open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
हॅरी रीड आंतरराष्ट्रीय विमानतळ

**हॅरी रीड आंतरराष्ट्रीय विमानतळ** (पूर्वीचा **मॅककरान आतरराष्ट्रीय विमानतळ**)  अमेरिकेच्या लास व्हेगस शहरातील आंतरराष्ट्रीय विमानतळ आहे. शहराच्या मध्यवर्ती भागाच्या दक्षिणेस ८ किमी (५ मैल) अंतरावर असलेला हा विमानतळ अंदाजे २,८०० एकर प्रदेशावर असून येथेचा धावपट्ट्या आणि दोन टर्मिनले आहेत. याला नेव्हाडाच्या भूतपूर्व सेनेटर पॅट मॅककरानचे नाव देण्यात आलेले होते. २०२१मध्ये याचे नाव बदलून हॅरी रीड या नेव्हाडाच्या अजून एक सेनेटरचे नाव देण्यात आले.

हा विमानतळ अलेजियंट एर आणि साउथवेस्ट एरलाइन्सच्या मुख्य ठाण्यांपैकी एक आहे. याशिवाय स्पिरिट एरलाइन्स आपले कर्मचारी आणि देखभालीची व्यवस्था येथे ठेवून आहे.

मॅककरान विमानतळ जगातील २४व्या क्रमांकाचा व्यस्त विमानतळ आहे. २०१३मध्ये या विमानतळावरून ४,१८.५६,७८७ प्रवाशांनी आवागमन केले. त्याच वर्षी येथून ५,२७,७३९ विमानांनी उड्डाणावतरणे केली. यानुसार हा विमानतळ जगात आठव्या क्रमांकाचा आहे

## विमानकंपन्या आणि गंतव्यस्थाने 
### प्रवासी 
ची विमाने.]]
चे बोईंग ७३७-७०० प्रकारचे विमान उतरताना.]]
 येथून आशियाला विमानसेवा पुरविणारी एकमेव कंपनी आहे.]]
 आणि एरोमेक्सिकोची विमाने.]]
 प्रकारचे विमान उतरताना.]]

### मालवाहतूक
ऑक्टोबरर २०१०मध्ये मार्नेल प्रॉपर्टीझच्या भागीदारीत मॅककरान विमानतळावर नवीन मालवाहतूक केंद्र सुरू करण्यात आले. बांधणीत २ कोटी ९० लाख अमेरिकन डॉलर खर्च आलेल्या या केन्द्राचा वापर सध्या यूपीएस, अमेरिकन एरलाइन्स, अलेजियंट एर, वर्ल्डवाइड फ्लाइट सर्व्हिसेस, फेडेक्स आणि साउथवेस्ट एरलाइन्स करतात. २०१३ साली येथून एक लाख टन मालाची वाहतूक करण्यात आली होती.

### इतर कंपन्या
चे बोईंग ७३७-२०० प्रकारचे मालवाहू विमान उतरताना]]
* Fixed base operators
** सिग्नेचर फ्लाइट सपोर्ट, ही बीबीए एव्हियेशन या कंपनीच्या मालकीची सुविधा खाजगी विमानांना सेवा पुरविते.
** द लास व्हेगस एक्झेक्युटिव्ह एर टर्मिनल ही मॅकक्वारी इन्फ्रास्ट्रक्चर कंपनी या कंपनीच्या मालकीची सुविधा खाजगी विमानांना सेवा पुरविते.
* हेलिकॉप्टर कंपन्या:
** मॅव्हरिक एव्हियेशन ग्रुप
* ईजी अँड जी वायुसेवा मॅककॅरनपासून दक्षिण नेव्हाडातील यू.एस. डिपार्टमेंट ऑफ एनर्जीच्या विविध ठिकाणी तसेच टोनोपाह चाचणी केन्द्राला विमानसेवा पुरवते.
* ह्यूस एव्हियेशन

## संदर्भ 
वर्ग:अमेरिकेतील आंतरराष्ट्रीय विमानतळ
वर्ग:लास व्हेगस
ब्रुनेईचा तिसरा ओमर अली सैफुद्दीन तिसरा

इवलेसे
**ओमर अली सैफुद्दीन तिसरा** (२३ सप्टेंबर, इ.स. १९१४:इस्ताना कोट, सुलतान लामा, ब्रुनेई शहर - ७ सप्टेंबर, इ.स. १९८६) हा ब्रुनेईचा २८वा सुलतान होता. हा ४ जून, इ.स. १९५० ते ४ ऑक्टोबर, इ.स. १९६७पर्यंत सत्तेवर होता.

हा सुलतान मुहम्मद जमालुल आलम दुसरा आणि त्याची बायको राज इस्तरी फातिमाच्या दहापैकी दुसरा मुलगा होता. सुलतान अहमद ताजुद्दीन हा याचा मोठा भाऊ होता. तिसऱ्या ओमर अली सैफुद्दीनने चार लग्ने केली. पैकी दुसऱ्या बायकोपासून त्याला दहा मुले आणि कमीतकमी ६४ नातवंडे झाली. सध्याचा ब्रुनेईचा सुलतान हसनल बोल्किया याचा मुलगा आहे.

वर्ग:ब्रुनेईचे सुलतान
वर्ग:इ.स. १९१४ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९८६ मधील मृत्यू
चिकन सूप फॉर द सोल

**चिकन सूप फॉर द सोल्स** हे एका पुस्तकमालिकेचे नाव आहे.  ह्या मालिकेतली बहुतेक पुस्तके ही प्रेरणादायक आणि उत्साहवर्धक लघुकथा किंवा लघुनिबंधसंग्रह आहेत.  जानेवारी २००६ पर्यंत या मालिकेतून १०५हून अधिक पुस्तके प्रकाशित झाली होती.  या पुस्तकमालिकेतल्या पहिल्या पुस्तकात जॅक कॅनफील्ड आणि मार्क व्हिक्टर हॅन्सन या विधायक विषयांवरील व्याख्याने देणाऱ्या वक्त्यांनी संग्रहित केलेल्या १०१ लघुकथा होत्या.  पुढच्या पुस्तकांच्या लेखकांमध्ये जेनिफर रीड हॉथॉर्न व मार्सी शिमॉफ, मार्टिन रूट व मायदा रॉजरसन आणि टीम क्लूस व किंबर्ली किर्बर्जर या लेखक-द्वयींचाही समावेश होता.

या १०५हून अधिक पुस्तकांपैकी फारच थोड्या पुस्तकांची मराठी रूपांतरे झाली आहेत. त्यांपैकी काही ही :- 
* चिकन सूप फॉर द सोल (अनुवाद : उषा महाजन)
* चिकन सूप फॉर द सोल भाग २ (अनुवाद : प्रज्ञा ओक) 
* चिकन सूप फॉर द सोल भाग ३ (अनुवाद : उषा महाजन)
* चिकन सूप फॉर द वुमन्स सोल (अनुवाद : श्यामला घारपुरे)
* चिकन सूप फॉर द सोल अ‍ॅट वर्क (अनुवाद : श्यामला घारपुरे)
* चिकन सूप फॉर द मदर्स सोल (अनुवाद : सुप्रिया वकील)
* चिकन सूप फॉर द टीनएज सोल (अनुवाद : सुप्रिया वकील)

वर्ग:इंग्लिश साहित्य
अपर्णा वेलणकर

**अपर्णा वेलणकर** या लोकमत दैनिकाच्या *दीपोत्सव* नावाच्या दिवाळी अंकाच्या संपादिका आहेत. त्या लेखिकाही असून त्यांनी अनेक अमराठी पुस्तकाचे मराठी अनुवाद केले आहेत.

## पुस्तके
* इमॅजिनिंग इंडिया  (स्वतंत्र; या पुस्तकाला २००७ सालचा ज्ञानदीप पुरस्कार मिळाला आहे)
* द गॉड ऑफ स्मॉल थिंग्ज (मूळ इंग्लिश, लेखिका : अरुंधती रॉय). या मराठी पुस्तकाला २००३ सालचा फेडरेशन ऑफ इंडियन पब्लिशर्सचा पुरस्कार आणि साहित्य अकादमी अनुवाद पुरस्कार मिळाला आहे.
* परवाना (मूळ इंग्रजी, लेखिका : डेबोरा एलिस)
* फॉर हिअर, ऑर टू गो?  (स्वतंत्र)
* ब्युटी क्वीन (मूळ इंग्रजी, लेखिका : इरा त्रिवेदी) 
* द ब्रेड विनर (मूळ इंग्रजी, लेखिका : डेबोरा एलिस) या मराठी पुस्तकाला २००३ सालचा जी.ए. कुलकर्णी स्मृती पुरस्कार मिळाला आहे.
* लेडीज कूपे (मूळ इंग्रजी, लेखिका : अनिता नायर) या मराठी पुस्तकाला २००५ सालचा रणजित देसाई  मिळाला आहे.
* शांताराम (मूळ इंग्रजी, लेखक : ग्रेगरी डेव्हिड रॉबर्ट्‌स)
* शौझिया (मूळ इंग्रजी, लेखिका : डेबोरा एलिस)
* सिलेक्टिव्ह मेमरी (मूळ इंग्रजी, लेखिका : शोभा डे)
* स्पाउज् - संसारसुखाचं रहस्य (मूळ इंग्रजी, लेखिका : शोभा डे)
* स्पीडपोस्ट (मूळ इंग्रजी, लेखिका : शोभा डे)

वर्ग:मराठी लेखिका
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
विशाल (अभिनेता)

इवलेसे|विशाल
**विशाल कृष्ण रेड्डी** हा तमिळ चित्रपटांत अभिनय करणारा अभिनेता आहे.

वर्ग:तमिळ चित्रपट अभिनेते
जगमोहन दालमिया

**जगमोहन दालमिया ** (३०मे १९४०-२०सप्टेंबर २०१५) हे भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाचे (बीसीसीआय) अध्यक्ष होते. त्यांनी आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेच्या अध्यक्षपद तसेच बंगाल क्रिकेट असोशीएशनचे  अध्यक्ष म्हणून पण काम केले.

## बाह्य दुवे 
* दालमिया यांचे सांकेतिकस्थळ 
* 

वर्ग:आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेचे अध्यक्ष
वर्ग:भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाचे अध्यक्ष
वर्ग:इ.स. १९४० मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०१५ मधील मृत्यू
हिंडोन

**हिण्डौन सिटी** हे भारत देशाच्या राजस्थान राज्यामधील करौली जिल्ह्याचे उपमुख्यालय व प्रमुख शहर आहे. हिण्डौन सिटी राजधानी जयपूरच्या १५० किमी आग्नेयेस स्थित आहे.
हिण्डौन सिटी रेल्वे स्थानक दिल्ली-मुंबई रेल्वेमार्गावरील एक प्रमुख स्थानक आहे.

वर्ग:राजस्थानमधील शहरे
वर्ग:करौली जिल्हा
पळसदेव

**पळसदेव** हे पुणे जिल्ह्यातील गाव आहे. जुने पळसदेव गाव उजनी धरण जलाशयात बुडाल्यामुळे नव्याने वसवलेले हे भीमा नदीकाठी असलेले गाव आहे.
पुण्यापासून पळसदेव गाव १२० किमी.वर आहे.

खुप जुने व प्राचीन शिव मंदिर आहे इतिहासात त्याचे उलेख आहे प्रति काशी विश्वदेव त्याचे महत्त्व आहे

## हवामान
येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा  आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ४६० मिमी पर्यंत असते.

## इतिहास
## धरणात बुडालेले गेलेले गाव
## मंदिरे
उन्हाळ्यात धरणाचे पाणी आटले की पाण्याखाली बुडालेले पळसदेवाचे मंदिर दिसू लागते. पुणे-सोलापूर रस्त्यावर भिगवण हे प्रसिद्ध गाव आहे.  या गावापासून काही अंतरावर पळसदेव गावाचा फाटा फुटतो. गावातून गेलेला तो रस्ता थेट पुढे कच्चा होत थेट उजनी नदीच्या पात्रात पोहोचतो. एका छोट्याशा होडीप्रवासाने पाण्यातून वर आलेल्या पळदेवाच्या मंदिरापर्यंत पोहोचता येते. या मंदिराशेजारी आणखी एक मंदिर आहे, पण कोणत्या देवाचे ते समजत नाही. समोरच्या टेकाडावर एक रिता गाभारा असलेले मंदिर आहे. या मंदिराभोवती कातळी भिंतींवर रामायण कोरले आहे.

## पळसदेवाचे मंदिर
हे मंदिर यादवकालीन असावे. त्याच्या पक्क्या विटांनी बांधलेली शिखरे आजही टिकून आहेत. मंदिर आवारात सतीशिळा, वीरगळ, (भंगलेला) घोडा, मारुतीची मूर्ती, दीपमाळेचे अवशेष्भक्कम विटांची भग्न ओवरी असे अनेक अवशेष पाणी ओसरले की पाहता येतात. मंदिरासमोरची विटांची ओवरी ही फलटणकर निंबाळकरांनी बांधली असे सांगितले जाते. मूळ मंदिरातील काही मूर्ती नव्याने बांधलेल्या मंदिरात ठेवल्या आहेत.

## शिलालेख
## हे सुद्धा पहा
* पळसदेवचा शिलालेख मराठी विकिस्रोत प्रकल्पातील पळसदेवच्या शिलालेखातील मजकूर 

वर्ग:भीमा नदीकाठची गावे
वर्ग:उजनी नदीकाठची गावे
वर्ग:पुणे जिल्ह्यातील गावे
लोकशाही निर्देशांक

**लोकशाही निर्देशांक** (Democracy Index) हा जगातील देशांमधील लोकशाहीचे मूल्यमापन करण्यासाठी वापरला जातो. ह्यामध्ये जगातील १६७ देशांना ० ते १० दरम्यान गूण दिले जातात. ० ते ३ गूण मिळालेले देश हुकुमशाही, ४ ते ६ गूणांचे देश मिश्र राजवटी, ६ ते ८ गूण मिळालेले देश दोषपूर्ण लोकशाही तर ८ ते १० गूण मिळालेल्या देशांमध्ये संपूर्ण लोकशाही आहे असे मानले जाते. ह्यासाठी प्रत्येक देशांसाठी ४ वर्गातील एकूण २५ विविध सूचक वापरले जातात.

२००६ साली लोकशाही निर्देशांक सर्वप्रथम बनवला गेला व प्रत्येक २ वर्षांनी त्यामध्ये बदल केले जात आहेत.

## सूचक
लोकशाही निर्देशांकाचा आकडा ठरवण्यासाठी साधारण ४ प्रश्नगट वापरले जातात.
#देशातील राष्ट्रीय निवडणुका स्वायत्तपणे व न्यायोचित होतात का.
#देशामधील मतदारांची सुरक्षा
#विदेशी महासत्तांचा राष्ट्रीय सरकारवर अंमल आहे का.
#धोरणे लागू करण्याचे अधिकार सरकारी कर्मचाऱ्यांना (civil servants) आहेत का.

## लोकशाही निर्देशांकामधील राजवटींचे प्रकार
## प्रदेशानुसार लोकशाही निर्देशांक
## संपूर्ण यादी
संपूर्ण यादी इकॉनॉमिस्ट मासिकाच्या संकेतस्थळावर उपलब्ध आहे.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:लोकशाही
मांडूळ

200px|उजवे
मांडोळ हा एक बिनविषारी साप आहे.
* मराठी नाव- मांडूळ, दुतोंड्या(वर्धा),माटीखाया(विदर्भ),मालण(गोवा). इंग्रजी नाव-Earth Boa/ Red Sand Boa. शास्त्रीय नाव-Eryx johnii
* सापांच्या सर्व प्रजातींमधील जमिनीवरील सर्पांतील लाजाळू व शांत स्वभावाचा हा साप आहे.मंद हालचाल,जाडसर शरीर, शेपटी व तोंडात जवळपास साम्य वाटत असल्याने याला दुतोंड्या असे नाव आहे. लालसर किंवा तपकिरी रंग, पोटाचा रंग फिकट तपकिरी.तोंड व शेपटी आखूड.डोळे लहान,बाहुली उभी.जमिनीत राहणारा. तोंड शरीराच्या मानाने बारके असल्यामुळे मातीत,वाळूत सहज शिरता येते. भक्ष्याभोवती विळखा घालून भक्ष्याचा जीव गेल्यावर भक्ष्य गिळतो.
* सरासरी लांबी-75सें.मी.(2फूट 6इंच). अधिकतम लांबी-100सें.मी.(3फूट3इंच)
* प्रजनन-ऑगस्ट ते सप्टेंबर दरम्यान मादी एकावेळेस साधारण 6-9 पिलांना जन्म देते. पिलांचा रंग लालसर तपकिरी व त्यावर काळ्या रंगाचे पूर्ण गोलाकृती पट्टे. हे पट्टे कालांतराने नाहीसे होतात.
* खाद्य-मुख्यतः उंदीर किंवा लहान सस्तन प्राणी,पाली.सऱडे,छोटे पक्षी
* आढळ- महाराष्ट्रात सर्वत्र
* वास्तव्य-मऊ जमिनीत बिळात राहणारा हा साप कोरड्या जागा पसंद करतो.पावसाळ्यात बिळात पाणी शिरल्यास जमिनीवर येतो.
* वैशिष्ट्ये- निशाचर, तोंड व शेपटी साधारण सारखीच दिसते
.

वर्ग:बिनविषारी साप
वर्ग:साप
पांबन पूल

[250 px|इवलेसे|पांबन पूलावरून धावणारी [भारतीय रेल्वेची एक प्रवासी गाडी]]
250 px|इवलेसे|उजवीकडील रेल्वे पूल व डावीकडील नवा रस्ता पूल
250 px|इवलेसे|जहाजे व बोटी जाण्याकरिता पांबन रेल्वे पूलाचा एक भाग वर उचलता येतो.
**पांबन पूल** (तमिळ: பாம்பன் பாலம்) हा भारताच्या तमिळनाडू राज्याच्या रामनाथपुरम जिल्ह्यामधील एक सागरी रेल्वे पूल आहे. मन्नारचे आखात व पाल्कची सामुद्रधुनी ह्या हिंदी महासागराच्या उपसमुद्रांवर बांधला गेलेला  लांबीचा हा पूल रामेश्वरम द्वीपाला मुख्य भारतीय भूमीसोबत जोडतो. १२ ज्योतिर्लिंगांपैकी एक असलेले रामेश्वरम गावामध्ये फक्त ह्या पुलाद्वारेच प्रवेश शक्य आहे. वास्तविकपणे येथे रेल्वेवाहतूकीसाठी एक व मोटार वाहतूकीसाठी एक असे दोन वेगळे पूल अस्तित्वात असून दोन्ही पुलांना एकत्रितपणे पांबन पूल असेच म्हणले जाते.

२४ फेब्रुवारी १९१४ मध्ये वाहतुकीस खुला केला गेलेला पांबन रेल्वे पूल भारतामधील सर्वात पहिला सागरी पूल आहे व मुंबईमधील वांद्रे-वरळी सागरी महामार्ग बांधून पूर्ण होण्याअगोदर देशातील सर्वात लांब सागरी पूल होता. ह्या जुन्या पुलाच्या शेजारी १९८८ साली मोटार वाहतूक पूल बांधला गेला जो रेल्वे पूलाला पूर्णपणे समांतर धावतो. 

१९१४ ते १९६४ सालापर्यंत चेन्नईच्या इग्मोर स्थानकापासून रामेश्वरम बेटाच्या धनुषकोडी ह्या गावापर्यंत मीटर गेज रेल्वे धावत असे. १९६४ सालच्या एका प्रलयंकारी चक्रीवादळामध्ये धनुषकोडी गाव पूर्णपणे नष्ट झाल्यानंतर रेल्वेसेवा रामेश्वरमपर्यंतच चालवण्यात येते. २००० च्या दशकात भारतीय रेल्वेने येथील मीटर गेज मार्गाचे ब्रॉडगेजमध्ये रूपांतर पूर्ण केले.

वर्ग:तमिळनाडूमधील वाहतूक
वर्ग:पूल
शिक्षण व्यवस्थापन प्रणाली

लर्निंग मॅनेज्मेंट सिस्टम, एल.एम.एस, (शिक्षण व्यवस्थापन प्रणाली) हे एक सॉफ्टवेर अप्लिकेशन आहे. ह्या सॉफ्टवेरचा वापर   ईलेक्ट्रॉनिक शैक्षणिक तंत्रज्ञानात प्रशासन, दस्तावेज, अहवाल, वितरण किंवा ई-लर्निंग साठी केल्या जातो. ही प्रणाली प्रशिक्षण व्यवस्थापन ते महाविध्यालयीन अभ्यासक्रमच्या ऑनलाइन वितरणात विशेषकरून उपयोगी आहे. ह्या प्रणालीत इंटरनेट द्वारे ऑनलाइन कोलॅबोरेशन (सहकार्य) शक्य आहे. विध्यापीठ, महाविध्यालय, शाळा, ह्या एल. एम. एस. प्रणालीचा वापर ऑनलाइन कोर्सस व ओन्-कँपस कोर्सस साठी करत आहे. आम भाषेत ह्या प्रणालीला 'मूडल' असे म्हटल्या जाते. ह्या प्रणाली मुळे शाळेत शिकवलेल्या अभ्यासाला अधिक गति येते. 
 
## वैशिष्ठेय 
### ईतिहास 
संगणकाचा शिक्षण क्षेत्रात वापराच्या ईतिहासात सर्वसामान्यतः संगणक आधारित सूचना (कंप्यूटर बेस्ड इन्स्ट्रक्षन), संगणक सहाय्य सूचना (कंप्यूटर असिस्टेड इन्स्ट्रक्षन), संगणक सहाय्य शिक्षण (कंप्यूटर अससिटेड लर्निंग) ह्या शब्दावल्या आढळतात. संगणक आधारित सूचनांचा वापर सरावासाठी, संगणक सहाय्य सूचना शिकवणीला अधिक प्रभावी बनवण्यासाठी व संगणक सहाय्य शिक्षण वैयक्तिक सूचनांसाठी वापरल्या जातात. शिक्षण व्यवस्थापन प्रणालीत प्रामुकख्याने वापरली जाणारी आणखी एक प्रणाली आहे - एकिकृत शिक्षण प्रणाली (इंटेग्रेटेड लर्निंग सिस्टम), जी अतिरिक्त कार्यशीलतेमुळे अधिक प्रभावी आहे. 'शिक्षण व्यवस्थापन प्रणाली' किंवा एल. एम. एस. हे नाव सर्वप्रथम जोस्टेन्स लर्निंग ह्यांनी वापरले. हे नाव मूलतः प्लेटो के-१२ शिक्षण प्रणालीच्या व्यवस्थापन क्षेत्राच्या उल्लेखा साठी होते, आणि ह्यात पाठ्यक्रम सामील नव्हता. आजकाल 'शिक्षण व्यवस्थापन प्रणाली' हे शिक्षण क्षेत्रातल्या अनेक विविध संगणक अनुप्रयोगांचे वर्णन करते. 
 
### उद्देश 
शिक्षण व्यवस्थापन प्रणाली किंवा एल. एम. एस. द्वारे शिक्षण क्षेत्रातील सर्व पैलू पद्धतशीर पणे हाताळले जातात. शिक्षण व्यवस्थापन प्रणाली ही एक पायाभूत सुविधा आहे जी शिकवण्याच्या सामग्रीचे व्यवस्थापन व वितरण, वैयक्तिक आणि संस्थात्मक प्रशिक्षण ध्येयान्चे मूल्यांकन, ध्येय पुरतीचा आढावा घेते आणि संपूर्ण संस्थेच्या शिक्षण प्रक्रियेच्या देखरेखे साठी माहिती गोळा करून प्रस्तुत करते. अभ्यासक्रमासाठी नोंदणी, प्रशासन, कौशल्याचे विश्लेषण ईत्यादि साठी ह्या प्रणालीचा उपयोग केल्या जातो.

पाठ्यक्रम व प्रशासनिक कार्यांमधे सुलभतेसाठी बहुतांश शिक्षण व्यवस्थापन प्रणाली वेब-आधारित आहेत. शैक्षणिक संस्था ह्या प्रणालीचा प्रयोग शालेय शिक्षणास आधार देण्यास व अभ्यासक्रमास जास्तीत जास्त लोकांपर्यंत पोहोचवण्यास करतात. विद्यार्थी स्व-नोंदणी, प्रशिक्षण कार्यपद्धत, ऑनलाइन शिक्षण, ऑनलाइन मूल्यांकन, सहयोगी शिक्षण, प्रशिक्षण संसाधन व्यवस्थापन हे सर्वे ह्या प्रणालीचे महत्त्वाचे घटक आहेत. 

काही शिक्षण व्यवस्थापन प्रणालीत 'कामगार व्यवस्थापन प्रणाली'चे समावेश आहे व ह्यामधे कर्मचाऱ्यांचे मूल्यांकन, पूरक व्यवस्थापन, कौशल्य-अंतर विश्लेषण, परंपरा नियोजन, ३६०डिग्री मूल्यांकन केल्या जाते.

व्यावसायिक क्षेत्रात शिक्षण आणि कामगिरी व्यवस्थापन प्रणालीत भरती व कार्यक्षम लोकांना प्रोत्साहन देतात.

### शिक्षण व्यवस्थापन प्रणाली व अभ्यासक्रम व्यवस्थापन प्रणाली 
### शिक्षण व्यवस्थापन प्रणाली व शैक्षणिक सामग्री व्यवस्थापन प्रणाली 
### सर्व-व्यापी एल.एम.एस 
## तांत्रिक पैलू 
## शिक्षण व्यवस्थापन उद्योग 
### एल. एम. एस.ची नवीन पिढी 
वर्ग:शिक्षण
किलिनोच्ची

**किलिनोच्ची** (; ) हे श्रीलंका देशाच्या किलिनोच्ची जिल्ह्याचे मुख्यालय व उत्तर भागातील एक प्रमुख शहर आहे. आहे. किलिनोच्ची शहर जाफनाच्या १०० किमी आग्नेयेस जाफना-कोलंबो महामार्गावर स्थित आहे.

जानेवारी २००९ पर्यंत किलिनोच्ची लिबरेशन टायगर्स ऑफ तमि़ळ ईलम ह्या तमिळ फुटीरवादी संघटनेची राजधानी होती. २ जानेवारी २००९ रोजी श्रीलंकन लष्कराने किलिनोच्चीवर कब्जा केला व तमिळ वाघांना येथून हुसकावून लावले. ह्या दरम्यान झालेल्या लढाईमध्ये किलिनोच्चीची मोठ्या प्रमाणावर पडझड झाली.

## हे सुद्धा पहा
*श्रीलंकेमधील शहरांची यादी

वर्ग:श्रीलंकेमधील शहरे
आंबोली घाट

महाराष्ट्रातील सह्याद्री डोंगररांगेत **आंबोली घाट** नावाचे चार घाटरस्ते आहेत. यापैकी सिंधुदुर्गातील आंबोली घाट अधिक प्रसिद्ध आहे.

## वैशष्ट्ये
प्रचंड पाऊस, धब धबे, दाट जंगल आणि भरपूर विविध प्रकारची जैवविविधता आढळते. आंबोली घाटात दर वर्षी धबधबा पाहण्यासाठी खूप पर्यटक येतात. 
आंबोलीला महाराष्ट्राचे चेरापुंजी म्हणून ओळखले जाते. (पर्जन्यमान ७५० सेंटिमीटर). आंबोलीमधील पारपोली गावाजवळचा धबधबा सर्वात मोठा आहे. आंबोलीजवळ नांगरतास हा प्रसिद्ध धबधबा आहे. 
येथील हिरण्यकेशी नदीचा उगम हे पर्यटनस्थळ म्हणून प्रसिद्ध आहे. येथील देवराई समृद्धपूर्ण  जैवविविधता संपन्न आहे.

## जैवविविधता
विविध प्रकारची बुरशी, बुरशीमुळे प्रकाशणारे लाकूड, उभयचर प्राणी, महाराष्टाचे राज्यफुलपाखरू व रानफुले या परिसरात पहायला मिळतात.

## कसे जाल
कोल्हापूर आणि सावंतवाडी ही लोहमार्गीय स्थानके येथे जाण्यास सोयीची ठरतात.

## संदर्भ 
वर्ग:सह्याद्रीतील घाटरस्ते
वर्ग:पश्चिम घाट
सु.ल. खुटवड

**सु.ल. खुटवड** हे एक विनोदी मराठी लेखक आहेत. २०१३ साली त्याचे दैनिक सकाळमध्ये ’झणझणीत’ नावाचे सदर आठवड्यातून दोनदा येत असे. 

## लिहिलेली/संपादित केलेली पुस्तके
* झणझणीत तडकामास्टर (सदरलेखन संग्रह, संपादित;  सहसंपादक : योगेश कुटे,  
* नस्त्या उचापती (विनोदी कथांचा संग्रह)
* निवडक गुदगुल्या (संपादित)
* फ...फ...फजितीचा 
* फुकटचा ताप 
* मैफल विनोदी किस्स्यांची (संपादित)
* वरातीमागून घोडं
* हास्याचा मळा (संपादित)

## सन्मान आणि पुरस्कार
* २०१४ - राजगुरुनगर येथे झालेल्या १ल्या हुतात्मा साहित्य संमेलनाचे अध्यक्षपद
* २०१४ - आचार्य अत्रे प्रतिष्ठानतर्फे दिला गेलेला आचार्य अत्रे साहित्यिक पुरस्कार
* २०१५ - शिक्रापूरच्या रोटरी क्लबतर्फे ’संभाजीराव करंजे उत्कृष्ट ग्रामीण साहित्य’ पुरस्कार

वर्ग:मराठी लेखक
मोहन भंडारी

**मोहन भंडारी** (३१ जुलै, १९३७ - २४ सप्टेंबर, इ.स. २०१५) हे एक दूरचित्रवाणीवरचे अभिनेते होते. स्टेत बँकेतील नोकरी सोडून १९९६ साली ते अभिनयाकडे वळले होते. इ.स. १९८०च्या दशकात ते सर्वात व्यस्त समजले जाणारे दूरचित्रवाणी अभिनेते होते. १९९४ सालानंतर त्यानी अभिनय सोडल्यातच जमा होता. त्या वर्षी ’सात फेरे’ मधून त्यांचे पडद्यावर पुनरागमन झाले.

मोहन भंडारी यांचा मुलगा ध्रुव भंडारी हाही अभिनेता आहे.

## चित्रवाणी मालिका
* कर्ज
* किटी पार्टी
* खानदान
* गुमराह
* जीवनमृत्यू
* पतझड
* परंपरा
* सात फेरे

## चित्रपट
* एल्गार
* पहेली
* प्रतिघात
* बेटा होतो ऐसा
* मंगल पांडे

वर्ग:हिंदी चित्रपट अभिनेते
वर्ग:इ.स. १९३७ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०१५ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
त्रिशुंड गणपती मंदिर

त्रिशुंड्या गणपती हे पुण्यातील सोमवार पेठेत असलेले एक मंदिर आहे. पुण्यातील सर्व गणपती मंदिरांमधले शिल्पकलेने नटलेले हे सर्वोत्तम देऊळ आहे. हे मंदिर गिरी गोसावी पंटाचे आहे. 

ह्या तीन सोंड्या गणपतीच्या देवळातल्या मूर्तीच्या खाली तळघरात मंदिराचे संस्थापक महंत श्री दत्तगुरू गोस्वामी महाराज यांची समाधी आहे.  मूर्तीवर अभिषेक केला की, तळघरात असलेल्या समाधीवर ते जल ओघळते. 

हे मंदिर गिरिगोसावी पंथीयांच्या तंत्रमार्गीयांचे असल्याने सर्वसामान्य भाविकजन इथे फिरकत नव्हते. मंदिरात सध्याची मुख्य मूर्ती त्रिशुंड गजाननाची असली तरी शिवमंदिर उभारण्याची मूळ कल्पना असावी.

## मंदिराचा इतिहास
हे मंदिर भीमगीरजी गोसावी महंतानी २६ ऑगस्ट १७५४ रोजी बांधून पूर्ण केले.  त्यांचे वंशज इंदूरला घामपूर गावात राहत. सरकारी नोंदीत इ.स. १९१७ पर्यंत मंदिराला मालकच नव्हता. मंदिरासमोर असलेल्या झाडाची एक फांदी जवळच्या नेर्लेकर यांच्या घरावर गेली म्हणून त्यांनी पालिकेत तक्रार केली; तेव्हा पालिकेने चौकशी केली. मंदिराचे मालक इंदूरला गोसावी नावाचे गृहस्थ असल्याचे समजले. त्यांना इंदूरहून बोलावून आणले. त्यांनी झाड समूळ तोडून टाकले. नंतर मंदिराच्या पुढच्या भागात लाकडाची वखार चालू केली; तर मंदिराच्या सभामंडपाला कोळशाचे गोदाम केले. पुढे ही वखार कुलकर्णी नावाच्या मित्राला देऊन ते इंदूरला निघून गेले. १९४५ साली वहिवाटदार म्हणून कैलासगीर गोसावींचे नाव लागले. पण, कागदोपत्री पुरावा देता न आल्याने त्यांचा मंदिरावरचा हक्क गेला. सन १९८५ साली मंदिराच्या देखभालीसाठी एक ट्रस्ट स्थापन झाला.

## मंदिराची रचना
मंदिराची मांडणी करताना वर मंदिर व खाली तळघर, समाधी व हठयोग्यांची पाठशाळा चालावी, अशी योजना होती. सर्व दिनचर्येची सोय तळघरात होती. प्रातर्विधीसाठी नागझरीजवळ जाण्याची भुयारी पाऊलवाट होती. विहिरीच्या भिंतीत पाण्याच्या पातळीवर एक मोठी खोली होती. तेथे तंत्रसाधकांच्या प्रमुख गुरुवर्यांसाठी स्नानाचा संगमरवरी चौरंग होता. 

