open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
व्यापारी

व्यापार करणारी व्यक्ति. व्यापारी ही अशी व्यक्ती आहे जी इतर लोकांद्वारे उत्पादित वस्तूंचा व्यापार करते, विशेषतः जो परदेशी देशांशी व्यापार करतो. ऐतिहासिकदृष्ट्या, व्यापारी म्हणजे जो कोणी व्यवसाय किंवा व्यापारात गुंतलेला असतो. जोपर्यंत उद्योग, व्यापार आणि व्यापार अस्तित्वात आहेत तोपर्यंत व्यापारी कार्यरत आहेत. १६व्या शतकातील युरोपमध्ये, व्यापाऱ्यांसाठी दोन भिन्न संज्ञा उदयास आल्या: मेरसेनियर म्हणजे स्थानिक व्यापाऱ्यांना संदर्भित (जसे की बेकर्स आणि किराणा विकणारे) आणि कूपमन (डच: कूपमॅन) अशा व्यापाऱ्यांना संदर्भित केले जे जागतिक स्तरावर कार्यरत होते, मोठ्या अंतरावर वस्तूंची आयात आणि निर्यात करतात आणि क्रेडिट आणि फायनान्स सारख्या अतिरिक्त-मूल्य सेवा ऑफर करणे.

इतिहासाच्या वेगवेगळ्या कालखंडात आणि वेगवेगळ्या समाजांमध्ये व्यापाऱ्याची स्थिती बदलली आहे. आधुनिक काळात, व्यापारी हा शब्द अधूनमधून एखाद्या व्यावसायिक व्यक्तीला किंवा मानवी, आर्थिक, बौद्धिक आणि भौतिक यांच्या मिश्रणाचा वापर करून नफा, रोख प्रवाह, विक्री आणि महसूल निर्माण करण्याच्या उद्देशाने (व्यावसायिक किंवा औद्योगिक) उपक्रम राबविणाऱ्या व्यक्तीसाठी वापरला जातो. आर्थिक विकास आणि वाढीला चालना देण्यासाठी भांडवल.

जोपर्यंत मनुष्य व्यापार आणि व्यापारात गुंतला आहे तोपर्यंत व्यापारी ओळखले जातात. व्यापारी आणि व्यापारी नेटवर्क प्राचीन बॅबिलोनिया आणि अ‍ॅसिरिया, चीन, इजिप्त, ग्रीस, भारत, पर्शिया, फोनिशिया आणि रोममध्ये कार्यरत होते. युरोपीय मध्ययुगीन काळात, व्यापार आणि वाणिज्य मध्ये झपाट्याने विस्तार झाल्यामुळे श्रीमंत आणि शक्तिशाली व्यापारी वर्गाचा उदय झाला. शोधाच्या युरोपियन युगाने नवीन व्यापार मार्ग उघडले आणि युरोपियन ग्राहकांना वस्तूंच्या विस्तृत श्रेणीत प्रवेश दिला. १६०० च्या दशकापासून, वस्तूंनी भौगोलिकदृष्ट्या विखुरलेल्या बाजारपेठेत त्यांचा मार्ग शोधल्यामुळे ते बरेच दूर अंतरावर जाऊ लागले. युरोपीय व्यापारासाठी आशिया उघडल्यानंतर आणि नवीन जगाचा शोध लागल्यानंतर, व्यापाऱ्यांनी खूप लांब अंतरावर वस्तू आयात केल्या: भारतातून कॅलिको कापड, पोर्सिलेन, रेशीम आणि चीनमधून चहा, भारत आणि दक्षिण-पूर्व आशियातील मसाले आणि तंबाखू, साखर, नवीन जगातून रम आणि कॉफी. अठराव्या शतकापर्यंत, एक नवीन प्रकारचा उत्पादक-व्यापारी उदयास येऊ लागला होता आणि आधुनिक व्यवसाय पद्धती स्पष्ट होऊ लागल्या होत्या.
वर्ग:व्यापार
खंजिरी

right|thumb|200px|खंजिरी

**खंजिरी** हे महाराष्ट्राच्या ग्रामीण भागातील एक छोटेसे चर्मवाद्य आहे.
गाताना ठेका धरण्यासाठी व रंजकता आणण्यासाठी हे वाद्य वापरले जाते. लाकडी किंवा धातूच्या वर्तुळाकार पट्टीमध्ये ठराविक अंतरावर धातूच्या पातळ गोलाकार चकत्या बसवलेल्या असतात. या चकत्या एकमेकांवर आपटून नाद निर्माण होतो. खंजिरी एका हातात धरून दुसऱ्या हाताने आघात करून वाजवली जाते. लोकसंगीतात खंजिरीचा नियमित वापर होतो.

खंजिरी हे वाद्य तुकडोजी महाराज त्यांच्या भजनांत वाजवीत असत. सत्यपाल चिंचोलीकर हे सप्तखंजिरीच्या माध्यमातून कीर्तने करतात. त्यांनी खंजिरीला विकसित करून सप्तखंजिरी म्हणजेच ७ खंजिरी एकत्र करून विविध आवाज काढायला सुरुवात केली.

## संदर्भ
वर्ग:वाद्ये
नगारा

नगारा हे केवळ एक ऐतिहासिक वाद्ययंत्र नसून ते साहित्य आणि लोकजीवनाचा सजग प्रहरी म्हणून पुढे आले आहे. मानवी मूल्यांचा जयघोष करणारा नगारा (महाकाव्य) साहित्यात दिसून येते. महाराष्ट्रातील पोहरागड येथील बंजारा विरासतची ऐतिहासिक नगारा वास्तू देखील प्रचलित आहे. तसेच नगारा हा वादय विशेषतः राजपुतानाशी अधिक निकटचा मानला जातो. विजय, शौर्य, पराक्रम, जीवन संगीत, नवं स्फुर्ती व मानवी चेतनाचे एक अमोघ प्रतिक मानले जाते.

## 'नगारा' महाकाव्य
'नगारा' हे वैश्विक मानवी मूल्यांचे संवर्धन करणारे बंजारा भाषेतील एक अभिजात महाकाव्य म्हणून ओळखले जाते. प्रख्यात साहित्यिक व विचारवंत एकनाथराव पवार नायक यांनी रचलेले हे प्रसिद्ध महाकाव्य एकूण चार विभागांत विभागले आहे. परंतु त्यांचा आत्मा म्हणजे वैश्विक मानवी कल्याण हाच होय. या महाकाव्याचे आशयबिंदू प्रामुख्याने 'एक धरती एक परिवार' (One Earth-One Family) हे मध्यवर्ती असल्याने यातील प्रत्येक काव्य माणूस आणि मानवतेचा आवाज बनलेली आहे. 'नगारा' हे महाकाव्य वैश्विक मानवी मूल्यांचा प्रतिनिधित्व करणारे असून यातील आधुनिक वैश्विक प्रतिमा , भविष्यवेधी आशय आणि जीवनविद्या अंतर्मुख करणारी आहे. तेलंगणा येथील पद्मश्री पुरस्कार सन्मानित प्रख्यात कवी व विचारवंत सोमलाल नायक यासह देशभरातील विविध नामवंत साहित्यिक व विचारवंतांनी नगारामधील साहित्यप्रभा व मूल्यप्रज्ञेची पाठराखण केली आहे. तर गुजरात येथील प्रख्यात साहित्यिक डॉ. गोवर्धन बंजारा यांची प्रगल्भ अशी प्रस्तावना लाभली आहे.  

## नगारा वाद्याची विशेषतः
नगारा हा वादय विशेषतः राजपुतानाशी अधिक निकटचा मानला जातो. नगारा हे प्राचीन काळातील ऐतिहासिक महत्त्व असलेले युद्ध, आराधना आणि संकट प्रसंगी स्वकियाना जागृत करण्यासाठी वापरले जाणारे एक प्रमुख भारतीय वाद्य आहे. अध्यात्म , शौर्य, पराक्रम, जीवन संगीत, वैभव, नवं स्फुर्ती व मानवता जागविण्याचे ते एक अमोघ प्रतिक मानले जाते. गोर राजपुतशैलीचा नगारा हा विविध प्रसंगी वेगळ्या धूनमध्ये वाजवीण्यामागे विविध कारणे देखील मानली जाते. नगारा हे वादय आनंदोत्सवाच्या निमित्ताने देखील वाजवीण्यात येतो.  होळी आणि भजनाच्या प्रसंगी म्हटल्या जाणाऱ्या गाण्यांमध्ये देखील नगाराचा वापर होतो. ड्रममधील जोड्या वेगवेगळ्या असतात, ज्यामध्ये एकाचा आवाज पातळ असतो आणि दुसऱ्याचा आवाज जाड असतो. ते वाजवण्यासाठी लाकडी दांडक्याने मारून आवाज काढला जातो.  खालच्या पृष्ठभागावरील नागडा धातूपासून बनलेला असतो. हे भारतातील अतिशय लोकप्रिय वाद्य आहे. 

वर्ग: साहित्य
महाकाव्य

## संदर्भ
ताडी

250px|इवलेसे|उजवे|ताडी पेय
**ताडी** हे ताडफळापासून तयार केले जाणारे पेय आहे.. ताडाच्या झाडास माथ्यावर तीक्ष्ण हत्याराने खाच पाडल्यावर, त्यातुन निघणारा रस. हा रस त्या केलेल्या खाचेखाली मडके बांधून त्यात गोळा करतात. हा रस प्रकृतीने थंड असतो. सूर्योदय झाल्यावर हा आंबतो. आणि जसजसा दिवस वाढायला लागतो तसतसे त्यात अल्कोहोल चे प्रमाण वाढत जाते अशा रसाला ताडी म्हणतात तर सूर्योदयापूर्वी निघणाऱ्या रसाला नीरा म्हणतात जी शरीरासाठी चांगली मानली जाते. या रसाने मूत्रप्रवृत्ती वाढते.उन्हाळ्यात हा पिण्याने उन्हाचा त्रास होत नाही.  महाराष्ट्र शासनाची 'नीरा' व 'ताडी' या दोन्हीला मान्यता आहे. शहरांमधून रस्त्यारस्त्यावर नीरा विकणारी अनेक केंद्रे असतात. नीरेमध्ये १२ टक्के साखर असते.

ताडीपासून गूळ व साखरही बनते. ताडी आंबल्यावर पहिल्या ३ ते ८ तासात तिच्यात ३ टक्के एथिल अल्कोहोल बनते.  ही प्रक्रिया चालू राहिल्यास अल्कोहोल ५ टक्क्यापर्यंत वाढते.  त्याहून अधिक झाल्यास ताडी माणसाने पिण्याच्या लायकीची रहात नाही.

 

वर्ग:नैसर्गिक पेय
डमरु

**डमरु** हे एक चर्मवाद्य. हे शिवाचे वाद्य आहे. 

डमरु हे वाद्य, हिंदू आणि तिबेटी बौद्ध धर्मात वापरले जाते. हिंदू धर्मात, डमरूला शिव देवीचे साधन म्हणून ओळखले जाते आणि असे म्हणले जाते की संपूर्ण विश्वाद्वारे निर्मित आणि नियंत्रित केलेल्या आध्यात्मिक ध्वनी उत्पन्न करण्यासाठी भगवान शिवाने तयार केले आहे. तिबेटी बौद्ध धर्मात, डमरूचा तांत्रिक पद्धतींमध्ये वाद्य म्हणून उपयॊगात आहे. 

## वर्णन 
डमरु हे लाकडाचे असते. धातूच्या दोन्ही बाजूंनी चमचा ड्रम असतो. रेझोनेटर पितळी असतो. डमरूची उंची ६ इंच आणि वजन २५०-३३० ग्रॅम असते.  डमरूच्या सभोवताली असलेल्या लेदर कॉर्ड टोकापर्यंत सरकवता येतात.  

## हिंदू धर्मात 
भारतीय उपमहाद्वीपमध्ये डमरू अतिशय सामान्य आहे. डमरूला पॉवर ड्रम म्हणून ओळखले जाते आणि जेव्हा ते खेळले जाते तेव्हा ते आत्मिक ऊर्जा निर्माण करते असे मानले जाते. हे हिंदू देवता शिवाशी संबंधित आहे. असे मानले जाते की संस्कृत भाषा|संस्कृत भाषेतील मुळाक्षरे महेश्वराने वाजवलेल्या डमरूच्या आवाजातून बाहेर पडली. डमरूचा वापर त्याच्या लहान पोर्टेबल आकारामुळे सर्व पट्ट्यांमधील संगीतकारांद्वारे केला जातो.   

**कोशांबीचे डमरू-नाणे**    

मौर्य राजवटीच्या कालखंडातल्या कोसांबी (आधुनिक अलाहाबाद जिल्हा) येथील आदिवासी समाजाचे नाणे दिमारू हे ड्रमसारखे दिसते. अनेक राष्ट्रीय संग्रहामध्ये ही नाणी आहेत.

## तिबेटी बौद्ध धर्मात 
तिबेटी बौद्ध परंपरेत, डमरू पवित्र साधनांच्या संग्रहाचा भाग आहे. आणि वाद्य प्राचीन भारतीय तांत्रिक पद्धतींमधून स्वीकारले गेले आहे. ते ८ व्या ते १२ व्या शतकापर्यंत हिमालयापर्यंत पोहचले, तरीही तिबेटमध्ये वज्रयान प्रथा म्हणून उपयोगात असते.

## खोपडी डमरू 
खोपडी डमरू हे नर व मादी खोपडीपासून किंवा कॅल्व्हारियमपासून बनविले जाते. 

१९६० च्या तिबेटी डायस्पोरानंतर, त्यांनी निरंतर गुणवत्ता घटल्याने भारतात आणि नेपाळमध्ये खोपडी डमरू तयार केली. भारतात यापुढे स्रोत नाही आणि बेकायदेशीर प्रथांद्वारे मानवी अस्थी घेण्यामुळे नेपाळमधून त्यांची निर्मिती आणि निर्यात प्रतिबंधित आहे. आजही कधीकधी पेंट केलेली स्किन्स सापडतात.    

डमरूचे प्रतीकात्मक आणि उत्साही गुणधर्म विस्तृत आहेत.    

## चौद डमरू  
चौद डमरू (किंवा चोदा) डमरूचा एक विशेष प्रकार आहे. हे सामान्यतः मोठे असते, आणि त्याच्या लहान समकक्षापेक्षा जास्त गोल आकार असतो. चोड डमरू चाडच्या तांत्रिक पद्धतीमध्ये वापरला जातो.     

वर्ग:वाद्ये
प्रेम

कोणतेही प्राणी,वस्तू,सजीव,निर्जीव,इत्यादीबद्धल मनामध्ये आपुलकी,स्नेह,जिव्हाळा,आदर,निर्माण होणे आणि ती गोष्ट सहवासात,जीवनात हवीशी वाटणे म्हणजे प्रेम.
आपले दैनंदिन जीवन जगत असताना सहवासात येणाऱ्या कोणत्याही गोष्टीशी,व्यक्तींशी  भावनिक,मानसिक,शारीरिक,संबंध जोडले गेल्यामुळे निर्माण झालेला स्नेह म्हणजे प्रेम होय.
प्रेमाची वयोगटानुसार स्वरूपे:
१) स्नेह - प्रेमाचा हा प्रकार आपण आपल्यापेक्षा वयाने लहान असणाऱ्या व्यक्तीसोबत ठेवतो. यात एक काळजी किंवा माया असते. भूतदया किंवा पशुपक्षांबद्दल वाटणारी आपुलकी याचाही अंतर्भाव त्यात होतो. 
२) प्रेम - हा समान वयोगटातील व्यक्तींच्या असणाऱ्या संबंधांना दर्शवितो - ह्याचे उपप्रकार म्हणजे पत्नीप्रेम,भगिनीप्रेम,बंधुप्रेम,मित्रप्रेम इत्यादी.
३) आदर - हा प्रेमाचा प्रकार आपल्यापेक्षा वयाने मोठ्या अथवा ज्येष्ठ व्यक्तींकरता असतो. यातही संबंधित व्यक्तीची वाटणारी काळजी - विशेषतः त्यांच्या आवडी-निवडी व विचार लक्षात घेतले जातात. ही वागणूक त्यांच्या जीवनाच्या अनुभवाची आणि त्यांनी केलेल्या संगोपनाबद्दलची एक पावती आणि क्वचित प्रसंगी त्यांना आवडणाऱ्या शिस्तबद्ध दिनचर्येची दखल असू शकते. पण हे सर्व प्रेमच!
४) ममता - हा तो प्रेमप्रकार की ज्याला अनुभवायला असे म्हणतात की देवही अवतार घेतात. स्त्रीला मातृत्व प्राप्त झाले की आपल्या बाळासाठी वाटणारे प्रेम म्हणजे ममता होय.
५) भक्ती - प्रेमाचे परमोच्च रूप की ज्याचे वर्णन केवळ अशक्य. परमेश्वर आणि साधक जेंव्हा एकरूप होतात तेंव्हा जो प्रेमप्रकार घडतो तो म्हणजे भक्ती - भक्ती म्हणजेच एकरूपता. भिन्नता म्हणजे विभक्ती- परमेश्वर आणि भक्त दोघेही एकरूप होऊन आपापले वेगळे अस्तित्त्व घालवून परमोच्च एकरूपता अनुभवतात त्यालाच भक्ती असे संबोधले जाते.
६) एकरुपता- प्रेम म्हणजे दोन जीव,नाते,संबंधी,एकत्र येऊन विचाराची देवाण घेवाण करतात,त्यांच्या  विचारातील एकता म्हणजे प्रेम होय.

प्रेम म्हणजे त्यागाची,समर्पणची भावना. प्रेम म्हणले की त्यात त्याग अग्रस्थानी असतो. 
## चित्रदालन

चित्र:Frank Bernard Dicksee - Romeo and Juliet, 1884.jpg|युगुल प्रेम (रोमियो व ज्युलियट)
चित्र:Calm.jpg|अपत्य प्रेम
चित्र:Family Love.jpg|कौटुंबिक प्रेम
चित्र:A girl and her dog.jpg|पशू प्रेम

## बाह्य दुवे
* पहिल्या नजरेत प्रेम होत, शास्त्रज्ञांनी सांगितला 'केमिकल फंडा'

वर्ग:प्रेम
लोकसंगीत

लोकांना सहजतेने समजणारे संगीत म्हणजे लोकसंगीत होय. पारंपरिकता हा या प्रकाराचा गुणविशेष असतो. देवीच्या गोंधळातील गाणी हे लोकसंगिताचे उदाहरण होय.
## स्वरूप
## हे सुद्धा पहा
*लोकसाहित्य
*लोककला
*लोककथा
*लोकगीत
*लोकसंस्कृती
*लोकनाट्य

## बाह्य दुवे
*लोकसंस्कृती आणि पर्यटन

वर्ग:संगीत
खाजगी भांडवल

**प्रायव्हेट इक्विटी** (English:Private Equity)

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख
स्थावर मालमत्ता

**स्थावर मालमत्ता** तथा **रियल इस्टेट** जमीन, त्यावरील इमारती, पीके, खनिजे, पाणी यांसारखी नैसर्गिक साधने या व तत्सम मालमत्तेस दिलेली संज्ञा आहे.

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
सराफी बाजार

**सराफी बाजार** (इंग्लिश: *Bullion Market*, *बुलिअन मार्केट* ;) म्हणजे सोने व चांदी यांच्या देवघेवीचा घाऊक बाजार असतो.

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
प्राथमिक बाजार

**प्राथमिक बाजार**(इंग्लिश:Primary Market) हा कंपन्यांनी आपले समभाग किंवा रोखे थेट ग्राहकांना विकण्यासाठीचा बाजार होय.

## हे सुद्धा पहा
* आय.पी.ओ.

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
दुय्यम बाजार

**दुय्यम बाजार**
दुय्यम बाजाराला प्रामुख्याने'भाग बाजार'देखील ओळखले जाते.या बाजारात अगोदरच वितरित केलेल्या प्रतिभूतींच्या खरेदी-विक्रीचे व्यवहार गुंतवणूकदारांमार्फत होत असतात.प्रारंभिक भाग विक्री नंतर जेव्हा भागांची भाग बाजारात नोंदणी केली जाते.तेव्हा हे भाग विक्रीस काढले जातात.प्राथमिक बाजार व दुय्यम बाजार यातील मुख्य फरक म्हणजे प्राथमिक बाजारात नवीन प्रतिभूर्तीची विक्री केली जाते तर दुय्यम बाजारात अगोदरच अस्तित्वात असलेल्या प्रतिभूतींची पुनर्विक्री केली जाते.दुय्यम बाजारात नवीन प्रतिभूतींची विक्री केली जात नाही.

## हे सुद्धा पहा
* रोखे बाजार
* प्राथमिक बाजार

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
वर्ग:रिकामी पाने
रोखे बाजार

**रोखे बाजार** किंवा **शेअर बाजार** (इंग्लिश: *Stock exchange*, *स्टॉक एक्सचेंज*) ही समभाग, रोखे, बाँड इत्यादी वित्तीय घटकांच्या खरेदी-विक्रीचे व्यवहार घडवणारी आर्थिक संस्था आहे. येथे शेअर दलाल व व्यापारी रोख्यांची देवाण-घेवाण करतात. रोखे बाजार हा समभाग बाजार ह्या मोठ्या आर्थिक संस्थेचा एक घटक आहे. रोखे बाजारामधील व्यवहार स्थावर वास्तूमध्ये पार पाडले जातात.

रोखे बाजार म्हणजे सर्व सहभागी घटकांदरम्यान परस्परसंबंध असलेली अशी व्यवस्था असते. हिच्याद्वारे खालील गोष्टी सुकर होतात :
* रोखे खरीदणे व विकणे
* नवीन रोखे जारी करून नवे भांडवल उभारणे
* स्थावर मालमत्तेचे वित्तीय मालमत्तेत रूपांतर करणे
* फायदा मिळवण्याच्या हेतूने अल्प व दीर्घ मुदतींसाठी पैसा गुंतवणे.

## रोखे बाजाराचे स्तर 
* प्राथमिक बाजार
* दुय्यम बाजार
* ओव्हर-द-काउंटर बाजार

## जगातील प्रमुख रोखे बाजार
## शेअर मार्केटसंबंधी पुस्तके
* गलगली सूत्रे - शेअर बाजारातील युक्त्या (गोपाल गलगली)
* गुंतवणूक गाथा (गोपाल गलगली)
* तरुण वृद्धांनो मुद्दल खर्च करायला लागा (गोपाल गलगली)
* दाम दसपट (गोपाल गलगली) 
* भारतातील शेअर बाजाराची ओळख (जितेंद्र गाला)
* व्हा शेअर बाजार तज्ज्ञ (गौरव मुठे)
* शेअर बाजार जुगार? छे, बुद्धिबळाचा डाव! (रवींद्र देसाई)
* शेअर बाजार एक अनोखे कारकीर्द (अनुवादित, शुभांगी वाड-देशपांडे, मूळ लेखिका - सुरेखा मश्रूवाला)
* शेअर बाजाराची यथार्थ ओळख (कृ.भा. परांजपे)
* शेअर मार्केट (गोपाल गलगली)
* शेअर मार्केट अभ्यास आणि अनुभव (उदय कुलकर्णी)
* शेअर मार्केटची तोंडओळख (डाॅ. ह.ना. कुंदेन)
* शेअर मार्केटची सूत्रे (अरुण वामन पितळे)
* शेअर मार्केटच्या ट्रेडिंग ट्रिक्स (सुनील हरदास)
* शेअर मार्केट म्हणजेच भरपूर पैसा (रवींद्र पटील)
* शेअर मार्केट रेडी रेकनर आणि बॅलन्सशीट कसा वाचावा? (गोपाल गलगली)  

## संदर्भ 
वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
वर्ग:रोखे बाजार
राग भैरवी

**भैरवी** हा हिंदुस्तानी संगीतातील एक राग आहे. कर्नाटक संगीतातले भैरवी, नटभैरवी, ललिता भैरवी, वसंत भैरवी, अहीर भैरवी, आनंद भैरवी, शालक भैरवी, शुद्ध भैरवी आणि सिंधु भैरवी हे राग हिंदुस्तानी संगीतातल्या भैरवी या रागाहून भिन्न आहेत.

## भैरवी रागातली काही भावगीते/नाट्यगीते/चित्रपटगीते (गीताचे शब्द|कवी|संगीत-दिग्दर्शक|गायक|भैरवीचा खास प्रकार या क्रमाने)
* नच मानसा आशा|नंदकुमार|वि .सी. गुर्जर|बालगंधर्व
* अगा वैकुंठीच्या राया|संत कान्होपात्रा|मास्टर कृष्णराव|राम मराठे
* अच्युता केशवा श्रीधरा माधवा|संत नामदेव| |सुरेश हळदणकर|
* तुझिये निडळी|संत ज्ञानेश्वर| |मास्टर कृष्णराव|
* बोला अमृत बोला|कुलवधू|मो. ग. रांगणेकर|मास्टर कृष्णराव|ज्योत्स्ना भोळे
* का रे ऐसी माया|कोणे एके काळी|मो. ग. रांगणेकर|मास्टर कृष्णराव|ज्योत्स्ना भोळे
* अवघा रंग एक झाला|संत सोयराबाई|किशोरी आमोणकर|किशोरी आमोणकर
* असार पसारा शून्य संसार सारा|स.अ. शुक्ल|केशवराव भोळे आणि इतर|हिराबाई बडोदेकर
* असेन मी नसेन मी |शांता शेळके|यशवंत देव|अरुण दाते
* ओवाळिते मी लाडक्या भाऊराया, .... दिवाळीची शोभा या उजेडात न्हाली, कळस होऊनी भाऊबीज आली (चित्रपटगीत, चित्रपट - ओवाळिते भाऊराया, कवी - जगदीश खेबूडकर, संगीतकार - प्रभाकर जोग, गायिका - कु. शुभांगी आणि आशा भोसले)
* ऊर्मिले त्रिवार वंदन तुला |राजा मंगळवेढेकर|प्रभाकर जोग|राम फाटक
* प्रेम तुझ्यावर करिते मी रे |पी. सावळाराम|वसंत प्रभू|लता मंगेशकर|सिंधु भैरवी
* भाग्य उजळले तुझे चरण पाहिले |भा.रा. तांबे|दशरथ पुजारी|माणिक वर्मा
* रंगरेखा घेऊनी मी |मधुकर जोशी|दशरथ पुजारी|माणिक वर्मा
* सजल नयन नित धार बरसती |शांताराम नांदगावकर|अशोक पत्की|अजित कडकडे|मिश्र भैरवी
*  | | | |

वर्ग:हिंदुस्तानी राग
डायव्हर्सिफाईड म्युचुअल फंड

**डायव्हर्सिफाईड म्युचुअल फंड**(English:Diversified Mutual Fund)
वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
वर्ग:रिकामी पाने
संतुलित म्युचुअल फंड

**संतुलित म्युच्युअल फंड** तथा **बॅलन्स्ड म्युच्युअल फंड** हा अनेक प्रकारच्या गुंतवणुकी करणारा म्युच्युअल फंड आहे.

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
डेट म्युचुअल फंड

**डेट म्युचुअल फंड** (English:Debt Mutual Fund)

रोखे ,कर्जरोखे मध्ये  गुंतवणूक केलेल्या म्युचअल फंडाला डेट फंड असे म्हणतात 
वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
वर्ग:रिकामी पाने
प्राथमिक खुला देकार

**प्राथमिक खुला देकार (प्राथमिक खुली भागविक्री)** किंवा **आय.पी.ओ.** (English: IPO/Initial Public Offering) हा खासगी किंवा भागीदारीतील कंपन्यामधील समभाग पहिल्यांदा जनतेस विकत घेण्यासाठीच प्रस्ताव किंवा देकार असतो. याद्वारे कंपनी आपले सगळे समभाग विकू शकते किंवा काही भाग राखीव ठेवून उरलेली मालकी जनतेस समभागांद्वारे विकत देते.

अशा देकारानंतरही कंपनी अधिक समभाग जनतेस विकू शकते परंतु त्यास *प्राथमिक* देकार म्हणता येत नाही.

असे देकार सहसा प्राथमिक बाजारात केले जातात.

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
इक्विटी म्युचुअल फंड

**इक्विटी म्युचुअल फंड** (English: Equity Mutual Funds)शेअर व रोख्यामध्ये भांडवली गुंतवणूक करतांना दोन पर्याय असतात ,एक प्रत्यक्ष शेअर व रोखे खरेदी करणे किंवा दोन म्युचुअल फंडासारख्या गुंतवणूक माध्यमातून गुंतवणूक करणे ,शेअर व  इक्वीटी मध्ये गुंतवणूक केलेल्या म्युच्युअल फंडाला इक्वीटी म्युच्युअल फंड असे म्हणतात. 

## म्युचुअल फंडाचे साधारण वर्गीकरण 
* ओपन-एंडेड स्कीम्स
* क्लोझ-एंडेड स्कीम्स
* इंटरव्हल स्कीम्स

## म्युचुअल फंड विशिष्ट उद्दिष्ट आधारीत योजना 
* ग्रोथ स्कीम्स
* इन्कम स्कीम्स
* बॅलन्स्ड स्कीम्स
* लिक्विड स्कीम्स
* गिल्ट फंड
* टॅक्स सेव्हिंग स्कीम्स

## म्युचुअल फंड विशेष योजना 
* इंडेक्स फंड्स
* सेक्टर स्पेसिफिक फंड्स

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
वर्ग:रिकामी पाने
ओपन-एंडेड स्कीम्स

**ओपन-एंडेड स्कीम्स**

या प्रकारच्या म्युचअल फंडमध्ये वर्षभर केव्हाही गुंतवणूक करता येते ,गुंतवणूकदारांना फंडमधील गुंतवणूक केव्हाही काढता येते ,गुंतवणूक काढताना गुंतवणूकदाराला तेव्हाच्या गुंतवणूक एककाच्यादराने रक्कम परत केली जाते हे फंड शेअर बाजारात सूचीकृत केले जात नाहीत .शेअर बाजाराच्या प्रत्येक दिवशी म्युचअल फंड गुंतवणूकदारांना शेअर विकतात ,म्युचअल फंडने - असे शेअर तेव्हाच्या एन ए व्हीला परत विकत घेणे अपेक्षित असते .  

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
वर्ग:रिकामी पाने
क्लोझ-एंडेड स्कीम्स

**क्लोझ-एंडेड स्कीम्स**
वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
वर्ग:रिकामी पाने
इन्कम स्कीम्स

**इन्कम स्कीम्स** हे गुंतवणुकीचे साधन आहे. गुंतवणुकदार यात एकरकमी गुंतवणूक करतो व त्याबदल्यात त्यास दरमहा, तीनमाही, अर्धवार्षिक किंवा वार्षिक मोबदला मिळतो. या मोबदल्याचा दर स्थिर असू शकतो किंवा बदलू शकतो.

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
ग्रोथ स्कीम्स

**ग्रोथ स्कीम्स(Growth Mutual Fund Scheme)** हा इक्विटी म्युच्युअल फंडाचा प्रकार आहे. इक्विटी म्युच्युअल फंड हे शेअर मार्केट मध्ये कंपन्यांच्या समभागांमध्ये गुंतवणूक करतात. या कंपन्या आपल्या वार्षिक कामगिरीनुसार भागधारकांना लाभांश (डिवीडेंट) देत असतात. 

इक्विटी म्युच्युअल फंडाच्या ग्रोथ स्कीम्स मध्ये गुंतवणुक केल्यास त्या म्युच्युअल फंडातील गुंतवणूकदाराला म्युच्युअल फंडातील समभागांनी दिलेला कोणताही लाभांश मिळणार नाही. काही शेअर्स नियमित लाभांश देतात, परंतु वाढीचा पर्याय निवडला असल्यास, म्युच्युअल फंड गुंतवणूकदार हा लाभांश पुनःच त्याच फंडात  गुंतवणूक करतो.  या पैशामुळे म्युच्युअल फंडाचे निव्वळ मालमत्ता मूल्य (NAV) वाढते.
वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
वर्ग:रिकामी पाने
लिक्विड स्कीम्स

**लिक्विड स्कीम्स** ही गुंतवणूक निधीचा एक प्रकार असून ती प्रामुख्याने अत्यंत अल्प मुदतीच्या ऋण देयकांमध्ये गुंतवणूक करते. यामध्ये प्रामुख्याने सरकारी रोखे, मुदत ठेवी आणि व्यावसायिक ठेवींचा समावेश असतो. या योजनेचा मुख्य उद्देश गुंतवणूकदारांना अधिकाधिक तरलता आणि भांडवलाची सुरक्षा देण्याचा असतो. सहसा अशा योजना अशा साधनांमध्ये गुंतवणूक करतात ज्यांची परिपक्वता मुदत ९१ दिवसांपेक्षा कमी असते. यामुळे यातील जोखीम अत्यंत कमी राहते. गुंतवणूकदारांकडील अतिरिक्त रोख रक्कम आहे आणि ती त्यांना काही दिवस किंवा काही आठवड्यांसाठी गुंतवायची असल्यास अशा वेळी हा एक उत्तम पर्याय मानला जातो. अनेकदा बचत खात्यापेक्षा थोडे अधिक परतावे मिळवण्याच्या उद्देशाने याचा वापर केला जातो.

## इतर ऋण निधींशी तुलना 
वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
इंडेक्स फंड

**इंडेक्स फंड्स** हा रोखेबाजार किंवा समभागबाजारातील गुंतवणुकीचा एक मार्ग आहे.

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
सेक्टर स्पेसिफिक फंड्स

**सेक्टर स्पेसिफिक फंड्स** हे एखाद्या विशिष्ट प्रकारच्या कंपन्यांमध्ये गुंतवणूक करणारा म्युच्युअल फंड होत.

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
के.वाय.सी. (फॉर्म)

**के.वाय.सी.नो युवर कस्टमर (फॉर्म)** (इंग्लिश:Know Your Client/Customer) हा भारतातील बँका व वित्तसंस्थांमधून वापरला जाणारा फॉर्म आहे. के.वा.सी म्हणजे  आपणास आपल्या ग्राहकांविषयी माहिती  आहे का ? असा त्याचा अर्थ होतो ' केवायसी ' प्रक्रियेत आपली ओळख व पत्ता यांचे सबळ पुरावे द्यायचे असतात आणि हे काम केवायसी रजिस्ट्रेशन एजन्सीच्या ( केआरए ) ' पॉइंट ऑफ सर्व्हिस ' वर ( पीओएस ) होते . केवायसी प्रक्रिया करताना दिलेला तपशील व माहिती कालांतराने बदलू शकतो . ' पीओएस ' वर जाऊन केआरएकडील आपल्या केवायसीमध्ये आवश्यक ते बदल करायचे असतात .व्यवसायाच्या संबंधातील बेकायदेशीर हेतूंच्या संभाव्य जोखमींबरोबरच एखाद्या व्यवसायाची त्याच्या ग्राहकांची ओळख सत्यापित करणे आणि त्यांच्या योग्यतेचे मूल्यांकन करणे होय. या क्रियाकलापांचे संचालन करणारे बँकेचे नियम आणि मनी लॉंडरिंगविरोधी नियमांचा संदर्भ घेण्यासाठी देखील हा शब्द वापरला जातो. 

**के.वाय.सी. मानके** 

केवायसी मार्गदर्शक सूचनांचे उद्दीष्ट हे असे आहे की सावकारी किंवा अजाणतेपणे  बँकांना मनी लॉन्ड्रिंगच्या कामांसाठी गुन्हेगार घटकांचा वापर करण्यापासून रोखणे. संबंधित प्रक्रिया बँकांना त्यांचे ग्राहक आणि त्यांचे आर्थिक व्यवहार अधिक चांगल्या प्रकारे समजण्यास सक्षम करतात. हे त्यांचे जोखमी चांगल्याप्रकारे व्यवस्थापित करण्यात मदत करते. आज केवळ बँकाच नाही तर विविध ऑनलाइन व्यवसायही केवायसी लागू करू शकतात. ते सहसा पुढील चार मुख्य घटकांचा समावेश करून त्यांचे केवायसी धोरण ठरवतात.  

1) ग्राहक स्वीकृती धोरण

2) ग्राहक ओळख प्रक्रिया

3) व्यवहारांची  देखरेख 

4) जोखीम व्यवस्थापन

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
कर्मचारी भविष्यनिर्वाह निधी

**कर्मचारी भविष्य निर्वाह निधी ** (EPF- Employee Provident Fund) ही १९५२ मध्ये नोकरदारांसाठी भारत सरकारने सुरू केलेली सामाजिक सुरक्षा योजना आहे. वीसहून अधिक कर्मचारी किंवा कामगार काम करीत असलेल्या आस्थापनांमध्ये निवृत्ती पश्चात कालावधीची तरतूद म्हणून या योजनेकडे पाहीले जाते. कर्मचारी आणि त्याची मालक आस्थापना दरमहा मूळवेतनाच्या बारा टक्के रक्कम या निधीत प्रत्येकी जमा करतात. या कर्मचारी भविष्य निर्वाह निधीद्वारे सेवानिवृत्तीसमयी एक रकमी लाभ देण्याबरोबरच दोन अतिरिक्त लाभही आहेत. 
* कर्मचारी निवृत्तिवेतन योजना (Employees Pension Scheme) 
* कर्मचारी ठेवीशी निगडित विमा योजना (Employees Deposit Linked Insurance Scheme) 

या योजनेअंतर्गत, कर्मचाऱ्यास त्याचे या योजनेमध्ये झालेल्या संचित ठेवीवर देण्यात येणाऱ्या व्याजदरात बदल होऊ शकतो.कर्मचारी भविष्यनिर्वाह निधी संस्था यावर देखरेख ठेवते.

कर्मचा-यांच्या मृत्यूनंतर त्याच्यावर अवलंबित व्यक्तीस पेन्शनचा लाभ या योजनेंतर्गत दिला जातो. 

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
वर्ग:कलम ८० सी अंतर्गत गुंतवणूक पर्याय
वर्ग:विकास अभ्यास
वर्ग:नोकरी
युलिप (गुंतवणूक योजना)

**युनिट-लिंक्ड इन्शुरन्स प्लॅन** () हे भारतामधील गुंतवणूकीचे एक माध्यम आहे. ह्यामध्ये विम्याच्या प्रिमियमची रक्कम म्युच्युअल फंडमध्ये गुंतवली जाते व म्युचुअल फंडाच्या मुल्यासोबत विमाचे मुल्य वाढते (किंवा कमी होते). विमा व गुंतवणूक ह्यांचे मिलन युलिपद्वारे शक्य आहे. 

परंतु विमा व गुंतवणूक हे वेगळेच ठेवावेत असे जाणकारांचे व युलिपच्या टीकाकारांचे स्पष्ट मत आहे. युलिप पॉलिसीच्या पहिल्या काही वर्षांमध्ये कंपन्या मोठ्या प्रमाणावर फी आकारतात. त्यामुळे युलिपमधून मिळणारे रिटर्न्स फसवे आहेत असा साधारण दावा आहे.

भारतातील बहुतेक सर्व सरकारी व खाजगी विमा कंपन्या (एलआयसीसह) युलिप उत्पादने विकतात.

वर्ग:अर्थशास्त्र
वर्ग:गुंतवणूक
संतूर

right|thumb|200px|संतूर

**संतूर** हे एक तंतुवाद्य आहे.

वर्ग:वाद्ये
एरटेल इंडिया

**एअरटेल** (, ) ही कंपनी भारती समूहाची दूरभाषक यंत्रणा पुरवते. एरटेल भारतातील भ्रमणध्वनी सेवा पुरविणारी सगळ्यात मोठी तर पारंपारिक दूरभाषक सेवा पुरविणारी दुसऱ्या क्रमांकाची कंपनी आहे. याशिवाय एरटेल ब्रॉडबॅंड आणि दूरचित्रवाणी सेवा सुद्धा पुरवते.

वर्ग:भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा प्रदानकर्ते
वर्ग:भारतातील दूरध्वनी सेवा प्रदानकर्ते
पिंग मोबाईल

**पिंग मोबाईल** ही भारतातील पंजाब व हरियाणा राज्यांमध्ये भ्रमणध्वनीसेवा देणारी कंपनी होती.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा प्रदानकर्ते
वर्ग:भारतातील दूरध्वनी सेवा प्रदानकर्ते
रिलायन्स कम्युनिकेशन्स

**रिलायन्स कम्युनिकेशन्स** (*आरकॉम*) ही भारतात २जी, ३जी आणि ४जी भ्रमणध्वनीसेवा पुरवणारी कंपनी होती. नवी मुंबईमध्ये मुख्यालय असलेली या कंपनीने फेब्रुवारी २०१९मध्ये दिवाळे काढले.. त्यावेळी या कंपनीला ५०० अब्ज रुपयांचे देणे असून १८० अब्ज रुपयांची मालमत्ता होती.

मार्च २०२०मध्ये कंपनीने पुनर्रचना करून ४जी, लँडलाइन, डेटा सेंटर आणि समुद्राखालील संदेशवहन सेवा चालू ठेवली.

जुलै २०२५मध्ये स्टेट बँक ऑफ इंडियाने या कंपनीच्या देण्यांमध्ये घोटाळे केल्याचे जाहीर केले.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा प्रदानकर्ते
वर्ग:भारतातील दूरध्वनी सेवा प्रदानकर्ते
वोडाफोन (भारत)

**व्होडाफोन एसार** भारतातील भ्रमणध्वनी सेवा कंपनी आहे.

वर्ग:भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा प्रदानकर्ते
वर्ग:भारतातील दूरध्वनी सेवा प्रदानकर्ते
लूप मोबाईल

**लूप मोबाइल** तथा **बीपीएल मोबाइल** ही भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा कंपनी होती. २०१४मध्ये भारती एरटेलने ही कंपनी ७ अब्ज रुपयांना विकत घेतली.

वर्ग:भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा प्रदानकर्ते
वीत

बोटे ताणलेला हात सपाट पृष्ठभागावर ठेवला असता करंगळी व अंगठा या बोटांच्या टोकांदरम्यान असणाऱ्या अंतराचे मोजमाप.

वर्ग:अवर्गीकृत
गुंतवणुकीचे प्रकार

**गुंतवणूकीचे प्रकार** (इंग्लिश: *Types of Investments* ;)
* समभाग बाजार  
* डेट मार्केट
* बुलिअन मार्केट
* रिअल इस्टेट 
* विमा (गुंतवणूक)
* प्रायव्हेट इक्विटी
कलाकृतींमधील गुंतवणुकीस *कला गुंतवणूक* या संज्ञेने उल्लेखले जाते.

गुंतवणूक ही एक कला असून या कलेचा उपयोग व्यावसायिक दृष्टीने वापर केला जातो. 
या मध्ये गुंतवणूक ही किती योग्य आहे किंवा किती योग्य प्रकारे केली पाहिजे ही पण कलाच आहे. 
आणि ही कला अवगत करण्यासाठी तुम्हाला वेळ आणि संयम खूप महत्त्वाचे घटक आहेत.

## कला गुंतवणूक
कलाकृतींमधील गुंतवणुकीस *कला गुंतवणूक* या संज्ञेने उल्लेखले जाते.

गुंतवणूक ही एक कला असून या कलेचा उपयोग व्यावसायिक दृष्टीने वापर केला जातो. 
या मध्ये गुंतवणूक ही किती योग्य आहे किंवा किती योग्य प्रकारे केली पाहिजे ही पण कलाच आहे. 
आणि ही कला अवगत करण्यासाठी तुम्हाला वेळ आणि संयम खूप महत्त्वाचे घटक आहेत. 

वर्ग:अर्थशास्त्र
प्रकार
देवनाळ

**देवनाळ** (शास्त्रीय नाव: आरुंडो डोनॅक्स) ही एक बहुवर्षीय, वेगाने वाढणारी, पोकळ काठी असलेली गवताळ वनस्पती आहे, जी नदीकाठी किंवा दमट जागी वाढते. हिच्या फांद्यांचा वापर पूर्वी पुंगी किंवा बासरी बनवण्यासाठी केला जात असे. हे एक उत्तम प्रकारचे गवत असून, याचा वापर कुंपण, टोपल्या आणि काही ठिकाणी औषधी म्हणूनही केला जातो. हे एक  गवत असून, हे शेतांच्या कडेला कुंपण म्हणून देखील लावले जाते.

## वैशिष्ट्ये 
हे गवत अतिशय उंच; ३ ते ६ मीटरपर्यंत वाढू शकते. याची काठी (खोड) बांबूच्या काठीसारखी मजबूत पण आतून पोकळ असते. याची पाने लांब, तलवारीच्या आकाराची आणि टोकदार असतात. वनस्पतीच्या शेंड्यावर चवरीसारखा मोठा फुलोरा येतो. 

याचे मूळ स्थान दक्षिण युरोप आणि पॅलेस्टाईन मानले जाते. भारतात हे प्रामुख्याने हिमालयाचा पायथा, काश्मीर, नेपाळ, आसाम, नागालँड, निलगिरी आणि कूर्ग या भागात आढळते. 

## उपयोग 
देवनळच्या पोकळ फांद्यांचा उपयोग पुंगी, बासरी किंवा इतर लोकवाद्ये बनवण्यासाठी केला जातो. ग्रामीण भागात टोपल्या, छपरासाठी, चटया विणण्यासाठी किंवा कुंपण घालण्यासाठी याचा वापर होतो. याच्या लगद्याचा वापर उच्च दर्जाचा कागद बनवण्यासाठी केला जातो. आयुर्वेदानुसार, याच्या मुळांचा वापर काही मूत्रविकारांवर उपचार करण्यासाठी केला जातो. 

## बाह्य दुवे 
वर्ग:वनस्पती
एरसेल

**एअरसेल** ही भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा पुरवणारी एक कंपनी आहे.

वर्ग:भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा प्रदानकर्ते
वर्ग:भारतातील दूरध्वनी सेवा प्रदानकर्ते
एम.टी.एस. इंडिया

**एम.टी.एस. इंडिया** तथा **मोबाइल टेलीसिस्टम्स इंडिया** ही भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा कंपनी आहे. याचे मुख्यालय दिल्लीमध्ये असून मूळ कंपनी रशियातील एमटीएस असून याचे अधिकृत नाव *सिस्टेमा श्याम टेलीसर्व्हिसेस लिमिटेड* आहे.

वर्ग:भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा प्रदानकर्ते
वर्ग:इ.स. २०१७ मधील निर्मिती
टेलिनॉर

युनिनॉर ही भारतात भ्रमणध्वनिसेवा देणारी एक कंपनी आहे.

वर्ग : भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा प्रदानकर्ते
वर्ग : भारतातील दूरध्वनी सेवा प्रदानकर्ते
वर्ग:रिकामी पाने
स्वरमंडळ

**स्वरमंडल** तथा **भारतीय हार्प** हे एक तंतुवाद्य आहे.

वर्ग:तंतुवाद्ये
भारतातील मोबाईल ऑपरेटर्सची यादी

The country has 525.65 million mobile subscribers in total, or a 43.15% penetration rate. http://www.trai.gov.in/WriteReadData/trai/upload/PressReleases/712/pr23dec09no79.pdf (November 2009). The five largest (in order of subscribers) are Airtel (116.16 million), Reliance Communications (88.93 million), Vodafone Essar (85.83 million), BSNL (53.96 million) and Idea Cellular (53.35 million).

## References 
वर्ग : भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा प्रदानकर्ते
वर्ग : भारतातील दूरध्वनी सेवा प्रदानकर्ते
वर्ग:याद्या
वर्ग:इंग्रजी-मराठी भाषांतर हवे
हिंदू कालमापन

हिंदू कालमापनात कालगणना करण्याची नऊ माने सांगितली गेली आहेत.
* ब्राह्म- ब्रह्मदेवाच्या आयुष्यावरून
* दिव्य - देवांच्या वर्षादि मानावरून (देवांचे एक अहोरात्र = १ सौरवर्ष व ३६० अहोरात्र = १ दिव्य वर्ष)
* पित्र्य -
* प्राजापत्य -मन्वंतरगणनेवरून
* बार्हस्पत्य - गुरू या ग्रहाच्या राशीसंक्रमण कालावरून
* सौर - सूर्याच्या परिभ्रमणकालावरून
* सावन - एका सूर्योदयापासून दुसऱ्या सूर्योदयापर्यंत एक दिवस मोजून त्याप्रमाणे
* चांद्र - चंद्रभ्रमण, तिथी इत्यादींवरून
* आर्क्ष - नक्षत्रे, तारका इत्यादींवरून

यापैकी मनुष्यास उपयुक्त अशी चार माने आहेत- 
* सावन
* सौर
* चांद्र
* नाक्षत्र
सौरवर्ष सौरमास चांद्रमास इत्यादींवरून ही कालगणना होते.

## युगे
४,३२,००० या संख्येस ४,३,२,१ या संख्यांनी गुणले असता क्रमाने येणाऱ्या संख्येइतक्या सौरवर्षांची कृत युग(१७२८००० सौरवर्षे), त्रेता युग(१२९६००० सौरवर्षे), द्वापर युग(८६४००० सौरवर्षे), व शेवटी कलि युग(४३२००० सौरवर्षे)  अशी चार प्रकारची युगे होतात.  

या उपरोल्लेखित युगांची एकत्र बेरीज केली असता येणाऱ्या संख्येच्या सौरवर्षांएवढे 'महायुग' असते.

## मन्वंतर गणना
या प्रकारे ७१ महायुगे झाल्यावर एक मन्वंतर होते.

## कल्प गणना
४,३२,००,००,००० सौर वर्षांचे एक कल्प होते. हे १००० महायुगांबरोबर आहे.

## ब्रह्मदेवाचा दिवस
ब्रह्मदेवाच्या अहोरात्र मध्ये ८,६४,००,००,००० इतकी सौरवर्षे होतात. ब्रह्मदेवाचे एकूण आयुष्य १०० वर्षे इतके कल्पिलेले आहे. या कालास  'महाकल्प' म्हणतात. त्यानुसार ब्रह्मदेवाचे एकूण आयुष्य ३१,१०,४०,००,००,००,००० इतकी सौरवर्षे आहे.

## कलि युगातील शककर्ते
वर्तमान कलियुगाचा प्रारंभ १७ फेब्रुवारी इसवी सनापूर्वी ३१०२ या रोजी झाला असे समजतात.त्यानुसार त्याच्या प्रारंभापासून ३०४४ वर्षे युधिष्ठिर शक,त्यानंतर १३५ वर्षे उज्जयनीतील विक्रमाचा शक, नंतर, पैठणच्या राजाचा शालिवाहन शक वगैरे.

पहा : संवत्सर

वर्ग:हिंदू कालमापन
वर्ग:भारताची राष्ट्रीय दिनदर्शिका
वर्ग:हिंदू दिनदर्शिका
वर्ग:हिंदू पंचांग
वर्ग:ज्योतिष
वर्ग:हिंदू धर्म
दिनदर्शिका

दिनदर्शिका ही वर्षातील तारखा कोष्टक स्वरूपात दाखवण्यासाठी वापरली जाते. सर्वसाधारणपणे कोणत्याही दिनदर्शिकेत तारखांबरोबर महिने, आठवड्याचे वार, सुट्ट्या इत्यादी माहिती दिली जाते. याखेरीज दिनदर्शिकेच्या प्रकारानुसार त्यामध्ये  अधिक माहिती दाखवली जाते, उदा. मराठी दिनदर्शिकेत एकदशी, संकष्टी व मराठी सणांची माहिती असते, तर बँकेच्या दिनदर्शिकेत बँकेच्या सुट्ट्यांची महिती असते.
अल्ट=छापील दिनदर्शिका|इवलेसे|छापील दिनदर्शिका

वर्ग:दिनदर्शिका
वर्ग:कालमापन
सौर भौतिकशास्त्र

वर्ग:भौतिकशास्त्र
वर्ग:सूर्य
वर्ग:रिकामी पाने
टाटा इंडिकॉम

**टाटा इंडिकॉम** ही टाटा समूहाची दूरध्वनी यंत्रणा आणि दूरध्वनी सेवा पुरवणारी कंपनी आहे. टाटा कंपनीने डोकोमो समूहाशी करार करून टाटा डोकोमो ही भ्रमणध्वनिसेवा सुरू केली. 

वर्ग:भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा प्रदानकर्ते
वर्ग:भारतातील दूरध्वनी सेवा प्रदानकर्ते
वर्ग:टाटा उद्योगसमूह
व्हर्जिन मोबाईल

**व्हर्जिन मोबाइल** ही बिनतारी संदेशवहनसेवा पुरविणारी बहुराष्ट्रीय कंपनी आहे. या कंपनीचे नाव आठ स्वतंत्र कंपन्या दहा देशांत वापरतात. ह्यांत ऑस्ट्रेलिया, कोलंबिया, कॅनडा, चिली, दक्षिण आफ्रिका, पोलंड, फ्रान्स, भारत, मेक्सिको, सौदी अरेबिया आणि युनायटेड किंग्डम यांचा समावेश होतो. सिंगापूर आणि कतार मधील व्हर्जिन मोबाइलची सेवा आता बंद झाली आहे.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा प्रदानकर्ते
वर्ग:बहुराष्ट्रीय कंपन्या
कोंगा

thumb|220px|कोंगा
[thumb|220px|समोर: कोंगा मागे:[बोंगो.]]

एक चर्मवाद्य.

वर्ग:वाद्ये
वर्ग:फक्त चित्र असलेली पाने
झांज

झांज हे घनवाद्य प्रकारात येते. झांज हे वाद्य पितळ या धातूपासून बनविले जाते. दोन चकत्या पितळ या धातूपासून तयार करून त्या एका दोरीच्या दोन टोकांना बांधतात. या दोन चकत्यांचा एकमेकांवर विशिष्ट पद्धतीने आघात केला की निर्माण होतो. हे वाद्य सहाय्यक वाद्य म्हणून वापरले जाते.याचा वापर जास्त करून भजनात होतो.

वर्ग:वाद्ये वर्ग: घनवाद्ये
वर्ग:चित्र हवे
चर्मवाद्य

प्राण्याच्या चर्माचे आच्छादन असलेले वाद्य. हे चामडे, वाद्यांच्या (कधी धातुच्या पट्ट्यांच्या) सहाय्याने ताणलेले असते. यावर हात वा काडीने आघात केला असता कंपने निर्माण होतात व त्याद्वारे ध्वनी उत्पन्न होतो.बहुतेककरून, सर्व चर्मवाद्ये ही तालवाद्ये असतात.

वर्ग:वाद्ये
सौर औष्णिक विद्युत केंद्र

200px|उजवे|इवलेसे|सौर औष्णिक विद्युत केंद्र

वर्ग:विद्युत केंद्रे
रामसेतू

इवलेसे
**रामसेतु**  ,तमिळनाडू, भारतच्या दक्षिण पूर्व समुद्र किनारी रामेश्वरम बेट तथा श्रीलंकेच्या उत्तर पश्चिमी समुद्र किनाऱ्यावर  मन्नार बेटाच्या मध्ये चूनखडकाने  बांधलेली एक सेतू आहे. भौगोलिक रचणे नुसार लक्षात येते कि काही काळापूर्वी या सेतूमुळे  भारत आणि  श्रीलंका यांना जोडणारा हा एक दुवा होता.[1]
हा सेतू  ३० किलोमीटर (१८ मैल) लांबीचा  आहे.[2] तसेच  मन्नार खाड़ी (दक्षिण पश्चिम)ला  पाक जलडमरूमध्य (उत्तर पूर्व) पासून विभागले आहे. काही वाळूचे किनारे सुके आहेत. या भागात समुद्र काही ठिकाणी उथळ (कमी खोलीचा) आहे. काही ठिकाणी तर अवघ्या  ३ फुट ते ३० फुट (१ मीटर ते  १० मीटर) आहे ज्यामुळे दिशा दर्शकाला अडथळा  होतो!  सांगितले जाते कि १५ व्या शतकापर्यंत हे पायी जाण्यायोग्य होते! मात्र तुफानामुळे ते खोल झाल्याने आता हे शक्य नाही! मंदिरातील काही कागदपत्रानुसार रामसेतू संपूर्णपणे समुद्राच्या पाण्यावर होता! मात्र  ईस पूर्वी 1480 मध्ये एका चक्रीवादळाने ते उध्वस्त झाले! 
रामायण या हिंदू ग्रंथानुसार, हिंदू देवता व अयोध्येचा राजपुत्र राम यांच्या सैन्याने दानवांचा राजा रावण यांचेशी युद्धावेळी हा सेतूची निर्मिती केल्याची कथा आहे.

"रामसेतूवरील दगड आणि वाळू यांचं परीक्षण करण्यात आलं आहे. पूल बांधण्यासाठी आवश्यक असणारे दगड बाहेरून आणण्यात आले होते. तसंच 30 मैलांपेक्षा अधिक लांबीचा हा पूल मानवनिर्मित आहे," भूगर्भशास्त्रज्ञ आणि पुरातत्व शास्त्रज्ञांच्या मते, राम सेतू पुलाचे खडक 7000 वर्षांहून जुने आहेत, तर वाळूचे पट्टे सुमारे 4,000 वर्षे जुने आहेत. आता रामजन्म तिथीचा विचार केला तर भगवान रामाचा जन्म 10 जानेवारी, 5114 ईसापूर्व 12.05 वाजता झाला, तर शेकडो वर्षांपासून चैत्र महिन्याची नवमी (मार्च) राम नवमी म्हणून साजरी केली जात आहे. 

आणखी एका छंदानुसार, तारांगण सॉफ्टवेअरनुसार, वाल्मिकींनी सांगितलेल्या ग्रह नक्षत्रांच्या आधारे, रामाची जन्मतारीख 4 डिसेंबर 7323 ईसापूर्व होती, म्हणजेच आजपासून 9339 वर्षांपूर्वी. राम जन्मावर अनेक संशोधने झाली आहेत पण सर्वात अचूक संशोधन प्रोफेसर टोबियास यांनी केले आहे. वाल्मिकींच्या मते, श्रीरामांचा जन्म चैत्र शुक्ल नवमी तिथी आणि पुनर्वसु नक्षत्र या दिवशी झाला जेव्हा पाच ग्रह त्यांच्या उच्च स्थानावर होते. अशा प्रकारे सूर्य मेष राशीमध्ये 10 अंशांवर, मंगळ राशीमध्ये 28 अंशांवर, गुरू कर्क राशीमध्ये 5 अंशांवर, शुक्र मीनमध्ये 27 अंशांवर आणि शनि तूळ राशीमध्ये 20 अंशांवर होता. (बाल कांड 18/श्लोक 8, 9). 

संशोधक डॉ. वर्तक पी.व्ही. वर्तक यांच्या मते, अशी परिस्थिती इसवी सन पूर्व ७३२३ डिसेंबरमध्येच निर्माण झाली होती, परंतु प्रोफेसर टोबियास यांच्या मते, ग्रहांच्या कॉन्फिगरेशनच्या आधारे, जन्म १० जानेवारी, ५११४ ईसापूर्व झाला. त्यांच्या मते तेव्हाही अशी खगोलीय स्थिती निर्माण झाली होती. त्यानंतर 12.25 मिनिटांनी आकाशात असेच दृश्य होते ज्याचे वर्णन वाल्मिकी रामायणात आहे.प्रोफेसर टोबियास यांच्या संशोधनाशी बहुतेक संशोधक सहमत आहेत. याचा अर्थ असा की रामाचा जन्म 10 जानेवारी 12:25 वाजता 5114 ईसा पूर्व मध्ये झाला. आता रामजन्माची तारीख आणि रामसेतु बांधण्यासाठी आणलेले पुलाचे खडक यांचे वर्षामध्ये जवळ जवळ साम्य दिसुन येते यावरून तरी हेच प्रमाणित होते की रामसेतु ज्याला सध्या अँडम ब्रिज असे संबोधतात तो भगवान श्रीराम यांनीच बांधलेला आहे आणि त्याला रामसेतु म्हणुनच संबोधले गेले पाहिजे अँडम ब्रिज नाही. 

वर्ग:रामायण
वर्ग:भारताचा भूगोल
वर्ग:भारताच्या सीमा
आयर्लंडचे राजतंत्र

आयर्लंड देश इ.स. १५४२ ते इ.स. १८०० सालांदरम्यान **आयर्लंडचे राजतंत्र** (आयरिश: *Rioghacht Éireann*) ह्या नावाने ओळखला जात असे. आठवा हेन्री हा आयर्लंडच्या राजतंत्राचा पहिला मान्यताप्राप्त राजा होता. इ.स. १८०१ साली आयर्लंडने ग्रेट ब्रिटनमध्ये विलीन होण्याचा निर्णय घेतला व त्यामधून ग्रेट ब्रिटन व आयर्लंडचे संयुक्त राजतंत्र हे नवीन राज्य स्थापन करण्यात आले.

वर्ग:युरोपातील भूतपूर्व देश
वर्ग:आयर्लंडचा इतिहास
नक्कल (लोककला)

**नक्कल** ही एखाद्या प्रसिद्ध व्यक्तिची बोलण्याची ढब,आवाज,वैशिष्ट्यपूर्ण चालण्याची किंवा सवयीची नकलाकाराने अगदी तसाच अभिनय करून सादर केलेली व्यक्तिरेखा आहे.लाल बहादूर शास्त्री, जवाहरलाल नेहरू, तुकडोजी महाराज,ग्रामिण भागातील व्यक्ति,भिकारी, आई, मास्तर,बावळट विद्या‍र्थी,शेजारी इत्यादी व्यक्तिरेखा नकलाकार सादर करीत असतात.अभिनयात जिवंतपणा यावा म्हणून ते त्या प्रकारची वेषभूषाही करीत असतात.

वर्ग:कला
श्रीमंत

**श्रीमंत/श्रीमंती** (English:Rich) = कोणत्याही वस्तूची (विशेषतः धन, संपत्ती) विपूलता, समृद्धी ह्या अर्थाने वापरला जाणारा एक मराठी भाषेतील शब्द.

**श्रीमंत :- **'श्रीमंत' हे मराठा राजघराण्यांद्वारे वापरले जाणारे शीर्षक आहे. अलिकडच्या काळात मराठीत समाजातील किंवा उच्चवर्गीय पुरुषांना औपचारिकपणे संबोधित करण्यासाठी देखील याचा वापर केला जात होता. 

उदाहरणार्थ, 'श्रीमंत' बाजीराव पेशवे उर्फ ​​बाजीराव पहिला किंवा 'श्रीमंत' बुधाजीराव शिंदे. 

वर्ग:शब्द
नकलाकार

**नकलाकार** हा, एखादे पात्र वा व्यक्ति यांची हुबेहुब वेषभुषा करून त्या व्यक्तिच्या सवयी,लकबी, वेगळेपण, आवाज,हावभाव हे जवळजवळ त्याच व्यक्तिसारखे करून त्याची नक्कल  सादर करणारा व त्याद्वारे लोकांचे मनोरंजन करणारा एक कलाकार असतो.

वर्ग:पेशानुसार व्यक्ती
वर्ग:लोककला
हेलिओस्टॅट

वर लागलेला **हेलिओस्टॅट**]]

## वर्णन
(मुळ आंग्ल शब्द Heliostat हेलिओ=सूर्य, stat=stationary,स्थिर)या अर्थाच्या अनुषंगाने **सौरस्थिर** असे यास म्हणता येईल. हे उपकरण सूर्याची भ्रमणगतीची नोंद घेउन त्याप्रमाणे वळते.विशिष्ट उपकरणांना सौर उर्जा व सूर्यप्रकाश पूरविण्यास मदत करते.यात एका आरश्याचा वापर केला असतो.एका निश्चित आंस असलेल्या या उपकरणाच्या मदतीने संपूर्ण दिवस एका स्थिर ग्राहकास वा लक्षास सूर्यप्रकाश पुरविते.

 
## उपयोग
याचा वापर सौर दुर्बिण व सौर उर्जेसाठी करण्यात येतो.सर्वेक्षणात हेलिओट्रोप नावाच्या यासदृष्य असलेल्या उपकरणाचे साहाय्याने, एका विशिष्ट दिशेस सूर्यप्रकाश परावर्तीत करण्यात येतो त्यामुळे पुष्कळ अंतरावरून एखाद्या बिंदुस बघणे सोपे जाते.  

वर्ग:सौर उपकरणे
चोळ राजांची मंदिरे

**चोळ (चोळर् राजघराणे) राजांची देवळे .**

## चोळ राज्यकर्त्यांचा सांस्कृतिक वारसा 
चोळ राजांच्या साम्राज्यात तमिळ राष्ट्राने कला साहित्य आणि धर्म ह्या क्षेत्रात प्रगतीचे उच्च शिखर गाठले.पल्लवांच्या राज्यात आरंभ झालेल्या सांस्कृतिक आंदोलनाचे आपले शिखर चोळांच्या शासनात गाठले.भारतात ह्या पूर्वी कधीही न झालेल्या शिल्पकला,वास्तूकला आणि धातूपासून पुतळ्यांची निर्मितीस प्रारंभ झाला आणि भारतीय इतिहासात एका नव्या पर्वाने प्रारंभ केला.पल्लवांच्या शासनात सुरू झालेल्या भव्यदिव्य देवळांची निर्मिती तशीच चालू ठेवत चोळ राज्यकर्त्यांनी त्यात अधिक भर घालून द्राविडी वास्तूशिल्पकलेला नवसंजीवनी प्राप्त करून दिली.
## कला स्थापत्य आणि धर्मविस्तार 
चोळ शासनातील देऊळांची यादी (काम चालू...)
* तंजावुर येथील शिवाचे देऊळ
* गंगैकोण्डचोळपुरम येथील गंगैकोण्डचोळीश्वरमचे देऊळ
* तंजावुर येथील बृहदेश्वराचे देऊळ
* दारासुरम येथील ऐरावतेश्वराचे देऊळ
* 
*
## बाह्य दुवे
वर्ग:भारतामधील हिंदू मंदिरे
वर्ग:चोळ साम्राज्य
नंदादेवी राष्ट्रीय उद्यान

**नंदादेवी राष्ट्रीय उद्यान** हे भारताच्या उत्तराखंड राज्यातील अभयारण्य आहे. चमोली गढवाल जिल्ह्यातील या उद्यानाची स्थापना १९८२मध्ये झाली. हे संपूर्ण वनक्षेत्र ३,५०० मीटर (११,५०० फूट) पेक्षा अधिक उंचीवर आहे.

## बाह्य दुवे
वर्ग:भारतातील संरक्षित वनक्षेत्रे
वर्ग:चमोली जिल्हा
वर्ग:इ.स. १९८२ मधील निर्मिती
वर्ग:भारतातील राष्ट्रीय उद्याने
एस टेल

**एस्‌ टेल प्रायव्हेट लिमिटेड** ही भारतातील भ्रमणध्वनी सेवा देणारी एक कंपनी होती. जीएसएम तंत्रज्ञान वापरणाऱ्या या कंपनीला ओरिसा, बिहार, हिमाचल प्रदेश, जम्मू आणि काश्मीर, आसाम तसेच ईशान्य भारतात सेवा देण्यास मुभा होती.

वर्ग:भारतातील भ्रमणध्वनिसेवा प्रदानकर्ते
वर्ग:भारतातील दूरध्वनी सेवा प्रदानकर्ते
वर्ग:इ.स. २००८ मधील निर्मिती
वर्ग:इ.स. २०१२ मधील मृत्यू
आरसा

thumb|right|250px|आरसा,पात्राची छबी दाखवितांना

आरसा ही एक अशी  वस्तू आहे जी प्रकाश प्रतिबिंब अशा प्रकारे प्रतिबिंबित करते की काही प्रकाश तरंगलांबीच्या घटनेच्या प्रकाशात, प्रतिबिंबित प्रकाश मूळ प्रकाशाच्या बऱ्याच किंवा बहुतेक सविस्तर भौतिक वैशिष्ट्ये जपून ठेवतो, ज्याला विशिष्ट प्रतिबिंब म्हणतात.हे इतर प्रकाश परावर्तित वस्तूंपेक्षा भिन्न आहे जे ते सपाट पांढऱ्या रंगासारख्या रंग आणि विखुरलेल्या प्रतिबिंबित प्रकाशाशिवाय इतर मूळ तरंग संकेताचे बरेचसे जतन करीत नाहीत.

**आरसा** ही किमान एक परावर्तनशील पृष्ठभाग असलेली चमकदार वस्तू असते. सपाट आरसा हा सपाट पृष्ठभाग असलेला आरश्याचा प्रकार सर्वज्ञात आहे. याशिवाय प्रतिमा छोटी किंवा मोठी करायला अंतर्वक्र किंवा बहिर्वक्र आरसेदेखील वापरले जातात.

आरसा एक प्रकाशीय युक्ति आहे जो प्रकाशाच्या परावर्तन  सिद्धान्त वर काम करताे. याला हिंदीत दर्पण किंवा आइना म्हणतात. 

आरसा याचे प्रकार
आरसाचे मुख्यतः तीन प्रकार आहेत :

समतल दर्पण (plain mirror)
उत्तल दर्पण (convex mirror)
अवतल दर्पण (concave mirror)
परवलीय दर्पण(parabolic mirror)
आरस्याचे उपयोग
आपले प्रतिबिंब पाहण्यासाठी(प्रायः समतल आरसा)
गाडीत - मागून येणाऱ्या दुसऱ्या गाड्यांना पाहण्यासाठी (उत्तल दर्पण)
प्रकाशीय यंत्रात (दूरदर्शी, सूक्ष्मदर्शी इत्यादी) मध्ये
प्रकाशला एका बिन्दु वर केन्द्रित करण्यासाठी

## बाह्य दुवे 
* आरश्यामध्ये स्व:ताचे प्रतिबिब दिसते. 
आरसा हा भांग करण्यासाठी वापरला जातो.

वर्ग:प्रकाशविज्ञान
वर्ग:भौतिकशास्त्र
करवत

thumb|right|300px|लाकूड कापण्याची सामान्य करवत
**करवत** (इंग्लिश: *saw*, *सॉ* ;) हे एक हत्यार आहे. ही एक प्रकारची दातेरी  सुरी असते. या द्वारे लाकूड किंवा इतर पदार्थ कापता येतात.

## प्रकार
वेगवेगळ्या कारणांसाठी निरनिराळ्या आकारांच्या करवती वापरल्या जातात.
* लाकूड कापण्याची करवत
* लोखंड कापण्याची करवत
* बर्फ कापण्याची करवत
* मांस कापण्याची करवत

तसेच घरगुती करवतीं सोबत औद्योगिक करवतीही असतात. जसे की मोठ्या प्रमाणात लाकूड कापण्यासाठी गोलाकार पट्टीसारखी करवत एका मोटरवर सतत फिरत असते. त्याद्वारे कापणी सहज होते.
लोखंड किंवा पोलाद कापण्यासाठी सतत एकाच भागावर चालत राहील अशा यांत्रिक करवती असतात.
त्यासाठी करवतीच्या दातांची रचनाही वेगळ्याप्रकारे केलेली असते.

*  कुऱ्हाड
*  कोयता
*  पारबी
हे सुद्धा करवतींचे प्रकार मानता येतील.
## झीज
करवतीच्या दातांची झीज होऊ नये यासाठी कठिण पदार्थांचे लेपन यांत्रिक करवतीवर केलेले असते.

## हे सुद्धा पहा
* डायमंड कटींग हत्यारे
* लाकडाची वखार
* धार

## बाह्य दुवे
* पात्याविषयी माहिती (इंग्रजी मजकूर)
* पात्याविषयी माहिती (इंग्रजी मजकूर)
* दातांचे आकार (इंग्रजी मजकूर)
* दातांची संख्या (इंग्रजी मजकूर)

वर्ग:अवजारे
पेटन मॅनिंग

300 px|right|thumb|पेटन मॅनिंग
**पेटन विल्यम्स मॅनिंग** (मार्च २४, इ.स. १९७६ - ) हा अमेरिकन फुटबॉल खेळाडू आहे. मॅनिंग नॅशनल फुटबॉल लीगच्या डेन्व्हर ब्रॉन्कोज संघात क्वार्टरबॅक म्हणून खेळतो. हा माजी फुटबॉल खेळाडू आर्ची मॅनिंग ह्याचा मुलगा व न्यू यॉर्क जायंट्स संघाचा क्वार्टरबॅक इलाय मॅनिंग ह्याचा थोरला भाऊ आहे.

पेटन मॅनिंग अनेक वर्षे इंडियानापोलिस कोल्ट्स संघाचा क्वार्टरबॅक होता.

वर्ग:अमेरिकेचे फुटबॉल खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९७६ मधील जन्म
वर्ग:डेन्व्हर ब्रॉन्कोज
वर्ग:इंडियानापोलिस कोल्ट्स
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
कंपन

right|frame|कंपन
**कंपन** ही एक यांत्रिकी प्रक्रिया आहे ज्यात, एका समतोल बिंदूसभोवताल आंदोलने घडतात. ही आंदोलने नियमित स्वरूपाची, नियत-काळात असू शकतात अथवा अनियत जसे, एखाद्या घड्याळाचा दोलक अथवा एखाद्या चाकाची खडीच्या रस्त्यावरील हालचाल. 

कंपने ही आवडतीही असू शकतात: जसे सतारीतील झंकार, हार्मोनिका या वाद्याचा आवाज, बासरीचा आवाज इत्यादी. पण बहुतेक स्थितीत, ती नावडती असतात. त्याने ऊर्जा विनाकारण खर्च होते व अशी आंदोलने नको असलेला आवाज  उत्पन्न करतात. एखाद्या इंजिनची अथवा इलेक्ट्रिक मोटरची थरथर, अथवा एखादे यंत्र सुरू असतांना होणारे कंपन इत्यादी.

वर्ग:यामिक कंपने
वर्ग:ध्वनिशास्त्र
वर्ग:भौतिकशास्त्र
उष्ण कटिबंधीय जैवसंपदा

उष्ण कटिबंधीय जैवसंपदा

उष्ण कटिबंध' हा पृथ्वीच्या विषुववृत्ताच्या बाजूचा भाग आहे जो उत्तरेस कर्कवृत्त आणि दक्षिणेस मकरवृत्ताने बंधित आहे. हा भाग अंदाजे '२३.५° उत्तर अक्षांश' आणि '२३.५° दक्षिण अक्षांश' यांमध्ये सामावला आहे. सूर्य या भागात वर्षात एकदातरी डोक्यावर येतो.
वर्ग:उष्ण कटिबंध
गलाथिया नदी

**गलाथिया नदी** अंदमान निकोबार द्विपसमूहातील  एक नदी आहे.गलाथिया राष्ट्रीय उद्यानाच्यामधोमध गलाथिया नदी वाहते. या नदीवरून या उद्यानाचे नाव गलाथिया पडले आहे.

## हे सुद्धा पहा
*गलाथिया राष्ट्रीय उद्यान

वर्ग:अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह
तज्ज्ञ

इवलेसे

वर्ग:कुशलता
वर्ग:चिंतन
वर्ग:रिकामी पाने
केवलादेव राष्ट्रीय उद्यान

**केवलादेव घाना राष्ट्रीय उद्यान** हे राजस्थान मधील भरतपूर येथे आहे. या राष्ट्रीय उद्यानाचे वैशिष्ट्य म्हणजे येथे हिवाळ्यात येणारे स्थलांतरित पक्षी. भारतातील एकूण सर्वच मुख्य स्थलांतरित पक्षी येथे दिसून येतात.
## संदर्भ आणि नोंदी 
## बाह्य दुवे
वर्ग:भारतातील राष्ट्रीय उद्याने
वर्ग:भारतातील रामसर स्थळे
लोकप्रभा

**लोकप्रभा** महाराष्ट्रातून प्रसिद्ध होणारे मराठी भाषेतील नियतकालिक आहे. २४ मार्च, इ.स. १९७४ रोजी या नियतकालिकाची स्थापना झाली. हे नियतकालिक इंडियन एक्सप्रेस समूहातर्फे *साप्ताहिक* आवृत्तीद्वारे प्रकाशित होत असून या साप्ताहिकाचे मुख्यालय महाराष्ट्रात मुंबई येथे आहे.

## बाह्य दुवे 
* 

वर्ग:मराठी भाषेमधील नियतकालिके
सुरवंट

**सुरवंट** हा फुलपाखराचा (किंवा पाकोळीचा) अळी अवस्थेतील किड्याचा प्रकार आहे.

पावसाळच्याचे आगमन होते तेव्हा सुरुवातीच्या पावसासोबत सुरवंट तयार होतात, शहरी भागापेक्षा ग्रामीण भागात याचे प्रमाण जास्त असते. एका घरात त्यांची संख्या १००- १००० सुद्धा असू शकते. सुरवंट ही केसाळ अळी प्रमाणे असते. सुरवंटांत खूप सारे प्रकार, आकार व रंग आढळतात. काळा पांढरा हिरवा किंवा मिश्रित रंग हे सामान्य आहेत.|

सुरवंटची लांबी साधारणपणे ५ मिमी पासून ३५ मिमी एवढी असते, अंगावर पोटाखालची बाजू सोडली तर सर्वत्र केस आढळतात. यांचा जीवन काल कमी असतो, दीड ते दोन महिने ते अळी या रूपात वावर करून हे पावसाळ्याच्या शेवटी समाधिस्थ होतात. यावेळी ते स्वतःभोवती कोष्ट्याच्या जाळ्यासारखा धागा गुंडाळून कवच बनवतात. एका आठवड्यामध्ये त्या कवचातून काळ्या पिवळ्या/काळ्या केशरी रंगाच्या फुलपाखराचा जन्म होतो.

९८% सुरवंटाचे केस हे विषारी असतात. मानवी शरीराला यांचा नकळत स्पर्श जरी झाला तरी त्वचेची आग होते, खाजवेल तेवढा हा दाह वाढतो. सलग दोन ते तीन दिवस ही आग राहू शकते. संक्रमित त्वचा ही लालसर होऊन त्यावर थोडी सूज पण येते. या खाजेवर कोणतेही मेडिसिन नाही, परंतु देशी उपाय आहेत. उदाहरण द्यायचे झाले तर, तुळशीची पाने संक्रमित त्वचेवर रस निघेपर्यंत रगडावी. रॉकेल/घासलेटचे थेंब सोडावे.

## हे सुद्धा पहा 
* सुरवंट बुरशी

वर्ग:कीटक
नागपूर महानगरपालिका

नागपूर शहराचे काम  तर्फे चालते. याचे मुख्यालय नागपूरच्या सिव्हील लाईन्स येथे आहे.

३१ मे १८६४ मध्ये नागपूरमध्ये नगरपालिका अस्तित्वात आली.त्यावेळेस सुमारे  क्षेत्रफळ असलेल्या नागपूर शहराची लोकसंख्या सुमारे ८२००० होती.या नगरपरिषदेचे रूपांतर महानगरपालिकेत २ मार्च  १९५१ या साली झाले.

त्यावेळी,या शहराचे महानगरपालिकेअंतर्गत असलेले क्षेत्रफळ २१७.५६ चौ.कि.मी होते व या शहराची त्यावेळची लोकसंख्या ४८२३०४ इतकी होती.हे शहर सध्या महाराष्ट्राची उप-राजधानी (हिवाळी राजधानी) म्हणून परिचित आहे.
२६ डिसेंबर १९५० रोजी या संस्थेचा हिरक महोत्सव साजरा करण्यात आला.

## संदर्भ
## बाह्य दुवे
* नागपूर महानगरपालिकेचे अधिकृत संकेतस्थळ 

वर्ग:महाराष्ट्रातील महानगरपालिका
वर्ग:नागपूर
वर्ग:रूपांतरण अनोळखी एकक
वर्ग:नागपूर महानगरपालिका
भेसळ (खाद्यपदार्थ)

उच्च दर्जाच्या खाद्यपदार्थात कमी दर्जाचे पदार्थ मिसळवुन उच्च दर्जा भासवणे म्हणजे भेसळ होय.

खाद्यपदार्थ - भेसळ केले जाणारे पदार्थ

१ चहा- लाकडाचा भुसा, रंगीत पावडर

२ दुध- पाणी, साय काढणे, युरिया, पामोलिन तेल.

३ तांदुळ- पांढरे खडे, बासमतीमध्ये स्वस्त तांदुळ मिसळणे.

४ मिरची पावडर- वीट भुकटी.

५ तुप- वनस्पती, तेल.

६ हळद पावडर- मेटानिल यलो रंग

७ मीरे- पपईच्या बीया

८ खवा- स्टार्च पावडर

वर्ग:खाद्यपदार्थ
तमिळ लोक

75px75px75px75px75px75px75px75px75px

**तमिळ लोक** किंवा तमिळ माणसं Tamil people (तमिळ: தமிழர், तमिळर्)also called **Tamils** or **Tamilians**, are a linguistic group native to तमिळ नाडु, a state in India and the north-eastern region of श्रीलंका. They speak तमिळ (), with a recorded history going back two millennia. Emigrant communities are found across the world, notably Malaysia, Canada, Singapore, and the UK. The Tamils are mostly Hindus with sizable Christian and Muslim populations.

### लोकसंख्येविषयक माहिती 
All population data has been taken from Ethnologue, with the exception of the data for Sri Lanka, which was taken from the CIA World Factbook's Sri Lanka page .

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* One Hundred Tamils of the 20th Century

वर्ग:वांशिक समूह
तिसरे रघूजी भोसले

इ.स. १८०३ ते १८५३ हा सुमारे ५० वर्षांचा काळ नागपूरच्या भोसले घराण्यासाठी महत्त्वाचा आहे. याच काळात सार्वभौम असलेल्या नागपूर राज्याने इंग्रजांचे मांडलिकत्व पत्करले. भोसल्यांना आपल्या राज्याचा बराचसा प्रदेश इंग्रजांना द्यावा लागला. सरतेशेवटी इ.स. १८५३ मध्ये नागपूरचे राज्य इंग्रजी राजवटीने खालसा केले.

= इतिहास =

इ.स. १८०३ मध्ये, २ऱ्या इंग्रज मराठा युद्धादरम्यान, राजे रघुजी द्वितीय यांना मराठ्यांच्या पराजयामुळे वऱ्हाड, ओडिशा इत्यादी प्रांत इंग्रजांना सोडून द्यावे लागले, परंतु त्यांनी नागपूरचे स्वातंत्र्य अबाधित ठेवले होते.
* सन १८१६ मध्ये त्यांच्या मृत्युनंतर, इंग्रजांनी या राज्यासाठी राजकारण केले.

वर्ग:नागपूर
वर्ग:नागपूरचे भोसले घराणे
ग्रंथाली प्रकाशन

**ग्रंथाली प्रकाशन** ही महाराष्ट्राच्या मुंबई शहराच्या ग्रँट रोड भागात असलेली एक ग्रंथ प्रकाशन संस्था आहे. 

ही संस्था इ.स. १९७४ मध्ये दिनकर गांगल, अशोक जैन व इतरांनी स्थापन केली. याचे पहिले प्रकाशन डूब हा निबंधसंग्रह होता. इ.स. २००१पर्यंत या प्रकाशनाने २५० पुस्तके प्रकाशित केलेली होती.

## संदर्भ व नोंदी 
वर्ग:संस्था
संस्था
केदार जाधव

## क्रिकेट विक्रम
### आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने
महाराष्ट्र क्रिकेट संघातील खेळाडूंमध्ये भारतीय संघात स्थान मिळविण्याची क्षमता नाही, अशी नेहमीच टीका केली जात असते. मात्र महाराष्ट्राच्या हृषीकेश कानिटकर याने १९८८ मध्ये ढाका येथे झालेल्या आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट स्पर्धेत पाकिस्तानविरुद्धच्या अंतिम सामन्यात शेवटच्या चेंडूवर चौकार मारून भारतास विजेतेपद मिळवून दिले होते. त्याची ही कामगिरी टीकाकारांकडून नेहमीच विसरली जाते. केदार जाधव याच्याबाबत असेच दिसून आले. ज्या वेळी इंग्लंडविरुद्ध रविवारी पुण्यात खेळल्या गेलेल्या एकदिवसीय सामन्यात केदारला अंतिम अकरा खेळाडूंमध्ये स्थान देण्यात आले त्या वेळी अनेक क्रिकेटपंडितांनी भुवया उंचावल्या होत्या. त्याच्यापेक्षा अमित मिश्रा किंवा अजिंक्य रहाणे याला संधी द्यायला पाहिजे होती, अशी टिप्पणी लगेचच समाजमाध्यमांवर उमटली होती. मात्र केदारने अद्वितीय शतकी खेळी करत आपल्या टीकाकारांना सडेतोड उत्तर दिले आहे.

## बाह्य दुवे
* क्रिकइन्फो

वर्ग:भारतातील पुरुष क्रिकेट खेळाडू