Илья Репин

**Илья Ефимович Репин** (, *1844 оны наймдугаар сарын 5 (хуучин тооллоор долоодугаар сарын 24 – 1930 оны есдүгээр сарын 29*) нь Оросын нэрт уран зураач, цээж зурагчин бөгөөд Передвижники буюу реалист зураачдын бүлгэмийн гишүүн байв.

## Намтар 
И.Репин Украины Харьков мужийн Чугуев хотод төржээ. Эцэг Ефим Васильевич (1804—1894) цэргийн албан хаагч байсан. Эх Татьяна Степановна бичиг үсэг тайлагдсан, идэвхтэй эмэгтэй байсан тул хүүхдүүдийнхээ боловсролд анхаарал тавьж, сурган хүмүүжүүлж, А.Пушкин, Ю.Лермонтов, Жуковский нарын бүтээлүүдийг уншиж өгөөд зогсохгүй тариачдын хүүхдүүд, насанд хүрэгчдийн сурдаг жижиг сургууль зохион байгуулж байжээ.

Илья хүү эртнээс зураг зурах дур сонирхолтой болсон, 1855 онд түүнийг газарзүйн хэвлэлийн сургуульд явуулсан боловч 1857 онд сургууль нь хаагдаж Илья Репин бурхан зурдаг И.М.Бунаковын урланд оржээ. Репин тэндээ хурдан шилдэг нь болж, 16 настайдаа сүм хийд барих, сэргээн засварлах чиглэлээр ажилладаг артельд уригдан орж сүүлдээ бие даан ажиллаж эхэлсэн байна. 1863 онд И.Репин Санкт -Петербург хотод очиж Урлагийн академид элсэхээр шийджээ. "Би шууд ороогүй, харин оройн урлагийн сургуульд сурсны дараа шийдсэн" гэж дурсаж байжээ. Гэхдээ 1863 оноос тэрээр Академийн оюутан болсон (1871 он хүртэл). И.Крамской, В.Поленов нар түүнтэй ойртон нөхөрлөсөн байна. 8 жилийн турш тэрээр Академийн том алтан медаль зэрэг хэд хэдэн шагнал хүртэсэн ажээ.

1873-1876 онуудад Илья Репин гадаадад амьдарч Испани, Итали орноор аялж, Францын Парист суурьшиж, нутгийн импрессионистуудтай уулзаж, ялангуяа Клод Моне-д дурлажээ. Чухамдаа Парис хотод тэрээр академич цол хүртсэн, мөн шүүмжлэлд өртөж байсан "Садко" зургаа зуржээ. 1877-1882 онуудад зураач Москвад амьдарч, аялагчдын холбооны идэвхтэй гишүүн байжээ. Яг энэ үед тэрээр "Царевна София" зургийг зурж, хамгийн сайн сурагч Валентин Серовтой хамтран ажиллаж эхэлсэн юм. Үүний зэрэгцээ зураач хэдхэн хоногийн дараа нас барсан хөгжмийн зохиолч М.Мусоргскийн хөргийг зуржээ. Энэхүү бүтээл нь шүүмжлэгчдийг гайхшруулсан байдаг.

1883-1900 онуудад зураач Санкт-Петербург хотод амьдарсан. Энэ үеэр тэрээр хамгийн гайхалтай бүтээлүүдээ бичжээ: "Аймшигтай Иван ба түүний хүү Иван", "Тэд хүлээж байсангүй", "Казакууд ...", "Төрийн зөвлөлийн ойн уулзалт" (III Александр хааны захиалгаар). Хэсэг хугацаанд А.Бенуа, С.Дягилев нарын нөлөөнд автсан И.Репин "Урлагийн ертөнц" -ийн гишүүн болжээ. 1894 оноос хойш тэрээр Урлагийн академид багшилж байв.

Зураачийн анхны эхнэр нь түүний найзын дүү Вера Шевцова байв. Гэрлэлт амжилтгүй болж 15 жилийн дараа хосууд салж, хүүхдүүдийг "хувааж": томчуудыг аав нь авч, бага нь ээжтэйгээ үлджээ.

И.Репин хүүхдүүдэд маш их хайртай байсан бөгөөд ихэвчлэн гэр бүлийн хөрөг зурдаг байв. Зураачийн хоёр дахь эхнэр нь Финляндын Пената (Куоккала) өнөөгийн оросын "Репино" тосгонд амьдарч байсан зохиолч Наталья Борисовна Нордман байв. Нордманыг "сонин ааштай" гэдгээрээ алдартай байсан ч гэрлэлт их сайхан байсан. Зохиолч К.Чуковский түүний талаар тийм ч таатай ханддаггүй байв (зохиолч нь зураачийн сайн найз байсан бөгөөд 1925 онд ЗХУ руу нүүхийг зөвлөсөн байв). 1914 онд Илья Репин ганцаараа үлдэж дахиж хэзээ ч гэрлээгүй ажээ.

1918 онд Финланд тусгаар тогтнож Куоккала оросын нутаг биш болж Репин Орос нутгаас тусгаарлагдсан байна. Орос руу буцаах гэж найз нөхөд хүүхдүүд нь оролдсон боловч тэрээр өөрөө нас өндөр болсон гээд буцах сонирхолгүй байжээ.

Зураач 1930 оны 9-р сарын 29-нд Пенаты (Куоккала буюу 1948 оноос хойш оросын "Репино" ) тосгонд нас баржээ. Тэнд нь оршуулсан байна. Тэрээр амьдралынхаа эцэс хүртэл оюун санаагаа цэвэр байлгаж, ажиллахыг хичээж ирсэн гэдэг.

## Амьдрал ба уран бүтээл
, Третьяковын уран зургийн галерей).]]

*, 1880–91 (Оросын Үндэсний музей).]]

## Зургийн цомог

Файл:REPIN Ivan Terrible&Ivan.jpg|*Догшин Иван хүү Ивантайгаа 1581 оны арваннэгдүгээр сарын 16-ны Баасан гаригт*, 1870–1873 (Москва, Третьяковын уран зургийн галерей)
Файл:Ilia Efimovich Repin (1844-1930) - Volga Boatmen (1870-1873).jpg|*Ижил мөрний барлагууд*, 1870–73 (Санкт-Петербург, Оросын Үндэсний музей)
Файл:Sadko.jpg|*Садко усан доорхи хаант улсад зочилсон нь*, 1876 (Оросын Үндэсний музей)
Файл:Ilja Jefimowitsch Repin 002.jpg|*Алим ба навчис'', 1879 (Оросын Үндэсний музей)
Файл:Ilja Jefimowitsch Repin 001.jpg|Үдэшлэг, 1883
Файл:Grand Duke's bride by Repin.jpg|Гүнгийн сүйт бүсгүй, 1885
Файл:Ilya Efimovich Repin (1844-1930) - Portrait of Leo Tolstoy (1887).jpg|Лев Толстойн хөрөг, 1887
Файл:Ilja Jefimowitsch Repin - Saint Nicholas of Myra saves three innocents from death.jpg|Мирагийн Гэгээн Николай Ликияд 1889
Файл:Medeleeff by repin.jpg|Дмитрий Менделеевийн хөрөг
Файл:Ilja Jefimowitsch Repin 004.jpg|Лев Толстойн хөрөг, 1893
Файл:Zhirkiewicz1894.jpg|Зохиолч Александр Жиркевичийн хөрөг, 1894
Файл:Wedding of Nicholas II and Alexandra Feodorovna by Ilja Repin (1894, Russian museum).jpg|Николай болон Александра Фёдоровна нарын хурим, 1894
Файл:Repin state council2.jpg|1900 оны Төрийн зөвлөлийн ёслол хүндэтгэлийн хурал
Файл:Modest Músorgski, por Iliá Repin.jpg|Хөгжимийн зохиолч Модест Мусоргский
Файл:Rubinstein repin.jpg|Антон Рубинштейн
Файл:RepinPaintersDaughter.jpg|Зураачийн охин
Файл:Pobedonostsev by repin.jpg|Константин Победоносцев (эскиз)
Файл:Sophia Alekseyevna, by Ilya Repin.jpg|Софья Алексеевна
Файл:Fet by Repin.jpg|Афанасий Фет
Файл:Ilja Jefimowitsch Repin - Portrait of Vladimir Stasov.jpg|Владимир Стасов
Файл:Ilja Jefimowitsch Repin - Portrait of Pavel Mikhaïlovitch Trétiakov.jpg|Павел Михайлович Третьяков
Файл:Pisemsky by Repin.jpg|Алексей Писемский
Файл:Pushkin derzhavin.jpg|Пушкин Державины өмнө шүлгээ уншиж буй нь (1911)
Файл:Repin 17October.jpg|*1905 оны 10 сарын 17*, 1906–1911
Файл:Nicolas II of Russia by Iliya Repin.jpg|alt=II Николай|Эзэн хаан II Николай (эскиз)
Файл:Archdeacon by Repin.jpg|*Протодиакон*, 1877 (Третьяковын уран зургийн галерей)
Файл:Ilya Repin - Portrait of Mykola Murashko.jpg|Профессор Ивановын хөрөг, 1882
Файл:Tolstoy by Repin 1901.jpg|Толстойн тариачин хувцастай хөрөг, 1901
Файл:Radov by Repin.jpg|"Мужикийн харц" (1877), И.Ф. Радовын хөрөг — уран бүтээлчийн өвөг эцэг.

## Эшлэл
## Нэмэлтээр уншиж болох
*Илья Репин. Уран зураг болон намтар
*Репин Илья Ефимович
*Репиний ажил амьдралын талаар В.А. К. Шишановын туурвиснаар
*В.А. К. Шишанов: РЕПИН ба БЕЛАРУСЬ
*И.Е. Репиний нэрэмжит уран зургийн музей (Чугуев хотын)
*Валерий Шишанов ЗДРАВНЁВО: 1917 оны аравдугаар сарын дараа
*Волга мөрний онгоц чирэгчид (1870–1873)
*Агуу уран зураач – Илья Репин

## Намтар
* Repeats the standard Soviet interpretation of Repin's life and work.
* Standard Soviet treatment, but well illustrated.
* Critical non-Soviet treatment with much fresh information, but geared primarily toward academics.
*
*Jackson, David, *The Russian Vision: The Art of Ilya Repin* (Schoten, Belgium, 2006?).
*Karageorgevich, Prince Bojidar, "Professor Repin," in the Magazine of Art, xxiii. p.&nbsp;783 (1899)

## Холбоос
*IlyaRepin.org Илья Репин 102 уран бүтээл
*Ольгагийн уран зургийн галерейд Илья Репин
*Оросын уран зургийн галерей дахь Репиний бүтээлүүд
*Repin "Zdrawneva" Manor House-Museum in Ruba, Bielarus.
*Repin "Penaty" Estate in Repino/Kuokkala, Russia, currently a museum
*Украйны Чугуев хот дахь Репиний гэр музей
*Илья Ефимович Репиний зурагтай шуудангийн марк
*

Ангилал:Оросын уран зураач
Ангилал:Украины уран зураач
Ангилал:Санкт-Петербургийн уран бүтээлч
Ангилал:Реализмын уран зураач
Ангилал:Хүндэт легионы гишүүн
Ангилал:Оросууд
Ангилал:1844 онд төрсөн
Ангилал:1930 онд өнгөрсөн