തെർമോപ്പിലി യുദ്ധം

സ്പാർട്ടയിലെ രാജാവ് ലിയോണിഡാസ് ഒന്നാമന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള  ഗ്രീക്ക് നഗരം-സംസ്ഥാനങ്ങളും സെർക്സീസ്  ഒന്നാമന്റെ അക്കീമെനിഡ് സാമ്രാജ്യവും തമ്മിലുള്ള യുദ്ധമാണ് **തെർമോപ്പിലി.** ഗ്രീസിലെ രണ്ടാമത്തെ പേർഷ്യൻ ആക്രമണസമയത്ത് മൂന്നു ദിവസം നീണ്ട  യുദ്ധം ആർട്ടെമിസിയത്തിലെ നാവിക യുദ്ധത്തോടൊപ്പം ഒരേ സമയത്താണ് നടന്നത്. ബിസി 480 ഓഗസ്റ്റിലോ സെപ്റ്റംബറിലോ തെർമോപൈലെയുടെ ("ദി ഹോട്ട് ഗേറ്റ്സ്") ഇടുങ്ങിയ തീരപ്രദേശത്താണ് ഇത് നടന്നത്. അന്നു ഗ്രീസ് ഇന്നത്തേതു പോലെ ഒറ്റ രാജ്യമല്ല. ഗ്രീക്ക് സംസ്കൃതി പിന്തുടരുന്ന ഒട്ടേറെ രാജ്യങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു മേഖലയിൽ. അവയിലൊന്നായിരുന്നു സ്പാർട്ട. സങ്കീർണമായ ഭരണവ്യവസ്ഥയായിരുന്നു സ്പാർട്ടയിൽ.

ബിസി 490-ൽ നടന്ന മാരത്തൺ യുദ്ധത്തിൽ ഏഥൻസിലെ വിജയത്തോടെ അവസാനിച്ച ഗ്രീസിലെ ആദ്യത്തെ പേർഷ്യൻ അധിനിവേശത്തിന്റെ പരാജയത്തോടുള്ള പ്രതികരണമായിരുന്നു പേർഷ്യൻ ആക്രമണം. ബിസി 480 ആയപ്പോഴേക്കും സെർക്സെസ് ഒരു വലിയ സൈന്യത്തെയും നാവികസേനയെയും ശേഖരിച്ച് ഗ്രീസിനെ കീഴടക്കാൻ പുറപ്പെട്ടു. പേർഷ്യൻ സൈന്യത്തിന്റെ മുന്നേറ്റത്തെ തെർമോപൈലയുടെ ചുരത്തിൽ സഖ്യകക്ഷികളായ ഗ്രീക്കുകാർ തടയണമെന്ന് ഏഥൻസിലെ രാഷ്ട്രീയക്കാരനും ജനറൽ തെമിസ്റ്റൊക്ലീസും  നിർദ്ദേശിച്ചിരുന്നു, അതേസമയം പേർഷ്യൻ നാവികസേനയെ ആർട്ടെമിസിയം കടലിടുക്കിൽ തടഞ്ഞു.

സ്പാർട്ടയെയും ആതൻസിനെയും ലക്ഷ്യം വച്ചുള്ള പടയോട്ടം സെർക്സീസ്  തുടങ്ങി. വടക്കൻ ഗ്രീസ് പിടിച്ചടക്കിക്കൊണ്ട് പേർഷ്യൻ സൈന്യം തെക്കോട്ട് നീങ്ങി. ഒരു ലക്ഷം മുതൽ മൂന്നു ലക്ഷം വരെ ആളുകൾ ആ വൻപടയിലുണ്ടായിരുന്നെന്നു കരുതപ്പെടുന്നു. പടയാളികൾക്കു പിന്തുണയുമായി ചുറ്റുമുള്ള ഇജീയൻ കടലിൽ കരുത്തുറ്റ പേർഷ്യൻ നാവികസേനയും നിലയുറപ്പിച്ചു. ലിയോണിഡസിന്റെ സംയുക്ത ഗ്രീക്ക് പടയിൽ 7000  പേരുണ്ടായിരുന്നു. 300 സ്പാർട്ടൻ സൈനികർ ഉൾപ്പെടെ.

