open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
सुनील तटकरे

**सुनील दत्तात्रेय तटकरे** हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे १७व्या लोकसभेचे सदस्य असून, तसेच राष्ट्रवादीचे प्रदेशाध्यक्ष आहेत. 

महाराष्ट्र गवळी समाज संघटनेचे नेते  राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षाचे नेते असून महाराष्ट्र विधानसभा सदस्य (आमदार) आहेत. ते एके काळी राज्याचे अन्न व नागरीपुरवठा मंत्री, ऊर्जामंत्री, वा अर्थ व नियोजन मंत्री होते.

## सामाजिक कार्य
त्यांच्या नेतृत्वाखाली महाराष्ट्र गवळी समाज संघटना आहे. सुनील तटकरे यांच्या प्रयत्‍नांमुळे गवळी समाज भटक्या विमुक्त जातीमध्ये समाविष्ट झाला, असे मानले जाते

### वृत्तपत्रांत प्रसिद्ध झालेली सुनील तटकरे यांची आश्वासने
#दुग्ध व्यवसायाचा लाभ गवळी समाजाला मिळवून देण्यासाठी स्वतंत्र कायदा करणार ! 
#महाराष्ट्र राज्य २०१२ पर्यंत वीजभारनियमनातून मुक्त होणार !
#

## विधाने
#जाती-पातीचे राजकारण फार काळ टिकत नाही. जनतेत तेढ निर्माण करता येत नाही. गेली पंधरा वर्षे मी विकासाच्या जोरावर निवडणुका जिंकल्या आहेत !
#महाराष्ट्रात १९९९ साली सत्तेवर आलेल्या आघाडी सरकारने भविष्यातील वीज टंचाई लक्षात येऊन देखील, वीज निर्मितीचे नवे प्रकल्प हातात घेतले नाहीत ही मोठी चूक केली

## आचार्य अत्रे पुरस्कार
* सुनील तटकरे यांना २०१९ सालचा 'आचार्य अत्रे वक्ता दशसहस्रेषु' पुरस्कार मिळाला आहे.

## संदर्भ
वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:१८ वी लोकसभा सदस्य
फौजीया खान

**डॉ.फौजीया खान** या राज्यसभेत राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष - शरदचंद्र पवार पक्षाच्या महाराष्ट्रातील सदस्य आहेत.
यापूर्वी भूषविलेले पदे:
# राज्यपालनियुक्त सदस्य (विधानपरिषद). 
# परभणी जिल्ह्याचे पालकमंत्रीपद
# राज्यमंत्री (सामान्य प्रशासन, सांस्कृतिक कार्य मंत्रालय)
# राज्यसभा सदस्य, NSP
# सदस्य, कार्यकारी समिती, मराठवाडा कृषी विद्यापीठ, परभणी

वर्ग:राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वज्रेश्वरी

**वज्रेश्वरी** हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील भिवंडी तालुक्यातील एक गाव आहे.
thumb|right|200px|वज्रेश्वरी मंदिर
## ऐतिहासिक पार्श्वभूमी
ठाणे जिल्ह्यातील भिवंडी तालुक्यातील **वज्रेश्वरी** हे गाव गरम पाण्याच्या आरोग्यवर्धक कुंडांमुळे महाराष्ट्रातील धार्मिक स्थळांमधील महत्त्वाचे स्थळ आहे. वज्रेश्वरी ही पार्वतीचे रूप मानली जाते. पोर्तुगीजांच्या विरोधात चिमाजी अप्पा पेशव्यांनी वसईचा किल्ला जिंकण्यापूर्वी वज्रेश्वरीदेवीला नवस केला होता. वसईचा किल्ला जिंकल्यामुळे नवसाला पावणारी देवी अशी या देवीची ख्याती पसरली आणि ती आजही कायम आहे. त्रेता युगात वसिष्ठ ऋषींच्या त्रिचंडी यज्ञाच्या वेळी पार्वती वसिष्ठांच्या संरक्षणासाठी आली. तिने इंद्राचे वज्रास्त्र गिळले. म्हणून रामाच्या विनंतीवरून तिला वज्रेश्वरी हे नाव पडले. मंदिरातील देवीच्या मूर्तीच्या हातात खड्ग आणि गदा आहे. वसई किल्ला जिंकल्यानंतर चिमाजी अप्पांनी किल्ल्यासारखे मंदिर बांधून नवस फेडला.

मध्य रेल्वेच्या अंबरनाथ स्टेशनपासून हे मंदिर जवळ आहे.
## भौगोलिक स्थान
## हवामान
येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते.

## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासची गावे
## संदर्भ व नोंदी 
* ठाणे जिल्हा अधिकृत वेबसाइट 
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:भिवंडी तालुक्यातील गावे
वर्ग:ठाणे जिल्ह्यातील गावे
वर्ग:महाराष्ट्रातील तीर्थक्षेत्रे
पूर्व बर्लिन

right|250 px|thumb|बर्लिनच्या नकाशात तांबड्या रंगात दाखवलेले पूर्व बर्लिन
**पूर्व बर्लिन** (जर्मन: Ostberlin) हा १९४९ ते १९९० दरम्यान अस्तित्वात असलेला बर्लिन ह्या शहराचा एक भाग होता (दुसरा भाग: पश्चिम बर्लिन). दुसऱ्या महायुद्धानंतर बर्लिन शहराचे चार हिस्से करण्यात आले, ज्यापैकी सर्वात मोठा व पूर्वेकडील हिस्सा सोव्हिएत संघाच्या ताब्यात राहिला. कालांतराने पूर्व बर्लिन ही पूर्व जर्मनी देशाची राजधानी घोषित करण्यात आली. 
right|thumb|200 px|पूर्व बर्लिनचा ध्वज
१३ ऑगस्ट १९६१ ते ९ नोव्हेंबर १९८९ दरम्यान पूर्व बर्लिन व पश्चिम बर्लिन हे भाग बर्लिनच्या भिंतीने विभाजले गेले होते. १९९० साली जर्मनीच्या एकत्रीकरणानंतर बर्लिन शहर पुन्हा एकसंध बनले.

वर्ग:बर्लिन
बर्लिनची भिंत

right|thumb|250 px|१९८६ साली टिपलेले बर्लिनxkb भिंतीचे छायाचित्र
**बर्लिनची भिंत** ही बर्लिन ह्या शहराचे विभाजन करण्यासाठी उभारण्यात आलेली एक कॉंक्रिटची भिंत होती. दुसऱ्या महायुद्धानंतर पराभूत नाझी जर्मनीचे पूर्व जर्मनी व पश्चिम जर्मनी ह्या दोन स्वतंत्र राष्टांमध्ये दुभाजन करण्यात आले. ह्या दुभाजनादरम्यान नाझी जर्मनीची राजधानी बर्लिनचे देखील पूर्व बर्लिन व पश्चिम बर्लिन असे दोन भाग करण्यात आले. पूर्व जर्मनीमधील कम्युनिस्ट राजवटीने १९६१ साली पश्चिम बर्लिनला पुर्णपणे वेढून टाकणारी ही भिंत बांधली. पूर्व जर्मनीमधुन होणारे जर्मन नागरिकांचे पलायन थांबवणे हा ह्या भिंतीचा मुख्य उद्देश होता.
right|thumb|250 px|पश्चिम बर्लिनला पुर्णपणे वेढणारी बर्लिनची भिंत
बर्लिनची भिंत बांधण्यापुर्वी १९४५ ते १९६१ दरम्यान अंदाजे ३५ लाख पूर्व जर्मन नागरिकांनी पश्चिम जर्मनीमध्ये स्थलांतर केले होते होते. ही भिंत बांधल्यानंतर हे पलायन जवळजवळ संपुर्णपणे संपुष्टात आणण्यात आले.

९ नोव्हेंबर १९८९ रोजी पूर्व व पश्चिम जर्मनीमधील करारानुसार नागरिकांना सीमा ओलांडुन जाण्याची परवानगी देण्यात आली. ह्या दिवसानंतर बर्लिनची भिंत टप्याटप्याने पाडुन टाकण्यात आली. ही घटना १९९० मध्ये झालेल्या दोन जर्मन राष्टांच्या एकत्रीकरणाच्या प्रक्रियेतील महत्त्वाचा टप्पा मानला जातो.

वर्ग:बर्लिन
प्राणिज औषधी

प्राण्यांचे अवयवापासून उत्पन्न झालेल्या औषधी.

वर्ग:आयुर्वेद
वर्ग:प्राणिज औषधी
शृंगारपूर

संगमेश्वरच्याच जवळ १२ किलोमीटरवर **शृंगारपूर** या नावाचं गाव आहे.शृंगारपूर हे येसूबाईंचे माहेर. त्या प्रदेशाच्या कारभाराची जबाबदारी छत्रपतींनी संभाजीराजांकडे सोपविली.
संगमेश्वराच्याच जवळ १२  किलोमीटरवर शृंगारपूर या नावाचं गाव  आहे. हे गाव महाराजांनी जिंकलं.  जिंकण्यासाठी युद्ध करायची वेळच आली  नाही. तेथील शाही जहागीरदार  महाराजांच्या दहशतीने पळूनच गेला.  त्यामुळे शृंगारपूर बिनविरोध महाराजांना मिळाले.तो जहागीरदार म्हणजे येसूबाई महाराणी यांचे आजोबा सूर्यराव सुर्वे. त्यांच्या जहागिरीत दाभोळ आणि संगमेश्वर ही मोठी बंदरे होती. सुमारे जवळपास 100 मोठी जहाजे सूर्यरावांनी बांधून घेतली होती.श्रीशंभूराजांनी निर्माण केलेले येथील घोडदळ शृंगारपूरी अश्वदौलत म्हणून प्रसिद्ध होते

## **प्रचितगड** 
गावाच्या पूवेर्ला सहा किलोमीटरवर एक प्रचंड डोंगरी किल्ला होता. त्याचं नाव प्रचितगड. गडावर आदिलशाही सत्ता होती. तानाजी मालुसऱ्यांनी या गडावर हल्ला चढवून एकाच छाप्यात किल्ला घेतला.प्रचीतगडची ही तानाजीची मोहिम इ. १६६१ च्या पावसाळ्याच्या पूर्वी झाली. महाराजपालखीतून प्रचीतगडावर निघाले.

दरवाज्यातून आत प्रवेशले. महाराजांच्या अंगावरचा शेला फडफडत होता. नकळत शेल्याचा फलकावा पालखीबाहेर लोंबत होता. तो वाऱ्याने उडत होता. मिरवणूक चालली होती. एवढ्यात गचकन कुणीतरी मागे खेचावं असा महाराजांच्या पालखीला जरा हिसका बसला. शेला खेचला गेला. ते पाहू लागले. भोई थांबले. काय झालं तरी काय ? पाहतात तो महाराजांच्या शेल्याचं पालखीबाहेर पडलेलं टोक एका बोरीच्या झुडपाला वाऱ्याने अटकलं गेलं होतं. बोरीला काटे असतात. शेला अटकला. महाराज बघत होते. त्यांना गंमत वाटली.

मावळे काट्यात अटकलेला शेला अलगद काढू लागले. शेला निघाला. पण महाराज म्हणाले , ' या बोरीनं मजला थांबविले. येथे खणा ' मावळ्यांनी पहारी , फावडी आणली आणि त्यांनी बोरीखालची जमीन खणावयास सुरुवात केली. केवळ गंमत म्हणून महाराज बोलले. .  खणताखणता पहारी लगेच अडखळल्या. माती दूर केली. सोन्यानाण्यांनी भरलेला हंडा! हा केवळ योगायोग होता. महाराजांना भूमीगत धन मिळाले. हे सर्व धन स्वराज्याच्या खजिन्यात जमा झाले.

महाराजांना एकूण तीन ठिकाणी असे भूमीगत धन मिळाले. तोरणगडावर , कल्याणच्या दुर्गाडी किल्ल्यावर आणि हे असं प्रचीतगडावर.

पूवीर् महाराजांच्या आजोबांना , म्हणजे मालोजीराव भोसल्यांना वेरूळच्या त्यांच्या शेतातच भूमीगत धन मिळाले. ते मालोजींनी श्रीधृष्णेश्वराचे मंदिर , शिखर शिंगणापूरचा तलाव , एक यात्रेकरूंच्यासाठी धर्मशाळेसारखी म्हणा किंवा मठासारखी म्हणा इमारत अन् अशाच लोकोपयोगी कार्यासाठी खर्च केलं.

## संदर्भ
वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील गावे
वाग्भट

वाग्भट हे आयुर्वेदावर अष्टांगसंग्रह आणि अष्टांग संहिता हे ग्रंथ रचणारे एक महर्षी होऊन गेले.

वाग्भटांनी आजार झाल्यावर तो बरा करण्यापेक्षा तो आजार होऊच नये. यावर जास्त भर दिला.  म्हणजे त्यांनी आजारावर चिकित्सा केली अथवा सांगितली नाही असे नाही, 
परंतु त्यांचा मुख्य भर हा आयुष्यभर निरोगी कसे रहावे याकडेच होता.

## वाग्भटांवरची मराठी पुस्तके
* सार्थ वाग्भट (गणेश कृष्ण गद्रे). हे पुस्तक डिजिटल स्वरूपात मसापच्या संकेतस्थळावर उतरवून घेण्यासाठी उपलब्ध आहे.

वर्ग:आयुर्वेद
अष्टांगसंग्रह

**अष्टांगसंग्रह** हा  वाग्भट यांनी आयुर्वेदावर लिहिलेला एक ग्रंथ आहे.  महर्षी वाग्भट यांनी आपल्या जीवन काळात आयुर्वेदावर एकूण दोन ग्रंथ लिहिले. त्यांतील पहिला ग्रंथ 'अष्टांग संग्रहम्' आणि दुसरा अष्टांगहृदय. पहिल्या ग्रंथातील उणीवा दूर करून मग काही वर्षांनी सुधारित ज्ञानाची भर घालून त्यांनी दुसरा ग्रंथ  लिहिला, असे ते स्वतःच आपल्या दुसऱ्या ग्रंथात लिहितात.

या दुसऱ्या ग्रंथात म्हणजे अष्टांगहृदयमध्ये एकूण ७५०० सूत्रे असून ही सूत्रे एकूण सहा विभागांत विभागलेली आहेत.
ते विभाग पुढीलप्रमाणे आहेत :-

०१) सूत्रस्थानम् (३० अध्याय )
०२) शारीरस्थान (६ अध्याय )
०३) निदानस्थान (१६ अध्याय )
०४) चिकित्सास्थान (२२ अध्याय )
०५) कल्पस्थान  (६ अध्याय )
०६) उत्तरस्थान (४० अध्याय )

## वाग्भटावरील मराठी पुस्तके
* सार्थ वाग्भट (गणेश कृष्ण गद्रे). हे पुस्तक डिजिटल स्वरूपात मसापच्या संकेतस्थळावर उतरवून घेण्यासाठी उपलब्ध आहे.

वर्ग:आयुर्वेद
कालीदास स्मारक

**कालिदास** हे दुसरा चंद्रगुप्त विक्रमादित्य यांच्या राजदरबारात इ.स. ४०० चे सुमारास असलेले राजकवी होते. अलकेचा अधिपती कुबेर याने त्याच्या एक यक्ष सेवकास हद्दपार केल्यामुळे तो रामगिरी (सध्याचे रामटेक) पर्वतावर येऊन राहू लागला अशी आख्यायिका आहे. या मधवर्ती कल्पनेस धरून महाकवी कालीदासाने मेघदूत हे काव्य रचले. त्याच रामटेकच्या डोंगरावर महाराष्ट्र राज्य सरकारतर्फे कालिदासाच्या स्मृतिप्रीत्यर्थ एक स्मारक बांधण्यात आले आहे. त्यात रेखीव व कोरीव असे नक्षीकाम केले आहे. या स्मारकाचे उदघाटन १२ डिसेंबर १९७३ साली करण्यात आले. या स्मारकात कालिदासाच्या मेघदूत, रघुवंश या साहित्यकृतीतील तसेच मालविकाग्निमित्र, विक्रमोर्वशीय, कुमारसंभव तसेच शाकुंतल यांतील विविध प्रसंगावर आधारित तैलचित्रे, देशातील नामवंत चित्रकारांनी काढलेली आहेत.

पहा : कालिदास : कालिदास सन्मान पुरस्कार : कालिदास महोत्सव

वर्ग:नागपूर जिल्हा
वांद्रे पूर्व विधानसभा मतदारसंघ

**वांद्रे पूर्व विधानसभा मतदारसंघ - १७६** हा महाराष्ट्र राज्य विधानसभेच्या २८८ मतदारसंघांपैकी एक आहे. हा मतदारसंघ मुंबई उपनगर जिल्ह्यात येतो. लोकसभा आणि विधानसभा मतदारसंघ परिसीमन आदेश, २००८ नुसार केलेल्या मतदारसंघांच्या रचनेनुसार वांद्रे पूर्व मतदारसंघात बृहन्मुंबई महानगरपालिकेच्या जनगणना वॉर्ड क्र. १०४३, १०४५, जनगणना वॉर्ड क्र. १०४८ मधील इन्युमरेशन ब्लॉक १ ते ५८, ७७ ते ९४ यांचा समावेश होतो. वांद्रे पूर्व हा विधानसभा मतदारसंघ मुंबई उत्तर मध्य लोकसभा मतदारसंघात मोडतो.

भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे झिशान झियाऊद्दीन सिद्दिकी हे वांद्रे पूर्व विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.

## आमदार 
## निवडणूक निकाल 
## संदर्भ 
वर्ग:महाराष्ट्रामधील विधानसभा मतदारसंघ
वर्ग:मुंबई उपनगर जिल्ह्यामधील विधानसभा मतदारसंघ
वर्ग:उत्तर मध्य मुंबई लोकसभा मतदारसंघ
वर्ग:वांद्रे
शीत युद्ध

अल्ट=शीतयुद्ध|इवलेसे|शीतयुद्ध नकाशा १९५९

**शीतयुद्ध** (१९४५ - १९९१) हा शब्द विसाव्या शतकातील लोकशाहीवादी पश्चिमात्य राष्ट्रांचा गट व सोव्हियत संघाच्या नेतृत्वाखालील कम्युनिस्ट राष्ट्रांचा गट ह्यांदरम्यानच्या राजकीय व आर्थिक संघर्षाचा उल्लेख करण्याकरिता वापरला जातो. ह्या दोन गटांदरम्यान वास्तविक युद्ध कधीही झाले नाही तरी शीतयुद्धामधील मोठ्या काळासाठी जगातील ह्या महासत्तांमध्ये राजकीय व लष्करी तणावाचे वातावरण होते.
## राजकीय 
आपल्या ताब्यात असलेल्या प्रदेशावर राजकीय प्रभाव ठेवण्यासाठी केलेले प्रयत्न हा पहिला पैलू होता. सोव्हिएत रशियाच्या प्रभावाखाली पूर्व जर्मनी,पोलंड,चेकोस्लोव्हाकिया,हंगेरी, रुमानिया,बल्गेरिया आणि आल्बेनिया हे देश होते,तर नेदरलँड्स,डेन्मार्क, बेल्जियम,पश्चिम जर्मनी, फ्रान्स,इटली,स्पेन, ग्रीस आणि युनायटेड किंग्डम हे अमेरिकेच्या प्रभावाखाली होते.अमेरिका व सोव्हिएत रशिया दरम्यान संघर्ष होऊ नये म्हणून फिनलंडवर तटस्थता लादली होती.

## विचार प्रणाली 
सोव्हिएत रशियाच्या प्रभावाखाली पूर्व युरोपीय राष्ट्रांनी साम्यवादी व्यवस्था स्वीकारली व साम्यवादी सरकारे स्थापन केली.पश्चिम युरोपीय राष्ट्रांनी अमेरिकेच्या प्रभावाखाली भांडवलशाही व्यवस्था स्वीकारली व लोकशाही सरकारे स्थापन केली गेली.

## आर्थिक 
साम्यवादी सरकारे असलेल्या पूर्व युरोपीय राष्ट्रांनी साम्यवादी अर्थव्यवस्था स्वीकारली.याचाच अर्थ तिथे सरकारी उद्योगधद्यांना महत्त्वाचे स्थान असणार होते,तर लोकशाही व्यवस्था असलेल्या पश्चिम युरोपीय राष्ट्रांनी भांडवलशाही अर्थव्यवस्था अंमलात आणली.या राष्ट्रांमध्ये खासगी उद्योगधंद्यांना महत्त्व असणार होते.

## सुरक्षा 
राष्ट्रांची सुरक्षा राखण्यासाठी युरोपमध्ये लष्करी गट तयार केले गेले.पश्चिम युरोपला सोव्हिएत रशिया व पूर्व युरोप पासून असलेल्या धोक्यांनपासून संरक्षण करण्यासाठी १९४९ मध्ये उत्तर अटलांटिक लष्करी गटाची (The North Atlantic Treaty organization - NATO) निर्मिती केली गेली.

दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने व सोव्हियत संघामधील वाढते मतभेद हे शीतयुद्धाचे मोठे कारण मानले जाते. दुसऱ्या महायुद्धानंतर सोव्हियत संघाने पूर्व व मध्य युरोपातील अनेक राष्ट्रांवर कब्जा केला व तेथे कम्युनिस्ट राजवटी स्थापन केल्या तसेच ह्या सर्व राष्ट्रांचा ईस्टर्न ब्लॉक हा समूह तयार केला. अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने, युनायटेड किंग्डम व फ्रान्स ह्या व्यवस्थापश्चिमी व खुल्या अर्थव्यवस्था असलेल्या देशांनी साम्यवादी चळवळ हाणुन पाडण्याचे प्रयत्न केले. 

१९९१ मधील घडलेल्या सोव्हियत संघाच्या विघटनाबरोबरच शीतयुद्धाची देखील समाप्ती झाली.

वर्ग:सोव्हिएत संघाचा इतिहास
वर्ग:अमेरिकेचा इतिहास
भूमिका चावला

**भूमिका चावला** (इंग्लिश: Bhumika Chawla ; तेलुगू: భూమిక చావ్లా ; तमिळ: பூமிகா சாவ்லா ; मल्याळम: ഭൂമിക ചാവ്‌ല) (ऑगस्ट २१, १९७८, नवी दिल्ली) या नावाने ओळखली जाणारी **रचना चावला** ही तमिळ, तेलुगू, मल्याळम चित्रपटांतील अभिनेत्री आहे. २००० सालचा तेलुगू चित्रपट युवकुडु या चित्रपटातून तिने चित्रपटसृष्टीत पदार्पण केले. त्यानंतर तिने तेलुगूसोबतच मल्याळम, तमिळ, हिंदी, पंजाबी व भोजपुरी भाषांतील चित्रपटांत काम केले. ती तिच्या कुशी, तेरे नाम, मिसाम्मा, सत्यभामा आणि गांधी माय फादर या चित्रपटांतील भूमिकांसाठी विशेष नावाजली जाते. भूमिकेचा जन्म दिल्लीतील एका पंजाबी कुटुंबात झाला. तिने दिल्लीतून शिक्षण पूर्ण केले. मॉडेलिंग व चित्रपटात काम करण्यासाठी ती पुढे मुंबईत हलली.

## चित्रपट कारकीर्द 
वर्ग:तमिळ चित्रपट अभिनेत्री
वर्ग:तेलुगू चित्रपट अभिनेत्री
वर्ग:इ.स. १९७८ मधील जन्म
टाटा डोकोमो

**टाटा डोकोमो** ही एक टाटा टेलिसर्व्हिसेस कंपनीची भ्रमणध्वनी सेवा आहे. जपानमधील मोठी दुरध्वनी कंपनी डोकोमो समूह (२६% समभाग) व टाटा समूह (७४% समभाग) ह्यांच्यात नोव्हेंबर २००८ मध्ये झालेल्या करारानुसार ते संयुक्तपणे "टाटा डोकोमो" ह्या नावाने भ्रमणध्वनी सेवा पुरवितात.

ही एक जीएसएम सेवा असून ती प्रीपेड आणि पोस्टपेड ह्या दोन्ही प्रकारात उपलब्ध आहे. सध्या ती भारतातील ११ टेलिकॉम मंडळांमध्ये कार्यरत आहे. ह्या मंडळात दक्षिणेतील महाराष्ट्र, गोवा, कर्नाटक, केरळ, आंध्रप्रदेश व तमिळनाडू व उत्तरेकडील हरियाणा, ओरिसा, मध्यप्रदेश, छत्तीसगड, पश्चिम बंगाल ही राज्ये येतात.

वर्ग:भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा प्रदानकर्ते
वर्ग:टाटा उद्योगसमूह
ट्युडोर घराणे

**ट्युडोर घराणे** (इंग्लिश: *Tudor dynasty*) हे मूलतः वेल्श असलेले युरोपीय राजघराणे होते. या राजघराण्याने इ.स. १४८५ ते इ.स. १६०३ सालांदरम्यान इंग्लंडाचे राज्य व आयर्लंडाचे राज्य यांच्यावर सत्ता गाजवली.

## ट्युडोर राज्यकर्ते 
ट्युडोर राजघराण्यातील खालील सहा राज्यकर्त्यांनी इंग्लंडावर राज्य केले:

## बाह्य दुवे 
* 

वर्ग:इंग्लंडचा इतिहास
वर्ग:युरोपचा इतिहास
वर्ग:इंग्लंडचे राज्यकर्ते
पर्णसंभार

## पाने 
खोडाचा अन्ननिर्मितीसाठी रूपांतरीत झालेला भाग म्हणजे पाने. पानांना एकत्रितपणे पल्लवी किंवा पर्णसंभार असेही म्हणले जाते. पानांचे मुख्य कार्य प्रकाशसंश्लेषणाच्या माध्यमातून अन्ननिर्मिती हे  असले तरी आपल्या हिरवाईने झाडाच्या सौंदर्यात भर टाकण्याचे कामही पाने करतात. हरितद्र्व्याच्या उपस्थितीमुळे पानांचा रंग मुख्यतः हिरवा असतो परंतु काहीवेळा इतर रंगद्रव्यांच्या प्राबल्यामुळे रंगीबेरंगी पानेही पहायला मिळतात. पानांच्या आकारात तसेच इतर गुणांमधे मोठी विविधता आढळते. काही पाने अतिशय  सूक्ष्म तर काही अतिशय मोठी असतात. पानांची मांडणी (पर्णविन्यास), पानांची रचना, आकार, पर्णाग्र, पानांच्या कडा या सर्व वैशिष्ट्यांना वनस्पतींच्या वर्गीकरणात अतिशय महत्त्व आहे.
**पानाचे भाग (Components of leaf)

* **देठ / पर्णवृंत (Petiole)**
सामान्यतः पानाचे दोन भाग असतात- देठ आणि पाते. बहुतांशी पानांना देठ असतो त्यांना **सवृंत पाने (Petiolate leaves)** म्हणतात, परंतु काही पाने देठविरहीत असतात त्यांना **अवृंत पाने (Sessile Leaves)** म्हणतात.वनस्पतीच्या संरक्षण, आधार, अन्नसंचय, अन्ननिर्मिती यांसारख्या विविध कार्यांसाठी काही वेळेस देठाचे रूपांतर पंखाकृति रचना, ताणे, **वृन्तपर्ण (Phyllode)** यांत होते.
उदाहरणार्थ: 
१. लिंबूवर्गीय वनस्पतींमधे पंखाकृति देठ (Winged Petiole) असतो.
२. जलपर्णी मधे पाण्यात तरंगण्यासाठी फुगीर देठ (Swollen Petiole) असतो.
३. ऑस्ट्रेलियन बाभूळ या वृक्षाच्या पानांचे देठ अन्ननिर्मितीसाठी चपट्या वृन्तपर्णात रूपांतरीत होतात.
* **उपपर्ण (Stipule)**
पानाच्या देठाच्या खालच्या बाजूस दोन उपपर्णांची( लहान पानांची) जोडी असते. उपपर्णे मुख्यतः पानांच्या खाचेत उगवणाऱ्या पर्णकलिका आणि पुष्पकलिकांच्या संरक्षणाचे काम करतात. ज्या पानांमधे उपपर्ण नसते त्यांना **अनुपपर्ण** म्हणतात. काही वेळेस वनस्पतीच्या गरजेनुसार उपपर्णांचे रूपांतर काटे, ताणे, पंखाकृति रचना यांमधे होते. उपपर्णांचे अस्तित्त्व, रचना, रूपांतरे या गोष्टी जातिविशिष्ट असतात त्यामुळे वनस्पतींच्या वर्गीकरण शास्त्रात त्यांना अत्यंत महत्त्व असते.
उदाहरणार्थ:
१. कदंबकुलातील (Family-Rubiaceae) **अंतरावृन्तीय उपपर्ण (Interpetiolar Sipule)''' हे त्या कुळाचे वैशिष्ट्य आहे.
२. बोर, खैर, बाभुळ या वनस्पतींमधे उपपर्णांचे रूपांतर काट्यांत झालेले असते.
३. वाटाण्याच्या वेलांत पंखाकृति उपपर्ण दिसते.
वर्ग:वनस्पतीचे भाग
दिल्ली-लाहोर बस सेवा

**लाहोर-दिल्ली बस सेवा** ही भारत व पाकिस्तानमधील आंतरराष्ट्रीय बस सेवा आहे. याचे पाकिस्तानातील नाव **सदा ए सरहद** असे आहे.

ही सेवा कारगिल युद्धानंतर खंडित करण्यात आली नव्हती परंतु २००१मधील भारतीय संसदेवरील हल्ल्यानंतर काही काळ ही सेवा खंडित होती.

वर्ग:लाहोर
वर्ग:दिल्ली
श्रीलंका क्रिकेट संघाचा भारत दौरा, २००९

श्रीलंकेचा संघ ११ नोव्हेंबर ते २७ डिसेंबर दरम्यान ३-कसोटी, ५-एकदिवसीय आणि २-टी२० सामन्यांची मालिका खेळण्यासाठी भारताच्या दौऱ्यावर आला होता. मालिकेला **जेपी चषक** असे नाव दिले गेले होते.

## दौरा सामने
=कसोटी मालिका=
### १ली कसोटी
### २री कसोटी
### ३री कसोटी
## ट्वेंटी२० मालिका
### १ला ट्वेंटी२० सामना
### २रा ट्वेंटी२० सामना
## एकदिवसीय मालिका
### १ला एकदिवसीय सामना
### २रा एकदिवसीय सामना
### ३रा एकदिवसीय सामना
### ४था एकदिवसीय सामना
### ५वा एकदिवसीय सामना
## मिडिया कव्हरेज
;दूरचित्रवाणी
*युरोस्पोर्टस (थेट) &ndash; युरोपीय देश
*फॉक्स स्पोर्ट्स (थेट) &ndash; ऑस्ट्रेलिया
*निओ क्रिकेट (थेट) &ndash; भारत आणि मध्य पूर्व
*स्टारहब टीव्ही (थेट) &ndash; सिंगापूर आणि मलेशिया
*सुपरस्पोर्ट (थेट) &ndash; दक्षिण आफ्रिका
*झी स्पोर्ट्स (थेट) &ndash; अमेरिका
*डीडी नॅशनल (थेट) &ndash; भारत
*जिओ सुपर (थेट) &ndash; पाकिस्तान

## संदर्भ व नोंदी 
२००९
श्रीलंका
भारत
वर्ग:इ.स. २००९ मधील खेळ
चित्रपट महोत्सवांची यादी

सन १९३८ या वर्षात साधारणतः व्हेनिस येथे  चित्रपटमहोत्सवास (फिल्म फेस्टीवल) प्रारंभ झाला.

**जगात वेगवेगळ्या ठिकाणी होणाऱ्या चित्रपट महोत्सवांची यादी**:

* टोरॅंटो आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* हेलसिंकी आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* व्हेनिस आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* बर्लिन आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* कार्लोव्हाय वेरी चित्रपट महोत्सव
* कान्स चित्रपट महोत्सव
* सनडान्स चित्रपट महोत्सव
* एएफाय लॅटीन अमे‍रीकन चित्रपट महोत्सव
* इस्तंबुल चित्रपट महोत्सव
* जेरुसलेम चित्रपट महोत्सव
* लंडन चित्रपट महोत्सव
* अंकारा आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* मॉंट्रीयाल चित्रपट महोत्सव
* ट्युरीन चित्रपट महोत्सव
* आउटफेस्ट चित्रपट महोत्सव
* रोम चित्रपट महोत्सव
* एडिनबर्ग आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* सॅन फ्रांसिस्को चित्रपट महोत्सव
* मिलानो चित्रपट महोत्सव
* वॉरसॉ  चित्रपट महोत्सव
* सॅन लुईस सिने आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* टायटॅनिक  आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* सिनेमनिला आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* न्यू यॉर्क लेसबियन एन्ड गे चित्रपट महोत्सव
* दरबान चित्रपट महोत्सव
* दुबई आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* बेवर्ली हिल्स  चित्रपट महोत्सव
* पूसान आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* रोम आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* झ्युरिक आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* सावोपावलो आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* सिडनी चित्रपट महोत्सव
* मॉस्को आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* पिल्सन चित्रपट महोत्सव
* इलिन आंतरराष्ट्रीय मुलांच्या चित्रपटांचा महोत्सव
* शिकागो चित्रपट महोत्सव
* तेहरान चित्रपट महोत्सव
* बँकॉक चित्रपट महोत्सव
* ह्युस्टन आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* ऱ्होडे आयलंड आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* टावरोमिना आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* ड्युरेस आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* साराजेवो चित्रपट महोत्सव
* प्यूला  चित्रपट महोत्सव
* सिनेवेगास  चित्रपट महोत्सव
* रेनडान्स  चित्रपट महोत्सव
* वूडस्टॉक  चित्रपट महोत्सव
* रोटरडॅम  आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* पाम स्प्रिंग्ज आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* अथेन्स चित्रपट महोत्सव
* तोक्यो आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव
* गोल्डन रोस्टर एन्ड हंन्ड्रेड फ्लॉवर्स चित्रपट महोत्सव
* मिल बॅले  चित्रपट महोत्सव
### संदर्भ
वर्ग:चित्रपट महोत्सव
चिलखत

250px|उजवे
'''''' हे युद्धात स्वसंरक्षणासाठी परिधान करण्यात येणारे आवरण आहे.


वर्ग:प्रकारानुसार सैन्य सामग्री
बाजी पासलकर

**बाजी पासलकर (देशमुख)** (अज्ञात - २४ मे १६४९), हे बारा मावळपैकी एक असलेल्या मोसे खोऱ्यातील पिढीजात देशमुख होते, बाजी पासलकरांनी छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या सैन्यात मराठा साम्राज्याचे पहिले सरसेनापती पद भूषविले. स्वराज्याच्या कार्यात आपल्या प्राणांचे बलिदान देणारे ते पहिलेच ठरले.

## बेलसरची लढाई
जेव्हा छत्रपती शिवाजी महाराजांनी स्वराज्य स्थापनेसाठी मावळातील तोरणा, सुभानमंगळ, रोहिडा असे किल्ले काबीज करण्यास सुरुवात केली, तेव्हा विजापूरच्या अदिलशाही दरबारात शिवाजीराजांच्या स्वराज्य स्थापनेच्या खबरी येऊ लागल्या. शिवरायांचा बंदोबस्त करण्यासाठी अदिलशाहने ई.सन १६४८ साली फत्तेखानास धाडले.

फत्तेखानाने जेजुरीजवळ बेलसर येथे आपला तळ ठोकला होता. खानाच्या सैन्याने शिरवळजवळील सुभानमंगळ किल्ल्यावर हल्ला करून तो किल्ला काबीज केला. मराठ्यांचा हा पहिलाच पराभव होता. छत्रपतींनी कावजी मल्हार यास सुभानमंगळ भुईकोटावर चालून जाण्यास सांगितले. त्यांनी एका रात्रीत गड सर केला. तर फत्तेखानावर हल्ला करण्यासाठी बाजी पासलकर, कान्होजी जेधे, बाजी जेधे, गोदाजी जगताप बेलसरच्या छावणीवर गेले, अचानक हल्ला करून त्यांनी खानाच्या सैन्याची कत्तल केली व पुरंदरचा पायथा गाठला. 

## स्मारक 
पुण्यातील "वीर बाजी पासलकर शस्त्र संग्रहालय" हे त्यांना गौरव म्हणून नाव देण्यात आले आहे. या संग्रहालयात शिवाजी महाराजांच्या कालखंडातील तलवारी, बिचवे, भाले आणि समारंभिक शस्त्रास्त्रांसह २६० हून अधिक ऐतिहासिक शस्त्रांचे प्रदर्शन आहे.

पुणे महानगरपालिकेने सिंहगड रोडवरील राजाराम पुलाजवळ बाजी पासलकर यांच्या स्मरणार्थ स्मारक व उद्यान उभारले आहे.

सासवड येथे त्यांची समाधी व स्मारक स्थापन करण्यात आले आहे.

## चित्रपट 
बाजी पासलकर या व्यक्तीरेखेची भूमिका अभिनेता सुनील जाधव यांनी २०२३ मध्ये प्रदर्शित झालेल्या मराठी ऐतिहासिक चित्रपट *सुभेदार* मध्ये साकारली होती.

## संदर्भ
वर्ग:ऐतिहासिक व्यक्ती
वर्ग:इ.स. १६४९ मधील मृत्यू
वर्ग:हिंदू योद्धे
राजकुमारी

राजकुमारी ही पदवी राजघराण्यातील राजाच्या कुटुंबातील महिला सदस्याद्वारे किंवा  महिला शासकाद्वारे वापरली जाते. पुरुष समतुल्य शब्द "राजकुमार" आहे.  बऱ्याच वेळेस हा शब्द राजकुमाराच्या पत्नीसाठी किंवा राजाच्या मुलीसाठी वापरला जातो. एक राजकुमारी सिंहासनाची वारस किंवा वारसाची पत्नी असू शकते.
सिंचन

**सिंचन** म्हणजे शेतीस, जमिनीस वा एखाद्या ओसाड स्थळास, भूप्रदेशास कृत्रिमरित्या पाणीपुरवठा करण्याचे विज्ञान होय.जेथे पावसाचे प्रमाण आवश्यकतेपेक्षा कमी असते वा नगण्य असते तेथे अशी व्यवस्था करण्यात येते,ज्याद्वारे तेथे  वनस्पतींची वाढ होऊ शकेल.
350px|thumb|न्यु जर्सी येथील एका शेताचे सिंचन होत असतांना
200px|thumb|right|गव्हाचे सिंचन.
200px|thumb|शेतीस पाटबंधाऱ्याद्वारे सिंचन
thumb|200px|Drip Irrigation - ठिबक सिंचन - मुख
thumb|300px|right|ठिबक सिंचनाचे जाळे व त्याचे भाग.
right|thumb|200px|अमेरिकेतील तुषार सिंचन
right|thumb|200px|हलविता येण्याजोगी तुषार सिंचन पद्धती.-ब्रिटन
thumb| एक छोट्या स्वरूपातली सिंचन प्रणाली-सुरुवात ते अखेर पावेतो.
110px|right|thumbnail|केंद्रिय अणीपद्धतीचा (सेंटर पिव्हट)मुख्य भाग.
110px|right|thumbnail|आसाभोवती फिरणारा तुषार सिंचन संच.
## आधुनिक सिंचनाचे प्रकार 

* भूस्तरीय सिंचन - धरणे  व कालव्यांचे जाळे, उपसा सिंचन
* स्थानिक सिंचन -विहिर वा तलाव अथवा सरोवर.
*ठिबक सिंचन
*तुषार सिंचन
* सेंटर पिव्हट (केंद्रिय अणीपद्धती)
### धरणे व कालवे 
पावसाळ्याचे दरम्यान धरणात पाणी साठविल्या जाते व त्याचा वापर मग कालव्याद्वारे शेतीस केला जातो.

वर्ग:शेती
भास (मानसिक)

भास् म्ह् न्जे मेन्दुत् आलेल्या क्ल्पनान्चे प्रत्य्क्ष् दिसणे.एखादि काल्प्निक गट्ना प्रतक्ष गडत् आहे असे वातणे.

वर्ग:मानसशास्त्र
मणीभवन

**मणीभवन** हे महात्मा गांधी आपल्या मुंबईतील वास्तव्यात ज्या इमारतीत राहात असत त्या इमारतीचे नाव आहे. आता या इमारतीला राष्ट्रीय स्मारकाचा दर्जा देण्यात आला असून महात्मा गांधींच्या वापरातील वस्तूंचे एक संग्रहालयही तेथे स्थापन करण्यात आले आहे.

## भौगोलिक स्थान
मुंबई शहरातील गावदेवी भागात लेबरनम रस्ता परिसरात ही वास्तू आहे.

## महत्त्व
महात्मा गांधी यांच्या वास्तव्यामुळे या वास्तूचे विशेष महत्त्व मानले जाते.  इ स. १९१७ ते १९३४ या काळातील विविध ऐतिहासिक घडामोडी येथे घडलेल्या आहेत.याच ठिकाणी आता संग्रहालय आणि गांधीजी यांच्यासंबंधी प्रदर्शन मांडलेले आहे. गांधीजींच्या कार्याचा त्याद्वारे परिचय करून घेता येतो.

## संदर्भ 
वर्ग:महात्मा गांधी
वर्ग:मुंबईमधील इमारती व वास्तू
कालिका देवी (उज्जैन)

कालिका देवीचे हे मंदिर अतिप्राचीन असून ते कालिका घाटात आहे. देवीच्या अनेक रूपांपैकी कालिका मातेचे हे रूप अत्यंत प्रभावी आहे. कवी कालिदास कालिका देवीचे उपासक होते. कालिदासांनी या मंदिरात पूजा-अर्चना करण्याची सुरुवात केल्यापासून त्यांची प्रतिभा बहरली असे मानले जाते. त्यांनी रचलेले शामला दंडक हे कालिका स्तुतिपर स्तोत्र अत्यंत प्रभावी आहे. महाकवी कालिदासांच्या मुखातून सर्व प्रथम हेच स्तोत्र प्रकट झाले होते. या प्राचीन मंदिराचा इतिहास कुणालाच माहित नाही, परंतु या मंदिराची स्थापना महाभारत काळात झाली असून मूर्ती सत्य युगातील असल्याचे मानले जाते. या मंदिराचा जीर्णोद्धार सम्राट हर्षवर्धन यांनी केल्याचा उल्लेख आढळतो. संस्थानी राजवटीत ग्वाल्हेरच्या महाराजांनी मंदिराचे पुनर्निर्माण केले.

कालिकादेवी गडाचा शक्तिपीठात समावेश नाही. परंतु उज्जैनमध्ये हरसिद्धि शक्तिपीठ असल्यामुळे या मंदिराचे महत्त्व वाढले आहे.

वर्ग:भारतामधील हिंदू मंदिरे
ऑलिंपिक खेळात फ्रान्स

{{माहितीचौकट ऑलिंपिक खेळात देश
|देश = फ्रान्स
|ध्वज = Flag of France.svg
|NOC=FRA
|flagcaption=
|NOCname=फ्रेंच ऑलिंपिक समिती
|website=www.franceolympique.com
|website_languages=
|games=२६ उन्हाळी, २१ हिवाळी
|competitors={}
|sports={}
|officials={}
|gold=218
|silver=239 
|bronze=274
|rank=५
}}
**फ्रान्स** देशाने आजवर सर्व ऑलिंपिक स्पर्धांमध्ये भाग घेतला आहे. तसेच आजवर फ्रान्सने ५ वेळा (२ उन्हाळी व ३ हिवाळी) ऑलिंपिक स्पर्धांचे आयोजन केले आहे.

## पदक यादी
### उन्हाळी स्पर्धांमधील पदके
### हिवाळी स्पर्धांमधील पदके
## संदर्भ
वर्ग:फ्रान्समधील खेळ
ऑलिंपिक खेळात बेलारूस

{{माहितीचौकट ऑलिंपिक खेळात देश
|देश = बेलारूस
|ध्वज = Flag of Belarus.svg
|NOC=BLR
|flagcaption=
|NOCname=बेलारूस प्रजासत्ताकाची राष्ट्रीय ऑलिंपिक समिती
|website=www.noc.by
|website_languages= 
|games=
|competitors={}
|sports={}
|officials={}
|gold=11
|silver=23
|bronze=39
|rank=३७
}}
**बेलारूस** देशाने सोव्हिएत संघापासून स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतर १९९६ सालापासून सर्व उन्हाळी व १९९४ सालापासून सर्व हिवाळी ऑलिंपिक क्रीडा स्पर्धा स्पर्धांमध्ये सहभागी झाला असून त्याने आजवर १७ पदके जिंकली आहेत. १९५२ ते १९८८ दरम्यान अझरबैजान सोव्हिएत संघाचा तर १९९२ मध्ये एकत्रित संघाचा भाग होता.

वर्ग:बेलारूस
ड्युरॅम (नॉर्थ कॅरोलिना)

इवलेसे
**ड्युरॅम** अमेरिकेतील उत्तर कॅरोलिना राज्यातील प्रमुख शहर आहे. हे शहर रॅले शहराचे जुळे शहर आहे. १ जुलै, २०१४ च्या अंदाजानुसार येथील लोकसंख्या २,५१,८९३ इतकी होती.

*बुल सिटी* असे टोपणनाव असलेले हे शहर ड्युरॅम काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र आहे. 

## संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:नॉर्थ कॅरोलिनामधील शहरे
वर्ग:ड्युरॅम काउंटी (नॉर्थ कॅरोलिना)
खैराई किल्ला

हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील एक ऐतिहासिक किल्ला आहे. हा पुण्याहून २९० कि.मी. पुणे - नाशिक - हरसूल - ठाणापाडा - खैरपाली या  मार्गावर आहे. या किल्यावर जूनी तोफ , हत्यारे ठेवण्याची जागा , तटबंदी , टेहळणी बुरुज , शिवकालीन स्वच्छता गृह , पाण्याचे टाके, वेताळेश्वर मंदिर, या गोष्टी पर्यटकांचे आकर्षण ठरतात.

## इतिहास
शिवकाळात हा गड मोघलांचा जहागीरदार बनलेल्या कोळी राजाच्या ताब्यात होता. इ.स. १६७६ मध्ये संपूर्ण रामनगरचा भूभाग जिंकताना छत्रपती शिवरायांनी खैराई किल्ला स्वराज्यात सामील करून घेतला   इ.स. १७९० मध्ये पेठचे संस्थानिक चिमणाजी दलपतराव यांनी कर्जापोटी हा गड नरहर गोपाळ पेशवे सरकार यांना दिला  शिवाजी महाराज सुरतेच्या मोहिमेवर जात असताना या किल्ल्यावर १ जानेवारी १६६४ रोजी आले होते.

## गडावरील ठिकाणे
खैराईचा गडमाथा छोटेखानीच असला तरी गडावर पाण्याची सुकलेली अनेक टाकी, दोन लहान तोफा, खोदीव पायऱ्या, एक लाकडी चौकट असलेले उघड्यावरील वेताळाचे मंदिर, एक भग्न वास्तूचा चौथरा, काही उध्वस्त बुरुज व बऱ्यापैकी शाबूत असलेली तटबंदी या गोष्टी नक्कीच पाहण्यासारख्या आहेत. या किल्ल्यावरून आग्नेयेला त्रिकोणी आकाराचा वाघेरा किल्ला व दूरवर उतवड, हरिहर व त्र्यंबकगडाची पुसटशी रांग दिसते.

## गडावर जाण्याच्या वाटा 
वाघेऱ्यातून घाट उतरून हरसूलला पोहचायचे. हरसूवलरून ओझरखेडकडे जाणाऱ्या रस्त्यावर ठाणापाडा आहे. ठाणापाड्याला आश्रमशाळेसमोरून खैराई किल्ल्यावर चढाई करावी लागते. आश्रमशाळेसमोरून खैराई माचीवरचा माचीपाडा गाठायला पाऊण तास वेळ लागतो. माचीवर पोहोचल्यावर माचीच्या टोकाला गडाजवळ दुतर्फा घरे आहेत. तेथून गड चढायला सुरुवात करावी. गडाला बऱ्यापैकी तटबंदी आहे. माचीपाड्याकडला बुरुज नाक्‍यासमोर ठेवून चढत राहायचे. अर्ध्या तासाने आपण एका टेपावर येऊन पोहोचतो. इथून बुरुजाकडे तुटलेल्या तटावरून गडावर प्रवेश करता येतो. अथवा बुरूज व गडमाथा उजव्या अंगाला ठेवून गडमाथ्याला वळसा घालून गडाच्या पश्‍चिमेकडून गडावर सोप्या वाटेने प्रवेश करायचा. खैराईचा गडमाथा छोटेखानीच आहे. गडावर पाण्याची टाकी आहेत. त्यातील पाणी पावसाळ्यात पिण्यास हरकत नाही. माचीपाड्याकडला बुरुज नाकासमोर ठेवत ३० मिनिटांचा छातीवर येणारा चढ चढला की तुटलेल्या तटावरून आपला गड प्रवेश होतो. किल्ल्यावर पाण्याची अनेक टाकी असली तरी त्यातील पाणी फक्त पावसाळ्यातच उपयोगास येते. त्यामुळे पिण्याचे पाणी माचीपाड्यातील विहिरीवरच भरून घ्यावे. किल्ल्यावर राहण्याची कोणतीही सोय नाही मात्र माचीपाड्यातील छोटेखानी मंदिरात राहता येऊ शकते.
﻿गडाच्या तटावरून गड-प्रदक्षिणा करता येते. गडावर उघड्या मंदिराकडे दोन लहान तोफा पडलेल्या आहेत. मावळतीच्या रंगात गड फारच सुंदर भासतो. अंधार पडण्यापूर्वी माचीपाडा गाठायचा. माचीपाड्यावरून सोप्या वाटेने आल्याप्रमाणे ठाणापाडा येथे पोहोचावे लागते.

## मुक्काम
एका दिवसात रामसेज किल्ला, वाघेरा किल्ला, आणि  खैराई किल्ला  हे तिन्ही किल्ले पाहून मुक्कामाला त्र्यंबकेश्‍वर वा अंजनेरी गाठता येते.

## छायाचित्रे 
## बाह्य दुवे 
## संदर्भ 
* सांगाती सह्याद्रीचा - यंग झिंगारो
* डोंगरयात्रा - आनंद पाळंदे
* दुर्गदर्शन - गो. नी. दांडेकर
* किल्ले - गो. नी. दांडेकर
* दुर्गभ्रमणगाथा - गो. नी. दांडेकर
* ट्रेक द सह्याद्रीज
* सह्याद्री - स. आ. जोगळेकर
* दुर्गकथा - निनाद बेडेकर
* दुर्गवैभव - निनाद बेडेकर
* इतिहास दुर्गांचा - निनाद बेडेकर
* महाराष्ट्रातील दुर्ग - निनाद बेडेकर

## हे सुद्धा पहा 
* भारतातील किल्ले

वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले
वर्सोवा विधानसभा मतदारसंघ

**वर्सोवा विधानसभा मतदारसंघ - १६४** हा महाराष्ट्र राज्य विधानसभेच्या २८८ मतदारसंघांपैकी एक आहे. हा मतदारसंघ मुंबई उपनगर जिल्ह्यात येतो. लोकसभा आणि विधानसभा मतदारसंघ परिसीमन आदेश, २००८ नुसार केलेल्या मतदारसंघांच्या रचनेनुसार वर्सोवा मतदारसंघात बृहन्मुंबई महानगरपालिकेच्या जनगणना वॉर्ड क्र.१३५७, जनगणना वॉर्ड क्र.१३५२ मधील इन्युमरेशन ब्लॉक ३१७, ३१८, ३२२, ३२३, ३२६, ३२९ ते ४१८, ४९६ ते ६३७ आणि जनगणना वॉर्ड क्र.१३५३ मधील इन्युमरेशन ब्लॉक ६९ ते १५८, १६१ ते १६३ आणि १८१ ते २२९ यांचा समावेश होतो. वर्सोवा हा विधानसभा मतदारसंघ मुंबई उत्तर पश्चिम लोकसभा मतदारसंघात मोडतो.

भारतीय जनता पक्षाचे भारती हेमंत लव्हेकर हे वर्सोवा विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.

## आमदार 
## निवडणूक निकाल 
## संदर्भ 
वर्ग:महाराष्ट्रामधील विधानसभा मतदारसंघ
वर्ग:मुंबई उपनगर जिल्ह्यामधील विधानसभा मतदारसंघ
वर्ग:वायव्य मुंबई लोकसभा मतदारसंघ
कनेटिकट नदी

**कनेटिकट नदी** ही अमेरिका देशाच्या न्यू इंग्लंड प्रदेशामधील सगळ्यात मोठी नदी आहे. ही नदी उत्तर न्यू हॅम्पशायर मध्ये कॅनडाच्या सीमेजवळील कनेटिकट सरोवरात उगम पावते. तेथून कनेटिकट नदी दक्षिणेस ६५५ किमी (४०७ मैल) वाहत जाऊन अटलांटिक महासागरास मिळते.

## मोठी शहरे
*स्प्रिंगफील्ड, मॅसेच्युसेट्स
*हार्टफर्ड, कनेटिकट

## बाह्य दुवे
*पाणी बोर्ड
*पूरनियंत्रण संस्था

वर्ग:न्यू हॅम्पशायरमधील नद्या
वर्ग:व्हरमॉंटमधील नद्या
वर्ग:मॅसेच्युसेट्समधील नद्या
वर्ग:कनेटिकटमधील नद्या
अहमदजान तिरखवा

'*उस्ताद अहमदजान थिरकखवां* (इ.स. १८९१ - इ.स. १९७६) हे एक भारतीय तबलावादक होते. त्यांना भारत सरकारने पद्मभूषण पुरस्कार दिला होता.

वर्ग:तबलावादक
वर्ग:इ.स. १८९१ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९७६ मधील मृत्यू
वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:संगीत नाटक अकादमी पुरस्कारविजेते
जलालुद्दीन खिलजी

**जलालुद्दीन फिरुझ खिलजी** (पश्तो:جلال الدین فیروز خلجي) ( - जुलै २०, इ.स. १२९६) हा दिल्लीचा खिलजी वंशाचा स्थापक होता. खिलजीने दिल्लीजवळील किलुगढी येथून १२९० ते १२९६ दरम्यान राज्य केले.

खिल्जी, जलालुद्दीन
खिल्जी, जलालुद्दीन
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:इ.स. १२९६ मधील मृत्यू
डवरणी

thumb|250px|right|डवरा वापरताना
**डवरणी** म्हणजे शेतीत डवरा करण्याची क्रिया आहे. याने पिकांचा पोत सुधरतो.

यासाठी डवरा हे उपकरण वापरले जाते. बैलांचे साहाय्याने हे चालविले जाते.यासाठी बैल कुशल असावे लागतात तसेच चालविणारा अनुभवी असावा लागतो, अन्यथा कोवळ्या पिकांचे नुकसान होऊ शकते.

वर्ग:शेती
वखरणी

वखर नावाच्या या उपकरणाने करण्यात येणारी शेतीमधील एक क्रिया.  वखरणी ही बैलांच्या किंवा ट्रॅक्टरच्या साहाय्याने करतात.

वर्ग:शेती
तिफण

thumb|250px|right|तिफण वापरताना शेतकरी
शेतीसाठी वापरण्यात येणारे एक उपकरण.
वर्ग:शेती
वर्ग:शेतीची अवजारे

पूर्वीच्या शेतीत वापरला जाणारा सर्वात चांगला यंत्रणा. याने गहु, सोयाबीन यासारखे पिकांचे लागण करण्यासाठी वापरला जातो. हे संपूर्ण बैल जोडीवर अवलंबून असते. तिफणला बैल जोडी जोडन्याकरिता लाकडी बांबूचा वापर केला जातो ज्याला [आउत] असे म्हणतात.
 तिफणचा खालील भाग हा लोखंडी असून त्याला भोक असतात. ज्यातून बीज टाकले जाते व ते जमिनीत रुजतात.
आता या प्रकाराचा वापर कमी झालेला आहे कारण त्याची जागा ट्रॅक्टर ने घेतलेली आहे.
गोफण

**गोफण** हे शेतीतील धान्य पक्ष्यांनी/प्राण्यांनी खाऊ नये म्हणून त्यांना दगड मारून पळविण्यासाठी वापरण्यात येणारे एक मानवचलीत उपकरण आहे. हे उपकरण गोफासारखे विणलेले असते.याच्या दोन दोऱ्यांच्या मध्ये असलेल्या विशिष्ट जागेत दगड ठेवल्या जातो. त्यानंतर गोफण हातात धरून वेगाने स्वतःचे डोक्याभोवती चक्राकार आणि जमिनीस समांतर अशी फिरविल्या जाते. आवश्यक वेग आल्यावर मग त्यातील एक दोरी सोडल्या जाते.त्यामुळे दगड वेगाने सुटतो आणि हवा तेथे जाऊन पडतो. दगड कुठे जाऊन पडावा वा कुठे लागावा यासाठी कौशल्याची गरज असते. 

वर्ग:शेती
प्राणिचलित वाहतूक साधने

स्वयंचलित वाहने येण्यापूर्वी प्राण्यांच्या साहाय्याने ओढून चालविण्यात येणाऱ्या जुन्या काळातील चाके असलेल्या वाहतूक साधनांची यादी-

* एक्का
* गाडा
* गाडी
* खटारा
* खाचर(खासर)
* घोडागाडी
* चापेची खासर
* छकडा(सेंकडा)
* टांगा(तांगा)
* ट्राम
* दमणी(धमणी)
* पडद्याची खासर
* बग्गी
* बंडी
* बैलगाडा
* बैलगाडी
* बोडकी खासर
* रथ
* रेंगी
* व्हिक्टोरिया
* सारवट
* सेंकडा(छकडा)
* स्लेज(चाके नाहीत)

बंडी,खासर आदींच्या अधिक माहितीसाठी पहा झाडीबोली

वर्ग:वाहने
नांगरणी

**नांगरणी**  ही शेतीत, नांगर या बैलचलीत /ट्रॅक्टरचलीत उपकरणाच्या साहाय्याने करण्यात येणारी क्रिया आहे.या क्रियेने माती उखरल्या जाते व खालची माती वर येते.जमिन पोकळ होते. त्याद्वारे पिकांच्या मुळांना फैलण्यास वाव मिळतो.पिक जोमाने वाढते.त्याचप्रमाणे नांगरणीमुळे जमिनीची पाणी धरून ठेवण्याची क्षमता देखील वाढते.

वर्ग:शेती
उदिता गोस्वामी

गोस्वामी, उदिता
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
बॉब प्रॉक्टर

**बॉब प्रॉक्टर** अमेरिकन लेखक,मार्गदर्शक, वक्ते व प्रसिद्ध व्यावसायिक.**लॉ ऑफ ऍट्रॅक्शन** ह्या सिद्धांताचे एक प्रमुख प्रचारक.
**सिक्रेट** ह्या प्रसिद्ध कार्यक्रमात सहभाग व प्रमुख वक्ते. वॉलेस वॉटेल्स व नेपोलियन हिल ह्यांच्या विचारांचा त्यांच्या लिखाण व कार्यक्रमांत उल्लेख आढळतो,दोघांच्या विचारांनी प्रभावित.
प्रसिद्ध पुस्तकं व :
१. यू वेर बॉर्न रिच 
२. सायन्स ऑफ गेटिंग रिच (डिव्हीडी)
३. सायन्स ऑफ गेटिंग रिच प्रोग्राम (सहभाग :बॉब प्रॉक्टर,एम.बेकविथ व जे.कॅनफिल्ड. )
४.सिक्स मिनिट्स टु सक्सेस.(ऑनलाईन प्रोग्राम)

वर्ग:इंग्लिश लेखक
आर. प्रेमदासा स्टेडियम

हे श्रीलंकेच्या कोलंबो शहरातील क्रिकेटचे एक प्रमुख मैदान आहे.जुन १९९४ आधी हे खेत्तारमा क्रिकेट स्टेडियम म्हणुन ओळखल्या जायचे.श्रीलंकेचे माजी पंतप्रधान रणसिंगे प्रेमदासा यांच्या कल्पनेतुन साकारलेले हे मैदान आहे. याची आसनक्षमता ३५,००० आहे.श्रीलंका बी संघ आणि इंग्लंड बी संघ यांच्या दरम्यान झालेल्या पहिल्या सामन्याने याचे उदघाटन करण्यात आले. या मैदानावर पहिला कसोटी सामना श्रीलंका विरुद्ध ऑस्ट्रेलिया असा खेळला गेला.या मैदानाची धावपाट्टी संथ आहे.

वर्ग:श्रीलंकेतील क्रिकेट मैदाने
वर्ग:कोलंबो
राष्ट्रीय स्टेडियम (ढाका)

right|thumb|200px|नॅशनल स्टेडियम, ढाका बांगलादेश

**राष्ट्रीय स्टेडियम, ढाका** हे १९५४ साली बांधले गेलेले बांगलादेशचे राष्ट्रीय आणि प्रमुख स्टेडियम आहे, जे ढाक्यात स्थित आहे. हे ढाक्याच्या मध्यवर्ती भागात, मोटिजील भागात स्थित आहे. हे स्टेडियम पूर्वी आणि अद्यापही १ नंबर राष्ट्रीय स्टेडियम म्हणून ओळखले जाते. पूर्वी या स्टेडियममध्ये सर्व प्रकारचे खेळ आयोजित केले जात. परंतु सध्या हे स्टेडियम फक्त फुटबॉल मैदान म्हणून वापरले जात आहे. याची आसनक्षमता सुमारे ३६,००० आहे.

वर्ग:बांगलादेशमधील क्रिकेट मैदाने
आल्बेन बार्कली

thumb|right|आल्बेन बार्कली
**आल्बेन बार्कली** (Alben William Barkley; २४ नोव्हेंबर १८७७ - ३० एप्रिल १९५६) हा अमेरिकन राजकारणी, केंटकी राज्याचा सेनेटर व देशाचा ३५वा उपराष्ट्राध्यक्ष होता. डेमोक्रॅटिक पक्षाचा सदस्य असलेला बार्कली १९४९ ते १९५३ दरम्यान हॅरी ट्रुमन ह्याच्या अधय्क्षतेखाली उपराष्ट्राध्यक्षपदावर होता.

## बाह्य दुवे
*व्यक्तिचित्र 

वर्ग:अमेरिकेचे उपराष्ट्राध्यक्ष
वर्ग:इ.स. १८७७ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९५६ मधील मृत्यू
वर्ग:डेमोक्रॅटिक पक्ष (अमेरिका) मधील राजकारणी
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:अमेरिकेचे सेनेटर
वर्ग:अमेरिकेच्या प्रतिनिधीगृहाचे सदस्य
मयुरी वाघ

**मयुरी वाघ **मराठी मालिका आणि चित्रपटांमधील अभिनेत्री आहे.

## कारकीर्द 
ती मुंबईजवळील डोंबिवली येथील रहिवासी आहे. तिनेे तिच्या कार्याची सुरुवात सहनर्तक  व व नाट्य कलाकार म्हणून केली. "वचन दिले तू मला" या स्टार प्रवाह वरील मालिकेपासून तिने मराठी दूरचित्रवाणी क्षेत्रात पदार्पण केले. त्यानंतर तिने झी मराठी वरील अस्मिता या मालिकेत गुप्तहेर अस्मिताची मुख्य भूमिका साकारली आणि ही भूमिका मोठ्या प्रमाणात प्रसिद्ध झाली. हाऊसफुल्ल, सुगरण आणि मेजवानी अशा रिॲलिटी शोमध्ये तिने काम केले आहे.

## वैयक्तिक आयुष्य 
मयुरी वाघ हिने तिचे शिक्षण मुलुंड येथील केळकर संस्थेचे वि.ग. वझे महाविद्यालय येथे पूर्ण केले. तसेच मानव संसाधनाचे पदव्युत्तर शिक्षण वेलिंगकर महाविद्यालयातून केले आहे. तिचा विवाह अभिनेता पियूष रानडे ह्याच्याशी झाला आहे.

## नाटक 
* सोहळा गोष्ट प्रेमाची 
* मांगल्याचं लेणं

## दूरचित्रवाणी मालिका 
* लव्ह लग्न लोचा
* अस्मिता
* कॉमेडी एक्सप्रेस 
* वचन दिले तू मला 
* ही वाट दूर जाते
* या वळणावर
* मेजवानी परिपूर्ण कीचन
* सुगरण
* हाऊसफुल्ल

## चित्रपट 
* मन्या: द वंडर बॉय

वर्ग:मराठी चित्रपट अभिनेत्री
वर्ग:मराठी अभिनेत्री
डेल कार्नेगी

**डेल कार्नेगी** (इंग्लिश: *Dale Carnegie*) (नोव्हेंबर २४, १८८८ - नोव्हेंबर १, १९५५) हा इंग्लिश भाषेमधील अमेरिकन लेखक व व्यक्तीमत्व विकास व संभाषण कौशल्यासाठीच्या आधुनिक प्रशिक्षण अभ्यासक्रमांचा जागतिक ख्यातीचा रचनाकार होता. प्रख्यात विचारवंत आणि तत्वज्ञ म्हणून जगभर प्रसिद्ध आहे. त्यांनी लिहिलेले ग्रंथ जगभरातील सर्वाधिक खपाचे ग्रंथापैकी आहेत. त्यांच्या चतुरस्त्र व्यवहार कौशल्ये आणि नेतृत्व क्षमता विकसनाच्या कौशल्याने जगभरात भूरळ घातली. 'द लिडर इन यू' हे त्यांचे जगभरात लोकप्रिय झालेले एक ग्रंथ आहे.   

## बाह्य दुवे 
* फाइंडअग्रेव्ह.कॉम -  (इंग्लिश मजकूर)

वर्ग:इंग्लिश लेखक
वर्ग:इ.स. १८८८ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९५५ मधील मृत्यू
अर्न्स्ट श्रोडर

**अर्न्स्ट श्रोडर** (नोव्हेंबर २५, इ.स. १८४१:मॅनहाइम, जर्मनी - जून १६, इ.स. १९०२:कार्ल्सरुहे, जर्मनी) हा जर्मन गणितज्ञ होता. श्रोडरने बीजगणितीय तर्कशास्त्रात काम केले.

वर्ग:जर्मन गणितज्ञ
वर्ग:इ.स. १८४१ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९०२ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
एमी ग्रँट

**एमी ली ग्रॅंट** (नोव्हेंबर २५, इ.स. १९६०:ऑगस्टा, जॉर्जिया, अमेरिका - ) ही अमेरिकन गायिका, गीतकार, संगीतकार, लेखिका आणि अभिनेत्री आहे.

वर्ग:अमेरिकन संगीतकार
वर्ग:इ.स. १९६० मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
बहादूरशाह जफर

thumb|right|200px| याचे चित्र (इ.स. १८५४)
**अबू जफर सिराजुद्दीन मुहम्मद बहादूरशाहा जफर** ऊर्फ **बहादूरशाहा जफर** (उर्दू: ابو ظفر سِراجُ الْدین محمد بُہادر شاہ ظفر ;) (ऑक्टोबर २४, इ. स. १७७५ - नोव्हेंबर ७, इ. स. १८६२) हा मुघल साम्राज्याचा शेवटचा सम्राट व तिमूरी घराण्यातील अखेरचा राज्यकर्ता होता. तो मुघल सम्राट दुसरा अकबरशाह व त्याची हिंदू राजपूत बायको *लालबाई* यांचा पुत्र होता. वडिलांच्या मृत्यूनंतर सप्टेंबर २८, इ. स. १८३७ रोजी तो राज्यारूढ झाला. ब्रिटिश जुलमी सत्तेविरुद्ध झालेल्या इ. स. १८५७ च्या उठावानंतर ब्रिटिश राज्यकर्त्यांनी बहादूरशाहाला ब्रिटिश बर्म्यात रांगून येथे हद्दपार करून स्थानबद्ध करून ठेवले. नोव्हेंबर ७, इ. स. १८६२ रोजी रांगून येथेच स्थानबद्धतेत त्याचा मॄत्यू झाला.

बहादूरशहा जफर हा १८५७ च्या उठावाच्या वेळी पूर्ण चळवळीचे नेतृत्व करीत होता. त्यावेळी तो दिल्लीचा नवाब होता. यास मंगल पांडे , तात्या टोपे, झाशीची राणी, १८४९ साली निवर्तलेल्या पंजाबच्या रणजीतसिंह या राजाच्या पत्नीने देखील पाठिंबा दिला होता. भारतातील तमाम संस्थाने खालसा केल्याने, तनखे रद्द केल्याने सर्व राजांच्या मनातही असंतोष खदखदत होता व अशा राजांनीही १८५७ च्या उठावास सक्रिय पाठिंबा दिला होता. यावेळी संस्थानांची अवस्था बिकट होती. या सर्व कारणांमुळे स्फोट होणे साहजिकच होते म्हणून उठावाचे केंद्र दिल्ली असावे असे ठरले. त्यावेळी बहादूरशहा जफर हा नवाब असल्याने त्यांच्याकडे हे नेतृत्व आले. यावेळी त्याचे वय 82 होते.

## बाह्य दुवे 
* 

## संदर्भ
वर्ग:भारताचा इतिहास
वर्ग:मुघल सम्राट
वर्ग:इ.स. १७७५ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १८६२ मधील मृत्यू
वर्ग:भारतीय स्वातंत्र्यसैनिक
वर्ग:भारतीय स्वातंत्र्यलढा
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
पुणे छावणी

**पुणे छावणी**  ही पुण्यातील एक लष्करी छावणी आहे. एकोणिसाव्या शतकाच्या सुरुवातीस ब्रिटिश सैन्याने या भागात तळ ठोकला व हळूहळू त्याचा विस्तार होत त्याचे मोठ्या छावणीत रूपांतर झाले.

हा भाग पुणे लोकसभा मतदारसंघाचा हिस्सा आहे.

वर्ग:पुणे
हिरोशिमा शहरावरील परमाणुबॉम्ब हल्ला

वर्ग:दुसरे महायुद्ध
वर्ग:जपान
वर्ग:अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने
वर्ग:रिकामी पाने
वर्ग:हिरोशिमा
कुणाल

**कुणाल मौर्य** (जन्म : इ.स.पू. २६३ - ?) हा सम्राट अशोक आणि महाराणी पद्मावती चा मुलगा होता. हा सम्राट अशोकांचा वारस आणि संपूर्ण भारतीय उपखंडावर राज्य करणाऱ्या मौर्य साम्राज्याचा भावी राजा मानला गेला होता. भविष्यात कुणाल राजा होणार यामुळे त्याच्याबद्दल आत्यंतिक मत्सर करणाऱ्या तिष्यरक्षिता नावाच्या सम्राट अशोकांच्या दुसऱ्या राणीने कुणाल तरुण असतानाच त्याचे डोळे काढून त्याला आंधळे केले होते. त्यामुळे कुणाल सिंहासनावर बसू शकला नाही.

## कुणाल नावाचा अर्थ 
कुणाल हे हिमालयातल्या एका लांब चोच असणाऱ्या पक्षाचे नाव आहे. या पक्षाला इंग्रजीत ‘पेंटेड स्नाईप्स’ असे म्हणले जाते. साऱ्या भारतवर्षावर राज्य करणाऱ्या सम्राट अशोकांना या पक्षाच्या डोळ्यांवरून आपल्या मुलाचे नाव कुणाल ठेवले होते. कुणाल या संस्कृत शब्दाचा अर्थ ‘सुंदर डोळ्यांचा पक्षी’ असा होतो तर माणसाचे नाव कुणाल असेल तर त्याला अर्थ होतो ‘असा माणूस ज्याला प्रत्येक गोष्टीत सौंदर्य दिसते’ किंवा ‘असा माणूस ज्याला काहीही पाहण्यासाठी सुंदर डोळे लाभलेले आहेत.’ संस्कृत भाषेनुसार या शब्दाचा अर्थ ‘कमळ’ असाही होऊ शकतो.

## सुरुवातीचा काळ 
सम्राट अशोकांनी आपल्या या मुलाला लहानपणीच उज्जैनला पाठवले होते.तेथेच त्याने लहानाचे मोठे व्हावे, राजपुत्र म्हणून तेथेच शिक्षण घ्यावे आणि मौर्य साम्राज्याचा वारस म्हणूनच त्याची जडणघडण व्हावी हा अशोकांचा हेतू होता.

## अंधत्व 
## सिंहासनावर हक्क सांगण्याचे प्रयत्न 
## हे ही पहा 
* महेंद्र
* संघमित्रा

## संदर्भ
वर्ग:मौर्य वंश
वर्ग:सम्राट अशोक
वर्ग:राजकुमार
मुफ्ती महंमद सईद

**मुफ्ती महंमद सईद** (१२ जानेवारी १९३६ - ७ जानेवारी २०१६) हे भारत देशाच्या जम्मू आणि काश्मीर राज्यामधील पीपल्स डेमॉक्रॅटिक पार्टी ह्या पक्षाचे संस्थापक, ज्येष्ठ नेते व जम्मू काश्मीरचे मुख्यमंत्री होते. ते २००२-०५ व २०१५-१६ ह्या काळात जम्मू-काश्मीरच्या मुख्यमंत्रीपदावर होते. मुफ्ती महंमद सईद इ.स. १९८९ - १९९० या काळात व्ही.पी. सिंग केंद्रीय सरकारमध्ये भारताचे गृहमंत्री राहिले होते.

२०१४ जम्मू काश्मीर विधानसभा निवडणुकांची परिणती त्रिशंकू निकालांत झाली. पीडीपीला २८, भारतीय जनता पक्षाला २५ तर नॅशनल कॉन्फरन्सला १५ जागांवर विजय मिळाला. सरकार स्थापनेसाठी अनेक महिने पीडीपी व भाजपदरम्यान वाटाघाटी चालू होत्या. अखेर १ मार्च २०१५ रोजी ह्या पक्षांनी एकत्र सरकार निर्माण करण्याचा निर्णय घेतला. १ मार्च २०१५ रोजी मुफ्ती महंमद सईदांनी मुख्यमंत्रीपदाची शपथ घेतली. ७ जानेवारी २०१६ रोजी त्यांचे दिल्लीच्या एम्स रुग्णालयात आजारपणामुळे निधन झाले. त्यांच्या मृत्यूनंतर काही काळ जम्मू काश्मीरमध्ये राष्ट्रपती राजवट लागू झाली व त्यानंतर एप्रिल २०१६ मध्ये सईदांची मुलगी मेहबूबा मुफ्ती मुख्यमंत्रीपदावर आली.

## बाह्य दुवे 
* अधिकृत व्यक्तिचित्र

वर्ग:भारतीय गृहमंत्री
वर्ग:जम्मू आणि काश्मीरचे मुख्यमंत्री
वर्ग:१२ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:चित्र हवे
तमिळ लिपी

**तमिळ लिपी**चा (तमिळ:தமிழ் எழுத்துமுறை *तमिळ एळुत्तुमुरै*) उगम दक्षिण ब्राह्मी लिपीपासून झाला आहे.

## तमिळ स्वर 
## व्यंजन 
## मात्रा 
## ग्रंथलिपीसाठी 
वर्ग:तमिळ भाषा
वर्ग:लिप्या
थँक्सगिव्हिंग

उजवे|300 px
**थॅंक्सगिव्हिंग दिवस** (आभारप्रदर्शन) हा प्रामुख्याने अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने व कॅनडा ह्या देशांमध्ये साजरा केला जाणारा एक सण आहे. दरवर्षी अमेरिकेत नोव्हेंबर महिन्याच्या शेवटच्या गुरुवारी तर कॅनडामध्ये ऑक्टोबर महिन्याच्या दुसऱ्या सोमवारी हा सण साजरा केला जातो. हा दिवस "टर्की डे" म्हणून देखील ओळखला जातो.

वर्ग:सण आणि उत्सव
नंदू साटम

नंदू साटम हे शिवसेनेचे नेते आणि मुंबई शहराचे माजी महापौर आहेत.

वर्ग: मुंबईचे महापौर
वर्ग:शिवसेनेतील राजकारणी
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
जगमोहन

**जगमोहन मल्होत्रा** (सप्टेंबर २५, इ.स. १९२७ - मे ३, २०२१ ) हे भारतीय राजकारणी होते. त्यांनी १९८४ ते १९८९ आणि जानेवारी १९, १९९० ते मे २६, १९९० या काळात जम्मू काश्मीर राज्याचे राज्यपाल म्हणून कार्यभार सांभाळला. तसेच  १९९६, १९९८ आणि १९९९च्या लोकसभा निवडणुकीत ते भारतीय जनता पक्षाचे उमेदवार म्हणून नवी दिल्ली लोकसभा मतदारसंघातून निवडून गेले.

वर्ग:भारतीय राजकारणी
वर्ग:जम्मू आणि काश्मीरचे राज्यपाल
वर्ग:११ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:१२ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:१३ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:नवी दिल्लीचे खासदार
वर्ग:इ.स. १९२७ मधील जन्म
वर्ग: इ.स. २०२१ मधील मृत्यू
कासारी नदी

'''''' महाराष्ट्रातील एक नदी आहे. हिचा उगम कोल्हापूर जिल्ह्यातील विशाळगड परिसरातील गजापूरच्या धरणापाशी होतो. ही पंचगंगेची उपनदी आहे.

## प्रवाह 
उगमानंतर कासारीचा प्रवाह पुढे आग्नेयेकडे १० मैलांवरील धनगरवाडीपर्यंत जाऊन पुढे पूर्वेकडे अदमासे २५ मैलावर कोलोली ते पाडळी येथील कुंभी आणि तुळशी यांच्या एकत्र प्रवाहाला मिळतो. या प्रवासात कासारी नदीला अनेक छोटे प्रवाह येऊन मिळतात त्यात जांभळी नदी आणि गडवली नदी हे महत्त्वाचे प्रवाह आहेत.

कासारी नदीचे पाणलोट क्षेत्र उत्तरेकडील विशाळगड आणि दक्षिणेतील वाघजाई या रांगांमधील त्रिकोणी भाग आहे. कासारीला  बाजारभोगाव व देसाईवाडी ता. पन्हाळा या गावांजवळ सोनुर्ले, परळी , नांदगाव, निवडे आदी गावांजवळून आलेली   मनगरी नावाची उपनदी  येऊन  मिळते.  मनगरी हे स्थानिक बोलीभाषेतील नाव असून मनकर्णिका असे या नदीचे मूळ आहे. मनकर्णिका या  मूळ नावाचा अपभ्रंश होवून 
मनगरी हे नाव रुढ झाले आहे.  भोगावच्या पूर्वेला वाहत जाताना कासारी नदी गाळाचे पठार बनवते.

## सांस्कृतिक संदर्भ 
### आख्यायिका 
करवीर माहात्म्य या ग्रंथाप्रमाणे कासारी नदी विष्णूस्वरूपिणी असून गालव या ऋषीनी येथे आणली. ब्रह्मदेवाने सृष्टीची उत्पत्ती केल्यानंतर आवश्यक त्या अवभृत स्नानासाठी या क्षेत्रात नदीची निर्मिती करण्याचे काम पाच ऋषींवर सोपवले. कश्यप, गर्ग, गालव, वसिष्ठ व विश्वामित्र या पाच ऋषींनी पाच जलप्रवाहांची निर्मिती केली. कासारीला करवीरची कालिंदी म्हणून ओळखले जाते. कालिंदी म्हणजे यमुनेचे नांव, कासारीचा प्रवाह आणि यमुनेचा प्रवाह यात विलक्षण साम्य आढळते .

## हे सुद्धा पहा
* महाराष्ट्रातील जिल्हावार नद्या

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:कोल्हापूर जिल्ह्यातील नद्या
शंकरसिंह वाघेला

इवलेसे|
**शंकरसिंह वाघेला** ( २१ जुलै १९४०, वासणा, जि.गांधीनगर, गुजरात) हे भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे वरिष्ठ नेते व गुजरात राज्याचे माजी मुख्यमंत्री आहेत. राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचे व भारतीय जनता पक्षाचे माजी सदस्य असलेल्या वाघेलांनी १९९८ साली काँग्रेसमध्ये प्रवेश केला. ते ६व्या, ९व्या, १३व्या व १४व्या लोकसभेचे तर १९८४ ते १९८९ दरम्यान राज्यसभेचे सदस्य राहिले आहेत.

२०१४ लोकसभा निवडणुकांमध्ये वाघेला साबरकांठा मतदारसंघामधून उभे राहिले आहेत.

वर्ग:भारतीय राजकारणी
वर्ग:गुजरातचे मुख्यमंत्री
वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वर्ग:भारतीय जनता पक्षातील राजकारणी
वर्ग:भारतीय वस्त्रोद्योगमंत्री
वर्ग:६ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:९ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:१० वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:१३ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:१४ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:इ.स. १९४० मधील जन्म
वर्ग:गुजराती व्यक्ती
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
माधवसिंह सोळंकी

**माधवसिंह सोळंकी** ( जुलै २९, इ.स. १९२७) हे भारतीय राष्ट्रीय कॉन्ग्रेस पक्षाचे ज्येष्ठ नेते आहेत.त्यांनी इ.स. १९७६ ते इ.स. १९७७, इ.स. १९८० ते इ.स. १९८५ आणि इ.स. १९८९ ते इ.स. १९९० या काळात गुजरात राज्याचे मुख्यमंत्री म्हणून काम बघितले.तसेच इ.स. १९९१ ते इ.स. १९९२ या काळात ते पी.व्ही.नरसिंह राव यांच्या मंत्रीमंडळात परराष्ट्रमंत्री होते.

वर्ग:भारतीय राजकारणी
वर्ग:गुजराती राजकारणी
वर्ग:गुजरातचे मुख्यमंत्री
वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वर्ग:भारतीय परराष्ट्रमंत्री
वर्ग:राज्यसभा सदस्य
वर्ग:इ.स. १९२७ मधील जन्म
प्रफुल्ल कुमार महंत

**प्रफुलकुमार महंत** हे आसाम गण परिषद पक्षाचे माजी सरचिटणीस आहेत.त्यांनी इ.स. १९८५ ते १९९० आणि इ.स. १९९६ ते इ.स. २००१ या काळात आसाम राज्याचे मुख्यमंत्री म्हणून काम बघितले.

वर्ग: आसामचे मुख्यमंत्री
वर्ग:इ.स. १९५२ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
गिरीजा प्रसाद कोईराला

इवलेसे
**गिरीजाप्रसाद कोईराला** (४ जुलै, इ.स. १९२४:सहर्सा, भारत - २० मार्च, इ.स. २०१०:काठमांडू, नेपाळ) हे नेपाळचे पंतप्रधान होते.

वर्ग:नेपाळचे पंतप्रधान
वर्ग:इ.स. १९२४ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०१० मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
कृष्णप्रसाद भट्टराई

**कृष्णप्रसाद भट्टराई** (१३ डिसेंबर १९२४ - ४ मार्च २०११) हा नेपाळ देशाचा माजी पंतप्रधान होता. भट्टराई नेपाळी काँग्रेस ह्या पक्षाच्या सरचिटणीसपदी २७ वर्षे होता.

वर्ग:नेपाळचे पंतप्रधान
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
शेरबहादुर देउवा

इवलेसे
**शेरबहादूर देउवा** (१३ जून, १९४६:अशीग्राम, नेपाळ - ) हे नेपाळी राजकारणी आहेत. हे २०१७पासून नेपाळचे पंतप्रधान आहेत. देउवा या आधी १९९५०-९७, २००१-०२ आणि २००४-०५ या कालखंडात पंतप्रधानपदी होते. 

## कौटुंबिक पार्श्वभूमी
शेर बहादूर देउबा यांचे कुटुंब डडेलधुरा जिल्ह्यातील पश्य गारखा भागातील एक समृद्ध कुटुंब म्हणून डडेलधुरा भागातील ठाकुरी देउबा कुटुंब म्हणून ओळखले जाते. डोटी पाचनाली, लुलानी मॉल, डोटी बोगतानी बाम आणि बोगटी राजवार यांच्याशी वैवाहिक संबंध असलेले हे कुटुंब ऐतिहासिक काळापासून श्रीमंत आणि नोकरदार कुटुंब म्हणून ओळखले जाते. डोटी राज्याच्या काळात दादेलधुरा येथील "पश्यगर्खा क्षेत्र" त्याच्या अधिपत्याखाली होता. चंद्रवंशी, कश्यप गोत्रिय हे देउबाचे कुलदैवत बादल आणि आशिग्राम केदार यांचा गन्याप लाटो (गणेश) आहे. 

## राजकीय जीवन
काँग्रेसचे संस्थापक नेते बीपी कोईराला यांच्या प्रेरणेने देउबा यांनी राजकारणात प्रवेश केला. विशेषतः व्ही. नाही. 2017 च्या राजकीय घटनांनंतर, ते नेपाळच्या लोकशाही चळवळीत सतत सक्रिय आहेत आणि नेपाळ स्टुडंट्स असोसिएशनचे पहिले निर्वाचित अध्यक्ष आणि संस्थापक सदस्य आहेत. वि. नाही. 2028 मध्ये त्यांची नेपाळ स्टुडंट्स युनियनचे अध्यक्ष म्हणून निवड झाली. वि. 2048, 2051 आणि 2056 च्या लोकसभा निवडणुकीत ते डडेलधुरा जिल्ह्यातून निवडून आले होते. क्रमांक 2064 आणि वि. 2070 मध्ये झालेल्या संविधान सभेच्या निवडणुकीत ते डडेलधुरा तसेच कांचनपूर जिल्हा आणि कैलाली जिल्ह्यातून विजयी झाले. 

वर्ग:नेपाळचे पंतप्रधान
वर्ग:इ.स. १९४६ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
मन मोहन अधिकारी

**मनमोहन अधिकारी** (जून, इ.स. १९२०:काठमांडू, नेपाळ - २६ एप्रिल, इ.स. १९९९) हे नेपाळचे माजी पंतप्रधान होते. हे कम्युनिस्ट पार्टी ऑफ नेपाळ (एकीकृत मार्क्सिस्ट-लेनिनिस्ट) पक्षाचे सदस्य होते.

वर्ग:नेपाळचे पंतप्रधान
वर्ग:इ.स. १९२० मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९९९ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख