သၚ်္ကြာန်

**သဘင်အတးသင်္ကြာန်** ဝွံ ဒှ် သဘင်မသၠာဲသၞာံ ပ္ဍဲ ဂကူမန်ကီု သီု ကုဂကူ ပ္ဍဲရးအာရှ ဗွဲမဂၠိုင်တုဲ မလေပ်ကၠောန် ပ္ဍဲ အကြာ ဂိတုဖဝ်ရဂိုန် ဂိတုစဲလပါ်စ ဗွဲမဂၠိုင် ကိတ်ညဳ ကုဂိတုဨပြဳ အကြာ၁၃-၁၅ ရ။ မအရေဝ် **အတး သင်္ကြာန်**ဂှ် အတးဂှ် ဒှ် အရေဝ်မန် မဂွံအဓိပ္ပါယ် မပြံင်လှာဲတုဲ သင်္ကြာန်ဂှ် ကၠုင် နူ သံသကြိုတ် ＂သင်္ကြာန္တိ＂ မဂွံအဓိပ္ပါယ် မတုပ် ကုဗီုမန် မပြံင်လှာဲကီုရ။ ညံင်ရဴပ္ဍဲမန်ကီု ဗၟာတအ်လေဝ် ကော် (အတာသင်္ကြန်) ကီုရ။ ဆဂး ညးတအ် ဟီု အတာဂှ် ကၠုင်နူ အရေဝ်ပါဠိ ＂အန္တ＂ မဂွံအဓိပ္ပါယ် ＂ကၞောတ်＂ရ။ အတိုင်လိက်စၟတ်သမ္တီ ရဲရးယူရောပ် ညးမစိုပ်လဝ် ဍုင်မန် ပ္ဍဲ အကြာသၞာံ ၁၅၈၀တအ်ဂှ်မ္ဂး ညးချူလဝ် (Sapan Daiche) သဘင်ဍာ်၊ မန်မွဲအခိင်ဂှ် ကော်စ သဘင်ဍာ် ဒှ်မာန်ရ။ ပ္ဍဲ အကြာလဟီုမန်တအ်ဂှ် ကော်စ သဘင်ဍာ်တုဲ ပ္ဍဲ လိက်တအ်မ္ဂး ချူ သဘင်အတးသင်္ကြာန် ဒှ်မာန်ရ။

သဘင်အတးဝွံ မွဲသၞာံကုမွဲသၞာံ လၟိဟ်တ္ၚဲမကၠောန် ဟွံတုပ် ရေင်သကအ်ရ။ သၞာံလ္ၚဵု တ္ၚဲလစှ်ေအတး (အတးစှ်ေ)၊ တ္ၚဲကြာပ်သၞာံ၊ တ္ၚဲဒတိုန်အတး(တ္ၚဲအတးတိုန်)၊ သၞာံလ္ၚဵု တ္ၚဲကြာပ်သၞာံ နွံၜါတ္ၚဲတုဲ ဗွဲမဂၠိုင် နွံပိတ္ၚဲတုဲ သၞာံလ္ၚဵု သီုဖအိုတ် နွံပန်တ္ၚဲရ။ ပ္ဍဲတ္ၚဲအတးတအ်ဂှ် မၞိဟ်တအ် ဍောတ်တ် ဇၞော်ဇၞော်တိတ်ဝေင်ပက်ဍာ် ရေင်သကအ်တုဲ မၞိဟ်မလုပ်မင်သဳလ်ဇမၠိင် ဗွဲတၟေင် မၞိဟ်အာယုက်ဇၞော်တအ် ပဒတဴ ပ္ဍဲဇြပ် ပ္ဍဲဘာရ။  ပ္ဍဲ တ္ၚဲဒတိုန်အတး (ဟွံ) တ္ၚဲသၞာံမွဲမံက်ဂှ်မ္ဂး ကၠာမၞိဟ်အာယုက်ဇၞော်တအ် ဟွံဂွံစဴသ္ၚိ နူမမင်ဒၟံင်သဳလ်ဂှ် မၞိဟ်သၟတ်တအ် ကလအ်စ၊ တုဲပၠန် မၞိဟ်သၟတ်၊ မၞိဟ်ဇၞော်တအ် ကောံ ရေင်သကအ်တုဲ ရပ်လဝ် က္ဍိုင်ဇၞောဝ်၊ ပ္ကဴသြဴ၊ ပၞာင်တုဲ တိတ်အာ ပူဇဴကျာ်ရ။ အရာတအ်ဂှ် ဟိုတ်နူမကၠောန်ပကၠုင် သၞာံ ဗွဲမလအ်တုဲ နဒဒှ် အခိုက်ကၞာမွဲ စၟတ်သမ္တီလဝ် ပ္ဍဲ ဂကူမန်တအ်ရ။

## နိရုတ္တိ
အတး သင်္ကြာန် မအရေဝ်ၜါမ၊ ပ္ဍဲ လဟီုမ္ဂး မန်တအ် မဟီု အတး ဂၠိုင်တုဲ ပ္ဍဲကာလမချူလိက်မ္ဂး ချူသီုၜါ အတးသင်္ကြာန် ရ။ အတး ဂှ် ဒှ် အရေဝ်မန် မဂွံအဓိပ္ပါယ် မသၠာဲဂတးတုဲ သင်္ကြာန် ဂှ် ကၠုင်နူ အရေဝ်သံသကြိုတ် ＂သင်္ကြာန္တိ Saṅkrānti (सङ्क्रान्ति) မဂွံအဓိပ္ပါယ် ပြံင်လှာဲ (ဟွံ) မကၠောအ် နူဂြိုဟ်မွဲ ဗစိုပ်ကဵု ဂြိုဟ်မွဲ၊ (ဟွံ) မကၠောအ် နူရာသဳမွဲ ဗစိုပ်ရာသဳမွဲ၊ ပ္ဍဲဒၞာဲဏအ် မဂွံအဓိပ္ပါယ် မပြံင်လှာဲ နူ သၞာံမွဲ ဗစိုပ်သၞာံတၞဟ်မွဲရ။  ညံင်ရဴပ္ဍဲမန်ကီု ဗၟာတအ်လေဝ် ကော် (အတာသင်္ကြန်) ကီုရ။ ဆဂး ညးတအ်ဟီု အတာဂှ် ကၠုင်နူ အရေဝ်ပါဠိ ＂အန္တ＂ မဂွံအဓိပ္ပါယ် ＂ကၞောတ်＂တုဲ အတာ ဂှ် သၞာံတြေံစိုပ်ကၞောတ်တုဲ သင်္ကြန်ဂှ် ကၠောအ်သၞာံတၟိ ဗီုဏအ် ညးတအ် ပံက်လဝ် အဓိပ္ပါယ်ရ။ 

ဂကူဒါတ် Jan Huyghen van Linschoten (၁၅၆၃ - ၈ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၆၁၁) ညး မံင်လဝ် အကြာဂကူမန်တုဲ ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၈၈ ဂှ် တိတ်နူ ဍုင်ဗဂေါ စိုပ်ဍုင်အိန္ဒိယ Goa တုဲ နူဂှ် ကလေင်စိုပ် ယူရောပ်။ ပ္ဍဲသၞာံ ၁၅၉၈ ဂှ် ညး ချူပ္တိတ် လိက်ပရူပရာ သီု ဗီုရုပ် ကေုာံ ဗီုတိဍာ် ပ္ဍဲ ဍုင်ရးအာရှဂှ် ဂွံဆဵုကေတ် ဗီုရုပ်ဂကူမန် ကေုာံ ပရူဂကူမန် ဗွဲမဂၠိုင်ရ။ ပ္ဍဲ လိက်ဂှ် ညး ချူလဝ် သဘင်အတးဂှ် နယၟု သဘင်ဍာ် (Sapan Daiche)ရ။ 

## သဘင်ဍာ်
ဂကူဒါတ် Jan Huyghen van Linschoten (၁၅၆၃ - ၈ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၁၆၁၁) ဂှ် ပ္ဍဲအကြာသၞာံ ၁၅၈၀တအ်ဂှ် စိုပ်အာ ဍုင်မန် ဗဂေါတုဲ ညး ချူစၟတ်သမ္တီလဝ် ဗီုအခိုက်အလိုက် ကေုာံ သဘင်ဂမၠိုင် ပ္ဍဲဍုင်မန်ရ။ လိက် ကေုာံ ရုပ်ကသူ ညးမဓဇက်လဝ်ဂှ် ဒှ် ဗီုရုပ်အခိုက်မန် နရုပ်ကသူ ၜိုတ်မဂွံဆဵုကေတ်မ္ဂး ဒှ် အရာတြေံအိုတ်မွဲတုဲ ဒှ် တင်ဂၞင်ကိစ္စဇၞော် ပ္ဍဲ အရာမလ္ၚတ် အခိုက်အလိုက်ဘဝဂကူမန် ပ္ဍဲခေတ် ၁၆ ဗွဝ်ကၠံမွဲရ။ ပ္ဍဲဒၞာဲဗီုအတးသင်္ကြာန်ဂှ် ညးဓဇက်လဝ် ဗီုမန်တအ် မဝေင်ဒၟံင်ဍာ် အဃောမပက်ဒၟံင်ဍာ် ရေင်သကအ်၊ ရံင် ကုလိက်ညးမချူလဝ် ဗွဲသၟဝ်ဂှ်တုဲ ရုပ်လဒေါဝ်ဂှ် ဒှ် ရုပ်ဨကရာဇ် ဍုင်ဗဂေါ မဝေင်ဒၟံင်အတး ကရောမ် ဂကောံအမာတ် သၟိင်တၠတအ် ဒှ်မာန်ရ။ လပါ်တဲပါဲဂှ် ဂွံဆဵုကေတ် ရုပ်မၞိဟ်မွဲ မဒတဴဒၟံင် ပ္ဍဲထၟာဲဇၞော်မွဲမတုဲ မၞိဟ်တအ် ဗလိုပ်ဒၟံင် မၞိဟ်ဂှ်၊ တုဲ မၞိဟ်လ္ၚဵုဂှ် ကၟံက်ကေတ် ဍာ် မဗလိုပ်လဝ်မၞိဟ်ဂှ်တုဲ သုင်ဒၟံင်ရ။ ရံင် လိက်ညးမချူလဝ် ဗွဲသၟဝ်ဂှ်တုဲ မၞိဟ် ပ္ဍဲထၟာဲ မဒုင်ဗလိုပ်ဍာ်ဂှ် ဒှ် လကျာ်ရ။ မၞိဟ်တအ် ပတှ်ေကေတ် ဍာ်မဗလိုပ်လဝ် လကျာ်ဂှ် ယဝ်ရသုင်မ္ဂး ယဲဘဲလာဲလေင်ရ။ လပါ်လက္ကရဴဂှ် ဂွံဆဵုကေတ် ဗီုရုပ်ဂၠုင် ဗွဲမဂၠိုင်ရ။ ဒၞာဲဂှ် ညးချူလဝ် ဗီုမဝေင် Sapan Donon သဘင်ဒုန်ဂၠုင် ဒှ်မာန်ရ။ ကုညးမကလိဂွံပထမဂှ် သၟိင်ကဵု လာပ် ရုပ်စေတဳထဝ်မွဲတုဲ ကုညးမကလိဂွံဒုတိယဂှ် သၟိင်ကဵု လာပ် ရုပ်စေတဳသြန်မွဲရ။ မၞိဟ်မစိုပ် လက္ကရဴအိုတ်ဂှ် ညးကဵု ဂၠိက်ရ။ 

အတိုင်ညးမချူလဝ်ဂှ် ကၠာဲစၠောအ်လဝ် နကဵုဘာသာမန် အတိုင်ဗွဲသၟဝ်ဏအ်ရ။

...ပၞောဝ်ကဵု သဘင်ညးတအ် ဗွဲမဂၠိုင်ဂှ် ဂကူမန်တအ် နွံ သဘင်မွဲ မကော်ခဴစ သဘင်ဍာ် (Sapan Daiche)။ ဨကရာဇ် စိုပ်ကၠုင် ပ္ဍဲဒၞာဲ မစၟတ်သမ္တီလဝ်မွဲဒၞာဲ မဒှ်ဒၞာဲ မၞိဟ်တအ် မပက်ဝေင်ဒၟံင်ဍာ် ရေင်သကအ် နကုဍာ်စၠန်ရ။ အမာတ် ဨကရာဇ်တအ်လေဝ် ပက်စဝ် ဍာ်စၠန် ကုရေင်သကအ်ကီုတုဲ ပလောအ်ညးတအ် ဍုက်ဍေက်ဒၟံင်အိုတ်ရ။ ပ္ဍဲဒၞာဲဂှ် သဘင်မွဲပၠန်ဂှ် ညးကော်စ သဘင် Sapan Donon (သဘင်ဒုန်(ဂၠုင်)) မကၠောန် ပ္ဍဲ Menao၊ ဨကရာဇ် ကု ဂၞကျာ်ဂှ် တိတ်အာ နကုဂၠုင် မကျိုင်ကျဝ်လဝ် ဗွဲမဒးရးမွဲရ။ ဂၠုင်ဍောတ်တ် ၜိုတ်ကၠံ လုပ်ပြိုင်၊ ဂၠုင်မွဲမ္ဂး မၞိဟ်ဒုန်ၜါ မဒုန်အာ တိုင်ပ္ကဴ မစၟတ်သမ္တီလဝ်ဂှ်ရ။ မၞိဟ်မဂွံပထမဂှ် ကလိဂွံ ရုပ်စေတဳထဝ်မွဲ၊ မၞိဟ်ဒုတိယဂှ် ကလိဂွံ စေတဳသြန်မွဲ၊ ကုမၞိဟ် မစိုပ်လက္ကရဴအိုတ်ဂှ် ကလိဂွံ ယာတ်ပလောအ်တုဲ ဒးဒုင်ပပရေအ် ကုဂၞကျာ်ဨကရာဇ်တအ်ရ။ ကောန်ဍုင်တအ်ဏအ် တ္ၚဲဂှ် သီုဒှ် တ္ၚဲတၟေင် အခိင်ကာလ ညးတအ် မဗလိုပ်လကျာ်ညးတအ်ရ။ ဍာ်ဂှ် ညးတအ် စၟတ်သမ္တီလဝ် ဍာ်ပရဲတုဲ ဍာ်မဗလိုပ်လဝ် လကျာ်ဂှ် ညးတအ် သုင်အိုတ်ရ။ 

## တမ်မူလ
သဘင်အတးသင်္ကြာန်ဝွံ ဆက်စပ်ဒၟံင် ကုအခိုက်ကြက္ကဒိန်ရ။ အခိုက်ကြက္ကဒိန်မန် တ္ၚဲဏအ်ဂှ် တမ်မူလ ကၠုင် နူ အိန္ဒိယ (ဝါ) ဟိန္ဒူတုဲ သဘင်အတးသင်္ကြာန်ဝွံလေဝ် တမ်မူလ ကၠုင်နူ ဟိန္ဒူကီုရ။ ပ္ဍဲ အိန္ဒိယ ဂကူတမိလ် (Tamil) တအ်လေဝ် ဝေင်သဘင်သၠာဲသၞာံ အတိုင်ကြက္ကဒိန်ဟိန္ဒူ ပ္ဍဲ ဂိတုစဲ မွဲမံက်ကီုရ။ ဂိတုစဲမွဲမံက်ညးတအ်ဂှ် ဒတုံဒၞာဲ ကုကြက္ကဒိန် ဂြေဂေါရိယာန် (ကြက္ကဒိန်အင်္ဂလိက်) ဂိတုဨပြဳ ၁၄ ဇၟာပ်ပ်သၞာံရ။ အတးဍုင်မန်ဗၟာလေဝ် ဗက်လဝ် အတိုင်ကြက္ကဒိန်ဟိန္ဒူဏအ်ကီုတုဲ ကြပ်ဇၟာပ်သၞာံဂှ် အတးစှ်ေ အကြာ ဂိတုဨပြဳ ၁၄ ဂှ်ကီုရ။ ညံင်ရဴဂကူတမိလ်တအ်ကီု ဂကူတၞဟ် တွဵုရးတၞဟ် ပ္ဍဲ ဍုင်အိန္ဒိယ ဗွဲမဂၠိုင်လေဝ် ကၠောန် သဘင်မသၠာဲသၞာံ ပ္ဍဲတ္ၚဲဂှ် ကီုရ။ ဆဂး မွဲတွဵုရး ကုမွဲတွဵုရး၊ မွဲဂကူ ကုမွဲဂကူ ကော်စ ယၟုသဘင်ဂှ် ဟွံတုပ်ရေင်သကအ်ရ။ ဂကူတမိလ်ဂှ် ကော် တမိလ် ပုတ္တာဏ္ဋု (தமிழ்ப்புத்தாண்டு)၊ ပ္ဍဲတွဵုရးကေရလဂှ် ညးကော်စ ဝိၐု၊ ပ္ဍဲ ဒေသလဒေါဝ် ကေုာံ သၟဝ်ကျာအိန္ဒိယဂှ် ကော်စ ဝိသာခဳ။

ပ္ဍဲ တ္ၚဲမသၠာဲသၞာံဂှ်မ္ဂး ဂကူတမိလ်တအ် ဝေင်သဘင် နဒဒှ် သဘင်ဂကောံသ္ၚိကၟိန်တုဲ သအးဇ္ၚးသ္ၚိ၊ စုတ်လဝ် သတ်ဆု ကုထး/ဒုံလေင်၊ ပ္ကဴဒုံလေင်၊ ပၞာင်ဒုံလေင်တုဲ ပူဇဴ ပ္ဍဲ သ္ၚိကျာ်၊ အာဇရေင် ဘာကျာ်။ မၞိဟ်တအ် လတက်ပလောအ်တၟိတၟိ ကျိုင်လဝ်ကျေဝ်ကျေဝ်တုဲ အာကလအ်စ မၞိဟ်အာယုက်ဇၞော်၊ ဒုင်ကေတ် ဂလာန်ရာဒနာ နူ မၞိဟ်ဇၞော်၊ နူ မိမတအ်တုဲ ဂကောံသ္ၚိကၟိန် စ စၞသက္ကုဖျုန် ကေုာံ လမျီုရ။ 

နကုလညာတ် ဂုနသေဂရာမ် (Gunasegaram) မချူပ္တိတ်လဝ်လိက် သၞာံ ၁၉၅၇ ဂှ်မ္ဂး သဘင်သၞာံတၟိ မကၠောန်ဒၟံင် ပ္ဍဲ သဳရိလင်္ကာ၊ ကမ္ဗောဒဳယာ၊ စမ္ပါ၊ ဗိယေတ်နာမ်၊ ကေုာံ မန်ဗၟာဂှ် ကၠုင်နူ အခိုက်သဘင်သၞာံတၟိတမိလ်တုဲ အခိုက်ဝွံ စေန်ဆက်ကၠုင် နူ မောဟေန္ဇော-ဒရော (Mohenjo-daro) မဒှ် ဂကောံမၞိဟ်အိန္ဒူ (Indus Valley Civilization) မဒှ်ဂကောံမၞိဟ်တမၠာ နူ ဘဳသဳ ၃၃၀၀ - ၁၃၀၀ တေအ်ရ။ နကုလညာတ် နနစုရိယာန် (Nanacuriyan) မ္ဂး နူခေတ်လဒေါဝ် အခိုက်တမိလ် (အခိုက်ဟိန္ဒူ) မစိုပ်ကၠုင် ပ္ဍဲ ဒေသအာရှဒိုဟ်အဂၞဲတေအ်ဂှ် စကၠောန်ကၠုင် အခိုက်ဝေင်သဘင်မသၠာဲသၞာံဏအ် ဒှ်မာန်ရ။

## အာဂီု ကေုာံ ပုင်သင်္ကြာန်

ပ္ဍဲ အခိင်အတး သင်္ကြာန်မ္ဂး စၞတၟေင် မန်တအ် မကၠောန်ဖာပ်ဗ္စဂှ် ဒှ် ပုင်အတး (ဝါ) ပုင်သင်္ကြာန် ရ။ ပုင်သင်္ကြာန်ဂှ် ညးဍုန်တုဲ ကလေင်ကြာတ်လဝ် ညံင်ဂွံဂွံ အသာ်ဗုဗု ညံင်ဍောင်ပ္ကဴမၠဵုတုဲ စုတ် ကုဍာ်မောဝ်ဇောဝ်တုဲ စ ကုခၞာ မၞုံ ကုလသိုန်ဗွဲမဂၠိုင်တုဲ ကိတ်စ မြေက်ခၞာရ။

စပ် ကုပုင်အတးကီု စပ် ကုဟိုတ်သင်္ကြာန် မဂွံဒှ်ကၠုင်ကီုဂှ် မန်တမၠာတအ် သီုဇန်လဝ် ပေါမ်အာဂီုမွဲဏီရ။ မၞိဟ်အဓိက ပ္ဍဲ ပေါမ်အာဂီုဂှ် မဂွံယၟု ဓမ္မပါလ တုဲ ＂သၠပတ်ဓမ္မပါလ＂ ညးကော်စရ။ ပ္ဍဲ အာဂီုဂှ် ညး ချူလဝ် ဒဒှ်ရ က္ဍိုပ်သၟိင်မဟာဗြီုဂှ် တူလောန်တုဲ စွံဒၞာဲလဵု ဟွံဂွံ၊ ဒၞာဲမစွံဂှ် လီုလာ်အာမာန်ဂှ်ရ ကောန်ဗြဴသၟိင်အိန် ထပှ် နအလန် ဗွဲလၟေင်င် ဒးထ္ၜလဝ်ရ။ ပေင် ၃၆၅ တ္ၚဲမ္ဂး စၠောအ်တဲ ကောန်ဗြဴမွဲပၠန် ပ္ဍဲ အခိင်မစလောအ်တဲဂှ် ဒှ် အခိင်သင်္ကြာန် ညးကော်စရ။ 

အာဂီုဝွံ က္ဍိုပ်သၟိင်မဟာဗြီုဂှ် ဗွဲစၟတ် ညး ရန်တၟအ် သၟိင်တ္ၚဲ။ နဥပစာလင်္ကာ ပ္တိုန်စလဝ် တ္ၚဲဂှ် နဒဒှ် က္ဍိုပ်သၟိင်ဗြီုရ။ ပ္ဍဲ အခိင်သင်္ကြာန်ဂှ် ဒှ် အခိင် ဂၠးတိပိုဲ မဂေတ်ကၠောအ်ဂွံ တ္ၚဲ မွဲပဝူရ။ (အခိင်ကၠာတေအ် မၞိဟ်တအ် ထေင်ကေတ် သၟိင်တ္ၚဲမဂေတ်ဒၟံင် ဂၠးတိတုဲ ညးတအ် ထေင်ကေတ် တ္ၚဲဂေတ်ဂွံ မွဲပဝူရ။) ဂၠးတိပိုဲ ကလေင်စိုပ် ပ္ဍဲဒၞာဲ မတဝ် ကုဒေသဍုင်အိန္ဒိယ၊ ဍုင်မန် ကညင်အိုတ် ကၠောအ်တမ်သၞာံ သွက်ဂွံစိုပ် ဥတုဗြဲဂှ် ရာသဳဥတု ကလေင်စတၟိပၠန်ဂှ်ရ ညး စၟတ်သမ္တီလဝ် သၞာံတၟိရ။ အတိုင်လိက် ပြကိုဟ်သူရိယသိဒ္ဓန္တမ္ဂး ပွိုင်လလအ် ဂၠးတိပိုဲဏအ် မဂေတ် တ္ၚဲဂှ် နွံ ၃၆၅ တ္ၚဲ၊ ၆ နာဍဳ၊ ၁၂ မိနေတ်၊ ကု ၃၇ စက္က။ အတိုင် ပြကိုဟ်ပညာနက္သတ်တၟိမ္ဂး နွံ ၃၆၅ တ္ၚဲ၊ ၅ နာဍဳ၊ ၄၉ မိနေတ်၊ ကု ၄၆ စက္ကမ္ဂး ဂၠးတိပိုဲ ဂေတ်ဂွံ တ္ၚဲ မွဲဗဂေတ်ရ။

အာဂီုဓမ္မပါလဂှ် ညးချူလဝ် အတိုင်ဗွဲသၟဝ်ဝွံရ။ 

ပ္ဍဲ လက်ထက်ဘဒြကဝ်ဝွံ နွံ သေထဳမွဲ မပတၠပိုန်ဟာန် ညံင်တိသုန္ဓရဳ ထစေင်အာကီုရ။ နွံ ကာလမွဲတ္ၚဲ ထမှောံအရက် (အိက်အရက်) မွဲ ပ တၠကောန်တြုဟ်ၜါဂှ် ဍေဟ်တိုန်ပ္တီ နာဲပိုဲ သေထဳဂှ်

＂ပိုန်ဟာန်ယဿပတ် တၠအဲ ဇၞော်ကွေဟ်ရ။ ဆဂး တၠအဲ ဟွံတုပ်အဲဏီ။＂သာ်ဝွံ ဍေဟ် ဟီု ကုသေထဳရ။ သေထဳ မိင် လဟီုထမှောံအရက်ဂှ်တုဲ ကာလ သၟာန် တမှောံအရက်

＂မုဟိုတ် ဟွံတုပ် ကုတၠအဲရော။ ဂှ် သာ်ဝွံ တမှောံအရက် သ္ဂး ကုသေထဳဂှ်ရ။

＂ပိုန်ဟာန်တၠအဲဂှ် ဂၠိုင်ကွေဟ်၊ ဆဂး ကောန်တြုဟ် ကောန်ဗြဴ မွဲလေဝ် ဟွံမဲ၊ ကာလတၠအဲ စဴအာ ဘဝပလိုတ်တုဲ ပူဂိုလ် မဂွံပ ကုသိုလ် ကဵုဒါန်တုဲ ဂွံဇိုန်ပိုန်ပြင်ဏာ တၠအဲ သ္ဂောအ်ကလိဂွံ သမ္ပတ္တိတသိုက် ဟွံမဲသက်သက်ရ။ ဟိုတ်ဂှ်ရ ပိုန်ဟာန်တၠအဲဂှ် ဒှ်ဒၟံင် အာဲတၟာဲသံသာတုဲ ပိုန်ဟာန်တအ်ဂှ် သွက်တၠအဲ ဒှ်ဒၟံင် သၟးသၟးရ။ အဲဂှ် ပ တၠကောန်တြုဟ်ၜါတုဲ ဗတ်ရအဲ ချိုတ်အာကီုလေဝ် ဂဝိင်အစံင်အတူသောသၞာ ဟွံမဲရ။ အဲ ချိုတ်အာတုဲ ကောန်အဲ သ္ဂောအ်ပ္တုဲဓဝ်ကုသိုလ် သ္ဂောအ်ဇိုန်ပိုန် ပြင်ဏာ ကုသမ္ပတ္တိမပြဲပြဲဂှ် အဲ ကလိဂွံရ။ ဟိုတ်ဒၟာသာ်ဂှ်ရ တၠအဲ ဟွံတုပ် ကုအဲ အဲ မ္ဒးဂးရောင်။＂

သေထဳ မိင် ဂလာန်တမှောံအရက်ဂှ်၊ တုဲ သာ်ဝွံ သေထဳဂးရ။

＂တမှောံအရက်ဝွံ ဍေဟ် ဆက် တၞောဝ်ဒတောဝ်အနာဂတ်ရောင် ဟွံသေင်ဟာ ပသာ်အဲ ကလိဂွံ ကောန်တြုဟ်မွဲ မၞုံ ကုရုပ်သာ် မၞုံ ကုပညာသကာ မပ္ကင်ရင်လဝ် ရုပ်သာ်ကျာ်သြဳ မပြဲလောန် မတၟေင်လောန် နူညးသအာင်ဂှ်ရော။＂

သေထဳ ဂးတုဲ အာတ်ကောန် ကုသၟိင်ဂိတု၊ သၟိင်တ္ၚဲ လုကဴဂြိုပ်ပိသၞာံကီုလေဝ် သၟိင်ဂိတု သၟိင်တ္ၚဲ ကဵုဟွံမာန်၊ လုကဴပိသၞာံ လောန်အာတုဲ ပ္ဍဲ ကာလဇန်တအ် ဝေင်သဘင်ကၠောအ်သၞာံ သေထဳ တွဳပွိုင်ကေတ် ကမၠောန်မှံင်မှ မိမိန်ၝဲဂမာ သီုတွဳဝါရဂမၠိုင်၊ သီုက္ဍိုင်ထဝ် ဇၞောဝ်အလာံတုဲ ဇက်တိတ်အာ သြင်ဂင် သၟဝ်တၞံဇြဲသုံရ။ စိုပ်ဇြဲသုံတုဲ သေထဳ ပူဇဴ ဒေဝတဴဇြဲသုံ ကုပုနပဍုန်တုဲ လာင်ထပှ်ဝါ ညံင်ရဴ ခမောံမၠဵု သီုဍာ်ထီုမြမောဝ် ကေုာံ အမာဲမဒးရး ပူဇဴတုဲ သေထဳ အာတ်ကောန်တြုဟ်ရ။ ပိဏ္ဍပါတ် ပသၟိဟ်နူဂှ် စဟာပ်ဝေင်ဂြိုင်တုဲ ကဵုဒါန် ကုကမၠောန်မှံင်မှ မိမိန်ၝဲဂမာတုဲ သဳကၠဳဒၟံင် ဒေဝတဴ သီု ကုတွိင်တွိုက် မဂၠိုင် ကုသာ် ဗရုတမ္ညဝ်ဒၟံင်ရ။ တုဲ သေထဳ ကလေင်ဇက်စဴ ပြာသာဒ်ဇကုရ။

ဒေဝတဴဇြဲသုံဂှ်လေဝ် ဗီုသေထဳ မအာတ်ဂှ် ကဵုဟွံမာန်တုဲ တိုန်အာ ကုသၟိင်အိန်၊ အာတ် အရီုအဗင် သၟိင်အိန်ရ။ သၟိင်အိန် ပၠန်လေဝ် တရးမတ်ဒိပ် အလုံတာဝတိံ ညာတ်ဒး ကောန်ဒေဝတဴ ဓမ္မပါလ ကော်ပဆိုက်နင် ဓမ္မပါလတုဲ သၟိင်အိန် ဂးကဵု ကောန်ဒေဝတဴ ညံင်ဂွံအာတန် ပဋိသန္ဓိ ပ္ဍဲ ဂၠံဂဝ် တၠသ္ၚိ/သမ္ဘာသေထဳရ။ ကောန်ဒေဝတဴ ဓမ္မပါလလေဝ် အာတန် ပဋိသန္ဓိ ပ္ဍဲ ဂၠံဂဝ်တၠသ္ၚိသေထဳ ပေင်ဒစိတ်ဂိတု ဒစိတ်တ္ၚဲတုဲ သၠးဂၠံဂဝ် နကုကောန်တြုဟ် မၞုံ ကုရုပ်သာ်ကျာ်သြဳ မတုပ်တဴ ရဴသၟိင်ဂိတု မအာစိုပ် စှ်သုန်မၟံက်ကီုရ။ သေထဳ မိပ်စိုတ် ဗွဲမလောန် ကဵု ယၟုဓမ္မပါလ၊ ခၞံ ပြသာဒ်မွဲ သၟဝ်တၞံဇြဲသုံဂှ်တုဲ ကောန်ဓမ္မပါလဂှ် တိုန်ထ္ၜုတ်လဝ် ပ္ဍဲ ခရေင်ထဝ် ပ္ဍဲ ပြသာဒ်ဂှ်ရ။ သီုကဵု ကမၠောန်မှံင်မှတအ် ပူဇဴဒေဝတဴ ဂြုဂြုဂြီုဂြီုအိုတ်ရ။

ကောန်သေထဳဓမ္မပါလဂှ် ဟိုတ်နူ ပါရမဳအတိက်တေအ်ဂှ်ရ ကာလမအာစိုပ် အာယုက်ထပှ်သၞာံဂှ် ပ တၠပညာ ဗွဲမလောန်တုဲ ဒယှ်တှ်အာ အလုံဂတဇမ္ဗုဒိတ် သီု ဒယှ်တိုန်အာ ဒဵုဍုင်ဗြီုရ။ ဗြီုမၞုံယၟု ကပ္ပဳလမှာဗြီု နူ ဍုင်ဗြီုဂှ် မိင်ပရိုင်ဒယှ် ဓမ္မပါလဂှ်တုဲ စှ်ေကၠုင် ကုဓမ္မပါလ သွက်သ္ဂောအ်စမ်ၜတ် ပညာ ဓမ္မပါလရ။ ပ္ဍဲ မစမ်ၜတ်ပညာဂှ် ကပ္ပဳလမှာဗြီု ပတိုန်ထ္ၜး သမာန်တုဲ ယဝ်ရ ဓမ္မပါလဂှ် သှ်ဒးမ္ဂး က္ဍိုပ်ညးတေအ် ကုတ်ကၠေအ်တုဲ ဒးဒုင်ပူဇဴ ကုဓမ္မပါလရ။ ယဝ်ရ ဓမ္မပါလ သှ်ဟွံဒးမ္ဂး က္ဍိုပ်ဓမ္မပါလဂှ် သ္ကုတ်ကၠေအ်တုဲ ဒးဒုင်ပူဇဴ ကုညးတေအ်ရောင် ညးတေအ်ဟီု ကုဓမ္မပါလရ။ သမာန်ကပ္ပဳလမှာဗြီုဂှ် 

＂ပ္ဍဲမွဲတ္ၚဲ ပၞောဝ်ကျာ်သြဳပိ ကျာ်သြဳတ္ၚဲယး ကျာ်သြဳတ္ၚဲ ကျာ်သြဳဗတံတအ်ဂှ် မုဒၞာဲ မတန်ရော။＂

ဓမ္မပါလ မိင် သမာန်ကပ္ပဳလမှာဗြီုတုဲ သမ္ၚာတ်ဒမြဴ က္တဵုဒှ် ဗွဲမလောန်တုဲ နူ တ္ၚဲဂှ် ထပှ်တ္ၚဲဂတ ညံင်ဂွံသှ်ကဵု သမာန် အာတ်အခေါင် ကုကပ္ပဳလမှာဗြီုရ။ ကပ္ပဳလမှာဗြီု ကဵု အခေါင်တုဲ စဴတန်တဴဒၟံင် ဌာန်ဇကုရ။ ဓမ္မပါလလေဝ် ဗ္စာရဏာကၠုင် စိုပ်တြဴတ္ၚဲကီုလေဝ် သှ်ဟွံဒးဏီတုဲ သှ်ဟွံဒးမ္ဂး ဒးဒုင်ကုတ် က္ဍိုပ်တုပ်ပ် ဒဴထောအ်တုဲ ဂစိုတ်ကေတ်ဇကုဇကုဂှ် ပြဲလောန်ရ ဂးတုဲ တိတ်အာ အကြာဂြိုပ် တိက်ဒၟံင် သၟဝ်တၞံဇြဲၜါတၞံရ။ ပ္ဍဲ ကာလဂှ် လတူတၞံဇြဲ ဟဝ်ကၠိုင်ၝောအ်ကၟက် ဟီုဒၟံင်အရေဝ်ဂှ်

ၝောအ် - ယးဂတ ပိုဲ သ္ဂောအ်စဇွရ။

ကၟက် - မုဟိုတ်တၠအဲ ဟီု သ္ဂောအ်စ ဇွဂှ်ရော။

ၝောအ် - ကပ္ပဳလမှာဗြီု သၟာန် ဓမ္မပါလဂှ် နူဂယးကျာ်သြဳ မဍုန်ဒၞာဲလဵုရော၊ တ္ၚဲ ကျာ်သြဳ မဍုန်ဒၞာဲလဵုရော၊ သဝ်တ္ၚဲ ကျာ်သြဳ မဍုန်ဒၞာဲလဵုရော။ သမာန်ကပ္ပဳလမှာဗြီုဂှ် ဓမ္မပါလ သှ်ဟွံဒးတုဲ က္ဍိုပ်ဓမ္မပါလဂှ် ကပ္ပဳလမှာဗြီု ကုတ်ကၠေအ် ကုသၞာ်တုဲ ဇွဂှ် ညး တိတ်ထောအ် မ္ၚးဍုင်တုဲ ပိုဲ သ္ဂောအ်စရ။

ကၟက် - သွဟ်ကပ္ပဳလမှာဗြီု အဲ မိက်ဂွံတီဂှ် ဟီုထ္ၜး ကုအဲ ဟွံမာန်ဟာ။

ၝောအ် - သၟိက်မိက်ဂွံတီမ္ဂး အဲ ဟီုထ္ၜးကဵုမာန်ရ။ သဘဴသတ်တအ်ဂမၠိုင် နူဂယး င္ၚုဟ်တုဲ စဗက လာင်မုက္ခဝါတုဲ ဗဗိုဟ်မြမောဝ် ပ္ဍဲ မုက္ခဝါဂှ်ရ ကျာ်သြဳဍုန် မုက္ခဝါရ။ တ္ၚဲပၠန်တုန် မပ္တံ မြမောဝ်ဗလိုပ်ဖုံသြိုဟ်ဂှ်ရ ကျာ်သြဳ ဍုန်သြိုဟ်ရ။ ဒး ကာလသဝ်တ္ၚဲပၠန် သတ်တအ် သအးဂတာဇိုင်တုဲ ဖုံဖလိုပ် မြမောဝ်ဂှ်ရ ကျာ်သြဳ ဍုန် ဇိုင်ရ။

ဓမ္မပါလဂှ် အရေဝ်ဂစေံကွေဟ်လေဝ် လေပ်လဝ်ဂှ်ရ၊ မိင် အရေဝ်ဟဝ်ကၠိုင်ၝောအ် ကု ကၟက်တုဲ မိပ်စိုတ် ဗွဲမလောန် ဒလိုက်ကတဵုစဴကၠုင် ပြာသာဒ်ဇကုတုဲ စၟဳဒၟံင် ကပ္ပဳလမှာဗြီုရ။ ဒးကာလထပှ်တ္ၚဲ ကပ္ပဳလမှာဗြီု စိုပ်ကၠုင်ဂှ် ဓမ္မပါလ သှ်ထ္ၜး သၟာန်ဂှ် သှ်ဒးအာတုဲ ကပ္ပဳလမှာဗြီု ဒုင်ပူဇဴ က္ဍိုပ်ညးတေအ်ရ။

က္ဍိုပ်ကပ္ပဳလမှာဗြီုဂှ် ဒကုတ်အာတုဲ ဒၞာဲသ္ဇက်စွံ ဟွံမဲ၊ ယဝ်ရ ပ္တိုန်စွံ လတူက္ဍိုပ်တၟအ် တၟအ် ပြောပ်ဒေါမ်အာ၊ ယဝ်ရ ဗိုတ်ပ္တိုန် လတူ အကာသ ဗြဲ ဟွံဂူ၊ ဗိုတ်ဏာ ပ္ဍဲ ဂြိုပ် ဂြိုပ် တူအာ ညံင်ဗတ်သၟ၊ ဗိုတ်ဏာ ပ္ဍဲ မှာသၟိတ် မှာသၟိတ် ဒးကှ်အာ ဟိုတ်ဂှ်ရ ညးတေအ် ကော် ကောန်သၟိင်ဗြဴထပှ် မဒှ်ကမၠောန်သၟိင်အိန်တုဲ မွဲသၞာံမွဲဝါ ဒုင်စလောအ်ယဵုကေတ် ညးသကအ်တုဲ အာထ္ၜုတ်လဝ် ပ္ဍဲ ဂိုဟ်ဂန္ဓလဳဂှ် ညးတေအ် ဟီုထ္ၜး ကုကောန်ထပှ်ရ။ ဟိုတ်ထ္ၜးတုဲ ကုတ်က္ဍိုပ်၊ ကဵု ဓမ္မပါလရ။ ဒုင်ကေတ်တုဲ ဇကု ကပ္ပဳလမှာဗြီုဂှ် ဒှ်အာ သာ်ထဝ်ရ။

က္ဍိုပ်ကပ္ပဳလမှာဗြီုဂှ် ဗီုမညးတအ်စၞောန်ထ္ၜးလဝ်ရ ပၞောဝ် ကုကောန်ထပှ် ကောန်ဗြဴဇၞော်အိုတ် ဓံင်သဳဒေဝဳဂှ် ဒုင်ကေတ် နကုဒလာင်ထဝ် တွဳဗွိုင်ကေတ် ကောန်ဒေဝတဴဂမၠိုင်တုဲ အာ အလုံဂၠးကမာင်စက္ကဝါ ဒုင်ပူဇဴကောန်ဒေဝတဴ တြဴနာဍဳတုဲ ဗ္ဒက်သိုန် ကုသိန္နရာတ်ထပှ်လတုန်ရ။ ပ္ဍဲကာလဂှ် ကောန်ဒေဝတဴတအ်ဂမၠိုင် ဖေက် အာယုက်ပိုန်ဟာန် ကျာ်သြဳ ဟုတ်အာဂးတုဲ နူ တာဝတိံ တိတ်အာ ဥဒျာန် ပြာပ်အာ ဇရေင်ဂြိုပ်စိတ္တတာဝိုန် သတ်နူလွာဇုက် မၞုံယၟု အဿဝတဳဂှ် ၜှ်နင်တုဲ လာင်ကၠေအ် ပ္ဍဲ ကြုင်အစဳရဝတဳ ဗၞတ်ထပှ်ဝါ ဖောဝ်အာမောဝ်အာ ရဴ ကၠေင်သွဟ်ဒိပ်ကီုဂှ် ဂွံတုဲ ပ္ဍဲတၞာအဂ္ဂလဝတဳ နကုကွိင်ဒိပ် မသုန်သာ် စသုင်ဝေင်ဂြိုင်အိုတ်ရ။ ဟိုတ်နူဂှ်ရ ဒေဝတဴတအ်ဂှ် ပိုန်ဟာန် ကျာ်သြဳမောဝ်တိုန်အာရ။ ဒုင်ဗဇဴ ကောန်ဒေဝတဴ ပ္ဍဲတၞာအဂ္ဂလဝတဳတုဲ ပ္ဍဲ ကာလဂှ် သုဇ္ဇဒိန်လေဝ် ပြုအာမပေင် ၃၆၅ တ္ၚဲရ။ က္ဍိုပ်ကပ္ပဳလမှာဗြီု နူ တဲဓံင်သဳဒေဝဳဂှ် စလောအ် တဲမဟောရာဂဒေဝဳရ။ မဟောရာဂဒေဝဳ ထ္ၜုတ်လဝ် ပ္ဍဲ ဂိုဟ်ဂန္ဓုလဳဂှ် ဒေဝတဴတအ် နကုဇၞောဝ်နာနာသာ် ပၞာင်တိုင် စံင်ဗ္ဂဵုလဝ်တုဲ နကုဂအတ်ရမ္သာင် ပူဇဴ က္ဍိုပ်ကပ္ပဳလမှာဗြီုဂှ် ကောန်ဗြဴကပ္ပဳလမှာဗြီုထပှ် ညာတ် ဗွဲသကာသၟိင်မတုဲ အိုဟ်တၟိုဟ်စိုတ် ဗွဲမလောန်ရ။ ညးကောန်ဗြဴကပ္ပဳလမှာဗြီုထပှ်ဂှ်ရော

(၁) ဓံင်သဳဒေဝဳ

(၂) မဟောရာဂဒေဝဳ

(၃) ဃောရာဂဒေဝဳ

(၄) ကညာဒေဝဳ

(၅) မန္ဒာဒေဝဳ

(၆) မိဿကဒေဝဳ

(၇) ရဿကဒေဝဳ မဒှ်ရ။

က္ဍိုပ်ကပ္ပဳလမှာဗြီု မထ္ၜုတ်လဝ် ပ္ဍဲ ဂိုဟ်ဂန္ဓုလိဂှ် ပေင် ၃၆၅ တ္ၚဲတုဲ နူတဲ မဟောရာဒေဝဳ ဗွဲလၟေင် ဒုင်စၠောအ်တဲ မွဲသၞာံမွဲဝါရ။ အခိင်မစၠောအ်တဲဂှ် အခိင်သင်္ကြာန် ပိုဲ ကော်ခဴစအိုတ်ရ။ ဗီုမဟီုကၠုင် ဗွဲလတူဂှ်ပၠန် ကၠာဟွံဂွံစၠောအ်တဲဂှ် ကောန်ဗြဴကပ္ပဳလမှာဗြီုဂှ် စိုပ်အခိင်သင်္ကြာန်မ္ဂး ယဵုကေတ် က္ဍိုပ်သၟိင်မတုဲ တိတ်အာ အလုံဂၠးကမာင်စက္ကဝါ ဒုင်ပူဇဴ ကောန်ဒေဝတဴတအ်ဂမၠိုင် ဗ္ဒက်သိုန်ကဵု သိန္နရာတ် ထပှ်လတုန်တုဲ ဒုင်ပူဇဴ ပ္ဍဲ တၞာအဂ္ဂလဝတဳတုဲမ္ဂး စၠောအ်စိုပ်တဲ ကောန်ဗြဴတၞဟ်မွဲပၠန်ရ။

ဟိုတ်နူသေထဳ အာတ် ကောန် ဇရေင်ဒေဝတဴဇြဲသုံ ပူဇဴ ပုင်ဍုန်လဝ်တုဲ လာင် ထပှ်ဝါ ညံင်ဂွံဒှ် ရဴခမောံမၠဵု ကေုာံ ဍာ်ထီုမြမောဝ် သီုကဵုအမာဲ ဗွဲမဒးရးတအ်တုဲ ကလိဂွံ ကောန်တြုဟ်မွဲ မၞုံ ကုပညာ ကေက်သကာ ပိုန်ဟာန် ဍိုက်ပေင်ဂှ်ကီု၊ ကောန်ဒေဝတဴဂမၠိုင် သတ် နူလွာဇုက် အဿဝတဳဂှ် ၜှ်တုဲ လာင်ကၠေအ် ပ္ဍဲကြုင်အစဳရဝတဳ ဗၞတ်ထပှ်ဝါဂှ် ဖောဝ်တိုန် မောဝ်တိုန် ညံင်ရဴကၠေင်သွဟ်ဒိပ်တအ်ဂှ် ဂွံပူဇဴ က္ဍိုပ်ကပ္ပဳလမှာဗြီုတုဲ ဂွံစသုင်ဝေင်ဂြိုင်ဂှ် ပိုန် ကျာ်သြဳ မောဝ်တိုန်အာဂှ်ကီုတုဲ၊ ပိုဲမန်တအ် စိုပ်အခိင်သင်္ကြာန်မ္ဂး ပိုန်ဟာန် ကျာ်သြဳ ညံင်ဂွံဇၞော်မောဝ်တိုန်အာဂှ် ပုင်သင်္ကြာန် ကေုာံ ကွာင်ၜဲ ယိုဟ်ၜန် အမာဲ ဗွဲမဒးရးတအ်ဂှ် ကၠောန်တုဲ ကဵုဒါန် ဖါပ်ဗစကၠုင်ဂှ် ဟိုတ်နူ ကုစၞောန်ထ္ၜးလဝ် ပ္ဍဲ သၠပတ်ဓမ္မပါလရောင် စှ်ေကေတ်စိုတ်ရ။

## ဗီုမဝေင်သဘင်
သဘင်အတးသင်္ကြာန်ဝွံ ဟိုတ်မရန်တၟအ် ကုရာသဳ ကလေင်စတၟိ မရိုဟ်စ သၞာံမစတၟိတုဲ ဒှ် သဘင်နက်သတ်မွဲ ဟီုဂွံတုဲ ဟွံဒှ် သဘင် မဒုင်သဇိုင် ကုပရေင်ဓဝ်ပတှ်ေ ဘာသာမွဲမွဲရ။ အခိင်မကၠောန်ဂှ် ပ္ဍဲဒေသအာရှ ဒှ် အခိင်ကၞောတ်ကညင် မဒှ် ရာသဳဥတု မကတဴတုဲ နကုဍာ် မၞုံဓါတ်မဂံက်ဂှ် လံင်စဝ် ပက် ကုရေင်သကအ်တုဲ မဝေင်သဘင်ဂှ်ရ သဘင်ဍာ် ဗီုဏအ် က္တဵုဒှ်ကၠုင်ရ။ နူဂှ် မွဲကဆံင် က္တဵုဒှ်အာ နဒဒှ်အခိုက်ကၞာမွဲတုဲ ဒဒှ်ရ မပက်စဝ် ဍာ်စၠန်မေတ္တာ သွက်ဂွံကြာတ်ကြဴ အရာဟွံခိုဟ် ဟွံသန် နူသၞာံမတုဲကၠုင်ဏအ်ဂှ် ကံက်အဓိပ္ပါယ်ရ။ ပ္ဍဲအခိင်ဂှ် ပ္ဍဲဒေသဍုင်မန်ဗၟာဂှ် ပ္ကဴနာဍူ မရာင်ကဴတုဲ ကေတ်ကၞာင်နာဍူ ကေုာံ ထာင်သတ်ဗြဴ မသၚေက်လၟိုင်ဂှ်တုဲ ပယျေဝ်ကၞာထးဝေင်ဍာ်၊ ပယျေဝ်ကွဳဝေင်ဍာ်တုဲ ဂေတ်ကြေဝ် ပက်စဝ်ဍာ် ရေင်သကအ်ရ။ ပ္ဍဲ ကၞာထးတအ်ဂှ် တၞဟ်နမဂွံလဟိင်စိုတ်တုဲ မၞုံ ကုတွိင်တွိုက် ရလှ်ေ ဒယှ်ေနာနာသာ်ရ။ 

စၞအဓိက ပ္ဍဲ အခိုက်ကၞာမန် ပ္ဍဲဍုင်မန်ကီု သီု ပ္ဍဲဍုင်သေံဂှ် ပုင်ဍာ်အတး ရ။ ပုင်အတးဂှ် ပုင်မစုတ်လဝ် ဍာ်ဂံက်ဂံက် မောဝ်မောဝ်တုဲ စ ကုခၞာမစုတ်လဝ် ကကှ်ကှ်/င္ၚုဲကှ်ကှ် ကေုာံ လသိုင်ဗကေတ် ဗွဲမဂၠိုင်တုဲ ကလေင်ကိတ်စ မြေက်ခၞာပၠန်တုဲ ဓါတ်ဂံက်၊ ဓါတ်ဂမ္တဴ မၞုံ ကုရှ် ဍာတ်၊ ပ္ဍုင်၊ ရိင် ပံင်နှဴလဝ်တုဲ ဖါပ်ဗ္စ ရေင်သကအ်ရ။ 

သဘင်အတးသင်္ကြာန်ဝွံ ၜိုန်ရ ဟွံဆေင် ကုပရေင်ဘာသာကီုလေဝ် ညံင်ဂွံဒှ် ပရေင်ကာကုသိုလ်တုဲ သွက်ကောန်ဗုဒ္ဓဘာသာတအ်မ္ဂး မၞိဟ်(အာယုက်ဇၞော်)လ္ၚဵုတအ်ဂှ် မင်သဳလ်ဂလိင် ပ္ဍဲ ဘာလကျာ်၊ ကၠောန် သဘင်ဓရ်ရ။ မန် ပ္ဍဲဍုင်သေံမ္ဂး အကြာဘာလကျာ်ကီု အကြာအရာပ်ကီု ဂကောံသၟတ်ဝုတ်ဗၠာဲတအ် ဝေင်မဓနိဂှ် နဒဒှ်အခိုက်ကၞာမန်မွဲ ကၠောန်ကၠုင်ဒၟံင်ရ။ သွက်ကောန်ဟိန္ဒူတအ်မ္ဂး ကေတ်ဏာ ပ္ကဴသြဴ ပၞာင်သ္ဍဴ ပ္ဍဲ ဘာကျာ်ဟိန္ဒူတုဲ ပူဇဴအိုတ်ရ။ ကောန်ဗုဒ္ဓဘာသာကီု သီုကဵု ဟိန္ဒူဂှ် ကလအ်စ အာယုဝဍ္ဎိ သဳလဝဍ္ဎိ ဗွဲတၟေင် ပ္ဍဲ တ္ၚဲအတးတိုန်ဂှ်ရ။ 

ပ္ဍဲ တ္ၚဲအတးတိုန်ဂှ် နကုဂကောံမၞိဟ် ဗွဲမဂၠိုင် ကဝါက်ပၞာင် ကဝါက်ဇၞောဝ်တုဲ အာပူဇဴ ကျာ်အိုတ်ရ။ အခိုက်ဏအ် ပ္ဍဲ ကွာန်မန် ဍုင်မန်ကီု သီု မန်ဍုင်သေံဂှ် ဂွံဆဵုကေတ်ရ။ ဗွဲတၟေင် မန်ဍုင်သေံ ပ္ဍဲ ဖြပဍေင်ဂှ် ယၟုဇၞော်ကွေဟ်ရ။ ကျိုင်ကေတ် ကယျိုင် ဗီုအခိုက် သၟိင်ခေတ်တမၠာတုဲ မၞိဟ်ဗွဲမဂၠိုင်ဂၠေင် ရေင်အာ ပူဇဴကျာ်အိုတ်ရ။ 


File:Songkran-Phra Prdaeng 1.jpg|thumb|အတးမန်ဖြပဍေင် (ဍုင်သေံ) သၞာံ ၂၀၀၉
File:Songkran-Phra Pradaeng 2.jpg|thumb|အတးမန် ဖြပဍေင် ဍုင်သေံ သၞာံ ၂၀၀၉
File:Songkran-Phra Pradaeng 3.jpg|thumb|အတးမန် ဖြပဍေင် (ဍုင်သေံ) သၞာံ ၂၀၀၉
File:Songkran-Phra Pradaen 4.jpg|thumb|အတးမန် ဖြပဍေင် ဍုင်သေံ နူသၞာံ ၂၀၀၉


## နိဿဲ