Сугарын Болд-Эрдэнэ

**Сугарын Болд-Эрдэнэ** (1976 онд төрсөн) — Монголын тайз, дэлгэцийн жүжигчин. 

## Намтар 
С.Болд-Эрдэнэ нь жүжигчин Сугарын хүү болж 1976 онд төржээ. 

### Боловсрол 
* 1984-1994 онд Нийслэлийн 52-р сургуулийг төгссөн.
* 1995-1999 онд Соёл Урлагийн Их сургуулийг кино, драмын жүжигчин мэргэжлээр суралцаж төгссөн.
* 2013 онд доктор, профессор С.Сугарын удирдлагад магистрын зэрэг хамгаалсан. 

### Ажилласан байдал 
* 2000 оноос УДЭТ-ын жүжигчнээр ажиллаж байгаад 
* 2019 оноос одоог хүртэл Уран бүтээлийн хэлтсийн даргаар ажиллаж байна.

Монголын драмын урлаг унал­тад байсан тэр цагт Г.Эрдэнэбилэг, С.Болд-Эрдэнэ, Г.Амгаланбаатар, Н.Наранбаатар тэргүүтэй уран бүтээлчид орж ирснээр хэлтэй, хөлтэй болсон гэж үздэг. Эдгээр уран бүтээлчид хамтран "Драмын дөрөв" хэмээх хамтлаг байгуулан дуулж олны талархлыг хүлээж байлаа.

## Уран бүтээл 
### Тайзны дүр 
# Зуны шөнийн зүүд (2000) - Намалдаг
# Сэтгэлд нууцлагддсан амраг (2001)
# Кармен хүүхэн (2001) - Рамендадо
# Надаар тоглосон хайр (2001) - Бүүвэй 
# Хаалганы өмнө жүжгийн Чүнсэрээний дүр (2002. УДЭТ)
# Тэмүүжин (2002) - Дай цэцэн 
# Чиний эхнэр минийх, миний эхнэр минийх (2003) - Франсуа Пенион 
# Садар эрийг номхотгосон нь (2003) - Зарц 
# Бардам туулай (2003) 2-р Бүжин
# Улаан дарвуулт хөлөг - Олны хэсэгт
# Тамгагүй төр - Хүчир
# Ричард ван -Жеймс
# Далан худалч - Малгайчин
# Үнсгэлжин - Ордны дагуул
# Хүйтэн сэнтий - Хятад ноён
# Гавал сар - Ундрал
# Эрлэгийн данс - Гончиг
# Ээжээ - Болд болон Зориг
# Атга нөж - Өгэдэй
# Хуримын бэлэг - Уудам
# Төлөөс - Мөрдөгч
# Аавын хонгорхон үрс - Хятад
# Сүүлчийн бүжгийг чамд үлдээе - Гаабий
# Найрын ширээний ууц - Залуус
# Гарваа жүжгийн +- Олны хэсэгт
# Өширч чадахгүй үнэн - Батсар
# Гургалдайн дуут шөнө - Петр Бородин
# Миний six амрагууд (туйлшрал)
# Хайрын массаж (туйлшрал)
# Тэнгэрийн хүү - Их зайран болон Хан улсын элч
# Хаан түүх I, II, III - Олны хэсэг болон Харуул
# Дурлахыг хориглоно (2003) - Жижгээ
# Тайчигч хөвгүүд ба саарал гудамж (2004) - Гарьд 
# Саран хөхөө (2004) - Лагана 
# Антигона (2005) - Гемон 
# Эр хүн болгож өгөөч (2005) Батаа 
# Амьгүй албат (2005) - Хачиг 
# Атга нөж (2006) - Өгөдэйн дүр 
# Хайрын виз (2006) - Жаргал
# Амьдрал чиний төлөө (2007) - Харгалзагчийн дүр 
# Нууц амраг чинь болъё (2007)- Оргил
# Харц хатан (2007) - Ёндон 
# Сарны цагаан цус (2007) - Эсгэл
# Гол дүрийн амрагууд  (2008) - Жек
# Лусын дагина жүжгийн (2008) - Ханхүү
# Эдип (2008) - Хамгаалагч
# Парисын дарь эхийн сүм (2009) Квазимодо
# Шар тэнгисийн тарчлаан (2009) - Зайгуулынхан
# Би ч гэсэн жаргамаар байна (2010) - Нөхөр 
# Оролмаа (2011) - Сандагдорж
# Ану хатан (2011) - Галдмаа баатар 
# Цэцэрлэгт учирсан хоёр (2012) - Фёдор Кузмыч
# Гамлет (2013) - Гамлет
# Кихот ноён (2013) - Гахайчин
# Норовын намтар (2013) - Захирал 
# Ромео Жульетта (2016) - Лоренцо лам 
# Царцаа намжил (2017) - Номын багш 
# Фауст (2018) - Фауст 
# Бүсгүйн зурвас (2019) - Архай сайд 
# Анна Каренина (2020) - Левин

### Дэлгэцийн дүр 
#Ноён Солиот - Баяр
# Орхидос - Сүхээ
# Хайрлаагүй амь
# Эзэнгүй бөгж
# Амьдрах тасалбар
# Нар сарны зааг
# Удирдагч - Хангал
# Хоёр амь (2017)
#2000 - Манж жанжин
#Сүүн замын сахиул
#Дурлалын золиос - Зураач
#Сэтгэлийн дуудлага
#Чингис хаан (Англи-Монгол хамтарсан) - Бэлгүтэй
#Сая километр - Аав
#Торлогдсон хайр - туслах найруулагч
#Амин дэнс - туслах найруулагч
#Амьдрах тасалбар - Эрка
#Нар сарны зааг - Сэнгээ
#Үл таних эмэгтэй - Ананд
#Эзэнгүй бөгж - гол дүр
#Бөртэ чоно (Япон Монголын хамтарсан) - Хачиун
#Найзууд - гол дүр
#Хайрлаагүй амь - Сүлдээ
#Хоёр амь - Галаа
#Зура - Отгонбаатар                                                                                    
#Boss of boss - Том ах
#Сүүн замын сахиул
#Эрдэнэсийн өв - Инженер
#Хөх тавилан - Нөхөр
#Богд хаан - Ханддорж ван
#Чин Ван Ханддорж - Ханддорж ван
#Амьдрал - Зураач

### Тоглосон клипүүд 
1. Free zone хамтлагийн Миний нулимсыг салхи арчина дуу

2. Дуучин Оюунбилэг                                

3. Дуучин Дашдондогийн Тайчигч хөвгүүд ба саарал гудамж жүжгийн дуу

4. Дуучин С.Жавхлангийн Зүүдэнд уяатай аав

5. Дуучин Б.Жаргалсайханы Эрхүүгийн хавар

6. Дуучин Алтанцэцэгийн Дурлалын золиос киноны дуу

7. Дуучин Алтанцэцэгийн Антигона жүжгийн дуу

8. Чоно хамтлагийн Залуу нас

9.  Дуучин Сэрчмаа, ВХ нарын Нууц амраг чинь болъё жүжгийн дуу

10.Дуучин Сэрчмаагийн Дурлахыг хориглоно жүжгийн дуу

11. Ган-Эрдэнэ, Маралжингоогийн Хайрын виз  жүжгийн дуу

12. Хайрын дурсамж Дөрвөн улирал

13. Хайрын дурсамж Уучил хайрт минь

14. Хайрын дурсамж Санаандгүй учрал

15. Хайрын дурсамж Шүтээн

16. Дуучин Т.Ариунаа Үггүй мордсон чи минь

17. Драм-4, Халиун Сүүлчийн бүжгийг чамд үлдээе жүжгийн дуу

18. Дуучин Ө.Уянга Амьдрал чиний төлөө жүжгийн дуу

19. Дуучин Анхаа, Халиун нарын Лусын дагина жүжгийн дуу

20. Жүжигчидийн дуулсан Гол дүрийн амрагууд жүжгийн дуу

21. Дуучин Ө.Уянга-ын Ээжээ ... жүжгийн дуу

22. Дуучин Хэрлэн Эр хүн болгож өгөөч жүжгийн дуу

23. Хоёр амь киноны дуу

### Радио телевизийн жүжгийн дүрүүд 
1. С.Жаргалсайхан “Хаан түүх” 1,2,3 телевизийн жүжиг - Аанд 

2. Д.Мягмар “Найрын ширээний ууц”  - Галжав 

3. Д.Мэндсайхан “Ээжээ” Жүжиг DVD бичлэг

4. Ш.Гүрбазар “Надаар тоглосон хайр” DVD бичлэг

5. Шар толгой “Саран хөхөө” DVD бичлэг

6. К.Людвиг “Гол дүрийн амрагууд” DVD бичлэг

7. В.Хюго “Парисын Дарь-Эхийн сүм”  DVD бичлэг

8. Б.Цогнэмэх “Тэнгэрийн хүү” DVD бичлэг

9. С.Жаргалсайхан “Нууц амраг чинь болъёо” DVD бичлэг

10. Д.Төрбат “Харц хатан” DVD бичлэг

11. Б.Галаарид “Шар тэнгисийн тарчлаан” DVD бичлэг

12. Х.Пинтер “ Өчигдөр” DVD бичлэг

13. В.Красногоров “Яаж амьдрах юм бэ?” DVD бичлэг       

### Оролцон тоглосон дурсамж, тайлан тоглолтууд 
1. Соёлын тэргүүний ажилтан жүжигчин С.Дамдины тайлан тоглолт

2. Ардын жүжигчин П.Цэрэндагвын тайлан тоглолт

3. Ардын жүжигчин, Төрийн шагналт эрдэмтэн зохиолч Э.Оюуны дурсамж тоглолт

4. Хөдөлмөрийн баатар, Төрийн шагналт, Ардын жүжигчин Г.Гомбосүрэнгийн тайлан тоглолт

5. Гавъяат жүжигчин Ч.Алтан – Өлзийн тайлан тоглолт

6. Театр судлаач, орчуулагч Б.Зориг, жүжигчин Д.Цээнямбуу нарын дурсамж тоглолт

7. Ардын жүжигчин Д.Чимид – Осорын дурсамж тоглолт

8. Төрийн соёрхолт, Гавъяат жүжигчин Н.Сувдын тайлан тоглолт Ардын жүжигчин П.Цэрэндагвын тайлан тоглолт

5. Ардын жүжигчин, эрдэмтэн зохиолч Э.Оюуны дурсамж тоглолт

6. Ардын жүжигчин Д.Мэндбаярын тайлан тоглолт

7. Гавъяат жүжигчин Ч.Алтан-Өлзийн тайлан тоглолт

8. Театр судлаач, орчуулагч Б.Зориг, жүжигчин Д.Цээнямбуу нарын дурсамж тоглолт

9. СТА Дамдин “Сөгдөн амьдарснаас сөрж үх” тайлан тоглолт

10. Төрийн хошой шагналт Д.Намдаг “Дурсамж” тоглолт

11. Бөмбөгөр ногооны дуудлага

12. Хөдөлмөрийн баатар, Төрийн шагналт, Ардийн жүжигчин Ц.Гантөмөр “Хүний мөр, миний мөр” тайлан тоглолт

13. СТА, найруулагч Ч.Түвшин “Хайрын тайз” тайлан тоглолт

14. Ардын жүжигчин, УГЗ, найруулагч Б.Мөнхдорж “Театр, жүжиг, би” тайлан тоглолт

15. УГЗ, найруулагч Б.Баатар “Атга нөж” тайлан тоглолт

16. “Алтан үе” дурсамж тоглолт (2005-2018)

17. Ардын жүжигчин Ж.Лхамхүү “Сэтгэлээс ургасан дүрүүд”  тайлан тоглолт (2005)

18. Ардын жүжигчин Ж.Лхамхүү “Шавийн эрдэм багшаас”  тайлан тоглолт (2010)

19. УГЗ, найруулагч Н.Ганхуяг “Эрчүүдээ баярлуулцгаач” тайлан тоглолт

20. Ардын жүжигчин Г.Мягмарнаран тайлан тоглолт

21. УГЖ Б.Жаргалсайхан тайлан тоглолт

22. Ардын жүжигчин С.Сарантуяагийн “Зүрхнээс зүрхэнд” уран бүтээлийн цэнгүүн

23. УГЗ Б.Баатар найруулагч агсны “Найруулагч Б.Баатар” хүндэтгэлийн тоглолт

23. Г.Доржсамбуу найруулагч агсны “Тэнгэр мэднэ” хүндэтгэлийн тоглолт

### Бие даасан уран бүтээлүүд 
1.”Хайрын дурсамж” цомог /1990-ээд оны дууны/

2.”Бүсгүй чамд” цомог 

3.”Хайрын дурсамж” тоглолт /хөгжимт/

4.”Бүсгүй чамд” тоглолт 

5. “Хайрын дурсамж” театрчилсан ион концерт 2006 он

6. УГЖ У.Уранчимэгтэй хамтран “Парисын Дарь-Эхийн сүм” жүжгийн дуу

7.дуучин Халиунтай хамтран “Сүүлчийн бүжгийг чамд үлдээе” жүжгийн дуу, 

### Оролцсон олон улсын наадам, фестивал, аялан тоглолт 
1. Литва улсад болсон хүүхдийн жүжгийн фестивал “Алунгоо эх” Бүгнүүтэй (2002)

2. ОХУ-ын Буриад улсын Улан-Үдэ хотод “Алтан сэрэг” фестивал

3. Солонгосын Масан хотын олон улсын театрын фестивалд “Хаан угсаа” ханхүү (2002)

4. Солонгосын Масан хотноо “Сэндэр охин” баяны хүү (2003)

5. Англи, Ирланд улсад ажиллаж амьдарч буй монголчуудад зориулан “Хайрын дурсамж” тоглолт (2007)

6. АНУ-д амьдарч буй монголчуудад зориулан“Хайрын дурсамж” тоглолт (2008) онд тоглосон

7. УДЭТ-ын аялан тоглолтын хүрээнд 2002 оноос хойшхи аялан тоглолтууд (21 аймаг)

8. Европын холбооны улсуудаар Драм-4 хамтлагийн “Бүсгүй чамд” тоглолт (2015)

9. БНСУ-д ажиллаж амьдарч буй монголчуудад зориулан Драм-4 хамтлагаараа “Бүсгүй чамд” тоглолт (2018) 

## Гавьяа шагнал 
* 2004 онд Чиний эхнэр минийх, миний эхнэр минийх жүжгийн Франсуа Пернины дүрээр “Гэгээн Муза I ” наадмын Шилдэг эрэгтэй дүрийн шагнал
* 2006 онд Соёлын тэргүүний ажилтан цол тэмдэг
* 2013 онд Алтангадас одон
* 2011 онд “Би ч гэсэн жаргамаар байна” жүжгийн Нөхрийн дүрээр “Гэгээн Муза VIII” наадмын Шилдэг эрэгтэй гол дүрийн шагнал болон БСШУЯ-ны “Мөнгөн мод” наадмын Шилдэг жүжигчин шагнал
* 2012 онд “Тэнгэрийн хүү” жүжгийн Хан улсын элчийн дүрээр “Гэгээн Муза IX” наадмын Шилдэг эрэгтэй туслах  дүрийн шагнал болон БСШУЯ-ны “Мөнгөн мод” наадмын “Тайз дэлгэцийн шилдэг жүжигчин” шагнал
* 2013 онд “Гамлет” жүжгийн Гамлетийн дүрээр “Гэгээн Муза X” наадмын Шилдэг эрэгтэй гол дүрийн шагнал
* 2019 онд Хөдөлмөрийн гавьяаны улаан тугийн одон 
* 2021 онд Монгол Улсын Гавьяат жүжигчин

## Эх сурвалж 
*https://web.archive.org/web/20210510144727/http://drama.mn/artist?id=9

Ангилал:Монголын жүжигчин
Ангилал:Хөдөлмөрийн Гавьяаны Улаан Тугийн одон шагналтан (Монгол)
Ангилал:Монголчууд
Ангилал:1976 онд төрсөн
Ангилал:Алтан гадас одон шагналтан
Ангилал:Амьд хүн
__FORCETOC__
__INDEX__
__NEWSECTIONLINK__