरून या तलावाला गौताळा हे नाव पडले आणि हेच नाव पुढे अभयारण्यालाही देण्यात आले.      

## अभयारण्याविषयी
गौताळा तळ्याभोवती बांबू, पळस, रानपिंपळ, रानशेवगा, कडूलिंब, चिंच या प्रकारचे वृक्ष आहेत. तळ्यात पाणडुब्या, पाणकोंबडी आणि इतर पक्षी दिसतात.तळ्याशेजारी एक निरीक्षण मनोरा आहे. या मनोऱ्यावरून गौताळा परिसरातील निसर्ग न्याहाळता येतो.

## नदीचा उगम
गौताळा तलावाच्या डाव्या बाजूला सातमाळ्याचा डोंगर दिसतो या डोंगरातून नागद नदी उगम पावते. ती उजवीकडच्या भेळदरीत उतरते.  तेथे नदीवर नागद तलाव बांधलेला आहे. सातमाळयाच्या पलीकडे मांजरमाळ डोंगर दिसतो.  जंगलातले सर्व पाणवठे उन्हाळ्यात आटतात, पण नागद तलाव, गराडा आणि निर्भोर या पाणवठ्यांतील पाणी टिकून राहते. वन्यजीव उन्हाळ्यात या ठिकाणी तहान भागविण्यासाठी येतात.

## पौराणिक महत्त्व
गौताळा तलावाच्या पुढे एक उंच टेकडी आहे. या टेकडीवर विविध वृक्षांची दाटी आहे. या टेकडीवर एक गुहा आहे. त्यात एक पाण्याची टाकी आहे. गुहेत गौतम ऋषींची दगडी मूर्ती आहे. या गुहेत गौतम ऋषींनी  तप केले असे मानतात.  यावरून या टेकडीला गौतम टेकडी असे नाव पडले, असे समजते.इथे सीतानाहानी नावाचे एक स्थान आहे ज्यात दोन कुंड आहे ज्यात एका कुंडात थंड पाणी व दुसऱ्या कुंडात गरम पाणी चालू असायच असे म्हणतात.

## वैशिष्ट्य
गौतम टेकडी उतरून पुढे चालायला लागल्यानंतर एक घनदाट जंगल लागते.तेथून ५-७ किलोमीटर चालल्यानंतर एक चौक लागतो;  डावीकडचा रस्ता घाटातून चाळीसगावला जातो. कन्नड़-चाळीसगाव रस्त्यात औट्रम घाट आहे. या घाटातल्या जंगलांचा समावेश गौताळा अभयारण्यात होतो, म्हणून या अभयारण्याला **गौताळा औट्रम घाट अभयारण्य** असेही म्हणतात.

## समृद्धता
गौताळा अभयारण्यात बिबळे, लांडगे, चितळ, तरस, कोल्हे, काळवीट, रानडुकरे, सांबर, गवे, भेकर असे प्राणी आहेत.  पशुपक्षी, वृक्षवेली आणि वनौषधी यांनी गौताळा अभयारण्य समृद्ध आहे.

## सरकारी विश्रामगृह
पूरणवाडी आणि पटनदेवी इथे वन-विश्रांतिगृहे आहेत. 

संपर्काकरिता पत्ता -: 
उप वनसंरक्षक, औरंगाबाद वनविभाग 
स्टेशनरोड, औरंगाबाद. 
किंवा 
वन क्षेत्रपाल 
गौताळा-औटराम घाट अभयारण्य 
कन्नड़, जिल्हा औरंगाबाद.

वर्ग:महाराष्ट्रातील अभयारण्ये
वर्ग:जळगाव जिल्हा
वर्ग:छत्रपती संभाजीनगर जिल्हा
आय.बी.एम. एआयएक्स

**आय.बी.एम. एआयएक्स** (प्रगत इंटरएक्टिव एक्झाक्युटीव्ह, स्पोन्शन्स / इयॅक्स / [3]) हे आयबीएम द्वारे त्याच्या अनेक संगणक प्लॅटफॉर्मसाठी विकसीत आणि विकल्या गेलेल्या त्याचे मालकीची युनिक्स ऑपरेटिंग सिस्टम्सची मालिका आहे. मूलतः आयबीएम ६१५० आरआयएससी वर्कस्टेशनसाठी विमोचित केले गेले, एआयक्स आता आयबीएम आरएस / ६००० मालिका आणि नंतरच्या पावर आणि पॉवरपीसी-आधारित सिस्टम्स, आयबीएम सिस्टम आय, सिस्टम / ३७० मेनफ्रेम, पीएस / २ यासह विविध प्रकारचे हार्डवेर प्लॅटफॉर्म समर्थित करते किंवा समर्थित केले आहे तसेच वैयक्तिक संगणक आणि ऍपल नेटवर्क सर्व्हरही.

वर्ग:एआयएक्स
वर्ग:माहितीचौकटीची आवश्यकता असणारे लेख
सालाझार स्लिधरिन

**सालाझार स्लिoरिन** हा हॉगवॉर्ट्‌ज स्कूल ऑफ विचक्राफ्ट अँड विझार्ड्री या जादूच्या शाळेच्या संस्थापकांपैकी एक असतो. तेथील इतर संस्थापकांची गॉड्रिक ग्रिफिंडोर, रोवेना रॅवनक्लॉ, हेल्गा हपलपफ हे होते.

स्लिदरिन यांचा असा ठाम विश्वास होता की जादूचे शिक्षण केवळ *शुद्ध रक्त* असलेल्या जादूगारांनाच दिले जावे. या मुद्द्यावरून त्यांचे इतर संस्थापकांशी, विशेषतः गोड्रिक ग्रिफिंडर यांच्याशी तीव्र मतभेद झाले, ज्याचा परिणाम म्हणून त्यांनी शाळा सोडून दिली. जाण्यापूर्वी त्यांनी शाळेत एक गुपिते असलेले दालन तयार केले होते, ज्यामध्ये एक *बेसिलिस्क* (भयंकर साप) दडवून ठेवला होता.

लॉर्ड व्होल्डेमॉर्ट हा सॅलाझार स्लिदरिन यांचा शेवटचा जिवंत वारसदार असल्याचे कथेत सांगितले आहे.

वर्ग:हॅरी पॉटर कथानकातील पात्रे
नायडू सांसर्गिक रुग्णालय

**नायडू सांसर्गिक रुग्णालय** हे महाराष्ट्राच्या पुणे शहरातील रुग्णालय आहे. येथे क्षयरोग व इतर संसर्गजन्य रोगांची चाचणी आणु उपचार होतात.

## पत्ता
हॉटेल लि मिरिडीयन जवळ, पुणे स्टेशनच्या मागे पुणे ४११ ००२ 
दुरध्वनी: २०-२६०५८८४२

## बाह्य दुवा
*[गूगल रस्ते नकाशा](http://maps.google.co.in/maps?f=d&source=s_d&saddr=RTO&daddr=Raja+Bahadur+Mill+Rd,+Sangamvadi,+Pune,+Pune,+Maharashtra+(Le+M%C3%A9ridien+Pune)&hl=en&geocode=%3BFUfAGgEdAy9nBCH3bK1Pg4-IFQ&mra=ls&sll=18.526418,73.866434&sspn=0.023113,0.035963&ie=UTF8&ll=18.53048,73.870611&spn=0.011556,0.017982&z=15)

वर्ग:पुणे
सद्विचार

## सद्विचार
* आळस करू नका.
* शक्य असलेल्या कामांचीच आश्वासने द्या.
* चारित्र्य निष्कलंक ठेवा.
* कोणाशी वाईट बोलु नका.
* मादक द्रव्याचे सेवन करू नका.
* उत्पन्नाधारीत राहणीमान ठेवा.
* उधार घेणे टाळा.
* चांगल्या लोकांशीच मैत्री करा किंवा त्यापेक्षा मैत्रीच करू नका.
* दुसऱ्यांना दिलेल्या वेळेचे पालन करा.
* दुसऱ्यांविषयी सदैव चांगली भावना ठेवा.
* तरुणपणाची बचत म्हातारपणी कामात येते.
* आंपली रहस्ये कोणाजवळ उघड करू नका.
* ईतरांशी कमितकमी बोला.
* ईतरांचे चांगले करू शकत नसाल तर वाईट करण्याचा प्रयत्न करू नका.
* चांगले मित्र टिकवुन ठेवा.
* फेडण्याची क्षमता असल्याशिवाय कर्ज घेउ नका.
* सर्वांशी मिळून मिसळुन राहण्याचा प्रयत्न करा.
* रोज रात्री झोपताना त्यादिवशी केलेल्या कामांची उजळणी करा.चांगली की वाईट याचा विचार करा.उद्या कोणती कामे करायची त्याचा
विचार करून ठेवा.
* चुकीचे वागत आहो हे लक्षात आल्यावर वा चुकल्यावर प्रामाणिकपणे चुक कबुल करा.
सोमालीलँड

**सोमालीलँड** हा पूर्व आफ्रिकेच्या सोमालिया देशातील एक वादग्रस्त भाग व एक स्वयंघोषित स्वतंत्र देश आहे. १९९१ सालापासून येथे स्वायत्त सरकार अस्तित्वात आहे. जगातील कोणत्याही देशाने वा संस्थेने सोमालीलँडच्या स्वातंत्र्याला मान्यता दिलेली नाही.

१८८४ ते १९६० दरम्यान हा भाग ब्रिटिश सोमालीलँड ह्या नावाने ओळखला जात असे.

## हे सुद्धा पहा 
* जगातील अमान्य व अंशतः मान्य देशांची यादी

वर्ग:सोमालिया
वर्ग:अमान्य देश
स्वालबार्ड

250 px|right|thumb|युरोपच्या नकाशावर स्वालबार्ड
250 px|right|thumb|स्वालबार्डचा नकाशा
**स्वालबार्ड** हा आर्क्टिक महासागरातील व नॉर्वेच्या अधिपत्याखालील एक द्वीपसमूह आहे. स्वालबार्डचे क्षेत्रफळ ६१,००२ वर्ग किमी असून लोकसंख्या केवळ २,११६ इतकी आहे.

लाँगयरब्येन हे स्वालबार्डमधील सर्वात मोठे शहर आहे.

## चित्रे

चित्र:Adventtoppen Hiorthfjellet from SE side of Adventfjorden Longyearbyen Svalbard on May 23 2025.jpg|लॉन्गइयरब्येनच्या उत्तरेस, अ‍ॅडव्हेंटफजॉर्ड येथील अ‍ॅडव्हेंटटोपेन आणि हिओर्थफजेलेट पर्वत
चित्र:Polar bear warning sign at north eastern perimeter of Longyearbyen Svalbard on May 23 2025.jpg|लॉन्गइयरबायनच्या ईशान्य सीमेवर ध्रुवीय अस्वलाचा इशारा देणारा फलक
चित्र:UNIS The university centre in Svalbard from S in distance Adventtoppen Hiorthfjellet May 23 2025.jpg|स्वालबार्डमधील विद्यापीठ केंद्र (UNIS)

वर्ग:नॉर्वे
ट्रान्सनिस्ट्रिया

250 px|इवलेसे|ट्रान्सनिस्ट्रियामधील जिल्हे
**ट्रान्सनिस्ट्रिया** हा पूर्व युरोपाच्या मोल्दोव्हा देशातील एक वादग्रस्त भाग व एक स्वयंघोषित स्वतंत्र देश आहे. १९९२ सालापासुन येथे स्वायत्त सरकार अस्तित्वात आहे. जगातील कोणत्याही देशाने वा संस्थेने ट्रान्सनिस्ट्रियाच्या स्वातंत्र्याला मान्यता दिलेली नाही व सध्या ट्रान्सनिस्ट्रिया हा मोल्दोव्हा देशाचा एक सार्वभौम प्रांत मानला जातो. मोल्दोव्हाच्या पूर्व भागात द्नीस्तर नदीच्या पूर्वेला व युक्रेनच्या पश्चिमेकडील अत्यंत चिंचोळ्या भूपरिवेष्टित भूभागावर हा प्रदेश स्थित आहे.

नागोर्नो-काराबाख, अबखाझिया व दक्षिण ओसेशिया ह्या पूर्व युरोपातील तीन स्वयंघोषित व अमान्य देशांनी मात्र ट्रान्सनिस्ट्रियाला मान्यता दिली आहे.

## हे सुद्धा पहा 
* जगातील अमान्य व अंशतः मान्य देशांची यादी

## बाह्य दुवे
*अध्यक्षाचे संकेतस्थळ
*
*

वर्ग:मोल्दोव्हा
वर्ग:अमान्य देश
यान मायेन

250 px|right|thumb|पृथ्वीवरील यान मायेनचे स्थान
250 px|right|thumb|यान मायेनचा नकाशा
**यान मायेन** हे आर्क्टिक महासागरातील व नॉर्वेच्या अधिपत्याखालील एक बेट आहे. स्वालबार्डचे क्षेत्रफळ ३७३ वर्ग किमी असून येथे केवळ १८ ते ३५ लोक राहतात.

वर्ग:नॉर्वे
नागोर्नो-काराबाख

**नागोर्नो-काराबाख** हा पूर्व युरोपाच्या आर्मेनिया व अझरबैजान ह्या देशांमधील एक वादग्रस्त भाग व एक स्वयंघोषित स्वतंत्र देश आहे. १९९२ सालापासून येथे स्वायत्त सरकार अस्तित्वात आहे. जगातील कोणत्याही देशाने वा संस्थेने नागोर्नो-काराबाखच्या स्वातंत्र्याला मान्यता दिलेली नाही व नागोर्नो-काराबाख हा अझरबैजान देशाचा एक सार्वभौम प्रांत मानला जात असे

२७ सप्टेंबर २०२३ रोजी अझरबैजानने लष्करी कारवाईमध्ये हा प्रदेश जिंकला व पुन्हा अझरबैजानमध्ये समाविष्ट केला..

## हे सुद्धा पहा 
* जगातील अमान्य व अंशतः मान्य देशांची यादी

वर्ग:अमान्य देश
वर्ग:नामशेष देश
*
आक्रोतिरी आणि ढेकेलिया

**आक्रोतिरी आणि ढेकेलिया** हे सायप्रस देशामधील युनायटेड किंग्डमच्या अधिपत्याखालील दोन भाग आहेत. १९६० साली सायप्रसला स्वातंत्र्य मंजूर केल्यानंतर हे दोन लष्करी तळ युनायटेड किंग्डमने आपल्या ताब्यात ठेवले आहेत.

वर्ग:युनायटेड किंग्डमचे परकीय प्रांत
२००९मधील स्वाइन इन्फ्लूएन्झाची साथ

मार्च २००९पासून मेक्सिको देशात सुरू झालेल्या स्वाइन फ्लूच्या २००९मधील स्वाइन इन्फ्लूएन्झा साथीमध्ये १ मे २००९ पर्यंत मेक्सिकोमध्ये साधारण १६८ तर अमेरिकेमध्ये १ बळी गेला आहे.
## डॉ. प्रदीप आवटे यांची मुलाखत 
राज्य स्वाईन फ्ल्यू नियंत्रण कक्ष प्रमुख डॉ. प्रदीप आवटे यांची मुलाखत दूरदर्शनच्या सह्याद्री वाहिनीवरून प्रसारीत करण्यात आली. या मुलाखतीचे शब्दांकन 

प्रदीप आवटे हे लेखक असून कविता या साहित्यप्रकारात त्यांची विशेष अभिरूची आहे. माझ्या आभाळाची गोष्ट, या अनाम शहरात हे कवितासंग्रह त्यांच्या नावावर आहेत.

## स्वाइन फ्ल्यूचा देशातील पहिला मृत्यू
स्वाइन फ्ल्यूचा देशातील पहिला मृत्यू , ३ ऑगस्ट २००९, पुण्यात नोंदविला.  ती शहरातील एका खासगी इंग्रजी शाळेत शिकत होती. 

३१ जुलै रोजी रिदाच्या घशातील द्रावाचे नमुने राष्ट्रीय विषाणू संशोधन संस्थेत तपासणीसाठी पाठविण्यात आले, त्यात तिला स्वाइन फ्ल्यू झाल्याचे निदान झाले.
जायकवाडी पक्षी अभयारण्य

**जायकवाडी पक्षी अभयारण्य** पैठणजवळील नाथसागर जलाशयाला लागून असलेल्या सुमारे ३४० किमी२ क्षेत्रावर पसरलेले आहे.
सागराची आशिया खंडातलं सर्वात मोठं मातीचं धरण अशी ओळख आहे. जायकवाडी धरणाचे काम १९६५ मध्ये सुरू झाले. १९७६ मध्ये पूर्ण झाल्यानंतर येथे पाणी साठवण्यास सुरुवात झाली. छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यातील गंगापूर, पैठण, अहमदनगर जिल्ह्यातील [शेवगाव[[ व [नेवासे तालुक्यातील मिळून ११८ गावांमधील ३४ हजार १०५ हेक्टर क्षेत्रात धरणाचा परिसर आहे.जायकवाडी धरणाची तब्बल १०२ टीएमसी पाणीसाठ्याची क्षमता आहे. हे धरण एकदा पूर्ण भरलं तर दोन वर्षाच्या शेतीच्या पाण्याची आणि ४ वर्षांच्या पिण्याची पाण्याची सोय होते. मात्र, जायकवाडी नियमित येणा-या पाण्यामुळे धरणात गाळासह वाळू मोठ्या प्रमाणात आल्याने धरणाची पाणी साठवण क्षमता १०२ टीएमसीवरून ८७ टीएमसीवर आल्याचा अहवाल नाशिकच्या 'https://www.merinasik.org/मेरी'  या संस्थेने २०१२ मध्ये दिला होता आता त्या अहवालास बारा वर्ष झाले असून आता अंदाजे पाणी साठवणी क्षमता साठ टीमसीपर्यंत पर्यंत पोहचली असेल. १९८६ मधे जायकवाडी धरणास पक्षी अभयारण्य पर्यावरण संरक्षण अधिनियम 1986 घोषित करण्यात आले. तर, २०१७ मधे जायकवाडीचा नाथसागर परिसर  प्रतिबंधित क्षेत्र आहे. राष्ट्रीय पर्यावरण धोरण (2006) ने इको-सेन्सिटिव्ह झोनची व्याख्या "परिस्थिती, वन्यजीव, जैवविविधता, ऐतिहासिक आणि नैसर्गिक मूल्ये यामुळे "अतुलनीय मूल्ये असलेले ओळखले जाणारे पर्यावरणीय संसाधने असलेले क्षेत्र/झोन" म्हणून केले आहे. संरक्षित क्षेत्राच्या बाहेरील क्षेत्राचे पर्यावरण आणि जैविक अखंडतेचे संरक्षण करण्यासाठी आणि इतर अशा क्षेत्रांमध्ये जेथे मानववंशजन्य आणि हवामान घटकांमुळे पर्यावरणीय प्रणालीवर प्रतिकूल परिणाम झाला आहे, पर्यावरण, वन आणि हवामान बदल मंत्रालयाने अशी घोषणा केली आहे. इको-सेन्सिटिव्ह झोन/क्षेत्रे म्हणून क्षेत्र. दुस-या शब्दात, हे एखाद्या क्षेत्राचे पदनाम आहे, जे पर्यावरणीय संसाधनांनी समृद्ध आहे आणि विशेष संरक्षणाची आवश्यकता आहे.

वर्ग:महाराष्ट्रातील अभयारण्ये
वर्ग:छत्रपती संभाजीनगर जिल्हा
वर्ग:भारतातील पक्षी अभयारण्ये
कारंजा-सोहोळ वन्यजीव अभयारण्य

**कारंजा-सोहोळ अभयारण्य** हे वाशीम जिल्ह्यातील सुमारे १८ चौ. कि. मी. क्षेत्रावरील छोटेसे अभयारण्य आहे.

कारंजा-सोहोळ हे काळव‌िटांसाठीचे अभयारण्य म्हणून ओळखले जाते. काळव‌िटांना राहण्यायोग्य जागा तयार करण्यासाठी आणि त्यातून काळव‌िटांची संख्या वाढविण्यासाठी वन विभागाने प्रयत्न सुरू केलेले आहेत.  वाशीम जिल्ह्यातील कारंजा-सोहोळ या काळवीट अभयारण्याचा दर्जा सुधारण्यासाठी वन विभागाने पुढाकार घेतलेला आहे. मात्र, वन विभागाच्या दुर्लक्षामुळे कारंजा-सोहोळ हे गवती माळरान आणि  झुडुपी जंगल झाले आहे. त्यामुळे आपल्याला येथे काळवीट, नीलगाय, रानडुक्कर दिसून येते.
इवलेसे|कारंजा-सोहोळ अभयारण्य

## **भौगोलिक स्थान ** 
* कारंजा-सोहोळ अभयारण्य हे पश्चिम विदर्भातील वाशीम जिल्ह्यात असून कारंजा पासून मानोरा रोड वर ७.४ कि. मी. अंतरावर आहे.
* कारंजा-सोहोळ हे अभयारण्य १८.३१ किमी२ परिसरात पसरलेले आहे.
* कारंजा परिक्षेत्रातील कारंजा, गिर्डा, दादगाव व सोमठाणा नियतक्षेत्राचा 781.4 हेक्टर वनक्षेत्राचा अभयारण्यात समावेश केला आहे.
* कारंजा सोहोळअभयारण्याच्या पूर्वेला यवतमाळ जिल्ह्याची सीमा आहे तसेच, पश्चिमेस मंगरुळपीर तालुक्याची सीमा आहे.
* उत्तरेस कारंजा तालुक्यातील उंबर्डा, दादगांव, पिंपळखेड, गिर्डा, मलकापूरच, मिर्झापूरची शेतीची हद्द आहे. दक्षिणेस अडाण नदी आणि मानोरा तालुक्याची हद्द आहे.

## संदर्भ 
वर्ग:महाराष्ट्रातील अभयारण्ये
वर्ग:विदर्भातील अभयारण्ये
वर्ग:अकोला जिल्हा
अक्षौहिणी

प्राचीन भारतातील युद्धशास्त्रात, सैन्य रचनेच्या महत्तम एककास 'अक्षौहिणी' म्हणले जात असे. हे एक सैन्यदल मोजण्याचे एक एकक होते.

एका अक्षौहिणी सैन्यात साधारणपणे खाली नमूद केल्याप्रमाणे सैन्यक्षमता होती.

१ पत्ति = १ गज, १ रथी, ३ अश्व, ५ पदाति(पायी सैनिक) 
३ पत्ति = १ सेनामुख
३ सेनामुख = १ गुल्म
३ गुल्म = १ गण
३ गण = १ वाहिनी
३ वाहिनी = १ पृतना
३ पृतना = १ चमू
३ चमू = १ अनीकिनी
१० अनीकिनी = १ अक्षौहिणी

एक अक्षौहिणी सैन्यात एकूण सैन्य:

१,१०,००० पायदळ
६५,००० घोडदळ
२१,८७० हत्तीदल
२१,८७० रथदल

महाभारताच्या युद्धात कौरवांच्या बाजूने ११ अक्षौहिणी तर पांडवाच्या बाजूने ७ अक्षौहिणी सैन्य लढले होते. म्हणजे, एकूण १८ अक्षौहिणी सैन्य कुरुक्षेत्रावर लढाई लढले.
## संदर्भ
वर्ग:भारताचा इतिहास
अंबाबरवा वन्यजीव अभयारण्य

**अंबाबरवा अभयारण्य** इंग्रज काळापासून अंबाबारवा हे ठिकाण थंड हवेचे ठिकाण म्हणून प्रसिद्ध आहे. त्यास महाराष्ट्र शासनाने ९ एप्रिल १९९७ च्या आदेशान्वये अंबाबरवा वनक्षेत्राला अभयारण्याचा दर्जा दिला. अंबाबरवा अभयारण्य बुलडाणा जिल्ह्याच्या उत्तर पूर्वेला सातपुड्याच्या कुशीत विसावलेले आहे. या अंब्याबारव्याला जातांना बदरारा, चिंचखाडी, पिंपळखेड असे अनेक निर्सगरम्य ठिकाण लागतात. सुंदर सुर्यास्त दिसतो. समुद्रसपाटी पासून हे ठिकाण उंचीवर आहे. 
## भौगोलिक आणि वन्यजीव
महाराष्ट्र शासनाने ९ एप्रिल १९९७ च्या आदेशान्वये अंबाबरवा वनक्षेत्राला अभयारण्याचा दर्जा दिला. १२७.११० चौरस किलोमीटरचे डोंगरदऱ्यांनी व्यापलेले हे क्षेत्र संरक्षित झाल्याने येथील समृद्ध जैवविविधता जपली गेली. सातपुडाच्या जंगलात विविध वृक्षांच्या जाती आहेत. मोहा, सागवन, टैमरू, अंजन पिंपळ, वड, आळी, बेल, कविट, चिंच, जामून, आंबा, घामोडा, साल, निंब, इत्यादी झाडे असून अनेक कंदमूळे आहेत. कनिहाकन्द, कुन्दरी विरी, बरहा, मिस्वकन्द, शंकरकन्द, रामकन्द, कलाकन्द जामिकन्द इ. त्याचप्रमाणे सातपुड्यात वाघ, हरीण, रानडूकर, सांबर, निलगाय, अस्वल, रोही हे प्राणी आहेत तर मोर, लांडोर, तितर, कबुतर, कोकिळा, पोपट मैना, पारवा, होलगी, इ. पक्षी जंगलात आहेत अनेक वनौषधी उपलब्ध आहेत.

 

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:महाराष्ट्रातील अभयारण्ये
वर्ग:विदर्भातील अभयारण्ये
वर्ग:बुलढाणा जिल्हा
नरनाळा अभयारण्य

**नरनाळा अभयारण्य** हे अकोला जिल्ह्यातील नरनाळा किल्ला परिसरातील सुमारे १२ चौ. कि. मी. क्षेत्रावरील छोटेसे अभयारण्य आहे. याच्या जवळच मेळघाट अभयारण्याचाही भाग आहे. अभयारण्यात पट्टेदार वाघ,सांबर, बिबट्या आढळतात.

वर्ग:महाराष्ट्रातील अभयारण्ये
वर्ग:विदर्भातील अभयारण्ये
वर्ग:अकोला जिल्हा
भामरागड अभयारण्य

**भामरागड वन्यजीव अभयारण्य** गडचिरोली जिल्ह्यातील भामरागड तालुक्यातील सुमारे १०४.३८२ किमी२ क्षेत्रात पसरलेले अभयारण्य आहे. 
** हे अभयारण्य ६ मे, १९९७ रोजी तयार झाले होते.
* विस्तार:
85.75किमी२ (चौ. किमी) Eco-Sensitive Zone अर्थात बफर परिसर हा १२ एप्रिल, २०१७ रोजी तयार झाले. 

* चपराळा वन्यजीव अभयारण्य

वर्ग:महाराष्ट्रातील अभयारण्ये
वर्ग:विदर्भातील अभयारण्ये
वर्ग:गडचिरोली जिल्हा
मेघना एरंडे

मराठीतील एक नाट्य-चित्रपट कलावंत. एक डबिंग कलाकार. दूरचित्रवाणीवरील निरनिराळ्या वाहिन्यांवर विविध कार्यक्रमांचे सूत्रसंचालन करते.

## पुरस्कार
* पिंपरी-चिंचवडच्या कलारंग सांस्कृतिक संस्थेतर्फे कलागौरव पुरस्कार (२२-१-२०१५)
  

वर्ग:नाटक
वर्ग:दूरचित्रवाणी
वर्ग:डबींग कलाकार
हॅरी पॉटर कथानकातील पात्रे

जे.के. रेलिंग यांच्या अनेक भागात प्रसिद्ध झालेल्या हॅरी पॉटर या कथानकात खूप पात्रे आहेत. त्या सर्व पात्रांची ही यादी आहे, त्यांतली काही पात्रे जे.के.रोलिंगच्या वेबसाइटवरील "विझार्ड ऑफ द मंथ" मध्ये आली आहेत आणि काही जे.के. रोलिंगच्या आयटीव्ही(ITV)वर दाखवलेल्या कथानकात आली आहेत. 

ह्या यादीतील सर्व पात्रे त्यांच्या आडनावांप्रमाणे अकारविल्हे दिली आहेत, ज्या पात्राचे आडनाव कथानकात आलेले नाही, ते पात्र त्याच्या पहिल्या नावानुसार अनुक्रमित केले आहे. हॅरी पॉटरचे ८ चित्रपट आहेत व पुस्तकांचे ७ सीरिज आहेत.

__NOTOC__

## पात्रांची यादी 
## अ 
## इ 
## उ 
## ए 
## क 
## ख 
## ग 
## घ 
## ङ 
## च 
## छ 
## ज 
## झ 
## ञ 
## ट 
## ठ 
## ड 
## ढ 
## ण 
## त 
## थ 
## द 
## ध 
## न 
## प 
## फ 
## ब 
## भ 
## म 
## य 
## र 
## ल 
## व 
## श 
## ष 
## स 
## ह 
## ळ 
## क्ष 
## त्र 
## ज्ञ 
## प्र 
## Unsorted 
वर्ग:हॅरी पॉटर कथानकातील पात्रे