open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
न्यूझ१८ मराठी

**न्यूझ १८ लोकमत** ही बातम्यांच्या प्रसारणाला वाहिलेली मराठी भाषेतील आघाडीची निष्पक्ष वृत्तचित्रवाहिनी आहे. या वाहिनीचे प्रसारण ६ एप्रिल, इ.स. २००८ रोजी सुरू झाले. नेटवर्क १८ आणि लोकमत न्यूझ प्रायव्हेट लि. यांचा हा संयुक्त प्रकल्प आहे. वाहिनीचे मुख्यालय मुंबईतील लोअर परेल येथे आहे. सध्या प्रसाद काथे हे वृत्तवाहिनीचे संपादक आहे. तर महेश म्हात्रे हे या वृत्तवाहिनीचे कार्यकारी संपादक आहेत.
 
२०११ सालातल्या सर्वांत जास्त वृत्तविषयक कार्यक्रमासाठीचे राष्ट्रीय, तसेच मटा सन्मान सारखे पुरस्कार न्यूझ १८ लोकमत (पूर्वीच्या आयबीएन-लोकमत) ने मिळवले आहेत. ज्या व्यक्ती व संस्था महाराष्ट्राच्या प्रगतीला कारणीभूत झाल्या त्यांचा परिचय करून देणाऱ्या न्यूझ १८ लोकमतच्या लघुपटमालिकेला, ‘गर्जा महाराष्ट्र’ ह्या महाराष्ट्राच्या सुवर्णमहोत्सवी वर्षानिमित्त सर्वांत जास्त बक्षिसे मिळाली.

वृत्तवाहिनी सुरू झाल्यापासून प्रत्येक वर्षी या वाहिनीने पुरस्कार मिळविले आहेत . बेधडक, शो टाईम, दिवसभराच्या बातम्या, खबर महाराष्ट्राची, सलाम महाराष्ट्र, गावाकडच्या बातम्या, वाचाल तर वाचाल, टेकताई, क्राईम टाईम, रिपोर्ताज या  सारखे अनेक कार्यक्रम या वाहिनीवर मराठी जगतात पहिल्यादांच प्रसारित केले गेले.

## मुख्य कार्यक्रम 
दर तासाला एक बातमीपत्र रोज सकाळी सहा वाजल्यापासून सुरू असते. सकाळी ८.०० वाजता ‘आज ठळक’ या बातमीपत्रात राज्यासह जगभरातील बातम्यांचा वेध घेतला जातो.

१०.३० वाजता शो टाईम तर ११.३० वाजता चॅनेल सर्फिंग नावाचे मनोरंजन विश्वाची सफर घडवणारे कार्यक्रम सादर केले जातात. दुपारी ३.३० वाजता  टॉक टाइम हा माहितीपर चर्चात्मक आणि प्रेक्षकाना प्रश्न विचारायची संधी देणारा आणि एखाद्या विषयाला वाहिलेला कार्यक्रम असतो.

दुपारी १.०० वाजता लंच टाइम हे वार्तापत्र हे महाराष्ट्राच्या कानाकोपऱ्यातल्या बातम्या देणारे एक तासाचे वार्तापत्र प्रसारित केले जाते.

संध्याकाळी ७.०० वाजता महाराष्ट्राची बित्तंबातमी देणारे राष्ट्र महाराष्ट्र वार्तापत्र तर ८.०० वाजता चर्चात्मक कार्यक्रम बेधडक घेतला जातो. रात्री दहा वाजता राज्यातील बातम्यांचा आढावा दिवसभराच्या बातम्या या वार्तापत्रात घेतले जातात. मुंबई, पुणे, नाशिक या महानगरांतल्या घडामोडींची नोंद ठेवणारे  हे वार्तापत्र रात्री ११.०० वाजता प्रसारित केले जाते.

## शिवसेनाचा हल्ला 
न्यूझ १८ लोकमत (पूर्वीचे आयबी‍एन-लोकमत) वाहिनीने शिवसेनाप्रमुख बाळासाहेब ठाकऱ्यांवर केलेल्या टीकेच्या निषेधार्थ २० नोव्हेंबर २००९ रोजी शिवसेनेच्या कार्यकर्त्यांनी कार्यालयांवर हल्ला केला होता.

## संदर्भ 
वर्ग:मराठी दूरचित्रवाहिन्या
सावकारी पाश

**सावकारी पाश** बाबुराव पेंटर यांनी दिग्दर्शित केलेला आणि १९३६मध्ये प्रदर्शित झालेला सामाजिक चित्रपट आहे. 

## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. १९२५ मधील मराठी चित्रपट
केलुचरण मोहपात्रा

**केलुचरण मोहपात्रा** (जन्म : ८ जानेवारी १९२६;  - ७ एप्रिल २००४ ) हे  अभिजात भारतीय ओडिसी नर्तक आणि गुरू होते.   त्यांनी विसाव्या शतकात ओडिसी नृत्य कलेचे पुनरुज्जीवन केले.  पद्मविभूषण हा पुरस्कार मिळवणारे ते ओरिसातील पहिली व्यक्ती आहेत.

## प्रारंभीचे आयुष्य
भगवान जगन्नाथाला प्रसन्न करण्यासाठी सादर केला जाणारा गोतीपुआ हा ओरिसातील पारंपरिक नृत्यप्रकार गुरू केलुचरण मोहपात्रा यांनी तरुणपणीच सादर  केला. यात  स्त्रियांची वेशभूषा करून पुरुष नृत्य करीत असत. 

## कलेचे पुनरुज्जीवन
नंतरच्या आयुष्यात त्यांनी गोतीपुआ व माहारी या नृत्य प्रकारांत संशोधन केले, व त्यांतून त्यांनी एकूणच ओडिसी नृत्याची पुनर्बांधणी केली.गुरू केलुचरण मोहपात्रा हे तालवाद्यवादनात कुशल होते. मृदंग, पखवाज व तबला ह्यांतील त्यांचे कौशल्य त्यांनी केलेल्या नृत्यरचनांतून  दिसून येते. पारंपरिक पट्टचित्रकला प्रकारातही ते प्रवीण होते.

## नृत्यसंस्था
गुरू केलुचरण मोहपात्रा, त्यांच्या पत्नी लक्ष्मीप्रिया व मुलगा रतिकांत ह्यांनी सन १९९३मध्ये **सृजन** ही नृत्यसंस्था स्थापन केली.

## सन्मान व पुरस्कार
* संगीत नाटक अकादमी पुरस्कार - इ.स.१९६६
* पद्मश्री- इ.स.१९७४
* पद्म भूषण -इ.स. १९८८
* संगीत नाटक अकादमी फेलोशिप- इ.स.१९९१
* पद्म विभूषण- इ.स. २००० 
* मध्य प्रदेश शासनाकडून कालिदास सन्मान

## संदर्भ 
वर्ग:भारतीय नर्तक
वर्ग:इ.स. १९२६ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २००४ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:कलेतील पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:कलेतील पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:कालिदास सन्मान पुरस्कारविजेते
पळशी झाशी

'पळशी झाशी' हे महाराष्ट्र राज्यातील बुलढाणा जिल्ह्यातील संग्रामपूर तालुक्यात वसलेलं गाव आहे. येथे दर शुक्रवारी आठवडी बाजार भरतो .शेती हा या गावातील प्रमुख व्यवसाय आहे .जवळजवळ ८०-९० टक्के लोक शेतीवरच जीवन जगतात . वरवट आणि खामगाव हे ठिकाण येथील शेतकऱ्यांसाठी उत्तम म्हणजे जवळ असलेला कृषी बाजार आहे. या गावात १ एप्रिल २०१४ पासून प्राथमिक आरोग्य केंद्र कार्यरत आहे, तसेच  येथे अंगणवाडी आहे. या गावामध्ये दोन शाळांचा समावेश आहे ,त्यातील जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा ही ७ वी पर्यंत आणि शंकरगिरी महाराज विद्यालय हे १० वी पर्यंत आहे.
हे गाव 'शंकरगिरी महाराज' मंदिरासाठी आणि तेथील महाशिवारात्री निमित्त होणाऱ्या ६ ते ७ क्विंटलच्या **रोडगा** या महाप्रसादासाच्या आश्चर्यासाठी खुप प्रसिद्ध आहे.येथे निरनिराळ्या जातीचे व धर्माचे लोक एकपरिवारासम राहतात. तसेच काही इतर उत्सव साजरे केले जातात , त्यामध्ये शिव जयंती ‍‍, जिजाऊ जयंती ;डॅा. आंबेडकर जयंती; महात्मा फुले जयंती आणि सांस्कृतिक सण जसे दिवाळी , दसरा, होळी, पोळा, इत्यादी उत्सव आनंदाने साजरे केले जातात. 
युवक मित्रांकडुन या गावात २३ मार्च २०१३ पासून "क्रांतीज्योती सावित्रीबाई फुले सार्वजनिक वाचनालय, पळशी झाशी" हे ग्रंथालय सुरू करण्यात आले.

वर्ग:बुलढाणा जिल्ह्यातील गावे
संग्रामपूर

**संग्रामपूर** महाराष्ट्राच्या बुलढाणा जिल्ह्यातील एक शहर आहे. हे शहर याच नावाच्या तालुक्याचे प्रशासकीय केन्द्र आहे.

*
वर्ग:महाराष्ट्रातील शहरे
दानापूर ‍‍‍‍(संग्रामपूर‌‌‌‌)

**संग्रामपूर तालुक्यातील एक गाव**

वर्ग:बुलढाणा जिल्ह्यातील गावे
इव्हान डुक मार्केझ

**इव्हान डुक मार्केझ** (१ ऑगस्ट १९५७६) हा कोलंबिया देशाचा विद्यमान राष्ट्राध्यक्ष आहे. हा ऑगस्ट, २०१८ पासून सत्तेवर आहे.

## हे सुद्धा पहा
*जगातील देशांच्या राष्ट्रप्रमुख व सरकारप्रमुखांची यादी

## बाह्य दुवे 
वर्ग:कोलंबियाचे राष्ट्राध्यक्ष
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
गीता अय्यंगार

**गीता अय्यंगार** ( ७ डिसेंबर,१९४४ पुणे - १६ डिसेंबर २०१८, पुणे) या भारतीय योगशिक्षिका होत्या. या योगाचार्य बी.के.एस. अय्यंगार यांची मोठी मुलगी होत्या. त्यांनी स्त्री  स्वास्थ्यासाठी योगासनांचा पुरस्कार केला.

## जीवन आणि कार्य 
अय्यंगारांनी त्यांच्या वडिलांकडून अगदी लहानपणीच योग शिकण्यास सुरुवात केली. १९६१ साली महाविद्यालयातून बाहेर पडल्यावर, वडील इतर देशांच्या दौऱ्यावर असताना, त्यांनी वडिलांच्या जागी शिकविण्यास सुरुवात केली. १९८४ साली त्यांच्या वडिलांनी या कामातून निवृत्ती घेतल्यानंतर, त्यांनी त्यांचे बंधू प्रशांत अय्यंगार (जन्म: १९४९) यांच्यासोबत रमामणी अय्यंगार मेमोरिअल योग संस्थेचे (आर.आय.एम.वाय.आय.) काम बघण्यास सुरुवात केली. यासोबतच त्यांचे परदेशात योगाच्या प्रसाराचे काम चालूच होते.

## शिकवण 
स्त्रियांच्या विविध गरजा डोळ्यासमोर ठेवून अय्यंगारांनी योगाचा अभ्यास केला. स्त्रियांच्या आयुष्यातील महत्त्वाच्या टप्प्यांसाठी, जसे की मासिक पाळी, गर्भधारणा, प्रसूती नंतर आणि रजोनिवृत्ती झाल्यावर करावयाची विशिष्ट आसने, प्राणायाम आणि त्यांचा योग्य क्रम त्यांनी दिला. आपल्या वडिलांप्रमाणेच अय्यंगार मन आणि शरीर यांचा योग कसा साधायचा आणि श्वसनसंस्था, रक्ताभिसरण संस्था, चेतासंस्था, स्नायू, अधिचर्म आणि मनाला सक्षम कसे करायचे याबद्दल मार्गदर्शन करतात.

अयंगार संस्थेत काम करण्याबरोबरच, त्यांनी विदेशातही अयंगार योग प्रसाराचे कार्य सुरू ठेवले आहे. त्यांची कीर्ती सर्वदूर पसरलेली आहे. त्यांनी प्रसाराचे काम केलेले मुख्य प्रदेश पुढील प्रमाणे आहेत.

*उत्तर अमेरिका
*ऑस्ट्रेलिया
*दक्षिण आफ्रिका
*युरोप

 याशिवाय त्यांनी अनेक देशांमधे योग प्रशिक्षकांना तयार केले आहे, उदा. इटली.

## अय्यंगार यांनी लिहिलेली पुस्तके 
* शांतीयोग 
*योगा: अ जेम फॉर वुमेन
*योगा इन ॲक्शन - प्रिलीमिनरी कोर्स 
*द वुमेन्स योगा बुकः आसना अँड प्राणायामा फॉर ऑल फेजेस ऑफ द मेंस्ट्रूअल सायकल: क्लेनेल बॉबी यांच्यासह लेखन 
*अय्यंगार योगा फॉर मदरहूड: सेफ प्रक्टीस फॉर एक्स्पेक्टंट अँड न्यू मदर्स

## संदर्भ  
वर्ग:योग शिक्षक
वर्ग:इ.स. १९४४ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील मृत्यू
वर्ग:योग
गोविंदप्पा वेंकटस्वामी

**गोविंदप्पा वेंकटस्वामी** हे भारतातील एक गणमान्य नेत्रतज्ज्ञ होते. ते अरविंद आय हॉस्पिटल या संस्थेचे जनक व माजी अध्यक्ष होते. त्यांनी आपले पूर्ण जीवन नेत्रविकार हटविण्यात लावले.त्यांनी निर्माण केलेली संस्था ही जगातील डोळ्यांच्या देखभालीसाठी असलेली एक अग्रगण्य संस्था आहे.

या संस्थेद्वारे, सुमारे ५५ लाख नेत्ररुग्णांची तपासणी केल्या गेली व सुमारे ६.८ लाख रुग्णांवर शस्त्रक्रिया केल्या गेल्यात.यापैकी अनेक रुग्णांनी त्यापोटी काहीच शुल्क दिले नाही अथवा अत्यंत माफक दरात त्यांचेवर शस्त्रक्रिया करण्यात आली.

डॉ. गोविंदप्पांना भारत सरकारतर्फे सन १९७३ मध्ये पद्मश्री पुरस्काराने गौरविण्यात आले.

वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते
वर्ग:भारतीय नेत्रतज्ज्ञ
वर्ग:लाल वर्ग असणारे लेख
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
न्यू झीलंड महिला क्रिकेट संघाचा ऑस्ट्रेलिया दौरा, २०१८-१९

न्यू झीलंड राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघ २७ सप्टेंबर २०१८ ते ३ मार्च २०१९ दरम्यान ऑस्ट्रेलियाच्या सध्या दौऱ्यावर आहेत. उभय संघ ३ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने व ३ महिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी सामने खेळतील.
 
## सराव सामने 
### १ला महिला ट्वेंटी सराव सामना : क्रिकेट ऑस्ट्रेलिया महिला एकादश वि. ऑस्ट्रेलिया महिला 
### २रा महिला ट्वेंटी सराव सामना : क्रिकेट ऑस्ट्रेलिया महिला एकादश वि. न्यू झीलंड महिला 
## महिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी मालिका 
### १ला महिला ट्वेंटी सामना 
### २रा महिला ट्वेंटी२० सामना 
### ३रा महिला ट्वेंटी२० सामना 
## महिला एकदिवसीय मालिका
### पहिली महिला वनडे
### दुसरी महिला वनडे
### तिसरी महिला वनडे
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील क्रिकेट
वर्ग:इ.स. २०१९ मधील क्रिकेट
वर्ग:न्यू झीलंड महिला क्रिकेट संघाचे ऑस्ट्रेलिया दौरे
झिम्बाब्वे क्रिकेट संघाचा दक्षिण आफ्रिका दौरा, २०१८-१९

झिम्बाब्वे क्रिकेट संघ सप्टेंबर-ऑक्टोबर २०१८ मध्ये ३ आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने व ३ ट्वेंटी-ट्वेंटी सामने खेळण्यासाठी दक्षिण आफ्रिकेच्या दौऱ्यावर गेला होता.

दक्षिण आफ्रिकेने एकदिवसीय मालिका ३-० तर ट्वेंटी२० मालिका २-० अशी जिंकली.
## आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय मालिका 
### १ला एकदिवसीय सामना 
### २रा एकदिवसीय सामना
### ३रा एकदिवसीय सामना
## आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० मालिका 
### १ली ट्वेंटी२०
### २री ट्वेंटी२०
### ३री ट्वेंटी२०
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील क्रिकेट
वर्ग:झिम्बाब्वे क्रिकेट संघाचे दक्षिण आफ्रिका दौरे
डंकन एडवर्ड्स

इवलेसे|300x300अंश|डंकन एडवर्ड्स

**डंकन एडवर्ड्स** (१ ऑक्टोबर, १९३६:वुड्ससाइड, डडले, वूस्टरशायर - २१ फेब्रुवारी, १९५८) हा होता. मॅंचेस्टर युनायटेड आणि इंग्लंडच्या राष्ट्रीय फुटबॉल संघासाठी खेळला होता. १९५० च्या दशकाच्या मध्यात व्यवस्थापक मॅट बस्बी यांच्या नेतृत्वाखालील युवा संघाचा बुस्बी बेब्स हा एक होता. क्लबसाठी त्याने १५१ सामने खेळले. म्युनिक विमान अपघातात मृत्यू पावलेल्ल्या आठ खेळाडूंपैकी हा एक खेळाडू होता. ते सुरुवातीला वाचले परंतु अपघातात झलेल्या जखमांमुळे दोन आठवड्यांनंतर रुग्णालयात मरण पावले. 

एडवर्डस यांनी किशोरवयीतच मॅंचेस्टर युनायटेडसाठी खेळण्यास सुरुवात केली.

वर्ग:इंग्लंडचे फुटबॉल खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९३६ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९५८ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
जॉर्जिया वेरहॅम

**जॉर्जिया वेरहॅम** (२६ मे, इ.स. १९९९:टेरांग, व्हिक्टोरिया, ऑस्ट्रेलिया - ) ही कडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारी खेळाडू आहे. ही उजव्या हाताने फलंदाजी आणि मध्यमगती गोलंदाजी करते.

ही आपला पहिला आंतरराष्ट्रीय टी२० सामना विरुद्ध २९ सप्टेंबर, २०१८ रोजी खेळली.

## संदर्भ आणि नोंदी
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाच्या महिला क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९९९ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
माँटक्लेर (न्यू जर्सी)

इवलेसे
**मॉंटक्लेर** अमेरिकेतील न्यू जर्सी राज्यातील शहर आहे. २०१० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या ३८,९७७ होती. एसेक्स काउंटी मध्ये असलेल्या या शहराची स्थापना १५ एप्रिल, १८६८ रोजी झाली.

वर्ग:न्यू जर्सीमधील शहरे
वर्ग:एसेक्स काउंटी (न्यू जर्सी)
इंटरस्टेट ५

**इंटरस्टेट ५** तथा **आय-५** हा अमेरिकेतील महामार्ग आहे. वॉशिंग्टन, ओरेगन आणि कॅलिफोर्निया राज्यांना जोडणारा हा रस्ता देशाच्या उत्तर सीमेपासून दक्षिण सीमेपर्यंत आहे.

हा महामार्ग २,२२२.९७ किमी लांबीचा आहे.

०५
वेस्ट इंडीज क्रिकेट संघाचा भारत दौरा, २०१८-१९

वेस्ट इंडीज क्रिकेट संघ सप्टेंबर-नोव्हेंबर २०१८ मध्ये दोन कसोटी, ५ आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने व ३ ट्वेंटी सामने खेळण्यासाठी भारताच्या दौऱ्यावर येणार आहे. दौऱ्यापुर्वी, बडोद्यात दोन दिवसीय सराव सामना होईल.

ठरावाप्रमाणे एक एकदिवसीय सामना तिरुवनंतपुरमधील ग्रीनफील्ड आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट स्टेडियममध्ये खेळवण्यात येणार असे बीसीसीआयच्या दौरा आणि वेळापत्रक मंडळाने निश्चित केले. परंतु जेव्हा मार्च २०१८मध्ये वेळापत्रक जाहीर झाले तेव्हा संबंधीत सामना कोचीतील जवाहरलाल नेहरू मैदान येथे स्थानांतरित करण्यात आला. लखनौतील एकाना आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट स्टेडियमवर पहिला आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट सामना खेळवला जाईल. त्याच महिन्यात बीसीसीआयच्या सुत्रांकडून दुसरा एकदिवसीय सामना इंदूरमधून तिकिट विक्रीसंदर्भातील मतभेदामुळे हलवला जाणार असल्याचे कळले. ३ ऑक्टोबर २०१८ रोजी दुसरा एकदिवसीय सामना विशाखापट्टणम येथील डॉ. वाय.एस. राजशेखर रेड्डी एसीए-व्हिडीसीए क्रिकेट मैदानावर होईल असे बीसीसीआयने जाहीर केले. १२ ऑगस्ट २०१८ला बीसीसीआयने ४था एकदिवसीय सामना वानखेडे स्टेडियमवरून ब्रेबॉर्न स्टेडियमला हलवला. ब्रेबॉर्न स्टेडियमवर तब्बल ९ वर्षांनी आंतरराष्ट्रीय सामना होईल. या मैदानावर शेवटचा आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट सामना भारत व श्रीलंका यांच्यातील कसोटी सामना २ डिसेंबर २०१८ रोजी झाला.

जेसन होल्डर दुखापतीमुळे पहिली कसोटीला मुकला. त्याच्याजागी कर्णधारपदाची धुरा क्रेग ब्रेथवेटने सांभाळली.
भारताच्या टी२० संघात महेंद्रसिंग धोनीऐवजी रिषभ पंतला घेण्यात आले. भारताच्या एकदिवसीय संघातून शार्दुल ठाकूर बाहेर पडला तर त्याच्याजागी उमेश यादवला घेण्यात आले. तसेच इव्हिन लुईसने वैयक्तिक कारणासाठी दौऱ्यातून माघार घेतली. त्याची जागा भरून काढण्यासाठी विंडिजच्या एकदिवसीय व ट्वेंटी२० संघात कीरन पॉवेल आणि निकोलस पूरनला घेण्यात आले. शेवटच्या तीन एकदिवसीय सामन्यांसाठी भारतीय संघात भुवनेश्वर कुमार, जसप्रीत बुमराह व केदार जाधव यांची निवड करण्यात आली तर मोहम्मद शमीला डच्चू देण्यात आला. आंद्रे रसेलला दुखापत झाल्यामुळे वेस्ट इंडीजच्या ट्वेंटी२० संघात शई होपची निवड करण्यात आली.

## सराव सामने 
### दोन-दिवसीय सराव सामना : बोर्ड अध्यक्षीय एकादश वि वेस्ट इंडीज
## कसोटी मालिका 
### १ली कसोटी
### २री कसोटी
## आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय मालिका 
### १ला सामना 
### २रा सामना
### ३रा सामना
### ४था सामना
### ५वा सामना
## आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० मालिका 
### १ली ट्वेंटी२०
### २री ट्वेंटी२०
### ३री ट्वेंटी२०
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील क्रिकेट
२०१८
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट संघाचे भारतीय दौरे
क्रिस्चियान जाँकर

**ख्रिस्तीयन जॉंकर** (२४ सप्टेंबर, १९८६) हा चा क्रिकेट खेळाडू आहे.
ब्रँडन मावुटा

**ब्रॅंडन मावुटा** (४ मार्च, १९९७) हा चा क्रिकेट खेळाडू आहे.
तारुण्यपीटिका

मुरुम व **तारुण्यपीटिका** (कोलाक्शियली म्हणजे झिट किंवा स्पॉट म्हणून ओळखल्या जातात.) ह्या एक प्रकारचा कॉमेडो असतो ज्यामुळे मृत त्वचेच्या पेशी त्वचेच्या छिद्रांमध्ये अडकतात.
त्याच्या वाढीव अवस्थेत हे पस्ट्यूले किंवा पॅपुल्समध्ये विकसित होऊ शकते.मुरुमांना मुरुमांच्या औषधे, ॲंटिबायोटिक्स आणि वैद्यकीय चिकित्सकांनी दिलेल्या ॲंटी-इंफॅमॅमेटरीजद्वारे किंवा फार्मसीमध्ये खरेदी केलेल्या काउंटर उपायांद्वारे उपचार करता येऊ शकतात.

## कारण
त्वचेच्या आत असलेल्या स्नायुग्रंथी सेबम तयार करतात. त्वचेच्या बाह्य स्तरांवर, नैसर्गिक आणि सातत्यपूर्ण प्रक्रियेत जेव्हा त्वचेच्या पायावर मृत त्वचा आणि तेलकट सिंब सोडले जातात तेव्हा ते एकत्रित होऊ शकतात आणि स्नायुग्रंथीचे अडथळे बनू शकतात. जेव्हा त्वचेचे वय वाढते तेव्हा ती अधिक सामान्य होते. स्नायुग्रंथी सेबम तयार करते, जी बाधाच्या मागे तयार होते. त्यामुळे स्टॅफिलोकोकस ऑरियस आणि प्रोपेयोनिबिरिअम ॲंसिन्स प्रजातींचे जीवाणू वाढू शकतात. त्यामुळे सूज येऊन संक्रमण होऊ शकते.

## उपचार
### औषधोपचार
बेंझॉईल पेराॅक्साइड, सॅलिसिलिक ॲसिड आणि ट्रायक्लोझन सारखे जीवाणुजन्य एजंट ही मुरुमांसाठी सामान्य ओव्हर-द-काउंटर औषधे आहेत.मुरुमांच्या (मुरुम उपचार करण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या अनेक क्रीम्स आणि जेलच्या स्वरूपात असणारी ही स्थानिक औषधे, त्वचेमध्ये अधिक सहजपणे मिसळतात, व त्यामुळे बॅक्टेरियामध्ये जलद वाढ होते.
अौषधांचा प्रयोग करण्यापूर्वी, चेहरा उबदार पाण्याने किंवा टाॅपिकल क्लीन्सरने धुवावा आणि नंतर वाळवावा.

### स्वच्छता
त्वचेचा भाग नियमित स्वच्छ धुणे हे त्वचेवरील मृत त्वचेच्या पेशींची संख्या आणि इतर बाह्य दूषित घटकांची संख्या कमी करू शकते ज्यामुळे मुरुमांच्या विकासात योगदान मिळू शकते.तथापि,चांगल्या स्वच्छतेच्या पद्धतींसह मुरुमांना पूर्णतः बंद करणे नेहमीच शक्य नसते कारण हार्मोन आणि आनुवंशिकी सारख्या बाह्य बाह्यतेच्या अनेक खेळ खेळत असतात.
तरुण्यपीटिका असेल तर योग्य आहार घेणे खूप गरजेचे आहे. सगळ्या प्रकारच्या भाज्या, त्याचबरोबर त्या त्या सीझनची फळे पोटात गेली पाहिजेत. काही कच्च्या भाज्या या रोज खाल्ल्या गेल्या पाहिजेत. या सगळ्यामुळे पोट साफ होण्यास मदत होते. जर पोट साफ होत असेल तर तारुण्यपीटिकांचे प्रमाण कमी होते.  
 
## संदर्भ आणि नोंदी 
वर्ग:शरीरशास्त्र
वर्ग:महिला स्वास्थ्य अभियान २०१८

## घ्यावयाची काळजी
निवारी जिल्हा

निवारी जिल्हा (याला हिंदीत निवाडी असेपण म्हणतात)हा भारतातील मध्यप्रदेश राज्याचा एक नवनिर्मित जिल्हा आहे. हा जिल्हा मध्यप्रदेशातील सध्या अस्तित्वात असणाऱ्या टिकमगड या जिल्ह्यास विभागून बनविण्यात आला आहे.मध्यप्रदेशमधील निवारी,पृथ्वीपूर व ओरच्छा हे तीन तालुके या जिल्ह्यात राहतील. या जिल्ह्याचे निर्मितीने मध्यप्रदेशमधील जिल्ह्यांची संख्या ही ५२ इतकी झाली आहे.हा जिल्हा १ऑक्टोबर २०१८पासून अस्तित्वात आला.

## संदर्भ
वर्ग:मध्य प्रदेशमधील जिल्हे
वर्ग:निवारी जिल्हा
जामरुडची लढाई

इवलेसे|300x300अंश|जामरुड किल्ल्याचे एक छायाचित्र
**जामरुडची लढाई** ३० एप्रिल, १८३७ रोजी अफगाणिस्तानच्या अमिरात साम्राज्य आणि शीख साम्राज्य यांत लढली गेली. जलालाबादवर आक्रमण करण्यासाठी शीख खैबर खिंड पार करण्यासाठी तयार होते. अफगाण सैन्याने शिख सैन्याला प्रत्युत्तर देण्यासाठी जामरुड येथे आक्रमण केले. शिख जनरल हरि सिंह नलवा  यांच्या म्रुत्युमुळे खैबर खिंड ही शिख साम्राज्याची पश्चिम सीमा बनली. शिख सैन्य दल येई पर्यंत अफगाणांना थोपवून ठेवण्यात किल्ल्यातील सैन्याला यश आले. लढाईनंतर, अमीर डोस्ट मुहम्मदला "विश्वासू कमांडर"ची उपाधी मिळाली. 

## संदर्भ

वर्ग:अफगाणिस्तानचा इतिहास
वर्ग:भारताचा इतिहास
वर्ग:शीख साम्राज्य
पाकिस्तान महिला क्रिकेट संघाचा बांगलादेश दौरा, २०१८-१९

पाकिस्तान राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघ २-६ ऑक्टोबर २०१८ दरम्यान १ आंतरराष्ट्रीय महिला एकदिवसीय सामना व ४ महिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामने खेळण्यासाठी बांगलादेशच्या दौऱ्यावर जाणार आहे.

## महिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० मालिका 
### १ली मट्वेंटी२०
### २री मट्वेंटी२०
### ३री मट्वेंटी२०
### ४थी मट्वेंटी२०
## महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय मालिका
### एकमेव म.ए.दि. सामना
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील क्रिकेट
वर्ग:पाकिस्तान महिला क्रिकेट संघाचे बांगलादेश दौरे
वर्ग:बांगलादेशमधील क्रिकेट
अटकची लढाई (१८१३)

**अटकची लढाई** (चचची लढाई किंवा हैद्रूची लढाई म्हणूनही ओळखली जाते) १३ जुलै, १८१३ रोजी शीख साम्राज्य आणि दुराणी साम्राज्य यांच्या दरम्यान झाली होती.  ह्या युद्धात दुर्रानी साम्राज्यावरील शिखांचा पहिला मोठा विजय होता. 

## पार्श्वभूमी
१८११-१२ मध्ये कश्मीरवर आक्रमण करण्याच्या तयारीसाठी रंजीत सिंहने भीमबर, राजौरी आणि कुल्लू येथील टेकड्यांवर हल्ला केला. . 1812 च्या शेवटी, काबुलच्या विझियरने फतेह खान याने महमुद शाह दुर्रानी यांच्या कश्मीरवर हल्ला करण्यासाठी सिंधु नदी ओलांडली आणि शूजा शाह दुर्रानी यांना त्याच्या नव्याने विझीर अट्टा मुहम्मद खानकडून मुक्त केले. रंजीत सिंग यांच्या १८१२ च्या चर्चेत फतेह खान यांनी काश्मीरवर संयुक्त आक्रमण करण्यास सहमती दर्शविली.

## संदर्भ
वर्ग:शीख साम्राज्य
दीवान मोखम चंद

मोर्ख चंद, दरबार जनरल्सचे सर्वात प्रतिष्ठित, गुजरात जवळील कुंजा येथील हिंदू  व्यापारी वैशाखी माल यांचे पुत्र होते. 
ज्यांचे कौशल्य व धैर्य, रंजीत सिंह पंजाबच्या साम्राज्यापर्यंतच्या अधीनस्थ नेतृत्वाखाली वाढले होते, त्या जनरलोंने सर्वात प्रतिष्ठित, दिवाण मोखम चांद नायर होते. महाराजांनी त्यांच्या अधिकाऱ्यांची निवड केली त्या सद्भावनामुळे त्यांची एकसमान यश होते. 

## संदर्भ
वर्ग:शीख साम्राज्य
वर्ग:इ.स. १८१४ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
सारागढीची लढाई

उजवे|इवलेसे|306x306अंश|लढाई झालेल्या ठिकाणचा नकाशा

१२ सप्टेंबर १८९७ रोजी ब्रिटिश भारतीय लष्कर (शिख सैनिक) आणि पख्तुन ओराकझाई (आदिवासी)  यांच्या दरम्यान सारागढीची लढाई लढली गेली. ही लढाई तिराह मोहिमेच्या आधी झाली. ही लढाई उत्तर-पश्चिम फ्रंटियर प्रांतात (आता खैबर पख्तुनखवा, पाकिस्तान) घडली. ब्रिटिश भारतीय सैन्य तुकडीत २१ शिख सैनिक होते. ते ३६ व्या शिखांच्या बटालियनचे (सध्याचे सिख रेजिमेंटचे चौथे बटालियन) सैनिक होते. हे सैन्य तेथे तैनात होते आणि सुमारे १०,००० अफगाणांनी त्यांच्यावर हल्ला केला. हवलदार इशर सिंह यांच्या नेतृत्वाखाली शिखांनी हार पत्करण्या पेक्ष्या लढुन मृत्यूस सामोरे जाण्याचा निर्णय घेतला. याच कारणास्तव काही लष्करी इतिहासकारांनी या लढाईला इतिहासातील सर्वात महान लढ्याची उपमा दिली आहे. . दोन दिवसांनी दुसऱ्या ब्रिटिश भारतीय सैन्याच्या तुकडीने हा प्रांत परत काबिज केला होता. १२ सप्टेंबर रोजी "सारागढी दिन" म्हणून दरवर्षी या लढाईचे शिख सैनिक सज्ज होतात. 

## तुकडीतील सैनिक 
all २१ शिख कमिशन अधिकारी ज्यांनी सारागढीच्या लढाईत आपले प्राण गमवाले त्यांना मरणोपरांत भारतीय ऑर्डर ऑफ मेरिट बहाल केला. त्या वेळी भारतीय सैनिकांना देण्यात येणारा हा सर्वात मोठा शौर्य पुरस्कार होता. व्हिक्टोरिया क्रॉस हा त्यासंबंधीचा गौरव पुरस्कार होता. हा पुरस्कार भारताच्या राष्ट्रपतींनीकडुन देण्यात येणाऱ्या आजच्या परम वीर चक्राच्या समतुल्य मानला जातो.
बहादुर पुरस्कारांच्या २१ प्राप्तकर्त्यांची नावे अशी आहेत 

# हवलदार ईशर सिंह (रेजिमेंटल १६५)
# नायक लाल सिंह (३३२)
# लान्स नाईक चंदा सिंह (५४६)
# सिपाही सुंदर सिंह (१३२१)
# सिपाय राम सिंह (२८७)
# सिपाय उत्तर सिंह (४९२)
# सिपाही साहिब सिंह (१८२)
# सिपाय हिरा सिंह (३५९)
# सिपाही दया सिंग (६८७)
# सिपाही जीवन सिंग (७६०)
# सिपाही भोला सिंग (७९१)
# सिपाय नारायण सिंह (८३४)
# सिपाही गुरमुख सिंह (८१४)
# सिपाही जीवन सिंह (८७१)
# सिपाय गुरमुख सिंह (१७३३)
# सिपाय राम सिंह (१६३)
# सिपाही भगवान सिंग (१२५७)
# सिपाही भगवान सिंग (१२६५)
# सिपाही बुटा सिंग (१५५६)
# सिपाही जीवन सिंग (१६५१)
# सिपाही नंद सिंग (१२२१)

## संदर्भ 
वर्ग:शीख साम्राज्य
ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघाचा पाकिस्तान दौरा (संयुक्त अरब अमिरातीमध्ये), २०१८-१९

*महिलांच्या दौऱ्यासाठी पहा : ऑस्ट्रेलिया महिला क्रिकेट संघाचा पाकिस्तान दौरा (मलेशियामध्ये), २०१८-१९*

ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघ सप्टेंबर-ऑक्टोबर २०१८ मध्ये पाकिस्तानविरुद्ध दोन कसोटी व ३ ट्वेंटी सामने खेळण्यासाठी संयुक्त अरब अमिरातीच्या दौऱ्यावर सध्या आहे. कसोटी मालिकेआधी ऑस्ट्रेलिया क्रिकेट संघ पाकिस्तान अ विरुद्ध एक प्रथम-श्रेणी सराव सामना खेळेल.

ऑस्ट्रेलियाने संयुक्त अरब अमिराती क्रिकेट संघाबरोबर एकमेव ट्वेंटी२० सामना खेळला ज्यात ऑस्ट्रेलियाने ७ गडी राखून विजय मिळवला. पाकिस्तानने कसोटी मालिका १-० तर ट्वेंटी२० मालिका ३-० अशी जिंकली.
## चार-दिवसीय सामना : पाकिस्तान अ वि. ऑस्ट्रेलिया
## कसोटी मालिका 
### १ली कसोटी 
### २री कसोटी 
## संयुक्त अरब अमिराती विरुद्ध् ऑस्ट्रेलिया
## आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० मालिका 
### १ली ट्वेंटी२०
### २री ट्वेंटी२०
### ३री ट्वेंटी२०
## संदर्भ
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील क्रिकेट
वर्ग:संयुक्त अरब अमिरातीमधील क्रिकेट
पाकिस्तान
वर्ग:पाकिस्तानमधील क्रिकेट
संग्रामपूर तालुका

**संग्रामपूर (महाराष्ट्र)** हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील बुलढाणा जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

**भौगोलिक स्थान विस्तार :**

हे छोटसं शहर महाराष्ट्राच्या **विदर्भा**तील अमरावती विभागतल्या बुलढाणा जिल्ह्यात उत्तरेस आहे. संग्रामपूर तालुक्याच्या उत्तरेस **सातपुडा पर्वतरांगा** आहेत.पूर्वेस अमरावती व अकोला जिल्हा लागू आहे.तर पश्चिमेस व दक्षिणेस अनुक्रमे जळगाव (जामोद) व शेगाव हे तालुके आहेत.

संग्रामपूर हे अक्षांश २१.०३ उत्तर व रेखांश ७६.६८ पुर्व या अक्षवत्तावर स्थित आहे.हे समुद्रसपाटीपासून २७३ मी. उंचीवर आहे

**नद्या आणि पाण्याचे स्रोत :**

पाण्याचे व्यवस्थापन नसल्याने या तालुक्यात पाण्याची टंचाई भासते.तालुक्याच्या दक्षिण सीमेला लागून पुर्णा ही मुख्य नदी वाहते.तर तालुक्याच्या उत्तर भागातून उगम पावणाऱ्या लहान लहान उपनद्या व नाले तिला येऊन भेटतात.उदा. **वान, बेबळा** ह्या नद्या व **पांडव** नाला,इत्यादी. त्यापैकी वान नदी ही जरी तालुक्याच्या पुर्व सीमेतून वाहत असली तरी ती तालुक्याला वरदान ठरली आहे. वान नदीवरील **वारी हनुमान (धरण)** या प्रकल्पातील पाणी हे तालुक्यातील अनेक गावांना पिण्यासाठी पुरवले जाते. वारी हनुमान हा एक निराळा प्रकल्प आहे जो बुलढाणा ,अकोला व अमरावती या तिन्ही जिल्ह्याच्या सीमेवर स्थित आहे.

**धार्मिक :**

धार्मिककदृष्ट्या तालुक्यातील **सोनाळा , पळशी (झाशी)** व **काटेल** ही गावे महत्त्वाची आहेत. त्यामध्ये सोनाळा येथे **श्री सोनाजी महाराज संस्थान**, तर पळशी येथील **शंकरगिरी महाराज संस्थान** व काटेल येथील **संत गुलाबबाबा संस्थान** ही धार्मिक स्थळे प्रसिद्ध आहेत. या ठिकाणी दरवर्षी यात्रा व उस्तव साजरे केले जातात.यामुळे हजारो भाविक येथे भेटी देतात.

**संग्रामपूर तालुक्यातील गावे** :

वर्ग:बुलढाणा जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
*
स्त्री (२०१८ चित्रपट)

**स्त्री** हा २०१८ ह्या वर्षी प्रदर्शित झालेला हिंदी चित्रपट आहे. ह्या चित्रपटाचे दिग्दर्शक अमर कौशिक हे असून ह्या चित्रपटात राजकुमार राव, श्रद्धा कपूर, पंकज त्रिपाठी ह्यांनी प्रमुख भूमिका साकारल्या आहेत. भय-विनोद-पट ह्या प्रकारातील हा चित्रपट असून भय आणि विनोद ह्यांना एकत्र आणण्याचा प्रयत्न हा ह्या चित्रपटाचा विशेष आहे.

## संदर्भ
## संदर्भसूची
* 

वर्ग:इ.स. २०१८ मधील हिंदी चित्रपट
रंजन गोगोई

**रंजन गोगोई** हे भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाचे सरन्यायाधीश होते. ते ३ ऑक्टोबर २०१८ पासून १७ नोव्हेंबर २०१९ पर्यंत सरन्यायाधीश होते. यापूर्वी ते पंजाब आणि गुवाहाटी उच्च न्यायालयाचे न्यायाधीश होते.

त्यांनी दिनांक ३ ऑक्टोबर २०१८ला राष्ट्रपती भवनात आपली पद व गोपनीयतेची शपथ घेतली.त्यांचा कार्यकाळ हा १३ महिनांचा होता.

वर्ग:भारताचे सरन्यायाधीश
वर्ग:इ.स. १९५४ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
इंग्लंड क्रिकेट संघाचा श्रीलंका दौरा, २०१८-१९

इंग्लंड क्रिकेट संघ ५ ऑक्टोबर ते २७ नोव्हेंबर २०१८ दरम्यान ३ कसोटी, ५ आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने व १ ट्वेंटी सामने खेळण्यासाठी श्रीलंकाच्या दौऱ्यावर सध्या आहे. सप्टेंबर २०१८ मध्ये श्रीलंका क्रिकेट बोर्डाने ॲंजेलो डेव्हिस मॅथ्यूसची कर्णधार पदावरून हकालपट्टी केली तर त्याच्याजागी श्रीलंकेच्या एकदिवसीय कर्णधारपदी दिनेश चंदिमलची नियुक्ती झाली.

इंग्लंडने एकदिवसीय मालिका ३-१, ट्वेंटी२० मालिका १-० अशी जिंकली तर कसोटी मालिकेत ३-० असा विजय मिळवला. 
## सराव सामने 
### १ला ५० षटकांचा सराव सामना : श्रीलंका क्रिकेट बोर्ड एकादश वि. इंग्लंड
### २रा ५० षटकांचा सराव सामना : श्रीलंका क्रिकेट बोर्ड एकादश वि. इंग्लंड
### १ला दोन-दिवसीय सराव सामना : श्रीलंका क्रिकेट बोर्ड एकादश वि. इंग्लंड
### २रा दोन-दिवसीय सराव सामना : श्रीलंका क्रिकेट बोर्ड एकादश वि. इंग्लंड
## आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय मालिका 
### १ला सामना
### २रा सामना
### ३रा सामना
### ४था सामना
### ५वा सामना
## एकमेव ट्वेंटी२० सामना 
## कसोटी मालिका 
### १ली कसोटी
### २री कसोटी
### ३री कसोटी
## संदर्भ
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील क्रिकेट
वर्ग:इंग्लंड क्रिकेट संघाचे श्रीलंका दौरे
वर्ग:श्रीलंकेमधील क्रिकेट
डॉना स्ट्रिकलँड

**डॉना थिओ स्ट्रिकलॅंड** (२७ मे, १९५९:गुलेफ, ऑन्टॅरियो, कॅनडा - ) या केनेडियन भौतिकशास्त्रज्ञ आहेत. पल्स लेसर वरील संशोधनासाठी त्यांना २०१८ सालचे भौतिकशास्त्रामधील नोबेल पारितोषिक देण्यात आले. मेरी क्युरी आणि मरिया गेपर्ट-मायर नंतर भौतिकशास्त्रातील नोबेल पारितोषिक मिळविणाऱ्या त्या तिसऱ्या महिला आहेत.

त्यांचे पती डग्लस आर. डिकार हे सुद्धा लेसर संशोधक आहेत. त्यांना ॲडम आणि हॅना ही दोन मुले आहेत.

वर्ग:कॅनडाचे भौतिकशास्त्रज्ञ
वर्ग:भौतिकशास्त्रातील नोबेल पारितोषिकविजेते
वर्ग:इ.स. १९५७ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
पठाण

पठाण पख्तून (पश्तो: پښتانه, पश्ताना) किंवा पथान (उर्दू: پٹھان) हे दक्षिण आशियात रहाणाऱ्या लोकांची एक जमात आहे. ते मुख्यत्वे अफगाणिस्तानमधील हिंदू कुश पर्वत आणि पाकिस्तानमधील सिंधू नदीच्या घनदाट प्रदेशात राहतात. पश्तुन समुदाय अफगाणिस्तान, पाकिस्तान आणि भारताच्या इतर भागात देखील राहतात. पश्तुणच्या ओळख पश्तो भाषेमुळे, पश्तूवालींची मर्यादा आणि कोणत्याही ज्ञात पश्तुण वंशाची सदस्यता समाविष्ट असते. 

पठान जातीच्या इतिहासाविषयी माहिती नव्हती, परंतु संस्कृत आणि ग्रीक यांच्या म्हणण्यानुसार, त्यांच्या सध्याच्या भागात तेथे पुक्टा नावाची जात होती जी कदाचित पठानांचे पूर्वजही होती. १९७९ नंतर अफगाणिस्तानमध्ये असुरक्षिततेमुळे जनगणना केली गेली नव्हती, परंतु [[अथोलॉग]च्या अनुसार पश्तूंची लोकसंख्या सुमारे ५ दशलक्ष होती. पश्तुन लोकांची यादी करण्याचा प्रयत्न केला गेला आणि असा अंदाज आहे की जगात सुमारे ३५० ते ४०० पठाण जमाती आणि उप-जमाती आहेत. अफगाणिस्तानमधील पश्तुन हा सर्वात मोठा समुदाय आहे.

## संदर्भ
शर्मन लुईस

**शर्मन हाकीम लुईस** (२१ ऑक्टोबर, १९९५) हा वेस्ट इंडीजाचा क्रिकेट खेळाडू आहे. त्याने भारताविरुद्ध आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये पदार्पण केले.
रायगडाला जेव्हा जाग येते

**रायगडाला जेव्हा जाग येते** हे वसंत कानेटकरांनी लिहिलेले मराठी नाटक आहे. हे पुस्तक पॉप्युलर प्रकाशनने प्रकाशित केले आहे.

वर्ग:वसंत कानेटकरांचे साहित्य
कच्चे लिंबू

**कच्चे लिंबू** म्हणजे, अनुभव अथवा परिपक्वतेअभावी खेळात सामावून घेतलेला व साधारणतः वयाने छोटा गडी अथवा सवंगडी.हा शब्द भारतीय खेळात सहसा वापरण्यात येतो. घरघुती बैठ्या खेळात जसे पत्ते, कॅरम अथवा लगोरी, लपंडाव, लंगडी या प्रकारच्या मैदानी खेळात धाकट्या भावंडाने अथवा कमी वयाचे मुलाने/मुलीने खेळण्याचा हट्ट धरला असता व तो/ती आकांत-तांडव करीत असता, त्यास खेळात सामावून घेतांना, हा शब्द वापरतात.

या अशा कच्च्या लिंबास खेळाचे सर्वसाधारण नियम लागू होत नाहीत व त्याने अनेक चुका केल्या तरी चालतात. अनेकदा,त्यास समजावण्यासाठी, तो बळे-बळेच 'जिंकला' असे घोषित करण्यात येते.बहुदा, अशा प्रकारचा डाव लवकरच गुंडाळण्यात येतो.

वर्ग:भारतीय खेळ
गदिमा साहित्य कला अकादमी

'गदिमा साहित्य कला अकादमी' ही गदिमांचे नातू सुमित्र माडगूळकर यांनी गदिमांच्या (महाकवी ग.दि.माडगूळकर) स्मरणार्थ स्थापन केलेली ट्रस्ट आहे,गदिमांच्या साहित्याचा प्रसार व प्रचार हे या संस्थेचे मूळ उदिष्ट आहे.

"श्री.सुमित्र श्रीधर माडगूळकर यांचा थोडक्यात परिचय"

१) गदिमांचे नातू व लेखक आहेत,व्यवसायाने सॉफ्टवेर इंजिनीयर तथा सायबर सिक्युरिटी एक्स्पर्ट आहेत,१९९८ साली गदिमांच्या साहित्य-चित्रपटांवर आधारित इंटरनेटवर मराठी साहित्यातील पहिली Multimedia वेबसाईट गदिमा.कॉम (gadima.com ) त्यांनी तयार केलेली आहे.मराठी भाषा इंटरनेटवर नेण्यात त्यांचा मोठा वाटा आहे. 

२) दै.लोकमत,दै.देशोन्नती सारख्या अनेक लोकप्रिय मराठी वृत्तपत्रांच्या इंटरनेट आवृत्ति व अनेक मराठी वेबसाईटना त्यांनी तंत्रज्ञान सहाय्य दिलेले आहे.

३) पुण्यातील "वसंत व्याखानमाला",पु.ल.देशपांडे महाराष्ट्र कला अकादमी चा "पुलोत्सव",महाराष्ट्र राज्य सांस्कृतिक कार्य संचालनालय या सारख्या मान्यवर संस्थांमध्ये त्यांनी गदिमांच्या गाणी व आठवणींवर "तो राजहंस एक","गदिमान्य " सारखे अनेक कार्यक्रम सादर केले आहेत.   

४) दूरदर्शन,ई टिव्ही मराठी,झी मराठी,News18 लोकमत,स्टार माझा सारख्या अनेक वाहिन्यांवर मराठी बातम्या,मानाचा मुजरा,नक्षत्राचे देणे अशा कार्यक्रमात सहभाग.सोनी म्युझिक च्या सहकार्याने 'जोगिया' या मराठी म्युझिक अल्बमची निर्मिती त्यांनी केली होती.सकाळ,लोकमत,महाराष्ट्र टाईम्स सारख्या अनेक वृत्तपत्रातून तसेच लोकप्रिय दिवाळी अंकातून व सोशल मीडियातून त्यांचे लिखाण चालू असते.

५) अँड्रॉइड (Android) मोबाईलवर  चे निर्माते,फेसबुकवर गदिमा व गीतरामायण पेज ची निर्मिती,तसेच आठवणीतील गाणी,झगमग.नेट सारख्या वेबसाईटवरून त्यांचे लिखाण प्रसिद्ध झाले आहे.

६)  या संस्थेच्या माध्यमातून गदिमांचे स्मारक ते पुण्यात उभारत आहेत व त्यांचे साहित्य नवीन पिढीपर्यंत पोहोचावे यासाठी इंटरनेट,पेनड्राईव्ह,डिव्हीडी सारख्या माध्यमातून त्यांनी गदिमांचे साहित्य उपलब्ध करून दिलेले आहे.
रडीचा डाव

**रडीचा डाव** किंवा 'रडीचा खेळ' म्हणजे,एखादा भारतीय खेळ खेळतांना व खेळात बाद होण्याइतपत चूक झाली असतांनादेखील ती मान्य न करणे व आपलेच तयार केलेले खेळाचे नियम समोर दामटणे होय. सहसा, एखादा खेळ खेळत असलेल्या सर्वसाधारण वयोगटापेक्षा मोठ्या वयाची मुले खेळात भाग घेत असतांना हा प्रकार उद्भवतो. त्यांचे दबावापोटी तो/ती सांगत असलेले नियम इतर सवंगड्यांना नाईलाजाने मान्य करावे लागतात.

या प्रकारच्या खेळानंतर चर्चा करीत असतांना, इतर सवंगडी मग तो 'रडीचा डाव' खेळला असे म्हणतात.

वर्ग:भारतीय खेळ
किमान आधारभूत किंमत

**किमान आधारभूत किंमत** ही भारतातल्या केंद्र सरकारतर्फे वेळोवेळी निर्धारीत करण्यात येत असलेली पिकांची/धान्यांची अथवा शेत उत्पादनांची किंमत असते.त्यानुसार सरकार हे शेतकऱ्यांकडून धान्यखरेदी करते. हा निर्णय भारत सरकारचे केंद्रीय मंत्रीमंडळ घेत असते. 

कृषी उत्पादन खर्च व मूल्य आयोग अशा वाढीबाबत आपली शिफारस केंद्र सरकारला सादर करीत असते. त्या शिफारसीनुसार केंद्रीय मंत्रीमंडळ आपला निर्णय जाहिर करते. या संबंधीची तरतूद त्या-त्या वर्षाच्या अर्थसंकल्पात पूर्वीच करण्यात आलेली असते.

आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेत असणारा त्या धान्याचा भाव, मागील वर्षीचा खरेदी भाव, मागणी व पुरवठा, साधारणतः पेरणीचे क्षेत्र आदी अनेक गोष्टींवर ही किंमत ठरविल्या जात असते.

वर्ग:शेती
वर्ग:पिके
वर्ग:शेतकरी
वर्ग:भारतात कृषी विपणन
डेल्टा ॲप

डेल्टा हा भारतीय एलजीबीटीक्यू समुदायासाठी स्वदेशी नेटवर्किंग आणि समर्थना  साठी ॲप आहे. ॲप वापरकर्त्यांना लोकांना कनेक्ट करण्यासाठी आणि एलजीबीटीक फ्रेंडली जागा आणि व्यावसायक शोधू देतो. हे उद्योजक ईशान सेठी यांनी विकसित केले आहे.

## संदर्भ 
वर्ग:संदर्भांना शीर्षक नसलेली पाने
वर्ग:संदर्भांना फक्त संकेतस्थळांचे दुवे असलेली पाने
वर्ग:संदर्भांना ॲक्सेसदिनांक आहे पण दुवा नसलेली पाने
पृथ्वी शाॅ

**पृथ्वी पंकज शाॅ** (९ नोव्हेंबर, १९९९) हा भारताचा क्रिकेट खेळाडू आहे. त्याने वेस्ट इंडीजविरुद्ध आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये पदार्पण केले.

वर्ग:भारतातील पुरुष क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:भारतीय कसोटी फलंदाज
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
भारतामधील एलजीबीटी संस्कृती

इवलेसे|मदुराईमधील गोपी शंकर मदुराई आणि अंजली गोपालन यांच्यासमवेत एशियाचा पहिला जेण्डर क्वीअर प्राईड परेड
६ सप्टेंबर २०१६ रोजी भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाने एक औपनिवेशिक युगाचा कायदा इजा केला ज्यामुळे समलिंगी संभोग दंडनीय होते. हा दिवस समलिंगी हक्कांसाठी एक महत्त्वपूर्ण विजय ठरला. एका न्यायाधीशाने सांगितले की "हा निकाल एका चांगल्या भविष्यासाठी मार्ग तयार करेल." टाइम आउट (दिल्ली) मध्ये प्रत्येक आठवड्यात दिल्लीतील एल जी बी टी कार्यक्रमांचा समावेश असलेले एक समर्पित स्तंभ आहे. एलजीबीटी लोकांसाठी आरोग्य सेवा आणि सामाजिक कार्यक्रमांची उप्लबद्धता वाढेल. 

## कार्यक्रम 
उजवे|इवलेसे|प्राईड मार्च बेंगळुरू (२०१३)
भारतात समलैंगिकता वर चर्चा होत असताना, भारताच्या विविध प्रमुख शहरात खालील प्राइड परेड स्थापित केले गेले आहेत:

* मुंबई क्वियर आजादी मार्च (२००८)
* चेन्नई प्राइड (२००९)
* भुवनेश्वर प्राइड (२००९)
* हैदराबाद प्राइड (२०१३)
* चंदीगड प्राइड  (२०१३)
* दिल्ली क्वियर प्राइड परेड (२००८)
* बेंगळुरू प्राइड  (२००८)
* कोलकाता रेनबो प्राइड  वॉक  (१९९९) - दक्षिण एशियामध्ये आयोजित करण्यात येणारा हा पहिला प्राइड मार्च आहे, जो सपोर्ट ग्रुप काउन्सिल क्लबच्या सदस्यांनी आयोजित केला होता आणि पार्क सर्कस मैदानपासून कोलकाताच्या रस्त्यांवर सहभागी चालले होते.
* पुणे प्राइड  (२०११, महाराष्ट्रातला दुसरा प्राइड मार्च)
* अमदाबाद प्राइड परेड (२००९)
* केरळ क्वियर प्राइड कोळीकोड (२०१०)
* आशियाचा पहिला जेन्डर क्वियर प्राइड परेड आणि ॲलन ट्यूरिंग रेनबो महोत्सव, मदुराई (२०१२)
* भवानीपतना प्राइड (२०१२)
* गुवाहाटी क्वियर प्राइड परेड (२०१४)
* कोची क्वियर प्राइड (२०१४)
* क्वियर गुलाबी प्राइड जयपूर  (२०१५)
* देहरादून प्राइड  (२०१७) 
* सुरतमध्ये पहिले गुजरात राज्य एलजीबीटी प्राइड परेड (२०१३)
* बरोडा प्राईड  (२०१५) 
* केरळ क्वियर प्राइड तिरुवनंतपूरम (२०१५)
* ऑरेंज सिटी एलजीबीटी प्राईड मार्च, नागपूर  (२०१६) 
* लखनउ (२०१७) -अवध प्राइड  
* भोपाळ प्राइड (२०१७)
* जमशेदपूर  प्राईड (२०१८) 

भारतात प्राइड मार्च मध्ये स्वतःची ओळख लपविण्या साठी रंगी-बेरिंगी मुखवटे घालण्याची पद्धत आहे. लोकं हे स्वतःला ओळखीच्यां पासून भेदभाव आणि स्वतःचा छळ होण्यापासून वाचवायसाठी करतात.  हि स्थिती आता बदलण्याची अपेक्षा आहे. डिसेंबर 2011 मध्ये पुण्यातील प्राइड परेडच्या सहभाग्यांना सामान्य पोशाख घालायचा आणि मुखवटा किंवा रंगीबेरंगी मेकअप टाळण्याचा अर्ज केला होता.

परेडमधील सहभागी विविध स्वदेशी लिंग आणि लैंगिक अल्पसंख्यक गटांमधून येतात आणि स्थानिक आणि राष्ट्रीय सांस्कृतिक छपरांसह प्रामुख्याने पाश्चात्य-व्युत्पन्न सौंदर्याचा गौरव करतात. भारतातील प्राइड उत्सवांमध्ये पश्चिम आणि आंतरराष्ट्रीय पर्यटक देखील  सहभागी होतात.

केरळमधील कोची (एर्नाकुलम) "द फ्री हग्स " मोहीम आयोजित करण्यात आला होता. 

## संदर्भ 
वर्ग:संदर्भांना शीर्षक नसलेली पाने
वर्ग:संदर्भांना फक्त संकेतस्थळांचे दुवे असलेली पाने
वर्ग:एल जी बी टी
मेघ जंगल

अल्ट=मेघ जंगल|इवलेसे|300x300अंश|बोर्नियो माउंट किनाबालु येथील मेघ जंगलात वृक्ष फर्न

मेघ जंगलाला जल जंगल असेही म्हणले जाते. हे सर्वसाधारणपणे उष्णकटिबंधीय किंवा उपोष्णकटिबंधीय, सदाहरित, मोनटॅन, आर्द्र वन आहे जे सतत, वारंवार किंवा मौसमी लो-स्तरीय ढगांमुळे झाकलेले असते.  औपचारिकपणे आंतरराष्ट्रीय मेघ ॲटलसमध्ये (२०१७) सिलवागेनिटस म्हणून ओळखले जाते.  मेघ जंगल बहुतेक वेळा जमिनीवर उगवणाऱ्या वनस्पतींमुळे झाकोळून जाते. त्यामुळे मोठ्याप्रमाणात धुकं जमिनीलगत साचून रहाते. मोसमी जंगले सामान्यत: पर्वतांच्या कड्यावर विकसित होतात, जेथे ढगांचे स्थायित्व करून आणलेली आर्द्रता अधिक प्रभावीपणे राखली जाते.

## संदर्भ
वर्ग:जंगल
वर्ग:वनसंपदा
ऑस्ट्रेलिया महिला क्रिकेट संघाचा पाकिस्तान दौरा (मलेशियामध्ये), २०१८-१९

ऑस्ट्रेलिया राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघ ऑक्टोबर २०१८ मध्ये पाकिस्तानविरूद्ध ३ आंतरराष्ट्रीय महिला एकदिवसीय सामने व ३ महिला ट्वेंटी२० सामने खेळण्यासाठी मलेशियाच्या दौऱ्यावर सध्या आहे. मलेशिया मध्ये होणारी ही पहिली द्विपक्षीय मालिका असणार आहे.

## आंतरराष्ट्रीय महिला एकदिवसीय मालिका 
### १ला महिला एकदिवसीय सामना 
## संदर्भ 
वर्ग:इ.स. २०१८ मधील महिला क्रिकेट
वर्ग:ऑस्ट्रेलिया महिला क्रिकेट संघाचे पाकिस्तान दौरे
वर्ग:पाकिस्तानमधील क्रिकेट
वर्ग:मलेशियामधील क्रिकेट
फ्रांसेस आर्नोल्ड

**फ्रांसेस हॅमिल्टन आर्नोल्ड** (२५ जुलै, १९५६:एजवूड, ॲलिघेनी काउंटी, पेनसिल्व्हेनिया, अमेरिका - ) या अमेरिकन रसायनशास्त्रज्ञ, जैवरसायनशास्त्रज्ञ आणि जैविक अभियंता आहेत. या कॅलटेक येथे रसायशास्त्राच्या *लायनस पॉलिंग प्राध्यापिका* आहेत. त्यांच्या एन्झाइमबद्दलच्या संशोधनासाठी त्यांना २०१८ सालचे रसायनशास्त्रातील नोबेल पारितोषिक देण्यात आले.

## लहानपण आणि शिक्षण
आर्नोल्ड यांचा जन्म आणि लहानपण पिट्सबर्गच्या उपनगरांमध्ये गेले. त्यांचे वडील विल्यम हॉवर्ड आर्नोल्ड अणुभौतिकशास्त्रज्ञ होते तर त्याच नावाचे आजोबा दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान अमेरिकेचे सेनाधिकारी होते. माध्यमिक शिक्षण घेत असताना फ्रांसेस आर्नोल्ड यांनी घर सोडून मजलदरमजल करीत वॉशिंग्टन डी.सी. गाठले व तेथे व्हियेतनाम युद्धाविरुद्धच्या आंदोलनात भाग घेतला. त्यांनी त्यावेळी डी.सी.मध्ये कॉकटेल वेट्रेस आणि टॅक्सीचालक म्हणून काम करून स्वतःचा निर्वाह केला.

आर्नोल्ड यांनी १९७९मध्ये प्रिन्सटन विद्यापीठातून यांत्रिकी आणि एरोस्पेस अभियांत्रिकीमध्ये बी.एस.ची पदवी मिळवली. त्यात त्यांचा सौर उर्जेवर विशेष भर होता. त्यानंतर त्यांनी युनिव्हर्सिटी ऑफ कॅलिफोर्निया, बर्कली मधून रसायनशास्त्रात पी.एचडी. पदवी मिळविली.

## हे सुद्धा पहा
* देशानुसार नोबेल पारितोषिक विजेते

वर्ग:अमेरिकन रसायनशास्त्रज्ञ
वर्ग:रसायनशास्त्रातील नोबेल पारितोषिकविजेते
वर्ग:इ.स. १९५६ मधील जन्म
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
भूभौतिकी

**भूभौतिकी** पृथ्वी विज्ञानाची एक शाखा आहे.

वर्ग:भौतिकशास्त्र
वर्ग:पृथ्वी
१९५४ अटलांटिक हरिकेन मोसम

**१९५४ मधील अटलांटिक हरिकेन वादळांच्या हंगामात** ७५० दशलक्ष डॉलर्सचे नुकसान झाले  हे तोपर्यंतचे सर्वात जास्त नुकसान होते. हंगाम अधिकृतपणे १५ जून रोजी सुरू झाला आणि नऊ दिवसांनी प्रथम नामांकित वादळ विकसित झाले. मेक्सिकोच्या आखातात चक्रीवादळ ॲलिस विकसित झाला आणि रियो ग्रांडेमध्ये अंतर्देशीय स्थलांतर झाला. यात ५५ लोक ठार झाले आणि उल्लेखनीय पाऊस आणि रेकॉर्ड पूर निर्माण झाला. ऑगस्टच्या अखेरपर्यंत क्रियाकलाप धीमा होता. जुलैमध्ये ह्याचे रूपांतर एका छोट्या उष्णकटिबंधीय वादळात झाले. दोन आठवड्यांच्या कालावधीत, क्रिकल्स कॅरोल आणि एडना यांनी न्यू इंग्लंडला दोन मोठ्या वादळांप्रमाणे हडपण्याआधी समान मार्गांचे अनुसरण केले. 

## नोंदी
## संदर्भ
*
वर्ग:अटलांटिक हरिकेन मोसम
हरिकेन
भूरुपवर्णनशास्त्र

**भूरुपवर्णनशास्त्र** ही प्राकृतिक भूगोलशास्त्राची एक शाखा आहे.

वर्ग:भूगोल
*
भ्रमंती उन्मेश

**भ्रमंती उन्मेश** तथा **परिक्रमा उन्मेश** ही पर्यटन भूगोलामध्ये वापरली जाणारी एक संज्ञा आहे.

वर्ग:भूगोल
२०१८ रायडर चषक

**२०१८ रायडर चषक** ही या स्पर्धेची ४२वी आवृत्ती होती. ही स्पर्धा फ्रांसमध्ये २८ ते ३० सप्टेंबर २०१८ पासून अल्बेट्रोस कोर्सवर आयोजित करण्यात आले होते. हे पॅरिसच्या नैऋत्येस असलेल्या गुआनाकोर्ट उपनगरातील ल गोल्फ नॅशनल येथे आहे. ग्रेट ब्रिटन किंवा आयर्लंड सोडून खंडीय युरोपात खेळला गेलेला हा दुसरा रायडर चषक होता. याआधी १९९७ मध्ये ही स्पर्धा स्पेनमध्ये आयोजित करण्यात आली होती. मागील वर्षी अमेरिका विजेता होता. २०१८मध्ये युरोप विजयी झाला.

## स्वरूप
रायडर कप हा एक सामन्यांचा खेळ आहे आणि प्रत्येक सामन्यात एकच गुणाचा असतो. सामन्याचे स्वरूप खालिलप्रमाणे आहे
* दिवस १ (शुक्रवार) - ४ चौघांचे (वैकल्पिक शॉट) सामने आणि ४ फोर-बॉल (चांगले बॉल) सामने
* दिवस २ (शनिवार) - ४ चौघांचे सामने आणि ४ फोर-बॉल सामनाचे
* दिवस ३ (रविवार) - १२ एकेरी सामने

वर्ग:रायडर चषक
रायडर चषक
वीर सोमेश्वर

**वीर सोमेश्वर** (कन्नड: ವೀರ ಸೋಮೇಶ್ವರ) (१२३४ - १२६५) हे होयसळा साम्राज्याचे राजे होते. 

## तमिळ देश राजकारणात प्रभाव
तमिळ देशाच्या प्रकरणांमध्ये विरा नरसिंधा दुसरा यांचे पुनरुत्थान यामुळे उत्तर प्रदेशांची उपेक्षा झाली होती. त्यांना तुंगभद्रा नदीच्या दक्षिणेस असलेल्या स्यूना आक्रमणांचा सामना करावा लागत असे. 
* कालावधी १२२५-१२५० च्या दरम्यान, चोल आणि पंड्या यांच्यावर संपूर्ण प्रभाव टाकून होयसालांनी दक्षिण दक्कनवर आपले प्रभुत्व वाढविले. सोमेश्वराला तमिळ देशाच्या राजांनी प्रत्यक्षात मामाडी ("काका") दिली.
* १२३६ मध्ये वीर सोमेश्वराने मगडाय मंडलम जिंकला. 
चोल राजा याने १२३८ मध्ये पांड्य प्रांतावर आक्रमण करण्याचा प्रयत्न केला, तेव्हा त्यांनी चोल राजेंद्र तिसराशी सहकार्य केले. परंतु पांडियांबरोबर मैत्री केली. नंतर राजेंद्र तिसरा पराभव करून, विरा सोमेश्वराने पुन्हा पांडियांच्या विरुद्ध चोलच्या कारणासाठी लढा दिला.

## संदर्भ
वर्ग:होयसळ साम्राज्य
वर्ग:इ.स. १२३४ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १२६५ मधील मृत्यू
मोह (निःसंदिग्धीकरण)

* मोह (वृक्ष) - ग्रामीण भागातील एक बहूपयोगी वृक्ष, आदिवासींचे दैवत.

* मोह (भावना) - मानवी मनात उद्भवणारी एक भावना.

वर्ग:निःसंदिग्धीकरण पाने

__DISAMBIG__
मांद्रेम हाऊस

**मांद्रेम हाऊस** हे गोव्यातील एक पर्यटक निवासस्थान आहे.
## भौगोलिक स्थान
दक्षिण गोव्यातील मांद्रे या गावात समुद्रकिनाऱ्यापासून एक किलोमीटर अंतरावर हे निवासस्थान आहे. गोव्याच्या दाभोळी विमानतळापासून या ठिकाणाचे अंतर दोन तासांच्या प्रवासाइतके आहे.

## वैशिष्ट्ये
मांद्रेम हाऊसमध्ये टाकाऊ वस्तूंचा कलात्मक पद्धतीने पुनर्वापर करून सर्व सजावट करण्यात आली आहे. त्यांत निवासी सोयीसुविधांमध्येही पुनर्वापर केलेल्या वस्तूंचा अंतर्भाव आहे.

## पर्यटकांसाठी
'मांद्रेम हाऊस ही खाजगी मालमत्ता आहे.पर्यटकांना शुल्क आकारून निवासासाठी ही जागा दिली जाते.
या ठिकाणी समाईक स्वयंपाकघराची व स्वतंत्र खोल्यांची सोय केलेली आहे. पर्यटक स्वतः स्वयंपाक करू शकतील, अशी सर्व अत्याधुनिक साधनसामग्री तसेच आवश्यक पदार्थ येथे उपलब्ध करून देण्यात येतात.
छोटे उद्यान व तरण तलाव अशा अन्य सुविधा या ठिकाणी आहेत. 

वर्ग:दक्षिण गोवा जिल्हा
वर्ग:पर्यटन स्थळे
भौगोलिक मानांकन

**भौगोलिक सूचकांक मानांकन** किंवा भौगोलिक संकेत (इंग्रजी:जीआय) हे एक विशिष्ट नाव किंवा चिन्ह आहे जे विशिष्ट भौगोलिक स्थान किंवा मूळ स्थान (उदा. एखादे स्थान, गाव, शहर, प्रदेश किंवा देश) यांचेशी संबंधित उत्पादनांसाठी वापरले जाते. भौगोलिक सूचकांकाचा वापर हा एखाद्या स्रोतास दर्शविण्यासाठी, एखाद्या प्रमाणपत्राच्या रूपात हे प्रमाणित करतो की, त्या उत्पादनात विशिष्ट गुणधर्म आहेत. तो तेथिल प्रचलीत पारंपारिक पद्धतींद्वारे बनविला गेला आहे किंवा त्याचे भौगोलिक स्थानामुळे त्यास विशिष्ठ प्रकारची प्रतिष्ठा आहे.

मूळ स्थानाचे नाव हे  भौगोलिक सूचकांकाचा एक उपप्रकार आहे जिथे गुणवत्ता, पद्धत आणि त्या उत्पादनाची प्रतिष्ठा ही 'बौद्धिक संपत्ती अधिकार नोंदणी' अंतर्गत पारिभाषित केलेल्या निर्णायक क्षेत्रापासून बनविली जाते.

## इतिहास
वेगवेगळ्या देशातील विविध सरकारे ही खाद्य उत्पादनांसाठी असलेली व्यावसायिक नावे (ट्रेड नेम) व व्यापार चिन्हे (ट्रेडमार्कस्) यांना एकोणिसावे शतकाच्या शेवटापासून संरक्षित करण्याचा प्रयत्न करीत आहेत.व्यापारात होत असलेला खोटेपणाचा व फसवेगिरीचा विरोध करण्यासाठी त्यांनी वेगवेगळे कायदे केले आहेत. अशा परिस्थितीत, एखाद्या भौगोलिक सूचकांकाच्या मक्तेदारीला, ग्राहकांच्या फायद्यासाठी अथवा उत्पादकांच्या फायद्यासाठी ते सरकार प्रमाणित करते.

## भारतातील व्यवस्था
जागतिक व्यापार संघटना (वर्ल्ड ट्रेड ऑर्गनायझेशन) (डब्ल्यूटीओ)चा सदस्य म्हणून भारताने भौगोलिक संकेतांची (नोंदणी आणि संरक्षण) कायदा, १९९९ची रचना १५ सप्टेंबर २००३ पासून लागू केली आहे.ते जा.व्या.सं.च्या करारांतर्गत जीआयच्या अनुच्छेद २२ (१)च्या अंतर्गत त्याला पारिभाषित केले गेले आहे. बौद्धिक संपत्ती अधिकारांच्या व्यापार-संबंधित बाबींवर डब्ल्यूटीओ  (टीआरआयपीएस) करार खालील प्रमाणे आहे: "सदस्य किंवा त्याचे आधिपत्याखालील प्रदेश किंवा क्षेत्रात उद्भवणाऱ्या चांगल्या गोष्टी या त्या स्थानाचा गुणविशेष म्हणून त्याची गुणवत्ता, प्रतिष्ठा किंवा चांगली वैशिष्ट्ये ही भौगोलिक सूचकांकाच्या उत्पत्तीसाठी आवश्यक आहे.

### इतर माहिती
भौगोलिक सूचकांक मानांकन ही भारत सरकारतर्फे, उत्पादनांना त्याच्या दर्जानुसार व गुणवत्तेनुसार मानांकन देण्यासाठी राबविण्यात येणारी एक व्यवस्था आहे.हे मानांकन केंद्र सरकारच्या 'औद्योगिक धोरण व प्रोत्साहन' विभागातर्फे जारी करण्यात येते.

हे मानांकन एक प्रकारचे चिन्ह आहे जे, त्या उत्पादनाच्या मूळ भौगोलिक स्थानाकडे निर्देश करते. स्थानिक अथवा आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेतील दरांवर त्याचा सकारात्मक परिणाम होते.याने त्या उत्पादनाची वेगळी ओळख निर्माण होते. आजवर सुमारे २०० चे जवळपास भारतीय उत्पादनांना हे मानांकन देण्यात आलेले आहे.

## महाराष्ट्रातील विविध मानांकनांची यादी
* सोलापुरी चादर व टॉवेल
* नागपुरी संत्री
* भिवापुरी मिरची
* पुणेरी पगडी
* कोकणचा हापूस आंबा
* पैठणी साडी
* महाबळेश्वरची स्ट्रॉबेरी
* वारली चित्रकला
* कोल्हापुरी गुळ
* सांगलीची हळद
* लासलगाव कांदा
* बीडचे सीताफळ
*डहाणूचा चिक्कू

## हे सुद्धा पहा 
* भारतातील भौगोलिक मानांकनांची यादी

## संदर्भ 
## बाह्य दुवे 
* http://www.ipindia.nic.in/registered-gls.htm याची नोंदणी करण्यासाठी असलेले भारत सरकारचे इंग्रजी संकेतस्थळ

वर्ग:कायदा
तान्या बलसारा

**तान्या बलसारा** (?) या स्वतः अंध असून दृष्टीहीनांसाठी मुंबईमध्ये संगणक केंद्र चालवितात.त्यांचे वय सुमारे ३८ वर्षे आहे.त्यांच्या वडिलांचे नाव सॅम बलसारा आहे. ते जाहिरातविश्वात नावाजलेले असामी आहेत.

## आधीचा जीवनकाल
लहानपणापासून 'रेटिनायटिस पिगमेंटोसा' हा विकार झाल्यामुळे तिची दृष्टी हळूहळू अंधूक होत गेली व काही काळाने ती पूर्ण अंध झाली.तिने आपले शालेय शिक्षण कसेबसे पूर्ण केले. तिने आपले महाविद्यालयीन शिक्षण मुंबईच्या सेंट झेवियर्स महाविद्यालयातून पूर्ण केले. यात तिची बहिण व मैत्रीण यांनी तिला साथ दिली.

यानंतर तिने अंधांना शिकविणाऱ्या एका संस्थेत मूलभूत संगणक प्रशिक्षण पूर्ण केले.व नंतर 'तान्या कॉम्युटर सेंटर' उभारले. तिने यानंतर आपले अंधांना संगणक प्रशिक्षण देण्याचे काम सुरू ठेवले. यात तिच्या कुटुंबियांनीही तिला बरीच मदत केली.

वर्ग:मराठी समाजसेवक
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
कटघोरा–डोंगरगड रेल्वेमार्ग

**कटघोरा डोंगरगड रेल्वे मार्ग** हा भारतातील एक प्रस्तावित रेल्वेमार्ग आहे. या रेल्वेमार्गाचे अंतर सुमारे २९५ किमी आहे. या प्रकल्पासाठी सुमारे ५९५०.५४ कोटी रुपये इतका खर्च येणार आहे. या कामाचे सर्वेक्षण पूर्ण झाले आहे.हा रेल्वेमार्ग ५३ महिन्यात उभारण्याचे प्रस्तावित आहे.हा भागीदारीमधून साकारण्यात येणारा एक प्रकल्प आहे.त्यातील एक छत्तीसगढ रेल्वे कॉर्पोरेशन लिमिटेड ही एक कंपनी आहे.महाजेनको व एसीबीआयएल ह्या दोन इतर कंपन्या आहेत.

हा रेल्वेमार्ग कोरबा, बिलासपूर, मुंगेली, कवर्धा व राजनांदगाव या जिल्ह्यामधून जाणार आहे. या मार्गावर २५ रेल्वे स्थानके उभारली जाणार आहेत.त्यातील प्रमुख ही कटघोरा,रतनपूर,कवर्धा,खैरागड ही आहेत.
## संदर्भ 
वर्ग:भारतामधील रेल्वेमार्ग‎
एरबस ए२२०

**एरबस ए२२०** हे कॅनडाच्या बॉंबार्डिये कंपनीनेकंपनीने विकसित केलेले मध्यम ते लांब पल्ल्याचे, कमी क्षमतेचे जेट विमान आहे. हे विमान २०१३ साली प्रथम बॉंबार्डिये सी सेरीझ या नावाने बनविण्यात आले होते. जुलै २०१८ नंतर एरबसने याचे मालकी हक्क विकत घेतले व एरबस ए२२० नावाने विकण्यास सुरुवात केली.

## बाह्य दुवे 
वर्ग:प्रवासी विमाने
२२०
गीता गोपीनाथ

**गीता गोपीनाथ** ह्या अर्थशास्त्रज्ञ असून त्या सध्या हॉर्वर्ड विद्यापीठातील आंतरराष्ट्रीय अभ्यास आणि अर्थशास्त्र ह्या विषयाच्या जॉन झ्वान्स्त्रा प्राध्यापक म्हणून कार्यरत आहेत. आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधीच्या मुख्य अर्थशास्त्रज्ञ म्हणून त्यांची निवड झाली आहे. त्या हे पद धारण करणाऱ्या प्रथम महिला व दुसऱ्या भारतीय व्यक्ती आहेत. त्यांच्या पूर्वी रघुराम राजन हे ह्या पदावर होते. गीता गोपीनाथ ह्या डिसेंबर २०१८मध्ये आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधीच्या मुख्य अर्थशास्त्रज्ञ हे पद धारण करतील.

गीता गोपीनाथ ह्यांचा जन्म कोलकाता येथे झाला. त्या जन्माने भारतीय आहेत. त्यांचे नंतरचे शिक्षण लेडी श्री राम कॉलेजमध्ये झाले. नंतर त्यांनी अमेरिकेचे नागरिकत्व पत्करले. प्रिन्स्टन विद्यापीठातून त्यांनी पीएचडी केली.

त्या हार्वर्ड विद्यापीठात प्राध्यापक होती. सूक्ष्म-अर्थशास्त्र(मायक्रोएकॉनॉमिक्स) व व्यापार ह्या विषय़ाच्या त्या तज्ज्ञ आहेत. 

## संदर्भ
## संदर्भसूची
* 

* 

* 

* 

वर्ग:अमेरिकन अर्थशास्त्रज्ञ
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
वर्ग:इ.स. १९७१ मधील जन्म
वर्ग:लेडी श्री राम महाविद्यालयाचे माजी विद्यार्थी
बिलाल असिफ

**बिलाल असिफ** हा पाकिस्तानकडून क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे. 

## आंतरराष्ट्रीय कारकीर्द 
बिलालने आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय पदार्पण ३ ऑक्टोबर २०१५ रोजी झिम्बाब्वेविरुद्ध केले तर त्याने त्याची पहिली कसोटी ७ ऑक्टोबर २०१८ रोजी ऑस्ट्रेलियाविरुद्ध् खेळली.
मार्नस लॅबशॅन

**मार्नस लेबसचग्ने** हा दक्षिण आफ्रिकेत जन्मलेला पण ऑस्ट्रेलियाकडून खेळणारा क्रिकेट खेळाडू आहे. त्याने त्याचे कसोटी पदार्पण पाकिस्तानविरुद्ध ७ ऑक्टोबर २०१८ रोजी दुबई येथे केले.
जुनियर डाला

**कार्ल ज्युनिअर डाला** (२९ डिसेंबर, इ.स. १९८९:लुसाका, झांबिया - ) हा कडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे.

वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू
हॅरीस सोहेल

**हॅरीस सोहेल** हा पाकिस्तानकडून क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे. 

## आंतरराष्ट्रीय कारकीर्द 
बिलालने आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय पदार्पण १९ जुलै २०१३ रोजी वेस्ट इंडीजविरुद्ध केले तर त्याने त्याची पहिली कसोटी २८ सप्टेंबर २०१७ रोजी श्रीलंकाविरुद्ध् खेळली.
अलेक्झांडर ड्युमा

इवलेसे

**अलेक्झांडर ड्युमा** तथा **ड्युमा डेव्ही दि ला पैयेत्री** (२४ जुलै, १८०२:व्हियेस कॉतेरेत, ऐस्ने, फ्रांस - ५ डिसेंबर, १८७०:डियेप्पे, नॉर्मंदी, फ्रांस) हे फ्रेंच लेखक होते. फ्रेंच लेखकांपैकी अग्रगण्य मानले जाणाऱ्या ड्युमांनी अनेक कादंबऱ्या लिहिल्या ज्यांत ल कॉम्टे दि मॉंटे क्रिस्टो (मॉंटे क्रिस्टोचा काउंट, लेस त्रुआ मूस्केतेर्स (तीन मस्केटियर), व्हिंट आन्स आप्रेस (वीस वर्षांनी), ल व्हिकॉम्टे दि ब्रॅगेलॉन:ऊ दि आन्स प्लु तार्द (ब्रॅगेलॉनचा व्हायकाउंट: दहा वर्षांनंतर) यांचा समावेश आहे. ड्युमाच्या अनेक कादंबऱ्या इतिहासात रचलेल्या असायच्या. त्यातील अनेक घटना कल्पित असल्या तरी त्यांना अनेकदा ऐतिहासिक बाज आहे. ड्युमाने लिहिलेल्या पुस्तकांवर २०० पेक्षा अधिक चित्रपट निर्माण केले गेले आहेत.

ड्युमाने आपले लेखन नाटकांपासून सुरू केले. त्याने अनेक वृत्तपत्रांतूनही लिखाण केले तसेच प्रवासवर्णनेही लिहिली. त्याच्या अनेक कादंबऱ्या नियतकालिकांमधून क्रमशः प्रकाशित झाल्या. ड्युमाचे प्रकाशित साहित्य अंदाजे १,००,००० पानांच्या जवळपास आहे.

वर्ग:फ्रेंच लेखक
वर्ग:इ.स. १८०२ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १८७० मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
*
फिल्मफेर पुरस्कार मराठी

**फिल्मफेर पुरस्कार मराठी** ही भारतातील फिल्मफेअर पुरस्कारांची मराठी आवृत्ती आहे. हे पुरस्कार मराठी सिनेमामधील गुणवत्तापूर्ण प्रदर्शनासाठी दिले जातात. १९६४ साली मराठी  फिल्मफेर पुरस्काराची सुरुवात झाली काळांतराने ही आवृत्ती बंद झाली आणि पुन्हा २०१५ साली त्याची सुरुवात झाली.

## पुरस्कार 
मराठी भाषेतील चित्रपटांसाठी खालील पुरस्कार दिले जातात.

### मुख्य पुरस्कार
* सर्वोत्कृष्ट चित्रपट
* सर्वोत्कृष्ट दिग्दर्शक
* सर्वोत्कृष्ट अभिनेता
* सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्री
* सर्वोत्कृष्ट सहाय्यक अभिनेता
* सर्वोत्कृष्ट सहाय्यक अभिनेत्री
* सर्वोत्कृष्ट पदार्पण दिग्दर्शक
* सर्वोत्कृष्ट पदार्पण पुरुष
* सर्वोत्कृष्ट पदार्पण स्त्री
* सर्वोत्कृष्ट पार्श्वगायक पुरुष
* सर्वोत्कृष्ट पार्श्वगायक स्त्री
* सर्वोत्कृष्ट गीतकार
* सर्वोत्कृष्ट संगीत दिग्दर्शक

### समीक्षक पुरस्कार
* सर्वोत्कृष्ट अभिनेता
* सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्री
* सर्वोत्कृष्ट चित्रपट

### तांत्रिक पुरस्कार
* सर्वोत्कृष्ट कथा 	
* सर्वोत्कृष्ट पटकथा
* सर्वोत्कृष्ट संवाद	
* सर्वोत्कृष्ट ॲक्शन
* सर्वोत्कृष्ट कला दिग्दर्शन
* सर्वोत्कृष्ट पार्श्वसंगीत
* सर्वोत्कृष्ट चलचित्रकला
* सर्वोत्कृष्ट संकलन
* सर्वोत्कृष्ट नेपथ्य
* सर्वोत्कृष्ट ध्वनीमुद्रण
* सर्वोत्कृष्ट विशेष परिणाम
* सर्वोत्कृष्ट वेशभूषा
* सर्वोत्कृष्ट रंगभूषा

### विशेष पुरस्कार
* जीवन गौरव पुरस्कार
* लाईम लाईट पुरस्कार 
* विशेष बालकलाकार पुरस्कार
* एक्सीलेन्स इन मराठी सिनेमा

## विक्रम 
* **एकाच चित्रपटाला सर्वाधिक पुरस्कार**
** सैराट (२०१७) – ११
** आनंदी गोपाळ (२०२१) – १०

* **सर्वोत्कृष्ट अभिनेता**
** श्रीराम लागू – ३
** अशोक सराफ – ३

* **सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्री**
** सोनाली कुलकर्णी – ३

* **सर्वोत्कृष्ट पार्श्वगायक पुरुष**
** अजय गोगावले – ३
** आदर्श शिंदे – २

* **सर्वोत्कृष्ट संगीत दिग्दर्शक**
** अजय-अतुल – २

## हे सुद्धा पहा 
* फिल्मफेअर मराठी पुरस्कार २०१४
* फिल्मफेअर मराठी पुरस्कार २०१५
* फिल्मफेअर मराठी पुरस्कार २०१६

## बाह्य दुवे 
* फिल्मफेअर पुरस्कार 

## संदर्भ 
*
वर्ग:फिल्मफेर पुरस्कार