बेस ट्रुमन

**एलिझाबेथ "बेस" व्हर्जिनिया ट्रुमन** (पुर्वाश्रमीच्या **वॉलेस**; १३ फेब्रुवारी १८८५ १८ ऑक्टोबर १९८२) या राष्ट्राध्यक्ष हॅरी एस. ट्रुमन यांच्या पत्नी म्हणून १९४५ ते १९५३ पर्यंत अमेरिकेच्या प्रथम महिला होत्या. त्यापूर्वी त्यांनी जानेवारी ते एप्रिल १९४५ पर्यंत अमेरिकेच्या द्वितीय महिला म्हणून काम पाहिले. वयाच्या , असा सर्वाधिक काळ जगलेल्या त्या प्रथम आणि द्वितीय महिला होत्या.

तिचा जन्म मिसूरीमधील इंडिपेंडन्स येथे झाला, जिथे तिने आयुष्यभर घर सांभाळले. ती हॅरीला लहानपणापासून ओळखत होती. ती १८ वर्षांची असताना तिच्या वडिलांनी केलेल्या आत्महत्येचा तिच्यावर खूप मोठा परिणाम झाला, ज्यामुळे सार्वजनिक नजरेपासून दूर राहणे आणि जोडीदाराच्या जबाबदाऱ्या याबद्दलची तिची मते तयार झाली. 

बेस आणि हॅरी यांचे १९१९ मध्ये लग्न झाले आणि त्यानंतरची वर्षे बेसने ट्रुमन घराण्याची व्यवस्था सांभाळण्यात आणि पतीच्या राजकीय कारकिर्दीत त्याच्या कार्यालयात काम करण्यात घालवली. १९४४ मध्ये हॅरी उपराष्ट्रपतीपदासाठी उभे राहणार असल्याने ती चिंतीत होती आणि पुढच्याच वर्षी तो राष्ट्रपतीपदी विराजमान झाल्यावर तिला खूप दुःख झाले.

प्रथम महिला म्हणून, बेस यांनी शक्य असेल तेव्हा सामाजिक जबाबदाऱ्या आणि माध्यमांचे लक्ष टाळले आणि त्या नियमितपणे इंडिपेंडन्स येथील आपल्या घरी जात. आपल्या आधीच्या प्रथम महिला एलेनॉर रुझवेल्ट यांनी घेतलेल्या नियमित पत्रकार परिषदांमध्ये सहभागी न होण्याचे त्यांनी ठरवले, कारण एक पत्नी म्हणून आपली मते खाजगी ठेवणे ही आपली जबाबदारी आहे, असे त्यांना वाटे. त्यांच्या पतीच्या अध्यक्षपदावरील त्यांचा प्रभाव त्यांच्या खाजगी संभाषणांमधून दिसून आला, कारण ते अध्यक्षपदाच्या काळात बहुतेक महत्त्वाच्या निर्णयांसाठी त्यांचा सल्ला घेत. त्यांच्या पुनर्निवडणूक मोहिमेतही त्यांचा प्रमुख सहभाग होता आणि जेव्हा ते अमेरिकेच्या दौऱ्यावर असत, तेव्हा त्या गर्दीसमोर हजेरी लावत. १९५२ मध्ये हॅरी यांनी दुसऱ्या कार्यकाळासाठी निवडणूक न लढवण्याचा निर्णय घेतल्यावर बेस यांना खूप मोठा दिलासा मिळाला. प्रथम महिला म्हणून आपला कार्यकाळ १९८२ मध्ये संपल्यानंतर, बेस त्यांच्या मृत्यूपर्यंत इंडिपेंडन्स येथील आपल्या घरी जीवन जगत होत्या.

ट्रुमन त्यांच्या समकालीनांमध्ये सर्वसाधारणपणे लोकप्रिय होत्या. परंतु त्यांच्या आयुष्यभराच्या खाजगीपणाच्या आग्रहामुळे मर्यादित ऐतिहासिक विश्लेषणाला वाव मिळाला आहे. त्यांनी हयातीत पत्रकारांना स्वतःबद्दल किंवा त्यांच्या विचारांबद्दल माहिती देण्यास नकार दिला आणि व्हाईट हाऊस सोडल्यानंतर त्यांनी आपली अनेक पत्रे नष्ट केली. प्रथम महिला म्हणून त्यांची कामगिरी किंवा त्यांनी आपल्या पतीच्या अध्यक्षपदावर कितपत प्रभाव टाकला यावर इतिहासकारांमध्ये एकमत नाही.

## जीवन 
ट्रुमनचा जन्म १३ फेब्रुवारी १८८५ रोजी मिसूरीमधील इंडिपेंडन्स येथे *एलिझाबेथ व्हर्जिनिया वॉलेस* या नावाने मार्गारेट तथा "मॅज" एलिझाबेथ गेट्स (१८६२-१९५२)  आणि वडील डेव्हिड विलॉक वॉलेस यांच्या घरी झाला. मार्गारेट एका व्यावसायिकाची मुलगी होती आणि डेव्हिड एक स्थानिक राजकारणी होते. बेसला तिच्या बालपणी *बेसी* म्हणून ओळखले जात असे. तिला तीन लहान भाऊ होते (फ्रँक, जॉर्ज आणि फ्रेड)  तिची एकुलती एक बहीण बाल्यावस्थेतच मरण पावली.

१९०३ मध्ये, जेव्हा बेस १८ वर्षांची होती, तेव्हा तिच्या वडिलांनी आत्महत्या केली. : १२ तिच्या वडिलांची आत्महत्या एक बदनामीकारक घटना होती, आणि समाजाचे लक्ष टाळण्यासाठी ते कुटुंब एका वर्षासाठी कोलोरॅडो स्प्रिंग्स, कोलोरॅडो येथे राहायला गेले.  बेसची आई आयुष्यभर एकांतवासी झाली आणि त्या कठीण प्रसंगामुळे बेसच्या मनात हा विश्वास पक्का बसला की पती-पत्नीने प्रत्येक गोष्टीत एकमेकांचे जवळचे भागीदार असले पाहिजे.

१८९० मध्ये हॅरी एस. ट्रुमन यांचे कुटुंब इंडिपेंडन्स येथे स्थलांतरित झाल्यानंतर लगेचच त्यांची बेसशी भेट झाली आणि पदवीपर्यंत ते दोघे एकत्र शाळेत शिकले. नोव्हेंबर १९१३ मध्ये त्यांचा अनौपचारिक साखरपुडा झाला. त्यांची एकुलती एक मुलगी, मार्गारेट, हिचा जन्म १९२४ मध्ये झाला. बेसच्या आधीच्या दोन गर्भधारणा गर्भपाताने संपुष्टात आल्या होत्या. तिने सिनेटर्स आणि कॅबिनेट सदस्यांच्या पत्नींसोबत संबंध विकसित केले,  तिच्या पतीच्या राजकीय कारकिर्दीत, तिने त्याला भाषणे लिहिण्यास मदत केली, मात्र तिने स्वतः कोणतेही भाषण दिले नाही. हॅरी यांनी उपराष्ट्रपती म्हणून शपथ घेतल्यानंतर, बेस अमेरिकेच्या द्वितीय महिला बनल्या. त्यांच्याशी संबंधित सामाजिक जबाबदाऱ्या त्यांच्यावर आल्या आणि रूझवेल्ट कुटुंबाच्या प्रतिनिधी म्हणून त्यांना अनेक कार्यक्रमांना उपस्थित राहावे लागले.  अध्यक्ष रुझवेल्ट यांचे निधन होण्यापूर्वी आणि त्यांचे पती अध्यक्षपदी विराजमान होण्यापूर्वी, बेस यांनी ८२ दिवस द्वितीय महिला म्हणून काम पाहिले.

## संदर्भ 
वर्ग:अमेरिकेच्या प्रथम महिला
वर्ग:इ.स. १९८२ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १८८५ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख