open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
शूद्रा: द राइझिंग

**शूद्र: द राइझिंग** (मराठी: शूद्रः एक बंड) हा जातिव्यवस्थेच्या उतरंडीवर झोत टाकणारा संजीव जायसवाल निर्मित हिंदी चित्रपट आहे. या चित्रपटातून शूद्रांच्या जीवनाचे भयंकर चित्रण केलेले असून त्यांचा कशाप्रकारे छळ केला गेलाय याचेही वर्णन आढळते. कोट्यवधी शुद्रांना गुलामिच्या बंधनातुन मुक्त करणाऱ्या डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांना हा चित्रपट समर्पित केला गेलेला आहे.

## कथानक
* सांदली या शूद्र (अस्पृश्य) स्त्रीकडे गावातल्या ठाकूराचे लक्ष जाते. एरव्ही शूद्रांना पाठीशी झाडू बांधून फिरायला लावणाऱ्या ठाकूराला अस्पृश्य स्त्रीचे सौंदर्य भोगताना शिवाशिवीचा (अस्पृश्यतेचा) त्रास होत नसतो. ती गर्भवती असतानाही तिला जबरदस्तीने उचलून नेले जाते. विरोध केल्याबद्दल तिच्या पतीला मारहाण होते आणि त्यातच त्याचा जीव जातो.

* खेळताना कानावर पडलेले शब्द 'ओम नमः शिवाय'  हे उच्चारल्याने चार पाच वर्षाच्या लहान मुलाची सर्वांदेखत जीभ कापली जाते आणि ते सहन न होऊन ते बालक मरण पावते. गावाबाहेरच्या या अस्पृश्यांचे रूदन कुणाच्या कानी पडत नसते.

* मरणप्राय असलेल्या एका वृद्ध वडिलांसाठी नदीतून पिण्याचे पाणी आणायला गेल्याला त्यांच्या मुलाला शूद्र असल्यामुळे सवर्णांकडून मारहाण होते आणि पाण्याअभावी तो वृद्ध मरण पावतो.

* या सर्व अत्याचारांचा काही शूद्र तरुण बदला घ्यायचा ठरवतात तेव्हा त्यांच्या वस्तीतले काही शहाणे लोक त्यांना इतरांच्या जिवाशी खेळू नका असा सल्ला देतात. त्या तरुणांना ठाकूराच्या मुलाला मारून काही प्रमाणात समाधान मिळते खरे, पण त्याचा परिणाम म्हणून ज्यात लहान मुले, वृद्ध, बायका यांना जिवंत जाळले जाते असा अंगावर येणारा नरसंहार होतो.  

वेदनांचे भीषण चित्रण समोर येताना ज्यांनी ज्यांनी हे भोगले आहे त्यांच्या भावनांना पारावार राहत नाही. आपल्या पूर्वजांना काय भोग भोगावे लागले होते हे ऐकून, वाचून आणि पिढ्यान्‌पिढ्यांच्या चालत आलेल्या कहाण्यांमधून समजलेले सत्य पडद्यावर जिवंत होताना खरोखरच हजारों वर्षांच्या पितरांचे श्राद्ध घातल्यासारखे वाटते.

ज्यांनी हे भोगलेले नाही पण माणुसकीवर विश्वास आहे त्यांचीही अवस्था बाहेर येताना वेगळी नसते. **“धर्म माणसासाठी आहे, माणूस धर्मासाठी नाही.”** असा संदेश हा सिनेमा देतो, जो दलितांचे उद्धारक असलेल्या डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचा प्रेरणादायी विचार आहे.

टाइम्स ऑफ इंडिया ने या चित्रपटास क्रिटिक रेटिंगमध्ये ५ पैकी ३ तर प्रेक्षकांच्या रेटिंगमध्ये ५ पैकी ४ स्टार्स दिले आहेत. हा चित्रपट बनवण्यासाठी संजीव जैस्वाल यांनी आपलं घरही गहाण ठेवलेलं होते..

## हे सुद्धा पहा 
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांवर बनवले गेलेले चित्रपट व दूरचित्रवाणी मालिका यांची सूची (मूळ सूची)
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावावर असलेल्या गोष्टींची यादी
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संबंधित लेखांची सूची

## संदर्भ
## बाह्य दुवे
* आय.एम.डी.बी. येथील  शुद्र द राइजिंग चित्रपटाची नोंद

वर्ग:जाती व्यवस्था
वर्ग:इ.स. २०१० मधील हिंदी चित्रपट
वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संबंधी चित्रपट
वामन कर्डक

**वामन तबाजी कर्डक** (१५ ऑगस्ट, इ.स. १९२२ - १५ मे, इ.स. २००४, **वामनदादा कर्डक** नावाने प्रसिद्ध, हे मराठी शाहीर, कवी आणि आंबेडकरी चळवळीतील कार्यकर्ते होते. त्यांच्या हयातीतच त्यांचे चार काव्यसंग्रह प्रकाशित झाले होते. कर्डकांनी डॉ. आंबेडकरांवर १०,०००हून अधिक गीते रचली आहेत.

लोकशाहीर वामन कर्डक यांनी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे विचार आपल्या ओजस्वी वाणीतून आणि समर्थ लिखाणातून महाराष्ट्राच्या घरांघरांत खेड्यापाड्यात, वाडीतांड्यांत पोहचवण्याचे काम केले. बुद्ध, फुले, आंबेडकर यांचा विचार हा वामनदादांचा श्वास होता, ऊर्जाकेंद्र होते. हे विचार प्रभावीपणे प्रसारित करत वामनदादा जीवनाच्या शेवटापर्यंत फिरत राहिले. त्यामुळे समाज जागृत होत राहिला.

* आंबेडकरी लोकशाहीर वामनदादा कर्डक- (लेखक:प्रा. बाबा बोराडे, प्रचार प्रकाशन, कोल्हापूर.)

* वंचित गझलसंग्रह गझलकार वामनदादा कर्डक -(स्वयंदीप प्रकाशन पुणे). संपादन श्री. संजय साधूजी रायबोले, राणीसावरगाव ता. गंगाखेड जि. परभणी येथे दादांच्या जन्माचे अमृत महोत्सवी वर्ष सन २०२२ मध्ये दादांच्या निवडक गझलांचे संकलन करून पुस्तक रूपाने आगळी वेगळी आदरांजली वाहिली आहे.

## हे सुद्धा पहा
* वामनदादा कर्डक साहित्य संमेलन

## संदर्भ आणि नोंदी 
## बाह्य दुवे
#वामन कर्डकांवरील लघुपट (हिंदी)
# [http://www.youtube.com/watch?v=oKvOHun5pa8 ]
# आंबेडकरवादी महागीतकार: वामनदादा कर्डक – Dr. Yashwant Manohar

वर्ग:मराठी कवी
वर्ग:इ.स. १९२२ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २००४ मधील मृत्यू
वर्ग:भारतीय बौद्ध
वर्ग:नवयान बौद्ध
वर्ग:शाहीर
वर्ग:आंबेडकरवादी
वर्ग:दलित कलाकार
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
भागलपूर विभाग

200px|इवलेसे|उजवे|बिहारची राजमुद्रा
भागलपूर विभाग हा बिहार राज्याचा प्रशासकीय व भौगोलिक विभाग आहे. या विभागाची स्थापना इ.स. २००५ मध्ये झाली.

## जिल्हे
या विभागात खालील जिल्हे आहेत. 
* बांका जिल्हा
* भागलपूर जिल्हा

## मुख्यालय
भागलपूर विभागाचे मुखालय भागलपूर येथे आहे. भागलपूर विभागाचे आयुक्त मिनहाज आलम आहेत.

वर्ग:बिहारमधील विभाग
दाग (१९७३ चित्रपट)

**दाग** हा एक हिंदी भाषेतील चित्रपट आहे.

वर्ग:यश चोप्रा दिग्दर्शित चित्रपट
फिलिपिन्सचा ध्वज

**फिलिपाईन्सचा ध्वज** १२ जून १८९८ रोजी स्वीकारला गेला.

## हे सुद्धा पहा
* जगातील देशांचे ध्वज

वर्ग:फिलिपिन्स
वर्ग:देशानुसार ध्वज
भालचंद्र मुणगेकर

**डॉ. भालचंद्र लक्ष्मण मुणगेकर** ( २ मार्च इ.स. १९४६) हे भारतीय अर्थशास्त्रज्ञ, शिक्षणतज्ज्ञ, समाज सेवक, शिक्षक आणि राज्यसभा सदस्य आहेत. ते कृषी अर्थशास्त्र विषयात उत्कृष्ठ आणि डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर विषयातील तज्ज्ञ आहेत. त्यांचा जन्म महाराष्ट्रातील कोकण परिसरातील मुंगेज गावातील एका बौद्ध कुटुंबात झाला. पुढे त्यांच्या कुटुंबाने व त्यांनी नवयान बौद्ध धर्माची दीक्षा घेतली. ते मुंबई विद्यापीठचे कुलगुरू होते आणि त्यांनी भारतीय कृषी मूल्य आयोग नियोजन आयोगामध्ये काम केले आहे. मुणगेकर हे इंडियन इंस्टिट्यूट ऑफ ऍडव्हान्स स्टडीचे अध्यक्षही आहेत.

## पुरस्कार व सन्मान 
* मिलिंद समता पुरस्कार (२०१३)

## संदर्भ 
वर्ग:मुंबई विद्यापीठ
वर्ग:भारतीय अर्थशास्त्रज्ञ
वर्ग:आंबेडकरवादी
वर्ग:भारतीय बौद्ध
वर्ग:नवयान बौद्ध
नूरी

**नूरी** हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे.
## पार्श्वभूमी
## कथानक
## उल्लेखनीय
## बाह्य दुवे
वर्ग:इ.स. १९७९ मधील हिंदी चित्रपट
नाखुदा (हिंदी चित्रपट)

'''''' हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे.
## पार्श्वभूमी
## कथानक
## उल्लेखनीय
## बाह्य दुवे
विजय (१९४२ चित्रपट)

**विजय** हा एक हिंदी भाषेतील चित्रपट आहे.

वर्ग:इ.स. १९४२ मधील हिंदी चित्रपट
आईना (हिंदी चित्रपट)

**आईना** हा १९९३ साली प्रदर्शित झालेला एक हिंदी चित्रपट आहे. जॅकी श्रॉफ, जुही चावला व अमृता सिंग ह्यांच्या आघाडीच्या भूमिका असलेला हा चित्रपट तिकीट खिडकीवर यशस्वी ठरला.

## पुरस्कार
*फिल्मफेअर पुरस्कार
**सर्वोत्तम सहाय्यक अभिनेत्री: अमृता सिंग

## बाह्य दुवे
* 

वर्ग:इ.स‌. १९९३ मधील हिंदी भाषेमधील चित्रपट
इंडिया अनटच्ड

भारतातील जातीयता आणि अस्पृश्यता अजूनही  वेगवेगळ्या स्वरूपात कशी शिल्लक आहे याचा आत्ता पर्यंतचा डॉक्यूमेंटरी स्वरूपात घेण्यात आलेला सर्वात मोठा आणि वस्तुनिष्ठ आढावा म्हणजे स्टालीन के. यांची  'इंडिया अनटच्ड' ही डॉक्यूमेंटरी. ह्या डॉक्यूमेंटरीचे अंश अमीर खान यांच्या सत्यमेव जयते या कार्यक्रमातून दाखवले गेले.