ഏകദേശം 7,000 പുരുഷന്മാരുള്ള ഒരു ഗ്രീക്ക് സൈന്യം ബിസി 480 മധ്യത്തിൽ ചുരം കടക്കുന്നത് തടയാൻ വടക്കോട്ട് മാർച്ച് ചെയ്തു. പേർഷ്യൻ സൈന്യത്തിൽ പത്ത് ലക്ഷത്തിലധികം സൈനികരുണ്ടെന്ന അഭ്യൂഹമുണ്ടായിരുന്നു. ഇന്ന്, ഇത് വളരെ ചെറുതാണെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഒരു ലക്ഷത്തിനും 150,000 സൈനികർക്കും ഇടയിൽ വിവിധ കണക്കുകൾ പണ്ഡിതന്മാർ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നു. പേർഷ്യൻ സൈന്യം ഓഗസ്റ്റ് അവസാനമോ സെപ്റ്റംബർ ആദ്യമോ ചുരത്തിലെത്തി. രണ്ട് ദിവസത്തെ യുദ്ധത്തിൽ, പേർഷ്യൻ സൈന്യത്തിന് കടന്നുപോകാൻ കഴിയുന്ന ഒരേയൊരു റോഡ് ലിയോണിഡാസിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ചെറിയ സേന തടഞ്ഞു.

ചൂടുകൂടിയ കവാടം എന്നർഥം വരുന്ന തെർമോപ്പിലി വടക്കൻ ഗ്രീസിലെ ഒരു ചുരമാണ്. ഒരുവശത്ത് കടുപ്പൻ മലനിരകളും മറുവശത്തു സമുദ്രവുമുള്ള ഇടുക്ക് ചുരം (ഇന്നു സമുദ്രം ഇവിടെ നിന്നു പിൻവലിഞ്ഞു). ഈ ചുരം കടന്നാൽ മാത്രമേ പേർഷ്യൻ സൈന്യത്തിന് ആതൻസിലേക്കു കടക്കാൻ കഴിയുമായിരുന്നുള്ളു. ഒരു ഫണലിന്റെ വായിലേക്ക് എത്ര കൂടിയ അളവിൽ വെള്ളം ഒഴിച്ചാലും അതിന്റെ ഇടുങ്ങിയ ഭാഗത്തുനിന്ന് കുറച്ചു വെള്ളമല്ലേ വരൂ.അതു പോലെയൊരു ഫണലായിരുന്നു തെർമോപ്പിലി. എത്ര വൻപട വന്നാലും കുറച്ചു പടയാളികൾക്കു മാത്രമായേ ചുരം കടന്നെത്താൻ കഴിയുമായിരുന്നുള്ളൂ.

രണ്ടാം ദിവസത്തിനുശേഷം, ഇടയന്മാർ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു ചെറിയ പാത വെളിപ്പെടുത്തി എഫിയൽറ്റ്സ് എന്ന പ്രദേശവാസികൾ ഗ്രീക്കുകാരെ ഒറ്റിക്കൊടുത്തു. ഇത് പേർഷ്യക്കാരെ ഗ്രീക്ക് അതിർത്തികളിൽ  പിന്നിലേക്ക് നയിച്ചു. തന്റെ സേനയെ പുറത്താക്കുകയാണെന്ന് അറിഞ്ഞ ലിയോനിഡാസ് ഗ്രീക്ക് സൈന്യത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും പിരിച്ചുവിട്ടു. 300 സ്പാർട്ടൻ‌മാരുമായും 700 തെസ്പിയൻ‌മാരുമായും അവരുടെ പിന്മാറ്റത്തിന് കാവൽ നിന്നു. ബാക്കിയുള്ള സൈനികർ മരണത്തോട് പൊരുതി. ഭൂരിഭാഗം തെബാനുകളും കീഴടങ്ങിയതായി പറയുന്നു. പിന്നീട് നടന്ന സലാമീസ് യുദ്ധത്തിൽ പേർഷ്യയെ അവർ കീഴടക്കി അധിനിവേശത്തിന് അന്ത്യം കുറിച്ചു.

## ഉറവിടങ്ങൾ
ഗ്രീക്ക്-പേർഷ്യൻ യുദ്ധങ്ങളുടെ പ്രാഥമിക ഉറവിടം ഗ്രീക്ക് ചരിത്രകാരനായ ഹെറോഡൊട്ടസാനിൽനിന്നാണ്.  സിസിലിയൻ ചരിത്രകാരനായ ഡയോഡൊറസ് സിക്കുലസ് ബിസി ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ തന്റെ ബിബ്ലിയോതെക്കാ ഹിസ്റ്റോറിക്കയിൽ ഗ്രീക്ക്-പേർഷ്യൻ യുദ്ധങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരണവും നൽകുന്നു. ഇത് ഭാഗികമായി ഗ്രീക്ക് ചരിത്രകാരനായ എഫോറസിൽ നിന്ന് ഉരുത്തിരിഞ്ഞതാണ്. ഈ വിവരണം ഹെറോഡൊട്ടസിന്റെ രചനകളുമായി തികച്ചും പൊരുത്തപ്പെടുന്നു. ഗ്രീക്കോ-പേർഷ്യൻ യുദ്ധങ്ങളെ പ്ലൂടാർക്ക്, ക്നിഡസിന്റെ സിറ്റിയാസ് എന്നിവയുൾപ്പെടെ നിരവധി പുരാതന ചരിത്രകാരന്മാർ വിശദമായി വിവരിക്കുന്നുണ്ട്. കൂടാതെ പേർഷ്യയിലെ എസ്കിലസ് പോലെ മറ്റ് എഴുത്തുകാർ അവരെ പരാമർശിക്കുന്നു.

## പശ്ചാത്തലം

## ആമുഖം

## എതിർക്കുന്ന ശക്തികൾ

## തന്ത്രപരവും തന്ത്രപരവുമായ പരിഗണനകൾ

## യുദ്ധം

### ആദ്യ ദിനം
പേർഷ്യൻ തെർമോപൈലയിലെത്തിയ അഞ്ചാം ദിവസമായ യുദ്ധത്തിന്റെ ആദ്യ ദിവസം, ഗ്രീക്കുകാരെ ആക്രമിക്കാൻ സെർക്സെസ് തീരുമാനിച്ചു. ആദ്യം, 5,000 വില്ലാളികളോട് അമ്പുകൾ  കൊണ്ട് പ്രതിരോധം സൃഷ്ടിക്കാൻ അദ്ദേഹം ആവശ്യപ്പെട്ടു, പക്ഷേ അവ ഫലപ്രദമലായിരുന്നു. അതിനുശേഷം, പ്രതികളെ തടവുകാരനാക്കി തന്റെ മുമ്പാകെ കൊണ്ടുവരാൻ സെർക്സെസ് 10,000 മേദ്യരെയും സിസിയക്കാരെയും അയച്ചു. ചുരത്തിന്റെ ഇടുങ്ങിയ ഭാഗത്ത് ഗ്രീക്കുകാർ ഫോസിയൻ മതിലിനു മുന്നിൽ യുദ്ധം ചെയ്തു, ഇത് കഴിയുന്നത്ര സൈനികരെ ഉപയോഗിക്കാൻ അവരെ പ്രാപ്തരാക്കി. പേർഷ്യക്കാരുടെ ദുർബലമായ കവചങ്ങളും ചെറിയ കുന്തങ്ങളും വാളുകളും ഗ്രീക്ക് ഹോപ്ലൈറ്റുകളിൽ ഫലപ്രദമായി ഇടപെടുന്നതിൽ നിന്ന് അവരെ തടഞ്ഞു. ഗ്രീക്കുകാർ വളരെയധികം മേദ്യരെ കൊന്നു. സ്റ്റെസിയാസ് പറയുന്നതനുസരിച്ച്, രണ്ടോ മൂന്നോ സ്പാർട്ടക്കാർ മാത്രമാണ് കൊല്ലപ്പെട്ടത്.

### രണ്ടാം ദിനം
ശത്രുക്കൾ വളരെ കുറവായിരിക്കുമെന്നും ഇപ്പോൾ മുറിവുകളാൽ അപ്രാപ്തമാക്കിയിരിക്കുകയാണെന്നും ഇനി എതിർക്കാൻ കഴിയില്ലെന്നും കരുതി രണ്ടാം ദിവസം ചുരംആക്രമിക്കാൻ സെർക്സെസ് വീണ്ടും കാലാൾപ്പടയെ അയച്ചു. എന്നിരുന്നാലും, പേർഷ്യക്കാർക്ക് ആദ്യ ദിവസത്തേക്കാൾ രണ്ടാം ദിവസം കൂടുതൽ വിജയമുണ്ടാക്കാനായില്ല. അവസാനം സെർക്സെസ് ആകെ പരിഭ്രാന്തിയിലായി ആക്രമണം അവസാനിപ്പിച്ച് തന്റെ ക്യാമ്പിലേക്ക് തിരിച്ചുപോയി.  എന്നിരുന്നാലും, ആ ദിവസത്തിന്റെ അവസാനത്തിൽ പേർഷ്യൻ രാജാവ് അടുത്തതായി എന്തുചെയ്യണമെന്ന് ആലോചിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ അദ്ദേഹത്തിന് അപ്രതീക്ഷിതമായ ഒരു ഭാഗ്യം വന്നെത്തി. തെർമോപൈലെയ്ക്ക് ചുറ്റുമുള്ള പർവത പാതയെക്കുറിച്ച് എഫിയൽറ്റ്സ് എന്ന ട്രാച്ചീനിയൻ അദ്ദേഹത്തെ അറിയിക്കുകയും പേർഷ്യൻ സൈന്യത്തെ നയിക്കാൻ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

## അനന്തരഫലങ്ങൾ

## പൈതൃകം

## സമാനതകൾ

## ഇതും കാണുക

*
* ലോങ്‌വാല യുദ്ധം

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

* EDSITEment പാഠം പദ്ധതി: തെർമോപൈലേ യുദ്ധത്തിൽ 300 സ്പാർട്ടൻ‌സ്: ഹെറോഡൊട്ടസിന്റെ യഥാർത്ഥ ചരിത്രം (നാഷണൽ എൻ‌ഡോവ്‌മെൻറ് ഫോർ ഹ്യൂമാനിറ്റീസിൽ നിന്ന്)
* 
* ഡേവിഡ് എൽ. സ്മിത്ത് എഴുതിയ ''അഞ്ച് മഹത്തായ യുദ്ധങ്ങൾ'', സിമ്പോസിയൻ പ്രഭാഷണങ്ങൾ , 30 ജൂൺ 2006.
* Siu.edu ലെ ആധുനിക സ്മാരകം
* കൊളറാഡോകോളേജ്.ഇഡുവിലെ സ്പാർട്ടൻ ശ്മശാന കുന്നുകൾ
* തെർമോപൈലെ, ടോം ഹോളണ്ട്, സൈമൺ ഗോൾഡ്‌ഹിൽ, എഡിത്ത് ഹാൾ എന്നിവരുമായി ബിബിസി റേഡിയോ 4 ചർച്ച ( *നമ്മുടെ സമയം*, 5 ഫെബ്രുവരി 2004)

വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata