open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
होर्मुझची सामुद्रधुनी

250 px|इवलेसे|होर्मुझची सामुद्रधुनी
250 px|इवलेसे|वाहतूक मार्ग
**होर्मुझची सामुद्रधुनी** (, ) ही आशियाच्या मध्य पूर्व भागातील इराणच्या आखाताला ओमानच्या आखातासोबत जोडणारी एक अरुंद सामुद्रधुनी आहे. इराणच्या आखाताला अरबी समुद्र व हिंदी महासागरासोबत जोडणारा हा एकमेव दुवा असून ही सामुद्रधुनी जगातील सर्वात महत्त्वाच्या व मोक्याच्या सागरी स्थानांपैकी एक आहे. हिच्या उत्तरेस इराण तर दक्षिणेस संयुक्त अरब अमिराती व ओमान हे देश आहेत. जगातील एकूण खनिज तेल वाहतूकीच्या २० टक्के वाहतूक ह्या सामुद्रधुनीद्वारे होते व येथील जहाजांची वर्दळ व वाहतूक नियंत्रित करण्यासाठी शिस्तबद्ध मार्ग आखून देण्यात आले आहेत.

ह्या सामुद्रधुनीच्या इराणजवळील स्थानामुळे अनेकदा इराण व अमेरिकेदरम्यान तणावाचे वातावरण निर्माण झाले आहे. ३ जुलै १९८८ रोजी अमेरिकन नौसेनेने २९० प्रवासी असलेले इराण एर फ्लाइट ६५५ हे विमान चुकीने पाडले होते.

वर्ग:सामुद्रधुन्या
वर्ग:इराणचा भूगोल
वर्ग:संयुक्त अरब अमिरातीचा भूगोल
वर्ग:ओमानचा भूगोल
हाफ मून बे (कॅलिफोर्निया)

इवलेसे
**हाफ मून बे** हे कॅलिफोर्नियाच्या सान मटेओ काउंटीमधील छोटे गाव आहे. २०१० च्या जनगणनेनुसार या गावाची लोकसंख्या ११,३२४ तर आसपासच्या वस्त्याधरून लोकसंख्या २०,७१३ होती.

हाफ मून बे याच नावाच्या आखातावर वसलेल्या या गावाची स्थापना *इ.स. १८३९*मध्ये झाली. त्यावेळी याचे नाव *सान बेनितो* व मध्यंतरी *स्पॅनिशटाउन* असे होते. सान फ्रांसिस्को महानगरापासून जवळ कॅलिफोर्निया रूट १ वर असलेले हे गाव पर्यटनस्थळ आहे.

सान ग्रेगोरियो येथून दक्षिणेकडील गाव आहे.

वर्ग:कॅलिफोर्नियामधील शहरे
वर्ग:सान मटेओ काउंटी (कॅलिफोर्निया)
सान ब्रुनो (कॅलिफोर्निया)

[इवलेसे|180px|सान ब्रुनोमधील एक दृश्य. मागे [सान फ्रांसिस्को महानगर दिसत आहे.]]
**सान ब्रुनो** कॅलिफोर्नियाच्या सान फ्रांसिस्को महानगराच्या दक्षिणेस असलेले सान मटेओ काउंटीमधील एक शहर आहे. महानगराचाच भाग गणल्या जाणाऱ्या या शहराची लोकसंख्या २०१० च्या जनगणनेनुसार ४१,११४ होती. इ.स. १९१४मध्ये स्थापन झालेले हे शहर सांता क्रुझ पर्वतांच्या पायथ्याशी सान फ्रांसिस्को बेच्या तीरावर आहे. सान फ्रांसिस्को आंतरराष्ट्रीय विमानतळ येथून अगदी जवळ आहे.

येथे यूट्यूबचे मुख्यालय आहे.

वर्ग:बे एरियामधील शहरे
वर्ग:कॅलिफोर्नियामधील शहरे
संगीत मानापमान

**संगीत मानापमान** मराठीतील संगीत नाटक आहे. या नाटकात बालगंधर्वांनी काम केले होते.
कृष्णाजी प्रभाकर खाडिलकर यांनी हे लिहले.
मुंबईच्या रिपन थिएटरमध्ये १२ मार्च १९११ रोजी मानापमान नाटकाचा प्रथम प्रयोग ‘किलोस्कर संगीत मंडळींकडून’ सादर झाला.

वर्ग:मराठी संगीत नाटके
वर्ग:मराठी नाटकांची यादी
कच्छचे आखात

**कच्छचे आखात** हे भारताच्या पश्चिम सीमेजवळ कच्छ (Cutch) आणि सौराष्ट्र (काठेवाड) यांच्या मधल्या भागात आहे. कच्छचे रण (Runn) हे कच्छ आणि पाकिस्तानचा सिंध प्रांत यांच्या दरम्यान आहे. कच्छच्या रणाचा काही भाग वाळवंटी असून काही भागात दलदल असते. पावसाळा संपला आणि दलदल वाळून गेली की कच्छमधून पाकिस्तानला रणामधून खुष्कीच्या मार्गाने जाता येते. रणाच्या उत्तरेकडील मोठ्या वाळवंटी प्रदेशाची पूर्व-पश्चिम लांबी १६० मैल, तर दक्षिणोत्तर रुंदी ८० मैल आहे. दुसरा भाग पहिल्याच्या दक्षिणेला आहे. हे दोन्ही भाग एकमेकांनाना निमुळत्या जमीनपट्टीने जोडलेले असून त्या दोम्ही भागांना एकत्रितपणे कच्छचे रण म्हणले जाते यापैकी उत्तरेकडील भागाचे क्षेत्रफळ सात हजार चौरस मैल व दक्षिण भागाचे क्षेत्रफळ दोन हजार चौरस मैल आहे. भारतीय स्वातंत्र्यापूर्वीसुद्धा हे रण हा कच्छचा एक भाग होते. त्याचे प्रशासन ?) कच्छमार्फत चालवले जात होते. आताही आहे.

भारताच्या विभाजनानंतर पाकिस्तानात समाविष्ट झालेला सिंध प्रांत व भारतात राहिलेला कच्छ प्रदेश हे रणामुळे दुरावले गेलेले शेजारशेजारचे प्रदेश होते. कच्छचे रण/आखात हा कधीच सिंधचा भाग नव्हता. इसवी सन १८७२ ते १९४३ च्या सरकारी नकाशांत कच्छचे रण हा कच्छचा भाग असल्याचे दिसते. 

कच्छचे आखात हे आता गुजरात राज्यातील आखात असून कांडला बंदर या आखाताच्या किनाऱ्यावर आहे. या आखातातील सगळ्यात खोल बिंदू समुद्रसपाटीखाली १२२ मीटर आहे.

वर्ग:आखाते
वर्ग:गुजरात
विशाखापट्टणम रेल्वे स्थानक

250 px|इवलेसे|स्थानकाची इमारत
**विशाखापट्टणम जंक्शन** () हे आंध्र प्रदेशच्या विशाखापट्टणम शहरामधील एक रेल्वे स्थानक आहे. विशाखापट्टणम भारतीय रेल्वेच्या पूर्व तटीय रेल्वे क्षेत्रामध्ये असून ते वॉल्टेअर रेल्वे विभागाचे मुख्यालय आहे. हावडा-चेन्नई हा भारताच्या पूर्व किनारपट्टी भागातून धावणारा प्रमुख रेल्वेमार्ग विशाखापट्टणम शहरामधून जात असला तरीही विशाखापट्टणम स्थानक ह्या मार्गावर नाही. विशाखापट्टणम हे एक टर्मिनल असून येथे येणाऱ्या सर्व गाड्यांना एकाच मार्गाने परतावे लागते. 
 
विशाखापट्टणम व हैदराबाद रेल्वे स्थानकांदरम्यान धावणारी गोदावरी एक्सप्रेस ही येथील सर्वात प्रसिद्ध रेल्वेगाडी आहे.

## महत्त्वाच्या रेल्वेगाड्या
*विशाखापट्टणम-हैदराबाद गोदावरी एक्सप्रेस
*विशाखापट्टणम-सिकंदराबाद दुरंतो एक्सप्रेस
*विशाखापट्टणम-लोकमान्य टिळक टर्मिनस सुपरफास्ट एक्सप्रेस
*विशाखापट्टणम-हजरत निजामुद्दीन समता एक्सप्रेस

रे
वर्ग:आंध्र प्रदेशमधील रेल्वे स्थानके
मन्नारचे आखात

दक्षिण भारताचे आग्नेय टोक आणि श्रीलंकेचा पश्चिम किनारा यांदरम्यान असलेल्या चिंचोळ्या समुद्राला **मन्नारचे आखात** म्हणतात.

वर्ग:आखाते
वर्ग:भारताचा भूगोल
वर्ग:श्रीलंकेचा भूगोल
खंभातचे आखात

सौराष्ट्र म्हणजेच *काठियावाड* आणि गुजरातचा पश्चिम किनारा यांच्या दरम्यान असलेल्या समुद्राच्या पट्टीला **खंभातचे आखात** म्हणतात. इंग्रजीत या आखाताचे नाव Gulf of Cambay असे आहे.

मराठी भाषेत काठियावाडला काठेवाड आणि खंभातला खंबायत म्हणतात. अरबी समुद्राचा गुजरात राज्यामध्ये शिरलेला फाटा. सौराष्ट्राच्या दक्षिण टोकावरील दीवपासून सुरतच्या दक्षिणेकडील दमणपर्यंत खंबायतच्या आखाताची हद्द समजण्यात येते. सुमारे २०० किमी. लांब, २४ ते २०० किमी. रुंद व सरासरी ८ ते १२ मीटर खोल असलेल्या या आखातास पूर्वेकडून तापी, नर्मदा; उत्तरेकडून मही, साबरमती  आणि तिन्ही बाजूंनी अनेक लहान लहान नद्या मिळतात. नद्यांनी आणलेल्या गाळामुळे खंबायत, भडोच, सुरत, भावनगर या एकेकाळच्या भरभराटलेल्या बंदरांचे महत्त्व पुढे कमी कमी होत गेले. 

खंबायतच्या आखातात पाण्याखाली एक शहर सापडले आहे. हे शहर ९,५०० वर्षे जुने असावे. असे असेल तर हे जगातले सर्वात जुने शहर असले पाहिजे.

वर्ग:आखाते
वर्ग:गुजरात
बुरघाटे

**बुरघाटे (पाटील)** हे मराठी आडनाव असून या आडनावाच्या व्यक्ती प्रामुख्याने अमरावती जिल्ह्यात आहेत.
बुरघाटे हे मराठा समाजातील ९६ कुळातील ३,४८७ आडनांवांपैकी एक आहे.असे म्हणले जाते की बुरघाटे हे वाठोडा शुकलेश्वर येथील वतनदार होते.

