open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ऱ्हाईनएनर्जीस्टेडियोन

**ऱ्हाईनएनर्जीस्टेडियोन** () हे जर्मनी देशाच्या क्योल्न शहरामधील एक फुटबॉल स्टेडियम आहे. बुंडेसलीगामध्ये खेळणाऱ्या १. एफ.सी. क्योल्न ह्या क्लबचे हे यजमान मैदान आहे. ऱ्हाईनएनर्जी ह्या कंपनीने ह्या स्टेडियमचे हक्क विकत घेतल्यामुळे त्याचे नाव ऱ्हाईनएनर्जीस्टेडियोन असे ठेवण्यात आले.

२००६ फिफा विश्वचषक स्पर्धेमधील साखळी व बाद फेरीचे सामने येथे खेळवले गेले आहेत.

## आंतरराष्ट्रीय सामने
### २००६ फिफा विश्वचषक 
२००६ फिफा विश्वचषकामधील खालील सामने येथे खेळवले गेले:

## बाह्य दुवे
* अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:जर्मनीमधील फुटबॉल मैदाने
वर्ग:क्योल्न
नीडरजाक्सनस्टेडियोन

**ए.डब्ल्यू.डी. अरेना** (जर्मन: *AWD-Arena* ; इ.स. २००२ सालापर्यंत प्रचलित नाव: *Niedersachsenstadion*, *नीडरजाख्सन-स्टाडिओन* ;) हे जर्मनीतील हानोफर राज्यातील कालेनबेर्गर नॉयश्टाट जिल्ह्यातील फुटबॉल मैदान आहे. ते बुंडेसलीगा फुटबॉल साखळी स्पर्धेतील हानोफर ९६ संघाचे घरचे मैदान आहे. मुळात ८६,००० आसनक्षमता असलेले हे मैदान इ.स. १९५४ साली पहिल्यांदा बांधण्यात आले व नंतर प्रमुख फुटबॉल स्पर्धांच्या निमित्ताने त्याची वरचे वर पुनर्बांधणी/डागडुजी होत आली आहे. सध्या या मैदानात ४९,००० आच्छदित आसने आहेत. इ.स. २००६ सालातील जर्मनीतील फिफा विश्वचषक स्पर्धेतील ५ सामने या मैदानावर खेळवण्यात आले. 

## बाह्य दुवे 
* 

वर्ग:जर्मनीमधील फुटबॉल मैदाने
वर्ग:हानोफर
फ्रिट्झ-वॉल्टर-स्टेडियोन

**फ्रिट्झ-वॉल्टर-स्टेडियोन** हे जर्मनीच्या कैझरलाउटर्न शहरातील फुटबॉलचे मैदान आहे. हे मैदान १ एफसी कैझरलाउटर्न या क्लबचे घरचे मैदान आहे. याला च्या फुटबॉल संघनायक आणि कैझरलाउटर्न संघात आपली सगळी कारकीर्द घालविलेल्या फ्रिट्झ वॉल्टरचे नाव देण्यात आले आहे.

२००६ फिफा विश्वचषक स्पर्धेतील काही सामने या मैदानावर खेळले गेले.

वर्ग:कैझरलाउटर्न
वर्ग:जर्मनीमधील फुटबॉल मैदाने
वोल्क्सपार्कस्टेडियन

**इमटेक अरेना** () हे जर्मनी देशाच्या हांबुर्ग शहरामधील एक फुटबॉल स्टेडियम आहे. बुंडेसलीगामध्ये खेळणाऱ्या हांबुर्गर एस.फाउ. ह्या क्लबचे हे यजमान मैदान आहे. २००१ सालापर्यंत हे स्टेडियम फोल्क्सपार्कस्टेडियोन ह्या नावाने ओळखले जात असे.

१९७४ व २००६ फिफा विश्वचषक, युएफा यूरो १९८८ ह्या स्पर्धांमधील साखळी व बाद फेरीचे सामने तसेच युएफा युरोपा लीगच्या २०१० हंगामामधील अंतिम फेरीचे सामने खेळवले गेले आहेत.

## २००६ फिफा विश्वचषक 
२००६ फिफा विश्वचषकामधील खालील सामने येथे खेळवले गेले:

## बाह्य दुवे 
*  अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:जर्मनीमधील फुटबॉल मैदाने
फळ

फुलझाडांमध्ये परागीकरण (Pollination) झाल्यानंतर फुलाचे रूपांतर फळात होते. फळ हे फुलातील पिकलेले अंडाशय. वनस्पतीशास्त्रात, पुष्पनानंतर अंडाशयामधून सपुष्प वनस्पतींमध्ये (ज्याला आवृतबीज सुद्धा म्हणतात) तयार झालेली बिया असलेली रचना म्हणजे फळ. 

thumb|फळांचा बाजार 
thumb|ॲप्रिकॉट नावाचे फळ यात दोन प्रकार दिसत आहेत. 
[thumb|[केळ]]
[thumb|पिकलेला [आंबा]]

सामान्य भाषेच्या वापरात, "फळ" म्हणजे वनस्पतीची रसाळ बिया-संबंधित रचना जे गोड किंवा तुरट असते, आणि कच्च्या स्थितीत खाल्ले जाऊ शकतात, जसेकी सफरचंद, केळ, द्राक्ष, लिंबू, संत्री आणि स्ट्रॉबेरी. दुसऱ्या बाजूने, वनस्पतीशास्त्रीय वापरात, "फळ" मध्ये बऱ्याच रचना समाविष्ट असतात ज्याला सामान्यपणे "फळे" म्हटल्या जात नाही, जसेकी शेंगा, कणिस, टोमॅटो आणि गहू. बीजाणू निर्माण करणाऱ्या कवकाच्या भागाला झाडाचे फळधारी अंग असे सुद्धा म्हणतात.

फळामध्ये बिया असतात. बियांमुळे झाडाची नवीन पिढी संक्रमित होते. प्राणी व पक्ष्यांद्वारे बियांचा प्रसार व्हावा या उद्देशाने फळामध्ये बियांभोवती आंबट/गोड गर असतो. त्याचा अन्न म्हणून वापर होतो. पक्ष्यांच्या विष्टेद्वारे बीज प्रसार मोठ्या प्रमाणात होतो. फळे विविध प्रकारची असतात. आंबा, पेरू, चिकू, सीताफळ, पपई, केळ, कलिंगड, काकडी ही काही फळांची उदाहरणे आहेत. फळ हे आरोग्यासाठी उपयोगी आहे. फळे खाल्याने ऊर्जा मिळते. फळांचा राजा म्हटल्यावर आंबा या फळाची आठवण झाल्याशिवाय राहत नाही.

### अन्नाचा वापर
रसदार फळांसह अनेक फळे (जसेकी सफरचंद, किवी, आंबा, पीच, नासपती, आणि कलिंगड) यांना मानवी अन्न म्हणून ताजी फळे आणि जाम, मुरांबा आणि इतर जतन केलेले पदार्थ असे दोन्हींमध्ये व्यावसायिकदृष्ट्या महत्त्व आहे. फळांचा अन्नपदार्थ निर्मिती (उदा. केक, कुकीज, आईसक्रीम, मफिन, किंवा दही) किंवा पेय, जसेकी फळांचे रस (उदा. सफरचंदाचा रस, द्राक्षाचा रस, किंवा संत्र्यांचा रस) किंवा मद्य पेय (उदा. ब्रॅण्डी, फ्रुट बियर, किंवा वाईन) यांमध्ये सुद्धा वापर केला जातो. भेट देण्यासाठी सुद्धा फळांचा वापर केला जातो, उदा. फळांची बास्केट आणि फळांचा बूके या स्वरूपात.

### अन्नपदार्थाची सुरक्षितता
अन्नाच्या सुरक्षिततेसाठी, अन्नातून दूषितीकरणाचा आणि अन्नजन्य आजाराचा धोका कमी होण्यासाठी फळे योग्य पद्धतीने हाताळणे आणि तयारी यांची सीडीसी शिफारस करते. दुकानात ताजी फळे आणि भाजीपाला काळजीपूर्वक निवडायला हवा, त्याची हानी किंवा खराब होता कामा नये, आणि आधीच कापलेले तुकटे फ्रीज मध्ये ठेवावेत किंवा बर्फामध्ये ठेवावेत. 

खाण्याआधी सर्व फळे आणि भाजीपाला व्यवस्थित धुवायला हवा. ज्याची साले खाल्ली जात नाही त्यांसोबत सुद्दा ही शिफारस लागू करावी. आधीच सांडू नये किंवा नुकसान होऊ नये यासाठी हे तयार करण्याच्या किंवा खाण्याच्या अगदी आधी करायला हवे.  

### बिनबियाची फळे
व्यापारातील काही फळांचा बीजोपचार हे एक महत्त्वाचे वैशिष्ट्य आहे. केळी आणि अननस ही बियाणेरहित फळांची उदाहरणे आहेत.

### वापर
मानवी अन्न म्हणून उत्पादित खाद्यपदार्थांमध्ये फळे (उदा. केक्स, कुकीज, आइस्क्रीम, मफिन्स, किंवा दही) किंवा पेये (उदा. सफरचंदाचा रस, द्राक्षाचा रस किंवा संत्र्याचा रस) किंवा अल्कोहोलयुक्त पेये (उदा. ब्रॅंडी, फळ बियर किंवा वाईन).

### फळांचे प्रकार
फळांचे मुख्य तीन प्रकार आहेत : साधारण फळ, गुच्छेदार फळ आणि बहुखंडित फळ. 

### साधारण फळ
साधारण फळ- बोरे, करवंदे, जांभळे, वगैरे.

फळ म्हणजे फुलाच्या तळाशी असणारा एक साधारण किंवा मिश्रित अंडाशय, ज्यात फक्त एक पुंकेसर असून पिकल्यावर एक साधारण फळ प्राप्त होते. ते सुकलेले किंवा मांसल होऊ शकते. सुका मेवा पिकल्यावर त्याचे बी फुटून बाहेर पडते, किंवा न फुटता फळातच राहते.

## संदर्भ
वर्ग:फळे
वर्ग:वनस्पतीशास्त्र
बृहन्मुंबई महानगरपालिका मुख्यालय

300px|इवलेसे|उजवे|बृहन्मुंबई महानगरपालिका मुख्यालय

बृहन्मुंबई महानगरपालिका
सर्व नागरिकांना सुलभ जीवन जगता यावे या कारणासाठी परिणामकारक नागरी कार्यक्रम समर्पित करण्याची मुंबई महानगरपलिकेची ऐतिहासिक परंपरा आहे. बृहन्मुंबई महानगरपालिका (बृ.मुं.म.न.पा.) ही अशी प्राथमिक संस्था आहे जी बृहन्मुंबईतील नागरी सेवांकरिंता जबाबदार आहे.

बृहन्मुंबई महानगरपालिकेची स्थापना १८८२ मध्ये भारतातील पहिली महानगरपालिका म्हणून झाली. तिच्या स्थापनेपासून, बहुसंख्य अराजकीय गट, स्वयंसेवी संस्था आणि नागरिक संघटना तिच्या बरोबर शिक्षण, सार्वजनिक आरोग्य, नागरी सोयीसुविधा, कला आणि संस्कृती, पुरातन वास्तू जतन, इ. क्षेत्रामध्ये फार लक्षपूर्वक काम करित आहे. बृहन्मुंबई महानगरपालिकेच्या संस्था ह्या बृहन्मुंबई महानगरपालिकेच्या कुटुंबाचा एक घटक असून मुंबईच्या नागरिकांकरिता कार्यक्षम आणि उत्कृष्ट सेवा देण्याचे ध्येय गाठण्यासाठी एकत्रित काम करीत आहेत.
* बृहन्मुंबई महानगरपालिका ही आशिया खंडातील सर्वात मोठी स्थानिक स्वराज्य संस्था आहे.

वर्ग:बृहन्मुंबई महानगरपालिका
वर्ग:भारतातील शासकीय इमारती
आवळा

**आवळा** (डोंगरी आवळा), इंग्रजीत Indian Gooseberry, emblic myrobalan आमला आसामीत, आमलकी আমলকী बंगालीत, आमलक આમલક गुजराथीत, आमला हिंदीत, नेल्ली कानडीत, तसेच तमिळ व मल्याळम मध्ये, आवळो कोंकणीत, आमलकः संस्कृत मध्ये 

हे तुरट व आंबट चवीचे, हिवाळ्यात येणारे, हिरव्यारंगाचे अत्यंत औषधी फळ आहे. 

thumb|आवळ्याचे झाडआवळ्याला आयुर्वेदामध्ये फार महत्त्व आहे. हे एक उत्तम रसायन आहे. आयुर्वेदात आवळ्याच्या मुख्य वापर हा त्रिफळा चूर्णात आणि च्यवनप्राशात केला जातो.

आवळा हा एक फळ देणारा वृक्ष आहे. हा २० फूट ते २५ फुटापर्यंत उंच वाढतो. आशियाव्यतिरिक्त युरोपात व आफ्रिकेतही आढळतो. आवळ्याची झाडे हिमालयाच्या पायथ्याशी आणि उर्वरित भरतखंडात अधिकांश रूपाने मिळतात. आवळ्याचे फूल घंटेच्या आकाराचे असते.

### आवळ्याचे द्विनाम वर्गीकरण : 
झाडाची साल राखाडी रंगाची, पाने चिंचेच्या पानांसारखी, परंतु थोडी मोठी, फुले छोटी व पिवळ्या रंगाची असतात. फुलांच्या जागी गोल, चमकणारे, पिकल्यावर लाल रंगाचे होणारे आवळ्याचे फळ लागते. वाराणसीचा आवळा सगळ्यात चांगला समजला जातो. हे वृक्ष कार्तिक महिन्यात बहरतात.

आयुर्वेदानुसार हरीतकी (हड़) आणि आवळा दोन सर्वोत्कृष्ट औषधी आहेत. या दोघांमध्ये आवळ्याला जास्त महत्त्व आहे. चरकाच्या मतानुसार वाढत्या वयामुळे येणाऱ्या शारीरिक अवनतीला थांबवणाऱ्या अवस्थास्थापक द्रव्यांमध्ये आवळा सगळ्यात मुख्य आहे. प्राचीन ग्रंथकारांनीं याला शिवा (कल्याणकारी), वयस्था (वाढत्या वयाला थांबवून ठेवणारे) तथा धात्री (आईसारखे रक्षण करणारे) म्हणले आहे.

## आवळी भोजन
कार्तिक शुक्ल चतुर्दशीला आवळ्याच्या झाडाखाली बसून जेवतात, त्या जेवणाला आवळी भोजन म्हणतात. 

## शेती
आवळ्याचे झाड आशियात व युरोपात आवळ्याची शेती मोठ्या प्रमाणावर होते. याची व्यवसायिक शेती शेतकऱ्यांना लाभदायक असते. 

भारताचे हवामान आवळ्याच्या शेतीसाठी सर्वात उपयुक्त मानले जाते.

thumb|आवळ्याच्या झाडाची फांदी

## उपयोग 
आवळा हा केसांच्या समस्यांवर गुणकारी आहे. त्यामुळे आवळ्याचा अर्क अन्य तेलात मिसळून केसाला लावायचे 'आमला तेल' बनवतात.
 
आवळ्यापासून आवळा सुपारी, आवळा कॅंडी, आवळा लोणचे, आवळा मोरंबा, आवळेपाक, असे साठवणुकीचे पदार्थ तयार करता येतात. आवळा जुना झाला, पिकला, भाजला, उकडला, उन्हात वाळवला तरी त्याचे गुण कमी होत नाहीत. यात पांच रस आहेत (मधुर, अम्ल, तिक्त, कटू, तुरट). कच्चा आवळा मिठासोबत खाल्ल्यास शरीरास सर्व रस (षड्रस) मिळतात. च्यवनप्राश या प्रसिद्ध औषधाचा मुख्य घटक आवळा हा आहे. आवळासेवनाने शरीरातील पित्त कमी होण्यास मदत होते. 

आवळा हे कोरडवाहू फळपीक आहे. या फळामध्ये ‘क’ जीवनसत्त्व भरपूर प्रमाणात असते.

रायआवळा (फायलॅंथस ॲसिडस किंवा सिक्का ॲसिडा) नावाचे एक आवळ्याच्या चवीचे पण वेगळे फळ आहे. 

ज्यांचे जन्मनक्षत्र भरणी आहे त्यांचा आवळा हा आराध्यवृक्ष आहे.

## रासायनिक संरचना
आवळ्याच्या १०० ग्राम रसात ९२१ मिलिग्रॅम आणि गरात ७२० मिलिग्रॅम. सी व्हिटॅमिन असते. आवळ्याची आर्द्रता ८१.२, प्रोटीन्स ०.५, स्निघ्नता ०.१,  खनिज द्रव्ये ०.७, कार्बोहायड्रेट्स १४.१, कैल्शियम ०.०५, फॉस्फरस ०.०२, लोह १.२ मिलिग्रॅम.व निकोटिनिक ॲसिड ०.२ मिलिग्रॅम असते.  यांच्या व्यतिरिक्त आवळ्यात गॅलिक ॲसिड, टॅनिक ॲसिड, शर्करा (ग्लूकोज), अल्ब्युमिन, काष्ठौज इत्यादी तत्त्वेपण असतात.

## संदर्भ 
वर्ग:फळे
वर्ग:औषधी वनस्पती
वर्ग: वनसंपदा
वर्ग: वृक्ष
वर्ग:वनस्पतीशास्त्र
वर्ग:आराध्यवृक्ष
हँगिंग गार्डन्स (मुंबई)

**हँगिंग गार्डन्स** तथा **फिरोझशाह मेहता उद्यान** भारताच्या मुंबई शहरातील मलबार हिल भागातील बगीचा आहे. याची रचना इ.स. १८८१मध्ये झाली. या उद्यानाचा आराखडा उल्हास घापोकर यांनी तयार केला.

वर्ग:इ.स. १८८१ मधील निर्मिती
मॅक्स-मोरलॉक-स्टेडियोन

**फ्रांकनस्टेडियोन** () किंवा **एझीक्रेडिट-स्टेडियोन** हे जर्मनी देशाच्या न्युर्नबर्ग शहरामधील एक फुटबॉल स्टेडियम आहे. १९७२ उन्हाळी ऑलिंपिक व २००६ फिफा विश्वचषक स्पर्धांसाठी वापरण्यात आलेल्या ह्या स्टेडियममधून १. एफ.से. न्युर्नबर्ग हा जर्मन संघ आपले यजमान सामने खेळतो. 

## २००६ फिफा विश्वचषक 
## बाह्य दुवे 
*अधिकृत संकेतस्थळ 

वर्ग:जर्मनीमधील फुटबॉल मैदाने
वर्ग:न्युर्नबर्ग
गेटवे ऑफ इंडिया

**गेटवे ऑफ इंडिया** ही दक्षिण मुंबईमधील एक इमारत आहे. १९११ मध्ये पाचवा जॉर्ज आणि राणी मेरी यांनी भारताला दिलेल्या भेटीचे स्मारक म्हणून ही भव्य कमान बांधण्यात आली होती. याची पायाभरणी ३१ मार्च, १९१३ रोजी करण्यात आली व १९२४ मध्ये ही इमारत बांधून पूर्ण झाली. हिची रचना इंडो-सारासेनिक शैलीत केली गेली आहे. त्याचे १६ व्या शतकातील गुजराती स्थापत्यांतील काही नमुनेही आढळतात. बेसाॅल्ट दगडांनी बांधलेली ही कमान २६ मीटर (८५ फूट) उंचीची आहे.

यानंतर गेट वे ऑफ इंडिया ही व्हिक्टोरिया राणीसाठी व बॉम्बेचे नवे राज्यपाल यांच्यासाठी भारताचे प्रतीक म्हणून वापरात आली. गेटवे ऑफ इंडिया ही इमारत दक्षिण मुंबईतील शिवाजी मार्गाच्या शेवटी अपोलो बंदर परिसरात असलेल्या वॉटरफ्रंटवर आहे. ही इमारत शहराचे प्रमुख पर्यटन आकर्षण आहे.

## इतिहास
गेटवे ऑफ इंडिया, बॉम्बे, १९२४,
गेटवे ऑफ इंडियावरील शिलालेखात असे म्हणले आहे की, "एमसीएमएक्सआय (MCMXI -रोमन अंकलेखनपद्धतीनुसार १९११) डिसेंबरच्या दुसऱ्या दिवशी दिल्ली दरबारापूर्वी किंग जॉर्ज पाचवा आणि क्वीन मेरी यांनी हिंदुस्तानला दिलेल्या भेटीच्या आठवणींसाठी गेटवे ऑफ इंडिया तयार करण्यात आले होते. मात्र,१९११ साली या इमारतीचा नुसता आराखडा तयार झाला होता. ३१ मार्च १९१४ रोजी बाॅम्बेचे राज्यपाल सर जॉर्ज सिडेनहॅम क्लार्क यांनी गेटवे ऑफ इंडिया बांधण्यासाठी मंजूरी दिली. व बांधकाम १९१५ साली सुरू करण्यात आले.

## रावबहादूर यशवंतराव देसाई चौक
गेट वे ऑफ इंडिया आणि ताजमहाल हॉटेलच्या जवळ असलेल्या चौकाला रावबहादूर यशवंतराव देसाई चौक असे बृहन्मुंबई महानगरपालिकेने नाव दिलेले आहे.

## घटना
२५  ऑगस्ट २००३ रोजी एका बॉम्बस्फोटामुळे गेटवे समोर उभे असलेले अनेक लोक जखमी झाल्यामुळे गेटवे ऑफ इंडियाच्या इमारतीसमोर मोठ्या प्रमाणावर दहशत पसरली होती. ताजमहाल हाॅटेल या शहरातील सर्वात जुन्या लक्झरी हॉटेलसमोर बॉम्ब असलेली टॅक्सी पार्क केलेली होती. ताजमहाल हाॅटेलजवळच्या कारच्या खिडक्या फोडल्या गेल्या आणि मोटारी खराब करण्यात आलल्या. स्फोटाच्या शक्तीने अनेक लोक समुद्रात उडून पडले असल्याची शक्यता आहे. 

२००८ च्या मुंबई हल्ल्यांनंतर सर्व जेटी बंद करण्यात आल्या आणि बॉम्बे प्रेसिडेन्सी रेडिओ क्लबजवळ दोन नवी बांधकामे करण्यात आली.

वर्ग:मुंबईमधील इमारती व वास्तू
वर्ग:इ.स. १९२४ मधील निर्मिती
काइझरस्लाउटर्न

**काइझरस्लाउटर्न** () हे जर्मनी देशाच्या ऱ्हाइनलांड-फाल्त्स ह्या राज्यातील एक शहर आहे. हे शहर जर्मनीच्या नैऋत्य भागात फ्रान्स देशाच्या सीमेजवळ वसले असून ते पॅरिसपासून ४५९ किमी, लक्झेंबर्गपासून १५० किमी तर फ्रांकफुर्टपासून ११७ किमी अंतरावर स्थित आहे.

काइझरस्लाउटर्न येथे नाटोच्या लष्कराच्या ५०,००० सैनिकांचा तळ आहे.

## खेळ
फुटबॉल हा काइझरस्लाउटर्नमधील सर्वात लोकप्रिय खेळ असून व बुंदेसलीगामधून खेळणारा १. एफ.से. काइझरस्लाउटर्न हा संघ येथेच स्थित आहे. काइझरस्लाउटर्न २००६ मधील फिफा विश्वचषक स्पर्धेच्या १२ यजमान शहरांपैकी एक होते. फ्रिट्झ-वॉल्टर-स्टेडियोन हे येथील प्रमुख स्टेडियम आहे.

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ 
* 

वर्ग:जर्मनीमधील शहरे
राजाबाई क्लॉक टॉवर

300px|thumb|right|राजाबाई टॉवर
**राजाबाई टॉवर** मुंबईतील एक इमारत आहे. मुंबई शेअर बाजाराचे संस्थापक स्वर्गीय प्रेमचंद रायचंद यांनी दिलेल्या निधीतून ही वास्तू उभारली आहे. हा निधी देताना त्यांनी त्यांची आई राजाबाई यांच्या नावेच ही वास्तू उभारली जावी अशी अट घातली होती. म्हणून ही वास्तू ‘राजाबाई टॉवर’ या नावाने ओळखली जाते. १ मार्च, इ.स. १८६९ रोजी या वास्तूची पायाभरणी झाली आणि नोव्हेंबर इ.स. १८७९ मध्ये त्याचे बांधकाम पूर्ण झाले. त्या काळी याच्या बांधकामाचा खर्च दोन लाख रुपये झाला होता. राजाबाई टॉवर स्तंभ इमारतीचा वास्तुविशारद सर जॉर्ज गिल्बर्ट स्कॉट हा होता.

## स्वरूप 
राजाबाई टॉवरच्या बांधकामात वेनेटियन आणि गॉथिक या वास्तुकलेचा मिलाफ आहे असे बांधकामाच्या पद्धतीवरून दिसून येते. बांधकामासाठी कुर्ला येथील खाणीतील फिक्या पिवळ्या रंगाच्या दगडांचा वापर केला आहे. वास्तूच्या खिडक्यांसाठी रंगीत काचांचा (स्टेन्ड ग्लास) वापर केला आहे.
## कर्मवीर भाऊराव पाटील मार्ग
बृहन्मुंबई महानगरपालिकेने कर्मवीर भाऊराव पाटीलयांच्या सामाजिक कार्याची दखल घेऊन मुंबई येथील चर्चगेट परिसरातील मुंबई उच्च न्यायालय व राजाबाई क्लॉक टॉवर येथे त्यांची स्मृती लोकांमध्ये जिवंत ठेवण्यासाठी आणि लोकांना स्फूर्ती मिळावी म्हणून एका रस्त्याचे कर्मवीर भाऊराव पाटील मार्ग असे नामकरण केलेले आहे.
## संदर्भ व नोंदी
डेव्हिड ससून ग्रंथालय

300px|thumb|right|डेव्हिड ससून ग्रंथालय
**डेव्हिड ससून ग्रंथालय** भारताच्या मुंबई शहरातील मोठे ग्रंथालय आहे. हे ग्रंथालय शहराच्या मध्यवर्ती भागात कालाघोडाजवळ रॅम्पार्ट रो येथे एल्फिन्स्टन महाविद्यालय, वॉट्सन्स होटेल आणि आरमारी तसेच सैन्यदलाच्या मोठ्या इमारतींच्या अगदी जवळ आहे.

हे ग्रंथालय अल्बर्ट ससून याने आपले वडील डेव्हिड ससून यांच्या नावे बांधले. या इमारतीची उभारणी स्थानिक मालाड यलो स्टोन प्रकारच्या दगडांनी करण्यात आली. या उभारणीस १,२५,००० रुपये खर्च आला, पैकी ६०,००० आल्बर्ट ससूनने तर उरलेला खर्च बॉम्बे प्रेसिडेन्सी सरकारने उचलला.

## संदर्भ
फेल्टिन्स-अरेना

**फेल्टिन्स-अरेना** () हे जर्मनी देशाच्या गेल्सनकर्शन शहरामधील एक फुटबॉल स्टेडियम आहे. २००६ फिफा विश्वचषकासाठी वापरण्यात आलेले हे स्टेडियम एफ.से. शाल्क ०४ ह्या फुटबॉल क्लबच्या मालकीचे आहे. 

## २००६ फिफा विश्वचषक
## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ 

वर्ग:जर्मनीमधील फुटबॉल मैदाने
वीरमाता जिजाबाई भोसले उद्यान व प्राणिसंग्रहालय

इवलेसे|जिजामाता उद्यान येथील जिजामाता व बाल शिवाजींचा पुतळा.

**वीरमाता जिजाबाई भोसले उद्यान** तथा **राणीची बाग** ही मुंबईतील सर्वात जुनी आणि मोठी बाग आहे. हिचे मूळचे नाव *क्वीन व्हिक्टोरिया गार्डन्स* होते. ही बाग भायखळा येथे असून ५३ एकर परिसरात पसरलेली आहे. देशातले सर्वात जास्त वनस्पतिवैविध्य या बागेत आहे. या बागेचे उद्‌घाटन १९ नोव्हेंबर १८६२ रोजी लेडी कॅथरीन फ्रेअर यांनी केले आणि लगेच ती बाग जनतेसाठी खुली झाली. २०१२ साली या बागेच्या निर्मितीला दीडशे वर्षे पूर्ण झाली. 

राणीच्या बागेत झाडे, झुडपे, लता आणि शंभरी ओलांडलेले अनेक वृक्ष यांचा संचय असलेला अनमोल खजिना आहे. ही बाग म्हणजे २८६ प्रजातींच्या ३,२१३ वृक्षांचे आणि ८५३ वनस्पती जातींचे आश्रयस्थान आहे. याशिवाय अनेक सस्तन प्राणी, पक्षी आणि कीटक यांचे वास्तव्य या उद्यानात आहे. मुंबईतील इतर कुठल्याही उद्यानात इतके विस्मयकारक वनस्पती-वैविध्य सापडत नाही. येथील कित्येक वृक्षांनी शंभरी पार केलेली आहेत. तर काही इतके दुर्मीळ आहेत की मुंबईत अन्यत्र ते क्वचितच आढळतात. मुंबईतील महाविद्यालयांतील तसेच मुंबई विद्यापीठातील पदव्युत्तर अभ्यासक्रमाचे वनस्पतिशास्त्राचे विद्यार्थी येथे अभ्यासासाठी आणि भेटीसाठी येतात. भारतातील सर्वात मोठय़ा वनस्पतिसंग्रहालयांपकी एक असलेल्या मुंबईतील ‘ब्लाटर हर्बेरिअम’मध्ये राणीच्या बागेतील वनस्पतींचे ४६५ नमुने जतन केलेले आहेत. या उद्यानाचा आणखी एक मानिबदू आहे तो म्हणजे हिरव्या रंगाच्या लाकडी पट्ट्यांच्या जाळीने बनलेली, पुरस्कारपात्र ठरलेली वनस्पती संरक्षिका (कॉन्झर्वेटरी) जी लंडनमध्ये ‘क्यू’ येथे असलेल्या ‘पाम हाऊस’च्या धर्तीवर उभारलेली आहे.

तपशीलवार आणि निसंदिग्ध अभिलेख आणि दस्तऐवज यांवरून हे लक्षात येते की तत्कालीन हॉर्टिकल्चरल सोसायटी ऑफ वेस्टर्न इंडियाने १८४० मध्ये शिवडी येथे स्थापन केलेले बोटॅनिकल गार्डन्स ऑफ बॉम्बे ही नंतर आकाराला आलेल्या राणीच्या बागेतील वनस्पती उद्यानाची नांदी होती. १८६० च्या दशकाच्या पूर्वार्धात, सोसायटीने आजच्या भायखळा येथील जागेवर शिवडीमधील वनस्पती उद्यानाचे स्थलांतर केले. त्यानंतर १८७३ मध्ये सोसायटी दिवाळखोरीत गेल्यामुळे काळाच्या पडद्याआड गेली. सरकारने तत्कालीन मुंबई महापालिकेकडे या उद्यानाचे हस्तांतरण केले आणि तेव्हापासून महापालिकाच या सार्वजनिक उद्यानाची देखभाल करते आहे. दरम्यान १८९० मध्ये उद्यानालगतची १५ एकर जमीन खरेदी करून या उद्यानाच्या आकर्षणात भर घालण्याच्या दृष्टीने काही प्राणी येथे आणले गेले आणि या सार्वजनिक बागेत 'प्राणिसंग्रहालया'चा जन्म झाला. प्राणिसंग्रहालय जरी नंतर अस्तित्वात आले असले तरी आजपावेतो राणीच्या बागेमध्ये वनस्पती उद्यान आणि प्राणिसंग्रहालय एकत्रच नांदत आहेत. इथल्या दोनतृतीयांश जागेत वनस्पती उद्यान तर उरलेल्या जागेत प्राणिसंग्रहालय आहे. साहजिकच राणीच्या बागेमध्ये प्राणिसंग्रहालयापेक्षा वनस्पती उद्यानाचा वरचष्मा आहे.

अतुलनीय वनस्पतिवैविध्याबरोबरच त्या काळी युरोपमध्ये लोकप्रिय असलेल्या ‘पुनरुज्जीवन’ या शैलीत उभारलेल्या या अनोख्या वनस्पती उद्यानातील तिहेरी कमान व लेडी फ्रेअर टेम्पल, तसेच ससून क्लॉक टॉवर ही वारसाशिल्पे राणीच्या बागेची शोभा द्विगुणित करतात.

## राणीच्या बागेवरील पुस्तके
* 'राणी बाग - १५० वर्षे' या पुस्तकाच्या मराठी अनुवादाचे प्रकाशन २९ नोव्हेंबर २०१३ रोजी मुंबईत होत आहे. या मूळ इंग्रजी पुस्तकाच्या मराठी रूपांतराचे संपादन शुभदा निखार्गे व हुतोक्षी रुस्तमफ्राम यांनी केले असून मुंबई महानगरपालिकेचे माजी आयुक्त द.म. सुकथनकर यांनी प्रस्तावना लिहिली आहे.
बांगलादेश क्रिकेट संघाचे भारत दौरे

=बांगलादेश क्रिकेट संघाचे भारत दौरे=

वर्ग:बांगलादेश क्रिकेट संघाचे परदेश दौरे
वर्ग:बांगलादेश क्रिकेट संघाचे भारत दौरे
बांगलादेश
वर्ग:भारतीय क्रिकेट
पाकिस्तान क्रिकेट संघाचे भारत दौरे

=पाकिस्तान क्रिकेट संघाचे भारत दौरे=

## बाह्य दुवे
* पाकिस्तान क्रिकेट संघाचे भारत दौरे - इएसपीएन क्रिकइन्फो पान

वर्ग:पाकिस्तान क्रिकेट संघाचे भारत दौरे
पाकिस्तान
श्रीलंका क्रिकेट संघाचे भारत दौरे

=श्रीलंका दौरे=

वर्ग:श्रीलंका क्रिकेट संघाचे भारत दौरे
श्रीलंका
दक्षिण आफ्रिका क्रिकेट संघाचे भारत दौरे

=दक्षिण आफ्रिका क्रिकेट संघाचे भारत दौरे=

=बाह्यदुवे=
*दक्षिण आफ्रिका क्रिकेट संघाचे भारत दौरे - इएसपीएन क्रिकइन्फो पान

वर्ग:दक्षिण आफ्रिका क्रिकेट संघाचे भारत दौरे
दक्षिण आफ्रिका
भारत
झिम्बाब्वे क्रिकेट संघाचे भारत दौरे

=झिम्बाब्वे क्रिकेट संघाचे भारत दौरे=

=बाह्यदुवे=
*झिम्बाब्वे क्रिकेट संघाचे भारत दौरे - क्रिकइन्फो पान

वर्ग:झिम्बाब्वे क्रिकेट संघाचे भारत दौरे
झिम्बाब्वे
सी.जी. हॉवर्ड्स XI क्रिकेट संघाचे भारत दौरे

**सी.जी. हॉवर्ड्स एकादश संघाने** १९५६-५७ च्या मोसमात डिसेंबर ३०, १९५६ ते जानेवारी ८, १९५७ दरम्यान **भारताचा क्रिकेट दौरा** केला. यात दोन प्रथमवर्गीय सामने होते. यातील एक या संघाने जिंकला तर दुसऱ्यात  विजयी झाला.

वर्ग:आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट संघाचे भारतीय दौरे
जी.एफ. व्हर्नोन XI क्रिकेट संघाचा सिलॉन आणि भारत दौरा, १८८९-९०

tour year -१८८९-९० 

वर्ग:रिकामी पाने
वर्ग:इ.स. १८८९ मधील क्रिकेट
वर्ग:इ.स. १८९० मधील क्रिकेट
वर्ग:भारतीय क्रिकेट
लॉर्ड हॉक XI क्रिकेट संघाचा सिलॉन आणि भारत दौरा, १८९२-९३

१८९२-९३, १८९६-९७

वर्ग:भारतीय क्रिकेट
वर्ग:रिकामी पाने
लॉर्ड टेनिसन XI क्रिकेट संघाचा भारत दौरा, १९३७-३८

१९३७-३८ च्या क्रिकेट मोसमात १५ **इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू लायोनेल टेनिसनच्या नेतृत्त्वाखाली भारताच्या दौऱ्यावर** आले होते. ऑक्टोबर १९३७ ते फेब्रुवारी १९३८ दरम्यान ते ५ कसोटी सामने आणि ९ प्रथमवर्गीय सामने आणि एक अवांतर सामने खेळले.

लॉर्ड टेनिसनच्या संघाने कसोटी मालिका ३-२ अशी जिंकली.

वर्ग:आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट संघाचे भारतीय दौरे
वर्ग:इ.स. १९३७ मधील क्रिकेट
वर्ग:इ.स. १९३८ मधील क्रिकेट
आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट संघांचे भारतीय दौरे

## हे सुद्धा पहा
भारतीय क्रिकेट संघाचे परदेशी दौरे

वर्ग:भारतीय क्रिकेट
करमाळा

**करमाळा** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. **करमाळा** हे नगरपरिषद असलेले शहर आहे. ही स्वातंत्र्यसैनिक व ज्येष्ठ पत्रकार शंकरराव येवले यांची कर्मभूमी आहे.

## ऐतिहासिक व धार्मिक महत्त्व
करमाळा हे कमलादेवीच्या मंदिरासाठी प्रसिद्ध आहे. हे मंदिर राऊराजे निंबाळकर यांनी इ.स. १७२७ साली बांधले. या देवीस तुळजापूरच्या तुळजा भवानीचा अवतार मानले जाते. या मंदिरात ९६ या अंकाचे खूप महत्त्व आहे. हेमाडपंती स्थापत्यशैलीने बांधलेल्या या मंदिराचे एक प्रवेशद्वार आग्नेय दिशेला  तर दुसरे उत्तर दिशेला आहे. या मंदिराचे वैशिष्ट्य म्हणजे यास ९६ खांब व ९६ खिडक्या आहेत. मंदिरात ९६ चित्रे आहेत व मंदिरातील विहिरीस ९६ पायऱ्या आहेत. येथे नवरात्रीचा सण खूप भक्तिभावाने साजरा केला जातो. कार्तिक महिन्याच्या पौर्णिमेपासून चतुर्थीपर्यंत येथे वार्षिक यात्रा असते. कमलादेवी मंदिराच्या इतिहासवर येथील दिवंगत स्वातंत्र्यसैनिक व ज्येष्ठ पत्रकार शंकरराव येवले यांनी जय अंबे कमलाभवानी हे पुस्तक लिहिले आहे. या पुस्तकात कमलादेवीच्या भव्य मंदिराची आणि करमाळा परिसराच्या इतिहासाबद्दल सखोल माहिती आहे.

करमाळा तालुक्यातील बाळेवाडी ही सीना नदीकाठावरील संत यादवबाबांची जन्मभूमी आहे.

## भौगोलिक
करमाळा हे शहर अहमदनगर - सोलापुर या राष्ट्रीय महामार्गावर वसलेले आहे. करमाळा हे करमाळा तालुक्याचे प्रशासकीय मुख्यालय आहे. येथे कमलाभवानी प्राचीन मंदिर आहे या शहरात ऐतिहासिक वास्तू पाहायला मिळतात. 

तसेच तेथुन वाहतूक ही मोठी आहे.             अहमदनगर - सोलापुर या राष्ट्रीय महामार्गवरून              नाशिक - मनमाड - धुळे - मालेगाव - शिर्डी या ठिकाणी जाता येते. तसेच मुंबई - पुणे - राशिन            भिगवण - बारामती - दौंड - सातारा - पंढरपुर              टेंभुर्णी - बार्शी - तुळजापुर - धाराशिव - कुर्डुवाडी            सोलापुर - अहमदनगर - कर्जत - जामखेड या ठिकाणी जाण्यासाठी बस सेवा उपलब्ध आहेत. 

## तालुक्यातील गावे 
करमाळा तालुक्यातील काही गावे (वर्णानुक्रमे):  

#बाळेवाडी, 
#वीट,
#अंजनडोह,
#कामोणे, 
#कुंभेज, 
#केम, 
#कोंढेज, 
#गुळसडी, 
#खडकी (करमाळा), 
#खडकेवाडी, 
#जेऊर, 
#तरटगाव, 
#देवळाली, 
#पांगरे, 
#पांडे, 
#पुनवर, 
#भोसे, 
#मांगी, 
#वरकटणे, 
#शेलगाव, 
#सर्पडोह, 
#साडे, 
#घोटी, 
#सालसे, 
#निमगांव  
#हिंगणी, 
#पारेवाडी, 
#सौंदे, 
#रावगाव, 
#बोरगाव, 
#खांबेवाडी, 
#पाडळी, 
#घारगाव, 
#निलज, 
#पोथ्रे, 
#वांगी, 
#जिंती, 
#भिलारवाडी, 
#देलवडी, 
#उंदरगाव, 
#निमगांव 
#निंभोरे, 
#जेऊरवाडी, 
#कोंढेज, 
#मलवडी, 
#पाथुर्डी, 
#कंदर, 
#बिटरगाव, 
#गुळसडी (गुरसुळी), 
#शेटफळ, 
#पांडे, 
#हिसरे, 
#शेलगाव (क), 
#फिसरे, 
#सातोली, 
#वडशिवणे, 
#ढोकरी, 
#वांगी-1 ते 4, 
#उमरड,
#पु.सोगाव 
#वाशिंबे, 
#केत्तुर, 
#पोमलवाडी, 
#खडकेवाडी,
#केडगांव, 
#लव्हे 
#, कुंभारगाव, 
#सावडी, 
#दिवेगव्हण, 
#पोथरे , 
#खातगाव, 
#मांजरगाव , 
#कात्रज, 
#कोंढार चिंचोली, 
#टाकळी , **
#कोर्टी , 
#विहाळ , 
#मोर्वाड , 
#कुगाव         
#बिटरगाव ,  
#गोयेगाव , 
#कंदर , 
#पांडे , 
#अर्जुननगर**

## संदर्भ 
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:सोलापूर जिल्हा
वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
कमला नेहरू पार्क (मुंबई)

**कमला नेहरू पार्क** हे मुंबई, महाराष्ट्र, भारतातील हँगिंग गार्डन कॉम्प्लेक्सचा एक भाग आहे ज्याचे क्षेत्रफळ अंदाजे १६,००० चौ.मी. (४ एकर) मुंबईच्या मलबार हिलच्या माथ्यावर स्थित, ते बृहन्मुंबई महानगरपालिकेच्या हायड्रोलिक अभियंता विभागाद्वारे विकसित आणि देखभाल करते. मुंबईतील प्रमुख उद्यानांपैकी एक हे लहान मुले आणि पर्यटकांमध्ये लोकप्रिय आहे. या बागेतून खाली मरीन ड्राइव्हचे दृश्य दिसते - याला क्वीन्स नेकलेस असेही म्हणतात. सोली अर्सीवाला, माजी बीएमसी पर्यावरण अधिकारी, १५ वर्षांचे VJTI उपप्राचार्य, नीरी संचालक यांनी कमला नेहरू पार्क येथे वृद्ध महिलांचे बूट डिझाइन केले होते.

इवलेसे|कमला नेहरू पार्क येथील म्हातारीचा बूट

## नूतनीकरण 
२०१७ आणि २०१८ मध्ये, उद्यानाचे पुनरुज्जीवन करण्यात आले आणि २२ फेब्रुवारी २०१८ रोजी बृहन्मुंबई महानगरपालिकेने लोकांसाठी खुले केले. 'नर्सरी राइम्स' ही थीम पुढे चालू ठेवत पार्कमध्ये आता मराठी, हिंदी आणि इंग्रजी भाषेतील इतर विविध नर्सरी राइम्सवर अतिरिक्त जागा तयार करण्यात आल्या आहेत.
ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघाचा भारत दौरा, २००७

## प्राथमिक माहिती 
इ.स. २००७ च्या २०-२० विश्वचषकानंतर लगेचच ऑस्ट्रेलियाचा क्रिकेट संघ ७ एकदिवसीय सामने खेळायला भारतात आला.

## एकदिवसीय सामने 
### एकदिवसीय सामना १ 
### एकदिवसीय सामना २ 
### एकदिवसीय सामना ३ 
### एकदिवसीय सामना ४ 
### एकदिवसीय सामना ५ 
### एकदिवसीय सामना ६ 
### एकदिवसीय सामना ७ 
## २०-२० सामने 
### एकमेव २०-२० सामना 
## इतर माहिती 
## बाह्य दुवे 
२००७
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट संघाचे भारतीय दौरे
भारत
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट, २००७‎-०८
न्यू झीलंड क्रिकेट संघाचे भारत दौरे

=बाह्यदुवे=
* न्यू झीलंड क्रिकेट संघाचे भारत दौरे - क्रिकइन्फो पान

वर्ग:न्यू झीलंड क्रिकेट संघाचे भारत दौरे
न्यू झीलँड
जर्मनी राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**जर्मनी फुटबॉल संघ** () हा जर्मनी देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. हा संघ इ.स. १९०८ सालापासून आंतरराष्ट्रीय स्पर्धांमध्ये देशाचे प्रतिनिधित्व करीत आहे. इ.स. १९५० ते १९९० दरम्यान हा संघ पश्चिम जर्मनी देशासाठी खेळत असे. दुसऱ्या महायुद्धानंतर जारलांड (१९५०–१९५६) व  (१९५२–१९९०) हे दोन वेगळे संघ स्थापित होते. जर्मनीच्या एकत्रीकरणानंतर पूर्व जर्मनी संघ पश्चिम जर्मनीमध्ये विलिन करण्यात आला व जर्मनी संघ पुन्हा एकसंध बनला.

ऐतिहासिक काळापासून जर्मनी हा जगातील सर्वात बलाढ्य फुटबॉल संघांपैकी एक मानला जातो. जर्मनीने आजवर ४ फिफा विश्वचषक व ३  युरोपियन फुटबॉल अजिंक्यपदे जिंकली आहेत तर चार विश्वचषकांमध्ये व तीन युरोपियन स्पर्धांमध्ये उपविजेतेपद मिळवले आहे.

## आंतरराष्ट्रीय स्पर्धा
### फिफा विश्वचषक
### युरोपियन अजिंक्यपद
## गणवेश
**यजमान**

**पाहुणे**

## प्रसिद्ध खेळाडू
### सर्वाधिक सामने खेळलेले खेळाडू
### सर्वाधिक गोल
## बाह्य दुवे
* फिफावरील माहिती 
* अधिकृत संकेतस्थळ

## संदर्भ आणि नोंदी 
फु
वर्ग:युएफा
चिंचपोकळी

**चिंचपोकळी** हे दक्षिण मुंबई मधील एक उपनगर आहे.

## हे सुद्धा पहा 
* चिंचपोकळी रेल्वे स्थानक
* चिंचपोकळीचा चिंतामणी

वर्ग:मुंबईची उपनगरे
माटुंगा रेल्वे स्थानक

**माटुंगा ** हे मुंबईच्या मध्य रेल्वे उपनगरीय मार्गावरील एक स्थानक आहे.

वर्ग:मुंबई उपनगरी रेल्वे स्थानके
शीव रेल्वे स्थानक

**शीव** (Sion) हे मुंबईच्या मध्य रेल्वे उपनगरीय मार्गावरील एक स्थानक आहे. हे मध्य मुंबईतील शीव भागात आहे.

वर्ग:मुंबई उपनगरी रेल्वे स्थानके
करी रोड रेल्वे स्थानक

**करी रोड ** हे मुंबईच्या मध्य रेल्वे उपनगरीय मार्गावरील एक स्थानक आहे.

वर्ग:मुंबई उपनगरी रेल्वे स्थानके
फिफा जागतिक क्रमवारी

**फिफा जागतिक क्रमवारी** (FIFA World Rankings) ही जगातील राष्ट्रीय पुरुष फुटबॉल संघांची गुणवत्तेनुसार क्रमवारी ठरवण्याची एक पद्धत आहे. डिसेंबर १९९२ सालापासून सुरू असलेल्या ह्या क्रमवारीमध्ये प्रत्येक संघाला त्याच्या  आंतरराष्ट्रीय प्रदर्शनानुसार गूण मिळतात. सर्वाधिक गूण मिळवणारा संघ क्रमवारीमध्ये अव्वल क्रमांकावर पोचतो. आजवर आर्जेन्टिना, जर्मनी, ब्राझील, स्पेन, नेदरलँड्स, इटली व फ्रान्स ह्या सात संघांनी क्रमवारीमध्ये अव्वल क्रमांक गाठला आहे.

जागतिक फुटबॉल एलो गुणांकन ही एलो गुणांकन पद्धतीवर आधारित क्रमवारी देखील फुटबॉल संघांसाठी वापरली जाते.

## सद्य क्रमवारी
**९ एप्रिल २०१५ रोजी क्रमवारीमधील पहिले २० संघ**

## बाह्य दुवे
*संपूर्ण यादी 

वर्ग:फिफा
मशीद रेल्वे स्थानक

**मशीद रेल्वे स्थानक ** हे मुंबईच्या मध्य आणि हार्बर मार्गावरील एक स्थानक आहे.
इवलेसे

## युसुफ मेहेरअली रोड
मुंबादेवी रोड ते पी.डिमेलो रोडला पूर्वीचे मशीद बंदर रोड हे नाव बदलून युसुफ मेहेरअलीरोड असे नाव देण्यात आले आहे.
## संदर्भ व नोंदी
वर्ग:मुंबई उपनगरी रेल्वे स्थानके
विक्रोळी रेल्वे स्थानक

**विक्रोळी ** हे मुंबईच्या मध्य रेल्वे उपनगरीय मार्गावरील एक स्थानक आहे. **विक्रोळी** हे मुंबईचे उपनगर आहे.

वर्ग:मुंबई उपनगरी रेल्वे स्थानके
घाटकोपर

**घाटकोपर** हे उत्तर मुंबईच्या पूर्व भागातील एक उपनगर आहे. घाटकोपर मुंबई उपनगरी रेल्वेच्या मध्य मार्गावरील एक वर्दळीचे स्थानक आहे. २०१४ साली घाटकोपर ते वर्सोवा दरम्यान धावणारा मुंबई मेट्रोचा मार्ग १ उघडण्यात आला. घाटकोपर मेट्रो स्थानक रेल्वे स्थानकाच्या जवळच असून ही दोन्ही स्थानके पादचारी पुलाने जोडली गेली आहेत.

मुंबईच्या अनेक इतर उपनगरांप्रमाणे घाटकोपर दोन भागांत विभागलेले आहे - घाटकोपर पूर्व आणि घाटकोपर पश्चिम. घाटकोपर पूर्व भागात उत्तरेच्या दिशेला रशियन कामगार वसाहतीच्या धर्तीवर म्हाडाने (तेव्हाचे हाउसिंग बोर्ड) १९६० च्या दशकात एक वसाहत उभारली. भारताचे दुसरे गृहमंत्री गोविंद वल्लभ पंत यांच्या नावावरून या वसाहतीला पंतनगर हे नाव मिळाले. कामगारांसाठी ही वसाहत असल्याने गिरणी कामगार, खाण कामगार आणि गोदी कामगारांची संख्या मोठी होती. त्याचबरोबर एक मोठी पोलीस वसाहतदेखील पंतनगरमध्ये आहे. कामगार नेते डॉ. दत्ता सामंत यांचे घर आणि दवाखाना या वसाहतीत होता. दवाखान्यात येणाऱ्या कामगाराच्या समस्या जाणून घेता-घेता त्यांनी कामगार चळवळ उभारली. यामुळे पंतनगरमध्ये अनेक कामगार चळवळींचे रणशिंग फुंकले गेले. पुढे मुंबईतील खाणी बंद झाल्या आणि खाण कामगारही कमी झाला. गिरण्यांच्या ऐतिहासिक संपानंतर गिरणी कामगारही पंतनगरमधून बाहेर पडला. सुरुवातीला मराठी पाठोपाठ दाक्षिणात्य लोकसंख्या जास्त होती. मात्र कामगार संपल्यावर येथील मराठी लोकसंख्या कमी होऊन सन २०००पासून गुजराती लोकसंख्या वाढत गेली. 

## पंतनगरमधील शैक्षणिक संस्था 
पंतनगरमध्ये शिवाजी शिक्षण संस्थेचे मल्टिपर्पज टेक्‍निकल हायस्कूल, मराठी विद्यालय व महाराष्ट्र मंडळ या तीन खासगी मराठी शाळा तर डॉमनिक हायस्कूल ही खासगी इंग्रजी शाळा आहे.  

त्याच बरोबर महापालिकेच्याही मराठी आणि हिंदी भाषिक शाळा आहेत. पंतनगरमधील दोन पिढ्या या शाळांमध्ये शिकल्या असून शिवसेनेचे खासदार, दैनिक सामनाचे (शिवसेना या संघटनेचे मुखपत्र) कार्यकारी संपादक संजय राऊत हे पंतनगरचे रहिवासी होते. 

## राजकीय 
डॉ. दत्ता सामंत यांनी पंतनगरमध्ये महाराष्ट्र मंडळाची स्थापना करून येथील मराठी कामगारांना एकत्र केले. त्यासाठी त्यांनी गणेशोत्सव सुरू केला. डॉ. दत्ता सामंत हे पंतनगरमधून नगरसेवक म्हणून निवडून आले. त्याच्यानंतर त्यांच्या पत्नी डॉ. विनीता सामंत यादेखील काही काळ नगरसेविका होत्या. त्यांच्यानंतर या परिसरात शिवसेनेचे वर्चस्व आले. पुढे राष्ट्रवादी कॉंग्रसच्या राखी जाधव या पंतनगरच्या नगरसेविका झाल्या आणि भाजपचे प्रकाश महेता हे आमदार. 

## मैदाने
सुभाषचंद्र बोस हे पंतनगरमधील सर्वात मोठे उद्यान असून आकाशातून पाहिल्यावर हे उद्यान कासवाच्या पाठीसारखे दिसते. याशिवाय आचार्य अत्रे मैदान आणि जनरल अरुणकुमार वैद्य मैदान ही दोन क्रीडांगणे पंतनगरमध्ये आहेत. 

वर्ग:मुंबईची उपनगरे
वर्ग:घाटकोपर
स्वीडन राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**स्वीडन राष्ट्रीय फुटबॉल संघ** () हा स्वीडन देशाचा राष्ट्रीय पुरुष फुटबॉल संघ आहे. स्वीडनने आजवर ११ विश्वचषकांमध्ये तर ५ युरो स्पर्धांसाठी पात्रता मिळवली आहे. स्वीडनने १९५८ फिफा विश्वचषक स्पर्धेमध्ये अंतिम फेरी गाठली होती परंतु त्यांना उपविजेतेपदावरच समाधान मानावे लागले. १९४८ लंडन ऑलिंपिक स्पर्धेत स्वीडनने सुवर्णपदक तर १९२४ व १९५२ मध्ये कांस्यपदके मिळवली.

## गणवेश इतिहास
इक्वेडोर राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**इक्वेडोर फुटबॉल संघ** हा दक्षिण अमेरिकेमधील इक्वेडोर देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे.

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:इक्वेडोरमधील खेळ
वर्ग:दक्षिण अमेरिकेमधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
वर्ग:कॉन्ककॅफ
इंग्लंड राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**इंग्लंड फुटबॉल संघ** हा इंग्लंड देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. स्कॉटलंडसह इंग्लंड हा जगातील सर्वात जुना राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. १८७२ साली जगातील पहिला फुटबॉल सामना ह्या दोन देशांदरम्यान खेळवण्यात आला होता.

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:इंग्लंडमधील खेळ
नाहूर

**नाहूर** हे मुंबईतील उपनगरीय रेल्वेमार्गावरील एक स्थानक असून ते भांडूप पूर्व या उपनगरात येते, मुलुंड आणि भांडुप या स्थानकातील अंतर कमी करण्यासाठी नाहूर या स्थानकाची साधारण १० वर्षापूर्वी बांधणी करण्यात आली. नाहूर हे मुळात साधारण ३०-३५ आगरी-कोळी कुटुंबांची वसती असलेले गाव मुलुंड पश्चिम भागात येते, परंतु नाहूर रेल्वे स्थानक असलेला भाग हा भांडुप (पूर्व) या भागात येतो.

इमारतीची नवीन बांधकामे मोठ्या प्रमाणात सुरू झाल्याने या स्टेशन परिसरातील जमिनींचे भाव आता गगनाला भिडलेले आहेत. नव्याने राहावयास आलेल्या मंडळीकडून हा भाग नाहूर पूर्व असा सांगण्यात येतो, जो मुळात अस्तित्वात नाही.

वर्ग:मुंबईची उपनगरे
स्पेन राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

## गणवेश 
## महत्त्वाच्या स्पर्धांचा निकाल
### फिफा विश्वचषक
#### फिफा विश्चचषक सामने
:**चा अर्थ म्हणजे अनिर्णित सामने ज्यांचा निकाल पेनाल्टी शूट आउट्ने लागला*
:*** सोनेरी रंग म्हणजे स्पर्धा जिंकली.*
:**** लाल बॉर्डर म्हणजे यजमान देश.*

### युरोपियन अजिंक्यपद

### फिफा फेडरेशन चषक
फु
फिफा राष्ट्रीय संकेतांची यादी

जगातील फुटबॉल खेळणाऱ्या प्रत्येक देशासाठी फिफा ही संस्था एक तीन अक्षरी संकेत वापरते. ह्यांमध्ये फिफाचे सदस्य असलेले व नसलेले देश समाविष्ट केले आहेत. हा तीन अक्षरी संकेत फिफा व तिच्या सहाही खंडीय संघटनांद्वारे वापरला जातो.

## सदस्य देश
सध्या एकूण २०९ देश फिफाचे सदस्य आहेत.

|valign=top|

|valign=top|

|valign=top|

|}

## रद्द करण्यात आलेले संकेत
|valign=top|

|valign=top|

|}

## संदर्भ 
* 

## बाह्य दुवे
वर्ग:फिफा
फ्रान्स राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**फ्रान्स फुटबॉल संघ** हा फ्रान्स देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. हा संघ आपले यजमान सामने पॅरिसमधील स्ताद दा फ्रान्समधून खेळतो. फ्रान्सने आजवर १२ फिफा विश्वचषकांमध्ये भाग घेतला असून १९९८ साली अजिंक्यपद पटकावले आहे. तसेच १९८४ लॉस एंजेल्स ऑलिंपिकमध्ये फ्रान्सने सुवर्ण तर १९०० पॅरिस स्पर्धेमध्ये रौप्य पदक मिळवले.

## गणवेशाची व्युत्पत्ती
## बाह्य दुवे
* फिफावरील पान 
* अधिकृत संकेतस्थळ

फु
इटली राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**इटली फुटबॉल संघ** हा इटली देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. आजवर ४ वेळा फिफा विश्वचषक जिंकण्याचा (१९३४, १९३८, १९८२ व २००६) विक्रम करणाऱ्या इटली संघाचा ह्या बाबतीत जगात दुसरा क्रमांक लागतो (ब्राझिल खालोखाल). तसेच इटलीने १९६८ साली अजिंक्यपद यूरो स्पर्धेचे अजिंक्यपद पटकावले आहे. १९३६ बर्लिन ऑलिंपिकमध्ये इटली फुटबॉल संघाने सुवर्ण तर १९२८ ॲमस्टरडॅम व २००४ अथेन्स स्पर्धेमध्ये कांस्य पदक मिळवले.

## गणवेश
**इटली संघाचे सर्व कपडे**

## महत्त्वाच्या स्पर्धेंचे निकाल
### फिफा विश्वचषक
:**Denotes draws include knockout matches decided on penalty kicks.*
:***Gold background colour indicates that the tournament was won.
:****Red border color indicates tournament was held on home soil.*

### युएफा युरोपियन अजिंक्यपद
:**Draws include knockout matches decided by penalty shootout.*
:***Gold background color indicates that the tournament was won. Red border color indicates tournament was held on home soil.*

### फिफा कॉन्फेडरेशन चषक
### सर्वात जास्त सामने 
*(२८ जून २०१२ पर्यंत)''

**ठळक अक्षरातील** खेळाडू सध्या कार्यरत.

### सर्वाधिक गोल
(२८ जून २०१२ पर्यंत)

**ठळक अक्षरातील** खेळाडू सध्या कार्यरत.

## इतर देशांविरुद्धची कामगिरी 
## संदर्भ आणि नोंदी 
## बाह्य दुवे
* फिफावरील पान 
* अधिकृत संकेतस्थळ

फु
भांडुप रेल्वे स्थानक

**भांडुप** हे मुंबईचे उपनगर आहे. मुंबईच्या बऱ्याचशा उपनगरांप्रमाणे भांडुपचे दोन मुख्य भाग आहेत - भांडुप पूर्व आणि भांडुप पश्चिम. ही नावे लोहमार्गापासूनच्या दिशेप्रमाणे ठेवण्यात आली आहेत. पश्चिम भांडुपमध्ये अनेक कारखाने व उद्योग आहेत तर पूर्व भागात नागरी वस्ती आहे. भांडुपमध्ये समुद्राच्या पाण्यापासून मीठ बनविण्याची मिठागरे अनेक दशकांपासून आहेत. अजूनही यातील काही मिठागरे येथे आहेत. **भांडुप** हे मुंबईच्या मध्य रेल्वे उपनगरीय मार्गावरील एक स्थानक आहे.

वर्ग:मुंबई उपनगरी रेल्वे स्थानके
मध्य मार्ग (मुंबई उपनगरी रेल्वे)

250 px|इवलेसे| मुंबई छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस हे मध्य मार्गाचे दक्षिण मुंबईमधील टर्मिनस आहे.
250 px|इवलेसे|नव्या लोकल गाड्या

**मध्य** हा मुंबई उपनगरी रेल्वेच्या तीन प्रमुख मार्गांपैकी एक आहे. मध्य रेल्वेद्वारे चालवला जाणारा हा मार्ग दक्षिण मुंबई मधील छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनसपासून सुरू होतो व मुंबई बेटाच्या मध्य भागातून धावतो. मुंबईची मध्य उपनगरे जोडणारा हा मार्ग ठाणे, डोंबिवली, कल्याण इत्यादी महत्त्वाच्या शहरांमधून धावतो. कल्याण येथे मध्य मार्गाचे दोन फाटे फुटतात. ईशान्य फाटा कसाऱ्यामार्गे नाशिककडे तर आग्नेय फाटा कर्जतमार्गे पुण्याकडे धावतो.

दादर, परळ रेल्वे स्थानक आणि माटुंगा येथे मध्य आणि पश्चिम दोन्ही मार्ग असल्यामुळे मार्ग बदलणे शक्य होते. छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस, मशीद, सँडहर्स्ट रोड आणि कुर्ला ह्या स्थानकांवरून हार्बर मार्गाद्वारे प्रवासाची सोय उपलब्ध आहे. ठाणे येथून ट्रान्सहार्बर मार्ग तसेच दिवा आणि कोपर येथे वसई रोड-रोहा रेल्वेमार्गची जोड आहे. नेरळवरून माथेरान डोंगरी रेल्वेसुद्धा उपलब्ध आहे.

## स्थानके
(जलद लोकल केवळ ठळक अक्षरांमधील स्थानकांवरच थांबतात.)

### मुख्य मार्ग
### मुख्य मार्ग फाटे
## १५ डबा जलद 
## वातानुकूलित 
वर्ग:मध्य रेल्वे
वर्ग:मुंबई उपनगरी रेल्वेमार्ग
घाना राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**घाना फुटबॉल संघ** हा आफ्रिका खंडामधील घाना देशाचा राष्ट्रीय पुरुष फुटबॉल संघ आहे. २००६ सालापर्यंत एकाही फिफा विश्वचषक स्पर्धेमध्ये पात्रता न मिळवलेला घाना २००६, २०१० व २०१४ ह्या सलग तीन स्पर्धांसाठी पात्र ठरला आहे. तसेच त्याने आफ्रिकन देशांचा चषक आजवर ४ वेळा जिंकला आहे.

## बाह्य दुवे
* अधिकृत संकेतस्थळ

फु
वर्ग:आफ्रिकेमधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
मेक्सिको राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**मेक्सिको फुटबॉल संघ** () हा मेक्सिको देशाचा राष्ट्रीय पुरूष फुटबॉल संघ आहे. फिफाच्या कॉन्ककॅफ ह्या गटामध्ये खेळणारा मेक्सिको कॉन्ककॅफमधील सर्वात यशस्वी संघ आहे. मेक्सिकोने आजवर १४ फिफा विश्वचषकांमध्ये पात्रता मिळवली असून त्याने १९७० व १९८६ साली उपांत्यपूर्व फेरी गाठली होती. मेक्सिको सिटीमधील एस्तादियो अझ्तेका हे ह्या संघाचे राष्ट्रीय मैदान आहे.

## गणवेशाची व्युत्पत्ती
## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ 

वर्ग:उत्तर अमेरिकेमधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
वर्ग:कॉन्ककॅफ
फु
ऑस्ट्रेलिया फुटबॉल संघ

**ऑस्ट्रेलिया फुटबॉल संघ** हा ऑस्ट्रेलिया देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. २००६ सालापर्यंत ओशनिया फुटबॉल मंडळाचा सदस्य असलेल्या ऑस्ट्रेलियाने त्याच साली ओ.एफ.सी.मधून बाहेर पडून ए.एफ.सी.मध्ये सामील होण्याचा निर्णय घेतला.

ऑस्ट्रेलियाने आजवर १९७४, २००६ व २०१० ह्या तीन फिफा विश्वचषकांमध्ये खेळला असून २००१४ विश्वचषकासाठी त्याने पात्रता मिळवली आहे.

## गणवेश
## हे सुद्धा पहा
*ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघ

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ 

फु
वर्ग:ऑस्ट्रेलियामधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
युक्रेन राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**युक्रेन फुटबॉल संघ** हा युक्रेन देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. हा संघ आपले यजमान सामने क्यीवमधील ऑलिंपिक स्टेडियममधून खेळतो. १९९१ साली ाच्या विघटनानंतर अस्तित्वात आलेल्या युक्रेन फुटबॉल संघाने आजवर केवळ एका फिफा विश्वचषकांमध्ये भाग घेतला असून पदार्पणातच उपांत्यपूर्व फेरी गाठली होती.

२०१२ सालच्या युएफा यूरो स्पर्धेसाठी युक्रेन सह-यजमान (पोलंडसह) आहे. ही युक्रेनची पहिली यूरो स्पर्धा आहे.

## युरो २०१२ 
यजमान असल्यामुळे युक्रेनला ह्या स्पर्धेत आपोआप पात्रता मिळाली.
:युएफा यूरो २०१२ गट ड

## बाह्य दुवे 
* फिफावरील पान 
* अधिकृत संकेतस्थळ 

वर्ग:युक्रेनमधील खेळ
कळवा रेल्वे स्थानक

**कळवा रेल्वे स्थानक ** हे मध्य रेल्वे उपनगरीय मार्गावरील एक स्थानक असून ते ठाणे शहरातील कळवा या ठिकाणी स्थित आहे.

वर्ग:मुंबई उपनगरी रेल्वे स्थानके
वर्ग:ठाणे जिल्ह्यामधील रेल्वे स्थानके
पोर्तुगाल राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**पोर्तुगाल फुटबॉल संघ** () हा पोर्तुगाल देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. पोर्तुगाल आजवर ५ फिफा विश्वचषक व ६ युरोपियन फुटबॉल अजिंक्यपद स्पर्धांमध्ये खेळला आहे.

## आंतरराष्ट्रीय स्पर्धा
### फिफा विश्वचषक
### युरोपियन अजिंक्यपद
## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ

फु
मुंब्रा

इवलेसे|मुंब्रा परिसर

**मुंब्रा** हे ठाण्याच्या जवळ असलेले हे उपनगर मुंबईपासून ४० कि.मी. अंतरावर आहे. मुंब्र्यात खाडी असल्याने मोगल काळात कल्याणच्या किल्ल्याची राखण करणारी चौकी म्हणून वसलेल्या या गावात सतराव्या शतकात जहाजबांधणीचा उद्योग भरभराटीस आला.आगरी-कोळी यांची देवता मुंब्रा देवीच्या नाववरून गावचे नाव मुंब्रा ठेवण्यात आले. मुंबा देवी देवीचे मंदिर मुंब्र्यातील डोंगराच्या शिखरावर आहे. मंदिराचे बांधकाम मुंब्रा येथील सुप्रसिद्ध भगत कुटुंबाने केले असून ते अजूनही शहरातच राहतात. १७ व्या शतकाच्या दरम्यान मुंब्रा हे आगरी-कोळीचे एक लहान गाव होते. त्यांचा मुख्य व्यवसाय हा मच्छिमारी होता. १९६८ ते १९७५ च्या दरम्यान नोकरीसाठी मुंबईला येणाऱ्यांची संख्या वाढू लागली व लोकांनी मुंबईच्या जवळ वसाहत स्थापन करायला सुरुवात केली. त्याच वेळी मुंब्र्याच्या शेतजमिनीचे शहरीकरण झाले व लोकसंख्या झपाट्याने वाढू लागली. १९९१ ते १९९३ मध्ये होणाऱ्या मुंबईतील दंगली मुळे मुंबईतील मुस्लिम मुंबई सोडून मुंब्र्यात वसले. १९९१ मध्ये मुंब्र्याची लोकसंख्या ४४,००० होती आणि आज ती ९००,००० च्या जवळपास आहे. 

वर्ग:ठाणे
ठाकुर्ली

**ठाकुर्ली** हे ठाणे जिल्ह्यातील एक गाव आहे. हे कल्याण-डोंबिवली शहराचा भाग आहे.

वर्ग:कल्याण-डोंबिवली
दिवा जंक्शन रेल्वे स्थानक

**दिवा जंक्शन** हे ठाणे जिल्ह्याच्या दिवा भागामधील एक रेल्वे स्थानक आहे. हे स्थानक मुंबई उपनगरी रेल्वेच्या मध्य मार्गावर स्थित असून ते लांब पल्ल्याच्या रेल्वेगाड्यांसाठी एक महत्त्वाचे स्थानक आहे. वसई रोड-रोहा रेल्वेमार्ग हा महत्त्वाचा जोडमार्ग दिव्यामुळे उत्तरेकडून पश्चिम रेल्वेमार्गे येणाऱ्या रेल्वेगाड्यांना मुंबई वगळून परस्पर कोकण रेल्वेमार्गे दक्षिणेकडील राज्यांकडे वाहतूक करणे शक्य होते.

वर्ग:मुंबई उपनगरी रेल्वे स्थानके
वर्ग:ठाणे जिल्ह्यामधील रेल्वे स्थानके
वर्ग:महाराष्ट्रामधील रेल्वे जंक्शन स्थानके
२००६ फिफा विश्वचषक संघ

२००६ फिफा विश्वचषक जर्मनी मध्ये जून ९ ते जुलै ९ २००६ या दरम्यान खेळवण्यात आला. 

## Player representation by league
The Italian and Saudi Arabian squads were made up entirely of players from the respective countries' domestic leagues. The Côte d'Ivoire (Ivory Coast) squad was made up entirely of players employed by overseas clubs (in fact, only one of their players is employed on the African continent; the other 22 all play in Europe). 
Although Turkey, Scotland, and Russia failed to qualify for the finals, their domestic leagues were represented by 12, 11, and 10 players respectively: altogether, there were 48 national leagues who had players in the tournament.

## क्लबानुसार खेळाडू
:*As of 2006-06-14.* 
Finalised clubs' listing as per FIFA, excluding players on standby and loans.

## संदर्भ व नोंदी
## References
* Planet World Cup website

संघ
गोलरक्षक (फुटबॉल)

300 px|इवलेसे|झेप घेऊन गोल थांबवणारा गोलरक्षक
**गोलरक्षक** (Goalkeeper; गोलकीपर) हा फुटबॉल खेळामधील एक महत्त्वाचा खेळाडू आहे. गोलरक्षक ही जागा फुटबॉलमध्ये सर्वात वैशिष्ट्यपूर्ण मानली जाते. विरुद्ध संघामधील खेळाडूला गोल करण्यापासून थांबवणे हे गोलरक्षकाचे प्रमुख कर्तव्य आहे. चेंडू थांबवण्यासाठी गोलरक्षक पेनल्टी क्षेत्रात आपल्या संपूर्ण शरीराचा वापर करू शकतो.

## सर्वोत्तम गोलरक्षक पुरस्कार विजेते गोलरक्षक
वर्ग:फुटबॉल
बचावपटू (फुटबॉल)

**बचावपटू** हा फुटबॉलच्या खेळातील एक जागा आहे. बचावपटू सहसा गोलच्या जवळ राहतात व प्रतिस्पर्ध्यांनी चढविलेल्या हल्ल्यांपासून गोलरक्षक व गोलचे रक्षण करतात.

वर्ग:फुटबॉल
शीत कटिबंध

**शीत कटिबंध** हा पृथ्वीवरील ६६ ते ९०अंश अक्षांशादरम्यानचा प्रदेश आहे.

वर्ग:भूगोल
वर्ग:कटिबंध
शीतोष्ण कटिबंध

**शीतोष्ण कटिबंध** किंवा समशीतोष्ण कटिबंध हा साधारणपणे पृथ्वीच्या कर्कवृत्त आणि उत्तर ध्रुवीय वृत्त(आर्क्टिक वृत्त) तसेच मकरवृत्त आणि दक्षिण धृवीय वृत्तांच्या (अंटार्क्टिका वृत्त) यांमधील प्रदेशांदरम्यान येतो.

वर्ग:भूगोल
वर्ग:कटिबंध
इ.स.पू. २३३३

## ठळक घटना आणि घडामोडी
* ऑक्टोबर ३ - चीनी सम्राट याओच्या राज्यकालादरम्यान सध्याच्या कोरियामध्ये गोजोस्योन राष्ट्राची स्थापना.

## जन्म
## मृत्यू
वर्ग:प्राचीन घटना
श्रीकृष्ण राऊत

**डॉ.श्रीकृष्ण राऊत** (जन्म : पातूर(अकोला जिल्हा), महाराष्ट्र, १ जुलै १९५५) हे एक मराठी गझलकार आहेत. ते एम.कॉम.,एम.ए.,एम.फिल.पीएच्.डी.(मराठी,वाणिज्य) असून अकोला येथील शिवाजी महाविद्यालयातून वाणिज्य विभाग-प्रमुख  निवृत्त 

## कविता लेखन व गझल लेखन
इ.स. १९७६ पासून श्रीकृष्ण राऊत हे कविता आणि गझले करीत आहेत. त्यांचा ‘गुलाल’ हा पहिला गझल संग्रह १९८९ साली प्रकाशित केला. त्यांच्या कवितांचा अमरावती विद्यापीठाच्या आणि नागपूर विद्यापीठाच्या अकरावीच्या अभ्यासक्रमात समावेश झाला आहे. त्यांनी ‘राघूमैना’ या मराठी चित्रपटासाठी गीतलेखन.केले आहे. श्रीकृष्ण राऊत यांच्या गझला आशा भोसले, उत्तरा केळकर, उषा मंगेशकर, दिनेश अर्जुना, भीमराव पांचाळे, मदन काजळे, रफीक शेख, सुधाकर कदम, सुरेश वाडकर, या नामवंत गायकांच्या आवाजात ध्वनिमुद्रित झाल्याआहेत.

## डॉ.श्रीकृष्ण राऊत यांची प्रकाशित पुस्तके
* एकविसाव्या शतकाच्या उंबरठ्यावर जन्म घेणाऱ्या तान्ह्या मुला (कवितासंग्रह-२००१, द्वितीय आवृत्ती-२०१८)
* गुलाल (गझल संग्रह- १९८९).
* गुलाल आणि इतर गझला (गझल संग्रह-२००३, द्वितीय आवृत्ती-२०२०)
* चार ओळी तुझ्यासाठी (मुक्तक संग्रह-२००३)
* चार ओळी तुझ्यासाठी’ ब्रेल लिपीत प्रकाशित (२००७).
* कारुण्य माणसाला संतत्त्व दान देते (गझलसंग्रह-२०१९)
* मेळघाटच्या कविता (आदिवासी कविता संग्रह, २०२२)
* मराठी गझलेचे उपयोजित छंदशास्त्र (२०२५) 
* गझलाई(लेखसंग्रह-२०१९) 
* तुकोबादशाह(अभंगसंग्रह-२०१५)
* चकव्यातुन फिरतो मौनी : गझलगंधर्व सुधाकार कदम सन्मानग्रंथ (संपादित - २०१८) 

## श्रीकृष्ण राऊत यांच्या ‘एकविसाव्या शतकाच्या उंबरठ्यावर जन्म घेणाऱ्या तान्ह्या मुला’ या कवितासंग्रहाला मिळालेले पुरस्कार
* विदर्भ साहित्य.संघाचा शरच्चंद्र मुक्तिबोध स्मृति पुरस्कार.
* महाराष्ट्र साहित्य परिषदेचा कवी यशवंत पुरस्कार.
* पद्मश्री विखे पाटील विशेष साहित्य पुरस्कार
* भि.ग. रोहमारे ग्रामीण साहित्य पुरस्कार
* संजीवनी खोजे स्मृति पुरस्कार 
* यशवंतराव चव्हाण  साहित्य पुरस्कार
* तुका म्हणे पुरस्कार, वगैरे.

## अन्य सन्मान आणि पुरस्कार
* डॉ. श्रीकृष्ण राऊत यांना ९ जानेवारी २०११ला अमरावती येथे झालेल्या गझलोत्सवात त्याच्या मौलिक मराठी गझल लेखनाकरिता मुंबईच्या बांधण जन प्रतिष्ठानचा जीवन गौरव पुरस्कार  देण्यात आला.
* स्व. सूर्यकांतादेवी पोटे ट्रस्ट, अमरावतीचा साहित्यव्रती पुरस्कार २०२० 
* कुसुमाग्रज, ना.घ.देशपांडे, पु.ल.देशपांडे, मंगेश पाडगावकर ह्या साहित्यिकांनी राऊतांच्या गझलांना वाखाणले आहे.
* नागपूर येथे झालेल्या अखिल भारतीय 
मराठी साहित्य संमेलनातील ‘सुरेश भट स्मृति गझल वाचन’ सत्राचे अध्यक्षपद डॉ.राऊत यांनी भूषविले आहे.
* ‘मराठी गझल : तंत्रशुद्धता की तंत्रशरणता?’ हा त्यांचा गाजलेला लेखाचा ‘विकिपिडिया’ वर सुरेश भटांच्या‘बाराखडी’सोबत संदर्भ नमुद केला गेला आहे.
* ‘माझी गझल मराठी’ या राऊतांच्या इंटरनेटवरील ब्लॉगची तेरा हजाराहून अधिक पृष्ठे आहेत.

* त्यांनी  ‘गझलकार’ब्लॉगवर सुरेश भट विशेषांक आणि सुधाकर कदम विशेषांक संपादित केले आहेत.

## संकेतस्थळे
* माझी गझल मराठी:डॉ.श्रीकृष्ण राऊत
* डॉ.श्रीकृष्ण राऊत यांच्या कविता
* गाथा मराठी मनाच्या:डॉ.श्रीकृष्ण राऊत
* गझलकार

वर्ग:मराठी कवी
वर्ग:मराठी गझलकार
वर्ग:इ.स. १९५५ मधील जन्म
कोस्टा रिका राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**कोस्टा रिका फुटबॉल संघ** हा मध्य अमेरिकेतील कोस्टा रिका देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. आजवर कोस्टा रिका १९९०, २००२ व २००६ सालच्या फिफा विश्वचषक स्पर्धांमध्ये खेळला असून त्याने २०१४ साठी पात्रता मिळवली आहे.

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ

फुटबॉल संघ
वर्ग:कॉन्ककॅफ
वर्ग:उत्तर अमेरिकेमधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
अँगोला राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

फुटबॉल संघ
वर्ग:आफ्रिकेमधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
इराण राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**इराण फुटबॉल संघ** (फारसी:  تیم ملی فوتبال ایران‎) हा इराण देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. इराण आजवर ४ फिफा विश्वचषक व १२ ए.एफ.सी. आशिया चषक स्पर्धांमध्ये खेळला आहे.

२०१४ मधील फिफा क्रमवारीनुसार इराण हा आशिया खंडामधील सर्वोत्तम राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे.

## आंतरराष्ट्रीय स्पर्धा
### फिफा विश्वचषक
### आशियाई अजिंक्यपद
## गणवेश
## संदर्भ
## बाह्य दुवे
*संपूर्ण माहिती 

फु
वर्ग:आशियामधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
चेक प्रजासत्ताक राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**चेक प्रजासत्ताक फुटबॉल संघ** हा चेक प्रजासत्ताक देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. १९९२ सालापर्यंत चेक प्रजासत्ताक  संघाचा भाग होता. स्वतंत्र झाल्यापासून चेक प्रजासत्ताकाने आजवर १ फिफा विश्वचषकामध्ये तर ५ युएफा यूरो स्पर्धांमध्ये पात्रता मिळवली आहे.

## युरो २०१२
:युएफा यूरो २०१२ गट अ

## बाह्य दुवे
* फिफावरील पान 
* अधिकृत संकेतस्थळ  

फु
पोलंड राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**पोलंड फुटबॉल संघ** हा पोलंड देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. हा संघ आपले यजमान सामने वर्झावामधील नॅशनल स्टेडियममधून खेळतो. पोलंडने आजवर ७ फिफा विश्वचषकांमध्ये भाग घेतला असून दोन वेळा तिसरे स्थान पटकावले आहे. तसेच  १९७२ म्युनिक ऑलिंपिकमध्ये पोलंडने सुवर्ण तर १९७६ व १९९२ सालच्या ऑलिंपिक स्पर्धांमध्ये रौप्य पदक मिळवले.

२०१२ सालच्या युएफा यूरो स्पर्धेसाठी पोलंड सह-यजमान (युक्रेनसह) आहे.

## युरो २०१२
यजमान असल्यामुळे पोलंडला ह्या स्पर्धेत आपोआप पात्रता मिळाली.
:युएफा यूरो २०१२ गट अ

## बाह्य दुवे
* फिफावरील पान 
* अधिकृत संकेतस्थळ

फु
सर्बिया आणि माँटेनिग्रो राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**सर्बिया आणि माँटेनिग्रो फुटबॉल संघ** हा सर्बिया आणि माँटेनिग्रो ह्या देशाचा पुरुष फुटबॉल संघ होता. १९९२ सालापर्यंत हा संघ  ह्या नावाने आंतरराष्ट्रीय फुटबॉल खेळत असे. युगोस्लाव्हियाच्या विघटनानंतर ह्या दोन देशांना युगोस्लाव्हियाचे संघीय प्रजासत्ताक ह्या नावाने ओळखले जात असे. २००३ साली त्याचे नाव बदलून सर्बिया आणि माँटेनिग्रो असे ठेवण्यात आले. २००६ साली माँटेनिग्रो देश सर्बियापासून वेगळा झाल्यानंतर ह्या फुटबॉल संघाचे नाव **सर्बिया फुटबॉल संघ** असे ठेवण्यात आले व  संघ नव्याने निर्माण केला गेला.

## गणवेश व्युत्पत्ती
### युगोस्लाव्हिया
### सर्बिया आणि माँटेनिग्रो
### सर्बिया
### माँटेनिग्रो
## बाह्य दुवे
*इतिहास

फुटबॉल संघ
फु
वर्ग:युरोपमधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
स्वित्झर्लंड राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**स्वित्झर्लंड फुटबॉल संघ** (; ) हा स्वित्झर्लंड देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. स्वित्झर्लंड आजवर १० फिफा विश्वचषक व ३ युरोपियन फुटबॉल अजिंक्यपद स्पर्धांमध्ये खेळला आहे.

१९२४ पॅरिस ऑलिंपिक स्पर्धेमध्ये स्वित्झर्लंड संघाने रौप्यपदक मिळवले होते.

## आंतरराष्ट्रीय स्पर्धा
### फिफा विश्वचषक
### युरोपियन अजिंक्यपद
## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ

फु
जपान राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**जपान फुटबॉल संघ** (जपानी: サッカー日本代表‎) हा जपान देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. जपान आजवर ५ फिफा विश्वचषक स्पर्धांमध्ये खेळला आहे.

आजवर ए.एफ.सी. आशिया चषक चार वेळा जिंकणारा जपान हा आशियामधील सर्वात यशस्वी फुटबॉल संघ मानला जातो.

## आंतरराष्ट्रीय स्पर्धा
### फिफा विश्वचषक
### आशियाई अजिंक्यपद
## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ

फु
वर्ग:आशियामधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
टोगो राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

वर्ग:रिकामी पाने
फुटबॉल संघ
वर्ग:आफ्रिकेमधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
क्रोएशिया राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**क्रोएशिया फुटबॉल संघ** हा फुटबॉल खेळात क्रोएशिया देशाचे प्रतिनिधित्व करतो. झाग्रेब व स्प्लिट येथून आपले यजमान सामने खेळणाऱ्या क्रोएशियाने आजवर ३ फिफा विश्वचषक व ४ युरोपियन अजिंक्यपद स्पर्धांमध्ये भाग घेतला आहे.

## बाह्य दुवे 
* फिफावरील पान 
* अधिकृत संकेतस्थळ

फुटबॉल संघ
संयुक्त अरब अमिराती राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**संयुक्त अरब अमिराती फुटबॉल संघ** (; फिफा संकेत: UAE) हा संयुक्त अरब अमिराती देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. 
## बाह्य दुवे
फुटबॉल संघ
वर्ग:आशियामधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
हेर्था बी.एस.सी.

**हेर्था बे.एस.से.** () हा जर्मनीच्या बर्लिन शहरामधील एक फुटबॉल क्लब आहे.

## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ

 

वर्ग:जर्मन फुटबॉल क्लब
वर्ग:बर्लिन
ट्युनिसिया राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**ट्युनिसिया फुटबॉल संघ** (अरबी: منتخب تونس لكرة القدم‎; फिफा संकेत: TUN) हा उत्तर आफ्रिकामधील ट्युनिसिया देशाचा राष्ट्रीय पुरुष फुटबॉल संघ आहे. आफ्रिकेमधील सी.ए.एफ.चा सदस्य असलेला ट्युनिसिया सध्या फिफाच्या जागतिक क्रमवारीमध्ये ४८व्या स्थानावर आहे. आजवर ट्युनिसिया १९७८, १९९८, २००२ व २००६ ह्या चार फिफा विश्वचषक तसेच २००५ सालच्या फिफा कॉन्फेडरेशन्स चषक स्पर्धांमध्ये पात्रता मिळवली आहे. ट्युनिसियाने २००४ सालचा आफ्रिकन देशांचा चषक जिंकला होता.

## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:ट्युनिसियामधील खेळ
वर्ग:आफ्रिकेमधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
त्रिनिदाद आणि टोबॅगो राष्ट्रीय फुटबॉल संघ

**त्रिनिदाद आणि टोबॅगो फुटबॉल संघ** हा त्रिनिदाद आणि टोबॅगो देशाचा राष्ट्रीय पुरुष फुटबॉल संघ आहे.

## बाह्य दुवे
*अधिकृत स्थळ 

फुटबॉल संघ
वर्ग:उत्तर अमेरिकेमधील राष्ट्रीय फुटबॉल संघ
वर्ग:कॉन्ककॅफ