open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
फुलंब्री

**फुलंब्री** हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यातील फुलंब्री तालुक्याचे मुख्यालय आहे.

## स्थान
* जिल्ह्याच्या गावापासून अंतर-

छत्रपती संभाजीनगर शहरातील हर्सूल टी पॉइंट येथून उत्तरेकडे म्हणजे अजंठा रोड वर २२ किमी अंतरावर फुलंब्री हे शहर आहे.

## शेजारची गावे
रेलगांव म्हसला कान्होरी लहान्याचीवाडी पाल पाथ्री डोंगरगांवकवाड दरेगांवदरी पानवाडी चिंचोली बु. सांजुळ बिल्डा मुर्शिदाबादवाडी गणोरी किनगांव वारेगांव वानेगांव

### वाहतूक सुविधा
* राज्य परिवहन (एस.टी.) बस-

## इतिहास
* गावातील आडनावे-

## शेती विभागानिहाय गावाशेजारचे भाग
## लोकसंख्या तपशील
या गावाची इ.स. २०११च्या जनगणनेनुसार  -- कुटुंबे असून लोकसंख्या -- आहे. पैकी पुरूष लोकसंख्या -- तर स्त्रियांची संख्या -- इतकी आहे. वयोगट ० ते ६ मधील बालकांची संख्या -- असून ते एकूण लोकसंख्येच्या -- % आहे. अनुसूचित जातीची लोकसंख्या -- (---%) असून त्यात --- पुरूष व -- स्त्रिया आहेत तर अनुसूचित जमातीचे—लोक (----%) असून त्यात --- पुरूष व --- स्त्रिया आहेत.

## साक्षरता 
* एकूण  साक्षर  लोकसंख्या: 
* साक्षर पुरुष लोकसंख्या: 
* साक्षर स्त्री लोकसंख्या:

## ग्रामपंचायत 
## शैक्षणिक सुविधा 
## आरोग्य केंद्र सुविधा
*प्राथमिक आरोग्य केंद्र — 
*प्राथमिक आरोग्य उपकेंद्र — 
*पशुवैद्यकिय दवाखाना — 
*अंगणवाडी —

## पिण्याचे पाणी 
#सार्वजनिक विहिरी —
#खाजगी विहिरी — 
#बोअर वेल — 
#हातपंप — 
#पाण्याची टाकी — 
#पोस्ट — 
#नळ सुविधा  — 
#जल शुद्धीकरण —

## नद्या 
फुलमस्ता नदी

## स्वच्छता 
## संपर्क व दळणवळण 
*जवळील प्रमुख बस स्थानक-औरंगाबाद
*जवळील रेल्वे स्थानक- औरंगाबाद
*जवळील विमानतळ-औरंगाबाद

## बाजार 
फुलंब्री येथे प्रत्येक मंगळवार या दिवशी आठवडी बाजार भरतो. इ.स. २०१६ पासून येथे गुरांचा बाजारही भरण्यास सुरुवात झाली आहे.

## बँका
# भारतीय स्टेट बँक
# देवगिरी नागरी सहकारी बँक
# चिखली अर्बन बँक
# बुलढाणा अर्बन बँक
# महाराष्ट्र ग्रामीण बँक
# एचडीएफ सी अर्बन बँक

## लोकजीवन
## वीज 
## शेती
* प्रमुख पिके -
मका कापुस अद्रक ऊस कांदा हरभरा गहु ज्वारी बाजरी

## जमिनीचा वापर 
या गावात जमिनीचा वापर खालीलप्रमाणे होतो (हेक्टरमध्ये क्षेत्रफळ):
* वन:  
* बिगरशेती वापरात असलेली जमीन: 
* लागवडीयोग्य पडीक जमीन: 
* पिकांखालची जमीन: 
* एकूण कोरडवाहू जमीन: 
* एकूण बागायती जमीन: 

## धार्मिक स्थळ
* शिव मंदिर डोंगरगाव
* लोहगड नांद्र

## हे सुद्धा पहा 
* लोहगड

## संदर्भ
वर्ग:छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यातील गावे
जालना तालुका

**जालना तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जालना जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

वर्ग:जालना जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
अंबड तालुका

**अंबड** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जालना जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. अंबड शहरात मत्स्योदरी देवीचे मंदिर आहे. अंबड तालुक्यातील पराडा  या गावात वनारसी नावाचे देवस्थान आहे व सकलाधी बाबा रवना पराडा नावाचा दर्गा आहे. )तालुक्याला नऊ नद्यांमधून पाणीपुरवठा होतो. शिवाय येथे यादवकालीन बारव आहेत. 

अंबड तालुका हा यादवकालीन साम्राज्याचा भाग होता. अंबड ते देवगिरी मार्गाच्या संरक्षणासाठी रोहिलागड हा किल्ला बांधण्यात आला होता.
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/
#https://transport.maharashtra.gov.in/

वर्ग:जालना जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
*
भोकरदन

**भोकरदन** हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील एक शहर आहे. आणि हे भारतातील सर्वात जुन्या आणि ऐतिहासिक शहरांपैकी एक आहेत, प्राचीन श्रीकृष्ण(तुकाई) लेणी आणि बौद्ध  लेणी आणि लाल गडी ,गौस्पक दर्गा, रामेश्वर मंदिर आणि भोकरदन किल्ला जो आज तहसील म्हणून ओळखला जातो.

## इतिहास 
उत्तर पेशावाईत हे गाव हैदराबादच्या निजामाच्या अखत्यारीत होते.

इ.स. १९७३-७४ साली येथे उत्खनन करण्यात आले. त्यांत पूर्वंसातवाहन, उत्तरसातवाहन आणि सातवाहनोत्तरकालीन भिन्न वस्त्यांचे अवशेष आढळले.
या शहराचे प्राचीन नाव भोग्वर्धन आहे असा इतिहासात उल्लेख आढळतो.भोग्वर्धन हे नाव .भोग्वर्धन या राज्यामुळे पडले. या राजामुळे भोकरदन(भोग्वर्धन)या गावाचा व्यापारी गाव म्हणून त्या काळात प्रसिद्ध झाले होते. व युरोपात माल जाई. येथे एक प्रसिद्ध अशी लेणी आहे. जेव्हा अजिंठा व वेरूळ या लेणाचे काम पूर्ण झाले तेव्हा जाताना ही छोटी लेणी व महादेवाचे मंदिर बांधून गेले व या मंदिर व लेण्यांना स्थानिक भाषेत रामेश्वरचे मंदिर असेही म्हणतात.भोकरदन हे शहर अत्यंत निसर्गरम्य शहर आहे. भोकरदन तालुक्यातील वालसावंगी व जाईचा देव ह्या ठिकाणी डोंगराळ भाग तसेच जंगल क्षेत्र म्हणून ओळखले जाते.
### धार्मिक स्थळे
## राजुरचा गणपती 
राजूरचे गणेश मंदिर,ता.भोकरदन हे जालना शहरापासून उत्तरेला २५ किमी अंतरावर आहे प्रत्येक चतुर्थीला अनेक भाविक देवतेची प्रार्थना करण्यासाठी येतात. अंगारिका चतुर्थीला मंदिरात मोठ्या प्रमाणात मेळा भरतो.

राजूर हे गणेश पुराणातील गणपतीचे पूर्ण पिठ मानले गेले आहे. इतर पीठ मोरगाव, चिंचवड (पुणे) येथे आहेत. उर्वरित अर्धा पिठ पद्मालय आहे.

मंदिराचा जीर्णोद्धार सुरू असून ते पूर्णत्वाच्या टप्प्यात आहे.
## रामेश्वर-सिद्धेश्वर मंदिर 
भोकरदन शहराला लागून असलेल्या आलापुर या गावात हे हिंदूंचे श्रद्धास्थान आहे.दरवर्षी महाशिवरात्रीला मंदिरात महाप्रसादाचे आयोजन केले जाते.
### शहराचा वाढता विस्तार 
वाढत्या लोकसंख्येमुळे तसेच शहरीकरण,सोयीसुविधा उपलब्ध झाल्यामुळे नवे भोकरदन शहर उदयास आले आहे.ज्यात प्रामुख्याने जिजाऊनगर,गणेशनगर,म्हाडा कॉलनी इत्यादी विभाग येतात.भोकरदन शहराचे नूतन तहसील इमारत ,पोलीस अधीक्षक कार्यालय आता जुने भोकरदन (बाजारपट्टी) येथून जिजाऊनगर येथे स्थलांतरित झाले आहे.

## संदर्भ 
वर्ग:जालना जिल्ह्यातील गावे
बदनापूर तालुका

बदनापूर हे जालना जिह्यातील तालुक्याचे ठिकाण आहे. जालना जिल्हा होण्यापूर्वी हे बदनापूर औरंगाबाद जिह्यातील जालना तालुक्यातील शहर होते . बदनापूर तालुक्यात सोमठाना येथे रेणुका माता मंदिर आहे जे की जिह्यातीलच नाही तर मराठवाड्यातील महत्वाचे श्रद्धास्थान आहे . तालुक्यातील दुधना नदी ही प्रमुख नदी असून त्या नदीवरील दुधना मध्यम प्रकल्प ही सोमठाना गडाला लागूनच आहे
दुधना नदीवर जवळपास 3 किमी अंतरावर अकोला हे भव्य गावं वसलेले आहे .
अकोला येथे भगवान बाबा याचे मोठें भव्य मंदिर आहे
आणि वाल्मिक ऋषी यांचे समाधी स्थळ आहे . हे गाव बदनापूर राजूर ह्या रस्त्यावर आहे.  बदनापूर हा मुंबई नागपूर राज्य महामार्गावर वसलेले आहे।  

**बदनापूर** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जालना जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.
हा तालुका औरंगाबाद-जालना जिल्ह्याच्या सीमेवर वसलेला आहे .

## पर्यटन स्थळे 
बदनापूर तालुक्यातील सोमठाणा येथे रेणुका माता देवीचे मंदिर आहे तसेच जवळच सोमठाना धरण आहेजे निसर्ग सौंदर्यनि परिपूर्ण आहे .
बदनापूर मध्ये मार्केट कमिटी हे देखील एक पर्यटन स्थळ म्हणून प्रसिद्ध आहे.
बदनापूर पासून 10 किमी वर असलेले नूर हॉस्पिटल व परिसर हे जवळपासच्या लोकांसाठी मनोरंजाचे ठिकाण बनले आहे .

कसे पोहचाल:
रस्ते :-हे ठिकान जालना-औरंगाबाद महामार्गावर वसलेले आहे

रेल्वे :-काचिकुडा-मनमाड रेल्वमार्गावरील बदनापूर हे महत्वाचे स्थानक आहे .

हवाई :- 40 किमी वर चिकलठाणा(औरंगाबाद) हवाईअड्डा आहे.

वर्ग:जालना जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
बोदवड तालुका

**बोदवड** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जळगाव जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.बोदवडला नगरपंचायत अमलांत आहे. येथून जवळच 9 किमी अंतरावर प्रसिद्ध असे शिरसाळा हनुमान मंदिर आहे. महाराष्ट्रातील सर्वात मोठी "कृषी उत्पन्न बजारसमिती बोदवड" ही आहे.येथे महाराष्ट्रातील सर्वाधिक (कापूस) जिनिंग प्रेसिंग उद्योग आहे.

गणेश जाधव

वर्ग:जळगाव जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
मंठा तालुका

**मंठा** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जालना जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

मंठा तालुक्यात ११४ गावे, ९२ ग्रामपंचायत व १५० जिल्हा परिषद शाळा आहेत.

वर्ग:जालना जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
जाफ्राबाद तालुका

**जाफ्राबाद** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जालना जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. जाफ्राबाद तालुक्यात जाफ्राबाद शहरासह १०० गावे आहेत. जाफ्राबाद शहराजवळून धामणा व पूर्णा या नद्या वाहतात. पूर्णा नदीवर खडकपूर्णा धरण उभारण्यात आले आहे. तालुक्यामध्ये मिरचीचे पीक मोठ्या प्रमाणात घेतले जाते. येथे तहसील आणि पंचायत समिती आहे. हे पूर्णा नदीच्या काठावर वसलेले एक लहान शहर आहे, येथील निसर्ग व जुन्या काळी जेजुरीदारांच्या निवासस्थानासाठी वापरली जाणारी किल्ला (फोर्ट) प्रसिद्ध आहे. जाफ्राबाद हे ठिकाण केंळणा आणि पूर्णा नदीच्‍या संगमावर वसलेले आहे. पूर्वी या ठिकाणाला मजबुत दगडी भिंतीची तटबंधी हेाती, मात्र काळाच्या ओघात त्‍याची वाताहत झाली आह. तथापि एक लहानशी गढी उत्‍तम स्थितीत आहे. या ठिकाणाचे नाव जाफ्राबादचा संस्‍थापक जाफर खान यांच्या नावावरून पडले आहे. मुघल बादशाह औरंगजेब यांनी इतर ११५ गावांसोबत या ठिकाणाची जहागीरी जाफर खानला सोपवीली हेाती. जाफ्राबादमध्‍ये एकूण सात मशिदी आणि मंदिरे उभारण्‍यात आलेली होती. यातील प्रमुख मशिदीवर  बादशाह औरंगजेब यांच्या आदेशाने रिजाजत खान यांनी पर्शियन भाषेत १०७६ हिजरी संवतामध्‍ये (सन १६६४) नोंदी केल्‍या होत्‍या. तटबंदी उभारणीच्या दरम्‍यान एक सुंदर अशी पाण्‍याची टाकी बांधण्‍यात आली होती. त्‍यावरील नोंदीनुसार याचे निर्माण बादशाह शाहजहान| यांच्या आदेश नुसार मुस्‍तफा खान यांनी १०४० [हिजरी संवतमध्ये (सन १६३०) मध्‍ये केल्याचे दिसून येते.
(ही माहिती भारताचे राजपत्र, महाराष्‍ट्र राज्‍य, औरंगाबाद जिल्‍हा पृष्‍ठ क्र १०१७, १०१८ येथून घेण्‍यात आली आहे)

## इतिहास
सन १८०३मध्ये आसाई येथे मराठे व ब्रिटिश यांमधील लढ्यासाठी जाफ्राबाद प्रसिद्ध आहे. येथे ब्रिटिश कर्नल स्टीव्हन्सनच्या नावाची कोरीव नक्षी असलेले छोटे स्मारक आहे. त्याचा धातू (पंच धरू) म्हणजे स्टोनवर जोडलेला पर्ण नुकताच चोरीला गेला होता. ब्रिटिश पर्यटक दरवर्षी आपल्या पूर्वजांच्या आठवणीप्रीत्यर्थ या स्थानाला भेट देतात.

## गावे 
[वर्ग:जालना जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
परभणी तालुका

**परभणी तालुका** हा महाराष्ट्रातील परभणी जिल्ह्यातला एक तालुक्याचे क्षेत्र आहे.

## तालुक्यातील गावे
आळंद आलापूरपंढरी अमदापूर (परभणी) आंबेटाकळी आनंदवाडी (परभणी) आंगळगाव आर्वी (परभणी) आसोळा (परभणी) बाभळी (परभणी) बाभुळगाव (परभणी) बळसाखुर्द भारसवड भोगाव (परभणी) बोरवंद बुद्रुक बोरवंद खुर्द ब्राम्हणगाव ब्रह्मपुरी तर्फे लोहगाव ब्रह्मपुरी तर्फे पाथरी ब्रह्मपुरी तर्फे पेडगाव डफवाडी दैठाणा दमपुरी देवठाणा (परभणी) धनगरवाडी (परभणी) धार (परभणी) धरणगाव (परभणी) धर्मपुरी (परभणी) धसाडी धोंडी दिग्रस (परभणी) दुर्डी एकरूखा तर्फे पेडगाव गव्हा (परभणी) गोकुळवाडी गोविंदपूर (परभणी) हसनापूर (परभणी) हिंगळा इंदेवाडी इस्माईलपूर तर्फे परभणी इथळापूर देशमुख जलालपूर जांब (परभणी) जावळा (परभणी) जोडपरळी कैलासवाडी कराडगाव (परभणी) कारेगाव (परभणी) कार्ला (परभणी) काष्टागाव कौडगाव तर्फे सिंगणापूर खानापूर तर्फे झरी किन्होळा कुंभारी (परभणी) कौतमवाडी लोहगाव (परभणी) माळसोन्ना मांडाखळी मांडवा (परभणी) मांगणगाव माताकराळा मिरखेळ मिर्झापूर (परभणी) मोहपुरी मुरुंबा नागापूर (परभणी) नंदापूर नांदगाव बुद्रुक (परभणी) नांदगाव खुर्द (परभणी) नंदखेडा नरसापूर तर्फे परभणी नरसापूर तर्फे पेडगाव पंढरी (परभणी) पान्हेरा परळगव्हाण परावा पाथरा पेडगाव (परभणी) पेगरगव्हाण पिंपळगाव सय्यदमिया पिंपळगाव ठोंबरे पिंपळगाव टोंग पिंपरीदेशमुख पिंपळा (परभणी) पिंगळी पिंगळीकोठाळा पोखरणी (परभणी) पोरवाड पुरजावाला रहाटी (परभणी) रायपूर (परभणी) साबा (परभणी) साडेगाव सहजपूर साळापुरी सांबर (परभणी) समसापूर सानपुरी सारंगापूर (परभणी) साटळा सावंगी खुर्द सायळा (परभणी) सेंदरा शहापूर (परभणी) सिंगणापूर (परभणी) सिरसीबुद्रुक (परभणी) सिरसीखुर्द सोन्ना (परभणी) सुकापूरवाडी सुलतानपूर (परभणी) सुरपिंपरी ताडलिंबळा ताडपांगरी टाकळगव्हाण (परभणी) टाकळीबोबडे टाकळीकुंभकर्ण तामसवाडी (परभणी) तरोडा (परभणी) तट्टूजावळा ठोळा तुळजापूर (परभणी) उजळआंबा उखलाड उमरी (परभणी) वरपुड वडगाव तर्फे भारसवड वडगाव तर्फे टाकळी वाडीदामई वांगी (परभणी) झाडगाव (परभणी) झरी (परभणी )

## भौगोलिक स्थान
## हवामान
## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासची गावे
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:परभणी जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
खुलताबाद

**खुलताबाद/खुलदाबाद** हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील एक धार्मिक आणि ऐतिहासिक परंपरा असलेले गाव आहे. भद्र मारुती या धार्मिक स्थळासोबतच या गावात  सूफी संत आणि इतर काही इतिहासकालीन राजघराण्यांतील आणि सरदार घराण्यांतील व्यक्तींच्या कबरी आहेत.
* हे गाव छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्याच्या खुलताबाद तालुक्याचे मुख्य ठिकाण आहे. खुलताबाद येथे दरवर्षी ऊरूस भरतो. खुलताबाद येथे जर्जरीबक्ष दर्गा आहे.

## भद्रा मारूती
खुलदाबाद हे ठिकाण हिंदू दैवत **भद्रा मारूती** संस्थान ह्यासाठी देखील विशेष परिचित आहे.**भद्रा मारूती** ह्या ठिकाणी हनुमानाची निद्रिस्त अवस्थेतील भव्य मूर्ती आहे. अशा प्रकारची निद्रिस्त मारुतीची मूर्ती भारतात केवळ तीन ठिकाणी आहे. त्यातील एक ठिकाण उत्तर प्रदेशातील अलाहाबाद हे असून दुसरे खुलताबाद आहे व तिसरे ठिकाण मध्य प्रदेशातील जामसावळी येथे आहे. खुलताबाद येथे दरवर्षी हनुमान जयंती निमित्त भव्य यात्रा भरते. त्या दिवशी खुलताबाद येथे हजारो लोक छत्रपती संभाजीनगर व आसपासच्या गावातून पायी चालत येतात.

## इतिहास
### भद्रसेन 
इस्लामी आक्रमणाच्या आधी हे स्थळ भद्रावती नगरी म्हणून प्रसिद्ध होते. येथील राजा भद्रसेन होता. हा राजा रामभक्त होता. त्याच्या राम भक्तीमुळे येथे भद्र मारुती आला आणि राहिला अशी कथा आहे. त्यानंतर मुस्लिम आक्रमणात हे गाव उध्वस्त केले गेले. मंदिरांचा विनाश झाला आणि हिंदूंचा छळ केला गेला. तरी भद्र मारुती आणि त्याची भक्त मंडळी यांनी शूर प्रतिकार केला आणि आक्रमकांना परतवले. 

### सूफी संत
ह्या गावाचे नाव **रौझा** असेही होते; त्याचा अर्थ स्वर्गातील नंदनवन असा होतो.. तसेच ह्या गावास संतांची दरी/भूमी किंवा शाश्वत निवासस्थान असेही संबोधले जायचे. ह्याचे कारण १४ व्या शतकात अनेक सूफी संत ह्या ठिकाणी वास्तव्यास होते व तदनंतर त्यांच्या मृत्युपश्चात त्यांचे खुलदाबाद येथेच दफन करण्यात आले.

### खुलताबाद येथील महत्त्वाच्या ऐतिहासिक वास्तू 
[right|250px|thumb|मुघल सम्राट [औरंगजेबची कबर]]
thumb|right|250px|निज़ाम-उल-मुल्क आसफजाह Iची कबर

### खुलताबादमध्ये दफन करण्या आलेले सूफी संत आणि मोगल राजे
* औरंगजेबची कबर
* आझम शाह आणि त्याच्या पत्‍नीची कबर
* झैन उद दिन यांची दर्गा
* बुरहान उद दिनची मशीद
* निझाम-उल-मुल्क असफ जाहची कबर (हैदराबाद संस्थानचे पाहिले संस्थापक)
* बानू बेगमचा मकबरा
* खान जहानची लाल बाग
* मलिक अंबरची कबर
* झर झरी झर बक्ष आणि गंज रवन गंज बक्ष दर्गे

खुलताबाद येथे छत्रपती संभाजीनगर सारखी अनेक दारे आहेत. त्यावर उर्दू आणि फारसी या भाषेतील अनेक शिलालेख कोरण्यात आले आहेत.

## संदर्भ
वर्ग:छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यातील गावे
*
मानवत तालुका

**मानवत तालुका** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्याच्या परभणी जिल्ह्यातील एक तालुका आहे.

## पार्श्वभूमी
परभणी जिह्यापासून 40 किलोमीटर अंतरावर मानवत हे गाव आहे.

26 जानेवारी 1998पासून तालुका म्हणून घोषित झाला.याचे पूर्वीचे नाव मणिपूर हे होते.

मंदिरे...

महाराष्ट्रामधील जागृत उभा महादेवाचे मंदिर आहे. हनुमान मंदिर आहे.

शिक्षण...

प्राथमिक शाळेपासून उच्चमहाविद्यालय आहे.2 शाळा आहेत.व एक kk M महाविद्यालय आहे.

व्यवसाय...

मानवत हे कापड उद्यागासाठी खूप प्रसिद्ध आहे.आणि जिनिंग 14-15आहेत.आडत हा व्यवसाय प्रामुख्याने आहे.

शेती...

मानवत मध्ये जवळपास 70% लोक शेतीवर आधारित आहेत. प्रामुख्याने शेतीत गहू,कापूस,सोयाबीन हे पीक मोठ्या प्रमाणात घेतले जातात.

मानवत मध्ये गणपती, देवी, दीपावली, ईद हे सण सर्व लोक आनंदाने साजरे करतात. मानवत मध्ये जवळपास 40,000 लोकसंख्या आहे. त्यामध्ये मराठा समाज जास्त प्रमाणात आहे. तर बाकी सर्व समाज अल्प प्रमाणात आहेत. त्यामध्ये राजपूत, मुस्लिम, ब्राम्हण असे अनेक समाज आहेत. मानवत हे 1972 ते 1974 दरम्यान झालेल्या हत्याकांड आणि पुरव्या अभावी सुटलेल्या आरोपी साठी सुद्धा प्रसिद्ध आहे.

## तालुक्यातील गावे
आंबेगाव चहारुण अटोळा भोसा (मानवत) बोंदरवाडी देऊलगाव अवचर गोगलगाव हमदापूर (मानवत) हाटकरवाडी (मानवत) हत्तलवाडी इरळद (मानवत) इटाळी जंगमवाडी करंजी (मानवत) केकरजवळा खडकवाडी (मानवत) खरबा किन्होळा बुद्रुक कोल्हा (मानवत) कोल्हावाडी कोथाळा कुंभारी (मानवत) लोहरा (मानवत) मांडेवडगाव मंगरूळ बुद्रुक मंगरूळ पालमपट मानोळी (मानवत) मानवतरोड मानवतग्रामीण मानवत(एमसीआय) नागरजवळा नरळद (मानवत) पाळोदी पार्डी(टाकळी) पिंपळा पोहंडुळ (मानवत) राजुरा (मानवत) रामेटाकळी रामपुरी बुद्रुक रत्नापूर (मावळत) रूढी साखरेवाडी (मानवत) सारंगापूर सावळी (मानवत) सावंगीमगर सावरगाव खुर्द शेवडीजहागिर सोमठाणा (मानवत) सोनुळा ताडबोरगाव टाकळी निळवरणे थार (मानवत) उक्कलगाव वांगी (मानवत) वझुरबुद्रुक वझुरखुर्द

## भौगोलिक स्थान
## हवामान
## लोकजीवन
मानवतचे लोकजीवन हे अत्यंत मानवतेचे व नवनवीन शैलीचे आहे. मानवत मधील लोक साधारण मराठी बोली वापरतात ज्यात बहुप्रांतिय भाषेचा उच्चार आढळतो. मानवत मधील लोक हे समानेते रहातात व छत्रपती शिवाजी महाराजांना दैवत म्हणून पुजतात.

## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासची गावे
रत्नापुर,उक्कलगाव, हत्तलवाडी,

## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:परभणी जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
पालम तालुका

**पालम** हा परभणी जिल्ह्यातील एक तालुका आहे. पालम येथे गोदावरी नदी मध्ये प्रेक्षणीय जांभूळबेट आहे.
## तालुक्यातील गावे
आडगाव (पालम) आनंदवाडी (पालम) अंजनवाडी आरखेड आजमाबाद बंदरवाडी (पालम) बनवस बरबडी भालकुडकी भोगाव (पालम) बोरगाव बुद्रुक (पालम) बोरगाव खुर्द (पालम) चाटोरी चोरवड (पालम) धानेवाडी धुप्पा डिग्रस (पालम) डोंगरगाव (पालम) दुटका फळा (पालम) फरकंडा फत्तुनाईकतांडा गणेशवाडी (पालम) घोडा (पालम) गिरधरवाडी गुळखंड गुंज (पालम) जावळा (पालम) जोगळगाव कांदळगाव (पालम) कापसी (पालम) खडी (पालम) खराबधनोरा खोरस खुर्लेवाडी कोळवाडी (पालम) कोनेरवाडी लांडकवाडी (पालम) महादेवाडी मार्तंडवाडी मोझमाबाद मोझमाबाद तांडा मुदखेड (पालम) नाव्हा नाव्हळगाव पालम पारवा (पालम) पेंडुबुद्रुक पेंडुखुर्द पेठपिंपळगाव पेठशिवणी पिंपळगाव मु पोखर्णीदेवी पुयणी रहाटी रामापुर रावराजुर रोकडेवाडी सादगिरवाडी सादलापुर सरफराजपूर सातेगाव सावंगी भुजबळ सावंगीथडी सायळा सेलु (पालम) शेखराजुरा सिपेगाव सिरपुर सिरसम सोमेश्वर (पालम) तांबुळगाव तांदुळवाडी (पालम) तेलजापुर उक्कडगावजागीर उमरथडी उमरा (पालम) वनभुजवाडी वाडीखुर्द वाडीबुद्रुक वरखेड

## भौगोलिक स्थान
## हवामान
## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
पालम तालुकातिल महाराष्ट्र सर्वांत मोठे नदीवर बट वसलेले आहे

## नागरी सुविधा
==जवळपासची गावे== पुयणी,जवळा,आरखेड,इत.

## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:परभणी जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
पाथरी

## पार्श्वभूमी
**भौगोलिक माहिती** 

पाथरी हा **परभणी** जिल्ह्यातील एक तालुका आहे. 

पाथरी तालुक्याचे मुख्यालय पाथरी हे शहर असून तेथे नगरपालिका आहे. 

**लोकसंख्या विषयक माहिती** 

पाथरी हे गाव १९.२५ अंश उत्तर अक्षांश व ७६.४५ अंश पूर्व रेखावृत्तावर आहे. २०११ च्या जणगणनेनुसार पाथरी शहराची लोकसंख्या ३६८५३ असून त्यापैकी पुरुष १९०२५ व स्त्रिया १७८२८ आहेत. शहरातील जनतेपैकी ७८%  साक्षर आहेत. अनुसूचित जातीची टक्केवारी १२% तर अनुसूचित जमातीची लोकसंख्या एकाहून कमी टक्के आहे. 

**वाहतूक विषयक माहिती** 

पाथरी हे शहर राष्ट्रीय महामार्ग २२२ (कल्याण ते निर्मल)वर आहे. सर्वात जवळचे रेल्वे स्थानक मानवत रोड हे १७ किमी अंतरावर आहे. पाथरी हे शहर जिल्हा मुख्यालय परभणी पासून पश्चिमेला ४३ किमी अंतरावर आहे. आणि विभागीय मुख्यालय औरंगाबादपासून १५१ किमी.वर आहे. सर्वात जवळचा विमानतळ औरंगाबाद आणि नांदेड येथे आहे. 

**पाथरी तालुका**

पाथरी तालुक्याच्या पूर्वेला मानवत, पश्चिमेला माजलगाव व उत्तरेला सेलू व परतूर हे तालुके आहेत. पाथरी तालुक्यात ७३ गावे आहेत.

**तीर्थक्षेत्र , मंंदीरे** 

पाथरी शहरा मध्ये संत साईबाबा यांचा जन्म झाला असे साईबाबांचे भक्त समजतात. मात्र अजूनही विश्वासार्ह व सर्वमान्य असा पुरावा न मिळाल्याने हा वाद कायम आहे.
## तालुक्यातील गावे डाकू पिंपरी 
## भौगोलिक स्थान
## हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे.येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २८ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १४ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळ्याचा मोसम असतो.पावसाळ्यात दिवसा तापमान ३१ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २३ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.वार्षिक पर्जन्यमान ५४५ मिमी असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून मध्य हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते

## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासची गावे
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:परभणी जिल्ह्यातील गावे
यावल तालुका

**यावल** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जळगाव जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.
## तालुक्यातील गावे
परसाडे बुद्रुक
## संदर्भ
# व्हिलेजइन्फो.इन
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/

वर्ग:यावल तालुक्यातील गावे

वर्ग:जळगाव जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
पूर्णा तालुका

**पूर्णा तालुका** हा महाराष्ट्रातील परभणी जिल्ह्यातला एक तालुका आहे. पुर्णा हे शहर पूर्णा नदीच्या काठावर वसलेले आहे. येथील पुर्णा रेल्वे स्थानक ह्या भागतील एक महत्त्वाचे जंक्शन आहे.

## तालुक्यातील गावे
#आडगाव लासिणा 
#आडगाव सुगाव  
#आहेरवाडी (पूर्णा) 
#अजदापूर 
#आलेगाव (पूर्णा) 
#आवई 
#बलसाबुद्रुक 
#बाणेगाव (पूर्णा) 
#बरबडी (पूर्णा) 
#भाटेगाव 
#चांगेफळ 
#चुडावा 
दगडवाडी (पूर्णा) 
#दस्तापूर 
देगाव (पूर्णा) 
#देऊळगावदुधाटे 
देवठाणा (पूर्णा) 
#धनगरटाकळी 
धानोराकाळे 
धानोरामोत्या 
#धोतरा (पूर्णा) 
#एकरूखा तर्फे गंगाखेड 
#एरंडेश्वर 
#गणपूर (पूर्णा) 
#गौर (पूर्णा) 
#गोळेगावपालम 
#गोविंदपूर (पूर्णा) 
#हटकरवाडी 
#हिवराबुद्रुक 
#इस्माईलपूर (पूर्णा) 
#इठलापूरमाळी 
#कळगाव 
#कलमुला 
#कमलापूर 
#कानडखेडा 
#कान्हेगाव (पूर्णा) 
#कंठेश्वर 
#करजानापूर 
#कातनेश्वर 
कौडगाव तर्फे पूर्णा 
#कावलगाव 
कौलगाववाडी 
#खंडाळा (पूर्णा) 
#खांबेगाव 
#खरबडा 
#खुजडा 
#लक्ष्मणनगर 
#लिमला 
#लोणखुर्द 
#महागाव (पूर्णा) 
#महातपुरी (पूर्णा) 
#माहेर 
#मांजलापूर 
#माखाणी 
#ममदापूर 
#मरसूळ तर्फे लसीना 
#माटेगाव (पूर्णा) 
#मीठापूर 
#मुंबर 
#नऱ्हापूर 
#नावकी 
#निळा (पूर्णा) 
#पांढरी तर्फे नावकी 
#पांगरा तर्फे लसीना 
#पेनूर 
#फुकटगाव 
#फूलकळस 
#पिंपळालोखंडे 
#पिंपळगाव बाळापुर 
#पिंपळगाव लिखा 
#पिंपळगाव सारंगी 
#पिंपरण 
पिंपळाभत्या 
पुर्णा(एमक्ल) 
#रामापूर 
रेगाव (पूर्णा) 
#रुंज तर्फे परभणी 
रूपळा 
#संदलपूर 
सटेगाव 
सातेफळ तर्फे कौलगाव 
सिरकळस 
#सोनखेड 
सोन्ना तर्फे कौलगाव 
सुहागण 
सुकी 
सुरवाडी 
#ताडकळस 
#तामकळस 
#तारंगळ 
#वडगाव तर्फे नावकी 
#वाई तर्फे लसीना 
#वझुर

## भौगोलिक स्थान
## हवामान
## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासची गावे
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:परभणी जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
सोनपेठ तालुका

**सोनपेठ** हे एक गाव व परभणी जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.
## तालुक्यातील गावे
आवळगाव (सोनपेठ) भाऊचातांडा भिसेगाव बोंदरगाव बुक्तरवाडी चुकारपिंपरी देवीनगरतांडा धामोणी धारडीघोळ दिघोळइस्लामपूर दोबाडीतांडा दूधगाव गंगापिंपरी गवळीपिंपरी गोळेगाव (सोनपेठ) कान्हेगाव करम खडका (सोनपेठ) खपाटपिंपरी कोरटेक कोठाळा कोठाळातांडा लासीना लोहीग्राम लोहीग्राम तांडा मनसीरामतांडा मरगळवाडी (सोनपेठ) मोहळा नायकोठा नरवाडी निला निमगाव (सोनपेठ) पारधवाडी पोहंडुळ पोहंडुळतांडा रेवातांडा सायखेडा (सोनपेठ) सखारामतांडा शेळगावहटकर शेळगावमराठा सिरोरी सिरसीबुद्रुक थडीपिंपळगाव थडीउक्कडगाव तिवाठाणा तुकाईतांडा उखळीबुद्रुक उखळीतांडा उक्कडगावमाकटा विटाखुर्द वडगाव (सोनपेठ) वाडीनायकाटा वाडीपिंपळगाव वाघळगाव वैतागवाडी वांदण वणीसंगम

## भौगोलिक स्थान
## हवामान
## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे नैकोटा दत्तवाडी,वाघेश्वर मंदिर.गोदावरी का
## नागरी सुविधा
## जवळपासची गावे
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

PARBHANI DISTRICMADHE SONPETH HA TALUKA 1 TOWN AAHE .YA TOWN MADHE  MUKHY RUPAT KONTYAHI GOSHTICHI VIKAS NAHI.PAN SONPETH HE 1 VIKSANSHIL TOWN AAHE.

वर्ग:परभणी जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
सेलू तालुका (परभणी)

**सेलू तालुका** हा महाराष्ट्रामधील परभणी जिल्ह्यातील एक तालुका आहे. येथील केशवराज बाबासाहेब मंदिर प्रसिद्ध आहे. बाबासाहेब महाराज सुभेदार होते. शिर्डीच्या साईबाबांचे ते गुरू होते. साईबाबांचे जन्मस्थळ पाथरी हे तालुक्याच्या ठिकाणापासून २५ कि.मी. अंतरावर आहे. तसेच निम्न दुधना प्रकल्प तालुक्यात आहे. सेलू या गावचे मूळ नाव शाळूवाडी होते. या गावांमध्ये शाळू ज्वारीचे पीक जास्त येत असल्यामुळे हे नाव होते. नंतर शाळू वाडी अपभ्रंश होऊन सेलूवाडी हे नाव झाले व पुढे त्याचे सेलू हे नाव झाले. शेरे पाटील हे सेलू चे मूळ रहिवाशी वतनदार असून ते मातृ भक्त आहेत म्हणून त्यांचे आराध्य ग्रामदैवत जगदंबा देवी आहे.शेरे परिवार दरवर्षी मोठ्या उत्साहात शारदीय नवरात्रोत्सव साजरा करतो.

## तालुक्यातील गावे
आडगाव दराडे अहेरबोरगाव आंबेगावदिगेर अरसद भांगापूर (सेलू) बोरगावजहागिर बोरकिणी बोथ (सेलू) ब्राह्मणगाव पी एफ ब्राह्मणगाव परगणे परतुर ब्रह्मवाकडी चिखलठाणा बुद्रुक चिखलठाणा खुर्द दासळा देऊळगावगट देवगाव (सेलू) कुंडीधनेगाव ढेंगळी पिंपळगाव दिग्रस बुद्रुक दिग्रसजहागिर दिग्रसखुर्द डुगरा गणेशपूर (सेलू तालुका) गव्हा (सेलू) गिरगाव बुद्रुक गिरगाव खुर्द गोहेगाव गोमेवाकडी गुगळीधामणगाव गुळखांड हादगाव खुर्द हातनूर (सेलू) हट्टा हिस्सी जवळाजिवाजी काजळीरोहिणा कान्हाड कान्हेरवाडी (सेलू) कराडगाव करजखेडा कावढण केमापूर खाडगाव खैरी (सेलू परभणी) खावणेपिंपरी खेरडादुधाणाकिनारा खुपसा कुडा (सेलू) कुंभारी (सेलू) कुंदी (सेलू) कुपटा (सेलू) लाडनांदरा माळेटाकळी मापा म्हाळसापूर मोरेगाव नागठाणा (सेलू) नांदगाव (सेलू) नरसापूर (सेलू) निळकंठ (सेलू) निपाणीटाकळी निरवडी बुद्रुक निरवडी खुर्द पारडीकौसाडी पिंपळगाव (सेलू,परभणी) पिंप्राळा खुर्द पिंपरीबुद्रुक (सेलू) पिंपरीखुर्द (सेलू) राधेधामणगाव रायपूर (सेलू परभणी) राजा (सेलू परभणी) राजेवाडी (सेलू परभणी) राजुरा (सेलू परभणी) रावळगाव राव्हा साळेगाव सावंगी पीसी शेळवाडी शिंदेटाकळी सिद्धनाथबोरगाव सिमनगाव सिंगथळा शिराळा (सेलू तालुका) सोन्ना (सेलू तालुका) सोनवटी तळतुंबा तांदुळवाडी (सेलू) तीडीपिंपळगाव वाई (सेलू) वाकी (सेलू) वाळंगवाडी वालौर झोडगाव

## भौगोलिक स्थान
## हवामान
## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासची गावे
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:परभणी जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
जिंतूर

**जिंतूर** हे महाराष्ट्रामधील परभणी जिल्ह्यामधील जिंतूर तालुक्याचे मुख्य ठिकाण आहे. हे गाव पूर्वी जिनपूर नावाने ओळखले जाई. शहरालगत नेमगिरी हे जैन तीर्थस्थान असून तेथे तीर्थंकर नेमिनाथाची प्राचीन मूर्ती आहे. जिंतूरपासून २८ कि.मी. अंतरावर कोठा हे निसर्गसौंदर्यासाठी प्रसिद्ध गाव वसले आहे. जिंतूर शहरापासून ३० किमी अंतरावर येलदरी धरण आहे,
जींतुर जालना हायवेवरून गणेशपुर फाट्यावरून 14 किमी वर धानोरा बुद्रुक हे गाव आहे तेथे जागृत खंडोबाचे अती प्राचीन  मंदिर आहे सोबत दीप माळ व बारव आहे दर वर्षी पंचक्रोशीतील भाविक खुप मोठया प्रमाणात या ठीकाणी दर्शनासाठी येत आसतात या गावात भामटी, ब्राम्हण, मराठा ईत्यादी. जाती धर्मातील लोक खुप काळापासून मोठया गुन्या गोवीदाने व एकोप्याने राहतात.

## तालुक्यातील गावे १लिंबाळा २चामणी ३पाचेगाव ४रेपा ५मानधणी ६भोगाव ७पुंगळा
## हवामान
येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे.येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १४ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून ते ऑक्टोबर हा पावसाळ्याचा मोसम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान ३० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ५६० मिमी असते. मार्च ते मे हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २४ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.

## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:जिंतूर तालुक्यातील गावे
वर्ग:परभणी जिल्ह्यातील गावे
रेणापूर तालुका

**रेणापूर** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील लातूर जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.
## ऐतिहासिक पार्श्वभूमी
रेणापूर हे ठिकाण रेणुका देवी साठी प्रसिद्ध आहे. येथे रेणुका मातेचे मन्दिर आहे. रेणापुर तालुक्यामधुन रेणा नावाची नदी जाते. पूर्वी रेणापुर तालुका हा बीड मतदार संघात होता. पण आता तो लातूर मतदार संघात आला आहे.
## तालुक्यातील गावे
रेणापुर तालुक्यातील सर्व ७९ गावे लोकसंख्येसह खालील प्रमाणे आहेत:

संदर्भ- २०११ भारतीय जनगणना

## भौगोलिक स्थान
## हवामान
## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासचे तालुके
## संदर्भ
# व्हिलेजइन्फो.इन
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:लातूर जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
उत्तर सोलापूर तालुका

**उत्तर सोलापूर** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यात तालुका आहे.एकूण ११ तालुके आहेत त्यापैकी उत्तर सोलापूर  तालुका हा सर्वात लहान तालुका आहे. 

## तालुक्यातील गावे
#अकोलेकाटी
#बाणेगाव
#बेलाटी
#भागाईवाडी
#भाटेवाडी
#भोगाव (उत्तर सोलापूर)
#डरफळ
#डोणगाव
#एकरुख
#गुळवंची
#हगळूर
#हिप्परगे
#हिरज
#होंसाळ
#इंचगाव
#कळमाण
#करंबा (उत्तर सोलापूर)
#कवठे (उत्तर सोलापूर)
#खेड (उत्तर सोलापूर)
#कोंडी
#कौठाळी
#मारदी (उत्तर सोलापूर)
#मोहितेवाडी (उत्तर सोलापूर)
#नांदुर
#नांनज
#नरोटेवाडी
#पडसाळी
#पाकणी
#पाथरी (उत्तर सोलापूर)
#राळेरास
#रानमासळे
#साखरेवाडी
#समशापूर
#सेवालालनगर
#शिवणी (उत्तर सोलापूर)
#तरटगाव (उत्तर सोलापूर)
#तेळगाव
#तिऱ्हे
#वडाळा (उत्तर सोलापूर)
#वांगी (उत्तर सोलापूर)

## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:सोलापूर जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
चाकूर तालुका

**चाकूर** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील लातूर जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.हा तालुका लातूर जिल्ह्याच्या मध्यभागी स्थित आहे.या तालुक्यात मांजरा नदीचे खोरे आहेत.बालाघाटाच्या डोंगररांगा मध्ये ह्या तालुक्याचा विस्तार आहे.म्हणूनच येथे हकानी बाबा हे बेट अस्तित्वात आहे.ह्या तालुक्या मध्ये लोहमार्गाचा देखील विस्तार झाला आहे.लातूर जिल्ह्यातील एकमेव रेल्वे जंक्शन लातूर रोड याच तालुक्यात आहे.वनस्पती बेट म्हणून प्रसिद्ध असलेले वडवळ नागनाथ याचाच एक भाग आहे.याच तालुक्यातून रत्‍नागिरी ते नागपूर हा महामार्ग जातो.

## भौगोलिक स्थान
## तालुक्यातील गावे
# आजणसोंदा खुर्द 
# अलगरवाडी 
#आंबुळगा 
#आनंदवाडी 
#अंजनसोडा बुद्रुक
#आष्टा आटोळा बनसावरगाव बसवनाळ 
#बावळगाव बेळगाव भाकरवाडी भातसांगवी बोलेगाव बोरगाव बुद्रुक बोथी (चाकूर) ब्राहमवाडी ब्राम्हवाडी 
# चाकूर चापोळी चवळेवाडी दापक्याळ 
#देवांग्रा देवांग्रावाडी डोंगराज गांजुर गांजुरवाडी घारणी घरोळा हाडोळी हळी खुर्द हनमंतजवळगा 
#हनमंतवाडी 
#हटकरवाडी हिपळणेर होनाळी जागळपूर खुर्द जानवल जाठळा काबंसांगवी कडमुळी काळकोटी कवठाळी 
#केंद्रेवाडी लातूररोड लिंबाळवाडी महादोळ महालांग्रा महालांग्रावाडी महाळुंगी मांदुरकी माशनेरवाडी मोहादळ मोहनाळ 
#मुरंबी नागदरवाडी 
#नागेशवाडी नायगाव नाळेगाव नांदगाव रचनावाडी 
#रायवाडी राजेवाडी 
#रामवाडी रोहिणा सांडोळ सांग्याचीवाडी 
#सरणवाडी शेळगाव शिरनाळ शिवणीमाजरा शिवणखेडा बुद्रुक 
#सुगाव टाकळगाव तळघळ तीर्थवाडी तिवटघळ तिवघळ  उजळंब 
#वडगाव वाडवळनागनाथ 
#वाघोली झरी बुद्रुक झरी खुर्द

## हवामान
## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासचे तालुके
## संदर्भ
# व्हिलेजइन्फो.इन
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:लातूर जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
निलंगा तालुका

**निलंगा** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील लातूर जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. हा तालुका महाराष्ट्रातील एक महत्त्वपूर्ण विधानसभा क्षेत्र आहे, जेथून माजी मुख्यमंत्री शिवाजीराव पाटील निवडुन आले।

2014 साली निलंगा मतदारसंघातून भाजपाचे मा. संभाजीराव पाटील निलंगेकर निवडून आले. ते महाराष्ट्राचे माजी मुख्यमंत्री मा. शिवाजीराव पाटील निलंगेकर यांचे नातू आहेत.
## भौगोलिक स्थान
## तालुक्यातील गावे
आंबेवाडी आंबुळगा बुद्रुक आंबेवाडी मासळगा आंबुळगा आंबुळगा बुद्रुक

## हवामान
## लोकजीवन
## प्रेक्षणीय स्थळे
## नागरी सुविधा
## जवळपासचे तालुके
## निळकंठेश्वर मंदिर
या गावाच्या पूर्वेला निळकंठेश्वराचे मंदिर आहे. याचे बांधकाम दगडी असून कोरीव मुर्तीकामकतुन साकारलेल्या मुर्ती इथे आहेत. 'हरिहरेश्वर मंदिर' या नावाने ओळखले जाणारे निलंगा येथील निळकंठेश्वराचे मंदिर केवळ लातूर जिल्ह्यातीलच नव्हे तर महाराष्ट्रातील महत्त्वपूर्ण मंदिर आहे. त्याची माहिती भविष्योत्तर पुराणातील 'निलंगेश्वर माहात्म्य' यामध्ये मिळते.

## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:लातूर जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
माळशिरस

**माळशिरस** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

माळशिरस हे सोलापूर जिल्ह्यातील गाव आहे.तसेच ते तालुक्याचे ठिकाण आहे.माळशिरस हे अकलूज पासून १४ किमी अंतरावर आहे.माळशिरस मध्ये नगरपंचायत अस्तित्वात आहे.

## तालुक्यातील गावे

# अकलूज
# आनंदनगर (माळशिरस)
# बाभुळगाव (माळशिरस)
# बचेरी
# बागेचीवाडी
# बंगार्डे
# भांब (माळशिरस)
# भांबुर्डी
# बिजवाडी
# बोंदाळे
# बोरगाव (माळशिरस)
# चाकोरे
# चांदापुरी
# चौंडेश्वरवाडी
# दहिगाव (माळशिरस)
# दसुर
# दत्तनगर (माळशिरस)
# देशमुखवाडी
# धानोरे (माळशिरस)
# धर्मपुरी (माळशिरस)
# धुळेनगर एन वी
# डोंबाळवाडी
# एकशिव
# फडतरी
# फळवणी
# फोंडशिरस
# गणेशगाव
# गारवाड
# गिरावी
# गिरझाणी
# गोराडवाडी
# गुरसाळे (माळशिरस)
# हनुमानवाडी
# इस्लामपूर (माळशिरस)
# जाधववाडी (माळशिरस)
# जाळभवी
# जांबुड
# कचरेवाडी (माळशिरस)
# कदमवाडी
# कळंबोळी
# कळमवाडी
# कान्हेर
# कारूंदे
# खाळवे
# खंडाळी (माळशिरस)
# खुडुस
# कोळेगाव (माळशिरस)
# कोंडबावी
# कोंदरपट्टा
# कोठाळे (माळशिरस)
# कुरबावी
# कुसमोड
# लावंग
# लोणंद (माळशिरस)
# लोंढेमोहितेवाडी
# मगरवाडी (माळशिरस)
# महाळुंग (माळशिरस)
# माळेवाडी (माळशिरस)
# माळीनगर (माळशिरस)
# मलखांबी
# मालोळी
# माळशिरस
# मांडकी (माळशिरस)
# मांडवे (माळशिरस)
# मारकडवाडी
# मेदाड
# मिरे (माळशिरस)
# मोरोची
# मोठेवाडी
# नातेपुते
# नेवरे (माळशिरस)
# निमगाव (माळशिरस)
# नितावेवाडी
# पळसमंडळ
# पाणिव
# पठाणवस्ती
# पिळीव
# पिंपरी (माळशिरस)
# पिराळे
# पिसेवाडी
# प्रतापनगर
# पुरंदवाडे
# रेडे
# सदाशिवनगर
# साळमुखवाडी
# संगम (माळशिरस)
# संग्रामनगर
# सवतगव्हाण
# शेंडेचिंच
# शिंदेवाडी (माळशिरस)
# शिंगोरणी
# शिवारवस्ती
# सुळेवाडी
# तांबवे (माळशिरस)
# तांबेवाडी (माळशिरस)
# तामसिदवाडी
# तांदुळवाडी (माळशिरस)
# तरंगफळ
# तिरवंडी
# तोंडळे
# उघाडेवाडी
# उंबरे (माळशिरस)
# उंबरेदहिगाव
# वाटपाळी
# वेळापूर
# विजयवाडी
# विठ्ठलवाडी (माळशिरस)
# विझोरी
# वाफेगाव
# वाघोली (माळशिरस)
# यशवंतनगर (माळशिरस)
# येळीव
# झांजेवस्ती
# झुंजेवाडी

## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:सोलापूर जिल्ह्यातील गावे
शिरूर अनंतपाळ तालुका

**शिरूर अनंतपाळ** हा भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील लातूर जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.हा २३ जून १९९९ साली तालुका म्हणून अस्तित्वात आला.हा मांजरानदीच्या खोऱ्यात तसेच  घरणी नदीच्या पात्रा लगत हा तालुका वसलेला आहे,या तालुक्याचे मुख्य ठिकाण शिरूर(अनंतपाळ) आहे.हे ठिकाण तालुक्याच्या मध्य ठिकाणी स्थित आहे.येथे अनंतपाळ (महाराजाचे) देवाचे भव्य असे पौराणिक मंदिर आहे.हे येथील गावचे ग्रामदैवत आहे.याला आधी भोजराज शिरूर म्हणून संबोधले जायचे,पण कालांतराने भोजराज नाव कमी करून येथील ग्रामदैवत अनंतपाळ (महाराज) यांच्या नावावरून भोजराज शिरूर चे नवीन नाव ॥ शिरूर अनंतपाळ ॥ असे पडले.तसेच येरोळ येथे श्री कालिंकामातेचे भव्य असे मंदिर आहे.हे मंदिर निसर्गरम्य परिसरात आहे..
## भौगोलिक स्थान
## तालुक्यातील गावे
येरोळ,आरी आजणी बुद्रुक आनंदवाडी आंकुळगा बाकळी बेवानळ

## हवामान
## लोकजीवन
==प्रेक्षणीय स्थळे== येरोळ येथे भव्य असे कालिकामातेचे मंदिर आहे.निसर्गरम्य स्थळ असुन येथे आवश्य भेट द्यावी...

## नागरी सुविधा
## जवळपासचे तालुके
## संदर्भ
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

वर्ग:लातूर जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
मोहोळ तालुका

**मोहोळ** हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यात असलेले छोटे शहर आहे. हे शहर मोहोळ तालुक्याचे प्रशासकीय केन्द्र आहे.पुणे व सोलापूर या दोन शहरांना जोडणारा महामार्ग क्रमांक-६५ मोहोळमधून जातो.

*कृषी विभाग:
#राष्ट्रीय ज्वारी संशोधन केंद्र मोहोळ. (महात्मा फुले कृषी विध्यापिठ राहुरी संलग्न कळसे फार्म)
#कृषी विज्ञान केंद्र मोहोळ. (महात्मा फुले कृषी विध्यापिठ राहुरी संलग्न कळसे फार्म)

*प्रशासकीय कार्यालये:
#तहसील कार्यालय मोहोळ.
#पंचायत समिती कार्यालय मोहोळ.
#नगर परिषद मोहोळ.
#पोलीस ठाणे मोहोळ                          
#भुमी अभिलेख  यांचे कार्यालय
#कृषी उत्पन्न बाजार समिती
**आठवडा बाजार (रविवार)  
* शहरात जुन्या वास्तूंपैकी 
नागनाथ मंदिर, 
नीलकंठ मंदिर, 
भानेश्वर मंदिर, 
गवत्या मारुती मंदिर, 
शक्तीदेवी मंदिर, 
उत्रेश्र्वर मंदिर, 
देशमुख वाडा, 
जोशी वाडा, 
देशपांडे वाडा, 
इंग्रज कालीन जेल, 
चाटी गल्ली विहीर, 
अश्या ऐतीहासिक वास्तू आहेत. 
**मेन रोड बाजारपेठ असून सर्व दुकाने आहेत.
वैराग रस्ता भागाकडे शेती भाग आहे

## तालुक्यातील गावे
#आढेगाव (मोहोळ)
#आंगर
#अंकोळी
#अरबाळी
#अर्धनारी
#अर्जुनसोंड
#आष्टे (मोहोळ)
#आष्टी (मोहोळ)
#औंधी
#बैरागवाडी (मोहोळ)
#भैरोवाडी
#भांबेवाडी
#भोईरे
#बितळे
#बोपळे
#चिखली (मोहोळ)
#चिंचोळीकटी
#दादापूर
#देगाव (मोहोळ)
#देवडी
#धायंगडेवाडी
#ढोकबाबुळगाव
#डिकसळ (मोहोळ)
#एकुर्के
#गालंडवाडी
#घाटणे (मोहोळ)
#घोडेश्वर
#घोरपडी (मोहोळ)
#गोटेवाडी
#हरळवाडी
#हिंगणी (मोहोळ)
#हिवरे
#इचगाव
#जामगाव बुद्रुक
#जामगाव खुर्द
#कामटी बुद्रुक
#कामटी खुर्द
#काटेवाडी
#खंडाळी
#खंडोबाचीवाडी
#खरकटणे
#खवणी
#खुणेश्वर
#कोळेगाव
#कोंबडवाडी
#कोन्हेरी
#कोरवळी
#कोठाळे (मोहोळ)
#कुरणवाडी
#कुरूळ (मोहोळ)
#लामणतांडा (मोहोळ)
#लांबोटी
#मालिकपेठ
#मांगौळी
#मासळेचौधरी
#मिरी (मोहोळ)
#मोहोळ
#मोरवंची
#मुंढेवाडी (मोहोळ)
#नजीकपिंपरी
#नाळबंदवाडी
#नांदगाव (मोहोळ)
#नारखेड
#पापरी
#परमेश्वर पिंपरी
#पासळेवाडी
#पाटकुळ
#पवारवाडी (मोहोळ)
#पिरटाकळी
#पेणुर
#पोखरापूर
#पोफळी (मोहोळ)
#रामहिंगणी
#सारोळे (मोहोळ)
#सौंदणे
#सावळेश्वर (मोहोळ)
#सय्यदवरवडे
#शेजबाभुळगाव
#शेतफळ
#शिंगोळी
#शिरापूर
#सिद्देवाडी
#सोहाळे
#टाकळी (मोहोळ)
#तांबोळे
#तरटगाव (मोहोळ)
#तेलंगवाडी
#वडाचीवाडी (मोहोळ)
#वड्डेगाव
#वाडवळ
#वाफाळे (मोहोळ)
#वाघोळी (मोहोळ)
#वाघोळीवाडी
#वाळुज
#वरकुटे
#वटवटे
#विरावडे बुद्रुक
#विरावडे खुर्द
#यावली (मोहोळ)
#येल्लमवाडी
#येणकी
#येवती (मोहोळ)

## संदर्भ
http://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4248-mohol-solapur-maharashtra.html
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 

## हे सुद्धा पहा
* सोलापूर
* सोलापूर जिल्हा

वर्ग:सोलापूर जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
दक्षिण सोलापूर तालुका

**दक्षिण सोलापूर** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

२००१ च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या २,१०४,७७० होती.

## तालुक्यातील गावे
#कुंभारी(दक्षिण सोलापूर)
#आचेगाव (दक्षिण सोलापूर)
#आहेरवाडी
#अकोले मंद्रुप
#आलेगाव (दक्षिण सोलापूर)
#अंत्रोली (द
#गंगेवाडी
#क्षिण सोलापूर)
#औज आहेरवाडी
#बाळगी
#बंदलगी
#बसवनगर
#भडारकवठे
#बिरनाळ
#बोळकवठे
#बोरामणी
#बोरूळ
#चंद्रहाळ
#चिंचपूर
#चिनोहोळी
#दरगाणहळ्ळी
#धोतरी
#दिंढुर
#दोड्डीगावडेवाडी (दक्षिण सोलापूर)
#घोडातांडा
#गुंजेगाव
#गुरदेहळ्ळी
#हणमगाव
#हत्तरसंग
#हातुर
#हिपळे
#हिप्पारगे
#होनमुरगी
#होटगी
#होटगीस्थानक
#इंदिरानगर (दक्षिण सोलापूर)
#इंगळगी
#काणबास
#कांदळगाव (दक्षिण सोलापूर)
#कांदेहळ्ळी
#करकळ
#कासेगाव (दक्षिण सोलापूर)
#खानापूर (दक्षिण सोलापूर)
#कुडाळ (दक्षिण सोलापूर)
#कुरघोट
#कुसुर
#लावंगी
#मादरे
#माळकवठे
#मंदरूप
#मांगोळी
#मुळेगाव
#मुळेगाव तांडा
#मुसटी
#नांदणी
#निंबार्गी
#फटाटेवाडी
#पिंजरवाडी
#राजुर (दक्षिण सोलापूर)
#रामपूर (दक्षिण सोलापूर)
#सादेपूर
#सांगदरी
#सांजवड
#सावटखेड
#शंकरनगर
#शिंगाडगाव
#शिरपाणहळ्ळी
#शिरवळ (दक्षिण सोलापूर)
#सिंदखेड (दक्षिण सोलापूर)
#टाकाळी (दक्षिण सोलापूर)
#तांदुळवाडी (दक्षिण सोलापूर)
#तेलगावमंदरूप
#तिळ्ळेहाळ
#तीर्थ
#तोगराळी
#उळे
#उळेवाडी
#वडकबळ
#वाडापूर
#वळसंग
#विंचुर
#वडगाव (दक्षिण सोलापूर)
#वाडजी (दक्षिण सोलापूर)
#वांगी (दक्षिण सोलापूर)
#वारळेगाव
#येळेगाव
#येतनाळ

## संदर्भ
## बाह्य दुवे
#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/ 
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate 
#https://transport.maharashtra.gov.in/

वर्ग:सोलापूर जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
*
पेनल्टी किक (फुटबॉल)

**पेनल्टी किक** ही फुटबॉलमधील एक खेळी आहे. यात चेंडू गोलपासून अंदाजे १२ मीटर अंतरावर ठेवला जातो. चेंडूला लाथ मारणाऱ्या खेळाडू आणि गोलच्या मध्ये फक्त गोलरक्षक असतो. पंचाने शिट्टी वाजवून खूण केली असता खेळाडू लाथ मारतो व गोलरक्षक चेंडू अडविण्याचा प्रयत्न करतो.

गोलच्या जवळच्या भागात बचाव करणाऱ्या खेळाडूद्वारा झालेल्या गंभीर चुकीच्या बदल्यात पंच ही खेळी आक्रमक संघाला बहाल करतो.

वर्ग:फुटबॉल
महाराष्ट्रातील जिल्हानिहाय तालुक्यांची यादी

महाराष्ट्रात एकूण ३६ जिल्हे आहेत, तर ३६ जिल्ह्यात मिळून महाराष्ट्रात एकूण ३५८ तालुके आहेत, पण मुंबई शहर जिल्ह्यात एकही तालुका नाही. महाराष्ट्रामध्ये एकूण ३५१ पंचायत समित्या आहेत, जे तालुके १०० टक्के शहरी असतात त्यांच्या साठी पंचायत समिती स्थापन केली जात नाही. क्षेत्रफळाचे दृष्टीने अमरावती जिल्ह्यातील चिखलदरा (२५०९.६१ km२) हा सर्वात मोठा तर ठाणे जिल्ह्यातील उल्हासनगर (१३.०० km२) हा सर्वात लहान तालुका आहे. एकाच तालुक्यामध्ये सर्वाधिक गावे सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यात आहेत.

## जिल्हावार तालुक्यांची यादी 
### अकोला जिल्हा
अकोला जिल्ह्यात ७ तालुके आहेत.

### अमरावती जिल्हा
अमरावती जिल्ह्यात १४ तालुके आहेत.

### अहिल्यानगर जिल्हा
अहिल्यानगर जिल्ह्यात १४ तालुके आहेत.

### धाराशिव जिल्हा
धाराशिव जिल्ह्यात ८ तालुके आहेत.

### छत्रपती संभाजीनगर जिल्हा
छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यात ९ तालुके आहेत.

### कोल्हापूर जिल्हा
कोल्हापूर जिल्ह्यात १२ तालुके आहेत.

### गडचिरोली जिल्हा
गडचिरोली जिल्ह्यात १२ तालुके आहेत.

### गोंदिया जिल्हा
गोंदिया जिल्ह्यात ८ तालुके आहेत.

### चंद्रपूर जिल्हा
चंद्रपूर जिल्ह्यात १५ तालुके आहेत.

### जळगाव जिल्हा
जळगाव जिल्ह्यात १५ तालुके आहेत.

### जालना जिल्हा
जालना जिल्ह्यात ८ तालुके आहेत.

### ठाणे जिल्हा
ठाणे जिल्ह्यात ७ तालुके आहेत.

### धुळे जिल्हा
धुळे जिल्ह्यात ४ तालुके आहेत.

### नंदुरबार जिल्हा
नंदुरबार जिल्ह्यात ६ तालुके आहेत.

### नांदेड जिल्हा
नांदेड जिल्ह्यात १६ तालुके आहेत.

### नागपूर जिल्हा
नागपूर जिल्ह्यात १४ तालुके आहेत.

### नाशिक जिल्हा
नाशिक जिल्ह्यात १५ तालुके आहेत.

### परभणी जिल्हा
परभणी जिल्ह्यात ९ तालुके आहेत.

### पालघर जिल्हा
पालघर जिल्ह्यात ८ तालुके आहेत.

### पुणे जिल्हा
पुणे जिल्ह्यात १४ तालुके आहेत.

### बीड जिल्हा
बीड जिल्ह्यात ११ तालुके आहेत.

### बुलढाणा जिल्हा
बुलढाणा जिल्ह्यात १३ तालुके आहेत.

### भंडारा जिल्हा
भंडारा जिल्ह्यात ७ तालुके आहेत.

### मुंबई उपनगर जिल्हा
मुंबई उपनगर जिल्ह्यात ३ तालुके आहेत.

### मुंबई शहर जिल्हा
मुंबई शहर जिल्ह्यात एकही तालुका नाही.

### यवतमाळ जिल्हा
यवतमाळ जिल्ह्यात १६ तालुके आहेत.

### रत्‍नागिरी जिल्हा
रत्‍नागिरी जिल्ह्यात ९ तालुके आहेत.

### रायगड जिल्हा
रायगड जिल्ह्यात १५ तालुके आहेत.

### लातूर जिल्हा
लातूर जिल्ह्यात १० तालुके आहेत.

### वर्धा जिल्हा
वर्धा जिल्ह्यात ८ तालुके आहेत.

### वाशिम जिल्हा
वाशिम जिल्ह्यात ६ तालुके आहेत.

### सांगली जिल्हा
सांगली जिल्ह्यात १० तालुके आहेत.

### सातारा जिल्हा
सातारा जिल्ह्यात ११ तालुके आहेत.

### सिंधुदुर्ग जिल्हा
सिंधुदुर्ग जिल्ह्यात ८ तालुके आहेत.

### सोलापूर जिल्हा
सोलापूर जिल्ह्यात ११ तालुके आहेत.

### हिंगोली जिल्हा
हिंगोली जिल्ह्यात ५ तालुके आहेत.

## हे सुद्धा पहा 
* भारताची जनगणना २०११
* महाराष्ट्रातील जिल्ह्यांची यादी
* महाराष्ट्रातील महानगरपालिकांची यादी
* महाराष्ट्रातील किल्ले
* लोकसंख्येनुसार महाराष्ट्रातील शहरांची यादी
* महाराष्ट्रातील विद्यापीठे
* महाराष्ट्रातील धरणांची यादी
* महाराष्ट्रातील नद्यांची यादी
* महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके
* महाराष्ट्र शासन
* पंचायत समिती
* ग्रामपंचायत
* नगर पंचायत
* नगर परिषद

## संदर्भ 
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
पेर

एक पिवळट हिरव्या रंगाचे, आंबट-गोड चवीचे फळ.

हे फळ थंड हवामानाच्या प्रदेशात होते.
thumb|पेर

वर्ग:फळे
गेल्झनकिर्शेन

**गेल्सनकर्शन** () हे जर्मनी देशाच्या नोर्डऱ्हाइन-वेस्टफालन या राज्यातील एक शहर आहे. हे शहर रुहर परिसरातील एक महत्त्वाचे शहर आहे. 

## खेळ 
फुटबॉल हा गेल्सनकर्शनमधील सर्वात लोकप्रिय खेळ आहे. जर्मनीमधील सर्वात लोकप्रिय संघांपैकी एक असलेला व बुंदेसलीगामधून खेळणारा एफ.से. शाल्क ०४ हा संघ येथेच स्थित आहे. गेल्सनकर्शन आजवर १९७४ व २००६ मधील फिफा विश्वचषक स्पर्धांचे तसेच युएफा यूरो १९८८ स्पर्धेचे यजमान शहर राहिले आहे. फेल्टिन्स-अरेना हे येथील स्टेडियम जगातील सर्वात अद्ययावत मैदानांपैकी एक मानले जाते.

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ
* 

वर्ग:जर्मनीमधील शहरे
वर्ग:नोर्डऱ्हाइन-वेस्टफालन
*
लाइपझिश

**लाइपझिश** () हे जर्मनी देशाच्या जाक्सन ह्या राज्यातील दुसऱ्या क्रमांकाचे मोठे शहर (ड्रेस्डेन खालोखाल) आहे. हे शहर जर्मनीच्या पूर्व भागात बर्लिनच्या २०० किमी दक्षिणेस वसले आहे.

पवित्र रोमन साम्राज्य काळात एक मोठे व्यापार केंद्र असणारे लाइपझिश दुसऱ्या महायुद्धानंतर पूर्व जर्मनीमध्ये सामील केले गेले. जर्मनीच्या एकत्रीकरणानंतर लाइपझिशमधील ऐतिहासिक इमारती दुरुस्त केल्या गेल्या व येथील पायाभूत सुविधा मोठ्या प्रमाणावर सुधारल्या गेल्या. २०१० साली लाइपझिश हे जगातील ६८वे उत्तम निवासयोग्य शहर होते.

## खेळ 
फुटबॉल हा लाइपझिशमधील सर्वात लोकप्रिय खेळ आहे.  २००६ मधील फिफा विश्वचषक स्पर्धेसाठी लाइपझिश हे एक यजमान शहर होते. रेड बुल अरेना हे येथील सर्वात मोठे स्टेडियम आहे.

## जुळी शहरे 
* आदिस अबाबा
* बर्मिंगहॅम
* बोलोन्या
* ब्रनो
* फ्रांकफुर्ट
* हानोव्हर
* ह्युस्टन
* क्यीव
* ल्यों
* नानजिंग
* प्लॉव्हडिव्ह
* थेसालोनिकी
* त्राव्हनिक
* हर्झलिया

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ
* 

वर्ग:जर्मनीमधील शहरे
वर्ग:लाइपझिश
हानोफर

**हानोफर** (मराठीत हॅनोव्हर) (जर्मन: Hannover) ही जर्मनीच्या नीडरजॅक्सन राज्याची राजधानी आहे. हॅनोव्हर जर्मनीच्या उत्तर भागात लाइन नदीच्या काठावर हँबुर्गच्या १५७ किमी दक्षिणेस व बर्लिनच्या २८५ किमी पश्चिमेस वसले आहे. सुमारे ५.१८ लाख लोकसंख्या असलेले हॅनोव्हर जर्मनीमधील १३व्या क्रमांकाचे मोठे शहर आहे.

इ.स. १८१४ ते १८६६ दरम्यान हॅनोव्हर शहर ज्या हॅनोव्हर राज्याचा भाग होता ते राज्य १८६८ ते १९४६ च्यादरम्यान प्रशिया देशातील एक प्रांत होता.

हानोफर ९६ हा बुंडेसलीगामध्ये खेळणारा हानोफरमधील प्रमुख फुटबॉल क्लब आहे. येथील नीडरजाक्सनस्टेडियोन ह्या स्टेडियममध्ये १९७४ व २००६ सलच्या फिफा विश्वचषक स्पर्धांचे व युएफा यूरो १९८८ स्पर्धेचे सामने खेळवले गेले होते.

## संदर्भ
## हे सुद्धा पहा 
*जर्मनीमधील शहरांची यादी

## बाह्य दुवे
* अधिकृत संकेतस्थळ
*

वर्ग:जर्मनीमधील शहरे
वर्ग:हानोफर
ऑलिंपिक स्टेडियम (बर्लिन)

**मर्सिडिझ-बेन्झ अरेना** () हे जर्मनी देशाच्या बर्लिन शहरामधील एक बहुपयोगी फुटबॉल स्टेडियम आहे. ह्या स्थानावर १९१६ उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धेसाठी स्टेडियम बांधण्याचा विचार होता, परंतु पहिल्या महायुद्धामुळे ही स्पर्धा रद्द करण्यात आल्याने ऑलिंपिक स्टेडियमचे बांधकाम थांबवण्यात आले. सध्याचे स्टेडियम १९३६ उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धेसाठी बांधण्यात आले. २००६ फिफा विश्वचषकासाठी ह्या स्टेडियमची मोठ्या प्रमाणावर खर्च करून डागडुजी करण्यात आली. ह्या विश्वचषकामधील अंतिम सामना येथेच खेळवला गेला. 

बुंडेसलीगामध्ये खेळणाऱ्या हेर्था बे.एस.से. ह्या क्लबचे हे यजमान मैदान आहे. १९३६ उन्हाळी ऑलिंपिक व्यतिरिक्त आजवर येथे १९७४ व २००६ फिफा विश्वचषकांमधील साखळी व बाद फेरीचे सामने खेळवले गेले आहेत.

## आंतरराष्ट्रीय सामने 
### १९७४ फिफा विश्वचषक 
१९७४ फिफा विश्वचषकामधील खालील सामने येथे खेळवले गेले:

### २००६ फिफा विश्वचषक 
२००६ फिफा विश्वचषकामधील खालील सामने येथे खेळवले गेले:

## बाह्य दुवे 
* अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:जर्मनीमधील फुटबॉल मैदाने
वर्ग:बर्लिनमधील इमारती व वास्तू
अलायंझ अरेना

**अलायंझ अरेना** () हे जर्मनी देशाच्या म्युनिक शहरामधील एक फुटबॉल स्टेडियम आहे. २००६ फिफा विश्वचषकासाठी बांधण्यात आलेल्या ह्या स्टेडियमचा वापर सध्या बायर्न म्युनिक व टे.एस.फाउ. १८६० म्युन्शेन हे दोन फुटबॉल क्लब आपले यजमान सामने खेळण्याकरिता करतात. ६९,९०० आसनक्षमता असलेले अलायंझ अरेना हे डॉर्टमुंडमधील सिग्नल इडूना पार्क व बर्लिनमधील ऑलिंपियास्टेडियोन खालोखाल तिसऱ्या क्रमांकाचे मोठे स्टेडियम आहे.

## २००६ फिफा विश्वचषक
## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:जर्मनीमधील फुटबॉल मैदाने
एम.एच.पी.अरेना

**एम.एच.पी.अरेना** () हे जर्मनी देशाच्या श्टुटगार्ट शहरामधील एक फुटबॉल स्टेडियम आहे. बुंडेसलीगामध्ये खेळणाऱ्या फाउ.एफ.बे. श्टुटगार्ट ह्या क्लबचे हे यजमान मैदान आहे. इ.स. १९९३ पर्यंत हे स्टेडियम नेकरस्टेडियोन ह्या नावाने ओळखले जात असे. १९९० च्या दशकामध्ये ह्या स्टेडियमच्या पुनर्बांधणी व सुधारासाठी डाइमलर-बेन्झ कंपनीने निधी पुरवल्यामुळे गोटलिब डाइमलरचे नाव ह्याला दिले गेले. २००८ साली ह्या स्टेडियमचे नाव बदलून मर्सिडिझ-बेन्झ अरेना हे ठेवण्यात आले. २०२३ साली ह्या स्टेडियमचे नाव बदलून सध्याचे एम.एच.पी.अरेना हे ठेवण्यात आले. 

आजवर येथे १९७४ व २००६ फिफा विश्वचषकांमधील, युएफा यूरो १९८८ स्पर्धेमधील साखळी व बाद फेरीचे सामने तसेच युएफा चॅंपियन्स लीगच्या १९५९ व १९८८ हंगामांमधील अंतिम फेरीचे सामने खेळवले गेले आहेत.

## आंतरराष्ट्रीय सामने
### १९७४ फिफा विश्वचषक
१९७४ फिफा विश्वचषकामधील खालील सामने येथे खेळवले गेले:

### युएफा यूरो १९८८
### २००६ फिफा विश्वचषक 
२००६ फिफा विश्वचषकामधील खालील सामने येथे खेळवले गेले:

## बाह्य दुवे
* अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:जर्मनीमधील फुटबॉल मैदाने
वर्ग:श्टुटगार्ट
वाल्डस्टेडियोन (फ्रांकफुर्ट)

**कॉमर्झबँक-अरेना** () किंवा **वाल्डस्टेडियोन** हे जर्मनी देशाच्या फ्रांकफुर्ट शहरामधील एक फुटबॉल स्टेडियम आहे. १९७४ व २००६ फिफा विश्वचषक स्पर्धांसाठी वापरण्यात आलेल्या ह्या स्टेडियममधून आइनट्राख्ट फ्रांकफुर्ट हा जर्मन संघ आपले यजमान सामने खेळतो.

## २००६ फिफा विश्वचषक
## बाह्य दुवे
*अधिकृत संकेतस्थळ

वर्ग:जर्मनीमधील फुटबॉल मैदाने