विजया वाड

डॉ. **विजया वाड** या मराठी लेखक व बालसाहित्यिका आहेत. त्या मराठी विश्वकोश मंडळाच्या ९ डिसेंबर २००५ ते ३० जून २०१५ पर्यंत अध्यक्षा होत्या.

अभिनेत्री निशिगंधा वाड यांच्या त्या आई आहेत.

## शिक्षण
वाड या  बी.एस्‌सी. बी.एड. एम.ए. असून मुंबई विद्यापीठाच्या पीएच.डी आहेत.

## शैक्षणिक कारकिर्दीतले पुरस्कार/पारितोषिके
* सर्वोत्कृष्ट विद्यार्थिनी- के.जे.सोमैय्या कॉलेज, मुंबई १९६४
* बुद्धिबळ - विजेतेपद - के. जे. सोमैय्या कॉलेज, मुंबई - १९६५
* बुद्धिबळ - उपविजेती - मुंबई विद्यापीठ १९६५
* टेबलटेनिस - विजेतेपद - के.जे. सोमैय्या कॉलेज, मुंबई - १९६५
* सर्वोत्कृष्ट विद्यार्थिनी - एस्.टी. कॉलेज, मुंबई - १९७३
* सर्वोत्कृष्ट शिक्षक विद्यार्थिनी -रोटरी पारितोषिक - एस्.टी. कॉलेज, मुंबई - १९७३
* लायब्ररी ॲवॉर्ड - एस्.टी. कॉलेज, मुंबई - १९७३.
* टाटा मेमोरियल शिष्यवृत्ती - एस्.टी. कॉलेज, मुंबई - १९७३.
* पीएच.डी.चे संशोधन स्वर्णपदक - बाँबे टीचर्स ट्रेनिंग कॉलेज १९७४.

## शैक्षणिक प्रकल्प
* आदिवासी मुलींची शैक्षणिक प्रगती साधावी म्हणून स्वतः मुली दत्तक घेणे. इतरांस प्रवृत्त करणे. गणपती, दिवाळीत आदिवासींना जेवण
* कर्णबधिर - अंध बालके व नॉर्मल मुले - मेलजोल
* रुग्णालयांचे बालविभाग दिवाळी, नाताळात सजविणे. प्रार्थना करणे
* पदपथावरील मुलांसाठी गाणी - गोष्टी, छंदवर्ग गावोगावी कुमार - बालमेळावे
* मुलींची शैक्षणिक गळती थांबावी म्हणून मातामेळावे, पालक प्रबोधन, आत्मविश्वास वाटावा, भीती दूर व्हावी ह्यासाठी व्याख्याने
* स्वच्छ सुंदर विक्रोळी स्टेशन - पर्यावरण प्रकल्प - (१९९५)
* विक्रोळी (मुंबई) येथील उदाचल शाळेत ५०० मुले व ११ शिक्षक यांच्यासह प्रकल्प. (सृजन, संकल्पना व समन्वयक विजया वाड).  या शाळेला ५० हजार रुपयांचे कॅथेपॅसिफिक ॲवॉर्ड मिळवून दिले.
* मुबईतील पोदार शाळेत *हिरवे स्वप्न*, *एक हिरवी गोष्ट* हे पर्यावरण प्रकल्प. (तत्कालीन मुख्यमंत्री मा. सुशिलकुमार शिंदे यांजकडून कौतुक २००२-०३)
* मुंबईतील पोदार मराठी शाळेचा एस्.एस्.सी.चा निकाल ५६ टक्क्यांवरून ९३.१२ टक्क्यांपर्यंत उंचावण्यात यश २००० ते २००३
* पोदार विद्यासंकुलकडून १५० पूरग्रस्त बालकांना दत्तक पालक मिळवून त्यांचे शैक्षणिक पुनर्वसन करण्यात पुढाकार २६ जुलै २००५
* मराठी भाषाप्रकल्प
** भाषा शुद्धी प्रकल्प
** प्रमाण भाषा प्रकल्प
** पाठयपुस्तकाबाहेरील कविता प्रकल्प
** नाट्यीकरण प्रकल्प
** वाचनवेग प्रकल्प 
* पौगंडावस्थेतील भारतीय मुलीच्या समस्या ह्या विषयावर अमेरिका, लंडन, मलेशिया, सिंगापूर, मॉरिशस येथे व्याख्याने
* अनेक वृत्तपत्रांतून लेखन व 'लोकमत' ह्या वृत्तपत्रातून ’कुमार विश्वकोशाची झलक’ ही साप्ताहिक लेखमाला.

## प्रकाशित साहित्य 
* प्रिय आई बाबा
* वेधक विजया वाड (स्वयंसंपादित)
### कादंबऱ्या
* आजन्म
* अंतरंग
* अतोल
* अभिनेत्री
* अभोगी
* अशरण
* अक्षयगीत
* अक्षांश रेखांश
* आघात
* आलेख
* कथांजली
* कमलांकित
* त्या तिघी
* त्या होत्या म्हणून (अनुश्री प्रकाशन)
* त्रिदल 
* पैठणी
* प्रेमरज्जू
* फॅमिली. काॅम
* बीज आणि अंकुर
* वजाबाकी 
* वेगळी
* सांज-शकुन
* सोंगटी
* सोबत
* हारजीत

### कथासंग्रह
* अवेळ
* आक्कू आणि इतर कथा
* आपली माणसं
* ॠणानुबंध
* कथांजली
* कथामंजिरी
* कथा सुगंध
* गप्पागोष्टी
* गाठोडं
* गुजगोष्टी 
* गोष्टींचे घर
* जीवनहिंदोळा
* तुमच्या आमच्या गोष्टी
* दुकाकी 
* मला काही सांगायचंय
* हदयस्पर्शी

### नाटके
* एक हिरवी गोष्ट
* तिची कहाणी
* त्या तिघी

### कवितासंग्रह
* देवऋषी

## पालकांसाठी
* आपली मुलं

## पालकांसाठी व इयत्ता दहावीतील मुलांसाठी
* दहावी आता बिनधास्त

### प्रवास वर्णन
* कमीत कमी खर्चात अमेरिका

### बालकादंबऱ्या
* ओजू एंजल 
* झिप्री
* टिंकू टिंकल
* डॅनी डेंजर
* ढ
* दिव्याचे दिव्य
* फुलवा
* बंडू बॉक्सर
* बिट्टीच्या बारा बाता

### बालकांसाठी कथा
* अदभुत जगाच्या सफरीवर
* उत्तम कथा
* गोष्टी घ्या गोष्टी
* चंमतगचष्टीगो
* हट्टी राणी आणि कपिलदेव

### बालकविता
* इटुकली मिटकली गाणी
* छोटुली छोटुली गाणी, गाणी
* वनराणीची
* वेडगाणी

### बालनाटके
* खेळणीघर व स्टेशनघर
* चिंगू चिंगम
* टिंकू टिंकल
* डॅनी डेंजर
* दोन मित्र
* बंडू बॉक्सर, 
* निळूच्या नवलकथा , , 
* मिनी मंगळावर

### बालचित्रपट
* बंडू बॉक्सर (हिंदीत)
* लाडी

### लहान मुलांसाठी कॅसेट्स
* अबूनी ढबू
* एक हिरवी गोष्ट
* चिकुमिकी चिंगचँग
* पोट धरून हसा 
* संस्कार कथा
* संस्कार
* हट्टी राणी आणि कपिलदेव

### बालनाटके
* गमत्या गुड्डू
* चिंगू चिंगम बबली बबलगम
* मिनी मंगळवार

### बालवाचकांसाठी चरित्रे
* डॉ. जयंत नारळीकर
* भीमसेन जोशी

### आकाशवाणी मालिकेसाठी लेखन
* गमत्या गुड्डू
* चंदेरी सोनेरी
* चिंगू चिंगम
* जीवन हिंदोळा
* टिंकू टिंकल
* बंडू बॉक्सर
* बिट्टीच्या बारा बाता 
* सोंगटी

### दूरदर्शन मालिका लेखन
* चिंगू चिंगम
* मराठी कृष्णायन
* मराठी रामायण
* सखी
* हारजीत

### दूरदर्शनवर नाटिका
* अनंत

### अन्य
* किशोरी आरोग्यकोश

## गौरव
* अध्यक्ष, मराठी बालकुमार साहित्य संमेलन, सांगली, २००७

## पुरस्कार
* सोबत या कादंबरीला : ’प्रपंच’चा कादंबरी पुरस्कार १९७६
* अतोल या कादंबरीला : उत्कृष्ट कादंबरीसाठीचा रघुवीर शरयू पाटील पुरस्कार १९७८
* अवेळ या कथासंग्रहाला : सर्वोत्कृष्ट कथेसाठीचा ग.रा.बाळ पुरस्कार १९८२; महाराष्ट्र साहित्य परिषद पुरस्कार १९८८
* ’टिंकू टिकल’ला : महाराष्ट्र राज्य सरकारचा सर्वोत्कृष्ट बालकादंबरीसाठीचा पुरस्कार १९९०
* ’बंडू बॉक्सर’ला : महाराष्ट्र राज्य सरकारचा  सर्वोत्कृष्ट बालकादंबरीसाठीचा पुरस्कार १९९१
* ’देवॠषी’ला- पर्यावरण मंत्रालयाचा राष्ट्रीय पुरस्कार (पर्यावरणावरील उत्कृष्ट सोपी कविता) १९९३
* ’झिप्री’ला अखिल भारतीय बालकुमार साहित्य संमेलनाचा सर्वोत्कृष्ट बालकादंबरी पुरस्कार १९९५
* ’तन्वी’ संस्थेचे सर्वोत्कृष्ट बालकादंबरी स्वर्णपदक १९९९
* ल.ग.गद्रे सर्वोत्कृष्ट शिक्षक पुरस्कार १९९८.
* युवक प्रतिष्ठानचा मुलुंडभूषण पुरस्कार १९९९ 
* ’सोंगटी’ला सर्वोत्कृष्ट कथेसाठीचा सुगंध वाचक पुरस्कार १९९९
* ’आरंभ’साठी पुरस्कार १९९९
* ’दुकाकी’साठी पुरस्कार २०००.
* संस्कारभारतीचे साहित्यविषयक गौरवचिन्ह २०००
* लोणावळ्यातील मनशक्ती केंद्राचा सर्वोत्कृष्ट शिक्षक पुरस्कार २००२.
* महाराष्ट्र ओबीसी महिला फेडरेशनचा उपक्रमशील गुणवंत महिला पुरस्कार २००३
* मुलुंडच्या रोटरी इनरव्हीलचा उपक्रमशील शिक्षक पुरस्कार २००३
* निर्मला वैद्य प्रतिष्ठानचा जिजामाता पुरस्कार २००३
* भारतीय विद्यार्थी सेनेकडून ’सन्मान मराठीचा’ हे सन्मानचिन्ह २००५
* महाराष्ट्र साहित्य परिषदेतर्फे ज्योत्स्ना देवधर पुरस्कृत लेखिका पुरस्कार (२०१५)

## बाह्य दुवे 
## संदर्भ
वर्ग:मराठी बालसाहित्यिक
वर्ग:मराठी लेखिका
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख