open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
अंड्रोग्यानोस

ज्यू परंपरेत, एन्ड्रोजिनोस हा शब्द ( हिब्रूमध्ये ***אַנְדְּרוֹגִינוֹס***, भाषांतर " इंटरसेक्स ") पुरुष आणि मादी दोन्ही लैंगिक वैशिष्ट्ये असलेल्या व्यक्तीला सूचित करतो. व्यक्तीच्या लिंगाच्या गोंधळात टाकणाऱ्या संदिग्ध स्वरूपामुळे, रॅबिनिक साहित्य व्यक्तीचे लिंग आणि संभाव्य लिंग वर्गीकरणांवर आधारित कायदेशीर परिणामांची चर्चा करते. पारंपारिकपणे पाळणाऱ्या यहुदी धर्मात, कायदेशीर दायित्वांमध्ये लिंग मध्यवर्ती भूमिका बजावते. 

## जैवशास्त्रिय आधार 
गर्भामध्ये गर्भाच्या विकासादरम्यान, एक विशिष्ट प्रक्रिया सुरू होते जी गर्भाचे शारीरिक गुणधर्म निर्धारित करते. दुस-या शब्दात सांगायचे तर, असा एक बिंदू आहे जिथे गर्भ नर किंवा मादी जननेंद्रियाशिवाय अस्तित्त्वात आहे. अखेरीस, गर्भाच्या एका भागात हार्मोन्स सोडल्यामुळे आणि दुसऱ्या भागात या हार्मोन्सची ओळख झाल्यामुळे, गर्भ एकतर पुरुष जननेंद्रिया किंवा स्त्री जननेंद्रिया विकसित करतो. ही प्रक्रिया गर्भधारणेच्या दीड महिन्यानंतर होते आणि अनुवांशिक लिंगापासून पूर्णपणे वेगळी होते. अनुवांशिक लिंग केवळ Y क्रोमोसोमच्या उपस्थिती किंवा अनुपस्थिती (उपस्थिती = पुरुष, अनुपस्थिती = स्त्री) द्वारे निर्धारित केले जाते.

कारण हे दोन घटक (संप्रेरक उत्सर्जन आणि Y गुणसूत्राचे अनुवांशिक अस्तित्त्व) लिंग निर्धारित करण्यासाठी एकत्र येतात, मिश्रण होणे शक्य आहे (अत्यंत दुर्मिळ असले तरी). ही परिस्थिती वेगवेगळ्या प्रकारे उद्भवू शकते. एक शक्यता अशी आहे की अनुवांशिक पुरुष टेस्टोस्टेरॉन तयार करत नाही (किंवा वैकल्पिकरित्या, तयार करतो परंतु शोधत नाही). गर्भाला टेस्टोस्टेरॉनची जाणीव होत नसल्यामुळे, ते आधीच अस्तित्त्वात असलेल्या पुरुष जननेंद्रियाच्या व्यतिरिक्त स्त्री जननेंद्रिया तयार करून प्रतिक्रिया देते. हे घडण्याचा दुसरा मार्ग म्हणजे टेस्टोस्टेरॉन, जे सामान्यतः केवळ अंडकोषांमध्ये तयार होते, शरीराच्या दुसऱ्या भागात तयार केले जाते, तर अनुवांशिक मादी ते ओळखते आणि आधीपासून अस्तित्त्वात असलेल्या स्त्री जननेंद्रियासह पुरुष जननेंद्रिय तयार करते.

ही श्रेणी व्यक्तीच्या अनुवांशिक लिंगाबद्दल संशयामुळे नाही तर शारीरिक जननेंद्रियाच्या संदर्भात अस्पष्टतेमुळे अस्तित्त्वात आहे. 

## लिंग पुनर्नियुक्ती शस्त्रक्रिया 
## हे सुद्धा पहा 
* इंटरसेक्स लोक आणि धर्म
* टुमटम (ज्यू धर्म)

## संदर्भ 
वर्ग:लैंगिकता
राजभाषा विभाग (भारत सरकार)

राजभाषेशी संबंधित घटनात्मक आणि कायदेशीर तरतुदींचे पालन सुनिश्चित करण्यासाठी आणि संघाच्या अधिकृत कामात हिंदीच्या वापरास प्रोत्साहन देण्यासाठी गृह मंत्रालयाचा स्वतंत्र विभाग म्हणून राजभाषा विभागाची स्थापना जून १९७५ मध्ये करण्यात आली. तेव्हापासून हा विभाग संघाच्या कार्यालयीन कामकाजात हिंदीचा पुरोगामी वापर वाढवण्यासाठी प्रयत्न करत आहे. भारत सरकार (व्यवसाय वाटप) नियम, १९६१ नुसार, खालील कार्ये राजभाषा विभागाकडे सोपविण्यात आली आहेत -

# राज्यघटनेतील राजभाषेशी संबंधित तरतुदी आणि राजभाषा अधिनियम, १९६३ (१९६३चा १९)च्या तरतुदींची अंमलबजावणी करणे, ज्यांच्या अंमलबजावणीची जबाबदारी इतर कोणत्याही विभागाकडे सोपविण्यात आली आहे.
# एखाद्या राज्याच्या उच्च न्यायालयाच्या कार्यवाहीमध्ये इंग्रजी भाषेशिवाय इतर भाषेचा मर्यादित वापर करण्यास अधिकृत राष्ट्रपतींची पूर्व संमती.
# केंद्र सरकारच्या कर्मचाऱ्यांसाठी हिंदी शिक्षण योजना आणि त्यासंबंधित नियतकालिकांचे प्रकाशन आणि इतर साहित्यासह संघाची अधिकृत भाषा म्हणून हिंदीचा पुरोगामी वापर करण्याशी संबंधित सर्व बाबींची केंद्रीय जबाबदारी.
# प्रशासकीय शब्दावली, अभ्यासक्रम, पाठ्यपुस्तके, प्रशिक्षण अभ्यासक्रम आणि त्यासाठी आवश्यक उपकरणे (प्रमाणित लिपीसह) संघाची अधिकृत भाषा म्हणून हिंदीच्या प्रगतीशील वापराशी संबंधित सर्व बाबींमध्ये समन्वय.
# केंद्रीय सचिवालय राजभाषा सेवेची निर्मिती आणि संवर्ग व्यवस्थापन.
# केंद्रीय हिंदी समितीशी संबंधित बाबी.
# विविध मंत्रालये/विभागांनी स्थापन केलेल्या हिंदी सल्लागार समित्यांशी संबंधित कामाचे समन्वय.
# केंद्रीय भाषांतर ब्युरोशी संबंधित बाबी.
# हिंदी शिक्षण योजनेसह केंद्रीय हिंदी प्रशिक्षण संस्थेशी संबंधित बाबी.
# प्रादेशिक अंमलबजावणी कार्यालयांशी संबंधित बाबी.
# राजभाषा संसदीय समितीशी संबंधित प्रकरणे.

## संदर्भ
वर्ग:भारत सरकार
अलैंगिकता

दुवा=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9e/Asexual_Pride_Flag.svg/220px-Asexual_Pride_Flag.svg.png|thumb|अलैंगिकता स्वाभिमान ध्वज

**अलैंगिकता** म्हणजे इतरांबद्दल लैंगिक आकर्षणाचा अभाव, किंवा लैंगिक क्रियाकलापांमध्ये कमी किंवा अनुपस्थित स्वारस्य किंवा इच्छा . हे लैंगिक प्रवृत्ती किंवा त्याची कमतरता मानली जाऊ शकते. अलैंगिक उप-ओळखांच्या विस्तृत कलांचा समावेश करण्यासाठी त्याचे अधिक व्यापकपणे वर्गीकरण देखील केले जाऊ शकते.

लैंगिक क्रिया आणि ब्रह्मचर्य यापासून दूर राहण्यापासून अलैंगिकता वेगळी आहे, जी वर्तणुकीशी संबंधित आहे आणि सामान्यत: एखाद्या व्यक्तीच्या वैयक्तिक, सामाजिक किंवा धार्मिक विश्वासांसारख्या घटकांनी प्रेरित आहे. लैंगिक अभिमुखता, लैंगिक वर्तनाच्या विपरीत, "टिकाऊ" असल्याचे मानले जाते. काही अलैंगिक लोक लैंगिक आकर्षण नसतानाही किंवा संभोगाची इच्छा नसतानाही लैंगिक क्रियेत गुंततात, विविध कारणांमुळे, जसे की स्वतःला किंवा जोडीदारांना शारीरिक आनंद देण्याची इच्छा किंवा मुले जन्माला घालण्याची इच्छा.

लैंगिक अभिमुखता आणि वैज्ञानिक संशोधनाचे क्षेत्र म्हणून अलैंगिकतेचा स्वीकार अजूनही तुलनेने नवीन आहे,

## व्याख्या, ओळख आणि नातेसंबंध 
अलैंगिकतेला काहीवेळा *ऐस* ("अलैंगिक"चे ध्वन्यात्मक संक्षिप्तीकरण) म्हणले जाते, तर संशोधक किंवा अलैंगिक लोकांद्वारे समुदायाला काहीवेळा *ऐस समुदाय* म्हणले जाते. अलैंगिक म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या लोकांमध्ये लक्षणीय फरक असल्यामुळे, अलैंगिकतेच्या व्यापक व्याख्यांचा समावेश असू शकतो. संशोधक सामान्यतः लैंगिक आकर्षणाचा अभाव किंवा लैंगिक स्वारस्य नसणे अशी अलैंगिकतेची व्याख्या करतात, परंतु त्यांच्या व्याख्या भिन्न आहेत; ते "कमी किंवा अनुपस्थित लैंगिक इच्छा किंवा आकर्षण, कमी किंवा अनुपस्थित लैंगिक वर्तणूक, केवळ रोमँटिक गैर-लैंगिक जोडीदार किंवा अनुपस्थित लैंगिक इच्छा आणि वर्तन या दोन्हींचे संयोजन असलेल्या व्यक्तींचा संदर्भ घेण्यासाठी" हा शब्द वापरू शकतात. अलैंगिक म्हणून स्वतःची ओळख देखील एक निर्धारक घटक असू शकते.

अलैंगिक लोक, कोणत्याही लिंगाबद्दल लैंगिक आकर्षण नसले तरी, पूर्णपणे रोमँटिक संबंधांमध्ये गुंतू शकतात, तर इतर कदाचित तसे करू शकत नाहीत. अशा अलैंगिक-ओळखलेल्या व्यक्ती आहेत ज्यांनी तक्रार केली की त्यांना लैंगिक आकर्षण वाटते परंतु त्यावर कृती करण्याची इच्छा नाही कारण त्यांना लैंगिक किंवा गैर-लैंगिक व्यवहार (मिठीत घेणे, हाताने पकडणे इ.) मध्ये गुंतण्याची खरी इच्छा नाही किंवा गरज नाही. इतर अलैंगिक लोक आलिंगन किंवा इतर गैर-लैंगिक शारीरिक क्रियाकलापांमध्ये व्यस्त असतात.

## हे देखील बघा
* अप्रणयत्व
* निमलैंगिकता

## नोंदी 
## संदर्भ 
## पुढील वाचन 
* ९७८-१-४४२२-०१०१-९ 
* ९७८-१६३१४४००२१ 
* "आम्ही विवाहित आहोत, आम्ही फक्त सेक्स करत नाही", यूके *द गार्डियन*, 8 सप्टेंबर 2008
* "अलैंगिक लोक कपाट सोडतात, समुदाय शोधा" - SFGate.com
* "अलैंगिकता", मार्क कॅरिगनचा लेख, मध्ये: *द सेज एनसायक्लोपीडिया ऑफ एलजीबीटीक्यू स्टडीज* व्हॉल. 1 (A-G) .
* Rle इंजि. *लेदर स्पिनस्टर्स आणि त्यांच्या लैंगिकतेची पदवी* सेंट मेरी पब. ह्यूस्टनची कंपनी, 1998.
* गेराल्डिन लेव्ही जूस्टेन-व्हॅन विल्स्टरेन, एडमंड फॉर्च्युइन, डेव्हिड वॉकर आणि क्रिस्टीन स्टोन, *नॉनलिबिडोइझम: द शॉर्ट फॅक्ट्स* . युनायटेड किंग्डम.ISBN&nbsp;1447575555
* चेन, अँजेला (१५ सप्टेंबर २०२०). *ऐस: अलैंगिकता इच्छा, समाज आणि सेक्सचा अर्थ याबद्दल काय प्रकट करते* . बीकन प्रेस.ISBN&nbsp;9780807013793 .

## बाह्य दुवे 
* 

वर्ग:लैंगिक कल
वर्ग:अलैंगिकता
वर्ग:लैंगिक आकर्षण
मरिन काउंटी (कॅलिफोर्निया)

**मरिन काउंटी (**, ) अमेरिकेच्या कॅलिफोर्निया राज्यातील एक काउंटी आहे. ही काउंटी सान फ्रान्सिस्को बे एरियाच्या वायव्य भागात आहे. २०२० च्या जनगणनेनुसार येथील २,६२,२३१ होती.  काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र सान रफायेल येथ सॅन राफेल आहे.  ही काउंटी सान फ्रान्सिस्को शहराला गोल्डन गेट पूलाद्वारे जोडलेली आहे.

२०१९मध्ये मरिन काउंटीचे दरडोई उत्पन्न $१,४१,७३५ इतके होते. हे अमेरिकेतील काउंट्यामध्ये सहाव्या क्रमांकाचे आहे. 

## इतिहास 
मरिन काउटीची स्थापना १८ फेब्रुवारी, १८५० रोजी झाली. ही काउंटी कॅलिफोर्नियाच्या मूळ २७ काउंट्यांपैकी एक आहे.
डावे|इवलेसे| मिशन सॅन रफायेल आर्कांजेल चर्च
इवलेसे|220x220अंश| मरिन हेडलँड्सकडून गोल्डन गेट पूलाचे दृश्य

### चतुःसीमा 
## हे सुद्धा पहा 
* अमेरिकेच्या काउंट्यांची यादी

## संदर्भ आणि नोंदी 
*
वर्ग:कॅलिफोर्नियामधील काउंटी
वर्ग:इ.स. १८५० मधील निर्मिती
मिहिका कुशवाह

**मिहिका कुशवाह** (जन्म २० जुलै १९९५ आग्रा, शेल्टर) ही एक भारतीय अभिनेत्री आहे जी डिअर दीया सारख्या चित्रपटांसाठी ओळखली जाते. तिने सर्वाधिक प्रोत्साहन देणाऱ्या प्रतिभेसाठी एसओएस नाइटलाइफ एक्सलन्स अवॉर्ड जिंकला.

## कारकीर्द आणि शिक्षण 
कुशवाहने आग्रा येथील गौतम ऋषी इंटर कॉलेजमधून शिक्षण पूर्ण केले आणि श्रीमती मधून पदवी प्राप्त केली. बाहुदेवी कॉलेज. नाटके करून आणि अभिनय कार्यशाळा घेऊन तिने अभिनय क्षेत्रात आपल्या कारकिर्दीला सुरुवात केली. २०२२ मध्ये तिने डिअर दिया या कन्नड सुपरहिट चित्रपट दियाचा हिंदी रिमेक असलेल्या डिअर दिया चित्रपटातून बॉलिवूडमध्ये पदार्पण केले. २०२२ मध्ये ती पारस अरोरासोबत बूंड बूंड म्युझिक व्हिडिओमध्ये दिसली होती. २०२१ मध्ये ती शरद मालाहोत्रासोबत म्युझिक व्हिडिओ 'इधार देखो' मध्ये मुख्य भूमिकेत होती.

## पुरस्कार 
* एसओएस नाइटलाइफ एक्सलन्स पुरस्कार

## फिल्मोग्राफी 
* प्रिय दीया
* बूंड बूंड
* इधर देखो

## बाह्य दुवे 
 आयएमडीबीवर

## संदर्भ 
वर्ग:हिंदी चित्रपट अभिनेत्री
वर्ग:इ.स. १९९५ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
पंतप्रधान संग्रहालय

**पंतप्रधान संग्रहालय** हे तीन मूर्ती मार्ग क्षेत्र, नवी दिल्ली, दिल्ली येथे आहे. या संग्रहालयात देशातील सर्व माजी पंतप्रधानांच्या कार्याची ओळख करून देण्यात आली आहे. जवाहरलाल नेहरू, राजीव गांधी आणि इंदिरा गांधी यांनाही या संग्रहालयात विशेष स्थान देण्यात येणार आहे. तरुण पिढीला सर्व भारतीय पंतप्रधानांचे नेतृत्व, दूरदृष्टी आणि कार्याबद्दल माहिती व्हावी, त्यामधून प्रेरणा मिळावी, यासाठी हे संग्रहालय तयार करण्यात आले आहे. तीन मूर्ती भवनातील नेहरू मेमोरियल म्युझियम आणि लायब्ररीला लागून असलेल्या १०,००० चौरस मीटर जागेवर बांधण्यात आलेल्या या संग्रहालयात माजी पंतप्रधानांशी संबंधित प्रदर्शने आहेत. २७१ कोटी रुपये खर्चून उभारण्यात येणाऱ्या संग्रहालयाला २०१८ मध्ये मंजूरी देण्यात आली होती. संग्रहालयात एकूण ४३ दालनं आहेत. तसेच संग्रहालयाचा लोगो राष्ट्र आणि लोकशाहीचे प्रतीक असलेले धर्मचक्र धारण केलेल्या भारतातील लोकांच्या हातांचे प्रतिनिधित्व करतो.

पंतप्रधान संग्रहालयात पंतप्रधान यांचे दुर्मिळ फोटो, त्यांची भाषणं, मूळ लेखन यासारख्या वस्तू ठेवल्या गेल्या आहेत. सार्वजनिक क्षेत्रात जी लोकं उच्च पदावर असतात त्यांच्या जीवनाचा अभ्या करतो हे इतिहासाचं अवलोकनचं असतं. मोठ्या पदावर काम करणाऱ्या व्यक्तीचं जीवन इतिहासाची निर्मिती करत असते. या संग्रहालयातून स्वातंत्र्योत्तर भारताचा इतिहास आपल्याला पाहायला मिळेल. पंतप्रधानांच्या कामाला जाणून घेणं हे स्वतंत्र भारताच्या वाटचालीला समजून घेणं ठरेल. आपल्या देशाचे सर्वाधिक पंतप्रधान सामान्य कुटुंबातील व्यक्ती बनल्या आहेत. आपल्या देशासाठी ही अभिमानाची बाब आहे. शेतकरी कुटुंबातून, सामान्य कुटुंबातील व्यक्ती पंतप्रधान होतो, ही भारताच्या लोकशाही व्यवस्थेसंदर्भातील अभिमानाची गोष्ट आहे.

## हे सुद्धा पहा
भारताचे पंतप्रधान

संग्रहालय
वर्ग:दिल्लीमधील इमारती व वास्तू
माया सीता

**माया सीता** किंवा **छाया सीता** ही रामायणाच्या काही रूपांतरांमध्ये, ही देवी सीता (ग्रंथातील नायिका)ची भ्रामक प्रतिव्यक्ती आहे. वास्तविक सीतेऐवजी लंकेच्या राक्षस-राजा रावणाने माया सीतेचे अपहरण केले.
इवलेसे|राजा रविवर्मा यांचे रावण सीतेचे अपहरण करतानाचे चित्र. रामायणाच्या काही आवृत्त्यांमध्ये असे म्हणले आहे की वास्तविक सीतेऐवजी माया सीतेचे रावणाने अपहरण केले होते.
रामायणात, सीता – रामाची पत्नी (अयोध्येचा राजकुमार आणि देव विष्णूचा अवतार) – तिला रावणाने पकडले आणि लंकेत कैद केले, जोपर्यंत तिला रामाने सोडवले नाही, ज्याने तिचा बंधक मारला. सीतेला अग्निपरीक्षा (अग्नीपरीक्षा) येते ज्याद्वारे ती रामाने स्वीकारण्यापूर्वी तिची शुद्धता सिद्ध करते. महाकाव्याच्या काही आवृत्त्यांमध्ये, अग्नि-देवता अग्नीने माया सीतेची निर्मिती केली, जी सीतेची जागा घेते आणि रावणाने त्याचे अपहरण केले आणि त्याचे बंदिवास भोगले, तर वास्तविक सीता अग्नीत लपते. अग्निपरीक्षेत माया सीता आणि प्रत्यक्ष सीता यांची पुन्हा देवाणघेवाण होते. काही ग्रंथांमध्ये माया सीतेचा अग्नि परिक्षेच्या ज्वाळांमध्ये नाश झाल्याचा उल्लेख आहे, तर इतरांनी ती कशी आशीर्वादित झाली आणि महाकाव्य नायिका द्रौपदी किंवा देवी पद्मावती म्हणून पुनर्जन्म झाला असे वर्णन केले आहे. काही धर्मग्रंथांमध्ये तिचा मागील जन्म वेदवती असा उल्लेख आहे, रावणाने तिचा विनयभंग करण्याचा प्रयत्न केला.

राम-केंद्रित पंथांची मुख्य देवी सीतेला माया सीतेचा आकृतिबंध रावणाच्या अपहरणाच्या कटाला बळी पडण्यापासून वाचवतो आणि तिच्या पवित्रतेचे रक्षण करतो. सीता आणि इतर देवींच्या तत्सम दुहेरी किंवा सरोगेट्स हिंदू पौराणिक कथांच्या विविध कथांमध्ये आढळतात.

## रामायण मूळ कथानक 
वाल्मिकींच्या रामायणात (5वे ते 4थे शतक) माया सीतेचा उल्लेख नाही. मिथिलाची राजकन्या सीता हिचा विवाह अयोध्येचा राजकुमार रामाशी झाला. रामाला 14 वर्षांच्या वनवासात जाण्यास भाग पाडले जाते आणि त्याच्यासोबत सीता आणि त्याचा भाऊ लक्ष्मण असतो. रावण, लंकेचा राक्षस-राजा, सीतेला पळवून नेण्याचा कट रचतो, ज्याला मारिचाने मदत केली, जी सीतेला मोहित करणाऱ्या जादुई सोन्याच्या हरणात (माया मृगा, एक भ्रामक हरीण) बदलते. दंडकाच्या जंगलात वनवासात असताना राम हरणाच्या मागे जातो आणि त्याचा वध करतो हे स्थान नेवासा जवळील प्रवरा संगम येथेआहे. जादुई हरिण रामाच्या आवाजात मदतीची हाक देते. सीता लक्ष्मणाला एकटे सोडून रामाला मदत करण्यास भाग पाडते. रावण संन्याशाच्या वेशात येतो आणि तिचे अपहरण करतो. युद्धात रावणाचा वध करणाऱ्या रामाकडून तिची सुटका होईपर्यंत तो तिला लंकेच्या अशोक वाटिका उपवनात कैद करतो. जेव्हा रामाला सीतेच्या पवित्रतेवर शंका येते तेव्हा तिची अग्निपरीक्षा (अग्नी परिक्षा) होते. सीता जळत्या चितेत प्रवेश करते आणि घोषित करते की ती जर रामाशी विश्वासू असेल तर अग्नीने तिला इजा करू नये; तिच्या शुद्धतेचा पुरावा म्हणून ती अग्नीदेवता अग्नीसोबत सुरक्षित बाहेर येते. राम सीतेला परत स्वीकारतो आणि अयोध्येला परततो, जिथे त्यांना राजा आणि राणी म्हणून राज्याभिषेक केला जातो.

## संदर्भ 
वर्ग:रामायणातील व्यक्तिरेखा
वर्ग:पौराणिक व्यक्ती
जयराम हर्डीकर

**जयराम हर्डीकर** (जन्म:अज्ञात -५ एप्रिल १९८०) हे एक मराठी अभिनेते होते जे मराठी नाटके आणि मराठी चित्रपटांमधील भूमिकांसाठी ओळखले जातात.

## चित्रपट कारकीर्द 
१९७९ मध्ये जब्बार पटेल दिग्दर्शित 'सिंहासन' या मराठी राजकीय नाटक चित्रपटात हर्डीकर यांच्या उल्लेखनीय चित्रपट भूमिका होत्या. तसेच नचिकेत पटवर्धन आणि शंकर नाग द्वारे लिखित '२२ जून १८९७' मध्ये त्यांनी गणेश द्रविडची नकारात्मक भूमिका निभावली होती. १९७८ मध्ये दिवंगत अभिनेत्री स्मिता पाटील यांच्या सोबत 'सर्वसाक्षी' या मराठी चित्रपटात देखील काम केले होते.

५ एप्रिल १९८० रोजी 'मंतरलेली चैत्रवेल' या नाटकासाठी कोल्हापूरकडे प्रवास करत असताना त्यांच्या बसला अपघात झाला. यात जेष्ठ अभिनेत्री शांता जोग आणि इतर काही कलावंतांसह त्यांचा मृत्यू झाला.

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* प्ले स्टोर वरील ई-बुक 'तुझ्याशीच बोलत्येय मी'

वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:मराठी अभिनेते
वर्ग:मराठी चित्रपट अभिनेते
वर्ग:मराठी नाट्यअभिनेते
वर्ग:इ.स. १९८० मधील मृत्यू
अबनींद्रनाथ टागोर

**अबनींद्रनाथ टागोर** CIE (बंगाली: অবনীন্দ্রনাথ ঠাকুর; 7 ऑगस्ट 1871 - 5 डिसेंबर 1951) हे "इंडियन सोसायटी ऑफ ओरिएंटल आर्ट" चे प्रमुख कलाकार आणि निर्माते होते. भारतीय कलेतील स्वदेशी मूल्यांचे ते पहिले प्रमुख प्रवर्तक होते. त्यांनी प्रभावशाली बंगाल स्कूल ऑफ आर्टची स्थापना केली, ज्यामुळे आधुनिक भारतीय चित्रकलेचा विकास झाला. ते विशेषतः लहान मुलांसाठी प्रसिद्ध लेखकही होते. 'अबन ठाकूर' या नावाने प्रसिद्ध, त्यांची राजकाहिनी, बुरो आंगला, नालक, आणि खिरेर पुतुल ही पुस्तके बंगाली भाषेतील बालसाहित्य आणि कलेतील महत्त्वाच्या खुणा होत्या.

ब्रिटिश राजवटीत कला शाळांमध्ये शिकवल्या जाणाऱ्या पाश्चात्य कलाकृतींच्या प्रभावाचा प्रतिकार करण्यासाठी टागोरांनी मुघल आणि राजपूत शैलींचे आधुनिकीकरण करण्याचा प्रयत्न केला. बंगाल स्कूल ऑफ आर्टमधील इतर कलाकारांसोबत, टागोर यांनी अजिंठा लेण्यांपासून प्रेरणा घेऊन भारतीय कला इतिहासातून व्युत्पन्न केलेल्या राष्ट्रीय भारतीय कलेच्या बाजूने वकिली केली. टागोरांचे कार्य इतके यशस्वी झाले की अखेरीस ब्रिटिश कला संस्थांमध्ये राष्ट्रीय भारतीय शैली म्हणून स्वीकारले गेले आणि त्याचा प्रचार केला गेला.
इवलेसे|गणेश जननी चित्र

## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. १८७१ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९५१ मधील मृत्यू
वर्ग:भारतीय चित्रकार
वर्ग:बंगाली लेखक
वर्ग:बंगाली साहित्यिक
वर्ग:बंगाली व्यक्ती
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
स्वाध्याय

**स्वाध्याय** ही एक संस्कृत संज्ञा आहे ज्याचा अर्थ स्व-अध्ययन आणि विशेषतः वेद आणि इतर पवित्र ग्रंथांचे पठण असा होतो. ही अनेक अर्थांसह एक व्यापक संकल्पना देखील आहे. हिंदू धर्माच्या विविध शाळांमध्ये, स्वाध्याय हा एक नियम (सद्गुणी पालन) आहे जो आत्मनिरीक्षण आणि "स्वतःचा अभ्यास" दर्शवितो.
[मध्यवर्ती|[ऋग्वेद हस्तलिखित, देवनागरी लिपीतील संस्कृत, भारत, १९व्या शतकाच्या सुरुवातीला]]

## व्युत्पत्ती, अर्थ आणि वापर 
स्वाध्याय हा स्व (स्व) + अध्याय (अध्याय) यांनी बनलेला एक मिश्रित संस्कृत शब्द आहे. अध्याय म्हणजे "धडा, व्याख्यान, अध्याय; वाचन". स्व म्हणजे "स्वतःचा, स्वतःचा, स्वतःचा, मानवी आत्मा".म्हणून, स्वाध्यायचा शाब्दिक अर्थ "स्वतःचे वाचन, धडा" असा होतो.

स्वाध्याय हा देखील (स्वा) + ध्याय (ध्याय) यांनी बनलेला एक मिश्रित संस्कृत शब्द आहे. ध्यान म्हणजे "ध्यान करणे". अध्याय आणि ध्यायाचे मूळ "ध्याय" (मध्य) आहे ज्याचा अर्थ "ध्यान, चिंतन, विचार करणे" आहे. स्वाध्याय या शब्दाचा अर्थ "चिंतन, ध्यान, स्वतःचे प्रतिबिंब" किंवा फक्त "स्वतःचा अभ्यास करणे" असा होतो.

## प्राचीन साहित्यातील स्वाध्याय 
### उपनिषद 
तैत्तिरीय उपनिषदातील स्तोत्र १.९.१ वास्तविकता (ष्ट), सत्य (सत्य), आत्मसंयम (दमह), चिकाटी (तप), शांतता आणि आंतरिक शांती (समास),  इतरांशी संबंध, कुटुंब, पाहुणे (प्रजा, प्रजना, मानुष, अतिथी) आणि सर्व विधी (अग्नया, अग्निहोत्रम).

तैत्तिरीय उपनिषद, तथापि, श्लोक १.९.१ मध्ये जोडते की, शिकण्याच्या स्वाध्याय प्रक्रियेच्या सद्गुणांसह, एखाद्याने शिकलेल्या गोष्टी शिकवल्या पाहिजेत आणि सामायिक केल्या पाहिजेत.[23] हे गंभीरानंद द्वारे अनुवादित "स्वाध्यायप्रवाचने सीए" या वाक्यांशाद्वारे व्यक्त केले गेले आहे

श्लोक १.११.१ मध्ये, विद्यार्थ्याच्या शिक्षणाचा शेवटचा अध्याय, तैत्तिरीय उपनिषद आठवण करून देतो,

सत्यवंद । धर्माचेर । स्वाध्यायान्माप्रमदः ।

सत्य बोला, धर्माचे पालन करा, स्वाध्याय कधीही थांबवू नका.— 

तैत्तिरीय उपनिषद, 1.11.1-2 

स्वाध्यायाचा सर्वात जुना उल्लेख तैत्तिरीय आरण्यक 2.15 मध्ये आढळतो: "स्वाध्यायो-अध्येताव्यह" ("स्वाध्यायाचा सराव केलाच पाहिजे"). सत्पथ ब्राह्मण देखील त्याची पुनरावृत्ती करतात.

## संदर्भ 
वर्ग:शिक्षण
शल्य पर्व

इवलेसे|258x258अंश| शंख फुंकून महाभारत युद्ध संपल्याची घोषणा करताना कृष्ण

## बाह्य दुवे 
* **वेद-पुराण** - येथे चार वेद आणि दहाहून अधिक पुराणे हिंदी अर्थासह उपलब्ध आहेत. येथे पुराणे देखील ऐकता येतात.
* महर्षि व्यवस्थापन विद्यापीठ - येथे संपूर्ण वैदिक साहित्य संस्कृतमध्ये उपलब्ध आहे.
* ज्ञानामृतम् - वेद, आरण्यक, उपनिषद इत्यादींची योग्य माहिती.
* वेद आणि वेदांग - सर्व वेद आणि त्यांची भाष्ये आर्य समाज, जामनगर येथील जळघर येथे दिली आहेत.
* ज्याचा उद्देश - **वेदांचा प्रसार** 
* veda-vidya_dot_com
बंगाल स्कूल ऑफ आर्ट

**बंगाल स्कूल ऑफ आर्ट**, ज्याला सामान्यतः **बंगाल स्कूल** म्हणून संबोधले जाते, ही एक कला चळवळ आणि भारतीय चित्रकलेची एक शैली होती जी बंगालमध्ये, प्रामुख्याने कोलकाता आणि शांतीनिकेतनमध्ये उगम पावली आणि 20 व्या शतकाच्या सुरुवातीला ब्रिटिश राजवटीत संपूर्ण भारतीय उपखंडात भरभराट झाली. 

२०व्या शतकाच्या सुरुवातीच्या काळात 'भारतीय चित्रकलेची शैली' म्हणूनही ओळखली जाते, ती भारतीय राष्ट्रवाद (स्वदेशी) शी संबंधित होती आणि अबनींद्रनाथ टागोर यांच्या नेतृत्वाखाली होती.  ई.बी. हॅवेल सारख्या ब्रिटिश कला प्रशासकांद्वारे त्याचा प्रचार आणि समर्थन देखील केले जात होते. हॅवेल हे १८९६ पासून कोलकाता येथील गव्हर्नमेंट कॉलेज ऑफ आर्ट अँड क्राफ्टचे प्राचार्य होते; अखेरीस यामुळे आधुनिक भारतीय चित्रकलेचा विकास झाला.
[इवलेसे|[अबनींद्रनाथ टागोर (1871-1951), कवी रवींद्रनाथ टागोर यांचे पुतणे आणि चळवळीचे प्रणेते यांचे भारत माता चित्र.]]
राजा रविवर्मा यांसारख्या भारतीय कलाकारांनी आणि ब्रिटिश कला शाळांमध्ये यापूर्वी भारतामध्ये प्रचारिषत केलेल्या शैक्षणिक कला शैलींच्या विरोधात प्रतिक्रिया देणारी एक अवांत गार्डे आणि राष्ट्रवादी चळवळ म्हणून बंगाल शाळा उदयास आली. पश्चिमेकडील भारतीय आध्यात्मिक विचारांच्या प्रभावानंतर, ब्रिटिश कला शिक्षक अर्नेस्ट बिनफिल्ड हॅवेल यांनी कलकत्ता स्कूल ऑफ आर्टमध्ये विद्यार्थ्यांना मुघल लघुचित्रांचे अनुकरण करण्यास प्रोत्साहित करून शिकवण्याच्या पद्धतींमध्ये सुधारणा करण्याचा प्रयत्न केला. यामुळे वाद निर्माण झाला, ज्यामुळे विद्यार्थ्यांनी संप केला आणि स्थानिक प्रेसकडून तक्रारी केल्या, ज्यांनी हे प्रतिगामी पाऊल असल्याचे मानले. हॅवेल यांना कवी रवींद्रनाथ टागोर यांचे पुतणे अबनींद्रनाथ टागोर यांनी पाठिंबा दिला. टागोर यांनी मुघल कलेचा प्रभाव असलेल्या अनेक कलाकृती रंगवल्या, ही एक शैली आहे जी त्यांना आणि हॅवेलने पाश्चिमात्य "भौतिकवाद"च्या विरोधात, भारताच्या विशिष्ट आध्यात्मिक गुणांची अभिव्यक्ती असल्याचे मानले. टागोरांच्या प्रसिद्ध चित्रकला, भारत माता (भारत माता), एका तरुण स्त्रीचे चित्रण केले आहे, ज्यामध्ये हिंदू देवतांच्या रूपात चार हातांनी चित्रित केले आहे, ज्यामध्ये भारताच्या राष्ट्रीय आकांक्षांचे प्रतीक आहे. टागोरांनी नंतर कलेचे पॅन-आशियाई मॉडेल तयार करण्याच्या आकांक्षेचा भाग म्हणून जपानी कलाकारांशी संबंध विकसित करण्याचा प्रयत्न केला. 'भारत माता'च्या चित्रांतून अबनींद्रनाथांनी देशभक्तीचा नमुना प्रस्थापित केला. बंगाल शाळेचे चित्रकार आणि कलाकार नंदलाल बोस, एम.ए.आर. चुगताई, सुनयनी देवी (अबनींद्रनाथ टागोर यांची बहीण), मनीषी डे, मुकुल डे, कालीपाद घोषाल, असित कुमार हलदार, सुधीर खास्तगीर, क्षितींद्रनाथ मजुमदार, सुग्रा रबाबी होते.

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय चित्रकला
चित्रशैली
शांति पर्व

**शांतीपर्व** हा महाभारताचा १२वा सण आहे. धर्म, तत्त्वज्ञान, राजकारण आणि आध्यात्मिक ज्ञान यांचे शांतीपर्वामध्ये स्पष्ट वर्णन केले आहे.

त्याखाली ३ उपपर्व आहेत-

* राजधर्म शिस्तीचा उत्सव
* aapddharma उत्सव
* मोक्षधर्म उत्सव

यात ३६५ अध्याय आहेत. शांतीपर्वातील युद्धाच्या शेवटी युधिष्ठिराचा पश्चात्ताप, श्रीकृष्णासह सर्व लोकांचा युधिष्ठिराचा पश्चाताप, युधिष्ठिराचा नगर प्रवेश आणि राज्याभिषेक, सर्वांसह भीष्माकडे जाणे, भीष्माने श्रीकृष्णाची केलेली स्तुती, भीष्माने युधिष्ठिराच्या प्रश्नांची उत्तरे आणि त्यांना राजधर्म, आपधर्म आणि मोक्षधर्म इत्यादी शिकवताना वर्णन केले आहे. मोक्षपर्वात सृष्टीचे रहस्य आणि आध्यात्मिक ज्ञान यांचे विशेष प्रतिनिधित्व आहे. *शांतीपर्वामध्ये माणकगीता* (अध्याय १७७), पराशर गीता (अध्याय २९०-९८) आणि हंस गीता (अध्याय २९९) देखील आहेत.
वर्ग:Pages with unreviewed translations
मौसल पर्व

**मौसल पर्व** महाभारताच्या १८पैकी १६वे पर्व आहे. यात उपपर्वे नसून ८ अध्याय आहेत.

वर्ग:महाभारत
वर्ग:महाभारतातील पर्व
महाराष्ट्र राज्य चित्रपट पुरस्कार

**महाराष्ट्र राज्य चित्रपट पुरस्कार** हा मराठी चित्रपटसृष्टीतील प्रतिष्ठित पुरस्कारांपैकी एक असून महाराष्ट्र शासनाकडून मराठी भाषेतील चित्रपट आणि कलाकारांना दिला जातो. इ.स. १९६१ मध्ये प्रथम पुरस्कार देण्यात आला होता.

**विभागणी** 
हा पुरस्कार साधारणतः १८ विभागात विभागून दिला जातो.
# उत्कृष्ट चित्रपट: प्रथम पुरस्कार-निर्मात्यास वीस हजार रूपयांचे दादासाहेब फाळके पारितोषिक, तर दिग्दर्शकास पाच हजार रूपयांचे रोख.
# द्वितीय पुरस्कार : निर्मात्यास बारा हजार रूपायांचे बाबूराव पेंटर पारितोषिक, तर दिग्दर्शकास तीन हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक
# तृतीय पुरस्कार : निर्मात्यास आठ हजार रूपयांचे मास्टर विनायक पारितोषिक, तर दिग्दर्शकास तीन हजारांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट कथा : पंधराशे रूपयांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट पटकथा : एक हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट संवाद : एक हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट चित्रपट गीते : एक हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट अभिनेता : एक हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट अभिनेत्री : एक हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट सहाय्यक अभिनेता : एक हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट सहाय्यक अभिनेत्री : एक हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट संगीतदिग्दर्शक : एक हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट छायाचित्रकार (रंगीत व एकरंगी छायाचित्रण) : एक हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट ध्वनिमुद्रण : एक हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट संपादक : एक हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट कलादिग्दर्शक (रंगीत व एकरंगी) : एक हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट पुरूष पार्श्वगायक : एक हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक
# उत्कृष्ट स्त्री पार्श्वगायक : एक हजार रूपयांचे रोख पारितोषिक

## संदर्भ 
वर्ग:चित्रपट पुरस्कार
वर्ग:महाराष्ट्र शासन
मालगुडी डेझ (निःसंदिग्धीकरण)

* मालगुडी डेझ (मालिका)
* मालगुडी डेझ (पुस्तक)

वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने
जर्सी (चित्रपट)

**जर्सी (चित्रपट)** हा गौतम तिन्नानुरी यांनी लिहिलेला आणि दिग्दर्शित केलेला आगामी भारतीय हिंदी-भाषेतील स्पोर्ट्स थरारपट आहे, जो त्याचे हिंदी दिग्दर्शनात पदार्पण आहे आणि त्याच शीर्षकाच्या त्याच्या २०१९ च्या तेलगू चित्रपटाचा रिमेक आहे. यात शाहिद कपूर माजी क्रिकेटपटूच्या भूमिकेत आहे जो मृणाल ठाकूर आणि पंकज कपूर यांच्यासमवेत आपल्या मुलाच्या जर्सीच्या इच्छेसाठी गेममध्ये परत येतो. चित्रपटाची निर्मिती गीता आर्ट्स, दिल राजू प्रॉडक्शन, सितारा एंटरटेनमेंट्स आणि ब्रॅट फिल्म्स यांनी केली आहे.

## कथा 
जर्सी एका क्रिकेटपटूबद्दल आहे ज्याने वयाच्या ३६व्या वर्षी आपल्या मुलांचे स्वप्न पाहण्यासाठी आणि आपली क्षमता सिद्ध करण्यासाठी आपल्या कारकिर्दीला पुनरुज्जीवित करण्याचा निर्णय घेतला. अर्जुनने आपल्या मुलाची जर्सीची इच्छा पूर्ण करण्यासाठी भारतीय राष्ट्रीय संघातून खेळण्याचे लक्ष्य ठेवले आहे.

## कलाकार 
* शाहिद कपूर
* मृणाल ठाकूर
* पंकज कपूर
* रोनित कामरा
* गीतिका महेंद्रू
* शिशिर शर्मा
* रुद्राशीष मजुमदार
* ऋतुराज सिंग

## बाह्य दुवे 
 आयएमडीबीवर

## संदर्भ
सांगत्ये ऐका

**सांगत्ये ऐका** हा एक मराठी भाषेतील कृष्णधवल चित्रपट असून मराठी चित्रपट सृष्टीतील सर्वात जास्त काळ, म्हणजे सलग १३१ आठवडे चाललेला चित्रपट आहे.

गो. गं. पारखी यांनी इ.स. १९५५ मध्ये 'सांगते ऐका' नावाची एक कादंबरी लिहिली होती. कादंबरी लिहिण्या पूर्वी याच कथेवर पारखी यांनी सिनेमा काढण्याचा एक असफल प्रयत्न केला होता. नंतर अनंत माने यांनी या कादंबरीवर हा चित्रपट निर्माण केला. कादंबरीची दुसरी आवृत्ती १९६१ मध्ये प्रकाशित झाली. नंतर मात्र ही कादंबरी पुन्हा प्रकाशित आणि उपलब्ध झाली नाही. शेवटी ही कादंबरी ५८ वर्षांनी परत एकदा प्रसिद्ध झाली.

हा चित्रपट पुणे येथील विजयानंद या चित्रपटगृहात सलग १३१ आठवडे चालला होता. मराठी चित्रपट सृष्टीतील हा विक्रम अजूनही कुणीही मोडला नाही.  चित्रपटातील ‘बुगडी माझी सांडली ग जाता साताऱ्याला’ या लावणीला संगीतकार राम कदम यांनी चाल दिली होती. त्यावेळेस कदम हे संगीतकार वसंत पवारचे सहाय्यक होते. मात्र या लावणीने त्यांना एक वेगळी ओळख निर्माण करून दिली. या चित्रपटापासून मराठी चित्रपट सृष्टीत लावणीपटाची लाट सुरू झाली होती.

## कलाकार 
* सुलोचना लाटकर,
* हंसा वाडकर,
* जयश्री गडकर,
* रत्नमाला,
* नीलम,
* पुष्पा राणे,
* चंद्रकांत मांढरे,
* सूर्यकांत मांढरे,
* दादा साळवी,
* वसंतराव पहेलवान,
* वसंत शिंदे,
* किसनराव अग्निहोत्री,
* ग्रामोपाध्ये,
* छोटबा जावडेकर
* आल्हाद

## गीते 
# अरें अरें नंदाच्या पोरा, 
# दिली कोंबड्याने बांग, 
# धौम्य ऋषी सांगतसे रामकथा पांडवा, 
# काल रात सारी मजसी झोप नाही आली, 
# राम राम घ्या दूर करा जी भवतीचा घोळका, 
# बुगडी माझी सांडली ग जाता साताऱ्याला, 
# चंद्र पाहता सखी प्रीतीचा तरुण मना का येते?, 
# सांगा या वेडीला, 
# डोळ्या देखतची ही कथा नव्हं भूलथापाची

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
वर्ग:इ.स. १९५९ मधील मराठी चित्रपट
वर्ग:अनंत माने दिग्दर्शित चित्रपट
उत्तरवाहिनी नर्मदा परिक्रमा

**उत्तरवाहिनी नर्मदा परिक्रमा** हे एक हिंदू धार्मिक व्रत आहे.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:गुजरात
वर्ग:नर्मदा नदी
लास ॲनिमास (कॉलोराडो)

180px|इवलेसे|उजवे|शहराचे नगरगृह
**लास ॲनिमास** हे अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील एक वस्तीवजा गाव आहे. हे गाव बेंट काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र आणि सर्वात मोठी लोकवस्ती आहे. २०१० च्या जनगणनेनुसार या गावाची लोकसंख्या २,४१० होती. हे शहर आर्कान्सा नदीवर वसलेले आहे. बेंट्स फोर्ट ही ऐतिहासिक गढी येथून जवळ आहे.

लास ॲनिमास काउंटी कॉलोराडोमधील वेगळी काउंटी असून ती लास ॲनिमास शहरापासून लांब आहे.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:कॉलोराडोमधील शहरे
वर्ग:बेंट काउंटी, कॉलोराडो
समान नागरी कायदा

**समान नागरी संहिता** (IAST: Samāna Nagrika Saṃhitā, Eng: Uniform Civil Code) हा भारतातील नागरिकांचे वैयक्तिक कायदे तयार करण्याचा आणि त्याची अंमलबजावणी करण्याचा प्रस्ताव आहे जो सर्व नागरिकांना त्यांचा धर्म, लिंग, लिंग आणि लैंगिक प्रवृत्ती विचारात न घेता समान रीतीने लागू होतो.

वर्ग:भारतातील कायदे
अर्नेस्ट बिनफिल्ड हॅवेल

**अर्नेस्ट बिनफिल्ड हॅवेल** (१६ सप्टेंबर १८६१ - ३१ डिसेंबर १९३४), ज्यांना ई.बी. हॅवेल म्हणूनही ओळखले जाते, हे एक प्रभावशाली इंग्लिश कला प्रशासक, कला इतिहासकार आणि भारतीय कला आणि स्थापत्यशास्त्राविषयी असंख्य पुस्तकांचे लेखक होते. ते कलाकार आणि कलाशिक्षकांच्या हॅवेल कुटुंबातील सदस्य होते. ते १८९६ ते १९०५ या काळात कलकत्ता येथील गव्हर्नमेंट स्कूल ऑफ आर्टचे प्राचार्य होते, जेथे अबनींद्रनाथ टागोर यांच्यासमवेत त्यांनी पाश्चात्य नमुन्यांऐवजी भारतीयांवर आधारित कला आणि कला शिक्षणाची शैली विकसित केली, ज्यामुळे बंगाल स्कूलची पायाभरणी झाली.

## जीवन 
अर्नेस्टचा जन्म जेसी टेरेस येथे 1861 मध्ये बर्कशायरच्या इंग्लिश काउंटीमधील रीडिंग येथे झाला, एक कलाकार चार्ल्स रिचर्ड हॅवेल आणि त्याची पत्नी शार्लोट अमेलिया लॉर्ड यांचा मुलगा. कुटुंबात अनेक कलाकार आणि प्रकाशक होते. तो रीडिंग स्कूलमध्ये गेला आणि रॉयल कॉलेज ऑफ आर्ट आणि पॅरिस आणि इटलीमध्ये कला शिकली.

## कला इतिहास 
भारतात, हॅवेलने सुरुवातीला मद्रास स्कूल ऑफ आर्टमध्ये 1884 पासून एका दशकासाठी अधीक्षक म्हणून काम केले. ते 5 जुलै 1896 रोजी कलकत्ता येथे आले आणि दुसऱ्या दिवशी कलकत्ता येथील गव्हर्नमेंट स्कूल ऑफ आर्टचे अधीक्षक म्हणून रुजू झाले. दरम्यान, ते एप्रिल 1902 ते मार्च 1903 या एका वर्षासाठी इंग्लंडला गेले. इंग्लंडमध्ये असताना त्यांनी लंडनच्या द स्टुडिओ या सुप्रसिद्ध आर्ट जर्नलच्या ऑक्टोबर 1902 आणि जानेवारी 1903 च्या अंकांमध्ये भारतीय कलेवरील दोन मौल्यवान लेख प्रकाशित केले. जानेवारी 1906 मध्ये तो दीर्घ रजेवर इंग्लंडला गेला आणि शेवटी 1908 मध्ये त्याला पदावरून हटवण्यात आले.

हॅवेल यांनी भारतीय कला शिक्षणाची पुनर्व्याख्या करण्यासाठी अबनींद्रनाथ टागोर यांच्यासोबत काम केले. त्यांनी इंडियन सोसायटी ऑफ ओरिएंटल आर्टची स्थापना केली, ज्याने भारतात ब्रिटिश कला शिक्षणाशी जुळवून घेण्याचा प्रयत्न केला जेणेकरून मूळ भारतीय कलेच्या, विशेषतः मुघल लघुपरंपरेच्या पुनरुज्जीवनाच्या बाजूने युरोपियन परंपरांवर दिलेला जोर नाकारता येईल. भारतीय शिल्प आणि चित्रकला (1908) आणि द आयडियल ऑफ इंडियन आर्ट (1911) यासह भारतीय कलेवर त्यांनी अनेक पुस्तके प्रकाशित केली. सर जॉर्ज बर्डवुड यांनी भारतीय कलेवर केलेल्या नकारात्मक टिप्पणीवर प्रतिक्रिया म्हणून 1910 मध्ये विल्यम रोथेनस्टाईन यांच्यासमवेत इंडिया सोसायटीची स्थापना करण्यात त्यांचा सहभाग होता. 

## संदर्भ 
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:इ.स. १८६१ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९३१ मधील मृत्यू
वर्ग:इंग्लिश लेखक
भारतीय चित्रकला

**भारतीय चित्रकलेची** भारतीय कलेत खूप मोठी परंपरा आणि इतिहास आहे. परंतु हवामानाच्या परिस्थितीमुळे फार कमी उदाहरणे टिकून आहेत. सर्वात जुनी भारतीय चित्रे प्रागैतिहासिक काळातील गुहाचित्रे होती, जसे की भीमबेटका गुहा सारख्या ठिकाणी सापडलेली चित्रे. भीमबेटका गुहेत सापडलेल्या काही पाषाण युगातील चित्रे अंदाजे दहा हजार वर्षे जुनी आहेत.

भारतातील प्राचीन हिंदू आणि बौद्ध साहित्यात अनेक राजवाडे आणि चित्रांनी सजवलेल्या इतर इमारतींचे उल्लेख आहेत, परंतु अजिंठा लेण्यांमधील जी काही चित्रे जिवंत आहेत त्यापैकी सर्वात लक्षणीय आहेत. पांडुलिपीत लहान प्रमाणात चित्रकलेचा सराव कदाचित या काळात केला गेला होता, जरी सर्वात जुने अस्तित्त्व मध्ययुगीन काळातील आहे. जुन्या भारतीय परंपरांसह पर्शियन लघुचित्राचे मिश्रण म्हणून मुघल काळात एक नवीन शैली उदयास आली आणि १७ व्या शतकापासून तिची शैली सर्व धर्मांच्या भारतीय रियासतांमध्ये पसरली, प्रत्येकाने स्थानिक शैली विकसित केली. ब्रिटिश राजवटीत ब्रिटिश ग्राहकांसाठी कंपनी पेंटिंग्ज बनवली गेली. तसेच त्यांनी १९ व्या शतकापासून पाश्चात्य धर्तीवर कला शाळा देखील सुरू केल्या. यामुळे आधुनिक भारतीय चित्रकला झाली, जी अधिकाधिक आपल्या भारतीय मुळांकडे परत येत आहे.

पटुआचे पटुआ संगीताचे प्रदर्शन, पटचित्र स्क्रोलसह, कोलकाता

भारतीय चित्रांचे स्थूलमानाने म्युरल्स, लघुचित्रे आणि कापडावरील चित्रे असे वर्गीकरण करता येते. अजिंठा लेणी आणि कैलाशनाथ मंदिराप्रमाणेच भित्तीचित्रे ही भक्कम वास्तूंच्या भिंतींवर साकारलेली मोठी कामे आहेत. कागद आणि कापड यांसारख्या नाशवंत साहित्यावरील पुस्तके किंवा अल्बमसाठी सूक्ष्म चित्रे फारच कमी प्रमाणात साकारली जातात. भित्तीचित्रांचे अवशेष, फ्रेस्को सारख्या तंत्रात, भारतीय रॉक-कट आर्किटेक्चरसह अनेक ठिकाणी टिकून आहेत, किमान 2,000 वर्षे मागे जात आहेत, परंतु अजिंठा लेणीतील पहिले आणि ५ व्या शतकातील अवशेष सर्वात लक्षणीय आहेत.

कापडावरील चित्रे बहुतेक वेळा लोककला म्हणून अधिक लोकप्रिय संदर्भात तयार केली जात होती. उदाहरणार्थ, राजस्थानातील भोपस आणि चित्रकथी यासारख्या महाकाव्यांचे प्रवासी पाठक वापरतात आणि तीर्थक्षेत्रांच्या स्मरणिका म्हणून विकत घेतात. २०० वर्षांहून जुने असलेले फार थोडे जिवंत आहेत, परंतु हे स्पष्ट आहे की परंपरा खूप जुन्या आहेत. काही प्रादेशिक परंपरा अजूनही कामे निर्माण करत आहेत.

## संदर्भ 
वर्ग:चित्रकला
वर्ग:भारतीय चित्रकला
वर्ग:भारतीय कला
सांता क्लारा काउंटी (कॅलिफोर्निया)

**सांता क्लारा काउंटी** अमेरिकेच्या कॅलिफोर्निया राज्यातील एक काउंटी आहे. २०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या १९,३६,२५९ इतकी होती. ही काउंटी सान फ्रान्सिस्को बे एरियाचा एक भाग आहे. सांता क्लारा काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र सान होजे येथे आहे. सांता क्लारा काउंटीमध्ये उच्च तंत्रज्ञानाच्या क्षेत्रात काम करणाऱ्या जगातील सर्वात मोठ्या कंपन्यांची मुख्यालये आहेत. सिलिकॉन व्हॅलीचा भाग गणला जाणाऱ्या या काउंटीमध्ये ह्युलेट-पॅकार्ड, गूगल, ॲपल, व्हीएमवेर, इंटेल, एनव्हिडिया, एएमडी, सिस्को आणि इतर अनेक कंपन्याची मुख्यालये आणि आवारे आहेत. या काउंटीचे दरडोई उत्पन्न झ्युरिक आणि ऑस्लोच्या मागोमाग जगात तिसऱ्या क्रमांकाचे होते. वॉशिंग्टन डी.सी. नंतरचे धनाढ्य लोकांचे हे वस्तीस्थान समजले जाते. and one of the most affluent places in the United States.

]]
सांता क्लारा काउंटीला १७७७ मध्ये स्थापन झालेल्या मिशन सांता क्लारा दि असिसवरून नाव दिलेले आहे.

## हे सुद्धा पहा 
* अमेरिकेच्या काउंट्यांची यादी

## संदर्भ आणि नोंदी 
*
वर्ग:कॅलिफोर्नियामधील काउंटी
वर्ग:इ.स. १९५० मधील निर्मिती
चेतन वडनेरे

**चेतन वडनेरे** हा एक मराठी दूरचित्रवाणी अभिनेता आहे. हा मूळचा नाशिकचा असून एकांकिका स्पर्धा करत त्याने दूरचित्रवाणी क्षेत्रात पदार्पण केले.

## दूरचित्रवाणी मालिका 
* लेक माझी लाडकी
* फुलपाखरू
* अल्टी पल्टी सुमडीत कल्टी
* काय घडलं त्या रात्री?
* ठिपक्यांची रांगोळी

वर्ग:मराठी दूरचित्रवाहिनी अभिनेते
वर्ग:इ.स. १९९० मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
जॉर्जटाउन (कॉलोराडो)

180px|इवलेसे|उजवे|आय-७०वरून दिसणारे जॉर्जटाउन

**जॉर्जटाउन** अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील छोटे शहर आहे. क्लियर क्रीक काउंटीचे प्रशासकीय केंद्र असलेल्या या शहराची लोकसंख्या २०२० च्या जनगणनेनुसार १,११८ होती. या शहराची स्थापना १८५९मध्ये झाली.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:कॉलोराडोमधील शहरे
वर्ग:क्लियर क्रीक काउंटी, कॉलोराडो
वर्ग:इ.स. १८५९ मधील निर्मिती
डेल्टा (कॉलोराडो)

180px|इवलेसे|उजवे|डेल्टा शहरातील मुख्य रस्ता
**डेल्टा** अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील छोटे शहर आहे. डेल्टा काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र असलेल्या या शहराची लोकसंख्या २०२ च्या जनगणनेनुसार ९,०३५ होती.

डेल्टा काउंटी इंडिपेंडंट हे साप्ताहिक येथून दर बुधवारी प्रकाशित होते.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:कॉलोराडोमधील शहरे
वर्ग:डेल्टा काउंटी, कॉलोराडो
डव्ह क्रीक (कॉलोराडो)

इवलेसे| डोलोरेस काउंटी हायस्कूल
**डव्ह क्रीक** हे अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील वस्तीवजा शहर आहे. हे शहर डोलोरेस काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र आणि सर्वात मोठे शहर आहे. २०२० च्या जनगणनेनुसार या शहराची लोकसंख्या ६३५ होती. 

या शहराला जवळून वाहणाऱ्या डव्ह क्रीक नावाच्या ओढ्यावरून दिलेले आहे. हे शहर स्वतःला जगाची *पिंटो बीन राजधानी* म्हणवून घेते.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:डोलोरेस काउंटी, कॉलोराडो
वर्ग:कॉलोराडोमधील शहरे
२०२२ आयसीसी पुरुष ट्वेंटी२० क्रिकेट विश्वचषक जागतिक पात्रता गट ब

**२०२२ आयसीसी पुरुष टी२० विश्वचषक जागतिक पात्रता गट ब** ही एक क्रिकेट स्पर्धा आहे, जी जुलै २०२२ मध्ये झिम्बाब्वे येथे खेळली जाणार आहे, दोन जागतिक स्पर्धांपैकी एक म्हणून जी एकत्रितपणे २०२२ आयसीसी पुरुष टी२० विश्वचषक स्पर्धेसाठी पात्रता प्रक्रियेचा अंतिम टप्पा आहे. एप्रिल २०१८ मध्ये, आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेने (आयसीसी) ने १ जानेवारी २०१९ पासून सदस्य संघांमध्ये खेळल्या जाणाऱ्या ट्वेंटी२० पुरुष सामन्यांना संपूर्ण आंतरराष्ट्रीय दर्जा दिला. त्यामुळे, जागतिक पात्रता स्पर्धेतील सर्व सामने ट्वेन्टी२० आंतरराष्ट्रीय म्हणून खेळले जातील. जागतिक पात्रता गट बची स्पर्धा त्यांच्या प्रादेशिक फायनलमधून पुढे गेलेल्या, २०२१ आयसीसी पुरुष टी२० विश्वचषक स्पर्धेच्या पहिल्या फेरीत बाहेर पडलेल्या, किंवा या टप्प्यासाठी आधीच पात्र नसलेल्या सर्वोच्च क्रमवारीतील पहिल्या  संघांद्वारे लढवली जाईल.   आठ संघांना दोन गटात ठेवण्यात येणार असून प्रत्येक गटातील दोन संघ उपांत्य फेरीत पोहोचतील. जागतिक पात्रता स्पर्धेच्या अंतिम फेरीत पोहोचणारे दोन संघ ऑस्ट्रेलियात होणाऱ्या २०२२ आयसीसी पुरुष टी२० विश्वचषक स्पर्धेमध्ये प्रवेश करतील.  

पात्रता स्पर्धेआधी अमेरिका, जर्सीने नामिबियामध्ये सराव सामने खेळले.

## सहभागी संघ
खालील संघ भाग घेणार आहेत:
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
## पथके
स्पर्धेसाठी संघांनी खालील पथके नेमली. 

## गट फेरी
### गट अ
----

----

----

----

----

### गट ब
----

----

----

----

----

## प्ले-ऑफ सामने
### ५व्या स्थानासाठी उपांत्य सामने
----

### ७व्या स्थानाचा सामना
### ५व्या स्थानाचा सामना
## उपांत्य फेरी
### उपांत्य सामने
----

### ३ऱ्या स्थानाचा सामना
### अंतिम सामना
## संघांची अंतिम स्थानस्थिती
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०२२ मधील क्रिकेट
वर्ग:२०२२ ट्वेंटी२० क्रिकेट विश्वचषक
*
*
*
*
*
*
*
वज्रेश्वरी मंदिर

**वज्रेश्वरी मंदिर** हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यात आहे. मुंबईपासून ७५ किलोमीटर अंतरावर वज्रेश्वरी नावाच्या ठिकाणी बांधलेले हे हिंदू मंदिर आहे. हे मंदिर वज्रेश्वरी देवीला समर्पित आहे.

## बाह्य दुवे 
* https://www.youtube.com/watch?v=coF71vdjNZg वज्रेश्वरी देवी मंदिर स्लाइडशो (YouTube वर, डे अलेक्झांडर द्वारे)
* http://www.themumbaicity.com/2011/10/01/vajreshwari-temple-goddess-that-shields-mumbai/  वज्रेश्वरी देवी मंदिर, मुंबई
वर्ग:महाराष्ट्रातील हिंदू मंदिरे
वेस्टक्लिफ (कॉलोराडो)

180px|इवलेसे|उजवे|वेस्टक्लिफमधून दिसणारी सांग्रे दि क्रिस्टो पर्वतरांग
**वेस्टक्लिफ** अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील वस्तीवजा गाव आहे. कस्टर काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:कॉलोराडोमधील शहरे
वर्ग:कस्टर काउंटी, कॉलोराडो
ह्युगो (कॉलोराडो)

180px|इवलेसे|उजवे|ह्युगो शहरातील मध्यवर्ती भाग
**ह्युगो** अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील वस्तीवजा शहर आहे. हे शहर लिंकन काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र आणि सर्वाधिक लोकसंख्या असलेले ठिकाण आहे. २०१० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या ७३० होती.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:लिंकन काउंटी, कॉलोराडो
वर्ग:कॉलोराडोमधील शहरे
लमार (कॉलोराडो)

180px|इवलेसे|उजवे|लमारमधील मुख्य रस्ता
लमार हे अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील शहर आहे. प्राउअर्स काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र असलेल्या या शहराची लोकसंख्या २०१० च्या जनगणनेनुसार ७,८०४ होती.

## वाहतूक 
अॅमट्रॅकची साउथवेस्ट चीफ ही शिकागो आणि लॉस एंजेलस दरम्यान धावणारी रेल्वे गाडी येथे थांबते. बस्टँग ही कॉलोराडो शासनाची बस सेवा येथून पेब्लो आणि कॉलोराडो स्प्रिंग्ज पर्यंत जाते.

* - यूएस ५०
*  यूएस २८७/३८५

वर्ग:प्राउअर्स काउंटी, कॉलोराडो
वर्ग:कॉलोराडोमधील शहरे
होलियोक (कॉलोराडो)

180px|इवलेसे|उजवे|फिलिप्स काउंटीचे न्यायालय
**होलियोक** अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील छोटे शहर आहे. फिलिप्स काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र आणि सगळ्यात मोठे शहर असलेल्या होलियोकची लोकसंख्या २०२० च्या जनगणनेनुसार २,३४६ होती.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:फिलिप्स काउंटी, कॉलोराडो
वर्ग:कॉलोराडोमधील शहरे
वन्स अपॉन अ टाइम इन अमेरिका

**वन्स अपॉन अ टाइम इन अमेरिका** हा इंग्लिश चित्रपट आहे. हा चित्रपट गुन्हेगारीवर बेतलेला आहे.

वर्ग:इ.स. १९८४ मधील इंग्लिश चित्रपट
जेम्स वूड्स

**जेम्स हॉवर्ड वूड्स** (१८ एप्रिल, १९४७ - ) हा अमेरिकन अभिनेता आणि चित्रपट निर्माता आहे. याने चित्रपट, दूरचित्रवाणी तसेच रंगभूमीवर काम केलेले आहे. याने द अनियन फील्ड, वन्स अपॉन अ टाइम इन अमेरिका, अगेन्स्ट ऑल ऑड्स, द हार्ड वे, स्ट्रेट टॉक, द जनरल्स डॉटर, आणि टू बिग टू फेल यांसह अनेक चित्रपटांत अभिनय केला. वूड्सला तीन एम्मी आणि एक गोल्डन ग्लोब पुरस्कार मिळाले आहेत.

वूड्स पोकर खेळाडू असून अमेरिकेतील अनेक स्पर्धांमध्ये त्याने विजेतेपद मिळवले आहे.

वर्ग:इंग्लिश चित्रपट अभिनेते
वर्ग:इ.स. १९४७ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
व्हर्जिन मीडिया ओ२

**व्हर्जिन मीडिया ओ२** (कायदेशीरपणे **व्हीएमइडी ओ२ युके लिमिटेड**) ही लंडनमधील ब्रिटिश मास मीडिया आणि दूरसंचार कंपनी आहे. या कंपनीची स्थापना जून २०२१ मध्ये लिबर्टी ग्लोबल आणि टेलिफॉनिका या दोघांमधील ५० टक्के भागीदारीमध्ये  संयुक्त उपक्रम म्हणून ही नवीन कंपनी स्थापित झाली. या कंपनीसाठी व्हर्जिन मीडिया आणि ओ२ युके व्यवसायांचे विलीनीकरण करण्यात आले.

हे युनायटेड किंग्डममधील सर्वात मोठ्या मनोरंजन आणि दूरसंचार चालकांपैकी एक आहे. या कंपनीचे इ.स २०२१ मध्ये सुमारे ४.७ करोड ग्राहक आहेत.

जानेवारी २०२२ पर्यंत, व्हर्जिन मीडिया आणि ओ२ युके कडे स्वतंत्र ग्राहक संकेतस्थळ आणि ब्रँडिंग आहे. तसेच दोन स्वतंत्र मोबाइल सेवा (व्हर्जिन मोबाइल आणि ओ२ मोबाइल) चालवतात. त्यांनी त्यांचा संयुक्त उपक्रम 'व्होल्ट' सादर केला आहे. जेथे ग्राहकांना व्हर्जिन मीडिया ब्रॉडबँडसह ओ२ पे मासिक योजना दोन्ही घेतल्याबद्दल पुरस्कृत केले जाते.

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* 

वर्ग:२०२१ ची इंग्लंडमधील आस्थापने
वर्ग:२०२१ मध्ये स्थापन झालेल्या ब्रिटिश कंपन्या
वर्ग:२०२१ मध्ये स्थापन झालेल्या मास मीडिया कंपन्या
वर्ग:२०२१ मध्ये स्थापन झालेल्या दूरसंचार कंपन्या
वर्ग:ब्रिटिश ब्रँड
वर्ग:विदेशी कंपन्यांच्या ब्रिटिश उपकंपन्या
वर्ग:युनायटेड किंग्डमच्या केबल दूरचित्रवाणी कंपन्या
वर्ग:लंडनमधील कंपन्या
वर्ग:संयुक्त उपक्रम
वर्ग:लिबर्टी ग्लोबल
वर्ग:युनायटेड किंग्डमच्या मोबाईल फोन कंपन्या
वर्ग:ओ२ (यूके)
वर्ग:युनायटेड किंग्डमच्या दूरसंचार कंपन्या
वर्ग:टेलिफोनिका
वर्ग:युनायटेड किंग्डममधील दूरदर्शन नेटवर्क
वर्ग:व्हर्जिन मीडिया
वर्ग:व्हर्जिन मीडिया ओ२
भारतातील राज्य धोरणाची मार्गदर्शक तत्त्वे

**भारताच्या राज्य धोरणाची मार्गदर्शक तत्त्वे** ही भारताचे राज्य चालवण्यासाठी संस्थांना दिलेली मार्गदर्शक तत्त्वे किंवा तत्त्वे आहेत. भारतीय राज्यघटनेच्या भाग IV (अनुच्छेद 36-51) मध्ये ही तत्त्वे प्रदान केली आहेत. ही तत्त्वे कोणत्याही न्यायालयाद्वारे लागू केले जाऊ शकत नाहीत, परंतु तेथे दिलेली तत्त्वे देशाच्या कारभारात 'मूलभूत' मानली जातात, ज्यामुळे देशात न्याय्य समाज प्रस्थापित करण्यासाठी कायदे करताना ही तत्त्वे लागू करणे हे राज्याचे कर्तव्य बनते. सामाजिक न्याय, आर्थिक कल्याण, परराष्ट्र धोरण आणि कायदेशीर आणि प्रशासकीय बाबींशी संबंधित असलेल्या आयर्लंडच्या राज्यघटनेत दिलेल्या निर्देशात्मक तत्त्वांद्वारे तत्त्वे प्रेरित आहेत.

मार्गदर्शक तत्त्वे खालील श्रेणींमध्ये वर्गीकृत आहेत: आर्थिक आणि सामाजिक, राजकीय आणि प्रशासकीय, न्याय आणि कायदेशीर, पर्यावरण, स्मारकांचे संरक्षण, शांतता आणि सुरक्षा. आयरिश राष्ट्रवादी चळवळ, विशेषतः आयरिश होमरूल चळवळ; म्हणून, भारतीय राज्यघटनेच्या निर्देशक तत्त्वांचा सामाजिक धोरणाच्या निर्देशक तत्त्वांवर खूप प्रभाव पडला आहे. अशा धोरणांची कल्पना "क्रांतिकारक फ्रान्सने घोषित केलेल्या मनुष्याच्या आणि नागरिकांच्या हक्कांच्या घोषणा आणि अमेरिकन वसाहतींनी केलेल्या स्वातंत्र्याच्या घोषणेमध्ये शोधली जाऊ शकते." भारतीय राज्यघटनेवर संयुक्त राष्ट्रांच्या सार्वभौमिकतेचाही प्रभाव होता.

## वैशिष्ट्ये 
संविधान सभेत DPSP वर चर्चा करताना, डॉ. आंबेडकरांनी 19 नोव्हेंबर 1948 रोजी खाली दिलेल्या उच्च प्रकाशात नमूद केले की DPSP हा देशाच्या भविष्यातील शासनाचा आधार असेल:

भविष्यात विधिमंडळ आणि कार्यकारिणी या दोघांनीही या भागात अंमलात आणलेल्या या तत्त्वांना नुसती तोंडं देऊ नयेत, तर त्यांना यापुढील काळात होणाऱ्या सर्व कार्यकारी आणि विधायी कृतींचा आधार बनवावा, असा या विधानसभेचा हेतू आहे. देशाच्या कारभाराचा मुद्दा.

राज्य धोरणाच्या मार्गदर्शक तत्त्वांचे उद्दिष्ट सामाजिक आणि आर्थिक परिस्थिती निर्माण करणे आहे ज्या अंतर्गत नागरिक चांगले जीवन जगू शकतील. कल्याणकारी राज्याच्या माध्यमातून सामाजिक आणि आर्थिक लोकशाही प्रस्थापित करण्याचे त्यांचे ध्येय आहे. मार्गदर्शक तत्त्वे हे लोकांचे न्याय्य हक्क नसले तरी देशाच्या कारभारात मूलभूत असले तरी, कलम ३७ नुसार कायदे करताना ही तत्त्वे लागू करणे हे राज्याचे कर्तव्य असेल. याशिवाय, केंद्र आणि राज्यांच्या सर्व कार्यकारी संस्थांनी या तत्त्वांद्वारे देखील मार्गदर्शन करा.  न्यायपालिकेनेही खटल्यांचा निर्णय घेताना त्यांना लक्षात ठेवावे लागते.

DPSP च्या अनुषंगाने विद्यमान धोरण उलट केले जाऊ शकत नाही, तथापि DPSP च्या अनुषंगाने ते आणखी विस्तारित केले जाऊ शकते. DPSP अंतर्गत लागू होणारे धोरण बदल जोपर्यंत लागू होणारे DPSP घटनादुरुस्तीने हटवले जात नाही तोपर्यंत बदलता येणार नाही (उदा. राज्यात एकदा लागू केलेली बंदी DPSP चा भाग असेपर्यंत ती नंतर रद्द केली जाऊ शकत नाही).

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय संविधान
मूलभूत हक्क

**मूलभूत हक्क** हा अधिकारांचा एक समूह आहे ज्यांना अतिक्रमणापासून उच्च दर्जाच्या संरक्षणाने मान्यता दिली आहे. हे अधिकार विशेषतः घटनेत ओळखले गेले आहेत किंवा कायद्याच्या योग्य प्रक्रियेत दिले आहेत. २०१५ मध्ये स्थापन झालेल्या संयुक्त राष्ट्रांचे शाश्वत विकास लक्ष्य १६, हे मानवी हक्कांना प्रोत्साहन देणे आणि शाश्वत शांतता यांच्यातील दुवा अधोरेखित करते.

## महत्त्वाच्या अधिकारांची यादी 
काही सार्वत्रिक मान्यताप्राप्त हक्क जे मूलभूत म्हणून पाहिले जातात, उदा., संयुक्त राष्ट्रांच्या मानवी हक्कांच्या सार्वत्रिक घोषणापत्रात, नागरी आणि राजकीय हक्कांवरील U.N. आंतरराष्ट्रीय करार किंवा आर्थिक, सामाजिक आणि सांस्कृतिक अधिकारांवरील U.N. आंतरराष्ट्रीय करारामध्ये खालील गोष्टींचा समावेश होतो:

* आत्मनिर्णयाचा अधिकार

* स्वातंत्र्याचा अधिकार
* कायद्याच्या योग्य प्रक्रियेचा अधिकार
* गोपनीयतेचा अधिकार
* विचार स्वातंत्र्याचा अधिकार
* धर्म स्वातंत्र्याचा अधिकार
* शांततापूर्ण संमेलनाचा अधिकार
* संघटना स्वातंत्र्याचा अधिकार

## संदर्भ 
वर्ग:मानवी हक्क
हॉवर्ड विद्यापीठ

**हॉवर्ड विद्यापीठ** ही एक अमेरिकेतील उच्चशिक्षण संस्था आहे. हे विद्यापीठ वॉशिंग्टन, डी.सी. मधील एक अमेरिकन खाजगी, फेडरल चार्टर्ड, भूतकाळातील कृष्णवर्णीयांचे संशोधन विद्यापीठ आहे. हे विद्यापीठ "R2: डॉक्टरल युनिव्हर्सिटीज - ​​उच्च संशोधन क्रियाकलाप" मध्ये वर्गीकृत असून उच्च शिक्षणावरील मध्य राज्य आयोगाद्वारे मान्यताप्राप्त आहे.

इ.स. १८६७ पर्यंतच्या इतिहासाचा मागोवा घेता, हॉवर्ड विद्यापीठ, स्थापनेपासूनच सांप्रदायिक आणि लैंगिक भेदभाव रहित तसेच भिन्न वंशाच्या लोकांसाठी खुले आहे. हे १२० हून अधिक प्रोग्राम्समध्ये पदविका, पदवी आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण व पदवी प्रदान करते; अमेरिकेतील इतर कोणत्याही ऐतिहासिकदृष्ट्या कृष्णवर्णीय महाविद्यालय आणि विद्यापीठापेक्षा (HBCU) जास्तच.

## निवडक माजी विद्यार्थी 
* कमला हॅरिस - अमेरिकेच्या उपराष्ट्राध्यक्ष
* टोनी मॉरिसन - पुलित्झर पुरस्कार आणि नोबेल पारितोषिक विजेत्या कादंबरीकार
* थर्गूड मार्शल - अमेरिकेच्या सर्वोच्च न्यायालयाचे न्यायाधीश

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:अमेरिकेमधील विद्यापीठे
वर्ग:वॉशिंग्टन, डी.सी.
भारतीय संविधानाची ४२वी घटनादुरुस्ती

**भारतीय संविधानाची ४२वी घटनादुरुस्ती** (याला अधिकृतपणे संविधान (बेचाळीसावी घटनादुरुस्ती) कायदा, १९७६ म्हणले जाते) ही आणीबाणीच्या काळात (२५ जून १९७५ - २१ मार्च १९७७) इंदिरा गांधी यांच्या नेतृत्वाखालील भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस सरकारने लागू केली होती.
[इवलेसे|पंतप्रधान [इंदिरा गांधी, ज्यांच्या भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस सरकारने आणीबाणीच्या काळात 1976 मध्ये 42 वी दुरुस्ती लागू केली.]]
दुरुस्तीच्या बहुतांश तरतुदी ३ जानेवारी १९७७ रोजी अंमलात आल्या, इतर १ फेब्रुवारीपासून लागू करण्यात आल्या आणि कलम २७ हे १ एप्रिल १९७७ रोजी लागू झाले. ४२वी घटनादुरुस्ती ही इतिहासातील सर्वात वादग्रस्त घटनादुरुस्ती म्हणून ओळखली जाते. कायद्याच्या घटनात्मक वैधतेवर सर्वोच्च न्यायालय आणि उच्च न्यायालयांचे अधिकार कमी करण्याचा प्रयत्न केला. त्यात भारतीय नागरिकांची राष्ट्राप्रती मूलभूत कर्तव्ये नमूद केली आहेत. या घटनादुरुस्तीने राज्यघटनेच्या इतिहासातील सर्वात व्यापक बदल घडवून आणले. त्याच्या आकारामुळे, त्याला **लघु-संविधान** असे टोपणनाव दिले जाते.

संविधानाचे अनेक भाग, ज्यात प्रस्तावना आणि घटनादुरुस्ती कलम स्वतःच ४२व्या दुरुस्तीद्वारे बदलले गेले आणि काही नवीन कलमे आणि कलमे समाविष्ट करण्यात आली. दुरुस्तीच्या ९९ कलमांनी सर्वोच्च न्यायालयाचे अनेक अधिकार काढून घेतले आणि राजकीय व्यवस्थेला संसदीय सार्वभौमत्वाकडे नेले. त्याने देशातील लोकशाही अधिकार कमी केले आणि पंतप्रधान कार्यालयाला व्यापक अधिकार दिले. या दुरुस्तीने संसदेला न्यायालयीन पुनरावलोकनाशिवाय संविधानाच्या कोणत्याही भागामध्ये सुधारणा करण्याचा अनिर्बंध अधिकार दिला. याने राज्य सरकारांकडून केंद्र सरकारकडे अधिक अधिकार हस्तांतरित केले, भारताची संघराज्य संरचना नष्ट केली. ४२व्या घटनादुरुस्तीने प्रस्तावनेतही सुधारणा केली आणि भारताचे वर्णन "सार्वभौम लोकशाही प्रजासत्ताक" वरून "सार्वभौम, समाजवादी धर्मनिरपेक्ष लोकशाही प्रजासत्ताक" असे बदलले आणि "*राष्ट्राची एकता*" हे शब्द "*राष्ट्राची एकता आणि अखंडता*" असे बदलले.
- मंत्रिमंडळाचा सल्ला राष्ट्रपतीवर बंधनकारक करण्यात आला.
लोकसभेचा कार्यकाळ 5  वार्षांवरून 6 वर्ष इतका वाढवण्यात आला. (याला मिनी राज्यघटना असेहि म्हणतात)

## हेही पहा 
* भारतीय संविधानाची ४४वी घटनादुरुस्ती

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय संविधानातील घटनादुरुस्त्या
अर्थ राइट्स इंटरनॅशनल

**अर्थराईट्स इंटरनॅशनल** (ई आर आय) ही एक अमेरिकन ना-नफा मानवाधिकार आणि पर्यावरण संस्था आहे. ज्याची स्थापना १९९५ मध्ये केटी रेडफोर्ड, का ह्सॉ वा आणि टायलर गियानिनी यांनी केली होती.

## प्रकरणे 
* जॉन डो विरुद्ध उनोकल कॉर्पोरेशन
* विवा विरुद्ध रॉयल डच शेल कंपनी
* जॉन डो विरुद्ध चिक्विटा ब्रँड्स इंटरनॅशनल

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* 

वर्ग:१९९५ ची युनायटेड स्टेट्समधील आस्थापने
वर्ग:१९९५ मध्ये स्थापन झालेल्या संस्था
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय मानवाधिकार संस्था
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय पर्यावरण संस्था
अधिशोषण

काही घन किंवा द्रव पदार्थ त्यांच्या पृष्ठभागाशी संपर्कात येणाऱ्या दुसऱ्या एखाद्या घन, द्रव किंवा वायूरूप पदार्थांतील (रेणू, अणू, आयन यांसारखे) घटक आकृष्ट करून स्वतःच्या पृष्ठभागावर साचवून ठेवतात. या क्रियेला **अधिशोषण** म्हणतात. ज्या पदार्थाच्या पृष्ठभागावर अधिशोषणाची क्रिया होते, त्या पदार्थाला अधिशोषक (adsorbent) असे म्हणतात, तर आकृष्ट झालेल्या पदार्थाला अधिशोषित द्रव्य (adsorbate) असे म्हणतात.

अधिशोषण हे शोषणाहून वेगळे असते. शोषणात संपूर्ण घन किंवा द्रव पदार्थ भाग घेत असतो. उलट अधिशोषण हे पदार्थाच्या पृष्ठापुरतेच मर्यादित असते. अधिशोषण ही एक पृष्ठीय, भौतिक-रासायनिक क्रिया आहे.

### प्रकार 
भौतिक अधिशोषण (Physisorption): जेव्हा अधिशोषक व अधिशोषित द्रव्य व्हॅन डर वॉल बलाद्वारे आकृष्ट होतात, तेव्हा या क्रियेला भौतिक अधिशोषण म्हणतात. यामध्ये अधिशोषणाद्वारे एक किंवा अनेक थर तयार होऊ शकतात. ही प्रक्रिया व्युत्क्रमी (reversible) आहे. (आ) रासायनिक अधिशोषण (Chemisorption) : जेव्हा अधिशोषक आणि अधिशोषित द्रव्य यांमध्ये रासायनिक बंध तयार होतात, तेव्हा या क्रियेला रासायनिक अधिशोषण म्हणतात. यामध्ये अधिशोषणाद्वारे एक थर तयार होऊ शकतो. ही प्रक्रिया अव्युत्क्रमी (irreversible) आहे.

वर्ग:पदार्थविज्ञान
नवरत्‍न श्रीनिवास राजाराम

**नवरत्न श्रीनिवास राजाराम** (२२ सप्टेंबर १९४३ - ११ डिसेंबर २०१९) हे एक भारतीय शैक्षणिक आणि हिंदुत्ववादी विचारवंत होते. वैदिक कालखंड हा वैज्ञानिक दृष्टिकोनातून अत्यंत प्रगत होता, असे प्रतिपादन करून आणि सिंधू लिपीचा उलगडा झाल्याचा दावा त्यांनी केला. त्यांचे "स्वदेशी आर्य" गृहीतक मांडण्यासाठीचे काम उल्लेखनीय आहे. त्यांची शिष्यवृत्ती वादविवादांनी भरलेली आहे.

## वैयक्तिक जीवन 
राजाराम यांचा जन्म २२ सप्टेंबर १९४३ रोजी म्हैसूर येथील देशस्थ माधव ब्राह्मण कुटुंबात झाला. त्यांचे आजोबा नवरत्न रामाराव हे वसाहतवादी विद्वान आणि प्रादेशिक कीर्तीचे स्थानिक लेखक होते. राजाराम यांनी पीएच.डी. इंडियाना विद्यापीठातून गणिताची पदवी आणि केंट स्टेट युनिव्हर्सिटी आणि लॉकहीड कॉर्पोरेशन येथे २० वर्षांपेक्षा जास्त काळ अमेरिकन विद्यापीठांमध्ये शिकवले. ११ डिसेंबर २०१९ रोजी वयाच्या ७६ व्या वर्षी बेंगळुरू येथे  त्यांचे निधन झाले.

## इंडोलॉजी 
राजाराम यांनी इंडोलॉजी आणि संस्कृत शिष्यवृत्तीमध्ये युरोकेंद्रित पक्षपात असल्याचा आरोप करून प्राचीन भारतीय इतिहास आणि भारतीय पुरातत्त्वशास्त्राशी संबंधित विषयांवर विस्तृतपणे प्रकाशन केले. त्यांनी स्वदेशी आर्यांच्या गृहीतकाचा पुरस्कार केला. इंडो-आर्यन स्थलांतर सिद्धांताला मिशनरी आणि वसाहतवादी हितसंबंधांसाठी तयार केलेल्या इतिहासाची बनावट आवृत्ती म्हणून नाकारले. हिच गोष्ट नंतर डाव्या-उदारमतवादी आणि मार्क्सवादी लोकांनीही सुरू ठेवल्याचे त्यांनी दाखवून दिले. वेदांची तारीख इ.स.पूर्व ७००० च्या आसपास आहे, त्याने असेही प्रतिपादन केले की सिंधू खोऱ्यातील हडप्पा संस्कृती वैदिक युगाच्या शेवटच्या टप्प्याशी सुसंगत आहे आणि त्यामुळे ती वैदिक युगाचा एक भाग असल्याचे सिद्ध केले. त्यांनी धर्मनिरपेक्षतेची संकल्पना प्राचीन हिंदू भारत असलेल्या बहुलवादी राज्याशी अप्रासंगिक असल्याचे प्रतिपादन केले. सिंधू लिपीचा उलगडा केल्याचा आणि उशिरा आलेल्या वैदिक संस्कृतशी समीकरण केल्याचा दावाही त्यांनी सिद्ध केला.

## हे सुद्धा पहा 
* स्वदेशी आर्य
* इंडो-आर्यन स्थलांतर
* राष्ट्रवाद आणि प्राचीन इतिहास

## संदर्भ 
## संदर्भग्रंथ 
* 

## बाह्य दुवे 
* भारतातील राजाराम यांचे लेख तथ्ये

वर्ग:भारतीय शिक्षणतज्ज्ञ
वर्ग:इ.स. १९४३ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०१९ मधील मृत्यू
वर्ग:भारतीय सामाजिक विज्ञान लेखक
वर्ग:मैसूरचे लेखक
वर्ग:स्वदेशी आर्यवादी
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय गणितज्ञ
वर्ग:कर्नाटकातील शास्त्रज्ञ
वर्ग:स्यूडोइतिहासकार
वर्ग:व्हॉइस ऑफ इंडियाचे लेखक
वर्ग:युनायटेड स्टेट्समधील भारतीय प्रवासी
वर्ग:इंडियाना विद्यापीठाचे माजी विद्यार्थी