वर्ग:मराठी आडनावे
संगीता भाटिया

डॉ. **संगीता एन. भाटिया** (इ.स. १९६८ - ) या एक जैव अभियंता आहेत.  यांनी अमेरिकेतील हार्वर्ड विद्यापीठ व मॅसेच्युसेट्स इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नोलॉजीमधून एम.डी. पीएच.डी. पदव्या मिळविलेल्या असून मॅसॅच्युसेट्स इन्स्टिटय़ूट ऑफ टेक्नॉलॉजी या संस्थेत प्राध्यापक आहेत. दही खायचे अणि आतड्याचा कर्करोग ओळखायचा, संगणकात असतात तशा छोट्याशा चिपसारखे सूक्ष्म यकृत तयार करायचे यांवर भाटियांनी काम केलेले आहे.

भाटिया यांचे आईवडील भारतीय असून बॉस्टनमध्ये स्थायिक आहेत. त्यांचे वडील अभियंता, तर आई भारताती पहिल्या काही महिला एमबीए घेणाऱ्यांपैकी एक होत्या. सुरुवातीला त्यांनी ब्राऊन विद्यापीठात जैवअभियांत्रिकीचा अभ्यास केला.

## संशोधन
१. त्यांनी एक सूक्ष्म यकृत तयार केले आहे, ते मानवी यकृतासारखे काम करते. इलेक्ट्रॉनिक्समधील फोटोलिथोग्राफी तंत्र त्यांनी यकृत तयार करताना वापरले. 
२. गर्भवती महिलांची चाचणी करून एका पट्टीच्या मदतीने गर्भधारणा आहे की नाही हे ठरवतात तशीच एक पट्टी त्यांनी तयार केली असून त्यावर कर्करोगाचे निदान करता येते. 
३. जैवनिदर्शकांच्या माध्यमातून पूरस्थ ग्रंथीचा कर्करोग ओळखण्याची युक्तीही त्यांनी शोधली आहे. 
४. उंदरांमध्ये नॅनोकण टोचले, तेव्हा त्यातील रेणूंची अभिक्रिया कर्करोगातील गाठीशी झाली व ज्या उंदरांना कर्करोग होता त्यांचे मूत्राशय प्रकाशित झाले, हा डॉ. भाटिया यांचा प्रयोग यशस्वी ठरला आहे.
५. कर्करोग निदानासाठी कमी खर्चाच्या चाचण्या त्यांनी शोधल्या असून अनेक पेटंटही घेतली आहेत.  

नॅनो तंत्रज्ञानाचा वापर त्यांनी मानवी उतींची दुरुस्ती व पुनर्निर्मिती यासाठी केला आहे.  त्यांच्या या संशोधनातून यकृतरोपणात मोठे यश मिळणार आहे. 

## लेखन
डॉ. संगीता भाटिया यांनी 'मायक्रोफॅब्रिकेशन इन टिश्यू इंजिनीयरिंग अँड बायोआर्टिफिशियल ऑर्गन्स', 'मायक्रोडिव्हाइसेस इन बायॉलॉजी' व 'मेडिसिन अँड बायोसेन्सिंग' ही पुस्तके लिहिली आहेत. 

## सन्मान
* सॅन डिॲगोच्या युनिव्हर्सिटी ऑफ कॅलिफोर्नियात असोशिएट प्राध्यापक असताना संगीता भाटिया यांना पॅकार्ड फेलोशिप मिळाली होती.
* टेक्नॉलॉजी रिव्ह्यू नावाच्या नियतकालिकाने २००३ साली भाटिया यांची पस्तीसहून लहान वयाच्या तरुण शास्त्रज्ञ म्हणून गौरव केला होता.
* इ.स. २००६मध्ये डॉ.  भाटिया यांची 'द सायन्टिस्ट' या नियतकालिकाने 'ज्यांच्या कामाकडे जगाचे लक्ष असावे अशा व्यक्तींत' निवड केली होती. 
* दिवंगत अमेरिकी सेनेटर एच. जॉन हेन्झ यांच्या स्मृतिप्रीत्यर्थ ठेवलेला अडीच लाख डॉलरचा पुरस्कार डॉ. भाटिया यांना जाहीर झाला आहे. 
* ब्राऊन विद्यापीठाच्या अभियांत्रिकी विद्यालयाने २०११ साली त्यांना  बीम (BEAM - Brown Engineering Alumni Medal)  ह्या पुरस्काराने सन्मानित केले होते.

 
वर्ग:शास्त्रज्ञ
वर्ग:इ.स. १९६८ मधील जन्म
वर्ग:भारतीय महिला जीवशास्त्रज्ञ
कर्णेश्वर मंदिर (संगमेश्वर)

इवलेसे|उजवे|कर्णेश्वर मंदिर
इवलेसे|कर्णेश्वर मंदिर द्वारशाखा
रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील संगमेश्वर येथील **कर्णेश्वर** हे एक प्राचीन हेमाडपंथी मंदिर आहे. हे मंदिर पांडवकालीन असल्याचे सांगितले जाते. देवीने दिलेल्या आदेशानुसार एका रात्रीत हे मंदिर बांधण्याचा संकल्प पांडवांनी केला होता. त्यानुसार या मंदिराचे बांधकाम करण्यात आले होते. 

वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्हा
वर्ग:प्राचीन संस्कृती
वर्ग:संगमेश्वर

-गोवा महामार्गालगत असलेल्या संगमेश्वर तालुक्यातील कसबा भागात प्राचीन मंदिरे पाहायला मिळतात. या भागाला ऐतिहासिक महत्त्व देखील आहे. औरंगजेबाने छत्रपती संभाजीराजांना याच भागात अटक करून तुळापूर येथे नेऊन त्यांचा क्रूर हत्या केली. कसबाची अशीच वेगळी ओळख म्हणजे येथील पांडवकालीन श्री कर्णेश्वराचे हेमाडपंथी मंदिर.

संगमेश्वरपासून दोन किलोमीटर अंतरावर अत्यंत रम्य परिसरात असलेले हे मंदिर उत्तम स्थापत्यकलेचा नमुना आहे. पांडवांनी अज्ञातवासाच्या काळात सहावा भाऊ कर्ण याच्या स्मरणार्थ या मंदिराची उभारणी केली, अशी आख्यायिका येथे प्रचलित आहे. म्हणून हे मंदिर 'कर्णेश्वर' नावाने ओळखले जाते. वास्तूचे काम सुरू असतानाच पांडव येथून निघून गेले आणि पुढे शिलाहार राजाच्या काळात शिखराचे काम पूर्ण करण्यात आले, अशी माहिती मंदिर व्यवस्थापनाकडून मिळते.

कर्णेश्वर मंदिराला तीन दरवाजे आहेत. पूर्वाभिमुख मंदिराच्या प्रवेशद्वारावर 'शिवपंचायत' आहे. त्याच्या डाव्या बाजूस नरकासूर आणि उजव्या बाजूस किर्तीसुराच्या मूर्ती कोरण्यात आल्या आहेत. प्रवेशद्वाराच्या वरच्या बाजूस दशावताराचे शिल्प कोरण्यात आले आहे. द्वाराजवळ पांडवांचे ताट म्हणून ओळखले जाणारे उपडे ताट आहे. त्यावर बकुळीचे फुल कोरलेले आहे. ताटाच्या बाजूस पांडवांची आसने दिसतात. मंदिराच्या महाद्वाराजवळ नंदीमंडप आणि दोन अष्टभैरव द्वारपाल आहेत.

मुख्य मंडपात प्रवेश करताच नंदी आणि त्यानंतर शंकराच्या मूर्तीचे दर्शन घडते. मंडपाला चार एकसमान खांब आहेत. दक्षिण द्वाराजवळील खांबावर शिलालेख कोरलेला आढळतो. मंदिरात पांडवाच्या पाच ताटासोबत सहावे ताट कर्णाचे म्हणून ओळखले जाते आणि त्यावर शंकराची पिंडी आहे. मुख्य मंडपाच्या डाव्या हाताला श्री महालक्ष्मीची मूर्ती आणि उजव्या बाजूला शेषशायी विष्णूची मूर्ती आहे. मंदिरातील देव, दानव, नृत्यांगना, किन्नर, यक्ष-यक्षिणी, आदी मूर्तींचे कोरीव काम अत्यंत सुंदर आहे.

मंदिराच्या बाहेरील बाजूसही उत्तम कोरीवकाम केले असून शिल्पकलेचा अप्रतिम दर्शन मंदिर न्याहाळताना होते. मंदिर आवारात उत्तर दिशेला सूर्यमूर्ती आणि समोरच्या बाजूस गणेशाचे मंदिर आहे. मंदिरापासून काही अंतरावरच अलखनंदा, वरुणा आणि शास्त्री नद्यांचा संगम पाहायला मिळतो. या नद्यांच्या संगमामुळेच 'संगमेश्वर' नाव प्रचलित झाले. संगमाचा परिसर निसर्गरम्य असून संगमाला दिलेली भेट तेवढीच आनंद देणारी असते.

अप्रतिम कलाकुसरीचा नमुना असलेल्या या मंदिराला भेट दिल्यानंतर महामार्गाला लागूनच असलेल्या आरवली, राजावाडी आणि गोळवली येथील गरम पाण्याच्या कुंडांनाही भेट देता येते. जवळच असलेल्या बुरबांडच्या प्राचीन मंदिरालाही जाता येते. प्राचीन आख्यायिका आणि ऐतिहासिक घटनांशी जोडल्या गेलेल्या या परिसराची भेट इतिहासाचे अभ्यासक आणि कलाप्रेमींसाठी मोठी पर्वणीच ठरते.
स्नोरी स्टुर्लसन

250 px|इवलेसे|स्टुर्लसनचे चित्र
**स्नोरी स्टुर्लसन** (११७९ - २३ सप्टेंबर १२४१; इस्लेन्स्का: Snorri Sturluson) हा एक आइसलँडिक इतिहासकार, राजकारणी व कवी होता. 

## बाह्य दुवे
*स्टुर्लसनचे साहित्य

वर्ग:इ.स. ११७९ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १२४१ मधील मृत्यू
वर्ग:आइसलँडच्या व्यक्ती
महाराष्ट्राचे प्रशासकीय विभाग

राज्याचे एकूण सहा प्रशासकीय विभाग आहेत व त्यामधील जिल्हे
इवलेसे|उजवे|महाराष्ट्राचे प्रशासकीय विभाग|500px

प्रशासकीय
मेदक जिल्हा

इवलेसे|मेदकमधील भातशेती
	**मेदक** हा भारताच्या तेलंगणा राज्यामधील एक जिल्हा आहे. मेदक येथे ह्या जिल्ह्याचे प्रशासकीय मुख्यालय आहे. २०१४ सालापूर्वी मेडक जिल्हा आंध्र प्रदेश राज्याच्या अखत्यारीमध्ये होता. २०१६ साली मेडक जिल्ह्यामधून संगारेड्डी जिल्हा वेगळा करण्यात आला.	

२० व्या शतकात मेडक जिल्हा हा स्वातंत्र्यापूर्वी निजाम संस्थानाचा एक भाग होता आणि स्वतंत्र भारतात हैदराबाद राज्यात विलीन झाला आणि सध्या तेलंगणाचा जिल्हा आहे. कुतुबशाहांनी याला गुलशनाबाद असे नाव दिले ज्याचा अर्थ "बागांचे शहर" आहे.

## प्रमुख शहर
*मेदक	
## भूगोल 
मेदक जिल्ह्याचे क्षेत्रफळ २,७८६ चौरस किलोमीटर (१,०७६ चौरस मैल) आहे. जिल्‍ह्याच्‍या सीमा संगारेड्डी, कामारेड्डी, सिद्दिपेट आणि मेडचल-मलकाजगिरी जिल्‍ह्यांसह आहेत.

## लोकसंख्या 
२०११ च्या भारताच्या जनगणनेनुसार, सध्याच्या मेदक जिल्ह्याची लोकसंख्या ७,६७,४२८ आहे, लिंग गुणोत्तर हे १००० पुरुषमागे १०२७ स्त्रिया आहेत. साक्षरता दर ५६.१२% आहे. जिल्ह्यात एकूण लोकसंख्येच्या ७.६७% लोक शहरी भागात राहतात. हा जिल्हा प्रामुख्याने ग्रामीण स्वरूपाचा व मागासलेला आहे. 	
	
## मंडळ (तहसील) 
मेदक जिल्ह्या मध्ये २० मंडळे आहेत: मेदक, नरसापूर आणि तुपरान ही तीन महसूल विभाग आहेत. 

## हे सुद्धा पहा 
* तेलंगणामधील जिल्हे	
* तेलंगणा	
## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ	
	
	
	
## संदर्भ 
वर्ग:मेदक जिल्हा	
वर्ग:तेलंगणामधील जिल्हे
मोहन गोखले (ज्योतिषी)

**मोहन गोखले** एक मराठी ज्योतिषी आहेत.  त्यांची *गोखली वास्तुशास्त्र* आणि *नक्की काय* ही ज्योतिष-शास्त्रावरील दोन पुस्तके आतुरालय लाईफ डेव्हलपमेंट या प्रकाशनसंस्थेने प्रकाशित केली आहेत.

वर्ग:मराठी लेखक
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:अपूर्ण लेख
शारजा आंतरराष्ट्रीय विमानतळ

**शारजा आंतरराष्ट्रीय विमानतळ** (अरबी: مطار الشارقة الدولي)  हा संयुक्त अरब अमिरातीच्या शारजा शहराजवळील विमानतळ आहे. एर अरेबिया ह्या कमी दरात प्रवाससेवा पुरवणाऱ्या विमान वाहतूक कंपनीचा हब येथेच स्थित आहे.

## विमानकंपन्या व गंतव्यस्थाने
## संदर्भ
## बाह्य दुवे
* अधिकृत संकेतस्थळ 

वर्ग:संयुक्त अरब अमिरातीमधील विमानतळ
वर्ग:शारजा
राग अहीर भैरव

**अहीर भैरव** हा हिंदुस्तानी शास्त्रीय संगीतातील एक राग आहे. 
इवलेसे|राग अहीर भैरव

## चित्रपट गीते आणि चिजा
* अलबेला सजन आयो रे (चीज, गायक - उस्ताद शुजात खान, उस्ताद सुलतान खान व उस्ताद रशीद खान)
* अपने जीवन की उलझन को (चित्रपट - उलझन;   )
* आनंद भोरा ए (चीज, गायक - अजय चक्रवर्ती)
* कैसे मनालूॅं रे, बुझावूॅं अब कैसे तोहे रे (चीज - कुमार गंधर्व)
* चलो मान जाए घर अपने (चित्रपट - स्वामी विवेकानंद; गायक - येसू दास)
* जाग रे बंदे (चीज - विलंबित, गायक - उस्ताद अमीर खान)
* जिंदगी को संवारना  होगा (चित्रपट – आलाप;   )
* धीरे धीरे सुबह हुई, जाग उठी जिंदगी (चित्रपट - हैसियत; संगीत - बप्पी लाहिरी; गायक - येसू दास)
* पिया परवीन (चीज, द्रुत, गायक -  उस्ताद अमीर खान)
* पूछोना कैसे मैंने रैन बिताई (चित्रपट - तेरी सूरत मेरी ऑंखें;   )
* बनरा मोरा; गावो गुनी (चीज, गायिका - मालिनी राजूरकर)
* मन  आनंद आनंद छायो (चित्रपट -  विजेता;   )
* मेरी गलियों से लोगों की यारी  बढ़  गयी (चित्रपट -धर्मात्मा;  )
* मेरी वीणा तुम बिन रोये (चित्रपट-  देख कबीरा रोया;  संगीत - मदनमोहन; गायिका - लता मंगेशकर)
* मैं तो कब से तेरी शरण में हूॅं (चित्रपट – राम नगरी;  ) 
* मोहन मधुर आज मुरली बजाई (चीज, गायक - पं.जसराज)
* राम का गुण गान करिये
* राम तेरी गंगा मैली हो गई  (चित्रपट - राम तेरी गंगा मैली;  )
* वक्त करता जो वफा आप हमारे होते (चित्रपट - दिलने  पुकारा;  )
* वंदना करो, अर्चना करो। (चीज, गायक - जसराज)
* सोलह बरस की बाली उमर को सलाम (चित्रपट -एक दूजे के लिए;  )
* हमें कोई ग़म नही था, ग़मे-आशिक़ी से पहले (गझल, गायक - मेहदी हसन)

अहीर भैरव
वाठोडा शुक्लेश्वर

**वाठोडा शुक्लेश्वर** हे शहर अमरावती जिल्ह्यात भातकुली तालुक्यातील आहे.  शहर अमरावती-दर्यापूर मार्गावर वाठोडा स्टॉप वरून उत्तरेस 4 किमी. आहे.  वाठोडा हे पूर्णा  नदीच्या काठावर वसलेले शहर असुन येथील ग्रामपंचायत या जिल्ह्यातील तिसरी सर्वात मोठी ग्रामपंचायत आहे.
17 सदस्यीय ग्रामपंचायत असलेल्या या शहराची लोकसंख्या अंदाजे 18,000  आहे. शहरात सुसज्ज बाजारपेठ उपलब्ध आहे,शहरातील अरुंद रस्ते शहराला सुशोभित करतानी दिसून येते. येथील ग्रामपंचायत कडून शहरात २ उद्यान(ब्लु-डायमंड) उभारण्यात आलेले आहे.शहराला लागून असलेल्या खेडे-गावांसाठी वाठोडा हीच मुख्य बाजारपेठ आहे.दाट लोकवस्ती असलेले बाजारपेठ शहरातील मुख्य चौक आहे आणि आणखी एक मुख्य चौक तो म्हणजे बस स्टॉप जिथे दिवस भर नागरिकांची वर्दळ बघायला मिळते.

शहरात असलेल्या शुक्लेश्वर मंदिराच्या नावावरून या शहराला वाठोडा शुक्लेश्वर नाव पडले असावे. शासनाकडून शुकलेश्वर मंदिरास "ब" वर्ग तीर्थक्षेत्र दर्जा प्राप्त झालेला आहे. शहरातील हे मंदिर विदर्भाची काशी म्हणुन सुद्धा ओळखल्या जाते कारण या मंदिरामध्ये प्राचिन कालीन साडे अकरा ज्योतिर्लिंग आहेत.

वर्ग:अमरावती जिल्ह्यातील गावे
मोहन गोखले

**मोहन वसंत गोखले** (जन्म : पुणे, ७ नोव्हेंबर १९५३;  - मद्रास, २९ एप्रिल १९९९) हे मराठी अभिनेते-दिग्दर्शक होते. त्यांनी मराठी नाटके आणि मराठी तसेच हिंदी चित्रपटांतून भूमिका केल्या होत्या. अभिनेत्री शुभांगी गोखले (माहेरच्या शुभांगी संगवई) या त्यांच्या पत्नी आणि अभिनेत्री सखी गोखले ही त्यांची मुलगी आहे.

मोहन गोखले हे शाळेत असल्यापासूनच नाट्यवाचनात भाग घेऊ लागले. पुढे पुण्यातील सर परशुराम आणि फर्ग्युसन कॉलेजात ते अभिनेते म्हणून गाजले. पुण्यातली अत्यंत प्रतिष्ठेची पुरुषोत्तम करंडक एकांकिका स्पर्धा त्यांनी 'ती येते', 'कैद' अशा एकांकिकांनी अक्षरशः गाजवली.

## व्यावसायिक रंगभूमी
१९७२ साली मोहन गोखले यांना 'घाशिराम कोतवाल' या नाटकात एक छोटी भूमिका मिळाली. नाटकातली त्यांची 'दिव्य करायला जाणाऱ्या  ब्राम्हणा'ची भूमिका अविस्मरणीय ठरली. त्यानंतर त्यांनी सतीश आळेकर यांचे 'महापूर' हे नाटक  राज्य नाट्यस्पर्धेसाठी दिग्दर्शित केले. आळेकरांचेच 'मिकी आणि मेमसाब', सतीश तांबे यांचे 'बीज' ही त्यांची पुण्यात असतानाची महत्त्वाची नाटके होती.

गोखले पुढे व्यावसायिक नाटकांसाठी मुंबईत आले. कानेटकरांच्या 'कस्तुरीमृग' आणि 'सूर्याची पिल्ले' मधल्या त्यांच्या भूमिका अतिशय गाजल्या. त्यानंतर त्यांची  'बेबी', 'डॉक्टर तुम्हीसुद्धा' , 'नरु आणि जान्हवी' ही नाटकेही गाजली.

## चित्रपट
राजदत्त यांनी दिग्दर्शित केलेल्या 'हेच माझे माहेर', 'माफीचा साक्षीदार' आणि 'आज झाले मुक्त मी' या चित्रपटांत मोहन गोखले यांनी भूमिका केल्या. गोविंद कुलकर्णींच्या 'बन्या बापू' या चित्रपटातील बन्याची भूमिका प्रेक्षकांना आवडली. हा त्यांचा पहिला चित्रपट होता.

समांतर सिनेमांमधेही त्यांनी लक्षणीय कामगिरी बजावली. केतन मेहतांच्या 'भवनी भवाई' या गाजलेल्या गुजराती चित्रपटात त्यांची प्रमुख भूमिका होती. मेहतांचाच 'मिर्च मसाला', सई परांजपेंचा 'स्पर्श', सईद मिर्झा यांचा 'मोहन जोशी हाजिर हो', कुंदन शाह यांचा 'जाने भी दो यारों, मीरा नायरचा 'मिसिसिपी मसाला' या चित्रपटांतील भूमिकाही चोखंदळ प्रेक्षकांना आवडल्या. 

जब्बार पटेल यांच्या 'डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर' चित्रपटामधे ते महात्मा गांधी बनले होते. मद्रासमध्ये निधन झाले तेव्हा मोहन गोखले अवघे ४६ वर्षांचे होते. 'हे राम' मध्ये त्यांनी गांधींची भूमिका साकारली होती. थोडेफार शूटिंग उरले होते. त्यादरम्यानच हार्ट ॲटॅकने त्यांचा मृत्यू ओढवला. अमोल पालेकरांचा 'कैरी' हा चित्रपट त्यांच्या निधनानंतर आला.

## दूरचित्रवाणी मालिका
* अल्पविराम
* आशीर्वाद
* जंजीरे 
* भंवर (दिल्लीत रंगा-बिल्ला यांनी शाळकरी मुलीचे अपहरण केलेल्या घटनेनंतरच्या कोर्ट-सुनावणीवर आधारित हिंदी मालिका) 
* मिस्टर योगी (या मालिकेतल्या भारतीय वधू शोधणाऱ्या फॉरेन रिटर्न तरुणाची धमाल त्यांनी अप्रतिम सादर केली होती. त्यातून ते घराघरांत पोहोचले.) 
* लेखू (हिंदी मालिका, या मालिकेत मोहन गोखले यांची फिजिक्सच्या प्रोफेसरची प्रमुख भूमिका होती.)

## संदर्भ
वर्ग:मराठी अभिनेते
वर्ग:इ.स. १९९९ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९५३ मधील जन्म
शशिकला

thumb|right|शशिकला
**शशिकला जवळकर-सैगल** ( 4 ऑगस्ट 1932 - 4 एप्रिल 2021), **शशिकला** नावाने ओळखल्या जाणाऱ्या, एक भारतीय चित्रपट आणि दूरचित्रवाणी अभिनेत्री होत्या. त्यांनी 1940च्या दशकापासून शेकडो बॉलीवूड चित्रपटांमध्ये सहाय्यक भूमिका केल्या होत्या. 

जवळकर कुटुंब मुंबईला येऊन काम शोधत होते. त्यावेळच्या लोकप्रिय गायिका नूरजहान यांना भेटून शशिकला यांनी काम मागितले. आणि नूरजहाँचे पतीच दिग्दर्शित करीत असलेल्या चित्रपटात कव्वालीच्या सीनमध्ये शशिकला यांना संधी मिळाली. नंतर व्ही. शांताराम यांच्या तीन बत्ती चार रास्तामध्ये बहुभाषक भावजयींपैकी मराठी भावजयीच्या भूमिका त्यांनी केली. १९५३ सालच्या या चित्रपटानंतर त्यांना खलनायिकेच्या भूमिका मिळू लागल्या. याप्रकारच्या खलभूमिका त्यांनी आरती (१९६२), गुमराह (१९६३) आणि फूल और पत्थर (१९६६) चित्रपटांतून केल्या. 

## कुटुंब
शशिकला आपल्या जवळकर कुटुंबातल्या सहा मुलांपैकी सर्वात धाकट्या होत्या. त्यांच्या पतीचे नाव ओम प्रकाश सैगल. 

## समाजसेवा
शशिकलाबाईंनी १९८० च्या दशकात, मदर तेरेसांच्या ओढीने मिशनरीज ऑफ चॅरिटीजमध्ये घर सोडून सेवा केली. कुष्ठरुग्णांची सेवा, फरश्या पुसणे अशी कोणतीही कामे त्या तेथे करीत होत्या.

## चित्रपट 
* अनोखा बंधन
* अमानत
* अर्जुन
* आरती (१९६२ - मीनाकुमारीची भावजय 'जसवंती'ची भूमिका)
* आहिस्ता आहिस्ता
* कभी खुशी कभी गम
* क्रांति
* खुबसूरत
* गुमराह (१९६३ - माला सिन्हाला ब्लॅकमेल करणारी 'मिस रॉबर्ट ऊर्फ लीला'ची खलनायकी भूमिका)
* घर घर की कहानी
* चोरी चोरी
* जंगली
* ज्योती
* झंकार बीट्स
* ढूँढते रह जाओगे
* तवायफ
* तीन बत्ती चार रास्ता ( १९५३ - मराठी भावजयीची भूमिका)
* तेरी माँग सितारों से भर दूँ
* दादागिरी
* दुल्हन वोही जो पिया मन भायें
* नीला आकाश
* पद्मश्री लालू प्रसाद यादव
* फिर वोही रात
* फूल और पत्थर (१९६६)
* बादशाह
* बिवी ओ बिवी
* महानंदा ( प्रेमापेक्षा व्यवहारच पाहणाऱ्या भावीण आईची भूमिका)
* मुझसे शादी करोगी
* मेरा करम मेरा धरम
* मैं तेरे लिये
* यह कैसा इन्साफ?
* यह तो कमाल हो गया
* रक्त
* राॅकी
* राम तेरा देश
* लहू के दो रंग
* सम्राट
* सरगम
* सलमा पे दिल आ गया
* साजन मेरे मैं साजन की
* सुजाता (अल्लड धनिक मुलीची भूमिका)
* सौतन
* स्वयंवर
* स्वामी
* हमारा संसार
* लेक चालली सासरला ( मराठी ) 

## पुरस्कार
* आरती आणि गुमराह या चित्रपटांमधील भूमिकांसाठी 'फिल्मफेर' पुरस्कार
* केंद्र सरकारकडून पद्मश्री (इ.स. २००७)
* 'पुणे आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सवा'कडून जीवनगौरव पुरस्कार (२०१४)
* महाराष्ट्र राज्य सरकारतर्फे 'राज कपूर कारकीर्द-गौरव पुरस्कार(२०१५)

वर्ग:मराठी अभिनेत्री
वर्ग:इ.स. १९३३ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०२१ मधील मृत्यू
वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते
भारतीय प्रताधिकार कायदा, १९५७ मधील 'काम', संकल्पना आणि तरतुदी

काम (work) हा शब्दास भारतीय प्रताधिकार कायदा १९५७ मध्ये, इतर काही संदर्भ नसेल तेव्हा, (कलम २ क्लॉज y) अनुसार, **काम म्हणजे**, ''(i) साहित्यिक, नाट्यरचना, संगीत, किंवा कलात्मक काम; (ii) चलचित्रपट (iii) ध्वनीमुद्रण होय."
## वेगवेगळ्या संदर्भात काम
## विविध कायद्यांतर्गत संबंधीत कलमे 
* 
* 
* 
### न्यायालयीन निकालांचे दाखला अभ्यास 
*उत्तरदायकत्वास नकार लागू

## टीपा
### तळटीपा  
वर्ग:भारतीय प्रताधिकार कायदा
इयान मॅककेलन

सर **इयान मरे मॅककेलन** (२५ मे, इ.स. १९३९:बर्नली, लॅंकेशायर, इंग्लंड - ) हे एक ब्रिटिश अभिनेता आहेत. गेली सुमारे ५५ वर्षे हॉलिवूडमध्ये कार्यरत असलेले इएन इंग्रजी चित्रपटसृष्टीतील प्रतिभावान व लोकप्रिय कलाकारांपैकी एक मानले जातात. त्यांनी बऱ्याच चित्रपटात कामे केली आहेत. त्यापैकी काही चित्रपटातील व्यक्तिरेखा लोकांच्या स्मरणात राहिल्या आहेत. त्यांनी ज्या नावाजलेल्या चित्रपटात उत्कृष्ट भूमिका केल्या त्या पैकी लॉर्ड ऑफ द रिंग्स, द हॉबिट आणि एक्स मेन ह्या अजरामर झाल्या. त्यांना इंग्रजी चित्रपटसृष्टीतील बरेच अत्युच सन्मान मिळालेत. ६ लौरेन्स ऑलिवर पुरस्कार, १ टोनी पुरस्कार, १ गोल्डन ग्लोब पुरस्कार, २ क्रिटिक्स चोइस पुरस्कार व अश्या विविध सन्मानांनी त्यांची चित्रपट सृष्टीतील कारकीर्द भूषवली गेली. २ अकॅडेमी पुरस्कार (ऑस्कर), ५ एमी पुरस्कार आणि ४ बाफ्टा पुरस्कार ह्या साठी त्यांचे उमेदवारी अर्ज पुरस्कृत केले गेले.

लॉर्ड ऑफ द रिंग्स आणि द हॉबीट ह्या चित्रपटांमधे गेंडाल्फ व एक्स मेन मध्ये माग्निटो म्हणून ते भरपूर प्रसिद्ध झाले.

## बाह्य दुवे
* अधिकृत संकेतस्थळ
*

वर्ग:अमेरिकन चित्रपट अभिनेते
वर्ग:इ.स. १९३९ मधील जन्म
बाळशास्त्री हुपरीकर

**बाळशास्त्री अण्णाबुवा हुपरीकर** (?? - ७ ऑगस्ट, इ.स. १९२४) हे कोल्हापूर येथे राहणारे संस्कृत पंडित व लेखक होते.  ते वेदान्तशास्त्राचे आणि ज्ञानदेव- शंकराचार्य यांच्या साहित्याचे अभ्यासक व भाष्यकार होते. मराठी कवी रेंदाळकर हे त्यांच्याकडेच 'सिद्धान्त कौमुदी' शिकले.

## बाळकृष्ण हुपरीकरांनी लिहिलेले ग्रंथ
* श्रीअनुभवामृत पर्यबोधिनी टीका (१८९८)
* (हर्बर्ट स्पेन्सरसाहेबांची) अज्ञेय मीमांसा व आर्य वेदान्त
* ग्रंथमाला (सहलेखक - विष्णू गोविंद विजापूरकर)
* श्रीमद्भगवद्गीता अथवा ज्ञानयोगशास्त्र 
* विद्यारण्य व ज्ञानेश्वर यांच्या वेदांतील मतांचे तात्पर्य (१९०२)

वर्ग:मराठी लेखक
वर्ग:इ.स. १९२४ मधील मृत्यू
जॉन विक्लिफ

**जॅान विक्लिफ** (इ.स. १३२० - इ.स. १३८४) याला युरोपमधील धर्मसुधारणा चळवळीचा आद्यप्रणेता म्हणले जाते. तो धर्मसंस्थेवर टीका करणारा व धर्मसुधारणा चळवळ सुरू करणारा पहिला विचारवंत होता. म्हणून त्याला धर्मसुधारणा चळवळीचा *शुक्रतारा* मानले जाते. तो इंग्लंडमधील ऑक्सफर्ड विद्यापीठाचा प्राध्यापक होता. त्याने लॅटिनमधील बायबलचे सोप्या इंग्रजीत भाषांतर करून तो ग्रंथ सर्वसामान्यांर्यंत पोचवला. विक्लिफने पोपच्या अनियंत्रित सत्तेविरूद्ध चळवळ सुरू केली. तसेच धार्मिक अंधश्रद्धेवर टीका केली. त्यामुळे त्याला ऑक्सफर्ड विद्यापीठातील नोकरी गमवावी लागली. त्याच्या मृत्युनंतर त्याचे प्रेत उकरून उकिरड्यावर टाकले गेले.