## वैद्यकीय क्षेत्रातील जातीयता आणि अस्पृश्यतेचे अस्तीत्व
खरेतर सर्व मानवांचे रक्त सारखे असते त्या शिवाय सर्व भारतीय जेनेटीकली एकाच वंशाचे आहेत ह्याचे वैज्ञानिक शिक्षण घेतलेल्या डॉक्टर लोकांनी जातीय विषमतेच्या आणि अस्पृश्यतेच्या जोखडातून  भारतीय समाजास मुक्त करण्यास पुढाकार घ्यावयास हवा. मागासवर्गीय डॉक्टरांनाच त्यांच्या व्यावसायिक कारकिर्दीत  इतर सहकारी डॉक्टरांकडूनसुद्धा कशी विषमतेची वागणून दिली जाते याचे विदारक चित्रण  या डॉक्युमेंटरीत आले आहे. दुसरीकडे एका राज्याच्या व्यवसायाने डॉक्टर असलेल्या स्त्री मंत्रीणीचे धार्मिक विषमता पसरवण्याचे काम ही जातीयता आणि धर्मांधतेत ह्या व्यवसायातील लोकांचे खरे योगदानाचे स्वरूप नजरे आड होऊ देत नाही. या बाबत वैद्यकीय शिक्षकांची आणि व्यावसायिकांची जबाबदारी निश्चित करण्याची गरज आहे.

## संदर्भयादी
वर्ग:संदर्भांचे इंग्रजी-मराठी भाषांतर हवे
सावनी शेंडे

**सावनी शेंडे-साठ्ये** ही एक आघाडीची शास्त्रीय संगीत गायिका आहे. 

## बालपण
सावनीचा जन्म ऐन श्रावण महिन्यातील असल्याने तिचे नाव सावनी ठेवले. गाणाऱ्या घराण्यात त्यांचा जन्म झाला. सावनी शेंडे आपल्या आजीकडून म्हणजे किराणा घराण्याच्या प्रसिद्ध गायिका 'कुसुम शेंडे' यांच्याकडून रीतसर संगीत शिकल्या. ठुमरीचे राग त्या वेगाने शिकल्या. ठुमरीसाठी हिंदी लहेजा, नजाकत महत्त्वाची असते. ती त्यांनी आत्मसात केली. प्रसिद्ध गायिका वीणा सहस्रबुद्धे यांच्याकडेही त्यांनी संगीताचे धडे घेतले. त्यामुळेच त्यांच्या गायनात किराणा-ग्वाल्हेर गायकीचा संगम आहे.

## कारकीर्द
ती १२ वर्षाची असताना सावनीला थेट राष्ट्रपतींसमोर गायचा योग आला होता. दिल्लीत पंडित पलुस्कर महोत्सव मोठ्या प्रमाणावर आयोजित केला जातो. गानगुरू कै. वसंत ठकार यांनी या महोत्सवाच्या संयोजकांना सावनीचे नाव सुचवले होते. त्यानुसार तिचे गायन दिल्लीत झाले. तत्कालीन राष्ट्रपती आर. वेंकटरमण यांच्यासमोर आणि सर्व केंदीय मंत्र्यांसमोर तिने आपली गायकी पेश केली. 

त्यानंतर पुढील काळात तिचे शास्त्रीय संगीत गायनाचे अनेक सार्वजनिक कार्यक्रम झाले.. 

"झाले मोकळे आकाश' या मालिकेचे शीर्षकगीत सावनी यांनी गायले आहे. त्यासाठी त्यांना "रापा इंटरनॅशनल पुरस्कार' मिळाला आहे. 

"हृदय स्वर' हे त्यांचे एक पुस्तकही प्रकाशित झाले आहे. या पुस्तकात त्यांनी स्वतः रचलेल्या काही बंदिशी आहेत. 

## गायन केलेले चित्रपट
# कैरी (मराठी चित्रपट)
# सावली (मराठी चित्रपट)

## पुरस्कार
# "इंडियन रेकॉर्डिंग आर्ट्‌स ॲकॅडमीतर्फे' प्रसिद्ध गायिका सावनी शेंडे यांना उदयोन्मुख कलाकार पुरस्काराने गौरविण्यात आले होते.
# पंडित जसराज गौरव पुरस्कार. 
# माणिक वर्मा मेमोरिअल ॲवॉर्ड. 
# "पुणे की आशा' ॲवॉर्ड. 
# स्वरोन्मेष पुरस्कार. 
# विश्व संगीतरत्‍न ॲवॉर्ड. 
# पं. रामकृष्णबुवा वझे ॲवॉर्ड. 
# "रापा' नॅशनल ॲवॉर्ड.

## सावनी शेंडे यांचे झालेले प्रमुख कार्यक्रम
# वयाच्या बाराव्या वर्षी राष्ट्रपती भवनात कार्यक्रम. 
# तानसेन संगीत संमेलन, ग्वाल्हेर. 
# अल्लादियाखाँ संगीत सभा, मुंबई. 
# पं. कुमार गंर्धव कॉन्फरन्स, देवास. 
# सवाई गंधर्व महोत्सव, पुणे. 
# अमेरिका व कॅनडा येथे कॉन्सर्ट. 
# झुरिच येथे दोन कॉन्सर्ट. 

सावनी शेंडे
वर्ग:हिंदुस्तानी गायक
वर्ग:भारतीय शास्त्रीय गायक
वर्ग:मराठी गायक
ये दिल्लगी

**ये दिल्लगी** हा १९९४ साली प्रदर्शित झालेला एक हिंदी चित्रपट आहे. अक्षय कुमार, सैफ अली खान व काजोल ह्यांच्या आघाडीच्या भूमिका असलेला हा चित्रपट तिकीट खिडकीवर यशस्वी ठरला.

## बाह्य दुवे
*
मेरे यार की शादी है

**मेरे यार की शादी है** हा २००२ साली प्रदर्शित झालेला एक भारतीय हिंदी चित्रपट आहे. हा चित्रपट १९९७ सालच्या *माय बेस्ट फ्रेंड्ज वेडिंग* ह्या हॉलिवूड चित्रपटाची नक्कल असल्याचे मानले जाते परंतु दिग्दर्शक संजय गढवीने ह्याचा इन्कार केला आहे.

## बाह्य दुवे
* 

वर्ग:इ.स. २००२ मधील हिंदी चित्रपट
सवाल (चित्रपट)

**सवाल** हा १९८२ साली प्रदर्शित झालेला एक हिंदी चित्रपट आहे. यश चोप्राची निर्मिती असलेल्या विजय मध्ये अनेक आघाडीच्या कलाकारांनी भूमिका केल्या आहेत.
सलाम नमस्ते

**सलाम नमस्ते** हा २००५ साली प्रदर्शित झालेला एक भारतीय हिंदी चित्रपट आहे. संपूर्णपणे ऑस्ट्रेलियामध्ये चित्रित झालेला हा पहिलाच भारतीय चित्रपट होता.

## बाह्य दुवे
* 

वर्ग:इ.स. २००५ मधील हिंदी चित्रपट
धूम

**धूम** हा २००४ साली प्रदर्शित झालेला एक हिंदी चित्रपट आहे.

## बाह्य दुवे
*

वर्ग:इ.स. २००४ मधील हिंदी चित्रपट
दूसरा आदमी

दुसरा आदमी हा  रमेश तलवार यांनी दिग्दर्शित केलेला चित्रपट १९७७ साली प्रदर्शित झाला.यश चोप्रा यांनी त्याची निर्मिती केली.ऋषी कपूर,नीतू सिंग,राखी,शशी कपूर,देवेन वर्मा,परीक्षित सहानी अशा नावाजलेल्या कलाकारांच्या अभिनयाने नटलेल्या या चित्रपटात राजेश रोशन यांनी स्वरबद्ध केलेली मजरूह सुलतानपुरी यांची गीतं होती.

'''''' हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे.
## पार्श्वभूमी
## कथानक
## उल्लेखनीय
## बाह्य दुवे
वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
हम तुम

**हम तुम** हा २००४ साली प्रदर्शित झालेला एक भारतीय हिंदी चित्रपट आहे. कुणाल कोहलीने दिग्दर्शन केलेल्या ह्या चित्रपटामध्ये सैफ अली खान व राणी मुखर्जी ह्यांच्या आघाडीच्या भूमिका आहेत. हा चित्रपट बॉक्स ऑफिसवर यशस्वी ठरला व त्याला अनेक पुरस्कार मिळाले.

## पुरस्कार
### राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार
*सर्वोत्कृष्ट अभिनेता - सैफ अली खान
### फिल्मफेर पुरस्कार
*सर्वोत्तम दिग्दर्शक - कुणाल कोहली
*सर्वोत्तम अभिनेत्री - राणी मुखर्जी
*सर्वोत्तम महिला पार्श्वगायक - अलका याज्ञिक
*सर्वोत्तम विनोदी अभिनेता - सैफ अली खान

## बाह्य दुवे
* 

वर्ग:कुणाल कोहली दिग्दर्शित चित्रपट
मुझसे दोस्ती करोगे!

**मुझसे दोस्ती करोगे!** हा २००२ साली प्रदर्शित झालेला एक भारतीय हिंदी चित्रपट आहे. कुणाल कोहलीने दिग्दर्शन केलेल्या ह्या चित्रपटामध्ये हृतिक रोशन, राणी मुखर्जी व करीना कपूर ह्यांच्या आघाडीच्या भूमिका आहेत. जोरदार जाहिरातबाजी करून देखील कमकूवत कथानकामुळे हा चित्रपट बॉक्स ऑफिसवर अयशस्वी ठरला.

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ 
* 

वर्ग:इ.स. २००२ मधील हिंदी चित्रपट
वर्ग:कुणाल कोहली दिग्दर्शित चित्रपट
साथिया

**साथिया** हा २००२ साली प्रदर्शित झालेला एक भारतीय हिंदी चित्रपट आहे. शाद अलीने दिग्दर्शन केलेल्या ह्या चित्रपटामध्ये विवेक ओबेरॉय व राणी मुखर्जी ह्यांच्या आघाडीच्या भूमिका आहेत. हा चित्रपट मणी रत्नमच्या *अलायपयुथे* ह्या तमिळ चित्रपटाची पुनरावृत्ती आहे. साथिया बॉक्स ऑफिसवर प्रचंड यशस्वी ठरला व त्याला अनेक पुरस्कार मिळाले.

