open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
बाभुळगाव तालुका

**बाभुळगाव** हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्याच्या यवतमाळ जिल्ह्यातील एक गाव व तालुक्याचे ठिकाण आहे.

## तालुक्यातील गावे
#आलेगाव (बाभुळगाव)
#अलीपूर
#अल्लीपुर
#अमरावती (बाभुळगाव)
#आंजणगाव
#अंतरगाव
#आसेगावदेवी
#अष्टरामपूर
#औरंगपूर (बाभुळगाव)
#बाभुळ गाव
#बागापूर
#बागवाडी (बाभुळगाव)
#बारड
#भैयापूर
#भातमार्ग
#भिळुकसा
#बोरगाव (बाभुळगाव)
#चांदपूर
#चेंडकपुर
#चिमणापूर
#चोंधी
#दाभा
#देहणी
#देवगाव (बाभुळगाव)
#दिघी (बाभुळगाव)
#दिघी२
#फाळेगाव
#फातियाबाद
#फत्तेपूर
#गालवाहा
#गाळवी
#गणोरी
#गावंडी
#घारफळ
#गिमोणा
#गोंधळी (बाभुळगाव)
#हैबतपूर
#हस्तपूर
#हातगाव
#इंदिरा नगर
#इसापूर
#कमलजापूर
#कांगोकुळ
#कारळगाव (बाभुळगाव)
#खडकसावंगा
#खरडा
#किन्ही (बाभुळगाव)
#कोल्ही
#कोंढा
#कोपारा
#कोपारा१
#कोपारा२
#कोप्रा
#कोटांबा
#कोठा
#कोठा अलीपूर
#कृष्णपूर
#लखमपूर (बाभुळगाव)
#लोणी (बाभुळगाव)
#मदानी
#महमदपूर
#माहुली (बाभुळगाव)
#माळापूर
#मांगरूळ
#माणकापूर
#मारळपूर
#मिरजापूर
#मितनापूर
#मुबारकपूर
#मुरादाबाद (बाभुळगाव)
#मुस्ताबाद
#नादे सावंगी
#नगरगाव
#नगरी
#नागरी
#नायगाव (बाभुळगाव)
#नांदुरा बुद्रुक
#नांदुरा खुर्द
#नारपूर
#पाचखेड
#पाहुर (बाभुळगाव)
#पालोटी
#पाणस
#पंचगव्हाण
#पारसोडी
#पिंपळगाव (बाभुळगाव)
#पिंपळखुटा
#पिंपरी (बाभुळगाव)
#प्रतापपूर
#रहिमतपूर (बाभुळगाव)
#राणी अमरावती
#रासूळपूर
#रेणकापूर
#रुस्तमपूर
#सारफळी
#सारुळ
#सौजण
#सावंगी मांग
#सावंगी राऊत
#सावर (बाभुळगाव)
#शेकापूर
#शिंदी (बाभुळगाव)
#सुभानपूर
#सुहागपूर
#सुकळी (बाभुळगाव)
#टाकळगाव
#तांभा
#ताणापूर
#तरोडा (बाभुळगाव)
#थाळेगाव
#तुकापूर
#उमरडा
#उमरी (बाभुळगाव)
#वैजापूर (बाभुळगाव)
#वणी (बाभुळगाव)
#वेणी
#विरखेड
#वडगाव (बाभुळगाव)
#वाघापूर
#वाई (बाभुळगाव)
#वालिदाडपूर
#वारूड
#वाटखेड बुद्रुक
#वाटखेड खुर्द
#यावळी
#येरणगाव
#झापटखेड
#झोळा

## भौगोलिक स्थान
## हवामान
## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
खामगाव तालुका

**खामगांव** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील बुलढाणा जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

खामगांव शहर हे कापसाची फार जुनी बाजारपेठ मानली जाते. येथील चांदी फार प्रसिद्ध आहे त्यामुळे खामगांव ला सिल्व्हरसिटी असे सुद्धा संबोधले जाते . गावातील घाटपुरी संस्थानाचे देवीचे मंदिर फार प्राचीन आहे. मंदिरात कोजागरी पौर्णिमेपासून १० दिवस जगदंबा उत्सव (मोठी देवी) (शांती उत्सव) साजरा होतो. खामगांवातल्या राणा व्यायाम मंडळाची गणेश मूर्ती ही जागृत मानली जाते. तसेच या शहरात अनेक ठिकाणी गणेश मंदिरे सुद्धा आहेत त्यात लाकडी गणपती मंदिर आय्याची कोठी, सिद्धिवनायक गणेश मंदिर शिवाजी वेश, चिंतामणी गणेश मंदिर महाकाल चौक आणि श्री वरद विनायक गणपती मंदिर गोपाळ नगर महादेव मंदिराच्या जवळ अशी ही गणेश मंदिरे आहेत. तसेच घाटपुरी येथील जगदंबा माता मंदिर, तुळजा भवानी मंदिर आणि सुटाळा येथील माहादेव मंदिर प्रसिद्ध आहेत, जे की खूप प्राचीन सांगितल्या जाते. येथील खामगाव रेल्वे स्थानक ब्रिटिश कालीन संगील्या जाते.

ख

वर्ग:बुलढाणा जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
चिखली (बुलढाणा)

**चिखली** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील बुलढाणा जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.  चिखली तालुक्यातील हे चिखली नावाचे गाव जालना - खामगाव ह्या मार्गावर आहे.  

बुलढाणा जिल्यातील चिखली शहर हे इंग्रजांचे गढ समजल्या जायचे येथे इंग्रजांनी मोठं मोठ्या तेल फेक्टरी, कापूस जिनिग वस्त्रोउद्योग निर्मिती सरकारी कामकाज व्यवस्थापन स्थापन करून ठेवलेल्या होत्या. 

## हे सुद्धा पहा
* चिखली (निःसंदिग्धीकरण)

## संदर्भ
वर्ग:बुलढाणा जिल्ह्यातील गावे
देउळगाव राजा तालुका

**देउळगांव राजा** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील बुलढाणा जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

वर्ग:बुलढाणा जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
नांदुरा तालुका

उजवे|इवलेसे|200px|या गावातील श्री तिरुपती बालाजी संस्थानाची १०५ फूट उंच हनुमानाची मूर्ती
**नांदुरा** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील बुलढाणा जिल्ह्याचा एक  तालुका आहे. येथून राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक ६ तसेच मुंबई कोलकाता लोहमार्ग गेलेला आहे. निमगाव, वडनेर भोलजी, चांदुर बिस्वा ही मोठी गावे ह्या तालुक्यात आहेत. नांदुरा तालुका हा मुख्यत्वे कापूस तसेच सोयाबीन साठी प्रसिद्ध आहे. पूर्णा नदी ही जळगाव जामोद आणि नांदुरा तालुक्याची सीमा असून तिच मुख्य नदी आहे. बहुप्रतिक्षित जिगाव प्रकल्प हा पूर्णा नदीवर साकारतोय

वर्ग:बुलढाणा जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
दारव्हा तालुका

**दारव्हा** हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्याच्या यवतमाळ जिल्ह्यातील एक गाव व  तालुक्याचे ठिकाण आहे.

## तालुक्यातील गावे
#आमशेत (दारव्हा)
#आंतरगाव
#औरंगपूर (दारव्हा)
#बागापूर (दारव्हा)
#बागवाडी (दारव्हा)
#बाणायत
#बारबाडी
#भांडेगाव
#भिलेश्वर
#भोपापूर
#भुलाई
#बिजोरा
#बोडेगाव
#बोधगव्हाण
#बोरगाव (दारव्हा)
#बोरी बुद्रुक
#बोरी खुर्द
#बोथ
#ब्रह्मनाथ
#ब्राम्ही (दारव्हा)
#चाणी
#चिकणी (दारव्हा)
#चिखली (दारव्हा)
#चोपडी
#चोरखोपडी
#चोरोडी
#दाहेळी
#दर्यापूर (दारव्हा)
#देवगिरी (दारव्हा)
#देऊळगाव
#देऊरवाडी
#धामणगाव बुद्रुक
#धामणगाव खुर्द
#धवळसर
#धुळापूर
#दोब
#डोल्हारी
#दुधगाव (दारव्हा)
#फुबगाव
#गाजीपूर
#गणेशपूर (दारव्हा)
#गौळपेंड
#घाणापूर
#घाटकिन्ही
#गोंदेगाव
#गोरेगाव (दारव्हा)
#हनुमाननगर (दारव्हा)
#हारू
#हातगाव (दारव्हा)
#हातणी
#हातोळा
#हुसनापूर
#इमामपूर
#इरथळ
#इशरामपूर
#जांभोरा (दारव्हा)
#जावळा (दारव्हा)
#कामतवाडा
#कंझारा बुद्रुक
#कंझारा खुर्द
#कारजागाव
#करमाळा (दारव्हा)
#खेड (दारव्हा)
#खोपडी बुद्रुक
#खोपडी खुर्द
#किन्हीवाळगी
#कोहाळा (दारव्हा)
#कोळवई
#कुंभारकिन्ही
#कुंड
#कुरहाड बुद्रुक
#कुरहाड खुर्द
#लाडखेड
#लाखखिंड
#लालापूर
#लिंगबोरी
#लोही
#महागाव (दारव्हा)
#महातोळी
#महमदपूर (दारव्हा)
#माहुली (दारव्हा)
#मालेगाव (दारव्हा)
#मांगळा
#मांगकिन्ही
#माणकी
#माणकोपरा
#मोरगव्हाण
#मोझर
#मुंढाळ
#नायगाव (दारव्हा)
#नाखेगाव
#नंदगव्हाण
#निलोणा
#निंभा
#निंभाळा
#पळशी (दारव्हा)
#पालोडी (दारव्हा)
#पांढुर्णा (दारव्हा)
#पाथरड
#पेकार्डा
#पिंपळगाव (दारव्हा)
#पिंपळखुटा (दारव्हा)
#पिंपरी बुद्रुक
#पिंपरी खुर्द
#राजीवनगर (दारव्हा)
#राजुरा (दारव्हा)
#रामगाव (दारव्हा)
#सायदानी
#सायखेड
#साजेगाव
#सांगळवाडी
#सांगवी (दारव्हा)
#सावळी (दारव्हा)
#सावळा
#सावंगी
#सेवादासनगर
#शेलोडी
#शेंदरी बुद्रुक
#सिंधी (दारव्हा)
#टाकळी बुद्रुक
#तळेगाव (दारव्हा)
#तापोणा
#तारनोळी
#तारोडा
#तेलधरी
#तेळगव्हाण
#तोरनाळा
#उचेगाव
#उजोणा
#उमरी (दारव्हा)
#उमरठा खुर्द
#वाडगाव (दारव्हा)
#वाडुळ
#वागड बुद्रुक
#वागड खुर्द
#वाघळ
#वाघुळ
#वाकी (दारव्हा)
#वारजाई
#वारुड

वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
मोताळा तालुका

**मोताळा** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील बुलढाणा जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. येथील आठवड्याचा बाजार हा खूप मोठा बाजार असतो. या तालुक्यात रोहिनखेड हे पौराणिक गाव  आहे. तालुक्यात नळगंगा नावाचे धरण आहे.

## **तालुक्यातील देवस्थाने** 
* अंबादेवी हे तारापूर येथील जागृत देवस्थान व मंदिर आहे. ते राजा हरिश्चंद्राने स्थापन केल्याचे सांगण्यात येते. नवरात्रोत्सव काळात या मंदिरात मोठी गर्दी असते.
* पिंपळगाव देवी येथे मोठी यात्रा भरते.
* नवरात्री मध्ये अंत्री येथे उत्सव असतो.
*

वर्ग:बुलढाणा जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
मलकापूर तालुका

**मलकापूर** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील बुलढाणा जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. मलकापूरला  विदर्भाचे प्रवेशद्वार असे म्हणले जाते. मलकापूर हे बुलढाणा जिल्ह्यातील एक महत्त्वाचे औद्यगिक आणि शैक्षणिक केंद्र आहे. त्याचप्रमाणे हे  कापसाची  एक मोठी बाजारपेठ म्हणूनसुद्धा प्रसिद्ध आहे. 

वर्ग:बुलढाणा जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
नळगंगा धरण हे प्रेक्षणीय स्थळ आहे
लोणार तालुका

**लोणार (बुलढाणा)** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील बुलढाणा जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

## लोणार पासून जवळ असणारी पर्यटन व धार्मिक स्थळे 
लोणार

सिंदखेड राजा

सोनाटी

वाशीम

औंढा नागनाथ

लोणी सखाराम महाराज

मेहकर

नर्सी

येलदरी

माहूर

शेगाव

LONAR लोणार विषयी थोडे

रिसोड पासून साधारणपणे ३५ मैलावर मेहकर तालुक्यातील लोणार हे प्रसिद्ध गाव आहे. तहसील व मुख्यालयाचा बेरार प्रांतातील सर्वात जुन्या वसाहतींमध्ये समावेश होतो. ह्या भागातील परंपरेचा संबंध हिंदूंच्या त्रेता युगाशी जोडला जातो. स्कंध पुराणातील लवणासुराची गोष्ट असे सुचविते की तो राक्षस याच परिसरात राहून आजूबाजूच्या परिसरावर राज्य करीत असे. प्रत्यक्ष देवांशी सुद्धा दोन हात करण्याची त्याची तयारी होती. त्याचे मनसुबे लक्षात घेऊन देवांनी त्याचा नायनाट करण्याची विष्णूस विनवणी केली. विष्णूने दैत्यसुदनेचे रूप धारण कले व त्याच्या दोन बहिणींच्या आपल्या सौंदर्याने वश करून त्यांचेच साहाय्याने त्याचे स्थान शोधून काढले. अंगठ्याच्या स्पर्शाने विष्णूने त्या राक्षसाला जमिनीतून शोधून काढले. नंतर झालेल्या संघर्षातच त्याच्या राहत्या जागेतच विष्णूने त्याला त्याचे घर असलेल्या खड्ड्यातच पुरून टाकले. गावातील सरोवराच त्या राक्षसाची गुहा होती आणि दातेफळ या आग्नेयेकडे साधारणपणे ३६ मैलावर असणाऱ्या खेड्यापाशी असणारी शंकूसारखी टेकडी म्हणजे त्या गुहेचे टोक. हे टोक विष्णूने आपल्या पायाच्या अंगठ्याने उध्वस्त केले अशी मान्यता आहे. तीनही बाजूंनी टेकड्यांनी वेढलेल्या त्या सरोवरात आजूबाजूच्या परिसराचे अप्रतिम प्रतिबिंब दिसत असते. पाणी म्हणजे त्या राक्षसाचे रक्त व त्यातील मीठ (पाणी खारे आहे) म्हणजे त्याचे सडलेले मांस अशी मान्यता आहे. मात्र "लोणार महात्म" काही वेगळेच सांगते. ज्या सात ऋषींनी अठरा स्त्रियांशी विवाह करून देव व दैत्यांना जन्म दिला त्याचेपैकी एक असणाऱ्या काश्यप ऋषीच्या पत्नींपैकी एका पत्नीने जन्म दिलेला पाहिला राक्षस पुत्र म्हणजे लवणासुरा होय. तो पाहिला दैत्य होता. सध्याच्या लोणारच्या जागी असण्याऱ्या एका पर्वतावर लवणासुराने तप करून महादेवाला प्रसन्न केले. तपस्येने प्रसन्न झालेल्या महादेवाने लवणासुरा समोर प्रगट होऊन त्याचा इच्छीत वर मागण्यास सांगितले. जेव्हा लवणासुराने अमरत्वाचा वर शंकराकडे मागितला त्यावेळी तेहतीस कोटी देवांनी एका सुरात अशी वाणी केली की पाच वर्षाच्या एका बालकाकडून लवणासुराचा वध होईल. यानंतर शंकराने हिमालयात प्रस्थान केले व लवणासुराने तीनही लोक जिंकून घेऊन स्वतः इंद्राच्या सिंहासनावरून राज्य करू लागला. सरोवराकडे जाणाऱ्या रस्त्याच्या सुरुवातीलाच एक मोठा बारमाही झरा (किंवा धार)आहे. एका आख्यायिकेनुसार एका ऋषीने बनारसला गंगते एक काडी सोडून लोणारकडे प्रस्थान केले व वेळेत पोहचून लोणारच्या धारेतून ती काडी बाहेर पाडताना दाखवले. ही धार चहू बाजूने वेगवेगळ्या हेमाडपंथी देवळांनी वेढलेली असून. झऱ्याचे पाणी एका गोमुखातून त्याखाली असणाऱ्या एका कुंडात पडते. त्या कुंडात स्नान करण्यासाठी अनेक लोक येत असतात. सरोवरा भोवती अनेक देवळे आहेत व त्यातील बहुतेक अत्यंत पडक्या अवस्थेत आहेत.धारेच्या पूर्वेकडे मंदिराच्या समूहात एक नरसिंहाचे मंदिर आहे. या हेमाडपंथी मंदिराच्या भिंती व दारांवर मनुष्यांच्या व हत्तींच्या प्रतिमा कोरल्या आहेत. नरसिंहाचे मदिरा शेजारीच गणेशाचे सुद्धा एक मंदिर आहे. तेथे रेणुका मातेचे सुद्धा एक मंदिर आहे.

वर्ग:बुलढाणा जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
नेर तालुका

**नेर** हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्याच्या यवतमाळ जिल्ह्यातील एक गाव व  तालुक्याचे ठिकाण आहे.

## तालुक्यातील गावे
#आडगाव (नेर)
#आजणी
#आजंती
#आजेपूर
#बाळापूर (नेर)
#बाळेगाव
#बाणगाव
#बावहाळा
#भाळकी
#भारड (नेर)
#भावरखेड
#बोरगाव (नेर)
#ब्राम्हणवाडा
#चिकणी (नेर)
#चिखळी
#चिंचगाव
#दगडधानोरा
#दहीफळ
#दावरगाव
#धानज (नेर)
#दोडकी
#दोमगा
#दोनाड (नेर)
#फत्तापूर
#फत्तेपूर (नेर)
#गौळण (नेर)
#घारेफुल
#घुई
#गोंदगव्हाण
#हिरपूर
#इंदिरानगर
#इंद्रठाण
#इंजापूर
#जवळगाव
#कामणदेव
#कान्हेरगाव
#कापशी (नेर)
#करखेडा
#खालाणा
#खानापूर (नेर)
#खंडाळा (नेर)
#खरडगाव
#खारबी (नेर)
#खोलापुरी
#खुटाफळी
#कोहाळ
#कोळुरा (नेर)
#कुऱ्हेगाव
#लंकानाथ
#लिंगा
#लोहाटवाडी
#लोणादी
#लोणी (नेर)
#महाजनपूर
#मकरामपूर
#मलकापूर (नेर)
#माळखेड बुद्रुक
#माळखेड खुर्द
#मांडवगड
#मांगळादेवी
#मंगरूळ (नेर)
#माणिकवाडा
#मारवाडी
#मिरापूर
#मोझर (नेर)
#मुकींदपूर (नेर)
#मुक्तापूर
#नाथरड
#पाचवड
#पांधरी
#परजाणा
#पाथ्रड (गोळे)
#पेंढारा
#पिंपळगाव दुबा
#पिंपळगाव काळा
#पिंपरी (नेर)
#रायपूर (नेर)
#रामगाव (नेर)
#रत्नापूर (नेर)
#रेणकापूर (नेर)
#सानखास हेती
#सारंगपूर
#सारटा
#सातेफळ (नेर)
#सावंगा
#सावरगाव (नेर)
#शाबासपूर
#शहापूर (नेर)
#शेंदरी खुर्द
#शिराजगाव
#सिधकपूर
#सिंदखेड (नेर)
#सोनखस (नेर)
#सोनवाधोणा
#टाकळी (नेर)
#टाकळी खुर्द
#टेंभी (नेर)
#उदापूर (नेर)
#उमरठा
#उमरविहीर
#उत्तरवाधोणा
#विजविहीर
#व्याहाळी (नेर)
#वाई (नेर)
#वाळकी (नेर)
#वानरखेड
#वातफळा
#वातफळी
#विरगव्हाण
#झोंबडी (नेर)

## भौगोलिक स्थान
## हवामान
## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
डॉ. बाबा साहेब आंबेडकर चौक
लंकेनाथ मंदिर
रेनुका देवी मंदिर
गणपती मठ
राम मंदिर

## नागरी सुविधा
## जवळपासचे तालुके
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
मांदेली

**मांदेली** हा माश्याचा एक प्रकार असून विशेषतः महाराष्ट्रातील पश्चिम किनारपट्टीवर सर्वत्र मिळतो आणि आवडीने खाल्ला जातो.
क्लुपिफॉर्मीस गणाच्या एन्‌ग्रॉलिडी (वा क्लुपिइडी) कुलातील एक खाद्य मासा. याचे शास्त्रीय नाव कोइलिया डुस्सुमिर असे आहे. हा उष्ण कटिबंधातील बहुतेक समुद्रांत सापडतो. भारताच्या पश्चिम किनाऱ्यावर मुंबई भागात हा विपुल सापडतो. तसेच पूर्व किनाऱ्यावर ओरिसात नदीमुखखाड्यांतून व इंडोनेशियाच्या द्वीपसमूहापर्यंत हा सापडतो.

मांदेलीच्या शरीराची लांबी सु. १८–२० सेंमी. असते. शरीर लांबट, शेपटीकडे निमुळते होत जाणारे, दोन्ही बाजूंनी चापट असते. मुस्कट टोकदार असून वरचा जबडा पुढे आलेला असतो. तोंडाची फट खालच्या बाजूला व डोळ्यांपर्यंत खोलवर गेलेली असते. जीभेवर व तालूवर बारीक बारीक दात असतात. पृष्ठपक्ष (हालचालीस वा तोल सांभाळण्यास उपयोगी पडणारी पाठीवरील त्वचेची स्नायुमय घडी; पाठीवरील पर) लहान असून तो मागच्या बाजूस शेपटीपर्यंत गेलेला असतो. गुदपक्ष (ढुंगणावरील पर) मागच्या बाजूला वाढून पुच्छपक्षाला (शेपटीच्या पराला) मिळालेला असतो. शेपटी टोकदार व लांब असते. पुच्छपक्ष पालींमध्ये (खंडांमध्ये) विभागलेला नसतो. अंगावर लहान लहान खवले असतात. डोक्यावर अजिबात खवले नसतात. रंग सोनेरी चमकदार असून शरीराच्या खालच्या बाजूवर काळसर ठिपक्यांच्या २ ते ३ ओळी असतात.

मुंबई किनाऱ्यावर वर्षभर आढळणारा हा मासा या भागात अत्यंत लोकप्रिय आहे. हा ताजा किंवा खारवून, वाळवूनदेखील खातात. याच्या प्रजोत्पादनाविषयी विशेष माहिती नाही. याच्या मांसात प्रथिनांचे प्रमाण जास्त असल्यामुळे एक पौष्टिक खाद्य मत्स्य म्हणून याला महत्त्व आहे.
## बाह्य दुवे
* सोन्याचांदीची मासोली 
http://mr.vikaspedia.in/agriculture/fisheries/92e93e902926947932940

वर्ग:मासे
जळगाव जामोद तालुका

ईतिहास..

महाराष्ट्र राज्यातील बुलढाणा जिल्हा|बुलढाणा जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. जळगाव जामोद शहर हे सातपुड्याच्या कुशीत असल्याने त्याला सातपुडा नगरी म्हणून संबोधले जाते. सातपुड्यात भिंगारा हे थंड हवेचे निसर्गरम्य ठिकाण आहे. एकेकाळी शिवाजी महाराजांचे वास्तव्य असलेला मैलगडसुद्धा आहे. जामोद हे एक ऐतिहासिक वारसा असलेले गाव आहे. जळगाव हे नाव जल आणि गाव या दोन मराठी शब्दांचे संयोजन आहे, म्हणजे पाण्याचे गाव. हे नाव शहराच्या सभोवतालच्या पाण्याच्या प्रचंड स्त्रोतामुळे आले. 'जळगाव जामोद' हे नाव जळगाव जवळील 'जामोद' नावाच्या छोट्या गावातून विकसित झाले. मुघल बादशाह शाहजहांची पत्नी मुमताज महल शाहजहांच्या पूर्वीच्या सैन्याच्या मोहिमेवर जात असताना, 'जामोद' हे नाव मोगल सम्राटांनी दिले. तिला जामोदमध्ये गरोदरपणात अडचणी येऊ लागल्या व त्यामुळे जळगाव जामोद जवळील बुरहानपूर शहरात मृत्यू झाला. या घटनेनंतर मोगलांनी जा-ए-मौत (मृत्यूचे ठिकाण) हे गाव म्हणले. जा-ए-मॉट हा पर्शियन शब्द होता ज्याला नंतर स्थानिक लोक जा-मऊत, जा-मोद किंवा जामोद म्हणतात. ऐन-ए-अकबरीनुसार, हे बेरार सुबाच्या नरनाळ्यातील सरकार (तत्कालीन जिल्हा) मधील एक परगणा शहर होते. 
          ऑगस्ट १९०५ मध्ये हा तत्कालीन अकोला जिल्हा होता आणि खामगाव तहसिलसह बुलढाणा जिल्ह्यात हस्तांतरित करण्यात आला. जळगाव नगरपालिका १९३१ मध्ये स्थापन झाली. 

भूगोल संपादन

सातपुडापासून १० किमी अंतरावर हे शहर सातपुडा रेंजच्या पायथ्याशी वसलेले आहे. पूर्णा ही तहसीलमधील सर्वात मोठी नदी असून ती जिल्ह्यातही सर्वात मोठी आहे. राजुरा आणि गोराडा ही सातपुडा पर्वतरांगांमधील प्रसिद्ध नैसर्गिक धरणे आहेत. सातपुडा ओळींच्या हिरव्या सौंदर्याने ते समृद्ध झाले आहेत.

सीमा:

पूर्वेस संग्रामपूर तहसील आहे.

पश्चिमेस जळगाव खानदेश जिल्ह्यात मुक्ताईनगर तहसील आहे.

उत्तरेस मध्य प्रदेशातील बुरहानपूर जिल्हा आहे.

दक्षिणेस नंदुरा तहसील आहे.

सातपुडा रेंजएडिट

सातपुडा पर्वतरांगेत, मार्गामध्ये 3 प्रसिद्ध बिंदू आहेत ज्याला 1ला मोरी, 2 रा मोरी आणि शेवटचा 3 रा मोरी म्हणतात. तिसरी मोरी म्हणजे आम-पनी, येथे दोन सुंदर फॉल्स (नदीचे मूळ) आहेत आणि एक भिंत ज्याला "सतपुडा भिंत" म्हणतात. या गावात गोदादा धरण नावाचे धरण आहे, ज्याला दुध गंगा नावाचे एक सुंदर ओव्हरफ्लो आहे. सातपुडा पर्वतरांगात तुम्ही धबधबे, देखावे आणि निसर्गाची सुंदर ठिकाणे पाहू शकताः अंबा बारवा, मॅगेरी महादेव (गुहा), जटाशंकर (गडी बाद होणारी), उंबरदेव (अमरनाथ), जमुपाने (पडणे), बादलखोरा (औषधी वनस्पती आणि गडी बाद होणारी), देवध्री ( निसर्ग), वारी हनुमान (श्री हनुमानजी मंदिर, हनुमान सागर धरण), काकनवाडा (त्र्यंबक), त्रिवेणी (तीन नद्यांचा संगम) आणि माहिलगड (मेलगड). ही त्यांची स्वतःची ओळख असणारी ठिकाणे आहेत आणि सर्व "सतपुडा नगरी जळगाव जामोद" पासून 40 किमीच्या अंतरावर आहेत. शहराचे सौंदर्य वाढविण्यास मदत करणारे निसर्ग. फोटोंसाठी एक उत्तम निसर्ग साइट. पूर्ण साइट पाहिल्यास जवळजवळ 4-5 दिवस लागतील.ळगाव जामोदपासून सहा किमी अंतरावर श्री महासिद्ध महाराजांच्या पदस्पर्शाने पावन झालेल्या धानोरा नगरींमध्ये ८४ सिद्धांपैकी एक असे श्री महासिद्ध महाराजांचे प्राचीन मंदिर व समाधी आहे. तेथे दरवर्षी माघ शुद्ध पौणिमेला यात्रा असते. ही यात्रा बुलढाणा जिल्ह्यातून दुसऱ्या क्रमांकाची सर्वात मोठी व आठ दिवस चालणारी असते. जळगाव जामोद तालुक्यातील पळशी सुपो येथे प्रसिद्ध सुपो मंदिर आहे.तेथे दरवर्षी पौष महिन्यातील रविवारी यात्रा भरते. जळगाव जामोद तालुक्यातील आसलगाव बाजार येथे दर मंगळवारी आठवडी बाजार भरतो.

वर्ग:बुलढाणा जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
तलासरी तालुका

**तलासरी तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पालघर जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. आदिवासी वस्ती असलेल्या ह्या तालुक्यातील वारली आदिवासी संस्कॄती वारली चित्रकलेमुळे प्रसिद्ध आहे.

## हवामान
तालुक्यात मे महिन्यात सरासरीपेक्षा जास्त तापमान असेल.उष्णतेच्या लाटा नेहमीप्रमाणे असतील.
## तालुक्यातील गावे
तलासरी तालुक्यात खालील गावे येतात.
#आच्छाड,
#आमगाव (तलासरी),
#आंबेशेतगाव,
#अणवीर,
#आवरपाडा,
#बराडी,
#बोरीगाव,
#बोरमाळ (तलासरी),
#ब्राह्मणपाडा,
#डोल्हारपाडा,
#डोंगरी (तलासरी),
#गांधीनगर (तलासरी),
#घिमणिये,
#गिरगाव (तलासरी),
#गोरखपूर (तलासरी),
#इभाडपाडा,
#काजळी (तलासरी),
#कारजगाव,
#कावडे,
#खराडपाडा,
#कोचाई,
#कोदाड,
#कुर्झे (तलासरी),
#मानपाडा,
#मसणपाडा,
#पाटीलपाडा (तलासरी),
#सागरशेत,
#संभा,
#सावणे (तलासरी),
#सावरोळी (तलासरी),
#सुतारपाडा (तलासरी),
#सुत्राकार,
#तलासरी,
#ठाकरपाडा,
#उधवा,
#उपलाट,
#वाडवळी,
#वरवडे,
#वासा,
#वेवजी,
#विलाटगाव,
#झाई,
#झारी,

## वनसंपदा
आदिवासी हे वनात राहतात.आदिवासीचा वनाशी जन्मजात संबंध असतो. वनात पक्षी, प्राणी, झाडे ह्यांच्याशी त्यांचा पदोपदी संपर्क येत असतो. विपुल वनसंपदा असल्याने वनौषधींची बरीच झाडे निसर्गतःच रुजलेली असतात. आदिवासी बांधव विविध हंगामात येणाऱ्या फळाफुलांपासून पौष्टिक खाद्यपदार्थ बनवतात. जंगलात खैर, साग,कारवी, पळस, शिसव,बांबू, मोह अशी अनेक प्रकारची झाडे असतात. आदिवासी बांधव मोह फुलापासून अनेक पौष्टिक खाद्यपदार्थ बनवतात. मोहफुलाची चटणी, मनुका, लाडू असे रुचकर पदार्थ बनवले जातात. मोहाच्या बियांपासून तेल काढले जाते. मोहफुलाचे पदार्थ सांधेदुखी, अशक्तपणा, पोटदुखी, उन्हाचा त्रास अश्या काही आजारात खाल्ले जातात.जंगलात मिळणाऱ्या गवतापासून टोपल्या व शोभेच्या वस्तू तयार करतात.शासनातर्फे आदिवासी बचत गटांना मार्गदर्शन व मदत केली जाते.
## नागरी जीवन
तलासरी तालुक्यात २०२३-२४ या शैक्षणिक वर्षात १५७९ विद्यार्थी आठवी परीक्षा उत्तीर्ण झाले.

## संदर्भ
https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html

## बाह्य दुवे 
* तलासरी.आदियुवा.इन 

वर्ग:पालघर जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
उल्हासनगर तालुका

**उल्हासनगर तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.
## तालुक्यातील गावे
उल्हासनगर तालुक्यात ग्रामीण भाग नाही त्यामुळे एकही गाव नाही.
## संदर्भ
# व्हिलेजइन्फो.इन
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
वर्ग:उल्हासनगर
अंबरनाथ तालुका

इवलेसे|अंबरनाथ येथील शिव मंदिर

'''''' हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

## पर्यटन 
ठाणे जिल्ह्यातील अंबरनाथ येथे शिलाहार राजांनी अकराव्या शतकात बांधलेले पुरातन हेमाडपंथी शैलीचे शिवमंदिर आहे. या मंदिरातील शिवलिंग स्वयंभू आहे. हे मंदिर जमिनीच्या पातळीवर बांधलेले आहे. येथे आगपेट्यांचा तसेच दारूगोळ्याचा कारखाना आणि अनेक रासायनिक उद्योगही आहेत.

## तालुक्यातील गावे
#आडिवली ढोकळी
#अंबरनाथ
#आंबेशिव बुद्रुक
#आंबेशिव खुर्द
#आंभे
#आंबोशी
#आशेळे
#आसनोळी
#आसोडे (अंबरनाथ)
#बांधणवाडी
#बेंडशीळ
#भाळ
#भोज
#बोहोनोळी
#बुरदुळ
#चामटोळी
#चांदप
#चारगाव (अंबरनाथ)
#चिंचावळी (अंबरनाथ)
#चिंचावळी बुद्रुक
#चिंचपाडा
#चिराड (अंबरनाथ)
#चोण
#दहिवळी
#दापिवळी
#दावराळी
#देवलोळी
#ढावळे
#ढोके
#दोणे
#गोरेगाव (अंबरनाथ)
#गोरपे
#इंदगाव (अंबरनाथ)
#जांभळे
#जांभिळघर
#काकडवाळ
#काकोळे
#कान्होर
#करंद
#कारव (अंबरनाथ)
#कारवळे खुर्द
#कासगाव (अंबरनाथ)
#खराड
#खुंटावळी
#कुडसावरे
#कुंभार्ली (अंबरनाथ)
#कुशीवळी
#माणेरे
#मंगरूळ (अंबरनाथ)
#मुळगाव (अंबरनाथ)
#नारहेण
#नेवळी
#पाचोण
#पादिरपाडा
#पाली (अंबरनाथ)
#पिंपलोळी (अंबरनाथ)
#पोसरी (अंबरनाथ)
#राहटोळी
#सागाव (अंबरनाथ)
#साई (अंबरनाथ)
#साखरोळी (अंबरनाथ)
#सापे
#सावरे (अंबरनाथ)
#सावरोळी (अंबरनाथ)
#शिळ (अंबरनाथ)
#शिरावळी
#सोनावळे (अंबरनाथ)
#तण
#उंबरोळी
#उसाटणे
#वांगणी (अंबरनाथ)
#वारडे
#वाडी (अंबरनाथ)
#वासर
#येवे

## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 
#https://transport.maharashtra.gov.in/

वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
वर्ग:अंबरनाथ
कुर्ला तालुका

**कुर्ला तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील मुंबई उपनगर जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

कुर्ला तालुका हा मुलुंड तालुका या नावानेदेखील ओळखला जातो. तालुक्याचे क्षेत्रफळ १३५ किमी२. आहे

वर्ग:मुंबई उपनगर जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
वर्ग:कुर्ला
बोरीवली तालुका

**बोरीवली तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील मुंबई उपनगर जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

वर्ग:मुंबई उपनगर जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
वर्ग:बोरीवली
अंधेरी तालुका

'''''' हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील मुंबई उपनगर जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/
#https://transport.maharashtra.gov.in/

वर्ग:मुंबई उपनगर जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
वर्ग:अंधेरी
अलिबाग तालुका

**अलिबाग तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रायगड जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. अलिबाग शहर मुंबईपासून १०० कि.मी. अंतरावर वसले आहे.

## कर्जत 
#आगरकोट
#आगरसुरे
#अक्षी
#आंबेघर (अलिबाग)
#आंबेपूर
#आंदोशी
#आवास
#आवेटी
#बागमाळा (अलिबाग)
#बहिरीचापाडा
#बहिरोळे
#बामणगाव
#बामणोली
#बामनसुरे
#बापळे
#बेळकडे
#बेळखार
#बेलोशी (अलिबाग)
#बेलपाडा
#बेलवली
#भदाणे
#भाईमाळा
#भाकरवड
#भाल
#भांगर दादाजी
#भेरसे
#भिलजी
#भिसराई
#भोनांग
#बिडवागळे
#बोडानी
#बोपोली
#बोरघर (अलिबाग)
#बोरीस
#चारी
#चेंढरे
#चिखली (अलिबाग)
#चिंचावळी
#चिंचोटी
#चौल (अलिबाग)
#दळवी खारोशी
#दावळे
#देहेनकोनी
#देवघर (अलिबाग)
#देवतळाई
#देवतळाई तर्फे उमटे
#धावरपाडा
#धावर
#धेरंड
#ढोकावडे
#धुवडखार
#दिवीपरांगी
#दिवलांग
#दुर्गदर्या
#फणसपूर
#गण तर्फे परहुर
#गण तर्फे श्रीगाव
#गवळीकोठा
#गावखार
#घासवड
#घोटवडे
#गोंधळपाडा
#गोपचरी
#गोठेघर
#गोठी
#गुंजीस
#हाशिवरे
#हेमनगर
#जळशी
#जांभुळपाडा
#जुईबापूजी
#जुईगवळी
#काचळी
#काळोशी
#काळवड
#कामार्ले
#कंदविरा
#कणकेश्वर
#कार्ले (अलिबाग)
#कवडे
#कावीर
#केकीचामळा
#खाणाव
#खंडाळे
#खांदेरी (अलिबाग)
#खार पेढांबे
#खाटविरा
#खिडकी (अलिबाग)
#खोपणे खार
#किहीम
#कोळगाव (अलिबाग)
#कोळघर
#कोपर (अलिबाग)
#कोपरी (अलिबाग)
#कोपरोळी
#कुडे (अलिबाग)
#कुणे
#कुरडुस
#कुरकुंडी कोळटेंभी
#कुरूळ
#कुसुंबळे
#लक्ष्मीप्रसाद
#लेभी
#लोणकोठा
#लोणारे
#महाजणे
#माहण (अलिबाग)
#मालदे
#मल्याण
#माण तर्फे झिराड
#मांडवाखार
#मांडवे तर्फे बामणगाव
#माणकुळे
#मापगाव
#मेढेखार
#म्हात्रोळी
#मिळकतखार
#मोंडविरा
#मोरखोल
#मोरोंदे
#मौजे पेढांबे
#मुळे (अलिबाग)
#मुणावळी
#मुशेत
#नागाव
#नागझरी (अलिबाग)
#नारंगी (अलिबाग)
#नवाखार तर्फे उमटे
#नवेदर कोळगाव
#नवेदरबेळी
#नवेनगर
#नवखार रायंदे
#नवखार तर्फे श्रीगाव
#नेहुळी
#नेवेदर नवागाव
#निगडे (अलिबाग)
#पाळंबे
#पाल्हे
#परहुर
#परहुरपाडा
#पावेळे
#पाझर
#पेझरी
#फणसपूर तर्फे उमटे
#फोफेरी
#पितकिरी
#पोयनाड
#पुपादेवी पाडा
#राजेवाडी (अलिबाग)
#रामकोठा
#रामराज
#रांजणखार
#रांजणखार दावली
#रावेत
#रायंदे
#रेवदंडा
#रेवस
#रूईशेत भोमोळी
#रूळे
#सागाव
#सागरगड (अलिबाग)
#साहण
#सांबरी
#सारळ
#सासवणे
#सातघर
#सातिर्जे
#शहाबाज
#शहापूर (अलिबाग)
#शिवासांग
#श्रीगाव
#सीमादेवी
#सोगाव
#सोनाकोठाखार
#सुडकोळी
#सुरई
#सुरेखार
#सुतारपाडा
#ताडाचाकोठा
#ताडवागळे
#ताजपूर
#तळणीखार
#तळशेत
#तळवडे (अलिबाग)
#तळवली तर्फे खंडाळा
#तळवली तर्फे उमटे
#ताळबंद
#थळ
#तुडळ
#उमटे
#उसर (अलिबाग)
#वडगाव (अलिबाग)
#वढाव बुद्रुक
#वढाव खुर्द
#वाघोडे
#वाघोली (अलिबाग)
#वैजाळी
#वाईशेत
#वणवळी
#वरंडे
#वरसोळी
#वासखार
#वावे (अलिबाग)
#वेशवी (अलिबाग)
#विरतासरळ
#वडवली (अलिबाग)
#वाघोळी
#वाघरण (अलिबाग)
#वाघविरा
#वालावडे
#वालावळी
#वेल्हावळी
#येळवणे
#झिराड

## संदर्भ
१.https://villageinfo.in/
२.https://www.census2011.co.in/
३.http://tourism.gov.in/
४.https://www.incredibleindia.org/
५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
६.https://www.mapsofindia.com/

वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
*
झरी जामणी तालुका

'*** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

## निर्मिती
या तालुक्याची निर्मिती १९९७ साली करण्यात आली. तालुक्याचे मुख्यालय **झरी*' या गावात आहे. येथून सुमारे ३ कि. मी. अंतरावर *जामणी* गाव आहे. या दोन गावांच्या संयुक्त नावाने या तालुक्याचे नाव  असे ठेवण्यात आले. महत्त्वाची सर्व कार्यालये, विद्यालये, महाविद्यालय झरी गावात आहेत.  तालुक्यात एकूण १५४ गावे असून ३४ पाडे आहेत. 
## कृषि
तालुक्यात कापूस, ज्वारी, गहू, सोयाबीन, तूर, मूग, इ. पिके घेतली जातात तर मोह, तेंदू, डिंक हे महत्त्वाचे गौण वनोपज येथे आहेत. 
## लोकजीवन
 तालुक्यात कोलाम, गोंड, परधान, आंध या आदिवासी समाजाचे लोक बहुसंख्येने राहतात. 
## ऐतिहासिक
तालुक्यातील पिवरडोल, चालबर्डी, अडेगाव, कायर, माथार्जुन आदी ठिकाणी अतिशय प्राचीन मंदिरे आहेत.

## तालुक्यातील गावे
#आडकोळी
#आडेगाव
#आहेर आळी
#आंब (झरी जामणी)
#आंबेझरी
#आंबेझरी बुद्रुक
#आंबेझरी खुर्द
#आरधावण
#आरजाकावाडा
#बैलमपूर
#बाळापूर (झरी जामणी)
#भेंडाळा
#भिमनाळा
#भिवकुंड
#भोरड
#बिरसापेठ
#बोपापूर
#बोरगाव (झरी जामणी)
#बोटोणी
#चाळबार्डी
#चाटवण
#चिखलडोह
#चिळाई
#चिंचघाट
#दाभा (झरी जामणी)
#दाभाडी (झरी जामणी)
#दरा
#दरारा
#देमद देवी
#धानोरा (झरी जामणी)
#डिग्रस
#डोंगरगाव (झरी जामणी)
#डोर्ली (झरी जामणी)
#दुरभा
#गणेशपूर बुद्रुक
#गणेशपूर खुर्द
#गंगापूर (झरी जामणी)
#गावरा
#गोपाळपूर
#गोविंदपूर (झरी जामणी)
#हिरापूर
#हिवराबारसा
#जामणी
#जुनोणी
#कमलपूर
#कमलवेल्ली
#कारेगाव (झरी जामणी)
#काटाळी बोरगाव
#केसळापूर
#खडकडोह
#खडकी (झरी जामणी)
#खापरी
#खारबाडा
#खाटेरा
#खेकाडी
#कोडपाखिंडी
#कोसरा
#कृष्णानपूर
#कुंडी
#लेंढोरी
#लिंगाटी
#लोणी (झरी जामणी)
#महाडपूर
#माजरा (झरी जामणी)
#मांडवा (झरी जामणी)
#मांडवी (झरी जामणी)
#मांगळी
#मांगुर्ला बुद्रुक
#मांगुर्ला खुर्द
#मारकी बुद्रुक
#मारकी खुर्द
#माथारजुन
#मुच्छी
#मुधाटी
#मुकुटबाण
#मुळगव्हाण
#मुंजळा
#नारसोडा
#निमाणी
#निंबादेवी
#पाचपोहोर
#पाळगाव
#पांढरवणी
#पांढरकवडा
#पारंबा
#पारडी (झरी जामणी)
#पारसोडी (झरी जामणी)
#पाटण (झरी जामणी)
#पवनार (झरी जामणी)
#पिंपराड
#पिंपराडवाडी
#पिवारडोळ
#पोखरणी
#रायपूर (झरी जामणी)
#राजणी
#राजुर (झरी जामणी)
#रामपेठ (झरी जामणी)
#रामपूर (झरी जामणी)
#रूईकोट
#सातपल्ली
#सावळी (झरी जामणी)
#शेकापूर (झरी जामणी)
#शिबाळा
#शिरोळा
#सिंधी वाधोणा
#सुरदपूर
#सुरदेवी
#सुरळा
#सुसारी
#टाकळी (झरी जामणी)
#टेंभी (झरी जामणी)
#उमरी (झरी जामणी)
#वडणेर
#वाडणी
#वाधोणा
#वाळसा
#वाथोळी
#वेदाड
#येडळपूर
#येडशी
#येवती (झरी जामणी)
#येसापूर
#झामकोळा
#झारी

## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/

वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
सुधागड तालुका

**सुधागड तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रायगड जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.
सुधागड किल्ल्यावरून या तालुक्याचे हे नाव पडले. 

## तालुक्यातील गावे
#अडुळसे
#आंबिवली (सुधागड)
#आंबोळे
#आमनोरी
#आपटवणे
#आसरे (सुधागड)
#आतोणे
#आवंढे (सुधागड)
#बाळप
#बाल्हे
#भाळगुळ
#भारजे
#भेलीव
#भेरव
#भिलपाडा
#बुरमाळी
#चंदरगाव
#चिखलगाव (सुधागड)
#चिवे
#दहीगाव (सुधागड)
#दापोडे (सुधागड)
#दर्यागाव
#ढोकशेत
#धोंडिवली
#धोंडसे
#दिघेवाडी
#फल्याण
#घेरासरसगड
#घेरासुधागड
#घोटवडे (सुधागड)
#गोमाशी (सुधागड)
#गोंदळे
#गोंडाव
#हरनेरी
#हातोंड
#हेडवली
#कळंब (सुधागड)
#कळंबोशी
#कान्हिवली
#कंसाळ
#कारंजघर
#करचुंडे
#कासारवाडी (सुधागड)
#कावेळे
#खडसांबळे
#खांडपोळी
#खांडसई
#खवळी
#कोशिंबळे
#कुंभारघर
#कुंभारशेत
#माधाळी
#महागांव (सुधागड)
#माजरे जांभुळपाडा
#माणगाव बुद्रुक
#माणगाव खुर्द
#मुळशी (सुधागड)
#नादसुर
#नागाव (सुधागड)
#नागशेत
#नांदगाव (सुधागड)
#नानोसे
#नवघर (सुधागड)
#नेणावळी
#नेरे (सुधागड)
#पाछापूर
#पडघवली
#पडसरे
#पाली (सुधागड)
#परळी (सुधागड)
#पावसाळावाडी
#पेहादळी
#पिलोसरी
#पिंपलोळी (सुधागड)
#पोटलज बुद्रुक
#पोटलज खुर्द
#पुई
#राबगाव
#रसाळ
#शिळोशी
#सिद्धेश्वर बुद्रुक
#सिद्धेश्वर खुर्द
#ताडगाव
#तिवरे (सुधागड)
#उदधर
#उन्हेरे बुद्रुक
#उन्हेरे खुर्द
#उसळे
#उसर (सुधागड)
#वऱ्हाडजांभुळपाडा
#वासुंदे
#वाफेघर
#वाघोशी
#वांद्रोशी
#वावे तर्फे आसरे
#वावे तर्फे हवेली
#वावलोळी
#विदसई
#झाप (सुधागड)
#भावशेत ( सुधागड )

## संदर्भ
१.https://villageinfo.in/
२.https://www.census2011.co.in/
३.http://tourism.gov.in/
४.https://www.incredibleindia.org/
५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
६.https://www.mapsofindia.com/

वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
माणगाव तालुका

**माणगाव तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रायगड जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.मानगाव ‌‌‌‌मधे रजिवली हे एक गाव आहे.

## तालुक्यातील गावे
#आडघर
#आलसुंदे
#आंबर्ले
#आमडोशी (माणगाव)
#बामणगाव (माणगाव)
#बामनोळी (माणगाव)
#बेडगाव
#भडाव
#भगड
#भाले
#भानादरे
#भंडावळी
#भिंताड
#भुवन (माणगाव)
#बोंडशेत
#बोरवली
#बोरघर तर्फे खारवली
#बोर्ले
#चाच
#चांधोरे
#चन्नत
#चापडी
#चेरावली
#चिंचवली (माणगाव)
#दहिवली कोंड
#दहिवली तर्फे गोवेळे
#डाखणे
#देगाव (माणगाव)
#देवळी (माणगाव)
#धाकशेळी
#धालघर
#धामणी (माणगाव)
#डोंगरोळी (माणगाव)
#गंगावळी
#गरळ
#घारोशी
#घोटवळ
#गोरेगाव (माणगाव)
#गोवेळे (माणगाव)
#गोवेळे कोंड
#हरकोळ
#हरकोळ कोंड
#हरवंडी
#हातकेळी
#होडगाव
#हुर्डी
#इंदापूर (माणगाव)
#जावळी (माणगाव)
#जवाथे
#जिते (माणगाव)
#जोर
#काचळे (माणगाव)
#कडापे
#कडापूर
#काकळ
#कलमजे
#काळवण
#कांदळगाव बुद्रुक
#कांदळगाव खुर्द
#करंबेळी (माणगाव)
#काशेणे
#काशिंबळे तर्फे निजामपूर
#कविलवहाळ बुद्रुक
#कविलवहाळ खुर्द
#केळगण
#खडकोळी (माणगाव)
#खांदाड
#खांडपळे
#खारवली (माणगाव)
#खरबाचीवाडी
#खर्डी बुद्रुक
#खर्डी खुर्द
#कोल्हण
#कोशिंबळे तर्फे तळे
#कोष्टे बुद्रुक
#कोष्टे खुर्द
#कुंभार्टे
#कुंभे
#कुमशेत
#कुरवाडे
#कुशेडे तर्फे गोवेळे
#कुशेडे तर्फे तळे
#लखपाळे
#लोणेरे
#लोणशी
#माधेगाव
#महाडपोळी
#माकटी
#माळीकोंडवाणी
#मालुस्टे
#माणगाव
#मांगावली
#मंगरूळ (माणगाव)
#मांजरवणे
#मांजुर्णे
#मशीदवाडी
#मूर (माणगाव)
#मोरबा
#मुदरे
#मुगावली
#मुथावली तर्फे निजामपूर
#मुथावली तर्फे तळे
#नागाव (माणगाव)
#नागरोळी
#नायतणे
#नालेफोडी
#नांदवी
#नानोरे
#नावशी
#न्हावे
#निजामपूर (माणगाव)
#निळज
#निळघूण
#निवी (माणगाव)
#पाचोळे
#पहेल
#पळसगाव बुद्रुक
#पळसगाव खुर्द
#पळसप
#पणस्पे
#पन्हाळघर बुद्रुक
#पन्हाळघर खुर्द
#पानोसे
#पानसई
#पाटनुस
#पेण तर्फे तळे
#फाळणी
#पोटनेर
#पुरार
#राजिवली (माणगाव)
#रानवडे कोंड
#रातवड
#रावळजे
#रेपोळी
#रिळे (माणगाव)
#रूद्रावली
#साई
#साजे
#साखळेवाडी
#साळे
#साळवे (माणगाव)
#सणसवाडी (माणगाव)
#सांगी
#शिळीम
#शिरवली तर्फे गोवेळे
#शिरवली तर्फे निजामपूर
#शिरसाड
#सुरव तर्फे निजामपूर
#सुरव तर्फे तळा
#सुरळे
#तळशेत (माणगाव)
#तळेगाव तर्फे गोरेगाव
#ताम्हाणे तर्फे गोरेगाव
#तरणे तर्फे गोवेळे
#तासगाव (माणगाव)
#टेमपाळे
#थरमारी
#तिळोरे
#टिटवे
#टोल खुर्द
#उमरोळी दिवळी
#उमरोळी खारावली
#उंबर्डी
#उनेगाव
#उसर बुद्रुक
#उसरघर
#उतेखोल
#विहुळे
#विहुळे कोंड
#विले
#वडवली (माणगाव)
#वाडगाव (माणगाव)
#वडघर (माणगाव)
#वडघर मुर्डे
#वाधवण
#वडपाळे
#वाघोसे
#वाकी तर्फे गोवळे
#वाकी तर्फे निजामपूर
#वरचीवाडी (माणगाव)
#वारक
#वावे दिवळी
#वावे तर्फे निजामपूर
#विघवली
#विंचवली
#येलवडे
#येराड

## संदर्भ
१.https://villageinfo.in/
२.https://www.census2011.co.in/
३.http://tourism.gov.in/
४.https://www.incredibleindia.org/
५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
६.https://www.mapsofindia.com/

शैलेश् अर्बन्

वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
मुरूड तालुका

**मुरूड तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रायगड जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

## तालुक्यातील गावे
#आबितघर (मुरूड)
#आदाड
#आढी (मुरूड)
#आगरदांडे
#आमळी
#आंबोळी
#आरावघर
#बाराशिव
#भोईघर
#बोर्ली
#चेहेर
#चोरधे
#दोंदे तर्फे नांदगाव
#डोंगरी (मुरूड)
#इकदरा
#हाफिजखार
#जोसरंजन
#काकळघर
#करंबेळी (मुरूड)
#काशिद
#खामदे
#खारदोडकुळे
#खारिकवाडा
#खाटिबखार
#कोलमांडले (ताराबंदर)
#कोरलाई
#महालोर
#महाळुंगे बुद्रुक
#महाळुंगे खुर्द
#मांडला
#माझगाव (मुरूड)
#मिठघर
#मिठेखार
#मोरे (मुरूड)
#मुरुड (मुरूड)
#नागशेत (मुरूड)
#नांदळे
#नांदगाव (मुरूड)
#निदी
#पारगाव (मुरूड)
#राजपुरी
#सायगाव (मुरूड)
#साळव
#सरणे नांदगाव
#सारवे
#सातिर्डे
#सावरोळी (मुरूड)
#सावळी (मुरूड)
#शिघरे
#शिरगाव (मुरूड)
#सुपेगाव
#सुरई (मुरूड)
#ताडगाव (मुरूड)
#तळवली (मुरूड)
#तळे (मुरूड)
#तळेखार मुरूड)
#तेलवडे
#टेंंभोडे
#तिसळे
#टोकेखार
#उंदरगाव
#उसाडी
#उसरोळी (मुरूड)
#वेळस्ते
#विहोर
#वडघर (मुरूड)
#वाळके (मुरूड)
#वालवटी
#वांदे (मुरूड)
#वांदेळी
#वावे (मुरूड)
#वावडुंगी
#येसाडे

## संदर्भ
१.https://villageinfo.in/
२.https://www.census2011.co.in/
३.http://tourism.gov.in/
४.https://www.incredibleindia.org/
५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
६.https://www.mapsofindia.com/

वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
वणी तालुका

**वणी तालुका, यवतमाळ** (Wani/Wun) हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातल्या विदर्भ भागातील यवतमाळ जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

## तालुक्यातील गावे
#आगाशी
#आहेरी
#आकापूर (वणी)
#आमलोण
#बाबापूर
#बेलघाट
#बेलोरा (वणी)
#बेसा
#भालार
#भांडेवाडा
#भुरकी
#बोदाडबुद्रुक
#बोरडा (वणी)
#बोरगाव (वणी)
#बोरी (वणी)
#ब्राम्हणी
#चाणाखा (वणी)
#चारगाव (वणी)
#चेंडकापूर
#चिखलगाव (वणी)
#चिखली (वणी)
#चिळई
#चिंचोळी (वणी)
#दाहेगाव (वणी)
#देऊरवाडा (वणी)
#धाबापूर
#धाकोरी
#धांदिर
#धोपतळा
#धुनकी
#डोंगरगाव (वणी)
#डोर्ली (वणी)
#दुर्गाडी
#फुलोरा (वणी)
#गडेघाट
#गणेशपूर (वणी)
#घोणसा
#गोडगाव
#गोंधळा
#गोपाळपूर (वणी)
#गोवरी (वणी)
#हिवरधरा
#इंजासन
#जामणी (वणी)
#जुगाड
#जुनाडा
#जुनोनी
#कळमाना बुद्रुक
#कळमाना खुर्द
#कवडशी
#कायार
#केशवनगर
#केसुर्ली
#खांडळा
#खेड (वणी)
#खेकाडी (वणी)
#कोळेरा
#कोळगाव (वणी)
#कोणा
#कोरंभी (वणी)
#कृष्णनपूर
#कुंभारी (वणी)
#कुंभारखाणी
#कुंडरा
#कुराई
#कुरली (वणी)
#लालगुडा
#लाथी
#महांकाळपूर
#माजरा (वणी)
#मालेगाव (वणी)
#मांडर
#माणकी (वणी)
#मारेगाव (वणी)
#माथोळी
#मेंढोळी
#मोडमाजरा
#मोहाडा (वणी)
#मोहोर्ली
#मुंडरा
#मुंगोळी
#मुरधोणी
#मुरती
#नागाळा
#नायगाव बुद्रुक
#नायगाव खुर्द
#नांदेपेरा
#नांदगाव (वणी)
#नावरगाव
#नवेगाव
#नेराड
#निळापूर
#निळजाई (वणी)
#निंबाळा
#निंबाळा बुद्रुक
#निंबाळा खुर्द
#निपाणी पिंपरी
#निवळी (वणी)
#पाळसोणी
#पाचधार
#परमडोह
#पारडी (वणी)
#पारसोडा
#पाथरपूर
#पाथरी (वणी)
#पेटुर
#पिंपळगाव (वणी)
#पिंपारी
#पिंपरी (वणी)
#पोहाणा
#पुनवत
#पुराड
#राजुर (वणी)
#रांगणा (वणी)
#रासा (वणी)
#साखरा (वणी)
#सावंगी (वणी)
#सावरळा
#शेळु बुद्रुक (वणी)
#शेळु खुर्द (वणी)
#शेवळा
#शिंदोळा (वणी)
#शिरगिरी
#शिरपूर (वणी)
#शिवणी (वणी)
#सोमनाळा
#सोनापूर (वणी)
#सोनेगाव (वणी)
#सुकणेगाव
#सुरडापूर
#टाकळी (वणी)
#तारोडा (वणी)
#तेजापूर
#उकाणी
#उमरी (वणी)
#विरकुंड
#विठ्ठलनगर (वणी)
#व्यंकटपूर
#वडगाव (वणी)
#वडगाव टिप
#वाधोणापिळकी
#वडजापूर
#वागदारा
#वांजरी (वणी)
#वारगाव (वणी)
#वारझाडी (वणी)
#वेळाबाई
#वेल्हाळा
#येनाड
#येणाक
#झारपात
#झोळा (वणी)

## इतिहास
या तालुक्यात दगडी कोळसा व चुनखडी या खनिजांच्या खाणी मोठ्या प्रमाणात आढळतात. 
* वणी रेल्वे स्थानक यवतमाळ जिल्हातील एकमेव हे  रेल्वे जंक्शन आहे. 
जुन्या वणी तालुक्यातील सुसरी, मार्डी आणि कवडशी येथे मध्य पाशनयुगीन अवजारे येथील प्रा. सुरेश चोपणे ह्यांना आढळून आली अस  ती त्यांच्या अश्म संग्रहालयात ठेवली आहेत,नुकतेच मे २०२४-मध्ये त्यांनी वणी जवळ मंदर ह्या गावाजवळ सातवाहन आणि पश्चिम क्षत्रप राज्यांचे प्राचीन शहर आढळले असून त्यांची नावणी आढळली  आहेत.
* शहरात विष्णूचे प्रसिद्ध मंदिर आहे. ते मंदिर रंगनाथस्वामी मंदिर या नावाने ओळखले जाते. 
या मंदिराची विशेषता म्हणजे इथे शेषशय्येवर आडवे पहुडलेल्या भगवान विष्णूची मूर्ती आढळते, जी प्राचीन काळापासून अस्तित्वात आहे, असे म्हणले जाते. 
* वणी शहरात जैताई मंदिर आणि हनुमान मंदिर अशी दोन देवळेसुद्धा आहेत.

वणी शहराच्या प्रवेशद्वारावर ब्लॅक डायमंड सिटी (Black Diamond City) असे लिहिलेले आढळते. त्यावरून शहराची ओळख कोळसा उत्पादनामुळे आहे, असे कळते.
* अमरावती जिल्ह्यातील अचलपूर येथे प्रा. राम शेवाळकर ह्यांचा जन्म झाला. * लोकनायक बापूजी अणे यांचे सुद्धा जन्मस्थान वणी हेच होय.   

कापूस हे येथील शेतीच्या मुख्य पिकांपैकी एक आहे.   
  

## संदर्भ
वर्ग:यवतमाळ जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
म्हसळा तालुका

**म्हसळा तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रायगड जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. म्हसळा राजापूरी खाडीच्या दक्षिणेस वसलेले आहे. पूर्वी हे व्यापारी केंद्र होते.

## तालुक्यातील गावे
#अडी ठाकूर 
#अडीमहाड खाडी
#आगरवाडा
#आंबेत
#बांदवाडी 
#बानोटी 
#भाबट 
#भेकऱ्याचा कोंड
#
#चिचोंदे
#चिखलप 
#चिरगाव
#दगडघूम 
#देहेन (म्हसळा)
#देवघर (म्हसळा)
#देवघर कोंड 
#ढोरजे 
#गडाडाव 
#गणेशनगर (म्हसळा) 
#गौळवाडी (म्हसळा) 
#घोणसे
#घुम 
#गोंडघर 
#जांभुळ (म्हसळा)
#कळसुरी 
#कांदळवाडा 
#कणघर 
#केळते 
#खामगाव (म्हसळा)
#खाणलोशी
#खरवते (म्हसळा)
#खारगाव बुद्रुक
#खारगाव खुर्द
#खारसई 
#कोकबळ
#कोळे (म्हसळा)
#कोळवट 
#कोणझारी 
#कृष्णानगर (म्हसळा) 
#कुडगाव 
#कुडतुडी 
#लेप (म्हसळा)
#लिपणी 
#महम्मद खाणीखार
#मांडाठाणे
#मर्यामखार
#मेंदाडी 
#मेंदाडीकोंड
#म्हासळा 
#मोरवणे
#नेवरूळ
#निगडी (म्हसळा)
#पाभरे (म्हसळा)
#पाणवे 
#पंदारे 
#पांगलोळी
#पाष्टी 
#पेढांबे (म्हसळा)
#फळसप 
#रातिवणे 
#रेवळी 
#रोहिणीकोंड
#रुद्रावत
#साकळप 
#सालविंदे 
#सांदेरी
#सांगवाड 
#सरवार 
#सावर 
#सोनघर (म्हसळा)
#सुरई (म्हसळा) 
#तळवडे (म्हसळा)
#ताम्हाणे करंबे 
#ताम्हाणे शिर्के
#ठाकरोळी 
#तोंडसुरे
#तोराडी 
#तुरुंबाडी 
#विचारेवाडी 
#वाघाव 
#वांगणी (म्हसळा)
#वारळ 
#वारवटणे 
#वारणात 
#वावे (म्हसळा)

## इतिहास
टॉलेमीने (इ.स. १५०) मुसोपल्ली म्हणून ज्या गावाचा उल्लेख केला आहे तेच म्हसळे हे गाव असावे.

## तालुका – एक दृष्टीक्षेप
## संदर्भ
१.https://villageinfo.in/
२.https://www.census2011.co.in/
३.http://tourism.gov.in/
४.https://www.incredibleindia.org/
५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
६.https://www.mapsofindia.com/

वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
*
श्रीवर्धन तालुका

**श्रीवर्धन तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रायगड जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

## तालुक्यातील गावे
#आदगाव (श्रीवर्धन)
#आराठी
#आसुफ
#बागमांडले
#बापवली
#बापवन
#भराडखेड
#भरडोली
#भट्टीचामाळ
#भावे (श्रीवर्धन)
#भोस्ते (श्रीवर्धन)
#बोर्ले (श्रीवर्धन)
#बोर्ली पंचतन
#चिखलप
#दांडा (श्रीवर्धन)
#दांडगुरी
#देवघर (श्रीवर्धन)
#देवखोल
#धनगरमाळई
#धारवली
#दिघी (श्रीवर्धन)
#दिवेआगर
#गाळसुरे
#गणी
#गौळवाडी (श्रीवर्धन)
#गुळघे
#हरविळ
#हुनरवेळ
#जसवली
#जावेळे
#काळिंजे
#कांधाणे
#कापोली
#कारिवणे (श्रीवर्धन)
#करलास
#कार्ले (श्रीवर्धन)
#खारगाव (श्रीवर्धन)
#खारशेत (श्रीवर्धन)
#खेरडी (श्रीवर्धन)
#खुजारे
#कोलमांडले
#कोंढे पंचतन
#कोंढे तर्फे श्रीवर्धन
#कोंडिवली (श्रीवर्धन)
#कुडगाव (श्रीवर्धन)
#कुडकी
#कुणबीवाडी (श्रीवर्धन)
#कुरावडे
#मामवली
#मणेरी (श्रीवर्धन)
#मारळ (श्रीवर्धन)
#मेघरे
#नागलोळी
#नानावळी
#निगडी (श्रीवर्धन)
#निवळे
#पांगलोळी (श्रीवर्धन)
#पुणिर
#राणवली
#सायगाव (श्रीवर्धन)
#साखरी (श्रीवर्धन)
#साखरोणे
#सारवे (श्रीवर्धन)
#शेखाडी
#शिरवणे (श्रीवर्धन)
#शिस्ते
#श्रीवर्धन ग्रामीण
#वडघर (श्रीवर्धन)
#वडशेत
#वडवली (श्रीवर्धन)
#वाकळघर
#वांजळे (श्रीवर्धन)
#वावे तर्फे श्रीवर्धन
#वेळास (श्रीवर्धन)
#वेळास आगर
#वाळवटी
#वाळवटी खुर्द
#वावे पंचतन

## संदर्भ
१.https://villageinfo.in/
२.https://www.census2011.co.in/
३.http://tourism.gov.in/
४.https://www.incredibleindia.org/
५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
६.https://www.mapsofindia.com/

वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
पोलादपूर तालुका

**पोलादपूर तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रायगड जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

## तालुक्यातील गावे
#आडवळे बुद्रुक
#आडवळे खुर्द
#आगऱ्याचा कोंड
#भोगाव बुद्रुक
#भोगाव खुर्द
#बोरज (पोलादपूर)
#बोरावळे (पोलादपूर)
#बोरघर (पोलादपूर)
#चांभारगणी बुद्रुक
#चांभारगणी खुर्द
#चांडके
#चांडळे
#चरई
#चिखली (पोलादपूर)
#चोळाई
#दाभिळ (पोलादपूर)
#देवळे (पोलादपूर)
#देवपूर
#देवपूरवाडी
#धामणदिवी
#धारवळी
#धवळे (पोलादपूर)
#दिवीळ
#फणसकोंड
#फौजदारवाडी
#गांजवणे
#घागरकोंड
#गोळदारा
#गोळेगणी
#गोवेळे (पोलादपूर)
#हळदुळे
#हावरे
#काळवळी
#कामठे (पोलादपूर)
#कांगुळे
#कापडे बुद्रुक
#कापडे खुर्द
#करंजे (पोलादपूर)
#काटाळी (पोलादपूर)
#काटेतळी
#केवनाळे (पोलादपूर)
#खडकावणे (पोलादपूर)
#खडपी
#खांडज
#खोपड (पोलादपूर)
#किणेश्वर
#कोंढावी (पोलादपूर)
#कोतवाल बुद्रुक
#कोतवाल खुर्द
#क्षेत्रपाळ (पोलादपूर)
#कुडपण बुद्रुक
#कुडपण खुर्द
#लाहुलासे
#लोहारे
#महाळुंगे (पोलादपूर)
#महारगुळ
#माटवण (पोलादपूर)
#मोरगिरी (पोलादपूर)
#मोरसडे
#नाणेघोळ
#नवळे
#निवे (पोलादपूर)
#ओंबळी
#पैठण (पोलादपूर)
#पाळचिळ
#पांगलोळी (पोलादपूर)
#परळे (पोलादपूर)
#परसुळे
#पोलादपूर
#रानवाडी बुद्रुक
#रानबाजिरे
#रानकडसरी
#सडे (पोलादपूर)
#सडवली (पोलादपूर)
#साखर (पोलादपूर)
#साळवीकोंड
#सावड
#ताम्हाणे तर्फे कोंढावी
#तुर्भे बुद्रुक
#तुर्भे खुर्द
#तुर्भेकोंड
#तुतावळी
#उमरठ
#वडघर बुद्रुक
#वाकण
#वावे (पोलादपूर)
#वाझरवाडी
## नागरी सुविधा
येथे राष्ट्रीयीकृत बँक ऑफ इंडियाची शाखा आहे. शेती, दुग्धव्यवसाय,विहीर खोदणे, शेळ्यामेंढ्यापालन, किराणा दुकान,इतर सेवा व्यवसाय इत्यादी साठी बँक वित्त पुरवठा करते.

## संदर्भ
१.https://villageinfo.in/
२.https://www.census2011.co.in/
३.http://tourism.gov.in/
४.https://www.incredibleindia.org/
५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
६.https://www.mapsofindia.com/

वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
मंडणगड तालुका

**मंडणगड तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रत्‍नागिरी जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. या तालुक्याचे मुख्यालय मंडणगड आहे.

## तालुक्यातील गावे
#अडखळ
#अडखळवण
#आंबडवे
#आंबवली(मंडणगड)
#आंबवणे बुद्रुक
#आंबवणे खुर्द
#आसवले
#आटले
#बहिरावली
#बामणघर
#बाणकोट(मंडणगड)
#भामघर
#भिंगलोळी
#भोलावळी
#बोरघर(मंडणगड)
#बोरखत
#बुरी
#चिंचघर(मंडणगड)
#चिंचळी
#दाभट
#दाहगाव
#दहिंबे
#दंडनगरी
#दत्तनगर
#देव्हारे
#धामणी(मंडणगड)
#ढांगर
#धुतरोळी
#दुधेरे
#गवळवाडी
#घरडी
#घोसाळे(मंडणगड)
#घुमारी
#गोठे
#गोवेळे
#गोवळ(मंडणगड)
#गुडेघर
#इस्लामपूर(मंडणगड)
#जांभुळनगर
#जावळे
#कादवण
#कळकावणे(मंडणगड)
#कांटे
#केळवट
#केंगवळ
#केरील
#किंजळघर
#कोंडगाव(मंडणगड)
#कोन्हवळी
#कोणझर
#कुडूक बुद्रुक
#कुडूक खुर्द
#कुंभाळे
#कुंभार्ली(मंडणगड)
#लाटवण
#लोकरण
#माहू
#मंडणगड
#म्हाप्रळ
#मुरदपूर
#नारायणनगर
#नारगोळी
#नायणे
#निगडी(मंडणगड)
#पाचरळ
#पडवे
#पालवणी
#पाळे(मंडणगड)
#पालघर(मंडणगड)
#पंदेरी
#पन्हाळी बुद्रुक
#पन्हाळी खुर्द
#पाट
#पेवे
#पिंपळगाव(मंडणगड)
#पिंपलोळी
#रानावली
#सडे
#साखरी(मंडणगड)
#सावरी
#शेडवई
#शेणाळे
#शेवरे
#शिगवण
#शिपोळे
#शिपोळे बंदर
#शिरगाव(मंडणगड)
#सोवेळी
#सुरले
#ताकावली
#ताकेडे
#तळेघर
#ताम्हाणे
#तेरडी
#तिडे
#तोंडली(मंडणगड)
#तुळशी(मंडणगड)
#उंबरशेत
#उमरोळी(मंडणगड)
#उन्हावरे
#वाडवळी
#वाकवली
#वाल्मिकी नगर
#वालोटे
#वेळास
#वेरळ तर्फे नातु
#वेरळ तर्फे वेशवी
#वेशवी
#विन्हे

वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
दापोली (पालघर)

**दापोली** हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पालघर जिल्ह्यातले व पालघर तालुक्यातील एक गाव आहे. ते पालघर शहरापासून फक्त ३ किमी. अंतरावर अाहे. दापोली गाव हे पश्चिम रेल्वेच्या चर्चगेट-डहाणू रोड उपनगरीय रेल्वे लाईनवरील पालघर रेल्वे स्टेशनपासून ५ किमी़ अतंरावर आणि उमरोळी रेल्वे स्टेशनपासून २ किमी.वर आहे. शेती हा गांवातील प्रमुख व्यवसाय आहे.

दापोलीचे अक्षांश १९.७४° उत्तर व रेखाश ७२.७३° पूर्व असे आहेत.

## इतिहास
फार वर्षापूर्वी दापोली गांवाची सरकार दप्तरी ‘दापिवली’ अशी नोंद होती.

## विशेष माहिती
* १) केंद्र सरकारने महाराष्ट्र राज्यातील पहिले नारळ बीजोत्पादन केंद्र मौजे-दापोली,ता.जि.पालघर येथे सुरू केले. या केद्रासाठी दापोली गांवातील १०० एकर शासकीय जमीन ३० वर्षाच्या करारवर देण्यात आली. या प्रकल्पाच्या  पहिल्या टप्यातील कामास सुरुवात करण्यात आली आहे. (जानेवारी २०१८)
* २) केंद्र सरकार आणि राज्य सरकार यांचा महत्त्वांकांक्षी प्रकल्प-सागरकिनारी महामार्ग, हा दापोली गांवातून जाणार आहे. त्यामुळे गुजरात, महाराष्ट्र व गोवा ही भारताच्या पश्चिमेकडील तीन राज्ये जोडली जाणार आहेत.
सागरी मार्गाच्या नावाने या रस्त्याचा प्रस्ताव मंजूर होऊन २००५ मध्ये या कामाला मंजूरी मिळाली.त्यानंतर २००६ मध्ये कामास सुरुवात झाली. पालघर जिल्हातील मौजे दापोली येथील ५.२० किलोमीटर लांबीच्या या रस्त्यादरम्यान खाडीचा भाग येत असल्याने दापोली आणि आगवण येथे २० कोटी रुपये खर्च करून अनुक्रमे दोन ठिकाणी १२२ मीटर आणि १२८ मीटर लांबीचे पूल उभारण्यात आले आहेत. पुढील काम सुरू आहे. (जानेवारी २०१८)

## औद्योगिक माहिती
* महाराष्ट्र औद्योगिक विकास महामडंळाने स्थापन केलेली तारापूर औद्योगिक वसाहत दापोलीपासून ५ किमी. अतंरावर आहे.

## मंदिरे
गावात साई बाबा मंदिर , रेणुका माता मंदिर व गावदेवी मंदिर असी तीन देवळे आहेत.

## प्रेक्षणीय स्थळे
सामाजिक वनीकरण क्षेत्र, पाझर तलाव, खाडी किनारा, दापोली-उमरोळी रस्तावरील पूल, व सागरी महामार्ग, इत्यादी.

## दापोली गावातील शाळा
* १) १९३५ साली स्थापन झालेली जिल्हा परिषदेची मराठी शाळा 
* २) हरिजन पाड्यातील जिल्हा परिषदेची मराठी शाळा

●माहिती संकलन:- विशाल प्रमोद संखे(दापोली)
वर्ग:पालघर जिल्ह्यातील गावे
पनवेल तालुका

**पनवेल तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रायगड जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. पनवेल शहर त्याचे मुख्यालय आहे.
या शहरात धूतपापेश्वर हा आयुर्वेदिक औषधांचा भारतातील पहिला कारखाना आहे.

दर्पण ह्या पहिल्या मराठी नियतकालिकाच्या पहिल्या अंकात विश्णुशास्त्री जांभेकरांनी मिठाच्या व्यापारासाठी प्रसिद्ध असलेल्या पनवेल बंदराचे वर्णन केले आहे.

## भौगोलिक स्थान
 पनवेल हे मुंबईपासून ५० किलोमीटर अंतरावर आहे. पनवेल तालुका हा नवी मुंबईचा एक भाग झाला आहे. नवीन पनवेल हे सिडकोने वसविलेले शहर जुन्या पनवेलच्या शेजारी आहे. पनवेल रायगड जिल्ह्यातील पहिली महानगर पालिका आहे. भविष्यातिल सिडको नियोजित पुष्पकनगर व नवी मुंबई विमानतळ तालुक्यातील दापोली, कुंडेवहाळ भंगारपाडा गावांना लागून आहे.

या तालुक्यात आगरी आणि कोळी समाजाची वस्ती आहे. येथे भारतातील अनेक राज्यातील व्यक्ती तेथे स्थलांतरित झालेल्या आहेत.
संदर्भ m.mapsofindia.com

## तालुक्यातील गावे
#अजिवली
#अरिवली
#आकुर्ली
#आकुळवाडी
#आडिवली (किरवली)
#आदई
#आपटे (पनवेल)
#आंबिवली (पनवेल)
#आंबे (पनवेल)
#आष्टे (पनवेल)
#आसुडगाव
#उमरोली
#उलवे
#ऊसर्ली खुर्द
#ऊसर्ली बुद्रुक
#ओवळे (पनवेल)
#ओवे
#करंजाडे
#करंबेली
#करवले बुद्रुक
#कराडे खुर्द
#कराडे बुद्रुक
#कर्नाळा (पनवेल)
#कल्हे
#कळंबोली
#कळसखंड
#कानपोली
#कामोठे
#कालीवली
#कासप
#कासारभाट
#काळुंद्रे
#कुडावे
#कुडेवहाळ
#केवाळे
#केळवणे
#कोंडप
#कोंडले
#कोन (पनवेल)
#कोपर (पनवेल)
#कोपरोली
#कोयनावेळे
#कोरळ
#कोळखे
#गव्हाण
#गाढे
#गिरवले
#गुळसुंदे
#खानाव
#खानावळे
#खारकोंपर
#खारघर
#खेरणे खु्र्द
#खैरवाडी
#घोट
#चावणे
#चाळ
#चिखले (पनवेल)
#चिंचवण
#चिंचवली (पनवेल)
#चिंध्रण
#चिपळे
#चिरवत
#चेरवली
#जावळे (पनवेल)
#जाताडे
#जांभिवली
#टेंभाडे
#डेरवली
#डोलघर
#तरघर
#तळोजे
#तळोजा
#तामसई (पनवेल)
#तुरमाळे
#तुराडे
#तुर्भे
#दहिवली (पनवेल)
#दापीवली
#दापोली (पनवेल)
#दिघाटी
#दुंदरे
#देवद
#देवळोली बुद्रुक
#देवीचा पाडा
#देहरंग
#धानसर
#धामणी (पनवेल)
#धोधाणी
#नागझरी (पनवेल)
#नांदगाव (पनवेल)
#नानोशी
#नारपोली
#नावडे
#नितळस
#नितोळे
#नेरे (पनवेल)
#नेवाळी
#न्हावे (पनवेल)
#पडघे
#पळस्पे
#पाटनोली
#पाडेघर
#पारगाव (पनवेल)
#पारगाव डुंगी
#पाले बुद्रुक
#पाले खुर्द
#पाली देवद
#पाली बुद्रुक (पनवेल)
#पाली खुर्द (पनवेल)
#पिसार्वे
#पेंधर
#पोयंजे
#पोसरी
#बामनडोंगरी
#बारापाडा
#बीड (पनवेल)
#बेलवली (पनवेल)
#बोनशेत
#बोर्ले (पनवेल)
#भाताण
#भिंगार (पनवेल)
#भिंगारवाडी
#भेरले
#भोकरपाडा
#महालुंगी (पनवेल)
#महोदर (पनवेल)
#माचीप्रबळ
#मानघर
#मालडुंगे
#मोर्बे
#मोसारे
#मोहपे
#मोहो
#रिटघर
#रोडपाली
#रोहिंजण
#लाडीवली
#लोणीवली
#वडघर (पनवेल)
#वडवली (पनवेल)
#वलप
#वळवली
#वहाळ
#वाकडी (पनवेल)
#वाघीवली
#वाजापूर
#वाजे
#वारदोली
#वावंजे
#वावेघर (पनवेल)
#विचुंबें
#विहीघर
#शिरढोण
#शिरवली (पनवेल)
#शिलोत्तर रायचूर
#शिवकर
#शिवणसई (पनवेल)
#शेंडुग
#सवणे
#साई (पनवेल)
#सांगडे
#सांगटोली
#सांगुर्ली
#सारसई
#सावळे
#सोनखार
#सोमटणे
#हरिग्राम
#हेदुटणे

वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
महाड तालुका

**महाड तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रायगड जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

## क्रीडा 
महाड तालुक्यात *झुंजार चषक* ही क्रिकेट स्पर्धा खेळली जाते. १९९८पासून सुरू असलेली ही स्पर्धा सुरुवातीस अंडरआर्म स्वरूपात खेळली जायची. २०१०पासून या स्पर्धेत ओव्हरआर्म गोलंदाजी करावी लागते.

## तालुक्यातील गावे
#आचलोळी
#आडे (महाड)
#आढी
#आदिस्ते
#आडराई
#आकले (महाड)
#आंबवली बुद्रुक (महाड)
#आंबवली खुर्द (महाड)
#आंबे शिवतर
#आमडोशी
#आमशेत
#अप्पर तुडीळ
#आसनपोई
#बारसगाव
#बावळे
#बेबळघर
#भालेकर कोंड
#भावे (महाड)
#भेलोशी
#भिवघर
#भोगाव
#भोमजाई
#भोराव
#बिजघर (महाड)
#बिरवाडी
#बोरगाव (महाड)
#चांभारखिंड
#चांधवे बुद्रुक
#चांधवे खुर्द
#चापगाव
#चिंभावे
#चिंभावे मोहल्ला
#चोचिंदे
#चोचिंदे कोंड
#दाभेकर कोंड
#दाभोळ (महाड)
#दादली
#दहिवड
#दापोली (महाड)
#दासगाव
#देवघर (महाड)
#धामणे
#डोंगरोळी
#फौजी आंबावडे
#गावडी
#गव्हाडी
#घावरे कोंड
#घेराकिल्ला रायगड
#घुरूपाचा कोंड
#गोमेंडी
#गोंडाळे
#गोठे बुद्रुक
#गोठे खुर्द
#गोठवली
#जिते
#जुई बुद्रुक
#काचळे
#कडसरी लिंगाणा
#काळिज
#कांबळे तर्फे बिरवाडी
#कांबळे तर्फे महाड
#करंजाडी
#कारमार
#कसबे शिवतर
#कातिवडे
#कवळे तर्फे नाटे
#कवळे तर्फे विन्हेरे
#केंबुर्ली
#केतकीचा कोंड
#खैरे तर्फे बिरवाडी
#खैरे तर्फे तुडीळ
#खर्डी (महाड)
#खारवली
#खुटीळ
#किंजळघर (महाड)
#किंजलोळी बुद्रुक
#किंजलोळी खुर्द
#कीये
#कोकरे तर्फे गोवेळे
#कोकरे तर्फे नाटे
#कोळ
#कोळोसे
#कोंडिवटे
#कोंडमालुसरे
#कोंझर
#कोसबी (महाड)
#कोठेरी
#कोतुर्डे
#कुंभार्डे
#कुंभे शिवतर
#कुंबळे
#कुर्ले (महाड)
#कुसगाव (महाड)
#लाडवली
#लोअर तुडीळ
#महाड
#मांडले (महाड)
#मांघरुण
#माझेरी
#मोहोप्रे
#मोहोत
#मुमुर्शी
#मुठावळी
#नादगाव तर्फे बिरवाडी
#नादगाव तर्फे तुडीळ
#नागाव (महाड)
#नांदगाव बुद्रुक
#नांदगाव खुर्द (महाड)
#नरवण (महाड)
#नाटे (महाड)
#नातोंडी
#नेरव
#निगडे (महाड)
#निजामपूर
#ओवळे
#पाचाड
#पाडवी
#पाळे (महाड)
#पंदेरी (महाड)
#पाणे
#पांगरी (महाड)
#पारमाची
#पारवाडी (महाड)
#पाथर
#फाळकेवाडी
#पिंपळकोंड
#पिंपळवाडी (महाड)
#पुनाडे तर्फे नाटे
#राजेवाडी (महाड)
#राजिवली (महाड)
#रानवाडी खुर्द
#रावधळ
#रावतळी
#रेवतळे
#रोहण
#रूपावली
#साकडी
#सांडोशी
#सापे तर्फे गोवेळे
#सापे तर्फे तुडीळ
#साव
#सावनेवाडी
#सावराट
#शेळ
#शेळटोळी
#शेवते
#शिंगारकोंड
#शिरगाव (महाड)
#शिरसावणे
#शिरवली (महाड)
#सोलमकोंड
#सोनघर
#सुतारकोंड
#तळीये
#तळोशी
#ताम्हाणे (महाड)
#तेलंगे
#तेलंगे मोहल्ला
#टेमघर
#टेटघर
#टोल बुद्रुक
#उगवतकोंड
#उंदेरी (महाड)
#वडघर खुर्द
#वाघेरी (महाड)
#वासप
#विर (महाड)
#विन्हेरे
#वडवली (महाड)
#वाघोली (महाड)
#वाहुर
#वाकी बुद्रुक
#वाकी खुर्द
#वळण बुद्रुक
#वळण खुर्द
#वालंग
#वालसुरे
#वामणे
#वरंध
#वारंडोळी
#वारंगी
#वारथी
#झोळीचा कोंड

## संदर्भ
१.https://villageinfo.in/
२.https://www.census2011.co.in/
३.http://tourism.gov.in/
४.https://www.incredibleindia.org/
५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
६.https://www.mapsofindia.com/

वर्ग:रायगड जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके