पेगी ॲशक्रॉफ्ट

**डेम एडिथ मार्गारेट एमिली ॲशक्रॉफ्ट** (२२ डिसेंबर १९०७ - १४ जून १९९१), **पेगी ॲशक्रॉफ्ट** म्हणून व्यावसायिकपणे ओळखली जाणारी, एक इंग्लिश अभिनेत्री होती जिची कारकीर्द ६० वर्षांहून अधिक काळ होती.

एका आरामदायक मध्यमवर्गीय कुटुंबात जन्मलेल्या ॲशक्रॉफ्टने लहानपणापासूनच पालकांच्या विरोधाला न जुमानता अभिनेत्री बनण्याचा निर्धार केला होता. ड्रामा स्कूलमधून पदवी घेण्याआधीच ती छोट्या थिएटरमध्ये काम करत होती आणि दोन वर्षांत ती वेस्ट एंडमध्ये काम करत होती. ॲशक्रॉफ्टने पुढील ५० वर्षे ब्रिटिश थिएटरमध्ये तिचे अग्रगण्य स्थान राखले. तिने १९३० च्या दशकाच्या सुरुवातीस ओल्ड विक, १९३० व १९४० च्या दशकात जॉन गिलगुडच्या कंपन्या, शेक्सपियर मेमोरियल थिएटर आणि १९५० च्या दशकातील रॉयल शेक्सपियर कंपनीसाठी बरेच काम केले, आणि १९७० पासून राष्ट्रीय रंगमंच मध्ये कार्यरत होती.

शेक्सपियरच्या  नाटकांमध्ये सुप्रसिद्ध असताना, ॲशक्रॉफ्ट आधुनिक नाटकासाठीच्या तिच्या वचनबद्धतेसाठी देखील ओळखली जात होती. ती बर्टोल्ट ब्रेख्त, सॅम्युअल बेकेट आणि हॅरोल्ड पिंटर यांच्या नाटकांमध्ये दिसली आहे. १९८० पर्यंत तिची कारकीर्द जवळजवळ संपूर्णपणे थेट थिएटरमध्येच गेली. त्यानंतर तिने बऱ्यापैकी यश मिळवून दूरचित्रवाणी आणि सिनेमाकडे वळली, व तीन बाफ्टा, एक गोल्डन ग्लोब अवॉर्ड आणि एक अकादमी अवॉर्ड जिंकला आणि अतिरिक्त गोल्डन ग्लोब ॲवॉर्ड आणि दोन प्राइमटाइम एमी ॲवॉर्ड्ससाठी नामांकने मिळवली होती. *क्रीम इन माय कॉफी* आणि *बीबीसी२ प्लेहाऊस* (दोन्ही १९८० मध्ये) शोसाठी तिला पहिला बाफ्टा पुरस्कार मिळाला. तिचा दुसरा बाफ्टा पुरस्कार *द ज्वेल इन द क्राउन* (१९८५) या शोसाठी होता जो पॉल मार्क स्कॉटच्या भारतातील ब्रिटिश राजाच्या शेवटच्या दिवसांबद्दलच्या कादंबरीवर आधारित होता. १९८४ मध्ये *अ पॅसेज टू इंडिया* या चित्रपटात तिला तिचा पुढील बाफ्टा पुरस्कार तसेच ऑस्कर पुरस्कार व गोल्डन ग्लोब पुरस्कार मिळाले. सहाय्यक अभिनेत्रीचा हा ऑस्कर पुरस्कार मिळवणारी ती सगळ्यात वयस्कर अभिनेत्री आहे जिने हा पुरस्कार  वयाच्या ७७ व्या वर्षी मिळवला.

ॲशक्रॉफ्टने तीन वेळा लग्न केले. तिचा पहिला पती रुपर्ट हार्ट-डेव्हिस (१९२९-३३, घटस्फोट) संघर्षशील अभिनेता होता जो नंतर संपादक आणि प्रकाशक बनला. अभिनेता पॉल रॉबसन आणि लेखक जे. बी. प्रिस्टली यांसारख्या इतर अनेकांशी तिचे थोडक्यात प्रेमसंबंध होते; ज्याने तिचे पहिले लग्न मोडले. त्यानंतर तिने रशियन दिग्दर्शक थिओडोर कोमिसार्जेव्स्की (१९३४-३६, घटस्फोट) यांच्याशी लग्न केले. तिचे तिसरे लग्न वकील जेरेमी हचिन्सन (१९४०-६५, घटस्फोट) यांच्याशी झाले. तिला एलिझा (जन्म १९४१) आणि निकोलस (जन्म १९४६) अशी दोन मुले होती.

ॲशक्रॉफ्टचे ब्रिटिश राज्य सन्मान १९५१ मध्ये कमांडर ऑफ द ऑर्डर ऑफ द ब्रिटिश एम्पायर (CBE) आणि १९५६ मध्ये डेम कमांडर ऑफ द ऑर्डर (DBE) होते. किंग्ज गोल्ड मेडल, नॉर्वे (१९५५), आणि ऑर्डर ऑफ सेंट ओलाव, नॉर्वे (कमांडर, १९७६) हे तिचे परदेशी राज्य सन्मान होते. तिला आठ विद्यापीठांनी मानद पदवी प्रदान केली होती आणि ऑक्सफर्डच्या सेंट ह्यूज कॉलेजची ती मानद फेलो होती. तिला १९८९ मध्ये ब्रिटिश फिल्म इन्स्टिट्यूट फेलोशिप देण्यात आली.

ॲशक्रॉफ्ट यांचे वयाच्या ८३ व्या वर्षी लंडनमध्ये स्ट्रोकने निधन झाले. तिची राख न्यू प्लेस, स्ट्रॅटफोर्ड-अपॉन-एव्हॉन येथील ग्रेट गार्डनमधील तुतीच्या झाडांभोवती पसरली होती, जी तिने १९६९ मध्ये लावली होती. ३० नोव्हेंबर १९९१ रोजी वेस्टमिन्स्टर ॲबे येथे एक स्मारक सेवा आयोजित करण्यात आली होती. क्रॉयडॉनमधील ॲशक्रॉफ्ट थिएटरला १९६२ मध्ये तिच्या सन्मानार्थ नाव देण्यात आले.

## संदर्भ 
वर्ग:लॉरेन्स ऑलिव्हिये पुरस्कारविजेते
वर्ग:इंग्लिश चित्रपट अभिनेत्री
वर्ग:इ.स. १९९१ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९०७ मधील जन्म