open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
റെയ്‌പൂർരജപുത്താന

പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ ഒരു വില്ലേജാണ് **റെയ്‌പൂർരജപുത്താന**. കപൂർത്തല ജില്ല ആസ്ഥാനത്തുനിന്നും 10 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് റെയ്‌പൂർരജപുത്താന സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. റെയ്‌പൂർരജപുത്താന വില്ലേജിന്റെ പരമാധികാരി സർപഞ്ചാണ്.
## ജനസംഖ്യ
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ കാനേഷുമാരി വിവരമനുസരിച്ച് റെയ്‌പൂർരജപുത്താനയിൽ 72 വീടുകൾ ഉണ്ട്. ആകെ ജനസംഖ്യ 358 ആണ്. ഇതിൽ 181 പുരുഷന്മാരും 177 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. റെയ്‌പൂർരജപുത്താനയിലെ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 77.65 ശതമാനമാണ്. ഇത് സംസ്ഥാന ശരാശരിയായ 75.84 ലും മുകളിലാണ്.  റെയ്‌പൂർരജപുത്താനയിലെ 6 വയസ്സിനു താഴെയുള്ള കുട്ടികളുടെ എണ്ണം 31 ആണ്. ഇത് റെയ്‌പൂർരജപുത്താനയിലെ ആകെ ജനസംഖ്യയുടെ 8.66 ശതമാനമാണ്. 

2011 ലെ ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പ് രേഖകൾ പ്രകാരം 97 ആളുകൾ വിവിധ തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇതിൽ 93 പുരുഷന്മാരും 4 സ്ത്രീകളും ഉണ്ട്. 2011 ലെ കാനേഷുമാരി പ്രകാരം 97.94 ശതമാനം ആളുകൾ അവരുടെ ജോലി പ്രധാന വരുമാനമാർഗ്ഗമായി കണക്കാക്കുന്നു 

## ജനസംഖ്യാവിവരം

## കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*  കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ 
## അവലംബങ്ങൾ
യോഗ് രാജ് സിംഗ്

മുൻ ഇന്ത്യൻ ക്രിക്കറ്റ് താരവും പഞ്ചാബി നടനുമാണ് **'യോഗ് രാജ് സിംഗ്**  (ജനനം 25 മാർച്ച് 1958).   ഇന്ത്യൻ ദേശീയ ടീമിനു വേണ്ടി ഒരു ടെസ്റ്റു മത്സരവും 6 ഏകദിന മത്സരവും കളിച്ചിട്ടുണ്ട്. .പരുക്കുമൂലം  ക്രിക്കറ്റ് മതിയാക്കിയ ഇദ്ദേഹം പിന്നീട് പഞ്ചാബി സിനിമകളിൽ അഭിനയിക്കാൻ തുടങ്ങി. ക്രിക്കറ്റ് താരം യുവരാജ് സിംഗ് മകനാണ്.

ബട്ട്‌വാരാ, യാർ ഗരീബൻ ദാ, ജട്ട് തേ സമീൻ, കുർബ്ബാനി ജട്ട് ദീ, ദുശ്മനി ദീ ആഗ്, ആംഖ് ജട്ടൻ ദീ, ജോർ ജട്ട് ദാ, ബദ്‌ലാ ജാട്ടി ദാ, ജഗ്ഗാ ഡാക്കൂ, ഇൻസാഫ്, ഇൻസാഫ് കീ ദേവി, ജട്ട് പഞ്ചാബ് ദാ, ജിദ്ദ് ജട്ടൻ ദീ, ലൽക്കാരാ ജാട്ടി ദാ, സാലി ആധീ ഘർവാലീ, മെഹന്ദി ശഗ്നാ ദീ, കുഡി കാനഡാ ദീ, ജട്ട് സച്ചാ സിംഗ് സുർമ്മ, ഇൻസാഫ് പഞ്ചാബ് ദാ, ജോറാ ജട്ട്, കച്ചേരി, വൈരി, ജിഗ്‌രാ ജട്ട് ദാ, വിച്ചോരാ, ലൽക്കാരേ ശേരൻ ദേ, സുബേദാർ, കബ്‌സ, ഝൿമി ജാഗിർദാർ, നയൻ പ്രീതോ ദേ, വിച്ചോടാ, തേരാ മേരാ പ്യാർ, മഹോൾ ഠീക് ഹേ, സിക്കന്ദരാ, ശ്രീമാൻ ചാണക്യ, വെസ്റ്റ് ഈസ് വെസ്റ്റ്, തീൻ ഥെ ഭായി, ഓയേ ഹോയേ പ്യാർ ഹോഗയാ, ഭാഗ് മിൽക്കാ ഭാഗ്, ഹീർ ആൻഡ് ഹീറോ, റോമിയോ രാഝാ, ഗൊരിയാൻ നു ദഫാ കരോ, ഹാരി ദാ ബ്യാഹ് ഹോഗയാ എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം അഭിനയിച്ചു. 

## References

വർഗ്ഗം:1958-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ
സെയ്ത്പുർ

പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ ഒരു വില്ലേജാണ് സെയ്ത്പുർ. കപൂർത്തല ജില്ല ആസ്ഥാനത്തുനിന്നും 10 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് സെയ്ത്പുർ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. സെയ്ത്പുർ വില്ലേജിന്റെ പരമാധികാരി സർപഞ്ചാണ്. 
## ജനസംഖ്യ
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ കാനേഷുമാരി വിവരമനുസരിച്ച് സെയ്ത്പുർ ൽ 100 വീടുകൾ ഉണ്ട്. ആകെ ജനസംഖ്യ 392 ആണ്. ഇതിൽ 182 പുരുഷന്മാരും 210 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. സെയ്ത്പുർ ലെ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 69.9 ശതമാനമാണ്. ഇത് സംസ്ഥാന ശരാശരിയായ 75.84 ലും താഴെയാണ്.  സെയ്ത്പുർ ലെ 6 വയസ്സിനു താഴെയുള്ള കുട്ടികളുടെ എണ്ണം 36 ആണ്. ഇത് സെയ്ത്പുർ ലെ ആകെ ജനസംഖ്യയുടെ 9.18 ശതമാനമാണ്. 

2011 ലെ ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പ് രേഖകൾ പ്രകാരം 101 ആളുകൾ വിവിധ തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇതിൽ 91 പുരുഷന്മാരും 10 സ്ത്രീകളും ഉണ്ട്. 2011 ലെ കാനേഷുമാരി പ്രകാരം 98.02 ശതമാനം ആളുകൾ അവരുടെ ജോലി പ്രധാന വരുമാനമാർഗ്ഗമായി കണക്കാക്കുന്നു 

## ജാതി
സെയ്ത്പുർ ലെ 39 ശതമാനം പേരും പട്ടിക ജാതി വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്നു.
## ജനസംഖ്യാവിവരം

## കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*  കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ 
## അവലംബങ്ങൾ
ചക്ഷാഅലാദിൻ

പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ ഒരു വില്ലേജാണ് ചക്ഷാഅലാദിൻ. കപൂർത്തല ജില്ല ആസ്ഥാനത്തുനിന്നും 22 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ചക്ഷാഅലാദിൻ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ചണ്ഡീഗഡിൽ നിന്ന് ചക്ഷാഅലാദിനിലേക്കുള്ള ദൂരം 183 കിലോമീറ്ററാണ്. ചക്ഷാഅലാദിൻ വില്ലേജിന്റെ പരമാധികാരി സർപഞ്ചാണ്.
## ജനസംഖ്യ
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ കാനേഷുമാരി വിവരമനുസരിച്ച് ചക്ഷാഅലാദിൻ ൽ 3 വീടുകൾ ഉണ്ട്. ആകെ ജനസംഖ്യ 13 ആണ്. ഇതിൽ 6 പുരുഷന്മാരും 7 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. ചക്ഷാഅലാദിൻ ലെ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 76.92 ശതമാനമാണ്. ചക്ഷാഅലാദിനി ലെ 6 വയസ്സിനു താഴെയുള്ള കുട്ടികളുടെ എണ്ണം 1 ആണ്. ഇത് ചക്ഷാഅലാദിനിലെ ആകെ ജനസംഖ്യയുടെ 7.69 ശതമാനമാണ്. 

2011 ലെ ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പ് രേഖകൾ പ്രകാരം 3 ആളുകൾ വിവിധ തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇതിൽ 3 പുരുഷന്മാരും 0 സ്ത്രീകളും ഉണ്ട്. 2011 ലെ കാനേഷുമാരി പ്രകാരം 100 ശതമാനം ആളുകൾ അവരുടെ ജോലി പ്രധാന വരുമാനമാർഗ്ഗമായി കണക്കാക്കുന്നു 

## ജാതി

## ജനസംഖ്യാവിവരം

## കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*  കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ 
## അവലംബങ്ങൾ
ഖലിൽ

പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ ഒരു വില്ലേജാണ് **ഖലിൽ**. കപൂർത്തല ജില്ല ആസ്ഥാനത്തുനിന്നും 29 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ഖലിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഖലിൽ വില്ലേജിന്റെ പരമാധികാരി സർപഞ്ചാണ്.
## ജനസംഖ്യ
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ കാനേഷുമാരി വിവരമനുസരിച്ച് ഖലിലിൽ 76 വീടുകൾ ഉണ്ട്. ആകെ ജനസംഖ്യ 368 ആണ്. ഇതിൽ 195 പുരുഷന്മാരും 173 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. ഖലിൽ ലെ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 73.91 ശതമാനമാണ്. ഇത് സംസ്ഥാന ശരാശരിയായ 75.84 ലും താഴെയാണ്.  ഖലിൽ ലെ 6 വയസ്സിനു താഴെയുള്ള കുട്ടികളുടെ എണ്ണം 37 ആണ്. ഇത് ഖലിലിലെ ആകെ ജനസംഖ്യയുടെ 10.05 ശതമാനമാണ്. 

2011 ലെ ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പ് രേഖകൾ പ്രകാരം 115 ആളുകൾ വിവിധ തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇതിൽ 96 പുരുഷന്മാരും 19 സ്ത്രീകളും ഉണ്ട്. 2011 ലെ കാനേഷുമാരി പ്രകാരം 94.78 ശതമാനം ആളുകൾ അവരുടെ ജോലി പ്രധാന വരുമാനമാർഗ്ഗമായി കണക്കാക്കുന്നു 

## ജാതി
ഖലീലിലെ 38  പേരും പട്ടിക ജാതി വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്നു. 
## എത്തിച്ചേരാൻ
ഖലീലിന്റെ അടുത്തുള്ള റെയിൽവേസ്റ്റേഷൻ അലാൽ റെയിൽവേസ്റ്റേഷനാണ്. ലുധിയാന ജംഗ്ഷൻ റെയിൽവേസ്റ്റേഷൻ ഖലീലിൽനിന്ന് 60 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ്.

## ജനസംഖ്യാവിവരം

## കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*  കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ
*ഖലീൽ വില്ലേജ്

## അവലംബങ്ങൾ
കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകളുടെ പട്ടിക

#മന്ദ് റെയ്‌പൂർ അറെയ്‌ൻ
#റെയ്‌പൂർ അറെയ്‌ൻ
#നദാല
#പാസ്സീവാൾ
#ബിൽപുർ

വർഗ്ഗം:കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ
വർഗ്ഗം:പട്ടികകൾ
മാണ്ഡി മാണ്ഡ് കുള്ള

പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ ഒരു വില്ലേജാണ് മാണ്ഡി മാണ്ഡ്. കപൂർത്തല ജില്ല ആസ്ഥാനത്തുനിന്നും 35 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് മാണ്ഡി മാണ്ഡ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഭുലത്ത് ഉപജില്ലയിലാണ് മാണ്ഡി മാണ്ഡ് കുള സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഉപജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തുനിന്നും മാണ്ഡി മാണ്ഡ് കുള വില്ലേജിലേക്ക് 35 കിലോമീറ്റർ ദൂരമുണ്ട്. മാണ്ഡി മാണ്ഡ് കുള വില്ലേജിന്റെ പരമാധികാരി സർപഞ്ചാണ്. ജനങ്ങൾ തെരഞ്ഞെടുക്കുന്ന പ്രതിനിധിയാണ് സർപഞ്ച്.
## ജനസംഖ്യ
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ കാനേഷുമാരി വിവരമനുസരിച്ച് മാണ്ഡി മാണ്ഡ് കുളയിൽ 2 വീടുകൾ ഉണ്ട്. ആകെ ജനസംഖ്യ 15 ആണ്. ഇതിൽ 8 പുരുഷന്മാരും 7 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. മാണ്ഡി മാണ്ഡ് കുളയിലെ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 60 ശതമാനമാണ്. ഇത് സംസ്ഥാന ശരാശരിയായ 75.84 ലും താഴെയാണ്.  മാണ്ഡി മാണ്ഡ് കുളയിലെ 6 വയസ്സിനു താഴെയുള്ള കുട്ടികളുടെ എണ്ണം 1 ആണ്.  

2011 ലെ ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പ് രേഖകൾ പ്രകാരം 5 പുരുഷന്മാർ വിവിധ തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. 2011 ലെ കാനേഷുമാരി പ്രകാരം 80 ശതമാനം ആളുകൾ ജീവിതവരുമാനത്തിനായുള്ള വിവിധ ജോലികളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

## ജാതി
മാണ്ഡി മാണ്ഡ് ലെ 15  പേരും പട്ടിക ജാതി വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്നു.

## ജനസംഖ്യാവിവരം

## കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*  കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ 
## അവലംബങ്ങൾ
പാസ്സീവാൾ

പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ ഒരു വില്ലേജാണ് പാസ്സീവാൾ. ഭുലത്ത് ഉപജില്ലയിലാണ് പാസ്സീവാൾ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കപൂർത്തല ജില്ല ആസ്ഥാനത്തുനിന്നും 27 കിലോമീറ്ററും ഭുലത്തിൽ നിന്നും 27 കിലോമീറ്ററും അകലെയാണ് പാസ്സീവാൾ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. പാസ്സീവാൾ വില്ലേജിന്റെ പരമാധികാരി സർപഞ്ചാണ്. ജനങ്ങൾ തെരഞ്ഞെടുക്കുന്ന പ്രതിനിധിയാണ് സർപഞ്ച്.
## ജനസംഖ്യ
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ കാനേഷുമാരി വിവരമനുസരിച്ച് പാസ്സീവാളിലെ 46 വീടുകൾ ഉണ്ട്. ആകെ ജനസംഖ്യ 246 ആണ്. ഇതിൽ 121 പുരുഷന്മാരും 125 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. പാസ്സീവാളിലെ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 77.24 ശതമാനമാണ്. ഇത് സംസ്ഥാന ശരാശരിയായ 75.84 ലും കൂടുതലാണ്.  പാസ്സീവാളിലെ 6 വയസ്സിനു താഴെയുള്ള കുട്ടികളുടെ എണ്ണം 34 ആണ്. ഇത് പാസ്സീവാൾ ലെ ആകെ ജനസംഖ്യയുടെ 13.82 ശതമാനമാണ്. 

2011 ലെ ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പ് രേഖകൾ പ്രകാരം 61 ആളുകൾ വിവിധ തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇതിൽ 57 പുരുഷന്മാരും 4 സ്ത്രീകളും ഉണ്ട്. 2011 ലെ കാനേഷുമാരി പ്രകാരം 93.44 ശതമാനം ആളുകൾ അവരുടെ ജോലി പ്രധാന വരുമാനമാർഗ്ഗമായി കണക്കാക്കുന്നു 

## ജാതി

## ജനസംഖ്യാവിവരം

## കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*  കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ 
## അവലംബങ്ങൾ
സുർജിത് സിങ് ബർണാല

പ്രശസ്ത ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയനേതാവാണ്**സുർജിത് സിങ് ബർണാല**  (ജനനം 21 ഒക്ടോബർ 1925). പഞ്ചാബ് മുഖ്യമന്ത്രി, തമിഴ് നാട്, ഉത്തരഖണ്ഡ്, ആന്ധ്രാപ്രദേശ് എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെയും അന്തമാൻ നിക്കോബാർ ദ്വീപുകളുടെയും ഗവർണർ, കേന്ദ്രമന്ത്രി എന്നീ ചുമതലകൾ ഇദ്ദേഹം വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്.

## '''അവലംബം'''
പഞ്ച തക്ത്

ലഘുചിത്രം|സുവർണ്ണ ക്ഷേത്രം (അകാൽ തക്ത് സാഹിബ്),ശ്രീ അമൃത്സർ സാഹിബ്
ലഘുചിത്രം|ഹസൂർ സാഹിബ് നന്ദന്ദ്
**തക്ത്(തഖ്ത്) എന്നാൽ പഞ്ചാബി ഭാഷയിൽ സിംഹാസനം, ഭദ്രാസനം അധികാര സ്ഥാനം എന്നെല്ലാം അർത്ഥം .**&nbsp;സിഖ് മതത്തിന്റെ വളർച്ചയുടേയും പരിണാമത്തിന്റെയും പഠനത്തിലെ &nbsp;പ്രധാന സംഭവമാണ് പഞ്ച തക്തുകളുടെ രുപീകരണം. സിഖ്മതസ്ഥർക്ക് ഏറെ വൈകാരികവും ചരിത്രപരവുമായ പ്രധാന്യമുള്ള &nbsp;അഞ്ച് ഗുരുദ്വാരകളാണ് പഞ്ച തക്തുകൾ.&nbsp;

## അകാൽ തക്ത് സാഹിബ്
തക്തുകളിൽ ആദ്യത്തതും ഏറ്റവും  ശ്രേഷ്ഠവും എന്നു കരുതപ്പെടുന്നതാണ് ആണ്  അകാൽ തക്ത്. കാലാതീതം എന്നാണ് അകാൽ എന്നതിന്റെ അർത്ഥം. സുവർണ്ണക്ഷേത്രം എന്ന് പരക്കെ അറിയപ്പെടുന്ന അമൃത്സറിലെ ഹർമന്ദിർ സാഹിബിന്റെ കവാടത്തിനു അഭിമുഖമായിട്ടാണ് അകാൽ തക്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. നീതി നിർവ്വഹണത്തിനും  മറ്റ് ഭൗതിക കാര്യങ്ങൾക്കും നിർദ്ദേശങ്ങൾ നൽകുന്നതും നിയന്ത്രിക്കുന്നതും അകാൽ തക്താണ്. സിഖ് മതത്തിന്റെ പരമോന്നത പീഠം. 1609 ൽ ഗുരു ഹർ ഗോബിന്ദ് ആണ് അകാൽ തക്ത് സ്ഥാപിച്ചത്.
സൈനിക തന്ത്രങ്ങളും, രാഷ്ട്രീയ നിലപാടുകളും, തർക്കങ്ങളും, എല്ലാം അകാൽ തക്തിനു വിഷയങ്ങളാണ്. &nbsp; &nbsp;

## തക്ത് ശ്രീ കേശ്ഗർ സാഹിബ്
അനന്തപൂർ സാഹിബ് പട്ടണത്തിലാണ് ഈ തക്ത് . സിഖ് കൂട്ടായ്മയുടെ പ്രതീകമായ ഖൽസ രൂപം കൊണ്ടത് ഇവിടെയായതിനാൽ പവിത്രമായി കരുതപ്പെടുന്നു. ഗുരു ഗോബിന്ദ് സിംഗ് ആണ് ഈ തക്തിന്റെ സ്ഥാപകൻ. അദ്ദേഹം ഉപയോഗിച്ചതായി കരുതപ്പെടുന്ന ഏതാനം ആയുധങ്ങൾ ഇവിടെ പ്രദർശിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

## തക്ത് ശ്രീ ധംധമ സാഹിബ്
&nbsp; ബതിന്തയ്ക്കടുത്തുള്ള തൽ വന്ത് &nbsp; സബൊ എന്ന ഗ്രാമത്തിലാണ് ഈ തക്ത്.&nbsp;ഗുരു ഗോബിന്ദ് സിംഗ്&nbsp;ഇവിടെ ഒരു വർഷം താമസിച്ച് കൊണ്ടാണ് സിഖ് വേദ ഗ്രന്ഥമായ ഗ്രന്ഥ് സാാഹിബിന്റെ ക്രോഡീകരണം പൂർത്തിയാക്കിയത്. 1705ൽ ആയിരുന്നു അത്. ഗുരു ഗ്രന്ഥ് സാഹിബിന്റെ മറ്റൊരു പേരാണ് ധംധമ സാഹിബ്

## തക്ത് പട്ന സാഹിബ്
ബീഹാറിന്റെ&nbsp;തലസ്ഥാന നഗരിയായ പട്നയിലാണ് ഈ തക്ത്. 1666ൽ ഗുരു ഗോബിന്ദ് സിംഗിന്റെ ജനനവും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബാല്യവും ഇവിടെയായിരുന്നു.ഗുരു നാനാക്ക്, ഗുരു തേഗ് ബഹദൂർ എന്നിവരുടെ സന്ദർശനം കോണ്ടും ധന്യമായ ഇടം എന്നതാണ് പട്ന സാഹിബിന്റെ ശ്രേഷ്ഠത.

## തക്ത് ശ്രീ ഹസൂർ സാഹിബ്
മഹാരാഷ്ട്രയിലെ ഗോദാവരി നദികരയിൽ നന്ദദ് ഗ്രാമത്തിലാണ് ഈ തക്ത്. ഗുരു പരമ്പരയിലെ അവസാന ഗുരു വായ ഗുരു &nbsp;ഗോബിന്ദ് സിംഗ് മരണമടഞ്ഞതും അന്ത്യ വിശ്രമം കൊള്ളുന്നതും ഈ മണ്ണിലാണ്. ഇനി ഒരു ഗുരുവിന്റെ ആവശ്യമിലെന്നും ഗ്രന്ഥ സാഹിബിനെ പിൻപറ്റാനുമാണ് അദ്ദേഹം ഉപദേശിച്ചത്. ഇവിടെ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്മാരകം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.

## References

വർഗ്ഗം:സിഖ് മതം
പുരൻ ഭഗത്

പാകിസ്താനിലെ പഞ്ചാബ് പ്രവിശ്യയിലുള്ള പ്രധാന പട്ടണമായ സിയാൽകോട്ടിലെ ഭരണാധികാരിയും ഒരു സന്യാസിയുമായിരുന്നു **പുരൻ ഭഗത്**. **ബാബ സഹജ് നാഥ് ജി** എന്ന പേരിൽ ഇദ്ദേഹം ഇപ്പോൾ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്.

## കുടുംബപശ്ചാത്തലം
രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇന്ത്യ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന **[[രാജ സൽബൻ]]** എന്ന രാജാവിന് ആദ്യ ഭാര്യയായ ഇച്ചിറ രാജ്ഞിയിൽ ജനിച്ച മകനാണ് പുരൻ.
ജ്യോതിഷ്യൻമാരുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം സൽവ രാജാവിന് തന്റെ മകന് 12 വയസ്സാകുന്നത് വരെ അവന്റെ മുഖം കാണാൻ പാടില്ലെന്ന് നിർദ്ദേശിച്ചു. ഇതു പ്രകാരം പുരൻ രാജ കൊട്ടാരത്തിൽ നിന്ന് മാറിനിന്നു. ഇതിനിടക്ക്, രാജാവ് താഴ്ന്ന ജാതിയിൽ നിന്നുള്ള  ചെറുപ്പകാരിയായ ലൂന എന്ന പെൺകുട്ടിയെ വിവാഹം ചെയ്തു. 12 വർഷത്തെ ഏകാന്ത വാസത്തിന് ശേഷം പുരൻ രാജകൊട്ടാരത്തിലേക്ക് മടങ്ങിയെത്തി. കൊട്ടാരത്തിലെത്തിയ  പുരനിൽ തന്റെ അതേ പ്രായത്തിലുള്ള ലൂനയ്ക്ക് പ്രണയം തോന്നി. ലൂനയുടെ പ്രേമാഭ്യർത്ഥന പുരൻ നിരസിച്ചു. ഇതിൽ നീരസം തോന്നിയ ലൂന പുരനെതിരെ ആരോപണം ഉന്നയിച്ചു, പുരൻ തന്റെ മാനം ഭംഗപ്പെടുത്തിയെന്നായിരുന്നു ആരോപണം.
ഇതോടെ, പുരനെ അംഗച്ഛേദം ചെയ്ത് കൊലപ്പെടുത്താൻ രാജാവ് ഉത്തരവിട്ടു. ഇതോടെ, പുരനെ അംഗച്ഛേദം ചെയ്ത് കൊലപ്പെടുത്താൻ രാജാവ് ഉത്തരവിട്ടു. രാജ ഭടൻമാർ പുരന്റെ കൈകാലുകൾ ച്ഛേദിച്ച് കാട്ടിലെ ഒരു കിണറിൽ ഉപേക്ഷിച്ചു.ഈ കിണർ ഇപ്പോഴും പുരൻ കിണർ എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.  ഒരു ദിവസം അതുവഴി കടന്നുപോയ ഗുരു ഗോരക്‌നാഥും സംഘവും കിണറ്റിൽ നിന്ന് പുരന്റെ ശബ്ദം കേട്ടു. ഗുരു ഒരു ചരടും ചുട്ടെടുക്കാത്ത ഒരു മൺപാത്രവും ഉപയോഗിച്ച് പുരനെ പുറത്തെടുക്കുകയും അദ്ദേഹത്തെ ദത്തെടുക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് പുരൻ ഒരു സന്യാസിയായി.

## ആരാധന
ഹിന്ദു മതവിഭാഗത്തിലെ ജന്ദിയൽസ് (മഹാജൻ) ജാതിക്കാരുടെ പരമോന്നത തലവനായിട്ടാണ് ഇന്ന് പുരൻ പരിഗണിക്കപ്പെടുന്നത്. **ബാബ സൻഹജ് നാഥ് ജി** എന്ന പേരിലാണ് ഇദ്ദേഹം ആരാധിക്കപ്പെടുന്നത്.
ജന്ദിയൽസ് ജാതിക്കാർ വർഷത്തിൽ രണ്ടു തവണ ഗുരു പൂർണിമ ആഘോഷിക്കുകയും പുരൻ ഭഗതിനെ ആരാധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ബാവ സഹജ് നാഥ് ജി ക്ഷേത്രം പാകിസ്താനിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നുണ്ട്. ഇന്ത്യ -പാക്ക് വിഭജനത്തിന് ശേഷം ജമ്മുവിലെ ഹീരനഗറിന് സമീപം ജന്ദി എന്ന സ്ഥലത്ത് ജന്ദിയൽസ് വിഭാഗക്കാർ ക്ഷേത്രം നിർമ്മിച്ചു. ദിന്നാൻഘറിലെ താരഗഢിലും ദോരാങ്കഌഎന്ന സ്ഥലത്തുമാണ് ഇന്ത്യയിലുള്ള സഹജ് നാഥ് ജി ക്ഷേത്രങ്ങൾ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബി സംസ്കാരം
രാജ സൽബൻ

രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇന്ത്യ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന ഒരു രാജവാണ് **രാജ സൽബൻ**. **രാജ സൽവാൻ** എന്ന പേരിലും ഇദ്ദേഹം അറിയപ്പെടുന്നുണ്ട്. ഇന്നത്തെ പാകിസ്താനിലുള്ള സിയാൽകോട്ട് കോട്ട സ്ഥാപിച്ചത് ഇദ്ദേഹമാണെന്നാണ് വിശ്വസിക്കുന്നത്. 

റാണി ലൂന ചുംബ, റാണി ഇച്ചിറാൻ എന്നീ രണ്ട് ഭാര്യമാരായിരുന്നു സൽബൻ രാജാവിന്.  റാണി ലൂന ചുംബ ജമ്മുവിൽ നിന്നുള്ള ഒരു താഴ്ന്ന ജാതിയിൽ നിന്നുള്ള സ്ത്രീയായിരുന്നു.  റാണി ഇച്ചിറാൻ സിയാൽകോട്ട് ജില്ലയിലെ ഉഗോകി നഗരത്തിന് അടുത്തുള്ള റോറാസ് ഗ്രമത്തിൽ നിന്നുള്ള മധ്യവർഗ്ഗ കുടുംബത്തിൽ നിന്നുള്ള അംഗമായിരുന്നു.

ആദ്യ ഭാര്യയായ റാണി ഇച്ചിറയോട് രാജാവിന് ഏറെ ബഹുമാനവും സ്‌നേഹവുമായിരുന്നു. അവർക്ക് വേണ്ടി സിയാൽകോട്ടിൽ സൽബൻ രാജാവ് ഒരു ആകർഷകമായ കൊട്ടാരം
പണിതീർത്തിരുന്നു. ഒമ്പത് ചതുരശ്ര മയിൽ ( 23 ചതുരശ്ര കിലോ മീറ്റർ) സ്ഥലത്തായിരുന്നു കൊട്ടാരം പണിതത്. ഗ്രീസിൽ നിന്നുള്ള വാസ്തുശില്പികളാണ് കൊട്ടാരത്തിന്റെ നിർമ്മാണവും രൂപകൽപ്പനയും നിർവ്വഹിച്ചത്. 
രാജകൊട്ടാരത്തിൽ നിന്ന് റാണി ഇച്ചിറാന്റെ കൊട്ടാരത്തിലേക്ക് മികച്ച റോഡുകൾ നിർമ്മിച്ചിരുന്നു. റാണി ഇച്ചിറാന്റെ കൊട്ടാരത്തിന്റെ പണി പൂർത്തിയായതോടെ അവൾ ഒരു കുഞ്ഞിന് ജന്മം നൽകി. രാജ സൽബാന്റെ ആദ്യത്തെ കുഞ്ഞായിരുന്നു അത്. പ്രദേശത്തെ ജ്യോത്സ്യൻമാർ കുഞ്ഞിന് പുരൻ എന്ന് പേരിട്ടു. 

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യാചരിത്രം
ഗുർബചൻ സിംഗ് ഭുള്ളർ

പഞ്ചാബി ചെറുകഥാകൃത്താണ് **ഗുർബചൻ സിംഗ് ഭുള്ളർ**(ജ:18, 1937- പിതോ- ബതിൻഡ) *ആഗ്നി കലാശ്* എന്ന ചെറുകഥാ സമാഹാരം സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്ക്കാരത്തിനു അർഹമായി.എന്നാൽ  കൽബുർഗിവധത്തിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് പുരസ്ക്കാരം മറ്റു പഞ്ചാബി എഴുത്തുകാർക്കൊപ്പം തിരികെ നൽകുകയുണ്ടായി.
### കൃതികൾs
**അഗ്നി കലാശ്*
**ഒപ്രാ മർദ്*
**വഖ്തൻ മാരെ*
**ജനനി ജനൈ ത*
**മെൻ ഗസ്നവി നഹിൻ*
**ധർത്തി ദിയാൻ ധീൻ*
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബി ഗദ്യസാഹിത്യകാരന്മാർ
ദി ജംഗിൾ ബുക്ക് (1967 ചലച്ചിത്രം)

വാൾട്ട് ഡിസ്നി പ്രൊഡക്ഷൻസ് 1967-ലെ ഒരു ഇംഗ്ലിഷ് അനിമേറ്റഡ് സംഗീത ചലച്ചിത്രമാണ്  **ദി ജംഗിൾ ബുക്ക്**.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:അനിമേഷനുകൾ
വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ഇംഗ്ലീഷ് ചലച്ചിത്രങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:1967-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:വാൾട്ട് ഡിസ്നി ചലച്ചിത്രങ്ങൾ
ചാച്ചോകി

പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ ഒരു വില്ലേജാണ് ചാച്ചോകി. കപൂർത്തല ജില്ല ആസ്ഥാനത്തുനിന്നും 52 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ചാച്ചോകി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ചാച്ചോകി വില്ലേജിന്റെ പരമാധികാരി സർപഞ്ചാണ്. ജനങ്ങൾ തെരഞ്ഞെടുക്കുന്ന പ്രതിനിധിയാണ് സർപഞ്ച്.
## ജനസംഖ്യ
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ കാനേഷുമാരി വിവരമനുസരിച്ച് ചാച്ചോകി ൽ 958 വീടുകൾ ഉണ്ട്. ആകെ ജനസംഖ്യ 4307 ആണ്. ഇതിൽ 2310 പുരുഷന്മാരും 1997 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. ചാച്ചോകി ലെ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 76.32 ശതമാനമാണ്. ഇത് സംസ്ഥാന ശരാശരിയായ 75.84 ലും താഴെയാണ്.  ചാച്ചോകി ലെ 6 വയസ്സിനു താഴെയുള്ള കുട്ടികളുടെ എണ്ണം 501 ആണ്. ഇത് ചാച്ചോകി ലെ ആകെ ജനസംഖ്യയുടെ 11.63 ശതമാനമാണ്. 

2011 ലെ ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പ് രേഖകൾ പ്രകാരം 1585 ആളുകൾ വിവിധ തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇതിൽ 1328 പുരുഷന്മാരും 257 സ്ത്രീകളും ഉണ്ട്. 2011 ലെ കാനേഷുമാരി പ്രകാരം 94.7 ശതമാനം ആളുകൾ അവരുടെ ജോലി പ്രധാന വരുമാനമാർഗ്ഗമായി കണക്കാക്കുന്നു എന്നാൽ 107.6 ശതമാനം പേർ അവരുടെ ഇപ്പോഴത്തെ ജോലി അടുത്ത 6 മാസത്തേക്കുള്ള താത്കാലിക വരുമാനമായി കാണുന്നു.

## ജാതി
ചാച്ചോകി ലെ 1323  പേരും പട്ടിക ജാതി വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്നു.

## ജനസംഖ്യാവിവരം

## ഗതാഗതം
ഫഗ്‍വാര ജംഗ്ഷൻ റെയിൽവെ സ്റ്റേഷൻ, മൗലി ഹാൾട്ട് റെയിൽവെ സ്റ്റേഷൻ എന്നിവയാണ് ഈ പ്രദേശത്തിനടുത്തെെ റെയിൽവെ സ്റ്റേഷനുകൾ. ജലന്തർ റെയിൽവെ സ്റ്റേഷൻ 24 കി.മീ. അകലെയാണ്. അമൃത്സറിലെ രാജാ സൻസി വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 119 കി.മീ. അകലെയാണിവിടം. 38 കി.മീ. അകലെയാണ് ലുധിയാന വിമാനത്താവളം. 

## കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*  കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ 
## അവലംബങ്ങൾ
ഫഗ്‌വാര ഷർക്കി

പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ ഒരു കോർപ്പറേഷനാണ് ഫഗ്‌വാര ഷർക്കി. ചണ്ഡിഗഡിൽ നിന്നം 22 മൈൽ അകലെയാണ് ഫഗ്‌വാര ഷർക്കി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. അടുത്തിടെയാണ് കോർപ്പറേഷനായി ഉയർത്തപ്പെട്ടത്. ഈ പ്രദേശത്തെ ധാരാളം പേർ വിദേശത്ത് ജോലി ചെയ്യുന്നുണ്ട്.
## ജനസംഖ്യ
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ കാനേഷുമാരി വിവരമനുസരിച്ച് ഫഗ്‌വാര ഷർക്കിയിൽ 4343 വീടുകൾ ഉണ്ട്. ആകെ ജനസംഖ്യ 20102 ആണ്. ഇതിൽ 10665 പുരുഷന്മാരും 9437 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. ഫഗ്‌വാര ഷർക്കി ലെ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 74.05 ശതമാനമാണ്. ഇത് സംസ്ഥാന ശരാശരിയായ 75.84 ലും താഴെയാണ്.  ഫഗ്‌വാര ഷർക്കി ലെ 6 വയസ്സിനു താഴെയുള്ള കുട്ടികളുടെ എണ്ണം 2252 ആണ്. ഇത് ഫഗ്‌വാര ഷർക്കി ലെ ആകെ ജനസംഖ്യയുടെ 11.2 ശതമാനമാണ്. 

2011 ലെ ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പ് രേഖകൾ പ്രകാരം 7055 ആളുകൾ വിവിധ തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇതിൽ 5763 പുരുഷന്മാരും 1292 സ്ത്രീകളും ഉണ്ട്.

## ഭൂമിശാസ്ത്രം
ഫഗ്‌വാര. സമുദ്ര നിരപ്പിൽ നിന്നും 234&nbsp;metres (767&nbsp;feet) ഉയരത്തിലാണ്.

## ജാതി
ഫഗ്‌വാര ഷർക്കിയിലെ 9014  പേരും പട്ടിക ജാതി വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്നു.

## ജനസംഖ്യാവിവരം

## കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*  കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ 
## അവലംബങ്ങൾ

വർഗ്ഗം:കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ കോർപ്പറേഷനുകൾ
മൗലി

പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ ഒരു വില്ലേജാണ് മൗലി. കപൂർത്തല ജില്ല ആസ്ഥാനത്തുനിന്നും 52 കിലോമീറ്റർ കിഴക്ക് മാറിയാണ് മൗലി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ചണ്ഡിഗഡിൽ നിന്നും 127 കിലോമീറ്ററും ഉപജില്ലാആസ്ഥാനമായ ഭഗ്വാരയിൽനിന്ന് 6 കിലോമീറ്ററും അകലെയാണ് മൗലി. ജനങ്ങൾ തെരഞ്ഞെടുക്കുന്ന പ്രതിനിധിയായ സർപഞ്ചാണ് മൗലി വില്ലേജിന്റെ പരമാധികാരി. 
## ജനസംഖ്യ
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ കാനേഷുമാരി വിവരമനുസരിച്ച് മൗലിയിൽ 734 വീടുകൾ ഉണ്ട്. ആകെ ജനസംഖ്യ 3285 ആണ്. ഇതിൽ 1686 പുരുഷന്മാരും 1599 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. മൗലിയിലെ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 73.09 ശതമാനമാണ്. ഇത് സംസ്ഥാന ശരാശരിയായ 75.84 ലും താഴെയാണ്.  മൗലിയിൽ 6 വയസ്സിനു താഴെയുള്ള കുട്ടികളുടെ എണ്ണം 304 ആണ്. ഇത് മൗലിയിലെ ആകെ ജനസംഖ്യയുടെ 9.25 ശതമാനമാണ്. 

2011 ലെ ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പ് രേഖകൾ പ്രകാരം 1051 ആളുകൾ വിവിധ തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇതിൽ 964 പുരുഷന്മാരും 87 സ്ത്രീകളും ഉണ്ട്.

## ജാതി
മൗലി ലെ 1578  പേർ പട്ടിക ജാതി വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്നു. 

## ജനസംഖ്യാവിവരം

## കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*  കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ 
## അവലംബങ്ങൾ
ഹർഭക്ഷ് സിംഗ്

1965 -ലെ ഇന്ത്യ-പാകിസ്താൻ യുദ്ധത്തിൽ പ്രധാനപങ്കുവഹിച്ച ഒരു മുതിർന്ന ഇന്ത്യൻ സൈനിക ലെഫ്റ്റനന്റ് ജനറൽ ആയിരുന്നു **ഹർഭക്ഷ് സിംഗ് (Lieutenant General Harbaksh Singh)** - (1 ഒക്ടോബർ 1913&nbsp;– 14 നവംബർ 1999). പദ്മ വിഭൂഷൻ, പദ്മഭൂഷൻ എന്നീ അവാർഡുകളും വീരചക്രവും ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.

പഞ്ചാബിലെ സംഗ്രൂരിനടുത്ത് 1913 -ൽ ജനിച്ച ഹർഭക്ഷ് സിംഗ് ലാഹോർ ഗവൺമെന്റ് കോളേജിൽ നിന്ന് ബിരുദം നേടി.
## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

## സമ്മാനങ്ങൾ
*പദ്മ വിഭൂഷൻ
*പദ്മഭൂഷൻ
*വീരചക്രം

## ഇതും കാണുക
* ദിവാൻ രഞ്ജിത് റായി

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
* Profile on bharat-rakshak.com 
* Article on General Harbaksh Singh

വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ സിഖുകാർ
വർഗ്ഗം:1913-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:1999-ൽ മരിച്ചവർ
ഇന്ത്യാ-പാകിസ്താൻ യുദ്ധം 1965

1965 ഏപ്രിൽ മുതൽ സെപ്തംബർ വരെ ഇന്ത്യയും പാകിസ്താനുമായി നടന്ന യുദ്ധങ്ങളാണ് ഇന്ത്യാ-പാകിസ്താൻ യുദ്ധം 1965 (Indo-Pakistani War of 1965) എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്. ഓപറേഷൻ ജിബ്രാൾട്ടർ എന്നു പാകിസ്താൻ പേരിട്ട, തങ്ങളുടെ സേനകളെ ജമ്മു കാശ്മീരിലേക്ക് നുഴഞ്ഞുകയറ്റാനുള്ള പദ്ധതിയെത്തുടന്നാണ് പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാവുന്നത്. തിരിച്ചടിയായി പാകിസ്താനുമായി പൂർണ്ണയുദ്ധത്തിലേക്ക് ഇന്ത്യ ഇറങ്ങുകയായിരുന്നു. പതിനേഴ് ദിവസം നീണ്ടുനിന്ന യുദ്ധത്തിൽ ആണ് രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിനു ശേഷം നടന്ന ടാങ്കുകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഏറ്റവും വലിയ സേനാമുന്നേറ്റം നടന്നത്. ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ അമേരിക്കയും റഷ്യയും അടക്കമുള്ള ശക്തികളുടെ മധ്യസ്ഥതയിൽ ഒപ്പുവച്ച താഷ്‌കന്റ് ഉടമ്പടിയോടെയാണ് വെടിനിർത്തൽ ഉണ്ടായത്. യുദ്ധത്തിന്റെ ഏറിയഭാഗവും ഇരുരാജ്യങ്ങൾക്കുമിടയിലുള്ള പശ്ചിമ അതിർത്തിയിലാണ് നടന്നത്. മറ്റു പല ഇന്ത്യ-പാകിസ്താൻ യുദ്ധങ്ങളെപ്പോലെ ഈ യുദ്ധത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പല കാര്യങ്ങളും വ്യക്തമല്ല.

## കുറിപ്പുകൾ

## അവലംബം

## അധികവായനയ്ക്ക്

* 
* *First & Further reflections on the second Kashmir War* (South Asia series)&nbsp;– 2 books by Louis Dupree.
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

* 
* 
* 

## സ്രോതസ്സുകളും പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികളും
* IAF Combat Kills&nbsp;– 1965 war ,(Center for Indian Military History)
* 
* [United States Library of Congress Country Studies&nbsp;– India](http://lcweb2.loc.gov/cgi-bin/query/r?frd/cstdy:@field(DOCID+in0189))
* Official History of the Indian Armed Forces in the 1965 War with Pakistan
* Story of Pakistan 
* GlobalSecurity.org Indo-Pakistan War 1965
* Pakistan Columnist AH Amin analyses the war. 
* Grand Slam&nbsp;– A Battle of lost Opportunities, Maj (Retd) Agha Humayun Amin&nbsp;– very detailed roll of events and analysis
* A Critical Look at the 1965 Operations, Air Chief Marshal (retd) PC Lal &nbsp;– dispassionate analysis
* The India-Pakistan War, 1965: 40 Years On&nbsp;– From Rediff.com
* Lessons of the 1965 War from Daily Times (Pakistan)
* Spirit of '65 & the parallels with today&nbsp;– Ayaz Amir

വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യ ഉൾപ്പെട്ട യുദ്ധങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ഇന്തോ-പാക് യു‍ദ്ധങ്ങൾ
മുഹമ്മദ് ഖാദിരി

പാകിസ്താനിലെ പഞ്ചാബിൽ ജീവിച്ച പ്രമുഖനായ സൂഫി പണ്ഡിതനായിരുന്നു **മുഹമ്മദ് ഖാദിരി** മുഴുവൻ പേര് : സയ്യിദ് മുഹമ്മദ് നൗഷാഹ് ഗൻജ് ബഖ്ഷ് ഖാദിരി. ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ മികച്ച പണ്ഡിതനും ഇസ്ലാമിക പ്രഭാഷകനുമായ ഇദ്ദേഹം ഹിജ്‌റ 959റമദാൻ ഒന്നിന് (21 ആഗസ്‌റ്റ് 1552)പഞ്ചാബിലെ ഗോഗ്ഗൻവാലി എന്ന പ്രദേശത്താണ് ജനിച്ചത്. ഖാദിരി സൂഫി ഫോറത്തിന്റെ പോഷക ഘടകമായ നൗഷഹിയ്യയുടെ സ്ഥാപക നേതാവാണ് മുഹമ്മദ് ഖാദിരി. പതിനാറാം  നൂറ്റാണ്ടിലെയും പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിലെയും ഇസ്ലാമിക പ്രബോധന പവർത്തനങ്ങൾക്ക് നേതൃത്വം നൽകുകയും ചെയ്തു. നൗഷാഹി, നൗഷാഹി ഖദ്രി എന്നിങ്ങനെയാണ് അവർ അറിയപ്പെട്ടത്. 
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബ്, പാകിസ്താൻ
വർഗ്ഗം:സൂഫികൾ
ഗ്യാനി ഗുർമുഖ് സിംഗ് മുസാഫിർ

1966 നവംബർ 1 മുതൽ 1976 ജനുവരി 18 വരെ പഞ്ചാബിന്റെ മുഖ്യമന്ത്രിയും ഒരു പഞ്ചാബി സാഹിത്യകാരനും ആയിരുന്നു **ഗ്യാനി ഗുർമുഖ് സിംഗ് മുസാഫിർ (Giani Gurmukh Singh Musafir)**. (15 ജനുവരി 1899 – 18 ജനുവരി 1976).

1978 -ൽ സാഹിത്യ അക്കാദമി അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചെറുകഥകൾക്ക് പുരസ്കാരം നൽകുകയുണ്ടായി* മരണാാനന്തരബഹുമതിയായി [[Padma Vibhushan|പദ്മ വിഭൂഷനും]] അദ്ദേഹത്തിനു ലഭിച്ചു.

==കുറിപ്പുകൾ==


==അധികവായയ്ക്ക്==
* [[Kartar Singh Duggal|Duggal, Kartar Singh]] (1999). *Giani Gurmukh Singh Musafir'', New Delhi: National Book Trust, ISBN 81-237-2765-8.

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
* Website about Giani Gurmukh Singh Musafir
* http://openlibrary.org/b/OL164260M/Giani-Gurmukh-Singh-%27Musafir%27

വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാർ (ഇന്ത്യ)
വർഗ്ഗം:പത്മവിഭൂഷൺ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:1976-ൽ മരിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ഒന്നാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:രണ്ടാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:മൂന്നാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:Punjabi people
വർഗ്ഗം:Punjab, India MLAs 1962–67
വർഗ്ഗം:Punjabi-language writers
വർഗ്ഗം:Indian male short story writers
വർഗ്ഗം:Recipients of the Sahitya Akademi Award in Punjabi
വർഗ്ഗം:ഭരണഘടനാ നിർമ്മാണസഭയിലെ അംഗങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:Rajya Sabha members from Punjab
വർഗ്ഗം:Lok Sabha members from Punjab
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് മുഖ്യമന്ത്രിമാർ
വർഗ്ഗം:1899-ൽ ജനിച്ചവർ
സുർജിത് സിംഗ് ബർണാല

2004 മുതൽ 2011 വരെ തമിഴ്നാടിൻ്റെ ഗവർണറായിരുന്ന പഞ്ചാബിൽ നിന്നുള്ള മുതിർന്ന ശിരോമണി അകാലിദൾ പാർട്ടി നേതാവായിരുന്നു ** സുർജിത്ത് സിംഗ് ബർണാല(1925-2017) **
അറ് തവണ പഞ്ചാബ് നിയമസഭാംഗം,
അഞ്ച് സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ 
ഗവർണർ, മൂന്ന് തവണ ലോക്സഭാംഗം,
രണ്ട് തവണ കേന്ദ്രമന്ത്രി എന്നീ നിലകളിലും പ്രവർത്തിച്ചു.

## ജീവിതരേഖ
അവിഭക്ത പഞ്ചാബിലെ ഗുരുഗോൺ ഗ്രാമത്തിൽ ജനനം.
പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസത്തിന് ശേഷം ലക്നൗ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ നിന്ന് നിയമ ബിരുദം നേടി.

1952-ലെ പഞ്ചാബ് നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിച്ച് കൊണ്ടാണ് രാഷ്ട്രീയ പ്രവേശനം.
ധനുവാലയിൽ നിന്ന് മത്സരിച്ചെങ്കിലും നാല് വോട്ടുകൾക്ക്  പരാജയപ്പെട്ടു. പിന്നീട് അഞ്ച് തവണ നിയമസഭാംഗമായും മൂന്ന് തവണ ലോക്സഭയിൽ അംഗമായും ഒരു തവണ പഞ്ചാബ് മുഖ്യമന്ത്രിയായും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.
കേന്ദ്രമന്ത്രി, സംസ്ഥാന ഗവർണർ എന്നീ നിലകളിലും പ്രവർത്തിച്ചു.

1979-ൽ മൊറാർജി ദേശായി പ്രധാനമന്ത്രി പദം രാജിവച്ചപ്പോൾ അന്നത്തെ രാഷ്ട്രപതിയായിരുന്ന നീലം സഞ്ജീവറെഢി ഒരു താത്കാലിക സർക്കാർ രൂപീകരിച്ചപ്പോൾ സുർജിത് സിംഗിനെ പ്രധാനമന്ത്രിയാകാൻ ക്ഷണിച്ചെങ്കിലും ഉപ-പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്ന ചൗധരി ചരൺസിംഗാണ് പ്രധാനമന്ത്രിയായത്.

1996-ലും പ്രധാനമന്ത്രി പദവി കൈയകലത്തിൽ നഷ്ടപ്പെട്ടു.
അകാലിദൾ നേതാവ് പ്രകാശ് സിംഗ് ബാദൽ ബി.ജെ.പിയുമായി സഖ്യമുണ്ടാക്കിയതിനെ തുടർന്നാണിത്.

എ.ആർ.കിദ്വായിക്ക് ശേഷം ഏറ്റവും കൂടുതൽ നാൾ സംസ്ഥാന ഗവർണറായിരുന്ന രണ്ടാമത്തെയാളാണ് സുർജിത്സിംഗ് ബർണാല. മൂന്ന് തവണയായി എട്ട് വർഷം തമിഴ്നാടിൻ്റെ ഗവർണറായിരുന്ന ആദ്യത്തെയാളും സുർജിത് സിംഗ് തന്നെയാണ്.

** പ്രധാന പദവികളിൽ **

* 1965 : നിയമസഭാംഗം, ബർണാല ഉപ-തിരഞ്ഞെടുപ്പ്
* 1967 : നിയമസഭാംഗം, ബർണാല
* 1969 : നിയമസഭാംഗം, ബർണാല
* 1969-1970 : സംസ്ഥാന വിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ് മന്ത്രി
* 1972 : നിയമസഭാംഗം, ബർണാല
* 1977 : ലോക്സഭാംഗം, സൻഗ്രൂർ
* 1977-1979 : കേന്ദ്ര കൃഷി വകുപ്പ് മന്ത്രി
* 1980 : നിയമസഭാംഗം, ബർണാല
* 1985 : നിയമസഭാംഗം, ബർണാല
* 1985-1987 : പഞ്ചാബ് മുഖ്യമന്ത്രി
* 1990-1991 : തമിഴ്നാട് ഗവർണർ
* 1990-1993 : ലെഫ്റ്റനൻ്റ് ഗവർണർ, ആൻഡമാൻ & നിക്കോബാർ ദ്വീപസമൂഹം
* 1996 : ലോക്സഭാംഗം, സൻഗ്രൂർ
* 1997 : ഇന്ത്യയുടെ ഉപ-രാഷ്ട്രപതി തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ എൻ.ഡി.എ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിച്ചെങ്കിലും ഐക്യമുന്നണിയുടെ കൃഷൺ കാന്തിനോട് പരാജയപ്പെട്ടു.
* 1998 : ലോക്സഭാംഗം, സൻഗ്രൂർ
* 1998-1999 : കേന്ദ്ര രാസവള-രാസവസ്തുവകുപ്പ് മന്ത്രി
* 2000-2003 : ഉത്തരാഖണ്ഡിൻ്റെ ആദ്യ ഗവർണർ
* 2003-2004 : ഗവർണർ, ആന്ധ്ര പ്രദേശ്
* 2004-2011 : ഗവർണർ, തമിഴ്നാട്
* 2009 : ലെഫ്റ്റനൻറ് ഗവർണർ, പുതുച്ചേരി

## മരണം
വാർധക്യ സഹജമായ അസുഖങ്ങൾക്ക് ചികിത്സയിലിരിക്കെ 91-മത്തെ വയസിൽ 2017 ജനുവരി 14ന് അന്തരിച്ചു.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

വർഗ്ഗം:People from Barnala
വർഗ്ഗം:University of Lucknow alumni
വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാർ (ഇന്ത്യ)
വർഗ്ഗം:Lieutenant governors of the Andaman and Nicobar Islands
വർഗ്ഗം:Governors of Uttarakhand
വർഗ്ഗം:Governors of Andhra Pradesh
വർഗ്ഗം:Governors of Tamil Nadu
വർഗ്ഗം:Agriculture Ministers of India
വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ
വർഗ്ഗം:Indian Sikhs
വർഗ്ഗം:1925 births
വർഗ്ഗം:Shiromani Akali Dal politicians
വർഗ്ഗം:ആറാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:Punjabi people
വർഗ്ഗം:People from Mahendragarh district
വർഗ്ഗം:Punjab, India MLAs 1985–90
വർഗ്ഗം:11th Lok Sabha members
വർഗ്ഗം:പന്ത്രണ്ടാം ലോക്‌സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:Lok Sabha members from Punjab
വർഗ്ഗം:Indian vice-presidential candidates
വർഗ്ഗം:Chief ministers from Shiromani Akali Dal
വർഗ്ഗം:Indians imprisoned during the Emergency (India)
വർഗ്ഗം:1925-ൽ ജനിച്ചവർ
രജീന്ദർ കൗർ ഭട്ടൽ

ഒരു കോൺഗ്രസ്സ് നേതാവും പഞ്ചാബിലെ മുഖ്യമന്ത്രിയും ആയിരുന്നു **രജീന്ദർ കൗർ ഭട്ടൽ (Rajinder Kaur Bhattal).** മറ്റൊരു വനിതയും ഇതുവരെ പഞ്ചാബിലെ മുഖ്യമന്ത്രിപദത്തിലെത്തിയിട്ടില്ല. കൂടാതെ ഇന്ത്യയിലെ ഏതെങ്കിലും സംസ്ഥാനത്തെ എട്ടാമത്തെ മുഖ്യമന്ത്രിയും ആണ് ഭട്ടൽ.പഞ്ചാബിൽ നിന്നുള്ള ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ വനിതാ മുഖ്യമന്ത്രിയും മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനത്തിന് ശേഷമുള്ള ആദ്യത്തെ ഉപമുഖ്യമന്ത്രിയുമാണ് അവർ.
## ആദ്യകാല ജീവിതം

1945 സെപ്തംബർ 30ന് ഹിറാ സിങ് ഭട്ടാൽ -ഹർനം കൗർ എന്നിവരുടെ മകളായി ലാഹോറിലെ പഞ്ചാബിൽ ജനിച്ചു. ലാൽ സിങ് സിദ്ധുവാണ് ഭർത്താവ്. രണ്ടു മക്കളുണ്ട്.

## രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം
1994ൽ സംസ്ഥാന വിദ്യാഭ്യാസ മന്ത്രിയായി.. പഞ്ചാബിലെ പതിമൂന്നാമത് മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്ന ഹർചരൺ സിംഗ് ബ്രാർ രാജിവെച്ചതോടെ 1996 ഏപ്രിലിൽ പഞ്ചാബിന്റെ ആദ്യ വനിതാ മുഖ്യമന്ത്രിയായി സ്ഥാനമേറ്റു. 1997 ഫെബ്രുവരിയിൽ നടന്ന അസംബ്ലി തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ കോൺഗ്രസ് പരാജയപ്പെട്ടതോടെ മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനമൊഴിഞ്ഞു.
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാർ (ഇന്ത്യ)
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ വനിതാ മുഖ്യമന്ത്രിമാർ
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് മുഖ്യമന്ത്രിമാർ
വർഗ്ഗം:1945-ൽ ജനിച്ചവർ
ഗോപീചന്ദ് ഭാർഗവ

പഞ്ചാബിലെ ആദ്യത്തെ മുഖ്യമന്ത്രിയാണ് **ഗോപീചന്ദ് ഭാർഗവ (Gopi Chand Bhargava)** (8 മാർച്ച് 1889 &ndash; 1966) ആഗസ്ത് 15, 1947 മുതൽ  ഏപ്രിൽ 13, 1949, വരെ ഈ സ്ഥാനം വഹിച്ച അദ്ദേഹം പിന്നീട് ഒക്ടോബർ 18, 1949, മുതൽ ജൂൺ 20, 1951, വരെയും മൂന്നാമത് ജൂൺ 21, 1964 മുതൽ ജൂലൈ 6, 1964 വരെയും പഞ്ചാബിലെ മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനം വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. കോൺഗ്രസ് പാർട്ടിയിൽ അംഗമായിരുന്നു അദ്ദേഹം.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*Gopi Chand Bhahava materials in the South Asian American Digital Archive (SAADA)

വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് മുഖ്യമന്ത്രിമാർ
വർഗ്ഗം:1889-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:1966-ൽ മരിച്ചവർ
ഭീം സെൻ സച്ചാർ

രണ്ടുതവണ പഞ്ചാബ് മുഖ്യമന്ത്രി ആയി ഇരുന്ന ഒരു രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകനാണ് **ഭീം സെൻ സച്ചാർ (Bhim Sen Sachar)** (1 ഡിസംബർ 1894 &ndash; 18 ജനുവരി 1978). ഇദ്ദേഹം ആന്ധ്രപ്രദേശിന്റെ ഗവർണ്ണർ സ്ഥാനവും അലങ്കരിച്ചിട്ടുണ്ട്.

## References

വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാർ (ഇന്ത്യ)
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് മുഖ്യമന്ത്രിമാർ
വർഗ്ഗം:1894-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബ് (ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ) നിന്നും ഉള്ള സ്വാതന്ത്ര്യസമര പ്രവർത്തകർ
നാങ്ങൽ നാരായൺഗർ

പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ ഒരു വില്ലേജാണ് നാങ്ങൽ. കപൂർത്തല ജില്ല ആസ്ഥാനത്തുനിന്നും 8 കിലോമീറ്റർ (കിഴക്കോട്ട്)അകലെയാണ് നാങ്ങൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. നാങ്ങൽ വില്ലേജിന്റെ പരമാധികാരി സർപഞ്ചാണ്. ജനങ്ങൾ തെരഞ്ഞെടുക്കുന്ന പ്രതിനിധിയാണ് സർപഞ്ച്.
## ജനസംഖ്യ
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ കാനേഷുമാരി വിവരമനുസരിച്ച് നാങ്ങൽ ൽ 28 വീടുകൾ ഉണ്ട്. ആകെ ജനസംഖ്യ 142 ആണ്. ഇതിൽ 81 പുരുഷന്മാരും 67 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. നാങ്ങലിലെ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 68.55 ശതമാനമാണ്. ഇത് സംസ്ഥാന ശരാശരിയായ 75.84 ലും താഴെയാണ്.  നാങ്ങലിലെ 6 വയസ്സിനു താഴെയുള്ള കുട്ടികളുടെ എണ്ണം 24 ആണ്. 

2011 ലെ ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പ് രേഖകൾ പ്രകാരം 1098 ആളുകൾ വിവിധ തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇതിൽ 949 പുരുഷന്മാരും 149 സ്ത്രീകളും ഉണ്ട്. 2011 ലെ കാനേഷുമാരി പ്രകാരം 92.81 ശതമാനം ആളുകൾ അവരുടെ ജോലി പ്രധാന വരുമാനമാർഗ്ഗമായി കണക്കാക്കുന്നു എന്നാൽ 106.26 ശതമാനം പേർ അവരുടെ ഇപ്പോഴത്തെ ജോലി അടുത്ത 6 മാസത്തേക്കുള്ള താത്കാലിക വരുമാനമായി കാണുന്നു.

## ജാതി
നാങ്ങൽ ലെ 130  പേരും പട്ടിക ജാതി വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്നു.

## ജനസംഖ്യാവിവരം

## കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*  കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ 
## അവലംബങ്ങൾ
രാം കിഷൻ

പഞ്ചാബിന്റെ ഏഴാമത്തെ മുഖ്യമന്ത്രിയാണ് **രാം കിഷൻ (Ram Kishan)**. ജൂലൈ 7, 1964 മുതൽ ജൂലൈ 5, 1966 വരെ. കോൺഗ്രസ് പാർട്ടിയുടെ മുതിർന്ന പ്രവർത്തകനായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. ഒരു സ്വാതന്ത്ര്യസമരസേനാനിയായിരുന്ന രാം കിഷൻ ഓക്‌ലന്റ് സർവ്വകലാശാലയിൽ രാഷ്ട്രതന്ത്രശാസ്ത്രത്തിൽ അസ്സോസിയേറ്റ് പ്രൊഫസർ ആയിരുന്നു.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാർ (ഇന്ത്യ)
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് മുഖ്യമന്ത്രിമാർ
പിറവം റോഡ് തീവണ്ടിനിലയം

**പിറവം റോഡ് തീവണ്ടിയാപീസ്** (**Piravom Road railway station** Code: PVRD) സ്ഥിതിചെയുന്നത് കേരള സംസ്ഥാനത്തെ കോട്ടയം ജില്ലയിലെ വൈക്കം താലൂക്കിലെ വെള്ളൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിൽ ആകുന്നു. ഇൻഡ്യയിലെ പ്രശസ്ത പേപ്പർ നിർമ്മാണശാലയായ ഹിന്ദുസ്ഥാൻ ന്യൂസ് പ്രിൻഡ് ലിമിറ്റഡ്, വസ്ത്ര നിർമ്മാണശാലയായ ജന്നത്ത് ടെക്സ്റ്റയിൽ കമ്പനി മുതലായവ പിറവം റോഡ് തീവണ്ടി ആഫീസിൽ നിന്നും സമീപമായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
## നിർത്തുന്ന ചില  പ്രധാന  തീവണ്ടികൾ

* 16630 / 16629 - മലബാർ എക്സ്പ്രസ്സ് (മംഗലാപുരം-തിരുവനന്തപുരം) 
* 16649 / 16650 - പരശുറാം എക്സ്പ്രസ് (മംഗലാപുരം-നാഗർകോവിൽ ) 
* 16303 / 16304വഞ്ചിനാട് എക്സ്പ്രസ്
* 16301/ 16302വേണാട് എക്സ്പ്രസ്സ്
* 16791/16792 പാലരുവി എക്സ്പ്രസ്
* 16525/16526ഐലന്റ് എക്സ്പ്രസ്
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിലെ തീവണ്ടിനിലയങ്ങൾ
കലാമണ്ഡലം താമിയാശാൻ

thumb|right|താമിയാശാൻ
പ്രമുഖ വാദ്യകലാകാരനും ദളിതനായ ഏക കലാമണ്ഡലം ഭരണസമിതി അംഗവുമായിരുന്നു **കലാമണ്ഡലം താമിയാശാൻ**. ദളിതർക്ക് ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രത്തിനകത്ത് മേളം അവതരിപ്പിക്കാൻ അനുമതി നൽകണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് മഞ്ജുളാൽ പരിസരത്ത് 1987 ജൂൺ 14 മുതൽ ഏഴുദിവസം നീണ്ട ഉപവാസത്തിൽ പങ്കെടുത്തിട്ടുണ്ട്. 2016 ൽ 76ാം വയസിൽ കുന്നംകുളത്ത് അന്തരിച്ചു.

കടവല്ലൂർ കല്ലുംപുറത്ത് വാദ്യകലാ പാരമ്പര്യമുള്ള വടക്കൂട്ട് ചേന്ദന്റെയും നീലിയുടെയും മകനായി 1940ലാണ് താമിയുടെ ജനനം. കടവല്ലൂർ ഗവ. ഹയർസെക്കൻഡറി സ്കൂളിലും, പഴഞ്ഞി ഗവ. ഹൈസ്കൂളിലുമായി വിദ്യാഭ്യാസം. സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസ കാലത്തുതന്നെ ചെണ്ടയിൽ പരിശീലനം. 1962ൽ തിമില അഭ്യസിച്ചു. പിന്നീട് മദ്ദളം. കൊമ്പും കുഴലും ആശാന് വഴങ്ങുമായിരുന്നു. സ്കൂൾ സഹപാഠികൂടിയായ കടവല്ലൂർ അരവിന്ദാക്ഷന്റെ ശിക്ഷണത്തിലായിരുന്ന മദ്ദള പഠനം. 1982 ൽ കലാമണ്ഡലത്തിൽ ചേർന്നു. അന്നമനട പരമേശ്വരൻ മാരാർ, ശ്രീധരൻ നമ്പീശൻ എന്നിവരിൽനിന്നും തിമിലയിലും ചെർപ്പുളശേരി ശിവനിൽനിന്നും മദ്ദളത്തിലും പ്രത്യേക പരിശീലനം നേടി. 

നിരവധി പുരസ്കാരങ്ങളും അദ്ദേഹത്തെ തേടിയെത്തി. 1992ൽ കേരള സാംബവർ സൊസൈറ്റിയുടെ പാക്കനാർ പുരസ്കാരം, 2002 ൽ കലാമണ്ഡലത്തിന്റെ പുരസ്കാരം, 2004ൽ ഡോ. അംബേദ്കർ ഫെലോഷിപ്, ക്ഷേത്ര വാദ്യ സംഗീത സമിതി അവാർഡ്, എന്നിവയും ഇതിൽപ്പെടുന്നു. ഇടതുപക്ഷ സഹയാത്രികനായ ഇദ്ദേഹം കടവല്ലൂർ പഞ്ചായത്തംഗമായിരുന്നു.

## അവലംബം

 
വർഗ്ഗം:പഞ്ചവാദ്യം
വർഗ്ഗം:2016-ൽ മരിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:വാദ്യകലാകാരന്മാർ
വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 31-ന് മരിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:1940-ൽ ജനിച്ചവർ
ഗുർണാം സിംഗ്

മാർച്ച് 8, 1967 മുതൽ നവംബർ 25, 1967 വരെയും പിന്നീട് ഫെബ്രുവരി 17, 1969 മുതൽ മാർച്ച്  27, 1970 വരെയും പഞ്ചാബ് മുഖ്യമന്ത്രി ആയിരുന്ന ഒരു രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകനാണ് **ഗുർണാം സിംഗ് (Gurnam Singh)** (25 ഫെബ്രുവരി 1899 &ndash; മരണാം 31 മെയ് 1973  ഡൽഹിയിൽ) . ശിരോമണി അകാലി ദൾ പാർട്ടിയിൽ നിന്നുമുള്ള ആദ്യ മുഖ്യമന്ത്രിയാണ് ഇദ്ദേഹം. കോൺഗ്രസ്സ് സഹായത്തോടെ അടുത്ത മുഖ്യമന്ത്രി ആയ ലക്‌മൻ സിംഗ് ഗിൽ പിന്തുണ പിൻവലിച്ചതിനെത്തുടർന്നാണ് ആദേഹത്തിന്റെ മുഖ്യമന്ത്രിസ്ഥാനം നഷ്ടമാവുന്നത്.

## മരണം
31 മെയ് 1973 ന്- ഡൽഹിയിൽ വച്ചുണ്ടായ ഒരു വിമാനാപകടത്തിൽ ആണ് ഗുർണാം സിംഗ് മരണാമടഞ്ഞത്.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാർ (ഇന്ത്യ)
വർഗ്ഗം:1899-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:1973-ൽ മരിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ നയതന്ത്രജ്ഞർ
ലക്‌മൻ സിംഗ് ഗിൽ

പഞ്ചാബിന്റെ പന്ത്രണ്ടാമത്തെ മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്നു **ലക്‌മൻ സിംഗ് ഗിൽ (Lachhman Singh Gill)**. നവംബർ 25, 1967 മുതൽ ആഗസ്ത് 22, 1968 വരെ അദ്ദേഹം ഈ സ്ഥാനത്ത് തുടർന്നു. ശിരോമണി അകാലി ദൾ(SAD) പാർട്ടിയുടെ അംഗമായിരുന്നു ഗിൽ.

## മരണം
ഹൃദയാഘാതത്തെത്തുടർന്ന് 1969 ഏപ്രിൽ 26 -ന് അദ്ദേഹം ചണ്ഡീഗഢിൽ വച്ച് മരണമടഞ്ഞു.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാർ (ഇന്ത്യ)
വർഗ്ഗം:1917-ൽ ജനിച്ചവർ
ഫോർമലിസം

ഒരു സാഹിത്യ നിരൂപണ സിദ്ധാന്തം.ഫോർമലിസം എന്ന പദത്തിന് സാമാന്യാർത്ഥത്തിൽ എന്തിനെയും ഔപചാരികമായോ ആചാരപരമായോ കാണാനുള്ള പ്രവണത എന്നാണ് അർത്ഥം.എന്നാൽ സവിശേഷമായ അർത്ഥ കല്പനയിൽ,സാഹിത്യ നിരൂപണപദ്ധതിയിലെ ഒരു പ്രസ്ഥാനം എന്ന പദവിക്ക് ഈ പദം അർഹമാണ്.
രൂപത്തിന് പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന നിരൂപണ സിദ്ധാന്തമെന്ന നിലയിൽ രൂപവാദം,രൂപഭദ്രതാവാദം,രീതിവാദം എന്നെല്ലാം ഇതിനെ സൂചിപ്പിക്കാം.ഒരു സാഹിത്യ സിദ്ധാന്തമെന്ന നിലയിൽ വ്യത്യസ്ത വിമർശന സമീപനങ്ങൾ ഫോർമലിസം അനുവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.േതെങ്കിലും ഒരു പ്രത്യേക പാഠത്തിന്റെ നൈസർഗികമായ സ്വഭാവസവിശേഷതകളെ മൂല്യനിർണയത്തിനോ വിശകലനത്തിനോ വ്യാഖ്യാനത്തിനോ ഇതു വിധേയമാക്കുന്നു.വിശകലന വിധേയമാക്കുന്ന ഘട്ടങ്ങളിൽ,പഠന വിധേയമാകുന്ന ആ പ്രത്യേകപാഠത്തിന്റെ വ്യാകരണകാര്യങ്ങളും പദപ്രയോഗ രീതികളും മാത്രമല്ല രചനാരീതികളിൽ അനുവർത്തിച്ചിരുന്ന ഛന്ദശ്ശാസ്ത്ര സംബന്ധമായ കാര്യങ്ങളും അധ്യവസായ രീതികളും അലങ്കാരസന്നിവേശങ്ങളും കൂടി,ഇതര ഘടകങ്ങൾക്കൊപ്പം പരിഗണിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്.സാഹിത്യ നിരൂപണത്തിലെ ഈദൃശ്യമായ ഫോർമലിസ്റ്റു സമീപനം പാഠത്തിന്റെ ആഗമികവും ജീവചരിത്രപരവും സാംസ്കാരികവുമായ പ്രധാന്യത്തെ കുറച്ചുകളയുമെന്നു ശങ്കിക്കുന്നതും അനുചിതമല്ല.
## ചരിത്രം
20-ാം ശതകത്തിന്റെ പ്രാരംഭത്തിലെ കാല്പനിക പ്രസ്ഥാനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സിദ്ധാന്തങ്ങളോടുള്ള എതിർപ്പിൽ നിന്ന് ഉയിർക്കൊണ്ടാണ് ഫോർമലിസം ശക്തിപ്രാപിച്ചത്.കാല്പനിക പ്രസ്ഥാനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കൃതികളുടെ അന്തർഭാവം വ്യക്തികേന്ദ്രിതമായിരുന്നു.കലാകാരനും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സൃഷ്ടിപരമായ ഔന്നത്യത്തിനുമായിരുന്നു കാന്പനിക പ്രസ്ഥാനത്തിൽ, പാഠത്തേക്കാൾ പ്രാധാന്യമുണ്ടായിരുന്നത്.ഒരു പ്രത്യേക സാഹിത്യ നിരൂപണത്തിന്,അതിന്റെ പാഠം  എത്രമാത്രം ആധമർണ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടെന്നൊന്നും കാലിപനിക പ്രസ്താനം കാര്യമാക്കിയിരുന്നില്ല.
                           രണ്ടു തരത്തിലുള്ള സാഹിത്യ നിരൂപണരീതികൾ ഫോർമലിസ്റ്റു സാഹിത്യനിരൂപണത്തിൽ നിന്ന് ഉരുത്തിരിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.റഷ്യൻ വിപ്ലവത്തെത്തുടർന്ന് സോവിയറ്റു റഷ്യയിൽ രൂപം കൊണ്ട റഷ്യൻ ഫോർമലിസമാണ് അവയിൽ ഒന്ന്.ആംഗ്ലോ അമേരിക്കൻ നവീന നിരൂപണമാണ് രണ്ടാമത്തേത്.അമാരിക്കയിൽ നിലവിലുണ്ടായിരുന്ന പാണ്ഡിത്യപൂർണമായ സാഹിത്യപഠനത്തിൽ,രൺാം ലോക മഹായുദ്ധാന്ത്യം മുതൽ 1970-കൾ വരെയെങ്കിലും ഫോർമലിസം ഉച്ചസ്ഥായിയിലായിരുന്നുവെന്ന് റെനെ വെല്ലക്കിൻറെയും ഓസ്റ്റിൽ വാറന്റെയും സാഹിത്യസിദ്ധാന്തങ്ങൾ(തിയറി ഓഫ് ലിറ്ററേച്ചർ-1948,55,62)സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു.
               1970-കളോടെ ഫോർമലിസം ഒരു സാഹിത്യസിദ്ധാന്തം എന്ന നിലയിൽ,വിവിധ സാഹിത്യ സമീപനങ്ങളുടെ കടന്നുകയറ്റം ഹേതുവായി,രാഷ്ട്രീയ ലക്ഷത്തോടെയോ,സങ്കല്പത്തിലൂടെയോ ഉള്ള നിഗമനങ്ങളുടെ വെളിച്ചത്തിൽ,പിന്തള്ളപ്പെട്ടു.ഫോർമലിസമെന്ന നിരൂപണ പദ്ധതിയെ ആക്ഷപകരമായ പദ്ധതികളുടെ വിഭാഗത്തിലാണ് വിമത വിഭാഗം നിരൂപകന്മാർ പരിഗണിച്ചത്.അവരുടെ നിഗമനത്തിൽ ഈ നിരൂപമ പദ്ധതി,നിലവിലുണ്ടായിരുന്ന നിരൂപണ പദ്ധതികളിൽ നിന്നുളശ്ള ആദർശപരമായ വ്യതിചലനമോ വരട്ടുതത്വശാസ്ത്രമോ ആയിരുന്നു.അക്കാദമികമായ സാഹിത്യ നിരൂപണ രംഗത്തെ പുതിയ നിഗമനങ്ഹലുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ,ഫോർമലിസത്തിന് തീർച്ചയായും ഒരു തിരിച്ചുവരവിനുള്ള സാധ്യത തെളിഞ്ഞു കാണുന്നവരാണ് പല സാഹിത്യ നിരൂപകരും.

## അവലംബം
വിശ്വ സാഹിത്യ വിജഞാനകോശം ഭാഗം 8

വർഗ്ഗം:നിരൂപണം
ദർബാറാ സിംഗ്

പഞ്ചാബിലെ മുഖ്യമന്ത്രി ആയിരുന്നു **ദർബാറാ സിംഗ് (Darbara Singh)**. (10 ഫെബ്രുവരി 1916 &mdash; 10 മാർച്ച് 1990)
## സ്വാതന്ത്ര്യസമരവും പ്രവിശ്യാ രാഷ്ട്രീയവും
സർദാർ ദർബര സിംഗ് (1916–1990), പഞ്ചാബിലെ ജലന്ധർ ജില്ലയിലെ ജാൻഡിയാല മൻജ്കിയിലെ സർദാർ ദലിപ് സിംഗ് ജോഹലിന്റെ സമ്പന്ന ജാട്ട് സമീന്ദർ കുടുംബത്തിൽ ജനിച്ചു. അമൃത്സറിലെ ഖൽസ കോളേജിൽ നിന്ന് വിദ്യാഭ്യാസം നേടിയ അദ്ദേഹം ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിന്റെ ആഭിമുഖ്യത്തിൽ സ്വാതന്ത്ര്യസമരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു. 1942 നും 1945 നും ഇടയിൽ ക്വിറ്റ് ഇന്ത്യാ പ്രസ്ഥാനത്തിൽ പങ്കെടുത്തതിന് ബ്രിട്ടീഷ് അധികാരികൾ ജയിലിലടയ്ക്കപ്പെട്ടു
## അവലംബം

* Harjinder Singh Dilgeer, SIKH TWAREEKH (Sikh History in Punjabi in 5 volumes), Sikh University Press, Belgium, 2007.
* Harjinder Singh Dilgeer, SIKH HISTORY (in English in 10 volumes), Sikh University Press, Belgium, 2010-11.

## പുറം കണ്ണികൾ
*Profile on Lok Sabha website
*Profile on Rajya Sabha website

വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാർ (ഇന്ത്യ)
വർഗ്ഗം:1916-ൽ ജനിച്ചവർ
ധാക്ക് ചാച്ചോകി

പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ ഒരു വില്ലേജാണ് **ധാക്ക് ചാച്ചോകി**. കപൂർത്തല ജില്ല ആസ്ഥാനത്തുനിന്നും 42കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ധാക്ക് ചാച്ചോകി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ധാക്ക് ചാച്ചോകി വില്ലേജിന്റെ പരമാധികാരി സർപഞ്ചാണ്. ജനങ്ങൾ തെരഞ്ഞെടുക്കുന്ന പ്രതിനിധിയാണ് സർപഞ്ച്.
## ജനസംഖ്യ
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ കാനേഷുമാരി വിവരമനുസരിച്ച് ധാക്ക് ചാച്ചോകി ൽ 916 വീടുകൾ ഉണ്ട്. ആകെ ജനസംഖ്യ 4064 ആണ്. ഇതിൽ 2205 പുരുഷന്മാരും 1859 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. ധാക്ക് ചാച്ചോകി ലെ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 76.21 ശതമാനമാണ്. ഇത് സംസ്ഥാന ശരാശരിയായ 75.84 ലും താഴെയാണ്.  ധാക്ക് ചാച്ചോകി ലെ 6 വയസ്സിനു താഴെയുള്ള കുട്ടികളുടെ എണ്ണം 439 ആണ്. ഇത് ധാക്ക് ചാച്ചോകി ലെ ആകെ ജനസംഖ്യയുടെ 10.8 ശതമാനമാണ്. 

2011 ലെ ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പ് രേഖകൾ പ്രകാരം 1432 ആളുകൾ വിവിധ തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇതിൽ 1206 പുരുഷന്മാരും 226 സ്ത്രീകളും ഉണ്ട്. 2011 ലെ കാനേഷുമാരി പ്രകാരം 90.36 ശതമാനം ആളുകൾ അവരുടെ ജോലി പ്രധാന വരുമാനമാർഗ്ഗമായി കണക്കാക്കുന്നു എന്നാൽ 107.92 ശതമാനം പേർ അവരുടെ ഇപ്പോഴത്തെ ജോലി അടുത്ത 6 മാസത്തേക്കുള്ള താത്കാലിക വരുമാനമായി കാണുന്നു.

## ജാതി
ധാക്ക് ചാച്ചോകി ലെ 1255  പേരും പട്ടിക ജാതി വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്നു. 

## ജനസംഖ്യാവിവരം

## കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*  കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ 
## അവലംബങ്ങൾ
പുരൻ കിണർ

പാകിസ്താനിലെ പഞ്ചാബ് പ്രവിശ്യയിലെ സിയാൽകോട്ടിന് അടുത്തുള്ള ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ഇടമാണ് **പുരന്റെ കിണർ**(Puran's Well).

## സ്ഥാനം

സിയാൽകോട്ട് കന്റോൺമെന്റിൽ നിന്നും ചർപ്രാർ ഗ്രാമത്തിലേക്കുള്ള പ്രധാന പാതയിൽ ഏതാനും കിലോ മീറ്ററിനുള്ളിലാണ് പുരൻ കിണർ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. 

രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇന്ത്യ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന വായിരുന്ന രാജ സൽബന് ആദ്യ ഭാര്യയായ ഇച്ചിറ രാജ്ഞിയിൽ ജനിച്ച മകനാണ് പുരൻ.
ജ്യോതിഷ്യൻമാരുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം സൽവ രാജാവിന് തന്റെ മകന് 12 വയസ്സാകുന്നത് വരെ അവന്റെ മുഖം കാണാൻ പാടില്ലെന്ന് നിർദ്ദേശിച്ചു. ഇതു പ്രകാരം പുരൻ രാജ കൊട്ടാരത്തിൽ നിന്ന് മാറിനിന്നു. ഇതിനിടക്ക്, രാജാവ് താഴ്ന്ന ജാതിയിൽ നിന്നുള്ള  ചെറുപ്പകാരിയായ ലൂന എന്ന പെൺകുട്ടിയെ വിവാഹം ചെയ്തു. 12 വർഷത്തെ ഏകാന്ത വാസത്തിന് ശേഷം പുരൻ രാജകൊട്ടാരത്തിലേക്ക് മടങ്ങിയെത്തി. കൊട്ടാരത്തിലെത്തിയ  പുരനിൽ തന്റെ അതേ പ്രായത്തിലുള്ള ലൂനയ്ക്ക് പ്രണയം തോന്നി. ലൂനയുടെ പ്രേമാഭ്യർത്ഥന പുരൻ നിരസിച്ചു. ഇതിൽ നീരസം തോന്നിയ ലൂന പുരനെതിരെ ആരോപണം ഉന്നയിച്ചു, പുരൻ തന്റെ മാനം ഭംഗപ്പെടുത്തിയെന്നായിരുന്നു ആരോപണം.
ഇതോടെ, പുരനെ അംഗച്ഛേദം ചെയ്ത് കൊലപ്പെടുത്താൻ രാജാവ് ഉത്തരവിട്ടു.രാജ ഭടൻമാർ പുരന്റെ കൈകാലുകൾ ച്ഛേദിച്ച് കാട്ടിലെ ഒരു കിണറിൽ ഉപേക്ഷിച്ചു. ഈ കിണറാണ് പിന്നീട് പുരൻ കിണർ എന്ന് അറിയപ്പെടാൻ തുടങ്ങിയത്.  ഒരു ദിവസം അതുവഴി കടന്നുപോയ ഗുരു ഗോരക്‌നാഥും സംഘവും കിണറ്റിൽ നിന്ന് പുരന്റെ ശബ്ദം കേട്ടു. ഗുരു ഒരു ചരടും ചുട്ടെടുക്കാത്ത ഒരു മൺപാത്രവും ഉപയോഗിച്ച് പുരനെ പുറത്തെടുക്കുകയും അദ്ദേഹത്തെ ദത്തെടുക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് പുരൻ ഒരു സന്യാസിയായി.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:സിയാൽകോട്ട്
വർഗ്ഗം:കിണറുകൾ
പർവ

പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ ഒരു വില്ലേജാണ് പർവ. കപൂർത്തല ജില്ല ആസ്ഥാനത്തുനിന്നും 49 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് പർവ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. പർവ വില്ലേജിന്റെ പരമാധികാരി സർപഞ്ചാണ്. ജനങ്ങൾ തെരഞ്ഞെടുക്കുന്ന പ്രതിനിധിയാണ് സർപഞ്ച്.
## ജനസംഖ്യ
2011 ലെ ഇന്ത്യൻ കാനേഷുമാരി വിവരമനുസരിച്ച് പർവയിൽ 243 വീടുകൾ ഉണ്ട്. ആകെ ജനസംഖ്യ 1222 ആണ്. ഇതിൽ 625 പുരുഷന്മാരും 597 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. പർവ ലെ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 72.34 ശതമാനമാണ്. ഇത് സംസ്ഥാന ശരാശരിയായ 75.84 ലും താഴെയാണ്.  പർവയിലെ 6 വയസ്സിനു താഴെയുള്ള കുട്ടികളുടെ എണ്ണം 111 ആണ്. ഇത് പർവയിലെ ആകെ ജനസംഖ്യയുടെ 9.08 ശതമാനമാണ്. 

2011 ലെ ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പ് രേഖകൾ പ്രകാരം 413 ആളുകൾ വിവിധ തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇതിൽ 358 പുരുഷന്മാരും 55 സ്ത്രീകളും ഉണ്ട്. 2011 ലെ കാനേഷുമാരി പ്രകാരം 94.92 ശതമാനം ആളുകൾ അവരുടെ ജോലി പ്രധാന വരുമാനമാർഗ്ഗമായി കണക്കാക്കുന്നു എന്നാൽ 126.45 ശതമാനം പേർ അവരുടെ ഇപ്പോഴത്തെ ജോലി അടുത്ത 6 മാസത്തേക്കുള്ള താത്കാലിക വരുമാനമായി കാണുന്നു.

## ജാതി
പർവയിലെ 925  പേരും പട്ടിക ജാതി വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്നു. 

## ജനസംഖ്യാവിവരം

## കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*  കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ 
## അവലംബങ്ങൾ
സിയാൽകോട്ട് കോട്ട

പാകിസ്താനിലെ ഒരു പുരാതന കോട്ടയാണ് (രാജകൊട്ടാരം) **സിയാൽകോട്ട് കോട്ട**. പാകിസ്താനിലെ പുരാതന നഗരമായ സിയാൽകോട്ടിൽ ആണ് ഈ ചരിത്ര പ്രസിദ്ധമായ കോട്ട സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.

രവി നദിക്കും ചെനാബ് നദിക്കും ഇടയിലുള്ള പ്രദേശം ഭരിച്ചിരുന്ന രാജാവായിരുന്ന രാജ സൽബൻ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ പുനർ നിർമ്മിച്ചതാണ് ഈ കൊട്ടാരം എന്നാണ്  പ്രമുഖ ചരിത്രകാരൻ ദിയയാസ് ജീയുടെ നിഗമനം. സിയാൽകോട്ട് നഗരത്തെ ശത്രുക്കളുടെ ആക്രമണത്തിൽ നിന്ന് പ്രതിരോധിക്കാനായി ഇരട്ട മതിലുകളുള്ള ഈ കോട്ട രണ്ടു വർഷം കൊണ്ടാണ് പുനർ നിർമിച്ചതെന്നാണ് ചരിത്രം. 

കോട്ടയുടെ നിർമ്മാണത്തിനുള്ള കല്ലുകളും മാർബിളുകളും കൊണ്ട് വന്നത് പത്താൻകോട്ടിൽ നിന്നാണ്. പതിനായിരത്തിലധികം ജോലിക്കാർ രണ്ടു വർഷം കൊണ്ടാണ് ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയാക്കിയത്. 5000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് ഹിന്ദു രാജാവായിരുന്ന സുൾ ആണ് കോട്ട പണിതതെന്നാണ് ചരിത്രകാരൻമാർ വ്യക്തമാക്കുന്നത്. 

1179 മുതൽ 1186 വരെ ലാഹോറും സിന്ദും ഭരിച്ചിരുന്ന ഗോറിദ് രാജവംശത്തിലെ ഗവർണറും സേനാധിപനുമായിരുന്നു മുഹമ്മദ് ഷഹാബ് ഉദ്-ദിൻ ഗോറി ജമ്മു രാജാവിന്റെ സഹായത്തോടെ സിയാൽകോട്ട് കോട്ട പിടിച്ചടക്കി. കോട്ട പിന്നീട് ജൻജുഅ ഗോത്രത്തിന് കൈമാറി.
## അവലംബം

*http://archives.dawn.com/2007/05/09/nat26.htm
*http://archives.dawn.com/2004/07/23/local35.htm
*http://pakistantimes.net/2005/09/02/national4.htm 

വർഗ്ഗം:പാകിസ്താനിലെ ചരിത്രസ്മാരകങ്ങൾ
ഹർചരൺ സിംഗ് ബ്രാർ

പഞ്ചാബിലെ പതിമൂന്നാമത് മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്നു **ഹർചരൺ സിംഗ് ബ്രാർ (Harcharan Singh Brar)** (21 ജനുവരി1919 &ndash; 6 സെപ്തംബർ 2009) ബിയാന്ത് സിംഗ് കൊല്ലപ്പെട്ടപ്പോഴാണ് അദ്ദേഹം ഈ സ്ഥാനം ഏറ്റെടുത്തത്. പിന്നീട് അദ്ദേഹം ഹരിയാനയുടെ ഗവർണ്ണർ ആയിട്ടുണ്ട്.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാർ (ഇന്ത്യ)
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് മുഖ്യമന്ത്രിമാർ
വർഗ്ഗം:1922-ൽ ജനിച്ചവർ
കിറ്റ് ഹാരിങ്ടൺ

**ക്രിസ്റ്റഫർ കേറ്റ്സ്ബി "കിറ്റ്" ഹാരിങ്ടൺ**     ഒരു ഇംഗ്ലീഷ് അഭിനേതാവാണ്. അവാർഡ് നേടിയ എച്ച് ബി ഒ ടെലിവിഷൻ പരമ്പര,'ഗെയിം ഓഫ് ത്രോൺസ് ലെ' 'ജോൺ സ്‌നോ' എന്ന പ്രധാന വേഷത്തിൽ എത്തിയ ഹാരിങ്ടണിന് 2016ലെ പ്രൈംടൈം എമ്മി അവാർഡ് നോമിനേഷൻ ലഭിച്ചു .'ടെസ്റ്റമെൻറ് ഓഫ് യൂത്ത് ', 'സ്പൂക്സ് ', 'ഗ്രേറ്റർ ഗുഡ് ',  'പോംപീ' എന്ന ചിത്രങ്ങളിൽ നായക വേഷവും; 'സൈലന്റ് ഹിൽ:റെവലേഷൻ ' , 'സെവൻത് സൺ'  എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ സഹനടനായും  ഹാരിങ്ങ്ടൻ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്

2011 ൽ എച്ച് ബി ഒ ടെലിവിഷൻ പരമ്പര, 'ഗെയിം ഓഫ് ത്രോൺസ് ലെ' ജോൺ സ്നോ എന്ന വേഷം കിറ്റ് ഹാരിങ്ടണിനെ പ്രശസ്‌തനാക്കി. 2017 ൽ ഗെയിം ഓഫ് ത്രോൺസിന്റെ ഓരോ എപ്പിസോഡിനും 2 ദശലക്ഷം പൗണ്ട് പ്രതിഫലം ലഭിച്ചതോടെ ഹാരിങ്ടൺ ടെലിവിഷൻ രംഗത്തെ ഏറ്റവും പ്രതിഫലം വാങ്ങുന്ന നടൻമാരിൽ ഒരാളായി.

## ബാല്യകാലം
മുൻ നാടകകൃത്തും   ബിസിനസ്സുകാരനുമായ,15 ബാരനെട് ,സർ ഡേവിഡ് റിച്ചാർഡ് ഹാരിങ്ടണിനിന്റെയും  ഭാര്യ ദെബോരാ ജേനിന്റെയും മകനായിലണ്ടനിലെ ആക്ടണിലാണ്കിറ്റ് ഹാരിങ്ടൺ ജനിച്ചത്. അമ്മയുടെ കുടുംബം ബ്രിട്ടീഷ് മഹാരാജാവ് ചാൾസ് രണ്ടാമൻറെ പിൻഗാമികളാണ് 

സൗത്ത്ഫീൽഡ്  പ്രൈമറി സ്‌കൂളിലും ചാൻട്രി ഹൈസ്കൂളിലും പഠിച്ച ഹാരിങ്ടൺ പിന്നീട് 'സെൻട്രൽ സ്കൂൾ ഓഫ് സ്പീച് ആൻഡ് ഡ്രാമ' എന്ന കോളേജിൽ നിന്ന് 2008ൽ അഭിനയത്തിൽ ബിരുദം നേടി.

ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|210x210ബിന്ദു|Harington at SDCC's 2013 ''Game of Thrones'' panel

## വേഷങ്ങൾ

### സിനിമകൾ

### ടെലിവിഷൻ

## നാടകങ്ങൾ

## References

വർഗ്ഗം:1986-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ
സർപാഞ്ച്

ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചായത്തിരാജ് പ്രകാരമുള്ള ഭരണസമിതിയിൽ ഏറ്റവും താഴെത്തട്ടിലുള്ള ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിന്റെ ചുമതല വഹിക്കുന്ന തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഭരണാധികാരി അറിയപ്പെടുന്ന ഔദ്യോഗികനാമമാണ് **സർപാഞ്ച് (Sarpanch)**. ഉത്തരേന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ പൊതുവെ സർപാഞ്ച് അല്ലെങ്കിൽ പഞ്ചായത്ത് പ്രധാന് എന്നാണ് പഞ്ചായത്ത് അദ്ധ്യക്ഷൻ അറിയപ്പെടുന്നത്.  കേരളത്തിൽ  ഈ സ്ഥാനം പഞ്ചായത്ത് പ്രസിഡണ്ട് എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. 

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

വർഗ്ഗം:ഭാരതസർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥർ
ദിവാൻ സിങ്

സ്വാതന്ത്ര്യസമര സേനാനിയും കവിയുമായിരുന്നു **ദിവാൻ സിങ് കാലേപാനി**.(1894–1944).നിസ്സഹകരണ പ്രസ്ഥാനത്തിലും സജീവമായി പങ്കെടുത്ത ദിവാൻ സിങ് ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യൻ സേനയിൽ അംഗമായിരുന്നു.ബ്രിട്ടീഷ് ബർമ്മയിലേയ്ക്കു  സ്ഥലം മാറ്റപ്പെട്ട ദിവാൻ സിങ് 1927 കളിൽ ആൻഡമാൻ ദ്വീപുകളിലും സേവനം അനുഷ്ഠിച്ചു. His poetry often revolved around criticism of the British Raj and of organized religion. രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിൽ ജപ്പാൻ ദിവാൻ സിങ്ങിനെ തടവുകാരനായി പിടിച്ചു.ബ്രിട്ടീഷുകാർക്കെതിരേ പെനാംഗ് റേഡിയോയിലൂടെ പ്രസ്താവന നടത്താനുള്ള ജപ്പാൻ സൈന്യത്തിന്റെ ആവശ്യം ദിവാൻ സിങ് നിരാകരിച്ചു.   ആറുമാസത്തെ നിരന്തര പീഡനത്തിനു ശേഷം മറ്റു തടവുകാരോടൊപ്പം ദിവാൻ സിങിനെ ജപ്പാൻ സൈന്യം വധിച്ചു.

നിരവധി കവിതകൾ രചിച്ച ദിവാൻ സിങിന്റെ *വഗ്ഡെ പാനി*( (‘Running Waters’-1938)മരണാനന്തരമാണ് അന്തിം ലെഹ്രാൻ(‘Winding Waves’) 1962 ൽ പ്രസിദ്ധീകരിയ്ക്കപ്പെട്ടത്.
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:സ്വാതന്ത്ര്യസമരസേനാനികൾ
വർഗ്ഗം:1894-ൽ ജനിച്ചവർ
പഞ്ചാബി മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ പട്ടിക

## അച്ചടിമാധ്യമങ്ങൾ

### ഇന്ത്യ

* അജിത് സായ്നി
* ആൻജെല്ല സായ്നി
* അരൂൺ പൂരി
* ബർജീന്ദർ സിങ് ഹംദർദ്
* കരൺ ഥാപ്പർ
* കുൽദീപ്‌ നയ്യർ
* പ്രഭു ചൗള
* പ്രീതം സായ്നി
* സദു സിങ് ഹംദർദ്
* സ്വാതി മിയ സായ്നി
* തരുൺ തേജ്പാൽ
* തവ്ലീൻ സിങ്
* വിക്രം ചന്ദ്ര
* വിനോദ് മേത്ത
* യുയുത്സു ശർമ്മ

### ഇംഗ്ലണ്ട്
*സൈമൺ സിങ്
*റിസ് ഖാൻ

### പാകിസ്താൻ

* ഹമീദ് നിസാമി
* അഗാ ഷോരിഷ് കാശ്മീരി
* ജൻബസ് മിർസ
* വസീം തറർ
* അയസ് അമീർ
* ഖാലെദ് അഹമ്മദ്
* മസർ അലി ഖാൻ(മാധ്യമപ്രവർത്തകൻ)

## ദൃശ്യമാധ്യമങ്ങൾ

### ഇന്ത്യ

* അമൃത ചീമ്മ
* അനിരുദ്ധ ബാഹാ
* ബർഖ ദത്ത്
* ദൽജിത് ദൽവാൽ
* കരൺ ഥാപ്പർ
* മൊനീറ്റ രാജ്പാൽ
* സതീന്ദർ ബിന്ദ്ര
* തവ്ലീൻ സിങ്
* വിക്രം ചന്ദ്ര

### പാകിസ്താൻ
* യവർ ഹയത്ത് ഖാൻ
* മിഷൽ ഹുസൈൻ
* ആദിൽ നജാം
വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പട്ടികകൾ
വർഗ്ഗം:മാദ്ധ്യമപ്രവർത്തകർ
ആനന്ദ് കാരജ്

സിക്കു വിവാഹചടങ്ങിനു പറയുന്ന പേരാണ് ആനന്ദ് കാരജ് (Anand Karaj) (, **). ഗുരു അമർ ദാസ് ആണ് ഇത് ചിട്ടപ്പെടുത്തിയത്.
## ഇതും കാണുക
* Special Marriage Act, 1954
* Uniform civil code of India
* The Muslim Women (Protection of Rights on Divorce) Act 1986

## അവലംബങ്ങൾ
 

## ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ
* [ THE ANAND MARRIAGE (AMENDMENT) BILL, 2012](http://www.prsindia.org/uploads/media/Anand%20Marriage/Anand%20Marriage%20(Amendment)%20Bill,%202012.pdf) 
* Anand Karaj - Marriage
* After The Anand Karaj
* Sikh Marriage by Gurmukh Singh
* Anand Karaj - A Union of Two Souls
* About Anand Karaj in UK
* Teja Singh Mangat, The Sikh Marriage Ceremony, The Sikh Missionary Society UK (Publishers), Fourth edition, 1991 
* www.bbc.co.uk/religion/religions/sikhism/ritesrituals/weddings.shtml (article written by Gurmukh Singh)

വർഗ്ഗം:വിവാഹം
ലംഗാർ

സിക്കുമതത്തിൽ ഗുരുദ്വാരയിൽ വരുന്നവർക്കെല്ലാം ജാതിമത‌വിശ്വാസവ്യത്യാസങ്ങളില്ലാതെ സൗജന്യമായി ഭക്ഷണം നൽകുന്നതിനെയാണ് **ലംഗാർ (Langar)** (Punjabi: ਲੰਗਰ)  എന്നു പറയുന്നത്. ഏവർക്കും സ്വീകാര്യമാകുന്നതിനുവേണ്ടി സസ്യാഹാരമേ നൽകാറുള്ളൂ. 

വർഗ്ഗം:സിഖ് മതം
സിക്കുമതവും സ്ത്രീകളും

സിക്കുമതപ്രകാരം സ്ത്രീകളും പുരുഷന്മാരും തുല്യരാണ്. പുരുഷനും സ്ത്രീയ്ക്കും ഒരേ ആത്മാവായതിനാൽ ആത്മീയകാര്യങ്ങളിൽ യാതൊരു വേർതിരിവും ഇല്ല. മതസദസ്സുകൾ നയിക്കുന്നതിനും മതഗ്രന്ഥം പാരായണം ചെയ്യുന്നതിനും മറ്റൊന്നിനും സിക്കുമതത്തിൽ സ്ത്രീയ്ക്ക് വിവേചനങ്ങളില്ല. ലോകത്തെ പ്രധാനമതങ്ങൾ സ്ത്രീയ്ക്ക് തുല്യപ്രാധാന്യം നൽകിയ ആദ്യമതമാണ് സിക്കുമതം. ഗുരു നാനാക്ക് തന്നെയാണ് ഇതിനുള്ള വ്യവസ്ഥകൾ ഉണ്ടാക്കിയത്.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

വർഗ്ഗം:സിഖ് മതം
വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബിന്റെ ചരിത്രം
മായി ഭാഗോ

1705 -ൽ മുഗളന്മാർക്ക് എതിരായ യുദ്ധത്തിൽ സിഖുപോരാളികളെ നയിച്ച വനിതയാണ് **മായി ഭാഗോ (Mai Bhago).** യുദ്ധക്കളത്തിൽ നിരവധി പട്ടാളക്കാരെ വധിച്ച ഇവരെ ഒരു വിശുദ്ധയായി സിക്കുകാർ കരുതിപ്പോരുന്നു.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ വനിതാ യോദ്ധാക്കൾ
ഗുർബാണി

സിക്കുഗുരുക്കന്മാരുടെ രചനകളെയും ഗുരു ഗ്രന്ഥസാഹിബിലെയും വചനങ്ങളെയും പറ്റി പറയാൻ സിക്കുമതസ്ഥർ ഉപയോഗിക്കുന്ന വാക്കാണ് **ഗുർബാണി (Gurbani)**. () ഗുരു എന്നതിൽ നിന്നും ബാണി (ശബ്ദം) എന്നതിൽ നിന്നുമാണ് ഈ വാക്കിന്റെ ഉദ്ഭവം. ഗുർബാണികൾ എഴുതിയ പുസ്തകം നിലത്തുവയ്ക്കാനോ, വൃത്തിയില്ലാത്ത കൈകൊണ്ടു തൊടാനോ, തലമറയ്ക്കാതെ വായിക്കാനോ, വിരലുകൾ നക്കി മറിക്കാനോ പാടുള്ളതല്ല.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

വർഗ്ഗം:സിഖ് മതം
വർഗ്ഗം:സിഖ് സാഹിത്യം
ചതുരാജി

നാലുപേർക്ക് കളിക്കാവുന്ന ചെസ്സ് സദൃശ്യമായ ഒരു കളിയാണ് **ചതുരാജി** ("നാലുരാജാക്കന്മാർ" എന്ന് അർത്ഥം, *ചൌപത്* എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു, IAST *Caupāṭ*, IPA:&nbsp;[tʃɔːˈpaːʈ]). ഈ കളിയെക്കുറിച്ച് ആദ്യമായി വിശദീകരിച്ചത് അൽ-ബയ്റൂനിയാണ്. ക്രി. 1030-ലെ ഇന്ത്യ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിലാണത്. ആധുനിക ചെസ്സിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, രണ്ട് ഡൈസുകൾ കറങ്ങിയാണ് ഇതിലെ കരുക്കളുടെ നീക്കങ്ങൾ തീരുമാനിക്കുന്നത്. ഡൈസ് ഉപയോഗിക്കാത്ത കളിവകഭേദം പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അന്ത്യങ്ങളിൽ ഇന്ത്യയിൽ നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു.
## ചരിത്രം

## നിയമങ്ങൾ

### കരുനീക്കങ്ങൾ

ചിത്രത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്നതു പോലെ, വ്യത്യസ്ത നിറത്തിലുള്ള കരുക്കളുപയോഗിച്ചാണ് ചതുരാജി കളിക്കുന്നത്. ഓരോ കളിക്കാരനും 4 കരുക്കൾ അവസാന റാങ്കിലും 4 കാലാളുകൾ അതിനുതൊട്ടുമുമ്പുള്ള രണ്ടാം റാങ്കിലുമുണ്ട്. ഒന്നാം റാങ്കിലുള്ള നാലുകരുക്കൾ *രാജാവ്, ആന, കുതിര, നൗക (കപ്പൽ)* എന്നിവയാണ്. രാജാവ് നീങ്ങുന്നത് ചെസ്സിലെ രാജാവ് (ചെസ്സ്)രാജാവിനെ പോലെയും ആന നീങ്ങുന്നത് ചെസ്സിലെ തേര് (ചെസ്സ്) പോലെയും കുതിര നീങ്ങുന്നത് ചെസ്സിലെ കുതിരയെ പോലെയുമാണ്. നൗക നീങ്ങുന്നത് ചെസ്സിലെ ആനയെ പോലെയാണെങ്കിലും ഷത്രഞ്ജിലെ ആൽഫിലിനെ പോലെ ദീർഘദൂരനീക്കത്തിനു തടസ്സമുണ്ട്. രണ്ടുകള്ളി കോണോടുകോണായി ഏതു ദിശയിലും തൊട്ടടുത്ത കള്ളിയ്ക്കു മുകളിലൂടെ ചാടിയാണ് (ചിത്രത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്നപോലെ) നൗക നീങ്ങുന്നത്.

### ബോട്ട് ട്രിയംഫ്

### ഡൈസ് ഏറിയൽ

### സ്കോറിങ്ങ്

## ഇതും കാണുക

## അവലംബം

## കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്
* 
* 
* 

## പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ
* Chaturanga for four players by Hans Bodlaender, *The Chess Variant Pages*
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചെസ്സ്
വർഗ്ഗം:ചെസ്സ് വകഭേദങ്ങൾ