open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ബാബ രാം ചന്ദ്ര

1920-കളിലും 1930 കളിലും ഭൂവുടമകളുടെ ദുരുപയോഗം തടയുന്നതിന് കൃഷിക്കാരെ സംഘടിപ്പിച്ച നേതാവായിരുന്നു ബാബ രാം ചന്ദ്ര . ഇന്ത്യക്ക് പുറമെ ഫിജി ചരിത്രത്തിലും അദ്ദേഹം പ്രശസ്തനാണ്.12 വർഷക്കാലം ഫിജിയിൽ ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ച തൊഴിലാളിയെന്ന നിലയിലും, നിർബന്ധിത തൊഴിൽ സബ്രദായമായ ഇന്ഡൻച്ചർ സിസ്റ്റം അവസാനിപ്പിക്കാനുള്ള തന്റെ ശ്രമങ്ങളേയും അവസാനിപ്പിക്കാൻ അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിച്ചു. ശ്രീധർ ബൽവന്ത് ജൊധ്പുർകാർ എന്നാണ്യഥാർത്ഥ പേര് . ബ്രാഹ്മണനായിരുന്നു അദ്ദേഹം. 1904 ൽ ഫിജിക്ക് അംബേദ്കറെ തൊഴിലാളിയായി രാംചന്ദ്ര റാവു എന്ന പേര് മാറ്റിയതിനു ശേഷം ബ്രാഹ്മണൻ ബ്രാഹ്മണെ മറച്ചുവയ്ക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. കമലാ കാന്റ് ത്രിപാഠിയുടെ ചരിത്ര കഥാപാത്രമായ ബേഡഖലിൽ പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളിൽ ഒരാളാണ് ഇദ്ദേഹം. 1947 ൽ അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു.
വർഗ്ഗം:1864-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:മറാഠികൾ
ഛത്രപതി ശിവാജി മഹാരാജ് വാസ്തു സംഗ്രഹാലയ

മഹാരാഷ്ട്രയിലെ മുംബൈ നഗരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു സംഗ്രഹാലയമാണ് **ഛത്രപതി ശിവാജി മഹാരാജ് വാസ്തു സംഗ്രഹാലയ**. ഇന്ത്യയിൽ നിന്നും വിദേശരാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നും ലഭിച്ച അമ്പതിനായിരത്തിൽ പരം പ്രദർശനവസ്തുക്കളാണ് ഈ മ്യൂസിയത്തിലുള്ളത്. സിന്ധു നദീതട സംസ്കാരത്തിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളും ഗുപ്ത, മൗര്യ, ചാലൂക്യ, രാഷ്ട്രകൂട ഭരണകാലങ്ങളിലെ ശില്പങ്ങളും മറ്റും ഇവിടെയുണ്ട്.

## ചരിത്രം

1904-ൽ മുംബൈയിലെ പൗരപ്രമുഖർ ചേർന്ന് വെയിൽസ് രാജകുമാരന്റെ സന്ദർശനത്തിന്റെ ഓർമ്മ നിലനിർത്താനായി ഒരു മ്യൂസിയം പണിയണമെന്ന് തീരുമാനിച്ചു. 1905 നവംബർ 11-ന് വെയിൽസ് രാജകുമാരൻ കെട്ടിടത്തിന് തറക്കല്ലിട്ടു. ‘പ്രിൻസ് ഓഫ് വെയിൽസ് മ്യൂസിയം ഓഫ് വെസ്റ്റേൺ ഇന്ത്യ’ എന്നായിരുന്നു ഇതിന്റെ ഔദ്യോഗിക നാമം. 1907 മാർച്ച് ഒന്നിന് കെട്ടിടം പണിയുവാനുള്ള ഭൂമി അനുവദിക്കപ്പെട്ടു. ഒരു തുറന്ന മൽസരത്തിനു ശേഷം 1909-ൽ ജോൺ വിറ്റെറ്റ് എന്ന വാസ്തുശില്പിക്ക് ഇതിന്റെ രൂപരേഖ തയ്യാറാക്കുവാനുള്ള ചുമതല ഏൽപ്പിക്കപ്പെട്ടു. പിൽക്കാലത്ത്, 1911-ൽ ഗേറ്റ് വേ ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ രൂപരേഖ തയ്യാറാക്കിയതും ഇദ്ദേഹമാണ്.
1915-ൽ കെട്ടിടം പണി പൂർത്തിയായിയെങ്കിലും ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധകാലത്ത് ഈ കെട്ടിടം ഒരു ശിശുക്ഷേമകേന്ദ്രമായും സൈനിക ആശുപത്രിയായും ഉപയോഗിക്കപ്പെട്ടു. പിന്നീട് 1920-ലാണ് മ്യൂസിയം കമ്മിറ്റിക്ക് ഇത് കൈമാറുന്നത്. 1922 ജനുവരി 10-ന് അന്നത്തെ ബോംബേ ഗവർണ്ണറുടെ ഭാര്യ, ലേഡി ലോയ്ഡ്, ഈ മ്യൂസിയം ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു.
1998-ൽ ഇത് ഛത്രപതി ശിവാജി മഹാരാജ് വാസ്തു സംഗ്രഹാലയ എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു]]..
## ചിത്രശാല

File:Dvarapala Yaksha.JPG|ദ്വാരപാലകൻ, എ.ഡി. 2-ആം നൂറ്റാണ്ട്
File:Devotee statue.JPG|ഭക്തൻ, സിന്ധ്,  എ.ഡി. 5-ആം നൂറ്റാണ്ട്
File:Gautama Buddha statue (5th century CE).jpg|ബുദ്ധപ്രതിമ, എ.ഡി. 5-ആം നൂറ്റാണ്ട്
File:Brahma statue (6th century CE).jpg|ബ്രഹ്മാവ്, എലിഫന്റാ,  എ.ഡി. 6-ആം നൂറ്റാണ്ട്
File:Varuna with Varunani.jpg|വരുണൻ, വരുണനി, കർണ്ണാടക, എ.ഡി. 8-ആം നൂറ്റാണ്ട്
File:Buddha Nov 2015.JPG| ബുദ്ധപ്രതിമ, തമിഴ്നാട്, എ.ഡി. 10-ആം നൂറ്റാണ്ട്
Prince of Wales Museum Japanese Sculpture.jpg|ജാപ്പനീസ് പ്രതിമ


## അവലംബം

വർഗ്ഗം:മുംബൈയിലെ മ്യൂസിയങ്ങൾ
ഡാൻജൻ സ്കെയിൽ

ഗ്രഹണ സമയത്തെ ചന്ദ്രന്റെ നിറഭേദങ്ങൾ കണക്കാക്കുന്ന അളവ് കോലാണ് **ഡാൻജൻ സ്കെയിൽ**. ചന്ദ്രഗ്രഹണം നടക്കുമ്പോൾ ഭൂമി ചന്ദ്രനെ മറയ്ക്കുന്നു. സൂര്യരശ്മിയെ ചന്ദ്രനിലെത്താതെ ഭൂമി തടയുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്. എങ്കിലും ദൗമാന്തരീക്ഷത്തിലൂടെ അരിച്ചെത്തുന്ന സൂര്യരശ്മികൾ നിറഭേദങ്ങളോടുകൂടിയ ചന്ദ്രന്റെ കാഴ്ച നൽകുന്നു.
## കണ്ടുപിടിത്തം
ഗ്രഹണത്തിന്റെ തീവ്രതയനുസരിച്ച് കടുത്ത ഇരുണ്ട നിറം, ഇരുണ്ടതോ തവിട്ടോ നിറം, രക്തച്ചുവപ്പ്, മഞ്ഞകലർന്ന ചുവപ്പ്, ഓറഞ്ച് എന്നിങ്ങനെ വിവിധ നിറങ്ങളിൽ ചന്ദ്രൻ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. ഈ നിറഭേദങ്ങൾ കണക്കാക്കുന്നതിനുള്ള തോതാണ് ഡാൻജൻ സ്കെയിൽ. 1921 ൽ, ഫ്രഞ്ച് ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞനായ ആൻഡ്രെ  ലൂയിസ് ഡാൻജനാണ് ഇത് നിർദ്ദേശിച്ചത്.   അദ്ദേഹത്തോടുള്ള  ആദരസൂചകമായാണ് ഡാൻജൻ സ്കെയിൽ എന്ന പേര് നൽകിയത്. പൂജ്യം മുതൽ 4 വരെയുള്ള അങ്കനങ്ങളാണ് ഇതിൽ കണക്കാക്കുന്നത്. വളരെയേറെ ഇരുണ്ട ചന്ദ്രഗ്രഹണത്തിന് പൂജ്യം നൽകുമ്പോൾ കൂടിയ തിളക്കത്തോടുള്ള ഗ്രഹണത്തിന് നാല് രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. മറ്റുള്ളവയ്ക്ക് 1,2,3 എന്നും നൽകുന്നു. L എന്ന അക്ഷരം കൊണ്ടാണ് ഇതിന്റെ തോത് രേഖപ്പെടുത്തുന്നത്.
## സ്കെയിൽ

സ്കെയിൽ നിർണ്ണയിക്കുന്നത് താഴെക്കാണിച്ച പ്രകാരമാണ്:

## L ന്റെ മൂല്യം സ്വാധീനിക്കുന്ന ഘടകങ്ങൾ
ഗ്രഹണസമയത്തെ ചന്ദ്രന്റെ കാഴ്ചയെ സ്വാധീനിക്കുന്ന നിരവധി ഘടകങ്ങളുണ്ട്. 
*ഭൂമിയുടെ നിഴൽ വഴിയുള്ള ചന്ദ്രന്റെ പാത.
*ഭൂമിയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിന്റെ സവിശേഷതകൾ

*വിസരണ ഫലമായി അന്തരീക്ഷത്തിലെത്തുന്ന പ്രകാശം ചന്ദ്രന് ചുവപ്പ് നിറം നൽകാം.
*വിസരണ പ്രകാശത്തിന്റെ തീവ്രത ഗ്രഹണ സമയത്തെ ചന്ദ്രന്റെ തിളക്കത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്നു. 
## അവലംബം

## External links
* https://web.archive.org/web/20050823095028/http://sunearth.gsfc.nasa.gov/eclipse/OH/Danjon.html

വർഗ്ഗം:ജ്യോതിശാസ്ത്ര പ്രതിഭാസങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ഭൗമ പ്രതിഭാസങ്ങൾ

വർഗ്ഗം:ചന്ദ്രൻ
വർഗ്ഗം:ചന്ദ്രഗ്രഹണം
കുർട് ലെവിൻ

ജർമ്മൻ- അമേരിക്കൻ മന:ശാസ്ത്രജ്ഞനായിരുന്നു **കുർട് ലെവിൻ**.(ഏപ്രിൽ 15, 1880 – ഒക്ടോബർ 12, 1943)പ്രഷ്യയിലെ ഒരു സാധാരണ കുടുംബത്തിൽ 1890 ൽ ജനിച്ച ലെവിൻ വൈദ്യശാസ്ത്ര പഠനത്തിനാണ് ബർലിനിൽ  എത്തിയത്.തന്റെ ഇരുപത്തിനാലാമത്തെ വയസ്സിൽ മനശാസ്ത്രത്തിൽ ഡോക്ടറേറ്റ് കരസ്ഥമാക്കി. സാമൂഹിക മനശാസ്ത്രത്തിൽ ലെവിന്റെ സംഭാവനകൾ പ്രധാനമാണ്.ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ട മനശാസ്ത്രവിദഗ്ദ്ധരിലൊരാളാണ് ലെവിൻ.
## അവലംബം
ആൽബർട്ട് എല്ലിസ്

അമേരിക്കൻ മന:ശാസ്ത്രജ്ഞനായിരുന്നു **ആൽബർട്ട് എല്ലിസ്**. ( **Albert Ellis**  ജനനം: സെപ്റ്റംബർ 27, 1913 – ജൂലൈ 24, 2007-പെൻസിൽ വാനിയ) *റാഷണൽ ഇമോട്ടീവ്  ബിഹേവിയർ തെറാപ്പി* എന്ന അപഗ്രഥനരീതി വികസിപ്പിച്ചെടുത്തത് എല്ലിസ് ആണ്. (*REBT*).നവീനമായ അവബോധ പെരുമാറ്റ ചികിത്സാ(കോഗ്നിറ്റിവ് ബിഹേവിയറൽ)രീതികളിൽ നിർണ്ണായക സ്വാധീനമാണ് എല്ലിസ് ചെലുത്തിയത്..
എല്ലിസിന്റേതായി 80 പുസ്തകങ്ങളും 1200 ലേഖനങ്ങളും പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ മന:ശാസ്ത്രജ്ഞർ
വർഗ്ഗം:1913-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:2007-ൽ മരിച്ചവർ
കാൾ സ്റ്റംഫ്

{{Infobox
ജർമ്മൻ മനശാസ്ത്രജ്ഞനും തത്ത്വചിന്തകനുമായിരുന്നു **കാൾ സ്റ്റംഫ്**.(ജ: 21 ഏപ്രിൽ 1848 – 25 ഡിസം: 1936).ഗെസ്റ്റാൾട്ട് സിദ്ധാന്തങ്ങൾ വികസിപ്പിച്ചെടുക്കുന്നതിൽ സ്റ്റംഫ് നിർണ്ണായക സ്വാധീനമാണ് ശിഷ്യന്മാരായ കോഹ്ലറിലും, കോഫ്കയിലും ചെലുത്തിയത്.ബർലിൻ സർവ്വകലാശാലയിൽ അദ്ധ്യാപകനാകുന്നതിനു മുൻപ് പ്രേഗിലെയും,മ്യൂണിക്കിലേയും സർവ്വകലാശാലകളിൽ സേവനം അനുഷ്ഠിച്ചിരുന്നു.

## അവലംബം


വർഗ്ഗം:മനഃശാസ്ത്രജ്ഞർ
ഹംഗേറിയൻ ഭാഷ

ഹംഗറിയിലെ ഔദ്യോഗിക ഭാഷയാണ് **ഹംഗേറിയൻ** ( **Hungarian**   *മഗ്യാർ* )  യൂറോപ്യൻ യൂണിയന്റെ 24 ഔദ്യോഗിക ഭാഷകളിൽ ഒന്നാണിത്. 1920-ലെ ട്രിയനൻ ഉടമ്പടി പ്രകാരം നേരത്തെ ആസ്ട്രോ-ഹങ്കേറിയൻ സാമ്രാജ്യത്തിൽ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്ന സ്ലോവാക്യ, പടിഞ്ഞാറൻ ഉക്രൈൻ, റൊമാനിയയിലെ ദക്ഷിണ, മദ്ധ്യ പ്രദേശങ്ങൾ (ട്രാൻസിൽവേനിയ, പാർത്തിയം), വടക്കൻ സെർബിയ, തെക്കൻ പോളണ്ട്, വടക്കൻ ക്രൊയേഷ്യ, വടക്കൻ സ്ലൊവീന്യ എന്നീ പ്രദേശങ്ങളിലേയ്ക്കു ചിതറിപ്പോയ ഹംഗേറിയൻ വംശജർ ധാരാളമായി താമസിക്കുന്നയിടങ്ങളിൽ ഹംഗേറിയൻ ഭാഷ സംസാരിക്കുന്നവർ ധാരാളമായുണ്ട്.ഇന്തോ-യുറോപ്യൻ ഭാഷകളിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത യൂറോപ്യൻ ഭാഷകളിൽ ഒന്നാണിത്. ഉറാലിക്ക് ഭാഷാഗോത്രത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു ഭാഷയാണിത്

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ഹംഗറിയിലെ ഭാഷകൾ
കോട്ടയം ചെല്ലപ്പൻ

മലയാളചലച്ചിത്രരംഗത്തിന്റെ ആരംഭം മുതൽ അറുപതുകൾ വരെ അഭിനയരംഗത്തുണ്ടായിരുന്ന പ്രതിഭാധനനാണ്  **കോട്ടയം ചെല്ലപ്പൻ** (20 ജനുവരി 1923 – 26 ഡിസംബർ 1971) . അക്കാലത്തെ മിക്ക നടന്മാരെയും പോലെ നാടകരംഗത്തുനിന്നാണ് അദ്ദേഹം സിനിമയിലെത്തിയത്. തുടർന്നും അദ്ദേഹം നാടകരംഗത്തുണ്ടായിരുന്നു.. 1967ൽ കദീജ എന്ന ഒരു ചിത്രത്തിന് കഥയും എഴുതിയിട്ടുണ്ട്.

## വ്യക്തിജീവിതം
കോട്ടയത്തിനടുത്ത് കാരാപുഴയിൽ പൂവേലിൽ ശങ്കുവിന്റെയും കുഞ്ഞിപ്പെണ്ണിന്റെയും ആറുമക്കളിൽ ഒരാളായി  1923 ജനുവരി 20നു ജനിച്ചു.  രാഘവൻ, കരുണാകരൻ, സുകുമാരൻ സുമതിക്കുട്ടി, പത്മാവതി എന്നിവരാണ് കൂടപ്പിറപ്പുകൾ. കോട്ടയം എം.ഡി ഹൈസ്കൂളിൽ പഠിച്ചു. ഇന്റർമീഡിയറ്റ് വരെ വിദ്യാഭ്യാസമുഌഅ അദ്ദേഹം നാടകരംഗത്ത് സജീവമായി. തുടർന്ന് സിനിമാരംഗത്തെത്തിയ അദ്ദേഹം തിക്കുറിശ്ശിയുടെനിർദ്ദേശപ്രകാരമാണ് പേരിനൊപ്പം കോട്ടയം ചേർത്തത്. 1971ൽ 48അം വയസ്സിൽ ഹൃദ്രോഗം മൂലം അന്തരിച്ചു. (ഡിസംബർ 20)  

## ചലച്ചിത്രരംഗം
### നടൻ

### കഥ
* കദീജ (1967)

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*
*Kottayam Chellappan at MSI
ജമുനാറാണി

തെലുങ്ക്, കന്നട, തമിഴ്, മലയാളം, സിംഹള എന്നീ ഭാഷകളിലായി ആറായിരത്തിലധികം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചിട്ടുള്ള പ്രസിദ്ധഗായികയാണ് **കെ. ജമുനാറാണി**. 1938 മെയ് 17 ന് ആന്ധ്രപ്രദേശിൽ ജനിച്ചു  കെ വരദരാജുലു  വയലിൻ വിദുഷി കെ ദ്രൌപതി എന്നിവരാണ് മാതാപിതാക്കൾ

ഏഴാമത്തെ വയസ്സിൽ (1946) ത്യാഗയ്യ എന്ന ചിത്രത്തിലാണ് കുട്ടിയായ ജമുനാറാണി ആദ്യമായി പാടിയത്. 1952 ൽ ‘വളയപതി’ എന്ന തമിഴ് സിനിമയിൽ നായികയ്ക്കുവേണ്ടി ഗാനം ആലപിച്ചു. 1953 ൽ ദേവദാസ് എന്ന സിനിമയിലെ റാണിയുടെ പാട്ടുകളും പ്രേക്ഷക ഹൃദയം കവർന്നു. ഗുലേബക്കാവലി (1955)യിലെ 'ആശയും എൻ നേശമും', പാട്ടൊന്‌റു കേട്ടേൻ (പാശമലർ ) ,ആട്ടം ആട്ടം (ബാഗപ്പിരിവിനൈ) തുടങ്ങി അനേകം ഹിറ്റുകൾ ജമുനാറാണിയുടേതായി പിറന്നു.

ജമുനാറാണിയെ മറന്നുകൊണ്ട്, തമിഴ് ചലച്ചിത്രഗാനങ്ങളുടെ സുവർണ്ണകാലത്തെപ്പറ്റി ഓർക്കുക സാദ്ധ്യമല്ല. ഒരു പ്രത്യേകതരം ശൃംഗാരരസം തുളുമ്പുന്ന ഭാവം അവരുടെ ശബ്ദത്തിനുണ്ട്.

1953 ൽ ജമുനാറാണി തന്റെ ആദ്യ സിംഹള ഗാനം ആലപിച്ചു.‘സുജാത’ ആയിരുന്നു ചിത്രം. തുടർന്ന് നിരവധി സിംഹളഗാനങ്ങളും ആലപിച്ചു.

ജനോവ എന്ന ചിത്രത്തിൽ എം.എസ്. വിശ്വനാഥന്റെ സംഗീതത്തിൽ 'ഇടിയപ്പം...' എന്ന ഗാനം ആലപിച്ചുകൊണ്ട് ജമുനാറാണി മലയാളത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു. എം ജി രാമചന്ദ്രൻ അഭിനയിച്ച ഏക മലയാള ചിത്രം കൂടിയാണ് ജനോവ. ഇതിൽ എം ജി ആറിന് ശബ്ദം നലികിയിരിക്കുന്നത് സബാസ്റ്റ്യൻ കുഞ്ഞുകുഞ്ഞു ഭാഗവതരാണ്. ‘ആനവളർത്തിയ വാനമ്പാടി’,‘ഭാഗ്യജാതകം’,‘പുതിയ ആകാശം പുതിയ ഭൂമി’, ‘സ്നേഹദീപം’,ഡയൽ 2244’ എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലും അവർ മലയാളത്തിൽ പാടിയിട്ടുണ്ട്. അവിവാഹിതരായ അവർ സഹോദരനുമായി മദ്രാസിൽ താമസിയ്ക്കുന്നു. 1998 ൽ തമിഴ്‌നാട് സർക്കാരിന്റെ കലൈമാമണി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചു. 2002 ൽ അറിഞ്ഞർ അണ്ണാദുരൈ പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു. 
## മലയാളഗാനങ്ങൾ

വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ
ഇവാൻ ഇല്ലിച്ച്

ക്രൊയേഷ്യൻ-ഓസ്ട്രിയൻ ദാർശനികനും,, നിരൂപകനുമായിരുന്നു **ഇവാൻ ഇല്ലിച്ച്**. (4 സെപ്റ്റംബർ 1926 – 2 നവം: 2002) സമകാലിക വിദ്യാഭ്യാസം, തൊഴിൽ, ഊർജ്ജ ഉപയോഗം, ഗതാഗതം, സാമ്പത്തിക വികസനം എന്നിവയെക്കുറിച്ച് വിമർശനാത്മക പഠനങ്ങൾ നടത്തിയിട്ടുള്ള പണ്ഡിതനാണ്. റോമൻ കത്തോലിക്കാ പുരോഹിതനായും അദ്ദേഹം സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇറ്റാലിയൻ, സ്പാനിഷ്, ഫ്രഞ്ച്, ജർമൻ എന്നീ ഭാഷകളിൽ അഗാധമായ അവഗാഹമുണ്ടായിരുന്ന ഇല്ലിച്ചിനു ഗ്രീക്ക്, ലാറ്റിൻ, പുറമേ ഇംഗ്ലീഷ്, ഹിന്ദി, എന്നീഭാഷകളും വഴങ്ങുമായിരുന്നു. 1942 മുതൽ 1946 വരെ ദൈവശാസ്ത്രം, തത്ത്വചിന്ത എന്നീ വിഷയങ്ങൾ റോമിലെ പൊന്തിഫിക്കൽ ഗ്രിഗോറിയൻ സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്നും അഭ്യസിച്ചു. 

## അവലംബം
* 
* 
* 
* 
* 

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
* ''The International Journal of Illich പഠനം'' 
* Davidtinapple.com: വിപുലമായ ഒരു സെറ്റ് Illich ന്റെ രചനകൾ recordings
* uni-b ക്സ്റ്റ് ''To Hell With Good മനോഭാവങ്ങളും''  — *, 1968*.
* Wtp.org: ഇവാൻ Illich കൂടെ ജെറി ബ്രൗൺ  — *KPFA, 22 March 22, 1996*.
* The Encyclopaedia of Informal Education: Illich ലേഖനം 
* 
വർഗ്ഗം:1926-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:2002-ൽ മരിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:മാനവികതാവാദികൾ
ലിയോപോൾഡ് കോർ

ആസ്ട്രിയയിൽ ജനിച്ച സാമ്പത്തികവിദഗ്ദ്ധനും രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകനുമായിരുന്നു **ലിയോപോൾഡ് കോർ** (5 ഒക്ടോബർ 1909- – 26 ഫെബ്: 1994-ഇംഗ്ലണ്ട്)  പ്യൂർട്ടോ റികോ സർവ്വകലാശാലയിലെ പ്രൊഫസറുമായിരുന്ന കോർ "ദാർശനിക അരാജക്ത്വവാദി എന്നു സ്വയം വിശേഷിപ്പിച്ചിരുന്നു.*ബ്രേക്ക് ഡൗൺ ഓഫ് ദ് നേഷൻസ് *അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഏറ്റവും വിഖ്യാത കൃതിയാണ്.
വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|297x297ബിന്ദു|Leopold Kohr ' s best known book

## അവലംബം

## കൃതികൾ
* *Small is Beautiful:*  1993.
* "Disunion Now:
* *ഇന്നർ സിറ്റി: From Mud To Marble*, Y Lolfa, 1989.
* *വികസന ഇല്ലാതെ Aid: അർദ്ധസുതാര്യ Society*, Schocken Books, 1979.
* *The Overdeveloped Nations: Diseconomies സ്കെയിൽ*, Schocken, 1978.
* *The City Of Man: The Duke Of Buen Consejo*, 1976.
* *The Breakdown of Nations*, Routledge & K. Paul, 1957 (1986 സഹായമേശ വിക്കിപീഡിയ ഉപയോഗിക്കുന്നതിനെ കുറിച്ചുള്ള ചോദ്യങ്ങൾ പതിപ്പ് at books.google.com); ചെൽസി പച്ച പബ്ലിഷിംഗ് കമ്പനി എഡിഷൻ, 2001.
* 
വർഗ്ഗം:1909-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:1994-ൽ മരിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ഹരിത ചിന്തകർ
ജോൺ പാപ് വർത്ത്

ഒരു ഇംഗ്ലീഷ് പുരോഹിതനും എഴുത്തുകാരനും ആണ് ജോൺ പാപ്വർത്ത് (ജനനം 12 ഡിസംബർ 1921) പൊതുപ്രവർത്തനത്തിലുമേർപ്പെട്ടിരുന്ന ജോൺ നേരെ വമ്പൻപൊതു ,സ്വകാര്യ സംഘടനകളെ  നിരന്തരം എതിർത്തുപോരുകയും താരതമ്യേന ചെറുകിട സംരംഭങ്ങളുടെ വക്താവുമായിരുന്നു..

## കൃതികൾ
* *The Economics of Humanism*
* New politics, Garlandfold, 1982; Small is powerful: the future as if people really mattered, Praeger, 1995Praeger, 1995
* Shut Up and Listen: A New Handbook for Revolutionaries, self-published, 1997 Village democracy, Volume 25 of Societas (Imprint Academic), Societas Series, Ingram Publishing Services, 2006,  Co-editor with Ernst Friedrich Schumacher, A pair of cranks: a compendium of essays by two of the most influential and challenging authors of the 20th century, (Selected essays by E.F. Schumacher and Leopold Kohr), New European, 2003, .

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
* Portrait of John Papworth by Natalie ഡി'Arbeloff
* New Internationalist ലേഖനം ജോണ് Papworth (1981) 
* നാലാം ലോക Review, at സംക്രമണം നെറ്റ്വർക്ക് ന്യൂസ് വെബ് സൈറ്റ്.
വർഗ്ഗം:1921-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ഹരിത ചിന്തകർ
വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ
ക്രിസ്റ്റീന പെറി

**ക്രിസ്റ്റീന ജൂഡിത് പെറി** (ജനനം ഓഗസ്റ്റ് 19, 1986) ഒരു അമേരിക്കൻ ഗായികയും ഗാനരചയിതാവുമാണ്. 2010-ൽ ജാർ ഓഫ് ഹാർട്ട്സ് എന്ന തന്റെ അരങ്ങേറ്റഗാനം *സോ യു തിങ്ക് യു ക്യാൻ ഡാൻസ്* എന്ന അമേരിക്കൻ ടെലിവിഷൻ പരിപാടിയിൽ അവതരിപ്പിച്ച ശേഷം അറ്റ്ലാന്റിക് റെക്കോർഡ്സുമായി കരാറിൽ ഒപ്പിടുകയും ദ ഓഷ്യൻ വേ സെഷൻസ് എന്ന എക്സ്റ്റൻഡ്‌ഡ് പ്ലേ ഇറക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നാലെ ആദ്യ സ്റ്റുഡിയോ ആൽബം, ലവ്സ്ട്രോങ് (2011) പുറത്തിറങ്ങി.

2012- ൽ ഇറങ്ങിയ ഹോളിവുഡ് ചിത്രം ദ ട്വിലൈറ്റ് സാഗ: ബ്രേക്കിംഗ് ഡോൺ - പാർട്ട് 2 വിനു വേണ്ടി എ തൗസൻഡ് ഇയേർസ് എന്ന ഗാനം പെറി രചിക്കുകയും റെക്കോർഡ് ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ഈ ഗാനത്തിന്റെ നാലു ദശലക്ഷം പതിപ്പുകൾ യുഎസിൽ വിറ്റഴിയുകയും 4എക്‌സ് പ്ലാറ്റിനം റേറ്റിംഗ് നേടുകയും ചെയ്തു. പെറി പിന്നീട് എ വെരി മെറി പെറി ക്രിസ്മസ്സ് എന്ന തന്റെ രണ്ടാമത്തെ എക്സ്റ്റൻഡ്‌ഡ് പ്ലേ 2012 ൽ ഇറക്കി. 2014 ൽ പെറി രണ്ടാമത്തെ സ്റ്റുഡിയോ ആൽബം ഹെഡ് ഓർ ഹാർട്ട് പുറത്തിറക്കി.

## ആൽബങ്ങൾ
### സ്റ്റുഡിയോ ആൽബങ്ങൾ

### എക്സ്റ്റൻഡ്‌ഡ് പ്ലേ

## അവലംബം

## ബാഹ്യ കണ്ണികൾ
* 
* 
* 
* 
വർഗ്ഗം:1986-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ഓഗസ്റ്റ് 19-ന് ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ
അഡോബി സിസ്റ്റംസ്

ഒരു അമേരിക്കൻ ബഹുരാഷ്ട്ര കംപ്യൂട്ടർ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ കമ്പനിയാണ് **അഡോബി സിസ്റ്റംസ് ഇൻകോർപറേറ്റഡ്** (/ ədoʊbiː / ədohbee). അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ കാലിഫോർണിയയിലെ സാൻ ജോസിലാണ് കമ്പനി ആസ്ഥാനം. ചരിത്രപരമായി മൾട്ടിമീഡിയ, സർഗാത്മകത സോഫ്റ്റ്‌വെയർ ഉത്പന്നങ്ങളുടെ നിർമ്മാണത്തിൽ കേന്ദ്രീകരിച്ചായിരുന്നു അഡോബി, അടുത്തകാലത്ത് ഇൻറർനെറ്റ് ആപ്ലിക്കേഷൻ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ വികസന രംഗത്തേക്കും കടന്നു. ചിത്രങ്ങൾ എഡിറ്റ് ചെയ്യുന്ന സോഫ്റ്റ്‌വെയർ ആയ ഫോട്ടോഷോപ്പ്, അക്രോബാറ്റ് റീഡർ, പോർട്ടബിൾ ഡോക്യുമെന്റ് ഫോർമാറ്റ് (പിഡിഎഫ്), അഡോബി ക്രിയേറ്റീവ് സ്യൂട്ട്, അതിന്റെ പിൻഗാമിയായ അഡോബി ക്രിയേറ്റീവ് ക്ലൗഡ് എന്നിവയിലൂടെയാണ് കമ്പനി അറിയപ്പെടുന്നത്.

ജോൺ വാർനോക്ക്, ചാൾസ് ഗെഷ്കെ എന്നിവർ ചേർന്ന് ഡിസംബർ 1982 ൽ ആണ് ഈ കമ്പനിക്ക് രൂപം നൽകിയത്. പോസ്റ്റ് സ്ക്രിപ്റ്റ് പേജ് വിവരണ ഭാഷ വികസിപ്പിക്കുന്നതിനും വിൽക്കുന്നതിനുമായി സീറോക്സ് പിഎആർസി കമ്പനിയിലെ ജോലി ഇരുവരും ഈ കമ്പനി സ്ഥാപിച്ചത്. 1985 ൽ ആപ്പിൾ കമ്പ്യൂട്ടർ അവരുടെ ലേസർറൈറ്റർ പ്രിന്ററുകളിൽ ഉപയോഗിക്കാൻ അഡോബിയിൽ നിന്നു പോസ്റ്റ് സ്ക്രിപ്റ്റ് ലൈസൻസ് വാങ്ങി. 

2015 ഓടെ, അഡോബി സിസ്റ്റംസ് കമ്പനിയിൽ ലോകമെമ്പാടുമായി ഏകദേശം 15,000 ജീവനക്കാർ ഉണ്ടെന്നാണ് കണക്ക്. ഇതിൽ നാല്പതു ശതമാനം പേർ സാൻ ഹോസെയിലാണ് ജോലി ചെയ്യുന്നത്. ന്യൂട്ടൺ, ന്യൂയോർക്ക് സിറ്റി, മിനെപൊളിസ്, ലേഹി, സിയാറ്റിൽ, സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോ എന്നിവിടങ്ങളിലും പ്രധാന വികസന പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടക്കുന്നുണ്ട്.
 
## സജീവ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ

## അവലംബം

## ബാഹ്യ കണ്ണികൾ
* 
വർഗ്ഗം:NASDAQൽ പട്ടികപ്പെടുത്തിയ കമ്പനികൾ
വർഗ്ഗം:അമേരിക്ക ആസ്ഥാനമായുള്ള ബഹുരാഷ്ട്രകമ്പനികൾ
വർഗ്ഗം:അഡോബി സിസ്റ്റംസ്
മാൻഡ്രിൽ

ഓൾഡ് വേൾഡ് മങ്കി കുടുംബത്തിലെ (Cercopithecidae) ഒരു അംഗമാണ് **മാൻഡ്രിൽ** (മാൻഡ്രില്ലസ് സ്ഫിങ്ക്സ്). ഡ്രിൽ എന്ന ഇനത്തോടൊപ്പം, മാൻഡ്രില്ലസ് എന്ന ജനുസ്സിൽ പെട്ട രണ്ടു ഇനങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ഇത്. മാൻഡ്രില്ലും ഡ്രില്ലും ഒരിക്കൽ ബബൂണുകൾക്കൊപ്പം പാപ്പിയോ ജനുസ്സിലാണ് ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നതെങ്കിലും ഇപ്പോൾ മാൻഡ്രില്ലസ് എന്ന സ്വന്തം ജനുസ്സ് രൂപീകരിച്ചു. കാഴ്‌ച്ചയിൽ ബബൂണുകളെപ്പോലെ തോന്നിക്കുമെങ്കിലും ഇവർക്ക് സെർക്കോസീബസ് മാംഗാബേയുമായാണ് അടുത്ത ബന്ധം. തെക്കൻ കാമറൂൺ, ഗാബോൺ, ഇക്വറ്റോറിയൽ ഗിനിയ, കോംഗോ എന്നിവിടങ്ങളിൽ മാൻഡ്രേലുകൾ കാണപ്പെടുന്നു. ഉഷ്ണമേഖലാ മഴക്കാടുകളിലാണ് ഇവ കാണപ്പെടുന്നത്. മാൻഡ്രില്ലുകൾ വളരെ വലിയ കൂട്ടങ്ങളായി ജീവിക്കുന്നു. പഴങ്ങളും ഷഡ്പദങ്ങളുമൊക്കെ ഭക്ഷിക്കുന്ന മിശ്രഭുക്കാണ് മാൻഡ്രലുകൾ. ജൂലൈ മുതൽ സെപ്റ്റംബർ വരെയാണ് ഇണചേരൽ കാലം. 

ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ കുരങ്ങുകളാണ് മാൻഡ്രില്ലുകൾ. " മുതിർന്ന ആൺ മാൻഡ്രില്ലിനെപ്പോലെ ഇത്രയും അസാധാരണമായ രീതിയിൽ നിറമുള്ള ഒരു സസ്തനിയും ഇല്ല”എന്ന് തന്റെ ഡിസന്റ് ഓഫ് മാൻ എന്ന പുസ്തകത്തിൽ ചാൾസ് ഡാർവിൻ എഴുതി. വംശനാശ ഭീഷണി നേരിടുന്ന ഒരിനമായാണ് ഐ.യു.സി.എൻ ഇവയെ കണക്കാക്കുന്നത്.  

## വിവരണം
left|ലഘുചിത്രം|225x225ബിന്ദു|Close-up of a male mandrill's colorful face
ഒലിവ് പച്ച അല്ലെങ്കിൽ കടുത്ത ഗ്രെ നിറമാണ് മാൻഡ്രില്ലുകളുടെ രോമത്തിന്. വയറിന്റെ ഭാഗത്ത് വെളുത്ത നിറമാണ്. മുന്നോട്ടുതള്ളി നിൽക്കുന്ന മുഖത്തു ഒരു ചുവന്ന വരയും അതിന്റെ വശങ്ങളിലെ നീല വരമ്പുകൾ എന്നിവ സവിശേഷതയാണ്.  കൂടാതെ ചുവന്ന നാസാരന്ധികളും അധരങ്ങളും, മഞ്ഞയിൽ വെള്ള നിറഞ്ഞ താടിയും ഉണ്ട്. ജനനേന്ദ്രിയങ്ങൾക്കും മലദ്വാരത്തിനും ചുറ്റുമുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ ചുവന്ന, പിങ്ക്, നീല, സ്കാർലെറ്റ്, പർപ്പിൾ എന്നീ ബഹുവർണങ്ങൾ നിറഞ്ഞതാണ്. മുതിർന്ന ആൺ മാൻഡ്രില്ലുകളിൽ ഈ വർണ്ണവൈവിധ്യം കൂടുതൽ പ്രകടമാണ്. 

## അവലംബം

## ബാഹ്യ കണ്ണികൾ
* ARKive – images and movies of the mandrill ''(Mandrillus sphinx)'' 
* Primate Factsheet – Drill Primate Info Net
വർഗ്ഗം:ഐ.യു.സി.എൻ. ചുവന്ന പട്ടിക പ്രകാരം നാശോന്മുഖമായേക്കാവുന്ന അവസ്ഥയിലുള്ള ജീവികൾ
മാൻഖുർദ്

മുംബൈ നഗരത്തിന്റെ കിഴക്കുഭാഗത്തുള്ള ഒരു നഗരപ്രാന്തപ്രദേശമാണ് **മാൻഖുർദ്**. മുംബൈ സബർബൻ റെയിൽവേയുടെ ഹാർബർ ലൈനിലാണ് മാൻഖുർദ് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.
## ഭൂമിശാസ്ത്രം
മുംബൈ-നവിമുംബൈ പ്രദേശങ്ങളെ വേർതിരിക്കുന്ന താനെ ഉൾക്കടലിനു സമീപമാണ് ഇതിന്റെ സ്ഥാനം. ഹാർബർ ലൈനിൽ മുംബൈയിലെ അവസാന സ്റ്റേഷനാണ് മാൻഖുർദ്. ഇതിനു ശേഷം വാശി റെയിൽവേ പാലം കടന്ന് ഹാർബർ ലൈൻ വാശിയിലെത്തുന്നു. ബോംബേ പോർട്ട് ട്രസ്റ്റിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള ഒരു തീവണ്ടിപ്പാതയും മാൻഖുർദിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നുണ്ട്. ഹാർബർ ലൈൻ ഈ പ്രദേശത്തെ നോർത്ത്, സൗത്ത് എന്നിങ്ങനെ രണ്ട് മേഖലകളായി തിരിക്കുന്നു. 
ഭാഭാ ആണവ ഗവേഷണകേന്ദ്രം ഇതിനടുത്താണ്. മാൻഖുർദ് ഗ്രാമം, അണുശക്തിനഗർ, ട്രോംബേ, നേവൽ ആർമ്ഡ് ഡിപ്പോ, നാവികസേനാ ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ വാസസ്ഥാനം തുടങ്ങിയവ ഈ പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:മുംബൈയിലെ ജനവാസമേഖലകൾ
ലാത്രോപ്പ്

**ലാത്രോപ്പ്**, അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ സംസ്ഥാനമായ കാലിഫോർണിയയിൽ, സാൻ ജോവാക്വിൻ കൗണ്ടിയിലുൾപ്പെട്ട ഒരു നഗരമാണ്.  2010 ലെ അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ  സെൻസസ് രേഖകൾ പ്രകാരമുള്ള ഈ നഗരത്തിലെ ആകെ  ജനസംഖ്യ 18,023 ആയിരുന്നു. വടക്കൻ കാലിഫോർണിയായിൽ ഇന്റർസ്റ്റേറ്റ് 5, എസ്.ആർ 120 എന്നീ പാതകൾ പരസ്പരം മുറിച്ചു കടന്നുപോകുന്നിടത്താണ് ഈ നഗരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. 

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:കാലിഫോർണിയയിലെ നഗരങ്ങൾ
മസ്തിഷ്‌കമരണം

തലച്ചോറിന്റെ പ്രവർത്തനം പൂർണമായും നിലക്കുന്നതിനെയാണ് **മസ്തിഷ്‌ക മരണം(Brain death)**   എന്നു  പറയുന്നത്.   . 
(ജീവൻ നിലനിർത്താൻ അത്യാവശ്യമായ സ്വമേധയാ അല്ലാത്ത പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെനിലക്കുന്നതിനെ).  ഇത്തരം സംഭവങ്ങളിൽ വ്യക്തി ആരോഗ്യവാനായി ജീവിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് സ്വയമെ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന പല ശാരീരിക പ്രവർത്തനങ്ങളും നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കും.  
തലച്ചോർ മരിക്കുകയും അവയവങ്ങൾ പ്രവർത്തിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവരുടെ ഹൃദയം, കിഡ്‌നി, ലിവർ എന്നിവ മാറ്റിവെക്കുന്ന ശസ്ത്രക്രിയകളെ അത് സഹായിക്കും.
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ശരീരശാസ്ത്രം
‌‌__സൂചിക__
__പുതിയവിഭാഗംകണ്ണി__
ലൂയിസ് ഫോൺസി

**ലൂയിസ് അൽഫോൻസോ റോഡ്രിഗസ് ലോപ്പസ് സെപേറോ** (ജനനം ഏപ്രിൽ 15, 1978) അഥവാ **ലൂയിസ് ഫോൺസി** ഒരു പോർട്ടൊ റിക്കൻ ഗായകനും ഗാനരചയിതാവുമാണ്. പോർട്ടൊ റിക്കൻ ഗായകൻ ഡാഡി യാങ്കിയോടൊപ്പം ചേർന്ന് അവതരിപ്പിച്ച ഡെസ്പസിറ്റോ എന്ന ഗാനത്തോടെ ലോകപ്രശസ്തി നേടി. ഈ ഗാനത്തിന് നാല് അവാർഡുകൾ ലഭിച്ചു. 2017 ൽ ജസ്റ്റിൻ ബീബർ ഈ ഗാനം റീമിക്സ് ചെയ്തു. ഡെമി ലോവറ്റോയുമായി ചേർന്ന് പുറത്തിറക്കിയ “എച്ചാമെ ലാ കുൾപ്പ” എന്ന യുഗ്മഗാനമാണ് ഫോൺസിയുടെ ഏറ്റവും പുതിയ ഗാനം.  

## ആൽബങ്ങൾ
### സ്റ്റുഡിയോ ആൽബങ്ങൾ

### സമാഹാര ആൽബങ്ങൾ

### റീമിക്സ് ആൽബങ്ങൾ

## സിംഗിൾസ്

**Notes**
* **Note 1**: Uses combined chart entries for "Despacito" and "Despacito (remix)"

### As featured artist

## അവലംബം

## ബാഹ്യ കണ്ണികൾ
* Universal Music Latin Entertainment | Luis Fonsi 
* Official website
* 
* SoundCloud
വർഗ്ഗം:1978-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ
ബൃഹന്മുംബൈ ഇലക്ട്രിക് സപ്ലൈ ആൻഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട്

മുംബൈ നഗരത്തിലെ പൊതുഗതാഗതം, വൈദ്യുതി വിതരണം എന്നിവയുടെ ചുമതലയുള്ള പൊതുമേഖലാ സ്ഥാപനമാണ് **ബൃഹന്മുംബൈ ഇലക്ട്രിക് സപ്ലൈ ആൻഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട്**. ബെസ്റ്റ് (BEST) എന്ന ചുരുക്കപ്പേരിലാണ് കൂടുതലും അറിയപ്പെടുന്നത്.
## ചരിത്രം
1873-ൽ ബോംബേ ട്രാംവേ കമ്പനി ലിമിറ്റഡ് എന്ന പേരിൽ നഗരത്തിലെ ട്രാം ഗതാഗതത്തിന്റെ ചുമതലയുമായാണ് ഈ സ്ഥാപനത്തിന്റെ തുടക്കം. 1905 നവംബറിൽ വാഡി ബന്ദറിൽ ഒരു താപവൈദ്യുതനിലയം സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു. ഇതിൽ നിന്നുള്ള വൈദ്യുതിയായിരുന്ന് ട്രാം ഗതാഗതത്തിന് ഉപയോഗിച്ചത്. അതോടെ ബോംബേ ഇലക്ട്രിക് സപ്ലൈ & ട്രാംവേയ്സ് കമ്പനി ലിമിറ്റഡ് എന്ന പേര് സ്വീകരിച്ചു. 1926-ലാണ് കമ്പനി മോട്ടോർ ബസുകൾ ഓറ്റിച്ചു തുടങ്ങിയത്. ഇതേത്തുടർന്ന് 1947 മുതൽ ബോംബേ ഇലക്ട്രിക് സപ്ലൈ ആൻഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് എന്ന പേരിലായി പ്രവർത്തനം. 1995-ൽ ബോംബേ നഗരത്തിന്റെ പേര് മുംബൈ എന്നാക്കിയതോടെ ഈ സ്ഥാപനവും ബൃഹന്മുംബൈ ഇലക്ട്രിക് സപ്ലൈ ആൻഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു.
## ചിത്രശാല

File:BEST-early-trams.jpg|നഗരത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഇലക്ട്രിക്ക് ട്രാം 1907
File:BEST-gas-lamp.jpg|20-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിലെ ഗ്യാസ് വിളക്കുകൾ
File:BEST-first-bus-1926.jpg| നഗരത്തിലെ ആദ്യത്തെ മോട്ടോർ  ബസ്, 1926.
File:Best-doubledecker-tram.jpg| നഗരത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഇരുനില ട്രാം, 1920
File:Best cbd wad.jpg|ടാറ്റാ സ്റ്റാർ ബസ്
File:India.Mumbai.02.jpg|ഇരുനില ബസ്
File:BEST-bus-front.jpg| പ്രകൃതിവാതകം ഉപയോഗിക്കുന്ന ബസ്
File:Mumbai-BEST-Kinglong-Bus.jpg|സെറീറ്റ ബസ്
File:BEST-ferry.jpg|മനോരി കടത്ത്
File:BEST dbl.jpg|വെസ്റ്റിബ്യൂൾ ബസ് (ഇപ്പോൾ ഉപയോഗത്തിലില്ല)


## അവലംബം

വർഗ്ഗം:മുംബൈ
കാപ്പാളത്തിപ്പോതി

വടക്കൻ കേരളത്തിൽ കെട്ടിയാടിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു തെയ്യമാണ് ** കാപ്പാളത്തിപ്പോതി  ** 

## ഐതിഹ്യം
വഴിപിഴച്ചുപോയി ഗർഭിണിയായ  കുമ്പ എന്ന സ്ത്രീയെ , കുടുംബത്തിൻറെ മാനം കെടുത്തിയതിനു ആങ്ങളമാർ വെട്ടിക്കൊല്ലുകയും , മരണശേഷം  കുമ്പ, കാപ്പാളത്തിപ്പോതി  എന്ന തെയ്യമായി മാറുകയും ചെയ്തു എന്ന്  ഐതിഹ്യം. 

വർഗ്ഗം:തെയ്യങ്ങൾ

## അവലംബം
ആര്യക്കര ഭഗവതി

വടക്കൻ കേരളത്തിൽ കെട്ടിയാടിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു തെയ്യമാണ് ** ആര്യക്കര ഭഗവതി ** 

## ഐതിഹ്യം
ആരിയർ നാട്ടിൽനിന്ന് ( ആര്യൻ ?) മരക്കലം ( പായ്ക്കപ്പൽ) കയറി മലനാട്ടിൽ എത്തിയ കന്യയാണു ആര്യക്കര ഭഗവതി എന്ന് ഐതിഹ്യം. കോലത്തുനാട് കാണാൻ കരയിൽ ഇറങ്ങി, കണിക്കര അച്ഛൻ എന്ന ഒരു കാരണവരുടെ വസൂരി രോഗം
ഭേദമാക്കിയ ആര്യക്കര ഭഗവതി, കടിഞ്ഞിക്കടവിലെ ചെമ്പകമരചോട്ടിൽ ആരൂഢം കൊള്ളുന്നു എന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നു. 

വർഗ്ഗം:തെയ്യങ്ങൾ

## അവലംബം
വണ്ണാത്തിപ്പോതി

വടക്കൻ കേരളത്തിൽ കെട്ടിയാടിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു തെയ്യമാണ് **വണ്ണാത്തിപ്പോതി**

## ഐതിഹ്യം
തെയ്യക്കാരനായിരുന്ന ഒരു പെരുമണ്ണാന്റെ പത്നിയായിരുന്നു വണ്ണാത്തി . കരുവാൾ ഭഗവതി, ഈ വണ്ണാത്തിയെ  പാറക്കല്ലിൽ അടിച്ച് കൊല്ലുകയും, മരണാനന്തരം വണ്ണാത്തി, **വണ്ണാത്തിപ്പോതി** ( വണ്ണാത്തി ഭഗവതി ) ആയി എന്നും ഐതിഹ്യം

വർഗ്ഗം:തെയ്യങ്ങൾ

## അവലംബം
തോട്ടുംകര ഭഗവതി

വടക്കൻ കേരളത്തിൽ കെട്ടിയാടിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു തെയ്യമാണ് ** തോട്ടുംകര ഭഗവതി  ** 

## ഐതിഹ്യം
പതിനാലു മക്കളും മരിച്ച ഒരു സ്ത്രീ  രാമായണം വായിക്കുന്നത് അറിഞ്ഞ കോലത്തുനാട് രാജാവ്  ആ സ്ത്രീയുടെ  തലയിൽ പന്തം അടിച്ച് കയറ്റി മലവെള്ളത്തിൽ എറിയാൻ    കൽപനയിട്ടു.  മലവെള്ളത്തിൽ നിന്നും ദേവതയായി ഒരു തോട്ടിൻ കരയിൽ ഉദയം ചെയ്ത ഭഗവതിയാണു തോട്ടുംകര ഭഗവതി എന്നു വിശ്വസിക്കുന്നു. 

വർഗ്ഗം:തെയ്യങ്ങൾ

## അവലംബം
ചിറ്റെയി ഭഗവതി

വടക്കൻ കേരളത്തിൽ കെട്ടിയാടിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു തെയ്യമാണ് ** ചിറ്റെയി ഭഗവതി  ** 

## ഐതിഹ്യം
ചിറ്റേയി പുഴയുടെ തീരത്ത്  മഹാകാളീ പൂജ നടത്തിയിരുന്ന ഭക്തയായിരുന്നു തീയ്യസമുദായത്തിൽ ജനിച്ച  ചിറ്റേയി അമ്മ. ടിപ്പുസുൽതാൻ ആ ക്ഷേത്രം കൊള്ളയടിച്ചപ്പോൾ  ദേവീവിഗ്രഹം കെട്ടിപ്പിടിച്ച്  ഇരിക്കുകയായിരുന്ന ചിറ്റേയി അമ്മ അവിടെ വച്ച്  മരണപ്പെടുകയും മരണ ശേഷം ചിറ്റേയി ഭഗവതി ആയി എന്നും ഐതിഹ്യം. വാരിക്കാട്ട്  ഇല്ലത്തെ ഐശ്വര്യ ദേവത ആയി   ചിറ്റെയി ഭഗവതി  

വർഗ്ഗം:തെയ്യങ്ങൾ

## അവലംബം
മരുതിയോടൻ കുരിക്കൾ

മരണ ശേഷം ദൈവമായി  ആരാധിക്കാൻ തുടങ്ങിയ  ഒരു  തെയ്യമാണ് ** മരുതിയോടൻ കുരിക്കൾ** 

## ഐതിഹ്യം
ഇല്ലത്തെ തമ്പുരാട്ടിയുടെ ഇംഗിതം നിഷേധിച്ചതിന്ന് ചെയ്യാത്ത കുറ്റം ചാർത്തപ്പെട്ട്  അവസാനം ഒരു മരുതുമരത്തിൽ ജീവിതം അവസാനിപ്പിക്കേണ്ടിവന്ന കഥാനായകനാണു  മരുതിയോടൻ കുരിക്കൾ എന്നു ഐതിഹ്യം 

വർഗ്ഗം:തെയ്യങ്ങൾ

## അവലംബം
തുളുവീരൻ

മരണ ശേഷം ദൈവമായി  ആരാധിക്കാൻ തുടങ്ങിയ  ഒരു യോദ്ധാവായിരുന്നു   തെയ്യമാണ് **തുളുവീരൻ** 

## ഐതിഹ്യം
തുളുനാട്ടിൽ തുളുവരശൻറെ മകനായാണു  വീരൻ ജനിച്ചത്.   തുളുപ്പടയെ ആക്രമിച്ക മറുതല കൂട്ടത്തെ മുച്ചൂടും തകർത്ത ശേഷം യുദ്ധ ഭൂമിയിൽ വച്ച്   **തുളുവീരൻ**  സ്വർഗം പൂകി  എന്നു  ഐതിഹ്യം. 

വർഗ്ഗം:തെയ്യങ്ങൾ

## അവലംബം
ഉണ്ണങ്ങ

വടക്കൻ കേരളത്തിൽ കെട്ടിയാടിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു തെയ്യമാണ് ** ഉണ്ണങ്ങ  ** 

## ഐതിഹ്യം
മണിയറ ചന്തുവിൻറെ പെങ്ങൾ ആയിരുന്ന  **ഉണ്ണങ്ങ** മരണശേഷം ദൈവമായി.  വയലിൽ വീണുമരിച്ച ഉണ്ണങ്ങയെ  നാട്ടുകാർ ദഹിപ്പിക്കുകയായിരുന്നു.  പിന്നീട്  അവിടെ വന്ന കുറത്തിയമ്മ  പട്ടടയിലെ കനലിൽ നിന്നും  ഉണ്ണങ്ങയെ  ഉയർത്തെഴുന്നേൽപ്പിച്ചു  എന്ന്  ഐതിഹ്യം .  

വർഗ്ഗം:തെയ്യങ്ങൾ

## അവലംബം
കരിന്തിരി നായർ

ലഘുചിത്രം|Karinthiri Nair at Maratthakkaattu Sree Aivar Paradevatha Kshethram, Kuppam
വടക്കൻ കേരളത്തിൽ കെട്ടിയാടിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു തെയ്യമാണ് ** കരിന്തിരി നായർ** 

## ഐതിഹ്യം
കുറുമ്പ്രാന്തിരി വാണവരുടെ പൈക്കളെ  തിന്നാൻ വരുന്ന പുലികളെ വകവരുത്താൻ പോയ യുവാവായിരുന്നു കരിന്തിരി നായർ. അദ്ദേഹം അവസാനം പുലി ദൈവങ്ങളാൽ  കൊല്ലപ്പെടുകയും മരണശേഷം തെയ്യമാവുകയും  ചെയ്തു. 

വർഗ്ഗം:തെയ്യങ്ങൾ

## അവലംബം
ഐപ്പള്ളി

മരണ ശേഷം ദൈവമായി  ആരാധിക്കാൻ തുടങ്ങിയ  രാജകുടുംബാംഗമാണു    തെയ്യമാണ് **ഐപ്പള്ളി  ** 

## ഐതിഹ്യം
അഴീക്കോട്  നാടുവാഴിയുടെ മകനായിരുന്നു  **പിത്താരി**.  പിത്താരിയെ  കോലത്തിരി രാജാവ്  വെടിവെച്ച് കൊല്ലുകയായിരുന്നു.  പിത്താരിയാണു  മരണശേഷം **ഐപ്പള്ളി** തെയ്യമായത്  എന്ന്  ഐതിഹ്യം.  പിത്താരിയെ  വധിക്കുന്നത്  തടഞ്ഞ  അഴീക്കോട് നാടുവാഴിയേയും  കോലത്തിരി വധിച്ചു.  അഴീക്കോട് നാടുവാഴിയാണു  മരണശേഷം എമ്പ്രാൻ കുരിക്കൾ തെയ്യമായത് . 

വർഗ്ഗം:തെയ്യങ്ങൾ

## അവലംബം
ഭാവുചാ ധക്കാ

മുംബൈയിലെ താനെ ഉൾക്കടലിൽ മത്സ്യബന്ധന ബോട്ടുകളും യാത്രാബോട്ടുകളും അടുക്കുന്ന ഒരു ജെട്ടിയാണ് ഭാവുചാ ധക്കാ. ഫെറി വാർഫ് എന്ന പഴയ പേര് ഇന്നും  പ്രചാരത്തിലുണ്ട്. 
## പേരിനു പിന്നിൽ
ലക്ഷ്മൺ ഹരി ചന്ദാർജീ അജിങ്ക്യ(1789-1858)  എന്ന വ്യക്തിയാണ് ഈ കടവ് പണികഴിപ്പിച്ചത്. ഇദ്ദേഹത്തെ പ്രാദേശികർ ബഹുമാനത്തോടെ ജ്യേഷ്ഠൻ എന്നയർത്ഥത്തിൽ ‘ഭാവു’ എന്ന് വിളിച്ചിരുന്നു. അങ്ങനെയാണ് മറാഠി ഭാഷയിൽ ‘ജ്യേഷ്ഠന്റെ കടവ്’ എന്ന് അർഥം വരുന്ന ‘ഭാവുചാ ധക്കാ’ എന്ന പേര് ഈ കടവിന് കൈവന്നത്.
## ചരിത്രം
1835 വരെ ഈ മുംബൈയിൽ ചരക്കുകൾക്കും യാത്രക്കാർക്കുമായി സ്ഥിരം കടവുകളൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അന്നത്തെ ഗവണ്മെന്റ് കടവുകൾ പണിയുവാനായി സ്വകാര്യവ്യക്തികൾക്ക് സ്ഥലം പാട്ടത്തിന് നൽകുകയുണ്ടായി. ഈ അവസരം ഉപയോഗിച്ച് ജെട്ടി പണിത ആദ്യത്തെ തദ്ദേശീയനാണ് ലക്ഷ്മൺ ഹരി ചന്ദാർജീ അജിങ്ക്യ. 1841-ലാണ് ഇത് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടത്.
## ഇന്ന്
മത്സ്യബന്ധന ബോട്ടുകളും യാത്രാബോട്ടുകളും  ഇന്നും  ഭാവുചാ ധക്ക ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നു. മുംബൈയിലെ ഏറ്റവും വലിയ മത്സ്യച്ചന്തകളിലൊന്ന് ഇതിന്റെ പരിസരത്താണ് . മോറ, രേവാസ് എന്നീ സ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് യാത്രാബോട്ടുകളുടെ സർവീസും ഉണ്ട്.

ഹാർബർ ലൈനിലെ ഡോക്ക് യാർഡ് റോഡ് ആണ് ഏറ്റവുമടുത്ത റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ. ബെസ്റ്റ് ബസ്സുകളുടെ സർവീസും ഈ സ്ഥലത്തേക്ക് ഉണ്ട്.
## അവലംബം

## ഇതും കാണുക
*സസ്സൂൺ ഡോക്ക്

## ചിത്രശാല

FerryWharfMumbai LoadingPrd.jpg|മത്സ്യം നിറച്ച കുട്ടകൾ ബോട്ടിൽ നിന്നും കരയിലേക്ക്
FerryWharfMumbai AuctionPrd.jpg|ലേലം
FerryWharfMumbai TransportingPrd.jpg|മത്സ്യക്കൂടകൾ ഉന്തുവണ്ടിയിൽ ചന്തയ്ക്ക് പുറത്തേക്ക്
FerryWharfMumbai SortingPrd.jpg|ചില്ലറവ്യാപാരത്തിനായി വിവിധയിനം മത്സ്യങ്ങൾ തരംതിരിക്കപ്പെടുന്നു
FerryWharfMumbai PeelingShrimpPrd.jpg|ചെമ്മീൻ കിള്ളുന്നു


വർഗ്ഗം:മുംബൈ
കോരച്ചൻ

മരണ ശേഷം ദൈവമായി  ആരാധിക്കാൻ തുടങ്ങിയ  തെയ്യമാണു ** കോരച്ചൻ** 

## ഐതിഹ്യം
വയനാട്ട്കുലവൻറെ  ഉപാസകനായിരുന്നു  കുഞ്ഞിക്കോരൻ.  തെയ്യാട്ടം നടക്കുന്ന സമയത്ത്   ഭക്തിലഹരിയിൽ തിരുവായുധം കൊണ്ട്  ആത്മാഹൂതി ചെയ്ത്  കുഞ്ഞിക്കോരൻ,  **കോരച്ചൻ** തെയ്യമായി  എന്ന്  ഐതിഹ്യം 

വർഗ്ഗം:തെയ്യങ്ങൾ

## അവലംബം
കാന്നെൽട്ടൺ

**കാന്നെൽട്ടൺ** അമേരിക്കൻ സംസ്ഥാനമായ ഇന്ത്യാനയിലെ പെറി കൗണ്ടിയിലുൾപ്പെട്ടതും ഒഹായോ നദിയോരത്തു സ്ഥിതിചെയ്യുന്നതുമായ ട്രോയ് ടൌൺഷിപ്പിലെ ഒരു പട്ടണമാണ്.  2010 ലെ സെൻസസ് അനുസരിച്ചുള്ള ഈ പട്ടണത്തിലെ ജനസംഖ്യ 1,563 ആയിരുന്നു. 2010 വരെ സംസ്ഥാനത്തെ സംയോജിപ്പിക്കപ്പെട്ട ഏറ്റവും ചെറിയ നഗരമായിരുന്ന കാന്നെൽട്ടൺ, ടെൽ സിറ്റിയിലേയ്ക്കു കൌണ്ടി സീറ്റ് മാറ്റി സ്ഥാപിക്കുന്നതുവരെ പെറി കൌണ്ടിയുടെ ആസ്ഥാനമായിരുന്നു. 

## ചരിത്രം
1844 ൽ സ്വീകരിക്കപ്പെട്ട പട്ടണത്തിന്റെ കാന്നെൽട്ടൺ എന്ന പേര്, ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരിക്കൽ ഖനനം ചെയ്തിരുന്ന കാന്നെൽ കൽക്കരിയുടെ (കാന്റിൽ കോൾ എന്നു പേരുള്ള ഓയിൽ ഷെയിൽ വർഗ്ഗത്തിൽപ്പെട്ട ഒരു തരം ബിറ്റുമിനസ് കൽക്കരി) പേരിൽനിന്നാണ്. 1844 മുതൽ ഇവിടെ ഒരു തപാൽ ഓഫീസ് പ്രവർത്തിച്ചു വരുന്നുണ്ട്. കാന്നെൾട്ടൺ കോട്ടൺ മിൽ, കാന്നെൽട്ടൺ ഹിസ്റ്റോറിക് ഡിസ്ട്രിക്റ്റ്, സെന്റ് ലൂക്ക്സ് എപ്പിസ്കോപ്പൽ പള്ളി എന്നിവ ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങളുടെ ദേശീയ രജിസ്റ്ററിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യാനയിലെ നഗരങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ പട്ടണങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യാന
ബ്ലഡ് മൂൺ

പൂർണ്ണ ചന്ദ്രഗ്രഹണ സമയത്ത് ഇരുണ്ട ചുമപ്പ് നിറത്തിൽ കാണുന്ന ചന്ദ്രബിംബമാണ് **രക്തചന്ദ്രൻ**. ഭൗമാന്തരീക്ഷത്തിൽ വച്ച് സൂര്യപ്രകാശത്തിനുണ്ടാകുന്ന അപവർത്തനം, വിസരണം എന്നീ പ്രതിഭാസങ്ങൾ മൂലമാണ് രക്തചന്ദ്രൻ ദൃശ്യമാകുന്നത്. ചുവപ്പ് ചന്ദ്രൻ, ചെമ്പൻ ചന്ദ്രൻ എന്നീ പേരുകളിലും ഇത് അറിയപ്പെടുന്നു.

## വിശദീകരണം

ഗ്രഹണ സമയത്ത് ഭൂമിയുടെ നിഴൽ പൂർണമായും ചന്ദ്രനെ മറച്ചാലും  ചന്ദ്രൻ മങ്ങിയ ചുവപ്പ് നിറത്തിൽ ദൃശ്യമാകും. ഭൂമിയുടെ അന്തരീക്ഷമാണ് ഇത്തരം ഒരു കാഴ്ചയ്ക്ക് കാരണം. ഭൂമിയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിൽ കൂടി കടന്നുപോകുന്ന സൂര്യപ്രകാശത്തിന്റെ കുറച്ചുഭാഗം അപവർത്തനത്തിനും വിസരണത്തിനും വിധേയമായി ഭൂമിയുടെ നിഴൽ ഭാഗത്തേയ്ക്ക് വളഞ്ഞ് ചന്ദ്രനിൽ പതിയ്ക്കുന്നു. ഈ പ്രകാശ രശ്മികൾ അവിടെ നിന്നും പ്രതിഫലിച്ച് വീണ്ടും ഭൂമിയിൽ പതിയ്ക്കുമ്പോൾ ചന്ദ്രമുഖം നമുക്ക് ദൃശ്യമാകുന്നു. എന്നാൽ ദൃശ്യപ്രകാശത്തിലെ തരംഗദൈർഘ്യം കുറഞ്ഞ വർണ്ണങ്ങളായ വയലറ്റ്, നീല, പച്ച നിറങ്ങൾ ഏതാണ്ട് പൂർണ്ണമായും വിസരണത്തിന് വിധേയമായി ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ചന്ദ്രനിൽ പതിക്കാതെ പോകുന്നു. അതു കൊണ്ട് ആ നിറങ്ങൾ  തിരികെ എത്തുന്നില്ല. തരംഗ ദൈർഘ്യം കൂടിയ ഓറഞ്ച്, ചുവപ്പ് നിറങ്ങൾ മാത്രം ചന്ദ്രനിൽ നിന്നും പ്രതിഫലിച്ച് നമ്മുടെ കണ്ണുകളിൽ എത്തുമ്പോൾ ചുവന്ന നിറത്തിലുള്ള ചന്ദ്രനെ നാം കാണുന്നു. അതായത് പൂർണ്ണ ചന്ദ്രഗ്രഹണ സമയത്ത് പൂർണ്ണമായും അദൃശ്യമാകുന്നതിന് പകരം ചന്ദ്രൻ മങ്ങിയ ചുവപ്പ് നിറത്തിൽ ദൃശ്യമാവുകയാണ് ചെയ്യുക. ഏതാണ്ട് സന്ധ്യാകാശത്തിലെ സൂര്യനെ പോലെ. ഭാഗീക ചന്ദ്രഗ്രഹണ സമയത്ത് ചന്ദ്രന്റെ പ്രഭമൂലം നമുക്ക് ചന്ദ്രന്റെ ഇരുണ്ട ഭാഗം ഇപ്രകാരം കാണാൻ കഴിയില്ല. ഭൗമാന്തരീക്ഷത്തിലെ പൊടിപടലങ്ങളുടെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിനനുസൃതമായി ചുവപ്പ് നിറത്തിൽ ഏറ്റക്കുറച്ചിലുകൾ ഉണ്ടാകാം. അന്തരീക്ഷ മലിനീകരണത്തിന്റെ ഒരു അളവുകോലായും ഇതിനെ കണക്കാക്കുന്നു.

## അടുത്ത് വരാനിരിക്കുന്ന പൂർണ്ണചന്ദ്ര ഗ്രഹണങ്ങൾ

*2018 ജൂലൈ 27/28
*2019 ജനുവരി 20/21(സൂപ്പർമൂൺ)
* 2021 മെയ് 26(സൂപ്പർ മൂൺ)
*2022 മെയ് 15/16
*2022. നവംബർ 8
*2025.മാർച്ച്14
*2025.സെപ്റ്റംബർ 7
*2026.മാർച്ച് 3

.*2028.ഡിസംബർ31(ബ്ലൂ മൂൺ)
 *2029.ജൂൺ 26 
 *2029.ഡിസംബർ 20/21(ശൈത്യം, ശൈത്യകാല സൗരോച്ചം)
 *2032.ഏപ്രിൽ 23
 *2032.ഒക്ടോബർ18
 *2033.ഏപ്രിൽ 14
 *2033.ഒക്ടോബർ 8(സൂപ്പർ മൂൺ)
 *2036.ഫെബ്രുവരി 11(സൂപ്പർ മൂൺ)
 *2036.ആഗസ്റ്റ് 7
 *2037.ജനുവരി 31 (സൂപ്പർ ബ്ലൂ ബ്ലഡ്‌ മൂൺ)
 *2040.മെയ് 26
 *2040.നവംബർ 18/19
 *2043.മാർച്ച് 25
 *2043.സെപ്തംബർ 19
 *2044.മാർച്ച് 13
 *2044.സെപ്തംബർ 7
 *2047.ജനുവരി 12
 *2047. ജൂലൈ 7
 *2048.ജനുവരി 1
 *2050.മെയ് 6
 *2050.ഒക്ടോബർ 30
 *2051.ഏപ്രിൽ 26
 *2051.ഒക്ടോബർ 19/20(സൂപ്പർ മൂൺ)
 *2054.ഫെബ്രുവരി 22(സൂപ്പർ മൂൺ)
 *2054.ആഗസ്റ്റ് 18
 *2055.ഫെബ്രുവരി 11(സൂപ്പർ മൂൺ)
 *2058.ജൂൺ 6
 *2058.നവംബർ 30

## ഇതും കാണുക
* ബ്ലൂ മൂൺ
* സൂപ്പർമൂൺ
*വിസരണം
*ജനുവരി 2018 ചന്ദ്രഗ്രഹണം

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ജ്യോതിശാസ്ത്രം
വർഗ്ഗം:ജ്യോതിശാസ്ത്ര പ്രതിഭാസങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ചന്ദ്രഗ്രഹണം
വർഗ്ഗം:ഗ്രഹണം
സത്യകല

തെക്കേ ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രരംഗത്തെ ഒരു നടിയാണ് **സത്യകല** 1970 -80 കാലത്ത് മലയാളം, തമിഴ് ചിത്രങ്ങളിൽ പ്രധാന റോളുകളിൽ സത്യകല ഉണ്ടായിരുന്നു. . 

## ജീവിതരേഖ
**സത്യകല** ജനിച്ചത് തമിഴ് നാട്ടിലാണ്. 1980ൽ ശാലിനി എന്റെ കൂട്ടുകാരിഎന്ന ബോക്സോഫീസ് ഹിറ്റിലൂടെ ആണ് മലയാള സിനിമയിലെത്തിയത്. തുടർന്ന് തിർക്കേറിയ അവർ മമ്മുട്ടി, പ്രേം നസീർ പോലുള്ള പ്രമുഖ നടന്മാരുടെ നായികയായി പല ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു. . 1984ൽ മലയാളസിനിമാലോകം വിട്ട് മദ്രാസിൽ താമസിക്കുന്നു. തമിഴ് സിനിമയിലും സീരിയലുകളീലും പിന്നീടും ഉണ്ടായിരുന്നു.

## ചലച്ചിത്രരംഗം
### മലയാളം

## അവലംബം


## References

## External links
*
* Sathyakala at MSI 
* http://entertainment.oneindia.in/celebs/sathyakala.html

വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ
ജെയിംസ് മക്കീൻ കാറ്റൽ

അമേരിക്കൻ മന:ശാസ്ത്രവിദഗ്ദ്ധനായിരുന്നു **ജെയിംസ് മക്കീൻ കാറ്റൽ**. (ജീവിത കാലം : മെയ് 25, 1860 – ജനു: 20, 1944പെൻസിൽവാനിയയിൽ ജനിച്ച കാറ്റൽ 1921–1944 കാലയളവിൽ  അമേരിക്കയിലെ അനേകം ശാസ്ത്രകാര്യ സമിതികളിൽ സേവനം അനുഷ്ഠിച്ചു. ശാസ്ത്രജേർണലുകളുടെ സംശോധകനായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.പി.എച്ച്.ഡി നേടിയശേഷം അമേരിക്കൻ സർവ്വകലാശാലകളിൽ അദ്ധ്യാപകനുമായിരുന്നു.
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ മന:ശാസ്ത്രജ്ഞർ
വർഗ്ഗം:1860-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:1944-ൽ മരിച്ചവർ
വു ചൈനീസ്

ഷാങ്ഹായ് നഗരം, സെജിയാങ് പ്രവിശ്യ, ജിയാങ്സു പ്രവിശ്യയുടെ തെക്കൻ ഭാഗങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന ഭാഷയാണ് **വു ചൈനീസ്** (**Wu** Shanghainese: , Suzhou dialect: , Wuxi dialect: ) ഭാഷാശാസ്ത്രപരമായി സാമ്യതകളുള്ള ഭാഷകളുടെ കൂട്ടമാണിത്.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ചൈനയിലെ ഭാഷകൾ
ബെർബർ ഭാഷ

ബെർബർ ജനത സംസാരിക്കുന്ന ഭാഷകളാണ് **ബെർബർ ഭാഷ** (**Berber**) അഥവാ അമാസിഘ് (**Amazigh languages**  Berber name: , , ), ഈ ഭാഷ ആഫ്രോ-ഏഷ്യാറ്റിക് ഭാഷാ സമൂഹത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.  വടക്കേ ആഫ്രിക്കയിൽ. സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന ഈ ഭാഷ പുരാതനമായ ലിബികോ ബെർബർ ലിപി ഉപയോഗിച്ചാണ് എഴുതിവന്നത്, ഇന്ന് വ്യഞ്ജനമാത്രമായ(abjad)  റ്റിഫിനാഗ് അക്ഷരമാല ഉപയോഗിച്ച് എഴുതുന്നു

## അവലംബം
ഗോർഡൻ ആൾപോർട്ട്

അമേരിക്കൻ മന:ശാസ്ത്രവിദഗ്ദ്ധനായിരുന്നു **ഗോർഡൻ ആൾപോർട്ട്**. (ജീവിത കാലം : 2 നവംബർ 11, 1897 – ഒക്ടോ:9, 1967)ഇന്ത്യാനയിൽ ജനിച്ച ഗോർഡൻ വ്യക്തിത്വമന:ശാസ്ത്രത്തിലാണ് തന്റെ ശ്രദ്ധ പതിപ്പിച്ചത്. വ്യക്തിഗുണവിശേഷണങ്ങളെ സംബന്ധിച്ച ഗോർഡന്റെ ട്രയിറ്റ് സിദ്ധാന്തം ശ്രദ്ധേയമായ ഒന്നാണ്.പെരുമാറ്റമന:ശാസ്ത്രത്തിലും വ്യക്തിത്വവികസനത്തെ സംബന്ധിച്ച സിദ്ധാന്തങ്ങളിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സംഭാവന ശ്രദ്ധേയമാണ്.
## പുറംകണ്ണികൾ
* Allports classic paper on   autonomy of motives at Classics in the History of Psychology page.
* Gordon Allport, The Scapegoats (1954)
* Gordon Allport, Becoming (1955)
* Gordon Allport, The Open System in Personality Theory (1960)

വർഗ്ഗം:മനഃശാസ്ത്രജ്ഞർ
വർഗ്ഗം:മനഃശാസ്ത്രജ്ഞർ - അപൂർണ്ണലേഖനങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:1897-ൽ ജനിച്ചവർ
ക്വെചുവൻ ഭാഷ

തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ ആന്തിസിനും സമീപപ്രദേശങ്ങളിലും സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന ഭാഷകളാണ് **ക്വെചുവൻ ഭാഷകൾ** (**Quechua**  ഒരു പുരാതന മാതൃഭാഷയിൽനിന്നും ഉരുത്തിരിഞ്ഞ ക്വെചുവൻ എൺപത് ലക്ഷം മുതൽ ഒരു കോടിയോളം ആൾക്കാരാൽ സംസാരിക്കപെടുന്നു. പെറുവിലെ 25% (77 ലക്ഷം) ആൾക്കാർ ക്വെചുവൻ ഭാഷകളിലൊന്നാണ് സംസാരിക്കുന്നത്. ഇൻക സാമ്രാജ്യത്തിലെ പ്രധാന ഭാഷയായിരുന്നു. അയ്മാറ ഭാഷയെ ക്വെചുവൻ ഭാഷയുമായി വളരെയടുത്ത ബന്ധമുള്ള ഭാഷയാണെന്നു കരുതുന്നു.
## അവലംബം

## ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ

* Quechua lessons at www.andes.org 
* Detailed map of the varieties of Quechua according to SIL (fedepi.org)
* Quechua Collection  of Patricia Dreidemie at the Archive of the Indigenous Languages of Latin America. 
* Huancavelica Quechua Fieldnotes of Willem de Ruese, copies of handwritten notes on Quechua pedagogical and descriptive materials, from the Archive of the Indigenous Languages of Latin America.
* Diccionario Quechua: Español–Runasimi–English—Dictionary of Ayacucho Quechua from Clodoaldo Soto Ruiz.
* information about Quechua in a variety of languages

വർഗ്ഗം:അഗ്ലൂട്ടിനേറ്റീവ് ഭാഷകൾ
മൈക്കിൾ ജെ. സാൻഡെൽ

ഒരു അമേരിക്കൻ തത്ത്വചിന്തകനും ഹാർഡ്വാർഡ് പ്രൊഫസറുമാണ് **മൈക്കിൾ ജെ. സാൻഡെൽ** .ജോൺ റൗൾസിന്റെ *എ തിയറി ഒവ് ജസ്റ്റിസി*ന്റെ വിമർശനമായ 
*ലിബെറലിസവും നീതിയുടെ പരിമിതികളും* എന്ന ആദ്യ ഗ്രന്ഥം 
തന്നെ ശ്രദ്ധ നേടി .

## സൃഷ്ടികൾ
* 
** German translation:  
** French translation:  Also translated into Spanish and other languages.
* 
** Translated into Chinese, Spanish, French, Greek, Japanese, Korean, Portuguese, Russian, and Vietnamese editions; see the article on the book for the full citations.
* 
* 
** German translation: 
** Spanish translation: 
* 
* 
** Spanish translation: 
** French translation: 
* 

## അവലംബങ്ങൾ

വർഗ്ഗം:1953-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ജൂതർ
വർഗ്ഗം:ഹാർവാർഡ് സർവകലാശാലാ അദ്ധ്യാപകർ
വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ
റോബെർട്ട് നോസിക്ക്

ലഘുചിത്രം|Robert Nozick 1977
**Robert Nozick** (/ˈnoʊzɪk/; November 16, 1938&nbsp;– January 23, 2002) പ്രമുഖ അമേരിക്കൻ തത്ത്വചിന്തകനാണ്.

## Notes

വർഗ്ഗം:1938-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:2002-ൽ മരിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:20-ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ അമേരിക്കൻ എഴുത്തുകാർ
വർഗ്ഗം:21-ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ അമേരിക്കൻ എഴുത്തുകാർ
വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ലിബെറ്റെയ്റിയനുകൾ
വർഗ്ഗം:കൊളമ്പിയ സർവ്വകലാശാലയിലെ പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികൾ
വർഗ്ഗം:ഹാർവാർഡ് സർവകലാശാലാ അദ്ധ്യാപകർ
വർഗ്ഗം:ജൂത അമേരിക്കൻ എഴുത്തുകാർ
മലയ് ഭാഷ

ബ്രൂണെയ്, ഇന്തൊനേഷ്യ, മലേഷ്യ ,സിംഗപ്പൂർ എന്നിവിടങ്ങളിൽ സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന ഭാഷയണ് **മലയ് ഭാഷ** (**Malay** ;  ) ആസ്ട്രോനേഷ്യൻ ഭാഷാഗോത്രത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു ഭാഷയാണിത്. 29 കോടിയോളം ആൾക്കാർ ഈ ഭാഷ് സംസാരിക്കുന്നു 

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:മലയ് ഭാഷ
ഇൻഗുറി നദി

**ഇൻഗുറി നദി** പടിഞ്ഞാറൻ ജോർജ്ജിയയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന നദിയാണ്. റഖയുടെ സമീപപ്രദേശമായ സ്വനെറ്റിയുടെ വടക്കു-കിഴക്കൻ ഭാഗത്തുനിന്നുത്ഭവിക്കുന്ന 213 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള ഈ നദി പ്രദേശത്തെ ജലവൈദ്യുതിയിൽ പ്രധാന പങ്കുവഹിക്കുന്നു. ഇൻഗുറി നദി കരിങ്കടലിനും കാസ്പിയൻ കടലിനുമിടയിലുള്ള  കോക്കസസ് പർവ്വതത്തിലുള്ള ഉയർന്ന സ്ഥാനത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ശ്ഖാരയിൽ കൂടി പുറപ്പെട്ട് തീരദേശ നഗരമായ അനക്ലിയയ്ക്കടുത്തുള്ള കരിങ്കടലിൽ പതിക്കുന്നു. ഹൈഡ്രോ ഇലക്ട്രിക്ക് ഡാമായ ഇൻഗുറി അണക്കെട്ട് ഈ നദിയിലാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.

## അവലംബം

## പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ

*Die Brücke der Deutschen Eurasian Magazine  

വർഗ്ഗം:ജോർജ്ജിയയിലെ (രാജ്യം) നദികൾ
റീറ്റ ഓറ

**റീറ്റ സഹാറ്റ്സിയു ഓറ** (ജനനം 1990 നവംബർ 26) ഒരു ഇംഗ്ലീഷ് ഗായികയും അഭിനേത്രിയുമാണ്.  ഫെബ്രുവരി 2012 ൽ 
ഡി.ജെ ഫ്രെഷിന്റെ സിംഗിൾ "ഹോട്ട് റൈറ്റ് നൗ" എന്ന ഗാനത്തിലൂടെയാണ് ശ്രദ്ധിക്കപെട്ടത്. ഈ ഗാനം യുകെയിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനത്ത് എത്തി. 2012 ആഗസ്റ്റിൽ ഓറ എന്ന് പേരിൽ തന്റെ ആദ്യ സ്റ്റുഡിയോ ആൽബം പുറത്തിറക്കി. ഈ ആൽബം യുകെയിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനത്ത് എത്തി. ഈ ആൽബത്തിൽ “ആർ.ഐ. പി”, “ഹൗ വീ ഡു (പാർട്ടി)” തുടങ്ങിയ യുകെ നമ്പർ വൺ സിംഗിളുകളും ഉൾപെടുന്നു. 2012 വർഷം യുകെ സിംഗിൾസ് ചാർട്ടിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ  നമ്പർ വൺ സിംഗിൾസ് ഉള്ള ഗായികയാണ് ഓറ. തുടർച്ചയായി മൂന്നു സിംഗിൾസ് ഒന്നാം സ്ഥാനത്ത് എത്തി.  

## സ്റ്റുഡിയോ ആൽബങ്ങൾ

## എക്സ്റ്റൻഡ്‌ഡ് പ്ലേ

## സിംഗിൾസ്

## അഭിനയ ജീവിതം

## അവലംബം

## ബാഹ്യ കണ്ണികൾ
* Official website
* AllMusic
* 
വർഗ്ഗം:നവംബർ 26-ന് ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:1990-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ
സെർബോ-ക്രൊയേഷ്യൻ

ദക്ഷിണ സ്ലേവിക്ക് ഭാഷകളിലൊന്നാണ് **സെർബോ-ക്രൊയേഷ്യൻ**(**Serbo-Croatian** , 

ഇത് സെർബോ-ക്രൊയേറ്റ് (**Serbo-Croat** , ),സെർബോ-ക്രൊയേറ്റ്-ബോസ്നിയൻ(**Serbo-Croat-Bosnian** (**SCB**),) ബോസ്നിയൻ-ക്രൊയേഷ്യൻ-സെർബിയൻ ( **Bosnian-Croatian-Serbian** (**BCS**), അഥവാ ബോസ്നിയൻ-ക്രൊയേഷ്യൻ-മൊണ്ടിനെഗ്രിയൻ-സെർബിയൻ (**Bosnian-Croatian-Montenegrin-Serbian** (**BCMS**), എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.  സെർബിയ, ക്രൊയേഷ്യ, ബോസ്നിയ മൊണ്ടിനെഗ്രൊ എന്നിവിടങ്ങളിലെ പ്രധാന ഭാഷയാണിത്. നാല് മാനകരൂപങ്ങളുള്ള ഒരു  ബഹുകേന്ദ്രീകൃത ഭാഷ ആണ് (pluricentric language)  .

## അവലംബം

### കുറിപ്പുകൾ
ലയർ പക്ഷി

ഒരു ആസ്ത്രേലിയൻ  പക്ഷിയാണ് **ലയർ പക്ഷി** ( Lyrebird ).  Menura ജീനസിൽ Menuridae കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട ഇവ മറ്റ് ജീവികളുടെ ശബ്ദവും കൃത്രിമ ശബ്ദവും അനുകരിക്കുന്നതിൽ വിദഗ്ദരാണ്. ആൺപക്ഷികളുടെ മനോഹരമായ നീണ്ട വാൽച്ചിറക് ശ്രദ്ധേയമാണ്.

## വിഭാഗങ്ങൾ
രണ്ട് സ്പീഷീസ് പക്ഷികളാണ് ഈ വിഭാഗത്തിലുള്ളത്:

## വിവരണം

പാസറൈൻ വിഭാഗത്തിൽപ്പെട്ടവയിൽ താരതമ്യേന വലിപ്പം കൂടിയവയാണ് ലയർ പക്ഷികൾ. അപൂർവ്വമായി മാത്രമേ ഇവ പറക്കുകയുള്ളൂ. ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നും താഴ്‌വാരങ്ങളിലേക്ക് പറക്കുന്നു. പെൺപക്ഷികൾ 74-84 cm വലിപ്പമുണ്ടാവും. ആൺപക്ഷികൾക്ക് 80 മുതൽ 98 cm വരെ നീളമുണ്ടാവും.
## കാണപ്പെടുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ

വിക്ടോറിയ, ന്യൂ സൗത്ത് വെയ്ൽസ്, സൗത്ത്-ഈസ്റ്റ് ക്വീൻലാന്റ് എന്നിവിടങ്ങളിലും ടാസ്മാനിയയിലും ഇവയെ കാണപ്പെടുന്നു. മറ്റ് പല നാഷണൽ പാർക്കുകളിലും ഇവയെ സംരക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ട്.
## സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ

ലയർപക്ഷികൾ മനുഷ്യരുമായി അടുക്കാറില്ല. അപകട സാധ്യതയുണ്ടെന്നുകണ്ടാൽ, ഇവ, തീവ്ര ശബ്ദം പുറപ്പെടുവിക്കുകയും ഓടി രക്ഷപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. അതിന് സാധിച്ചില്ലെങ്കിൽ കരിയിലയ്ക്കിക്കിടയിൽ അനങ്ങാതെ ഒളിച്ചിരുന്ന് രക്ഷപ്പെടുന്നു
## ഭക്ഷണം
പഴുതാര, ചിലന്തി, മണ്ണിര, ശലഭങ്ങൾ, വണ്ടുകൾ തുsങ്ങിയ ജീവികളും അവയുടെ ലാർവ്വയും ഇവ ഭക്ഷണമാക്കുന്നു.
## ജീവിതകാലം

30 വർഷം വരെ ജീവിതദൈർഘ്യമുള്ളവയാണ് ലയർ പക്ഷികൾ. പെൺപക്ഷികൾ 6 വയസ്സാവുമ്പോഴാണ് മുട്ടയിടുന്നത്. ആൺപക്ഷികൾ 6 മുതൽ 8 വയസ്സ് വരെയാവുമ്പോഴാണ് ഇണ ചേരുന്നു. ഒരു ആൺ പക്ഷിക്ക് എട്ടു പിടകൾ വരെ ഉണ്ടാവാം. ആൺപക്ഷികൾ അവയുടെ അധികാര പരിധി നിർണ്ണയിക്കാറുണ്ട്. മണ്ണ് കൊണ്ടോ ചുള്ളിക്കമ്പു കൊണ്ടോ ഇവ അതിർത്തി സൂചിപ്പിക്കുന്ന അടയാളങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നു.

പെൺപക്ഷി മണ്ണിൽ നിർമ്മിക്കുന്ന കുടിൽ സാധാരണ ഒരു മുട്ടയാണ് ഇടുന്നത്. പെൺപക്ഷി തന്നെ അടയിരിക്കുന്നു. 50 ദിവസങ്ങൾ കൊണ്ട് മുട്ട വിരിയുന്നു. കുഞ്ഞിനെ വളർത്തുന്നതും പെൺപക്ഷി തന്നെയാണ്.
## ശബ്ദാനുകരണം

എല്ലാ കാലത്തും ലയർ പക്ഷികൾ പാടാറുണ്ടെങ്കിലും ഇണചേരൽ കാലത്ത് (ജൂൺ - ആഗസ്ത് )  ഇതിന്റെ തീവ്രത കൂടുതലായിരിക്കും. അവയുടെ തനതു ശബ്ദത്തോടൊപ്പം മറ്റു മൃഗങ്ങളുടേയും പക്ഷികളുടേയും മറ്റും ശബ്ദവും ചേർത്താണ് ഇവ പാടുന്നത്.
യന്ത്രങ്ങളും മറ്റ് ഇലക്ട്രാണിക് ഉപകരണങ്ങളും    ഉണ്ടാക്കുന്ന കൃത്രിമ ശബ്ദം പോലും ഇവ അതേ പോലെ അനുകരിച്ച് പാടാറുണ്ട്.

## വംശനാശ ഭീഷണി
ലയർ പക്ഷികൾ വംശനാശ ഭീഷണി നേരിട്ടിരുന്നുവെങ്കിലും സംരക്ഷണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ശക്തിപ്പെട്ടതോടെ, എണ്ണം സാധാരണ നിലയിലെത്തിയിട്ടുണ്ട്.

## അവലംബം

## അധികവിവരത്തിന്
Attenborough, D. 1998. *The Life of Birds.* p.&nbsp;212 
## പുറം കണ്ണികൾ

*Lyrebirds - at the New South Wales Department of Environment and Heritage website
*The Albert's lyrebird project at the Queensland Department of Environment and Resource Management website
*Lyrebird videos at the Internet Bird Collection

വർഗ്ഗം:പക്ഷികുടുംബങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:സംസാരിക്കുന്ന പക്ഷികൾ
കാഞ്ചി

ലഘുചിത്രം|ഒരു ബോൾട്ട് ആക്ഷൻ റൈഫിളിലെ കാഞ്ചി
വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|തോംസൺ സബ് മെഷീൻ ഗണ്ണിന്റെ കാഞ്ചി
ഒരു ഫയർആയുധത്തിന്റെയോ എയർതോക്കിന്റെയോ ക്രോസ്ബോയുടെയോ സ്പിയർതോക്കിന്റെയോ വെടിവയ്പ്പ് തുടങ്ങിവയ്ക്കുന്ന ഒരു മെക്കാനിസത്തിനാണ് **കാഞ്ചി** എന്നുപറയുന്നത്. ഇത് സാധാരണയായി മുറുക്കിവച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു സ്പ്രിംഗോ ശക്തിയോടെ ഇടിക്കുന്ന ഒരു കല്ലോ ഒക്കെ സ്വതന്ത്രമാക്കുന്നതിനുള്ള സ്വിച്ചാണ്.   വെടിവയ്ക്കുന്നതല്ലാത്ത മറ്റ് ആയുധങ്ങളെയും (ഒരു കെണി, ബോംബ് സ്വിച്ച് തുടങ്ങിയവ) സജ്ജീവമാക്കുന്ന മെക്കാനിസങ്ങളും കാഞ്ചി എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഒരു കാഞ്ചിയിൽ ചെലുത്തുന്ന ചെറിയ ഊർജ്ജം വളരെ വലിയ ഊർജ്ജം സ്വതന്ത്രമാക്കുന്നതിന് കാരണമാകുന്നു. 

‍ഡബിൾ ആക്ഷൻ ഫയർ ആയുധങ്ങളുടെ രൂപകല്പനയിൽ കാഞ്ചി ആയുധം സ‍ജ്ജമാക്കാനും ഉപയോഗിക്കുന്നു. കാഞ്ചി അനേകം കാര്യങ്ങൾക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു വലിയ നിര ആയുധങ്ങൾ തന്നെയുണ്ട്. സാധാരണ തോക്കുകളിൽ ചൂണ്ടുവിരൽ ഉപയോഗിച്ച് പുറകോട്ട് തള്ളിനീക്കുന്ന ഒരു കോലാണ് കാഞ്ചി. എം2 ബ്രൌണിംഗ് മെഷീൻ ഗണ്ണിൽ തള്ളവിരൽ ഉപയോഗിച്ചാണ് കാഞ്ചി പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നത്. സ്പ്രിംഗ്ഫീൽഡ് ആർമറി എം6 സ്കൌട്ടിൽ കൈഉപയോഗിച്ച് ഞെക്കുന്ന തരം കാഞ്ചിയാണുള്ളത്.

വർഗ്ഗം:വെടിവയ്പ്പ്
കണ്ണാരംവള്ളി

കാനറ ക്ലൈംബർ എന്നറിയപ്പെടുന്ന **കണ്ണാരംവള്ളി** പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ നിത്യഹരിതവനങ്ങളിൽ മരത്തിൽ കയറിപ്പോകുന്ന വലിയൊരുവള്ളിയാണ്. .

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
* https://www.flowersofindia.net/catalog/slides/Kanara%20Climber.html
* 
* 

വർഗ്ഗം:വള്ളിച്ചെടികൾ
വർഗ്ഗം:പുഷ്പിക്കുന്ന സസ്യങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ അപൂർവ്വവും വംശനാശഭീഷണിയുള്ളതുമായ സസ്യങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:മാൽപ്പീജിയേസീ
വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം
മാർട്ടിൻ സെലിഗ്മാൻ

ജ: ആഗസ്റ്റ് 12, 1942-ആൽബനി )  അമേരിക്കൻ മനശാസ്ത്രവിദഗ്ദ്ധനും ക്രിയാത്മക മനശാസ്ത്രത്തിന്റെ വികാസത്തിനു തന്റേതായ സംഭാവനകൾ നൽകുകയും ചെയ്ത വ്യക്തിയാണ് മാർട്ടിൻ സിഗ്മാൻ.മനുഷ്യന്റെ ഗുണാത്മകമായ സവിശേഷതകളെ വളർത്തിയെടുത്ത് ജീവിതം ആനന്ദകരമാക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യത്തെക്കുറിച്ചും അതിന്റെ പ്രാധാന്യത്തെക്കുറിച്ചും സിഗ്മാൻ ഊന്നിപ്പറയുകയുണ്ടായി.

## സംഭാവനകൾ
പോസിറ്റീവ് സൈക്കോളജി,സ്വായത്ത നിസ്സഹായത.PERMA.
## കൃതികൾ
The Optimistic Child, Child's Play, Learned Optimism, and Authentic Happiness,Flourish.
.

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
* Authentic Happiness, Seligman's homepage at University of Pennsylvania 
* "Eudaemonia, the Good Life: A Talk with Martin Seligman", an article wherein Seligman speaks extensively on the topic of eudaemonia 
* "The Positive Psychology Center", a website devoted to positive psychology. Martin Seligman is director of the Positive Psychology Center of the University of Pennsylvania.
* Program description for Master of Applied Positive Psychology degree established by Seligman 
* Martin E. P. Seligman's curriculum vitae at the University of Pennsylvania 
* TED Talk: Why is psychology good? University of Pennsylvania's page on MAPP program
വർഗ്ഗം:1942-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ മന:ശാസ്ത്രജ്ഞർ
വർഗ്ഗം:ജൂത അമേരിക്കൻ എഴുത്തുകാർ
വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ
വർഗ്ഗം:പെൻ‌സിൽ‌വാനിയ സർവ്വകലാശാലയിലെ പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികൾ
ഐസായെ ബെർലിൻ

ബ്രിട്ടീഷ്-റഷ്യൻ സാമൂഹ്യ രാഷ്ട്രീയ സിദ്ധാന്തകാരനും 
തത്വചിന്തകനുമാണ് **ഐസായെ ബെർലിൻ**. 

## See also
* Gerald C. MacCallum, Jr.

## അവലംബങ്ങൾ

വർഗ്ഗം:1909-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:1997-ൽ മരിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:20-ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ തത്ത്വചിന്തകർ
വർഗ്ഗം:റഷ്യൻ തത്ത്വചിന്തകർ
ഹാൻസ് ജെ. ഐസൻക്

ജർമ്മനിയിൽ ജനിച്ച ഹാൻസ് ഐസൻക് (4 മാർച്ച്  1916 – 4 സെപ്റ്റം: 1997)ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ശ്രദ്ധേയരായ മന:ശാസ്ത്രജ്ഞരിലൊരാളായിരുന്നു. സിഗ്മണ്ട് ഫ്രോയിഡിന്റെ ചികിത്സാപദ്ധതികളെ നിശിതമായി വിമർശിച്ചുപോന്ന ഐസൻക് വർത്തമാനപ്രശ്നങ്ങളെ സ്വീകരിച്ച് കുറഞ്ഞ സമയപരിധിക്കുള്ളിൽ കക്ഷികൾക്ക് ചികിത്സാപരിഹാരം നിർദ്ദേശിക്കുന്നതിനുള്ള രീതി സ്വീകരിച്ചയാളായിരുന്നു.മേധാശക്തിയേയും വ്യക്തിത്വത്തെ സംബന്ധിച്ച പഠനങ്ങളും ഐസൻ കിന്റെ സംഭാവനകളിൽപ്പെടുന്നു.

വർഗ്ഗം:മനഃശാസ്ത്രജ്ഞർ
ഹിലരി പട്‌നം

അമേരിക്കൻ ഗണിതശാസ്ത്രജ്ഞനും തത്വചിന്തകനും കമ്പ്യൂട്ടർ ശാസ്ത്രജ്ഞനൗമാണ് **ഹിലരി പട്‌നം എന്ന ഹിലരി വൈറ്റ്‌ഹാൾ പട്‌നം**  ഇംഗ്ലീഷ്: **Hilary Whitehall Putnam** () 

മനസ്സിന്റെ തത്വശാസ്ത്രം, ഭാഷയുടെ തത്വശാസ്ത്രം, കണക്കിന്റെ തത്വശാസ്ത്രം ശാസ്ത്രത്തിന്റെ തത്വശാസ്ത്രം എന്നീ മേഖലകളിൽ ഗണ്യമായ സംഭാവനകൾ അദ്ദേഹം നൽകി. തത്വശാസ്ത്രത്തിനു പുറത്ത് ഗണിതശാസ്ത്രത്തിലും കമ്പ്യൂട്ടർ സയൻസിലും ഹിലരി സംഭാവനകൾ നൽകി. മാർട്ടിൻ ഡേവിസുമായി ചേർന്ന് അദ്ദേഹം ബൂളിയൻ സ്റ്റാറ്റിസ്ഫയബിലിറ്റി പ്രോബ്ലം തീർക്കാൻ ഡേവിസ്-പട്‌നം എന്ന അൽഗോരിതം വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു  ഹിൽബെർട്ടിന്റെ പത്താം പ്രശ്നം പരിഹരിക്കാനും അദ്ദേഹം ശ്രമിച്ചു.

## അവലംബങ്ങൾ

## അധിക വായനയ്ക്ക്

* Y. Ben-Menahem (ed.), *Hilary Putnam*, Contemporary Philosophy in Focus, Cambridge University Press, Cambridge, 2005.
* P. Clark-B. Hale (eds.), *Reading Putnam*, Blackwell, Cambridge (Massachusetts)-Oxford 1995.
* C. S. Hill (ed.), *The Philosophy of Hilary Putnam*, Fayetteville, Arkansas 1992.
* M. Rüdel, *Erkenntnistheorie und Pragmatik: Untersuchungen zu Richard Rorty und Hilary Putnam* (dissertation), Hamburg 1987.
* Maximilian de Gaynesford, *Hilary Putnam*, McGill-Queens University Press / Acumen, 2006.
* Auxier, R. E., Anderson, D. R., & Hahn, L. E., eds., *The Philosophy of Hilary Putnam*, The Library of Living Philosophers, Open Court, Chicago, Illinois, 2015.
* Sanjit Chakraborty, *Understanding Meaning and World: A Relook on Semantic Externalism*, Cambridge Scholars Publishing, London, 2016.

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

വർഗ്ഗം:1926-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:2016-ൽ മരിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ജൂതർ
വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ നിരീശ്വരവാദികൾ
വർഗ്ഗം:ശ്വാസകോശാർബുദം ബാധിച്ച് മരിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ഹാർവാർഡ് സർവകലാശാലയിലെ പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികൾ
വർഗ്ഗം:ഹാർവാർഡ് സർവകലാശാലാ അദ്ധ്യാപകർ
വർഗ്ഗം:നിരീശ്വരവാദികളായ ജൂതന്മാർ
വർഗ്ഗം:ഭാഷയുടെ തത്ത്വചിന്തകർ
വർഗ്ഗം:മതത്തിന്റെ തത്ത്വചിന്തകർ
വർഗ്ഗം:ശാസ്ത്രത്തിന്റെ തത്ത്വചിന്തകർ
വർഗ്ഗം:പ്രിൻസ്റ്റൺ യൂനിവേഴ്സിറ്റി അദ്ധ്യാപകർ
വർഗ്ഗം:പെൻ‌സിൽ‌വാനിയ സർവ്വകലാശാലയിലെ പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികൾ
എറിക് എറിക്സൺ

ലോകപ്രശസ്തനായ മനഃശാസ്ത്രജ്ഞനായിരുന്നു **Erik Homberger Erikson**  എറിക് എറിക്സൺ (ജനനം **Erik Salomonsen**; 15 ജൂൺ 1902 – 12 മേയ്1994) ജർമ്മനിയിലെ ഫ്രാങ്ക്ഫർട്ടിൽ 1902 ൽ ജനനം. ആദ്യകാലങ്ങളിൽ ചിത്രകാരനായി വിയന്നയിൽ തങ്ങിയ എറിക്സൺ അന്നാ ഫ്രോയിഡിനെ കണ്ടുമുട്ടിയതു വഴിത്തിരിവായി.സൈക്കോ അനലിറ്റിക്കൽ സൊസൈറ്റിയുടെ സാക്ഷ്യപത്രം നേടിയ എറിക്സൺ മാനസികാപഗ്രഥന ചികിത്സ തുടർന്നു. അമേരിക്കയിലേയ്ക്ക് കുടിയേറിയ എറിക് അടിസ്ഥാന ബിരുദം ഇല്ലാതിരുന്നിട്ടു കൂടി പ്രശസ്തമായ ഹാർവാർഡ്, കാലിഫോണിയ സർവ്വകലാശാല, യേൽ സർവ്വകലാശാല  എന്നിവടങ്ങളിൽ പ്രൊഫസർ ആയി ജോലി ചെയ്തു. . 2002 ൽ മനശാസ്ത്ര പ്രസിദ്ധീകരണമായ റിവ്യൂ ഓഫ് സൈക്കോളജിയിൽ  നടന്ന ഒരു കണക്കെടുപ്പിൽ എറിക്സൻ ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഉദ്ധരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള 12-ആമത്തെ മനഃശാസ്ത്രനായി രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.  വ്യക്തിത്വ പ്രതിസന്ധിയെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങളും നിരീക്ഷണങ്ങളും തത്ത്വങ്ങളുമാണ് എറിക്സണെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തനാക്കിയത്. 

## ജീവിതരേഖ

### ബാല്യം
ഡെന്മാർക്കിലെ ഒരു ഉയർന്ന  ജൂത തറവാട്ടിലെ അംഗമാണ് എറിക്കിന്റെ അമ്മ കാഴ്ല അബ്രാഹ്ംസെൻ. അച്ഛൻ വാൽഡെമാർ ഇസിദോർ സലോമോൻസൻ ഒരു ഓഹരിവ്യാപാരി ആയിരുന്നു. എറിക്കിനെ ഗർഭം ധരിക്കുന്ന സമയത്ത് സലോമോൻസർ ഡെന്മാർകിൽ ഇല്ലായിരുന്നു. അവിഹിത ബന്ധത്തിൽ ഗർഭിണിയായ ഉടനെ കാഴ്ല ജർമനിയിലെ ഫ്രാങ്കഫർട്ടിലേക്ക് രക്ഷപ്പെടുകയും അവിടെ വച്ച് 1902 ജൂൺ 15 നു എറിക്കിന്റെ പ്രസവിക്കുകയും ചെയ്തു. ഏറിക് സലോമോൻസെൻ എന്നാണ് ജനനരേഖകളിൽ കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്.  എറിക്കിന്റെ യഥാർത്ഥ അച്ഛൻ ജൂതനല്ല എന്നല്ലാതെ മറ്റു രേഖകൾ പ്രസിദ്ധമാക്കിയിട്ടില്ല..

എറിക്കിന്റെ ജനനശേഷം കാഴ്ല നർസിങ്ങ് പരിശീലനം നേടുകയും കാൾശ്രൂഹെ  എന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് മാറിത്താമസിക്കുകയും ചെയ്തു. അവർ പിന്നീട് എറിക്കിനെ നോക്കിയിരുന്ന വിദഗ്ദ്ധനയായ തിയോഡോർ ഹോംബെർഗർ എന്ന ജൂതഭിഷഗ്വരനെ വിവാഹം കഴിച്ചു. അല്പം മുതിരുന്നതു വരെ എറിക്കിന്റെ വളർത്തച്ഛനായ തിയോഡോർ താൻ തന്നെയാണ് എറിക്കിന്റെ അച്ഛൻ എന്നാണ് അവനോട് പറഞ്ഞിരുന്നത്.   അദ്ദേഹം 1908 ൽ എറിക് സലോമോൻസെൻ എന്ന പേരു മാറ്റി എറിക് ഹോംബെർഗർ എന്ന പേരു നൽകുകയും എറിക്കിനെ ഔദ്യോഗികമായി ദത്തു പുത്രനായി സ്വീകരിക്കയും ചെയ്തു.ref></ref

## കൃതികൾ
* Childhood and Society (1950) 
* Young Man Luther: A Study in Psychoanalysis and History (1958) 
* Insight and Responsibility (1964) 
* Identity: Youth and Crisis (1968) 
* Gandhi's Truth: On the Origins of Militant Nonviolence (1969)
* Life History and the Historical Moment (1975) Adulthood (edited book, 1978)
* Vital Involvement in Old Age (with J. M. Erikson and H. Kivnick, 1986) 
* The Life Cycle Completed (with J. M. Erikson, 1987)
എച്. എൽ. എ. ഹാർട്ട്

ലഘുചിത്രം
ബ്രിട്ടീഷ് നിയമജ്ഞനും നിയമശാസ്ത്രത്തിലെ അതികായനുമാണ് **ഹെർബെർട്ട് ലയണൽ അഡോൽഫസ് ഹാർട്ട്**.

## അവലംബങ്ങൾ

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
* A biography
* Short Biography  by Tony Honoré
വർഗ്ഗം:1907-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:1992-ൽ മരിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:20-ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ തത്ത്വചിന്തകർ
റിക്കി ജെർവായിസ്

കൊമേഡിയനും,നടനും,എഴുത്തുകാരനും,സംവിധായകനും നിർമ്മാതാവും സംഗീതജ്ഞനുമാണ് **റിക്കി ജെർവായിസ്** ().

## അവലംബം

## Bibliography
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Interviews
* Time Magazine (2008). ''Renaissance Man: Ricky Gervais''  by Joel Stein
* The Independent, et al. (2005). ''Ricky Gervais: My life as a pure superstar'' 
* The Guardian Newspaper, et al. (2005). "''Second Coming''" by Tim Adams
* Gervais' video interview on Big Think 
* Video interview & acceptance speech of Ricky Gervais winning Sir Peter Ustinov Award for Comedy @2010 Banff World TV Festival

## External links
* Ricky Gervais  Official website
* 
* 
വർഗ്ഗം:1961-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ബ്രിട്ടീഷ് നിരീശ്വരവാദ പ്രവർത്തകർ
വർഗ്ഗം:മത വിമർശകർ
വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ
റോബർട്ട് കോൾസ്

**റോബർട്ട് കോൾസ്** (ജ: ഒക്ടോ: 12, 1929)  അമേരിക്കൻ എഴുത്തുകാരനും, കുട്ടികളെ സംബന്ധിച്ചുള്ള മനോരോഗചികിത്സാ വിഗദ്ധനും ഹാർവാർഡ് സർവ്വകലാശാലയിലെ അദ്ധ്യാപകനുമാണ്.
വർഗ്ഗം:1929-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ മന:ശാസ്ത്രജ്ഞർ
വർഗ്ഗം:ഹാർവാർഡ് സർവകലാശാലയിലെ പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികൾ
വർഗ്ഗം:ഹാർവാർഡ് സർവകലാശാലാ അദ്ധ്യാപകർ
വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