तळघरातील खोल्यांना दरवाजे व खोल्यांच्या भिंतींना कोनाडे आहेत. खोलीच्या छताला दगडात दोन खाचा असून त्या खोबणीतून दोराच्या साह्याने छताला उलटे टांगून घेऊन पेटत्या निखाऱ्यावर काही ठराविक वनस्पतींचा धूर करून तो तोंडावर घ्यावयाचा, हा धूर साधनेचा विधी असे.

मंदिराचे गर्भगृह, दर्शनमंडप, सभामंडप असे तीन भाग आहेत. मंदिर जमिनीपासून साडेतीन फूट उंच चौथऱ्यावर आहे. सभामंडप व मूळ गर्भगृह खोलवर आहे.

## मंदिरातील मूर्ती
गर्भगृहात गजाननाच्या मूर्तीमागे जो कोनाडेवजा भाग आहे. त्यात शेषशायी भगवानांची एक साडेतीन फूट उंचीची रेखीव मूर्ती आहे, पण गर्भगृहातील अंधार व गणेशमूर्तीमुळे ती दिसत नाही.

गणपतीच्या मूर्तीची मूर्तीची बैठक चौकोनी असून मयूरावर त्रिशुंड गणपती बसलेला आहे. तीन शुंडांपैकी उजवी सोंड खालच्या हातात असलेल्या मोदकपात्रास स्पर्श करीत आहे. मधली सोंड पोटावर रुळत आहे आणि डावी सोंड डाव्या मांडीवर बसलेल्या शक्तीच्या हनुवटीस स्पर्श करीत आहे.

## मंदिरातील अन्य शिल्पे
कोरीव लेणे वाटावे असा मंदिराचा दर्शनी भाग आहे. तसेच आतील प्रत्येक दार हे शिल्पकलेचा अजोड नमुना आहे.

मुख्य प्रवेशद्वाराबाहेरील दोन्ही बाजूंस बंदूकधारी इंग्रज शिपाई गेंड्याला साखळदंडाने बांधून उभे आहेत, असे शिल्प आहे. साम्राज्यवादी इंग्रजांनी बंगाल गिळायला सुरुवात केली त्याचे रूपक म्हणून बंगाल व आसामच्या प्रतीकाला-गेंड्याला जेरबंद दाखविलेले असावे.

मंदिराला शिखर नाही. वरच्या बाजूस कासव आहे. कदाचित वर शिवलिंग स्थापण्याची मूळ कल्पना अर्धवट राहिली असावी. मंदिरावर शिखराऐवजी एकावर एक अशी शिवलिंगे आहेत.

(अपूर्ण)

वर्ग:पुणे
वर्ग:पुणे परिसरातील पर्यटन स्थळे
वर्ग:पुण्यातील मंदिरे
वर्ग:गणपती
मदुराई जंक्शन रेल्वे स्थानक

250 px|इवलेसे|स्थानकाची इमारत
**मदुराई जंक्शन** हे तमिळनाडूच्या मदुराई शहरामधील प्रमुख रेल्वे स्थानक आहे. मदुराई दक्षिण तमिळनाडूमधील प्रमुख स्थानक असून येथे दक्षिण रेल्वे क्षेत्राच्या मदुराई विभागाचे मुख्यालय स्थित आहे. चेन्नईहून कन्याकुमारी, तिरुनेलवेली इत्यादी शहरांकडे धावणाऱ्या सर्व गाड्या मदुराईमधूनच जातात.

## गाड्या 
* मदुराई-हजरत निजामुद्दीन तमिळनाडू संपर्क क्रांती एक्सप्रेस
* मदुराई देहरादून एक्सप्रेस
* मदुराई-चेन्नई सेंट्रल दुरंतो एक्सप्रेस
* चेन्नई इग्मोर-तूतुकुडी पर्ल सिटी एक्सप्रेस
* चेन्नई इग्मोर-तिरुवनंतपुरम सेंट्रल अनंतपुरी एक्सप्रेस

## बाह्य दुवे 
* माहिती

वर्ग:तमिळनाडूमधील रेल्वे स्थानके
रे
गोल घुमट एक्सप्रेस

250 px|इवलेसे|चा मार्ग
१६५३५/१६५३६ **गोल घुमट एक्सप्रेस** ही भारतीय रेल्वेची सोलापूर ते म्हैसूर दरम्यान चालवली जाणारी एक प्रवासी रेल्वे गाडी आहे. ही गाडी दररोज सोलापूर व म्हैसूर ह्या स्थानकांदरम्यान धावते व ९६५ किमी अंतर २१ तास व १० मिनिटांमध्ये पूर्ण करते. विजापूरामधील गोल घुमट ह्या प्रसिद्ध वास्तूवरून ह्या गाडीचे नाव दिले गेले आहे.

## वेळापत्रक
*१६५३५ गोल घुमट एक्सप्रेस म्हैसूरहून रोज दुपारी १५:३० वाजता निघते व सोलापूरला दुसऱ्या दिवशी दुपारी १२:४० वाजता पोचते.
*१६५३६ गोल घुमट एक्सप्रेस सोलापूरहून रोज दुपारी १४:१० वाजता निघते व म्हैसूरला दुसऱ्या दिवशी सकाळी ११:०५ वाजता पोचते.

## थांबे
*सोलापूर
*होटगी
*विजापूर
*बागेवाडी
*अल्मट्टी
*बागलकोट
*गुळेडगुड्डा
*बदामी
*होले अलुर
*गदग
*अण्णीगेरी
*हुबळी
*हावेरी
*राणेबेन्नुर
*हरिहर
*दावणगेरे
*चिकजजुर
*बिरुर
*अरसीकेरे
*तुमकूर
*यशवंतपूर
*बंगळूर
*केनगिरी
*रामनगर
*चन्नपटणा
*मड्डुर
*मंड्या
*पांडवपुरा
*म्हैसूर

## बाह्य दुवे
*वेळापत्रक व माहिती

वर्ग:भारतातील नामांकित रेल्वेगाड्या
वर्ग:महाराष्ट्रामधील रेल्वे वाहतूक
वर्ग:कर्नाटकमधील रेल्वे वाहतूक
प्रशांत दळवी

प्रशांत दळवी हे एक मराठी नाटककार व चित्रपट-कथालेखक आहेत. पाश्चात्य नाटककारांकडून स्फूर्ती घेऊन त्यांनी मराठीत असंगत नाट्येही लिहिली आहेत.

अभिनेत्री प्रतीक्षा लोणकर या प्रशांत दळवी यांच्या पत्‍नी आहेत. त्यांना रुंजी नावाची एक कन्या आहे.

## प्रशांत दळवी यांनी लिहिलेली नाटके
* गेट वेल सून
* चारचौघी
* चाहूल
* ध्यानीमनी
* सेलिब्रेशन

## प्रशांत दळवी यांची कथा किंवा पटकथा असलेले चित्रपट
* आजचा दिवस माझा
* बिनधास्त
* कदाचित
* तुकाराम
* दुसरी गोष्ट (संवादलेखन)
* निशाणी डावा अंगठा

## प्रशांत दळवी यांना मिळालेले पुरस्कार
* अखिल भारतीय मराठी नाट्य परिषदेचा बाल गंधर्व पुरस्कार
* जयवंत दळवी पुरस्कार
* दगड का माती’ या प्रायोगिक नाटकाच्या नाट्यलेखनासाठी नाट्यदर्पण पुरस्कार

वर्ग:मराठी नाटककार
वर्ग:मराठी पटकथालेखक
गौतम बंबावाले

**गौतम हेमंत बंबावाले** (जन्म : पुणे, इ.स. १९५८) हे एक भारतीय प्रशासकीय अधिकारी आहेत.

## कौटुंबिक माहिती आणि शिक्षण
गौतम बंबावाले यांचे शिक्षण पुण्यातील बिशप हायस्कूल, फर्ग्युसन कॉलेज आणि गोखले इन्स्टिट्यूट येथे झाले. १९८४मध्ये भारतीय परराष्ट्र सेवेसाठी (आयएफएस) त्यांची निवड झाली.

फर्ग्युसन महाविद्यालयाच्या क्रिकेटच्या संघाचे ते कर्णधार होते.

त्यांचे वडील हेमंत बंबावाले  व आई पुण्यात राहतात.

## कारकीर्द
त्यांचे पहिले पोस्टिंग दिल्लीत पूर्वेकडील विभागाचे सहसचिव या पदावर होते.  तेथून बदलून ते भूतानला राजदूत म्हणून गेले.

### चीनविषयक बाबींचे तज्ज्ञ
गौतम बंबावाले हे सिनॉलॉजिस्ट आहेत.  त्यांना चिनी भाषा येत असल्याने चीनबरोबरच्या वाटाघाटीत त्यांचा मोठा सहभाग होता. २०१३मध्ये जेव्हा चीनने भारतीय हद्दीत घुसखोरी केली, तेव्हा परराष्ट्र खात्याच्या स्तरावर झालेल्या चर्चांमध्ये त्यांनी भाग घेतला. 

### पाकिस्तानातील उच्चायुक्तपद
भूतानला राजदूत असलेल्या गौतम बंबावाले यांची पाकिस्तानात उच्चायुक्तपदावर नियुक्ती झाली आहे. आधीचे उच्चायुक्त टी.सी.ए. राघवन निवृत्त झाल्यानंतर डिसेंबर २०१५अंती बंबावाले यांनी पाकिस्तानमधील इस्लामाबादला जाऊन भारताचे उच्चायुक्त म्हणून पदभार स्वीकारला.

वर्ग:भारतीय प्रशासकीय सेवेतील अधिकारी
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय प्रश्नांचे अभ्यासक
वर्ग:इ.स. १९५८ मधील जन्म
हान्स लांग्सडोर्फ

**हान्स विल्हेम लांग्सडोर्फ** (२० मार्च, इ.स. १८९४:बर्गन, रुगेन, जर्मनी - २० डिसेंबर, इ.स. १९३९:बुएनोस आइरेस, आर्जेन्टिना) हा एक जर्मन आरमारी अधिकारी होता. लांग्सडोर्फ पॉकेट बॅटलशिप ॲडमिरल ग्राफ स्पीचा कप्तान होता. रिव्हर प्लेटच्या लढाईत हार पत्करल्यावर लांग्सडोर्फने आत्महत्या केली. त्याची इच्छा आपल्या युद्धनौकेबरोबरच मरण पत्करण्याची होती, परंतु त्याच्या हाताखालील अधिकाऱ्यांनी त्याला पटविले की दोस्त राष्ट्रांच्या हाती पडलेल्या आपल्या खलाशांची व अधिकाऱ्यांची जबाबदारी त्याच्यावरच होती. लांग्सडोर्फने दोस्त अधिकाऱ्यांशी वाटाघाटी करून स्वतःच्या अधिकाऱ्यांची व खलाशांची व्यवस्था लावून दिली व नंतर ग्राफ स्पीच्या ध्वजावर झोपून स्वतःस गोळी मारून घेतली.

वर्ग:दुसरे महायुद्ध
वर्ग:इ.स. १८९४ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९३९ मधील मृत्यू
रशियाचा दुसरा यारोस्लाव

**यारोस्लाव्ह दुसरा** (रशियन:Яросла́в II Все́володович;८ फेब्रुवारी, इ.स. ११९१ - ३० सप्टेंबर, इ.स. १२४६) हा रशियाचा राज्यकर्ता होता. इ.स. १२३८ ते इ.स. १२४६ दरम्यान व्लादिमिरचा शासक असलेल्या यारोस्लाव्हने मोंगोल आक्रमणानंतर रशियाची पुनर्घडणी करण्यास सुरुवात केली. याला ओगदेई खानाच्या आईने विषप्रयोग करून ठार मारले.

याचे मूळ नाव *थियोडोर* होते.

यारोस्लाव्ह ०२
वर्ग:इ.स. ११९१ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १२४६ मधील मृत्यू
खाल्का नदी

**खाल्का नदी** तथा **खाल्खिन गोल** (मोंगोलियन:Халх гол; चिनी भाषा:哈拉哈河) ही पूर्व मंगोलिया आणि चीनच्या आंतरिक मंगोलियामधील नदी आहे.

मोठ्या खिंगान पर्वतरांगेत उगम पावणारी ही नदी पुढे जाता दोन उपनद्यांत विभागली जाते. दोनपैकी डावी शाखा बुइर सरोवरास मळते व तेथून *ओर्चुन गोल* नावानी पुढे वाहते. *शारिल्जीन गोल* नावाची उजवी शाखा सरोवरास न मिळता ओर्चुन गोलला मिळते.

३१ मे, १२२३ रोजी चंगीझ खान आणि पूर्व स्लाव्हिक सैन्यांमध्ये येथे लढाई झाली होती. त्यात चंगीझ खानचा विजय झाला.

मे ते सप्टेंबर १९३९ दरम्यान या नदीच्या प्रदेशात खाल्किन गोलच्या लढाया लढल्या गेल्या. सोव्हिएत संघ व जपानमधील या लढायांत सोव्हिएत संघ व मंगोलियाच्या सैन्याची सरशी झाली व जपानची उत्तर आशियातील चाल तेथेच थांबली.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:मंगोलियामधील नद्या
वर्ग:चीनमधील नद्या
इंंफाळची लढाई

**इंफाळची लढाई** ही मार्च १९४१ ते जुलै १९४१ दरम्यान भारताच्या मणिपूर राज्यातील इंफाळ शहराच्या आसपास लढली गेलेली लढाई होती. दुसऱ्या महायुद्धाच्या ऐन मध्यात घडलेल्या या लढाईत ब्रिटिश व भारतीय सेनेने जपान व जपानकडून लढणाऱ्या आझाद हिंद फौजेचा सडकून पराभव केला. कोहिमाची लढाई व या लढाईनंतर जपान्यांनी भारतावर चाल करून येण्याची योजना आखडती घेतली व परत ब्रम्हदेश व सिंगापूरकडे माघार घेतली.

वर्ग:दुसरे महायुद्ध
वर्ग:मणिपूर
वर्ग:इ.स. १९४१
वर्ग:इंफाळ
वर्ग:आझाद हिंद फौज सहभागी असलेल्या लढाया
वर्ग:भारताचा इतिहास
फूचौ

**फूचौ** (चिनी: 福州市; फीनयीन: *Fuzhou*)  ही चीन देशाच्या फूच्यान या प्रांताची राजधानी व सर्वांत मोठे शहर आहे. हे शहर चीनच्या पूर्व भागात शांघायच्या ७७० किमी दक्षिणेस तैवान सामुद्रधुनीच्या जवळ वसले आहे. २०११ साली फूचौ शहराची लोकसंख्या ४४.६८ लाख तर संपूर्ण उपप्रांतीय भागाची लोकसंख्या ७२ लाख इतकी होती.

## हे सुद्धा पहा
* चीनमधील शहरांची यादी

## बाह्य दुवे
*
* 

वर्ग:चीनमधील शहरे
वर्ग:फूच्यान
निनॉय अक्विनो आंतरराष्ट्रीय विमानतळ

[250 px|इवलेसे|येथे उतरलेले [सिंगापूर एरलाइन्सचे बोईंग ७७७ विमान]]
**निनॉय अक्विनो आंतरराष्ट्रीय विमानतळ**  (फिलिपिनो: Paliparang Pandaigdig ng Ninoy Aquino)  हा फिलिपिन्स देशाच्या मनिला महानगरामधील प्रमुख विमानतळ आहे. आकाराने व प्रवासी संख्येच्या दृष्टीने हा फिलिपिन्स देशातील सर्वात मोठा व वर्दळीचा विमानतळ असून २०१४ साली सुमारे ३.४ कोटी प्रवाशांनी येथून प्रवास केला.

## संदर्भ आणि नोंदी 
## बाह्य दुवे
* अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:फिलिपिन्समधील विमानतळ
विजेचा धक्का

**विजेचा धक्का** हा जीवित प्राणी विद्युतस्रोताच्या संपर्कात आल्यामुळे त्वचा, मांसपेशी किंवा केसांमधून पुरेशी विद्युत धारा प्रवाहित होण्याची प्रक्रिया आहे. विजेच्या धक्का बसल्यामुळे त्वचा जळू शकते, जीव बेशुद्ध पडू शकतो किंवा त्याचा मृत्यू पण होऊ शकतो.

## हे सुद्धा पहा
* तडित्पात

वर्ग:विद्युत ऊर्जा
कंबोडिया अंगकोर एर

[250 px|[हो चि मिन्ह सिटीच्या तान सोन न्हात आंतरराष्ट्रीय विमानतळाकडे निघालेले उतरलेले कंबोडिया अंगकोर एरचे एरबस ए३२१ विमान|इवलेसे]]
**कंबोडिया अंगकोर एर** (ख्मेर: កម្ពុជា អង្គរ អ៊ែរ) ही आग्नेय आशियातील कंबोडिया देशाची राष्ट्रीय विमान वाहतूक कंपनी आहे. २००९ साली स्थापन झालेली ही कंपनी संयुक्तरित्या कंबोडिया सरकार व व्हियेतनाम एरलाइन्सच्या मालकीची असून तिची सर्व विमाने व्हियेतनाम एरलाइन्सकडून भाड्याने घेण्यात आली आहेत. स्थापनेपासून कंबोडिया अंगकोर एरचा देशामधील विमानवाहतूकीवर बव्हंशी ताबा आहे.

सध्या कंबोडिया अंगकोर एरकडे ४ एरबस ए३२१ विमाने तर २ ए.टी.आर. ७२ विमाने आहेत.

## संदर्भ आणि नोंदी 
## बाह्य दुवे
*

वर्ग:कंबोडियामधील विमानवाहतूक कंपन्या
रॉयल ब्रुनेई एरलाइन्स

[250 px|[हाँग काँग आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर उतरलेले रॉयल ब्रुनेईचे एअरबस ए३२० विमान|इवलेसे]]
**रॉयल ब्रुनेई एरलाइन्स** (मलाय: Penerbangan DiRaja Brunei;; जावी: ڤنربڠن دراج بروني) ही आग्नेय आशियातील ब्रुनेई देशाची राष्ट्रीय विमान वाहतूक कंपनी आहे. १९७४ साली स्थापन झालेली ही कंपनी संपूर्णपणे ब्रुनेई सरकारच्या मालकीची आहे.

## संदर्भ आणि नोंदी 
## बाह्य दुवे
*

वर्ग:ब्रुनेईमधील विमानवाहतूक कंपन्या
योगेश जोशी

**डॉ. योगेश मोरेश्वर जोशी** (१९७४) हे एक मराठी शास्त्रज्ञ आहेत. योगेश जोशी यांचे शालेय शिक्षण पुण्यातील विमलाबाई गरवारे प्रशालेमध्ये झाले. मॉडर्न कॉलेजमधून बारावी झाल्यानंतर त्यांनी एमआयटी इंजिनिअरिंग कॉलेजमधून पदवी घेतली. त्यानंतर त्यांनी पुण्यातील राष्ट्रीय रासायनिक प्रयोगशाळेमधून (एनसीएल) डॉ. रघुनाथ माशेलकर व डॉ. आशिष लेले यांच्या मार्गदर्शनाखाली पीएच्‌डीचे संशोधन केले. त्यानंतर तीन वर्षे अमेरिकेत पोस्ट डॉक्टरल फेलोशिपअंतर्गत संशोधन केल्यावर ते भारतात परतले. त्यानंतर २००४ मध्ये ते आयआयटी कानपूरमध्ये प्राध्यापक म्हणून रुजू झाले. २०१५ सालापासून पुढील ३ वर्षांसाठी ते तेथे सी.व्ही. शेषाद्री विद्यासनाचे प्राध्यापकही असतील.

यापूर्वी ते मुंबईच्या रसायन तंत्रज्ञान संस्थेमध्ये (इन्स्टिट्यूट ऑफ केमिकल टेक्नॉलॉजीमधे) पाहुणे प्राध्यापक होते. (२०१४-१५)

२०१५ सालच्या डॉ. शांतिस्वरूप भटनागर पुरस्काराचे ते मानकरी होत.

## योगेश जोशी यांनी मिळालेले पुरस्कार
* अणुऊर्जा खात्याचा तरुण संशोधक पुरस्कार (२००६)
* अणुऊर्जा खात्याच्या विज्ञान संशोधन समिती(DAE-SRC)तर्फे सर्वोत्कृष्ट तपासकार्यासाठीचा पुरस्कार (२०१२)
* अमर डाय केमिकल पुरस्कार (२००९)
* कानपूर आयआयटीचा सी.एन.आर.फॅकल्टी पुरस्कार (२०१५)
* पी.के. केळकर फेलोशिप (२००९)
* भारतीय राष्ट्रीय अभियांत्रिकी प्रबोधिनी(INAE)चा तरुण इंजिनिअर पुरस्कार (२००८)
* शांतिस्वरूप भटनागर पुरस्कार (२०१५)

वर्ग:इ.स. १९७४ मधील जन्म
वर्ग:शांतिस्वरूप भटनागर पुरस्कार विजेते
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:मराठी शास्त्रज्ञ
वर्ग:भारतीय शास्त्रज्ञ
दिब्रुगढ–कन्याकुमारी विवेक एक्सप्रेस

250 px|इवलेसे|चा शयनयान डबा
250 px|इवलेसे|चा मार्ग
**दिबृगढ–कन्याकुमारी विवेक एक्सप्रेस** ही भारतीय रेल्वेची एक प्रवासी सेवा आहे. विवेक एक्सप्रेस नावाच्या ४ गाड्यांपैकी एक असलेली ही रेल्वे ईशान्य भारतातील आसाम राज्याच्या दिब्रुगढ ते तमिळनाडू ह्या राज्याच्या दक्षिण टोकाला स्थित असलेल्या कन्याकुमारी ह्या शहरांदरम्यान धावते. हिचा एकूण प्रवास 4283 किमीआहे जो ती 84 तास आणि 45 मिनिटात पूर्ण करते. उत्तर पूर्व सीमा रेल्वेद्वारे चालवली जात असणारी ही गाडी भारताच्या पूर्वेकडील सहा राज्यातून धावते.४२८३ किमी धावणारी दिब्रुगढ–कन्याकुमारी विवेक एक्सप्रेस भारतीय उपखंडातील सर्वात लांबचा प्रवास करणारी तर जगातील ९व्या क्रमांकाची लांब रेल्वेगाडी आहे.

## ट्रेन वेळ 
## मार्ग
दिब्रुगढ–कन्याकुमारी विवेक एक्सप्रेस भारताच्या आसाम, पश्चिम बंगाल, बिहार, ओरिसा, आंध्र प्रदेश, तमिळनाडू व केरळ ह्या सात राज्यांतून धावते. 
### प्रमुख स्थानके
*दिब्रुगढ
*तिनसुकिया
*दिमापूर
*गुवाहाटी
*न्यू जलपाईगुडी
*माल्दा टाउन
*दुर्गापूर
*आसनसोल
*मिदनापूर
*भुवनेश्वर
*विशाखापट्टणम
*विजयवाडा
*सेलम
*इरोड
*कोइंबतूर
*पालक्काड
*एर्नाकुलम
*तिरुवनंतपुरम
*कन्याकुमारी

## रचना
या गाडीला 2 द्वितीय श्रेणी, 3 तृतीय श्रेणी वातानुकूलित, शयनयान आणि अनारक्षित डबे जोडले जातात.

## संदर्भ
## बाह्य दुवे
वर्ग:विवेक एक्सप्रेस
वर्ग:आसाममधील रेल्वे वाहतूक
वर्ग:तमिळनाडूमधील रेल्वे वाहतूक
सहरसा–पटणा राज्यराणी एक्सप्रेस

**सहरसा पटणा राज्यराणी एक्सप्रेस** भारतीय रेल्वेच्या मध्य पूर्व विभागाची अतिवेगवान रेल्वे गाडी आहे. ही गाडी सहर्सा जंक्शन ते पाटणा जंक्शन दरम्यान धावते. तिचा क्र १२५६७ अप आणि १२५६८ डाउन आहे असून ही गाडी पूर्णपणे बिहारमध्ये धावते.

## रचना
या ट्रेनला 1 वातानुकूलित खुर्ची यान,12 विणाआरक्षित सामान्य बोगी,2 प्रवाशी बैठक आणि सामान वाहून नेणारि बोगी अश्या एकूण 15 बोगी आहेत. या ट्रेनला खानपाण व्यवस्था बोगी नाही. 

## सेवा
दोन्ही प्रवासात ही ट्रेन 224 किमी(139मैल) अंतराचा प्रवास 4 तासात पूर्ण करते. हिचा सरासरी वेग तासी 56 किमी आहे.  या ट्रेनचा सरासरी वेग तासी 55 किमी (34 मैल) पेक्षा ज्यादा असल्याने भारतीय रेल्वेच्या नियमाप्रमाणे प्रवाशी भाड्यावर जादा आकार आहे.  

## मार्ग
ही गाडी सहारा जंक्शनहून निघुन बेगूसराई मार्गे मोकामा जंक्शन, ते पाटणा जंक्शन धावते. 

## इंजिन
या गाडीचा पूर्ण मार्गाचे विध्युतीकरण झालेले असल्याने मुघलसराईतील WDM 3A रेल्वे इंजिनचे सहाय्याने ही पूर्ण प्रवास करते. 

## घटना
19-8-2013 धामरा घाट स्टेशनवर बेकायदेशीर रित्या 37 लोक धावत रेल्वे रूळं ओलांडत असताना त्यातील 24 लोक या बेफाम धावणाऱ्या ट्रेन क्रं.12567 खाली जखमी झाले. त्याने बिथरलेल्या लोकांनी गोळीबार केला त्यात रेल्वेचे वेगवेगळ्या मालमत्तेची हानी झाली. 

## संदर्भ
वर्ग:राज्यराणी एक्सप्रेस
वर्ग:बिहारमधील रेल्वे वाहतूक
जागतिक भाषांतर दिवस

जागतिक भाषांतर दिवस हा दरवर्षी ३० सप्टेंबरला  बायबलचे अनुवादक आणि भाषांतराचे जनक, संत जेरॉम यांच्या स्मृत्यर्थ साजरा केला जातो. इंटरनॅशनल फेडरेशन फॉर ट्रान्सलेटर्सच्या स्थापनेपासून म्हणजेच १९५३ मध्ये हा दिवस साजरा करण्यास सुरुवात झाली. जागतिकीकरणाच्या ह्या युगात लोकांना जागृत करण्यासाठी १९९१ मध्ये मध्ये इंटरनॅशनल फेडरेशन फॉर ट्रान्सलेटर्सने जागतिक पातळीवर हा दिवस साजरा करण्यास सुरुवात केली.

## संदर्भ
वर्ग:जागतिक दिवस
ताज महाल हॉटेल (दिल्ली)

**ताज महाल हॉटेल** भारताच्या दिल्ली शहरातील पंचतारांकित आरामदायी हॉटेल आहे. दिल्लीतील इंडिया गेटचे आग्नेय बाजूस लूयटेन्स भागात हे ११ मजल्यांचे हॉटेल आहे. याची वास्तू मोगल वास्तुशिल्पकलेचा एक नमूना आहे. धोलपूर येथील गुळगुळीत दगडापासून बांधलेली ही वास्तु आहे. या हॉटेल मध्ये २७ डिलक्स खोल्यासह २९४ लक्झरी खोल्या आहेत.

## सुविधा
या हॉटेल मध्ये 3 सभागृहे आहेत. त्यात 6-8 व्यक्ति सामावतील असी 3 सभा ग्रह आहेत. 200 व्यक्ति सामावतील असी 6 बकेट हॉल “लोंगचांम्प”. 80 व्यक्ति सामाऊन घेणारी “विल्ला मेदिची”. 1150 व्यक्ति सामाऊन घेणारी “आफताब महताब”. 100 व्यक्ति सामाऊन घेणारि “पूल साइड हिरवळ.”
इंडिया गेट आणि पार्लमेंट हाऊस ई. तसेच हॉटेल सभोवतालचा सुंदर देखावा अथिति त्याच्या खोलीतुंनच नजरेत सामाऊ शकतात. सर्व खोल्यातून ऋतुमाना नुसार आवस्यक तापमान ठेवण्यासाठी वातानुकूलित सुविधा, सेटेलाइट T. V., सर्व सुविधा सह रेफ्रीजरेटर, डायरेक्ट टेलिफोन व्यवस्था, Wi. Fi. Access, सेफ,लिहिण्यासाठी मेज,! या सुविधा उपलब्ध आहेत. 

## ठिकाण
हे हॉटेल दिल्ली शहरात मानशिंग रोडवर आहे. या हॉटेल पासून दर्शनीय आणि कांही महत्त्वाची ठिकाणे खालील प्रमाणे आहेत. 
इंडिया गेट 1.2किमी राष्ट्रपती भवन 3.6किमी रेड फोर्ट, जामा मशीद, कुतुब मीनार,गुलाब टेंपल,दिल्ली हट 5किमी ओल्ड फोर्ट 4किमी 
इंदिरा गांधी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ 14 किमी, दिल्ली रेल्वे स्थानक 6 किमी 

## वैशिष्ट्य
या हॉटेल मध्ये पोहोण्याचा तलाव आहे. व्यायाम शाळा आहे. आयुर्वेदिकची व्यवस्था आहे. आठवण म्हणून व भेट म्हणून खरेदी करण्याच्या वस्तूंचे दुकान जवळच आहे. 
Wi-Fi,प्रवाशी डेस्क, बफेट, बेबी सिटिंग, मागनिंनुसार डॉक्टर, धारीखोल्या,चायनीज, जपानीज, आहार, मागणीप्रमाणे भारतीय खाध्य पदार्थ हिरवळीवर ! ही विशेषतः आहे. 

## वर्क
हे शेफ हेमंत ओबेरॉय या प्रशिद्द व्यक्तीने चालविलेले आहे. या उपहार ग्रहात खरोखरच अगदी युनिक भारतीय खाध्यपदार्थ मागणीप्रमाणे आणि वैशिष्ट्य पूर्ण अश्या सजविलेल्या हिरवळीवर उपलब्ध होतात.                                     

## मोरीमोतो वसाबी
हे खाध्यपान ग्रह अतिशय स्वादीष्ट पदार्थांची सुविधा देते. त्याची जपानी सेक्स आणि सुसी बार ने स्तुति केलेली आहे. 

## सम्राटचे लाउंज 
हे कॉफी शॉप आहे आणि येथे चहा / कॉफी मिळते आणि अल्पोपहार पूर्ण दिवस मीळतो.

## हाऊस ऑफ मिंग 
हे उपहारग्रह त्यांचे मूळं सर्व अल्पोपहार पुरविते.

## रिक्स
हे बार तुमचे आवडीच्या डिश पुरविते.

## संदर्भ
वर्ग:दिल्लीतील पंचतारांकित हॉटेल्स
विवेक एक्सप्रेस

[300 px|इवलेसे|[मुंबई-जम्मू विवेक एक्सप्रेस]]
**विवेक एक्सप्रेस** (इंग्लिश : Vivek Express, गुजराती: વિવેક એક્ષ્પ્રેસ, बंगाली : বিবেক এক্সপ্রেস, आसामी : বিবেক এক্সপ্রেস, कन्नड :ವಿವೇಕ್ ಎಕ್ಸ್ ಪ್ರೆಸ್, तमिळ : விவேக் விரைவு தொடருந்து) ही भारत देशामधील भारतीय रेल्वेद्वारे चालवली जाणारी एक विशेष प्रवासी रेल्वे सेवा आहे. ४ गाड्यांची शृंखला असलेल्या विवेक एक्सप्रेसची घोषणा २०११-१२ च्या रेल्वे अर्थसंकल्पामध्ये केंद्रीय रेल्वेमंत्री ममता बॅनर्जी ह्यांनी केली होती. २०१३ साली स्वामी विवेकानंदांच्या १५०व्या जन्मसालामध्ये ह्या गाड्यांची सेवा सुरू झाली.

## मार्ग
सध्या एकूण ४ विवेक एक्सप्रेस मार्ग कार्यरत आहेत. 
* १५९०५/१५९०६ - दिब्रुगढ–कन्याकुमारी विवेक एक्सप्रेस
* १९५६७/१९५६८ - ओखा-तूतुकुडी विवेक एक्सप्रेस
* १९०२७/१९०२८ - वांद्रे टर्मिनस-जम्मू तावी विवेक एक्सप्रेस
* २२८५१/२२८५२ - संत्रगाछी-मंगळूर विवेक एक्सप्रेस

## संदर्भ आणि नोंदी 
## बाह्य दुवे
वर्ग:विवेक एक्सप्रेस
वर्ग:भारतातील नामांकित रेल्वेगाड्या
बर्धमान-दुर्गापूर लोकसभा मतदारसंघ

**बर्धमान-दुर्गापूर** हा भारत देशाच्या पश्चिम बंगाल राज्यामधील २९ लोकसभा मतदारसंघांपैकी एक आहे. हा मतदारसंघ २००८ सालच्या पुनर्रचनेदरम्यान निर्माण करण्यात आला. ह्यामधील सर्व ७ विधानसभा मतदारसंघ बर्धमान जिल्ह्यामध्ये आहेत.

२००८ साली बर्दवान, कटवा व दुर्गापूर हे तीन लोकसभा मतदारसंघ बरखास्त करण्यात आले व बर्धमान-दुर्गापूर व बर्धमान पूर्व हे नवे मतदारसंघ तयार केले गेले.

## खासदार
## बाह्य दुवे
*माहिती

वर्ग:पश्चिम बंगालमधील लोकसभा मतदारसंघ
वर्ग:पूर्व बर्धमान जिल्हा
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ
रंभा (अवजार)

उजवे|200px|इवलेसे|खिळा उपसण्याचा अवजार - **रंभा**
**रंभा** (खिळा-उच्छेदक) किंवा क्रोबार हातानी वापरायचे लोखंडी अवजार आहे जे कि अडकलेले किंवा वाकलेले खिळे काढण्यासाठी वापरले जाते. लाकडी बॉक्समध्ये लावलेल्या खिळ्यांना उचकटून बॉक्सला व्यवस्थितपणे सुट्टे करण्यासाठी किंवा अशाच प्रकारच्या काही कार्यांमध्ये याचा वापर होतो.

## चित्रदालन 
उजवे|इवलेसे|200px|मोठा खिळा काढण्यासाठीचा **रंभा**

250px|डावे|इवलेसे|**रंभा** वापरायची पद्धत

वर्ग:अवजारे
घाटल लोकसभा मतदारसंघ

**घाटल** हा भारत देशाच्या पश्चिम बंगाल राज्यामधील ४२ लोकसभा मतदारसंघांपैकी एक आहे. हा मतदारसंघ २००८ सालच्या पुनर्रचनेदरम्यान निर्माण करण्यात आला. ह्यामधील ६ विधानसभा मतदारसंघ पश्चिम मेदिनीपूर तर १ विधानसभा मतदारसंघ पूर्व मेदिनीपूर जिल्ह्यामध्ये आहेत.

२००८ साली पंस्कुरा लोकसभा मतदारसंघ बरखास्त करण्यात आला व घाटल हा नवा मतदारसंघ तयार केला गेला. ह्यापूर्वी १९५१ ते १९७७ दरम्यान हा मतदारसंघ अस्तित्वात होता.

## खासदार
वर्ग:पश्चिम बंगालमधील लोकसभा मतदारसंघ
वर्ग:पश्चिम मेदिनीपूर जिल्हा
वर्ग:पूर्व मेदिनीपूर जिल्हा
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ
रंधा (अवजार)

चौकट|रंधा असा वापरायचा
रंधा हे लाकूड सपाट आणि गुळगुळीत करण्याचे धार असलेले हातानी वापरायचे एक अवजार आहे. त्याचा मुख्य भाग हा लाकडी किंवा स्टेनलेस स्टीलचा बनलेला असतो. त्याच्या खोबणीत एक धार असलेले लोखंडी पाते तिरपे बसवलेले असते. रंधा लाकडावर घासला की पाते लाकडाची सालपटे काढायचे काम करते, आणि लाकूड अधिकाधिक सपाट व गुळ्गुळीत होते.

## चित्रदालन 

Image:Hoevl.jpg|आधुनिक लाकडी रंधा
Image:Strug gladzik.jpg|लाकूड गुळगुळीत करणारा रंधा
Image:Stanley transitional jointer plane.jpg|स्टेनले ३२ नंबरी रंधा (२६ इंच लांब)
Image:Strug wybierak.jpg|राउटर रंधा

वर्ग:अवजारे
उत्तर कोलकाता लोकसभा मतदारसंघ

**कोलकाता उत्तर** हा भारत देशाच्या पश्चिम बंगाल राज्यामधील ४२ लोकसभा मतदारसंघांपैकी एक आहे. केवळ अनुसूचित जातीच्या उमेदवारांसाठी राखीव असलेला हा मतदारसंघ २००८ सालच्या पुनर्रचनेदरम्यान निर्माण करण्यात आला. ह्यामधील सर्व ७ विधानसभा मतदारसंघ कोलकाता जिल्ह्यामध्ये आहेत.

२००८ साली वायव्य कोलकाता व ईशान्य कोलकाता हे दोन लोकसभा मतदारसंघ बरखास्त करण्यात आले व कोलकाता उत्तर हा नवा मतदारसंघ तयार केला गेला.

## खासदार
## बाह्य दुवे
*माहिती 

वर्ग:पश्चिम बंगालमधील लोकसभा मतदारसंघ
वर्ग:कोलकाता जिल्हा
वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ
शांग्री-ला हॉटेल (सिंगापूर)

**शांग्री-ला हॉटेल** सिंगापूरमधील पंचतारांकित हॉटेल आहे.  हे आर्चर्ड रोड, सिंगापूर मधील ऑरेंज ग्रोव्ह रोडवर आहे.

23 एप्रिल 1971 रोजी याचे उद्घाटन झाले. हे निशांनधारी हॉटेल शाग्री-ला हॉटेल आणि रिसॉर्टचे पहिले हॉटेल आहे.  या हॉटेल मध्ये 747 अतिथि खोल्या आहेत आणि त्या टावर विंग, गार्डन विंग आणि ह्याली विंग या ठिकाणी विस्तारलेल्या आहेत. 127 खोल्यां आणि 55 आरामदायक किफायतशीर दराचे सुट्स उपलब्ध आहेत. 15 एकर जमीनीवरील बगीचाचा लाइट मधील देखावा आणि हॉटेलच्या व्हरांड्याच्या  काचेच्या तावदानातून पाहता येणारा तसेच भोजन कक्षातून नजरेला भिडविणारा देखावा डोळ्याचे पारणे फेडतो. हा बगीचा म्हणजे सिंगापूरची “वनस्पति बाग” (बोटनिकल गार्डन) म्हणून ही उल्लेखिली जाते.  याने अनेत अवॉर्ड मिळविलेले आहेत त्यात ‘TripAdvisor”s  Traveller”s Choice 2012: Top 25 hotels in सिंगापूर” याचा समावेश आहे. 
हे हॉटेल म्हणजे या देशयाचे संरक्षण मंत्र्याचे सभा भरविणारे, सर्व मंत्रालयाचे मुख्य आणि 28 आशिया पॅसिफिक देशयांचे लक्षर दलाचे मुख्य यांचे सभेचे व्यवस्थापन पहाणारे सन 2002 पासून यजमान आहे. संवाद घडविणारे सांग्री-ला असी त्याची ओळख आहे.

## टावर विंग
याचे उद्घाटन 1971 मध्ये झाले. ही विंग म्हणजे या हॉटेलचा मुख्य भाग आहे. यात अत्त्युत्तम खोल्या, मुख्याधिकारी खोल्या, होरीझोन क्लब रूम्स, होरीझोन प्रमुख विश्राम ग्रह, आहे. खोल्या आणि विश्राम ग्रहा व्यतिरिक्त या विंग मध्ये बाहेर जाण्याच्या मार्गावर भोजन व्यवस्था ही आहे.
टावर विंग मध्ये व्यवसाय केंद्र, गिफ्ट शॉप, फूलविक्रेता, केस कर्तन, सौंदर्य प्रसाधन,हेयर ड्रेसर,टेलर, प्रवाशी डेस्क, या सुविधा आहेत.

## गार्डन विंग
सन 1978 मध्ये याचे उद्घाटन झाले. हे या शहराचे अतिउष्ण काळातील विश्रांति स्थान आहे.याच्यात अत्त्युत्तम खोल्या, कोपऱ्यावरील मुख्य खोल्या, आणि एक व दोन बेड रूम विश्राम ग्रह आहेत. याशिवाय इथूनच 15 एकर जमीनीवरील वेगवेगळ्या प्रकारची 110 रोपे, फुलांचे ताटवे, झाडे, त्यातच मानव निर्मित लहानसा धबधबा, कॅफे, की जेथे अथीती पोहण्याच्या तलावा शेजारीच भोजन घेऊ शकतात हे दृश्य मनाला रिझवून जाते. 
सन 2011 मध्ये ही विंग नुतांनीकरणासाठी बंद केली आणि S$66 मिल्लियन खर्च करून 8 महिन्यांनंतर 31 मे 2012 रोजी चालू केली.  पूर्वीच्या व्यवस्थेत आता डिलक्स रुम आणि एक बेड रुम सूट तसेच प्रमुख बाल्कनी सूटची भर पडली. आवश्यकते प्रमाणे नवीन भोजन व्यवस्था ही केली. भोजन व्यवस्थेत भूमध्य सागरातील अनुभवाची प्रारणा विचारात घेऊन चक्रिय व्यवस्था आमलात आणली आणि स्वायपाक ग्रहात सकस आहार सुविधा 19 जुलै 2012 रोजी सुरू झाली.

## स्पा 
सेवा ही 7-12-2012 रोजी सुरू झाली. तेथे विविध बाबींची व्यवस्था आहे त्याला स्थानिक विचारांचा वारसा मिळाला आहे.  

## व्हॅली विंग 
ही विंग संन 1985 मध्ये सुरू झाले. या हॉटेलची ही विंग विश्रांतीसाठी येणाऱ्या प्रवाश्याश्यांना हॉटेल आणि स्वयंपाकी पुरविणारी स्वतंत्र विंग आहे. येथे खोल्या अत्त्युत्तम खोल्या, वन बेड रम सुट्स, डिलक्स सुट्स, दोन बेडरूम सुटस,आणि शांग्री–ला अध्यक्षीय विश्राम ग्रह उपलब्ध आहेत. या विंगला स्वतंत्र खाजगी प्रवेश मार्ग,,वाहन मार्ग,स्वागत कक्ष,समारंभ हॉल, खाजगी अल्पोपहार रम, टेरेस ग्रह, अठीती साथी उपलब्ध आहेत.   

## संदर्भ
वर्ग:सिंगापूरमधील इमारती व वास्तू
वर्ग:हॉटेल्स
अभिव्यक्ती (त्रैमासिक)

**अभिव्यक्ती** हे नासिक येथून प्रकाशित होणारे मराठी त्रैमासिक होते. हे त्रैमासिक १९९५ साली सुरू झाले. हे त्रैमासिक *अभिव्यक्ती (मीडिया फॉर डेव्हलपमेंट)* या माध्यमविषयक बिगरसरकारी संस्थेचे प्रकाशन होते.
 
संजय संगवई हे पर्यायी पत्रकारितेचे पुरस्कर्ते या मासिकाचे पहिले संपादक होते.
 
## त्रैमासिकाची भूमिका
हे मासिक ‘माध्यम आणि विकास” या प्रश्नाला मध्यवर्ती ठेवून सुरू करण्यात आले. १९९० च्या दशकात माध्यमांची चिकित्सा करणारे एकही प्रकाशन मराठीतून उपलब्ध नव्हते. त्यावेळी माध्यमे, कला, संस्कृती यांची गंभीर चिकित्सा करणे आणि कला, चित्रपट, नाटक, दूरदर्शन, वृत्तपत्रे, वृत्तवाहिन्या इत्यादींना विकासविषयक माहिती देणे ही भूमिका या मासिकाची होती.
 
या  त्रैमासिकाचे नाव “अभिव्यक्ती - माध्यम चर्चेचे मराठी त्रैमासिक’ असे करण्यात आले. हे नामकरण संजय संगवई यांनीच केले होते. जनसामान्यांमध्ये माध्यम विषयक जाणीवा निर्माण करणे, सामाजिक विकासाच्या संदर्भात माध्यमकर्मीना कर्तव्याची, बांधिलकीची जाणीव देणे आणि त्यांच्या अभिव्यक्ती व्यक्त करणे, ही कामे संजय संगवई यांनी त्यांच्या संपादकीयातून केली.  
   
## अंक संख्या
या मासिकाचे एकूण ७५ अंक प्रसिद्ध झाले. ते विविध विषयांना वाहिलेले आहेत. त्यातील अनेक अंक मध्यम क्षेत्रात खळबळजनक ठरले. या अंकावर वृत्तपत्र विद्या विभाग, कोल्हापूर विद्यापीठ, कोल्हापूर येथील एका विद्यार्थ्याने संशोधन प्रबंध लिहिला.

## पत्ता
"अभिव्यक्ती "(मीडिया फॉर डेव्हलपमेंट), कल्याणीनगर, आनंदवल्ली शिवार, गंगापूर रोड, नाशिक ४२२ ०१३

## अधिकृत संकेतस्थळ
http://www.abhivyakti.org.in/ 

वर्ग:मराठी भाषेमधील नियतकालिके
जितेंद्र उधमपुरी

डॉ. **जितेंद्र उधमपुरी** (इ.स. १९४४:उधमपूरजवळ, जम्मू आणि काश्मीर, भारत - ) हे एक बहुमुखी प्रतिभेचे काश्मिरी लेखक व कवी आहेत.

उधमपुरींचे शिक्षण लहान खेड्यात झाले. गांधी मेमोरियल कॉलेज येथून त्यांनी इतिहासात पदव्युत्तर शिक्षण घेतले व डोगरी भाषेवर डॉक्टरेट केली.

## कारकीर्द 
डॉ. जितेंद्र उधमपुरी हे सुरुवातीला लष्करात नोकरीला होते. तेथे काही काळ काम केल्यानंतर ते आकाशवाणीत रुजू झाले. त्यांनी ३० वर्षे आकाशवाणीमध्ये सेवा केली व वरिष्ठ संचालक म्हणून निवृत्ती घेतली.

## विविध भाषांत लेखन 
उधमपुरी यांना डोगरी, हिंदी, उर्दू, पंजाबी, या भाषा अवगत असून या भाषांत त्यांनी ३० पुस्तके लिहिली आहेत. त्यांच्या पुस्तकांचे इंग्लिश, नेपाळी व चेक भाषांत अनुवाद झाले आहेत. 'The History of Dogri Literature' and 'The History of Dogra Culture' ही पुस्तके विशेष प्रसिद्ध आहेत..

## काव्यलेखन 
जितेंद्र उधमपुरी हे आधुनिक डोगरी कवितेचे प्रवर्तक मानले जातात. त्यांनी त्यांच्या कवितांच्या शैलीत अनेक प्रयोग केले आहेत.

## डॉ. जितेंद्र उधमपुरी यांनी लिहिलेली पुस्तके 
* जित्तो
* दीवाने गज़ल
* डुग्गरनामा
* गीतगंगा, वगैरे

## पुरस्कार 
* डॉ. जितेंद्र उधमपुरी यांना २०१५ सालचा अडीच लाख रुपयांचा राष्ट्रीय साहित्य पुरस्कार जाहीर झाला आहे.

वर्ग:डोगरी कवी
वर्ग:इ.स. १९४४ मधील जन्म
भारतीय क्रिकेट संघाचा झिम्बाब्वे दौरा, २०१५

## एकदिवसीय सामने
### १ला एकदिवसीय सामना
### २रा एकदिवसीय सामना
### ३रा एकदिवसीय सामना
## टी२० सामने
### १ला टी२० सामना
### २रा टी२० सामना
## बाह्यदुवे
*मालिका मुख्यपान - इएसपीएन क्रिकइन्फो
## संदर्भ आणि नोंदी
२०१५
भारत
झिम्बाब्वे
जम्मू आणि काश्मीरचे मुख्यमंत्री

**जम्मू आणि काश्मीरचा मुख्यमंत्री** हा भारताच्या जम्मू आणि काश्मीर  सरकारप्रमुख आहे. ३० मार्च १९६५ पूर्वी ह्या राज्याचा मुख्यमंत्री *पंतप्रधान* (वझीर-ए-आझम) तर राज्यपाल *राष्ट्रपती* (सद्र-ए-रियासत) ह्या नावाने ओळखले जात असत. जम्मू काश्मीरच्या संविधानात १९६५ साली बदल घडवण्यात आले व वझीर-ए-आझम आणि सद्र-ए-रियासत ही पदे बरखास्त करून मुख्यमंत्री व राज्यपाल पदे निर्माण केली गेली. जम्मू आणि काश्मीरचा राज्यप्रमुख जरी राज्यपाल असला तरी राज्याची सर्व सुत्रे व निर्णयक्षमता मुख्यमंत्र्याच्या व त्याच्या मंत्रीमंडळाच्या हातात असते. जम्मू आणि काश्मीर विधानसभा निवडणुकीमध्ये सर्वाधिक जागा मिळवणाऱ्या राजकीय पक्षाला राज्यपाल सरकारस्थापनेसाठी आमंत्रित करतो. त्या पक्षाच्या विधिमंडळ समितीद्वारे मुख्यमंत्र्याची निवड केली जाते. बहुमत सिद्ध करून मुख्यमंत्री आपल्या पदावर सहा वर्षे राहू शकतो (इतर राज्यांमध्ये मुख्यमंत्रीपद कमाल ५ वर्षांचे असते).

## मुख्यमंत्र्यांची यादी
### जम्मू आणि कश्मीरचे पंतप्रधान (वझीर-ए-आझम) (१९४७-१९५६)
भारतीय संघराज्यात विलीन झाल्यावर कलम ३७० अन्वये जम्मू आणि काश्मीरला स्वतंत्र घटना, ध्वज राखण्याची परवानगी मिळाली व राज्याच्या प्रमुखास वझीर-ए-आझम (पंतप्रधान) हे पद मिळाले. 

### जम्मू आणि कश्मीरचे मुख्यमंत्री (१९५६ पासून)
## संदर्भ 

वर्ग:भारतामधील राज्यांचे मुख्यमंत्री
बाळ बर्वे

**बाळ बर्वे** हे एक मराठी संगीतकार आहेत.

## संगीत दिलेली गीते
* अरूपास पाहे रूपी
* खळेना घडीभर ही बरसात
* घे झाकून मुख हे चंद्रमुखी
* जगण्यासाठी आधाराची
* जेव्हा तुला मी पाहिले
* रे तुजविना मन रमेना
* श्याम हे काय असे
* क्षणोक्षणीं रात्रंदिन 

वर्ग:मराठी संगीतकार
भारतीय क्रिकेट संघाचा बांगलादेश दौरा, २०१५

भारतीय क्रिकेट संघाने १० ते २४ जून २०१५ दरम्यान बांगलादेश दौरा केला. या दौऱ्यावर १ कसोटी सामना आणि ३ एकदिवसीय सामन्यांची मालिका खेळविली गेली. सदर मालिका पावसाळ्याच्या ऋतुमध्ये होत असल्याने प्रत्येक एकदिवसीय सामन्यासाठी एक दिवस राखीव ठेवण्यात आला. 
एकमेव कसोटी सामना अनिर्णितावस्थेत संपला तर एकदिवसीय सामन्यांची मालिका बांगलादेशने २-१ अशी जिंकली.

## कसोटी मालिका
### एकमेव कसोटी सामना
## एकदिवसीय मालिका
### १ला एकदिवसीय सामना
### २रा एकदिवसीय सामना
### ३रा एकदिवसीय सामना
=संदर्भ आणि नोंदी=

=बाह्यदुवे=
*मालिका मुख्यपान - इएसपीएन क्रिकइन्फो

२०१५
वर्ग:इ.स. २०१५ मधील खेळ
बांगलादेश
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट संघाचे बांगलादेश दौरे
सान लुइस पोतोसी (मेक्सिको)

**सान लुईस पोतोसी** हे मेक्सिकोच्या सान लुइस पोतोसी राज्याची राजधानी व सगळ्यात मोठे शहर आहे. या शहराची लोकसंख्या अंदाजे ७,३५,८८६ तर महानगराची लोकसंख्या १०,२१,६८८ इतकी आहे.

या शहराला फ्रांसचा राजा नवव्या लुईचे नाव देण्यात आले होते. लुई या शहराचा रक्षक संत मानला जात असून त्याचा उल्लेख सान लुइस असा केला जातो. इ.स. १५९२मध्ये येथून जवळ जमिनीत सोने व चांदी सापडल्यावर बोलिव्हियामधील पोतोसी शहराचे नाव यास जोडण्यात आले.

समुद्रसपाटीपासून १,८५० मी (६,०७० फूट) उंचीवर अशलेले हे शहर मेक्सिकोतील अकराव्या क्रमांकाचे सगळ्यात मोठे शहर आहे.

## हे सुद्धा पहा
* सान लुइस एफ.सी.
* सान लुइस पोतोसीचा आराखडा

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:सान लुइस पोतोसीमधील शहरे
वर्ग:सान लुइस पोतोसी
शेख अब्दुल्ला

**शेख मोहम्मद अब्दुल्ला** (उर्दू: شیخ محمد عبد اللہ; ५ डिसेंबर १९०५ - ८ सप्टेंबर १९८२) हे भारत देशाच्या जम्मू आणि काश्मीर राज्यातील एक महत्त्वाचे नेते होते. शेख अब्दुल्लांनी नॅशनल कॉन्फरन्स पक्षाची स्थापना केली व भारताच्या स्वातंत्र्यावेळी महाराजा हरी सिंग ह्यांच्या धोरणांना विरोध केला. १९४८ सालच्या काश्मीरच्या भारतामधील विलीनीकरणानंतर १९४८ साली ते जम्मू काश्मीर राज्याचे पंतप्रधान (वझीर-ए-आझम) बनले. १९५३ साली तत्कालीन राज्यपाल करण सिंग ह्यांनी शेख अब्दुल्लांना पंतप्रधानपदावरून बरखास्त केले व शेख अब्दुल्लांना अटकेत टाकले गेले. आपल्या आत्मचरित्रामध्ये अब्दुल्लांनी अटकेसाठी तत्कालीन भारतीय पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरूंना जबाबदार धरले आहे. 

११ वर्षे तुरुंगवास भोगल्यानंतर १९६४ साली अब्दुल्लांची सुटका झाली. परंतु अब्दुल्लांनी काश्मीरला भारतापासून अलग करण्याचे प्रयत्न चालू ठेवल्यामुळे १९७१ साली त्यांची १८ महिन्यांकरिता काश्मीरमधून हकालपट्टी करण्यात आली. १९७४ साली पंतप्रधान इंदिरा गांधी व शेख अब्दुल्लांदरम्यान झालेल्या वाटाघाटींनतंतर अब्दुल्लांनी स्वतंत्र काश्मीरचा आग्रह सोडला. २५ फेब्रुवारी १९७५ रोजी त्यांना पुन्हा जम्मू काश्मीर राज्याचे मुख्यमंत्रीपद मिळाले. ते ह्या पदावर ८ सप्टेंबर १९८२ मधील त्यांच्या मृत्यूपर्यंत होते.

शेख अब्दुल्ला ह्यांचे पुत्र फारुख अब्दुल्ला व नातू ओमर अब्दुल्ला हे दोघेही जम्मू काश्मीरच्या मुख्यमंत्रीपदावर राहिले आहेत.

वर्ग:भारतीय राजकारणी
वर्ग:जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्सचे राजकारणी
वर्ग:जम्मू आणि काश्मीरचे मुख्यमंत्री
वर्ग:भारतीय संविधान सभेचे सदस्य
वर्ग:जम्मू आणि काश्मीरचे पंतप्रधान