सुनंदा नायर

**सुनंदा नायर** ही एक भारतीय नर्तकी आहे. तिची मुख्य शैली मोहिनीअट्टम आहे. तिने मुंबई विद्यापीठाशी संबंधित नालंदा नृत्या कला महाविद्यालयातून मोहिनीअट्टम नृत्य प्रकारात पदव्युत्तर पदवी घेतली. तिने मुंबई विद्यापीठातून "अंतर्निहित गीतात्मक स्त्रीवाद मोहिनीअट्टम" मध्ये पीएचडी पूर्ण केली आहे. तिचा जन्म मुंबई, भारत येथे झाला.

## बालपण आणि शिक्षण 
सुनंदा नायर हिने आपले भरतनाट्यम मध्ये प्रारंभिक प्रशिक्षण तिच्या वयाच्या सहाव्या वर्षापासून सुरू केले. तिने कथकली कलामंडलम कृष्णनकुट्टी वॉरियर यांच्याकडे पुर्ण केले.

सुनंदा नायर ही प्रसिद्ध मोहिनीअट्टमची शिक्षिका कनक रेळे यांची विद्यार्थिनी आहे. त्यांना केरळच्या शास्त्रीय नृत्य शैली संगीताच्या पुनरुज्जीवन आणि लोकप्रियतेचे श्रेय दिले जाते .

सुनंदा नायर ही पहिले विद्यार्थीनी होती जीने मोहिनीअट्टममध्ये पदव्युत्तर पदवी घेतली. ती मुंबई विद्यापीठातील नालंदा नृत्या कला महाविद्यालयाची विद्यार्थी होती. जिथे तिने मास्टरची पदवी पूर्ण केली. तिने पाच वर्षांत सात वर्षांचा अभ्यासक्रम पूर्ण केला होता. ही संस्था गुरू कुला संप्रदायाच्या सर्वात जवळ आहे.

तिने मुंबई विद्यापीठातून परफॉर्मिंग आर्ट्समध्ये बॅचलर आणि मास्टर्स तसेच मुंबई विद्यापीठातून वाणिज्य शाखेत पदवी प्राप्त केली आहे. तिने डान्समध्ये पीएचडीही केली आहे. तिने संशोधन प्रबंध मोहिनीअट्टम "द इंट्रान्सिक लिरिकल फेमिनिझम इन मोहिनीअट्टम" मध्ये केला आहे. 

## कारकिर्द 
इवलेसे
पदवी घेतल्यानंतर, ती नालंदा येथील कर्मचाऱ्यांमध्ये ती सामील झाली. तिने तिथे १९९९ (नऊ वर्षे) पर्यंत काम केले. नालंदा येथे शिक्षण सुरू ठेवण्यासाठी यूजीसीची आवश्यकता असलेली नेट परीक्षा तिने उत्तीर्ण केली.

तिने अनेक ठिकाणी नृत्याची सादरीकरणे केली आहेत.

कट्टुमानार मुथुकुमार पिल्लई यांच्या बानीमध्ये कलैमामणी कादिरवेलू, कलैमामणी महालिंगम पिल्लई, टी.व्ही. सौंदराजन, दीपक मजूमदार आणि तेजस्विनी राव यांच्यासारख्या मास्टर्सकडून तिने शिक्षण घेतले.

१९८० मध्ये, हायस्कूलमध्ये असताना, तिने श्रुतिलया ललित कला संस्थेमध्ये  मोहिनीअट्टम आणि भरतनाट्यम दोन्ही प्रकारात विद्यार्थ्यांना प्रशिक्षण देते .

एसपीएआरसी आता अमेरिकेत 10 व्या वर्षी कार्यरत आहे. स्पार्कमध्ये भारतीय शास्त्रीय नृत्याची समृद्ध परंपरा नवीन नर्तकांना दिली जाते. &#x5B;''''&#x5D;

## कामगिरी 
इवलेसे|सुनंदा नायर आज देशातील मोहिनीअट्टमच्या प्रमुख प्रतिनिधींपैकी एक आहेत.

* उत्सव भारत माजी युएसएसआर मध्ये
* उत्तर कोरियामध्ये वसंत ऋतु मैत्री कला महोत्सव
* मध्य पूर्व, सिंगापूर आणि अमेरिकेतील कामगिरी.
* मध्य प्रदेशात खजुराहो महोत्सव
* ओरिसामधील कोणार्क महोत्सव
* जयपूर, जोधपूर आणि उदयपूरमध्ये युवा महोत्सव
* निशागांधी, केरळ पर्यटन, त्रिवेंद्रम
* कालिदास समाराह, उज्जैन
* मॉडेरा महोत्सव, गुजरात
* म्हैसूर दासेरा महोत्सव
* नृत्यात्सव, केंद्रीय संगीत नाटक अकादमी, बंगळुरू
* इंडो-इंडोनेशियन फ्रेंडशिप सोसायटी
* वल्लथोल जयंती, केरळ कलामंडलम
* सार्क परिषद, मुंबई
* संगीता सभा, पूना
* स्वाती तिरुणाल संगीत सभा, त्रिवेंद्रम
* चक्रधर समारोह, राजस्थान संगीत नाटक अकादमी
* इंडिया इंटरनॅशनल सेंटर, अपना उत्सव, नवी दिल्ली
* कृष्णा गण सभा, भारत कलाचर, भारतीय संगीत आणि कला, मद्रास
* नॅशनल सेंटर फॉर परफॉर्मिंग आर्ट्स, मुंबई
* हरिदास संगीत संमेलन मुंबई
* कल-के-कलकर, मुंबई
* नित्या नित्याती आणि तन्माई अरोहानम महोत्सव, बंगळुरू
* इंडिया हॅबिटॅट सेंटर, नवी दिल्ली
* श्री चित्रा नृत्य महोत्सव, त्रिवेंद्रम
* नट्यांजली ट्रस्ट, संगीत अकादमी, चेन्नई
* राष्ट्रीय मोहिनी अट्टम महोत्सव, नेहरू केंद्र, मुंबई
* सूर्य परमपारा नृत्य महोत्सव, त्रिवेंद्रम, केरळ
* इंडिया हॅबिटॅट सेंटर, नवी दिल्ली
* धारिनी, कोचीन, केरळ
* मान्सून फेस्टिव्हल आर्ट इंडिया, नवी दिल्ली
* रेनड्रॉप्स फेस्टिव्हल एनसीपीए, सामवेद मुंबई
* भरतम, त्रिचूर, केरळ
* सोपानम, बॉम्बे
* कलाशेत्रम, बॉम्बे
* आशिया पॅसिफिक हेरिटेज फेस्टिव्हल
* केरळ संगीत नाटक अकादमी-जुलै 2015, भोपाळ  

## ओळख 
इवलेसे|केरळ संगीत नाटक अकादमी द्वारे कलाश्री पुरस्कार २०११ मध्ये देण्यात आला

* ग्लोबल मन्नम पुरस्कार, नायर सर्व्हिस सोसायटी ऑफ नॉर्थ अमेरिका, न्यू यॉर्क 2020
* 'नृत्या सेवा मणी पुरस्कार', क्लीव्हलँड त्यागराजा महोत्सव 2020
* 'परफॉर्मिंग आर्ट्ससाठी ग्लोबल एक्सीलेंस अवॉर्ड', 6 वी आंतरराष्ट्रीय मीडिया कॉन्फरन्स 2019
* कथकली आणि कला 2018 साठी बंगळुरू क्लबकडून 'उद्धरण' 
* 'मुथिरई पाथिता विठागर', नाट्यंजली महोत्सव, नाट्यंजली ट्रस्ट 2018
* 'अनंत मार्गसेरशा नाट्य पुरस्कार', एनएसएसओएनए, नायर संगमम 2018
* 'नालंदा कणक नृत्याचा पुरस्कार', नालंदा नृत्य संशोधन केंद्र 2017
* केरळ कलामंडलम 2016 मधील' कलरथनम'.
* केरळ संगीत नाटक अकादमी पुरस्कार (कलाश्री पुरस्कार) 2011
* 'ग्लोबल एक्सीलेंस अवॉर्ड' 2011, जीआयए, नवी दिल्ली कडून
* दिवंगत कलामंडलम कृष्णनकुट्टी पोडुवाल यांच्या स्मृतीप्रित्यर्थ "कलासागर" 2010
* "अभिनय शिरोमणी" सुर्य परफॉर्मिंग आर्ट्स, मिसूरी, यूएसए मधून.
* अभिनय आणि नृत्यदिग्दर्शनाच्या प्रगत प्रशिक्षणासाठी केंद्रीय संगीत नाटक अकादमीकडून शिष्यवृत्ती
* 'सिंगार मणी' - सुर सिंगार समाज, मुंबई
* मोहिनीअट्टमसाठी नेल्लुवाई नांबेशन स्मारक पुरस्कार
* 'नाट्य मयुरी' नाट्यंजली ट्रस्ट, चेन्नई
* सर्वोत्कृष्ट जातीय शास्त्रीय कला पुरस्कार, न्यू ऑर्लीयन्स, 2003
* लुईझियाना राज्य कलाकार यादी
* लुईझियाना टूरिंग डायरेक्टरी
* ग्लोबल एक्सीलेंस डान्स अवॉर्ड, न्यू ऑर्लीयन्स
* न्यू ऑर्लीयन्सच्या भारतीय संघटनेच्या सामुदायिक सेवेसाठी राष्ट्रपती पुरस्कार

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* 
वर्ग:भरतनाट्यम नर्तक
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय महिला कलाकार
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय नर्तक
वर्ग:जन्म वर्ष गहाळ (जिवंत लोक)
वर्ग:महाराष्ट्रातील महिला कलाकार
वर्ग:महाराष्ट्रातील नर्तक
वर्ग:भारतीय महिला शास्त्रीय नृत्यांगना
वर्ग:मोहिनीअट्टम कलाकार
वर्ग:मुंबईतील कलाकार
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख