open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
जनगांव

**जनगांव** (इंग्रजी :Jangaon)हे भारताच्या तेलंगणा राज्यातील जनगांव जिल्ह्याचतील शहर आणि जनगांव जिल्ह्याचे मुख्यालय आहे. हे जनगाव मंडळ आणि जनगाव महसूल विभागाचे मुख्यालय देखील आहे. हे राज्याची राजधानी हैदराबादपासून सुमारे ८५ किलोमीटर (५३ मैल) अंतरावर आहे. हे राष्ट्रीय महामार्ग १६३ वर आहे. जनगाव हे नाव “जैनगाव” यावरून विकसित झाले, ज्याचा अर्थ “जैनांचे गाव”.

## इतिहास 
शहरात जैन लोकांचे अस्तित्त्व हे फार काळापासूनचे दिसते, त्यामुळेच जनगाव हे नाव “जैनगाव” यावरून विकसित झाले, ज्याचा अर्थ “जैनांचे गाव”. १९४८ पूर्वी हा भाग हैदराबाद संस्थानामध्ये होता त्यानंतर हे भारतामध्ये सामील झाले.  आंध्र प्रदेश राज्याच्या स्थापनेपासून ते २०१४ पर्यंत म्हणजेच तेलंगणा राज्याच्या निर्मिती पर्यंत हे शहर आंध्र प्रदेश राज्यामध्ये होते. 

## लोकसंख्या 
२०११ च्या जनगणनेनुसार, शहराची लोकसंख्या १२,२७६ कुटुंबांसह ५२,३९४ होती. एकूण लोकसंख्येमध्ये २६,७६४ पुरुष आणि २५,६३० स्त्रिया आहेत- लिंग गुणोत्तर १,००० पुरुषांमागे ९५८ स्त्रिया. ०-६ वर्षे वयोगटातील ५,१२३ मुले आहेत, त्यापैकी ७,३४७ मुले आणि ६,९९३ मुली आहेत—हे प्रमाण १,००० प्रति ९५२ आहे. ३८,९४८ साक्षरांसह सरासरी साक्षरता दर ८२.३९% होता.

८६.०८% लोक हिंदू आणि (११.५५%) मुस्लिम होते. इतर धार्मिक अल्पसंख्याकांमध्ये ख्रिश्चन (१.८३%), शीख (०.२३%), बौद्ध (०.०२%) आणि कोणताही धर्म नसलेले (०.२७%) यांचा समावेश होतो.

जनगाव शहरातील लोक  ८६% तेलगू, ११.५ उर्दू, ०.३ मराठी, ०.२ पंजाबी, ०.४ इतर भाषिक आहेत.

## भुगोल 
जनगाव हे पूर्वेकडील दख्खनच्या पठारावर स्थित आहे आणि त्याची सरासरी उंची ३८२ मीटर (१,२५३ फूट) आहे.

जनगाव येथे उष्णकटिबंधीय हवामान आहे. भूवैज्ञानिक सर्वेक्षणानुसार, हा भाग अवर्षणप्रवण आहे आणि खूप उष्ण उन्हाळा, मध्यम हिवाळा आणि सरासरीपेक्षा कमी पाऊस पडतो. जानगावमधील हवामानाला स्थानिक गवताळ हवामान म्हणून संबोधले जाते. वार्षिक पाऊस कमी आहे; येथील हवामान कोपेन-गीजर प्रणालीनुसार BSh म्हणून वर्गीकृत केले आहे. सरासरी वार्षिक तापमान २७.३ °C (८१.१ °F) आहे. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ७८८ मिलिमीटर (३१.० इंच) आहे.

## पर्यटन 
## संस्कृती 
कोलानुपाका मंदिर, जैनांसाठी एक धार्मिक स्थळ.

## प्रशासन 
जनगाव नगरपालिका ही शहराच्या नागरी गरजांवर देखरेख करणारी नागरी संस्था आहे. तिसऱ्या दर्जाची नगरपालिका म्हणून १९५३ मध्ये त्याची स्थापना झाली. २०१० मध्ये २८ नगरपालिका प्रभागांसह द्वितीय श्रेणीत श्रेणीसुधारित करण्यात आले. नागरी संस्थेचे कार्यक्षेत्र १७.४९ किमी२  (६.७५ चौरस मैल) मध्ये पसरलेले आहे.

## वाहतूक 
TSRTC (तेलंगणा राज्य मार्ग परिवहन महामंडळ)चा शहरात बस डेपो आहे आणि सार्वजनिक वाहतूक सुविधा पुरवते.

जनगाव रेल्वे स्थानक शहराला रेल्वे कनेक्टिव्हिटी प्रदान करते आणि दक्षिण मध्य रेल्वे विभागाच्या सिकंदराबाद रेल्वे विभागाच्या अखत्यारीत आहे.

## शिक्षण 
## हे देखाल पहा 
* जनगांव जिल्हा
* हैदराबाद

## संदर्भ 
वर्ग:जनगांव जिल्हा
वर्ग:तेलंगणामधील शहरे
अपंगत्व

**अपंगत्व** ही अशी कोणतीही स्थिती असते की ज्याच्यामुळे एखाद्या व्यक्तीला काही क्रिया करणे किंवा त्यांच्या सभोवतालच्या जगाशी (सामाजिक किंवा भौतिकदृष्ट्या) प्रभावीपणे संवाद साधणे अधिक कठीण होते. या स्थिती किंवा दोष हे संज्ञानात्मक, विकासात्मक, बौद्धिक, मानसिक, शारीरिक, संवेदी किंवा अनेक घटकांचे संयोजन असू शकतात. अपंगत्वास कारणीभूत असणारे दोष जन्मापासून असू शकतात किंवा एखाद्या व्यक्तीच्या जीवनकाळात प्राप्त होऊ शकतात. 
इवलेसे|अपंगत्वाची चिन्हे
संयुक्त राष्ट्रांच्या अपंग व्यक्तींच्या हक्कांवरील अधिवेशनात अपंगत्वाची व्याख्या खालीलप्रमाणे आहे:

**इंग्रजी:**long-term physical, mental, intellectual or sensory impairments which in interaction with various barriers may hinder [a person's] full and effective participation in society on an equal basis with others.**मराठी**:दीर्घकालीन शारीरिक, मानसिक, बौद्धिक किंवा संवेदनात्मक कमजोरी जी विविध अडथळ्यांसह परस्परसंवादामुळे [व्यक्तीचा] समाजात इतरांबरोबर समान आधारावर पूर्ण आणि प्रभावी सहभागास अडथळा आणू शकते.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:अपंगत्व
वर्ग:सामाजिक संकल्पना
लाया फ्रांसिस

**लाया फ्रान्सिस** (२२ मार्च, १९६३:मुंबई, भारत - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ ते १९९५ दरम्यान ४ महिला कसोटी आणि ११ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. 

वर्ग:भारताच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९६३ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
अंजू जैन

इवलेसे|अंजू जैन
**अंजू जैन** (११ ऑगस्ट, १९७४:दिल्ली, भारत - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ ते २००५ दरम्यान ८ महिला कसोटी आणि ६५ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. 

 
वर्ग:भारताच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९७४ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
वर्ग:अर्जुन पुरस्कारविजेते
सँड्रा डॉसन

**सँड्रा वेंडी डॉसन** (३० ऑक्टोबर, १९६२:डब्लिन, आयर्लंड - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ ते २००० दरम्यान २४ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीत सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.  

वर्ग:आयर्लंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९६२ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
कॅथरीन ओ'नील

'''कॅथरिन ओ'नील''' (२८ जून, १९७०:हॅमिल्टन, न्यू झीलंड - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ ते २००३ दरम्यान १ महिला कसोटी आणि ४१ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीत सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.  

वर्ग:आयर्लंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९७० मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
जुली कॅलव्हर्ट

**जुली कॅलव्हर्ट** (२३ सप्टेंबर, १९६४:मेलबर्न, ऑस्ट्रेलिया - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ ते १९९४ दरम्यान ६ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीत सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.  

 
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९६४ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
सान मिगेल काउंटी, कॉलोराडो

**सान मिगेल काउंटी** ही अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील ६४ काउंटीपैकी एक आहे. 2020च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या ८.०७२ होती.  या काउंटचे प्रशासकीय केन्द्र आणि सर्वात मोठे शहर टेल्युराइड आहे.  काउंटीला या प्रदेशातून वाहणाऱ्या सान मिगेल नदीचे नाव दिले गेले आहे.

## इतिहास 
सान मिगेल काउंटीची रचना २७ फेब्रुवारी, १८८३ रोजी यूरे काउंटीमधून करण्यात आली.

१८७५मध्ये येथील टेल्युराइड शहराजवळ सोने सापडले. या प्रदेशातील स्मगलर-युनियन, टॉमबॉय आणि लिबर्टी बेल या तीन खाणींतून १९२०पर्यंत १०० टन सोने काढण्यात आले आहे.

## चतुःसीमा 
* उत्तर - माँट्रोझ काउंटी
* पूर्व - यूरे काउंटी
* आग्नेय - सान हुआन काउंटी
* दक्षिण - डोलोरेस काउंटी
* पश्चिम - सान हुआन काउंटी, युटा

## प्रमुख मार्ग 
*   राज्य महामार्ग ६२
*   राज्य महामार्ग १४१
*   राज्य महामार्ग १४५

## शहरे 
* माउंटन व्हिलेज
* नॉरवूड
* ओफिर
* सावपिट
* टेल्युराइड

## संदर्भ 
वर्ग:कॉलोराडोमधील काउंटी
वर्ग:सान मिगेल काउंटी, कॉलोराडो
नागरी सेवा परीक्षा

इवलेसे|केंद्रीय लोकसेवा आयोग, भारत सरकार (लोगो)
**नागरी सेवा परीक्षा** ही भारतातील एक देशव्यापी स्पर्धात्मक परीक्षा आहे, जी केंद्रीय लोकसेवा आयोगाद्वारे भारत सरकारच्या उच्च नागरी सेवांमध्ये भरतीसाठी घेतली जाते. या सेवांमध्ये भारतीय प्रशासकीय सेवा, भारतीय परराष्ट्र सेवा आणि भारतीय पोलीस सेवा यांचा समावेश होतो. याला **यूपीएससी परीक्षा** म्हणून संबोधले जाते. ही परीक्षा तीन टप्प्यांत घेतली जाते: पूर्व परीक्षा ज्यामध्ये दोन वस्तुनिष्ठ-प्रकारचे पेपर असतात (सामान्य अध्ययन पेपर I आणि सामान्य अध्ययन पेपर II ज्याला सिव्हिल सर्व्हिस अॅप्टिट्यूड टेस्ट किंवा CSAT म्हणूनही ओळखले जाते) आणि पारंपारिक (निबंध) प्रकारच्या नऊ पेपरचा समावेश असलेली मुख्य परीक्षा. मुख्य परीक्षेत दोन पेपर पात्रतेसाठी आहेत आणि सात पेपरचे गुण मोजले जातात, त्यानंतर व्यक्तिमत्त्व चाचणी (मुलाखत) घेतली जाते. एका यशस्वी उमेदवाराला सुमारे एक वर्षाच्या संपूर्ण प्रक्रियेदरम्यान ३२ तास परीक्षेला बसावे लागते.

## प्रक्रिया 
नागरी सेवा परीक्षा ही ब्रिटिश काळातील इंडियन सिव्हिल सर्व्हिस परीक्षा, तसेच मौर्य साम्राज्य आणि मुघल साम्राज्यासारख्या जुन्या भारतीय साम्राज्यांद्वारे आयोजित नागरी सेवा चाचण्यांवर आधारित आहे. ही भारतातील सर्वात कठीण स्पर्धा परीक्षांपैकी एक आहे. एका प्रयत्नासाठीही पूर्ण दोन वर्षे लागू शकतात - पूर्व परीक्षेच्या आधी एक वर्ष आणि पूर्व  ते मुलाखतीपर्यंत एक वर्ष. सरासरी दरवर्षी ९०,००० ते १,००,००० उमेदवार अर्ज करतात आणि पूर्व परीक्षेत बसलेल्या उमेदवारांची संख्या अंदाजे ५,५०,००० आहे. पूर्वचे निकाल ऑगस्टच्या मध्यात प्रकाशित केले जातात, तर अंतिम निकाल पुढील वर्षीच्या मे महिन्यात प्रकाशित केले जातात.

**पहिला टप्पा:**

* पूर्व परीक्षा - दरवर्षी जूनमध्ये घेतली जाते. ऑगस्टमध्ये निकाल जाहीर होतात.

**दुसरा टप्पा:**

* मुख्य परीक्षा - दरवर्षी ऑक्टोबरमध्ये होते. जानेवारीत निकाल जाहीर होतात.

* व्यक्तिमत्त्व चाचणी (मुलाखत) - मार्चमध्ये आयोजित. अंतिम निकाल सहसा मे मध्ये जाहीर केले जातात.

निवडलेल्या उमेदवारांसाठी प्रशिक्षण कार्यक्रम साधारणपणे पुढील सप्टेंबरमध्ये सुरू होतो.

## संदर्भ 
वर्ग:नागरी सेवा परीक्षा
वर्ग:केंद्रीय लोकसेवा आयोगाच्या परीक्षा
इव्ह सीझर

**इव्ह सीझर** (जन्म दिनांक अज्ञात:त्रिनिदाद - २००२) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ मध्ये ६ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू होती. ही डाव्या हाताने फलंदाजी आणि मंदगती गोलंदाजी करीत असे.

वर्ग:वेस्ट इंडीजच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
वर्ग:इ.स. २००२ मधील मृत्यू
डेझरी लुक

**डेझरी ल्युक** (जन्म दिनांक अज्ञात:त्रिनिदाद - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ ते १९९७ दरम्यान ८ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. ही उजव्या हाताने फलंदाजी आणि ऑफब्रेक गोलंदाजी करीत असे.

वर्ग:वेस्ट इंडीजच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
जॅकलीन रॉबिन्सन

**जॅकलीन रॉबिन्सन** (३० जानेवारी, १९६६:जमैका - ९ ऑक्टोबर, २००५:जमैका) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ ते २००४ दरम्यान १ महिला कसोटी आणि १६ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू होती. 

वर्ग:वेस्ट इंडीजच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९६६ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २००५ मधील मृत्यू
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
रिटा स्कॉट

**रिटा स्कॉट** (जन्म दिनांक अज्ञात:जमैका - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ ते १९९७ दरम्यान ४ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. ही जमैकाकडून अंतर्देशीय क्रिकेट खेळते. ही यष्टिरक्षक असून उजव्या हाताने फलंदाजी करते.

## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:वेस्ट इंडीजच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
चेरी-ॲन सिंग

**चेरी-ॲन सिंग** (१३ फेब्रुवारी, १९६१:त्रिनिदाद - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ मध्ये ७ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. ही डाव्या हाताने मंदगती गोलंदाजी आणि फलंदाजी करते.

वर्ग:वेस्ट इंडीजच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९६१ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
पॅट्रिशिया फेलिसियें

**बर्नाडेट पॅट्रिशिया** *पॅट्सी* **फेलिसियें** (१२ जानेवारी, १९६७:सेंट लुसिया - २७ फेब्रुवारी, १९९७:सेंट लुसिया) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ मध्ये ५ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू होती. 

वर्ग:वेस्ट इंडीजच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९६७ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९९७ मधील मृत्यू
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
स्टेफनी पॉवर

**स्टेफनी जुडिथ पॉवर** (१९ एप्रिल, १९५७:त्रिनिदाद - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ ते २००५ दरम्यान १ महिला कसोटी आणि ३४ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. 

वर्ग:वेस्ट इंडीजच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९५७ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
केरिन मिकेलसेन

**केरिन मिकेलसेन** (जन्म दिनांक अज्ञात:डेन्मार्क - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ ते १९९९ दरम्यान २० महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे.

हिने एकडूण २९७ आंतरराष्ट्रीय धावा काढल्या आणि १ बळी घेतला होता.

वर्ग:डेन्मार्कच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
मेलीन आयव्हर्सन

**मेलीन आयव्हर्सन** (२७ डिसेंबर, १९७६:डेन्मार्क - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ ते १९९९ दरम्यान १७ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. 

 
वर्ग:डेन्मार्कच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९७६ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
इंगे कुरे

**इंगे कुरे** (७ नोव्हेंबर, १९६५:नेदरलँड्स - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ मध्ये ६ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. ही उजव्या हाताने मध्यम-जलदगती गोलंदाजी आणि फलंदाजी करीत असे.

 
वर्ग:नेदरलँड्सच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९६५ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
सास्किया मेलचेर्स

**सास्किया मेलचेर्स** (११ ऑक्टोबर, १९६२:नेदरलँड्स - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ मध्ये ५ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. ही यष्टिरक्षक होती.

 
वर्ग:नेदरलँड्सच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९६२ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
वेंडी गेरिट्सन

**वेंडी गेरिट्सन** (६ ऑक्टोबर, १९७२:नेदरलँड्स - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ ते १९९५ दरम्यान ७ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. 

 

 
वर्ग:नेदरलँड्सच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९७२ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
ॲन ब्राउन

**ॲन गर्ट्रुड ब्राउन-जॉन** (२८ जून, १९५५:त्रिनिदाद - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९९३ ते १९९७ दरम्यान मध्ये ११ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. 

वर्ग:वेस्ट इंडीजच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९५५ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
प्रो कबड्डी लीग, २०१६ (जून)

**प्रो कबड्डी लीग, २०१६** हा प्रो कबड्डी लीगचा ४था हंगाम होता, जो २५ जून ते ३१ जुलै २०१६ दरम्यान पार पडला.

## संघ
### मैदाने आणि ठिकाणे
### अधिकारी
## गुणफलक
## लीग स्टेज
### लेग १: श्री शिव छत्रपती स्पोर्ट्स कॉम्प्लेक्स, पुणे
----

### लेग २: सवाई मानसिंग स्टेडीयम, जयपूर
----

### लेग ३: गचीबावली इनडोअर स्टेडियम, हैदराबाद
----

### लेग ४: पाटलीपुत्र स्पोर्ट्स कॉम्प्लेक्स, पाटणा
----

### लेग ५: श्री कांतीरवा स्टेडियम, बंगळूर
----

### लेग ६: नेताजी इनडोअर स्टेडियम, कोलकाता
----

### लेग ७: सरदार वल्लभभाई पटेल इनडोअर स्टेडियम, मुंबई
----

### Leg ८: त्यागराज स्पोर्ट्स कॉम्प्लेक्स, दिल्ली
----
## प्ले ऑफ फेरी
### उपांत्य फेरी
;१ला उपांत्य सामना

;२रा उपांत्य सामना

### तिसरे स्थान
### अंतिम सामना
## आकडेवारी
### सर्वोत्तम १० रेडर्स
### सर्वोत्तम १० डिफेंडर
## संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:प्रो कबड्डी लीग
अन्ना राजम मल्होत्रा

**अन्ना राजम जॉर्ज-मल्होत्रा** (१७ जुलै, १९२७ - १७ सप्टेंबर, २०१८) या भारतीय प्रशासकीय सेवेतील पहिल्या महिला अधिकारी होत्या. मल्होत्रा या भारतीय प्रशासकीय सेवेतील १९५१ च्या बॅचमधील होत्या आणि त्यांचे बॅचमेट आर.एन. मल्होत्रा ​​यांच्याशी त्यांनी लग्न केले होते.

मल्होत्रा यांनी सात मुख्यमंत्र्यांसोबत काम केले होते. तसेच एशियाड प्रकल्पात राजीव गांधींसोबत काम केले, त्याबरोबरच इंदिरा गांधींसोबतही काही काळ काम केले.

मल्होत्रा ​​या मुंबईतील जवाहरलाल नेहरू पोर्ट ट्रस्ट (न्हावाशेवा) हे भारतातील पहिले संगणकीकृत बंदर बांधण्यासाठी ओळखल्या जातात. तसेच केंद्र सरकारमध्ये सचिव पदावर काम करणाऱ्या त्या पहिल्या मल्याळी महिला होत्या. 

भारत सरकारने १९८९ मध्ये त्यांना पद्मभूषण पुरस्काराने सन्मानित केले. मल्होत्रा ​​यांचे सप्टेंबर २०१८ मध्ये वयाच्या ९१ व्या वर्षी निधन झाले. 

## संदर्भ 
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
वर्ग:इ.स. १९२७ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील मृत्यू
वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:भारतीय प्रशासकीय सेवेतील अधिकारी
वर्ग:भारतीय प्रशासकीय सेवेतील महिला अधिकारी
गोपिका वर्मा

**गोपिका वर्मा** ही केरळमध्ये जन्मलेली मोहिनीअट्टम नृत्यांगना आणि नृत्य शिक्षिका आहे. जी चेन्नई, तामिळनाडू, भारत येथे स्थायिक झाली आहे. तिला संगीत नाटक अकादमी पुरस्कार आणि कलईमामणीसह अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत.

## चरित्र 
तिरुवनंतपुरम येथे जन्मलेल्या आणि वाढलेल्या, गोपिका वर्मा १९९५ मध्ये केरळमधून चेन्नई येथे स्थलांतरित झाल्या. त्यांनी वयाच्या तीसऱ्या वर्षी आईकडून नृत्य शिकायला सुरुवात केली. वयाच्या १० व्या वर्षी, गोपिकाने गिरिजा आणि चंद्रिका कुरूप यांच्याकडून मोहिनीअट्टम शिकण्यास सुरुवात केली आणि नंतर त्यांनी कल्याणीकुट्टी अम्मा आणि तिची मुलगी, श्रीदेवी राजन यांच्याकडून विशेष प्रशिक्षण घेतले. गोपिकाने मोहिनीअट्टमचा अभिनय (अभिनय) भाग कथकली वादक कलामंडलम कृष्णन नायर यांच्याकडून शिकल्या. त्यांनी १८ वर्षे वझियुर रामय्यार पिल्लई यांच्या हाताखाली भरतनाट्यमचा अभ्यास केला.

तिची गुरू कल्याणीकुट्टी अम्मा असली तरी गोपिका वर्मा मोहिनीअट्टममध्ये त्यांची स्वतःची शैली वापरतात. त्या चेन्नईच्या अड्यार येथील तिच्या रामालयम या घरात राहतात.

## उल्लेखनीय नृत्य सादरीकरण 
गोपिकाने नृत्यदिग्दर्शन केले आणि अयोनिजा पंचकन्याक नावाचे नृत्य सादर केले. हे नृत्य भारतीय पौराणिक कथांमधील सुमारे पाच अजन्मा कुमारिकांवर आधारीत आहे. छायामुखी हा त्यांनी केलेला आणखी एक डान्स परफॉर्मन्स आहे. त्या आता शंकराचार्यांच्या जीवनावर आधारित नृत्य रचना करत आहेत.

## पुरस्कार आणि सन्मान 
* संगीत नाटक अकादमी पुरस्कार २०१८
* कलैमामणी २००४ मोहिनीअट्टमसाठी कैमामणी स्वीकारणाऱ्या त्या पहिल्या डान्सर आहेत.
* सत्य अभिनय सुंदरम २००७
* हाऊस ऑफ कॉमन्स द्वारे उत्कृष्ट कामगिरी पुरस्कार - लंडन २००३
* सत्य अबिनया सुंदरम
* नाट्य कला विपंची
* राजकेय पुरस्कार

## संदर्भ 
वर्ग:हयात व्यक्ती
वर्ग:भारतीय महिला शास्त्रीय नृत्यांगना
वर्ग:भारतीय शास्त्रीय नृत्याचे कलाकार
वर्ग:मोहिनीअट्टम कलाकार
वर्ग:केरळमधील नर्तक
वर्ग:केरळमधील महिला कलाकार
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय नर्तक
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय महिला कलाकार
बोरी बंदर

इवलेसे| सेंट थॉमस कॅथेड्रल (c. 1855-1862) पासून दिसणारे बोरी बंदर.
**बोरी बंदर** हे मुंबई, भारताच्या पूर्व किनाऱ्यावरील एक क्षेत्र आहे. ते दक्षिण मुंबई मध्ये आहे.

## पार्श्वभूमी 
या जागेचा वापर मुंबईतून आयात-निर्यात होणाऱ्या मालाचे भांडार म्हणून केला जात असे.

## वाहतूक 
१८५० च्या दशकात, ग्रेट इंडियन पेनिन्सुला रेल्वेने या भागात आपले रेल्वे टर्मिनस बांधले आणि स्थानकाचे नाव बोरी बंदर असे ठेवले.

## हे सुद्धा पहा 
* बोरी बंदर रेल्वे स्थानक
* छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस

## संदर्भ
लुथांग

**लुथांग**, बांबूच्या पोकळ दंडगोलाकार तुकड्यापासून आणि पिस्टनपासून बनवलेली फिलिपिनो पारंपारिक खेळण्यांची बंदूक आहे. सिलेंडरच्या एका टोकाला बियाणे किंवा कागदाचा ओला तुकडा ("बुलेट") घातला जातो आणि दुसऱ्या टोकाला पिस्टन वेगाने आत ढकलला जातो. याचा परिणाम "बुलेट"ला पॉपसह बाहेर ढकलण्यापूर्वी आतमध्ये हवा दाबली जाते. फिलीपिन्सच्या ग्रामीण भागातील मुलांमध्ये हे खेळणी लोकप्रिय आहे.

लुथांग हे नाव मूळतः सेबुआनो आहे, म्हणजे छोटी नौदल तोफ (लांटका). हा शब्द किमान १७११ पासून व्हिसायन भाषांच्या स्पॅनिश शब्दकोशांमध्ये नोंदविला गेला आहे, जिथे त्याचा अर्थ मस्केट्स, आर्क्यूबस आणि शॉटगन समाविष्ट करण्यासाठी विकसित झाला आहे. सेबुआनो भाषांमध्ये हा शब्द अजूनही क्रियापद म्हणून वापरला जातो ज्याचा अर्थ "बंदुक करणे" असा होतो; 

## माहिती 
लुथांग हा शब्द मूलत: बांबूच्या कोवळ्या, पोकळ तुकड्यापासून बनवलेल्या खेळण्यांच्या बंदुकीचा संदर्भ देतो. "बुलेट"ला चालवणारा पिस्टन देखील त्याच बांबूच्या तुकड्यातून एक कुशल निर्मिती आहे. लुथांगची बुलेट म्हणजे ओल्या कागदाचा तुकडा. किंवा, जेव्हाही उपलब्ध असेल तेव्हा, मूग बीनसारखे कोणतेही लहान बियाणे (पिलिपिनोमध्ये मुंगो) "शत्रू" वर शक्तिशाली प्रभाव पाडते. “युद्ध” खेळाला लुथांग असेही म्हणतात. मुळात हा मुलांचा खेळ आहे. जरी काही वेळा मुली त्यात सहभागी होतात. गेममध्ये किमान दोन विरोधी खेळाडूंचा समावेश असतो. परंतु हा अनिश्चित खेळाडूंचा सांघिक खेळ देखील असू शकतो. लुथांगचा उगम विसायास प्रदेशात होतो. ते अखेरीस मिंडानाओ आणि देशाच्या इतर भागात नेण्यात आले.

## संदर्भ
लुक्सॉन्ग बाका

**लुक्सॉन्ग बाका** (इंग्रजी: जंप ओव्हर द काउ) हा एक पारंपारिक फिलिपिनो खेळ आहे ज्याचा उगम बुलाकानमध्ये झाला आहे. यात कमीत कमी तीन खेळाडू आणि जास्तीत जास्त १० खेळाडूंचा समावेश असतो आणि त्यामध्ये बाका किंवा "गाय" नावाच्या व्यक्तीवर उडी मारणे समाविष्ट असते. बाकाला स्पर्श न करता किंवा न पडता बाकावर यशस्वीपणे उडी मारणे हे खेळाडूंचे मुख्य ध्येय आहे.

## नियम 
खेळाच्या सुरुवातीस, एका खेळाडूला ताया (ते) किंवा या खेळात बकांग लाला (गाय) म्हणून नियुक्त केले जाते. खेळाडूंनी उडी मारताना बाका खेळाडूला स्पर्श करणे किंवा पडणे टाळावे. बाका वादकाने गुडघे टेकून सुरुवात करावी (बाका वादक गुडघ्यावर हात ठेवून वाकतो). जोपर्यंत सर्व खेळाडूंनी उडी मारली नाही तोपर्यंत सर्व खेळाडूंनी बाकावर उडी मारावी. बाकावर उडी मारण्याचा पहिला सेट पूर्ण झाल्यावर, बाका वादक बाका वादकावर उडी मारल्यानंतर हळूहळू वर येईल. वाकलेल्या व्यक्तीच्या पाठीला फक्त जम्परचे हात स्पर्श करू शकतात. जर एखादा खेळाडू बाकावर संपर्क टाळण्यात किंवा पडण्यास अयशस्वी झाला, तर ते बाका प्लेअरला गुडघे टेकण्याच्या स्थितीने बदलतील (पायरी ३), आणि जोपर्यंत सर्व खेळाडू गेम समाप्त करण्याचा निर्णय घेत नाहीत तोपर्यंत खेळ सुरू राहील.

## इतर नोंदी 
* खेळाडूंनी खेळण्यासाठी सुरक्षित क्षेत्र शोधले पाहिजे (जसे की गवताळ क्षेत्र) जेणेकरून जेव्हा जेव्हा एखादा खेळाडू पडेल तेव्हा लँडिंगमुळे जास्त दुखापत होणार नाही.
* उंच उडी मारण्यासाठी खेळाडूंनी खेळण्यासाठी पुरेसे तंदुरुस्त देखील असले पाहिजे, परंतु त्यामुळे दुखापत होणार नाही.
* तसेच, खेळाडूंना उत्साही असण्याची शिफारस केली जाते, विशेषतः बाका खेळाडूवर दीर्घ उडी मारल्यानंतर.
* खेळाडूंनी इतरांशी सहकार्य आणि आत्मविश्वास असला पाहिजे.
* खेळाडूंचा पाय बाकाच्या डोक्याला लागू नये म्हणून खेळाडूंनी बाका किंवा ताया यांना डोके खाली ठेवण्यास सांगावे अशी शिफारस केली जाते.

## बाह्य दुवे 
लोक लुक्सॉंग बाका खेळतानाचे चित्र

## संदर्भ 
वर्ग:मुलांचे खेळ
वर्ग:फिलिपिन संस्कृती
वर्ग:पारंपारिक खेळ
विमला मेनन

**विमला मेनन** ( ) या **कलामंडलम विमला मेनन** या नावाने प्रसिद्ध आहेत.  या केरळमधील भारतीय नृत्य शिक्षिका आणि मोहिनीअट्टम वादक आहेत. तिरुवनंतपुरममधील केरळ नाट्य अकादमीच्या त्या संस्थापक आणि संचालक आहेत.

## चरित्र 
विमला यांनी सुमारे ५००० विद्यार्थ्यांना शिकवले आणि आजही त्यांनी ५० वर्षांची यशस्वी शैक्षणिक कारकीर्द सुरू ठेवली आहे. विमला यांनी मोहिनीअट्टमच्या रूपांबद्दल आणि शैलींबद्दल अनेक अभिनव कल्पना पुढे आणल्या आहेत. १२०० नर्तकांचा समावेश असलेला मोहिनीअट्टमचा कार्यक्रम प्रशिक्षण आणि सादर केल्याबद्दल विमला यांचे नाव गिनीज बुक ऑफ रेकॉर्डमध्ये आहे. विमला यांना भारतीय शास्त्रीय नृत्यातील योगदानाबद्दल १९९१ मध्ये केरळ संगीत नाटक अकादमी पुरस्कार आणि २००६ मध्ये केंद्र संगीत नाटक अकादमी पुरस्कार देखील मिळाला आहे. विमला यांनी थ्रीपुनिथुरा विजया भानू यांच्याकडून नृत्याचे सुरुवातीचे धडे घेतले. त्यांनी एमआर मधुसुधना मेनन यांच्याकडे कर्नाटक संगीताचे प्रशिक्षणही घेतले होते. त्यांचे शालेय शिक्षण पूर्ण केल्यानंतर, त्यांनी १९६० मध्ये नृत्याच्या चार वर्षांच्या डिप्लोमा कोर्ससाठी केरळ कलामंडलममध्ये प्रवेश घेतला. कलामंडलममध्ये, त्यांनी मोहिनीअट्टममध्ये पझयन्नूर चिन्नम्मू अम्मा आणि कलामंडलम सत्यभामा यांच्या अधिपत्याखाली प्रशिक्षण घेतले होते. त्यांनी तंजावूर भास्कर राव यांच्या हाताखाली भरत नाट्यमचाही अभ्यास केला.

नेवेली लिग्नाइट कॉर्पोरेशनच्या जवाहर शाळेत नृत्य शिक्षक म्हणून काम करत असताना, त्यांनी विश्वनाथ मेनन यांच्याशी लग्न केले. १९६६ मध्ये लग्नानंतर, ती तिच्या पतीसोबत भूतानमध्ये राहायला गेल्या. तिथे त्या भूतान सरकारमध्ये अधिकारी होत्या. त्यांना एक मुलगा, विनोद आणि एक मुलगी विंदुजा मेनन आहे. ज्यांनी पवित्रराम आणि न्जान गंधर्वनसह अनेक मल्याळम चित्रपटांमध्ये काम केले आहे. त्यांना २००२ मध्ये भरत नाट्यमसाठी ऑल केरळ सोशल सर्व्हिस असोसिएशनचा पुरस्कार मिळाला. २००४ मध्ये भारत सरकारच्या सांस्कृतिक विभागाकडून तिला "मोहिनीअट्टममधील रामनट्टम" या संशोधन कार्यासाठी वरिष्ठ फेलोशिप पुरस्कार मिळाला.

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
वर्ग:२०व्या शतकातील महिला शिक्षिका
वर्ग:भारतीय महिला शास्त्रीय नृत्यांगना
वर्ग:केरळमधील शिक्षक
वर्ग:केरळमधील महिला शिक्षिका
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय शिक्षक
वर्ग:मोहिनीअट्टम कलाकार
वर्ग:इ.स. १९४३ मधील जन्म
वर्ग:संगीत नाटक अकादमी पुरस्कारविजेते
वर्ग:भारतीय शास्त्रीय नृत्याचे कलाकार
वर्ग:मल्याळी व्यक्ती
वर्ग:हयात व्यक्ती
अनिता कौल

**अनिता कृपलानी-कौल** (१९ सप्टेंबर १९५४ - १० ऑक्टोबर २०१६) या भारतीय प्रशासकीय सेवेतील एक अधिकारी होत्या, ज्या भारताच्या शिक्षण क्षेत्रातील योगदानासाठी प्रसिद्ध आहेत. त्या शिक्षणाच्या हक्काच्या चळवळीतील महत्त्वाच्या व्यक्ती होत्या.

बालकांचा मोफत आणि सक्तीच्या शिक्षणाचा अधिकार अधिनियम, २००९ च्या प्रमुख शिल्पकारांपैकी अनिता कौल एक होत्या. या कायद्यानुसार देशातील प्रत्येक मुलासाठी शिक्षण हा मूलभूत अधिकार बनला. भारतातील प्राथमिक शाळांमध्ये "नली काली"('आनंदपूर्ण शिक्षण')  या दृष्टिकोनाचा विस्तार करण्याच्या भूमिकेसाठीही त्या प्रसिद्ध आहेत. अनिता कौल यांच्या कार्यकाळातील "नली काली"च्या अध्यापनशास्त्रातल्या नवकल्पनांचे वर्णन भारतीय शिक्षणातील "एक लहान प्रबोधन" असे केले जाते. हा उपक्रम कर्नाटकातील सर्वात 'यशस्वी, नाविन्यपूर्ण आणि क्रांतिकारी' सुधारणा कार्यक्रमांपैकी एक म्हणून ओळखले जातो.

अनिता कौल या न्याय विभागाच्या सचिव म्हणून सेवानिवृत्त झाल्या. हे पद नागरी सेवेतील कायदा आणि न्याय मंत्रालयातील सर्वोच्च पद आहे. 

## संदर्भ 
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
वर्ग:इ.स. १९५४ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०१६ मधील मृत्यू
वर्ग:भारतीय प्रशासकीय सेवेतील अधिकारी
वर्ग:भारतीय प्रशासकीय सेवेतील महिला अधिकारी
भारतीय १९ वर्षाखालील क्रिकेट संघाने खेळलेल्या युवा कसोटी सामन्यांची यादी

खालील यादी भारतीय क्रिकेट संघाने आतापर्यंत खेळलेल्या सर्व अधिकृत युवा कसोटी सामन्यांची आहे. भारताने २० जानेवारी १९७९ रोजी पाकिस्तानविरुद्ध पहिला युवा कसोटी सामना खेळला.
## सुची 
## विरुद्ध संघांविरुद्धची कामगिरी
## यादी
## हे ही पहा
* भारतीय क्रिकेट संघाने खेळलेल्या कसोटी सामन्यांची यादी
* भारतीय क्रिकेट संघाने खेळलेल्या आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामन्यांची यादी
* भारतीय क्रिकेट संघाने खेळलेल्या आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामन्यांची यादी
* भारतीय महिला क्रिकेट संघाने खेळलेल्या महिला कसोटी सामन्यांची यादी
* भारतीय महिला क्रिकेट संघाने खेळलेल्या महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामन्यांची यादी
* भारतीय महिला क्रिकेट संघाने खेळलेल्या महिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामन्यांची यादी
* भारतीय १९ वर्षाखालील क्रिकेट संघाने खेळलेल्या युवा आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामन्यांची यादी

वर्ग:भारतीय क्रिकेट
बालकांचा मोफत आणि सक्तीच्या शिक्षणाचा हक्क कायदा, २००९

**बालकांचा मोफत आणि सक्तीच्या शिक्षणाचा अधिकार कायदा** किंवा **शिक्षणाचा अधिकार कायदा** (RTE) हा भारताच्या संसदेचा ४ ऑगस्ट २००९ रोजी लागू केलेला एक कायदा आहे. यामध्ये भारतीय राज्यघटनेच्या कलम २१(अ) अंतर्गत भारतात ६ ते १४ वर्षे वयोगटातील मुलांसाठी मोफत आणि सक्तीच्या शिक्षणाच्या महत्त्वाच्या पद्धतींचे वर्णन आहे. १ एप्रिल २०१० रोजी हा कायदा अंमलात आला. यामुळे प्रत्येक मुलाचे शिक्षण हा मूलभूत अधिकार बनवणाऱ्या १३५ देशांपैकी भारत हा एक देश बनला.

शिक्षण अधिकार कायद्याच्या शीर्षकामध्ये ‘मुक्त आणि अनिवार्य’ हे शब्द समाविष्ट आहेत.

## संदर्भ 
वर्ग:भारतातील कायदे
मुलुगु

[इवलेसे|[रामप्पा मंदिर]]
**मुलुगु** हे तेलंगणातील मुलुगु जिल्ह्यातील एक शहर आहे. हे जिल्ह्याचे मुख्यालय आहे. १७ फेब्रुवारी २०१९ रोजी जयशंकर भूपालपल्ली जिल्ह्याचे विभाजन करून मुलुगु जिल्ह्याची स्थापना करण्यात आली. पूर्वी जयशंकर भूपालपल्ली जिल्हा हा वरंगल जिल्ह्याचा भाग होता. मुलुगु हा वारंगल जिल्ह्याचा एक भाग होता. मुलुगु हे राष्ट्रीय महामार्ग १६३ वर आहे.

## लोकसंख्या 
२०११ च्या जनगणनेनुसार, मुलुगुची लोकसंख्या २,९४६ कुटुंबांसह १२,१३५ होती. एकूण लोकसंख्येमध्ये ६,२४२ पुरुष आणि ५,८९३ स्त्रिया आहेत. ८,३२४ साक्षरांसह सरासरी साक्षरता दर ६८.६% होता.

## भुगोल 
मुलुगुची सरासरी उंची २०७ मीटर आहे. मुलुगुमध्ये अर्ध-उष्णकटिबंधीय हवामान आहे. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ७८८ मिलिमीटर (३१.० इंच) आहे.

## पर्यटन 
जगप्रसिद्ध रामप्पा मंदिर मुलुगुपासून १५ किमी (९.३ मैल) अंतरावर आहे.

## प्रशासन 
मुलुगु राज्य विधानसभा मतदारसंघासाठी एक जागा आहे. ग्राम पंचायती तर्फे गावाचा कारोभार पाहिला जातो.

## वाहतूक 
मुलुगु येथे TSRTC (तेलंगणा राज्य मार्ग परिवहन महामंडळ)चे बसस्थानक आहे आणि सार्वजनिक वाहतूक सुविधा पुरवते. मुलुगु ते छत्तीसगढला जाणारा राष्ट्रीय महामार्ग १६३ आहे.

## हे देखाल पहा 
* रामप्पा मंदिर
* मुलुगु जिल्हा

## संदर्भ 
वर्ग: मुलुगु जिल्हा
वर्ग: तेलंगणामधील शहरे
पेद्दपल्ली

**पेद्दपल्ली** (Peddapalli) हे भारताच्या तेलंगणा राज्यातील पेद्दपल्ली जिल्ह्यातील एक शहर आहे. हे पेड्डापल्ली जिल्ह्याचे व  पेद्दपल्ली मंडळाचे मुख्यालय आहे. हे राज्याची राजधानी हैदराबादच्या उत्तरेस सुमारे १९७ किलोमीटर (१२२ मैल) अंतरावर, करीमनगरपासून ३६ किलोमीटर (२२ मैल), रामागुंडमपासून २८ किलोमीटर (१७ मैल) अंतरावर आहे आणि पेद्दपल्लीमध्ये PDPL (पेद्दपल्ली रेल्वे जंक्शन) नावाचे रेल्वे जंक्शन आहे जे PDPL(पेद्दपल्ली) - KRMR(करीमनगर) - NZB(निजामाबाद) रेल्वे लाईन आणि नवी दिल्ली (NDLS) - चेन्नई सेंट्रल (MAS) रेल्वे लाईनला जोडते. येथे दोन गाड्या संपतात. करीमनगर तिरुपती एक्सप्रेस रेल्वे इंजिन येथे इलेक्ट्रिक इंजिनमध्ये बदलते.

भारताच्या २०११ च्या जनगणनेनुसार, पेड्डापल्लीची लोकसंख्या ४१,१७१ आहे. २०१६ मध्ये लोकसंख्या वाढीमुळे, पेड्डापल्लीची नागरी संस्था नगर पंचायतीमधून नगरपरिषदेत श्रेणीसुधारित करण्यात आली.

## इतिहास 
## लोकसंख्या 
२०११ च्या जनगणनेनुसार, शहराची लोकसंख्या १०,४६१ कुटुंबांसह ४११७१ होती. एकूण लोकसंख्येमध्ये २०,६४८ पुरुष आणि २०,५२३ स्त्रिया आहेत- लिंग गुणोत्तर १,००० पुरुषांमागे ९९४ स्त्रिया. ०-६ वर्षे वयोगटातील ४,०५० मुले आहेत. सरासरी साक्षरता दर  ७६.२९ % होता.

७६.२३% लोक हिंदू आणि (२२.१६%) मुस्लिम होते. इतर धार्मिक अल्पसंख्याकांमध्ये ख्रिश्चन (१.३७%), शीख (०.०२%), बौद्ध (०.०१%), जैन (०.०१%) आणि कोणताही धर्म नसलेले (०.२०%) यांचा समावेश होतो.

## भुगोल 
पेद्दपल्ली हे १८.६१६२°N, ७९.३८३२°E वर स्थित आहे. पेद्दपल्लीची सरासरी उंची २०० मीटर आहे. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ९६६.४ मिलिमीटर (३१.० इंच) आहे.

## पर्यटन 
## संस्कृती 
## प्रशासन 
पेद्दपल्ली नगरपालिका ही शहराच्या नागरी गरजांवर देखरेख करणारी नागरी संस्था आहे. पेद्दपल्ली नगर पंचायत २०११ मध्ये २० निवडणूक प्रभागांसह स्थापन करण्यात आली. लोकसंख्येच्या वाढीमुळे २०१६ मध्ये ती नगरपालिका (नगर परिषद पेद्दपल्ली) बनली . सध्या नगरपालिकेचे कार्यक्षेत्र २६.१९  किमी२ (१०.११ चौरस मैल) मध्ये पसरलेले असून ३६ प्रभाग आहेत. पेद्दपल्ली हे शहर पेद्दपल्ली विधानसभा मतदारसंघात येते. जो पेद्दपल्ली लोकसभा मतदारसंघात मोडतो.

## वाहतूक 
पेद्दपल्ली येथे TSRTC (तेलंगणा राज्य मार्ग परिवहन महामंडळ)चे बसस्थानक आहे आणि सार्वजनिक वाहतूक सुविधा पुरवते. पेद्दपल्ली येथे एक रेल्वे स्थानक आहे ज्याला पेद्दपल्ली रेल्वे जंक्शन म्हणतात.

## शिक्षण 
## हे देखाल पहा 
* पेद्दपल्ली जिल्हा
* रामगुंडम

## संदर्भ 
वर्ग:पेद्दपल्ली जिल्हा
वर्ग:तेलंगणामधील शहरे
मंचिर्याल

**मंचिर्याल (**Mancherial**)** हे भारताच्या तेलंगणा राज्याच्या मंचिर्याल जिल्ह्याचे मुख्यालय आहे. हे गोदावरी नदीच्या उत्तर तीरावर आहे. हे राज्याची राजधानी हैदराबादपासून सुमारे २४४ किलोमीटर (१५२ मैल), करीमनगरपासून ८४ किलोमीटर (५२ मैल) आणि आदिलाबादपासून १५५ किलोमीटर (९६ मैल) अंतरावर आहे. मंचिर्याल जिल्हा हा पूर्वीच्या आदिलाबाद जिल्ह्यापासून बनलेला आहे.

तेलंगणा सरकारने सिंगरेनी कॉलीअरीज कंपनीची स्थापना करून कोळशाच्या खाणीतून कोळसा निर्मितीस सुरुवात केल्यानंतर प्रदेशात औद्योगिकीकरण झाले. १९७० च्या दशकात येथे एक औद्योगिक प्रशिक्षण संस्था देखील उघडण्यात आली.

## लोकसंख्या
२०११ च्या जनगणनेनुसार, शहराची लोकसंख्या ८७,१५३ होती. सरासरी साक्षरता दर ७५.७१% होता.

परिसरातील बहुसंख्य लोक हिंदू धर्म पालन करतात, त्यानंतर इस्लाम आणि ख्रिश्चन धर्माचे. तेलुगू ही सर्वाधिक बोलली जाणारी भाषा आहे. 

## भुगोल
मंचिर्याल हे उत्तर अक्षांशाच्या १८°५२′४.३५″N आणि पूर्व रेखांशाच्या ७९°२७′५०.१८″E वर स्थित आहे. हे गोदावरी नदीच्या उत्तर तीरावर आहे. हे गोदावरी नदीच्या उत्तर सीमेवर वसलेले आहे. मंचिर्यालची सरासरी उंची १५४ मीटर आहे. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०७४.९ मिलिमीटर (४२.३२ इंच) आहे.

## प्रशासन
मंचिर्याल नगरपालिका ही शहराच्या नागरी गरजांवर देखरेख करणारी नागरी संस्था आहे. सध्या नगरपालिकेचे कार्यक्षेत्र २८.०८ किमी२ (१०.८४ चौरस मैल) मध्ये पसरलेले असून ३४ प्रभाग आहेत. मंचिर्याल हे शहर मंचिर्याल विधानसभा मतदारसंघात येते. जो पेद्दपल्ली लोकसभा मतदारसंघात मोडतो.

## वाहतूक
मंचिर्याल येथे TSRTC (तेलंगणा राज्य मार्ग परिवहन महामंडळ)चे बसस्थानक आहे आणि सार्वजनिक वाहतूक सुविधा पुरवते.

## शिक्षण
महाविद्यालये

* शासकीय आयटीआय महाविद्यालय, मंचिर्याल
* शासकीय पदवी महाविद्यालय, मंचिर्याल
* शासकीय कनिष्ठ महाविद्यालय, मंचिर्याल

## हे देखाल पहा
* मंचिर्याल जिल्हा
* आदिलाबाद जिल्हा

* हैदराबाद
* तेलंगणामधील जिल्हे

## संदर्भ
वर्ग:मंचिर्याल जिल्हा
वर्ग:तेलंगणामधील शहरे
रियो ग्राँड काउंटी, कॉलोराडो

180px|इवलेसे|उजवे|माँटे व्हिस्टा येथील कार्नेगी वाचनालय
**रियो ग्राँड काउंटी** ही अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील ६४ पैकी एक काउंटी आहे. २०२० च्या जनगणनेनुसार, येथील लोकसंख्या ११,५३९ होती.  या काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र डेल नॉर्टे आहे.  या काउंटीला येथील वाहणाऱ्या रियो ग्राँड नदीचे नाव देण्यात आले आहे.

### चतुःसीमा 
* उत्तर - साग्वाश काउंटी 
* पूर्व - अलामोसा काउंटी
* दक्षिण - कोनेहोस काउंटी
* नैऋत्य - अर्च्युलेटा काउंटी
* पश्चिम - मिनरल काउंटी

### प्रमुख महामार्ग 
*  यूएस महामार्ग १६०
*  यूएस महामार्ग २८५
*  राज्य महामार्ग १५
*  राज्य महामार्ग ११२
*  राज्य महामार्ग १४९
*  राज्य महामार्ग ३६८
*   राज्य महामार्ग ३७०

## हे सुद्धा पहा 
* अमेरिकेच्या काउंट्यांची यादी

## संदर्भ आणि नोंदी 
*
वर्ग:कॉलोराडोमधील काउंटी
त्रिजटा

इवलेसे|त्रिजटा, विभीषणाच्या मुलीच्या रूपात सुदानीज वायंग गोलेक कठपुतळीमध्ये चित्रित केली आहे
**त्रिजटा** (IAST: Trijaṭā) ही रामायणातील एक राक्षसी आहे जिला रावणाने अपहरण केलेल्या सीतेचे रक्षण करण्याचे काम दिले होते. रामायणाच्या नंतरच्या रूपांतरांमध्ये, त्रिजटा हिचे वर्णन विभीषणाची मुलगी असे केले आहे.

रामायणात त्रिजटा एक बुद्धिमान वृद्ध राक्षसी म्हणून दाखवली आहे. ती रावणाचा नाश आणि रामाच्या विजयाचे स्वप्न पाहत असते, जो सीतेला वाचवण्यासाठी रावणाशी युद्ध करतो. राम आणि रावण यांच्यातील युद्धाच्या रणांगणाच्या पाहणीत त्रिजटा सीतेसोबत जाते. जेव्हा सीतेने तिचा नवरा बेशुद्धावस्थेत पाहिला आणि त्याला मृत समजले तेव्हा त्रिजटा सीतेला रामाच्या सुरक्षिततेची खात्री देते . नंतरच्या रामायण रूपांतरांमध्ये रावणाचा भाऊ असलेल्या विभीषणाची मुलगी दाखवली आहे. नंतरच्या आवृत्त्यांमध्ये, विशेषतः आग्नेय आशियाई आवृत्तींमध्ये ती खूप मोठी भूमिका बजावते.
इवलेसे|हनुमान सीतेला अशोक वाटिकेत भेटतो, जिथे ती त्रिजटासारख्या राक्षसांनी वेढलेली असते.
तिला सामान्यतः सीतेची मैत्रीण आणि तिच्या संकटात एक विश्वासू सहकारी म्हणून चित्रित केले आहे. अनेक प्रसंगी ती सीतेला सांत्वन देते आणि बाहेरील जगाच्या बातम्या आणते; ती सीतेला आत्महत्या करण्यापासूनही परावृत्त करते. रामाच्या विजयानंतर आणि रावणाच्या मृत्यूनंतर, त्रिजटाला सीता आणि राम यांनी भरपूर इनाम दिले. काही रामायण रूपांतरांमध्ये ती रामाची भक्त असल्याचा उल्लेख आहे, तर आग्नेय आशियाई आवृत्त्यांमध्ये तिला वानर सेनापती हनुमानाची पत्नी म्हणून चित्रित केले आहे. यामध्ये तिला एक मुलगाही आहे. वाराणसी आणि उज्जैनमध्ये तिची स्थानिक देवी म्हणून पूजा केली जाते.

## संदर्भ 
वर्ग:रामायणातील व्यक्तिरेखा
वर्ग:पौराणिक व्यक्ती
भुवनगिरी

**भुवनगिरी (Bhuvanagiri / Bhongir)** हे भारताच्या तेलंगणा राज्याच्या यदाद्रि भुवनगिरी जिल्ह्याचे मुख्यालय आहे. भोंगीर शहर त्याच्या किल्ल्याशी संबंधित आहे जो एका वेगळ्या (अलिप्त) खडकावर बांधला गेला होता. असे मानले जाते की पश्चिम चालुक्य शासक त्रिभुवनमल्ल विक्रमादित्य - सहावा याने या ठिकाणी किल्ला बांधला होता ज्याला त्रिभुवनगिरी असे नाव देण्यात आले. हे नाव पुढे भुवनगिरी आणि भोंगीर झाले. हा किल्ला काकतिया राणी रुद्रमादेवी आणि तिचा नातू प्रतापरुध्र यांच्या कार्यकाळाशी संबंधित आहे.

१९१० मध्ये शहरामध्ये नगर पालिकेची स्थापना करण्यात आली. त्यानंतर १९५२ मध्ये नगरपालिका म्हणून स्थापना करण्यात आली आणि अलीकडेच शासनाच्या आदेशानुसार रायगिरी, पागिडीपल्ली आणि बोम्माईपल्ली गावे या ग्रामपंचायती भोंगीर नगरपालिकेत विलीन करण्यात आल्या आणि शहराचा विस्तार झाला. हे राज्याची राजधानी हैदराबादपासून ४८ किलोमीटर अंतरावर आहे. भगवान यादगिरीचे प्रसिद्ध तीर्थयात्री लक्ष्मीनरसिंह स्वामी देवस्थानम जवळपास १३ किमी अंतरावर आहे.

## लोकसंख्या 
२०११ च्या जनगणनेनुसार, शहराची लोकसंख्या १२,१९६ कुटुंबांसह ५३,३३९ होती. एकूण लोकसंख्येमध्ये २७,०७३ पुरुष आणि २६,२६६ स्त्रिया आहेत- लिंग गुणोत्तर १,००० पुरुषांमागे ९७० स्त्रिया. ०-६ वर्षे वयोगटातील ५७१४  मुले आहेत, लिंग गुणोत्तर १,००० मुलेमागे  ९५६ मुली आहे. सरासरी साक्षरता दर ८१.२४% होता. 

८२.८९% लोक हिंदू आणि (१५.२२%) मुस्लिम होते. इतर धार्मिक अल्पसंख्याकांमध्ये ख्रिश्चन (०.९४%), शीख (०.०४%), बौद्ध (०.०४%), जैन (०.०२%) आणि कोणताही धर्म नसलेले (०.८३%) यांचा समावेश होतो.

तेलुगू भुवनगिरीमध्ये सर्वाधिक बोलली जाणारी भाषा आहे.

## भुगोल 
भुवनगिरी हे १७°३०′३६″N ७८°५३′२४″E वर स्थित आहे. भुवनगिरीची सरासरी उंची ३२९ मीटर आहे. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ७५८.२ मिलिमीटर (२९.८५ इंच) आहे.

## पर्यटन 
भुवनगिरी फोर्ट, हैदराबाद येथील रॉक क्लाइंबिंग स्कूल हे रॉक क्लाइंबिंगचे (मोठ्या खडकावर चढण्याचे) प्रशिक्षण केंद्र आहे.

शहरात काही उल्लेखनीय स्थळ आहेत. भुवनगिरी किल्ला अशीच एक रचना आहे. भगवान यादगिरीचे प्रसिद्ध तीर्थयात्री लक्ष्मीनरसिंह स्वामी देवस्थान शहरापासून जवळपास १३ किमी अंतरावर आहे.

## संस्कृती 
## प्रशासन 
भुवनगिरी नगरपालिका ही शहराच्या नागरी गरजांवर देखरेख करणारी नागरी संस्था आहे. सध्या नगरपालिकेचे कार्यक्षेत्र ७६.५३७ किमी२ (२९.५५ चौरस मैल) मध्ये पसरलेले असून ३० प्रभाग आहेत. भुवनगिरी हे शहर भुवनगिरी विधानसभा मतदारसंघात येते. जो भुवनगिरी लोकसभा मतदारसंघात मोडतो.

## वाहतूक 
भुवनगिरी येथे TSRTC (तेलंगणा राज्य मार्ग परिवहन महामंडळ)चे बसस्थानक आहे आणि सार्वजनिक वाहतूक सुविधा पुरवते. 

जवळचे रेल्वे स्थानक: भुवनगिरी

## शिक्षण 
## हे देखाल पहा 
* यदाद्रि भुवनगिरी जिल्हा
* हैदराबाद

## संदर्भ 
वर्ग:यदाद्रि भुवनगिरी जिल्हा
वर्ग:तेलंगणामधील शहरे
अणुकेंद्रीय विखंडन

उजवे|इवलेसे|200x200अंश| अणुकेंद्रीय विखंडनाचे  सचेतनीकरण (ॲनिमेशन)
ज्या प्रक्रियेमध्ये जड अणुकेंद्राचे दोन जवळजवळ समान अणुकेंद्रकांमध्ये विभाजन होते त्याला **अणूकेंद्रीय विखंडन**  किंवा **न्यूक्लीय विखंडन** म्हणतात. या प्रतिक्रियेच्या आधारे अनेक अणुभट्ट्या बनवल्या गेल्या आहेत ज्यातून विद्युत ऊर्जा निर्माण होते.
उजवे|इवलेसे|200x200अंश| युरेनियम-२३५ अणुकेंद्राचे न्यूट्रॉन द्वारे विखंडन

## हे सुद्धा पहा 
* अणुकेंद्रीय संमीलन
* अणुकेंद्रीय साखळी प्रतिक्रिया
* अण्वस्त्र
* अणुभट्टी

## बाह्य दुवे 
* अण्वस्त्रांचे परिणाम
* अलॉस डिजिटल लायब्ररीमधून आण्विक विखंडनासाठी भाष्य केलेली ग्रंथसूची
* अमेरिकन इन्स्टिट्यूट ऑफ फिजिक्स हिस्ट्री सेंटरच्या ऑडिओ आणि शिक्षकांच्या मार्गदर्शकांसह न्यूक्लियर फिशन हिस्टोरिकल अकाउंटचा शोध पूर्ण झाला
* atomicarchive.com विभक्त विखंडन स्पष्ट केले
* Nuclear Files.org न्यूक्लियर फिशन म्हणजे काय?
* न्यूक्लियर फिशन अ‍ॅनिमेशन
मँडी मंगरु

**मँडी मंगरु** (२२ सप्टेंबर, १९९९:गयाना - हयात) ही च्या महिला क्रिकेट संघाकडून २०२२ पासून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारी क्रिकेट खेळाडू आहे. ही उजव्या हाताने फलंदाजी आणि ऑफब्रेक गोलंदाजी करते.

वर्ग:वेस्ट इंडीजच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९९९ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
कोळी नृत्य

**कोळी नृत्य** हे भारतातील महाराष्ट्र आणि गोवा राज्यातील सर्वात लोकप्रिय लोकनृत्य आहे. हे मुंबईतील कोळ्यांनी तयार केले होते. कोळी नृत्य समुद्राच्या लाटांची लय प्रतिबिंबित करते आणि कोळींचे सर्व सण नेहमी कोळी नृत्याने साजरे करतात. कोळी महिलांचे हे वैशिष्ट्यपूर्ण जिवंत नृत्य मुंबईसाठी खास आहे.
इवलेसे|प्रजासत्ताक दिनाच्या परेडमध्ये वांद्रे येथील कोळी कोळी नृत्य सादर करताना

## नृत्य संस्कृती 
कोळी हा महाराष्ट्रातील कोळी लोकांचा नृत्य प्रकार आहे. समाजाची स्वतःची वेगळी ओळख आणि जिवंत नृत्ये आहेत. नृत्यामध्ये या समुदायाला सर्वात परिचित असलेले घटक समाविष्ट केले आहेत - समुद्र आणि मासेमारी. हे नृत्य दोन गटांमध्ये विभागलेले पुरुष आणि स्त्रिया दोघांनी सादर केले आहे, जिथे मच्छिमार हातात ओअर्स घेऊन दोन रांगेत उभे आहेत. बोटीच्या रोइंगच्या हालचालीचे चित्रण करून नर्तक एकसंधपणे फिरतात. मच्छीमार स्त्रिया विरुद्ध पंक्तीमध्ये त्यांचे हात जोडलेले आहेत आणि पुरुष लोकांकडे पुढे जात आहेत. नंतर वेगळी रचना तुटते आणि ते लाटांचे प्रतीक असलेल्या हालचालींसह एकत्र नाचतात, ब्रेकर्स आणि टेकडीपासून ते टेकडीपर्यंत रोइंग आणि मासे पकडण्यासाठी जाळी टाकतात.

हे मच्छीमार त्यांची वेगळी ओळख आणि जिवंत नृत्यासाठी प्रसिद्ध आहेत. त्यांच्या नृत्यात मासेमारी या त्यांच्या व्यवसायातील घटक असतात. नृत्यामध्ये या समुदायाला सर्वात परिचित असलेले घटक समाविष्ट केले आहेत - समुद्र आणि मासेमारी. हे नृत्य दोन गटांमध्ये विभागलेले पुरुष आणि स्त्रिया दोघांद्वारे केले जाते, जेथे मच्छिमार दोन रांगांमध्ये त्यांच्या हातात ओअर्स घेऊन उभे असतात. बोटीच्या रोइंगच्या हालचालीचे चित्रण करून नर्तक एकसंधपणे फिरतात. मच्छीमार स्त्रिया विरुद्ध पंक्तीमध्ये त्यांचे हात जोडलेले आहेत आणि पुरुष लोकांकडे पुढे जात आहेत. हा नृत्य प्रकार पुरुष आणि स्त्रिया दोघेही सादर करतात, जे दोन गटात विभागले जातात. हे मच्छिमार या नृत्य प्रकारात बोटीच्या रोइंगच्या हालचालीचे चित्रण करतात. नर्तक लाटांच्या हालचाली आणि मासे पकडण्यासाठी जाळी टाकण्याचे चित्रण देखील करतात.

## संदर्भ 
कोळी नृत्य
यूरे काउंटी, कॉलोराडो

**यूरे काउंटी**  ही अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील ६४ पैकी एक काउंटी आहे. २०२० च्या जनगणनेनुसारी येथील लोकसंख्या ४,८७४ होती. या काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र आणि सर्वात मोठे शहर यूरे येथे आहे.  यूरे काउंटी पूर्णपणे पर्वतीय असून या काउंटीला *अमेरिकेचे स्वित्झर्लंड* असेही म्हणले जाते.

## इतिहास 
उजवे|इवलेसे| यूरे पासून लॉगहिल व्हिलेज कडे दिसत असलेले दृश्य

यूरे काउंटीची रचना १८ जानेवारी, १८७७ रोजी रोजी सान हुआन काउंटीमधून करण्यात आली. कॉलोराडोला राज्याचा दर्जा मिळाल्यावर तयार झालेली ही पहिली काउंटी होती. यूरे काउंटीला येथील चीफ यूरे या युट जमातीतील सरदाराचे नाव देण्यात आले आहे. १९ फेब्रुवारी, १८८१ रोजी युरे काउंटीमधून डोलोरेस काउंटीची स्थापना झाली. तर २७ फेब्रुवारी, १८८३ रोजी यातून सान मिगेल काउंटीची रचना करण्यात आले.

### चतुःसीमा 
उजवे|इवलेसे| बेर क्रीकवर पानखरीतील रंग
* उत्तर - मॉन्ट्रोज काउंटी
* ईशान्य - गुनिसन काउंटी
* आग्नेय - हिन्सडेल काउंटी
* दक्षिण - सान हुआन काउंटी
* नैऋत्य - सान मिगेल काउंटी

### प्रमुख मार्ग 
*  यूएस महामार्ग ५५०
*  कॉलोराडो राज्य महामार्ग ६२

## हे सुद्धा पहा 
* अमेरिकेच्या काउंट्यांची यादी

## संदर्भ आणि नोंदी 
*
वर्ग:कॉलोराडोमधील काउंटी
भारतीय महिला क्रिकेट संघाचा न्यू झीलंड दौरा, २०२१-२२

भारतीय राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघाने फेब्रुवारी २०२२ दरम्यान एक महिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामना आणि पाच महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळण्यासाठी न्यू झीलंडचा दौरा केला. एकदिवसीय मालिका २०२२ महिला क्रिकेट विश्वचषक स्पर्धेच्या तयारीसाठी आयोजित करण्यात आली. सर्व सामने क्वीन्सटाउन मधील जॉन डेव्हिस ओव्हल या मैदानावर खेळविण्यात आले.

लिया ताहुहुच्या अष्टपैलू कामगिरीच्या जोरावर न्यू झीलंड महिलांनी एकमेव महिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामना १८ धावांनी जिंकला. न्यू झीलंडने महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय मालिका ४-१ ने जिंकली.

## महिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० मालिका
### एकमेव महिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामना
## महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय मालिका
### १ला सामना
### २रा सामना
### ३रा सामना
### ४था सामना
### ५वा सामना
वर्ग:इ.स. २०२२ मधील क्रिकेट
वर्ग:भारतीय महिला क्रिकेट संघाचे न्यू झीलंड दौरे
संघमित्रा बंदोपाध्याय

संघमित्रा बंडोपाध्याय (जन्म 1968) एक भारतीय संगणक शास्त्रज्ञ आहेत, ज्यांनी संगणकीय जीवशास्त्रात विशेष प्राविण्य प्राप्त केले आहे. त्या भारतीय सांख्यिकी संस्था, कोलकाता येथे प्राध्यापिका असून, त्या २०१० साठी अभियांत्रिकी विज्ञानातील शांतिस्वरूप भटनागर पुरस्कार विजेत्या तसेच अभियांत्रिकी आणि संगणक विज्ञान श्रेणीतील इन्फोसिस पारितोषिक २०१७ च्या विजेत्या आहेत.  त्यांचे प्रामुख्याने उत्क्रांती गणन, नमुना ओळख, मशीन लर्निंग आणि बायोइन्फॉरमॅटिक्स या क्षेत्रात संशोधन केले आहे.  
१ ऑगस्ट २०१५ पासून, त्या भारतीय सांख्यिकी संस्थेच्या संचालिका आहेत, आणि त्या संस्थेच्या कोलकाता, बेंगळुरू, दिल्ली, चेन्नई आणि तेजपूर येथे असलेल्या सर्व पाच केंद्रांच्या कामकाजावर देखरेख करतात, तसेच भारतभर पसरलेल्या इतर अनेक सांख्यिकीय गुणवत्ता नियंत्रण आणि ऑपरेशन रिसर्च युनिट्सचे काम पाहतात. भारतीय सांख्यिकी संस्थेच्या त्या पहिल्या महिला संचालक आहेत. सध्या त्या पंतप्रधानांच्या विज्ञान, तंत्रज्ञान आणि नवोपक्रम सल्लागार समितीवर आहेत.
## शिक्षण आणि कारकीर्द
संघमित्रा बंदोपाध्याय यांनी प्रेसिडेन्सी कॉलेज, कोलकाता येथून भौतिकशास्त्रात विज्ञानाची पदवी प्राप्त करण्यापूर्वी १९९२मध्ये कलकत्ता विद्यापीठाच्या राजाबाजार विज्ञान महाविद्यालयातून संगणक विज्ञान विषयात (तंत्रज्ञानाची) दुसरी पदवी मिळवली. त्यानंतर त्यांनी भारतीय सांख्यिकी संस्था येथे मधून कॉम्प्युटर सायन्समध्ये पदव्युत्तर पदवी प्राप्त करण्यापूर्वी, १९९८ मध्ये भारतीय तंत्रज्ञान संस्था खरगपूर येथे पीएच्.डी प्राप्त केली.

## पुरस्कार आणि सन्मान 
*विज्ञान आणि अभियांत्रिकीसाठी पद्मश्री, भारत सरकार, २०२२
*अभियांत्रिकी विज्ञानासाठी TWAS पारितोषिक, TWAS द्वारे, २०१८ द वर्ल्ड ॲकॅडमी ऑफ सायन्सेस २०१८. 
*इंफोसिस पारितोषिक २०१७ अभियांत्रिकी आणि संगणक विज्ञान
*प्रतिष्ठित माजी विद्यार्थी पुरस्कार, IIT खरगपूर, २०१७
*अभियांत्रिकी विज्ञानातील शांतिस्वरूप भटनागर पुरस्कार, २०१०
*जे. सी. बोस फेलोशिप
*वरिष्ठ सहयोगी, आंतरराष्ट्रीय सैद्धांतिक भौतिकशास्त्र केंद्र (ICTP), ट्रायस्टे, इटली, २०१३-२०१९.
*एव्हीएच फाउंडेशन, जर्मनी, २००९-२०१० कडून हम्बोल्ट फेलोशिप.
*स्वर्णजयंती फेलोशिप, २००६-२००७.
*फेलो, द वर्ल्ड ॲकॅडमी ऑफ सायन्सेस (TWAS), २०१९.
*फेलो, इंडियन नॅशनल सायन्स अकादमी (INSA), २०१६.
*IEEE फेलो, २०१६. 
*फेलो, इंडियन नॅशनल ॲकॅडमी ऑफ इंजिनिअरिंग (INAE), २०२१.
*फेलो, राष्ट्रीय विज्ञान अकादमी, भारत (NASI), अलाहाबाद, २०१०.

## संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:इ.स. १९६८ मधील जन्म
वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते
वर्ग:भारतीय शास्त्रज्ञ
वर्ग:भारतीय संगणकशास्त्रज्ञ
वर्ग:शांतिस्वरूप भटनागर पुरस्कार विजेते
माधुरी बडथवाल

**माधुरी बडथवाल** ह्या उत्तराखंड, भारतातील लोक गायिका आहेत. ऑल इंडिया रेडिओमध्ये संगीतकार म्हणून काम करणाऱ्या त्या पहिल्या महिला आहेत. संगीत शिक्षिका बनणाऱ्या त्या पहिल्या महिला गढवाली संगीतकार असल्याचे म्हणले जाते. २०१९ मध्ये आंतरराष्ट्रीय महिला दिनी त्यांना राम नाथ कोविंद यांच्या हस्ते नारी शक्ती पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले.
## शिक्षण
त्यांचे सुरुवातीचे शिक्षण लँन्सडाऊन येथून झाले. १९६९ मध्ये सरकारी आंतर महाविद्यालय लँन्सडाउनमधून हायस्कूलची परीक्षा उत्तीर्ण झाल्यानंतर त्यांनी संगीत प्रभाकरची पदवी घेतली. माधुरीजींचे वडील संगीतात पारंगत होते. त्यामुळे त्यांना लहानपणापासूनच संगीताची आवड होती. संगीत प्रभाकर पदवी शिक्षणानंतर त्यांनी अलाहाबाद संगीत समितीकडून संगीताचे प्रशिक्षण घेतले. त्यानंतर त्यांनी आग्रा विद्यापीठातून संगीतात पदवी मिळवली. आणि त्याच वेळी, त्यांनी वैयक्तिक माध्यमातून स्वतःचा अभ्यासही सुरू ठेवला. त्यांनी रोहिलखंड विद्यापीठातून हिंदीमध्ये पदव्युत्तर शिक्षण पूर्ण केले. २००७ मध्ये, त्यांनी गढवाल विद्यापीठ, श्रीनगर गढवाल येथून पीएचडी प्राप्त केली.

## आयुष्य
बडथवाल यांचे वडील चंद्रमणि उनियाल हे गायक आणि सितारवादक होते. त्यांनी पदवीधर झाल्यानंतर महाविद्यालयात संगीत शिक्षिका म्हणून अनेक वर्षे काम केले. फावल्या वेळात त्या नझीबाबादमधील ऑल इंडिया रेडिओसाठी संगीतकार म्हणून काम करित होत्या.  त्यांना उत्तराखंडमध्ये वापरले जाणारे प्रत्येक वाद्य माहित असल्याचे म्हणले जाते. तिने इतर संगीतकारांचे संगीत रेकॉर्ड करण्यास सुद्धा मदत केली आहे. 
एक शिक्षिका म्हणून त्यांनी शिकवलेल्या शेकडो संगीतकारांपैकी अनेकांना व्यावसायिक संगीतकार होण्यासाठी त्यांनी प्रेरित केले आहे. 

नवी दिल्ली येथे २०१९ मध्ये आंतरराष्ट्रीय महिला दिनानिमित्त राष्ट्रपती भवन, राष्ट्रपती भवन येथे हा पुरस्कार सोहळा पार पडला. त्या दिवशी सुमारे चाळीस महिलांना पुरस्कार मिळाला  आणि त्यातील तीन पुरस्कार, गटांना देण्यात आले.  महिला आणि बालविकास मंत्री मनेका गांधी तिथे उपस्थित होत्या आणि त्यानंतर पुरस्कार विजेत्यांनी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांची भेट घेतली. 

## संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:इ.स. १९५३ मधील जन्म
वर्ग:भारतीय संगीतकार
वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते
वर्ग:भारतीय लोकगायक
वर्ग:भारतीय गायिका
वर्ग:भारतीय महिला संगीतकार
वर्ग:नारी शक्ती पुरस्कारविजेते
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
श्रीलंका क्रिकेट संघाचा ऑस्ट्रेलिया दौरा, २०२१-२२

श्रीलंका क्रिकेट संघाने फेब्रुवारी २०२२ मध्ये पाच आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामने खेळण्यासाठी ऑस्ट्रेलियाचा दौरा केला. मे २०२१ मध्ये क्रिकेट ऑस्ट्रेलियाने दौऱ्याची पुष्टी केली. 

ऑस्ट्रेलियाने मालिका ४-१ ने जिंकली.

## आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० मालिका
### १ला सामना
### २रा सामना
### ३रा सामना
### ४था सामना
### ५वा सामना
वर्ग:इ.स. २०२२ मधील क्रिकेट
वर्ग:श्रीलंका क्रिकेट संघाचे ऑस्ट्रेलिया दौरे
जागरण गोंधळ

**जागरण गोधळ** ही महाराष्ट्रातील  सांस्कृतिक आणि धार्मिक  परंपरा आहे. जागरण हा एक  विधी आहे ज्यामध्ये विशिष्ट इच्छा पूर्ण झाल्यानंतर रात्रभर  देवतेचे स्मरण करीत जागरण केले जाते. लग्न किंवा शुभ प्रसंगी देवाला आमंत्रित करण्यासाठी जागरण केले जाते.खंडोबाच्या (खंडोबाच्या) सन्मानार्थ हा विधी सुरू झाला.

## वाघ्या आणि मुरळी
खंडोबा देवतेला नवस केल्यानंतर जी मुले जनमाला येतात त्यांना देवाचे भक्त म्हणून देवाला अर्पण केले जाते. अशा पुरुष भक्ताला वाघ्या स्त्री भक्ताला मुरळी म्हणले जाते. जागरण गोंधळ करून आपला उदरनिर्वाह करणे, देवाची सेवा करणे अशी कामे हे लोक्कलाकार करीत असतात.
महाराष्ट्रात देवी उपासक भक्तांमध्येसुद्धा जागरण गोंधळ परंपरा आधलून येते. नवरात्री उत्सवाच्या काळात, घरात शुभकार्य घडल्यास देवीचां गोंधळ घातला जातो.संध्याकाळी सूर्यास्त ते पहाटे सूर्योदय या काळात रात्रभर हा विधी सुरू असल्याने याला जागरण- गोंधळ असे म्हणतात.

वर्ग:महाराष्ट्रातील लोककला

## संदर्भ
कलामंडलम कल्याणीकुट्टी अम्मा

इवलेसे|कलामंडलम कल्याणीकुट्टी अम्मा
**कलामंडलम कल्याणीकुट्टी अम्मा** (1915 - 1999) या दक्षिण भारतातील केरळमधील मोहिनीअट्टम नृत्यांगना होत्या. केरळ राज्याच्या मलप्पुरम जिल्ह्यातील थिरुनावया येथील रहिवासी होत्या. त्यांनी मोहिनीअट्टमला निराशाजनक, जवळ-जवळ नामशेष झालेल्या राज्यातून भारतीय शास्त्रीय नृत्याच्या मुख्य प्रवाहात पुनरुत्थित करण्यात, त्याची औपचारिक रचना आणि अलंकार प्रदान करण्यात महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली.

कल्याणीकुट्टी अम्मा केरळ कलामंडलमच्या सुरुवातीच्या बॅचच्या विद्यार्थ्यांपैकी एक होत्या.  दिवंगत कथकली उस्ताद पद्मश्री कलामंडलम कृष्णन नायर यांच्याशी विवाह केला होता.

कल्याणीकुट्टी अम्मा यांनी लिहिलेल्या दोन पुस्तकांपैकी, "मोहिनीअट्टम - इतिहास आणि नृत्य रचना" हे मोहिनीअट्टमवरील एक विस्तृत आणि केवळ अस्सल दस्तऐवजीकरण मानले जाते. त्यांच्या शिष्यांमध्ये तिच्या मुली श्रीदेवी राजन, कला विजयन, मृणालिनी साराभाई, दीप्ती ओमचेरी भल्ला आणि स्मिता राजन यादेखील आहेत.  

केरळ संगीत नाटक अकादमी आणि केंद्र संगीत नाटक अकादमी या दोन्ही पुरस्कारांच्या विजेत्या, कल्याणीकुट्टी अम्मा यांना १९९७ - १९९८ मध्ये प्रतिष्ठित कालिदास सन्मानाने सन्मानित करण्यात आले आहे. १२ मे १९९९ रोजी त्रिपुनिथुरा (जेथे जोडपे स्थायिक झाले होते) वयाच्या ८४ व्या वर्षी तिचे निधन झाले. तिचा मुलगा कलशाला बाबू हा सिनेमा आणि दूरचित्रवाणी अभिनेता होता, तर तिची नात स्मिता राजन एक प्रसिद्ध मोहिनीअट्टम कलाकार आहे. 

तिला प्रसिद्ध कवी वल्लाथोल नारायण मेनन यांच्याकडून 'कवयित्री' पुरस्कार मिळाला. १९८६ मध्ये त्यांना केरळ कलामंडला फेलोशिप मिळाली.

२०१९ मध्ये त्यांची नात, स्मिता राजन हिने कल्याणीकुट्टी अम्मा यांच्या जीवनावर आणि कार्यांवर "मदर ऑफ मोहिनीअट्टम" हा चित्रपट तयार केला ज्याचे दिग्दर्शन डॉ. विनोद मानकरा यांनी केले आहे.

कल्याणीकुट्टी अम्मा यांनी मोहिनीअट्टमची कला भारताच्या पलीकडे गेली. पहिली रशियन नृत्यांगना, मोहिनीअट्टम, मिलाना सेवेर्स्काया होती. १९९७ मध्ये, कलामंडलम कल्याणीकुट्टी अम्मा यांनी तिला मोहिनीअट्टम परंपरा चालू ठेवण्यासाठी आशीर्वाद दिला. मिलाना सेवेर्स्काया यांनी सेंट पीटर्सबर्ग, रशिया येथे मोहिनीअट्टमची भारताबाहेरील पहिली शाळा तयार केली. तिने नाट्य थिएटरची स्थापना केली, जिथे आपण कलामंडलम कल्याणीकुट्टी अम्मा ही नृत्यदिग्दर्शित नाटके पाहू शकता, तिच्या स्मृतीला समर्पित. मिलना सिवर्स्काया यांनी गुरू कल्याणीकुट्टी अम्मा यांच्या स्मृतीला समर्पित एक चित्रपट रिलीज केला आहे ज्यामध्ये गुरूंनी वृद्धापकाळात नृत्य कसे शिकवले ते पाहू शकतो.

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* कलामंडलम कल्याणीकुट्टी अम्मा बद्दल 
* आयजीएनसीए कागदपत्रे
* आयजीएनसीए कागदपत्रे
* Narthaki.com प्रोफाइल/कलामंडलम कल्याणीकुट्टी अम्मा
* Mohiniyattom ManoramaOnline.com संस्कृतीवरील लेख

## हे सुद्धा पहा 
* कलामंडलम कृष्णन नायर
* नृत्यात भारतीय महिला
* स्मिता राजन

वर्ग:२०व्या शतकातील महिला शिक्षिका
वर्ग:केरळमधील महिला कलाकार
वर्ग:केरळमधील शिक्षक
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय शिक्षक
वर्ग:केरळमधील महिला शिक्षिका
वर्ग:संगीत नाटक अकादमी पुरस्कारविजेते
वर्ग:भारतीय महिला शास्त्रीय नृत्यांगना
वर्ग:मोहिनीअट्टम कलाकार
वर्ग:भारतीय शास्त्रीय नृत्याचे कलाकार
वर्ग:इ.स. १९९९ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९१५ मधील जन्म
वर्ग:मल्याळी व्यक्ती
वर्ग:केरळमधील नर्तक
वर्ग:भारतीय नृत्य शिक्षक
वर्ग:मलप्पुरम जिल्ह्यातील लोक
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय नर्तक
वर्ग:भारतीय शास्त्रीय नृत्याचे शिक्षक
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय महिला कलाकार