Air China

**Air China Ltd** (SEHK: **0753**, SSE: **601111**, LSE: **AIRC**) (хятад. хялбар. 中国国际航空公司, пиньинь: Zhōngguó Guójì Hángkōng Gōngsī, англи бүрэн нэр. «*Chinese International Aviation Company*», товч 国航) — Бээжин хотод төвтэй БНХАУ-ын төрийн өмчит агаарын тээврийн компани.

Хятадын агаарын тээврийн онгоцны тоогоороо "China Southern Airlines" -ын араас хоёрт ородог компани. 2007 оны 12-р сараас дэлхий нийтийн агаарын зорчигч тээврийн "Star Alliance" холбооны гишүүн. 

## Түүх 
БНХАУ-ын Тээврийн яамны харьяа Иргэний агаарын тээврийн захиргааны (англи. *Civil Aviation Administration of China, товч. CAAC*) салбаруудыг бие даасан агаарын тээврийн компаниудад хуваах тухай засгийн газрын шийдвэрийн үр дүнд "Air China" компани нь 1988 оны 7-р сарын 1-нд байгуулагдсан юм. CAAC нь 1987 оны сүүлээр өөрчлөн байгуулагдсаны үр дүнд нь Air China, China Eastern, China Southern, China Northern, China West South, China West Northern гэсэн зургаан агаарын тээврийн компани бий болсон байна. Бээжинд төвтэй Air China олон улсын болон тив дамнасан томоохон агаарын тээврийн компани болж, 1988 оны 7-р сарын 1-ний өдөр Хятадын Иргэний агаарын тээврийн захиргаанаас холын зайны нисэх онгоц (Боинг 747, 767, 707, дунд оврын 737) болон онгоцны нисэх тодорхой чиглэлүүдийг хүлээн авсан байна. 

1988 онд байгуулагдсанаас хойш Air China 6000 ажилтантай бөгөөд олон улсын 31, дотоодын 30 чиглэлд үйлчилж байсан. Air China бол Хятадын хамгийн том агаарын тээврийн компани байсан бөгөөд түүний тэргүүлэх тээвэрлэгч юм. 1989 онд Air China 106 сая долларын цэвэр ашиг олж, 383 сая долларын орлого олж байжээ.

Үүний дараа 1994 онд агаарын тээврийн төрийн зохицуулалтыг орхисон нь нисэх онгоцны буудлуудад гадаадын хөрөнгө оруулалтыг татах, гаднаас эх газрын Хятад руу нисэх онгоц импортлохыг хялбаршуулах боломжтой болсон. 1996 он гэхэд тус улсад 108 нисэх онгоцны буудал ажиллаж, тэдгээрээс тогтмол нислэг үйлдэж, 30 орчим агаарын тээврийн компани ажиллаж байжээ. 1997 онд Air China 1.38 тэрбум долларын (11.5 тэрбум юань) эргэлттэй гэж зарласан. Онгоцны тоо 65 хүрч чиглэлийн тоо 144 болж нэмэгдсэн байна. 1997 оны 10-р сар гэхэд Air China logo хувьцаагаа олон нийтэд гаргахаар бэлтгэв. China Eastern Airlines болон China Southern Airlines компаниуд нэг жилийн өмнө Хонг Конг, Нью-Йоркийн биржид бүртгүүлсэн байв. Air China 1997 оны Азийн санхүүгийн хямралаас үүдэн бизнесийн уналтаас болж эдгээр төлөвлөгөөгөө орхисон. 1998 онд Air China 16 сая орчим зорчигч тээвэрлэсэн байна.

2006 онд тус компани дэлхийн зорчигч тээврийн агаарын тээврийн "Star Alliance" холбоонд нэгдэх гэрээнд гарын үсэг зурав. 2007 оны 12-р сарын 12-нд Air China охин компани болох Шанхайн агаарын тээврийн хэд хэдэн ажлыг гүйцэтгэсний дараа тус холбооны гишүүн болсон.

2009 оны 7-р сард Air China  асуудалтай байгаа охин компани "Эйр Макао"-гийнхаа хувьцааг 19.3 сая ам.доллараар худалдаж авснаар агаарын тээврийн компанийн эзэмшил 51 хувиас 80.9 хувь болж нэмэгджээ. Сарын дараа тэргүүлэгч компани Хонгконгийн томоохон агаарын тээврийн Cathay Pacific-ийн 12.5%-ийн хувьцааг эзэмшихийн тулд 6.3 тэрбум хонконг доллар (813 сая ам. доллар) зарцуулж, Хонг Конгийн агаарын тээврийн компанийн эзэмшлийн хувийг 17.5%-аас 30% болгон авчээ.

2010 оны 12-р сарын 23-нд Air China Хятадын анхны дотоодын зорчигчдыг газрын автобусаар ойролцоох хотууд руу тээвэрлэх үйлчилгээ үзүүлдэг хосолсон тийзийн үйлчилгээг нэвтрүүлсэн.

2011 оны 11-р сарын 15-ны өдөр Air China компани нислэгүүддээ Wi-Fi утасгүй интернетийн үйлчилгээг санал болгож эхэлсэн нь тус компанийг Хятадын агаарын тээвэрлэгчдийн дунд мөн анхдагч болгосон юм.

## Үзүүлдэг үйлчилгээний салбарууд 
* **Агаарын тээвэр** - зорчигч, ачааг агаарын тээвэрлэлт,
* **Инженерийн үйлчилгээ** - агаарын хөлгийн шинэчлэл, засвар, үйлчилгээ,
* **Терминал** - газар дээрх үйлчилгээ, үүнд бүртгүүлэх, буух, VIP амралтын өрөө үйлчилгээ, зочид буудлын үйлчилгээ, ачаа тээшийг зөөвөрлөх, буулгах, ачих үйлчилгээ, кабин цэвэрлэх, онгоцны дамжин өнгөрөх үйлчилгээ,
* **Бусад үйлчилгээ** - нийтийн хоол болон бусад агаарын тээврийн үйлчилгээ.

## Air China онгоцнууд 
Ангилал:БНХАУ-ын авиа компани
Ангилал:Хятадын тээврийн аж ахуйн нэгж