## पार्श्वभूमी
## कथानक
## पुरस्कार
*फिल्मफेर पुरस्कार
**सर्वोत्तम अभिनेत्री (समीक्षक) - राणी मुखर्जी
**सर्वोत्तम संगीत दिग्दर्शक - ए.आर. रहमान
**सर्वोत्तम पुरुष पार्श्वगायक - सोनू निगम
**सर्वोत्तम गीतकार - गुलजार

## बाह्य दुवे
*
नील 'एन' निक्की

'''नील 'एन' निक्की''' हा २००५ साली प्रदर्शित झालेला एक हिंदी चित्रपट आहे. अनेक लैंगिक दृष्यांनी भरलेला हा चित्रपट ह्या कारणास्तव चर्चेत राहिला होता. चित्रपट समीक्षकांनी नालस्ती केलेला हा चित्रपट तिकिट खिडकीवर देखील अपयशी ठरला.

## बाह्य दुवे
* अधिकृत संकेतस्थळ
* 

वर्ग:इ.स. २००५ मधील हिंदी चित्रपट
काबुल एक्सप्रेस

**काबुल एक्सप्रेस** हा २००६ साली प्रदर्शित झालेला एक हिंदी चित्रपट आहे. कबीर खानने दिग्दर्शित केलेल्या व अफगाणिस्तानात संपूर्ण चित्रण झालेल्या ह्या चित्रपटामध्ये जॉन अब्राहम, अर्शद वारसी ह्यांच्या प्रमुख भूमिका आहेत. ह्या चित्रपटात अफगाणिस्तानातील  हजारा लोकां वाईट भूमिकांमध्ये दाखवल्यामुळे तेथे काबुल एक्सप्रेस विरुद्ध प्रक्षोभ उठला होता.

## बाह्य दुवे
* 
* 

वर्ग:इ.स. २००६ मधील हिंदी चित्रपट
रोडसाइड रोमियो

**रोडसाइड रोमियो** हा एक २००८ साली प्रदर्शित झालेला एक ॲनिमेशन बॉलिवूड चित्रपट आहे. हा चित्रपट तिकिट खिडकीवर अपयशी ठरला.

## बाह्य दुवे
* अधिकृत पान
* 

वर्ग:इ.स. २००८ मधील हिंदी चित्रपट
धूम २

**धूम २: बॅक इन ॲक्शन** हा २००६ साली प्रदर्शित झालेला एक हिंदी चित्रपट आहे.

## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ
* 

वर्ग:इ.स. २००६ मधील हिंदी चित्रपट
झूम बराबर झूम

**झूम बराबर झूम**  हा २००७ साली प्रदर्शित झालेला एक भारतीय हिंदी चित्रपट आहे. ह्या चित्रपटाचे शूटिंग लंडनमध्ये झाले.

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ
*
लागा चुनरी में दाग

**लागा चुनरी में दाग** हा २००७ साली प्रदर्शित झालेला एक हिंदी चित्रपट आहे. प्रदीप सरकार ह्याने दिग्दर्शित केलेल्या ह्या चित्रपटात राणी मुखर्जी व कोंकोणा सेन शर्मा ह्यांच्या प्रमुख भूमिका आहेत. 

## बाह्य दुवे
* 
*
वेढामनोरा

**वेढामनोरा** हे मध्ययुगीन युरोपातील विशेष वेढायंत्र असून संरक्षक तटबंदी भेदून सैन्यास आत घुसवण्यास हे यंत्र मदत करीत असे.
इवलेसे|डावे|200px

हा लाकडी मनोरा चाकांवर बसवलेला असून तो किल्ल्याच्या भिंतीपर्यंत सरकवता येत असे. तटबंदीवरील आणि आतील सैनिकांना शत्रूच्या बाणांपासून संरक्षण देत थेट किल्ल्याच्या तटबंदीच्या उंचीपर्यंत आपल्या सैनिकांना पोहोचवण्यासाठी याचा मुख्यत्वे उपयोग होत असे. शत्रूने वरून टाकलेले निखारे, दगडधोंडे आणि इतर माऱ्यापासून बचावासाठी याला ओल्या कातड्याने किंवा धातूच्या पत्र्याने झाकले जात असे. ७१३ मध्ये मोहम्मद बिन कासिम याने देबलच्या वेढ्यात *मंजानिक* विरुद्ध अशा मनोऱ्यांचा वापर केल्याचे उल्लेख आढळतात, तसेच युरोप आणि आशिया खंडातील अनेक मोठ्या युद्धांमध्ये याचा वापर झाला आहे.

### वापराची उदाहरणे 
इवलेसे|डावे|200px|वेढामनोऱ्याचे चित्र
प्राचीनकाळी व मध्ययुगात वेढामनोऱ्यांचा वापर अनेक निर्णायक युद्धांमध्ये करण्यात आला:
* अलेक्झांडर द ग्रेटने इ.स.पू. ३३२ मध्ये टायरच्या वेढ्यात १५० फूट उंच वेढामनोरे वापरले होते.
* १०९९मध्ये पहिल्या क्रुसेड दरम्यान जेरुसलेमचा किल्ला जिंकण्यासाठी ख्रिस्ती सैन्याने मोठ्या लाकडी मनोऱ्यांचा यशस्वी वापर केला होता.
* मुघल साम्राज्या विरुद्ध मराठ्यांनी अनेक वेळा असे मनोरे वापरले होते

## संदर्भ 
वर्ग:मध्ययुगीन लष्करावरील अपूर्ण लेख
वर्ग:युद्धशास्त्र
वर्ग:मध्ययुगीन इतिहास
वर्ग:किल्ले
थोडा प्यार थोडा मॅजिक

**थोडा प्यार थोडा मॅजिक** हा २००८ साली प्रदर्शित झालेला एक भारतीय हिंदी चित्रपट आहे. कुणाल कोहलीने दिग्दर्शन केलेल्या ह्या चित्रपटामध्ये सैफ अली खान व राणी मुखर्जी ह्यांच्या आघाडीच्या भूमिका आहेत. हा चित्रपट बॉक्स ऑफिसवर अयशस्वी ठरला.

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ
* 

वर्ग:इ.स. २००८ मधील हिंदी चित्रपट
वर्ग:कुणाल कोहली दिग्दर्शित चित्रपट
लेडीज वर्सेस रिक्की बहल

**लेडीज व्हर्सेस रिक्की बहल** हा एक २०११ साली प्रदर्शित झालेला एक बॉलिवूडचा हिंदीभाषिक चित्रपट आहे.

## पुरस्कार
* सर्वोत्तम महिला पदार्पणासाठीचा फिल्मफेअर पुरस्कार - परिणीती चोप्रा

## बाह्य दुवे
*अधिकृत पान
*

वर्ग:इ.स. २०११ मधील हिंदी चित्रपट
बँड बाजा बारात

**बँड बाजा बारात** हा एक २०१० साली प्रदर्शित झालेला एक बॉलिवूड चित्रपट आहे.

## पुरस्कार
* सर्वोत्तम पुरुष पदार्पणासाठीचा फिल्मफेर पुरस्कार - रणवीर सिंग

## बाह्य दुवे
*अधिकृत पान
*

वर्ग:इ.स. २०१० मधील हिंदी चित्रपट
एक ही रास्ता

'''''' हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे.
## पार्श्वभूमी
## कथानक
## उल्लेखनीय
## बाह्य दुवे
वर्ग:इ.स. १९५६ मधील हिंदी चित्रपट
वर्ग:बलदेव राज चोप्रा दिग्दर्शित चित्रपट
धर्मपुत्र

***धर्मपुत्र*** हा एक हिंदी भाषेतील चित्रपट आहे.

वर्ग:यश चोप्रा दिग्दर्शित चित्रपट
वर्ग:इ.स. १९६१ मधील हिंदी चित्रपट
साधना (हिंदी चित्रपट)

**साधना** हा एक १९५८ मधील हिंदी भाषेतील चित्रपट आहे जो बलदेव राज चोप्रा यांनी दिग्दर्शीत केला होता व प्रमुख कलाकार होते वैजयंतीमाला, सुनील दत्त आणि लीला चिटणीस.

वर्ग:इ.स. १९५८ मधील हिंदी चित्रपट
वर्ग:बलदेव राज चोप्रा दिग्दर्शित चित्रपट
रॉकेट सिंग: सेल्समन ऑफ द इयर

**रॉकेट सिंग: सेल्समन ऑफ द इयर** हा २००९ साली प्रदर्शित झालेला एक हिंदी चित्रपट आहे. शिमित अमीनने दिग्दर्शन केलेल्या ह्या चित्रपटामध्ये रणबीर कपूरची प्रमुख भूमिका असून वेगळ्या कथानकासाठी हा चित्रपट नावाजला गेला.

## पुरस्कार
### फिल्मफेअर पुरस्कार
*सर्वोत्तम अभिनेता (समीक्षक) - रणबीर कपूर

## बाह्य दुवे
* अधिकृत संकेतस्थळ
* 

वर्ग:इ.स. २००९ मधील हिंदी चित्रपट
परंपरा (हिंदी चित्रपट)

**परंपरा** हा १९९३ साली प्रदर्शित झालेला एक भारतीय हिंदी चित्रपट आहे. यश चोप्राचे दिग्दर्शन असलेला हा चित्रपट कमकुवत कथानकामुळे अपयशी ठरला.

## बाह्य दुवे
*

वर्ग:यश चोप्रा दिग्दर्शित चित्रपट
जब तक है जान

**जब तक है जान** हा २०१२ साली प्रदर्शित झालेला एक भारतीय हिंदी चित्रपट आहे. यश चोप्राने दिग्दर्शन केलेल्या ह्या चित्रपटामध्ये शाहरूख खान, कतरिना कैफ व अनुष्का शर्मा ह्यांच्या आघाडीच्या भूमिका आहेत. २१ ऑक्टोबर २०१२ रोजी मृत्यू पावलेल्या यश चोप्राचा हा अखेरचा चित्रपट होता.

## पुरस्कार
*फिल्मफेर पुरस्कार
**सर्वोत्तम सहाय्यक अभिनेत्री - अनुष्का शर्मा
**सर्वोत्तम गीतकार - गुलजार

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ
* 

वर्ग:इ.स. २०१२ मधील हिंदी चित्रपट
वर्ग:यश चोप्रा दिग्दर्शित चित्रपट
दिल बोले हडिप्पा!

**दिल बोले हडिप्पा!** हा २००९ साली प्रदर्शित झालेला एक हिंदी चित्रपट आहे. अनुराग सिंग ह्याने दिग्दर्शित केलेल्या ह्या चित्रपटात राणी मुखर्जी व शाहिद कपूर ह्यांच्या प्रमुख भूमिका आहेत. 

## बाह्य दुवे
* 
* 

वर्ग:इ.स. २००९ मधील हिंदी चित्रपट
रेणुकाचार्य

'''''' हे लिंगायत संप्रदायातील एक संत होते.
मेरे ब्रदर की दुल्हन

**मेरे ब्रदर की दुल्हन** हा २०११ साली प्रदर्शित झालेला एक विनोदी हिंदी चित्रपट आहे. अली अब्बास झफर ह्याने दिग्दर्शित केलेल्या ह्या चित्रपटात इमरान खान, कतरिना कैफ व अली झफर ह्यांच्या प्रमुख भूमिका आहेत. 

## बाह्य दुवे
* 
* 

वर्ग:इ.स. २०११ मधील हिंदी चित्रपट
नया दौर

'''''' हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे.

## पार्श्वभूमी
## कथानक
## उल्लेखनीय
## बाह्य दुवे
वर्ग:इ.स. १९५७ मधील हिंदी चित्रपट
वर्ग:बलदेव राज चोप्रा दिग्दर्शित चित्रपट
मंगोलियाचा ध्वज

**मंगोलियाचा ध्वज** १२ जानेवारी १९९२ रोजी स्वीकारला गेला.

## हे सुद्धा पहा
* जगातील देशांचे ध्वज

वर्ग:मंगोलिया
वर्ग:देशानुसार ध्वज
काशीबाई साखाजी मिन्धर

काशीबाई साखाजी मिन्धर (देशमुख) माहेरचे नाव  काशीबाई नागुजी बदनापूरकर या साखाजी मिन्धर   यांच्या पत्नी होत्या . त्यांचा विवाह  काशीबाई नागुजींचे आत्येभाऊ  गंगाधरपंत सूर्याजी ठोसर यांनी साखाजी मिन्धर (सोमवाडी, ता. अंबड ,  जि. जालना)  यांच्याशी करून दिला. 
## मृत्यू
इ.स. १६२० मध्ये काशीबाई नागुजी बदनापूरकर  यांचा विवाह वस्तुतः वय वर्षे १२ असलेल्या  नारायण सूर्याजी ठोसर या मुलाशी ठरला होता पण व्यक्तिगत संन्यस्त विचारांना अनुसरून  नारायण सूर्याजी ठोसर  ऐन लग्नाच्यावेळी लग्नमंडप सोडून पळून गेले. नारायण सूर्याजी ठोसर यांनाच लोक पुढे समर्थ रामदास म्हणून ओळखू लागले.

तत्कालीन परिस्थितीतील ब्राह्मण समाजातील श्रद्धांनुसार अल्पवयीन  काशीबाई नागुजी बदनापूरकर  एक अपशकुनी स्त्री ठरल्यामुळे ब्राह्मण समाजात तीचे लग्न होणे शक्य नव्हते म्हणून ब्राह्मणेतर समाजातील साखाजी मिन्धर  यांच्याशी विवाह केला गेला. अर्थात ब्राह्मण स्त्रीने ब्राह्मणेतराशी विवाह करणेही तत्कालीन अधर्मग्रंथांच्या प्रभावाखालील ब्राह्मण समाजास मान्य होण्या सारखे नव्हते त्यामुळे अल्पवयीन   काशीबाई नागुजी बदनापूरकर यांच्यावर मानसिक दबाव/छळ होऊन त्यांचा संशयास्पद स्थितीत मृत्यू  झाला ज्यास हितसंबंधी लोकांनी बहुधा आत्महत्या म्हणून जाहीर केले. 
## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:ऐतिहासिक व्यक्ती
वर्ग:इतिहासावरील अपूर्ण लेख
वर्ग:इतिहासावरील लेख विस्तार विनंती
वर्ग:जालना
कैलाशपती मिश्रा

'''''' हे राजस्थानचे राज्यपाल होते.
वर्ग:भारतीय राजकारणी 
वर्ग:राजस्थानचे राज्यपाल
वर्ग:गुजरातचे राज्यपाल
वर्ग:इ.स. १९२३ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०१२ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
संयुक्त अरब अमिरातीचा ध्वज

**संयुक्त अरब अमिरातीचा ध्वज** २ डिसेंबर १९७१ रोजी स्वीकारला गेला. 

## हे सुद्धा पहा
* जगातील देशांचे ध्वज

वर्ग:संयुक्त अरब अमिराती
वर्ग:देशानुसार ध्वज
तोलुका

**तोलुका** () ही मेक्सिको देशाच्या मेक्सिको ह्याच नावाच्या राज्याची राजधानी आहे. हे शहर मेक्सिकोच्या दक्षिण भागात मेक्सिको सिटीच्या ६३ किमी नैर्ऋत्येस वसले असून ते मेक्सिकोमधील एक प्रमुख शहर आहे. २०१० साली ८ लाखाहून अधिक शहरी लोकसंख्या असलेले तोलुका मेक्सिकोमधील आठव्या क्रमांकाचे मोठे शहर व पाचव्या क्रमांकाचे महानगर आहे.

## खेळ 
फुटबॉल हा येथील सर्वात प्रसिद्ध खेळ असून दिपोर्तिवो तोलुका एफ.सी. हा येथील प्रमुख फुटबॉल क्लब आहे. १९७० व १९८६ फिफा विश्वचषकांधील यजमान शहरांपैकी तोलुका हे एक होते.

## जुळी शहरे
* सैतामा
* ब्रेश्शा
* कोझानी
* फोर्ट वर्थ
* सुवोन
* गॅल्व्हस्टन
* झालापा-एन्रिक
*   ला प्लाता
## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ  
*

वर्ग:मेक्सिकोमधील शहरे
मेसिना

**मेसिना** (, ) हे इटली देशाच्या सिसिली प्रदेशामधील तिसऱ्या क्रमांकाचे मोठे शहर आहे. हे शहर सिसिली बेटाच्या ईशान्य कोपऱ्यात मेसिनाच्या सामुद्रधुनीवर वसले असून २०१२ साली येथील लोकसंख्या सुमारे १.८६ लाख होती.

## हे सुद्धा पहा
*इटलीमधील शहरांची यादी

## संदर्भ
## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ
*पर्यटन
*

वर्ग:इटलीमधील शहरे
ब्रुनेईचा ध्वज

**ब्रुनेईचा ध्वज** २९ सप्टेंबर १९५९ रोजी स्वीकारला गेला. ध्वजातील पिवळा रंग ब्रुनेईचा सुलतान दर्शवितो (आग्नेय आशियात पिवळा रंग शाही रंग मानला जातो).
या ध्वजातील चंद्रकोर ब्रुनेईचा प्रमुख धर्म इस्लाम दर्शविते. या चंद्रकोरीवर असलेले छत्र ब्रुनेईतील राजेशाही दर्शविते. चंद्रकोरीखाली असणाऱ्या फीतेवर आणि चंद्रकोरीवर अरबी अक्षरांत **"ब्रुनेईचे सुलतान, शांतीचे निवासस्थान"** आणि **"नेहमीच देवाच्या मार्गदर्शनाच्या सेवेत"** असे लिहिले आहे.

## हे सुद्धा पहा
* जगातील देशांचे ध्वज

वर्ग:ब्रुनेई
वर्ग:देशानुसार ध्वज
ब्राह्मणवाद

जात, वंश, रंग, देश, इतिहास आदि कारणांचा वापर करून स्वतःला तसेच स्वतःच्या जातीसमूहाला श्रेष्ठ समजणे म्हणजेच ब्राह्मणवाद होय. हा अनावश्यक श्रेष्ठत्वाचा प्रकार आहे. अनावश्यक श्रेष्ठत्वास इंग्रजीत superiority complex (सुपरिअ‍ॅरिटी कॉम्पलेक्स) असे म्हणतात. हा एक प्रकारचा विकार असल्याचे आधुनिक मानसशास्त्रज्ञ मानतात. भारतात ही संज्ञा प्रामुख्याने ब्राह्मणांच्या जातीयवादासाठी वापरली जाते. मात्र, ब्राह्मण जातीत जन्मलेली व्यक्तीच ब्राह्मणवाद करते, असे नव्हे. जन्माने ब्राह्मण नसले तरी अण्णा हजारे यांच्यावर ब्राह्मणवादी असल्याचा आरोप झाला होता. अण्णांचे एक सहकारी स्वामी अग्निवेश यांनी हा आरोप केला होता. ब्राह्मणवाद ही भारतातील मूलभूत समस्या असल्याचे मानले जाते. भारतातील बहुजन समाजातून ब्राह्मणवादाचा सातत्याने धिक्कार होत आला आहे. ब्राह्मणवादाला विरोध करताना, अनेकदा ब्राह्मण जातीवर टीका केली जाते. मात्र, ब्राह्मणवादाला विरोध ब्राह्मण जातीला विरोध नव्हे. येथे ब्राह्मणवाद या प्रवृत्तीला विरोध अपेक्षित आहे.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:वाद
वर्ग:विचारधारा
इटालियन द्वीपकल्प

**इटालियन द्वीपकल्प** () हा दक्षिण युरोपामधील तीन मोठ्या द्वीपकल्पांपैकी एक आहे (इबेरियन द्वीपकल्प व बाल्कन हे इतर दोन). इटली ह्या देशाचा मोठा भाग ह्या द्वीपकल्पावरच स्थित आहे. तसेच सान मरिनो व व्हॅटिकन सिटी हे दोन सार्वभौम देश देखील इटालियन द्वीपकल्पावर वसले आहेत.

१,३१,३३७ चौरस किमी क्षेत्रफळ असलेल्या इटालियन द्वीपकल्पाच्या उत्तरेला आल्प्स पर्वतरांग, पूर्वेस एड्रियाटिक समुद्र, दक्षिणेस आयोनियन समुद्र तर पश्चिमेस तिऱ्हेनियन समुद्र हे भूमध्य समुद्राचे उपसमुद्र आहेत. नैऋत्येस सिसिली हे मोठे इटालियन बेट मेसिनाच्या सामुद्रधुनीने प्रमुख भूमीपासून अलग केले आहे.

वर्ग:इटलीचा भूगोल
वर्ग:द्वीपकल्प
अझरबैजानचा ध्वज

**अझरबैजानचा ध्वज** ९ नोव्हेंबर १९१८ रोजी स्वीकारला गेला.

## हे सुद्धा पहा
* जगातील देशांचे ध्वज

वर्ग:अझरबैजान
वर्ग:देशानुसार ध्वज
जसपाल भट्टी

**जसपाल सिंग भट्टी** (मार्च ३, इ.स. १९५५ - ऑक्टोबर २५, इ.स. २०१२) हे दूरदर्शनवरील आणि हिंदी चित्रपटांमधील एक हास्यकलाकार होते.  आपल्या औपरोधिक विनोदशैलीतून सामान्य माणसाचे होणारे हाल त्यांनी विविध दूरचित्रवाहिनी कार्यक्रमांतून दाखविण्याचा प्रयत्न केला. इ.स. १९८० व इ.स. १९९० च्या दशकातील  फ्लॉप शो व उल्टा पुल्टा ह्या दूरदर्शनवरील मालिकांसाठी ते प्रसिद्ध आहेत.

## संदर्भ
## बाह्य दुवे
* 
* 
* 

वर्ग:हास्य अभिनेते
वर्ग:हिंदी दूरचित्रवाहिनी अभिनेते
वर्ग:हिंदी दिग्दर्शक
वर्ग:व्यंगचित्रकार
वर्ग:इ.स. १९५५ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०१२ मधील मृत्यू
वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
काश्गर

**काश्गर** (किंवा **काशी**; उय्गुर: قەشقەر) हे चीन देशाच्या वायव्य भागातील शिंच्यांग ह्या स्वायत्त प्रांतामधील एक शहर आहे. चीनमधील सर्वात पश्चिमेकडे मध्य आशियामध्ये स्थित असलेल्या ह्या शहरापासून अफगाणिस्तान, किर्गिझस्तान, ताजिकिस्तान व पाकिस्तान ह्या देशांच्या सीमा लागून आहेत. अश्मयुगीन काळापासून रेशीम मार्गावरील एक महत्त्वाचे ठिकाण राहिलेले काश्गर जगातील सर्वात प्राचीन शहरांपैकी एक ओळखले जाते. चीनला पाकिस्तानसोबत जोडणारा काराकोरम महामार्ग देखील येथेच संपतो. सुमारे ७ लाख लोकसंख्या असलेले काश्गर शहर ह्याच नावाच्या प्रांताचे मुख्यालय आहे. येथील ८१ टक्के रहिवासी मुस्लिम तर उर्वरित १९ टक्के हान चिनी आहेत. येथील इदगाह मशीद ही चीनमधील सर्वात मोठी मशीद आहे.

## हे सुद्धा पहा
*चीनमधील शहरांची यादी

## बाह्य दुवे
* अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:चीनमधील शहरे

वर्ग:चीनमधील शहरे
वर्ग:शिंच्यांग
अनिकेत विश्वासराव

**अनिकेत विश्वासराव** (७ मे १९८१)  हा एक मराठी चित्रपट, नाटक, दूरचित्रवाणी मालिका माध्यमांतील अभिनेता आहे. मराठी सिनेमातील त्यांच्या कामाबद्दल तो सर्वज्ञात आहे. त्याने सुधीर मिश्राच्या चमेलीमधून स्क्रीनवर पदार्पण केले आणि  लपून छपून (२००७) या मराठी सिनेमात पदार्पण केले. २०२१ मध्ये त्यांनी फक्त लढ म्हणा चित्रपटाच्या प्रसिद्धीसह लोकप्रियता प्राप्त केली.

## जीवन 
अनिकेत विश्वासराव याचे शालेय शिक्षण मुंबईत बोरीवली येथील सेंट फ्रान्सिस दि असिसी हायस्कुलात झाले, तर महाविद्यालयीन शिक्षण पार्ल्यातल्या म.ल. डहाणूकर महाविद्यालयात झाले. महाविद्यालयात असताना त्याने नाट्यस्पर्धांमधून अभिनयासाठीची पारितोषिके मिळवली.

## कारकीर्द 
अनिकेत विश्वासराव याचे व्यावसायिक अभिनयक्षेत्रातील पदार्पण *नकळत सारे घडले* या नाटकाद्वारे झाले. त्यानंतर त्याला त्याची पहिली दूरचित्रवाणी मालिका *नायक* यामध्ये काम करण्याची संधी मिळाली. पुढील काळात त्याने *ऊन-पाऊस*, *कळत नकळत* या मालिकांतून भूमिका साकारल्या.

### चित्रपट-कारकीर्द 
## बाह्य दुवे 
* 

वर्ग:इ.स. १९८१ मधील जन्म
वर्ग:मराठी चित्रपट अभिनेते
वर्ग:मराठी नाट्यअभिनेते
वर्ग:हिंदी चित्रपट अभिनेते
काराकोरम घाट

काराकोरम घाट हा चीन आणि भारत यांच्या मधील घाट आहे. काराकोरम पर्वतरांगेतील हा घाट भारतातील लदाख आणि चीनच्या यारकंद प्रांतांना जोडणाऱ्या रस्त्यावर आहे. या रस्त्यावरील सर्वोच्च बिंदू ४,६९३ मी (१५,३९७ फूट) इतक्या उंचीवर आहे.

घाटमाथा हा चीन आणि भारताच्या सीमेवरील दोन डोंगरांमधील ४५ मी रुंदीच्या खिंडीत आहे. याच्या आसपास गवताचे तणही उगवत नाही आणि वेगात वाहणाऱ्या वाऱ्यामुळे येथे हिमसुद्धा टिकत नाही. या भागात हिमवादळे मुबलक प्रमाणात होतात व तापमान अगदी कमी असते. याशिवाय अपुरा प्राणवायू, चाऱ्याचा अभाव, इ. कारणे येथून प्रवास करणे दुर्धर करतात. या घाटात पक्का रस्ता नाही व पायवाटेच्या दुतर्फा मरून पडलेल्या जनावर व माणसांची हाडे इतस्ततः पसरलेली आहेत. असे असूनही हिमालय ओलांडण्यासाठीच्या घाटांपैकी हा घाट तुलनेने सोपा समजला जातो. कारण घाटाच्या दोन्ही बाजूंचा चढ तीव्र नाही व उन्हाळ्यात हिमवर्षाव कमी होतो तर इतर ऋतूंमध्ये वाऱ्यामुळे हिम जमिनीवर टिकत नाही.

या घाटातून प्रवास करण्यासाठी आधी ५,३०० मीटर (१७,४०० फूट) उंचीवर असलेल्या देपसांगच्या मैदानातून तीन दिवसांची पायपीट करीत जावे लागते. यानंतर खिंड ओलांडून निर्जन प्रदेशातून हळूहळू उतरत सुगेत दावान (सुगेत घाट) गाठता येतो. हा छोटा घाट उतरल्यावर काराकाश नदीच्या खोऱ्यातील शाहिदुल्ला भागात पोचतो.

सध्या या घाटातून कोणत्याही प्रकारची वाहतूक होत नाही.

काराकोरम या शब्दाचा अर्थ तुर्की भाषेत *काळा मुरुम* असा होतो. 

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:जम्मू आणि काश्मीर
वर्ग:काराकोरम पर्वतरांग
मेसिनाची सामुद्रधुनी

250 px|इवलेसे|नकाशा ()
**मेसिनाची सामुद्रधुनी** () ही दक्षिण युरोपामधील एक सामुद्रधुनी आहे. भूमध्य समुद्रामधील ही सामुद्रधुनी सिसिली बेटाला इटालियन द्वीपकल्पापासून अलग करते व तिऱ्हेनियन समुद्राला आयोनियन समुद्रासोबत जोडते. सर्वात अरुंद भागात ह्या सामुद्रधुनीची रुंदी केवळ ३.१ किमी आहे.

इटलीच्या कालाब्रिया प्रदेशामधील रेद्जो कालाब्रिया हे सर्वात मोठे शहर तसेच सिसिलीमधील मेसिना हे शहर ह्याच सामुद्रधुनीवर वसलेली आहेत.

वर्ग:इटलीचा भूगोल
वर्ग:भूमध्य समुद्र
वर्ग:सामुद्रधुन्या
हेमंत सिंग

'''''' हे पूर्व राजस्थानमधील ढोलपूरच्या राजघराण्यातील आहेत. त्यांचा विवाह वसुंधरा राजे शिंदे यांच्यासोबत १७ नोव्हेंबर १९७२ रोजी विवाह झाला. विवाहपश्चात एका वर्षातच ते विभक्त झाले.
कतारचा ध्वज

**कतारचा ध्वज** ९ नोव्हेंबर १९७१ रोजी स्वीकारला गेला.
कतारच्या ध्वजातील पांढऱ्या रंगाचा अर्थ आंतरराष्ट्रीय शांती असा होतो. तसेच काळसर लाल रंगाचा अर्थ रक्त असा होतो.  

## हे सुद्धा पहा
* जगातील देशांचे ध्वज

वर्ग:कतार
वर्ग:देशानुसार ध्वज
अच्युतराव अभ्यंकर

'''''' (जन्मदिनांक अज्ञात - हयात) या लोकप्रिय किराणा घराण्याचे हिंदुस्तानी गायक आहेत.

## पूर्वायुष्य 
## सांगीतिक कारकीर्द 
## संगीत ध्वनिमुद्रिका 
## पुरस्कार व सन्मान
वर्ग:मराठी गायक
वर्ग:हिंदुस्तानी गायक
वर्ग:भारतीय शास्त्रीय गायक
शिल्पा शिरोडकर

**शिल्पा शिरोडकर** ( २० नोव्हेंबर १९६९, मुंबई) ही एक भारतीय सिने अभिनेत्री आहे.

वर्ग:हिंदी चित्रपट अभिनेत्री
वर्ग:इ.स. १९६९ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
पोकळा

**पोकळा** ही तांदुळजा, माठ आणि राजगिरा यांच्याशी साधर्म्य असणारी एक पालेभाजी आहे.काही भागात याला पोकळी या नावाने ओळखतात.पोकळा प्रामुख्याने खान्देशातील धुळे नंदुरबार आणि जळगाव तसेच कोल्हापूर या ठिकाणी आढळतो. 
 हिरवा पोकळा व तांबडा पोकळा असे या पालेभाजीचे दोन प्रकार आहेत. तांबड्या प्रकारच्या भाजीची पाने काळसर लाल व लांब देठाची असतात.पोकळा या क्षुपाची उंची २०-३० सेंमी. असते. खोड प्रथम मऊ परंतु नंतर काहीसे कठीण होते. पाने एकाआड एक, साधी व लांब चमच्यांसारखी असून त्यांवर तांबड्या रेषा असतात. फुले लांब मंजिरीत येतात. ती शुष्क, लहान व द्विलिंगी असून परिदले हिरवट-पांढरी व संयुक्त असतात. फुलांमध्ये ४-५ पुंकेसर असतात.पोकळा थंडावा देणारा,सहज पचनारा भूक वाढविणारा व त्रिदोशनाशक आहे. याच्या बिया भाजून खातात. या वनस्पतीत १०० ग्रॅम मध्ये २.९ ग्रॅम प्रथिने व १८.१८ मिग्रॅ. लोह असते.

## संदर्भ
वर्ग:पालेभाज्या
रोवन ॲटकिन्सन

**रोवन सेबास्टियन ॲटकन्सन** (६ जानेवारी, इ.स. १९५५ - ) हा इंग्लिश चित्रपट अभिनेता आहे. याने मिस्टर बीन हे प्रसिद्ध विनोदी पात्र निभावले आहे. याशिवाय हा जॉनी इंग्लिश चित्रपटशृंखलेतील मुख्य अभिनेता आहे.

ॲटकन्सन विद्युत आणि इलेक्ट्रॉनिक अभियंता आहे.

वर्ग:इ.स. १९५५ मधील जन्म
वर्ग:इंग्लिश चित्रपट अभिनेते
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:लॉरेन्स ऑलिव्हिये पुरस्कारविजेते
सिचिल्यानु भाषा

**सिचिल्यानु** ही रोमान्स भाषासमूहामधील एक भाषा प्रामुख्याने इटली देशाच्या सिचिल्या ह्या भूमध्य समुद्रामधील बेटावर वापरली जाते.

## हे सुद्धा पहा 
* जगातील भाषांची यादी

## बाह्य दुवे
*माहिती

वर्ग:रोमान्स भाषासमूह
वर्ग:इटलीमधील भाषा
वर्ग:भाषा
उझबेकिस्तानचा ध्वज

**उझबेकिस्तानचा ध्वज** १८ नोव्हेंबर १९९२ रोजी स्वीकारला गेला.

## हे सुद्धा पहा
* जगातील देशांचे ध्वज

वर्ग:उझबेकिस्तान
वर्ग:देशानुसार ध्वज
सायप्रसचा ध्वज

**सायप्रसचा ध्वज** १६ ऑगस्ट १९६० रोजी स्वीकारला गेला.

या ध्वजाची रजना इस्मेत गुनी याने केली.

## हे सुद्धा पहा
* जगातील देशांचे ध्वज

वर्ग:सायप्रस
वर्ग:देशानुसार ध्वज
कंबोडियाचा ध्वज

**कंबोडियाचा ध्वज** १९९३ रोजी स्वीकारला गेला. याआधी हा ध्वज १९४८-१९७० दरम्यानही वापरला जात होता. 

## ध्वजातील चिन्हांचा अर्थ
## हे सुद्धा पहा
* जगातील देशांचे ध्वज

वर्ग:कंबोडिया
वर्ग:देशानुसार ध्वज
येमेनचा ध्वज

**येमेनचा ध्वज** २२ मे १९९० रोजी उत्तर येमेन आणि दक्षिण येमेनच्या विलीनीकरणानंतर स्वीकारला गेला.

## हे सुद्धा पहा
* जगातील देशांचे ध्वज

वर्ग:येमेन
वर्ग:देशानुसार ध्वज
हरिकेन सँडी

right|180px|thumb|ऑक्टोबर २९ च्या संध्याकाळचे हरिकेन सँडीचे उपग्रचित्र
**हरिकेन सँडी** हे ऑक्टोबर २०११ च्या शेवटी अमेरिकेवर आलेले हरिकेन होते. कॅरिबियन द्वीपांना तडाखा देउन हे चक्रीवादळ अमेरिकेच्या न्यू जर्सी राज्यात जमिनीवर आले. हे हरिकेन २०१२ च्या मोसमातील अठरावे नामांकित वादळ होते.

हे चक्रीवादळ आत्तापर्यंतच्या इतिहासातील आकाराने सगळ्यात मोठे हरिकेन होते.

## संदर्भ आणि नोंदी 
सँडी
सँडी
सँडी
नीलम चक्रीवादळ

250px|right|thumb|नीलम चक्रीवादळाचे मोदीस उपग्रहाने घेतलेले छायाचित्र
250px|right|thumb|नीलम चक्रीवादळाचा मार्ग
**नीलम चक्रीवादळ** (इंग्लिश: *Cyclone Nilam*, *सायक्लोन नीलम* ; भाहवि नामकरण: *BOB 02*, *बीओबी ०२* ; संटाइकें नामकरण: *02B*, *०२बी*) हे हिंदी महासागरातील बंगालच्या उपसागरात इ.स. २०१२ साली तयार झालेले एक चक्रीवादळ आहे. हे वादळ कमी दाबाच्या पट्ट्याच्या स्वरूपात २८ ऑक्टोबर, इ.स. २०१२ रोजी चेन्नईपासून ५५० कि.मी. नैऋत्येला तयार होऊन ते भारतीय किनारपट्टीकडे सरकत आहे. नीलम चक्रीवादळ बुधवारी संध्याकाळपर्यंत तामिळनाडूच्या कुब्बालोर आणि आंध्र प्रदेशच्या नेल्लोरदरम्यान किनारपट्टीवर येऊन धडकण्याची शक्यता आहे. 

वादळांना नाव देण्याच्या प्रक्रियेअंतर्गत पाकिस्तानने सुचविल्यानुसार या वादळाचे नामकरण "नीलम' असे करण्यात आले आहे. 

या वादळाच्या पार्श्‍वभूमीवर चेन्नईत सुरू असलेल्या पावसामुळे जनजीवन विस्कळित झाले. चेन्नई तसेच इतर काही जिल्ह्यांमध्ये शाळांना सुटी जाहीर करण्यात आली. 

वर्ग:चक्रीवादळ
वर्ग:२०१२ मधील नैसर्गिक आपत्ती
वर्ग:भारतावरील नैसर्गिक आपत्ती
रोमन प्रजासत्ताक

**रोमन प्रजासत्ताक** () हा प्राचीन रोमच्या इतिहासामधील असा काळ होता जेव्हा येथे प्रजासत्ताक पद्धतीचे सरकार अस्तित्वात होते. इ.स. पूर्व ५०९ मध्ये रोमन राजतंत्र उलथवून टाकण्यात आले व प्रजासत्ताकाची निर्मिती झाली.

इ.स. पूर्व ४४ मध्ये जुलियस सीझरला रोमन प्रजासत्ताकाचा हुकुमशहा नेमण्यात आले व प्रजासत्ताकाच्या अस्ताला सुरुवात झाली. इ.स. पूर्व २७ मध्ये रोमन संसदेने ऑगस्टसला संपूर्ण अधिकार दिले व रोमन प्रजासत्ताकाचे रोमन साम्राज्यामध्ये रूपांतर पूर्ण झाले.

## बाह्य दुवे
*रोमन प्रजासत्ताक व रोमन साम्राज्य

वर्ग:रोमन इतिहास
वर्ग:भूतपूर्व देश
केळापूर-अर्नी

केळापूर-अर्नी हा महाराष्ट्र् राज्यातील एक मतदारसंघ आहे.
स्वतंत्र पक्ष

**स्वतंत्र पक्ष** हा चक्रवर्ती राजगोपालचारी आणि एन.जी. रंगा व इतर राजकरण्यांनी स्थापन केलेला उदारमतवादी पक्ष होता. या पक्षाचा नेहरुंच्या समाजवादी धोरणांना व लायसन्स राजला विरोध होता.  

स्वतंत्र पक्ष स्थापनेनंतरच्या पहिल्या निवडणुकीत ६.८% मते आणि तिसऱ्या लोकसभेत १८ जागा मिळवू शकला. बिहार, राजस्थान, गुजरात आणि ओरीसा या राज्यात तो मुख्य विरोधी पक्ष म्हणून पुढे आला. या पक्षाने चौथ्या लोकसभेच्या निवडणुकीत ८.७% मते आणि ४४ जागा मिळवल्या. पण इ.स. १९७१ मधील निवडणूकीत ३% मते व ८ जागाच मिळवू शकला. राजाजींच्या निधनानंतर पक्ष लगेचच अस्तास गेला व शेवटी चरण सिंगांच्या भारतीय क्रांती दलात विलीन झाला.
## महत्त्वाचे नेते आणि निगडित व्यक्ती 
* गायत्री देवी (महाराणी)
* मिनू मसानी
* के.एम. मुन्शी

## संदर्भ
## बाह्य दुवे 
* C. Rajagopalachari : Save freedom . Why Swatantra, 1960 
* Minoo Masani: To provide A Democratic Alternative . Why  Swatantra, 1960
*K.M. Munshi: To Restore Fundamental Rights . Why Swatantra, 1960
*N.G. Ranga: To Preserve Family Economy .  Why Swatantra, 1960
* A number of links at sabhlokcity.com 
* Revive the Swatantra Party 
* Minoo Masani And The Swatantra Party 

वर्ग:भारतातील राजकीय पक्ष
लॉरा बासी

लॉरा मारिया कॅटरीना बासी (२९ नोव्हेंबर, इ.स. १७११- २० फेब्रुवारी,  इ.स. १७७८) ह्या इटलीच्या भौतिकविद होत्या. युरोपीय विद्यापीठात भौतिकशास्त्र शिकवणाऱ्या त्या पहिल्या स्त्री अध्यापक होत्या.

## आत्मचरित्र
लॉरा ह्यांचा जन्म बोलोग्ना येथे झाला.त्यांच्या वडिलांचा व्यवसाय वकिली होती.त्यांचे खाजगी शिक्षण ७ वर्ष झाले. गेतानो तकॉनी ह्या त्यांच्या शिक्षिका होत्या. त्या विद्यापीठात अध्यापिका होत्या. जीवशास्त्र, वैद्यकशास्त्र, इतिहास या विषयांचे अध्यापन त्या करीत. कार्डिनल प्रॉस्परो लँबर्टिनी ह्यांनी तिला खूप प्रोत्साहित केले.

इ.स. १७३१ मध्ये बोलोग्ना विद्यापीठात वयाच्या एकविसाव्या वर्षी त्यांना शरीररचनाशास्त्र ह्या विषयाच्या अध्यापिका म्हणून त्यांची निवड झाली होती. इ.स. १७३२ मध्ये "अकॅडेमी ऑफ द इंस्टिट्यूट फॉर सायन्सेस"मध्ये त्यांची निवड झाली व पुढच्याच वर्षी त्यांना तत्त्वज्ञान ह्या विषयाचे अध्यापकपद मिळाले. इ.स. १७३८ साली त्यांचा विवाह जिसप वेरात्ती या सह-अध्यापकासोबत झाला. या दांपत्याला बारा अपत्ये झाली.

न्यूटनप्रणित भौतिकीत लॉराला प्रामुख्याने रस होता आणि ह्या विषयावर तिने २८ वर्षे अध्यापन केले. भौतिकशास्त्र व नैसर्गिक तत्त्वज्ञान याबाबतचे न्यूटनचे विचार इटलीमध्ये आणण्यात तिचा मुख्य सहभाग होता. भौतिकशास्त्राच्या सर्व अंगांमध्ये तिने स्वतःहून अनेक प्रयोग केले. आपल्या आयुष्यकाळात तिने २८ शोधनिबंध प्रकाशित केले, कोणत्याही पुस्तकाचे लेखन मात्र तिच्याकडून झाले नाही. 

इ.स. १७४५ मध्ये लँबर्टिनीने (आताचे चौदावे पोप बेनडिक्ट) तत्कालीन २५ निवडक विद्वानांचा गट बनविला होता. या गटात निवड व्हावी म्हणून लॉराने बरेच प्रयत्न केले, अकॅडमी वर्तुळात यावर संमिश्र प्रतिक्रिया उमटल्या. अखेर गटातील एकमेव महिला सदस्य म्हणून तिची निवड झाली.

## सन्मान आणि पुरस्कार 
शुक्र ग्रहावरील ३१ किमी व्यासाच्या एका विवराला लॉराचे नाव देण्यात आले आहे.
बोलोग्नामध्ये तिच्या नावाचे एक विद्यालय व रस्ता आहे.

## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. १७३२ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १७७८ मधील मृत्यू
कारळे

**कारळे** किंवा **खुरसणी** ही एक तेलजन्य बी आहे. त्यापासून केलेली कारळ्याची चटणी हा महाराष्ट्रीय जेवणातील एक जिन्नस आहे.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:तेलबिया
वर्ग:गळीतधान्य
अल्जीरियामधील शहरांची यादी

**अल्जीरिया** देशामधील प्रमुख शहरे खालील यादीत दर्शवली आहेत. 

, अल्जेरियाची राजधानी]]
]]
]]
]]
]]

## अल्जेरियामधील १००,००० हून जास्त लोकसंख्येच्या शहरे व नगरे यांची यादी 

वर्ग:शहरांच्या याद्या
ताजिकिस्तानचा ध्वज

**ताजिकिस्तानचा ध्वज** १८ नोव्हेंबर १९९२ रोजी स्वीकारला गेला.

## हे सुद्धा पहा
* जगातील देशांचे ध्वज

वर्ग:ताजिकिस्तान
वर्ग:देशानुसार ध्वज
कझाकस्तानचा ध्वज

**कझाकस्तानचा ध्वज** ४ जून १९९२ रोजी स्वीकारला गेला.

## हे सुद्धा पहा
* जगातील देशांचे ध्वज

वर्ग:कझाकस्तान
वर्ग:देशानुसार ध्वज
राधाकृष्ण विखे-पाटील

**राधाकृष्ण एकनाथराव विखे** हे महाराष्ट्रातील राजकारणी आहेत. महाराष्ट्राचे कृषि व पणन विभागाचे माजी मंत्री व अमरावतीचे पालकमंत्री होते.

## संदर्भ 
वर्ग:मराठी राजकारणी
वर्ग:महाराष्ट्र विधानसभेचे सदस्य
वर्ग:महाराष्ट्रातील आमदार
वर्ग:शिर्डीचे आमदार
वर्ग:महाराष्ट्राच्या १४ व्या विधानसभेचे सदस्य
जयंत पाटील

**जयंत राजाराम पाटील** (फेब्रुवारी १६, इ.स. १९६२ - ) हे महाराष्ट्र राजकारणी आहेत. हे राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष - शरदचंद्र पवारचे महाराष्ट्र प्रदेशाध्यक्ष आणि इस्लामपूर विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.

जयंत पाटील हे राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षाचे सांगली जिल्ह्यातील एक जेष्ठ नेते आहेत. सध्या ते राष्ट्रवादी काँग्रेसचे प्रदेशाध्यक्ष आहेत आणि महाराष्ट्र विधानसभेत राष्ट्रवादी काँग्रेसचे गटनेते देखील आहेत. जयंत पाटील हे शरद पवार यांचे अत्यंत विश्वासू सहकारी मानले जातात.

## मंत्री 
* राज्याचा सर्वाधिक ९ वेळा अर्थसंकल्प मांडण्याचा विक्रम त्यांच्या नावावर आहे.
  २००८ साली मुंबईवर झालेल्या हल्ल्यानंतर तत्कालीन गृहमंत्री आर.आर.पाटील यांनी राजीनामा दिला होता, त्यानंतर जयंत पाटील यांनी मुख्यमंत्री अशोक चव्हाण यांच्या मंत्रिमंडळात राज्याचे गृहमंत्री म्हणून पदभार स्वीकारला होता. ते 1990 पासून विधानसभेत इस्लामपूर मतदारसंघाचे प्रतिनिधित्व करत आहेत.
* त्यांचे वडील स्व.राजारामबापू पाटील हे शेकापचे जेष्ठ नेते होते. 
जयंत पाटील यांनी आपल्या नेतृत्वाखाली सांगली जिल्ह्यात अनेक विकासकामे केली आहे. 
* जयंत पाटील हे महाराष्ट्र राज्याचे माजी जलसंपदामंत्री आहेत.
*पृथ्वीराज चव्हाण यांच्या मंत्रिमंडळात ते ग्रामविकासाचे कॅबिनेट मंत्री होते.
त्यांनी सांगली जिल्ह्यात अनेक सहकारी संस्थांमार्फत ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला चालना दिली आहे.
* विलासराव देशमुख यांच्या मंत्रिमंडळात ते अर्थमंत्री होते.

## भुषविलेली पदे
* मंत्रीमंडळात
# अर्थमंत्री
# ग्रामविकासमंत्री
# गृहमंत्री
# जलसंपदा मंत्री

* संसदीय राजकारणात
# गटनेते(विधानसभा), राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष (२०१०-२०२३)
# विधीमंडळ नेते, राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष - शरदचंद्र पवार

## जीवन
जयंत पाटील यांचा जन्म सांगली येथे झाला. राजारामबापू पाटील यांचे ते चिरंजीव आहेत. ते सिविल इंजिनीअर आहेत. वडिलांच्या आकस्मित निधनानंतर त्यांना पुढील शिक्षण जे परदेशात घ्यायचे होते ते घ्यायला जाता आले नाही, नंतर ते शेकाप मधून राजकारणात रूजु झाले. यानंतर त्यांनी शरद पवारांसोबत काँग्रेसमध्ये प्रवेश केला व नंतर राष्ट्रवादी असा प्रवास त्यांचा झाला. जयंत पाटील  यांनी महाराष्ट्राचा ९ वेळा अर्थसंकल्प मांडला आहे. 
* सध्या ते महाराष्ट्र राज्याचे राष्ट्रवादी काँग्रेसचे प्रदेशाध्यक्ष आहेत. 
महाराष्ट्रातील एक प्रमुख आणि महत्त्वाचे राजकारणी म्हणून ओळख आहे. 
राजकारणातील राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष - शरदचंद्र पवार पक्षाला उभारी आणि प्रसार करण्यात त्यांचा मोठा वाटा आहे.

## संदर्भ 
वर्ग:मराठी राजकारणी
वर्ग:महाराष्ट्र विधानसभेचे सदस्य
वर्ग:राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वर्ग:इस्लामपूरचे आमदार
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:महाराष्ट्रातील आमदार
वर्ग:महाराष्ट्राच्या १४ व्या विधानसभेचे सदस्य
वर्ग:महाराष्ट्राच्या १३ व्या विधानसभेचे सदस्य
वर्ग:महाराष्ट्राच्या १२ व्या विधानसभेचे सदस्य
वर्ग:इ.स. १९६२ मधील जन्म
स्टॅनफर्ड ओव्हशिन्स्की

**स्टॅनफर्ड रॉबर्ट ओव्हशिन्स्की** (२४ नोव्हेंबर, इ.स. १९२२ - १७ ऑक्टोबर, इ.स. २०१२) हे एक अमेरिकन संशोधक होते त्यांनी लॅपटॉप, कॅमेरे इत्यादीत वापरल्या जात असलेल्या निकेल मेटल हायड्राइड बॅटरीचा शोध लावला.

वर्ग:अमेरिकन संशोधक
वर्ग:इ.स. १९२२ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०१२ मधील मृत्यू
ज्यां-क्लोद जुंके

**ज्यां-क्लोद जुंके** (लक्झेंबर्गिश: Jean-Claude Juncker;  ९ डिसेंबर १९५४) हा पश्चिम युरोपातील लक्झेंबर्ग देशाचा माजी पंतप्रधान आहे. १९९५ सालापासून २०१३ पर्यंत पंतप्रधानपदावर असलेला जुंके युरोपियन संघाच्या सदस्य देशांमधील सर्वाधिक काळ सत्तेवर असणारा सरकारप्रमुख आहे.

## बाह्य दुवे 
*व्यक्तिचित्र

वर्ग:इ.स. १९५४ मधील जन्म
वर्ग:लक्झेंबर्गचे पंतप्रधान
आफ्रिकेमधील शहरांची यादी

**आफ्रिका** खंडामधील शहरांच्या देशानिहाय याद्या खालीलप्रमाणे आहेत. 

## देश
*अल्जीरिया
*अँगोला
*बेनिन मधील शहरांची यादी
*बोत्स्वाना मधील शहरांची यादी
*बुर्किना फासो मधील शहरांची यादी
*बुरुंडी मधील शहरांची यादी
*कामेरूनमधील शहरांची यादी
*केप व्हेर्दे मधील शहरांची यादी
*मध्य आफ्रिकेच्या प्रजासत्ताक मधील शहरांची यादी-
*चाड
*कोमोरोस मधील शहरांची यादी
*काँगोच्या लोकशाही प्रजासत्ताक मधील शहरांची यादी
*काँगोच्या प्रजासत्ताक मधील शहरांची यादी
*कोत द'आयव्होर मधील शहरांची यादी
*जिबूटी मधील शहरांची यादी
*इजिप्त मधील शहरांची यादी
*विषुववृत्तीय गिनी मधील शहरांची यादी
*एरिट्रिया मधील शहरांची यादी
*इथियोपिया
*गॅबन मधील शहरांची यादी
*गांबिया मधील शहरांची यादी
*घाना
*गिनी मधील शहरांची यादी
*गिनी-बिसाउ मधील शहरांची यादी
*केन्या मधील शहरांची यादी
*लेसोथो मधील शहरांची यादी
*लायबेरिया मधील शहरांची यादी
*लिब्या मधील शहरांची यादी
*मादागास्कर मधील शहरांची यादी
*मलावी मधील शहरांची यादी
*माली मधील शहरांची यादी
*मॉरिटानिया मधील शहरांची यादी

*मॉरिशस मधील शहरांची यादी
*मोरोक्को मधील शहरांची यादी
*मोझांबिक मधील शहरांची यादी
*नामिबिया मधील शहरांची यादी
*नायजर मधील शहरांची यादी
*नायजेरिया मधील शहरांची यादी
*ऱ्वांडा मधील शहरांची यादी
*साओ टोमे आणि प्रिन्सिप मधील शहरांची यादी
*सेनेगाल मधील शहरांची यादी
*सेशेल्स मधील शहरांची यादी
*सिएरा लिओन मधील शहरांची यादी
*सोमालिया मधील शहरांची यादी
*दक्षिण आफ्रिका मधील शहरांची यादी
*दक्षिण सुदान मधील शहरांची यादी
*सुदान मधील शहरांची यादी
*स्वाझीलँड मधील शहरांची यादी
*टांझानिया मधील शहरांची यादी
*टोगो मधील शहरांची यादी
*ट्युनिसिया मधील शहरांची यादी
*युगांडा मधील शहरांची यादी
*झांबिया मधील शहरांची यादी
*झिम्बाब्वे मधील शहरांची यादी

## Dependencies and other territories
*List of cities in the Canary Islands
*:en:List of Spanish cities in Africa
*:en:List of cities in Madeira
*:en:List of cities in Mayotte
*:en:List of cities in Meillaa
*List of cities in Puntland
*List of cities in Réunion
*:en:List of cities in St. Helena
*:en:List of cities in Socotra
*List of cities in Somaliland
*:en:List of cities in Western Sahara

## हे सुद्धा बघा
*:en:Africa:Megacities;Cotonou-Lagos, Cairo, Johannesburg
*:en:Lists of cities
*:en:Cities of present-day nations and states
*:en:List of the largest metropolitan areas in Africa
* :en:List of cities by continent
** अफ्रिकामधील शहरांची यादी
** :en:List of cities in North America
** :en:List of cities in South America
** :en:List of cities in Asia
** :en:List of cities in Europe
** :en:List of cities in Oceania
*:en:List of African countries
*:en:Metropolitan areas in South Africa

वर्ग:आफ्रिकेचा भूगोल
वर्ग:खंडानुसार शहरे
पद्मश्री पुरस्कार विजेते २०१०-२०१९

**इ.स. २०१० ते २०१९ दरम्यान पद्मश्री पुरस्कार** प्रदान केल्या गेलेल्या व्यक्तींची यादी येथे आहे.

## २०१०
## २०११ 
## २०१२ 
## २०१३
## २०१४ 
## २०१५ 
## २०१६ 
## २०१७ 
## २०१८ 
## २०१९ 
## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते
अशोक खेमका

**अशोक खेमका**(३० एप्रिल, इ.स. १९६५;पश्चिम बंगाल - हयात) हे हरियाणा सरकारसाठी काम करणारे एक वरिष्ठ  नागरी सेवक आहेत.  भ्रष्टाचाराविरुद्ध कारवाई करण्यात तत्पर असल्याने ते प्रकाशझोतात आले आहेत. उच्च जागांवरील भ्रष्टाचार समोर आणण्यासाठी निर्भीडपणे प्रयत्न केल्याबद्दल त्यांना "भ्रष्टाचारावरील लढ्यासाठीचा एस.आर. जिंदाल पुरस्कार -२०११" देण्यात आला आहे.

## संदर्भ
वर्ग:भारतीय प्रशासकीय सेवा
वर्ग:इ.स. १९६५ मधील जन्म
इजिप्तचा ध्वज

**इजिप्तचा ध्वज** ४ ऑक्टोबर १९८४ रोजी स्वीकारला गेला.

## हे सुद्धा पहा
* जगातील देशांचे ध्वज

वर्ग:इजिप्त
वर्ग:देशानुसार ध्वज
फ्लिपकार्ट

**फ्लिपकार्ट** ही भारतातली एक अग्रणीय **इ-कॉमर्स** अथवा **इलेक्ट्रॉनिक वाणिज्य** कंपनी असून तिचे मुख्यालय बंगळूरू, कर्नाटक येथे आहे. फ्लिपकार्टची स्थापना सचिन बन्सल  व बिन्नी बन्सल यांनी सन २००७ मध्ये केली आहे. सुरुवातीच्या काळात फ्लिपकार्टने आपले लक्ष विविध पुस्तके विकण्यात केंद्रित केले होते परंतु आता ते वेगवेगळी इलेक्ट्रॉनिक वस्तू इत्यादींची  विक्री करते.

वर्ग:इलेक्ट्रॉनिक वाणिज्य
वर्ग:भारतातील कंपन्या
परमहंस योगानंद

right|thumb|परमहंस योगानंद

परमहंस योगानंद (जानेवारी ५, इ.स. १८९३ - मार्च ७, इ.स. १९५२) (जन्मनाव मुकुंदलाल घोष) हे भारतीय योगी आणि गुरू होते. *ऑटोबायोग्रफी ऑफ अ योगी* (मराठी भाषांतर योगी कथामृत) या आपल्या पुस्तकाद्वारे अनेक पाश्चात्य व्यक्तींना त्यांनी ध्यानाच्या पद्धती आणि क्रिया योग यांचा परिचय घडविला. आपल्या शिकवणुकीचा प्रसार करण्यासाठी त्यांनी आत्म-प्राप्ती फेलोशिप / योगदा सत्संग समाज यांची स्थापना केली. 

## जीवन
उत्तर प्रदेशातील गोरखपूर इथे एका धर्मशील कुटुंबात योगानंदांचा जन्म झाला. सानंद या त्यांच्या धाकट्या भावाच्या म्हणण्यानुसार बाल मुकुंदाची अध्यात्माची जाणीव व अनुभव असामान्य होते. आपली आध्यात्मिक तहान भागविण्यासाठी त्यांनी अनेक हिंदू साधू आणि संतांची मदत मिळविण्याचा प्रयत्न केला. इ. स. १९१० मध्ये, वयाच्या सतराव्या वर्षी, स्वामी युक्तेश्वर गिरी यांची भेट झाल्यानंतर योगानंदांचा शोध जवळजवळ थांबला. नंतर युक्तेश्वरांनी योगानंदांना सांगितले की महावतार बाबाजी यांनी एका खास कारणासाठी त्यांना पाठविले आहे. 

वर्ग:हिंदू साधू
वर्ग:पोस्टाचे तिकीट असलेल्या व्यक्ती
वर्ग:इ.स. १८९३ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९५२ मधील मृत्यू
तोतापुरी

**Totapuri Vedantic Teacher of Sri Ramakrishna** हे पंजाब मध्ये १७८० साली जन्म झालेले; अद्वैत वेदांताची साधना केलेले परिव्राजक (भटकते साधू) होते. 

इ.स. १८६४ मध्ये दक्षिणेश्वर मंदिरात येण्यापूर्वी तोतापुरी हे आद्य शंकराचार्यांच्या दसनामी पंथातील भटकते साधू होते. पंजाबमधील एका सातशे संन्याशांच्या मठाचे ते अधिपती होते. रामकृष्ण परमहंस यांना अद्वैत वेदांताची दीक्षा तोतापुरींनी दिली असे मानले जाते.

## संदर्भ व नोंदी
वर्ग:हिंदू साधू
वर्ग:हिंदू संत
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
  Book- Totapuri Vedantic Teacher of Sri Ramakrishna
जॉर्ज इव्होनोविच गुर्जेफ

thumb|right|गुर्जेफ

जॉर्ज इवानोविच गुर्जेफ (रोमन : George Ivanovich Gurdjieff, आर्मिनिअन : Գեորգի Իվանովիչ Գյուրջիև, जॉर्जिअन : გიორგი გურჯიევი, ग्रीक : Γεώργιος Γεωργιάδης, रशियन : Гео́ргий Ива́нович Гюрджи́ев, जानेवारी १३, इ.स. १८६६ – ऑक्टोबर २९, इ.स. १९४९) हा विसाव्या शतकाच्या मध्यात होऊन गेलेला प्रभावी आध्यात्मिक गुरू होता. बरीचशी मानवजात ही संमोहित "जागत्या निद्रेत" आहे; चेतनेचे उच्चतर स्तर गाठणे आणि संपूर्ण मानवी क्षमता प्राप्त करणे शक्य आहे अशी त्याची शिकवण होती. असे करण्यासाठी गुर्जेफने एक पद्धत विकसित केली आणि तिला 'द वर्क' किंवा 'द मेथड' असे नाव दिले. या पद्धतीच्या तत्त्वांनुसार आणि सूचनांनुसार ती फकिर, योगी किंवा साधू यांच्या चेतनाजागृतीच्या पद्धतीपेक्षा वेगळी आहे; म्हणून (मुळात) तिला "चौथा मार्ग" असे म्हणले जाते. 

## संदर्भ व नोंदी
वर्ग:इ.स. १८६६ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९४९ मधील मृत्यू
भारतीय नियोजन आयोग

**भारतीय नियोजन आयोग** किंवा **योजना आयोग**, इ.स. १९५० मध्ये स्थापन झालेली भारत सरकारची एक संस्था आहे जिचे प्रमुख कार्य पंचवार्षिक योजना तयार करणे हे होते. १ जानेवारी २०१५ रोजी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी योजना आयोग बरखास्त करून नीती आयोगाची स्थापना केली.

## जबाबदाऱ्या
* देशातील संसाधनांचा अभ्यास करणे.
* या संसाधनांचा प्रभावी आणि संतुलित वापर करण्यासाठी पंचवार्षिक योजना तयार करणे.
* प्राथमिक गरजा समजून घेणे, आणि योजनांसाठी संसाधने पुरविणे.
* योजना व्यवस्थित चालवण्यासाठी आवश्यक यंत्रसामग्री पुरविणे.
* योजनांच्या प्रगतीचा नियमित काळाने आढावा घेणे.
* आर्थिक विकासात बाधा टाकणाऱ्या गोष्टी शोधणे

## इतिहास
नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांनी काँग्रेसचे अध्यक्ष असताना इ.स. १९३८ मध्ये भारताची सार्वभौमत्वाकडे वाटचाल करणारी पहिली प्राथमिक स्वरूपातील अर्थयोजना तयार केली. तिचा मसुदा  मेघनाथ सहा यांनी तयार केला.
ब्रिटिश सरकारनेही अधिकृतरीत्या एक योजना मंडळ स्थापन केले या मंडळाने १९४४ ते १९४६ मध्ये काम केले. उद्योगपती आणि अर्थशास्त्रज्ञ यांनी १९४४ मध्ये स्वतंत्रपणे तीन विकास योजना तयार केल्या.

भारताला स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतर, नियोजनाचे औपचारिक रूप अवलंबिले गेले आणि त्यादृष्टीने भारताच्या पंतप्रधानांच्या हाताखाली १५ मार्च, इ.स. १९५० नियोजन आयोगाची स्थापन करण्यात आली. पंतप्रधान पंडित जवाहरलाल नेहरू त्याचे अध्यक्ष होते. नियोजन आयोगाची व्युत्पत्ती भारताच्या घटनेत किंवा संविधानात नसली तरी ती भारत सरकारची एक संस्था आहे. 

शेतीच्या विकासावर जोर देणारी पहिली पंचवार्षिक योजना १९५१ मध्ये प्रकाशित करण्यात आली आणि त्यानंतरच्या दोन पंचवार्षिक योजना १९६५ पर्यंत तयार करण्यात आल्या.  भारत पाक युद्धामुळे त्यात खंड पडला. सलग दोन वर्षे पडलेला दुष्काळ, रुपयाचे अवमूल्यन, एकंदर वाढलेली महागाई आणि संसाधनांचा क्षय यामुळे नियोजन प्रक्रियेत अडथळे आले आणि १९६६ ते १९६९ मधील तीन वार्षिक योजनांनंतर, चौथी पंचवार्षिक योजना १९६९ मध्ये तयार करण्यात आली. 

केंद्रातील राजकीय परिस्थितीत सारख्या होणाऱ्या बदलांमुळे आठवी योजना १९९० मध्ये तयार होऊ शकली नाही आणि १९९०-९१ व १९९१-९२ला वार्षिक योजना तयार करण्यात आल्या. आठवी योजना शेवटी १९९२ मध्ये रचनात्मक बदल नीतीच्या प्रारंभानंतर तयार करण्यात आली.  

पहिल्या आठ योजनांमध्ये सार्वजनिक क्षेत्रातील मुलभूत आणि अवजड उद्योगांमध्ये प्रचंड गुंतवणूक करण्यावर भर होता, पण १९९७ च्या नवव्या योजनेनंतर, सार्वजनिक क्षेत्रावरील जोर कमी होऊन नियोजनाबद्दलचा विचार ते फक्त सूचक स्वरूपाचेच असावे असा बनला.

## संघटना
 येथे]]
स्थापनेनंतर आयोगाच्या जडणघडणीत बराच बदल झाला आहे. प्रधानमंत्री याचे अध्यक्ष असून एक नेमलेले उपाध्यक्ष असतात ज्यांना कॅबिनेट मंत्र्यांचा दर्जा असतो. केंद्र सरकारचे काही कॅबिनेट मंत्री याचे अस्थायी सदस्य असतात आणि स्थायी  सदस्यांत अर्थशास्त्र, उद्योग, प्रशासन आणि विज्ञान या विषयातील तज्ञ लोक सहभागी असतात.

आयोगात नसलेल्या पण आयोगातर्फे काम करणाऱ्या तीन समित्या आहेत:
* प्रकल्प पाहणी समिती
* संशोधन कार्यक्रम समिती
* मूल्यमापन समिती

आयोगाच्या तज्ञांत जास्त करून अर्थशास्त्रज्ञ असतात.

## संदर्भ 
## बाह्यदुवे
*योजना आयोगाचे संकेतस्थळ 
*योजना आयोग, (इंग्रजीत) 
*मराठी विकासपीडिया वरील माहिती

वर्ग:भारतीय वैधानिक संस्था
वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख