မဟာပဒါ၊သုတ်

## ဂလာန်မစပ်ကဵု ပုဗ္ဗေနိဝါသညာဏ်သ
၁။ အဲဍိက်ဂွံမိၚ်လဝ် ရဴသာ်ဝွံရ- ပ္ဍဲကာလမွဲအခိၚ် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ပဒတဴဒၟံၚ် ပ္ဍဲဘာတၞံဗလဲဍာ် ပ္ဍဲအပ္ဍဲဘာဇေတဝန် မဒှ်အာရှာမ် အနာထပိဏ္ဍိကသေဌဳ ဇရေၚ် ဍုၚ်သာရဝှ်ရ။ ပ္ဍဲကာလဂှ် ပဲါစ္ဍးအာ နူဌာန်ဂ္ၚေၚ်ပိဏ္ဍိပါတ်တုဲ ကြဴနူကဵုပိုန်တုဲဂှ် ပ္ဍဲအရာခမဳဂမၠိုၚ် မဂၠိုၚ်ဂၠၚ် မဂဇအ်ကောံဓရီုဒၟံၚ် ပ္ဍဲဇြပ်တာန်ဆံၚ် တၞံဗလဲဍာ်ဂှ် ဂလာန်ဓရ် မစပ်ကဵု ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ် ကတဵုဒှ်ကၠုၚ်ရ- "ဗုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်ဂှ်  နွံသဘဴရဴဝွံကီုရ၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်ဂှ် နွံသဘဴ ရဴဝွံကီုရ" ရဴဝွံ (ကတဵုဒှ်ကၠုၚ်ရ)။  

၂။ ခမဳဂမၠိုၚ် မဟီုသ္ဂးဒၟံၚ် သာ်ဝွံဂှ် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဂွံမိၚ်တီကေတ် နကဵုကတောဝ် ဒိဗ္ဗသောတဉာဏ် မတုပ်သၟဟ်ကဵု ကတောဝ်ဒေဝတဴတအ် မအးဇ္ၚး ဗွဲတၟေၚ် မလောန်လတူ နူကတောဝ်မၞိဟ်တအ်ရ။ ပ္ဍဲကာလဂှ် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဒလိုက်ကတဵု နူဒၞဲါတုဲ ပြာပ်အာဇရေၚ် ဇြပ်တာန်ဆံၚ် တၞံဗလဲဍာ်တုဲမ္ဂး သီုမဂဇအ်စှေ် ပ္ဍဲဒၞဲါ မလးပညပ်လဝ်ဂှ် ကော်လၟိၚ်တိုန် ခမဳဂမၠိုၚ်ရ- “ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလလၟုဟ်ဝွံ မူရဴနဂလာန်မွဲ မၞးတအ်ညးဂမၠိုၚ် ဂဇအ်ကောံဓရီုဒၟံၚ်အိုတ်ဂှ်ရော၊ ဂလာန်အကြာ မၞးတအ်ညးဂမၠိုၚ် ဟွံအာစိုပ်ဒတုဲဏီဂှ်တုန် ညးဍေံဂှ်ရော” ရဴဝွံ (သ္ဂးရ) ။

သ္ဂးတိုန် ရဴသာ်ဝွံတုဲမ္ဂး ခမဳဂမၠိုၚ်ဂှ် ဂရၚ်ပ္တီတိုန် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဂလာန်ဝွံအိုတ်ရ- “ ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ်ပဲါစ္ဍးအာ နူဌာန်ဂ္ၚေၚ်ပိဏ္ဍပါတ်တုဲ ကြဴနူကဵုပိုန်တုဲ ပ္ဍဲအရာပိုယ်ဍိက်တအ်ညးဂမၠိုၚ်ဂဇအ်ကောံဓရီုဒၟံၚ် ပ္ဍဲဇြပ်တာန်ဆံၚ် တၞံဗလဲဍာ်ဝွံ ‘ ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်ဂှ် နွံသဘဴ ရဴဝွံကီုရ၊ ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်ဂှ် နွံသဘဴ ရဴဝွံကီုရ’ ရဴဝွံ ဂလာန်ဓရ် မဆေၚ်စပ်ကဵု ပုဗ္ဗေနိဝါဉာဏ် ကတဵုဒှ်ကၠုၚ်ရ။ ဣဝွံဂှ် ဒှ်ဂလာန် ပိုယ်ဍိက်တအ်ညးဂမၠိုၚ် မဒှ်အကြာ မဟွံအာစိုပ်ဒတုဲဏီရ။ ပ္ဍဲကာလဂှ် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ က္ညစိုပ်ကၠုၚ်ရကျာ်” ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပ္တီအိုတ်ရ)။ 

၃။ ယွံခမဳတအ် မၞးတအ်ညးဂမၠိုၚ် မိက်ဂွံကလၚ်ကေတ် ဂလာန်ဓရ် မစပ်ကဵုပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်အိုတ်ဟာ ရဴဝွံ (သ္ဂးတိုန်းမ္ဂး)။ ယွံ ကျာ်မၞုံပိုဉ် သွက်ဂွံဟီုတွံ ဂလာန်ဓရ် မစပ်ကဵု ဗုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်ဂှ် ဒးအခိၚ်ရကျာ်။ ယွံကျာ် မလုပ်သ္ဂးတဴ ဂလာန်ခိုဟ်ဆာဲ သွက်ဂွံ ဟီုတွံ ဂလာန်ဓရ် မစပ်ကဵုပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်ဂှ် ဒးအခါရကျာ်၊ ခမဳဂမၠိုၚ် သ္ဂောံကလေၚ်ကေတ်ဓရ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်အိုတ်တုဲ ကြက်ပကၚ်ရၚ်လဝ်အိုတ်ရ ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပ္တီအိုတ်ရ)။ ယွံခမဳတအ် ဒှ်သာ်ဂှ်မ္ဂး သြဝ်ကလၚ်ပၚ်မှိၚ်အိုတ်ညိ၊ သြဝ်ပၠုပ်စိုတ် ဗွဲမဒးရးအိုတ်ညိ။ ကြက်ဟီုတွံကဵုရ ရဴဝွံ (သ္ဂးတိုန်ရ)။ “ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် ခိုဟ်ရ”ရဴဝွံ ခမဳဂမၠိုၚ်ဂှ် ဒုၚ်ဝန် ကုတၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲအိုတ်ရ။ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ တွံတိုန် ဂလာန်ဓရ်ဝွံရ-  

၄။ယွံခမဳတအ် နူကဝ်ဝွံ ပ္ဍဲလတူဒစိတ်စှေ်မွဲကဝ်တေံ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုဿီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲလောကရ။ ယွံခမဳတအ် နူကဝ်ဝွံ ပ္ဍဲလတူပိစှော်မွဲကဝ်တေံ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ သိခဳ ကတဵုဒှ်ပ္ဍဲလောကရ။ ယွံခမဳတအ် နူကဝ်ဝွံ ပ္ဍဲလတူပိစှော်မွဲကဝ်ဂှ်ဟေၚ် တၠဳလမၞုံပိုဉ် ကျာ်တြဲဝေဿဘူ ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲလောကရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲဘဒ္ဒကဝ်ဝွံဟေၚ် တၠဳလမၞုံပိုဉ် ကျာ်တြဲကကုသန် ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲလောကရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲဘဒ္ဒကဝ်ဝွံဟေၚ် တၠဳမၞုံပိုဉ် ကျာ်တြဲကောဏဂီု ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲလောကရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲဘဒ္ဒကဝ်ဝွံဟေၚ် တၠဳမၞုံပိုဉ် ကျာ်တြဲကဿပ ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲလောကရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲဘဒ္ဒကဝ်ဝွံဟေၚ် ပ္ဍဲကာလလၟုဟ်ဝွံ အဲကျာ် မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုဿီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲလောကရ။  

၅။ယွံခမဳတအ် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဗွဲဂကူ ဒှ်ဂကူသၟိၚ်ရ၊ ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲဂကူသၟိၚ်ရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲသိခဳဂှ် ဗွဲဂကူ ဒှ်ဂကူသၟိၚ်ရ၊ ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲဂကူသၟိၚ်ရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝေဿဘူဂှ် ဗွဲဂကူဒှ်ဂကူသၟိၚ်ရ၊ ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲဂကူသၟိၚ်ရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ကကုသန်ဂှ် ဗွဲဂကူ ဒှ်ဂကူဗဗၞးရ၊ ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲဂကူဗဗၞးရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကောဏဂီုဂှ် ဗွဲဂကူဒှ်ဂကူဗဗၞးရ၊ ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲဂကူဗဗၞးရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကဿပဂှ် ဗွဲဂကူ ဒှ်ဂကူဗဗၞးရ၊ ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲဂကူဗဗၞးရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလလၟုဟ်ဝွံ အဲကျာ် မထေက်ဒုၚ် ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဗွဲဂကူ ဒှ်ဂကူသၟိၚ်ရ။ ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲဂကူသၟိၚ်ရ။   

၆။ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ်ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဗွဲတၞောဝ်ဒတောဝ် ဒှ်တၞောဝ်ဒတောဝ် ကောဏ္ဍညရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲသိခဳဂှ် ဗွဲတၞောဝ်ဒတောဝ်ဂှ် ဒှ်တၞောဝ်ဒတောဝ်ကောဏ္ဍညရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝေဿဘူဂှ် ဗွဲတၞောဝ်ဒတောဝ်ဂှ် ဒှ်တၞောဝ်ဒတောဝ်ကောဏ္ဍညရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကကုသန်ဂှ် ဗွဲတၞောဝ်ဒတောဝ် ဒှ်တၞောဝ်ဒတောဝ်ကဿပရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကောဏာဂီုဂှ် ဗွဲတၞောဝ်တောဝ် ဒှ်တၞောဝ် ဒတောဝ်ကဿပရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကဿပဂှ် ဗွဲတၞောဝ်ဒတောဝ် ဒှ်တၞောဝ်ဒတောဝ် ကဿပရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလလၟုဟ်ဝွံ အဲကျာ်မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဗွဲတၞောဝ်ဒတောဝ် ဒှ်တၞောဝ်ဒတောဝ် ဂေါတမရ။    

၇။ ယွံခမဳတအ် ဗၞတ်ဗ္ၜတ်အာယုက် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဒှ်ဒစာံလက်သၞာံရ။ ယွံခမဳတအ် ဗၞတ်ဗ္ၜတ်အာယုက် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲသိခဳဂှ် ဒှ်ထပှ်လက်သၞာံရ။ ယွံခမဳတအ် ဗၞတ်ဗ္ၜတ်အာယုက် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝေဿဘူဂှ် ဒှ်တြဴလက်သၞာံရ။ ယွံခမဳတအ် ဗၞတ်ဗ္ၜတ်အာယုက် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ကကုသန်ဂှ် ဒှ်ပန်လက်သၞာံရ။ ယွံခမဳတအ် ဗၞတ်ဗ္ၜတ်အာယုက် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ကောဏာဂီုဂှ် ဒှ်ပိလက်သၞာံရ။ ယွံခမဳတအ် ဗၞတ်ဗ္ၜတ်အာယုက် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ် ကဿပဂှ် ဒှ်ၜါလက်သၞာံရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလၟုဟ်ဝွံ ဗၞတ်ဗ္ၜတ်အာယုက် အဲကျာ်ဂှ် အောန်လောန်ရ၊ ဂၠေံလောန်ရ၊ ပြဟ်လောန်ရ။ ညးအာယုက်ဂၠိၚ်အိုတ်ဂှ် ကၠံသၞာံကီု လောန်ၜက်အာလတူနူကၠံသၞာံ ဗၞတ်ညိနာၚ်တုဲကီု ဂွံဂျိုၚ်လမျီုရ။    

၈။ ယွံခမဳတအ် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်သစ္စပန် ပ္ဍဲသၟဝ်တၞံကွေဲရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲသိခဳဂှ် ဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်သစ္စပန် ပ္ဍဲသၟဝ်တၞံကြုက်ဗတာၚ်ရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝေဿဘူဂှ် ဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်သစ္စပန် ပ္ဍဲသၟဝ်တၞံအံၚ်ရေၚ်ရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကကုသန်ဂှ် ဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်သစ္စပ္ပန် ပ္ဍဲသၟဝ်တၞံဓိတာန်ရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကောဏာဂီုဂှ် ဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်သစ္စပ္ပန် ပ္ဍဲသၟဝ်တၞံဝိဍာ်ရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကဿပဂှ် ဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်သစ္စပန် ပ္ဍဲသၟဝ်တၞံဇြဲသုံရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလလၟုဟ်ဝွံ အဲကျာ် မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ်ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်သစ္စပန် ပ္ဍဲသၟဝ်တၞံဇြဲမှာဘုတ်ရ။     

၉။ ယွံခမဳတအ် ‘အဂ္ဂသာဝက’ကွးလ္ၚဝ်မပြဲ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက် ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ခဏ္ဍကဵုတိဿမ္ဂးရ။ ယွံခမဳတအ် ‘အဂ္ဂသာဝက’ကွးလ္ၚဝ်မပြဲ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲသိခဳဂှ် အဘိဘူကဵုသမ္ဘဝမ္ဂးရ။ ယွံခမဳတအ် ‘အဂ္ဂသာဝက’ကွးလ္ၚဝ်မပြဲ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝေဿဘူဂှ် သောဏကဵုဥတ္တရမ္ဂးရ။ ယွံခမဳတအ် ‘အဂ္ဂသာဝက’ကွးလ္ၚဝ်မပြဲ တၠဳမၞုံပိုန်ကျာ်တြဲ ကကုသန်ဂှ် ဝိဓုရကဵု သဉ္ဇဳဝမ္ဂးရ။ ယွံခမဳတအ် ‘အဂ္ဂသာဝက’ကွးလ္ၚဝ်မပြဲ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ကဿပဂှ် တိဿကဵု ဘာရဒွါဇမ္ဂးရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလလၟုဟ်ဝွံ ‘အဂ္ဂသာဝက’ကွးလ္ၚဝ်မပြဲ အဲကျာ် မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် သာရိပိုတ်ကဵု မောဂ္ဂလာန်မ္ဂးရ။      

၁၀။ ယွံခမဳတအ် ကောံဓရီုသာဝကဂမၠိုၚ် (ပ္ဍဲလက်ထက်) တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တုဲ ဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဒှ်ပိဝါအိုတ်ရ။ ပ္ဍဲကောံဓရီုသာဝက မွဲအလန်ဂှ် ခမဳတြဴစှော်ဒစာံကိုဋ် နွံရ။ ပ္ဍဲကောံဓရီုသာဝက မွဲအလန်ဂှ် ခမဳမွဲကိုဋ်နွံရ၊ ပ္ဍဲကောံဓရီုသာဝက မွဲအလန်ဂှ် ခမဳဒစာံလက် နွံရ။ ယွံခမဳတအ် ကောံဓရီုသာဝကဂမၠိုၚ် တၠအရှန်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီုဟေၚ် မပါလုပ်(ပ္ဍဲလက်ထက်) တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်ြတဲဝိပဿဳဂှ် ဒှ်ပိဝါဂမၠိုၚ်ဝွံဟေၚ်အိုတ်ရ။      

ယွံခမဳတအ် ကောံဓရီုသာဝကဂမၠိုၚ် (ပ္ဍဲလက်ထက်) တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ သိခဳမထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဒှ်ပိဝါအိုတ်ရ။ ပ္ဍဲကောံဓရီုသာဝက မွဲအလန်ဂှ် ခမဳမွဲကိုဋ် နွံရ။ ပ္ဍဲကောံဓရီုသာဝက မွဲအလန်ဂှ် ခမဳဒစာံလက် နွံရ။ ပ္ဍဲကောံဓရီုသာဝက မွဲအလန်ဂှ် ခမဳထပှ်လက်နွံရ။ ယွံခမဳတအ် ကောံဓရီုသာဝကဂမၠိုၚ် တၠအရှန်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီုဟေၚ် မပါလုပ် (ပ္ဍဲလက်ထက်) တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲသိခဳဂှ် ဒှ်ပိဝါဂမၠိုၚ်ဝွံဟေၚ်အိုတ်ရ။      

ယွံခမဳတအ် ကောံဓရီုသာဝကဂမၠိုၚ် (ပ္ဍဲလက်ထက်) တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝေဿဘူ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဒှ်ပိဝါအိုတ်ရ။ ပ္ဍဲကောံဓရီုသာဝက မွဲအလန်ဂှ် ခမဳဒစာံလက် နွံရ။ ပ္ဍဲကောံဓရီုသာဝက မွဲအလန်ဂှ် ခမဳထပှ်လက် နွံရ။ ပ္ဍဲကောံဓရီုသာဝက မွဲအလန်ဂှ် ခမဳတြဴလက် နွံရ။ ယွံခမဳတအ် ကောံဓရီုသာဝကဂမၠိုၚ် တၠအရှန်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီုဟေၚ် မပါလုပ် (ပ္ဍဲလက်ထက်) တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝေဿဘူဂှ် ဒှ်ပိဝါဂမၠိုၚ်ဝွံဟေၚ်အိုတ်ရ။

ယွံခမဳတအ် ကောံဓရီု (ပ္ဍဲလက်ထက်) တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်ြတဲကကုသန် မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဒှ်မွဲအလန်ဓဝ်ဟေၚ်ရ။ ခမဳပန်လက် နွံရ။ ယွံခမဳတအ် ကောံဓရီုသာဝက တၠအရှန်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီုဟေၚ် မပါလုပ် (ပ္ဍဲလက်ထက်) တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကကုသန်ဂှ် ဒှ်မွဲအလန်ဓဝ်ဝွံဟေၚ်ရ။ 

ယွံခမဳတအ် ကောံဓရီု ပ္ဍဲတၠဳမၞုံပိုန်ကျာ်တြဲကောဏဂီု မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဒှ်မွဲအလန်ဓဝ်ဟေၚ်ရ။ ခမဳပိလက်နွံရ။ ယွံခမဳတအ် ကောဓရီုသာဝက တၠအရှန်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီုဟေၚ် မပါလုပ်(ပ္ဍဲလက်ထက်) တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကောဏာဂီုဂှ် ဒှ်မွဲအလန်ဓဝ်ဝွံဟေၚ်ရ။ 

ယွံခမဳတအ် ကောဓရီုသာဝက (ပ္ဍဲလက်ထက်) တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကဿပ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဒှ်မွဲအလန် ဓဝ်ဟေၚ်ရ၊ ခမဳၜါလက်နွံရ။ ယွံခမဳတအ် ကောံဓရီုသာဝက တၠအရှန်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီုဟေၚ် မပါလုပ် (ပ္ဍဲလက်ထက်) တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကဿပဂှ် ဒှ်မွဲအလန်ဓဝ်ဝွံဟေၚ်ရ။ 

ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလလၟုဟ်ဝွံ ကောံဓရီုသာဝက (ပ္ဍဲလက်ထက်) အဲကျာ်ဂှ် ဒှ်မွဲအလန်ဓဝ်ဟေၚ်ရ။ ခမဳလ္ၚီၜါကၠံမသုန်စှော် နွံရ။ ယွံခမဳတအ် ကောံဓရီုသာဝက တၠအရှန်ဂမၠိုၚ် အိုတ်သီုဟေၚ် မပါလုပ် (ပ္ဍဲလက်ထက်) အဲကျာ်ဂှ် ဒှ်မွဲအလန်ဓဝ်ဝွံဟေၚ်ရ။

၁၁။ ယွံခမဳတအ် ခမဳမၞုံယၟုအသောက မဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ တၠဳလမၞုံပိုဉ် ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ ပြဲအိုတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ခမဳမၞုံယၟုခေမၚ်္ကရ မဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ တၠဳမၞုံပိုဉ် ကျာ်တြဲသိခဳဂှ် ဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ ပြဲအိုတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ခမဳမၞုံယၟုဥပသန္တ မဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝေဿဘူဂှ် ဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ ပြဲအိုတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ခမဳမၞုံယၟုဗုဒ္ဓိဇ မဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကကုသန်ဂှ် ဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ် ဥပကာ ပြဲအိုတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ခမဳမၞုံယၟုသောထ္တိဇ မဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကောဏာဂီုဂှ် ဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ ပြဲအိုတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ခမဳမၞုံယၟုသဗ္ဗမိတ္တ မဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကဿပဂှ် ဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ ပြဲအိုတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလလၟုဟ်ဝွံ ခမဳမၞုံယၟုအာနန္ဒ မဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ အဲကျာ်ဂှ် ဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ ပြဲအိုတ်ရ။

၁၂။ ယွံခမဳတအ် မအံက်တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကုမဍာံစၟတ်ဂှ် သၟိၚ်မၞုံယၟုဗန္ဓုမာမဂးရ။ မိအံက်ဂှ် ဂၞကျာ်မၞုံယၟုဗန္ဓုမတဳမဂးရ။ ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ် ဗန္ဓုမာဂှ် ဍုၚ်မၞုံယၟုဗန္ဓုမတဳမ္ဂးရ။ 

ယွံခမဳတအ် မအံက်တၠဳပိုန်ကျာ်တြဲသိခဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ်ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကုမဍာံစၟတ်ဂှ် သၟိၚ်မၞုံယၟုအရုဏမ္ဂးရ။ မိအံက်ဂှ် ဂၞကျာ်မၞုံယၟုပဘာဝတဳမ္ဂးရ။ ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်အရုဏဂှ် ဍုၚ်မၞုံယၟုအရုဏဝတဳမ္ဂးရ။

ယွံခမဳတအ် မအံက်တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝေဿဘူ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် သၟိၚ်မၞုံယၟုသုပ္ပတိတ မ္ဂးရ။ မိအံက်ဂှ် ဂၞကျာ်မၞုံယၟုဝဿဝတဳ မ္ဂးရ။ ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်သုပ္ပတိတဂှ် ဍုၚ်မၞုံယၟုအနောမ မ္ဂးရ။ 

ယွံခမဳတအ် မအံက် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကောဏကီု မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဗဗၞးမၞုံယၟုယညဒတ္တမ္ဂးရ။ မိအံက်ဂှ် ဗဗၞးဗြဴ မၞုံယၟုဥတ္တရာ မ္ဂးရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် သၟိၚ်မၞုံယၟုသောဘ အုပ်ဓုပ်ပိုၚ်ပြဳဒၟံၚ်ရ။ ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်သောဘဂှ် ဍုၚ်မၞုံယၟုသောဘဝတဳမဂးရ။

ယွံခမဳတအ် မအံက် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲကဿပ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဗဗၞးမၞုံယၟု ဗြဟ္မဒတ္တမ္ဂးရ။ မိအံက်ဂှ် ဗဗၞးဗြဴမၞုံယၟုဓနဝတဳမ္ဂးရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် သၟိၚ်မၞုံယၟုကိကဳ အုပ်ဓုပ်ပိုၚ်ပြဳဒၟံၚ်ရ။ ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ကိကဳဂှ် ဍုၚ်မၞုံယၟုဗာရာဏသဳမ္ဂးရ။

ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလလၟုဟ်ဝွံ မအံက်အဲကျာ်ဂှ် သၟိၚ်သုဒ္ဓေါဒန မ္ဂးရ။ မိအံက်ဂှ် ဂၞကျာ်မာယာ မဂးရ။ ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဂှ် ဍုၚ်မၞုံယၟုကပိလဝှ်မ္ဂးရ ရဴဝွံ ကျာ်တြဲ မၞုံကဵုပိုဉ်တြဴပြကာ တွံကဵု ဂလာန်ဓရ်ဝွံရ။ ကျာ်တြဲ မလေပ်ဟီုသ္ဂး ဂလာန်ခိုဟ်ဆာဲ တွံကဵုဂလာန်ဓရ်ဝွံတုဲ မဂး ဒလိုက်ကတဵု နူဒၞါဲတုဲ လုပ်အာဘာရ။

၁၃။ ပ္ဍဲကာလ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ စ္ဍးအာတုဲ ခြာဟွံလအ်ဏီဂှ် ဂလာန်အကြာဝွံ ကတဵုဒှ် ကုခမဳဂမၠိုၚ်ဂှ်ပၠန်ရ - “ယွံကောန်တၠတအ် ဒဒှ်ဣဒ္ဓိတြဳဇှ်အာနုဘဴ မဇၞော် ဒဒက်တဴကဵု တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဂှ် ထေက်ကဵုအမ်သဝ်ကွေံရ၊ ယွံကောန်တၠတအ် သဘဴဟွံကေၚ်ဒှ်မွဲလှ်ေ ဒှ်ကွေံရသွံ။ ဟိုတ်ဒဒှ်ဣဒ္ဓိတြဳဇှ် အာနုဘဴ မဇၞော်ရဴဝွံဂှ်ဟေၚ် ကျာ်တြဲဂှ် ကျာ်တမၠာဂမၠိုၚ် မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံ ဓရ်သၠဲသံသာအိုတ်တုဲ မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံ ဂၠံၚ်တရဴ သံသာအိုတ်တုဲ ဝဋ်သံသာအိုတ်အာတုဲ မကလိလောန်အာ ဒဒိုက်အိုတ်သီုတုဲ မသပကၠေံပရိနိဗ္ဗာန်အိုတ်တုဲဂှ် - “ နွံကဵုဇာတ် သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံယၟုသာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုတၞောဝ်ဒတောဝ် သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုသဳလ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုဓရ် (သမာဓိ) သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပညာ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပွမပဒတဴ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပွမတိတ်ဗၠး သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု’ ရဴဝွံ ဗွဲအစောံဇာတ်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံယၟုလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံတၞောဝ်ဒတောဝ်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံဗၞတ်ဗ္ၜတ်အာယုက်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံ ‘အဂ္ဂသာဝက’ ကွးလ္ၚဝ်မပြဲလေဝ် ဗှ်ဗၞဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံကောံဓရီုသာဝကလေတ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ။ 

ယွံကောန်တၠတအ် ပသာ်ရော၊ ကျာ်တြဲဂှ် ကျာ်တမၠာဂမၠိုၚ် မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံ ဓရ်သၠံသံသာအိုတ်တုဲ မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံ ဂၠံၚ်တရဴသံသာအိုတ်တုဲ ဝဋ်သံသာအိုတ်အာတုဲ မကလိလောန်အာ ဒဒိုခ်အိုတ်သီုတုဲ မသပကၠေံ ပရိနိဗ္ဗာန်အိုတ်တုဲဂှ် ‘နွံကဵုဇာတ် သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုယၟုသာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုတၞောဝ်ဒတောဝ် သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုသဳလ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုဓရ် (သမာဓိ) သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပညာ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပွမပဒတဴ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵု ပွမတိတ်ဗၠးသာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု’ ရဴဝွံ ဗွဲအစောံဇာတ်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ။ ဗွဲအစောံယၟုလေဝ် ဗှ်ဗၞဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံတၞောဝ်ဒတောဝ်လေဝ် ဗှ်ဗၞဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံဗၞတ်ဗ္ၜတ်အာယုက်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံ ‘အဂ္ဂသာဝက’ ကွးလ္ၚဝ်မပြဲလေဝ် ဗှ်ဗၞဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံကောံဓရီုသာဝကလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ။ 

ပွမဗှ်ဗၞုဟ်မာန် ရဴသာ်ဝွံဂှ် အလဵုဇကုကျာ်တြဲလေဝ် ဟိုတ်ပွမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ်တီကေတ်လဝ် ဓမ္မဓာတ် မဒှ်ဟိုတ်ဗှ်ဗၞဟ်မန် ဗွဲမဒးရးဟာ၊ ဟွံသေၚ်မ္ဂး ကျာ်တြဲဂှ် ကျာ်တမၠာဂမၠိုၚ် မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံ ဓရ်သၠဲသံသာအိုတ်တုဲ မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံ ဂၠံၚ်တရဴသံသာအိုတ်တုဲ ဝဋ်သံသာအိုတ်အာတုဲ မကလိလောန်အာ ဒဒိုခ်အိုတ်သီုတုဲ မသပကၠေံပရိနိဗ္ဗာန်အိုတ်တုဲဂှ် ‘နွံကဵုဇာတ် သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုယၟု သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုတၞောဝ်ဒတောဝ် သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုသဳလ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုဓရ် (သမာဓိ) သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပညာ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပွမပဒတဴ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပွမတိတ်ဗၠး သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု’ ရဴဝွံ ဗွဲအစောံဇာတ်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံယၟုလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံတၞောဝ်ဒတောဝ်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ။ ဗွဲအစောံဗၞတ်ဗ္ၜတ်အာယုက်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံ ‘အဂ္ဂသာဝက’ ကွးလ္ၚဝ်မပြဲလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံကောံဓရီုသာဝကလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ။ ပွမဗှ်ဗၞုဟ်မာန် ရဴဝွံဂှ် ဟိုတ်ပရူပရာဂှ် ဒေဝတဴ (ဗြီု) ဂမၠိုၚ် ဟိုတ်မဂရၚ်ပတီလဝ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲအိုတ်ဟာ” ရဴဝွံ (ဂလာန်အကြာ ကတဵုဒှ်ပၠန်ရ)။ ဂလာန်အကြာ ခမဳဂမၠိုၚ်ဂှ်ဝွံလေဝ် ဟွံစိုပ်ဒတုဲ ပိုတ်သကုတ်ဏီရ။

၁၄။ ပ္ဍဲကာလဂှ် တၠဳပိုဉ်ကျာ်တြဲ ပ္ဍဲအခိၚ်ဇိုၚ်သဝ်တ္ၚဲ ဒလိုက်ကတဵု နူဌာန်မသတၚ် (တန်တဴဒၟံၚ်)တုဲ က္ညပြာပ်အာဇရေၚ် ဇြပ်တာန်ဆံၚ် တၞံဗလဲဍာ်တုဲ ဂဇအ်စှ်ေပ္ဍဲဒၞာဲ မလးပညပ်လဝ်ဂှ်တုဲမ္ဂး ကော်လၟိၚ်တိုန် ခမဳဂမၠိုၚ်ရ- “ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလလၟုဟ်ဝွံ မူရဴနကဵုဂလာန်မွဲ ဂဇအ်ကောံဓရီုဒၟံၚ်အိုတ်ဂှ်ရော၊ ဂလာန်မၞးတအ်ညးဂမၠိုၚ် မဒှ်အကြာမဟွံအာစိုပ်ဒတုဲဏီဂှ်တုန် ညးဍေံဂှ်ရော” ရဴဝွံ (သဂးရ)။ 

သဂးတိုန် သာ်ဝွံတုဲမ္ဂး ခမဳဂမၠိုၚ်ဂှ် ဂရၚ်ပတီတိုန် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဂလာန်ဝွံ အိုတ်ရ- “ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ စ္ဍးအာတုဲ ခြာဟွံလအ်ဏီ ဂလာန်အကြာဝွံကတဵုဒှ်ပၠန်ရ- ‘ယွံ ကောန်တၠတအ် ဒဒှ်ဣဒ္ဓိတြဳဇှ် အာနုဘဴ မဇၞော် ဒဒက်တဴကဵုတၠဳမၞုံပိုဉ် ကျာ်တြဲဂှ် ထေက်ကဵုအမ်သဝ်ကွေံရသွံ၊ ယွံကောန်တၠတအ် သဘဴဟွံကေၚ်ဒှ်မွဲလှေ် ဒှ်ကွေံရသွံ။ ကျာ်တြဲဂှ် ကျာ်တမၠာဂမၠိုၚ် မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံ ဓရ်သၠဲသံသာအိုတ်တုဲ မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံ ဂၠံၚ်တရဴသံသာအိုတ်တုဲ ဝဋ်သံသာအိုတ်အာတုဲ မကလိလောန်အာ ဒဒိုခ်အိုတ်သီုအိုတ်တုဲ မသပကၠေံ ပရိနိဗ္ဗာန်အိုတ်တုဲဂှ် - ‘နွံကဵုဇာတ် သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုယၟု သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုတၞောဝ် ဒတောဝ် သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုသဳလသာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုဓရ် (သမာဓိ) သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပညာ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပွမပဒတဴ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပွမတိတ်ဗၠး သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု’ ရဴဝွံ ဗွဲအစောံဇာတ်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံယၟုလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ။ ဗွဲအစောံတၞောတ်ဒတောဝ်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံဗၞတ်ဗ္ၜတ်အာယုက်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံကောံဓရီုသာဝကလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ။ 

ယွံကောန်တၠတအ် ပသာ်ရော၊ ကျာ်တြဲဂှ် ကျာ်တမၠာဂမၠိုၚ် မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံ ဓရ်သၠဲသံသာအိုတ်တုဲ မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံ ဂၠံၚ်တရဴသံသာအိုတ်တုဲ ဝဋ်သံသာအိုတ်အာတုဲ မကလိလောန်အာ ဒဒိုခ်အိုတ်သီုတုဲ မသပကၠေံ ပရိနဗ္ဗာန်အိုတ်တုဲဂှ်- ‘နွံကဵုဇာတ် သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုယၟု သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုတၞောဝ်ဒတောဝ် သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုသဳလ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုဓရ် (သမာဓိ) သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပညာ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပွမပဒတဴ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵု ပွမတိတ်ဗၠး သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု’ ရဴဝွံ ဗွဲအစောံဇာတ်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံယၟုလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံတၞောဝ် ဒတောဝ်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံဗၞတ် ဗ္ၜတ်အာယုက်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံ ‘အဂ္ဂသာဝက’ ကွးလ္ၚဝ်မပြဲလေဝ် ဗှ်ဗၞဟ်မာန်ကွေံရ၊ ဗွဲအစောံကောံဓရီုသာဝကလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ကွေံရ။ အလဵုဇကုကျာ်တြဲလေဝ် ဟိုတ်ပွမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ်တီကေတ်လဝ် ဓမ္မဓာတ် မဒှ်ဟိုတ်ဗှ်ဗၞုဟ်မာန် ဗွဲမဒးရးဟာ။ 

ဟွံသေၚ်မ္ဂး ကျာ်တြဲဂှ် ကျာ်တမၠာဂမၠိုၚ် မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံ ဓရ်သၠဲသံသာအိုတ်တုဲ မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံ ဂၠံၚ်တရဴသံသာအိုတ်တုဲ ဝဋ်သံသာ အိုတ်အာတုဲ မကလိလောန်အာ ဒဒိုခ်အိုတ်သီုတုဲ မသပကၠေံ ပရိနိဗ္ဗာန်အိုတ်တုဲဂှ်- ‘နွံကဵုဇာတ် သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုယၟု သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုတၞောဝ်ဒတောဝ် သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုသဳလ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုဓရ် (သမာဓိ) သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပညာ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပွမပဒတဴ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵု ပွမတိတ်ဗၠး သာ်ဝွံအိုတ်ရ’ ရဴဝွံ ဗွဲအစောံဇာတ်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောဴယၟုလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံ ‘အဂ္ဂသာဝက’ ကွးလ္ၚဝ်မပြဲလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံကောံဓရီုသာဝကလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ။ ပွမဗှ်ဗၞုဟ်မာန် ရဴဝွံဂှ် ဟိုတ်ပရူပရာဂှ် ဒေဝတဴ(ဗြီု) ဂမၠိုၚ် ဟိုတ်မဂရၚ်ပတီလဝ် တၠဳပိုဉ်ကျာ်တြဲအိုတ်ဟာ’ ရဴဝွံ (ဂလာန်အကြာဝွံ ကတဵုဒှ်ပၠန်ရ)။ ယွံတၠဳပိုဉ် ဣဝွံဟေၚ် ဒှ်ဂလာန်အကြာ ပိုယ်ဍိုက်တအ်ညးဂမၠိုၚ် မဟွံအာစိုပ်ဒတုဲ ပိုတ်သကုတ်ဏီရ။ ပ္ဍဲကာလဂှ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ က္ညစိုပ်ကၠုၚ်ရကျာ်” ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပ္တီအိုတ်ရ) 

၁၅။ ယွံခမဳတအ် ကျာ်တြဲဂှ် ဟိုတ်မထပက်ခၠၚ် ဂြၚ်တီကေတ်လဝ် ဓမ္မဓာတ် မဒှ်ဟိုတ်ဗှ်ဗၞုဟ်မာန် ဗွဲမဒးရး အလဵုဇကုဟေၚ်ဂှ်ရ ကျာ်တမၠာဂမၠိုၚ် မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံဓရ်သၠဲသံသာအိုတ်တုဲ မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံ ဂၠံၚ်တရဴသံသာအိုတ်တုဲ ဝဋ်သံသာအိုတ်အာတုဲမကလိလောန်အာ ဒဒိုခ်အိုတ်သီုတုဲ မသပကၠေံ ပရိနိဗ္ဗာန်အိုတ်တုဲဂှ် “နွံကဵုဇာတ်သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုယၟု သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုဓရ် (သမာဓိ) သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပညာ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု” ရဴဝွံ ဗွဲအစောံဇာတ်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံယၟုလေဝ်  ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံတၞောဝ်ဒတောဝ်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံဗၞတ်ဗ္ၜတ်အာယုက်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံ ‘အဂ္ဂသာဝက’ ကွးလ္ၚဝ်မပြဲလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံကောဴဓရီုသာဝကလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ။  

ဒေဝတဴ(ဗြီု) ဂမၠိုၚ်လေဝ် ဂရၚ်ပတီလဝ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဟိုတ်ပရူပရာဂမၠိုၚ်ဂှ်အိုတ်ရ၊ ဟိုတ်ပွမဂရၚ်ပတီလဝ် ရဴဝွံလေဝ် ကျာ်တြဲဂှ် ကျာ်တမၠာဂမၠိုၚ် မသကုတ်ဗပိုတ်ကၠေံ ဓရ်သၠဲသံသာအိုတ်တုဲ မကလိလောန်အာ ဒဒခိုခ်အိုတ်သီုတုဲ မသပကၠေံ ပရိနိဗ္ဗာန်တုဲဂှ်- “နွံကဵုဇာတ် သာ်ဝွံအိုတ်ရ၊ နွံကဵုသဳလ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုဓရ် (သမာဓိ) သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵု ပညာသာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပွမပဒတဴ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပွမတိတ်ဗၠး သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု” ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပွမပဒတဴ သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု၊ နွံကဵုပွမတိတ်ဗၠး သာ်ဝွံအိုတ်ရ ရဴဝွံကီု” ရဴဝွံ ဗွဲအစောံဇာတ်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံယၟုလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံတၞောဝ်ဒတောဝ်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံဗၞတ်ဗ္ၜတ်အာယုက်လေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံ ‘အဂ္ဂသာဝက’ ကွးလ္ၚဝ်မပြဲလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ၊ ဗွဲအစောံကောံဓရီုသာဝကလေဝ် ဗှ်ဗၞုဟ်မာန်ရ။ 

ယွံခမဳတအ် စပ်ကဵုပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်တုဲ ဂလာန်ဓရ် မလှဲတြးလတူနူဂှ် မၞးတအ်ညးဂမၠိုၚ် မိက်ဂွံကလၚ်ကေတ်အိုတ်ဟာ ရဴဝွံ (သ္ဂးတိုန်မ္ဂး)။ ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် သွက်ဂွံဟီုတွံ ဂလာန်ဓရ် မစပ်ကဵုပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်ဂှ် ဒးအခိၚ်ရကျာ်၊ ယွံကျာ် မလေပ်သ္ဂးတဴ ဂလာန်ခိုဟ်ဆာဲ သွက်သဂွံဟီုတွံ ဂလာန်ဓရ် မစပ်ကဵုပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏ်ဂှ် ဒးအခါရကျာ်၊ ခမဳဂမၠိုၚ် သဂွံကလၚ်ကေတ် ဓရ်တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲတုဲ ကြက်ပကၚ်ရၚ်လဝ်အိုတ်ရ ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပ္တီအိုတ်ရ)။ ယွံခမဳတအ် ဒှ်သာ်ဂှ်မ္ဂး သြဝ်ကလၚ်ပၚ်မှိၚ်အိုတ်ညိ၊ သြဝ်သပပၠုပ်စိုတ် ဗွဲမဒးရးအိုတ်ညိ၊ ကြက်ဟီုတွံကဵုရ ရဴဝွံ (သ္ဂးတိုန်ရ)။ “ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် ခိုဟ်ရ” ရဴဝွံ ခမဳဂမၠိုၚ်ဂှ် ဒုၚ်ဝန် ကုတၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲအိုတ်ရ။ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ တွံတိုန် ဂလာန် ဓရ်ဝွံရ -

၁၆။ ယွံခမဳတအ် နူကဝ်ဝွံ ပ္ဍဲလတူဒစိတ်စှော်မွဲကဝ်တေအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲလောကရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳဂှ် ဗွဲဂကူ ဒှ်ဂကူသၟိၚ်ရ၊ ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲဂကူသၟိၚ်ရ။ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳဂှ် ဗွဲတၞောဝ်ဒတောဝ် ဒှ်တၞောဝ်ဒတောဝ်ကောဏ္ဍညရ။ ယွံခမဳတအ် ဗၞတ်ဗ္ၜတ်အာယုက် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဝိပဿဳဂှ် ဒှ်ဒစာံလက်သၞာံရ။ ယွံခမဳတအ် ဗၞတ်ဗ္ၜအာယုက် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳဂှ် ဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်သစ္စပန် ပ္ဍဲသၟဝ်တၞံကွေဲရ။ ယွံခမဳတအ် ‘အဂ္ဂသာဝက’ ကွးလ္ၚဝ်မပြဲ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဝိပဿဳဂှ် ခဏ္ဍကဵုတိဿမ္ဂးရ။ 

ယွံခမဳတအ် ကောံဓရီုသာဝကဂမၠိုၚ် (ပ္ဍဲလက်ထက်) တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဝိပဿဳဂှ် ဒှ်ပိဝါအိုတ်ရ။ ပ္ဍဲကောံဓရီုသာဝက မွဲအလန်ဂှ် ခမဳတြဴစှော်ဒစာံကိုဋ် နွံရ။ ပ္ဍဲကောံဓရီုသာဝက မွဲအလန်ဂှ် ခမဳမွဲကိုဋ် နွံရ။ ပ္ဍဲကောံဓရီုသာဝက မွဲအလန်ဂှ် ခမဳဒစာံလက်နွံရ။ ယွံခမဳတအ် ကောံဓရီုသာဝကဂမၠိုၚ် တၠအရှန်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီုဟေၚ် မပါလုပ်(ပ္ဍဲလက်ထက်) တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳဂှ် ဒှ်ပိဝါဂမၠိုၚ်ဝွံဟေၚ်အိုတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ခမဳမၞုံယၟုအသောက မဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳဂှ် ဒှ်ညးကၠောန်ၜိုတ်ဥပကာ ပြဲအိုတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် မအံက်တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳဂှ် သၟိၚ်မၞုံယၟုဗန္ဓုမာမ္ဂးရ။ မိအံက်ဂှ် ဂၞကျာ်မၞုံယၟုဗန္ဓုမတဳမ္ဂးရ။ ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမာဂှ် ဍုၚ်မၞုံယၟုဗန္ဓုမတဳမ္ဂးရ။

## သဘဴဓမ္မတာ အလံၚ်ကျာ်
၁၇။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် အလံၚ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ စုတိချိုတ်အာ တသိုတ်အာ နူဍုၚ်သွဝ်တုသိတာတုဲ သီုမၞုံကဵုသတိ သီုမၞုံကဵုဗစာရဏာဂှ် တၞဳလုပ်အာ ဂၠမ်ဂဝ်ဂၞဴမိရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဴဓမ္မတာရ။ (၁)

၁၈။ ယွံခမဳတအ် အလံၚ်ကျာ် စုတိချိုတ် တသိုတ်အာ နူဍုၚ်သွဝ်တုသိတာတုဲ ပ္ဍဲကာလမတၞီလုပ်အာ ဂၠမ်ဂဝ်ဂၞဴမိတုဲဂှ် ပ္ဍဲလိုက်ဒေဝတဴ မဒှ်မွဲဟာန်ကေုာံဒေဝတဴ ဒေဝတဴမာရ် ဗြီုဂမၠိုၚ် ကေုာံ လိုက်မၞိဟ် မဒှ်မွဲဟာန်ကေုာံ ခမဳဗဗၞး သၟိၚ်မဂၠိုၚ် မၞိဟ်မဂၠိုၚ်ဂှ် လျးအရံၚ်ဇၞော်လှဲ မဟွံမွဲကဵုဗၞတ်တွဵုဂှ် ကလိလောန်အာ (လျးအရံၚ်) အာနုဘဴ ဒေဝတဴတအ်တုဲ ဒှ်ပြာကဋ်ရ။ နရက်လောကန္တရိက်ဂမၠိုၚ် မဒှ်မ္ၚးဂၠး မဟွံမွဲကဵုအရာဒတန် မဒှ်မၠု မဒှ်ဒမၠုတီုက္ဍတ်ဂၠုယျေပ်ဂှ် နွံအိုတ်ရ၊ ပ္ဍဲနရက်ဂမၠိုၚ်ဂှ် ဂိတုတ္ၚဲဂမၠိုၚ် မၞုံကဵုဣဒ္ဓိကြဳဇှ် အာနုဘဴမဇၞော်ဝွံလေဝ် ဟွံသၟဟ်ရထ တၞဟ်နယးတၟးအိုတ်ရ၊ ပ္ဍဲနရက်ဂမၠိုၚ်ဂှ်လေဝ် လျးအရံၚ်ဇၞော်လှဲ မဟွံမွဲကဵုဗၞတ်တွဵုဂှ် ကလိလောန်အာ (လျးအရံၚ်) အာနုဘဴ ဒေဝတဴတအ်တုဲ ဒှ်ပြာကဋ်ရ။ သတ်ဂမၠိုၚ် မကတဵုဒှ်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲနရက်ဂမၠိုၚ်ဂှ်လေဝ် “ယွံမၞးတအ် သတ်ဂမၠိုၚ် မွဲသအာၚ် မဒတုမ်စှ်ေဒၟံၚ် ပ္ဍဲနရက်ဝွံလေဝ် နွံအိုတ်ဏီရသွံ” ရဴဝွံ နကဵုလျးအရံၚ်ဂှ် သဂွံတီညာတ်ကေတ် ရၚ်သကအ်အိုတ်ရ။ လောကဓာတ် မွဲလက်ဝွံလေဝ် ချဳဇတဝ်ရ၊ ချဳတိုန်ချဳစှ်ေရ၊ ချဳကၠုၚ် ချဳအာရ။ လျးအရံၚ်ဇၞော်လှဲ မဟွံမွဲကဵုဗၞတ်တွဵုဂှ်လေဝ် ကလိလောန်အာ(လျးအရံၚ်) အာနုဘဴ ဒေဝတဴတအ်တုဲ ဒှ်ပြာကဋ် ပ္ဍဲလောကရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဴဓမ္မတာရ။ (၂)  

၁၉။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလအလံၚ်ကျာ် မတၞီလုပ်အာ ဂၠမ်ဂဝ်ဂၞဴမိတုဲဂှ် “မၞိဟ်ကဵုဒှ်၊ ဒေဝတဴလကိုဟ် ကဵုဒှ်၊ ညးမမိက်ကဵုမွဲမွဲ ကဵုဒှ်၊ သြဝ်လပကဵုပ္ဍဵုပ္ဍိုက်ပြိုက်ပျဲ အလံၚ်ကျာ် ကေုာံ မိအလံၚ်ကျာ်ဂှ်ညိ” ချပ်သာ်ဝွံတုဲ ကောန်ဒေဝတဴဂမၠိုၚ်ပန် ပြာပ်ကၠုၚ် မၚ်မွဲလဝ် ဌာန်ပန်ဒိုဟ်အိုတ်ရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဴဓမ္မတာရ။ (၃)   

၂၀။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလအလံၚ်ကျာ် မတၞီလုပ်အာ ဂၠမ်ဂဝ်ဂၞဴမိတုဲဂှ် မိအလံၚ်ကျာ်ဂှ် အတိုၚ်ပကတိဟေၚ် ဍိုက်ပေၚ်ကဵုသဳလရ၊ ဝေၚ်ပါဲကၠေံ နူပွမဂစိုတ်လမျီုရ၊ ဝေၚ်ပါဲကၠေံ နူပွမဂိုၚ်ကၠတ်ကေတ် ဂြပ်မဟွံကဵုရ၊ ဝေၚ်ပါဲကၠေံ နူပွမဒဂေတ် ဗွဲမမှာရာ ပ္ဍဲကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ်ရ၊ ဝေၚ်ပါဲကၠေံ နူပွမဟီုဂလာန် ကၞိက်ဗဒန် ဟွံဍာံစၟတ်ရ၊ ဝေၚ်ပါဲကၠေံ နူသိအရက် မလေပ်ကဵုၜူမာဲဝိဝိၚ်ရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဴဓမ္မတာရ။ (၄)      

၂၁။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလအလံၚ်ကျာ် မတၞီလုပ်အာ ဂၠမ်ဂဝ်ဂၞဴမိတုဲဂှ် စိုတ်မဆေၚ်စပ်ကဵုကာမဂုဏ် ပ္ဍဲညးတြုံဂမၠိုၚ် ဟွံကတဵုဒှ် ကုမိအလံၚ်ကျာ်ဂှ်ရ၊ မၞုံကဵုစိုတ် မထၞေန် စပ်ကဵုမိအလံၚ်ကျာ်ဂှ်ဒှ်တုဲ တြုံမမိက်ကဵုမွဲမွဲလေဝ် ကလိလောန်ဟွံမာန်ရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဴဓမ္မတာရ။ (၅)       

၂၂။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလအလံၚ်ကျာ် မတၞီလုပ်အာ ဂၠမ်ဂဝ်ဂၞဴမိတုဲဂှ် မိအလံၚ်ကျာ်ဂှ် ကလိဂွံ ကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ် မသုန်ပြကာ ဗွဲမဂၠိုၚ်ဂၠၚ်ရ၊ မိအံက်ဂှ် ဍိုက်ပေၚ်စုမ်ရုမ် နကဵုကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ် မသုန်ပြကာဂှ်ဒှ်တုဲ ဂွံဒုၚ်စသိုၚ်ရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဴဓမ္မတာရ။ (၆)       

၂၃။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလအလံၚ်ကျာ် မတၞီလုပ်အာ ဂၠမ်ဂဝ်ဂၞဴမိတုဲဂှ် ပ္ဍဲမိအလံၚ်ကျာ်ဂှ် ယဲဘဲမမိက်ကဵုမွဲမွဲ ဟွံကတဵုဒှ်ရ။ မိအလံၚ်ကျာ်ဂှ် နွံကဵုတသိုခ်ရ၊ နွံကဵုဇကုကာယ ဟွံဍောၚ်ၜိုတ်ရ။ မိအလံၚ်ကျာ်ဂှ် အလံၚ်ကျာ် မတန်တဴဒၟံၚ် ပ္ဍဲအပ္ဍဲဗုၚ်ဂၞဴ မၞုံကဵု အၚ်္ဂအဝယ် ဇၞော်သၟတ်အိုသီု မၞုံကဵုဣန်ရဳ ဟွံဆောတ်ယောၚ်ဂှ်လေဝ် သဂွံညာတ်ကေတ်ရ။         

ယွံခမဳတအ် ဥမမာမ္ဂးတုန် - ရတ်မၞိက်မတ်ဗဂဲ မယးတၟးလောန် ဂကူဍာံဇောတ် မၞုံကဵုဒစာံတၠၚ် မသပပြုပြောၚ်လဝ် ဗွဲမဒးရးတုဲ မဇြုၚ်ကေဝ် ဗွဲတၟေၚ် မဟွံကၠိကၠု မဍိုက်ပေၚ်တဴ ကေုာံ အကာဲအရာအိုတ်သီု (မပတံကဵု ပွမချူ ပွမဖံက်ပထောၚ်) ဂှ် နွံရ။ ပ္ဍဲရတ်မၞိက်မတ်ဗဂဲဂှ် ကၞတ်ဇန်လဝ် တောဝ်သာ်ဒမျိုၚ်ကီု၊ တောဝ်သာ်မိတ်ကီု တောဝ်သာ်ဗကေတ်ကီု တောဝ်သာ်ဗုကီု တောဝ်သာ်ဖျိုဟ်ကီုရ၊ ရတ်မၞိက်မတ်ဗဂဲဂှ် တြုံမၞုံကဵု လညာတ်မတ်ဂှ် ပတိုန်စွံလဝ် ပ္ဍဲလတူတဲဂမၠိုၚ် ဗစာရဏာတဴရ။ 

“ရတ်မၞိက်မတ်ဗဂဲဝွံ ယးတၟးလောန်ရ၊ ဂကူဍာံဇောတ်ရ၊ နွံကဵုဒစာံတၠၚ်ရ၊ သပပြုပြေၚ်လဝ် ဗွဲမဒးရးတုဲရ၊ ဇြုၚ်ကေဝ်ရ၊ ဇြုၚ်ကေဝ် ဗွဲတၟေၚ်ရ၊ ဟွံကၠိကၠုရ၊ ဍိုက်ပေၚ်တဴ ကေုာံ အကာဲအရာအိုတ်သီု (မပတံကဵု ပွမချူ ပွမဖံက်ပထောၚ်)ရ။ ပ္ဍဲရတ်မၞိက်မတ်ဗဂဲဂှ် ကၞတ်ဇန်လဝ် တောဝ်သာ်ဒမျိုၚ်ဝွံရ ရဴဝွံကီု၊ ကၞတ်ဇန်လဝ် တောဝ်သာ်မိတ်ဝွံရ ရဴဝွံကီု၊ ကၞတ်ဇန်လဝ် တော်သာ်ဗကေတ်ဝွံရ ရဴဝွံကီု၊ ကၞတ်ဇန်လဝ် တောဝ်သာ်ဗုဝွံရ ရဴဝွံကီု၊ ကၞတ်ဇန်လဝ် တောဝ်သာ်ဖျိုဟ်ဝွံရ ရဴဝွံကီု” ရဴဝွံ (ဗစာရဏာရ)။

ယွံခမဳတအ် တုပ်သာ်ဝွံဟေၚ် ပ္ဍဲကာလအလံၚ်ကျာ် မတၞီလုပ်အာ ဂၠမ်ဂဝ်ဂၞဴမိတုဲဂှ် ပ္ဍဲမိအလံၚ်ကျာ် ယဲဘဲမမိက်ကဵုမွဲမွဲ ဟွံကတဵုဒှ်ရ၊ မိအလံၚ်ကျာ် နွံကဵုတသိုခ်ရ၊ နွံကဵုဇကု ကာဟ ဟွံဍောၚ်ၜိုတ်ရ၊ မိအလံၚ်ကျာ်ဂှ် အလံၚ်ကျာ်မတန်တဴဒၟံၚ် ပ္ဍဲအပ္ဍဲဗုၚ်ဂၞဴ မၞုံကဵုအၚ်္ဂအဝယ်ဇၞော်သၟတ်အိုတ်သီု၊ မၞုံကဵုဣန်ရဳ ဟွံဆောတ်ယောၚ်ဂှ်လေဝ် သဂွံညာတ်ကေတ်ရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဴဓမ္မတာရ။ (၇) 

၂၄။ ယွံခမဳတအ် အလံၚ်ကျာ် သၠးတိတ်ကၠုၚ် နူဂဝ်ဂၞဴမိတုဲ မရနုက်ကဵုထပှ်တ္ၚဲဂှ် မိအလံၚ်ကျာ် စုတိစဴအာသွဝ်တုဲ သဂွံအာစိုပ်ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲဍုၚ်သွဝ်တုသိတာရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဴဓမ္မတာရ။ (၈) 

၂၅။ ယွံခမဳတအ် ညးဗြဴဂမၠိုၚ် မွဲသအာၚ်တအ်ဂှ် ဒစိတ်ဂိတု ကဵုဒှ်၊ စှ်ဂိတု ကဵုဒှ် ယိုက်ဂၠေၚ်လဝ် ဒၟုၚ်ဒၠေၚ်တုဲဟေၚ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴမဒးသၠးဂဝ်ဂၞဴအိုတ်ကီု၊ တုပ်သာ်ဝွံရ မိအလံၚ်ကျာ်ဂှ် ဒးသၠးဂဝ်ဂၞဴ အလံၚ်ကျာ် ဟွံသေၚ်ရ။ မိအလံၚ်ကျာ်ဂှ်တုန် လုကဴစှ်ဂိတုဂမၠိုၚ်ဟေၚ် ယိုက်ဂၠေၚ်လဝ် ဒၟုၚ်ဒၠေၚ်တုဲမှ သဂွံသၠးဂဝ်ဂၞဴ အလံၚ်ကျာ်ရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဴဓမ္မတာရ။ (၉) 

၂၇။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလအလံက်ကျာ် တိတ်ကၠုၚ်နူဂဝ်ဂၞဴမိတုဲဂှ် ဒေဝတဴဂမၠိုၚ် ဒုၚ်ဂိုၚ်ကေတ် ဗွဲကိုပ်ကၠာအိုတ်ရ။ ကြဴနူဂှ်မှ မၞိဟ်ဂမၠိုၚ် ဒုၚ်ဂိုၚ်ကေတ်အိုတ်ရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဴဓမ္မတာရ။ (၁၁) 

၂၈။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလအလံၚ်ကျာ် တိတ်ကၠုၚ် နူဂဝ်ဂၞဴမိတုဲဂှ် ကိုပ်ကၠာဟွံ စိုပ်တိဏဳ ဒေဝတဴနာဲဝၚ်ဇၞော် ဂမၠိုၚ်ပန် ဒုၚ်ဂိုၚ်ကေတ် အလံၚ်ကျာ်ဂှ်တုဲ “ယွံဂၞကျာ် သြဝ်အိုဟ်တၟိုဟ် မိပ်စိုတ်ညိ၊ ကောန်တြုံ မၞုံကဵုပိုဉ်တြဳဇှ် မဇၞော် ကတဵုဒှ်ကၠုၚ် ကုဂၞကျာ်ရ” ဟီုသ္ဂး သာ်ဝွံတုဲ စွံပတန်လဝ် ပ္ဍဲဂတမုခ်မိအိုတ်ရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဴဓမ္မတာရ။ 

၂၉။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလအလံၚ်ကျာ် တိတ်ကၠုၚ်နူဂဝ်ဂၞဴမိတုဲဂှ် ဗွဲမအးဇ္ၚးဟေၚ် တိတ်ကၠုၚ်ရ၊ ဟွံကၠေဝ်ဗာန် နကဵုဍာ်ရ၊ ဟွံကၠေဝ်ဗာန် နကဵုသၠေဟ်ရ၊ ဟွံကၠေဝ်ဗာန် နကဵုဆီရ၊ ဟွံကၠေဝ်ဗာန် နကဵုကမၠိခ္ဍက် မမိက်ကဵုမွဲမွဲရ၊ အးဇ္ၚးရ၊ သောၚ်ခ္ဍောၚ်ရ။   

         ယွံခမဳတအ် ဥပမာမ္ဂးတုန်- ရတ်မတ်မၞိက်ဂှ် ဖျေံစွံ ပ္ဍဲလတူယာတ် မကတဵုဒှ်ပ္ဍဲကာသိရးမ္ဂး ရတ်မတ်မၞိက်ဂှ် ဟွံဗာန်စပ် ယာတ်မကတဵုဒှ် ပ္ဍဲကာသိရးရ။ ယာတ်မကတဵုဒှ် ပ္ဍဲကာသိရးလေဝ် ဟွံဗာန်စပ် ရတ်မတ်မၞိက်ရ။ မူဟိုတ်ရောဟီုမ္ဂး- ဟိုတ်နူအးဇ္ၚး သီုၜါလပါ်ရောၚ်။ ယွံခမဳတအ် တုပ်တဴသာ်ဝွံဟေၚ် ပ္ဍဲကာလအလံၚ်ကျာ် တိတ်ကၠုၚ် နူဂဝ်ဂၞဴမိတုဲဂှ် ဗွဲမအးဇ္ၚးဟေၚ် တိတ်ကၠုၚ်ရ၊ ဟွံကၠေဝ်ဗာန် နကဵုဍာ်ရ၊ ဟွံကၠေဝ်ဗာန် နကဵုသၠေဟ်ရ၊ ဟွံကၠေဝ်ဗာန် နကဵုဆီရ၊ ဟွံကၠေဝ်ဗာန် နကဵုကမၠိခ္ဍက် မမိက်ကဵုမွဲမွဲရ။ အးဇ္ၚးရ၊ သောၚ်ခ္ဍောၚ်ရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဴဓမ္မတာရ။ (၁၃) 

၃၀။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလအလံၚ်ကျာ် တိတ်ကၠုၚ် နူဂဝ်ဂၞဴမိတုဲဂှ် ဇၟောဝ်ဍာ်ဂမၠိုၚ်ၜါ ဗွဲအစောံဇၟောဝ်ဍာ်လမုဟ်မွဲ ဇၟောဝ်ဍာ်ဂမ္တူမွဲ နူလတူအကးတေအ် ကတဵုဒှ် ပြာကဋ်ကၠုၚ်အိုတ်ရ၊ နကဵုဇၟောဝ်ဍာ်ဂှ် သပတဴကိစ္စ ပွကြဴကြာတ်ဍာ် ကုအလံၚ်ကျာ်ကီု ကုမိအလံၚ်ကျာ်ကီု အိုတ်ရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဴဓမ္မတာရ။ (၁၄)  

၃၁။ ယွံခမဳတအ် အလံၚ်ကျာ် မဒှ်ဆဂွံၜံၚ်သၠးတိတ်ကၠုၚ်ဂှ် ဒတူလိုၚ် နကဵုဇိုၚ်ဂမၠိုၚ် မညဳသၟဟ်သၟန်တုဲ ဂတးဏာမုခ် လပါ်သၟဝ်ကျာ သီုကဵုမသြံက်ဗဒဝ်လဝ် နကဵုက္ဍိုၚ်ဗတာၚ်တုဲ ကွာအာ နလဂါမ်ဇိုၚ် ထပှ်လဂါမ်ရ။ (အလံၚ်ကျာ်ဂှ်) ဒိုဟ်ဂမၠိုၚ်ပန်ဒိုဟ်အိုတ်သီုဂှ်လေဝ် ဂေတ်ဗဵုသ္ၚေတ်ရံၚ်ရ။“ပ္ဍဲလောကဝွံ အဲဒှ်ညးလှုၚ်အိုတ်ရ။ ပ္ဍဲလောကဝွံ အဲဒှ်ညးဇၞော်အိုတ်ရ၊ ပ္ဍဲလောကဝွံ အဲဒှ်ညးပြဲအိုတ်ရ။ ဘဝဝွံ လက်ကရဴအိုတ်ရ၊ ဘဝဒးကတဵုဒှ် မွဲလှ်ေပၠန် လၟုဟ်ဝွံ ဟွံမွဲတုဲရ”ရဴဝွံကြီုဂအောတ်တိုန် ဂလာန်မဂေါဝ်ဆာဲရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဓမ္မတာရ။ (၁၅)   

၃၂။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလအလံၚ်ကျာ် တိတ်ကၠုၚ် နူဂဝ်ဂၞဴမိတုဲဂှ် ပ္ဍဲလိုက်ဒေဝတဴ မဒှ်မွဲဟာန် ကေုာံ ဒေဝတဴ ဒေဝတဴမာရ် ဗြီုဂမၠိုၚ် ကေုာံ လိုက်မၞိဟ် မဒှ်မွဲဟာန် ကေုာံ ခမဳဗဗၞး သၟိၚ်မဂၠိုၚ် မၞိဟ်မဂၠိုၚ်ဂှ် လျးအရံၚ်ဇၞော်လှဲ မဟွံမွဲကဵုဗၞတ်တွဵုဂှ် ကလိလောန်အာ (လျးအရံၚ်) အာနုဘဴ ဒေဝတဴတအ်တုဲ ဒှ်ပြာကဋ်ရ။

           နရက်လောကန္တရိက်ဂမၠိုၚ် မဒှ်မ္ၚးဂၠး မဟွံမွဲကဵုအရာဒတန် မဒှ်ဒမၠု မဒှ်ဒမၠုတီုက္ဍတ် ဂၠုယျေပ်ဂှ် နွံအိုတ်ရ၊ ပ္ဍဲနရက်ဂမၠိုၚ်ဂှ် ဂိတုတ္ၚဲဂမၠိုၚ် မၞုံကဵုဣဒ္ဓိတြဳဇှ် အာနုဘဴ မဇၞော်ဝွံလေဝ် ဟွံသၟဟ်ရထ တၞဟ်နယးတၟးအိုတ်ရ၊ ပ္ဍဲနရက်ဂမၠိုၚ်ဂှ်လေဝ် လျးအရံၚ်ဇၞော်လှဲ မဟွံမွဲကဵုဗၞတ်တွဵုဂှ် ကလိလောန်အာ (လျးအရံၚ်) အာနုဘဴဒေဝတဴတအ်တုဲ ဒှ်ပြာကဋ်ရ။

           သတ်ဂမၠိုၚ် မကတဵုဒှ်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲနရက်ဂမၠိုၚ်ဂှ်လေဝ်“ယွံမၞးတအ် သတ်ဂမၠိုၚ်မွဲသအာၚ် မဒတုမ်စှ်ေဒၟံၚ် ပ္ဍဲနရက်ဝွံလေဝ် နွံအိုတ်ဏီရသွံ”ရဴဝွံ နကဵုလျးအရံၚ်ဂှ် သဂွံတီညာတ်ကေတ် ရၚ်သကအ်အိုတ်ရ။ လောကဓာတ် မွဲဠက်ဝွံလေဝ် ချဳဇတဝ်ရ၊ ချဳတိုန် ချဳစှ်ေရ၊ ချဳအာ ချဳကၠုၚ်ရ။ လျးအရံၚ်ဇၞော်လှဲ မဟွံမွဲကဵုဗၞတ်တွဵုဂှ်လေဝ် ကလိလောန်အာ (လျးအရံၚ်) အာနုဘဴ ဒေဝတဴတအ်တုဲ ဒှ်ပြာကဋ် ပ္ဍဲလောကရ။ ပ္ဍဲအရာဝွံတုန် ဒှ်သဘဴဓမ္မတာရ။ (၁၆) 
## လက်သဏ်ကျာ်တြုံပရဲဂမၠိုၚ် ပိစှော်ၜါ
၃၃။ ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ ၜံၚ်သၠးတိတ်ကၠုၚ်မ္ဂး “ယွံသၟိၚ်မပြဲကောန်တြုံ ၜံၚ်သၠးတိတ်ကၠုၚ် ကုတၠအဲသၟိၚ်တုဲရ၊ သၟိၚ်မပြဲ သြဝ်ဗဵုသ္ၚေဝ်ရံၚ် ကောန်ဗၠာဲဂှ်ညိ”ရဴဝွံ ဂရၚ်ပတီ ကုသၟိၚ်ဗန္ဓုမာအိုတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် သၟိၚ်ဗန္ဓုမာ မၠာ်သ္ၚေဝ်ရံၚ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳဂှ်တုဲမ္ဂး ကဵုကော်နၚ် ဗဗၞးဂမၠိုၚ် မဗှ်နိမိတ်တအ်တုဲ သ္ဂးတိုန် ဂလာန်ဝွံရ ‘ယွံဗဗၞး မဗှ်နိမိတ်တအ် သြဝ်ဗဵုသ္ၚေဝ်ရံၚ် ကောန်ဗၠာဲဂှ်အိုတ်ညိ’ရဴဝွံ (သ္ဂးရ)။ ယွံခမဳတအ် ဗဗၞးဂမၠိုၚ် မဗှ်နိမိတ်တအ်ဂှ် မၠာ်သ္ၚေဝ်ရံၚ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳတုဲအိုတ်မ္ဂး ဂရၚ်ပတီတိုန် သၟိၚ်ဗန္ဓုမာ ဂလာန်ဝွံအိုတ်ရ-

           ‘ယွံသၟိၚ်မပြဲ သြဝ်အိုဟ်တၟိုဟ် မိပ်စိုတ်ညိ၊ ကောန်တြုံ မၞုံကဵုပိုဉ်တြဳဇှ် မဇၞော်ကတဵုဒှ်ကၠုၚ် ကုသၟိၚ်မပြဲတုဲရ၊ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကုသၟိၚ်မပြဲဂှ် ကလိဂွံခိုဟ်ကွေံရ၊ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကုသၟိၚ်မပြဲဂှ် ကလိဂွံဒးရးကွေံရ။ (မူဟိုတ်ရောဟီုမ္ဂး) ပ္ဍဲဂကောံသ္ၚိသၟိၚ် မပြဲဂှ် ဟိုတ်နူကောန်တြုံ မၞုံသဘဴမဖှ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ်ကၠုၚ်ရောၚ်၊ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်တြုံဝွံတုန် ဍိုက်ပေၚ်တဴ ကေုာံ လက်သဏ် တြုံပရဲဂမၠိုၚ် ပိစှော်ၜါရ၊ ကုတြုံပရဲ မဍိုက်ပေၚ်တဴ ကေုာံ လက်သဏ်ဂမၠိုၚ်ဂှ် နွံကဵုဒဒှ် ၜါဂကူဂမၠိုၚ်ဟေၚ်အိုတ်ရ၊ ဒဒှ်မွဲသအာၚ်ဂမၠိုၚ်တိုန် ဟွံမွဲအိုတ်ရ။ 

           (တြုံပရဲဂှ်) ယဝ်ပဒတဴ မံၚ်အာ ပ္ဍဲအဝေါၚ်ဘဝခရှ်မ္ဂး ဒှ်သၟိၚ်စက္ကဝ် မမၚ်မွဲဓရ် မသပသၟိၚ် မညဳသၟဟ်ကဵုဓရ် မဂွံအလဵုအသဳ ပိုၚ်ပြဳအလုံတကအ်ပန် မၞုံကဵုအပိုၚ်အခြာ မှာသၟိဒ်ပန် မအံၚ်ဇၞးကေတ် ဂကောံသၞဝဲအိုတ်သီု မကဵုတွဵုရးဍုၚ် တန်ကြန်ညိၚ်ဝတ် မဍိုက်ပေၚ်ကဵုရတ် ထပှ်ပြကာရ။ ရတ်ဂမၠိုၚ် ထပှ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုသၟိၚ်စက္ကဝဝ်ဂှ်အိုတ်ရ။ ရတ်ဂမၠိုၚ်ဝွံတုန် ညးဍေံအိုတ်ဂှ်ရော 

           ရတ်စက် ရတ်စိၚ် ရတ်ချေံ ရတ်မတ်မၞိက် ရတ်ဂၞကျာ် ရတ်သေဌဳ ရတ်ကောန်ဇၞော် မရနုက်ကဵုထပှ်တအ်ရ။ ကုသၟိၚ်စက္ကဝဝ်ဂှ် ကောန်ဂမၠိုၚ် မဂံၚ်သကာ မၞုံကဵုအၚ်္ဂရုပ်သရာဲ သဂံၚ် မလၞိန်ဗပိန်ကၠေံ ဒပ်ပၞာန်ဂမၠိုၚ် မွဲလပါ်မာန် မွဲလ္ၚီဟွံက နွံအိုတ်ရ၊ သၟိၚ်စက္ကဝဝ်ဂှ် တိဇၞော် မၞုံလအိတ်ဍေံမှာသၟိဒ်ဝွံ ဟွံဒးပကၚ်ရၚ်လေအ်တုဲ ဟွံဒးပကၚ်ရၚ် လွဟ်လနက်တုဲ သီုမအံၚ်ဇၞးကေတ် နဗဗွဲဓရ်ဂှ် အုပ်ဓုပ်ပိုၚ်ပြဳရ။

           နူအဝေါၚ်ဘဝခရှ် ယဝ်လုပ်စိုပ် အဝေါၚ်ဘဝခမဳမ္ဂး ကတဵုဒှ်ကျာ် မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ် မဖံက်ဗပါ်ကၠေံ ကၟာတ်လဒဵု (ကိလေသ) ပ္ဍဲလောကရ။ 

၃၄။ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကုတြုံပရဲ မဍိုက်ပေၚ်တဴ ကေုာံ လက်သဏ်ဂမၠိုၚ် ပိစှော်ၜါဂှ် နွံကဵုဒဒှ် ၜါဂကူဂမၠိုၚ်ဟေၚ်အိုတ်ရ၊ ဒဒှ်မွဲသအာၚ်ဂမၠိုၚ်တုန် ဟွံမွဲအိုတ်ရ။ (တြုံပရဲဂှ်) ယဝ်ပဒတဴ မံၚ်အာ ပ္ဍဲအဝေါၚ်ဘဝခရှ်မ္ဂး ဒှ်သၟိၚ်စက္ကဝဝ် မမၚ်မွဲဓရ် မပသၟိၚ် မညဳသၟဟ်ကဵုဓရ် မဂွံအလဵုအသဳ ပိုၚ်ပြဳအလုံတကအ်ပန် မၞုံကဵုအပိုၚ်အခြာ မှာသၟိဒ်ပန် မအံၚ်ဇၞးကေတ် ဂကောံသၞဝဲအိုတ်သီု မကဵုတွဵုရးဍုၚ် တန်ကြန်ညိၚ်ဝတ် မဍိုက်ပေၚ်ကဵုရတ်ထပှ် ပြကာရ။ ရတ်ဂမၠိုၚ်ထပှ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုသၟိၚ်စက္ကဝဝ်ဂှ်အိုတ်ရ။ ရတ်ဂမၠိုၚ်ဝွံတုန် ညးဍေံအိုတ်ဂှ်ရော 

           ရတ်စက် ရတ်စိၚ် ရတ်ချေံ ရတ်မတ်မၞိက် ရတ်ဂၞကျာ် ရတ်သေဌဳ ရတ်ကောန်ဇၞော် မရနုက်ကဵုထပှ်တအ်ရ။ ကုသၟိၚ်စက္ကဝဝ်ဂှ် ကောန်ဂမၠိုၚ် မဂံၚ်သကာ မၞုံကဵုအၚ်္ဂရုပ်သရာဲ သဂံၚ် မလၞိန်ဗပိန်ကၠေံ ဒပ်ပၞာန်ဂမၠိုၚ် မွဲလပါ်မာန် မွဲလ္ၚီဟွံက နွံအိုတ်ရ။ သၟိၚ်စက္ကဝဝ်ဂှ် တိဇၞော် မၞုံလအိတ်ဍေံမှာသၟိဒ်ဝွံ ဟွံဒးပကၚ်ရၚ်လေအ်တုဲ ဟွံဒးပကၚ်ရၚ် လွဟ်လနက်တုဲ သီုမအံၚ်ဇၞးကေတ် နဗဗွဲဓရ်ဂှ် အုပ်ဓုပ်ပိုၚ်ပြဳရ။ နူအဝေါၚ်ဘဝခရှ် ယဝ်လုပ်စိုပ် အဝေါၚ်ဘဝခမဳမ္ဂး ကတဵုဒှ်ကျာ် မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ် မဖံက်ဗပါ်ကၠေံ ကၟာတ်လဒဵု (ကိလေသ) ပ္ဍဲလောကရ။ 

           ပ္ဍဲအရာဟီုသ္ဂး သာ်ဝွံဂှ် ပ္ဍဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ လက်သဏ်တြုံပရဲဂမၠိုၚ် ပိစှေ်ၜါတအ်ဂှ်တုန် ညးဍေံအိုတ်ဂှ်ရော

၃၅။ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုဂၠးဂတာဇိုၚ် မလုက်စုက်ဒး ဗွဲမဒးရး ညဳသာသၟဟ်သၟန်ရ၊ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ပွမၞုံကဵုဂၠးဂတာဇိုၚ် မလုက်စုက်ဒး ဗွဲမဒးရး ညဳသာသၟဟ်သၟန်ဝွံလေဝ် ဒှ်လက်သဏ်မဟာပုရိသတြုံပရဲဝွံရ။ (၁)

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ မ္ဍဲသၟဝ်ဂၠးဂတာဇိုၚ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ ဗၞဳအဝန်စက်ဂမၠိုၚ် မဍိုက်ပေၚ်တဴ ကေုာံ အကာဲအရာအိုတ်သီု မဒှ်မွဲဟာန် ကေုာံ ကၞၚ်အရာလ္ၚီ မဒှ်မွဲဟာန်ကေုာံ အကောပ်ပၞေဟ်ဂမၠိုၚ် ကတဵုဒှ်ပြာကဋ်အိုတ်ရ။ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ဗၞဳအဝန်စက် ကတဵုဒှ်ကၠုၚ်ဝွံလေဝ် ဒှ်လက်သဏ်မဟာပုရိသ တြုံပရဲဝွံရ။ (၂)

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုဒၞေဟ် မဂၠိုၚ်ရ။(၃)

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုလပုဟ်တဲ၊ဇိုၚ် မဂၠိၚ် သောဲ သၞောတ်ရ။ (၄)

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုဂၠးဂတာတဲ၊ ဂတာဇိုၚ် ဍိုန်ဍောတ် ၜတ်တကတ်ရ။ (၅)

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုလပုဟ်တဲ၊ ဇိုၚ် သၟဟ်သၟန်ညဳသာ ပၟာဓဇာထဝ်ရ။ (၆)

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုဇိုၚ်မတ်စိၚ် မလှုၚ်ရ။ (၇)

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုတံၚ်ယျ မပေၚ်သဴ သၟဟ်ညံၚ်ရဴတံၚ်ယျ ဒြာဲဨဏဳကီုရ။ (၈)

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ ဟွံဒးလၟောဝ်ဒစိုၚ်စှေ်တုဲ သီုကဵုဒတူဒၟံၚ်ဟေၚ် နကဵုဂၠးဂတာတဲဂမၠိုၚ် ၜါလပါ် ဇွိတ်သပေါတ်ရပ်ကေတ် တၚ်က္ၜံၚ် ဂမၠိုၚ်မာန်ရ။ (၉)

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုပုရိသနိမတ် မဂြောပ်ဗဒန်လဝ် နကဵုသ္ၚိသၠိုက်ရ။ (၁၀)

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုသာ်ဇကု သာ်ထဝ်ရ၊ နွံကဵုစၞာံဖျုန် မတုပ်သၟဟ်ကေုာံ သာ်ထဝ်ရ။ (၁၁) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုသာ်စၞာံဇကု ဍိုန်ဍောတ်ဇိပ်ဂၠိပ်ရ၊ ဟိုတ်နူစၞာံဇကု ဍိုန်ဍောတ်ဇိပ်ဂၠိပ်ဂှ်ရ မၠိုက်လက်ကၠိုက်ကၠိခ္ဍက် ဟွံဗာန်စပ် ပ္ဍဲဇကုရ။ (၁၂) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုတသော်ဇကု တိုန်ဒၟံၚ် မွဲကတိုၚ် မွံတၞုၚ်ဓဝ်ရ။ ပ္ဍဲကတိုၚ်တသော်ဂမၠိုၚ်ဂှ် တသော်ဂမၠိုၚ် မွဲမွဲတၞုၚ်ဟေၚ် တိုန်ဒၟံၚ်အိုတ်ရ။ (၁၃) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုတသော်ဇကု တ္ၚံက်တိုန်လပါ်လတူရ၊ တသော်ဇကုဂမၠိုၚ် မၞုံကဵုသာ်ယန်မတ်လမ်စံက် ဂေတ်လပါ်သတုမ် မၞုံသဏ္ဌာန် သၞေက်သၠထၟူတုဲ သီုကဵုမတ္ၚံက်တိုန် လပါ်လတူဂှ် တိုန်ဒၟံၚ်အိုတ်ရ။ (၁၄) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုဇကု မလဂူတပ် ညံၚ်ရဴဇကုဗြီုကီုရ။ (၁၅)

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုဖျုန် ပေၚ်သဴထအုပ်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲဌာန်ထပှ်ဒၞာဲရ။ (၁၆) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုဇကု မတုပ်သၟဟ် ကေုာံဇကုသၟိၚ်ဇာဒိသိုၚ် လပါ်ဂတရ။ (၁၇) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ ပ္ဍဲအကြာဇုတ်ပၞးၜါ မၞုံကဵုဖျုန်စၞိန်စး ပေၚ်သဴဒၟံၚ်ရ။ (၁၈) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုဇကုခ္ဍမ်ဒၟံၚ် ညံၚ်ရဴတၞံဇြဲသုံရ၊ ဖိဟ်ကောန်သၟိၚ် ဗၠာဲဂှ် လှဲတြး ၜိုတ်သၠုၚ်ဒတူဇကု နွံရ။ သၠုၚ်ဒတူဇကုလေဝ် လှုၚ်ၜိုဟ်ဖိဟ် လှဲတြးရ။ (၁၉) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုပွူကအ် မခ္ဍမ် ဗွဲမညဳသာ သၟဟ်သၟန်ရ။ (၂၀) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုလတေၚ်ခိုဟ်လောန် မလေပ်ရၚ်တၠုၚ်ကဵု ရှ်သာရ။ (၂၁) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုခၟိပ် မတုပ်သၟဟ် ကေုာံ ခၟိပ်သၟိၚ်ဇာဒိသိုၚ်ရ။ (၂၂)

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုၚေက် ပန်စၞော်တၞုၚ်ရ။ (၂၃)

          ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုၚေက် ညဳသာသၟဟ်သၟန်ရ။ (၂၄) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုဂၞေဟ်ပန်တၞုၚ် မဗုသအးလောန်ရ။ (၂၆) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုလတာ် ဍိုန်ဍောတ် ဂၠိၚ် ဇၞော်လှဲရ။ (၂၇) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုရမျာၚ် မတုပ်သၟဟ်ကဵုရမျာၚ်ဗြီုရ၊ နွံကဵုရမျာၚ် မတုပ်သၟဟ်ကဵု ရမျာၚ်ဂစေမ်ကြဝိတ်ရ။ (၂၈) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုခ္ဍောၚ်မတ် မလမ်စံက်လောန်ရ။ (၂၉) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုဂွေၚ်မတ် မတုပ်သၟဟ် ကေုာံ ဂွေၚ်မတ် ကောန်ဂၠဴသၟဟ် မဆၚ်က္ဍတ် တ္ၚဲဂှ်ရ။ (၃၀) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုသော်ဥဏ္ဏလုံ မဗုၜတ် မတုပ်သၟဟ်ကဵု တောဝ်ချဵုမဍိုန်ဍောတ်ဂှ် တိုန်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲအကြာဒၞေၚ်မတ်ၜါလပါ်ရ၊ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ပွမၞုံကဵုသော်ဥဏ္ဏလုံ မဗုၜတ် မတုပ်သၟဟ်ကဵုတောဝ်ချဵု မဍိုန်ဍောတ် တိုန်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲအကြာဒၞေၚ်မတ်ၜါလပါ် ကောန်သၟိၚ်ဝွံလေဝ် ဒှ်လက်သဏ် မဟာပုရိသ တြုံပရဲဝွံရ။ (၃၁) 

           ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံ နွံကဵုကၞိပ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴသၠိုက်လဝ် ၝောံကိုဋ်ဗြကၞေၚ်ကီုရ၊ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ပွမၞုံကဵုကၞိပ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴသၠိုက်လဝ် ၝောံကိုဋ်ဗြကၞေၚ်ဝွံလေဝ် ဒှ်လက်သဏ်မဟာပုရိဿ တြုံပရဲဝွံရ။ (၃၂) 

၃၆။ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကုတြုံပရဲ မဍိုက်ပေၚ်တဴ ကေုာံ လက်သဏ်တအ်ဂှ် နွံကဵုဒဒှ်ၜါဂကူဂမၠိုၚ်ဟေၚ်အိုတ်ရ၊ ဒဒှ်မွဲသအာၚ်ဂမၠိုၚ်တုန် ဟွံမွဲအိုတ်ရ။ (ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဂှ်) ယဝ်ပဒတဴ မံၚ်အာ ပ္ဍဲအဝေါၚ်ဘဝခရှ်မ္ဂး ဒှ်သၟိၚ်စက္ကဝဝ် မမၚ်မွဲဓဝ် မပသၟိၚ် မညဳသၟဟ် ကဵုဓရ် မဂွံအလဵုအသဳ ပိုၚ်ပြဳ အလုံတကအ်ပန် မၞုံကဵုအပိုၚ်အခြာ မှာသၟိဒ်ပန် မအံၚ်ဇၞးကေတ် ဂကောံသၞဝဲအိုတ်သဳု မကဵုတွဵုရးဍုၚ် တန်ကြန်ညိၚ်ဝတ် မဍိုက်ပေၚ်ကဵု ရတ်ထပှ်ပြကာရ။ ရတ်ဂမၠိုၚ်ထပှ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုသၟိၚ်စက္ကဝဝ်ဂှ်အိုတ်ရ။  

ရတ်ဂမၠိုၚ်ဝွံတုန် ညးဍေံအိုတ်ဂှ်ရော ရတ်စက် ရတ်စိၚ် ရတ်ချေံ ရတ်မတ်မၞိက် ရတ်ဂၞကျာ် ရတ်သေဌဳ ရတ်ကောန်ဇၞော် မရနုက်ကဵုထပှ်တအ်ရ။ ကုသၟိၚ်စက္ကဝဝ်ဂှ် ကောန်ဂမၠိုၚ် မဂံၚ်သကာ မၞုံကဵုအၚ်္ဂရုပ်သရာဲသဂံၚ် မလၞိန်ဗပိန်ကၠေံ ဒပ်ပၞာန်ဂမၠိုၚ် မွဲလပါ်မာန် မွဲလ္ၚီဟွံက နွံအိုတ်ရ။ သၟိၚ်စက္ကဝဝ်ဂှ် တိဇၞော် မၞုံလအိတ်ဍေံမှာသၟိဒ်ဝွံ ဟွံဒးပကၚ်ရၚ်လေအ်တုဲ ဟွံဒးပကၚ်ရၚ် လွဟ်လနက်တုဲ သီုမအံၚ်ဇၞးကေတ် နဗဗွဲဓရ်ဂှ် အုပ်ဓုပ် ပိုၚ်ပြဳရ။ 

နူအဝေါၚ်ဘဝခရှ် ယဝ်လုပ်စိုပ် အဝေါၚ်ဘဝခမဳမ္ဂး ကတဵုဒှ်ကျာ် မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ် မဖံက်ဗပါ်ကၠေံ ကၟာတ်လဒဵု (ကိလေသ) ပ္ဍဲလောကရ ရဴဝွံ ပ္ဍဲအရာဟီုသ္ဂးဂှ် လက်သဏ်တြုံပရဲဂမၠိုၚ် မဍိုက်ပေၚ်တဴ ပ္ဍဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝွံဂှ်တုန် ဣဝွံ ပိစှော်ၜါတအ်ရ ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီအိုတ်ရ)။  

## ပွမခုတ်ယၟုဝိပဿဳ
၃၇။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် သၟိၚ်ဗန္ဓုမာ ကဵုဗဗၞးဗှ်နိမိတ်ဂမၠိုၚ် ဗိုက်လတက်ကၠေံ ယာတ်တၟိတၟိကယျာကယျာဂမၠိုၚ်တုဲ ကဵုသ္ဍိုက်မၠိုက် တရိုပ်ကဵုစိုတ် နကဵုကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ် မၞုံပၟိက်အလုံအိုတ်သီုရ။ 

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် သၟိၚ်ဗန္ဓုမာ ကဵုမိမိန်ဂမၠိုၚ် လွဳလွတ်မြိမြန် ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳရ။  

ညးလ္ၚဵုတအ်ဂှ် ဗမဴကဵုတှ်အိုတ်ရ။ ညးလ္ၚဵုတအ်ဂှ် ဖုမ်ကဵုဍာ်အိုတ်ရ။ ညးလ္ၚဵုတအ်ဂှ် ယိုက်လေၚ်အိုတ်ရ၊ ညးလ္ၚဵုတအ်ဂှ် ယိုက်လေၚ်ဏာ နကဵုသြိုဟ်အိုတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ မသၠးဂၠမ်ဂဝ်ဂၞဲတုဲဂှ် “လမုဟ်ၜိုဟ် လမုဟ်ဂမ်တဴ ချောဲမၠိုက်လက်ကၠိုက် ထၞဟ်ဍာ်လတိုပ်တအ် သြဝ်လပကဵုထ္ဍိမြိဒွံဒးကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဂှ်ညိ”ရဴဝွံ တ္ၚဲကီု သီုဗတံ သြံက်ဗဒဝ် ဓလဝ်စွံလဝ် က္ဍိုၚ်ဗတာၚ်အိုတ်ရ။ 

ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ မသၠးဂၠမ်ဂဝ်ဂၞဴတုဲဂှ် ဂကောံမၞိဟ် မဂၠိုၚ်သ္ဍိုက်ဆာန်ရ။ သၞေအ်သၞဴရ။ ယွံခမဳတအ် ဒကှ်ဥပ္ပိုလ် ကဵုဒှ်၊ ဒကှ်ပဒုမ ကဵုဒှ်၊ ဒကှ်ပုဏ္ဍရိက်ကဵုဒှ်၊ ဂကောံမၞိဟ် မဂၠိုၚ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴသ္ဍိုက်ဆာန် သၞေအ်သၞဴကီု၊ တုပ်တဴသာ်ဝွံဟေၚ် ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳဂှ် ဂကောံမၞိဟ်မဂၠိုၚ် သ္ဍိုက်ဆာန်ရ၊ သၞေအ်သၞဴရ။ ယိုက်လေၚ်ဏာ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဂှ် နူကဵုသြိုဟ် မွဲကဵုမွဲအိုတ်ရ။ 

၃၈။ ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ မသၠးဂၠမ်ဂဝ်ဂၞဴတုဲဂှ် နွံကဵုရမျာၚ် မတုပ်သၟဟ်ကဵုရမျာၚ်ဗြီုရ၊ ရမျာၚ်သာယျာလေဝ်နွံရ၊ ရမျာၚ်ဍာတ်ကြောအ် ၜိုဟ်သိုဟ်လေဝ် နွံရ၊ ရမျာၚ်ထေက်ကဵုသ္ဍိုက်မၠိုက်လေဝ် နွံရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲဂြိုပ်ဟိမဝန် ဂကူဂစေမ်မၞုံယၟုကြဝိတ်ဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴနွံကဵုရမျာၚ်သာယျာ ရမျာၚ်ဍိုန်သာ ရမျာၚ်ဍာတ်ကြောအ် ၜိုဟ်သိုဟ် ရမျာၚ်ထေက်ကဵုသ္ဍိုက်မၠိုက်ကီု၊ တုပ်တဴသာ်ဝွံဟေၚ် ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ် ဗၠာဲဝိပဿဳဂှ် နွံကဵုရမျာၚ် မတုပ်သၟဟ်ကဵုရမျာၚ်ဗြီုရ၊ ရမျာၚ်သာယျာလေဝ် နွံရ၊ ရမျာၚ် ဍာတ်ကြောအ် ၜိုဟ်သြိုဟ်လေဝ် နွံရ၊ ရမျာၚ် ထေက်ကဵုသ္ဍိုက်မၠိုက်လေဝ် နွံရ။  

၃၉။ ယွံခမဳတအ် ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ မသၠးဂၠမ်ဂဝ်ဂၞဴတုဲဂှ် မတ်မတုပ်သၟဟ် ကေုာံ မတ်ဒေဝတဴ မကတဵုဒှ် ဟိုတ်နူအဆက်ဖိုလ်ကမ် ဒှ်ပြာကဋ်ရ။ နကဵုမတ်ဂှ် တ္ၚဲကီု သီုဗတံ ဗွဲပွဳပွူ စဵုကဵုမွဲယောဇနာ ညာတ်ကေတ်မာန်ရ။   

၄၀။ ယွံခမဳတအ် ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ မသၠးဂၠမ်ဂဝ်ဂၞဴတုဲဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ ဒေဝတဴ သွဝ်တာဝတိံဂမၠိုၚ် မၠာ်သ္ၚေဝ်ရံၚ်ကီု သီုဟွံမွဲကဵု ပွမထ္ၜေက်မတ်ဂှ် မၠာ်သ္ၚေဝ်ရံၚ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ဟိုတ်ပွမမၠာ်သ္ၚေဝ်ရံၚ် သီုဟွံမွဲကဵုပွမထ္ၜေက်မတ်ဂှ်ရ ယၟုမတွံဂး “ဝိပဿဳ ဝိပဿဳ”ဟေၚ် ဒှ်ပြာကဋ်အာ ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳရ။   

၄၁။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် သၟိၚ်ဗန္ဓုမာ ပ္ဍဲအရာဂဇအ်စဳရေၚ်ဓရ်မ္ဂး ကဵုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ ဂဇအ်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲလတူထွာဲဒဳတုဲ စဳရေၚ်ဓရ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲအရာစဳရေၚ်ဓရ်ဂှ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ သီုမဂဇအ်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲလတူထွာဲဒဳမအံက်ဂှ် စၟဳစၟတ်တုဲ စၟဳစၟတ်တုဲ သဂုတ်သွာတ်ဂမၠိုၚ်တအ်ဂှ် ကဵုဒှ်အတိုၚ်ဍာံစၟတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဂှ် စၟဳစၟတ်တုဲ စၟဳစၟတ်တုဲ သဂုတ်သွာတ်ဂမၠိုၚ် ဟိုတ်မကဵုဒှ် အတိုၚ်ဍာံစၟတ်ရ ယၟုမတွံဂး “ဝိပဿဳ ဝိပဿဳ”ဟေၚ် လောန်ဗၞတ်တွဵု ဒှ်ပြာကဋ်အာ ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳရ။    

၄၂။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် သွက်ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ သၟိၚ်ဗန္ဓုမာ ကဵုသိုၚ်ခၞံ ပြာသာဒ်ဂမၠိုၚ်ပိ ဗွဲအစောံ ပဒတဴကသီုမွဲ၊ ပဒတဴမုဟ်ကျာမွဲ၊ ပဒတဴက္ညၚ်မွဲ၊ ကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ် မသုန်ပြကာလေဝ် ကဵုစဳရေၚ်စွံလဝ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပၞောဝ်ကဵုပြာသာဒ်ဂမၠိုၚ် ပိတအ်ဂှ် ပ္ဍဲပြာသာဒ်ကသီုဂှ် လုကဴပွိုၚ်ပန်ဂိတု ဟွံစှေ်သၟဝ်ပြာသာဒ်တုဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ သီုဒုၚ်စသိုၚ် နကဵုကွိၚ်ကွိုက် ညးတြုံဟွံပါ (ညးဗြဴဟေၚ် တိၚ်တိုက်) ဂှ် ပဒတဴဒၟံၚ်ရ။     

## ခဏ်ညာတ် နိမိတ်ညးဗျု
၄၃။ ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် ပ္ဍဲကာလမကလိလောန်အာ သၞာံဗွဲမဂၠိုၚ် သၞာံဗွဲမဂၠိုၚ်ကဵုကၠံ သၞာံဗွဲမဂၠိုၚ်ကဵုလ္ၚီဂှ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ ကော်လၟိၚ်တိုန် သၟာစဝ်ကွဳရ။ “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ သြဝ်ဗဂန်ကေတ် ယာန်ခိုဟ်ဆာဲ ခိုဟ်ဆာဲဂမၠိုၚ်ညိ၊ သွက်သဂွံ ဗဵုသ္ၚေဝ် ဌာန်ဗဗဵုမတ် ကြက်အာဥယျာန်အိုတ်စိုအ်”ရဴဝွံ (ဟီုသ္ဂးရ)။ 

ယွံခမဳတအ် သၟာစဝ်ကွဳဂှ် “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ခိုဟ်ရ”ရဴဝွံ ဒုၚ်ဝန် ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳတုဲ ဗဂန်ကေတ် ယာန်ခိုဟ်ဆာဲ ခိုဟ်ဆာဲဂမၠိုၚ်တုဲမ္ဂး “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဗဂန်လဝ် ယာန်ခိုဟ်ဆာဲ ခိုဟ်ဆာဲဂမၠိုၚ် တုဲဒှ်ရ။ ပ္ဍဲအခိၚ်လၟုဟ်ဝွံ အခိၚ်သွက်သဂွံအာဂှ် တၠအဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ သြဝ်တီကေတ်ညိ၊ (သွက်သဂွံအာဂှ် ဒှ်အတိုၚ်ပၟိက်တၠအဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲရ)”ရဴဝွံ ဂရၚ်ပတီရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ တိုန်ဍိုက်ကေတ် ယာန်တအ်ဂှ်တုဲ မွဲဟာန်ကေုာံ ယာန်တအ်ဂှ် တိတ်အာ ဥယျာန်ရ။ 

၄၄။ ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ အဃောတိတ်အာ ဥယျာန်ဂှ် သဂွံညာတ်ကေတ် ညးဗျူမွဲ တ္ၚံက်ဒၟံၚ် ညံၚ်ရဴဇအောအ် ဒမၚ်သၞတုဲ ဂၞိၚ်ကုန်ဒၟံၚ် ပဗလဲကဵု လေအ်ဒစုန်တုဲ မအာဒၟံၚ် ဇတဝ်ဇတဝ်ဇဝဝ်ဇဝဝ် အဝယ်လောန်တုဲ မယောၚ်ယာဒၟံၚ်ဂှ်မ္ဂး ကော်လၟိၚ်တိုန် သၟာစဝ်ကွဳရ- “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ တြုံဝွံ သပစွံလဝ်သာ်လဵုဂှ်ရော၊ သော်က္ဍိုပ် ညးဂှ်ဂမၠိုၚ်လေဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ (သော်က္ဍိုပ်) ညးသအာၚ်ဂမၠိုၚ် ဟွံသေၚ်ရသွံ၊ ဇကုညးဂှ်လေဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ (ဇကု) ညးသအာၚ်ဂမၠိုၚ် ဟွံသေၚ်ရသွံ”ရဴဝွံ (ဟီုသ္ဂးရ)။ 

“ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ညးဝွံတုန် ညးဗျုမဂးရ”ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။ “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ညးဗျုဝွံမ္ဂးဂှ် ညးသာ်လဵုဂှ်ရော”ရဴဝွံ (သၟာန်ရ)။ “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ညးဗျုဝွံမ္ဂးတုန် ဒှ်ညးဟွံမွဲကဵုအခေါၚ် သွက်သဂွံပဒတဴ ဂျိုၚ်အာလမျီု ဗွဲမလအ်ရ”ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပ္တီရ)။“ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ အဲလေဝ် နွံကဵုသဘဴပွမဒးဗျုကီုဟာ၊ ကလိလောန်ကၠေံ ပွမဗျုဂှ် ဟွံမာန်ဟာ”ရဴဝွံ (သၟာန်ရ)။ “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ မွဲဟာန်ကေုာံ တၠအဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲကီု သီုကဵုပိုယ်ညးဂမၠိုၚ်အိုတ်သီုဟေၚ် နွံကဵုသဘဴပွမဒးဗျုအိုတ်ရ၊ ကလိလောန်ကၠေံ ပွမဒးဗျုဂှ် ဟွံမာန်အိုတ်ရ”ရဴဝွံ(ဂရၚ်ပ္တီရ)။“ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ဒှ်သာ်ဂှ်မ္ဂး တ္ၚဲဏအ် (သွက်သဂွံအာ) ဥယျာန်ဂှ် ဟွံမွဲပၟိက်ရ။ နူဌာန်ဝွံဟေၚ် သြဝ်ဂတးကလေၚ်စဴ နန်ညိ”ရဴဝွံ (ဟီုသ္ဂးရ) ။ 

ယွံခမဳတအ် သၟာစဝ်ကွဳဂှ် “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ”ခိုဟ်ရ”ရဴဝွံ ဒုၚ်ဝန် ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳတုဲ နူဌာန်ဂှ်ဟေၚ် ကလေၚ်ဂတးစဴနန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳစိုပ်နန်မ္ဂး“‘ဇာတိ’ ပွမကတဵုဒှ်မ္ဂးဂှ် ထေက်ကဵုက္ဍုဟ်မၠေံကွေံရသွံ၊ ကုညးမကတဵုဒှ်ကၠုၚ် ဟိုတ်နူ ‘ဇာတိ’ဂှ် ပွမဒးဗျု ပြာကဋ်ရသွံ”ရဴဝွံ သီုကဵုဒှ်ဒဒိုခ်ကာယ ဒှ်ဒဒိုက်စိုတ်ဂှ် ၚုဟ်ၚဇြဟောမ်ဒၟံၚ်ရ။  

၄၅။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် သၟိၚ်ဗန္ဓုမာ ကဵုကော် သၟာစဝ်ကွဳတုဲ သ္ဂးတိုန် ဂလာန်ဝွံရ-“ယွံသ္ကအ် သၟာစဝ်ကွဳ ပသာ်ရော၊ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ မိပ်လဟိၚ်လဟာဲ ပ္ဍဲဥယျာန်ကီုဟာ၊ ယွံသကအ် သၟာစဝ်ကွဳ ပသာ်ရော၊ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ သ္ဍိုက်မၠိုက် ကြိုက်စိုတ် ပ္ဍဲဥယျာန်ကီုဟာ”ရဴဝွံ ဂရၚ်ပတီရ။ “ယွံသကအ် သၟာစဝ်ကွဳ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ အဃောတိတအာ ဥယျာန်ဂှ် မူရဴမွဲညာတ်ကေတ်ဂှ်ရော”ရဴဝွံ (သၟာန်ရ)။    

           ယွဴသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ အဃောတိတ်အာ ဥယျာန်ဂှ် သဂွံညာတ်ကေတ် ညးဗျုမွဲ တ္ၚံက်ဒၟံၚ် ညံၚ်ရဴဇအောအ်ဒမၚ်သၞတုဲ ဂၞိၚ်ကုန်ဒၟံၚ် ပဗလဲကဵု လေအ်ဒစုန်တုဲ မအာဒၟံၚ် ဇတဝ်ဇတဝ်ဇဝဝ်ဇဝဝ် အဝယ်လောန်တုဲ မယောၚ်ယာဒၟံၚ်ဂှ်ရ၊ ညာတ်တုဲမ္ဂး“ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ တြုံဝွံ သပစွံလဝ်သာ်လဵုဂှ်ရော၊ သော်က္ဍိုပ်ညးဂှ်ဂမၠိုၚ်လေဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ (သော်က္ဍိုပ်) ညးသအာၚ်ဂမၠိုၚ် ဟွံသေၚ်ရသွံ၊ ဇကုညးဂှ်လေဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ(ဇကု) ညးသအာၚ်ဂမၠိုၚ် ဟွံသေၚ်ရသွံ”ရဴဝွံ သၟာန်တိုန် အဲဍိက်ဂလာန်ဝွံရ။“ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ညးဝွံတုန် ညးဗျုမ္ဂးရ”ရဴဝွံ (အဲဍိက် ကလေၚ်ဂရၚ်ပတီရ)။ “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ညးဗျုဝွံမ္ဂးဂှ်တုန် ညးသာ်လဵုဂှ်ရော”ရဴဝွံ (ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ကလေၚ်သၟာန်ပၠန်ရ)။ “ယွံ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ညးဗျူဝွံမ္ဂးတုန် ဒှ်ညးဟွံမွဲကဵုအခေါၚ် သွက်သဂွံပဒတဴဂျိုၚ်အာလမျီု ဗွဲမလအ်ရ”ရဴဝွံ (အဲဍိက် ကလေၚ်ဂရၚ်ပတီရ)။“ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ အဲလေဝ် နွံကဵုသဘဴပွမဒးဗျူကီုဟာ၊ ကလိလောန်ကၠေံ ပွမဗျုဂှ် ဟွံမာန်ဟာ”ရဴဝွံ (ကလေၚ်သၟာန်ရ)။ 

“ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ မွဲဟာန်ကေုာံ တၠအဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲကီု သီုကဵုပိုယ်ညးဂမၠိုၚ်အိုတ်သီုဟေၚ် နွံကဵုသဘဴ ပွမဒးဗျုအိုတ်ရ၊ ကလိလောန်ကၠေံ ပွမဒးဗျုဂှ် ဟွံမာန် အိုတ်ရ”ရဴဝွံ (အဍိက် ကလေၚ်ဂရၚ်ပတီရ)။ “ယွံသကအ် သၟာစဝ်ကွဳ ဒှ်သာ်ဂှ်မ္ဂး တ္ၚဲဏအ် (သွက်သဂွံအာ) ဥယျာန်ဂှ် ဟွံမွဲပၟိက်ရ၊ နူဌာန်ဝွံဟေၚ် သြဝ်ကလေၚ်ဂတးစဴနန်ညိ”ရဴဝွံ (ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဟီုသဂးရ)။ ယွံသၟိၚ်မပြဲ (ပ္ဍဲကာလဂှ်) အဲဍိက်ဂှ် “ယွံကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲခိုဟ်ရ”ရဴဝွံ ဒုၚ်ဝန် ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳတုဲ နူဌာန်ဂှ်ဟေၚ် ဒးကလေၚ်ဂတးစဴကၠုၚ်နန်ရ။ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳဂှ် စိုပ်နန်မ္ဂး-“ဇာတိ ပွမကတဵုဒှ်ဂှ် ထေက်ကဵု က္ဍုဟ်မၠေံကွေံရသွံ၊ ကုညးမကတဵုဒှ်ကၠုၚ် ဟိုတ်နူ “ဇာတိ”ဂှ် ပွမဒးဗျူ ပြာကဋ်ရသွံ”ရဴဝွံ သီုကဵုဒှ်ဒဒိုက်ကာယ ဒှ်ဒဒိုက်စိုတ်ဂှ် ၚုၚဇြဟောမ်ဒၟံၚ်ရ ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။ 

## ခဏ်ညာတ် နိမိတ်ညးယဲ
၄၆။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ်တိုန် ကုသၟိၚ်ဗန္ဓုမာရ- “ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳဂှ် ဟွံပသၟိၚ် မံၚ်ဟွံဂွံရ၊ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳဂှ် နူအဝေါၚ်ဘဝ ခရှ် ဟွံကဵုလုပ် အဝေါၚ်ဘဝခမဳရ၊ ဂလာန်ဗဗၞး မဗှ်နိမိတ်ဂမၠိုၚ် ဟွံကဵုဍာံစၟတ်ရ”ရဴဝွံ (ကသပ် ကတဵုဒှ်ရ)။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် သၟိၚ်ဗန္ဓုမာ တၞဟ်နကဵုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳ ပသၟိၚ်။ နူအဝေါၚ်ဘဝခရှ် တၞဟ်နဟွံကဵုလုပ် အဝေါၚ်ဘဝခမဳ၊ တၞဟ်နကဵုဂလာန် ဗဗၞးမဗှ်နိမန်ဂမၠိုၚ် မှာရာယောၚ်ယာအာတုဲ ကဵုစဳရေၚ်ဂလိုၚ်ပတိုန် ကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ် မသုန်ပြကာရ။ 

ယွံခမဳတအ် (ဟိုတ်ဂှ်ရ) ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳဂှ် သီုကဵုဒုၚ်စသိုၚ် ဗွဲမဍိုက်ပေၚ် စုမ်ရုမ် နကဵုကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ် မသုန်ပြကာ ကလေၚ်ပဒတဴအာ ပ္ဍဲအဝေါၚ်ဘဝခရှ်ဟေၚ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် ပ္ဍဲကာလမကလိလောန်အာ သၞာံဗွဲမဂၠိုၚ်။ ပ ။ 

           ၄၇။ ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ အဃောတိတ်အာ ဥယျာန်ဂှ် သဂွံညာတ်ကေတ် ညးယဲမွဲကတဵုဒှ်ဒၟံၚ် ယဲသကာတ်မြဟ် က္ဍၚ်လောန်တုဲ မအာစိုပ်ဒၟံၚ်ဒဒိုခ်၊ မတိက်ပၠောဗၠိုက်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲတြဴဇၞော် တြဴသၟတ်ဇကု၊ ညးမွဲသအာၚ်တအ် ဒးထ္ၜလဘာ် ထ္ၜၚ်ကတဵုကဵု မဒးသတိက်ကဵုဂှ်မ္ဂး သၟာန်တိုန် သၟာစဝ်ကွဳရ- “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ တြုံဝွံ သပစွံလဝ် သာ်လဵုဂှ်ရော၊ မတ်ညးဂှ်ဂမၠိုၚ်လေဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ (မတ်) ညးသအာၚ်ဂမၠိုၚ် ဟွံသေၚ်ရသွံ၊ ရမျာၚ်ညးဂှ်လေဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ (ရမျာၚ်) ညးသအာၚ်ဂမၠိုၚ် ဟွံသေၚ်ရသွံ”ရဴဝွံ (သၟာန်ရ)။ 

“ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ညးဝွံတုန် ညးယဲမ္ဂးရ”ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။ “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ညးယဲဝွံမဂးဂှ် ညးသာ်လဵုဂှ်ရော”ရဴဝွံ (သၟာန်ရ)။ “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ညးယဲဝွံမ္ဂးတုန် သွက်သဂွံဒလိုက်ကတဵု နူယဲမာန်ဂှ်လေဝ် ဒှ်ညးဟွံတီကေတ်ရ”ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။ “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ အဲလေဝ် နွံကဵုသဘဴပွမဒးယဲကီုဟာ၊ ကလိလောန်ကၠေံ ပွမယဲဂှ် ဟွံမာန်ဟာ”ရဴဝွံ (သၟာန်ရ)။ “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ မွဲဟာန် ကေုာံ တၠအဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲကီု သီုကဵုပိုယ်ညးဂမၠိုၚ်အိုတ်သီုဟေၚ် နွံကဵုသဘဴပွမဒးယဲအိုတ်ရ၊ ကလိလောန်ကၠေံ ပွမဒးယဲဂှ် ဟွံမာန်အိုတ်ရ”ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။ “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ဒှ်သာ်ဂှ်မ္ဂး တ္ၚဲဏအ် (သွက်သဂွံအာ) ဥယျာန်ဂှ် ဟွံမွဲပၟိက်ရ၊ နူဌာန်ဝွံဟေၚ် သြဝ်ကလေၚ် ဂတးစဴ နန်ညိ”ရဴဝွံ (ဟီုသ္ဂးရ)။

ယွံခမဳတအ် သၟာစဝ်ကွဳဂှ် “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ခိုဟ်ရ”ရဴဝွံ ဒုၚ်ဝန်ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳတုဲ နူဌာန်ဂှ်ဟေၚ် ကလေၚ်ဂတးစဴ နန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳဂှ် စိုပ်နန်တုဲမ္ဂး“ဇာတိ ပွမကတဵုဒှ်ဂှ် ထေက်ကဵုက္ဍုဟ်မၠေံကွေံရသွံ၊ ကုညးမကတဵုဒှ်ကၠုၚ် ဟိုတ်နူဇာတိဂှ် ပွမဒးဗျု ပြာကဋ်ရသွံ၊ ပွမဒးယဲ ပြာကဋ်ရသွံ”ရဴဝွံ သီုကဵု ဒှ်ဒဒိုက်ကာယ ဒှ်ဒဒိုက်စိုတ်ဂှ် ၚုၚ်ၚဇြဟောမ်ဒၟံၚ်ရ။ 

၄၈။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် သၟိၚ်ဗန္ဓုမာ ကဵုကော်သၟာစဝ်ကွဳတုဲ သ္ဂးတိုန် ဂလာန်ဝွံရ-“ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ပသာ်ရော၊ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ မိပ်လဟိၚ်လဟာဲ ပ္ဍဲဥယျာန် ကီုဟာ ၊ ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ပသာ်ရော၊ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ သ္ဍိုက်မၠိုက် ကြိုက်စိုတ် ပ္ဍဲဥယျာန်ကီုဟာ”ရဴဝွံ (သၟာန်ရ)။ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဟွံမိပ်လဟိၚ်လဟာဲ ပ္ဍဲဥယျာန်ရ၊ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဟွံသ္ဍိုက်မၠိုက် ကြိုက်စိုတ် ပ္ဍဲဥယျာန်ရ ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။ “ယွံသကအ် သၟာစဝ်ကွဳ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ အဃောတိတ်အာ ဥယျာန်ဂှ် မူရဴမွဲညာတ်ကေတ်ဂှ်ရော”ရဴဝွံ (သၟာန်ရ)။  

ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ အဃောတိတ်အာ ဥယျာန်ဂှ် သဂွံညာတ်ကေတ် ညးယဲမွဲ ကတဵုဒှ်ယဲ သကာတ်မြဟ် က္ဍၚ်လောန်တုဲ မအာစိုပ်ဒၟံၚ်ဒဒိုခ်၊ မတိက်ပၠောဗၠိုက်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲတြဴဇၞော် တြဴသၟတ်ဇကု၊ ညးမွဲသအာၚ်တအ် ဒးထ္ၜးလဘာ် ထ္ၜကတဵုကဵု မဒးသတိက်ကဵုဂှ်ရ၊ ညာတ်တုဲမဂး “ယွံသကအ် သၟာစဝ်ကွဳ တြုံဝွံ သပစွံလဝ်သာ်လဵုဂှ်ရော၊ မတ်ညးဂှ်ဂမၠိုၚ်လေဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ (မတ်) ညးသအာၚ်ဂမၠိုၚ် ဟွံသေၚ်ရသွံ၊ ရမျာၚ်ညးဂှ်လေဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ (ရမျာၚ်) ညးသအာၚ်ဂမၠိုၚ် ဟွံသေၚ်ရသွံ”ရဴဝွံ သၟာန်တိုန် အဲဍိက်ဂလာန်ဝွံရ။ 

“ယွံတြနာဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ညးဝွံတုန် ညးယဲမဂးရ”ရဴဝွံ အဲဍိက် (ဂရၚ်ပတီရ)။ “ယွံသကအ် သၟာစဝ်ကွဳ ညးယဲဝွံမ္ဂးဂှ် ညးသာ်လဵုဂှ်ရော”ရဴဝွံ (ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ကလေၚ်သၟာန်ပၠန်ရ)။ “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ညးယဲဝွံမ္ဂးဂှ်တုန် သွက်သဂွံဒလိုက်ကတဵု နူယဲ မာန်ဂှ်လေဝ် ဒှ်ညးဟွံတီကေတ်ရ”ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။ “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ အဲလေဝ် နွံသဘဴပွမဒးယဲကီုဟာ၊ ကလိလောန်ကၠေံ ပွမယဲဂှ် ဟွံမာန်ဟာ”ရဴဝွံ (ကလေၚ်သၟာန်ရ)။ “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ မွဲဟာန်ကေုာံ တၠအဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ သီုကဵုပိုယ်ညးဂမၠိုၚ် အိုတ်သီုဟေၚ် နွံကဵုသဘဴပွမဒးယဲအိုတ်ရ၊ ကလိလောန်ကၠေံ ပွမဒးယဲဂှ် ဟွံမာန်အိုတ်ရ”ရဴဝွံ (အဲဍိက် ကလေၚ်ဂရၚ်ပတီရ)။

“ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ဒှ်သာ်ဂှ်မ္ဂး တ္ၚဲဏအ် (သွက်သဂွံအာ) ဥယျာန်ဂှ် ဟွံမွဲပၟိက်ရ၊ နူဌာန်ဝွံဟေၚ် သြဝ်ကလေၚ်ဂတးစဴ နန်ညိ”ရဴဝွံ (ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဟီုသ္ဂးရ)။ ယွံသၟိၚ်မပြဲ (ပ္ဍဲကာလဂှ်) အဲဍိက်ဂှ် “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ခိုဟ်ရ”ရဴဝွံ ဒုၚ်ဝန် ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳတုဲ နူဌာန်ဂှ်ဟေၚ် ဒးကလေၚ်ဂတးစဴကၠုၚ် နန်ရ။ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳဂှ် စိုပ်နန်မ္ဂး “ဇာတိ ပွမကတဵုဒှ်ဂှ် ထေက်ကဵုက္ဍုဟ်မၠေံကွေံရသွံ၊ ကုညးမကတဵုဒှ်ကၠုၚ် ဟိုတ်နူ ဇာတိ ဂှ်ပွမဒးဗျု ပြာကဋ်ရသွံ၊ ပွမဒးယဲ ပြာကဏဋ်ရသွံ”ရဴဝွံ သီုကဵုဒှ်ဒဒိုက်ကာယ ဒှ်ဒဒိုက်စိုတ်ဂှ် ၚုဟ်ၚဇြဟောမ်ဒၟံၚ်ရ ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ) ။


## ခဏ်ညာတ် နိမိတ်ညးချိုတ်
၄၉။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ်တိုန် ကုသၟိၚ်ဗန္ဓုမာရ- “ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳဂှ် ဟွံပသၟိၚ် မံၚ်ဟွံဂွံရ၊ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳဂှ် နူအဝေါၚ်ဘဝ ခရှ်ဟွံကဵုလုပ် အဝေါၚ်ဘဝခမဳရ၊ ဂလာန်ဗဗၞး မဗှ်နိမိတ်ဂမၠိုၚ် ဟွံကဵုဍာံစၟတ်ရ”ရဴဝွံ (ကသပ် ကတဵုဒှ်ရ)။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် သၟိၚ်ဗန္ဓုမာ တၞဟ်နကဵုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳ ပသၟိၚ်၊ နူအဝေါၚ်ဘဝခရှ် တၞဟ်နဟွံကဵုလုပ် အဝေါၚ်ဘဝခမဳ၊ တၞဟ်နကဵုဂလာန် ဗဗၞး မဗှ်နိမိတ်ဂမၠိုၚ် မှာရာယောၚ်ယာအာတုဲ ကဵုစဳရေၚ်ဂလိုၚ်ပတိုန် ကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ် မသုန်ပြကာရ။ 

ယွံခမဳတအ် (ဟိုတ်ဂှ်ရ) ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳဂှ် သီုကဵုဒုၚ်စသိုၚ် ဗွဲမဍိုက်ပေၚ် စုမ်ရုမ် နကဵုကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ် မသုန်ပြကာ ကလေၚ်ပဒတဴအာ ပ္ဍဲအဝေါၚ်ဘဝခရှ်ဟေၚ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် ပ္ဍဲကာလမကလိလောန်အာ သၞာံဗွဲမဂၠိုၚ် ။ ပ ။ 

၅၀။ ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ အဃောတိတ်အာ ဥယျာန်ဂှ် သဂွံညာတ်ကေတ် ဂကောံမၞိဟ်မဂၠိုၚ် ကောံဓရီုဒၟံၚ်တုဲ မကၠောန်သပဒၟံၚ်ဝဝ် နကဵုယာတ်ဂမၠိုၚ် မၞုံသာ်အရံၚ်စုၚ်ဂှ်မ္ဂး “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ဂကောံမၞိဟ်မဂၠိုၚ်ဂှ် ကောံဓရီုဒၟံၚ်တုဲ မူဟိုတ် ကၠောန်သပဒၟံၚ်ဝဝ် နကဵုယာတ်ဂမၠိုၚ် မၞုံသာ်အရံၚ်စုၚ်အိုတ်ဂှ်ရော”ရဴဝွံ သၟာန်တိုန် သၟာစဝ်ကွဳရ။“ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ညးဝွံ ညးချိုတ်မဂးရ”(ကၠောန်သ္ပဒၟံၚ် သွက်ညးချိုတ်ဂှ်အိုတ်ရ) ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။ 

“ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ဒှ်သာ်ဂှ်မ္ဂး သြဝ်စဝ်ဏာကွဳ ဌာန်ညးချိုတ်နွံတေအ်ညိ”ရဴဝွံ (ဟီုသ္ဂးရ)။ ယွံခမဳတအ် သၟာစဝ်ကွဳဂှ် “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ခိုဟ်ရ”ရဴဝွံ ဒုၚ်ဝန်ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳတုဲ စဝ်ဏာကွဳ ဌာန်ညးချိုတ် နွံတေအ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ သဂွံညာတ်ကေတ် ညးမချိုတ်ဂှ်တုဲမ္ဂး “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ညးချိုတ်ဝွံမ္ဂးဂှ် ညးသာ်လဵုဂှ်ရော”ရဴဝွံ သၟာန်တိုန် သၟာစဝ်ကွဳရ။

“ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ညးချိုတ်ဝွံမ္ဂးဂှ်တုန် - ကာလလၟုဟ်ဝွံ မိမကီု ကလောဒညာတ်ဂမၠိုၚ် မွဲသအာၚ်တအ်ကီု ဟွံဂွံဆဵုညာတ်ကေတ် ညးဂှ်အိုတ်ရ၊ ညးဂှ်လေဝ် ဟွံဂွံဆဵုညာတ်ကေတ် မိမကီု ကလောဒညာတ်ဂမၠိုၚ် မွဲသအာၚ်တအ်ကီုရ”ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။ “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ အဲလေဝ် နွံကဵုသဘဴပွမဒးချိုတ်ကီုဟာ ၊ ကလိလောန်ကၠေံ ပွမဒးချိုတ်ဂှ် ဟွံမာန်ဟာ၊ သၟိၚ်(မအံက်) ဂၞကျာ် (မိအံက်) ကီု ကလောဒညာတ်ဂမၠိုၚ် မွဲသအာၚ်တအ်ကီု ကြက်ဟဂွံဆဵုညာတ်ကေတ် အဲအိုတ်ကီုဟာ၊ အဲလေဝ် ကြက်ဟဂွံဆဵုညာတ်ကေတ် သၟိၚ်(မအံက်) ဂၞကျာ် (မိအံက်) ကီုကလောဒညာတ်ဂမၠိုၚ် မွဲသအာၚ်တအ်ကီုဟာ”ရဴဝွံ (သၟာန်ရ)။ 

“ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ တၠအဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲကီု သီုကဵုပိုယ်ညးဂမၠိုၚ်အိုတ်သီုဟေၚ် နွံကဵုသဘဴပွမဒးချိုတ်အိုတ်ရ၊ ကလိလောန်ကၠေံ သဘဴပွမဒးချိုတ်ဂှ် ဟွံမာန်အိုတ်ရ၊ သၟိၚ်(မအံက်) ဂၞကျာ် (မိအံက်) ကီု ကလောဒးညာတ်ဂမၠိုၚ် မွဲသအာၚ်တအ်ကီု ကြက်ဟဂွံဆဵု ညာတ်ကေတ် တၠအဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲအိုတ်ရ၊ တၠအဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲလေဝ် ကြက်ဟဂွံဆဵုညာတ်ကေတ် သၟိၚ်(မအံက်) ဂၞကျာ် (မိအံက်) ကီု ကလောဒညာတ်ဂမၠိုၚ် မွဲသအာၚ်တအ်ကီုရ”ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။ “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ဒှ်သာ်ဂှ်မ္ဂး တ္ၚဲဏအ် (သွက်သဂွံအာ) ဥယျာန်ဂှ် ဟွံမွဲပၟိက်ရ၊ နူဌာန်ဝွံဟေၚ် သြဝ်ကလေၚ်ဂတးစဴ နန်ညိ”ရဴဝွံ (ဟီုသ္ဂးရ)။ 

ယွံခမဳတအ် သၟာစဝ်ကွဳဂှ်“ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ခိုဟ်ရ”ရဴဝွံ ဒုၚ်ဝန် ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳတုဲ နူဌာန်ဂှ်ဟေၚ် ကလေၚ်ဂတးစဴ နန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳဂှ် စိုပ်နန်တုဲမ္ဂး“ဇာတိ ပွမကတဵုဒှ်ဂှ် ထေက်ကဵုက္ဍုဟ်မၠေံကွေံရသွံ၊ ကုညးမကတဵုဒှ်ကၠုၚ် ဟိုတ်နူ ဇာတိ ဂှ် ပွမဒးဗျု ပြာကဋ်ရသွံ၊ ပွမဒးယဲ ပြာကဋ်ရသွံ၊ ပွမဒးချိုတ် ပြာကဋ်ရသွံ”ရဴဝွံ သီုကဵုဒှ်ဒဒိုခ်ကာယ ဒှ်ဒဒိုက်စိုတ်တုဲ ၚုဟ်ၚဇြဟောမ်ဒၟံၚ်ရ။ 

၅၁။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် သၟိၚ်ဗန္ဓုမာ ကဵုကော်သၟာစဝ်ကွဳတုဲ သ္ဂးတိုန် ဂလာန်ဝွံရ- “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ပသာ်ရော၊ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဂှ် မိပ်လဟိၚ်လဟာဲ ပ္ဍဲဥယျာန်ကီုဟာ၊ ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ပသာ်ရော၊ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဂှ် သ္ဍိုက်မၠိုက် ကြိုက်စိုတ် ပ္ဍဲဥယျာန်ကီုဟာ”ရဴဝွံ သၟာန်ရ။“ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဂှ် ဟွံမိပ်လဟိၚ်လဟာဲ ပ္ဍဲဥယျာန်ရ၊ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဂှ် ဟွံသ္ဍိုက်မၠိုက် ကြိုက်စိုတ် ပ္ဍဲဥယျာန်ရ”ရဴဝွံ ဂရၚ်ပတီရ။“ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ အဃောတိတ်အာ ဥယျာန်ဂှ် မူရဴမွဲ ညာတ်ကေတ်ဂှ်ရော”ရဴဝွံ (သၟာန်ရ)။  

ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ အဃောတိတ်အာ ဥယျာန်ဂှ် သဂွံညာတ်ကေတ် ဂကောံမၞိဟ်မဂၠိုၚ် ကောံဓရီုဒၟံၚ်တုဲ မကၠောန်သပဒၟံၚ်ဝဝ် နကဵုယာတ်ဂမၠိုၚ် မၞုံသာ်အရံၚ်စုၚ်ဂှ်မ္ဂး “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ဂကောံမၞိဟ်မဂၠိုၚ်ဂှ် ကောံဓရီုဒၟံၚ်တုဲ မူဟိုတ်ကၠောန်သပဒၟံၚ်ဝဝ် နကဵုယာတ်ဂမၠိုၚ် မၞုံသာ်အရံၚ်စုၚ်အိုတ်ဂှ်ရော”ရဴဝွံ သၟာန်တိုန် အဲဍိက်ရ။ ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ညးဝွံ ညးချိုတ်မဂးရ (ကၠောန်သပဒၟံၚ် သွက်ညးချိုတ်ဂှ်အိုတ်ရ) ရဴဝွံ (အဲဍိက်ကလေၚ်ဂရၚ်ပတီရ)။

“ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳဂှ် ဒှ်သာ်ဂှ်မ္ဂး သြဝ်စဝ်ဏာကွဳ ဌာန်ညးချိုတ်မၞုံတေံညိ”ရဴဝွံ (ဟီုသဂးရ)။ ယွံသၟိၚ်မပြဲ အဲဍိက်ဂှ် “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ခိုဟ်ရ”ရဴဝွံ ဒုၚ်ဝန် ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳတုဲ စဝ်ဏာကွဳ ဌာန်ညးချိုတ် နွံတေံရ။ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ သဂွံညာတ်ကေတ် ညးမချိုတ်ဂှ်တုဲမ္ဂး “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ညးချိုတ်ဝွံမ္ဂးဂှ် ညးသာ်လဵုဂှ်ရော”ရဴဝွံ သၟာန်တိုန်အဲဍိက်ရ။ 

“ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ညးချိုတ်ဝွံမ္ဂးဂှ်တုန် - ကာလလၟုဟ်ဝွံ မိမကီု ကလောဒညာတ်ဂမၠိုၚ် မွဲသအာၚ်တအ်ကီု ဟဂွံဆဵုညာတ်ကေတ် ညးဂှ်အိုတ်ရ၊ ညးဂှ်လေဝ် ဟဂွံဆဵုညာတ်ကေတ် မိမကီု ကလောဒညာတ်ဂမၠိုၚ် မွဲသအာၚ်တအ်ကီုရ”ရဴဝွံ (အဲဍိက် ကလေၚ်ဂရၚ်ပတီရ)။“ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ အဲလေဝ် နွံကဵုသဘဴပွမဒးချိုတ်ကီုဟာ၊ ကလိလောန်ကၠေံ ပွမဒးချိုတ်ဂှ် ဟွံမာန်ဟာ၊ သၟိၚ်(မအံက်) ဂၞကျာ်(မိအံက်) ကီု ကလောဒညာတ်ဂမၠိုၚ် မွဲသအာၚ်တအ်ကီု ကြက်ဟဂွံဆဵုညာတ်ကေတ် အဲအိုတ်ကီုဟာ၊ အဲလေဝ် ကြက်ဟဂွံဆဵုညာတ်ကေတ် သၟိၚ်(မအံက်) ဂၞကျာ် (မိအံက်) ကီု ကလောဒညာတ်ဂမၠိုၚ် မွဲသအာၚ်တအ်ကီုဟာ”ရဴဝွံ (ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ကလေၚ်သၟာန်ရ)။

“ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ တၠအဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲကီု သီုကဵုပိုယ်ညးဂမၠိုၚ် အိုတ်သီုဟေၚ် နွံကဵုသဘဴပွမဒးချိုတ်အိုတ်ရ၊ ကလိလောန်ကၠေံ သဘဴပွမဒးချိုတ်ဂှ် ဟွံမာန်အိုတ်ရ၊ သၟိၚ် (မအံက်) ဂၞကျာ် (မိအံက်)ကီု ကလောဒညာတ်ဂမၠိုၚ် မွဲသအာၚ်တအ်ကီု ကြက်ဟဂွံဆဵုညာတ်ကေတ် တၠအဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲအိုတ်ရ၊ တၠအဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲလေဝ် ကြက်ဟွံဂွံဆဵုညာတ်ကေတ် သၟိၚ် (မအံက်) ဂၞကျာ် (မိအံက်) ကီု ကလောဒညာတ်ဂမၠိုၚ် မွဲသအာၚ်တအ် ကီုရ”ရဴဝွံ (အဲဍိက် ကလေၚ်ဂရၚ်ပတီရ)။

“ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ဒှ်သာ်ဂှ်မ္ဂး တ္ၚဲဏအ် (သွက်သဂွံအာ) ဥယျာန်ဂှ် ဟွံမွဲပၟိက်ရ၊ နူဌာန်ဝွံဟေၚ် သြဝ်ကလေၚ်ဂတးစဴ နန်ညိ”ရဴဝွံ (ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဟီုသဂးရ)။ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ပ္ဍဲကာလဂှ် အဲဍိက်ဂှ် “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ခိုဟ်ရ”ရဴဝွံဒုၚ်ဝန် ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳတုဲ နူဌာန်ဂှ်ဟေၚ် ဒးကလေၚ်ဂတးစဴကၠုၚ် နန်ရ။ ယွံသၟိၚ်မပြဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဂှ် စိုပ်နန်တုဲမ္ဂး “ဇာတိ ပွမကတဵုဒှ်ဂှ် ထေက်ကဵုက္ဍုဟ်မၠေံကွေံရသွံ၊ ကုညးမကတဵုဒှ်ကၠုၚ် ဟိုတ်နူ ‘ဇာတိ’ပွမကတဵုဒှ်ဂှ် ထေက်ကဵုက္ဍုဟ်မၠေံကွေံရသွံ၊ ကုညးမကတဵုဒှ်ကၠုၚ် ဟိုတ်နူ ‘ဇာတိ’ဂှ် ပွမဒးဗျု ပြာကဋ်ရသွံ၊ ပွမဒးယဲ ပြာကဋ်ရသွံ၊ ပွမဒးချိုတ် ပြာကဋ်ရသွံ”ရဴဝွံ သီုကဵုဒှ်ဒဒိုခ်ကာယ ဒှ်ဒဒိုခ်စိုတ်တုဲ ၚုၚ်ၚဇြဟောမ်ဒၟံၚ်ရ ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။

## ခဏ်ညာတ် နိမိတ်ခမဳ
၅၂။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ်တိုန် ကုသၟိၚ်ဗန္ဓုမာ ရ- “ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳဂှ် ဟွံပသၟိၚ် မံၚ်ဟွံဂွံရ၊ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳဂှ် နူအဝေါၚ်ဘဝခရှ် ဟွံကဵုလုပ် အဝေါၚ်ဘဝခမဳရ၊ ဂလာန်ဗဗၞး မဗှ်နိမိတ်ဂမၠိုၚ် ဟွံကဵုဍာံစၟတ်ရ”ရဴဝွံ (ကသပ်ကတဵုဒှ်ရ)။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် သၟိၚ်ဗန္ဓုမာ တၞဟ်နကဵု ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ ပသၟိၚ်၊ နူအဝေါၚ်ဘဝခရှ် တၞဟ်နဟွံကဵုလုပ် အဝေါၚ်ဘဝခမဳ၊ တၞဟ်နကဵုဂလာန် ဗဗၞး မဗှ်နိမတ် ဂမၠိုၚ် မှာရာယောၚ်ယာအာတုဲ ကဵုစဳရေၚ်ဂလိုၚ်ပတိုန် ကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ် မသုန်ပြကာရ။ 

ယွံခမဳတအ် (ဟိုတ်ဂှ်ရ) ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳဂှ် သီုကဵုဒုၚ်စသိုၚ် ဗွဲမဍိုက်ပေၚ် စုမ်ရုမ် နကဵုကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ် မသုန်ပြကာ ကလေၚ်ပဒတဴအာ ပ္ဍဲအဝေါၚ်ဘဝခရှ်ဟေၚ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် ပ္ဍဲကာလမကလိလောန်အာ သၞာံဗွဲမဂၠိုၚ် သၞာံဗွဲမဂၠိုၚ်ကဵုကၠံ သၞာံဗွဲမဂၠိုၚ်ကဵုလ္ၚီဂှ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ ကော်ကေတ် သၟာစဝ်ကွဳတုဲ “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ သြဝ်ဗဂန်ကေတ် ယာန်ခိုဟ်ဆာဲ ခိုဟ်ဆာဲဂမၠိုၚ်ညိ၊ သွက်သဂွံဗဵုသ္ၚေဝ် ဌာန်ဗဗဵုမတ် ကြက်အာ ဥယျာန်အိုတ်စိုအ်”ရဴဝွံ ဟီုသ္ဂးရ။ 

ယွံခမဳတအ် သၟာစဝ်ကွဳဂှ် “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ခိုဟ်ရ”ရဴဝွံ ဒုၚ်ဝန်ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳတုဲ ဗဂန်ကေတ် ယာန်ခိုဟ်ဆာဲ ခိုဟ်ဆာဲဂမၠိုၚ်တုဲမ္ဂး“ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဗဂန်လဝ် ယာန်ခိုဟ်ဆာဲ ခိုဟ်ဆာဲဂမၠိုၚ် တုဲဒှ်ရ၊ ပ္ဍဲအခိၚ်လၟုဟ်ဝွံ အခိၚ်သွက်သဂွံအာဂှ် တၠအဲကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ သြဝ်တီကေတ်ညိ၊ (သွက်သဂွံအာဂှ် ဒှ်အတိုၚ် ပၟိက်တၠအဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲရ)”ရဴဝွံ ဂရၚ်ပတီရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲအခိၚ်ဂှ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ တိုန်ဍိုက်ကေတ်ယာန်တအ်ဂှ်တုဲ မွဲဟာန်ကေုာံ ယာန်တအ်ဂှ် တိတ်အာ ဥယျာန်ရ။

၅၃။ ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ အဃောတိတ်အာ ဥယျာန်ဂှ် သဂွံညာတ်ကေတ် ခမဳက္ဍိုပ်တ္ၚာတ် မသၠောမ်လတက်လဝ် ယာတ်ဖျောန်ဍာ်လွံက်တုဲမ္ဂး “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ တြုံဝွံ သပစွံလဝ်သာ်လဵုဂှ်ရော၊ က္ဍိုပ်ညးဂှ်လေဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ(က္ဍိုပ်) ညးသအာၚ်ဂမၠိုၚ် ဟွံသေၚ်ရသွံ၊ ယာတ်ညးဂှ်ဂမၠိုၚ်လေဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ (ယာတ်) ညးသအာၚ်ဂမၠိုၚ် ဟွံသေၚ်ရသွံ”ရဴဝွံ သၟာန်တိုန် သၟာစဝ်ကွဳရ။“ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ညးဝွံ ခမဳမဂးရ”ရဴဝွံ ဂရၚ်ပတီရ။“ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ခမဳဝွံမဂးဂှ် ညးသာ်လဵုဂှ်ရော”ရဴဝွံ (သၟာန်ရ)။ 

“ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ခမဳဝွံမ္ဂးဂှ်တုန် ပွမဒဂေတ်ဓရ်ဂှ် ခိုဟ်ရ၊ ပွမဒဂေတ်ဍာံစၟတ်ဂှ် ခိုဟ်ရ၊ ပွမကုသိုလ်ဂှ် ခိုဟ်ရ၊ ပွမပကုသိုလ် မထၟိက်ဂှ် ခိုဟ်ရ၊ ပွမဟွံပျာဲပျာံဂှ် ခိုဟ်ရ၊ ပွမဆာန်ဍူသတ်ဂမၠိုၚ်ဂှ် ခိုဟ်ရ”သပပၠုပ်စိုတ်သာ်ဝွံတုဲ ဒှ်ညးဒဂေတ်ဒၟံၚ်ရ ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။ “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ခမဳမ္ဂးဂှ် ခိုဟ်ကွေံရ၊ ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ပွဒဂေတ်ဓရ်ဂှ် ခိုဟ်ကွေံရ၊ ပွမဒဂေတ်ဍာံစၟတ်ဂှ် ခိုဟ်ကွေံရ၊ ပွမပကုသိုလ်ဂှ် ခိုဟ်ကွေံရ၊ ပွမပကုသိုလ် မထၟိက်ဂှ် ခိုဟ်ကွေံရ၊ ပွမဟွံပျဲပျာံဂှ် ခိုဟ်ကွေံရ၊ ပွဆာန်ဍူ သတ်ဂမၠိုၚ်ဂှ် ခိုဟ်ကွေံရ၊ ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ဒှ်သာ်ဂှ်မ္ဂး သြဝ်စဝ်ဏာကွဳ ဇရေၚ်ခမဳဂှ်ညိ”ရဴဝွံ (ဟီုသ္ဂးရ)။

ယွံခမဳတအ် သၟာစဝ်ကွဳဂှ် “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ခိုဟ်ရ”ရဴဝွံ ဒုၚ်ဝန် ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳတုဲ စဝ်ဏာကွဳ ဇရေၚ်ခမဳဂှ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳဂှ် ဟီုသ္ဂးကဵု ခမဳဂှ် ဂလာန်ဝွံရ- “ယွံနာဲ တၠအဲ ဒှ်ဒၟံၚ်သာ်လဵုရော၊ က္ဍိုပ်တၠအဲလေဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ (က္ဍိုပ်) ညးသအာၚ်ဂမၠိုၚ် ဟွံသေၚ်ရသွံ၊ ယာတ်တၠအဲဂမၠိုၚ်လေဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ (ယာတ်) ညးသအာၚ်ဂမၠိုၚ် ဟွံသေၚ်ရသွံ၊ ယာတ်တၠအဲဂမၠိုၚ်လေဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ (ယာတ်) ညးသအာၚ်ဂမၠိုၚ် ဟွံသေၚ်ရသွံ”ရဴဝွံ (သ္ဂးရ)။“ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ အဲဂှ် ခမဳမ္ဂးရ”ရဴဝွံ (သ္ဂးရ)။ “ယွံနာဲ တၠအဲခမဳမ္ဂးဂှ် ညးသာ်လဵုဂှ်ရော”ရဴဝွဴသၟာန်ရ။

ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ အဲခမဳမ္ဂးဂှ် “ပွမဒဂေတ်ဓရ်ဂှ် ခိုဟ်ရ၊ ပွမဒဂေတ်ဍာံစၟတ်ဂှ် ခိုဟ်ရ၊ ပွမပကုသိုလ်ဂှ် ခိုဟ်ရ၊ ပွမပကုသိုလ် မထၟိက်ဂှ် ခိုဟ်ရ၊ ပွမဟွံပျာဲပျာံဂှ် ခိုဟ်ရ၊ ပွမဆာန်ဍူသတ်ဂမၠိုၚ်ဂှ် ခိုဟ်ရ”သပပၠုပ်စိုတ်သာ်ဝွံတုဲ ဒှ်ညးဒဂေတ်ဒၟံၚ်ရ ရဴဝွံ (သ္ဂးရ)။ “ယွံနာဲ တၠအဲခမဳမဂးဂှ် ခိုဟ်ကွေံရ၊ ပွမပကုသိုလ် မထၟိက်ဂှ် ခိုဟ်ကွေံရ၊ ပွမဟွံပျဲပျာံဂှ် ခိုဟ်ကွေံရ၊ ပွမဆာန်ဍူ သတ်ဂမၠိုၚ်ဂှ် ခိုဟ်ကွေံရ”ရဴဝွံ (သ္ဂးရ)။ 

## ခဏ်အလံၚ်ကျာ် သ္ပခမဳ
၅၄။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳ ဟီုသ္ဂးကဵု သၟာစဝ်ကွဳရ- “ယွံသကအ်သၟာစဝ်ကွဳ ဒှ်သာ်ဂှ်မ္ဂး ကေတ်ဖျဴဏာ ကွဳတုဲ နူဌာန်ဝွံဟေၚ် သြဝ်ကလေၚ်ဂတးစဴ နန်ညိ၊ အဲဂှ်တုန် ပ္ဍဲဌာန်ဝွံဟေၚ် တးပဲါကၠေံ သော်က္ဍိုပ် သော်ခၟိပ်တုဲ သၠောမ်လတက်ကေတ် ယာတ်ဂမၠိုၚ် မဖျောန်လဝ်ဍာ်လွံက်တုဲ နူအဝေါၚ်ဘဝခရှ် ကြက်လုပ်အာ အဝေါၚ်ဘဝခမဳရ”ရဴဝွံ (ဟီုသ္ဂးရ)။ ယွံခမဳတအ် သၟာစဝ်ကွဳဂှ် “ယွံတြနာဲ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ခိုဟ်ရ”ရဴဝွံ ဒုၚ်ဝန် ကုကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳတုဲ ကေတ်ဏာကွဳတုဲ နူဌာန်ဂှ်ဟေၚ် ကလေၚ်ဂတးစဴ နန်ရ၊ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳဂှ်တုန် ပ္ဍဲဌာန်ဂှ်ဟေၚ် တးပဲါကၠေံ သော်က္ဍိုပ်သော်ခၟိပ်တုဲ သၠောမ်လတက်ကေတ် ယာတ်ဂမၠိုၚ် မဖျောန်လဝ်ဍာ်လွံက်တုဲ နူအဝေါၚ်ဘဝ ခရှ်ဂှ် လုပ်အာ အဝေါၚ်ဘဝခမဳရ။ 

## ဂကောံမဟာဇန်တအ် ဗက်သ္ပခမဳ
၅၅။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတဳဂှ် ဂကောံမၞိဟ်ဂမၠိုၚ် ဗွဲမဂၠိုၚ် ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီဂှ်“ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲဝိပဿဳဂှ် တးပဲါကၠေံ သော်က္ဍိုပ် သော်ခၟိပ်တုဲ သၠောမ်လတက်ကေတ် ယာတ်ဂမၠိုၚ် မဖျောန်လဝ်ဍာ်လွံက်တုဲ နူအဝေါၚ်ဘဝခရှ် လုပ်အာ အဝေါၚ်ဘဝ ခမဳရဂး”ရဴဝွံ သဂွံၚ်မိၚ်ကေတ်အိုတ်ဟေၚ်ရ၊ မိၚ်ကေတ်အိုတ်တုဲမ္ဂး ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ်ကုညးဂမၠိုၚ်ဂှ်ရ-

“ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳ ကးပဲါကၠေံ သော်က္ဍိုပ် သော်ခၟိပ်တုဲ သၠောမ်လတက်ကေတ် ယာတ်ဂမၠိုၚ် မဖျောန်လဝ်ဍာ်လွံက်တုဲ နူအဝေါၚ်ဘဝခရှ် လုပ်စိုပ်အဝေါၚ်ဘဝခမဳတုဲ ဓရ်ကေုာံ ဝိနယ် မဒဂေတ်ဒၟံၚ်ဂှ် ဟွံယုတ်သဝ်ဟေၚ်ရ၊ ဒဒှ်ခမဳဂှ် ဟွံယုတ်သဝ်ဟေၚ်ရ၊ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ ဝိပဿဳမှ ကးပဲါကၠေံ သော်က္ဍိုပ် သော်ခၟိပ်တုဲ သၠောမ်လတက်ကေတ် ယာတ်ဂမၠိုၚ် မဖျောန်လဝ် ဍာ်လွံက်တုဲ နူအဝေါၚ်ဘဝခရှ် လုပ်အာအဝေါၚ်ဘဝခမဳမာန်ဏီရ၊ ပိုယ်ညးဂမၠိုၚ်တိုန် သာ်လဵုလုပ်ဟွံမာန်ဂွံနွံဏီဂှ်ရော”ရဴဝွံ (ကသပ် ကတဵုဒှ်ရ)။ 

ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဂကောံမၞိဟ်ဂမၠိုၚ် ဗွဲမဂၠိုၚ် ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီဂှ် ကးပဲါကၠေံသော်က္ဍိုပ် သော်ခၟိပ်တုဲ သီုမသၠောမ်လတက်ကေတ် ယာတ်ဂမၠိုၚ် မဖျောန်လဝ်ဍာ်လွံက် ပတုပ်ပတောအ်ဗက် အလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳတုဲ ပခမဳအိုတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် အလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳ တွဳဗွိုၚ်ကေတ် ပရိသာတ်တုဲ ဂေတ်ဂ္ၚေၚ် ဒေသစာရဳ ပ္ဍဲကွာန် နိဂီု ဇနပိုဒ် ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဂမၠိုၚ်ရ။ 

၅၆။ ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် ကသပ်စိုတ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳ အဃောမသတၚ်တန်တဴဒၟံၚ် ညးမွဲဓဝ် ပ္ဍဲဌာန် လ္ၚုသ္ၚိတ်ဇြရ - “ပွမပဒတဴ နှဴရဴတ္ၜန်တ္ၜောဲ (ကေုာံ မၞိဟ်ဂမၠိုၚ်) ဂှ် ဟွံဗဗွဲ ကုအဲရ၊ အဲညးမွဲဓဝ် သီုဟွံမွဲကဵု သကအ်အဖဝ် ယဝ်သဂွံတန်တဴအာမ္ဂး ခိုဟ်ရ”ရဴဝွံ (ကသပ် ကတဵုဒှ်ရ)။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် အလံၚ်ကျာ် ဝိပဿဳဂှ် ပ္ဍဲကာလကြဴ ပဲါစ္ဍးအာ နူဂကောံဗော်သွးတုဲ ညးမွဲဓဝ် ပဒတဴဒၟံၚ်ရ၊ ခမဳဂမၠိုၚ် ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီဂှ် နကဵုဂၠံၚ်တရဴ မွဲသအာၚ်ဟေၚ် အာအိုတ်ရ၊ အလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳဂှ် အာတဴနကဵုဂၠံၚ်တရဴ မွဲသအာၚ်ရ။ 

## ဗီုအလံၚ်ကျာ် သ္ပပၠုပ်စိုတ်
၅၇။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ပြာပ်အာ သွက်သဂွံပဒတဴ (ဗၞတ်မွဲဗတံ ပ္ဍဲတၞံဇြဲဗောဓိ) တုဲ ကသပ်စိုတ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳ အဃောမသတၚ်တန်တဴဒၟံၚ် ညးမွဲဓဝ် ပ္ဍဲဌာန်လ္ၚုသ္ၚိတ်ဇြဂှ်ရ - “ဂကောံသတ်ဝွံ ဒှ်ဒဒိုခ်ကွေံရသွံ၊ ကတဵုဒှ်လေဝ် ဒးကတဵုဒှ်ရ၊ ဗျုလေဝ် ဒးဗျုရ၊ ချိုတ်လေဝ် ဒးချိုတ်ရ၊ (ဂၠိုၚ်ဂၠိုၚ်ကဵုအလန်) စုတိချိုတ်လေဝ် ဒးစုတိချိုတ်တသိုတ်အာရ၊ (ဂၠိုၚ်ဂၠိုၚ်ကဵုအလန်) ကတဵုဒှ်လေဝ် ဒးကတဵုဒှ်ရ၊ သီုကဵုဒှ်တဴသာ်ဏအ်ဂှ် ဟဂွံတိတ်ဗၠး နူဒဒိုက်ဗျု ဒဒိုခ်ချိုတ်ဏီရ၊ ပွမသဂွံတိတ်ဗၠး နူဒဒိုခ်ဗျု ဒဒိုခ်ချိုတ်ဝွံတုန် မူရဴပ္ဍဲကာလမွဲ ကြက်ဒှ်ပြာကဋ်ဂှ်ရော”ရဴဝွံ (ကသပ် ကတဵုဒှ်ရ)။ 

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ နွံမဂး ဇရာမရဏဂှ် ဒှ်ကၠုၚ်ဂှ်ရော၊ မူရဴဟိုတ်နူဟိုတ်လဵုမွဲ ဇရာမရဏဂှ် ဒှ်ကၠုၚ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နယ်ဍာံစၟတ်ဂှ်ရ “ဇာတိ နွံမ္ဂး ဇရာ မရဏဒှ်ကၠုၚ်ရ၊ ဟိုတ်နူဟိုတ် မတွံဂး ဇာတိဂှ်ရ ဇရာမရဏ ဒှ်ကၠုၚ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ်တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳရ။ 

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ နွံမ္ဂးဇာတိဂှ် ဒှ်ကၠုၚ်ဂှ်ရော၊ မူရဴဟိုတ်နူဟိုတ်လဵုမွဲ ဇာတိဂှ် ဒှ်ကၠုၚ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ် ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နယ်ဍာံစၟတ်ဂှ်ရ “ဘဝ နွံမ္ဂး ဇာတိ ဒှ်ကၠုၚ်ရ၊ ဟိုတ်နူဟိုတ် မတွံဂး ဘဝဂှ်ရ ဇာတိ ဒှ်ကၠုၚ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ်တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။  

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ နွံမ္ဂးဘဝဂှ် ဒှ်ကၠုၚ်ဂှ်ရော၊ မူရဴဟိုတ်နူဟိုတ်လဵုမွဲ ဘဝဂှ်ဒှ်ကၠုၚ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နယ် ဍာံစၟတ်ဂှ်ရ “ဥပါဒါန်ဝွံ ဘဝဒှ်ကၠုၚ်ရ၊ ဟိုတ်နူဟိုတ် မတွံဂး ဥပါဒါန်ဂှ် ဘဝဒှ်ကၠုၚ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထက်ခၠၚ် ဂြၚ်တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။   

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ နွံမ္ဂး ဥပါဒါန်ဂှ် ဒှ်ကၠုၚ်ဂှ်ရော၊ မူရဴဟိုတ်နူဟိုတ် လဵုမွဲ ဥပါဒါန်ဂှ် ဒှ်ကၠုၚ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နယ် ဍာံစၟတ်ရ “တဏှာ နွံမ္ဂး ဥပါဒါန် ဒှ်ကၠုၚ်ရ၊ ဟိုတ်နူဟိုတ် မတွံဂး တဏှာဂှ်ရ ဥပါဒါန်ဒှ်ကၠုၚ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ်တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။    

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ နွံမ္ဂးတဏှာဂှ် ဒှ်ကၠုၚ်ဂှ်ရော၊ မူရဴဟိုတ်နူဟိုတ်လဵုမွဲ တဏှာဂှ် ဒှ်ကၠုၚ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နယ် ဍာံစၟတ်ဂှ်ရ “ဝေဒနာ နွံမ္ဂး တဏှာဒှ်ကၠုၚ်ရ၊ ဟိုတ်နူဟိုတ် မတွံဂး ဝေဒနာဂှ်ရ တဏှာ ဒှ်ကၠုၚ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထက်ခၠၚ် ဂြၚ်တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။     

၅၈။ ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ- “ဝိညာဏ်ဝွံ ဂေတ်ကလေၚ်ကၠုၚ်နူ နာမ်ရုပ်ရ၊ ဟွံအာဇရေၚ် ဟိုတ်မသအာၚ် နူနာမ်ရုပ်ရ။ နကဵုဟိုတ်အဆက်အဆက် ဗၞတ်ဝွံ ကတဵုဒှ်လေဝ် ဒးကတဵုဒှ်ရ၊ ဗျုလေဝ် ဒးဗျုရ၊ ချိုတ်လေဝ် ဒးချိုတ်ရ (ဂၠိုၚ်ဂၠိုၚ်ကဵုအလန်) စုတိချိုတ်လေဝ် ဒးစုတိချိုတ် တသိုတ်အာရ၊ (ဂၠိုၚ်ဂၠိုၚ်ကဵုအလန်) ကတဵုဒှ်လေဝ် ဒးကတဵုဒှ်ရ၊ ဟိုတ်နူဟိုတ် မတွံဂး နာမ်ရုပ်ဂှ် ဝိညာဏ်၊ ဟိုတ်နူဟိုတ်မတွံဂး ဝိညာဏ်ဂှ် နာမ်ရုပ်၊ ဟိုတ်နူဟိုတ်မတွံဂး နာမ်ရုပ်ဂှ် သဠာယတန၊ ဟိုတ်နူဟိုတ်မတွံဂး သဠာယတနဂှ် ဖဿ၊ ဟိုတ်နူဟိုတ်မတွံဂး ဖဿဂှ် ဝေဒနာ၊ ဟိုတ်နူဟိုတ် မတွံဂး ဝေဒနာဂှ် တဏှာ၊ ဟိုတ်နူဟိုတ် မတွံဂး တဏှာဂှ် ဥပါဒါန်၊ ဟိုတ်နူဟိုတ် မတွံဂး ဥပါဒါန်ဂှ် ဘဝ၊ ဟိုတ်နူဟိုတ်မတွံဂး ဘဝဂှ် ဇာတိ၊ ဟိုတ်နူဟိုတ် မတွံဂး ဇာတိဂှ် ဇရာ မရဏ သောက ပရိဒေဝ ဒုက္ခ ဒေါမနဿ ဥပါယာသဂမၠိုၚ် ကတဵုဒှ်ကၠုၚ်အိုတ်ရ။ နနယ်ဝွံ ဗွဝ်ဒဒိုက်သက်သက် ဟွံဖက်ကဵုတသိုက်ဝွံ ကတဵုဒှ်ကၠုၚ်ရ”ရဴဝွံ (ကသပ်ကတဵုဒှ်ရ)။     

၅၉။ ယွံခမဳတအ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳဂှ် ပ္ဍဲဓရ်ဂမၠိုၚ် မဟွံကေၚ်မိၚ် ပ္ဍဲကိုပ်ကၠာ“ဂကောံဒဒိုက် ကတဵုဒှ်ကၠုၚ် ဂကောံဒဒိုက် ကတဵုဒှ်ကၠုၚ်”ရဴဝွံ မတ်(မတီညာတ်) ဒှ်ပြာကဋ်ရ၊ ဉာဏ် ဒှ်ပြာကဋ်ရ၊ ပညာ ဒှ်ပြာကဋ်ရ၊ ဝိဇ္ဇာ ဒှ်ပြာကဋ်ရ၊ လျအရံၚ် ဒှ်ပြာကဏဋ်ရ။      

၆၀။ ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ ဟွံမွဲမ္ဂး ဇရာမရဏဂှ် ဟွံဒှ်ဂှ်ရော၊ မူရဴလဵုမွဲ ပၠိုတ်အာမ္ဂး ဇရာမရဏဂှ် ပၠိုတ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ် ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နဲ ဍာံစၟတ်ဂှ်ရ “ဇာတိ ဟွံမွဲမ္ဂး ဇရာမရဏ ဟွံဒှ်ရ၊ ဟိုတ်နူဇာတိ ပၠိုတ်ဂှ်ရ ဇရာမရဏ ပၠိုတ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ်တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။       

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ ဟွံမွဲမ္ဂး ဇာတိဂှ် ဟွံဒှ်ဂှ်ရော၊ မူရဴလဵုမွဲ ပၠိုတ်အာမ္ဂး ဇာတိဂှ် ပၠိုတ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ် ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နဲ ဍာံစၟတ်ဂှ်ရ “ဘဝ ဟွံမွဲမ္ဂး ဇာတိ ဟွံဒှ်ရ၊ ဟိုတ်နူဘဝ ပၠိုတ်ဂှ်ရ ဇာတိ ပၠိုတ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ်တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။       

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ ဟွံမွဲမ္ဂး ဘဝဂှ် ဟွံဒှ်ဂှ်ရော၊ မူရဴလဵုမွဲ ပၠိုတ်အာမ္ဂး ဘဝဂှ် ပၠိုတ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ် ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နဲ ဍာံစၟတ်ဂှ်ရ “ဥပါဒါန် ဟွံမွဲမ္ဂး ဘဝ ဟွံဒှ်ရ၊ ဟိုတ်နူဥပါဒါန် ပၠိုတ်ဂှ်ရ ဘဝ ပၠိုတ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ်တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။       

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ ဟွံမွဲမ္ဂး ဥပါဒါန်ဂှ် ဟွံဒှ်ဂှ်ရော၊ မူရဴလဵုမွဲ ပၠိုတ်အာမ္ဂး ဥပါဒါန်ဂှ် ပၠိုတ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ် ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နဲ ဍာံစၟတ်ဂှ်ရ “တဏှာ ပွမထၞေန်စပ် ဟွံမွဲမ္ဂး ဥပါဒါန် ပွစောဲလာံ ဟွံဒှ်ရ၊ ဟိုတ်နူ တဏှာ ပၠိုတ်ဂှ်ရ ဥပါဒါန် ပၠိုတ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ်တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။       

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ ဟွံမွဲမ္ဂး တဏှာဂှ် ဟွံဒှ်ဂှ်ရော၊ မူရဴလဵုမွဲ ပၠိုတ်အာမ္ဂး တဏှာဂှ်ပၠိုတ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ် ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နဲ ဍာံစၟတ်ဂှ်ရ “ဝေဒနာ      ပွမထၞေန်စပ် ဟွံမွဲမ္ဂး တဏှာ ပွစောဲလာံ ဟွံဒှ်ရ၊ ဟိုတ်နူ ဝေ ပၠိုတ်ဂှ်ရ ဥပါဒါန် ပၠိုတ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ် တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။              

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ ဟွံမွဲမ္ဂး ဝေဒနာဂှ် ဟွံဒှ်ဂှ်ရော၊ မူရဴလဵုမွဲ ပၠိုတ်အာမ္ဂး ဝေဒနာဂှ်ပၠိုတ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ် ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နဲ ဍာံစၟတ်ဂှ်ရ “ဖဿ ဟွံမွဲမ္ဂး ဝေဒနာ ဟွံဒှ်ရ၊ ဟိုတ်နူ ဖဿ ပၠိုတ်ဂှ်ရ ဝေဒနာ ပၠိုတ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ် တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။              

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ ဟွံမွဲမ္ဂး ဖဿဂှ် ဟွံဒှ်ဂှ်ရော၊ မူရဴလဵုမွဲ ပၠိုတ်အာမ္ဂး ဖဿဂှ်ပၠိုတ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ် ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နဲ ဍာံစၟတ်ဂှ်ရ “သဠာယတန ဟွံမွဲမ္ဂး ဖဿ ဟွံဒှ်ရ၊ ဟိုတ်နူ သဠာယတန ပၠိုတ်ဂှ်ရ ဖဿ ပၠိုတ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ် တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။              

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ ဟွံမွဲမ္ဂး သဠာယတဂှ် ဟွံဒှ်ဂှ်ရော၊ မူရဴလဵုမွဲ ပၠိုတ်အာမ္ဂး သဠာယတနဂှ်ပၠိုတ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ် ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နဲ ဍာံစၟတ်ဂှ်ရ “နာမ်ရုပ် ဟွံမွဲမ္ဂး သဠာယတန ဟွံဒှ်ရ၊ ဟိုတ်နူ နာမ်ရုပ် ပၠိုတ်ဂှ်ရ သဠာယတန ပၠိုတ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ် တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။              

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ ဟွံမွဲမ္ဂး နာမ်ရုပ်ဂှ် ဟွံဒှ်ဂှ်ရော၊ မူရဴလဵုမွဲ ပၠိုတ်အာမ္ဂး နာမ်ရုပ်ဂှ်ပၠိုတ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ် ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နဲ ဍာံစၟတ်ဂှ်ရ “ဝိညာဏ် ဟွံမွဲမ္ဂး နာမ်ရုပ် ဟွံဒှ်ရ၊ ဟိုတ်နူ ဝိညာဏ် ပၠိုတ်ဂှ်ရ နာမ်ရုပ် ပၠိုတ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ် တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။              

ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် “မူရဴဓရ်မွဲ ဟွံမွဲမ္ဂး ဝိညာဏ်ဂှ် ဟွံဒှ်ဂှ်ရော၊ မူရဴလဵုမွဲ ပၠိုတ်အာမ္ဂး ဝိညာဏ်ဂှ်ပၠိုတ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ် ဝိပဿဳပၠန်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဟိုတ်ပွမသပပၠုပ်စိုတ် ဂၠံၚ်နဲ ဍာံစၟတ်ဂှ်ရ “နာမ်ရုပ် ဟွံမွဲမ္ဂး ဝိညာဏ် ဟွံဒှ်ရ၊ ဟိုတ်နူ နာမ်ရုပ် ပၠိုတ်ဂှ်ရ ဝိညာဏ် ပၠိုတ်ရ”ရဴဝွံ ပညာမထပက်ခၠၚ် ဂြၚ် တီကေတ် ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳပၠန်ရ။              

၆၁။ ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ် ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳရ- “လၟေၚ်ဂၠံၚ်တရဴ သွက်သဂွံတီကေတ် သစ္စပန် ဗွဲမဒးရးဝွံ အဲကလိဂွံတုဲရ၊ ဟိုတ်နူနာမ်ရုပ် ပၠိုတ်အာဂှ်ရ ဝိညာဏ် ပၠိုတ်ရ၊ ဟိုတ်နူဝိညာဏ် ပၠိုတ်အာဂှ်ရ နာမ်ရုပ် ပၠိုတ်ရ၊ ဟိုတ်နူနာမ်ရုပ် ပၠိုတ်အာဂှ်ရ သဠာယတန ပၠိုတ်ရ၊ ဟိုတ်နူသဠာယတန ပၠိုတ်အာဂှ်ရ ဖဿ ပၠိုတ်ရ၊ ဟိုတ်နူဖဿ ပၠိုတ်အာဂှ်ရ ဝေဒနာပၠိုတ်ရ၊ ဟိုတ်နူဝေဒနာ ပၠိုတ်အာဂှ်ရ တဏှာပၠိုတ်ရ၊ ဟိုတ်နူတဏှာ ပၠိုတ်အာဂှ်ရ ဥပါဒါန် ပၠိုတ်ရ၊ ဟိုတ်နူဥပါဒါန်ပၠိုတ်အာဂှ်ရ ဘဝပၠိုတ်ရ၊ ဟိုတ်နူဘဝ ပၠိုတ်အာဂှ်ရ ဇာတိပၠိုတ်ရ၊ ဟိုတ်နူဇာတိ ပၠိုတ်အာဂှ်ရ ဇရာမရဏ သောကပရိဒေဝ ဒုက္ခ ဒေါမနဿ ဥပါယာသဂမၠိုၚ် ပၠိုတ်အိုတ်ရ။ နနယ်ဝွံ ဗွဝ်ဒဒိုခ်သက်သက် ဟွံဖက်ကဵုတသိုခ်ဝွံ ပၠိုတ်အာရ”ရဴဝွံ (ကသပ်ကတဵုဒှ်ရ)။              

၆၂။ ယွံခမဳတအ် ကုအလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳဂှ် ပ္ဍဲဓရ်ဂမၠိုၚ် မဟွံကေၚ်မိၚ် ပ္ဍဲကိုပ်ကၠာ“ဂကောံဒဒိုခ် ပၠိုတ်ရ၊ ဂကောံဒဒိုခ် ပၠိုတ်ရ”ရဴဝွံ မတ်(မတီညာတ်ကေတ်) ဒှ်ပြာကဋ်ရ၊ ဉာဏ် ဒှ်ပြာကဋ်ရ၊ ပညာ ဒှ်ပြာကဋ်ရ၊ ဝိဇ္ဇာ ဒှ်ပြာကဋ်ရ၊ လျးအရံၚ် ဒှ်ပြာကဏဋ်ရ။              

၆၃။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ပ္ဍဲကာလမွဲသအာၚ် အံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳ သီုမမၠာ်သ္ၚေဝ်ဒၟံၚ် ဒှ် လီု ပ္ဍဲဥပါဒါနက္ခန္ဓဂမၠိုၚ် မသုန်ပြကာတုဲ ပဒတဴဒၟံၚ် - “ဣဝွံဂှ် ရုပ်၊ ဣဝွံဂှ် ရုပ်ကတဵုဒှ်၊ ဣဝွံဂှ် ရုပ်ပၠိုတ်ရ။ ဣဝွံဂှ် ဝေဒနာ၊ ဣဝွံဂှ် ဝေဒနာ ကတဵုဒှ်၊ ဣဝွံဂှ် ဝေဒနာပၠိုတ်ရ။ ဣဝွံဂှ် သညာ၊ ဣဝွံဂှ် သညာကတဵုဒှ်၊ ဣဝွံဂှ် သညာပၠိုတ်ရ။ ဣဝွံဂှ် သၚ်္ခါရဂမၠိုၚ်၊ ဣဝွံဂှ် သၚ်္ခါရဂမၠိုၚ် ကတဵုဒှ်၊ ဣဝွံဂှ် သၚ်္ခါရဂမၠိုၚ် ပၠိုတ်ရ။ ဣဝွံဂှ် ဝိညာဏ်၊ ဣဝွံဂှ် ဝိညာဏ် ကတဵုဒှ်၊ ဣဝွံဂှ် ဝိညာဏ် ပၠိုတ်ရ ရဴဝွံ သီုမမၠာ်သ္ၚေဝ် ပဒတဴဒၟံၚ်ရ။ စိုတ်(အလံၚ်ကျာ်ဝိပဿဳ) သီုမမၠာ်သ္ၚေဝ်ဒၟံၚ် ဒှ် လီု ပ္ဍဲဥပါဒါနက္ခန္ဓဂမၠိုၚ် မသုန်ပြကာတုဲ မပဒတဴဒၟံၚ်ဂှ် ဟွံစောဲလာံတုဲ ခြာဟွံလအ်ဟေၚ် တိတ်ဗၠးအာ နူဓရ်အာသဝဂမၠိုၚ်ရ။               

## ဗြီုအာတ်ပါန်အခေါၚ်
၆၄။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ်“အဲ သဂွံတွံဓရ်မ္ဂး ခိုဟ်ရ”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုတဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုတဳလမၞုံပိုဉ် ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ပၠန်ရ- “ဓရ် အဲ ဂြၚ်တီလဝ်ဝွံတုန် ဇြိုဟ်နက်ရ၊ ဇြိုၚ်ကဵုညာတ်မာန်ရ၊ ဇြိုၚ်ကဵုတီမာန်ရ၊ ၜိုဟ်လလမ်ရ၊ ပြဲသန်ရ၊ ဟွံအာစိုပ် နပွမချပ်တွဵုကေတ်ရ၊ ဍိုန်ဍောတ်ဇိပ်ဂၠိပ်ရ၊ တၠပညာတအ်ဟေၚ် တီကေတ်မာန်ရ။

သတ်ဂမၠိုၚ်ဝွံတုန် မိပ်လဟိၚ် ပ္ဍဲပွမထၞေန်စပ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်ရ၊ မိပ်ဇြိပ်လဟိၚ်လဟာဲ ပ္ဍဲပွမထၞေန်စပ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်ရ။ သ္ဍိုက်မၠိုက်ကြိုက်စိုတ် ပ္ဍဲပွမထၞေန်စပ်ဂမၠိုၚ် ဗွဲမလောန်အိုတ်ရ။ သတ်မဂၠိုၚ် မမိပ်လဟိၚ် မမိပ်ဇြိပ်လဟိၚ်လဟာဲ မသ္ဍိုက်မၠိုက်ကြိုက်စိုတ် ပ္ဍဲပွမထၞေန်စပ်ဂမၠိုၚ် ဗွဲမလောန်ဝွံ ဇြိုၚ်ကဵုညာတ်ကေတ် ဓရ်ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဂမၠိုၚ်ဝွံမာန်ရ၊ ဓရ်(နိဗ္ဗာန်) ဒှ်အရာပွမပြုပြောၚ်အိုတ်သီုလလမ်၊ ဒှ်အရာပဲါသၠးကၠေံ ဥပဓိအိုတ်သီု၊ ဒှ်အရာတဏှာအိုတ်၊ ဒှ်အရာ ရာဂစာ်စ္ဍး ဒှ်အရာပၠိုတ်၊ ဒှ်အရာၜိုဟ်လလမ်ဝွံလေဝ် ဇြိုၚ်ကဵု ညာတ်ကေတ် မာန်ရ၊ ဒှ်သာ်ဂှ်တုဲ အဲ ၜိုန်ဟီုတွံဓရ်လေဝ် ညးဂမၠိုၚ်မွဲသအာၚ် ဟွံတီ ဟွံကၠိုဟ်ခၠၚ်ကေတ် (ဓရ်) အဲအိုတ်မ္ဂး ပွမဟီုတွံဓရ်ဂှ် ဒှ်ဍောၚ်ၜိုတ် ကုအဲဟေၚ်ရ၊ ဒှ်ပျာဲပျာံ ကုအဲဟေၚ်ရ”ရဴဝွံ (ကသပ်ကတဵုဒှ်ပၠန်ရ)။

၆၅။ ယွံခမဳတအ် သအာၚ်နူဂှ် ဂါထာဂမၠိုၚ် မထေက်ကဵုအမ်သဝ်လောန်ဝွံလေဝ် သီုကဵုဟွံကေၚ်မိၚ် ပ္ဍဲကိုပ်ကၠာ ပြာကဋ်ကၠုၚ် ပ္ဍဲအပ္ဍဲစိုတ် တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်အိုတ်ပၠန်ရ- 

“ဓရ် အဲ ကလိဂွံလဝ် ဝါတ်ဝါတ်ဂါတ်ဂါတ်ဂှ် ပ္ဍဲကာလၟုဟ်ဝွံ ဟွံထေက်ကဵု တၞဟ်နဟီုတွံရ၊ ညးမၞုံကဵု ရာဂဒေါသ မဓလီုဍိုက်တအ်ဂှ် တီကေတ် ဓရ်ဝွံ ဗွဲမလောဲသွာ ဟွံမာန်အိုတ်ရ။ 

သတ်ဂမၠိုၚ် ဒးဒုၚ်ကွိၚ်ဂြေပ်လဝ် နကဵုသတီုဒမၠုအဝိဇ္ဇာ မစောဲလာံနကဵုရာဂဂှ် ဓရ်ဒစး (သံသာ) မဇိပ်ဂၠိပ်ဇြိုဟ်နက် ပၟာအဏုလက်ကၠိုက် မဇြိုၚ်ကဵု ညာတ်မာန်ဂှ် ညာတ်ကေတ် ဟွံမာန်အိုတ်ရ”ရဴဝွံ (ပြာကဋ်ကၠုၚ်အိုတ်ပၠန်ရ)။

ယွံခမဳတအ် အဃောဗစာရဏာဒၟံၚ်သာ်ဝွံ ဂၠမ်စိုတ် တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်ြတဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် သီုဟွံလၟောဝ်အာ တၞဟ်နတွံဓရ်တုဲ လၟောဝ်အာ သွက်သဂွံမံၚ် မသက္ကုဂဝိၚ်ရ။ 

၆၆။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဗြီုဇၞော်မွဲ မတီကေတ် ကသပ်စိုတ် တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကုမဍာံစၟတ် နကဵုစိုတ်ဇကုတုဲဂှ် ကသပ်သာ်ဝွံ ဒှ်ကၠုၚ်ရ- “ယွံမၞးတအ် လောက ဒးလီုလာ်ရသွံ၊ ယွံမၞးတအ် လောက ဒးလီုလာ် ဗွဲတၟေၚ်ရသွံ၊ ဂၠမ်စိုတ် တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် သီုဟွံလၟောဝ်အာ တၞဟ်နတွံဓရ်တုဲ လၟောဝ်အာ သွက်သဂွံမံၚ် မသက္ကုဂဝိၚ်ရသွံ”ရဴဝွံ (ကသပ်ဒှ်ကၠုၚ်ရ)။ 

ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် တြုံမၞုံကဵုဇြဟတ်ဂှ် သပါတဲ မခ္ဍပ်စွံလဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴပၠးပတိတ်ကီု၊ သပါတဲ မပၠးစွံလဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴခ္ဍပ်ပၠုပ်ကီု ဗြီုဇၞော်ဂှ် ကၠေံဗဒန်အာ နူဘုံဗြီုတုဲ ဒှ်ပြာကဋ်ကၠုၚ် ပ္ဍဲဂတမုခ် တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဗြီုဇၞော်ဂှ် လ္ၜက်ကၠေဟ်ပတိုန် ယာတ်ကၞေဟ် ပ္ဍဲလတူပၞး မွဲလပါ်တုဲ တက္ၜံၚ်ပုၚ်ဂှ် ထံက်ပ္ဍဲတိတုဲ ပၚ်ခၠအ်သၟိပ်တဲ လၟောဝ်ဏာဇရေၚ် တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်တုဲ ဂရၚ်ပတီတိုန် ဂလာန်ဝွံရ- “ယွံတဳလပိုဉ် ကျာ်တြဲ မၞုံကဵုပိုဉ် တြဴပြကာဂှ် သြဝ်ဟီုတွံ ဓရ်ညိကျာ်၊ ကျာ်တြဲ မလေပ်ဟီုသ္ဂးတဴ ဂလာန်ခိုဟ်ဆာဲဂှ် သြဝ်ဟီုတွံ ဓရ်ညိကျာ်၊ သတ်ဂမၠိုၚ် မၞုံကဵုမၠိုက်ကိလေသ မအောန်ပ္ဍဲမတ်ပညာဂှ် နွံအိုတ်ရ။ (သတ်ဂမၠိုၚ်ဂှ်) ဟိုတ်မဟွံဂွံကလေၚ်ကေတ် ဓရ်ဂှ်ရ ဒးဟောံဗြောံအိုတ်ရ၊ သတ်ဂမၠိုၚ် မတီကေတ် ဓရ်မာန်ဂှ် ကြက်နွံအိုတ်ရ”ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။ 

၆၇။ ယွံခမဳတအ် သဂးတိုန် သာ်ဝွံတုဲမ္ဂး တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ဟီုသ္ဂးကဵု ဗြီုဇၞော်ဂှ် ကုအဲဂှ် ကသပ်သာ်ဝွံ ကလေၚ်ဒှ်ကၠုၚ်ပၠန်ရ- “ဓရ်အဲ ဂြၚ်တီကေတ်လဝ်ဝွံတုန် ဇြိုဟ်နက်ရ၊ ဇြိုၚ်ကဵုညာတ်မာန်ရ၊ ဇြိုၚ်ကဵုတီမာန်ရ၊ ၜိုဟ်လလမ်ရ၊ ပြဲသန်ရ၊ ဟွံအာစိုပ် နပွမချပ်တွဵုကေတ်ရ၊ ဍိုန်ဍောတ်ဇိပ်ဂၠိပ်ရ၊ တၠပပညာတအ်ဟေၚ် တီကေတ်မာန်ရ။

သတ်ဂမၠိုၚ်ဝွံတုန် မိပ်လဟိၚ် ပ္ဍဲပွမထၞေန်စပ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်ရ၊ မိပ်ဇြိပ်လဟိၚ်လဟာဲ ပ္ဍဲပွမထၞေန်စပ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်ရ၊ သ္ဍိုက်မၠိုက်ကြိုက်စိုတ် ပ္ဍဲပွမထၞေန်စပ်ဂမၠိုၚ် ဗွဲမလောန်အိုတ်ရ။ သတ်မဂၠိုၚ် မမိပ်လဟိၚ် မမိပ်ဇြိပ်လဟိၚ်လဟာဲ မသ္ဍိုက်မၠိုက်ကြိုက်စိုတ် ပ္ဍဲပွမထၞေန်စပ်ဂမၠိုၚ် ဗွဲမလောန်ဝွံ ဇြိုၚ်ကဵုညာတ်ကေတ် ဓရ်ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ဂမၠိုၚ်ဝွံမာန်ရ၊ ဓရ်(နိဗ္ဗာန်) ဒှ်အရာပွမပြုပြောၚ်အိုတ်သီုလလမ်၊ ဒှ်အရာပဲါသၠးကၠေံ ဥပဓိအိုတ်သီု၊ ဒှ်အရာတဏှာအိုတ်၊ ဒှ်အရာရာဂစာ်စ္ဍး၊ ဒှ်အရာပၠိုတ်၊ ဒှ်အရာၜိုဟ်လလမ်ဝွံလေဝ် ဇြိုၚ်ကဵု ညာတ်ကေတ်မာန်ရ။ ဒှ်သာ်ဂှ်တုဲ အဲၜိုန်ဟီုတွံဓရ်လေဝ် ညးဂမၠိုၚ်မွဲသအာၚ် ဟွံတီ ဟွံကၠိုဟ်ခၠၚ်ကေတ်(ဓရ်) အဲအိုတ်မ္ဂး ပွမဟီုတွံဓရ်ဂှ် ဒှ်ဍောၚ်ၜိုတ် ကုအဲဟေၚ်ရ၊ ဒှ်ပျဲပျာံ ကုအဲဟေၚ်ရ”ရဴဝွံ (ကသပ် ကတဵုဒှ်ပၠန်ရ)။

၆၈။ ယွံခမဳတအ် မရနုက်ကဵုၜါဝါလေဝ် ဗြီုဇၞော်ဂှ် ။ပ။ ယွံခမဳတအ် မရနုက်ကဵု ပိဝါလေဝ် ဗြီုဇၞော်ဂှ် ဂရၚ်ပတီတိုန် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ် ဂလာန်ဝွံပၠန်ရ- “ယွံတၠဳမၞုံပိုဉ် ကျာ်ြတဲ မၞုံကဵုပိုဉ် တြဴပြကာဂှ် သြဝ်ဟီုတွံ ဓရ်ညိကျာ်၊ ကျာ်တြဲ မလေပ်ဟီုသဂးတဴ ဂလာန်ခိုဟ်ဆာဲဂှ် သြဝ်ဟီုတွံ ဓရ်ညိကျာ်၊ သတ်ဂမၠိုၚ် မၞုံကဵုမၠိုက်ကိလေသ မအောန်ပ္ဍဲမတ်ပညာဂှ် နွံအိုတ်ရ၊ (သတ်ဂမၠိုၚ်ဂှ်) ဟိုတ်မဟဂွံကလၚ်ကေတ် ဓရ်ဂှ်ရ ဒးဟောံဗြောံအိုတ်ရ။ သတ်ဂမၠိုၚ် မတီကေတ် ဓရ်မာန်ဂှ် ကြက်နွံအိုတ်ရ”ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီပၠန်ရ)။ 

၆၉။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် သပစၟတ်သမ္တီ ပွမအာတ်ပါန်အခေါၚ် ဗြီုဂှ်တုဲ ပဟိုတ်ကဵုပွမဆာန်ဍူ သတ်ဂမၠိုၚ်တုဲလေဝ် မၠာ်သ္ၚေဝ်ရံၚ်လောက နကဵု ဗုဒ္ဓစက္ခု မတ်ကျာ်ရ၊ ယွံခမဳတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကုမဍာံစၟတ်ဂှ် မၠာ်သ္ၚေဝ်ရံၚ်လောက နကဵုဗုဒ္ဓစက္ခုမ္ဂး သဂွံညာတ်ကေတ် သတ်ဂမၠိုၚ် မၞုံကဵုမၠိုက်ကိလေသ မအောန် ပ္ဍဲမတ်သညာ၊ မၠိုက်ကိလေသ မဂၠိုၚ်ပ္ဍဲမတ်ကတ်ပညာ၊ မၞုံကဵုဣန်ရဳ ကြံၚ်က္ဍုဟ်၊ မၞုံကဵုဣန်ရဳ ဍိုန်ၜတ်၊ မၞုံကဵုအကာဲအရာ ခိုဟ်ဆာဲ၊ မၞုံကဵုအကာဲအရာ ဟွံခိုဟ်ဆာဲ၊ မကဵုတီကၠိုဟ်ကေတ် လောဲသွာမာန်၊ မဇြိုၚ်ကဵုတီကၠိုဟ်ကေတ်မာန်၊ လ္ၚဵုမၞုံအလေံမၠာ်သ္ၚေဝ်ပရလိုက် ကေုာံ ဒုဟ်ဂမၠိုၚ် (မတွံဂး ကိလေသဝဋ် ကမ္မဝဋ် မလေပ်ကဵုအာစိုပ် ပရလိုက်) ရဴဝွံမ္ဂး ဘဲ၊ လ္ၚဵုမၞုံအလေံဟွံမၠာ်သ္ၚေဝ်ပရလိုက် ကေုာံ ဒုဟ်ဂမၠိုၚ် (မတွံဂး ကိလေသဝဋ် ကမ္မဝဋ် မလေပ်ကဵုအာစိုပ် ပရလိုက်) ရဴဝွံမ္ဂး ဘဲတုဲ ပဒတဴအိုတ်ဂှ်ရ။
ယွံခမဳတအ် တုပ်တဴသာ်ဝွံဟေၚ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် မၠာ်သ္ၚေဝ်ရံၚ်လောက နကဵုဗုဒ္ဓစက္ခုမ္ဂး သဂွံညာတ်ကေတ် သတ်ဂမၠိုၚ် မၞုံကဵုမၠိုက်ကိလေသ မအောန် ပ္ဍဲမတ်ပညာ၊ မၠိုက်ကိလေသ မဂၠိုၚ် ပ္ဍဲမတ်ပညာ၊ မၞုံကဵုဣန်ရဳ ကြံၚ်က္ဍုဟ်၊ မၞုံကဵုဣန်ရဳ ဍိုန်ၜတ်၊ မၞုံကဵုအကာဲအရာ ခိုဟ်ဆာဲ၊ မၞုံကဵုအကာဲအရာ ဟွံခိုဟ်ဆာဲ၊ မကဵုတီကၠိုဟ်ကေတ် လောဲသွာမာန်၊ မဇြိုၚ်ကဵုတီကၠိုဟ်ကေတ်မာန်၊ လ္ၚဵုမၞုံအလေံမၠာ်သ္ၚေဝ်ပရလိုက် ကေုာံ ဒုဟ်ဂမၠိုၚ် (မတွံဂး ကိလေသဝဋ် ကမ္မဝဋ် မလေပ်ကဵုအာစိုပ် ပရလိုက်) ရဴဝွံမ္ဂး ဘဲ၊ လ္ၚဵုမၞုံအလေံ ဟွံမၠာ်သ္ၚေဝ်ပရလိုက် ကေုာံ ဒုဟ်ဂမၠိုၚ် (မတွံဂး ကိလေသဝဋ် ကမ္မဝဋ် မလေပ်ကဵုအာစိုပ် ပရလိုက်) ရဴဝွံမ္ဂး ဘဲတုဲ ပဒတဴအိုတ်ရ။ 

၇၀။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဗြီုဇၞော်ဂှ် တီကေတ် ကသပ်စိုတ် တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုသီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် နကဵုစိုတ်ဇကုတုဲ ဂရၚ်ပတီတိုန် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ် နကဵုဂါထာဂမၠိုၚ်ရ-
“ယွံတၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ မဒှ်တၠပညာ မခိုဟ်ဆာဲ၊ ယွံတဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ မၞုံကဵုမတ် (ဉာဏ် မသၟဟ်အစောံညာတ်ကေတ်) ဗွဲပွဳပွူမာန် တန်တဴ ပ္ဍဲလတူက္ဍဟ်ဒဵုတုဲ သၟဟ်ညံၚ်ရဴမၠာ်သ္ၚေဝ်ရံၚ် ဂကောံမၞိဟ်မၞုံပွဳပွူကီု တုပ်သာ်ဝွံကီုရ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ မစ္ဍးသ္ၚောဲအာ နူဂဝိၚ်အစံၚ်အတူဂှ် တိုန်လတူပြာသာဒ် မတုဲတဴ နကဵုပညာ(ဓမ္မ)တုဲ  သြဝ်မၠာ်သ္ၚေဝ်ရံၚ် ဂကောံသတ် မတၞီစိုပ်ဒၟံၚ် ပွမစံၚ်တူပူဆာ နမဒးဒုၚ်ပ္ဍဵုပ္ဍိုက်ကဵု ပွမဒးတန်ပဋိသန္ဓိ ပွမဗျူဂမၠိုၚ်ညိ။ 
ယွံတၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ မၞုံကဵုလွဳပရာ မဂံၚ်သကာ ယွံတၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ မၞုံကဵုပေဲါအံၚ်ဇၞးတုဲ သြဝ်ဒလိုက်ကတဵုညိ၊ ယွံတၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ မတုပ်သၟဟ်ကဵုညးဇၞော်ကွဳ ယွံတၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ မဟွံမွဲကဵုဂတှ် (ကိလေသ) သြဝ်ဂေတ်ဂ္ၚေၚ်ပ္ဍဲလောကညိ၊ ယွံကျာ်တြဲ မၞုံကဵုပိုဉ် တြဴပြကာ သြဝ်ဟီုတွံဓရ်ညိ၊ ညးတီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ် ကြက်နွံအိုတ်ရ”ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။

၇၁။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် သ္ဂးတိုန်ကဵုဗြီုဇၞော်ဂှ် နကဵုဂါထာရ- 
“ယွံဗြီု ဓရ်မပြဲ မလ္ၚတ်လဝ်တုဲဂှ် ထေၚ်ဂးမၞုံအယာံမာတ်ဍောၚ်ၜိုတ်ရတုဲ သီုဟွံတွံကဵု ကုမၞိဟ်ဂမၠိုၚ် သွက်ဂွံပဒတဴအာ စိုတ်လၟောဝ်ကၠုၚ်ရ၊ တၞဟ်နသွက်ညးဂမၠိုၚ် မဍိုက်ပေၚ်တဴ ကေုာံ ကတောဝ် (ပညာ) ဂှ် အဲကျာ် ပံက်လဝ်ကဵု တြၚ်နိဗ္ဗာန်တုဲရ၊ သြဝ်ဗလးကဵု (ဓရ်သဒ္ဓါ) ပွမလျုၚ်ပတှေ်အိုတ်ညိ”ရဴဝွံ (သ္ဂးရ) 
ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဗြီုဇၞော်ဂှ် (နမတီကေတ်) ရဴဝွံမ္ဂး တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဝိပဿဳ မထက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ် သ္ပအခေါၚ် သွက်ဂွံတွံဓရ်တုဲရဂှ် လ္ၚောဝ်တဴ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်ြတဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်တုဲ သ္ပရှေ်သှေ်ရဴဂဴတုဲမ္ဂး ပ္ဍဲဒၞဲါဂှ်ဟေၚ် ကၠေံဗဒန်အာရ။
## အဂ္ဂသာဝက’ကွးလ္ၚဝ်မပြဲ
၇၂။ ယွံခမဳတအ် ကြဴနူဂှ်“မူရဴညးမွဲ အဲဂွံတွံကဵုဓရ် ဗွဲကိုပ်ကၠာဂှ်ရော၊ မူရဴညးမွဲ ကၠိုဟ်ခၠၚ်တီကေတ်ဓရ်ဝွံ ဗွဲမပြဟ်ဂှ်ရော”ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုတၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုတၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ပၠန်ရ- “ကောန်သၟိၚ်မၞုံယၟုခဏ္ဍ ကေုာံ ကောန်ပြောဟိတ် မၞုံယၟုတိဿဂမၠိုၚ်ဝွံ ပဒတဴဒၟံၚ် ပ္ဍဲဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတဳအိုတ်ရ။ နွံကဵုပညာအိုတ်ရ၊ စဳကၠးဆိုက်ဗဒက်အိုတ်ရ၊ နွံကဵုဉာဏ် မကေက်သကာအိုတ်ရ၊ ဗွဲမလအ်လကာဖာဟေၚ် မၞုံကဵုမၠိုက်ကိလေသ မအောန် ပ္ဍဲမတ်ပညာအိုတ်ရ။ အဲ ဂွံတွံကဵုဓရ် ကုကောန်သၟိၚ် မၞုံယၟုခဏ္ဍ ကေုာံ ကောန်ပြောဟိတ် မၞုံယၟုတိဿဂမၠိုၚ် ဗွဲကိုပ်ကၠာမ္ဂး ခိုဟ်ရ၊ ညးဂမၠိုၚ် ကြက်ကၠိုဟ်ခၠၚ်တီကေတ် ဓရ်ဝွံ ဗွဲမပြဟ်ဟေၚ်အိုတ်ရ”ရဴဝွံ (ကသပ်ကတဵုဒှ်ပၠန်ရ)။

၇၃။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် တြုံမၞုံကဵုဇြဟတ်ဂှ် သပါတဲ မခ္ဍပ်စွံလဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ ပၠးပတိတ်ကီု သပါတဲ မပၠးစွံလဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴခ္ဍပ်ပၠုပ်ကီု တုပ်တဴသာ်ဝွံဟေၚ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ကၠေံဗဒန်အာ နူသၟဝ်တၞံဇြဲဗောဓိတုဲ ဒှ်ပြာကဋ် ပ္ဍဲဂြိုပ်မိဂဒါန်ဝိုန် မၞုံယၟုခေမ မဒှ်ဇရေၚ် ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတဳရ။

ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် ကော်လၟိၚ်တိုန် ပၟၚ်ဂြိုပ်ရ- “ယွံအမာံ ပၟၚ်ဂြိပ် သြဝ်ကၠုၚ်ညိ၊ တၠအဲ လုပ်အာ ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတဳတုဲ သြဝ်ဟီုသ္ဂးကဵု ကောန်သၟိၚ် မၞုံယၟုခဏ္ဍ ကေုာံ ကောန်ပြောဟိတ် မၞုံယၟုတိဿ ရဴသာ်ဝွံညိ- “ယွံတြနာဲတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် စိုပ်ဒၟံၚ် ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတဳတုဲ ပဒတဴဒၟံၚ် ပ္ဍဲဂြိုပ်မိဂဒါန်ဝိုန် မၞုံယၟုခေမရ၊ တၠဳမၞုံပိုဉ် ကျာ်တြဲဂှ် နွံပၟိက် မိက်ဂွံညာတ် တြနာဲတအ်ရ”ရဴဝွံ သြဝ်ဟီုသ္ဂးညိ”ရဴဝွံ (သ္ဂးရ) ။

ယွံခမဳတအ် ပၟၚ်ဂြိုပ်ဂှ် “ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် ခိုဟ်ရ”ရဴဝွံ ဒုၚ်ဝန် ကုတၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်တုဲ လုပ်အာ ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတီတုဲ ဟီုသ္ဂးကဵု ကောန်သၟိၚ် မၞုံယၟုခဏ္ဍ ကေုာံ ကောန်ပြောဟိတ် မၞုံယၟုတိဿ ဂလာန်ဝွံရ- “ယွံတြနာဲတအ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် စိုပ်ဒၟံၚ်ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတဳတုဲ ပဒတဴဒၟံၚ် ပ္ဍဲဂြိုပ်မိဂဒါန်ဝိုန် မၞုံယၟုခေမရ၊ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဂှ် နွံပၟိက် မိက်ဂွံညာတ် တြနာဲတအ်ရ”ရဴဝွံ (သ္ဂးရ)။

၇၄။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ကောန်သၟိၚ် မၞုံယၟုခဏ္ဍ ကေုာံ ကောန်ပြောဟိတ် မၞုံယၟုတိဿဂမၠိုၚ် ကဵုဗဂန်ကေတ် ယာန်ဂမၠိုၚ် မခိုဟ်ဆာဲ ခိုဟ်ဆာဲတုဲ တိုန်ဍျိက်ကေတ် ယာန်တအ်ဂှ်တုဲ တိတ်ကၠုၚ် နူဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတဳ မွဲဟာန်ကေုာံ ယာန်တအ်ဂှ်တုဲ စေှ်ကၠေံ နူယာန်တုဲမ္ဂး နတရဴတိုက်ဟေၚ် ပြာပ်အာဇရေၚ် တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာတ်တြဲ

ဝိပသဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုဿီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်တုဲ ဂဇအ်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲဌာန်မဗဗွဲ မွဲဒၞာဲအိုတ်ရ။ 

၇၅။ တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ် အိုတ်သီု အလဵုဇကုမဍာံစၟတ်ဂှ် တွံကဵုဂလာန်ဓရ် မဒှ်အတိုၚ်လၟေၚ် ကုညးဂမၠိုၚ်ဂှ်ရ၊ ဂလာန်ဓရ်ဂှ်တုန် ညးဍေံဂှ်ရော ? ဂလာန်ဓရ် မစပ်ကဵုဒါနကီု၊ ဂလာန်ဓရ် မစပ်ကဵုသဳလကီု၊ ဂလာန်ဓရ် မစပ်ကဵုဍုၚ်သွဝ်ကီု၊ ဒုဟ်ကာမဂုဏ် ပွမယုတ်သဝ် ပွမကၠိခ္ဍက်ဂမၠိုၚ်ကီု၊ ဖဵုပ္ဍဲပွမတိတ်ဗၠး နူကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ်ကီု စၞောန်ထ္ၜးကဵုရ။  

တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ပ္ဍဲကာလမတီကေတ် ကောန်သၟိၚ် မၞုံယၟုခဏ္ဍ ကေုာံ ကောန်ပြောဟိတ် မၞုံယၟတိဿဂမၠိုၚ် မၞုံကဵုစိုတ်ဒုၚ်စရၚ်၊ စိုန်ဍိန်ညောန်၊ စိုတ်စာ်စ္ဍးအာ နူဓရ်နဳဝိုရ်၊ စိုတ်မြဟ်မြဴတိုန်၊ စိုတ်လျုၚ်ဇြုၚ်သ္ဍိုက်ဂှ် စၞောန်ထ္ၜးတဴ ဓရ်ဒေသနာ “သာမုက္ကံသိက”မတွံဂး ဒုက္ခ ဒဒိုခ်ကီု၊ သမုဒယ ဟိုတ်ဒဒိုခ်ဂွံကတဵုဒှ်ကီု၊ နိရောဓ အရာဒဒိုခ်ပၠိုတ်ကီု၊ မဂ္ဂလၟေၚ်ဂၠံၚ်တရဴဒှ်ဟိုတ်အာစိုပ် အရာဒဒိုခ်ပၠိုတ်ကီုရ။ ယာတ်မဗုအး မစာ်စ္ဍး နူကမၠိ ကၠိခ္ဍက်ဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴဂိုၚ်ဇြောတ်ကေတ် ဍာ်လွံက် ဗွဲမဒးရးကီု၊ တုပ်တဴသာ်ဝွံဟေၚ် ပ္ဍဲဒၞာဲဂှ်ဟေၚ် “ဓရ်အလုံအိုတ်သီု မၞုံသဘဴပွမကတဵုဒှ်ဂှ် မၞုံသဘဴပွမပၠိုတ်ရ”ရဴဝွံ သောတပတ္တိမဂ်ဉာဏ် မတ်ဓရ် မစာ်စ္ဍး နူမၠိုက် ကၠိုက်လ္ၚေၚ်ကိလေသဂှ် ကတဵုဒှ် ကုကောန်သၟိၚ် မၞုံယၟုခဏ္ဍ ကေုာံ ကောန်ပြောဟိတ် မၞုံယၟုတိဿဂမၠိုၚ်ဂှ်ရ။   

၇၆။ ပ္ဍဲကာလဂှ် ကောန်သၟိၚ် မၞုံယၟုခဏ္ဍ ကေုာံ ကောန်ပြောဟိတ် မၞုံယၟုတိဿဂမၠိုၚ် ညာတ်ကေတ် ဓရ်အိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ အာစိုပ်ဓရ်အိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ တီကေတ် ဓရ်အိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ တၞီလုပ်အာ ဓရ်အိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ ကၠောံအာ သၠေဟ်ပၟာအိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ စာ်စ္ဍးအာ နူပွမ (ချပ်သၠေဟ်ပၟာ) သာ်တေအ်ဟာ သာ်ဏအ်ဟာအိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ ပ္ဍဲသာသနာကျာ် အာစိုပ် ပွမဂံၚ်သကာအိုတ်ဂှ် ဒှ်တုဲ သီုဟွံလျုၚ်ပတှေ် ညးမွဲသအာၚ်ဂှ် တီညာတ်ကေတ် အလဵုဇကုဟေၚ်အိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ ဂရၚ်ပတီတိုန် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ်ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကုမဍာံစၟတ် ဂလာန်ဝွံအိုတ်ရ။    

"ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် (ဓရ်ဂှ်) ထေက်ကဵုသ္ဍိုက်မၠိုက်လောန်ကွေံရ၊ ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် (ဓရ်ဂှ်) ထေက်ကဵုသ္ဍိုက်မၠိုက်လောန်ကွေံရ၊ ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် ဝတ္ထုဗကပ်လဝ်ဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴဗတးလ္ၚာကဵုကီု ဝတ္ထုဂြောပ်ဗဒန်လဝ်ဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴပံက်ထ္ၜးကဵုကီု ကုညးမတ်ဂေတ် တၠိၚ်ဒၟံၚ်ဂၠံၚ်ဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴဟီုလဴကဵု ဂၠံၚ်ဍာန် ဍာံစၟတ်ကီု 'ညးဂမၠိုၚ် မၞုံကဵုမတ်မညာတ်ဂှ် ကြက်သဂွံညာတ်ကေတ် ရုပ်သာ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်ရ' ရဲဝွံ ပ္ဍဲတိုက်ဒမၠုဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ စံၚ်ဗဂဵုကဵု ပၟတ်ကၠေၚ်သ္ဍဴကီု၊ တုပ်တဴသာ်ဝွံဟေၚ် တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဂှ် နကဵုဟိုတ် မဂၠိုၚ် စၞောန်ထ္ၜးကဵုဓရ်ရ။ ယွံမၞုံပိုဉ် ပိုယ်ဍိက်တအ်ညးဂမၠိုၚ် ပြာပ်ခ သပစ္ၜုဲစ္ၜော်ကဵု တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲအိုတ်ရ၊ ဓရ်ဂှ်လေဝ် ပြာပ်ခ သပစ္ၜုဲစ္ၜော်အိုတ်ရ၊ ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် ပိုယ်ဍိုက်တအ်ညးဂမၠိုၚ် မိက်ဂွံကလိဂွံ ဒဒှ်ထပိုယ် ခမဳပ္ဍဲဇရၚ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲအိုတ်ရ" ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီအိုတ်ရ)။     

၇၇။ ယွံခမဳတအ် ကောန်သၟိၚ် မၞုံယၟုခဏ္ဍ ကေုာံ ကောန်ပြောဟိတ် မၞုံယၟုတိဿဂမၠိုၚ် ကလိဂွံဒဒှ်ထပိုယ်ခမဳ ပ္ဍဲဇရေၚ်တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ်ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကုမဍာံစၟတ်အိုတ်ရ။ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် နကဵုဂလာန်ဓရ် ကဵုညးဂမၠိုၚ်ဂှ် တီညာတ်ကေတ် (ဒတုဲဖိုလ်) ကဵုဒဂိုန်ဂိုၚ်ကေတ် (ဓရ်) (သွက်သဂွံဒဂေတ်ဓရ်) ကဵုသကေက်သကာ ကဵုမြဟ်မြဴတုဲမ္ဂး စၞောန်ထ္ၜးကဵု ဒုဟ်ဓရ်သၚ်္ခါရဂမၠိုၚ် ပွမယုတ်သဝ် ပွမကၠိခ္ဍက်ကီု၊ ဖဵုပ္ဍဲပွမတိတ်ဗၠး (နူကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ်) ကီုရ။ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် နကဵုဂလာန်ဓရ် ကဵုတီညာတ်ကေတ် (ဒတုဲဖိုလ်) ကဵုဒဂိုန်ဂိုၚ်ကေတ် (ဓရ်) (သွက်သဂွံဒဂေတ်ဓရ်) ကဵုသကေက်သကာ ကဵုမြဟ်မြဲတုဲမ္ဂး စိုတ်ညးဂမၠိုၚ်တအ်ဂှ် ဟွံစောဲလာံ (ကဵုမမိက်ကဵုမွဲမွဲ) တုဲ ခြာဟွံလအ်ဟေၚ် တိတ်ဗၠးအာ နူဓရ်အာသဝဂမၠိုၚ်အိုတ်ရ။      

## ဂကောံမၞိဟ် မဂၠိုၚ် ပခမဳ
၇၈။ ယွံခမဳတအ် ဂကောံမၞိဟ်မဂၠိုၚ် ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီ မပဒတဴ ပ္ဍဲဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ် ဗန္ဓုမတဳဂှ် ပဒတဴဒၟံၚ် ပ္ဍဲဂြိုပ်မိဂဒါဝိုန် မၞုံယၟုခေမရဂး၊ ကောန်သၟိၚ် မၞုံယၟုခဏ္ဍ ကေုာံ ကောန်ပြောဟိတ် မၞုံယၟုတိဿဂမၠိုၚ်လေဝ် ကးပဲါကၠေံ သော်က္ဍိုပ်သော်ခၟိပ်တုဲ သၠောမ်လတက်ကေက်ယာတ်ဂမၠိုၚ် မဖျောန်လဝ် ဍာ်လွံက်အိုတ်တုဲ နူအဝေါၚ်ဘဝခရှ် လုပ်အာ အဝေါၚ်ဘဝခမဳ ပ္ဍဲဇရေၚ် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်အိုတ်ရဂး" ရဴဝွံ (သဂွံမိၚ်ကေတ်အိုတ်ဟေၚ်ရ)။ 

သဂွံမိၚ်ကေတ်အိုတ်တုဲ ကသပ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ် ကုညးဂမၠိုၚ်ဂှ်ရ "ကောန်သၟိၚ်မၞုံယၟုခဏ္ဍ ကေုာံကောန်ပြောဟိတ် မၞုံယၟတိဿဂမၠိုၚ် ကးပါဲကၠေံ သော်က္ဍိုပ်သော်ခၟိပ်တုဲ သၠောမ်လတက်ကေတ် ယာတ်ဂမၠိုၚ် မဖျောန်လဝ် ဍာ်လွံက်အိုတ်တုဲ နူအဝေါၚ်ဘဝခရှ် လုပ်စိုပ်အဝေါၚ်ဘဝခမဳတုဲ ဓရ် ကေုာံ ဝိနယ် မဒဂေတ်ဒၟံၚ်ဂှ် ဟွံယုတ်သဝ်ဟေၚ်ရ၊ ဒဒှ် ခမဳဂှ် ဟွံယုတ်သဝ်ဟေၚ်ရ၊ ကောန်သၟိၚ်ဗၠာဲ မၞုံယၟုခဏ္ဍ ကေုာံ ကောန်ပြောဟိတ် မၞုံယၟုတိဿဂမၠိုၚ် ကးပဲါကၠေံ သော်က္ဍိုပ်သော်ခၟိပ်တုဲ သၠောမ်လတက်ကေတ် ယာတ်ဂမၠိုၚ်မဖျောန်လဝ်ဍာ်လွံက်အိုတ်တုဲ နူအဝေါၚ်ဘဝခရှ် လုပ်အာအဝေါၚ်ဘဝခမဳမာန်အိုတ်ဏီရ၊ ပိုယ်ညးဂမၠိုၚ်တုန် သာ်လဵုလုပ်ဟွံမာန်ဂွံနွံဏီဂှ်ရော" ရဴဝွံ (ကသပ်ကတဵုဒှ်အိုတ်ရ)။  

ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဂကောံမၞိဟ်မဂၠိုၚ် ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီဂှ် တိတ်အာနူဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတဳတုဲ ပြာပ်အာဇရေၚ် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ် မပဒတဴဒၟံၚ် ပ္ဍဲဂြိုပ်မိဂဒါဝိုန် မၞုံယၟုခေမဂှ်တုဲမ္ဂး လ္ၚောဝ်သပဝတ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ်ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်တုဲ ဂဇအ်ဒၟံၚ် ပ္ဍဲဌာန်မဗဗွဲ မွဲဒၞာဲအိုတ်ရ။   

၇၉။ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကုမဍာံစၟတ်ဂှ် တွံကဵုဂလာန်ဓရ် မဒှ်အတိုၚ်လၟေၚ် ကုဂကောံမၞိဟ်ဂမၠိုၚ်ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီဂှ်ရ၊ ဂလာန်ဓရ်ဂှ်တုန် ညးဍေံဂှ်ရော - ဂလာန်ဓရ် မစပ်ကဵုဒါနကီု၊ ဂလာန်ဓရ် မစပ်ကဵုသဳလကီု၊ ဂလာန်ဓရ် မစပ်ကဵုဍုၚ်သွဝ်ကီု၊ ဒုဟ်ကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ် ပွမယုတ်သဝ် ပွမကၠိခ္ဍက်ကီု၊ ဖဵုပ္ဍဲပွမတိတ်ဗၠး နူကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ်ကီု စၞောန်ထ္ၜးကဵုရ။    

တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ပ္ဍဲကာလမတီကေတ် ဂကောံမၞိဟ်ဂမၠိုၚ် ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီမၞုံကဵုစိုတ်ဒုၚ်စရၚ်၊ စိုတ်ဍိုန်ညောန်၊ စိုတ်စာ်စ္ဍးအာ နူဓရ်နဳဝိုန်၊ စိုတ်မြဟ်မြဴတိုန်၊ စိုတ်လျုၚ်ဇြုၚ်သ္ဍိုက်ဂှ် စၞောန်ထ္ၜးတဴ ဓရ်ဒေသနာ 'သာမုက္ကံသိက' မတွံဂး ဒုက္ခ ဒဒိုခ်ကီု၊ သမုဒယ ဟိုတ်ဒဒိုခ်ဂွံကတဵုဒှ်ကီု၊ နိရောဓ အရာဒဒိုခ်ပၠိုတ်ကီု၊ မဂ္ဂ လၟေၚ်ဂၠံၚ်တရဴဒှ်ဟိုတ်အာစိုပ် အရာဒဒိုခ်ပၠိုတ်ကီုရ။ ယာတ်မဗုအး မစာ်စ္ဍး နူကမၠိ ကၠိခ္ဍက်ဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴဂိုၚ်ဇြောတ်ကေတ် ဍာ်လွံက် ဗွဲမဒးရးကီု၊ တုပ်တဴသာ်ဝွံဟေၚ် ပ္ဍဲဒၞာဲဂှ်ဟေၚ် "ဓရ်အလုံအိုတ်သီု မၞုံသဘဴ ပွမကတဵုဒှ်ဂှ် မၞုံသဘဴပွမပၠိုတ်ရ" ရဴဝွံ သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ် မတ်ဓရ် မစာ်စ္ဍး နူမၠိုက်ကၠိုက်လ္ၚေၚ်ကိလေသဂှ် ကတဵုဒှ် ကုဂကောံမၞိဟ်ဂမၠိုၚ် ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီဂှ်ရ။     

၈၀။ ယွံခမဳတအ် ဂကောံမၞိဟ်ဂမၠိုၚ် ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီဂှ် ညာတ်ကေတ် ဓရ်အိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ အာစိုပ်ဓရ်အိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ တီကေတ်ဓရ်အိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ တၞီလုပ်အာ ဓရ်အိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ ကၠောံအာ သၠေဟ်ပၟာအိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ စာ်စ္ဍးအာ နူပွမ(ချပ်သၠေဟ်ပၟာ) သာ်တေအ်ဟာ သာ်ဏအ်ဟာအိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ ပ္ဍဲသာသနာကျာ် အာစိုပ် ပွမဂံၚ်သကာအိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ သီုဟွံလျုၚ်ပတှေ်ညးမွဲသအာၚ်ဂှ် တီညာတ်ကေတ် အလဵုဇကုဟေၚ်အိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ ဂရၚ်ပတီတိုန် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကုမဍာံစၟတ် ဂလာန်ဝွံအိုတ်ရ -      

"ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် (ဓရ်ဂှ်) ထေက်ကဵုသ္ဍိုက်မၠိုက်လောန်ကွေံရ၊ ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် (ဓရ်ဂှ်) ထေက်ကဵုသ္ဍိုက်မၠိုက်လောန်ကွေံရ၊ ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် ဝတ္ထုဗကပ်လဝ်ဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴဗတးလ္ၚာကဵုကီု ဝတ္ထုဂြောပ်ဗဒန်လဝ်ဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴပံက်ထ္ၜးကဵုကီု ကုညးမတ်ဂေတ် တၠိၚ်ဒၟံၚ်ဂၠံၚ်ဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴဟီုလဴကဵုဂၠံၚ်ဍာန် ဍာံစၟတ်ကီု 'ညးဂမၠိုၚ် မၞုံကဵုမတ်မညာတ်ဂှ် ကြက်သဂွံညာတ်ကေတ် ရုပ်သာ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်ရ' ရဴဝွံ ပ္ဍဲတိုက်ဒမၠု သၟဟ်ညံၚ်ရဴ စံၚ်ဗဂဵုကဵု ပၟတ်ကၠေၚ်သ္ဍဴကီု၊ တုပ်တဴသာ်ဝွံဟေၚ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဂှ် နကဵုဟိုတ် မဂၠိုၚ်စၞောန်ထ္ၜးကဵုဓရ်ရ။ ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် ပိုယ်ဍိုက်တအ်ညးဂမၠိုၚ် ပြာပ်ခသပစ္ၜုဲစ္စော်ကဵု တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲအိုတ်ရ၊ ဓရ်ဂှ်လေဝ် ပြာပ်ခသပစ္ၜုဲစ္စော်အိုတ်ရ၊ (သၚ်ဂှ်လေဝ် ပြာပ်ခသပစ္ၜုဲစ္ၜော်အိုတ်ရ)၊ ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် ပိုယ်ဍိုက်တအ်ညးဂမၠိုၚ် မိက်ဂွံကလိဂွံ ဒဒှ်ထပိုယ်ခမဳ ပ္ဍဲဇရေၚ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲအိုတ်ရ" ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီအိုတ်ရ)။      

## ညးမပခမဳ ကိုပ်ကၠာဂမၠိၚ် ကလိဂွံ ဓရ်တၟေၚ်
၈၂။ ယွံခမဳတအ် ခမဳဂမၠိုၚ် ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီ ကၠာတေအ် (အဃောအလံၚ်ကျာ်တိတ်ဂြိုပ် ပတုပ်ဗက်တုဲ မပဒၟံၚ်ခမဳအိုတ်)ဂှ် သဂွံမိၚ်ကေတ်အိုတ်ဟေၚ်ရ - "တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် စိုပ်ဒၟံၚ်ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတဳတုဲ ပဒတဴဒၟံၚ် ပ္ဍဲဂြိုပ်မိဂဒါဝိုန် မၞုံယၟုခေမရဂး၊ ဓရ်ဂှ်လေဝ် ဟီုတွံဒၟံၚ်ရဂး" ရဴဝွံ (သဂွံမိၚ်ကေတ်အိုတ်ဟေၚ်ရ)။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ခမဳဂမၠိုၚ် ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီဂှ် ပြာပ်အာဇရၚ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ်ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကုမဍာံစၟတ် မပဒတဴဒၟံၚ် ပ္ဍဲဂြိုပ်မိဂဒါဝိုန်မၞုံယၟုခေမ ဇရေၚ်ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတဳတုဲမ္ဂး လ္ၚောတ်သပဝတ် တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳမထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်တုဲ ဂဇအ်ဒၟံၚ်ပ္ဍဲဌာန်မဗဗွဲ မွဲဒၞာဲအိုတ်ရ။ 

၈၃။ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကုမဍာံစၟတ်ဂှ် တွံကဵုဂလာန်ဓရ် မဒှ်အတိုၚ်လၟေၚ် ကုဂကောံခမဳဂမၠိုၚ်ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီဂှ်ရ၊ ဂလာန်ဓရ်ဂှ်တုန် ညးဍေံဂှ်ရော - ဂလာန်ဓရ် မစပ်ကဵုဒါနကီု၊ ဂလာန်ဓရ်မစပ်ကဵုသဳလကီု၊ ဂလာန်ဓရ် မစပ်ကဵုဍုၚ်သွဝ်ကီု၊ ဒုဟ်ကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ် ပွမယုတ်သဝ် ပွမကၠိခ္ဍက်ကီု၊ ဖဵုပ္ဍဲပွမတိတ်ဗၠး နူကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ်ကီု စၞောန်ထ္ၜးကဵုရ။ 

တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ် ပ္ဍဲကာလမတီကေတ် ဂကောံခမဳဂမၠိုၚ် ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီ မၞုံကဵုစိုတ်ဒုၚ်စရၚ်၊ စိုတ်ဍိုန်ညောန်၊ စိုတ်စာ်စ္ဍးအာ နူဓရ်နဳဝိုရ်၊ စိုတ်မြဟ်မြဴတိုန်၊ စိုတ်လျုၚ်ဇြုၚ်သ္ဍိုက်ဂှ် စၞောန်ထ္ၜးတဴ ဓရ်ဒေသနာ 'သာမုက္ကံသိက' မတွံဂး ဒုက္ခ ဒဒိုခ်ကီု၊ သမုဒယ ဟိုတ်ဒဒိုခ်ဂွံကတဵုဒှ်ကီု၊ နိရောဓ အရာဒဒိုခ်ပၠိုတ်ကီု၊ မဂ္ဂလၟေၚ်ဂၠံၚ်တရဴဒှ်ဟိုတ်အာစိုပ် အရာဒဒိုခ်ပၠိုတ်ကီုရ။ ယာတ်မဗုအး မစာ်စ္ဍး နူကမၠိ ကၠိခ္ဍက်ဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴဂိုၚ်ဇြောတ်ကေတ် ဍာ်လွံက် ဗွဲမဒးရးကီု၊ တုပ်တဴသာ်ဝွံဟေၚ် ပ္ဍဲဒၞဲါဂှ်ဟေၚ် "ဓရ်အလုံအိုတ်သီု မၞုံသဘဴ ပွမကတဵုဒှ်ဂှ် မၞုံသဘဴပွမပၠိုတ်ရ" ရဴဝွံ သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ် မတ်ဓရ်မစာ်စ္ဍး နူမၠိုက်ကၠိုက်လ္ၚေၚ်ကိလေသဂှ် ကတဵုဒှ်ကုဂကောံခမဳဂမၠိုၚ် ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီဂှ်ရ။ 

၈၄။ ပ္ဍဲကာလဂှ် ဂကောံခမဳဂမၠိုၚ် ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီဂှ် ညာတ်ကေတ် ဓရ်အိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ အာစိုပ်ဓရ်အိုတ်ဂှ်တုဲ တီကေတ် ဓရ်အိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ တၞီလုပ်အာ ဓရ်အိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ ကၠောံအာသၠေဟ်ပၟာအိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ စာ်စ္ဍးအာနူပွမ(ချပ်သၠေဟ်ပၟာ) သာ်တေအ်ဟာ သာ်ဏအ်ဟာအိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ ပ္ဍဲသာသနာကျာ် အာစိုပ်ပွမဂံၚ်သကာအိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ သီုဟွံလျုၚ်ပတှေ်ညးမွဲသအာၚ်ဂှ် တီညာတ်ကေတ် အလဵုဇကုဟေၚ်အိုတ်ဂှ်ဒှ်တုဲ ဂရၚ်ပတီတိုန် တဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကုမဍာံစၟတ် ဂလာန်ဝွံအိုတ်ရ - 

"ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် (ဓရ်ဂှ်) ထေက်ကဵုသ္ဍိုက်မၠိုက်လောန်ကွေံရ၊ ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် (ဓရ်ဂှ်) ထေက်ကဵုသ္ဍိုက်မၠိုက်လောန်ကွေံရ၊ ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် ဝတ္ထုဗကပ်လဝ်ဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴဗတးလ္ၚာကဵုကီု ဝတ္ထုဂြောပ်ဗဒန်လဝ်ဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴပံက်ထ္ၜးကဵုကီု ကုညးမတ်ဂေတ် တၠိၚ်ဒၟံၚ်ဂၠံၚ်ဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴဟီုလဴကဵုဂၠံၚ်ဍာန် ဍာံစၟတ်ကီု 'ညးဂမၠိုၚ် မၞုံကဵုမတ်မညာတ်ဂှ် ကြက်သဂွံညာတ်ကေတ် ရုပ်သာ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်ရ' ရဴဝွံ ပ္ဍဲတိုက်ဒမၠုဂှ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴ စံၚ်ဗဂဵုကဵုပၟတ်ကၠေၚ်သ္ဍဴကီု၊ တုပ်တဴသာ်ဝွံဟေၚ် တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဂှ် နကဵုဟိုတ်မဂၠိုၚ် စၞောန်ထ္ၜးကဵုဓရ်ရ။ ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် ပိုဲဍိက်တအ်ညးဂမၠိုၚ် ပြာပ်ခ သပစ္ၜုဲစ္ၜော်ကဵု တၠဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲအိုတ်ရ။ ဓရ်ဂှ်လေဝ် ပြာပ်ခ သပစ္ၜုဲစ္ၜော်အိုတ်ရ၊ သၚ်ဂှ်လေဝ် ပြာပ်ခ သပစ္ၜုဲစ္ၜော်အိုတ်ရ၊ ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် ပိုဲဍိုက်တအ်ညးဂမၠိုၚ် မိက်ဂွံကလိဂွံ ဒဒှ်ထပိုဲခမဳ ပ္ဍဲဇရေၚ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲအိုတ်ရ" ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီအိုတ်ရ)  

၈၅။ ယွံခမဳတအ် ခမဳဂမၠိုၚ် ဒစာံလက်ကဵုပန်လ္ၚီတအ်ဂှ် ကလိဂွံဒဒှ်ထပိုဲခမဳ ပ္ဍဲဇရေၚ်တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကုမဍာံစၟတ်အိုတ်ရ။ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကုမဍာံစၟတ်ဂှ် နကဵုဂလာန်ဓရ် ကဵုညးဂမၠိုၚ်ဂှ် တီညာတ်ကေတ် (ဒတုဲဖဵု) ကဵုဒဂိုန်ဂိုၚ်ကေတ် (ဓရ်) (သွက်သဂွံဒဂေတ်ဓရ်) ကဵုသကေတ်သကာ ကဵုမြဟ်မြဴတုဲမဂး စၞောန်ထ္ၜးကဵု ဒုဟ်ဓရ်သၚ်္ခါရဂမၠိုၚ် ပွမယုတ်သဝ် ပွမကၠိခ္ဍက်ကီု၊ ဖဵုပ္ဍဲပွမတိတ်ဗၠး (နူကာမဂုဏ်ဂမၠိုၚ်)ကီုရ။ တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ဂှ် နကဵုဂလာန်ဓရ် ကဵုတီညာတ်ကေတ် (ဒတုဲဖဵု) ကဵုဒဂိုန်ကေတ် (ဓရ်) (သွက်သဂွံဒဂေတ်ဓရ်) ကဵုသကေက်သကာ ကဵုမြဟ်မြဴတုဲမ္ဂး စိုတ်ညးဂမၠိုၚ်တအ်ဂှ် ဟွံစောဲလာံ (ကဵုမမိက်ကဵုမွဲမွဲ)တုဲ ခြာဟွံလအ်ဟေၚ် တိတ်ဗၠးအာ နူဓရ်အာသဝဂမၠိုၚ်အိုတ်ရ။   
## ကဵုအခေါၚ် သွက်သဂွံဂေတ်ဂ္ၚေၚ် ဒေသစာရဳ
၈၆။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဂကောံခမဳသၚ်ဂမၠိုၚ် မွဲကိုဋ်တြဴလက်ဒစာံလ္ၚီ ပဒတဴဒၟံၚ်ပ္ဍဲဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတဳရ။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ကုတဳလမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ် ပြာပ်အာ ဌာန်လ္ၚုသ္ၚိတ်ဇြတုဲ ဃောသတၚ်တန်တဴဒၟံၚ် ညးမွဲဓဝ်ဂှ် ကသပ်စိုတ်သာ်ဝွံ ကတဵုဒှ်ကၠုၚ်ရ- 

"ပ္ဍဲကာလလၟုဟ်ဝွံ ပ္ဍဲဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတဳ ဂကောံခမဳသၚ်မဂၠိုၚ် တြဴစှော်ဒစာံကိုဋ်တန်တဴဒၟံၚ်ရ၊ အဲသဂွံကဵုအခေါၚ် ကဵုခမဳဂမၠိုၚ် ရဴဝွံမ္ဂး ခိုဟ်ရ- 'ယွံခမဳတအ် တၞဟ်နဒတုဲမြမောဝ် တသိုခ်မၞိဟ်ဂမၠိုၚ် တၞဟ်နမၚ်မွဲလောက တၞဟ်နဒတုဲမြမောဝ် တသိုခ် မၞိဟ်ဒေဝတဴဂမၠိုၚ် သြဝ်ဂေတ်ဂ္ၚေၚ် ဒေသစာရဳအိုတ်ညိ၊ မွဲဂၠံၚ်ဓဝ် သြဝ်လပအာ ညးၜါအိုတ်ညိ၊ ယွံခမဳတအ် သြဝ်ဟီုတွံဓရ် မၞုံကဵုပွမခိုဟ်ဆာဲတမ် ပွမခိုဟ်ဆာဲလဒေါဝ် ပွမခိုဟ်ဆာဲကၞောတ် မဍိုက်ပေၚ်တဴ ကေုာံအရထ မဍိုက်ပေၚ်တဴ ကေုာံသဒ္ဒါအိုတ်ညိ၊ သြဝ်တွံထ္ၜး ကဵုဒဂေတ်မပြဲ မအးဇ္ၚး မဍိုက်ပေၚ် အလုံအိုတ်သီုအိုတ်ညိ၊ သတ်ဂမၠိုၚ် မၞုံကဵုမၠိုက်ကိလေသ မအောန် ပ္ဍဲမတ်ပညာဂှ် နွံအိုတ်ရ၊ (သတ်ဂမၠိုၚ်ဂှ်) ဟိုတ်မဟဂွံကလၚ်ကေတ် ဓရ်ဂှ်ရ ဒးဟောံဗြောံအိုတ်ရ၊ သတ်ဂမၠိုၚ်မတီကေတ် ဓရ်မာန်ဂှ် ကြက်နွံအိုတ်ရ၊ ၜိုန်ဂှ်လေဝ် ပ္ဍဲကာလမကလိလောန်အာ တြဴသၞာံ တြဴသၞာံဂမၠိုၚ်ဂှ် သွက်သဂွံကလၚ်ကေတ် မစၞောန်ထ္ၜးပါတိမုခ် ဒးကလေၚ်ပြာပ်စဴကၠုၚ် ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတဳအိုတ်ဏီရ' ရဴဝွံ သဂွံကဵုအခေါၚ်မ္ဂး ခိုဟ်ရ" ရဴဝွံ (ကသပ် ကတဵုဒှ်ကၠုၚ်ရ)။ 


၈၇။ ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဗြီုဇၞော်မွဲ တီကေတ်ကသပ်စိုတ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲ ဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်နကဵုစိုတ်ဇကုတုဲ တြုံမၞုံကဵုဇြဟတ်ဂှ် သပါတဲ မခ္ဍပ်စွံလဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴပၠးပတိတ်ကီု၊ သပါတဲ မပၠးစွံလဝ် သၟဟ်ညံၚ်ရဴခ္ဍပ်ပၠုပ်ကီု ကၠေံဗ္ဒန်အာ နူဘုံဗြီုတုဲ ဒှ်ပြာကဋ်ကၠုၚ် ပ္ဍဲဂတမုခ်တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်ရ။  

ယွံခမဳတအ် ပ္ဍဲကာလဂှ် ဗြီုဇၞော်လ္ၜက်ကၠေဟ်ပတိုန် ယာတ်ကၞေဟ် ပ္ဍဲလတူပၞး မွဲလပါ်တုဲ ပၚ်ခၠအ်သၟိပ်တဲ လၟောဝ်ဏာဇရေၚ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်တုဲ ဂရၚ်ပတီတိုန် ဂလာန်ဝွံရ- "ယွံကျာ် မၞုံကဵုပိုဉ်တြဴပြကာ တၚ်ကသပ်ဝွံ ဗဗွဲကွေံရ၊ ယွံကျာ် မလေပ်သဂးတဴဂလာန်ခိုဟ်ဆာဲ တၚ်ကသပ်ဝွံ ဗဗွဲကွေံရ။ ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် ပ္ဍဲကာလလၟုဟ်ဝွံ ပ္ဍဲဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ် ဗန္ဓုမတဳ ဂကောံခမဳသၚ်မဂၠိုၚ် တြဴစှော်ဒစာံကိုဋ် တန်တဴဒၟံၚ်ရ၊ ယွံတၠဳမၞုံပိုဉ် ကျာ်တြဲမၞုံကဵုပိုဉ် တြဴပြကာ သြဝ်ကဵုအခေါၚ် ကဵုခမဳဂမၠိုၚ် (ရဴဝွံ) ညိ-  
'ယွံခမဳတအ် တၞဟ်နဒတုဲမြမောဝ် တသိုခ်မၞိဟ်မဂၠိုၚ် တၞဟ်နဒတုဲဖိုလ် ဒတုဲမြမောဝ် တသိုခ်မၞိဟ်ဒေဝတဴဂမၠိုၚ် သွက်သဂွံမၚ်မွဲလောက သြဝ်ဂေတ်ဂ္ၚေၚ် ဒေသစာရဳအိုတ်ညိ၊ မွဲဂၠံၚ်ဓဝ် သြဝ်လပအာ ညးၜါအိုတ်ညိ၊ ယွံခမဳတအ် သြဝ်ဟီုတွံဓရ် မၞုံကဵုပွမခိုဟ်ဆာဲတမ် ပွမခိုဟ်ဆာဲလဒေါဝ် ပွမခိုဟ်ဆာဲကၞောတ် မဍိုက်ပေၚ်တဴ ကေုာံအရထ မဍိုက်ပေၚ်တဴ ကေုာံ သဒ္ဒါအိုတ်ညိ၊ သြဝ်တွံထ္ၜးကဵု ဒဂေတ်မပြဲ မအးဇ္ၚး မဍိုက်ပေၚ်အလုံအိုတ်သီုအိုတ်ညိ၊ သတ်ဂမၠိုၚ် မၞုံကဵုမၠိုက် ကိလေသမအောန် ပ္ဍဲမတ်ပညာဂှ် နွံအိုတ်ရ၊ (သတ်ဂမၠိုၚ်ဂှ်) ဟိုတ်မဟဂွံကလေၚ်ကေတ်ဓရ်ဂှ်ရ ဒးဟောံဗြောံအိုတ်ရ၊ သတ်ဂမၠိုၚ် မတီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ် ကြက်နွံအိုတ်ရ' ရဴဝွံ ဟီုသ္ဂးတုဲ သြဝ်ကဵုအခေါၚ်ညိ။  

ၜိုန်ဂှ်လေဝ် ယွံကျာ်မၞုံပိုဉ် ပ္ဍဲကာလမကလိလောန်အာ တြဴသၞာံ တြဴသၞာံဂမၠိုၚ်ဂှ် သွက်သဂွံကလေၚ်ကေတ် မစၞောန်ထ္ၜးပါတိမုခ် သွက်ခမဳဂမၠိုၚ် ဂွံက္ညပြာပ်ကၠုၚ် ဍုၚ်ဒၟံၚ်သၟိၚ်ဗန္ဓုမတဳမာန်ဂှ်တုန် ပိုဲဍိက်တအ်ညးဂမၠိုၚ်ဟေၚ် ကြက်ရေၚ်တၠုၚ်ကဵုအိုတ်ရ" ရဴဝွံ (ဂရၚ်ဗန္ဓုမတဳမာန်ဂှ်တုန် ပိုဲဍိက်တအ်ညးဂမၠိုၚ်ဟေၚ် ကြက်ရၚ်တၠုၚ်ကဵုအိုတ်ရ" ရဴဝွံ (ဂရၚ်ပတီရ)။ ယွံခမဳတအ် ဗြီုဇၞော်ဂှ် ဂရၚ်ပတီတိုန် ဂလာန်ဝွံတုဲ လ္ၚောဝ်သပဝတ် တၠဳမၞုံပိုဉ်ကျာ်တြဲဝိပဿဳ မထေက်ဒုၚ်ပူဇဴတၟေၚ် မဂြၚ်တီကေတ် ဓရ်ဂမၠိုၚ်အိုတ်သီု အလဵုဇကု မဍာံစၟတ်တုဲ သ္ပရှေ်သှေ်ရဴဂဴတုဲမ္ဂး ပ္ဍဲဒၞဲါဂှ်ဟေၚ် ကၠေံဗဒန်အာရ။  

၈၈။  
## ဗြီုဂမၠိုၚ် ဂရၚ်ပ္တီ