open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
भारताच्या महिला कसोटी क्रिकेट खेळाडूंची यादी

या लेखात भारतीय महिला संघाकडून कसोटी सामने खेळलेल्या क्रिकेटपटूंची यादी दिलेली आहे. 
## संकेत
* ♠ – कर्णधार
* ♦ – यष्टिरक्षक
* **प्रथम** – पदार्पणाचे वर्ष
* **अंतिम** – अखेरच्या किंवा सर्वात अलीकडील सामन्याचे वर्ष
* **+** – याहून अधिक चेंडू टाकलेले असू शकतात. 

## महिला कसोटीपटू
## कसोटी कर्णधार
## पहा
* क्रिकेट सांख्यिकी

## संदर्भ
वर्ग:क्रिकेट नामसूची
विंडोज फोन

**विंडोज फोन** () ही मायक्रोसॉफ्ट कॉर्पोरेशन ने मोबाईल फोनसाठी विकसित केलेली एक संचालन प्रणाली आहे.

## हे सुद्धा पहा 
* मायक्रोसॉफ्ट कॉर्पोरेशन
* नोकिया
* ॲन्ड्रॉइड
* स्मार्टफोन

वर्ग:मायक्रोसॉफ्ट विंडोज
वर्ग:मोबाईल फोन
वर्ग:मोबाईल फोन कार्यप्रणाली
सुरवरम सुधाकर रेड्डी

**सुरवरम सुधाकर रेड्डी** (२५ मार्च, १९४२:महबूबनगर - २२ ऑगस्ट, २०२५) भारतीय कम्युनिस्ट पक्षाचे सरचिटणीस आणि आंध्र प्रदेशमधील नलगोंडा लोकसभा मतदारसंघाचे प्रतिनिधित्व करणारे खासदार आहेत.

वर्ग:नलगोंद्याचे खासदार
वर्ग:इ.स. १९४२ मधील जन्म
अंजली कीर्तने

**अंजली कीर्तने** या एक मराठी लेखिका, कवयित्री आणि लघुपट निर्मात्या आहेत. त्या मूळ मुंबईच्या आहेत. कॉलेजमध्ये असतानाच त्यांनी मराठीत ललित लेखन करायला सुरुवात केली.

अंजली कीर्तने या रामदास भटकळ यांच्या पॉप्युलर प्रकाशनामध्ये एक संपादक होत्या.

## अंजली कीर्तने यांनी लिहिलेली पुस्तके 
* आठवणी प्रवासाच्या (प्रवासवर्णन)
* डॉ. आनंदीबाई जोशी काळ आणि कर्तृत्त्व (चरित्रात्मक)
* डॉ. आनंदीबाई जोशी यांचे चरित्र
* कॅलिडोस्कोप (प्रवासवर्णन)
* गानयोगी पंडित द. वि. पलुस्कर
* चेरी ब्लॉसम (प्रवासवर्णन)
* दुर्गाबाई रूपशोध (दुर्गा भागवत यांच्या जीवनावरचा एक पाचशे पानी ग्रंथ)
* पॅशन फ्लॉवर (कथासंग्रह)
* पाऊलखुणा लघुपटाच्या (अनुभवकथन)
* माझ्या मनाचे रोजनिशी (आत्मकथनात्मक कादंबरी)
* लघुपटाची रोजनिशी (अनुभवकथन)
* वेडा मुलगा आणि शहाणी माकडे (बालवाङ्मय)
* हिरवी गाणी (कवितासंग्रह)
* बहुरूपिणी दुर्गा भागवत - चरित्र आणि चित्र (२०१८)
* आठवणींचा पायरव नोव्हेंबर २०२३ नामवंत व्यक्ती म्हणजे विंदा करंदीकर, वा.ल.कुलकर्णी, म. 
 वा. धोंड, श्याम सुंदर आढाव, विश्राम बेडेकर, कुमार केतकर यांची जरूर वाचली पाहिजेत अशी भावरम्य व्यक्तिचित्रे.

## अंजली कीर्तने यांनी निर्माण केलेले लघुपट 
* डॉ. आनंदीबाई जोशी (डॉक्युड्रामा)
* भारतातील पहिली महिला डॉक्टर - आनंदीबाई जोशी (लघुपट)
* संगीताचे सुवर्णयुग (दत्तात्रेय विष्णू पलुसकर यांच्या जीवनावरचा लघुपट)
* साहित्यिका दुर्गा भागवत (लघुपट)

वर्ग:मराठी कवयित्री
वर्ग:मराठी चित्रपट निर्माते
वर्ग:मराठी लेखिका
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
दंडपाणी जयकांतन

इवलेसे
'''''' हे साहित्यकार आहेत.

वर्ग:तमिळ साहित्यिक
वर्ग:ज्ञानपीठ पुरस्कार विजेते
वर्ग:साहित्य अकादमी पुरस्कार विजेते
वर्ग:इ.स. १९३४ मधील जन्म
वर्ग:अत्यंत छोटी पाने
वर्ग:साहित्य अकादमी फेलोशिप विजेते
ओ.एन.व्ही. कुरुप

**ओट्टपलक्कल नीलकंदन वेलू** तथा '''''' (२७ मे, इ.स. १९३१ - १३ फेब्रुवारी, इ.स. २०१६) हे मल्याळी साहित्यकार होते. 

वर्ग:साहित्यिक
वर्ग:ज्ञानपीठ पुरस्कार विजेते
वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते
वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार, सर्वोत्कृष्ट गीतकार
डॉ. वैशंपायन स्मृती शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालय

**डॉ. वैशंपायन स्मृती शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालय** हे महाराष्ट्रातील सोलापूर इथे असलेले शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालय आहे. डॉ. विष्णू गणेश वैशंपायन यांनी इ. स. १९६३ मध्ये खाजगी शिक्षणसंस्था म्हणून स्थापन केलेले हे महाविद्यालय इ. स. १९७४ मध्ये महाराष्ट्र शासनाने चालविण्यास घेतले. 

वर्ग:महाराष्ट्रातील शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालये
वर्ग:सोलापूर जिल्ह्यातील शैक्षणिक संस्था
शेंदूरजना बाजार

350px|thumb|विठ्ठल रुख्मिणी मुर्ती‎

महाराष्ट्रातील अमरावती जिल्ह्यातल्या तिवसा येथून ३ कि.मी. अंतरावर **शेंदूरजना बाजार** हे गुरांच्या बाजारासाठी प्रसिद्ध असलेले गाव आहे. हे गाव सूर्यगंगा नदीच्या तीरावर वसले असून तेथे श्री संत अच्युत महाराज यांचा आश्रम आहे.
* या गावी  गोपाळ कृष्ण गोखले यांनी स्थापन केलेल्या भारत सेवक समाजाच्या सुरुवातीला स्थापन झालेल्या शाखांपैकी एक शाखा होती. 
* येथे शिवाजीराव पटवर्धन यांच्या कुष्ठरोग्यांसाठी स्थापन केलेल्या तपोवन या संस्थेची शाखा होती.

350px|thumb

वर्ग:अमरावती जिल्ह्यातील गावे
अस्थिभंग

एखादा आघात किंवा ताण पडल्यामुळे हाड पूर्ण अथवा अंशतः मोडल्यास त्या अवस्थेला **अस्थिभंग** असे म्हणतात. आघाताचे स्वरूप, दिशा, जोर आणि अस्थींची ताण सोसण्याची क्षमता यांवर अस्थिभंग अवलंबून असते. काही विकृतींमुळे अस्थींमध्ये भंग होण्याची विशेष प्रवृत्ती आढळते.

## लक्षणे
## निदान
## उपचार
## संदर्भ
वर्ग:विकिप्रकल्प वैद्यकशास्त्र
वर्ग:शरीरशास्त्र
अच्युत महाराज

श्री संत अच्युत महाराज यांचा जन्म २७ जानेवारी १९२४ रोजी पौष वद्य षष्टीला झाला.  शिक्षण  इयत्ता आठवीपर्यंत झाले होते. आठवी उत्तीर्ण झाल्यानंतर तीन वर्षांनी महाराजांनी मौन धारण केले व त्याच वर्षी कोजागिरी पौर्णिमेला (१६ ऑक्टोबर) त्यांनी गृहत्याग केला. 

वयाच्या १७ व्या वर्षी घराबाहेर पडलेल्या अच्युत महाराजांचे १७ ऑक्टोबर १९४१ ला वरखेड येथे आगमन झाले. तीन दिवसांनी येथेच त्यांची राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज यांचेशी पहिली भेट झाली. भेटीच्या दुसऱ्याच दिवशी महाराजांनी त्यांना तपश्‍चर्येचा मंत्र दिला. त्यानुसार परतोडच्या जंगलात १९५८पर्यंत अच्युत महाराजांनी तपसाधना केली. १९६१ साली महाशिवरात्रीला त्यांचा पहिला ग्रंथ ‘श्री पंचधारा स्रोत’ प्रकाशित झाला. नंतर कौंडण्यपूर येथील वास्तव्यादरम्यान तब्बल सात वर्ष त्यांनी विविध ग्रंथांचे लेखन केले. त्यांनी लिहिलेल्या ग्रंथाद्वारे व लोकांसमोर दिलेल्या प्रवचनांमधून त्यांनी पुष्कळ समाजप्रबोधन केले. 

[thumb|राष्ट्रसंत [तुकडोजी महाराज|तुकडोजी महाराजांसोबत श्री संत अच्युत महाराज ]]

## कार्य
* गाडगे महाराज व राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज यांच्या विचारांनी प्रभावित होऊन त्यांनी समाजसेवेचे व्रत घेतले.
* २४ नोव्हेंबर १९७८ रोजी महाराजांना महाराष्ट्र योग संमेलनात प्रमुख अतिथी म्हणून निमंत्रित करण्यात आले. योगसाधनेची त्यांच्यात असलेली अफाट सिद्धता लोकांपुढे मांडणारा हा पहिला सार्वजनिक कार्यक्रम होता. 
* १९८१ साली त्यांनी नागपूर विद्यापीठात गाडगीळ व्याख्यानमालेला उपस्थित राहून पहिले प्रवचन केले. 
* १९८५ साली त्यांनी अच्युत धर्मग्रंथ प्रकाशन संस्थेची स्थापना केली.
* १९८७मध्ये साने गुरुजी मानव सेवा संघ स्थापन केला. याच सेवासंघाच्या रोपट्याचे आज **अच्युत महाराज हार्ट हॉस्पिटल** या नावाने वटवृक्षात रूपांतर झाले आहे. येथे ९00 हून अधिक हृदयशस्त्रक्रिया झाल्या आहेत. ८ डिसेंबर २००२ रोजी याच रुग्णालयात प्रथम हृदयरोगनिदान व तपासणी शिबिर घेण्यात आले होते. तर ७ जुलै २००६ रोजी मुंबईच्या डॉ. रत्ना मगोत्रा यांनी या हॉस्पिटलमध्ये पहिली ओपन हार्ट सर्जरी केली. अमरावती विभागाच्या इतिहासातली ती पहिली शल्यक्रिया होती. त्यानंतर ४ सप्टेंबर २००६ साली अधीक्षक डॉ. अशोक भोयर यांनी या हॉस्पिटलमध्ये पहिली शस्त्रक्रिया केली. डॉ. भोयर यांचा तो क्रम आजही सुरू आहे. हृदयरुग्णांवर उपचार तर होतात. मात्र औषधांसाठी त्यांना भटकावे लागू नये म्हणून २ जून २००७ रोजी याच हॉस्पिटलमध्ये मेडिकल स्टोअर्सही उघडण्यात आले. त्याच महिन्यात सदर हॉस्पिटलला ‘प्रधानमंत्री राष्ट्रीय सहाय्य निधी’ ची मान्यता मिळाली. २९ जुलै २००७ ला गुरुपौर्णिमेनिमित्त महाराजांनी त्यांच्याकडे जमा झालेले ५५ लाख रुपये या हॉस्पिटलला दिले. १२ ऑगस्ट २००८ रोजी या हॉस्पिटलला राज्य शासनाने मान्यता देऊन कर्मचाऱ्यांसाठी नवी सोय उपलब्ध करून दिली.
* अच्युत महाराज त्यांच्यापाशी जमा झालेल्या साहाय्य निधीतून तपोवन येथील अनाथ बालकाश्रमसही मदत करत असत. 
* अच्युत महाराजांनी काही संस्कृत ग्रंथाचा मराठीत ओवीबद्ध अनुवाद केला आणि हिंदी व मराठी भजनमाला रचल्या.

## अच्युत महाराजांनी ओवीबद्ध केलेले ग्रंथ 
* अध्यात्म रामायण
* दुर्गा सप्तशती
* श्रीमद्‌भागवत 
* महाभारत
* शिवमहिमा स्तोत्र

## त्यांचे अन्य ग्रंथ
* खेड्यातील माणसे 
* गीता ग्रामगीता
* ग्रामगीता तत्त्वसार
* संस्कार-पाठ 

असे सुमारे शंभर ग्रंथ त्यांनी लिहिले. 

अच्युत महाराज यांचे निधन दि. ७ सप्टेंबर २०१२ रोजी झाले; त्यांची समाधी अमरावती जिल्ह्यातील शेंदूरजना बाजार येथे आहे.

अच्युत महाराज
अच्युत महाराज
वर्ग:इ.स. १९२४ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०१२ मधील मृत्यू
वर्ग:विदर्भ
वर्ग:कीर्तनकार
वर्ग:लेखक
अष्टपाद

**अष्टपाद** हा एक आठ बाहू असणारा जलचर प्राणी आहे. याला इंग्लिशमध्ये ऑक्टोपस म्हणतात. अष्टपाद वंशाच्या लहानमोठ्या ५० जाती आहेत. लहानात लहान २.५ सेंमी. व मोठ्यात मोठी ९.७ मी. असते. अष्टपाद उथळ त्याचप्रमाणे खोल पाण्यातही राहातो.
हा प्राणी स्वताला वाचवण्यासाठी शाई सारका एक द्रव्य बाहेर टाकतो.

## संदर्भ
http://www.marathivishwakosh.in/index.php?option=com_content&view=article&id=4843%3A2010-11-15-06-28-12&catid=2&Itemid=3

वर्ग:मृदुकायकवची
वर्ग:प्राणी
आनंद आत्माराम बोबडे

**आनंद बोबडे** (जन्म : १५ मे १९८४ - हयात)  हे प्रसिद्ध मराठी लेखक होत. 

## जीवन
## कारकीर्द
### साहित्य
* जागत्या स्वप्नाचा प्रवास (पुस्तक)‎

## पुरस्कार
## बाह्य दुवे
* मराठीसृष्टी या संकेतस्थळावरील परिचय-नोंद

## अधिक माहिती
वर्ग:मराठी लेखक
वर्ग:इ.स. १९८४ मधील जन्म
गोळाबेरीज (निःसंदिग्धीकरण)

* गोळाबेरीज (चित्रपट)
* गोळाबेरीज (पुस्तक)

वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
अखिल भारतीय महात्मा फुले समता परिषद

**अखिल भारतीय महात्मा फुले समता परिषदे**ची स्थापना अध्यक्ष छगन भुजबळ यांनी १ नोव्हेंबर १९९२ रोजी केली. या परिषदेमार्फत महात्मा फुले समता पुरस्कार दिला जातो.
* परिषदेने  २८ नोव्हेंबर २०१२ रोजी, महात्मा जोतीराव फुले यांचा १२ फूट उंचीचा पूर्णाकृती पुतळा पुणे विद्यापीठास भेट दिला. हा पुतळा विद्यापीठाच्या प्रांगणातील मुख्य इमारतीच्या पाठीमागे उभारला गेला.

* अखिल भारतीय महात्मा फुले समता परिषदेच्या जालना येथील सन १९९३ च्या पहिल्याच मेळाव्यात ओबीसींसाठी देशात पहिल्यांदा महाराष्ट्र राज्यात मंडल आयोग लागु केला गेला.
शरद पवार यांच्या उपस्थितीत झालेल्या या मेळाव्यात छगन भुजबळांनी समता परिषदेचे विविध ठराव मांडले. त्यात डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ नामांतरणाचा ठरावसुद्धा होता. शरद पवारांनी त्याच ठिकाणी त्यावर ठोस भूमिका घेत, हे सर्व निर्णय एका महिन्यात देशात पहिल्यांदा महाराष्ट्र राज्यात लागु केले. 
* समता परिषदेने देशभरात बिहार, राजस्थान, पंजाब, हरयाणा, आंध्रप्रदेश या राज्यांमध्ये ओबीसी समुदायाचे प्रश्न सुटावेत म्हणुन विशाल जनसंख्येचे यशस्वी मेळावे घेतले. त्यात दिल्ली येथे घेतलेली एकता महारॅली प्रचंड यशस्वी ठरली होती.
* २०१२चा महात्मा फुले समता पुरस्कार भालचंद्र मुणगेकर यांना प्रदान करण्यात आला.
राज्यशास्त्र

राज्य, शासन वा सरकार आणि राजकारण यांच्याशी संबंधित असलेली सामाजिक शास्त्रांमधील विद्याशाखा म्हणजे **राज्यशास्त्र** होय.
चार उप शाखा वीट राज्यशास्त्र विभागणी.
 राज्यशास्त्र या विषयात राज्यघटनांंचा अभ्यास केला जातो.त्याचबरोबर राजकीय पक्षांचा अभ्यास केला जातो.

स

वर्ग:राज्यशास्त्र
राज्यशास्त्र बद्दल थोडी माहीती देणार आहे राज्यशास्त्र 10 वी 11व 12 साठी आहे.व यु.जी.आणि पी.जी.साठी सुद्धा आहे.बहुतेक युनायटेड स्टेट्सची महाविद्यालये आणि विद्यापीठे बीए ऑफर करतात. राज्यशास्त्र विषय. एम.ए. किंवा एम.ए.टी. आणि पीएच.डी. किंवा एड.डी. मोठ्या विद्यापीठांमध्ये कार्यक्रम सामान्य आहेत. उत्तर अमेरिकेत इतरत्रांपेक्षा राजकीय शास्त्र हा शब्द अधिक लोकप्रिय आहे; इतर संस्था, विशेषतः अमेरिकेबाहेरील राजनैतिक विज्ञान, राजकीय अभ्यास, राजकारण किंवा सरकारच्या व्यापक शिस्तीचा भाग म्हणून राजकीय विज्ञान पाहतात. राजकीय विज्ञान शास्त्रीय पद्धतीचा वापर दर्शविते, तरी राजकीय अभ्यास व्यापक दृष्टिकोनाचा अर्थ दर्शवितो, जरी पदवी अभ्यासक्रमांची नावे त्यांची सामग्री प्रतिबिंबित करत नाहीत. [१]] आंतरराष्ट्रीय संबंध आणि सार्वजनिक धोरणात स्वतंत्र पदवीदान कार्यक्रम हे पदव्युत्तर आणि पदवीधर दोन्ही स्तरावर असामान्य नाहीत. जेव्हा राजकीय शास्त्रज्ञ सार्वजनिक प्रशासनात व्यस्त असतात तेव्हा राज्यशास्त्रामध्ये पदव्युत्तर स्तराचे कार्यक्रम सामान्य असतात.
     जागतिकीकरण म्हणजे काय उदा. कोणत्याही देशातुन कच्चा माल मिळवता आला पाहीजे . जागतिकीकरणाच्या प्रक्रियेचे स्वरूप . खालील प्रमाणे    1 मुक्त अर्थव्यवस्था     2 नवा स्पर्धावाद 3 गुंतवणुकिची संधी 4 शहराचा विकास 5 माहिती तंत्रन्यानाचा
१) राज्यशास्त्र म्हणजे काय?
  एका अर्थाने राज्यसंस्था वेगवेगळ्या बाजूंचा केलेला पद्धतशीर अभ्यास,याला राज्यशास्त्र म्हणता येईल परंतु हा अभ्यास केवळ त्या संस्थेचा नाही तर तिच्याशी संबंधित व्यक्तीच्या वर्तनाचा आहे. राज्याच्या मध्यवर्ती संकल्पनेच्या अनुषंगाने व्यक्तीचे जे वर्तन होते त्याचा असल्यास प्रामुख्याने या विषयात केला जातो.
कीटकशास्त्र

कीटकांचा शास्त्रीय अभ्यास करणारे शास्त्र म्हणजे **कीटकशास्त्र** किंवा **कीटकविज्ञान** होय. कीटकशास्त्र ही संधिपादशास्त्राची उपशाखा असून संधिपादशास्त्र ही जीवशास्त्राची उपशाखा आहे.

वर्ग:जीवशास्त्र
*

एम

प्रजातींचे नामकरण आणि वर्गीकरणाशी संबंधित प्रारंभिक कीटकशास्त्रीय कार्ये प्रामुख्याने युरोपमध्ये कुतूहलाची कॅबिनेट राखण्याच्या प्रथेचे अनुसरण करतात. या संकलनाच्या फॅशनमुळे नैसर्गिक इतिहास सोसायटी, खाजगी संग्रहांचे प्रदर्शन आणि संप्रेषण रेकॉर्डिंगसाठी जर्नल्स आणि नवीन प्रजातींचे दस्तऐवजीकरण तयार झाले. अनेक संग्राहक अभिजात वर्गातील होते आणि त्यातून जगभरातील संग्राहक आणि व्यापारी यांचा समावेश असलेला व्यापार निर्माण झाला. याला "वीर कीटकशास्त्राचा युग" म्हणले गेले आहे. विल्यम किर्बीला इंग्लंडमध्ये कीटकशास्त्राचे जनक मानले जाते. विल्यम स्पेन्स यांच्या सहकार्याने, त्यांनी एक निश्चित कीटकशास्त्रीय ज्ञानकोश प्रकाशित केला, कीटकशास्त्राचा परिचय, हा विषयाचा मूलभूत मजकूर मानला जातो. 1833 मध्ये लंडनमध्ये रॉयल एंटोमोलॉजिकल सोसायटी शोधण्यातही त्यांनी मदत केली, ही जगातील सर्वात जुनी संस्था होती; ऑरेलियन सोसायटी सारख्या पूर्वीचे पूर्ववर्ती 1740च्या दशकातील आहे. 19व्या शतकाच्या उत्तरार्धात, शेती आणि वसाहती व्यापाराच्या वाढीमुळे "आर्थिक कीटकविज्ञान युग" सुरू झाले ज्याने विद्यापीठाच्या उदय आणि जीवशास्त्राच्या क्षेत्रातील प्रशिक्षणाशी संबंधित व्यावसायिक कीटकशास्त्रज्ञ तयार केले.[7][8]

19व्या आणि 20व्या शतकात कीटकशास्त्राचा झपाट्याने विकास झाला आणि चार्ल्स डार्विन, जीन-हेन्री फॅब्रे, व्लादिमीर नाबोकोव्ह, कार्ल फॉन फ्रिश (1973 मध्ये शरीरशास्त्र किंवा वैद्यकशास्त्रातील नोबेल पारितोषिक विजेते) यासारख्या उल्लेखनीय व्यक्तींसह मोठ्या संख्येने लोकांद्वारे त्याचा अभ्यास केला गेला. ,[9] आणि दोन वेळा पुलित्झर पारितोषिक विजेते EO विल्सन.

