പരമ്പരാഗത പാരിസ്ഥിതിക വിജ്ഞാനം

**പരമ്പരാഗത പാരിസ്ഥിതിക വിജ്ഞാനം** (TEK) പ്രാദേശിക വിഭവങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള തദ്ദേശീയവും മറ്റ് പരമ്പരാഗതവുമായ അറിവുകളെ വിവരിക്കുന്നു. വടക്കേ അമേരിക്കൻ നരവംശശാസ്ത്രത്തിലെ ഒരു പഠനമേഖല എന്ന നിലയിൽ, TEK സൂചിപ്പിക്കുന്നത് "വിജ്ഞാനം, വിശ്വാസം, പ്രയോഗം എന്നിവയുടെ ഒരു സഞ്ചിത ശേഖരം, TEK ശേഖരണം വഴി വികസിക്കുകയും പരമ്പരാഗത പാട്ടുകൾ, കഥകൾ, വിശ്വാസങ്ങൾ എന്നിവയിലൂടെ തലമുറകളായി കൈമാറുകയും ചെയ്യുന്നു. ജീവജാലങ്ങളുടെ (മനുഷ്യർ ഉൾപ്പെടെ) അവരുടെ പരമ്പരാഗത ഗ്രൂപ്പുകളുമായും അവയുടെ പരിസ്ഥിതിയുമായും ഉള്ള ബന്ധത്തെ ഇത് ആശങ്കപ്പെടുത്തുന്നു. തദ്ദേശീയമായ അറിവ് വിവിധ സമൂഹങ്ങൾക്കിടയിൽ ഒരു സാർവത്രിക ആശയമല്ല, മറിച്ച് "സ്ഥലത്തെ" വളരെയധികം ആശ്രയിക്കുന്ന വിജ്ഞാന പാരമ്പര്യങ്ങളുടെയോ സമ്പ്രദായങ്ങളുടെയോ ഒരു സംവിധാനത്തെയാണ് പരാമർശിക്കുന്നത് എന്നത് ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതാണ്.  അത്തരം അറിവുകൾ പ്രകൃതിവിഭവ മാനേജ്മെന്റിൽ അടിസ്ഥാന പരിസ്ഥിതി ഡാറ്റയ്ക്ക് പകരമായി ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്ന  കുറച്ച് ശാസ്ത്രീയ ഡാറ്റ രേഖപ്പെടുത്തുകയോ പാശ്ചാത്യ ശാസ്ത്രീയ പാരിസ്ഥിതിക മാനേജ്മെൻറ് രീതികൾ പൂർത്തീകരിക്കുകയോ ചെയ്യാം.

പാശ്ചാത്യ വീക്ഷണകോണിൽ നിന്ന് ശാസ്ത്രീയ പാരിസ്ഥിതിക വിജ്ഞാനം സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനും സാധൂകരിക്കുന്നതിനും ഉപയോഗിക്കുന്നവയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ് - പലപ്പോഴും അനുഭവപരമായ ഗവേഷണത്തിന്റെയും പരീക്ഷണങ്ങളുടെയും രൂപങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ, അറിവ് നേടുന്നതിനും ശേഖരിക്കുന്നതിനുമുള്ള രീതികൾ എന്നതിനാൽ പരിസ്ഥിതി മാനേജ്മെന്റ്, സയൻസ് മേഖലയിൽ TEK യുടെ പ്രയോഗം ഇപ്പോഴും വിവാദമാണ്.  പാരിസ്ഥിതിക പദ്ധതികളിലും കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാന ട്രാക്കിംഗിലും TEK സംയോജിപ്പിക്കുന്നതിനായി യുഎസ് ഇപിഎ പോലുള്ള ഗോത്രവർഗേതര സർക്കാർ ഏജൻസികൾ ചില ആദിവാസി ഗവൺമെന്റുകളുമായി സംയോജന പരിപാടികൾ സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്ട്.

പരമ്പരാഗത അറിവിന്മേൽ തദ്ദേശീയരായ ജനങ്ങൾക്ക് ബൗദ്ധിക സ്വത്തവകാശം നിലനിൽക്കുന്നുണ്ടോയെന്നും ഈ അറിവിന്റെ ഉപയോഗത്തിന് മുൻകൂർ അനുമതിയും ലൈസൻസും ആവശ്യമുണ്ടോ എന്നും ഒരു ചർച്ചയുണ്ട്. ഇത് പ്രത്യേകിച്ചും സങ്കീർണ്ണമാണ്, കാരണം TEK മിക്കപ്പോഴും വാക്കാലുള്ള പാരമ്പര്യമായി സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു. അതിനാൽ വസ്തുനിഷ്ഠമായി സ്ഥിരീകരിച്ച ഡോക്യുമെന്റേഷൻ ഇല്ലായിരിക്കാം. അതുപോലെ, പാശ്ചാത്യ ആവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്നതിനായി ഡോക്യുമെന്റേഷന്റെ പ്രശ്നം പരിഹരിക്കാൻ കഴിയുന്ന അതേ രീതികൾ പരമ്പരാഗത വിജ്ഞാനത്തിന്റെ സ്വഭാവത്തെ തന്നെ അപഹരിച്ചേക്കാം.

അതിജീവനത്തിന് ആവശ്യമായ വിഭവങ്ങൾ നിലനിർത്താൻ പരമ്പരാഗത അറിവുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു.TEK തന്നെയും വാക്കാലുള്ള പാരമ്പര്യവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന സമൂഹങ്ങളും ദ്രുതഗതിയിലുള്ള കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിന്റെയോ പാരിസ്ഥിതിക തകർച്ചയുടെയോ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ഭീഷണിയിലായേക്കാം,ആവാസവ്യവസ്ഥയ്ക്കുള്ളിലെ ആ മാറ്റങ്ങളുടെ ആഘാതങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നതിൽ TEK നിർണായകമാണ്.

പരിസ്ഥിതിയുടെ വ്യത്യസ്ത ഘടകങ്ങളും ഇടപെടലുകളും ഊന്നിപ്പറയുന്ന പരമ്പരാഗത പാരിസ്ഥിതിക അറിവും TEK-ന് പരാമർശിക്കാനാകും
## ഫീൽഡിന്റെ വികസനം
TEK ന്റെ ആദ്യകാല ചിട്ടയായ പഠനങ്ങൾ നടത്തിയത് നരവംശശാസ്ത്രത്തിലാണ്. പാരിസ്ഥിതിക അറിവ് പഠിച്ചത് നരവംശശാസ്ത്രത്തിന്റെ ലെൻസിലൂടെയാണ്. "ഒരു ജനത അല്ലെങ്കിൽ ഒരു സംസ്കാരം നടത്തുന്ന പാരിസ്ഥിതിക ബന്ധങ്ങളുടെ സങ്കൽപ്പങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്ന ഒരു സമീപനം", ഒരു പ്രത്യേക സംസ്കാരം വിജ്ഞാന സംവിധാനങ്ങൾ എങ്ങനെ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു എന്ന് മനസ്സിലാക്കുന്നു. വംശശാസ്ത്ര പഠനത്തിന് തുടക്കമിട്ട അമേരിക്കൻ നരവംശശാസ്ത്രജ്ഞനായ ഹാരോൾഡ് കോളിയർ കോൺക്ലിൻ, പ്രകൃതി ലോകത്തെ മനസ്സിലാക്കുന്നതിനുള്ള തദ്ദേശീയ വഴികൾ രേഖപ്പെടുത്തുന്നതിൽ നേതൃത്വം വഹിച്ചു. ഫിലിപ്പൈൻ ഹോർട്ടികൾച്ചറിസ്റ്റുകളെപ്പോലുള്ള പരമ്പരാഗത ജനങ്ങൾ എങ്ങനെയാണ് അവർ താമസിച്ചിരുന്ന സ്ഥലങ്ങളുടെ സ്വാഭാവിക ചരിത്രത്തെക്കുറിച്ച് ശ്രദ്ധേയവും അസാധാരണവുമായ വിശദമായ അറിവ് പ്രദർശിപ്പിച്ചതെന്ന് കോൺക്ലിനും മറ്റുള്ളവരും രേഖപ്പെടുത്തി. പ്രാദേശിക സസ്യങ്ങളിൽ നിന്നും മൃഗങ്ങളിൽ നിന്നും ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ ശേഖരിക്കുന്നതിലും ഫാഷൻ ചെയ്യുന്നതിലും ഉപയോഗിക്കുന്നതിലും നേരിട്ടുള്ള ഇടപെടൽ ജൈവ ലോകവും സാംസ്കാരിക ലോകവും ഇഴചേർന്ന് കിടക്കുന്ന ഒരു പദ്ധതി സൃഷ്ടിച്ചു. വിവിധ തദ്ദേശീയ ഗ്രൂപ്പുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന ജീവിവർഗങ്ങളുടെ പട്ടികയും അവയുടെ "സസ്യങ്ങൾ, മൃഗങ്ങൾ, പിന്നീട് മണ്ണ് പോലുള്ള മറ്റ് പാരിസ്ഥിതിക സവിശേഷതകളുടെ ടാക്സോണമികൾ" എന്നിവയുടെ ഡോക്യുമെന്റേഷനുമായാണ് TEK ന്റെ ഫീൽഡ് ആരംഭിച്ചതെങ്കിലും, ഇന്ന് അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഈ ഫീൽഡിന് കാരണമായി. പ്രാദേശിക പരിസ്ഥിതി, മനുഷ്യ-പ്രകൃതി ബന്ധങ്ങൾ, ഈ ബന്ധങ്ങളും സംസ്കാരവും ആശ്രയിക്കുന്ന പ്രായോഗിക സാങ്കേതികതകൾ എന്നിവയോടുള്ള ഒരു ഗ്രൂപ്പിന്റെ പാരിസ്ഥിതിക പൊരുത്തപ്പെടുത്തൽ പ്രതികരണമാണ് സാമൂഹിക ഓർഗനൈസേഷൻ തന്നെ എന്ന് വാദിക്കുന്ന അഡാപ്റ്റീവ് പ്രക്രിയകളുടെ പഠനത്തിന് ഊന്നൽ നൽകിക്കൊണ്ട്, TEK ന്റെ മേഖലയ്ക്ക് സാംസ്കാരിക പരിസ്ഥിതി, പരിസ്ഥിതി നരവംശശാസ്ത്രം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചോദ്യങ്ങളുടെ വിശാലമായ ശ്രേണി വിശകലനം ചെയ്യാൻ കഴിയും. 

1980-കളുടെ മധ്യത്തോടെ, പരമ്പരാഗത പാരിസ്ഥിതിക വിജ്ഞാനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വളർന്നുവന്ന ഒരു സാഹിത്യശേഖരം വൈവിധ്യമാർന്ന തദ്ദേശവാസികളുടെ പാരിസ്ഥിതിക പരിജ്ഞാനവും അവരുടെ പാരിസ്ഥിതിക ബന്ധങ്ങളും രേഖപ്പെടുത്തി. "ഉഷ്ണമേഖലാ ആവാസവ്യവസ്ഥകളിലെ കൃഷിയും ജൈവവൈവിധ്യ സംരക്ഷണവും, തീരദേശ മത്സ്യബന്ധന, തടാകങ്ങൾ, അർദ്ധ വരണ്ട പ്രദേശങ്ങൾ, ആർട്ടിക് പ്രദേശങ്ങൾ എന്നിവയിലെ പരമ്പരാഗത അറിവും മാനേജ്മെന്റ് സംവിധാനങ്ങളും" പരിശോധിക്കുന്നത് പഠനങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഈ പഠനങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കുന്നത്, "പരമ്പരാഗത ജനങ്ങൾക്ക് പാരിസ്ഥിതിക ബന്ധങ്ങളെക്കുറിച്ചും റിസോഴ്സ് മാനേജ്മെന്റിന്റെ വ്യത്യസ്ത പാരമ്പര്യങ്ങളെക്കുറിച്ചും അവരുടേതായ ധാരണകൾ ഉണ്ടായിരുന്നു." ഈ സമയത്ത് പരമ്പരാഗത പാരിസ്ഥിതിക വിജ്ഞാനത്തിന്റെ ഉയർച്ച റിസോഴ്സ് മാനേജ്മെന്റിൽ അതിന്റെ സാധ്യതയുള്ള പ്രയോഗങ്ങളുടെ സമ്പ്രദായങ്ങളും സുസ്ഥിര വികസനവും അന്താരാഷ്ട്ര അംഗീകാരത്തിലേക്ക് നയിച്ചു.  വേൾഡ് കമ്മീഷൻ ഓൺ എൻവയോൺമെന്റ് ആൻഡ് ഡെവലപ്‌മെന്റിന്റെ 1987-ലെ റിപ്പോർട്ട് അക്കാലത്തെ സമവായത്തെ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു. 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ വിജയങ്ങൾ (ശിശുമരണനിരക്ക് കുറയുന്നു. ആയുർദൈർഘ്യത്തിൽ വർദ്ധനവ്, സാക്ഷരതയിലെ വർദ്ധനവ്, ആഗോള ഭക്ഷ്യോത്പാദനം) "എക്കാലവും കുറഞ്ഞുവരുന്ന വിഭവങ്ങൾക്കിടയിൽ കൂടുതൽ മലിനമായ ലോകത്ത്" പാരിസ്ഥിതിക തകർച്ചയ്ക്ക് കാരണമായ പ്രവണതകൾക്ക് കാരണമായതായി റിപ്പോർട്ട് ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, പരമ്പരാഗത ജീവിതശൈലിയിൽ പ്രതീക്ഷ നിലനിന്നിരുന്നു. സങ്കീർണ്ണമായ വനം, പർവതങ്ങൾ, വരണ്ട പ്രദേശങ്ങൾ എന്നിവയിലെ വിഭവങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിനുള്ള പാഠങ്ങൾ ആധുനിക സമൂഹങ്ങൾക്ക് നൽകാൻ കഴിയുന്ന ജീവിതശൈലി ഗോത്രവർഗക്കാർക്കും തദ്ദേശീയർക്കും ഉണ്ടെന്ന് റിപ്പോർട്ട് പ്രഖ്യാപിച്ചു.

### ശാസ്ത്രത്തിൽ നിന്നുള്ള വ്യത്യാസങ്ങൾ