वर्ग:इ.स. १३२० मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १३८४ मधील मृत्यू
वर्ग:धर्मसुधारक
वर्ग:इंग्लिश व्यक्ती
कोलंबसाचे गर्वगीत

**कोलंबसाचे गर्वगीत** हे कुसुमाग्रज तथा वि.वा. शिरवाडकरांनी लिहिलेली एक कविता आहे. ही त्यांच्या विशाखा काव्यसंग्रहात आहे.

```
हजार जिव्हा तुझ्या गर्जु दे, प्रतिध्वनीने त्या समुद्रा, डळमळु दे तारे
विराट वादळ हेलकावु दे पर्वत पाण्याचे ढळु दे दिशाकोन सारे
....
....
मार्ग आमुचा रोधू न शकतीना धनना दारा घराची वा वीतभर कारा
मानवतेचे निशाण मिरवू महासागरात, जिंकुनी खंड खंड सारा

चला उभारा शुभ्र शिडे ती गर्वाने वरती, कथा या खुळ्या सागराला
"अनंत अमुची ध्येयासक्ती अनंत अन् आशा किनारा तुला पामराला!"
```

वर्ग:वि.वा. शिरवाडकर यांचे साहित्य
भारतीय प्रताधिकार कायदा, १९५७ मधील 'कलात्मक काम' विषयक तरतुदी

कलात्मक काम म्हणजे (i) चित्र (पेंटींग), शिल्प, रेखाचित्र ( आकृती, नकाशा, तक्ता किंवा आराखडा सहीत); (ii) वास्तुकलेचे काम (iii) इतर कोणतेही (हस्त?)कौशल्याचे काम (2 (c))

## विविध कायद्यांतर्गत संबंधीत कलमे 
* 
* 
* 
### न्यायालयीन निकालांचे दाखला अभ्यास 
*उत्तरदायकत्वास नकार लागू

## टीपा
### तळटीपा  
वर्ग:भारतीय प्रताधिकार कायदा
वर्ग:विधितत्त्वमीमांसा
वर्ग:भारतातील कायदे
स्वदेश दीपक

**स्वदेश दीपक** (जन्म :१९४२) हे हिंदीतले एक कथालेखक, कादंबरीकार व नाटककार आहेत. त्यांचे आजवर (मे २०१५) नऊ कथासंग्रह, दोन कादंबऱ्या आणि पाच नाटके प्रकाशित झाली आहेत. त्यांच्या 'कोर्ट मार्शल' या नाटकाचे देशात आजवर २०००हून अधिक प्रयोग झाले आहेत.

## स्वदेश दीपक यांचे प्रकाशित साहित्य
### नाटके
* काल कोठरी (नाटक)
* कोर्ट मार्शल (नाटक)
* जलता हुआ रथ (नाटक)
* बाल भगवान (नाटक)
* सबसे उदास कविता (नाटक)
, कोर्ट मार्शल (नाटक)]]

### कथासंग्रह
* अहेरी 
* किसी अप्रिय घटना का समाचार नहीं
* किसी एक पेड़ का नाम लो 
* क्योंकि हवा पढ़ नहीं सकती     
* तमाशा         
* महामारी 
* रफूजी
* सड़क आगे नहीं जाती
* सब से लंबा बौना 

### कादंबऱ्या
* नंबर ५७ स्क्वाड्रन
* मायापोत,

## पुरस्कार
* संगीत नाटक अकादमी पुरस्कार (२००४).

## संदर्भ 
वर्ग:हिंदी लेखक
वर्ग:हिंदी नाटककार
वर्ग: इ.स. १९४२ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
शांता मोडक

**शांता भास्कर** *बिंबा* **मोडक** (१ एप्रिल, इ.स. १९१९ - २८ एप्रिल, इ.स. २०१५) या एक मराठी नाट्य-चित्र अभिनेत्री व गायिका  होत्या. 

त्यांनी मॅट्रिकपर्यंतचे शिक्षण इंदूरमधून घेतले. त्यानंतर पुण्यात येऊन त्यांनी एसपी कॉलेजमधून १९४२मध्ये कला शाखेची पदवी मिळवली. विश्राम बेडेकर दिग्दर्शित चूल आणि मूल या चित्रपटातील *बिंबा* नावाच्या नायिकेच्या भूमिकेतून शांता मोडक यांनी चित्रपटसृष्टीत पदार्पण केले. दामूअण्णा मालवणकर यांच्या प्रभाकर नाटक कंपनीतून त्यांनी १९४९मध्ये संगीत भावबंधन या नाटकाच्या द्वारे रंगभूमीवर पाऊल ठेवले. नाटकात काम करण्याची संधी मिळाल्यावर शांताबार्इंनी गाणे शिकण्यास सुरुवात केली. संगीत नाटकांतील पदांचे शिक्षण त्यांनी गंधर्व नाटक मंडळीतील बालगंधर्व आणि मास्तर कृष्णराव फुलंब्रीकर यांचे पट्टशिष्य व गायक-नट कै. हरिभाऊ देशपांडे यांच्याकडे घेतले. याशिवाय कै. हरिभाऊंनी त्यांना मास्तर कृष्णराव मैफिलीत गात असलेल्या शास्त्रीय संगीतातील चिजांची देखील तालीम दिली.

शांता मोडक यांनी  भारत नाटक कंपनी, संध्या थिएटर या नाटकमंडळींच्या, व पंडितराव तरटे यांच्या कंपनीच्या अनेक संगीत नाटकांत भूमिका केल्या.  त्यामुळे छोटा गंधर्व, श्रीपादराव नेर्लेकर, कृष्णराव तोंडकर, जयराम शिलेदार अशा गायक-नटांबरोबर त्यांना  भूमिका करायला मिळाल्या.

इन मीन साडेतीन, ऊन-पाऊस या चित्रपटांतूनही त्यांनी भूमिका केल्या.

## शांता मोडक यांची नाटके आणि त्यांच्या त्यांतील भूमिका
* संगीत एकच प्याला (सिंधू)
* झुंझारराव (कमला)
* संगीत द्रौपदी (द्रौपदी)
* संगीत भावबंधन (लतिका)
* संगीत मृच्छकटिक (वसंतसेना)
* संगीत विद्याहरण (देवयानी)
* संगीत सौभद्र ( सुभद्रा)
* संगीत स्वयंकर (रुक्मिणी)

## पुरस्कार
* महाराष्ट्र राज्य सरकारचा जीवनगौरव पुरस्कार
* पुणे महापालिकेचा बालगंधर्व पुरस्कार

वर्ग:मराठी अभिनेत्री
वर्ग:इ.स. १९१९ मधील जन्म
वर्ग: इ.स. २०१५ मधील मृत्यू
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
रिचर्ड इलिंगवर्थ

वर्ग:क्रिकेट पंच
वर्ग:इ.स. १९६३ मधील जन्म
एस. रवी

**एस. रवी** तथा **रवी सुंदरम** (२२ एप्रिल, इ.स. १९६६ - ) हे भारतीय क्रिकेट पंच आहेत.

वर्ग:क्रिकेट पंच
वर्ग:इ.स. १९६६ मधील जन्म
लालजी देसाई

**लालजी देसाई** {इ.स. १९२६ - १३ जानेवारी, इ.स. २००९) हे मराठी गायक होते. 

लालजींचे खरे नाव वासुदेव होते. *बालगंधर्वांची गायकी गाणारे लालजी* अशी त्यांची ओळख होती. शास्त्रीय संगीताचे पद्धतशीर शिक्षण घेतले नसतानाही लालजींनी बालगंधर्वांची पदे ऐकून आत्मसात केली होती. बालगंधर्वांना दैवत मानणारे लालजी यांनी मराठी संगीत रंगभूमीवरही गंधर्व गायक म्हणून नावलौकिक मिळवला होता. 

आपल्या *जोहार मायबाप* या प्रसिद्ध गाण्याचेच नाव त्यांनी आपल्या आत्मचरित्राला दिले. आरवलीचा वेतोबा हे त्यांचे देवस्थान आणि श्रद्धास्थान होते. त्यांच्या आत्मचरित्रात त्या देवतेचा उल्लेख वारंवार येतो.

## पुलंचा लालजींच्या संदर्भातला एक किस्सा
'वाऱ्यावरची वरात'चा रवींद नाट्य मंदिरातला रात्रीचा प्रयोग चालू होता. लालजी देसाई त्यांचे नाटकातील काम संपवून  घाईघाईने घरी जायला निघाले होते. दुसऱ्या दिवशी त्यांचे लग्न होते.  विंगेत उभे असलेल्या पु.ल.देशपांडे यांनी अंधारातच लालजींचा हात पकडला आणि म्हणाले... 'प्रयोग संपेपर्यंत थांब!' लालजींना कळेना. प्रयोग संपला. पण पुलंनी पडदा पुन्हा उघडायला लावला. लालजींचा हात धरून ते त्यांना रंगमंचावर घेऊन आले आणि प्रेक्षकांना म्हणाले, "उद्या याची 'वरात' निघणार आहे, पण तो आजच 'वाऱ्यावर' स्वार होऊन आला आहे"...आणि प्रेक्षकांनी टाळ्यांचा कडकडाट केला.

## दूरदर्शनवर मुलाखती
लालजी देसाई यांच्या दूरचित्रवाणीवर अनेक मुलाखती झाल्या.  त्यांतील एका मुलाखतीत  ते प्रांजळपणे सांगून मोकळे झाले की, 'मी कुणाकडे गाणं शिकलो नाही. आवाज सांभाळण्यासाठी कुठली पथ्येही मी पाळत नाही. सतत रियाझही नाही. एकच करतो ते म्हणजे फक्त माझ्या दैवताचं म्हणजे बालगंधर्वांचं पूजन'. 

## नाट्यकारकीर्द
वाऱ्यावरची वरात नाटकाच्या आधी दुसऱ्या नाटकात काम करण्यासाठी पु.ल. देशपांडे यांनी लालजींना बोलावले होते. *आपण गाणं चांगलं गाऊ पण अभिनय म्हणजे महाकठीण*, असे लालजींना वाटत होते. तरी पुलंच्या आग्रहाखातर हे तिथे गेले आणि तिथे गेल्यावर विजया मेहता, अरविंद देशपांडे यांच्यासारखे दिग्गज पाहिल्यावर लालजींची इतकी भंबेरी उडली की ते तालीम सोडून घरी पळून आले.  

## लालजी देसाई यांची भूमिका असलेली नाटके
* वाऱ्यावरची वरात

## लालजी यांनी गायलेली नाट्यगीते
* कांते फार तुला
* जोहार मायबाप जोहार
* दे मज देवा जन्म हा
* धावत येई सख्या यदुराया

वर्ग:मराठी गायक
वर्ग:इ.स. १९२६ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २००९ मधील मृत्यू
जोगेश्वरी-विक्रोळी जोडरस्ता

**जोगेश्वरी–विक्रोळी जोडरस्ता** (Jogeshwari – Vikhroli Link Road; संक्षेप: जे.व्ही.एल.आर.) हा मुंबई शहरामधील एक प्रमुख हमरस्ता आहे. हा रस्ता जोगेश्वरी येथे पश्चिम द्रुतगती महामार्गापासून (राष्ट्रीय महामार्ग ८ सुरू होतो. जोगेश्वरी पूर्व, अंधेरी पूर्व, पवई इत्यादी उपनगरांमधून पवई तलावाच्या दक्षिणेकडून साधारणपणे पूर्वेकडे धावणारा हा रस्ता विक्रोळी येथे पूर्व द्रुतगती महामार्गापाशी (राष्ट्रीय महामार्ग ३) संपतो. मुंबईच्या पूर्व व पश्चिम उपनगरांना जोडणारा हा एक महत्त्वाचा दुवा असून आय.आय.टी. मुंबई ह्याच मार्गावर आहे.

१९९४ साली खुला करण्यात आलेल्या ह्या रस्त्याचे २०१२ साली मोठ्या प्रमाणावर रूंदीकरण व कॉंक्रीटीकरण करण्यात आले. ह्यासाठी विश्व बँकेने प्रायोजित केलेल्या मुंबई नागरी परिवहन प्रकल्पातील रुपये २२१.४५ कोटी इतका निधी वापरण्यात आला.

वर्ग:मुंबईमधील रस्ते
अकबर इलाहाबादी

**सय्यद अकबर हुसैन रिझवी** तथा **अकबर इलाहाबादी** (१६ नोव्हेंबर, इ.स. १८४६,:बारा, अलाहाबाद जिल्हा, उत्तर प्रदेश, भारत; इ.स. १९२१:अलाहाबाद) हे एक उर्दू कवी होते.

त्यांच्या वडिलांचे नाव सय्यद तफज्ज़ल हुसैन होते. अकबर इलाहाबादी यांना घरच्या गरीब परिस्थितीमुळे फक्त एक वर्ष शाळेत जायला मिळाले. पुढील शिक्षण त्यांनी स्वतःच्या प्रयत्नांनी मिळवले. इ.स. १८६६मध्ये ते मुलकी परीक्षा पास होउन नायब तहसीलदार झाले; १८०७ साली अलाहाबाद उच्च न्यायालयात कोर्टाचे कागद सांभाळण्याचे काम करू लागले. इ.स. १८७२मध्ये ते वकिलीची परीक्षा उत्तीर्ण झाले आणि पुढे त्यांनी १८८० सालापर्यंत वकिली केली. इ.स. १८८८मध्ये सब जज होऊन, ते शेवटी जिल्हा न्यायाधीशपदावरून निवृत्त झाले.

## हास्यकवी 
अकबर इलाहाबादी यांचा स्वभावच विनोदी होता. लोकांमध्ये मिळूनमिसळून राहण्याची त्यांची प्रवृत्ती होती. लहानपणापासूनच त्यांना कविता करण्याचा नाद होता. इलाहाबादींना फ़ारसी, अरबी आणि इंग्रजीचे चांगले ज्ञान होते. सुरुवातला ते आपल्या कविता ख़ाजा हैदर अली आतिशांचे शिष्य गुलाम हुसैन वाहीद यांना दाखवत असत. अकबर इलाहाबादी हे पौर्वात्य संस्कृतीचे पुरस्कर्ते व पाश्चिमात्य संस्कृतीचे टीकाकार होते. हिंदुस्तानातल्या इंग्रज सरकारवर ते औपरोधिक कवितांमधून टीका करत. इंग्रजांचे पेन्शनर असल्याने, इलाहाबादी नेहमीच सक्रिय राजकारणापासून दूर राहिले. परंतु पहिल्या महायुद्धाच्या वेळी व कानपूरमधल्या मशिदीवरून उसळलेल्या दंग्यावरून त्यांनी सरकारवर टीका करण्याची संधी सोडली नव्हती.

## लोकप्रिय गझल 
पाकिस्तानी गझल गायक गुलाम अली गातात ती 'हंगामा है क्यों बरपा थोडी सी जो पी ली है, डाका तो नही डाला, चोरी तो नही की है' ही गझल अकबर इलाहाबादींची आहे.

## शेवट 
पत्‍नी आणि मुलाच्या अकाली निधनामुळे अकबर इलाहाबादी फार उदास असत. पुढे त्यांना स्वतःलाच आजार जडला आणि त्यातून बरे न होता आल्याने ते सप्टेंबर १९२१मध्ये मरण पावले.

## सन्मान आणि पुरस्कार 
* अकबर इलाहाबादी हे अलाहाबाद विद्यापीठाचे फेलो होते.
* सरकारने त्यांना खान बहादुर हा किताब दिला होता.

वर्ग:हिंदी कवी
वर्ग:इ.स. १८४६ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९२१ मधील मृत्यू
पूर्व द्रुतगती महामार्ग

**पूर्व द्रुतगती महामार्ग** (Eastern Express Highway) हा राष्ट्रीय महामार्ग ३चा मुंबई महानगर क्षेत्रामधील भाग व मुंबई शहरामधील पूर्व उपनगरांमधून धावणारा एक महत्त्वाचा रस्ता आहे. २३.५५ किमी लांबीचा हा दृतगतीमार्ग उत्तर-दक्षिण धावतो व ठाणे शहराला मुंबईसोबत जोडतो. हा महामार्ग मुंबईच्या मुलुंड, भांडुप, विक्रोळी, घाटकोपर, चेंबूर, शीव, दादर इत्यादी अनेक महत्त्वाच्या उपनगरांना जोडतो. अत्यंत वर्दळीच्या ह्या मार्गावर वाहतूक सुधारण्यासाठी अनेक उड्डाणपूल बांधले गेले आहेत.

## हे सुद्धा पहा
*पश्चिम द्रुतगती महामार्ग

वर्ग:मुंबईमधील रस्ते
वर्ग:महाराष्ट्रातील द्रुतगतीमार्ग
दुर्गाबाई शिरोडकर

**दुर्गाबाई शिरोडकर** या खुर्जा घराण्याचे गायक अझमत हुसेन खान यांच्या शिष्या होत्या. त्यांचा जन्म गोव्यातील शिरोडा गावी झाला.  सुमन, मधुरा आणि उमाकांत या तीन मुलांच्या जन्मानंतर त्या मिरजेला राहिल्या. नंतर पुण्यात स्थायिक झाल्या. पुणे, मुंबई, लखनौ आणि दिल्लीमध्ये दुर्गाबाईंनी संगीताचे बरेच कार्यक्रम केले. यमन आणि ललत हे दुर्गाबाईंचे आवडते राग होते. बालगंधर्वांनी एकदा दुर्गाबाईंच्याकडे येऊन 'यमन' ऐकला होता. 

## नाट्यसृष्टीतली कामगिरी
वि.वि. बोकील यांनी लिहिलेल्या नर्मविनोदी, हलक्या फुलक्या 'मीना-नीना' नावाच्या नाटकात दुर्गाबाईंनी गायिका असलेल्या नायिकेची भूमिका केली होती.

## कौटुंबिक माहिती
* पती - अशोककुमार सराफ
* मुलगी - सुमन भोसले (गायिका)
* दुसरी मुलगी - मधुरा गुप्ता
* मुलगा - उमाकांत (फोटोग्राफर)
* जावई - नरेंद्र भोसले (चित्रकार)
* नातू - सुदेश भोसले (गायक)
* नात - तनुजा गुप्ता (ऊर्फ गुडी)
* पणतू - सिद्धान्त (गायक)

## पुरस्कार
* अजोड गायनशैलीसाठी दुर्गाबाईंना राष्ट्रपतीपदक देऊन गौरविण्यात आले होते.

वर्ग:भारतीय शास्त्रीय गायक
भारतीय प्रताधिकार कायदा, १९५७ मधील चलचित्रपट विषयक तरतुदी

भारतीय प्रताधिकार कायदा, १९५७ मध्ये चलचित्रपट हे एक काम आहे (२(y)), या कायद्यातील व्याख्येनुसार, "*चलचित्रपट म्हणजे दृक मुद्रणाचे कोणतेही काम आणि अशा दृकमुद्रणासोबत ध्वनीमुद्रणाचा समावेश असेल आणि कोणत्याही समकक्ष प्रक्रीयेने निर्मित कोणतेही काम ज्यात व्हिडीओ पटाचाही समावेश असेल तेही चलचित्रपट समजले जाईल.*"(2(f)) चलचित्रपट कामाच्या निर्मितीसाठी पुढाकार आणि जबाबदारी घेणारी व्यक्ती निर्माता म्हणवली जाते.(२ (uu)), चलचित्रपटाचा निर्माता ह्या कायद्यासाठी लेखक म्हणवला जातो (२(d)(v)), सहसा हा लेखकच (म्हणजे प्रत्यक्षात चलचित्रपटाचा निर्माता) हाच चलचित्रपटाचा पहिला मालक म्हणवला जातो (१७), परंतु (इतर विशेष कराराचा अभाव असेल तर) (शासननियंत्रीत/नियुक्त) सार्वजनिक उपक्रम अथवा शासनाने बनवुन घेतलेल्या चलचित्रपटांचे पहिले मालक तेच ठरतात,(१७(d)आणि(dd)) किंवा (इतर विशेष कराराचा अभाव असेल तर) शिकाऊ उमेदवारी आणि सेवा करारांतर्गतची नौकरी दरम्यान निर्मीत(१७ (c)) अथवा वृत्तसंस्थेतील नौकरी दरम्यान वृत्तसंस्थेतील प्रकाशनासाठी(१७ (a)) केलेल्या चलचित्रपटाची पहिली मालक संबंधीत संस्था असते, आणि एखाद्या व्यक्तीने पैसे देऊन चलचित्रपट निर्मिती करवून घेतल्यास पहिली मालक पैसे देऊन बनवून घेणारी व्यक्ती ठरते.(१७ b).   

चलचित्रपटाचा महत्त्वपुर्णभाग दुसऱ्या कोणत्याही कामाचे प्रताधिकार उल्लंघन(51Explanation) असल्यास त्यात प्रताधिकार विद्यमान होऊ शकत नाही (13(3)) , अन्यथा  चलचित्रपटासाठी संपूर्ण भारतात प्रताधिकार विद्यमान राहतो.(१३(1)(b)) चलचित्रपटातील प्रताधिकार विद्यमानतेचा कालावधी, चलचित्रपट प्रकाशित झालेले कॅलेंडरवर्ष अधिक साठवर्षे एवढा असतो.(२६)  भारतीय प्रताधिकार कायदा, १९५७ चे कलम १४ (a) प्रताधिकार विद्यमान असलेल्या कामांसाठी लेखकास (या कायद्यातील व्याख्येनुसार चलचित्रपट निर्मात्यास) काही विशेषाधिकार प्रदान करते.(१४ (a)) तर कलम १४ (d) (i) अन्वये चलचित्रपटास इलेक्ट्रॉनीक अथवा इतर माध्यमातून जतन करण्याचे (१४(d)(i)(B)), चलचित्रपटाच्या कोणत्याही भागाच्या प्रतिमेपासून छायाचित्र बनवण्यासहीत(१४(d)(i)(A), चलचित्रपटाची प्रत बनवण्याचे विशेषाधिकार चलचित्रपट निर्मात्याकडे असतात.(१४ (d) (i))   

::::4[(f) "cinematograph film" means any work of visual recording [***]  and, includes a sound recording accompanying such visual recording and "cinematograph" shall be construed as including any work produced by any process analogous to cinematography including video films;]
   

## आयकर विषयक तरतुद
Income-Tax Act, 1961 खालील करमाफी असलेल्या, ना-नफा तत्त्वावरील शैक्षणिक संस्थेसाठी अथवा ना-नफा तत्त्वावरील वाचनालयासाठी ना-नफा उद्दीष्टाने चलचित्रपटाच्या अधिकृतरित्या प्राप्त आवृत्तीच्या लीज अथवा  देण्यासाठी मिळणारे भाडे हे व्यापारी भाडे समजले जाणार नाही. (२.(fa))

## रास्त वापर (Fair Deal)
(चलचित्र)पटाच्या मुख्य गाभ्याच्या प्रसंगवशात अथवा पार्श्वभूमीत आलेले 'कलात्मक काम'  आणि सार्वजनिक ठिकाणी किंवा सार्वजनिक लोकांना उपलब्ध ठिकाणी **काययम स्वरूपी** उपलब्ध 'कलात्मक काम' चलचित्रपटासाठी रास्तवापर समजले जाते (52(u)(i)&(ii)); तर शैक्षणिक संस्थेच्या विद्यार्थ्यांनी अथवा कर्मचाऱ्यांनी, शैक्षणिक संस्थेच्या मर्यादीत श्रोतृवर्गापुढे उद्देशून केलेले चलचित्रपटाचे दाखवणे हा रास्तवापर समजला जाऊ शकतो. (52 ( j )) 
### न्यायालयीन निकालांचे दाखला अभ्यास 
*उत्तरदायकत्वास नकार लागू

## हे सुद्धा पहा
* साचा:Form I

## संदर्भ
वर्ग:भारतीय प्रताधिकार कायदा
पूर्व मुक्तमार्ग (मुंबई)

**पूर्व मुक्तमार्ग** (Eastern Freeway) हा मुंबई शहरामधील एक नियंत्रित-प्रवेश महामार्ग आहे. हा मार्ग घाटकोपर येथे सुरू होतो व दक्षिण मुंबईच्या पी. डि'मेलो रस्त्याजवळ संपतो. कोणताही काटरस्ता अथवा वाहतूकनियंत्रक सिग्नल नसलेला हा महामार्ग पूर्णपणे द्रुतगती स्वरूपाचा असून ह्यावर अवजड वाहने, दुचाकी वाहने, तीनचाकी वाहने, बैलगाड्या, पादचारी इत्यादींना प्रवेश नाही. ह्या मार्गावर वाहनांना थांबता येत नाही

मुंबईच्या पूर्व उपनगरांना दक्षिण मुंबईमधील छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस, कुलाबा इत्यादी स्थानांसोबत एका जलद दुव्याने जोडण्यासाठी पूर्व मुक्त मार्गाची संकल्पना रचली गेली. केंद्र सरकारने जवाहरलाल नेहरू राष्ट्रीय नागरी पुनर्निर्माण योजनेअंतर्गत ह्या प्रकल्पासाठी निधी उपलब्ध कररून दिला. एम.एम.आर.डी.ए.ने तीन टप्प्यांमध्ये ह्या मार्गाचे काम हाती घेतले. १२ जून २००१३ रोजी पी. डि'मेलो रस्ता ते चेंबूरच्या पांजरपोळापर्यंतचा १३.५९ किमी लांबीचा टप्पा वाहतूकीसाठी खुला करण्यात आला. १६ जून २०१४ रोजी उर्वरित भागाचे काम पूर्ण झाले व संपूर्ण १६.८ किमी लांबीचा पूर्व मुक्त मार्ग वापरात आला.

पूर्व मुक्तमार्गाच्या बांधकामासाठी ₹ १,३४६ कोटी इतका खर्च आला असून ह्यामध्ये अनेक उड्डाणपूल व बोगदे बांधले गेले आहेत. खाजगी वाहनांखेरीज बेस्टचे अनेक मार्ग हा रस्ता वापरतात. २०१३ साली महाराष्ट्र राज्य परिवहन महामंडळाने नवी मुंबईमधील प्रवाशांच्या सोयीसाठी पूर्व मुक्त मार्गावरून जाणारी पनवेल ते मंत्रालय अशी वातानुकुलीत बस सेवा सुरू केली.

## बाह्य दुवे
*एम.एम.आर.डी.ए.च्या संकेतस्थळावरील माहिती 

वर्ग:मुंबईमधील रस्ते
वर्ग:महाराष्ट्रातील द्रुतगतीमार्ग
पश्चिम द्रुतगती महामार्ग

**पश्चिम द्रुतगती महामार्ग** (Western Express Highway) हा राष्ट्रीय महामार्ग ८चा मुंबई महानगर क्षेत्रामधील भाग व मुंबई शहरामधील पश्चिम उपनगरांमधून धावणारा एक महत्त्वाचा रस्ता आहे. २३.५५ किमी लांबीचा हा दृतगतीमार्ग उत्तर-दक्षिण धावतो. हा महामार्ग मुंबईच्या दहिसर, बोरिवली, कांदिवली, मालाड, गोरेगाव, जोगेश्वरी, अंधेरी, विले पार्ले, सांताक्रूझ, वांद्रे इत्यादी अनेक महत्त्वाच्या उपनगरांना जोडतो. अत्यंत वर्दळीच्या ह्या मार्गावर वाहतूक सुधारण्यासाठी अनेक उड्डाणपूल बांधले गेले आहेत. २०१४ साली ह्या महामार्गावरून छत्रपती शिवाजी आंतरराष्ट्रीय विमानतळाकडे जलद वाहतूकीसाठी २.२ किमी लांबीचा सहार उन्नत मार्ग बांधण्यात आला.

मुंबई मेट्रोच्या मार्ग १ वरील पश्चिम द्रुतगती महामार्ग मेट्रो स्थानक अंधेरी-कुर्ला रस्त्यावर महामार्गाच्या जवळच बांधण्यात आले आहे.

## हे सुद्धा पहा
*पूर्व द्रुतगती महामार्ग

वर्ग:मुंबईमधील रस्ते
वर्ग:महाराष्ट्रातील द्रुतगतीमार्ग
चेट्टीतोडी शमशुद्दीन

**चेट्टीतोडी शमशुद्दीन** (२२ मार्च, इ.स. १९७०:हैदराबाद, भारत - ) हे भारतीय क्रिकेट पंच आहेत.

वर्ग:क्रिकेट पंच
वर्ग:इ.स. १९७० मधील जन्म
संपूर्ण राजेशाही

**संपूर्ण राजेशाही** ही एक सरकार-पद्धत आहे ज्यामध्ये देश अथवा राज्याचे सर्वाधिकार राजा अथवा सम्राटाच्या हातात असतात. एकाधिकारशाहीचा एक प्रकार असलेल्या संपूर्ण राजेशाहीमध्ये सम्राटाला संपूर्ण सामर्थ्य असते व त्याची निवड सर्वसाधारणपणे शाही कुटुंबामधूनच होते. 

## विद्यमान संपूर्ण राजेशाह्या
ह्याखेरीज उत्तर कोरियामध्ये देखील किम जाँग-उन ह्याची राजेशाही आहे असे मानण्यात येते परंतु तेथे शाही घराणे अस्तित्वात नाही.

## हे सुद्धा पहा
*संवैधानिक राजेशाही
*हुकुमशाही

वर्ग:सरकार प्रकार
वर्ग:राजेशाही
हसनल बोल्किया

**हसनल बोल्किया** (मलाय:Hassanal Bolkiah;  १५ जुलै १९४६) हा आग्नेय आशियातील ब्रुनेई देशाचा २९वा व विद्यमान सुलतान आहे. तो १९६७ पासून ह्या पदावर आहे.

## हे सुद्धा पहा
*जगातील देशांच्या राष्ट्रप्रमुख व सरकारप्रमुखांची यादी
*संपूर्ण राजेशाही

## बाह्य दुवे
*ब्रुनेई सरकारचे संकेतस्थळ 

वर्ग:ब्रुनेईचे सुलतान
सांताक्रुझ-चेंबूर जोडरस्ता

**सांताक्रूझ–चेंबूर जोडरस्ता** (Santa Cruz–Chembur Link Road; संक्षेप: एस.सी.एल.आर.) हा मुंबई शहरामधील एक प्रमुख हमरस्ता आहे. हा रस्ता सांताक्रूझ येथे पश्चिम द्रुतगती महामार्गापासून (राष्ट्रीय महामार्ग ८ सुरू होतो. सांताक्रूझ पूर्व, कुर्ला पश्चिम, टिळकनगर इत्यादी उपनगरांमधून पवई तलावाच्या दक्षिणेकडून साधारणपणे पूर्वेकडे धावणारा हा रस्ता चेंबूर येथे पूर्व द्रुतगती महामार्गापाशी (राष्ट्रीय महामार्ग ३) संपतो. मुंबईच्या पूर्व व पश्चिम उपनगरांना जोडणारा हा एक महत्त्वाचा दुवा असून मुंबई विद्यापीठ, लोकमान्य टिळक टर्मिनस (कुर्ला टर्मिनस) ह्याच मार्गावर आहेत. वांद्रे कुर्ला संकुलाकडे जाण्याचा मार्ग देखील येथून सुरू होतो.
जागतिक बँकेने पुरस्कृत केलेल्या मुंबई नागरी परिवहन प्रकल्पातील ४५४ कोटी रुपये वापरून हा जोडरस्ता बांधला गेला. विविध कारणांस्तव ११ वर्षे रेंगाळलेला हा प्रकल्प अखेर २०१४ साली पूर्ण झाला व १८ एप्रिल २०१४ रोजी वाहतुकीसाठी खुला करण्यात आला. ह्या रस्त्यासाठी मुंबईमधील पहिला व भारतामधील दुसरा दुमजली उड्डाणपूल बांधण्यात आला आहे.

## हे सुद्धा पहा
*जोगेश्वरी–विक्रोळी जोडरस्ता

वर्ग:मुंबईमधील रस्ते
ऑल निप्पॉन एरवेझ

[250 px|इवलेसे|[फ्रांकफुर्ट विमानतळावर उतरणारे ऑल निप्पॉन एअरवेजचे बोईंग ७७७ विमान]]
**ऑल निप्पॉन एअरवेज** (जपानी: 全日本空輸) ही जपान देशामधील सर्वात मोठी विमान वाहतूक कंपनी व जपान एरलाइन्सची प्रमुख प्रतिस्पर्धी आहे. ऑल निप्पॉन एअरवेज ४९ देशांतर्गत तर ३२ आंतरराष्ट्रीय शहरांना विमानसेवा पुरवते.

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:जपानमधील विमानवाहतूक कंपन्या
वर्ग:स्टार अलायन्स
हानेडा विमानतळ

[250 px|इवलेसे|येथे थांबलेले [कोरियन एअरचे बोईंग ७४७ विमान]]

**तोक्यो आंतरराष्ट्रीय विमानतळ** किंवा **हानेडा विमानतळ** ()  हा जपान देशाच्या तोक्यो शहराला सेवा पुरवणाऱ्या दोन प्रमुख विमानतळांपैकी एक आहे (दुसरा: नारिता आंतरराष्ट्रीय विमानतळ). हा विमानतळ तोक्यो रेल्वे स्थानकापासून १४ किमी दक्षिणेस स्थित आहे. १९३१ साली उघडण्यात आलेला हानेडा विमानतळ १९७८ पर्यंत तोक्योचा प्रमुख आंतरराष्ट्रीय विमानतळ होता. १९७८ ते २०१० दरम्यान सर्व देशांतर्गत विमानवाहतूक येथूनच होत असे.

२०१४ साली ७.२८ कोटी प्रवाशांची वाहतूक करणारा हानेडा हार्ट्‌सफील्ड-जॅक्सन अटलांटा आंतरराष्ट्रीय विमानतळ, बीजिंग राजधानी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ व  ह्यांच्या खालोखाल जगतील चौथ्या क्रमांकाच्या वर्दळीचा विमानतळ होता.

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे
* अधिकृत संकेतस्थळ 

वर्ग:तोक्योमधील इमारती व वास्तू
वर्ग:जपानमधील विमानतळ
मोरोक्कोचा सहावा मोहाम्मेद

[250 px|इवलेसे|मोहाम्मेद सहावा व [अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष जॉर्ज डब्ल्यू. बुश २००२ साली वॉशिंग्टन, डी.सी. येथे]]
**मोहाम्मेद सहावा** (अरबी: محمد السادس;  २१ ऑगस्ट १९६३) हा उत्तर आफ्रिकेतील मोरोक्को देशाचा विद्यमान राजा व अलोइत घराण्याचा प्रमुख आहे. २३ जुलै १९९९ रोजी वडील व तत्कालीन राजा हसन दुसरा ह्याच्या मृत्यूनंतर मोहाम्मेद राज्यपदावर आला.

## हे सुद्धा पहा
*जगातील देशांच्या राष्ट्रप्रमुख व सरकारप्रमुखांची यादी

## बाह्य दुवे
*अलोइत घराण्याची माहिती 

वर्ग:मोरोक्कोचे राजे
सी.एन. अण्णादुराई

**सी.एन्. अण्णादुरै** तथा **कांजीवरं नटराजन् अण्णादुरै/कांजीवरम् नटराजण् अण्णादुरै**, लोकप्रिय नाव: अण्णा (तमिळ्: கா. ந. அண்ணாதுரை; १५ सप्टेंबर १९०९ - ३ फेब्रुवारी १९६९) हे भारताच्या तमिळनाडू राज्यामधील एक राजकारणी व राज्याचे मुख्यमंत्री होते. तमिळ् भाषेतील एक निष्णात लेखक असलेले अण्णादुराई आपल्या भाषणशैलीसाठी देखील प्रसिद्ध होते. पेशाने प्रथम शाळा शिक्षक व नंतर पत्रकार असलेल्या अण्णादुराईंचा पेरियार ह्या द्रविडी चळवळकर्त्या नेत्यास पूर्ण पाठिंबा होता. अण्णादुराईंनी १९३७ साली पेरियारच्या *द्रविडर कळघम्* ह्या पक्षामध्ये प्रवेश केला. 
* पक्षामध्ये झपाट्याने प्रगती करताना अण्णादुराई व पेरियार ह्यांमधील मतभेद वाढीस लागले. १९४७ साली भारताला मिळालेले स्वातंत्र्य पेरियारच्या मते द्रविड लोकांसाठी वाईट बातमी होती, परंतु अण्णादुराई ह्यांनी स्वातंत्र्याचे स्वागत केले.

अखेर १९४९ साली अण्णादुराईंनी आपल्या द्रविड मुण्णेट्र कळगम् ह्य नव्या पक्षाची स्थापना केली. प्रामुख्याने ब्राह्मणविरोधी धोरणे व हिंदी भाषेचा तिटकारा असलेल्या अण्णादुराईंनी १९५३ साली स्वतंत्र तमिळनाडूची मागणी करण्याचे ठरवले होते परंतु १९५६ सालच्या राजकीय पुनर्रचनेदरम्यान मद्रास राज्यामध्ये केवळ तमिळ भाषिक जिल्हेच राहिले व स्वतंत्र तमिळनाडू देशाची मागणी मागे पडली. वाढत्या लोकप्रियतेमुळे १९६७ सालच्या विधानसभा निवडणुकीमध्ये द्रमुक पक्षाच्या आघाडीने २३७ पैकी १७९ जागांवर विजय मिळवून दणदणीत बहुमत मिळवले व भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाची येथील सत्ता संपुष्टात आणली.

मुख्यमंत्रीपदावर केवळ २ वर्षे राहिल्यानंतर १९६९ साली कर्करोगामुळे अण्णादुराईंचे निधन झाले. त्यांच्या अंत्ययात्रेला जमलेल्या सुमारे १.५ कोटी लोकांच्या गर्दीची नोंद गिनेस बुक ऑफ वर्ल्ड रेकॉर्ड्‌समध्ये करण्यात आली होती. चेन्नईमधील मरीना बीच येथे त्यांचे स्मारक असून शहरामधील *अण्णा सलाई* हा सर्वात वर्दळीच्या रस्त्याला, *अण्णा नगर* ह्या भागाला, अण्णा विद्यापीठ ह्यांना त्यांचेच नाव देण्यात आले आहे. अण्णादुराईंच्या मृत्यूनंतर द्रमुकमध्ये फूट पडून एम.जी. रामचंद्रनने स्थापन केलेल्या अण्णा द्रमुक पक्षाला देखील त्यांचेच नाव दिले गेले आहे.

## बाह्य दुवे
*व्यक्तिचित्र

वर्ग:भारतीय राजकारणी
वर्ग:तमिळ राजकारणी
वर्ग:द्रविड मुन्नेत्र कळघम पक्षातील राजकारणी
वर्ग:तमिळनाडूचे मुख्यमंत्री
वर्ग:राज्यसभा सदस्य
वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:१८ वी लोकसभा सदस्य
सहार उन्नत प्रवेश मार्ग

250 px|इवलेसे|पश्चिम द्रुतगती महामार्गावरून भुयारी रस्त्याद्वारे सहार मार्गावर प्रवेश

**सहार उन्नत प्रवेश मार्ग** (Sahar Elevated Access Road) हा मुंबई शहरामधील एक रस्ता आहे. २.२ किमी लांबीचा हा गतिमार्ग पश्चिम द्रुतगती महामार्गाला छत्रपती शिवाजी आंतरराष्ट्रीय विमानतळाच्या टर्मिनल २ सोबत जोडतो.

हा मार्ग बांधण्याआधी मुंबई विमानतळावर पोचण्यासाठी थेट रस्ता नव्हता व विलेपार्ले ते विमानतळ हा रस्ता अरुंद व गर्दीचा बनला होता. केंद्र सरकारने जवाहरलाल नेहरू राष्ट्रीय नागरी पुनर्निर्माण योजनेअंतर्गत ह्या प्रकल्पासाठी निधी उपलब्ध करून दिला. भारत सरकार, महाराष्ट्र शासन, एम.एम.आर.डी.ए. व मुंबई आंतरराष्ट्रीय विमानतळ ह्या चार संस्थांनी एकत्रितपणे ह्या बांधकामाच्या ₹ ४००.७७ कोटी इतक्या खर्चाचा भार उचलला. १२ फेब्रुवारी २०१४ रोजी मुंबई विमानतळाच्या नव्या टी२ ह्य टर्मिनलासोबतच सहार उन्नत मार्गाचे देखील उद्घाटन करण्यात आले.

ह्या मार्गामुळे पश्चिम द्रुतगती महामार्गावरून विमानतळावर पोचण्यासाठी लागणारा वेळ ३५ ते ४० मिनिटांवरून केवळ ५ मिनिटांवर आला.

## बाह्य दुवे
*एम.एम.आर.डी.ए.च्या संकेतस्थळावरील माहिती 

वर्ग:मुंबईमधील रस्ते
वर्ग:महाराष्ट्रातील द्रुतगतीमार्ग
एडविन लँड

**एडविन हर्बर्ट लँड** (७ मे, इ.स. १९०९ - १ मार्च, इ.स. १९९१) हा अमेरिकन वैज्ञानिक आणि संशोधक होता. पोलेरॉइड कोर्पोरेशनचा संस्थापक असलेल्या लँडने अनेक शोध लावले त्यात प्रकाशाचे ध्रुवीकरण करण्याच्या गाळण्या स्वस्तात तयार करण्याची पद्धत शोधून काढली होते. याशिवाय याने तत्काळ छायाचित्र तयार करण्याचे तंत्र व उपकरण विकसित केले. या उपकरणाद्वारे १ मिनिटाच्या आत छायाचित्र टिपून प्रकाशित करणे शक्य झाले.

वर्ग:अमेरिकन संशोधक
वर्ग:इ.स. १९०९ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९९१ मधील मृत्यू
चिंचोली नकीब

**चिंचोली नकीब** हे औरंगाबाद जिल्ह्याच्या फुलंब्री तालुक्यातील गाव आहे. हे गाव बाबरा - नाचनवेल रस्त्यावर आहे. येथे जंगले, गुंजाळ, सय्यद, दनके आडनाव असलेले लोक राहतात.
*गावाचे स्थानिक किंवा पर्यायी नाव-

## स्थान
*जिल्ह्यातीपासून अंतर-
*तालुक्यापासून अंतर

### गावापर्यंत कसे पोहचावे
### शेजारची गावे
### वाहतूक सुविधा
*राज्य परिवहन (एस.टी.) बस-

## इतिहास
* गावातील आडनाव -

## गावाशेजारील वस्ती
### शेती विभागानिहाय गावाशेजारचे भाग
## लोकसंख्या तपशील
या गावाची इ.स. २०११च्या जनगणनेनुसार  -- कुटुंब असून लोकसंख्या -- आहे. पैकी पुरूष लोकसंख्या -- तर स्त्रीयांची संख्या -- इतकी आहे. वयोगट ० ते ६ मधील बालकांची संख्या -- असून ते एकूण लोकसंख्येच्या -- % आहे. अनुसूचित जातीची लोकसंख्या -- (---%) असून त्यात --- पुरूष व -- स्त्रिया आहेत तर अनुसूचित जमातीचे—लोक (----%) असून त्यात --- पुरूष व --- स्त्रिया आहेत.

## साक्षरता 
* एकूण  साक्षर  लोकसंख्या: 
* साक्षर पुरुष लोकसंख्या: 
* साक्षर स्त्री लोकसंख्या:

## ग्रामपंचायत 
## शैक्षणिक सुविधा 
## आरोग्य केंद्र सुविधा
*प्राथमिक आरोग्य केंद्र — 
*प्राथमिक आरोग्य उपकेंद्र — 
*पशुवैद्यकिय दवाखाना — 
*अंगणवाडी —

## पिण्याचे पाणी 
#सार्वजनिक विहिरी —
#खाजगी विहिरी — 
#बोअर वेल — 
#हातपंप — 
#पाण्याची टाकी — 
#पोस्ट — 
#नळ सुविधा  — 
#जल शुद्धीकरण —

## नद्या 
## स्वच्छता 
## संपर्क व दळणवळण 
*जवळील प्रमुख बस स्थानक-
*जवळील रेल्वे स्थानक-
*जवळील विमानतळ-

## बाजार 
## बँका
## लोकजीवन
## वीज 
## शेती
* प्रमुख पिके -
## जमिनीचा वापर 
या गावात जमिनीचा वापर खालीलप्रमाणे होतो (हेक्टरमध्ये क्षेत्रफळ):
* वन:  
* बिगरशेती वापरात असलेली जमीन: 
* लागवडीयोग्य पडीक जमीन: 
* पिकांखालची जमीन 
* एकूण कोरडवाहू जमीन: 
* एकूण बागायती जमीन: 
## धार्मिक स्थळे
## संदर्भ 
वर्ग:छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यातील गावे
वर्ग:फुलंब्री तालुक्यातील गावे