वाकळवाडी (खटाव)

**वाकळवाडी** हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील खटाव तालुक्यातील एक गाव आहे. २०११ च्या जनगणनेनुसार या गावाचा सेन्सस कोड ५६३५४४ असून या लेखातील माहिती या जनगणनेवर आधारित आहे. या गावाचे क्षेत्र ७९९.०१ हेक्टर असून येथील लोकसंख्या ८२२ आहे. गावात १९० कुटुंबे राहतात. वाकळवाडी हे गाव उरमोडी प्रकल्प अंतर्गत येत असून या गावांमधून कॅनॉल गेलेला आहे गावाच्या पूर्व बाजूस पूर्णपणे शेती बागायत झालेले असून पश्चिमेला पूर्णपणे शेती खरीप आहे गावाचा या प्रकल्पांतर्गत 20 टक्के शेती ओलिताखाली आलेली असून इतर शेती पाण्यापासून वंचित आहे. या गावात 95% मराठा समाज असून इतर वंजारी, गुरव, नाभिक व कासार असा समाज आहे. या गावांमध्ये पीर साहेबांची गुढीपाडव्याच्या नंतर चौथ्या दिवशी मोठ्या उत्साहात यात्रा साजरी केली जाते. गावामध्ये एकही मुस्लिम समाजाचे घर नसल्याने पीर साहेबांची सेवा करण्यासाठी बाजूच्या गावांमधून सेवक नेमले जातात व त्यांच्यामार्फत पीर साहेबांची सेवा केली जाते. या कार्यक्रमांमध्ये तमाशा कुस्त्या व इतर मनोरंजनाचे कार्यक्रम सादर केले जातात. वाकळवाडी येथे हनुमान जयंती उत्साहात साजरी केली जाते. गावामध्ये विठ्ठल रुक्माई मंदिर, लक्ष्मी मंदिर, पीर साहेब मंदिर, महादेव मंदिर, नागोबा मंदिर, वाकडा देवी मंदिर, वाजुमतामाता मंदिरे आहेत. या गावामध्ये गावठाण परिसरासह पंत वस्ती, जगताप वस्ती, वंजारी मळा, कदम वस्ती, शेंडे वस्ती, झिरपी जाधव मळा, माने वस्ती अशा वस्त्या अस्तित्वात आहेत. गावामध्ये इयत्ता पहिली ते सातवी अशी जिल्हा परिषद शाळा आहे. अंगणवाडी आहे. वाकड वाडी मधून इतर गावाला जोडणारे रस्ते म्हणजे वडूज- कराड रोड आणि वडूज-निमसोड रोड हे महत्त्वाचे रोड असून वाकळवाडी-गोपूज ,वाकळवाडी-पळशी, वाकळवाडी-वांजोळी, वाकळवाडी-मुसांडवाडी वाकळवाडी-शिरसवडी, वाकळवाडी-वाकळवाडी फाटा अशा रस्त्यांची सोय आहे. पळशी ते शिरसवडी हा या गावाच्या दृष्टीने महत्त्वाचा रस्ता असून हा जिल्हा परिषद विभागाकडे असल्याने दुरावस्था आहे इतर सर्व रस्ते डांबरीकरण झाले असून हा रस्ता कायमच विकासापासून दुर्लक्षित राहिलेला आहे. गावामध्ये कराड वडूज रस्त्यावर पेट्रोल पंप, हॉटेल, हार्डवेअर, इरिगेशन साहित्य, खते, बियाणे, नर्सरी अशा सुविधा आहेत. 

## हवामान
येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान ३० सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान ११ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २० अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.

## लोकजीवन
सामान्य 
## प्रेक्षणीय स्थळे
विठ्ठल रुक्माई मंदिर, हनुमान मंदिर
## नागरी सुविधा
गावात गटाची सोय, स्वच्छ पाणी, स्वच्छ रस्ते, एसटीची सोय
## जवळपासची गावे
पळशी, वांजोळी, शिरसवडी, गोपुज, वांझोळी

## लोकसंख्या 
* एकूण लोकसंख्या:८२२; पुरुष: ३९३; स्त्रिया: ४२९
* अनुसूचित जाती लोकसंख्या: ०; पुरुष: ०; स्त्रिया: ०
* अनुसूचित जमाती लोकसंख्या:०; पुरुष: ०; स्त्रिया: ०

## शैक्षणिक सुविधा 
गावात असणाऱ्या सुविधा - पूर्व-प्राथमिक शाळा-१.  प्राथमिक शाळा-१.  कनिष्ठ माध्यमिक शाळा-१.  

स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे  - 

५ किमी पेक्षा कमी अंतरावर : काही नाही

५ ते १० किमी अंतरावर : माध्यमिक शाळा शिरसवडी येथे आहे.  उच्च माध्यमिक शाळा गुरसाळे येथे आहे.  व्यावसायिक प्रशिक्षण शाळा  सातारा  येथे आहे.  अनौपचारिक प्रशिक्षण केन्द्र  सातारा  येथे आहे.  

१० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर : पदवी महाविद्यालय  वडूज येथे आहे.  अभियांत्रिकी महाविद्यालय  सातारा  येथे आहे.  वैद्यकीय महाविद्यालय  सातारा  येथे आहे.  अपंगांसाठी खास शाळा  सातारा  येथे आहे.

## वैद्यकीय सुविधा 
### सरकारी 
असलेल्या सुविधा- काही नाही 

नसलेल्या सुविधा -
 कम्युनिटी हेल्थ सेंटर,  प्राथमिक आरोग्य केन्द्र  प्राथमिक आरोग्य उपकेन्द्र  प्रसूति व शिशुसंगोपन केन्द्र  क्षयरोग रुग्णालय  अ‍ॅलोपॅथिक रुग्णालय  अन्य उपचार पद्धतीचे रुग्णालय  दवाखाने  गुरांचे दवाखाने  फिरते दवाखाने  कुटुंब कल्याण केन्द्र 

### बिगर-सरकारी 
असलेल्या सुविधा- काही नाही 

नसलेल्या सुविधा -
 बाह्य रोगी विभाग  बाह्य व भरती असलेले रोगी विभाग  धर्मादाय बिगर-सरकारी रुग्णालय  एमबीबीएस पदवीधर डॉक्टर  इतर पदवीधर डॉक्टर  पदवी नसलेले डॉक्टर  पारंपरिक वैद्य व वैदू  औषधाची दुकाने  इतर बिगरसरकारी वैद्यकीय सुविधा 

## पिण्याचे पाणी 
असलेल्या सुविधा- शुद्ध केलेल्या पाण्याचा नळातून  पुरवठा, न झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा, हँड पंपच्या पाण्याचा पुरवठा, 

नसलेल्या सुविधा - शुद्ध न केलेल्या पाण्याचा नळातून  पुरवठा, झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा, बारमाही सुरू असलेल्या हँड पंपच्या पाण्याचा पुरवठा, बोअरवेलच्या पाण्याचा पुरवठा, बारमाही सुरू असलेल्या बोअरवेलच्या पाण्याचा पुरवठा, झऱ्यांच्या पाण्याचा पुरवठा, नदी /कालवे यातील  पाण्याचा पुरवठा, तलाव / तळी यातील  पाण्याचा पुरवठा, इतर पाण्याचा पुरवठा,

## स्वच्छता 
असलेल्या  सुविधा- सांडपाणी पाण्याच्या स्त्रोतात सोडले जाते.उघडी गटारे, 

नसलेल्या सुविधा - न्हाणीघरासह सार्वजनिक स्वच्छता गृह, न्हाणीघराशिवाय सार्वजनिक स्वच्छता गृह, ग्रामीण सॅनिटरी हार्डवेरचे  दुकान, सामूहिक बायोगॅस किंवा कचऱ्याच्या उत्पादक पुनर्वापराची व्यवस्था,

## संचार 
गावात असणाऱ्या सुविधा - मोबाइल फोन सुविधा, सार्वजनिक  बस सेवा, डांबरी रस्ते, कच्चे रस्ते, पाण्यासाठी नाल्या असणारे डांबरी रस्ते, बारमाही रस्ते, 

स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे  - पोस्ट ऑफिस, - ५ ते १० किमी अंतरावर.  उपपोस्ट ऑफिस, - ५ ते १० किमी अंतरावर.  इंटरनेट कॅफे / सर्व्हिस सेंटर, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  खाजगी कूरियर, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  खाजगी बस सेवा, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  रेल्वे स्टेशन, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  ऑटो व टमटम, - ५ ते १० किमी अंतरावर.  टॅक्सी, - ५ ते १० किमी अंतरावर.  ट्रॅक्टर - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  सायकल रिक्षा (पायचाकी), - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  बैल व इतर जनावरांनी ओढलेल्या गाड्या, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  राष्ट्रीय महामार्गाला जोडलेले रस्ते, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  राज्य महामार्गाला जोडलेले रस्ते, - ५ किमी पेक्षा कमी अंतरावर.  जिल्ह्यातील मुख्य रस्त्याला जोडलेले रस्ते, - ५ किमी पेक्षा कमी अंतरावर.  जिल्ह्यातील दुय्यम रस्त्याना जोडलेले रस्ते, - ५ किमी पेक्षा कमी अंतरावर.  

**तळटीप**- शिरगिणतीत असलेल्या पुढील सुविधांच्या उपलब्धततेची माहिती नाही  - सायकल रिक्षा (यांत्रिक), समुद्र व नदीवरील बोट वाहतूक, बोट वाहतुकीयोग्य जलमार्ग,

## बाजार व पतव्यवस्था 
गावात असणाऱ्या सुविधा - स्वसहाय्य गट (SHG), रेशनचे दुकान, 

स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - ए टी एम, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  व्यापारी बँका, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  सहकारी बँका, - ५ किमी पेक्षा कमी अंतरावर.  शेतकी कर्ज संस्था, - ५ किमी पेक्षा कमी अंतरावर.  मंडया / कायम बाजार, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  आठवड्याचा बाजार, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.

## आरोग्य, आहार व करमणूक सुविधा 
गावात असणाऱ्या सुविधा - शिशुविकास पौष्टिक आहार केन्द्र (ICDS), अंगणवाडी पौष्टिक आहार केन्द्र, अंगणवाडी पौष्टिक आहार केन्द्र, इतर  पौष्टिक आहार केन्द्र, 

स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - आशा, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  समुदाय भवन (दूरचित्रवाणीसह अथवा विरहित), - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  क्रीडांगण, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  खेळ / करमणूक क्लब, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  सिनेमा/ व्हिडियो थियेटर, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  सार्वजनिक ग्रंथालय, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  सार्वजनिक वाचनालय, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  वृत्तपत्र पुरवठा, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर.  विधानसभा मतदान केन्द्र, - ५ ते १० किमी अंतरावर.  जन्म व मृत्यु नोंदणी केन्द्र, - ५ किमी पेक्षा कमी अंतरावर.

## वीज पुरवठा 
घरगुती वापरासाठी वीजपुरवठा -  आहे. 

शेतीसाठी वीजपुरवठा -  आहे. 

व्यापारी वापरासाठी वीजपुरवठा -  आहे. 

सर्व प्रकारच्या वापरासाठी वीजपुरवठा -  आहे.

## जमिनीचा वापर (हेक्टर) 
* जंगल क्षेत्र : ०.०
* बिगरशेतकी वापरातली जमीन: २९.०
* ओसाड व शेतीला अयोग्य जमीन: ०.०
* कुरणे व इतर चराऊ जमीन: ०.०
* फुटकळ झाडीखालची जमीन: ०.०
* शेतीयोग्य पडीक जमीन: १३.०
* कायमस्वरूपी पडीक जमीन: ०.०
* ह्या वर्षीची पडीक जमीन: ०.०
* पिकांखालची जमीन: ४९६.०
* एकूण कोरडवाहू शेतजमीन: ६२.०
* एकूण बागायती जमीन: ४३४.०

## सिंचन सुविधा (क्षेत्रफळ हेक्टर मध्ये) 
* कालवे : ०
* विहिरी / कूप नलिका: ६२
* तलाव / तळी: ०
* ओढे: ०
* इतर : ०

## संदर्भ  
वर्ग:खटाव तालुक्यातील गावे
वर्ग:सातारा जिल्ह्यातील गावे