स्मिथसोनियन नॅशनल म्युझियम ऑफ नॅचरल हिस्ट्री येथे सोफी लुटरलो सारख्या संग्रहालयातील क्युरेशन आणि संशोधन सहाय्य[१०] द्वारे लोक कीटकशास्त्रज्ञ बनल्याचा इतिहास देखील आहे. कीटक ओळखणे हा एक वाढत्या सामान्य छंद आहे, ज्यामध्ये फुलपाखरे आणि ड्रॅगनफ्लाय सर्वात लोकप्रिय आहेत.

हायमेनोप्टेरा (मधमाश्या, मधमाश्या आणि मुंग्या) किंवा कोलिओप्टेरा (बीटल) सारख्या ऑर्डर करण्यासाठी बहुतेक कीटक सहजपणे ओळखले जाऊ शकतात. तथापि, लेपिडोप्टेरा (फुलपाखरे आणि पतंग) व्यतिरिक्त इतर कीटक सामान्यत: केवळ ओळख की आणि मोनोग्राफच्या वापराद्वारे जीनस किंवा प्रजातींना ओळखता येतात. कारण Insecta वर्गात खूप मोठ्या संख्येने प्रजाती आहेत (एकट्या बीटलच्या 330,000 पेक्षा जास्त प्रजाती) आणि त्यांना वेगळे करणारी वैशिष्ट्ये अपरिचित आहेत, आणि बऱ्याचदा सूक्ष्म (किंवा सूक्ष्मदर्शकाशिवाय अदृश्य), हे एखाद्या तज्ञासाठी देखील खूप कठीण असते. यामुळे कीटकांवर लक्ष्यित स्वयंचलित प्रजाती ओळख प्रणाली विकसित झाली आहे, उदाहरणार्थ, डेझी, एबीआयएस, स्पिडा आणि ड्रॉ-विंग.
मानव्यविद्या

प्रामुख्याने चिकित्सक व अटकळीच्या स्वरूपात असलेल्या पद्धतींचा वापर करून मानवी परिस्थितीचा अभ्यास करणाऱ्या विद्याशाखांना **मानव्यविद्या** असे म्हणले जाते. 

मानव्यविद्यांमध्ये प्राचीन व आधुनिक भाषा, साहित्य, इतिहास, तत्त्वज्ञान, धर्म यासोबतच संगीत व रंगभूमी अशा दर्शनात्म व आविष्कारात्म कलांचा समावेश होतो. इतिहास, मानववंशशास्त्र, क्षेत्र अभ्यास, संवाद अभ्यास, सांस्कृतिक अभ्यास, विधी व भाषाशास्त्र या सामाजिक शास्त्रांचा समावेशही मानव्यविद्यांमध्ये केला जातो.

वर्ग:शिक्षण
साहित्य संवाद संमेलन

भारतातील राष्ट्रीय स्तरावरच्या प्रामुख्याने अनुवादित साहित्याला प्रोत्साहन मिळावे म्हणून, साने गुरुजी यांच्या स्मरणार्थ हे संमेलन होते.  २०१२ सालच्या नोव्हेंबर महिन्यात २४-२५ तारखांना महाराष्ट्राच्या रायगड जिल्ह्यातील माणगाव येथे हे ६वे आंतरभारती **साहित्य संवाद संमेलन** होत आहे.

## यापूर्वीची साहित्य संवाद संमेलने
*  तिसरे  ६ आणि ७ जानेवारी २००७ रोजी पु. ल. देशपांडे कला अकादमी, मुंबई येथे झाले.
* चौथे आंतरभारती साहित्य संवाद संमेलन ९ आणि १० जानेवारी २००९ रोजी मुंबईत झाले.
* पाचवे आंतरभारती साहित्य संवाद संमेलन ९ आणि १० जानेवारी २०१० रोजी मुंबईत झाले.

पहा : साहित्य संमेलने

वर्ग:मराठी साहित्य संमेलने
अखिल भारतीय श्री गुरुदेव सेवा मंडळ

मंडळाची संस्थापना राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज यांनी केली. मंडळाद्वारे देशभर राष्ट्रसंताच्या विचारांचा प्रसार केला जातो. सर्व शाखांत सामुदायिक प्रार्थना केली जाते.
*मंडळाचे मुख्य कार्यलय अमरावती जिल्ह्यातील गुरुकुंज मोझरी येथे आहे.
*मंडळाद्वारे **श्री गुरुदेव** हे मासिक प्रसिद्ध केल्या जाते.आचार्य हरीभाऊजी वेरुळकर हे या मंडळाचे आजीवन प्रचारकांपैकी १ आहेत.
 गुरुदेव सेवा मंडळातर्फे दरवर्षी लहान मुलांसाठी उन्हाळी शिबिर आयोजित करण्यात येते. ज्यामध्ये मुलांना संस्कार, आई-वडिलांची सेवा यासोबतच ध्यान, योगासन, मल्लखांब, लेझिम, गायन, तबला, खंजिरी, लाठी-काठी, वक्तृत्व, कराटे इत्यादी शिकविल्या जाते. मुलांना राष्ट्र भावनेशी जोडल्या जाते.
तसेच गुरुदेव सेवा मंडळ रामधून सुद्धा काढते. त्याचसोबत ग्रामस्वच्छता अभियान राबविण्यात येते.
मिश्रधातू

[thumb|right|[पोलाद हा लोह व कार्बन यांचा मिश्रधातू होय.]]

**मिश्रधातू** म्हणजे दोन किंवा अधिक धातूंचे मिश्रण होय.

मिश्रधातू म्हणजे दोन किंवा अधिक धातूंचे (किंवा धातू आणि इतर घटक) मिश्रण जे नवीन भौतिक आणि रासायनिक वैशिष्ट्यांना जन्म देते. मिश्रधातूंचा वापर शक्ती, कडकपणा, गंज प्रतिकार, विद्युत चालकता आणि इतर गुणधर्म सुधारण्यासाठी केला जातो.

## मिश्रधातूंची उदाहरणे
**प्रमुख मिश्रधातूंची उदाहरणे **
### पितळ
*घटकः तांबे आणि झिंक
*उपयोगः विद्युत फिटिंग्ज, सजावटीच्या वस्तू, संगीत वाद्ये 

### कांस्य 
*घटकःतांबे आणि कथील 

*उपयोगःपुतळे, नाणी आणि यंत्रसामग्रीच्या भागांमध्ये 

### पोलाद 
*घटकःलोह आणि कार्बनचा 
*उपयोगःइमारतीचे बांधकाम, ऑटोमोबाईल्स, पूल आणि यंत्रसामग्री 

### गंज-प्रतिरोधक स्टील 
*घटकःलोह + क्रोमियम + निकेल
*उपयोगःस्वयंपाकघरातील उपकरणे, वैद्यकीय उपकरणे 

### ड्युरालुमिन 
*घटकःअॅल्युमिनियम + कॉपर + मॅग्नेशियमचे 
*उपयोगःविमान आणि वाहतूक उद्योगातील 

## मिश्रधातूंचे फायदे
***गंज प्रतिकारः** काही मिश्रधातू, जसे की स्टेनलेस स्टील, गंजापासून संरक्षण करतात.
***सुधारित शक्ती आणि कडकपणाः** पोलादासारखे मिश्रधातू लोखंडापेक्षा मजबूत असतात.
***टिकाऊपणा आणि टिकाऊपणाः** मिश्रधातू त्यांच्या विशिष्ट गुणधर्मांमुळे उद्योगांमध्ये उपयुक्त आहेत.
***आकर्षक रचनाः **पितळ आणि कांस्य यासारखे मिश्रधातू सौंदर्यात्मक आणि टिकाऊ असतात.
*बांधकाम, वाहन निर्मिती, इलेक्ट्रॉनिक्स आणि दैनंदिन वापराच्या वस्तू अशा विविध क्षेत्रांमध्ये मिश्रधातूंचा वापर केला जातो.

## संदर्भ 
वर्ग:मिश्रधातू
धातुशास्त्र

धातू मूलद्रव्ये, त्यांची आंतरधात्वीय संयुगे, मिश्रधातू म्हणून ओळखली जाणारी धातूंची मिश्रणे या सर्वांच्या भौतिक व रासायनिक वर्तनाचा अभ्यास करणारी  **धातुशास्त्र** किंवा **धातुविज्ञान** ही पदार्थविज्ञानातील एक शाखा आहे. धातूंच्या तंत्रज्ञानास, अर्थात धातू व्यावहारिक उपयोगात कसे आणले जातात या विद्येसही, **धातुशास्त्र** म्हणतात.

वर्ग:पदार्थविज्ञान
वर्ग:विज्ञान
चीनचा कम्युनिस्ट पक्ष

250 px|इवलेसे|चीनच्या कम्युनिस्ट पक्षाचे चिन्ह
**चीनचा कम्युनिस्ट पक्ष** (चिनी: 中国共产党; Communist Party of China (CPC)) हा चीन देशामधील एकमेव राजकीय पक्ष आहे. चीनमध्ये कम्युनिस्ट पक्षाची एकछत्री राजवट असून देशाची सर्व धोरणे हा पक्ष ठरवतो. चीनच्या संविधानामध्ये कम्युनिस्ट पक्षाला कायदेशीर रित्या सर्वोच्च स्थान दिले गेले आहे. षी चिन्पिंग हे कम्युनिस्ट पक्षाचे सरचिटणीस व पर्यायाने चीनमधील सर्वोच्च नेते आहेत.

कम्युनिस्ट पक्षाची स्थापना १९२१ साली शांघाय येथे झाली. १९२७ ते १९५० ह्या प्रदीर्घ काळ चाललेल्या गृहयुद्धामध्ये कम्युनिस्ट पक्षाने क्वोमिटांग ह्या प्रतिस्पर्धी पक्षाचा पराभव करून संपूर्ण चीनवर अंमल मिळवला व  क्वोमिटांगला तैवानमध्ये हाकलुन लावले. १९६० च्या शतकादरम्यान तंग श्यावफिंगने कम्युनिस्ट पक्षाची अनेक धोरणे ठरवली.

कम्युनिस्ट पक्षाची ध्येये साम्यवादावर आधारित आहेत. साम्यवादाच्या जोडीला कम्युनिस्ट पक्षाने भांडवलशाहीचाही मर्यादित स्वीकार केला आहे. सध्या ८ कोटी कार्यकर्ते असलेला कम्युनिस्ट पक्ष हा जगातील सर्वात मोठा राजकीय पक्ष आहे. ह्यांमध्ये चीनच्या बव्हंशी लष्करी, प्रशासकीय व सरकारी अधिकाऱ्यांचा समावेश होतो.

## सरचिटणीस
सरचिटणीस हा कम्युनिस्ट पक्षाचा पुढारी व पक्षामधील सर्वोच्च दर्जाचा नेता आहे. कम्युनिस्ट पक्ष हा चीनचा एकमेव पक्ष असल्यामुळे सरचिटणीस हा चीनचा राष्ट्रप्रमुख व सरकारप्रमुख आहे.

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ 
*अधिकृत वार्तापत्र


वर्ग:राजकीय पक्ष
वर्ग:साम्यवाद
महाराष्ट्र राज्य बियाणे महामंडळ

महाराष्ट्र राज्य बियाणे महामंडळ म्हणजेच **महाबीज** हा महाराष्ट्र शासनाचा उपक्रम असून, महामंडळाद्वारे शेतकऱ्यांना चांगल्या प्रतिचे बियाणे उपलब्ध करून दिल्या जाते. महामंडळाचे मुख्यालय अकोला येथे आहे.या महामंडळाची स्थापना हरितक्रांतीचे जनक वसंतराव नाईक यांच्या कारकिर्दीत सन १९७१ मध्ये झाली. 
thumb|महाराष्ट्र राज्य बीज महामंडळाचे मुख्यालय, अकोला
वर्ग:महाराष्ट्रातील महामंडळे
महावित्त

**महावित्त** किंवा **महाराष्ट्र राज्य वित्तिय महामंडळ** याची स्थापना इ.स. १९६२ साली भारताच्या लोकसभेने संमत केलेल्या *राज्य वित्तिय महामंडळे कायदा १९५१* अन्वये करण्यात आली. लघु आणि मध्यम उद्योगांना जमीन, इमारत, यंत्रसामुग्री, उपकरणे इत्यादी प्रकारची स्थावर मालमत्ता संपादन करण्यासाठी लागणाऱ्या मुदत कर्जाची गरज भागविणे हे महावित्तचे मुख्य कार्य आहे.

वर्ग:महाराष्ट्रातील महामंडळे
क्रिपल क्रीक (कॉलोराडो)

इवलेसे
**क्रिपल क्रीक** अमेरिकेच्या कॉलोराडो शहरातील एक छोटे गाव आहे. जवळ सोन्याच्या खाणी असलेल्या या गावात द्यूतशाला आहेत. हे गाव टेलर काउंटीचे प्रशासकीय केंद्र आहे. २०१० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या १,१८९ होती.

वर्ग:कॉलोराडोमधील शहरे
वर्ग:टेलर काउंटी, कॉलोराडो
साष्टी बेट

**सालशेत बेट** भारताच्या मुंबई शहराचा भाग असलेले बेट आहे. खुद्द मुंबई शहराच्या उत्तरेस असलेला मीरा-भाईंदर हा भाग सालशेत बेटावर आहे. अत्यंत गर्दीची वस्ती असलेल्या या बेटाच्या ६१९ वर्ग किमी प्रदेशात १५ लाख व्यक्ती राहतात. हे बेट तसेच आसपासच्या छोट्या बेटांचा समूह **साष्टी बेटे** या नावांनीही ओळखला जातो

## इतिहास
या बेटांच्या नावाची व्युत्पत्ती 'सा + अष्ट (८)' अशा अंकसूचक नावाने झाली असल्याचे मानले जाते.

## भूगोल
सालशेतच्या उत्तरेस वसईची खाडी, ईशान्येस उल्हास नदी, पूर्वेस ठाण्याची खाडी तर पश्चिमेस अरबी समुद्र आहे. सालशेत बेटाच्या दक्षिणेस माहीमच्या खाडीपलीकडे माहीम बेट आहे. माहीमची खाडी व मिठी नदी आता जवळपास पूर्णपणे बुजलेली असल्यामुळे आता सालशेत, तुर्भे (ट्रॉम्बे) आणि माहीम बेटे एकमेकास व मुंबईच्या सात बेटांशी जोडले गेलेली आहेत. बोरिवली राष्ट्रीय उद्यान तथा संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यान सालशेत बेटाच्या साधारण मध्यावर आहे तर बेटाच्या ईशान्य भागात ठाणे शहर आहे. सालशेत बेटाचा दक्षिण भाग मुंबई नागरी जिल्ह्यात तर उरलेला भाग मुंबई उपनगरी जिल्ह्यात मोडतो. बेटाचा उत्तर भाग ठाणे जिल्ह्यात आहे.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:मुंबई
हडपसरची लढाई

**हडपसरची लढाई** ही होळकर आणि पेशवे व शिंदे यांच्या संयुक्त फौजेत पुण्याजवळ हडपसर येथे दिनांक २५ ऑक्टोबर, इ.स. १८०२ रोजी झाली होती. ब्रिटिश ईस्ट इंडिया कंपनी यात थेट शामिल नव्हती परंतु या लढाईचे पर्यवसान दुसरे इंग्रज-मराठा युद्ध सुरू होण्यात झाले.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:मराठा साम्राज्य
वर्ग:मराठा साम्राज्य सहभागी असलेल्या लढाया
वर्ग:पुणे
शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालय (अकोला)

**शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालय, अकोला** हे महाराष्ट्रातील अकोला जिल्ह्याच्या मुख्यालयाच्या ठिकाणी असलेले वैद्यकीय महाविद्यालय आहे.

हे महविद्यालय २००३ मध्ये अकोला येथे सुरू झाले.

## विभाग 
महाविद्यालयात सध्या खालील शाखांमध्ये एम्.बि.बि.एस्. आणि  एम.डी. ह्या पदव्या मिळविता येतात.

* एम्.बि.बि.एस्.  - १५० जागा
* एम.डी. - १४ जागा 
* पी. जी. - डी. एम. एल. टी. - २० जागा.

## बाह्य दुवे 
* महाविद्यालयाचे संकेतस्थळ

## हे सुद्धा पहा
* अकोला

वर्ग:महाराष्ट्रातील शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालये
वर्ग:अकोला
यशवंतराव चव्हाण साहित्य संमेलन

यशवंतराव चव्हाण यांच्या जन्मशताब्दीनिमित्त महाराष्ट्रातील सातारा जिल्ह्यामधील फलटण या गावी, २५ ते २७ नोव्हेंबर २०१२ या दिवशी **यशवंतराव चव्हाण स्मृति साहित्य संमेलन** होणार आहे. महाराष्ट्र साहित्य परिषदेच्या पुणे व फलटण शाखा आणि सातारा जिल्हा परिषद या संमेलनाचे आयोजन करणार आहेत. संमेलनाच्या अध्यक्षपदी ना.धों. महानोर असतील.

## हे सुद्धा पहा 
* मराठी साहित्य संमेलने

वर्ग:मराठी साहित्य संमेलने
इंदिरा गांधी शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालय (नागपूर)

**इंदिरा गांधी वैद्यकीय महाविद्यालय** हे महाराष्ट्राच्या नागपूर शहरातील दोन शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालयांपैकी एक आहे. 

## हे सुद्धा पहा
* नागपूर

वर्ग:नागपूर
वर्ग:महाराष्ट्रातील शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालये
वर्ग:नागपुरातील विद्यापीठ आणि महाविद्यालय
मोहरम

250px|इवलेसे|उजवे|मोहरमच्या वेळचे हैद्राबादमधील १८९० मधील दृष्य
**मोहरम** (इंग्लिश-Muharram, अरेबिक: المحرّم) किंवा **मुह्हरम** हा एक मुस्लिम सण आहे. इस्लामनुसार मोहरम हा वर्षारंभ आहे. मोहरम याचा अर्थ "निषिद्ध, धिक्कार करण्यासारखा" असा आहे.

## इतिहास
पैगंबर म्हणजे इस्लामचा 'पैगाम 'म्हणजे संदेश माणसापर्यंत पोचवणारे आदरणीय प्रेषित. पैगंबर यांनी हा धर्म पुनर्स्थापित केला. त्यांना या धर्माचा 'इलहाम' झाला. त्यांना जेव्हा याचा 'इलहाम' झाला म्हणजे दृष्टांत झाला त्यावेळेस त्यांना आपण काय बोलत आहोत, कुठे आहोत याची जाणीव उरलेली नव्हती. त्या दिवसापासून यांना, "सल्लील्लाहू अलेह वसल्लम हजरत पैगंबर नबी" अशी ओळख मिळाली. सुरुवातीस हा युद्ध व रक्तपातास निशिद्ध असा महिना होता. हा महिना तसा पवित्र होता, परंतु इमाम हुसेन यांच्या वधाची घटना याच महिन्यात घडली म्हणून हा महिना अशूभ ठरला. हजरत पैगंबर नबी साहेबांचे मुलीकडून नातू असलेले हसन व हुसेन यांना त्यांच्या शत्रूंनी  इ.स.च्या सातव्या शतकात करबला मैदानात "दर्दनाक मौतीचा" अविष्कार करत ठार मारले.हा ताबूत बनविण्याचा प्रघात चौदाव्या शतकात विदेशी आक्रमक लंगडा अमीर तैमूरलंगने सुरू केला. या ताबुताचे तोंड मक्केकडे यांच्या श्रद्धास्थानाकडे करतात. हुसेन यांचे हत्याकांड झाले त्या दिवशी शत्रूने हुसेन यांच्या नातेवाईकांना पाणीही मिळू होऊ दिले नाही, म्हणून आज थंड पाण्याची सोय ठिकठिकाणी करतात. शेवटच्या दिवशी सर्व ताबूतांची मिरवणूक काढतात. हा ताबूत प्रकार फक्त भारत, पर्शिया व इजिप्तमध्ये पाळतात. हा प्रकार अरबस्तानात पाळत नाहीत. ते हा प्रकार अधार्मिक मानतात. कट्टर मुसलमान ताबूत हा मुर्तीपुजेचा प्रकार म्हणून निषिद्ध मानतो. शेवटच्या दिवशी एका दांडक्याला 'पंजा' लावून चांगले वस्त्र बांधतात. 
250px|इवलेसे|उजवे|मोहरमवेळी शोक करताना

## कडेगांव येथील ताबुतांची मिरवणूक
सांगली जिल्ह्यातील कडेगाव इथे सुरू आहे. मोहरम निमित्त या गावी २५० फूट उंचीचे बांबू पासून (कळक) ताबूत बनवले जातात. अष्टकोनी आकाराचे व पहिल्यांदा कळस आणि मग पाया या पद्धतीने हे ताबूत उभारले जातात व त्याची मिरवणूक काढली जाते.

## संदर्भ
एबीपी माझा वरील वत्त

## बाह्यदुवे
वर्ग:इस्लाम धर्म
वर्ग:मुस्लिम सण
वर्ग:महाराष्ट्रातील सार्वजनिक सुट्ट्या
महात्मा फुले प्रबोधन मराठी साहित्य संमेलन

महात्मा फुले प्रबोधन मराठी साहित्य संमेलन २००८सालापासून खानवडी ता. पुरंदर, या महात्मा फुले यांच्या मूळगावी घेतले जाते.राज्यस्तरीय संमेलनाला आत्तापर्यंत कवी विठ्ठल वाघ, प्राचार्य शिवाजीराव भोसले, भाई वैदय हे उदघाटक म्हणून लाभले.  साहित्यमार्तंड यशवंतराव सावंत, इतिहासाचार्य प्रा.मा.म.देशमुख, प्रा. रतनलाल सोनग्रा, बबन पोतदार, श्रीमंत कोकाटे, डॉं. जयप्रकाश घुमटकर, डॉं. जब्बार पटेल, रमेश मेश्राम, दशरथ यादव, शरद गोरे, डॉं एस.डी.नाईक हे संमेलनाध्यक्ष म्हणून लाभले आहेत....अखिल भारतीय मराठी साहित्य संशोधन परिषदेच्या वतीने हे संमेलन दरवर्षी २७ नोव्हेंबरच्या सुमारास घेतले जाते. दशरथ यादव हे या साहित्य संमेलनाचे मुख्य प्रवर्तक आहेत. 

२०१३साली ६वे राज्यस्तरीय महात्मा फुले प्रबोधन साहित्य संमेलन २७ नोव्हेंबरला झाले. संमेलनाध्यक्ष कवी म.भा. चव्हाण होते. मराठी साहित्य संमेलनाची परंपरा ही जुनी असली तरी महात्मा फुले यांच्या नावाने सुरू असलेल्या या साहित्य संमेलनाला  सामाजिक प्रबोधन आणि परिवर्तन त्याचप्रमाणे सत्यशोधकी विचारांची कास धरून अशा संमेलनातून एक वेगळा विचार समाजामध्ये प्रतिबिंबित करणे त्याचप्रमाणे  सामाजिक समतेचा विचार सर्वश्रूत करणे अशा प्रकारची मानसिकता यामागे नक्कीच आहे

## पहा
साहित्य संमेलने;  महात्मा फुले प्रबोधन मराठी साहित्य संमेलन‌‌, पुरंदर

वर्ग:मराठी साहित्य संमेलने
वर्ग:जोतीराव फुले
फेदेरिको गार्सिया लोर्का

*हे नाव स्पेनमधील रिवाजाप्रमाणे आहे; पहिले किंवा पितृकुलनाम गार्सिया असून दुसरे किंवा मातृकुलनाम लोर्का आहे.* 

**फेदेरिको देल साग्रादो कोराझो दि हेसुस गार्सिया लोर्का** (स्पॅनिश उच्चार : feðeˈɾiko ɣarˈθi.a ˈlorka (फेथेरीको गार्सीआ लोर्का); जून, इ.स. १८९८ - ऑगस्ट १९, इ.स. १९३६) हा स्पॅनिश कवी, नाटककार आणि रंगमंचीय दिग्दर्शक होता. जनरेशन ऑफ २७चा प्रतीकात्मक प्रतिनिधी म्हणून गार्सिया लोर्काला आंतरराष्ट्रीय मान्यता मिळाली. स्पॅनिश गृहयुद्धात फॅसिस्ट गटाच्या लोकांनी लोर्काचा खून केला. सन २००८ मध्ये एका स्पॅनिश न्यायाधीशाने लोर्काच्या मृत्यूची चौकशी सुरू केली. अल्फकरजवळच्या संभाव्य दफनस्थळाचे उत्खनन करण्यास गार्सिया लोर्का कुटुंबाने अखेर परवानगी दिली पण त्या जागी मानवी अवशेष मिळाले नाहीत.

वर्ग:स्पॅनिश कवी
वर्ग:स्पॅनिश व्यक्ती
वर्ग:इ.स. १८९८ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९३६ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
महाराष्ट्रातील थंड हवेच्या ठिकाणांची यादी

;महाराष्ट्रातील थंड हवेची ठिकाणे (कंसात जिल्ह्याचे नाव) :

* बुलढाणा भिंगारा अंबाबारवा (बुलढाणा)
* आंबोली (सिंधुदुर्ग)
* इगतपुरी (नाशिक)
* कोयनानगर (सातारा)
* खंडाळा (पुणे)
* चिखलदरा-गाविलगड (अमरावती)
* अंबाजोगाई (बीड)
* जव्हार (पालघर) 
* तोरणमाळ (नंदुरबार) 
* पन्हाळा (कोल्हापूर)
* पाचगणी (सातारा)
* पाल -रावेर (जळगाव)
* भीमाशंकर (पुणे)
* महाबळेश्वर (सातारा)
* माथेरान (रायगड)
* मोखाडा(पालघर)
* म्हैसमाळ (छत्रपती संभाजीनगर) 
* येडशी (यवतमाळ)
* रामटेक (नागपूर)
* लोणावळा (पुणे) 
* सूर्यामाळ (पालघर)

वर्ग:याद्या
जिल्हा विभाजन

ब्रिटिशांच्या काळात दक्षिणी हिंदुस्थानात एकूण ३० मराठीभाषिक जिल्हे होते. त्यांतले कारवार आणि बेळगाव हे सध्या कर्नाटकात आहेत. उरलेल्या जिल्ह्यांचे विभाजन करून आता बरेच नवे जिल्हे झाले आहेत.

;यापूर्वी झालेली जिल्हा विभाजने:

१) रत्‍नागिरी जिल्ह्यातून सिंधुदुर्ग जिल्हा वेगळा केला – १ मे १९८१,
२) छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यातून जालना जिल्हा वेगळा केला – १ मे १९८१,
३) धाराशिव जिल्ह्यातून लातूर जिल्हा वेगळा केला – १६ ऑगस्ट १९८२,
४) चंद्रपूर जिल्ह्यातून गडचिरोली जिल्हा वेगळा केला – २६ ऑगस्ट १९८२,
५) बृहन्मुंबई जिल्ह्यातून मुंबई उपनगर जिल्हा वेगळा केला – ४ ऑक्टोबर १९९०,
६) अकोला जिल्ह्यातून वाशिम जिल्हा वेगळा केला – १ जुलै १९९८,
७) धुळे जिल्ह्यातून नंदुरबार जिल्हा वेगळा केला – १ जुलै १९९८,
८) परभणी जिल्ह्यातून हिंगोली जिल्ह्याची निर्मिती केली – १ मे १९९९,
९) भंडारा जिल्ह्यातून गोंदिया जिल्ह्याची निर्मिती केली – १ मे १९९९ आणि
१०) ठाणे जिल्ह्यातून पालघर जिल्ह्याची निर्मिती झाली – १ ऑगस्ट २०१४

;नामबदल
समीक्षकांचे संमेलन

साहित्य समीक्षकांचे पहिले संमेलन २९-३० नोव्हेंबर २०१२ रोजी पुण्यात झाले. महाराष्ट्र साहित्य परिषदेकडे असणाऱ्या ८२ लक्ष रुपये निधीच्या व्याजातून हा उपक्रम झाला. संमेलनाध्यक्ष प्रा. के.रं. शिरवाडकर होते.

;संमेलनाचा कार्यक्रम असा होता.:
* २९ नोव्हेंबर २०१२ संध्याकाळी ६ वाजता, ’साहित्य-समाज व संस्कृती’ या विषयावर के.रं. शिरवाडकरांचे बीजभाषण
* नंतरच्या सत्रात, वसंत आबाजी डहाके  यांचे भाषण
* ३० नोव्हेंबर २०१२, ’साहित्याची बांधिलकी आणि लेखकाचे स्वातंत्र्य’, आदी ६-७ विषयांवर वक्ते त्यांचे विचार मांडतील.
* वक्त्यांची नावे - गिरीश कुबेर, डॉ. रामचंद्र देखणे, डॉ. नीलिमा गुंडी, डॉ. किसन पाटील, डॉ. रेखा साने-इनामदार, डॉ. मंगला आठलेकर, डॉ.मनोहर जाधव.

## समीक्षा संमेलन २०१३
संमेलनाध्यक्ष -  डाॅ. सुधीर रसाळ

## समीक्षा संमेलन २०१४
संमेलनाध्यक्ष - डॉ. दिलीप धोंडगे

## समीक्षा संमेलन २०१५
संमेलनाध्यक्ष - डॉ. नागनाथ कोत्तापल्ले

## समीक्षा संमेलन २०१७
महाराष्ट्र साहित्य परिषद, पुणे (शाहुपुरी-सातारा शाखा) आणि छत्रपती शिवाजी कॉलेज (सातारा)-मराठी विभाग यांच्या संयुक्त विद्यमाने २९ आणि ३० नोव्हेंबर २०१७ या काळात साताऱ्याला एक समीक्षा संमेलन झाले. अध्यक्षपदी ज्येष्ठ समीक्षक डॉ. हरिश्चंद्र थोरात होते.

या संमेलनाचे सूत्र 'समीक्षा : सिद्धान्त आणि व्यवहार' असे होते. संमेलनाचे उद्घाटन माजी संमेलनाध्यक्ष डॉ. नागनाथ कोत्तापल्ले यांच्या हस्ते झाले. 

## समीक्षा संमेलन २०१८
महाराष्ट्र साहित्य परिषद पुणे (पंढरपूर शाखा)  व कर्मवीर भाऊराव पाटील महाविद्यालय (पंढरपूर) यांच्या संयुक्त विद्यमाने १ डिसेंबर २०१८ रोजी पंढरपूर येथे एक दिवसीय समीक्षा संमेलनाचे आयोजन करण्यात आले होते. डॉ. नागनाथ कोत्तापल्ले या संमेलनाचे अध्यक्ष  होते.

## हे ही पहा
* साहित्य संमेलने

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:मराठी साहित्य संमेलने
आंबेडकरी वैचारिक साहित्य संमेलन

;यापूर्वी भरलेली **आंबेडकरी वैचारिक साहित्य संमेलने**:

* १ले :
* २रे : अश्‍वघोष प्रतिष्ठानच्या वतीने आयोजलेले अखिल भारतीय **आंबेडकरी वैचारिक साहित्य संमेलन** १४-१५ जानेवारी २०११ला सोलापूरमध्ये झाले. संमेलनाध्यक्षपदी कोल्हापूरचे प्रा. डॉ. कृष्णा किरवले  होते. 
* ३रे : अश्‍वघोष प्रतिष्ठानच्या वतीने आयोजलेले अखिल भारतीय **आंबेडकरी वैचारिक साहित्य संमेलन** २१-२२ जुलै २०१२ला सोलापूरमध्ये झाले. संमेलनाध्यक्षपदी उत्तम कांबळे होते.

## हे सुद्धा पहा 
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संबंधित लेखांची सूची
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावावर असलेल्या गोष्टींची यादी
* मराठी साहित्य संमेलने 
* आंबेडकरी साहित्य संमेलन 
* दलित साहित्य संमेलन

## संदर्भ
वर्ग:मराठी साहित्य संमेलने
वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी
आंबेडकरी साहित्य व संस्कृती संवर्धन महामंडळ

विदर्भात जवळजवळ दरवर्षी, आंबेडकरी साहित्य संमेलन भरते. पहिले आंबेडकरी साहित्य संमेलन वर्धा शहरात १९९३ साली भरले होते. कवी वामनराव कर्डक त्याचे संमेलनाध्यक्ष होते. दुसरे संमेलन त्याच शहरात १९९६मध्ये झाले.

२००८ चे संमेलन ज्या संस्थांनी आयोजित केले होते त्या सगळ्या संस्थांचे अध्यक्ष आणि सचिव अशा प्रत्येकी दोन प्रतिनिधींची बैठक २१ सप्टेंबर २००८ रोजी अमरावतीला झाली होती. त्या बैठकीत झालेल्या चर्चेमध्ये, ही संमेलने सुसंगत आणि नियमित व्हावी यासाठी सांस्कृतिक पातळीवर काम करणाऱ्या संस्था एकसंघ असणे गरजेचे आहे हे लक्षात आले. म्हणून त्याच वेळी, **अखिल भारतीय आंबेडकरी साहित्य व संस्कृती संवर्धन महामंडळ** नामक संस्थेची स्थापना करण्यात आली. हे महामंडळ संस्थांचा संघ म्हणून काम करेल आणि ज्या संस्था त्याच्या सभासद असतील त्यांचे दोन प्रतिनिधी या महामंडळाच्या आमसभेला निमंत्रित केले जातील, अशी योजना ठरवली गेली. मात्र त्यापूर्वीचे २००८ चे अमरावतीचे संमेलन हे "आशय" नावाच्या स्थानिक संस्थेने आयोजित केले होते.

१९९३नंतरच्या अखिल भारतीय आंबेडकरी साहित्य संमेलनांचे अध्यक्ष, अरुण कांबळे(९वे संमेलन; वणी-यवतमाळ, १३ जानेवारी २००६), उत्तम कांबळे, गंगाधर पानतावणे, बाबुराव बागुल, यशवंत मनोहर, रावसाहेब कसबे(१०वे संमेलन;अमरावती, २१-२२ फ़ेब्रुवारी २००९), लक्ष्मण गायकवाड, लक्ष्मण माने, शरणकुमार लिंबाळे(९१२वे,नांदेड) वगैरे होते.

पुढे या अखिल भारतीय आंबेडकरी साहित्य व संस्कृती संवर्धन महामंडळाच्या वतीने दोन आंबेडकरी विद्यार्थी साहित्य संमेलने आणि चार आंबेडकरी युवा साहित्य संमेलने आयोजित केली गेली. ६ जानेवारी २०११ला वर्धा येथे सतेश्वर मोरे यांच्या अध्यक्षतेखाली तिसरे युवा संमेलन झाले, तर चौथे आंबेडकरी युवा साहित्य संमेलन दहा महिन्यांनीच, १२ व १३ नोव्हेंबर २०११ या तारखांना नागपूरला झाले. संजय पवार त्याचे संमेलनाध्यक्ष होते.

मार्च २०१२पर्यंत अकरा अखिल भारतीय दलित साहित्य संमेलने(११वे नागपूरला२१-२३ जाने २०११, अध्यक्ष डॉ.जनार्दन वाघमारे. १२ वे भोपाळला, मार्च २०१२, अध्यक्ष शरदकुमार लिंबाळे) आणि पंधरा आंबेडकरी साहित्य संमेलने झाली होती. याशिवाय तीन अखिल भारतीय आंबेडकरी वैचारिक साहित्य संमेलने नोव्हेंबर २०१२पर्यंत झाली आहेत.

## हे सुद्धा पहा 
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संबंधित लेखांची सूची
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावावर असलेल्या गोष्टींची यादी
* साहित्य संमेलने 
* दलित साहित्य संमेलन 
* आंबेडकरी वैचारिक साहित्य संमेलन
## संदर्भ
वर्ग:महाराष्ट्रातील महामंडळे
वर्ग:डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नावे असलेल्या गोष्टी
सह्याद्रीतील घाट

**सह्याद्री पर्वतातले महाराष्ट्र राज्याअंतर्गत येणारे मोटारीने वाहतूक करता येण्यासारखे घाट**

;सह्याद्रीतील प्रमुख घाट

**घाट** (किलोमीटरमध्ये **लांबी**) जोडलेली **शहरे**

आंबाघाट (११) रत्‍नागिरी-कोल्हापूर
आंबेनळी घाट () महाबळेश्वर-पोलादपूर
आंबोली-रामघाट (१२) सावंतवाडी– कोल्हापूर
कुंभार्ली घाट() चिपळूण-कराड
खंबाटकी-खंडाळा () पुणे-सातारा
चंदनापुरी घाट () नाशिक-पुणे
ताम्हिणी घाट () माणगाव (कोकण)-पुणे
दिवा घाट() पुणे-सासवड 
थळघाट-कसाऱ्याचा घाट (७) नाशिक-मुंबई (राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक ३)
पसरणी घाट () वाई-महाबळेश्वर
पारघाट (१०) सातारा-रत्‍नागिरी
फोंडाघाट (९) कोल्हापूर-गोवा
बोरघाट-खंडाळ्याचा घाट (१५) पुणे-मुंबई (राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक ४)
माळशेज घाट() आळेफाटा-कल्याण
रणतोंडी घाट () महाड-महाबळेश्वर
वरंधा घाट (६) भोर-महाड

.

            🔰 महाराष्ट्राचा भूगोल 🔰

___________________________

❗️महत्त्वाचे घाट...              ❗️स्थान

✍ उत्तरेकडून दक्षिणेकडे

🛤 थळ घाट(कसारा घाट)=मुंबई- नाशिक

🛤 माळशेज घाट =ठाणे-अहमदनगर

🛤 बोर घाट (खंडाळा घाट)=मुंबई-पुणे

🛤 वरंधा घाट=भोर - महाड

🛤 खंबाटकी घाट=पुणे - सातारा

🛤 पसरणी घाट= वाई - महाबळेश्वर

🛤 आंबेनळी घाट =महाबळेश्वर - महाड

🛤 कुंभार्ली घाट =कराड - चिपळूण

🛤 आंबा घाट = कोल्हापूर - रत्‍नागिरी

🛤 फोंडा घाट= कोल्हापूर - पणजी

🛤 हनुमंते घाट = कोल्हापूर - कुडाळ

🛤 अंबोली घाट= बेळगाव - सावंतवाड

## हे सुद्धा पहा
* महाराष्ट्रातील घाट रस्ते

वर्ग:सह्याद्रीतील घाटरस्ते
वखार विकास व नियमण प्राधिकरण

**वखार विकास व नियमण प्राधिकरण**  (इंग्रजी: Warehousing Development and Regulatory Authority, लघुरूप:WDRA) ही भारतातील वखार म्हणजेच वेअरहाउसींग क्षेत्रावर नियंत्रण, नियमण व विकासा करीता भारत सरकारद्वारे निर्मित स्वायत्त नियामक प्राधिकरण आहे.
* वखार (विकास व प्राधिकरण) कायदा, 2007 अन्वये स्थापना. 
* संस्थेचे मुख्यालय नवी दिल्ली येथे आहे.
*पारक्रम्य वखार पावती (Negotiable Warehouse Receipt)बाबत राष्ट्रीय धोरण या मार्फत राबविले जाते.
* देशात वखारीचा व्यवसाय सुरू करण्यास प्राधिकरणाकडून अनुज्ञप्ती (Licence) प्राप्त कारवी लागते.
### संकेतस्थळ 
* http://www.wdra.nic.in , वखार विकास व नियमण प्राधिकरण.
डेबू

**डेबू** हा गाडगे महाराजांच्या जीवनावर आधारित मराठी चित्रपट आहे. गाडगे महाराजांचे मूळ नाव 'डेबू' होते त्यावरूनच या चित्रपटाला हे नाव देण्यात आले. गावातील डेबूचा गाडगे महाराज होतानाचा जीवन प्रवास या चित्रपटात आला आहे.  

गरीब समाजतल्या भोळ्या भाबड्या लोकांना दारू, तमाशा, मांसाहार, अंधश्रद्धा ह्यापासून दूर राहण्याचा आणि शिक्षित होऊन श्रीमंत होण्याचा मार्ग महाराज दाखवितात; लोकांसाठी वर्गणी जमा करून घरे बांधून देतात; त्यांच्या पाण्याची सोय करतात; अस्पृश्यता निर्मूलनाचे प्रयत्न करतात.  त्यांची ख्याती महात्मा गांधी, बाबासाहेब आंबेडकर यांच्यापासून ते मंत्रालयापर्यंत पोहचते, हे सर्व या चित्रपटाच्या माध्यमातून दाखविलेले आहे.
लॉर्ड विल्यम बेंटिंक

इवलेसे|180px|1828 ला इनाम कमिशन नेमलेवायव्यकडील प्रांतासाठी अलाहाबाद येथे महसूल मंडळाची नियुक्ती केली
लेफ्टनंट जनरल **लॉर्ड विल्यम हेन्री कॅव्हेंडिश-बेंटिंक** (सप्टेंबर १४, इ.स. १७७४ - जून १७, इ.स. १८३९) हा ब्रिटिश सेनाधिकारी आणि राजकारणी होता.

हा १८२८ ते १८३५ दरम्यान भारताचा गव्हर्नर जनरल होता.

## कौटुंबिक माहिती
बेंटिंक युनायटेड किंग्डमचा पंतप्रधान विल्यम कॅव्हेन्डिश-बेंटिंक आणि लेडी डोरोथी यांचा दुसरा मुलगा होता. डोरोथी डेव्होनशायरच्या ड्यूक विल्यम कॅव्हेंडिशची मुलगी होती. लॉर्ड विल्यम बेंटिंकचे लग्न आर्थर ॲचिसन याची मुलगी लेडी मेरीशी इ.स. १८०३मध्ये झाले. त्यांना अपत्य झाले नाही.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:भारताचे गव्हर्नर जनरल
वर्ग:इ.स. १७७४ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १८३९ मधील मृत्यू
भारतीय दूरसंचार नियामक प्राधिकरण

भारतीय दूरसंचार नियामक प्राधिकरण (इंग्रजी:Telecom Regulatory Authority of India लघुरूप:TRAI) हे भारतातील दूरसंचार क्षेत्रावर नियंत्रणास्तव भारत सरकार द्वारा स्थापित स्वतंत्र संस्था आहे.
* १९९७  मध्ये ** भारतीय दूरसंचार नियामक प्राधिकरण अधिनियम १९९७ ** अन्वये स्थापना.
* मुख्यालय - नवि दिल्ली येथे आहे.
वांग्याचे भरीत

250px|इवलेसे|उजवे|पाकिस्तानी वांग्याचे भरीत
मराठी खाद्य संस्कृतीतील एक महत्त्वाचा पदार्थ,भाजी म्हणुन खाल्ला जातो.
भरीत करण्यासाठी बाजारात भरीताची वांगे विकत मिळतात,ही नेहमीच्या वांग्यापेक्षा आकारानी मोठी असतात.
*वांग्याचे भरीत संपूर्ण महाराष्ट्रात केले जात असले तरी जळगांव व परिसरातील वांग्याचे भरीत प्रसिद्ध आहे.

## साहित्य
*एक भरीताचे वांगे, लसुन, हिरव्या मिरच्या, कांद्याची पात, कोथींबीर, शेंगदाणे, सुके खोबरे, तेल, जिरे, मोहरी, हिंग.

## पुर्व तयारी
*मोठे वांगे भाजुन घेताना त्यामध्ये लसूण आणि ओल्या मिरच्या चिरडून भराव्या.
*खोबऱ्याचे काप करून घ्या.

## कृती
*भाजलेल्या वांग्याची साल काढून टाका, लसूण आणि हिरव्या मिरच्या खलबत्त्यात बारीक करून घ्याव्यात व त्यात वांग्याचा गर घालुन एकजीव करून घ्यावा. आता कढईमधे तेल तापायला ठेवुन त्यात जिरे, मोहरी, हिंगाची फोडणी द्यावी. त्यात शेंगदाणे आणि खोबरे घालुन परतावे. खोबरे चांगले भाजले गेले की त्यात कांद्याची पात घालुन २-३ मिनीटे परतावे. त्यावर वांग्याचा गर, मीठ टाकुन व्यवस्थीत परतुन घ्यावे. वरून कोथींबीर घालुन २-३ मिनीटे परतुन घ्यावे.

## सजावट
आवश्यकते प्रमाणे...तुमची कल्पकता पणाला लावा..
 

वर्ग:महाराष्ट्रातील खाद्यपदार्थ
वर्ग:मराठी विकिबुक्स बंधूप्रकल्पात स्थानांतरित करावयाचे लेख
आम आदमी पक्ष

250 px|इवलेसे|आम आदमी पार्टीचा लोगो
**आम आदमी पार्टी** हा भारत देशातील मान्यताप्राप्त राज्यस्तरीय राजकीय पक्ष आहे. हा पक्ष समाजसेवक अरविंद केजरीवाल व इतर समविचारी लोकांनी स्थापन केला. भारतातील वाढता भ्रष्टाचार दूर करणे, जनलोकपाल विधेयक संसदेत पारित करणे, निवडणूक पद्धतीत सुधारण करणे, सत्तेचे विकेंद्रीकरण करणे हे या पक्षाचे मुख्य उद्देश आहेत.

अण्णा हजारे व अरविंद केजरीवाल ह्यांच्यामधील मतभेदानंतर केजरीवाल ह्यांच्या नेतृत्वाखालील आम आदमी पक्षाची अधिकृत घोषणा २६ नोव्हेंबर इ.स. २०१२, रोजी दिल्लीतील जंतर मंतर येथे करण्यात आली. डिसेंबर २०१३ मध्ये घेण्यात आलेल्या दिल्ली विधानसभा निवडणूकीमध्ये झाडू हे चिन्ह वापरून लढणाऱ्या आम आदमी पक्षाने ७० पैकी ६९ जागांवर आपले उमेदवार उभे केले होते. ह्यांपैकी २८ जागांवर विजय मिळवून भारतीय जनता पक्षा खालोखाल आम आदमी पक्षाने दुसरा क्रमांक पटकावला. पक्षाध्यक्ष अरविंद केजरीवाल ह्यांनी नवी दिल्ली विधानसभा मतदार संघामधून विद्यमान मुख्यमंत्री शीला दीक्षित ह्यांचा २२,००० मतांनी पराभव केला.

२०१५ मध्ये घेण्यात आलेल्या दिल्ली विधानसभा निवडणूकीमध्ये झाडू हे चिन्ह वापरून लढणाऱ्या आम आदमी पक्षाने ७० पैकी ७० जागांवर आपले उमेदवार उभे केले होते. ह्यांपैकी ६७ जागांवर विजय मिळवून सरकार स्थापन केले.

## इतिहास
आम आदमी पार्टीची स्थापना सन 2017 मध्ये इंडिया अगेंस्ट करप्शन द्वारे आण्णा हजारे यांच्या नेतृत्वाखाली चाललेल्या जन लोकपाल आंदोलनाने झाली. जन-लोकपाल बनवण्याच्या प्रति भारतीय राजकीय पक्ष प्रदर्शित उपेक्षापूर्ण वागणूकीमुळे राजकीय पर्यायाचा शोध घेतला जाऊ लागला. अण्णा हजारे भ्रष्टाचारविरोधी जनलोकपाल आन्दोलनाला राजकारणापासून लांब ठेवण्याचा प्रयत्न करत होते, तर अरविंद केजरीवाल आंदोलनाचे लक्ष्य प्राप्त करण्यासाठी एक वेगळा पक्ष स्थापनेच्या आणि निवडणूकीत येण्याच्या विचारात होते. त्यांच्या विचारानुसार वार्ताच्या माध्यमातून जन लोकपाल विधेयक बनवण्यासाठीचे प्रयत्न व्यर्थ जात होते. India Against Corruptionद्वारे सामाजिक जोडणी सेवांवर केले गेले सर्वेमध्ये राजकारणात प्रवेश करण्याच्या विचाराला व्यापक समर्थन मिळाले.

१९ सप्टेंबर २०१२ला आण्णा हजारे आणि अरविंद केजरीवाल या निष्कर्षावर आले की, त्यांचे राजकारणात येण्यासंबंधित मतभेद संपुष्टात येणे अवघड आहे म्हणून त्यांनी समान लक्ष्य असून ही आपले मार्ग वेगळा निवडण्याचा निश्चय केला. जन-लोकपाल आंदोलनाशी जुळालेले मनीष सिसोदिया, प्रशांत भूषण आणि योगेंद्र यादव इत्यादींने अरविंद केजरीवालांना साथ दिली, जेव्हा की किरण बेदी आणि संतोष हेगड़े इ.नी तर अजून काही लोकांनी हजारे यांना पाठिंबा दिला. 
अरविंद केजरीवालांनी २ ऑक्टोंबर २०१२ रोजी नवा पक्ष स्थापन करण्याची  घोषणा केली या प्रकारे भारतीय संविधान दिनाचे औचित्य साधून २६ नोव्हेंबर २०१२ रोजी औपचारिक रूपाने **आम आदमी पार्टी** या नव्या राजकीय पक्षाची स्थापना करण्यात आली.

## संदर्भ 
## बाह्यदुवे 
आम आदमी पार्टीचे संकेतस्थळ


वर्ग:भारतातील राजकीय पक्ष
डॉ. नो

**डॉ. नो** हा इ.स. १९६२ साली प्रदर्शित झालेला पहिला बॉन्डपट होता जो टेरेन्स यंग यांनी दिग्दर्शित केलाले ब्रिटिश चित्रपट आहे. त्या चित्रपटामध्ये जेम्स बॉन्डची भूमिका शॉन कॉनरी ह्याने केली होती. हा जेम्स बाँड मालिकेतील पहिला चित्रपट आहे आणि त्यात कॉनरी काल्पनिक एम.आय.६ एजंटची भूमिका साकारत आहेत. उर्सुला अँड्रेस, जोसेफ वाईजमन आणि जॅक लॉर्ड यांच्या सह-अभिनयात हा इयान फ्लेमिंग यांच्या १९५८ च्या कादंबरीवरून रूपांतरीत केले होते. हा चित्रपट इऑन प्रॉडक्शनच्या हॅरी साल्ट्झमन आणि अल्बर्ट आर. ब्रोकोली यांनी तयार केला होता. 

चित्रपटात, जेम्स बाँडला एका सहकारी ब्रिटिश एजंटच्या बेपत्ता होण्याच्या चौकशीसाठी जमैकाला पाठवले जाते. हा मार्ग त्याला डॉ. ज्युलियस नोच्या भूमिगत तळावर घेऊन जातो, जो रेडिओ बीम शस्त्राने केप कॅनावेरल येथून सुरुवातीच्या अमेरिकन अंतराळ प्रक्षेपणात व्यत्यय आणण्याचा कट रचत आहे.

इवलेसे|अमेरिकेत प्रकाशित झालेला चित्रपटाचा ट्रेलर
जरी बॉन्डवरील हा पहिला चित्रपट असला तरी फ्लेमिंगच्या पुस्तकांच्या मालिकेत हा सहावा आहे. ह्या पुस्तकांची मालिका *कॅसिनो रॉयल* पासून सुरू झाली. म्हणून या चित्रपटात आधीच्या पुस्तकांमधील काही धाग्यांचे संदर्भ आहेत. कमी बजेटमध्ये तयार झालेल्या *डॉ. नो* चित्रपटाला आर्थिक यश मिळाले. चित्रपट ५ ऑक्टोबर १९६२ला प्रकाशित झाल्यावर संमिश्र टीकात्मक प्रतिक्रिया मिळाल्या तरी, कालांतराने तो मालिकेतील सर्वोत्तम भागांपैकी एक म्हणून प्रसिद्ध झाला आहे. *डॉ. नो* चित्रपटाने १९६० च्या दशकात भरभराटीला आलेल्या गुप्तहेर चित्रपटांची सुरुवात केली. या चित्रपटाने त्याच्या प्रमोशन आणि मार्केटिंगचा भाग म्हणून कॉमिक बुक रूपांतर आणि साउंडट्रॅक अल्बम तयार केला.

*डॉ. नो* मध्ये एका सामान्य जेम्स बाँड चित्रपटाचे अनेक पैलू स्थापित झाले. चित्रपटाची सुरुवात बंदुकीच्या नळीच्या दृश्याद्वारे आणि अत्यंत शैलीबद्ध मुख्य शीर्षक अनुक्रमातून पात्राची ओळख करून देऊन होते, जे दोन्ही घटक मॉरिस बाइंडर यांनी तयार केले होते.  यामध्ये चित्रपटाचे संगीतकार मोंटी नॉर्मन यांनी बनवलेले प्रसिद्ध थीम संगीत देखील सादर केले आहे. प्रोडक्शन डिझायनर केन ॲडम यांनी एक विस्तृत दृश्य शैली स्थापित केली जी चित्रपट मालिकेच्या वैशिष्ट्यांपैकी एक आहे. *डॉ. नो* नंतर १९६३ मध्ये *फ्रॉम रशिया विथ लव्ह* हा चित्रपट आला.

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* 

वर्ग:जेम्स बाँड चित्रपट
वर्ग:इ.स. १९६२ मधील इंग्लिश चित्रपट
रॉजर मूर

**रॉजर मूर** (जन्म : १४ ऑक्टोबर, इ.स. १९२७;  - २३ मे, इ.स. २०१७) हे एक हॉलिवुडचे सुप्रसिद्ध सिनेअभिनेते होते. ते जेम्स बाँडपटांमध्ये हिरो असत. १९७३ ते १९८५ या काळात निघालेल्या ७ चित्रपटांत ते जेम्स बाँड होते.

## निधन
अभिनेते रॉजर मूर यांचे कर्करोगाने मंगळवार दिनांक २३ मे इ.स. २०१७ रोजी स्वित्झर्लंड येथे निधन झाले. मृत्यूसमयी ते ८९ वर्षांचे होते. रॉजर यांच्या कुटुंबियांनी मूर यांच्या ट्विटरवरून ही दुःखद बातमी सर्वांसोबत शेअर केली. ‘आम्हाला हे सांगताना दुःख होत आहे की आमच्या वडिलांचं निधन झालं.’ 
## संदर्भ
वर्ग:जेम्स बाँड
वर्ग:इ.स. १९२७ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०१७ मधील मृत्यू
सावित्रीबाई फुले साहित्य संमेलन

**सावित्रीबाई फुले साहित्य संमेलन** नावाचे एक संमेलन अभोणा (नाशिक जिल्हा) या गावात १९-११-२०११ रोजी भरले होते. संमेलनाचे आयोजन  गिरणा गौरव प्रतिष्ठानने केले होते. संमेलनाध्यक्ष चंद्रकांत महामिने होते. 

याशिवाय, द्वितीय ज्योती-सावित्री साहित्य संमेलन या नावाचे पहिले राज्यस्तरीय संमेलन नागपूर येथे २-३ जानेवारी २०१२ या तारखांना भरले होते.

पहा : मराठी साहित्य संमेलने

वर्ग:मराठी साहित्य संमेलने
वर्ग:जोतीराव फुले
वर्ग:सावित्रीबाई फुले
स्कायफॉल

**स्कायफॉल** हा इ.स. २०१२मध्ये प्रदर्शित झालेला जेम्स बाँडपट आहे.

वर्ग:जेम्स बाँड चित्रपट
हिलरी फर्नांडीस

फादर **हिलरी फर्नांडीस** (२२ ऑक्टोबर, १९३८; वसई - २१ जानेवारी २०२६) हे मराठीभाषिक कॅथॉलिक ख्रिस्ती धर्मगुरू, लेखक, गीतकार, संगीतकार, नाटककार, कीर्तनकार व विचारवंत होते.

## जीवन 
हिलरी फर्नांडीस यांचा जन्म  २२ ऑक्टोबर , इ.स. १९३८ रोजी वसई तालुक्यातल्या रमेदी येथील तर्खड गावी झाला. त्यांचे शिक्षण रमेदी येथील प्राथमिक शाळेत आणि पापडी येथील हायस्कुलात झाले. इ.स. १९७० साली त्यांनी कॅथॉलिक धर्मगुरुपदाची दीक्षा घेतली. त्यांची प्रथम नेमनुक ही निर्मल धर्मग्राम येथे झाली.

## प्रकाशित साहित्य
*कीर्तनामृत (१९६९)
*नवे गीत गा (१९७३)
*मला गाऊ दे गीत (१९७९)
*होता कशास तुम्ही निराश (१९९८)
*फडके हे निशाण शांतीचे ()
*प्रेमाचा महामंत्र (२००२)
*वाद,विवाद प्रतिवाद (२००२)
*तोच जगी या सुखी (२०१३)
*गीत बायबल (२०२४)

## संदर्भ 
वर्ग:ख्रिश्चन धर्मगुरू
वर्ग:इ.स. १९३८ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:इ.स. २०२६ मधील मृत्यू
लाइफ ऑफ पाय (चित्रपट)

**लाइफ ऑफ पाय (चित्रपट)** हा इ.स. २०१२ मधील एक इंग्लिश चित्रपट आहे.

## कथा
## पुरस्कार
८५व्या ऑस्कर पुरस्कार वितरण सोहळ्यात या चित्रपटाला चार पुरस्कार मिळाले.
* सर्वोत्तम दिग्दर्शनाचा पुरस्कार
* सर्वोत्तम संगीत दिग्दर्शनाचा पुरस्कार
* सर्वोत्तम छायाचित्रणाचा पुरस्कार
* सर्वोत्तम दृश्य प्रभाव पुरस्कार
कनाफे

[250px|इवलेसे|उजवे|[तुर्कस्तान|तुर्कस्तानातील कनाफेचे जवळून टिपलेले प्रकाशचित्र]]
**कनाफे** (अन्य नामभेद: **क्नाफे**, **कुनाफे**, **कुनाफा**, **कुनेफे**; अरबी: كنافة , *कनाफाह्* ; तुर्की: *Künefe* ; फारसी: رشته‌ختایی ) हा मध्यपूर्वेतील अरब देशांमध्ये, तसेच तुर्कस्तानात प्रचलित असणारा गोड खाद्यपदार्थ आहे. चिझाच्या थापून बनवलेल्या पारीस साखरेच्या पाकात भिजवून कनाफे बनवले जातात. हा खाद्यपदार्थ मूळचा नाब्लुस, पॅलेस्टीन येथून उगम पावल्याचे मानले जाते.

वर्ग:मध्यपूर्वेतील खाद्यपदार्थ
नृत्यनाटिका (बॅले)

नृत्यांच्या साहाय्याने नाटकाची कथा सादर करण्याच्या प्रकाराला नृत्यनाटिका (इंग्रजीत बॅले) म्हणतात. महाराष्ट्रात अशा अनेक नृत्यनाटिका रंगमंचावर सादर करण्यात आल्या आहेत, आणि येत असतात. पण महाराष्ट्रात नृत्यनाटिका सादर करणारे कलावंत तसे कमीच आहेत. सीमा देव, आशा पारेख (नृत्यनाटिका नूरजहॉं), कनक रेळे(नृत्यनाटिका राम) इत्यादी. उत्तरी भारतात, विशेषतः बंगालचे आणि ओरिसाचे कलावंत या क्षेत्रात अग्रेसर आहेत.

## महाराष्ट्रातील काही नृत्यनाटिका 
* महामानव डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर : लेखक विजयकुमार गवई. सादरकर्ते : नंदकिशोर कल्चरल सोसायटी, (यमुनानगर, निगडी- पुणे). दिग्दर्शक : नंदकिशोर कपोते. इ.स. १९९१पासून या नृत्यनाटिकेचे अनेक प्रयोग झाले आहेत. या नृत्यनाटिकेत सुमारे ७० कलाकार काम करतात.
* तथागत गौतम बुद्धांचे जीवन चरित्र : लेखक नर्तक मिलिंद रणपिसे
* मीरा चरित्र : लेखक नर्तक मिलिंद रणपिसे
* २६/११चा दशहतवादी हल्ला : लेखक नर्तक मिलिंद रणपिसे
* नालंदा नृत्यकला विद्यालयाच्या त्रिदशकपूर्तिनिमित्ते नृत्यांगना डॉ. कनक रेळे यांनी रचलेल्या रुक्मिणी स्वयंवर नावाच्या मराठी नृत्यनाटिकेच्या शुभारंभाचा प्रयोग ५-२-२००३ रोजी मुंबईत नेहरू सेंटरमध्ये झाला होता.
* डॉ. मल्लिका साराभाई यांची भगवान बुद्धाच्या जीवनावर आधारित नृत्य नाटिका -
* हेमा मालिनीची दुर्गा नावाची नृत्यनाटिका
* ५ नोव्हेंबर २०११ रोजी अमेरिकेतील ॲरिझोना राज्यातील फिनिक्स येथील मेट्रो मराठी मंडळाच्या दिवाळी कार्यक्रमात मुन्शी प्रेमचंद ह्यांच्या ईदगाह या गोष्टीवर आधारित ’जत्रा’ नावाची एक संगीत नृत्यनाटिका सादर करण्यात आली होती.
* नृत्यनाटिका अंबा (दोन अंकी)
* गणित विषयावरील नृत्यनाटिका - सादरकर्त्या नृपा सोमण
* नृत्यनाटिका ’परिव्राजक स्वामी विवेकानंद’ - सादरकर्त्या सुवर्णा कुलकर्णी
* नृत्यनाटिका ’छोट्यांचे विवेकानंद’ - सादरकर्त्या विदुला कुडेकर
* नृत्यनाटिका ’संगीत मेघदूत’ -सादरकर्ते समर्थ थिएटर्स, दिग्दर्शन विनीता पिंपळखरे आणि निकिता मोघे

## महाराष्ट्राबाहेरील कलावंत आणि त्यांच्या नृत्यनाटिका 
* सचिन शंकर : आगगाडी (१९७१), पूर्व बंगालचे नावाडी (१९७१),ना (१९७२), भूत (१९७३), क्रिकेट (१९७३) , पालखी (१९७५), प्रतीक्षा (१९७५) , प्रत्येकजण (१९८६) वगैरे.. या सर्व नृत्यनाटिकांना सलील चौधरींचे संगीत होते.
* राधाकृष्ण, हिंदू लग्नविधी आणि इतर विविध विषयांवरील नृत्यनाटिका : सादरकर्ते उदय शंकर
* अहल्या : सादरकर्ते हैदराबाद येथील अस्मिता ही संस्था
* रवींद्रनाथ टागोरांनी लिहिलेल्या नृत्यनाटिका : चंडालिका, चित्रांगदा,
* अनेक हिंदी कलावंतांनी मीराबाई, द्रौपदी यांव्या जीवनावर नृत्यनाटिका सादर केल्या आहेत.
* लंडनमधल्या पंचमुखी या संस्थेने २६ सप्टेंबर २००९ रोजी मिडलसेक्स या गावी रवींद्रनाथ टागोर यांनी लिहिलेली चंडालिका ही नृत्यनाटिका रंगमंचावर सादर केली होती.

{अपूर्ण)

पहा: नाटक

वर्ग:मनोरंजन
वर्ग:विस्तार विनंती
सिंचन घोटाळा

**सिंचन घोटाळा** महाराष्ट्राच्या सिंचन विभागात २००० च्या दशकात झालेला एक भ्रष्टाचाराचा घोटाळा आहे. २०११-१२ च्या राज्य आर्थिक सर्वेक्षणातून असे उघड झाले की महाराष्ट्र सरकारने गेल्या दशकात जरी ७०,००० कोटी रुपये सिंचन विकास कामांवर खर्च केले असले तरी राज्यातील सिंचन क्षेत्र  फक्त ०.१% ने वाढले आहे. या सर्वेक्षणानुसार २०००-२००१ मध्ये एकूण लागवडीखालील जमिनीपैकी १७.८% क्षेत्रावर सिंचन क्षमता होती, २००९-२०१० मध्ये ते लागवडीखालील  सिंचन क्षेत्र फक्त १७.९% एवढेच झाले.

## संदर्भ
वर्ग:महाराष्ट्रातील घोटाळे
सुरेश द्वादशीवार

प्रा. **सुरेश द्वादशीवार** हे मराठी पत्रकार आणि कादंबरीकार आहेत. ते अखिल भारतीय मराठी साहित्य महामंडळ, महाराष्ट्र राज्य साहित्य संस्कृती मंडळ आणि विदर्भ साहित्य संघ या संस्थांचे माजी अध्यक्ष आहेत.
* त्यांनी लिहिलेल्या तांदळा, राजधर्म व हाकुमी या कादंबऱ्या वाचकप्रिय आहेत.

## सुरेश द्वादशीवार यांनी लिहिलेली पुस्तके
# अलकनंदा
# आसाम ईशान्येचा परिसर
# एकशे अकरावी दुरुस्ती 
# करुणेचा कलाम 
# कोऽहम
# तांदळा
# तारांगण 
* मन्वंतर : समूहाकडून स्वतःकडे  
* राजधर्म 
* राजमुद्रा
* वर्तमान 
* वहीतल्या नोंदी
* सगळी माझीच माणसं
* सडेतोड
* सेंटर पेज 
* हाकुमी
* गांधीजी आणि त्यांचे टीकाकार

## पुरस्कार
# विदर्भ साहित्य संघाचा कादंबरी वाङ्मयातील लक्षवेधी योगदानाबद्दल विशेष पुरस्कार, त्यांना जाहीर करण्यात आला आहे.
# राष्ट्रीय बंधुता साहित्य परिषद आणि बंधुता प्रतिष्ठानतर्फे 'राष्ट्रीय बंधुता पुरस्कार'  (जानेवारी २०१० मध्ये पार पडलेल्या राष्ट्रीय बंधुता साहित्य संमेलनामध्ये वितरित)

वर्ग:मराठी लेखक