open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
कोटलिंग मंदिर

कोटलिंग महाराज देवस्थान, चिखलठाण हे एक प्रसिद्ध देवस्थान आहे. जगातील शिवलिंगा पैकी १ कोटी वे शिवलिंग या ठिकाणी आहे.
हे स्थान पुणे सोलापूर राष्ट्रीय महामार्गावरील टेंभूर्णी गावापासून करमाळ्याला जाणाऱ्या राज्य मार्ग क्रमांक १४१ वर थोडे आत डावीकडे आहे. हे भिमा नदीच्या तीरावर वसलेले आहे. जवळच उजनी धरण आहे.  तसेच रेल्वे सुविधा आहे जवळचे रेल्वे स्थानक जेऊर फक्त 12किमी अंतर दर्शन करिता जाण्यासाठी एस् टी बस चिखलठाण नं 1 व2 ,आहे.

### संदर्भ
वर्ग:हिंदू मंदिरे
पंथ

**पंथ** म्हणजे मार्ग वा रस्ता. अधिक व्यापक अर्थाने हा शब्द 'आध्यात्मिक मार्ग' यासाठी पर्यायवाची म्हणुनही वापरतात.
वर्ग:अध्यात्म
उदाहरण म्हणजे रामानंद पंथ. सांप्रदायाचा समावेश हा पंथा मधे होतो. संपूर्ण भारतात फक्त साढे २४ पंथ आहेत.या पंथांशी संबंधित सांप्रदाय मात्र भरपूर आहेत.
हेमाद्रि पंडित

भारतातील महादेव यादव आणि रामचंद्र यादव यांच्या राज्यकालात इ.स. १२६० ते इ.स. १३०९ **हेमाद्री पंडित** (उपनाव- हेमाडपंत) हे प्रधान होते.
* त्यांनीच मोडी लिपीचा वापर सुरू केला, असे मानले जाते.
* त्यांनी त्याकाळी अनेक देवळांच्या बांधकामात एक खास अशी शैली वापरली, या पद्धतीच्या मंदिरांना हेमाडपंती प्रकारातले मंदिर असे म्हणतात.

यांनी हेमाद्रीव्रत हे व्रतांची माहिती असलेला ग्रंध रचला.

## मतांतरे
हेमाडपंत ही **उपाधी** असून यादव कालापेक्षा जुनी आहे.
* उत्तर कन्नड जिल्ह्यातील बनवासी येथील मधुकेश्वर देवालय हे जखनाचार्य या हेमाडपंतांनी बांधले होते, असा संदर्भ मिळतो.

वर्ग:ऐतिहासिक व्यक्ती
गुरुराज देशपांडे

**गुरुराज देशपांडे** ऊर्फ **देश देशपांडे** (जन्मदिनांक अज्ञात; हुबळी, कर्नाटक - हयात) हे भारतीय-अमेरिकन उद्योजक आहेत. इ.स. १९९८ साली स्थापलेल्या *सायकामोर नेटवर्क्स* नावाच्या इंटरनेट कंपनीचा व मॅसेच्युसेट्स इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी या तंत्रशिक्षण संस्थेच्या *देशपांडे सेंटर फॉर टेक्नॉलॉजिकल इनोव्हेशन* या केंद्राचे सहसंस्थापक आहेत. शाळेत मधल्या वेळचे स्वच्छ व पौष्टिक खाणे/आहार मुलांना मिळण्यासाठी इ.स.२००० मध्ये सुरू करण्यात आलेल्या अक्षय पात्र फाउंडेशनच्या स्थापनेत त्यांचा मोलाचा सहभाग आहे.

## बाह्य दुवे 
* 

वर्ग:कन्नड व्यक्ती
वर्ग:मराठी व्यक्ती
वर्ग:अमेरिकन उद्योगपती
महाराष्ट्र राज्य शासनाच्या जिल्हा पातळीवरील पदांची यादी

**विशेष सूचना**:जरी आवश्यक ती खबरदारी घेण्यात आलेली आहे,तरी, येथील खालील नमुद पदांचा क्रम अधिकारानुसार असेलच असे नाही.

## गृह विभाग
* पोलीस आयुक्त
* सहाय्यक पोलीस आयुक्त
* पोलीस अधीक्षक
## महसूल 
* जिल्हाधिकारी
* अतिरिक्त जिल्हाधिकारी
* निवासी उपजिल्हाधिकारी 
* उप जिल्हाधिकारी
* विशेष भूअर्जन अधिकारी
* उप जिल्हाधिकारी (राजशिष्टाचार)
* उप जिल्हाधिकारी (महसूल)
* उप निवडणुक अधिकारी
* उपविभागीय अधिकारी (महसूल)
* जिल्हा नियोजन अधिकारी
* जिल्हा पुरवठा अधिकारी
* जिल्हा पुनर्वसन अधिकारी
* सहाय्यक संचालक (अल्पबचत)
* खनिकर्म अधिकारी

## वने 
* प्रधान मुख्य वनसंरक्षक (वनबलप्रमुख)
* प्रधान मुख्य वनसंरक्षक (वन्यजीव)
* मुख्य वनसंरक्षक
* उपवनसंरक्षक

## वित्त  
## लेखा व कोषागार
* उप संचालक (लेखा व कोषागार)

## विधी व न्याय 
* सह सचिव (कायदा व न्याय)
## सार्वजनिक बांधकाम 
* मुख्य अभियंता
## पाटबंधारे 
* मुख्य अभियंता
## नगरविकास 
* उप संचालक

## सार्वजनिक आरोग्य 
* उपसंचालक (आरोग्य सेवा)
* जिल्हा मलेरीया अधिकारी
## वैद्यकीय शिक्षण व औषधीद्रव्ये  
* अधिष्ठाता

## कृषी 
* विभागीय सहसंचालक (कृषी)
* जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी
## उच्च व तंत्र शिक्षण 
* सह संचालक (उच्च शिक्षण)
* सह संचालक (तंत्र शिक्षण)
## शालेय शिक्षण 
## उद्योग 
* सह संचालक (उद्योग)
## उर्जा  
## कामगार 
* अतिरिक्त आयुक्त (कामगार)

## ग्राम विकास 
* [[मुख्य कार्यकारी अधिकारी
[गटविकास,विस्तार सहाय्यक अधिकारी]

## जलसंधारण 
## पाणीपुरवठा व स्वच्छता 
* मुख्य अभियंता (जीवन प्राधिकरण)
## अन्न व नागरी पुरवठा 
## गृहनिर्माण 
## भाषा संचलनालय 
* विभागीय सहाय्यक संचालक
## सामाजिक न्याय 
## सांस्कृतिक कार्य 
## क्रीडा व विशेष सहाय्य 
* उपसंचालक (क्रीडा)
## महिला व बालविकास 
* जिल्हा महिला व बालविकास अधिकारी
## नियोजन 
## आदिवासी 
## पर्यावरण 
## वाहतूक
* विभागीय वाहतूक अधिकारी
## सहकार
* जिल्हा निबंधक
* उप जिल्हा निबंधक

## वस्त्रोद्योग
* संचालक
## रोजगार व स्वयंरोजगार 
* उप संचालक
## दुग्ध विकास 
* विभागीय दुग्ध विकास अधिकारी
* जिल्हा दुग्ध विकास अधिकारी

## माहिती व जनसंपर्क 
* संचालक (माहिती व जनसंपर्क)
* जिल्हा माहिती अधिकारी
## पोलीस महासंचालक 
## मासेमारी
* प्रांतीय उपसंचालक
## अन्न व औषधी 
* सह आयुक्त
## भूमी अभिलेख
* उप संचालक (भूमी अभिलेख)

वर्ग:महाराष्ट्र शासन
वर्ग:याद्या
ए.आर. मुर्गदास

इवलेसे

**ए.आर.मुर्गदास किंवा मुरुगादास/मुरुगादॉस**(तमिळ:எ.ஆர்.முருகாதாஸ்)**A. R. Murugadoss**एक भारतीय तमिळ चित्रपट दिग्दर्शक व लेखक. (अजित राहुल मुर्गादास)

## चित्रपटकारकीर्द
### दिग्दर्शक म्हणून
* *दीना* (2001)
* *रामणा* (2002)
* *गजनी/गजिनि* (2005)
* *स्टालिन/स्टॅलिन* (2006)
* *गजनी* (2008)

### लेखक
* *गजनी* (2005)
* *स्टालिन* (2006)
* *गजनी* (2008)
* *टागोर* (2006)

## बाह्य दुवे
*

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
जयश्री कुळकर्णी-देशपांडे

**जयश्री कुळकर्णी-देशपांडे** प्रसिद्ध भारतीय अमेरिकन व्यावसायिक गुरुराज देशपांडे ह्यांच्या पत्नी आहेत. सुधा कुळकर्णी मूर्ती ही यांची बहीण आहे.

वर्ग:मराठी व्यक्ती
रियाझ खान

**रियाझ खान** (तमिळ: ரியாஸ் கான், मल्याळम: റിയാസ് ഖാന്‍, ) (सप्टेंबर ९, इ.स. १९७२ - हयात) हा तमिळ चित्रपट व तेलुगू चित्रपटांमध्ये अभिनय केलेला मल्याळी अभिनेता आहे.

वर्ग:तमिळ चित्रपट अभिनेते
वर्ग:इ.स. १९७२ मधील जन्म
अरुण वैद्यनाथन

**अरुण वैद्यनाथन** ( सिरकाझी, तमिळनाडू भारत) हा एक भारत-अमेरिकन चित्रपट निर्देशक आहे. तो फिचर चित्रपटांचा, लघुपटांचा व दूरचित्रवाणी नाटकांचा निर्माता व पटकथालेखकही आहे. त्याने आपली प्रथम पूर्ण लांबीची फिचर फिल्म तमिळ भाषेत निर्देशित केली.तो चित्रपट सन २००९ मध्ये विमोचित झाला.

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:भारतीय वंशाच्या अमेरिकन व्यक्ती
हेमाडपंती वास्तुकला

**हेमाडपंती स्थापत्यशैली** हिचा भारतीय स्थापत्यशैलींपैकी एक प्रमुख शैली म्हणून हेमाडपंती शैलीचा उल्लेख केला जातो. देवगिरीच्या यादवांच्या राज्याचे सन १२५९ ते १२७४ याकाळात मुख्य प्रधान राहिलेल्या हेमाद्री पंडित किंवा हेमाडपंत यांनी या प्रकारच्या इमारतबांधणीचा महाराष्ट्र आणि दख्खन पठारावर अनेक ठिकाणी उपयोग केल्याने ही बांधणीपद्धत त्यांच्या नावावरून हेमाडपंती म्हणून ओळखली जाऊ लागली.
## रचना
मंदिरांचे हेमाडपंती पद्धतीने झालेले बांधकाम टिकून राहिले आणि त्यामुळे ते आजही अभ्यासकांना उपलब्ध आहे.
सामान्यतः इमारत बांधणीत घडवलेल्या दगडांमध्ये चुना किंवा त्याप्रकारचा दर्जा न भरता दगडच वेगवेगळ्या कोनातून कापून, त्यांनाच खुंट्या आणि खाचा पाडून ते एकमेकांत घट्ट बसू शकतील अशी रचना केली जाते. याला शुष्कसांधी स्थापत्यशैली असे देखील म्हणतात. मंदिरांसारख्या वास्तूत पायापासून शिखरापर्यंत ही दगड एकमेकांत गुंफून केलेली रचना एकसंध उभी राहाते आणि टिकाऊही बनते. वेरूळचे घृष्णेश्वर मंदिर, औंढा नागनाथ येथील मंदिर ही हेमाडपंती स्थापत्यशैलीची काही उदाहरणे होत.

उजवे|इवलेसे|रतनवाडी येथील हेमाडपंती स्थापत्यशैलीतले अमृतेश्वर मंदिर

## या शैलीत बांधण्यात आलेली काही मंदिरे 
* श्री मल्लिकार्जुन मंदिर, दहिटणे, तालुका अक्कलकोट, जिल्हा सोलापूर
* श्री मल्लिकार्जुन मंदिर, चपळगाव तालुका, अक्कलकोट जिल्हा सोलापूर
* सिद्धेश्वर नागनाथ मंदिर, झरी बु, ता. चाकुर, जिल्हा लातूर
*  हेमाडपंथी महादेव मंदिर, साकेगाव, ता. चिखली, जिल्हा. बुलढाणा.
* कुमारेश्वर महादेव मंदिर, केलसुल,ता.सेनगाव जि.हिंगोली
*हेमाडपंथी महादेव मंदिर, बाराहाळी, ता. मुखेड, जि. नांदेड
* कोपेश्वर मंदिर खिद्रापूर,शिरोळ, कोल्हापूर
* भुलेश्वर मंदिर माळशिरस, यवत, पुणे. 
* महारनाथ पंढरपूर जि. सोलापूर
* जगदंबामाता मदिंर, टाहाकरी, अकोले तालुका
* अमृतेश्वर मंदिर, रतनवाडी, अकोले तालुका
* अंबरनाथ येथील शिवमंदिर
* केदारेश्वर मंदिर परळी, सज्जनगड, सातारा
* भैरवनाथ मंदिर किकली, सातारा
* काशीविश्वेश्वर मंदिर क्षेत्र माहुली सातारा
* आदासा - गणेश मंदिर
* औंढा नागनाथ येथील मंदिर
* कमळगड - धोमचे हेमाडपंती शिवमंदिर
* करमाळा येथील कमालादेवीचे मंदिर
* किल्ले पुरंदर रामेश्वर मंदिर : पुरंदेश्वर
* चाळीसगाव येथील पाटणादेवी मंदिर
* त्र्यंबकेश्वर - शिव मंदिर
* माणकेश्वर शिवालय- झोडगे (मालेगाव)
* रतनगड येथील अमृतेश्वर मंदिर
* अर्धनारीनटेश्वर मंदिर, वेळापूर
* गोंदेश्वर मंदिर - सिन्नर
* नरसिंह मंदिर,मोगरा ता माजलगाव जि. बीड
* महादेव मंदिर, रहिमाबाद ता सिल्लोड जि. औरंगाबाद
* महादेव मंदिर, मळोली, ता माळशिरस जि सोलापूर
* अंबाजोगाई येथील योगेश्वरी मंदिर, खोलेश्वर मंदिर,सकलेश्वर (१२ खांबी मंदिर), अमलेश्वर महादेव मंदिर, चौभारा गणेश मंदिर
*मंडपेश्वर महादेव मंदिर, मांडवड, ता. नांदगाव, जि. नाशिक 
*वेल्हाळा, ता. भुसावळ, जि. जळगाव येथिल कपिलेश्वर महादेव मंदिर.
*गारखेडा, ता. जामनेर, जि. जळगाव येथील हेमाडपंथी शिवमंदिर.
*लोहारा, ता. पाचोरा, जि.जळगांव येथील हेमाडपंथी तपेश्वर महादेव मंदिर 
*रामपुरी बु.ता. मानवत जि.परभणी येथील हेमाडपंथी मल्लिकार्जुन महादेव मंदिर 
*  श्री पुरुषोत्तम भगवान मंदिर पुरुषोत्तमपुरी ता.माजलगाव जि.बीड
* वरदविनायक (भद्रावती) जि. चंद्रपूर
* श्री खोलेश्वर महादेव मंदिर आणि श्री कालंका देवी मंदिर, बार्शी टाकळी, ता. बार्शी टाकळी, जि. अकोला
* माणकेश्वर मंदिर , माणकेश्वर ता- भुम जि- धाराशिव 
* भीमाशंकर मंदिर - तालुका खेड जिल्हा पुणे 

## हे सुद्धा पहा
* हेमाद्रि पंडित
* नागर शैली
* मोडी

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* हेमाडपंती वास्तुशैली (मराठी विश्वकोश) 

वर्ग:मंदिर स्थापत्य
भारत बाला

**भारत बाला** तथा **भारत गणपती** हा तमिळ चित्रपट दिग्दर्शक आणि निर्माता आहे.

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
बालशेखरन

**बालशेखरन** (नामभेद बालसेकरन) हे एक भारतीय चित्रपट दिग्दर्शक आणि तमिळ आणि तेलुगू भाषेतील चित्रपट लेखक आहे. विजय अभिनीत लव्ह टुडे या या चित्रपटासाठी ते ओळखले जातात. ते एकेकाळी के. बालाचंदर यांचे सहाय्यक होते.

## संदर्भ 
वर्ग: पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
के. भाग्यराज

इवलेसे
**के. भाग्यराज** (तमिळ: கே. பாக்யராஜ்) (जानेवारी ७, इ.स. १९५३:गोबीचेट्टीपलायम, तमिळनाडू, भारत - ) हा एक तमिळ चित्रपट निर्माता, दिग्दर्शक, लेखक आणि अभिनेता आहे.

याने अभिनेत्री पूर्णिमा जयरामशी लग्न केले.

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:इ.स. १९५३ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
ए. भीमसिंग

**ए. भीमसिंग** (इ.स. १९२४ - इ.स. १९७८) हे भारतीय चित्रपट निर्माता, लेखक आणि संकलक होते. यांनी मुख्यत्वे तमिळ चित्रपट निर्माण केले. याशिवाय १८ हिंदी, ८ तेलुगू, ५ मलयालम आणि एक कन्नड चित्रपटही बनविले.

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:इ.स. १९२४ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९७८ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वृंदा सारथी

**वृंदा सारथी** (तमिळ:பிருந்தா சாரதி) या एक तमिळ चित्रपट दिग्दर्शक आणि पटकथालेखिका आहेत.

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
भारतीराजा

इवलेसे
**भारतीराजा** हे तमिळ भाषेतील चित्रपट दिग्दर्शक आहे.

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:रिकामी पाने
विक्रम कुमार

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:रिकामी पाने
जी.व्ही. कुमार

**जी.व्ही. कुमार** (५ जून, १९६४:पोलूर, तामिळनाडू, भारत - ) हा तमिळ चित्रपट दिग्दर्शक आणि अभिनेता आहे.

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:इ.स. १९६४ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
आर. कण्णन

इवलेसे
**आर. कण्णन** (२१ जुलै, १९७२:कांचीपुरम, तमिळनाडू, भारत - ) हा तमिळ भाषेतील चित्रपटांचा दिग्दर्शक आहे. कारकिर्दीच्या आरंभी तो मणिरत्नमाचा सहायक दिग्दर्शक म्हणून काम करत होता.

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:इ.स. १९७१ मधील जन्म
अगत्यन

इवलेसे
**अगत्यन** (तामिळ: அகத்தியன்) हा एक तमिळ चित्रपट दिग्दर्शक आहे. अगत्यनने दिग्दर्शित केलेल्या १९९६ सालच्या कादल कोट्टै ह्या तमिळ चित्रपटाला सर्वोत्कृष्ट दिग्दर्शनासाठीचा राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार तसेच फिल्मफेअर पुरस्कार दक्षिण हे पुरस्कार मिळाले होते.

## बाह्य दुवे
*

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
जयराज

इवलेसे
**जयराज** हे तमिळ भाषिक चित्रपट दिग्दर्शक आहे.

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:रिकामी पाने
वर्ग:मल्याळम भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:इ.स. १९६० मधील जन्म
निशिकांत कामत

**निशिकांत कामत** हे एक (मराठी) भारतीय दिग्दर्शक होते. 
## चित्रपट कारकीर्द 
* २००४ - सातच्या आत घरात (मराठी)
* २००५ - डोंबिवली फास्ट (मराठी)
* २००७ - इवनो ओरुवन (तमिळ)
* २००८ - मुंबई मेरी जान (हिंदी)
* २०११ - ४०४ एरर नाॅट फाऊन्ड (हिंदी)
* २०११- फोर्स (हिंदी)
* २०१४-लय भारी (मराठी)
* २०१५-दृश्यम (हिंदी)
* २०१६-राॅकी हॅंडसम (हिंदी)
* २०१६-मदारी (हिंदी)
* २०१७-फुगे (मराठी)
* २०१७-डॅडी (हिंदी)

## पारितोषिक आणि नामांकन 
* National Film Award for Best Feature Film in Marathi for Dombivali Fast in 2006

## संदर्भ 
वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:कोविड-१९ महामारीमुळे मृत्यू
वर्ग:मराठी भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:इ.स. १९७० मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०२० मधील मृत्यू
व्ही.झेड. दुरै

**व्ही.झेड. दुरै** तथा **पीर मोइनुद्दीन** हे तमिळ चित्रपट दिग्दर्शक आहेत.

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
अविची मैयप्पा चेट्टियार

इवलेसे
**अविची मैयप्पा चेट्टियार** (तमिळ: அவிச்சி மெய்யப்ப செட்டியார் ) (जून २८, १९०७ - ऑगस्ट १२, १९७९) हे तमिळ चित्रपट दिग्दर्शक, निर्माते व 'एव्हीएम प्रॉडक्शन्स' या चित्रपट निर्मिती कंपनीचे संस्थापक होते.

## बाह्य दुवे 
* एव्हीएम प्रॉडक्शन्स कंपनीचे अधिकृत संकेतस्थळ (इंग्लिश मजकूर) 
* आयएमडीबी.कॉम - प्रोफाइल व कारकीर्द (इंग्लिश मजकूर)

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:इ.स. १९०७ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९७९ मधील मृत्यू
जे.डी.-जेरी

**जोसेफ डी. सामी** आणि **जेराल्ड** *जेरी* **जून** ही तमिळ दिग्दर्शकांची जोडी आहे. हे **जे.डी. जेरी** या नावाने काम करतात.

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
फाझील

इवलेसे

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:रिकामी पाने
टी.व्ही. चंद्रन

इवलेसे
**टी.व्ही. चंद्रन** (मल्याळम: ടി.വി. ചന്ദ്രൻ) (२३ नोव्हेंबर, इ.स. १९५० - ) हा तमिळ आणि मल्याळी चित्रपटदिग्दर्शक आहे.

चित्रपटसृष्टीत शिरण्याआधी ते रिझर्व बँक ऑफ इंडियाचे कर्मचारी होते.

वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:मल्याळम चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:इ.स. १९५० मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
युद्ध

**युद्ध** हा दोन सामाजिक हस्तींमधील संघर्ष आहे. हा प्रकार मानवसदृश प्राणी तसेच काही मुंग्यांच्या उपजातीत विशेषतः दिसून येतो.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:युद्ध
नाडिया

**नाडिया**Nâdiya (जन्मनावः नाडिया झायहेम् जन्मदिनांक: जून १९,१९७३ वय ३६ वर्षे) ही एक प्रसिद्ध फ्रेंच गायिका (आधुनिक संगीत) आहे.

## डिस्कोग्राफी
### संगीत संग्रह
### Singles
All regularly released singles and their chart peak position in फ्रांस (**FR**), स्वित्झर्लंड (**SUI**), Belgium (**BEL**), Eurochart Hot 100 Singles (**EU**) and Russian Airplay Chart (**RU**). An empty space indicates that we don't know its peak position in that chart.

*1: Sales till the end of 2006. The sales numbers are for both the physical CD sales as well as downloads.

### DVDs
### Awards
* 2005 Victoires de la musique &ndash; rap/hip-hop/R&B album of the year (*16/9*)

## नोंदी
## बाह्य दुवे
**Official**
*Official web site  
*Official Blog  
*Blog fans  
*Official MySpace

वर्ग:फ्रेंच गायक
वर्ग:इ.स. १९७३ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
हुतात्मा

**हुतात्मा** ही अशी व्यक्ती आहे ज्याला वकिली करणे, त्याग करणे किंवा त्याग करणे किंवा वकिली करण्यास नकार देणे, धार्मिक विश्वास किंवा इतर कारणांमुळे छळ आणि मृत्यूला सामोरे जावे लागते. बाह्य पक्षाच्या मागणीनुसार स्मरण करणाऱ्या समुदायाच्या हौतात्म्याच्या कथनात, सादर केलेल्या मागण्यांचे पालन करण्यास नकार दिल्याने एखाद्या अभिनेत्याला कथित अत्याचारीकडून शिक्षा किंवा फाशी दिली जाते. त्यानुसार, 'हुतात्मा' हा दर्जा मरणोत्तर उपाधी मानला जाऊ शकतो, ज्यांना जिवंतपणे हौतात्म्य या संकल्पनेसाठी पात्र मानले जाते, मृत व्यक्तीचे स्मरण कसे केले जाईल यावर नियंत्रण ठेवण्यासाठी कोणत्याही प्रयत्नांची पर्वा न करता. हुतात्मा ही समाजाच्या सीमा कार्याची एक संबंधित व्यक्ती आहे जी सामूहिक स्मृतीद्वारे तयार केली जाते. मूलतः केवळ त्यांच्या धार्मिक विश्वासांसाठी ज्यांना त्रास सहन करावा लागला त्यांना लागू, हा शब्द राजकीय कारणासाठी मारल्या गेलेल्या लोकांच्या संदर्भात वापरला जातो.

बहुतेक हुतात्माना पवित्र मानले जाते किंवा त्यांच्या अनुयायांकडून त्यांचा आदर केला जातो, कठीण परिस्थितीत ते अपवादात्मक नेतृत्व आणि वीरतेचे प्रतीक बनतात. धर्मात हुतात्म्यांची भूमिका महत्त्वाची असते. त्याचप्रमाणे, इतर राजकीय आणि सांस्कृतिक उदाहरणांसह सॉक्रेटिससारख्या व्यक्तींसह, धर्मनिरपेक्ष जीवनात शहीदांचे लक्षणीय परिणाम झाले आहेत.
वर्ग:युद्ध
वर्ग:रिकामी पाने
प्रभुदेवा

**प्रभुदेवा** (कन्नड: ಪ್ರಭುದೇವ, तमिळ: பிரபுதேவா, ; born 3 April 1973) भारतीय चित्रपट अभिनेते, दिग्दर्शक, नृत्य नृत्यदिग्दर्शक आहे [2] प्रामुख्याने तमिळ , तेलगू, बॉलीवूड , मल्याळम आणि कन्नड चित्रपट त्याच्या कामासाठी ओळखले जाते. वीस - पाच वर्षांच्या कारकिर्दीत , तो सादर आणि नृत्य शैली विस्तृत केले आहे. तो सर्वोत्कृष्ट दिग्दर्शक दोन राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार जमविलेल्या आहे ; मोठ्या प्रमाणावर भारतीय मायकल जॅक्सन म्हणून मिडिया मध्ये उल्लेख. 
Kadhalan ( 1994 ) , प्रेम पक्षी (1996) , Minsara Kanavu (1997) , Kaathala Kaathala ( 1998 ) आणि Vanathai पोळा (2000) समावेश 1990 मध्ये अभिनय भूमिका आणि लवकर इ.स.चे 2000चे दशक एक मालिका सुरू , देवा नंतर सह दिशा मध्ये मुंबईजवळ 2005 तेलगू चित्रपट Nuvvostanante Nenoddantana . त्यानंतर अशा पाहिजे Shankardada Zindabad ( 2007 ) , Pokkiri ( 2007 ) , ( 2009 ) , राऊडी राठोड ( 2012 ) आणि आर ... राजकुमार ( 2013 ) म्हणून तेलगू , हिंदी आणि तमिळ भाषा थेट चित्रपट वर गेला .सामग्री
## फिल्मोग्राफी
### दिग्दर्शक 
### अभिनेता 
### नृत्यदिग्दर्शक 
वर्ग:तमिळ भाषेमधील चित्रपट दिग्दर्शक
वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
स्मोलेन्स्क

**स्मोलेन्स्क** () हे रशिया देशाच्या स्मोलेन्स्क ओब्लास्ताचे मुख्यालय व रशियामधील मोठ्या शहरांपैकी एक आहे. आहे. स्मोलेन्स्क शहर रशियाच्या युरोपीय भागात बेलारूस देशाच्या सीमेजवळ द्नीपर नदीच्या काठावर वसले असून ते मॉस्कोच्या ३६० किमी पश्चिमेस स्थित आहे.

## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ
*

वर्ग:रशियामधील शहरे
वर्ग:इ.स. ८६३ मधील निर्मिती
शहीद (युद्ध)

देशाच्या संरक्षणासाठी किंवा देशातील नागरिकांच्या संरक्षणासाठी, युद्धात वीर मरण आलेल्या सैनिकांना आणि क्रांतीकारकांना **शहीद** म्हणतात.

वर्ग:सैनिकी पेशातील व्यक्ती
क्रांतिकारक

[इवलेसे|[ब्रिटिश भारत|ब्रिटिश भारतातील १८५७ च्या उठावामधील एक चित्र. (बंगाल आर्मी)]]
**क्रांतिकारक** अशी व्यक्ती असते जी क्रांतीमध्ये भाग घेते किंवा क्रांतीचा पुरस्कार करते. *क्रांतिकारक* हा शब्द विशेषण म्हणून देखील वापरला जाऊ शकतो;  समाजावर किंवा मानवी जीवनाच्या काही पैलूंवर मोठा, अचानक प्रभाव पडण्यास कारणीभूत ठरणाऱ्या एखाद्या गोष्टीचा संदर्भ देण्यासाठी हा शब्द वापरला जाऊ शकतो.

## **भारतीय क्रांतिकारक** 
इ.स. १८५७ च्या भारतीय स्वातंत्र्ययुद्धात मंगल पांडे, तात्या टोपे, झाशीची राणी लक्ष्मीबाई, लहुजी राघोजी साळवे, उमाजी नाईक,नानासाहेब पेशवे, शेवटचा मुघल बादशाहा बहादूरशाह जफर इत्यादी स्वातंत्रवीरांचा सक्रिय सहभाग होता. मात्र स्वातंत्र्ययुद्ध अयशस्वी झाले, आणि भारतात ब्रिटिश सरकारचे शासन सुरू झाले. त्यापूर्वी आणि त्यानंतरही ज्या क्रांतिकारांनी भारताला स्वातंत्र्य मिळावे यासाठी हरप्रकारे प्रयत्‍न केले अशा काही क्रांतिकारकांची ही यादी: 
[इवलेसे|[मराठा साम्राज्य|मराठा- शासित झाशीच्या राणी लक्ष्मीबाई या बंडाच्या प्रमुख नेत्यांपैकी एक होत्या. पूर्वी संस्थानांच्या खालसा पद्धतीमुळे त्यांनी आपले राज्य गमावले होते.]]
* अनंत लक्ष्मण कान्हेरे
* उमाजी नाईक 
* चंद्रशेखर आझाद
* मंगल पांडे
* दामोदर हरी चाफेकर
* नाना पाटील
* बाळकृष्ण हरी चाफेकर
* भगतसिंग
* मदनलाल धिंग्रा
* राजगुरू
* लहुजी राघोजी साळवे 
* हरी मकाजी नाईक
* वासुदेव बळवंत फडके
* वासुदेव हरी चाफेकर
* विष्णू गणेश पिंगळे
* विनायक दामोदर सावरकर
* भगतसिंग
* राजगुरू
* सुखदेव
* सुभाषचंद्र बोस
* सेनापती बापट
* हेमू कलानी
* बिरसा मुंडा
* बेगम हजरत महल
* कुंवरसिंह
* राणी चेन्नमा
* बहादूरशाह जफर
* खुदीराम बोस
* प्रितीलता वड्डेदार
* बुधू भगत
* शंभुधन फुंगलोसा
* शंकर शहा
* दर्यावसिंह ठाकूर
* सुरेंद्र साए
* चारुचंद्र बोस
* रंगो बापूजी गुप्ते
* गोमाजी रामा पाटील
* हिराजी गोमाजी पाटील
* झिपरु चांगो गवळी
* आनंदीबाई झिपरु गवळी
* नारायण नागो पाटील
* दिनकर बाळु पाटील
* गौतम पोशा भोईर
* विश्राम घोले
* यशवंतराव होळकर
* राणी गाइदिनल्यू
* राघोजी भांगरे
* डाॅ. सदाशिव खानखोजे
* कोंडाजी नवले 
*  रामजी किरवे 
* बिरसा मुंडा 
* खाज्या नाईक
* झलकारी बाई 
*  त्रंबक डेंगळे 
*  जयनाथ सिंह 
*  राजा नंदकुमार 
*  राजा चेतसिंह 
*  तिलाका मांझी 
*  पझसी राजा -केरल वर्मा 
*  मुधोजीराजे भोसले 
*  घानासिंह 
* युवराज चैनसिंह 
* राणी चेन्नमा 
*  तीरथसिंह 
*  आत्माराम चौकेकर 
*  फोंड  सावंत 
*  सुई मुंडा 
*  चिमासाहेब भोसले 
*  गंगानारायण 
*  फकुन आणि बरुआ 
*  चक्र बिष्णोई
*   शम्भूदान 
*  राणी जिंदान कौर 
*  मूलराज 
* सिदो कान्हू 
*  मंगल पांडे
*  ईश्वरी पांडे 
*  कुमारी मैना 
*  अजिदुल्ला खाँ 
*  मुहंमद अली 
*  भीमाबाई 
*  राणा बेनो माधोसिंह 
*  फिरोजशहा 
*  वाजिद अली शहा
*  बेगम हजरत महल 
*  मौलवी अहमदुल्ला शहा 
*  कुंवरसिंह 

  

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय क्रांतिकारक
वीसबाडेन

**वीसबाडेन** ही जर्मनीमधील हेसेन या राज्याची राजधानी आहे. या प्राचीन शहराची स्थापना इ.स. ६मध्ये झाली.

## प्रसिद्ध व्यक्ती 
* जेम्स पीस (१९६३*)
* रिचर्ड वॅग्नर (१८१३-१८८३)

वर्ग:जर्मनीमधील शहरे
वर्ग:इ.स. ६ मधील निर्मिती
वर्ग:प्राचीन शहरे
२०१० पोलंड टी.यु. १५४ दुर्घटनेतील प्रवासी

### राष्ट्राध्यक्षीय आणि सरकारी अधिकारी 
* लेक कझिन्स्की, President of Poland
* मरिया कझिन्स्का, First Lady of Poland
* मेरियुझ हांझलिक, Undersecretary of State in the Office of the President of the Republic of Poland
* रिशर्ट कझोरोव्स्की, the last President of the Polish government-in-exile
* स्टानिस्लॉ कोमोरोव्स्की, Deputy Minister of National Defence
* आंद्रेझ क्रेमर, Deputy Minister of Foreign Affairs
* स्लावोमिर स्क्रिझिपेक, President of the National Bank of Poland
* व्लाडिस्लॉ स्टासियाक, Chief of the Office of the President of the Republic of Poland
* अलेक्सांदर झिझिग्लो, Head of the National Security Bureau
* पावेल विपिच, Secretary of State in the Office of the President of the Republic of Poland

### सैनिकी अधिकारी 
* जनरल Franciszek Gągor, Chief of the जनरल Staff of the Polish Armed Forces
* लेफ्टनंट जनरल Bronislaw Kwiatkowski, Commander of the Polish Armed Forces Operational Command
* लेफ्टनंट जनरल Andrzej Błasik, Commander of the Polish Air Force
* मेजर जनरल Tadeusz Buk, Commander of the Polish Land Forces
* मेजर जनरल Włodzimierz Potasiński, Commander of the Polish Special Forces
* Vice Admiral Andrzej Karweta, Commander of the Polish Navy
Seven of the eight highest military commanders of the Polish Armed Forces were killed: the Commander-in-Chief, the Chief of the जनरल Staff of the Polish Armed Forces, the Commander of the Polish Armed Forces Operational Command and all four Branch Commanders. The Minister of Defence, Bogdan Klich, survives, as he was not on the plane.

### सेय्म सदस्य 
* Leszek Deptuła
* Grzegorz Dolniak
* Grażyna Gęsicka
* Przemysław Gosiewski
* Izabela Jaruga-Nowacka
* Sebastian Karpiniuk
* Aleksandra Natalli-Świat
* Krzysztof Putra, Deputy Speaker of the Sejm
* Arkadiusz Rybicki
* Jerzy Szmajdziński, Deputy Speaker of the Sejm
* Jolanta Szymanek-Deresz
* Zbigniew Wassermann
* Wiesław Woda
* Edward Wojtas

### धार्मिक व्यक्ती 
* Archbishop Miron Chodakowski, Orthodox Ordinary of the Polish Army
* Tadeusz Płoski, bishop of the Military Ordinariate of the Polish Army
* Ryszard Rumianek, Rector of the Cardinal Stefan Wyszyński University

### इतर 
* Janusz Kochanowski, Polish Ombudsman for Citizen Rights
* Janusz Kurtyka, historian and President of the Institute of National Remembrance
* Piotr Nurowski, President of the Polish Olympic Committee
* Maciej Płażyński, President of the Polish Community Association, former Speaker of the Sejm
* Andrzej Przewoźnik, Secretary-General of the Council for the Protection of Struggle and Martyrdom Sites
* Anna Walentynowicz, free trade union activist, member of Solidarity movement
* Janusz Zakrzeński, actor

वर्ग:पोलंड
वर्ग:भाषांतर
माक्देबुर्ग

**माक्देबुर्ग** ही जर्मनीमधील जाक्सन-आनहाल्ट ह्या राज्याची राजधानी आहे.

वर्ग:जर्मनीमधील शहरे
पोट्सडाम

**पोट्सडाम** () ही जर्मनी देशाच्या ब्रांडेनबुर्ग राज्याची राजधानी आहे. पोट्सडाम शहर जर्मनीच्या ईशान्य भागात बर्लिनच्या नैऋत्येला २४ किमी अंतरावर हाफेल नदीच्या काठावर वसले आहे. २०११ साली पोट्सडामची लोकसंख्या सुमारे १.५९ लाख इतकी होती.

300 px|डावे|इवलेसे|सानसूची राजवाडा
पोट्सडामचा इतिहास जर्मनीच्या इतिहासात महत्वाचा आहे. १९१८ सालापर्यंत पोट्सडाम येथे प्रशियन व जर्मन सम्राटांचे अधिकृत निवासस्थान असे. येथील अनेक राजवाडे व उद्यानांमुळे पोट्सडामला युनेस्कोच्या जागतिक वारसा स्थळ यादीत स्थान मिळाले आहे. दुसऱ्या महायुद्धात नाझी जर्मनीचा पाडाव झाल्यानंतर जर्मनीचे भवितव्य ठरवण्यासाठी भरवलेली पोट्सडाम परिषद येथेच घडली. पूर्व जर्मनीचा भाग असलेल्या पोट्सडामला पश्चिम बर्लिनपासून बर्लिनच्या भिंतीने अलग करण्यात आले होते. जर्मनीच्या एकत्रीकरणानंतर पोट्सडाम ब्रांडेनबुर्ग राज्याची राजधानी बनले.

## संदर्भ 
## हे सुद्धा पहा
*जर्मनीमधील शहरांची यादी

## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ 
*

वर्ग:जर्मनीमधील शहरे
मुक्तिधाम

**मुक्तिधाम** हे नाशिकरोड गावातील एक संगमरवरी मंदिर आहे. स्थानिक उद्योगपती दिवंगत श्री. जे. डी. चौहान-बिटको यांच्या देणगीतून हे देऊळ सन १९७१मध्ये तयार झाले. हे मंदिर खाजगीरीत्या एक ट्रस्ट चालवतो. येथील मुख्य मूर्ती ह्या श्रीराम,लक्ष्मण व सीता यांच्या असून त्यांच्या दोन्ही बाजूना इतर देव-देवतांच्या मूर्ती आहेत. यामध्ये मूळ देवतांच्या स्थानांनुरूप बनलेल्या १२ ज्योतिर्लिंगांच्या प्रतिकृती आहेत. मंदिराच्या भिंतींवर कृष्णाच्या जीवनावरील चित्रे आणि महाभारतील प्रसंग दर्शविणारी चित्रे आहेत.हे चि़त्रे प्रख्यात चित्रकार रघुबीर मुळगावकर यांनी रंगवले होते.तसेच गीतेचे अठरा अध्यायही लिहिलेले आहेत. 

रामनवमी, दिवाळी, दसरा ह्या दिवशी मंदिरात विशेष उत्सव असतो. 

वर्ग:नाशिक
वर्ग:हिंदू मंदिरे
वर्ग:महाराष्ट्रातील तीर्थक्षेत्रे
स्मोलेन्स्क हवाई दुर्घटनेवरील आंतरराष्ट्रीय प्रतिक्रिया

### देश
### आंतरराष्ट्रीय संघटना 
## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:पोलंड
त्रिंकोमाली

**त्रिंकोमाली (तिरुकोणमलै)** (तमिळ: திருகோணமலை, सिंहला: තිරිකුණාමළය तिंकुमलय) हे एक श्रीलंका देशामधील बंदराचे तसेच पर्यटनाचे प्रसिद्ध ठिकाण आहे व कँडी शहरापासून ११० किमी अंतरावर आहे. हे शहर त्रिंकोमाली जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे.

वर्ग:श्रीलंकेमधील शहरे
श्री जयवर्धनेपुरा कोट

**श्री जयवर्धनेपुरा कोट** (सिंहला: ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර කෝට්ටේ, तमिळ: ஸ்ரீ ஜயவர்த்தனபுரம் கோட்டை) ही श्रीलंका देशाची राजधानी आहे. कोलंबो महानगराचा भाग असलेल्या श्री जयवर्धनेपुरा शहरात श्रीलंकेची संसद व इतर शासकीय कार्यालये आहेत.

वर्ग:श्रीलंकेमधील शहरे
वर्ग:आशियातील देशांच्या राजधानीची शहरे
बेन्तो

thumb|right|बेन्तोचा एक प्रकार 
thumb|right|जपान मधे एखाद्या उपहारगृहात मिळणारा बेन्तो

 म्हणजे जपान मधे मिळणारा डब्यात किंवा खोक्यात बांधलेला उपहाराचा प्रकार आहे. हा उपहार एका व्यक्तिच्या एका भोजनासाठी पुरेसा असतो. पारंपारिक बेन्तो मधे थोडासा भात, मास-मच्छी पासून बनवलेला एखादा पदार्थ आणि खारवलेल्या किंवा शिजवलेल्या भाज्या असे घटक असतात. एका वापरानंतर फेकून देण्यासारख्या पुठ्ठ्याच्या खोक्यांपासून सुंदर नक्षीकाम केलेल्या कचकड्याच्या डब्यांपर्यंत अशा वस्त्तुंचा उपयोग बेन्तोतील पदार्थ बांधण्यासाठी केला जातो. खाऊची दुकाने, उपहारगहे, खास , किराणा-भुसाराची दुकाने, रेल्वे स्थानक, अशा ठिकाणी बेन्तो सहजपणे उपलब्ध असतो; तरी देखील जापानी गृहिणी आजूनही नवरा, मुले आणि स्वतःसाठी रोजचा डबा बनवताना अढळतात.

जपान मधील *बेन्तो* आणि भारतातील *जेवणाचा डबा* किंवा *टिफिन* यात खूप साधर्म्य आहे. अशाचं संकल्पने वर आधारित फिलिपाईन मधे बाओन, कोरिया मधे दोसिराक आणि तायवान मधे बिअन्डाञ्ग मिळतात.

## इतिहास 
## बेन्तोचे प्रकर
होन्शू

() हे जपान देशाच्या चार प्रमुख बेटांपैकी सर्वात मोठे बेट आहे. देशाचा बहुतांश भूभाग या बेटाचा बनलेला आहे. होन्शू हे आकाराने जगातील ७वे सर्वात मोठे बेट आहे आणि लोकसंख्येनुसार जागतिक क्रमवारीत इंडोनेशियातील जावा बेटानंतर होन्शू बेटाचा दुसरा क्रमांक लागतो.

जपानमधील बहुतांशी औद्योगिक क्षेत्रे होन्शू बेटावर स्थित आहेत. जपानचे ५ भौगोलिक प्रदेश व ३४ प्रांत होन्शू बेटावर वसलेली आहेत.
***चुगोकू** &mdash; ओकायामा, तोतोरी, यामागुची, शिमाने, हिरोशिमा.
***कन्साई** &mdash;ओसाका, क्योतो, नारा, मिई, शिगा, वाकायामा, ह्योगो.
***चुबू** &mdash; इशिकावा, ऐची, गिफू, तोयामा, नागानो, निगाता, फुकुई, यामानाशी, शिझुओका.
***कांतो** &mdash; इबाराकी, गुन्मा, कानागावा, चिबा, तोक्यो, तोचिगी, सैतामा.
***तोहोकू** &mdash; अकिता, इवाते, ओमोरी, फुकुशिमा, मियागी, यामागाता.

होन्शूच्या दक्षिणेस इझू बेटे हा ज्वालामुखीजन्य द्वीपसमूह आहे.

वर्ग:जपानची बेटे
जारब्र्युकन

**जारब्र्युकन** (, , लक्झेंबर्गिश: Saarbrécken) ही जर्मनीमधील जारलांड ह्या राज्याची राजधानी आहे. हे शहर जर्मनीच्या नैऋत्य भागात फ्रान्स देशच्या सीमेजवळ सार नदीच्या काठावर वसले असून ते जारलांड राज्याचे आर्थिक व सांस्कृतिक केंद्र आहे.

## जुळी शहरे
## हे सुद्धा पहा
*जर्मनीमधील शहरांची यादी

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:जर्मनीमधील शहरे
मोहिनीराज मंदिर (नेवासे)

नेवासे गावचे मध्यवस्तीत मोहिनीराजाचे भव्य मंदिर आहे.  
## बांधकाम
मंदिराचे सर्व बांधकाम हेमाडपंथी स्थापत्यशैली आहे.  प्रत्येक दगड नक्षीने कोरलेला आहे.  विविध प्रकारच्या मूर्ती  दगडावर आहेत.  मंदिर पूरातन असून त्याचे बांधकाम अहिल्याबाईचे  दिवाण श्री चंद्रचूड जहागीरदार यांनी करवून घेतले आहे.  मंदिराचे बांधकाम उंचावर असून प्रवेशद्वार उत्तर कडे आहे.  प्रवेश द्वारावर भालदार, चोपदाराच्या मूर्ती असून सभामंडपात प्रवेश केल्यावर पूर्वेकडे तोंड केले असता, भव्य गाभाऱ्यात  उंच सिंहासनावर शंख, चक्र, गदा, अमृताची  कूपी, नाकात नथ, कमरेला कंबरपट्टा, डोक्यावर मुकुट, पायात तोडे व पितांबर परिधान केलेली ४.५  फूट उंचीची भव्य श्री मोहिनीराजाची मूर्ती दृष्टीस पडते व मन प्रसन्न होते.  शेजारी श्री लक्ष्मीची  मूर्ती आहे.

## आख्यायिका
समुद्रमंथन झाले असता १४ रत्ने बाहेर आली.  त्यापैकी अमृत हे एक होय.  अमृताचे वाटपाचे काम देवांनी श्री विष्णूकडे सोपवले. श्री विष्णूनी मोहिनीचे (अर्धनारीनटेश्वर) रूप घेऊन देव  आणि दानव यांच्यात अमृत व मदिरा यांचे वाटप युक्तीने केले. देव आणि दानव यांना एकाच पंक्तीत समोरासमोर बसून देवांना अमृताचे वाटप तर दानवांना सुरा म्हणजेच मदिरेचे  वाटप केले.  हे फक्त राहू व केतू या दानवांना लक्षात आले व ते देवांच्या पंक्तीत येऊन बसले. मोहिनीरूप घेतलेल्या विष्णूने त्यांना अमृत दिले परंतु त्यांनी अमृत पिताक्षणी ते विष्णूचे लक्षात आले व सुदर्शन चक्राने लगेच त्यांचे शीर छेदले गेले. परंतु त्यांचे शीर अमर झाले.
श्री विष्णूने मोहिनीरूप घेऊन अमृताचे वाटप केले ते नेवासे येथे. म्हणून मोहिनीराजाचे भव्य मंदिर नेवासे येथे आहे.

## उत्सव
श्री मोहिनीराजाचा उत्सव माघ शुक्ल सप्तमी म्हणजे रथसप्तमीपासून सुरू होतो.  पौर्णिमेच्या  दिवशी कुलार्म कुलाचार करतात.  मंदिरात भागवत सप्ताह ही सुरू होतो व उत्सव  पुढे पाच दिवस चालतो. या उत्सवात कीर्तन, गायन व भोजन असे कार्यक्रम होतात. उत्सवाची सांगता काल्याने होते.

वर्ग:हिंदू मंदिरे
वर्ग:महाराष्ट्रातील तीर्थक्षेत्रे
वर्ग:अहिल्यानगर जिल्हा
मुकुट

**मुकुट** म्हणजे देव, राजा डोक्यावर धारण करतात तो अलंकार आहे.राज्यासाठी त्याचे राज्याभिषेकाचे वेळी त्याचे डोक्यावर तो ठेवण्यात येतो.
वर्ग:दागिने
गदा

हातात गदा असलेल्या हनुमानाचे चित्र | thumb
**गदा** म्हणजे हातात धरण्यास दांडा असलेले व त्यावर वजनदार गोळा असलेले एक शस्त्र असते. हे शस्त्र शत्रूवर ताकदीने प्रहार करण्यासाठी वापरले जाते. आधुनिक काळात या शस्त्राचा वापर सहसा होत नाही. काही प्रसंगी समारंभ-सोहळ्यांमध्ये सन्मानदर्शक राजचिन्ह म्हणून गदा मिरवली जाते. मात्र जुन्या जगाच्या इतिहासात आणि पौराणिक कथांमधील संदर्भांवरून ऐतिहासिक काळात हे महत्त्वाचे शस्त्र असावे, असे वाटते. विष्णू, हनुमान, भीम इत्यादी हिंदू पुराणांतील व्यक्तिरेखांनी हे शस्त्र वापरल्याचे उल्लेख आढळतात.

संरचनेनुसार गदांचे अनेक प्रकार आढळतात : चपटे मुख असलेली गदा, गोळ्यावर कंगोरे किंवा पाती असलेली गदा, इत्यादी.
इवलेसे|गदा

वर्ग:शस्त्रे
वर्ग:हिंदू देवतांची शस्त्रे
पीतांबर

**पीतांबर** हे रेशमापासुन तयार केलेले पिवळ्या रंगाचे वस्त्र होय.

वर्ग:वस्त्रे
क्षयमास

पृथ्वी सूर्याभोवती लंबवर्तुळाकार कक्षेत फिरते. या लंबवर्तुळाच्या दोन नाभींपैकी (नाभी=Focus) एका नाभीवर सूर्य असतो.  या नाभींमधून जाणारा लंबवर्तुळाचा मोठा व्यास परीघाला दोन बिंदूंत छेदतो. त्यांपैकी परीघापासून जवळ असलेल्या बिंदूला उपसूर्य बिंदू (Perihelion) व दूरच्या बिंदूला अपसूर्य बिंदू (Aphelion) म्हणतात.  पृथ्वी जेव्हा ५ जानेवारीच्या सुमारास उपसूर्य बिंदूच्या आसपास असते तेव्हा तिचा वेग नेहमीपेक्षा जास्त असतो. त्यामुळे सूर्यासमोरून पुढे सरकताना कधीकधी एखाद्या हिंदू महिन्यात दोन सूर्यसंक्रांती पडतात. (सूर्य एकापाठोपाठ दोन राशींत दिसतो.)  अशा वेळी त्या महिन्याला क्षयमास म्हणतात. 

पृथ्वी उपसूर्य बिंदूच्या आसपास असताना मार्गशीर्ष, पौष किंवा माघ यांच्यापैकी एक हिंदू महिना असतो. त्यामुळे एखाद्या वर्षी क्षयमास आलाच तर तो या तीन महिन्यांपैकीच एका महिन्यात येतो. क्षयमासाच्या काही महिने आधी आणि काही महिने नंतर एकेक अधिकमास असतो.

## क्षयमासासंबंधी विशेष माहिती
* एका क्षयमासानंतर पुढचा क्षयमास १४१ वर्षांनी आणि त्यानंतरचा १९ वर्षांनी येतो. क्वचित तो ४६, ६५, ७६ किंवा १२२ वर्षांनी येतो. (४६ + १९ = ६५; ४६ + ७६ = १२२; ६५ + ७६ = १४१; १२२ + १९ = १४१)
* असे म्हणतात की इ.स.पू. १ साली क्षयमास होता. 
* भास्कराचार्यांनी सिद्धान्तशिरोमणीत लिहिले आहे की, 'शके ९७४मध्ये क्षयमास आला होता, आणि त्यानंतर तो शके १११५, १२५६ आणि १३७८मध्ये येईल.'  (पैकी १३७८मध्ये आल्याचे माहित नाही!; १३९८मध्ये क्षयमास होता.)
* अलीकडच्या काळात इ.स.१९६३मधला मार्गशीर्ष महिना व इ.स.१९८३मधला माघ महिना हे क्षयमास होते. 
* या पुढचा क्षयमास हा इ.स.२१२३मध्ये येईल.
* ज्यावर्षी क्षयमास असतो त्यावर्षी बारा ऐवजी ११ महिने नसतात. क्षयमासाच्या आधी एक अधिकमास येऊन महिने पूर्ववत १२ होतात, आणि त्याशिवाय नजीकच्या काळात आणखी एक अधिकमास येऊन त्यावर्षी १३ महिने होतात.

## वेगवेगळी नावे
या क्षयमासास अहिस्पती मास असेही एक नाव आहे.

## यापूर्वीचे काही क्षयमास
## पौराणिक कथा
## हे सुद्धा पहा
* अधिक मास

वर्ग:हिंदू पंचांग
लक्झेंबर्गिश भाषा

**लक्झेंबर्गिश** ही लक्झेंबर्ग ह्या देशाची राष्ट्रभाषा आह्रे.

वर्ग:जर्मेनिक भाषा
वर्ग:लक्झेंबर्ग
गोपालकाला

कृष्ण जयंतीचा उत्सवासाठी तयार केल्या जाणाऱ्या विशिष्ट प्रसादास **गोपालकाला** असे म्हणतात.दहीहंडी आणि कृष्णजन्माष्टमी यांच्या निमित्ताने हा प्रसाद तयार केला जातो. श्रीकृष्णजयंती व्यतिरिक्त वर्षभरात जेव्हाजेव्हा काल्याचे कीर्तन होते तेव्हा तेव्हा त्या कीर्तनानंतर गोपालकाला होतो. म्हणूनच त्या कीर्तनाला "काल्याचे" कीर्तन म्हणतात. ज्ञानेश्वरीचे किंवा दासबोधाचे पारायण, किंवा अनेक दिवस चालणाऱ्या अशाच एखाद्या ग्रंथवाचनानंतर, अथवा कीर्तन महोत्सवामध्ये शेवटच्या दिवशी काल्याचे कीर्तन होते. वारकरी संप्रदायात वारीची सांगता गोपाळकाला करूनच होते.

## दहीहंडी
कृष्ण जयंतीचा उत्सव भारतात सर्वत्र साजरा होतो. महाराष्ट्रात विशेषतः कोकणात या उत्सवानिमित्त दहीकाला होतो. श्रीकृष्ण त्याच्या बालपणी आपल्या मित्रांसह गोकुळातील घरांमध्ये जाऊन टांगलेल्या शिंकाळ्याच्या मडक्यातील दही-लोणी खात असे. त्यासाठी मुले मानवी मनोरा करून मडके फोडीत असत. ही परंपरा आजही भारतात दहीहंडीच्या रूपाने साजरी केली जाते. 'गोविंदा आला रे आला, गोकुळात आनंद झाला' असे गाणे गात अनेक लहान थोर पुरुष घरोघरी नाचायला जातात व दहीहंडी फोडतात.  कित्येक ठिकाणी गोपाळकाला करून कृष्ण चरित्रातील सोंगे आणण्याचाही प्रघात आहे.

## गोपाळकाला/दहीकाला
right|thumb|गोपालकाला व त्यामध्ये ठेवलेली बाळकृष्णाची मूर्ती
गोपाल म्हणजे गायींचे पालन करणारा. काला म्हणजे एकत्र मिसळणे. पोहे, ज्वारीच्या लाह्या, धानाच्या लाह्या, लिंबाचे वा आंब्याचे लोणचे, दही, ताक, चण्याची भिजविलेली डाळ, साखर, फळांच्या फोडी इत्यादी मिसळून तयार झालेला हा एक खाद्यपदार्थ असतो. हा कृष्णास फार प्रिय होता, असे सांगितले जाते. श्रीकृष्ण व त्याचे सवंगडी मिळून यमुनेच्या तीरावर हा तयार करीत असत व सर्वजण वाटून खात असत असे मानले जाते.

## संदर्भ
वर्ग:खाद्यपदार्थ
वर्ग:पाककृती
वर्ग:श्रावण महिना
वर्ग:कीर्तन
वर्ग:महाराष्ट्रातील खाद्यपदार्थ
लुई ब्रेल

'''''' (जानेवारी ४ १८०९ - जानेवारी ६ १८५२) हे फ्रेंच शास्त्रज्ञ, लेखक, शिक्षक होते. यांनी अंध व्यक्तींसाठी बोटांच्या सहय्याने वाचनाची पद्धत / लिपी विकसीत केली.  यांचा जन्म फ्रान्सच्या कुपव्रे नामक एका खेड्यात, गरीब आणि कष्टकरी कुटुंबात झाला. त्यांचे वडील सायमन-रेने ब्रेल हे एक जिनगर (घोड्याचे खोगीर, इ. कातडी माल तयार करणारे कारागीर) होते. तर आई मोनीक बॅरन ही एका शेतकऱ्याची मुलगी होती. दोन बहिणी आणि एका भावाच्या पाठीवर जन्मलेला लुई सगळ्यांचा लाडका होता. लुईच्या वडिलांची स्वतःची कार्यशाळा होती आणि ते दिवसभर आपल्या कार्यशाळेत कार्यमग्न असत.

## बालपण 
चालायला लागल्यापासूनच लुई आपल्या वडिलांसह त्यांच्या कार्यशाळेत जात असे आणि वडिलांचे अनुकरण करण्याचा प्रयत्न करीत असे. वडिलांचे छोट्या लुईकडे सतत लक्ष राहत असे आणि ते त्याला आपल्या हत्यारांपासून दूर ठेवत. लुई तीन वर्षांचा असतांना एक दिवस त्याचे वडील कोणाशीतरी बोलत आपल्या कार्यशाळेबाहेर गेले, तेवढ्यात लुईने वडिलांचे अनुकरण करण्याच्या नादत त्यांची एक आरी उचलली आणि अनावधानाने ती त्याच्या एका डोळ्यात घुसली. लुई जागेवरच बेशुद्ध होऊन पडला. त्याच्या डोळ्यावर आधी काही स्थानिक उपचार करण्यात आले आणि नंतर जवळच्या खेड्यातील एका नेत्रतज्ज्ञाने त्याच्यावर उपचार केले. काही वेळाने लुईला आराम पडला पण त्याच्या डोळ्याला संसर्ग झाला होता. एका डोळ्याला झालेला संसर्ग वाढत दुसऱ्या डोळ्यापर्यंत गेला आणि एका वर्षात लुईचे दोन्ही डोळे पूर्णपणे खराब झाले, लुई दोन्ही डोळ्यांनी आंधळा झाला.

## शिक्षण 
लहानपणापासून लुई स्वावलंबी होता. त्याला पालकांकडून नेहमी प्रोत्साहन मिळत असे. स्पर्श आणि वासाच्या सहाय्याने छोटा लुई अनेक वस्तु सहज ओळखत असे आणि स्वतःची कामे स्वतःच करीत असे. १८१६ च्या सुमारास लुईच्या गावात ऍबे जाक पॅलुय नामक एक पाद्री आले. त्यांच्या मदतीने लुईचे शिक्षण सुरू झाले. सुरुवातीला त्यांनी लुईला वासाच्या आणि स्पर्शाच्या सहाय्याने वस्तु परिचय करून दिला, तसेच संगीत आणि बायबलचे शिक्षणही सुरू झाले. पुढे सुमारे एक वर्षाने लुईला त्याच्या गावातीलच सामान्य मुलांच्या शाळेत पाठविण्यात आले. अभ्यासात लुई हुशार होता, केवळ श्रवणाच्या जोरावर त्याने केलेली प्रगती पाहून अनेकांना आश्चर्य वाटे. या शाळेत लुई दोन वर्षे शिकला आणि त्यामुळे लुईला अनेक विषयात आवड निर्माण झाली. 

पुढे पाद्री पॅलुय यांनी अनेक प्रयत्न करून पॅरीस येथील अंध मुलांच्या शाळेत (इन्स्टिट्युशन रोयाल्स देस जून्स ऍव्युग्लेस) लुईला प्रवेश मिळवून दिला. अंध मुलांसाठीच्या या जगातील पहिल्या शाळेत प्रवेश घेणारा लुई सगळ्यात लहान वयाचा विद्यार्थी होता. इतिहास, भूगोल, गणित, फ्रेंच, ग्रीक, संगीत असे अनेक विषय लुई या शाळेत सहजपणे शिकला, त्याने अनेक बक्षिसेही मिळविली. सहा वर्षात लुईने शाळेतील अभ्यासक्रम पूर्ण केला आणि तो त्याच शाळेत स्वयंसेवक, शिक्षक म्हणून काम करू लागला.

वर्ग:फ्रेंच शास्त्रज्ञ
वर्ग:फ्रेंच लेखक
वर्ग:पोस्टाचे तिकीट असलेल्या व्यक्ती
वर्ग:इ.स. १८०९ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १८५२ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
 लुई अत्यंत शांत स्वभावाचे होते त्यांनी सर्वच विषय विद्यार्थ्यांना शिकवणे सुरू ठेवले आयुष्यभर शिक्षण देण्याचे कार्य करत अनेक विद्यार्थी विद्यार्थ्यांनी प्रती त्यांचे हात मी त्याचे नाते जडले मरणोत्तर काळात देखील त्यांनी आपल्या सर्व वस्तू विद्यार्थ्यांना भेट देऊन जगाचा निरोप  घेतला.
शशी थरूर

**डॉक्टर शशी तरूर** (मल्याळी: ശശി തരൂ൪; जन्म ९ मार्च १९५६) हे केरळमधील तिरूवनंतपुरम लोकसभा मतदारसंघातील खासदार आहेत.

संयुक्त राष्ठ्रांमध्ये कोफी अन्नान सरचिटणीस असताना जून २००२ ते फेब्रुवारी २००७ याकाळात त्यांनी संयुक्त राष्ट्रांचे उपसरचिटणीस-संपर्क आणि सार्वजनिक माहिती या पदावर कार्य केले आहे. २००६ मध्ये संयुक्त राष्ट्रांच्या सरचिटणीसपदाच्या निवडणुकीत ते भारताचे अधिकृत उमेदवार होते, त्या निवडणुकीत ते क्रमांक दोनवर राहिले. ते प्रसिद्ध लेखक, स्तंभलेखक, पत्रकार मानवी हक्कांचे पुरस्कर्ते आहेत.

## शशी तरूर यांनी लिहिलेली इंग्रजी पुस्तके
* आंबेडकर: अ लाइफ
* Why I am a Hindu
* Anything But Khamosh : The Shatrughan Sinha Biography (लेखिका भारती एस. प्रधान; प्रस्तावना : शशी तरूर)
* Bookless in Baghdad: Reflections on Writing and Writers
* Combating Racism and Xenophobia : Transatlantic and International Perspectives (सहलेखक : Alice Palmer, Moshe Semyonov आणि Toni Antonucci)
* Eine Kleine Geschichte Indiens (इंग्रजीतून जर्मन;  अनुवादक - Max Looser)
* Elephant,  the Tiger,  and the Cell Phone : Reflections on India, the Emerging 21st-Century Power
* Epic India: M. F. Husain's Mahabharata Project (सहलेखिका  Susan S. Bean)
* The Five Dollar Smile and Other Stories
* The Great Indian Novel
* India (छायाचित्रे : Ferrante Ferranti ) 	
* India : The Future Is Now : The Vision and Road Map for the Country by Her Young Parliamentarians (संपादित)
* India : Midnight to the Millennium and Beyond
* India Shastra : Reflections on the Nation in Our Time
* India Sutra : Reflections on the World’s Largest Democracy in the 21st Century 
* Indien : zwischen Mythos und Moderne (इंग्रजीतून जर्मन;  अनुवादक - Max Looser)
* केरळ, God's Own Country 
* Litro #140: Diaries (सहलेखक - Dan Coxon, Ariel Dawn, Claire Thurlow) 
* A Monsoon Feast : Short Stories to Celebrate the Cultures of केरळ and Singapore (संपादिका - वेरेना तै)
* Nehru: The Invention of India 
* Onam on the Yamuna Banks (सहलेखक - के.आर.जी. नायर)
* Pax Indica : India and the World of the 21st Century : मराठी अनुवाद - बृहत्‌ भारत (आ.श्री. केतकर) 
* Reasons of State 	
* Riot 	
* Riot : A Novel 
* Shadows Across the Playing Field : 60 Years of India Pakistan Cricket (सहलेखक - शहरियार एम.खान)
* Show Business
* The Wheel of Fire and Other Stories : Evocative Stories from the Other India (संपादित)
* The Paradoxical Prime Minister (मराठी अनुवाद - प्रतीक पुरी)

तरूर, शशी
वर्ग:१५ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:तिरुवनंतपुरमचे खासदार
वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
वर्ग:रामनाथ गोएंका पुरस्कार प्राप्त व्यक्ती
वर्ग:इ.स. १९५६ मधील जन्म
वर्ग:भारतीय साहित्यिक
वर्ग:मल्याळी व्यक्ती
वर्ग:१८ वी लोकसभा सदस्य
लक्झेंबर्ग सिटी

**लक्झेंबर्ग शहर** (लक्झेंबर्गिश: Stad Lëtzebuerg, , ) ही पश्चिम युरोपातील लक्झेंबर्ग देशाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे. फ्रँक लोकांनी मध्य युगात वसवलेले हे शहर लक्झेंबर्गच्या दक्षिण भागात आल्झेट व पेट्र्युस नद्यांच्या संगमावर स्थित आहे. हे शहर पश्चिम युरोपामध्ये मध्यवर्ती स्थानावर असून ते ब्रसेल्सपासून , पॅरिसपासून , क्योल्नपासून  तर फ्रान्सच्या मेसपासून  अंतरावर स्थित आहे.

२०१० साली लक्झेंबर्ग शहराची लोकसंख्या सुमारे १ लाख होती. एक सुबत्त व प्रगत शहर असलेल्या लक्झेंबर्ग शहराचा २००९ साली जगात वार्षिक दरडोई उत्पन्नाच्या बाबतीत तिसरा क्रमांक होता. बँकिंग व पर्यटन हे येथील प्रमुख उद्योग आहेत. येथील ऐतिहासिक तटबंदीमुळे ह्या शहराला युनेस्कोच्या जागतिक वारसा स्थान यादीत स्थान मिळाले आहे.

## चित्र दालन
## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* 
* 
* 
* 

वर्ग:लक्झेंबर्ग
वर्ग:युरोपातील देशांच्या राजधानीची शहरे
वर्ग:लक्झेंबर्गमधील जागतिक वारसा स्थाने
ऐरण

thumb|right|250px|
**ऐरण** (इंग्लिश: *anvil*, *अ‍ॅन्विल* ;) हे एक प्राथमिक अवजार आहे. हिच्या प्राथमिक स्वरूपात अन्य एखादी वस्तू हिच्यावर ठेवून ठोकण्याजोग्या, कठीण पृष्ठभागाच्या ठोकळ वस्तूसारखे हिचे स्वरूप असू शकते. ऐरणीतील जडत्वामुळे प्रहार करणाऱ्या अवजारातील गतिज ऊर्जेचे रूपांतर लक्ष्य वस्तूचे रूपपालटात होते. ऐरणीवरील कामांच्या स्वरूपानुसार तिला विशिष्ट आकार दिलेला असतो. लोहारकाम वा सोन्याचे काम करतांना तप्त धातू ऐरणीवर ठेवून तो  हातोड्याने ठोकतात व त्या धातूला आवश्यक आकारात आणल्या जाते. लोहारकामाची ऐरण मोठी तर सोन्याच्या कामासाठी वापरण्यात येणारी ऐरण आकारमानाने छोटी असते.
[thumb|right|250px|एक लोहार, ऐरण (खालील) व [हातोडा (वरील) वापरून लोखंडाच्या सळईस आकार देताना]]

thumb|right|250px|एकशिंगी ऐरण (१) शिंग-कड्या करण्यासाठी, (२) पायरी-काटकोनात आकार देण्यास (३)गरम धातू ठोकण्यासाठीची जागा (४) कांबीसारखा गोल आकार देण्यासाठी (५) चौकोनी आकार देण्यासाठी

## बाह्य दुवे 
*  विदागारातील आवृत्ती

वर्ग:अवजारे
प्र-कुलगुरू

वर्ग:राज्य शासनाचे अधिकारी
वर्ग:रिकामी पाने
पाणपोई

right|250px
फार पूर्वीपासुन,कडक उन्हाळ्यात, जाण्याऱ्या येणाऱ्या पांथस्थांना 'पिण्याचे पाणी' मिळावे म्हणुन करण्यात आलेली धर्मार्थ(निःशुल्क) व्यवस्था म्हणजे **पाणपोई** होय. या प्रकारची व्यवस्था पूर्वीच्या काळात, देवळात,धर्मशाळेत करण्यात येत असे.तेथे मातीचे रांजण वा मोठे माठ आदल्या दिवशी रात्रीपासुन विहिरीच्या पाण्याने भरून ठेविल्या जात असे.दुसऱ्या दिवशी सकाळपासून त्यातुन थंड पाणी मिळे.कोणास चांगले पिण्याचे पाणी पाजणे हे हिंदू धर्मानुसार पुण्याचे काम समजल्या जाते.

## आधुनिक व्यवस्था
जल-शितक (वॉटर कुलर) वापरून आजकाल ही व्यवस्था केल्या जाते. अद्यापही, जुन्या प्रकारानेपण पाणपोया लावण्यात येतात.झाडाची वा ईमारतीची गर्द सावली बघून शक्यतोवर तेथे, रस्त्याचे कडेला पाणपोई लावल्या जाते.तहानलेले तेथे पाणी पितात.विदर्भात अत्यंत कडक उन्हाळ्यामुळे पाणपोया लावण्याचे हे प्रमाण जास्त आहे.

## पाळीव प्राण्यांसाठी
मानवांसाठीच्या पाणपोईसारखीच प्राण्यांसाठीही दगडाचे वा सिमेंटचे आयताकृती टाके बांधून व त्यात पाणी टाकून ही पाणपोई करण्यात येते. एखादा आर्थिकदृष्ट्या संपन्न शेतकरी आपल्या शेताच्या रस्त्याचे बाजूस हे टाके बांधतो. रानात चरावयास जातांना व परत येतांना पाळीव प्राणी हे पाणी पितात.

## पक्ष्यांसाठी
कोणी व्यक्ति मातीचा माठ अर्धा कापुन व तो शिंकाळ्यासारखा मोठ्या झाडास टांगुन उन्हाळ्यात पक्षांसाठीही पिण्याच्या पाण्याची व्यवस्था करतात.
## जंगली जनावरांसाठी
जंगलातील पाणवठे उन्हाळ्यात कोरडे पडतात.जंगलातील वन्य प्राणी पाणीटंचाईमुळे पाण्याचे शोधार्थ गावाकडे येत आहेत. त्यामुळे काही संस्थांनी व व्यक्तिंनी मिळून जंगलात कृत्रिम टाके जमिनीत खोदुन, पाणी जमिनीत जिरु नये म्हणुन त्यात पॉलीथिन टाकून त्या जनावरांचे पिण्याचे पाण्याची व्यवस्था केली आहे.
Kk
घुटमळणारे क्षेपणास्त्र

**घुटमळणारे क्षेपणास्त्र** हे क्षेपणास्त्र मानवरहित विमानाप्रमाणेच राहते.हे क्षेपणास्त्र आकाराने लहान असते.शत्रुच्या प्रदेशात जाउन, ते आपल्या लक्षावर सुमारे अर्धा तास घुटमळते,टेहळणी करून त्याची माहिती मुख्य नियंत्रण कक्षास पाठविते.नियंत्रण कक्ष क्षेपणास्त्राने पाठविलेल्या माहितीची खात्री करते मग क्षेपणास्त्रास दिलेल्या निर्देशाप्रमाणे व प्राप्त झालेल्या संदेशाप्रमाणे ते लक्ष्यावर जाउन आदळते.हे क्षेपणास्त्र स्वयंलक्ष्यनिर्धारण पद्धतीचे आहे. ते ७० कि.मि. लांब जाउन सुमारे ३० मिनीटे लक्ष्यावर घुटमळु शकते.

अशा प्रकारची क्षेपणास्त्रे ट्रकवर लादुनही प्रक्षेपित केल्या जाऊ शकतात.अपरोक्ष युद्धनीतीमध्ये याची महत्त्वाची भूमिका आहे.

वर्ग:क्षेपणास्त्रे
स्वयंलक्ष्यनिर्धारण

**स्वयंलक्ष्यनिर्धारण** प्रणाली ही क्षेपणास्त्राने आपले लक्ष्य स्वतःच ओळखून त्यावर हल्ला करणारी प्रणाली होय.

वर्ग:प्रक्षेपणास्त्रे
वर्ग:आधुनिक युद्धप्रणाली
वीजेचे भारनियमन

प्रत्यक्ष उत्पादनापेक्षा जेंव्हा मागणी जास्त असते (वीज टंचाई असते) तेंव्हा वीजेचे उत्पादन व पुरवठ्याचा मेळ साधण्यासाठी वीजेचे भारनियमन केल्या जाते. काही क्षेत्रात मग वीज पुरवठा बंद करण्यात येतो.येथे 'मागणी तसा पुरवठा' हे वाणीज्यिक सुत्र कुचकामी ठरते.

## भारनियमनाची कारणे 
right|thumb|200px|अचानक वीजेची मागणी वाढल्यामुळे वा तांत्रिक खराबीमुळे वीजनिर्मिती संचांवर ताण येउन ते कसे बंद पडतात हे दाखविणारे एक नमुना वीचित्र.
* नैसर्गिक आपत्ती-((वादळ]],पूर,भूकंप याने उत्पादन व वितरण प्रणाली विस्कळीत होणे.
* वीजेचे मागणीपेक्षा कमी उत्पादन.
* तांत्रिक प्रणालीत उद्भवलेली नादुरुस्ती.
* अचानक वीजेची मागणी वाढल्यामुळे वा तांत्रिक खराबीमुळे वीजनिर्मिती संचांवर ताण येउन ते बंद पडणे.
* वीजनिर्मिती संचांची देखभाल व दुरुस्ती.
* वीज  संच चालण्यासाठी आवश्यक रसदेचा अपुरा पुरवठा-उदा. कोळसा,पाणी,नॅप्था,वायु,अणुउर्जा, कच्चे तेल इत्यादी.
* वीजचोरी
* वीज संवहन आहे व वीजगळती(वीज गळती १ टक्क्याने कमी झाल्यास सुमारे २५० कोटी रुपयाची बचत होते.)
* वित्तपुरवठा
* कामगारांचा प्रश्न
* वीजेचा नियंत्रित वापर

## भारनियमनाचे प्रकार 
thumb|200px|right|वादळामुळे वीजवाहक तारा एकमेकांस स्पर्षुन ठिणग्या उडतात व वीज-उपकरणे बंद पडुन वीजपुरवठा बंद होतो.
भारनियमनाचे साधारणतः खालील दोन प्रकार आहेत:
* नियोजित (घोषित) भारनियमन
* अघोषित भारनियमन

## भारनियमनाने पडणारे प्रभाव 
### प्रत्यक्ष प्रभाव 
ज्या ज्या ठिकाणी वीजचलीत उपकरणे आहेत ती चालु शकत नाही.
* मानवांवर-मनस्ताप
* घरघुती-मिक्सर,फ्रिज,दिवे,पाणीपुरवठ्याच्या मोटारी,उद्वाहक,संगणक,कुलर,वातानुकुलन यंत्र, ई.
* औद्योगिक व व्यापार-सर्व प्रकारचे उद्योग ज्यात निर्मिती प्रक्रिया चालते त्या प्रक्रियेत खंड पडतो.जास्तीत जास्त उत्पादन मिळविण्याचे धडपडीमुळे दर्जा घसरतो.पर्यायाने उत्पन्न कमी होते, तेवढ्याच मालासाठी जास्त उत्पादनखर्च.म्हणुन मालाच्या किंमतीत वाढ.वाढलेल्या किंमतीमुळे कमी विक्री.
* काम नसल्यामुळे मनुष्यबळाचे तास वाया जातात.कमी रोजगारनिर्मिती.
* सार्वजनिक-कामगारकपात.संप व निदर्शने.सार्वजनिक मालमत्तेचे नुकसान.पथदिवे, पाणीपुरवठा योजना इत्यादींवर प्रभाव.
 
### अप्रत्यक्ष प्रभाव 
* राष्ट्रावर वा राज्यांवर-
* उत्पादनांवर-
* वीजवापर वाढतो.-इन्व्हर्टर इत्यादी उपकरणे लावल्या जातात.त्यांचे चार्जिंगसाठी जास्तीची वीज वापरल्या जाते.अधिक खर्च येतो.

## उपाययोजना 
* वीज उत्पादनाचे विकेंद्रीकरण व एकाधिकार संपविणे.चढाओढ निर्माण करणे.
* अपारंपारिक उर्जेचे उत्पादन व वापर वाढविणे.
* एकूण वीज उत्पादन वाढविणे.
* अद्ययावत् तांत्रिक क्षमता निर्माण करणे.
* भविष्यातील मागणी जोखुन नियोजन करणे.
* आपत्कालीन परीस्थिती पूर्वीच जोखुन पर्यायी योजना आखणे व तयार असणे.
* वीजक्षेत्र राजकारण विरहीत करणे.

वर्ग:विद्युत अभियांत्रिकी
हिंदू धर्मामधील गौतम बुद्ध

काही हिंदू अनुयायी गौतम बुद्धांना विष्णुचा नववा अवतार आहे. तसेच काही हिंदू जणांच्या मते, हा (बुद्ध) विरोधी अवतार असून सनातन वैदिक धर्माच्या विसंगत अशी शिकवण या अवताराद्वारे करण्यात आली. मात्र याचा मूळ हेतू हा अनाधिकारांच्या हाती गेलेला वैदिक धर्म त्यांच्यापासून निराळा करणे आणि त्यांच्यासाठी स्वतंत्र शाखा प्रस्थापित करणे, हा होता. इतर जणांच्या मते, गौतम बुद्ध हा विष्णूचा नववा अवतार नसून कलियुगात संतांच्या माध्यमातून वेळोवेळी होत असलेली धर्मसंस्थापना हाच विष्णूचा अवतार आहे. त्यांच्या मते, कलियुगात सर्व सामान्यांची बुद्धी सनातन वैदिक धर्मापासून भ्रष्ट झालेली आहे. ती सन्मार्गाला लावून कलियुगातील आर्त, दुःखी जीवांना साधनेच्या मार्गाला लावणे, त्यांना मुमुक्षू, नंतर साधक व शेवटी मोक्षास नेणे, हे संतांचे कार्य आहे. यात समाजात वेळोवेळी होणारे रज-तमाचे प्रदूषण दूर करणे, हा या अवताराचा क्षात्रधर्म आहे. हे कार्य संतांच्या हातूनच होईल आणि हाच बौद्धावतार असेल.

श्रीमद्भागवत्महापुराणामते गौतम बौद्धच हे भगवान विष्णूचे नववे बौद्धावतार होते आणि ते महात्मा गौतम बुद्ध भारतात होऊन गेले. त्यान्चा जन्म हा कीकट क्षेत्रात म्हणजेच बोधगया येथे झाला, कारण श्रीमद्भागवत्महापुराणात "बुद्धो नामाम्जनसुतः कीकटेशु भविष्यति" असा श्लोक आहे. यज्ञात धार्मिक गैरसमजुतीतून होणाऱ्या पशुहत्येस ह्यानी विरोध केला होता.

बौद्ध अनुयायांच्या मते, हा हिंदू धर्मातील बुद्धावतार हा बौद्ध तत्त्वज्ञानाला धरून नाही व बौद्ध धर्माशी सुसंगतही नाही. चवथ्या शतकात वैदिक धर्मियांनी बौद्ध आणि शैवांना शह देण्यासाठी एक जबरदस्त युक्ती शोधली. त्यांनी ऋग्वेदातील एक दुय्यम देवता शोधून काढली. त्या देवतेचे नाव विष्णू. त्यांनी अवैदिक वासुदेवभक्तिच्या पांचरात्र संप्रदायातून भक्तिची संकल्पना उचलली. कृष्ण, रामादी अवैदिक देवतांना विष्णूचे अवतार बनवून टाकलेच, पण गौतम बुद्धालाही नववा अवतार बनवून टाकले. बौद्ध धर्मातील मांसाहार-निषेध, अहिंसादी तत्त्वे उचलली गेली. ‘हर’ या पुरातन शिववाचक शब्दाला गाडण्यासाठी ‘हरी’ हा नवाच शब्द शोधला गेला. तसेच गौतम बुद्ध अवतार नसण्याचे कारण म्हणजे त्याची अवैदिक शिकवण सर्व अवतार हे वेदसंस्कृतीला धरून कार्य करणारे होते, तर बुद्ध हा आचार धर्माला मानणारा होता. आचार धर्माला आत्म्याचे अधिष्ठान लागत नाही. 'आत्म्याचे अस्तित्त्व मानणे हे सर्व अनर्थांचे मूळ आहे’, अशी त्याची धारणा असल्याने तो ईश्वर या संकल्पनेच्या विरुद्ध होता. याला अनीश्वरवादी प्रवृत्ती, असे म्हणतात.

## संदर्भ 
वर्ग:दशावतार
वर्ग:गौतम बुद्ध
वर्ग:बौद्ध धर्म 
वर्ग:हिंदू धर्म 
वर्ग:हिंदू दैवते
वर्ग:विष्णूचे अवतार
मानवरहित हवाई वाहने

[thumb|right|[एमक्यु-९ रीपर, इराक वअफगाणिस्तानयुद्धात वापरल्या गेले]]

left|thumb|एमक्यु१ प्रकारचे विमान
thumb|एक याच प्रकारातील विमान
right|thumb|विमानाचा मागच्या बाजुचा फोटो

या विमानास टी-एम ए व्ही या नावानेही ओळखतात.याचे वजन सुमारे १० किलो असते.हे विमान १०००० फूट उंचीपर्यंत उंच उडु शकते.याचा वेग ७० कि.मी. प्रती तास येथवर राहु शकतो.याची छायाचित्रण क्षमता २४० मिनीटे (४ तास)आहे.ही माहिती जमिनीवरील नियंत्रण कक्षाला पाठविल्या जाते.अंधारातही हे विमान काम करु शकते व चित्र घेउ शकते.

## संदर्भ 
वर्ग:विमाने
वर्ग:मानवरहित हवाई वाहने