open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ലെൻസ്‍മീറ്റർ

വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|300x300ബിന്ദു| '''ഒപ്റ്റിക്കൽ ഷോപ്പിലെ ലെൻസ്മീറ്റർ'''
വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|328x328ബിന്ദു| '''ലളിതമായ ലെൻസ്മീറ്റർ ക്രോസ് സെക്ഷണൽ കാഴ്ച.''' '''1''' - ക്രമീകരിക്കാവുന്ന ഐപീസ് '''2''' - റെട്ടിക്കിൾ, '''3''' - ഒബ്ജക്ടീവ് ലെൻസ്, '''4''' - കെപ്ലേറിയൻ ദൂരദർശിന, '''5''' - ലെൻസ് ഹോൾഡർ, '''6''' - അജ്ഞാത ലെൻസ്, '''7''' - സ്റ്റാൻഡേർഡ് ലെൻസ്, '''8''' - പ്രകാശിതമായ ലക്ഷ്യം, '''9''' - ലൈറ്റ് സോഴ്സ്, '''10''' - കോളിമേറ്റർ, '''11''' - ആംഗിൾ അഡ്ജസ്റ്റ്മെന്റ് ലിവർ, '''12''' - പവർ ഡ്രം (+20, -20 ഡയോപ്റ്ററുകൾ), '''13''' - പ്രിസം സ്കെയിൽ നോബ്
ലെൻസോമീറ്റർ, ഫോസിമീറ്റർ അല്ലെങ്കിൽ വെർട്ടോമീറ്റർ എന്നീ പേരുകളിലും അറിയപ്പെടുന്ന ഒരു നേത്ര ഉപകരണമാണ് **ലെൻസ്‍മീറ്റർ**. ഒരു ജോടി കണ്ണടകളിലെ ശരിയായ കുറിപ്പടി പരിശോധിക്കുന്നതിനും മുറിക്കാത്ത ലെൻസുകൾ ശരിയായി ഓറിയന്റുചെയ്യുന്നതിനും അടയാളപ്പെടുത്തുന്നതിനും കണ്ണട ഫ്രെയിമുകളിൽ ലെൻസുകളുടെ ശരിയായ മൗണ്ട് സ്ഥിരീകരിക്കുന്നതിനും ഇത് പ്രധാനമായും ഒപ്‌റ്റോമെട്രിസ്റ്റുകളും ഒപ്റ്റിഷ്യൻമാരും ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഒരു പ്രത്യേക ലെൻസ് സപ്പോർട്ട് ഉപയോഗിക്കുകയാണെങ്കിൽ, ലെൻസ്മീറ്ററുകൾക്ക് കോൺടാക്റ്റ് ലെൻസുകളുടെ ശക്തി പരിശോധിക്കാനും കഴിയും.  

ഒരു ലെൻസ്മീറ്റർ വിലയിരുത്തുന്ന പാരാമീറ്ററുകൾ രോഗിയുടെ കുറിപ്പടിയിൽ ഒരു നേത്രരോഗവിദഗ്ദ്ധനോ ഒപ്റ്റോമെട്രിസ്റ്റോ എഴുതുന്ന സ്ഫിയർ, സിലിണ്ടർ, ആക്സിസ് എന്നീ മൂല്യങ്ങളാണ്. പ്രോഗ്രസ്സീവ് ലെൻസുകളുടെ കൃത്യത പരിശോധിക്കാനും ലെൻസ്മീറ്റർ ഉപയോഗിക്കുന്നു, കൂടാതെ ലെൻസ് സെന്റർ അടയാളപ്പെടുത്താനും ലെൻസിന്റെ ശരിയായ പ്രകടനത്തിന് നിർണായകമായ മറ്റ് വിവിധ അളവുകൾ അടയാളപ്പെടുത്താനും ഇത് പ്രാപ്തമാണ്. നേത്ര പരിശോധന സമയത്ത് രോഗി ഉപയോഗിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന കണ്ണടയുടെ പവർ കണക്കാക്കാനും ഇത് ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.

## ചരിത്രം
1848-ൽ, അന്റോയിൻ ക്ലോഡെറ്റ് ഫോട്ടോജെനിക് കിരണങ്ങളുടെ തീവ്രത അളക്കാൻ ഫോട്ടോഗ്രാഫോമീറ്റർ നിർമ്മിച്ചു; 1849-ൽ ഫോട്ടോഗ്രാഫിക് പോർട്രെയ്‌ച്ചറിൽ മികച്ച ഫോക്കസ് നേടുന്നതിനായി അദ്ദേഹം ഫോസിമീറ്റർ പുറത്തിറക്കി.  1876-ൽ, ഹെർമൻ സ്നെല്ലൻ ഒരു ഫാക്കോമീറ്റർ അവതരിപ്പിച്ചു, ഇത് ഒരു ഒപ്റ്റിക്കൽ ബെഞ്ചിന് സമാനമായ ഒരു സജ്ജീകരണമായിരുന്നു, അത് ഉപയോഗിച്ച് ലെൻസിന്റെ ശക്തി അളക്കാനും കോൺവെക്സ് ലെൻസിന്റെ ഒപ്റ്റിക്കൽ സെന്റർ കണ്ടെത്താനും കഴിയും. 1912-ൽ ട്രോപ്പ്മാൻ ഒരു പടി കൂടി മുന്നോട്ട് പോയി, ആദ്യത്തെ ലെൻസ് പവർ നേരിട്ട് അളക്കുന്ന ഉപകരണം അവതരിപ്പിച്ചു.

1922-ൽ, മുകളിൽ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്ന സ്റ്റാൻഡേർഡ് ലെൻസ്‌മീറ്ററിന് സമാനമായ സംവിധാനമുള്ള ആദ്യത്തെ പ്രൊജക്ഷൻ ലെൻസ്‌മീറ്ററിനായി ഒരു പേറ്റന്റ് ഫയൽ ചെയ്തു. ഉപകരണം, നിരീക്ഷകന്റെ അപവർത്തന ദോഷം തിരുത്തേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകത ഇല്ലാതാക്കി അളക്കുന്ന ടാർഗെറ്റ് ഒരു സ്ക്രീനിലേക്ക് പ്രൊജക്റ്റ് ചെയ്യുന്നു. ഈ ഗുണങ്ങൾ ഉള്ള മേൽപ്പറഞ്ഞ ഡിസൈൻ ഒപ്റ്റിക്കൽ ലോകത്ത് ഇപ്പോഴും പ്രബലമാണ്. 

## ഇതും കാണുക

* ലെൻസ് ക്ലോക്ക്
* ഒപ്റ്റിക്കൽ പവർ
* ഡയോപ്റ്റർ
* ഫോകോമീറ്റർ
* പ്രിസം ഡയോപ്റ്റർ
* തിരുത്തൽ ലെൻസ് ഘടകങ്ങൾ
* ആബെ റിഫ്രാക്റ്റോമീറ്റർ

## അവലംബം

## പുറം കണ്ണികൾ

* ലെൻസോമെട്രി അടിസ്ഥാനകാര്യങ്ങൾ 
* ലെൻസ്മീറ്റർ
വർഗ്ഗം:അളവുപകരണങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:നേത്രപരിശോധനാ ഉപകരണങ്ങൾ
ഫാത്വിമ അൽ ഫിഹ്‌രി

മൊറോക്കോയിലെ  ഖരാവിയ്യിൻ സർവകലാശാലയായി മാറിയ വിദ്യാലയവും അനുബന്ധമായ പള്ളിയും സ്ഥാപിച്ചതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന വനിതയാണ് ഫാത്വിമ അൽ ഫിഹ്‌രി എന്നറിയപ്പെടുന്ന **ഫാത്വിമ ബിൻത് മുഹമ്മദ് അൽ-ഫിഹ്‌രിയ്യ** (   മരണം: 880).
## വിവരണം
ലഘുചിത്രം|left|അൽ ഖറാവിയ്യിൻ പള്ളിയും സർവകലാശാലയും|180x180ബിന്ദു
പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ഫാത്വിമ അൽ ഫിഹ്‌രിയെക്കുറിച്ച പരാമർശം ഖറാവിയ്യീൻ മസ്ജിദ് സ്ഥാപനവുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ആദ്യമായി കാണപ്പെടുന്നത്. ഒൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ജീവിച്ചുവെന്ന് കരുതപ്പെടുന്ന ഇവരെ പറ്റി ഇത്ര വൈകി മാത്രം പരാമർശിക്കപ്പെടുന്നത് കൊണ്ടുതന്നെ ഇത് സ്ഥിരീകരിക്കാൻ പ്രയാസമാണ്. ഒരു ഐതിഹ്യമായി കരുതുന്ന ചരിത്രകാരന്മാരും ഉണ്ട്.

## അവലംബം
ക്ലാരിയോൺ ചുക്വുറ

ഒരു നൈജീരിയൻ അഭിനേത്രിയും മനുഷ്യസ്‌നേഹിയുമാണ് **ചീഫ് ക്ലാരിയോൺ ചുക്വുറ** (ജനനം Clara Nneka Oluwatoyin Folashade Chukwurah; 24 ജൂലൈ 1964).
## കരിയർ
അവർ ലാഗോസിൽ നഴ്‌സറിയും പ്രൈമറി സ്‌കൂളും പഠിച്ചു. പിന്നീട് ക്വീൻ ഓഫ് ദി റോസറി കോളേജിൽ നിന്ന് സെക്കൻഡറി വിദ്യാഭ്യാസം നേടി. ഒനിറ്റ്ഷ ഒബാഫെമി അവോലോവോ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയിലെ ഡ്രമാറ്റിക് ആർട്‌സ് വിഭാഗത്തിൽ അഭിനയവും സംസാരവും പഠിക്കാൻ തുടങ്ങി. ആഫ്രിക്കയിലുടനീളമുള്ള അവരുടെ ജീവകാരുണ്യ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് അവർ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ സമാധാന അംബാസഡറായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടു. 1980-ൽ അഭിനയജീവിതം ആരംഭിച്ച അവർ "മിറർ ഇൻ ദി സൺ" എന്ന സോപ്പ് ഓപ്പറയിൽ അഭിനയിച്ചതോടെ ജനപ്രീതി നേടി. 1982-ൽ ബുർക്കിന ഫാസോയിൽ നടന്ന ഫെസ്‌പാക്കോ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ മികച്ച നടിക്കുള്ള പുരസ്‌കാരം നേടിയ ആദ്യത്തെ നൈജീരിയക്കാരിയായിരുന്നു അവർ.
## സ്വകാര്യ ജീവിതം
1964 ജൂലൈ 24 ന് നാലംഗ കുടുംബത്തിൽ ഏക മകളായി ചുക്വുറ ജനിച്ചു. അനമ്പ്ര സംസ്ഥാനത്ത് നിന്നുള്ള അവർ മ്യൂസിക് വീഡിയോ ഡയറക്ടർ ക്ലാരൻസ് പീറ്റേഴ്സിന്റെ അമ്മയാണ്.   2016-ൽ, ചുക്വുറ ആന്റണി ബോയിഡിനെ മൂന്നാമതും വിവാഹം കഴിക്കുകയും തന്റെ പുതിയ ഭർത്താവിനെ യഹോവയുടെ സാക്ഷികളുടെ വിശ്വാസത്തിലേക്ക് പരിവർത്തനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

## അംഗീകാരം
* The traditional title of **Ada Eji Eje Mba I** of Onitsha, Anambra State
*Legends of Nollywood award at the Nollywood at 20 Celebration
*1982 *Best Actress of the Year* at All Africa Film Festival, Ougadagodou, Burkina Faso (won)
*1997 Afro-Hollywood *Best Actress* Award for *Glamour Girls* (won)  
*2001 THEMA Best supporting actress (yoruba) award (won)
*2001 Lebatino Film Festival, Mexico award for best actress (won)
*2003 Africa Cinema Award (won)
*2004 Reel Award for Best Actress (won)
*2014 Africa Movie Academy Awards for Best Actress in a Leading Role

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:1964-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:നൈജീരിയൻ ചലച്ചിത്രനടികൾ
മലയാളമൊഴികൾ

ദ്രാവിഡമൊഴികളിൽനിന്നും ഉരിത്തിരിഞ്ഞ മലയാളഭാഷകളുടെ കൂട്ടത്തിൽപ്പെടുന്ന ഭാഷകളെയാണ് മലയാളമൊഴികൾ അഥവാ മലയാള ഭാഷകൾ എന്നു വിളിക്കുന്നത്. മലയാളത്തിനു പുറമെ:

* പണിയ, രവുല, ബ്യാരി, ഏറനാടൻ, ജൂതമലയാളം, കാടർ, മലപണ്ടാരം, മലയരയൻ, മലംവേടൻ, മന്നൻ, മാപ്പിള മലയാളം, പഴിയൻ, ദ്വീപുമലയാളം, മുള്ളുകുറുമ്പൻ, സുറിയാനി മലയാളം എന്നിവയും മലയാളഭാഷകളുടെ കൂട്ടത്തിൽപ്പെടുന്നു.

ഇതുവരെ തരംതിരിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ലാത്ത മലംകുറവൻ, കാക്കാല എന്നിവയും മലയാളംമെഴികൾ ആയിരിക്കാം.

## റഫറൻസുകൾ

വർഗ്ഗം:മലയാളം
ലെസ്ലിയാന പെരേര

ഒരു അംഗോളൻ നടിയും മോഡലും സൗന്ദര്യമത്സര ജേതാവുമാണ് **ലെസ്ലിയാന പെരേര** എന്നറിയപ്പെടുന്ന **ലെസ്ലിയാന മസോക്സി അമരോ ഗോമസ് പെരേര**. 2007-ൽ അവർ മിസ് അംഗോള കിരീടം ചൂടി. മിസ് യൂണിവേഴ്സ് 2008-ൽ അവർ തന്റെ രാജ്യത്തെ പ്രതിനിധീകരിച്ചിരുന്നു. പക്ഷേ സ്ഥാനഭ്രഷ്ടയാക്കപ്പെട്ടു. 2014-ൽ, Njinga: Queen Of Angola എന്ന സിനിമയിൽ അവർ അഭിനയിച്ചു. ഈ വേഷം11-ാമത് ആഫ്രിക്ക മൂവി അക്കാദമി അവാർഡിൽ അവർക്ക് മികച്ച നടിക്കുള്ള അവാർഡ് നേടി.

അംഗോളയിലെ സോയോ നഗരത്തിലാണ് പെരേര ജനിച്ചത്.
## 2008–2013: മിസ് അംഗോള
പെരേര 2007ൽ മിസ് അംഗോളയായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു കൂടാതെ മിസ് യൂണിവേഴ്‌സ് 2008ൽ തന്റെ രാജ്യത്തെ പ്രതിനിധീകരിച്ചു. മിസ്സ് യൂണിവേഴ്സ് ജേതാവായ ലീല ലോപ്സിനൊപ്പം പെരേരയും പോർച്ചുഗീസ് ടിവി ഷോ പ്രോഗ്രാമാ ഡോ ജോയിൽ അഭിമുഖം നടത്തി.

ക്സുക്സ മെനെഗൽ ചിത്രമായ സക്സ ഇൻ ദി മിസ്റ്ററി ഓഫ് ഫെയൂറിൻഹയിലെ ഒരു വേഷത്തിന് എറിക്ക ചിസ്സപ്പക്കെതിരെ അവർ ഓഡിഷൻ നടത്തി. ഒടുവിൽ 2010 ജനുവരിയിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചിത്രത്തിൽ ഫഡോണയുടെ വേഷം അവർക്ക് ലഭിച്ചു. ഈ ചിത്രം വാണിജ്യപരമായി വിജയിക്കുകയും അംഗോളയിൽ അവതാറിനെക്കാൾ കൂടുതൽ വിറ്റഴിക്കുകയും ചെയ്തു.

## 2013–2015: Njinga:  Queen of Angola
2014 ലെ ചരിത്ര സിനിമയായ Njinga: Queen Of Angola എന്ന ചിത്രത്തിലെ പെരേരയുടെ വേഷം അവരെ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധ പിടിച്ചുപറ്റി. കൊളോണിയൽ യജമാനന്മാരുമായി ഒരു അംഗോളൻ രാജ്ഞി എങ്ങനെ എതിർ സ്ഥാനങ്ങൾ വഹിച്ചു എന്നതിന്റെ കഥയാണ് ചിത്രം പറയുന്നത്. ലണ്ടൻ ഉൾപ്പെടെ നിരവധി രാജ്യങ്ങളിൽ ചിത്രം പ്രദർശിപ്പിച്ചിരുന്നു. ഫിലിം ആഫ്രിക്കയുടെ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ സമയത്ത്, സിനിമയ്ക്കായി ആവശ്യപ്പെട്ട ടിക്കറ്റുകളുടെ എണ്ണം ലഭ്യമായ സീറ്റുകളേക്കാൾ വളരെ കൂടുതലാണ്. സിനിമയുടെ കാഴ്ചക്കാരെ ഉൾക്കൊള്ളാൻ സംഘാടകർക്ക് ഒരു വലിയ മുറിയിലേക്ക് മാറേണ്ടി വന്നു.

ഈ ചിത്രം വാണിജ്യപരമായി വിജയിക്കുക മാത്രമല്ല, 11-ാമത് ആഫ്രിക്ക മൂവി അക്കാദമി അവാർഡിൽ മികച്ച നടി ഉൾപ്പെടെയുള്ള അവാർഡുകൾ നേടുകയും ചെയ്തു.

ഇത് ജനപ്രിയ ബ്രിട്ടീഷ് ടിവി ഷോയായ എറൈസ് ന്യൂസുമായുള്ള ഉയർന്ന അഭിമുഖങ്ങൾക്കും ഗ്ലോബോ ഇന്റർനാഷണലിന്റെ റെവിസ്റ്റ ആഫ്രിക്കയ്‌ക്ക് വേണ്ടി ഒരു റിപ്പോർട്ടേജിന് നേതൃത്വം നൽകുന്നതിനും ഇടയാക്കി. അവരുടെ സാമൂഹിക ഉത്തരവാദിത്തങ്ങളുടെ ഭാഗമായി എച്ച്ഐവി/എയ്ഡ്‌സിനെതിരെയുള്ള അവബോധത്തിനും സംരക്ഷണത്തിനും വേണ്ടി അവർ പരസ്യമായി വാദിച്ചു.

2015-ൽ, ബ്രസീലിയൻ സോപ്പ് ഓപ്പറ ഐ ലവ് പാരൈസപോളിസിൽ പെരേര ഒരു വേഷം ചെയ്തു.
## അവലംബം

## പുറംകണ്ണികൾ
* 

വർഗ്ഗം:അംഗോളൻ നടിമാർ
വർഗ്ഗം:1987-ൽ ജനിച്ചവർ
ഫ്ലോറൻസ് മസെബെ

ഒരു ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ അഭിനേത്രിയാണ് **ഫ്ലോറൻസ് മസെബെ** (ജനനം 14 നവംബർ 1972). മുവാംഗോ പരമ്പരയിലെ അഭിനയത്തിന് പ്രാദേശികമായി അറിയപ്പെടുന്നു. ഒമ്പതാമത് ആഫ്രിക്ക മൂവി അക്കാദമി അവാർഡിൽ പ്രധാന നടിക്കുള്ള ആഫ്രിക്ക മൂവി അക്കാദമി അവാർഡ് അവർ നേടി.
## അവലംബം

## പുറംകണ്ണികൾ
* 

വർഗ്ഗം:1972-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ
അർട്ടാഷാത്ത്

**അർട്ടാഷാത്ത്** () അർമേനിയയിലെ ഒരു പട്ടണവും നഗര മുനിസിപ്പൽ സമൂഹവും അരാരത്ത് പ്രവിശ്യയുടെ ഭരണ കേന്ദ്രമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു പ്രദേശവുമാണ്. യെരേവാനിൽ നിന്ന് 30 കിലോമീറ്റർ തെക്കുകിഴക്കായി അരരാത്ത് സമതലത്തിൽ അരക്സ് നദിയോരത്താണ് ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. അർമേനിയയിലെ സോവിയറ്റ് ഗവൺമെന്റ് 1945-ൽ സ്ഥാപിച്ച അർതാഷാറ്റ്, അടുത്തുള്ള പുരാതന നഗരമായ അർട്ടാഷാത്തിന്റെ പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.

യെരേവൻ-നഖ്‌ചിവൻ-ബാക്കു, നഖ്‌ചിവൻ-തബ്രിസ് റെയിൽവേ എന്നിവയ്ക്കു സമീപവും യെരേവാൻ-ഗോറിസ്-സ്റ്റെപ്പനകേർട്ട് ഹൈവേയിലുമാണ് ആധുനിക അർട്ടാഷാത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഇറാനിയൻ ഭാഷകളിൽ നിന്ന് ഉരുത്തിരിഞ്ഞ നഗരത്തിന്റെ പേരിൻറെ അർത്ഥം "ആർട്ടയുടെ സന്തോഷം" എന്നാണ്. ബിസി 176-ൽ അർട്ടാഷസ് ഒന്നാമൻ രാജാവ് സ്ഥാപിച്ച പുരാതന അർമേനിയൻ രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായി 185 ബിസി മുതൽ എഡി 120 വരെ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നു ഇത് "വോസ്താൻ ഹയോട്ട്സ്" അല്ലെങ്കിൽ "കോടതി" അല്ലെങ്കിൽ "അർമേനിയക്കാരുടെ മുദ്ര" എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.

പുരാതന നഗരമായ അർട്ടാഷാത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 8 കിലോമീറ്റർ (5.0 മൈൽ) വടക്ക് പടിഞ്ഞാറായാണ് അർട്ടാഷാത്ത് പട്ടണത്തിൻറെ സ്ഥാനം. 2011-ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം, അർട്ടാഷാത്തിലെ ജനസംഖ്യ 22,269 ആയിരുന്നു. 2016 ലെ ഔദ്യോഗിക കണക്ക് പ്രകാരം, പട്ടണത്തിൽ 18,700 ജനസംഖ്യയുണ്ടായിരുന്നു.

## പദോൽപ്പത്തി
പുരാതന പട്ടണമായ അർട്ടാഷാത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 8 കിലോമീറ്റർ വടക്കായാണ് ആധുനിക അർട്ടാഷാത്ത് പട്ടണം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. പുരാതന അർട്ടാഷാത്ത് പട്ടണം പുരാതന അർമേനിയയിലെ അർറ്റാക്സിയാഡ് രാജവംശത്തിന്റെ സ്ഥാപകനും രാജാവുമായിരുന്ന അർട്ടാഷാത്തിൻറെ പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ഇറാനിയൻ ഭാഷകളിൽ നിന്ന് ഉരുത്തിരിഞ്ഞതായിക്കാമെന്ന് കരുതുന്ന നഗരത്തിന്റെ പേരിൻറെ അർത്ഥം "ആർറ്റയുടെ സന്തോഷം" എന്നാണ്. ബിസി 176-ൽ അർറ്റാക്സിയസ് ഒന്നാമൻ രാജാവ് സ്ഥാപിച്ച അർറ്റാക്‌സാറ്റ, ബിസി 185 മുതൽ എഡി 120 വരെ അർമേനിയ രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു, ഇത് "വോസ്താൻ ഹയോട്ട്സ്" ("അർമേനിയക്കാരുടെ കോടതി/മുദ്ര) എന്നറിയപ്പെട്ടു.

## ചരിത്രം

### പൗരാണികത
അർത്താഷെസ് ഒന്നാമൻ രാജാവ് ബി.സി. 176-ൽ ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ അയ്രാറാത്ത് പ്രവിശ്യയ്ക്കുള്ളിലെ വോസ്താൻ ഹയോട്ട്സ് കന്റോണിൽ, ഖോർ വിരാപ്പ് ആശ്രമത്തിൻറെ ഉയരത്തിന് സമീപം, പുരാതന കാലഘട്ടത്തിൽ അരക്സ് നദി മെറ്റ്‌സമോർ നദിയുമായി സംഗമിക്കുന്നടത്താണ് അർട്ടാഷാത്പട്ടണം സ്ഥാപിച്ചത്.

## ഭൂമിശാസ്ത്രം
ആധുനിക അർമേനിയയുടെ മധ്യഭാഗത്ത് കിഴക്ക് ദിക്കിലായി, അർമേനിയ-തുർക്കി അതിർത്തിയിൽ അറാക്‌സ് നദിയിൽ നിന്ന് 3.5 കിലോമീറ്റർ മാത്രം കിഴക്കുമാറി, അരാരാത്ത് സമതലത്തിന്റെ തെക്കുകിഴക്കൻ ഭാഗം ഉൾക്കൊണ്ടാണ് അർട്ടാഷാത്ത് പട്ടണം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 830 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ, വടക്ക് നിന്ന് യെരാനോസ് പർവതനിരകളും കിഴക്ക് നിന്ന് ഗെഘാം, ദാഹ്നക്, മഷ്കാതർ പർവതങ്ങളും തെക്കുകിഴക്ക് നിന്ന് ഉർട്സ് പർവതങ്ങളും ഈ നഗരത്തിൽ ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നു.

ചരിത്രപരമായി, പട്ടണത്തിൻറെ നിലവിലെ പ്രദേശം പുരാതന അർമേനിയയിലെ അയ്രാറാത്ത് പ്രവിശ്യയിലെ വോസ്താൻ ഹയോട്ട്സ് കന്റോണിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു.

നിലവിൽ, അർത്താഷത്ത് നോർവ്സ്ലു, കെൻട്രോൺ, ഘമർലു, തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ജില്ല എന്നിങ്ങനെ 4 ജില്ലകളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. നഗരത്തിലെ ജനസംഖ്യയുടെ പകുതിയോളം പേരും തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ജില്ലയിലാണ് താമസിക്കുന്നത്. വടക്ക്, കിഴക്ക്, തെക്ക് എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് യഥാക്രമം മൃഗവാൻ, വോസ്താൻ, ഷാഹുമ്യാൻ എന്നീ ഗ്രാമങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടതാണ് നഗരം.

## ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രം
1826-28 ലെ റുസ്സോ-പേർഷ്യൻ യുദ്ധത്തിന് ശേഷം ഇറാനിയൻ നഗരങ്ങളായ ഖോയ്, സൽമാസ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് കുടിയേറിയ വംശീയ അർമേനിയക്കാരാണ് അർട്ടാഷാത്തിലെ ജനസംഖ്യയുടെ ഭൂരിഭാഗവും. അവർ അർമേനിയൻ അപ്പസ്തോലിക സഭയിൽ പെട്ടവരാണ്.

## അവലംബം
സുഷി

ഒരു പരമ്പരാഗത ജാപ്പനീസ് വിഭവമാണ് . വിനാഗിരി അരി (鮨飯, സുശി-മെശി), സാധാരണയായി കുറച്ച് പഞ്ചസാരയും ഉപ്പും, സീഫുഡ്, പലപ്പോഴും അസംസ്കൃത പച്ചക്കറികൾ പോലെയുള്ള വിവിധ ചേരുവകൾക്കൊപ്പം (ねた, neta) തയ്യാറാക്കുന്നു. സുശിയുടെ ശൈലികളും അതിന്റെ അവതരണവും വളരെ വ്യത്യസ്തമാണ്. എന്നാൽ ഒരു പ്രധാന ചേരുവ "സുശി അരി" ആണ്. ഇത് ശാരി (しゃり), അല്ലെങ്കിൽ സു 
മെശി (酢飯) എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.

സുഷി പരമ്പരാഗതമായി ഇടത്തരം-ധാന്യ വെള്ള അരി ഉപയോഗിച്ചാണ് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. എന്നിരുന്നാലും ഇത് തവിട്ട് അരിയോ ചെറുധാന്യ അരിയോ ഉപയോഗിച്ച് തയ്യാറാക്കാം. കണവ, ഈൽ, യെല്ലോടെയിൽ, സാൽമൺ, ചൂര അല്ലെങ്കിൽ ഇമിറ്റേഷൻ ഞണ്ട് മാംസം തുടങ്ങിയ കടൽ വിഭവങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഇത് പലപ്പോഴും തയ്യാറാക്കുന്നത്. പല തരത്തിലുള്ള സുഷികളും വെജിറ്റേറിയനാണ്. ഇത് പലപ്പോഴും അച്ചാറിട്ട ഇഞ്ചി (ഗാരി), വാസബി, സോയ സോസ് എന്നിവയ്‌ക്കൊപ്പം വിളമ്പുന്നു. ഡെയ്‌കോൺ റാഡിഷ് അല്ലെങ്കിൽ അച്ചാറിട്ട ഡെയ്‌കോൺ (തകുവാൻ) വിഭവത്തിനുള്ള ജനപ്രിയ അലങ്കാരങ്ങളാണ്.

ജാപ്പനീസ് പാചകരീതിയിലെ അനുബന്ധ വിഭവമായ സശിമിയുമായി സുശി ചിലപ്പോൾ ആശയക്കുഴപ്പത്തിലാകുന്നു. അതിൽ കനംകുറഞ്ഞ അസംസ്കൃത മീനോ ഇടയ്ക്കിടെ ഇറച്ചിയോ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.

## ചരിത്രം

നരേസുഷി എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരു വിഭവം (馴れ寿司, 熟寿司 - "ഉപ്പിട്ട മത്സ്യം"), മാസങ്ങളോളം പുളിപ്പിച്ച അരിയിൽ സൂക്ഷിക്കുന്നത് അസംസ്കൃത മത്സ്യത്തിൽ അരി ഉപയോഗിക്കുന്ന ജാപ്പനീസ് രീതിയുടെ ആദ്യകാല സ്വാധീനങ്ങളിലൊന്നായി ഉദ്ധരിക്കപ്പെടുന്നു.  വിനാഗിരി അരി, ഉപ്പ്, അരി എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് മത്സ്യം പുളിപ്പിച്ചു. അതിനുശേഷം അരി മാറ്റുന്നു. ചൈനയിലെ നവീന ശിലായുഗ സംസ്‌കാരങ്ങളിൽ നെല്ലിന്റെ ആദ്യകാല വളർത്തലിലേക്ക് ഈ പ്രക്രിയയെ കണ്ടെത്താനാകും. മറ്റ് ഏഷ്യൻ നെൽ സംസ്‌കാരങ്ങളിൽ സമാനമായ യുക്തി പിന്തുടരുന്ന അഴുകൽ രീതികളിൽ ഇവ ഉൾപ്പെടുന്നു: പ്ലാ റാ (ปลาร้า), ബുറോംഗ് ഇസ്‌ഡ, സിഖേ (식해), അമസാക്ക് (甘酒)   അരിയുടെ ലാക്ടോ-ഫെർമെന്റേഷൻ മത്സ്യം കേടാകുന്നത് തടയുന്നു. യയോയി കാലഘട്ടത്തിൽ ആർദ്ര-വയൽ നെൽകൃഷി ആരംഭിച്ചപ്പോൾ മഴക്കാലത്ത് തടാകങ്ങളിലും നദികളിലും വെള്ളപ്പൊക്കമുണ്ടാക്കുകയും നെൽപ്പാടങ്ങളിൽ മത്സ്യം പിടിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. അച്ചാറിടുന്നത് അധിക മത്സ്യം സംരക്ഷിക്കുന്നതിനും അടുത്ത മാസങ്ങളിൽ ഭക്ഷണം ഉറപ്പുനൽകുന്നതിനുമുള്ള ഒരു മാർഗമായിരുന്നു. കൂടാതെ നരേസുഷി ജാപ്പനീസ് ഉപഭോക്താക്കൾക്ക് പ്രോട്ടീന്റെ പ്രധാന ഉറവിടമായി മാറി. സുഷി എന്ന പദം അക്ഷരാർത്ഥത്തിൽ "പുളിച്ച രുചി" എന്നാണ് അർത്ഥമാക്കുന്നത്. കൂടാതെ പഴയ し (ഷി) ടെർമിനൽ രൂപത്തിലുള്ള സംയോജനത്തിൽ നിന്നാണ് വന്നത്. 酸し മറ്റ് സന്ദർഭങ്ങളിൽ സുഷി ഉപയോഗിക്കില്ല, 酸い sui എന്ന നാമവിശേഷണ ക്രിയ "പുളിച്ചിരിക്കുക"; മൊത്തത്തിലുള്ള വിഭവത്തിന് പുളിച്ചതും ഉമാമി അല്ലെങ്കിൽ രസവത്തായ രുചിയുണ്ട്. നരേസുഷി ഇപ്പോഴും ഒരു പ്രാദേശിക സ്പെഷ്യാലിറ്റിയായി നിലനിൽക്കുന്നു. പ്രത്യേകിച്ചും ഷിഗ പ്രിഫെക്ചറിൽ നിന്നുള്ള ഫൂന-സുഷി.

രുചിയും സംരക്ഷണവും വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനായി മുറോമാച്ചി കാലഘട്ടത്തിൽ (1336-1573) നരേസുഷി തയ്യാറാക്കുന്നതിൽ വിനാഗിരി ചേർക്കാൻ തുടങ്ങി. അരിയുടെ പുളിപ്പ് വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിന് പുറമേ, വിനാഗിരി വിഭവത്തിന്റെ ദീർഘായുസ്സ് ഗണ്യമായി വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും അഴുകൽ പ്രക്രിയ കുറയ്ക്കുകയും ഒടുവിൽ ഉപേക്ഷിക്കാനും കാരണമാകുന്നു. പ്രാകൃത സുഷി ഒസാക്കയിൽ കൂടുതൽ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു. അവിടെ നിരവധി നൂറ്റാണ്ടുകളായി അത് ഓഷി-സുഷി അല്ലെങ്കിൽ "ഹാക്കോ-സുഷി" ആയി മാറി. തയ്യാറാക്കലിൽ കടൽ ഭക്ഷണവും അരിയും മരം (സാധാരണ മുള) അച്ചുകൾ ഉപയോഗിച്ച് ആകൃതിയിൽ അമർത്തിയെടുത്തു.

## അവലംബം

## കൂടുതൽ വായന
* 
* 
* 

## പുറംകണ്ണികൾ

* 

വർഗ്ഗം:ജാപ്പനീസ് ഭക്ഷണം
വർഗ്ഗം:ദേശീയ വിഭവങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:കടൽ ഭക്ഷ്യവിഭവങ്ങൾ
ലുബ്ന അൽ ഖുർതുബ

അന്തലൂഷ്യൻ പണ്ഡിതയും ഗണിതജ്ഞയുമായിരുന്നു **ലുബ്ന അൽ ഖുർതുബ**(  ). വ്യാകരണം, കവിത, ഗണിതം എന്നിവയായിരുന്നു ലുബ്നയുടെ ഇഷ്ടവിഷയങ്ങൾ. 
## ചരിത്രം
പത്താം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ രണ്ടാം പകുതിയിലായിരുന്നു ലുബ്ന ജീവിച്ചിരുന്നത്. സ്പാനിഷ് വംശജയായിരുന്ന അടിമപ്പെൺകുട്ടിയായിരുന്നു ലുബ്ന. കൊർദോവയിലെ അൽ ഹകം രണ്ടാമന്റെ കീഴിൽ സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു വന്നു.

കൊർദോവയിലെ ലൈബ്രറിയിൽ കയ്യെഴുത്തുപ്രതികൾ കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ ചുമതലപ്പെട്ട ലുബ്ന, അവ പകർത്തുന്നതിലും വിവർത്തനം ചെയ്യുന്നതിലും ശ്രദ്ധിച്ചുവന്നു. അഞ്ച് ലക്ഷത്തോളം ഗ്രന്ഥങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മദീന അൽ സഹ്റ ലൈബ്രറിയുടെ രൂപീകരണത്തിൽ നിർണ്ണായക പങ്കാളിത്തം അവർ വഹിച്ചിരുന്നു.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:അറബ് കവികൾ
ബ്ലാക്ക് ഫ്രാങ്ക്ളിൻ

വടക്കുകിഴക്കേ ഇന്ത്യയിൽ കാണപ്പെടുന്ന പക്ഷിയാണിത് . തുർക്കി, ഇറാൻ,സൈപ്രസ്
എന്നിവിടങ്ങളിലും കാണാമെന്നതു കൗതുകമുണർത്തുന്നു. ലോകമെമ്പാടുമായുള്ള ഇവയുടെ വിതരണം ഇതിലും വിപുലമായിരുന്നുവെന്നു പക്ഷിശാസ്ത്രജ്ഞർ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു.
നായാട്ട്, ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ നഷ്ടം തുടങ്ങിയവ എണ്ണം പരിമിതപ്പെടുത്തുന്നു. കറുപ്പിൽ വെള്ള പുള്ളികളുള്ള പക്ഷിയാണിത്. ചിറകുകൾ തവിട്ടുനിറവും. പെൺപക്ഷിക്ക് തവിട്ടുനിറമാണ്. കഴുത്തിനു പുറകിൽ ചുവപ്പുകലർന്ന തവിട്ടുനിറവും. പുള്ളികളുടെ സ്വഭാവമനുസരിച്ചാണു പക്ഷിനിരീക്ഷകർ ഇതിലെ ഉപസ്പീഷിസുകളെ തിരിച്ചറിയുന്നത്. പുഴകൾക്കടുത്തുള്ള തുറസ്സായ മുൾക്കാടുകളിലാണു വാസം. തറയിലാണു കൂടൊരുക്കുന്നത്.

## അവലംബങ്ങൾ
നോർത്തേൺ ഗോഷാക്

പഞ്ചാബിന്റെ സംസ്ഥാന പക്ഷിയാണ് നോർത്തേൺ ഗോഷാക്. മനോഹരമായ ഒരു പരുന്താണിവ. നമുക്ക് പരിചിതമായ കൃഷ്ണപ്പരുന്തിനെക്കാൾ വലിപ്പം ഇവയ്ക്കുണ്ട്.ശരീരത്തിലെ വീതികൂടിയ വരകൾ ഇവയുടെ പ്രത്യേകതയാണ്. പറക്കുമ്പോൾ അടിഭാഗത്തും ചിറകിലും വാലിലും വരകൾ കാണാം. പൊതുവെ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ ഈ പരുന്തുകൾ വളരെ അപൂർവമാണ്. വനമേഖലയിലെ നദീതീരങ്ങളിലാണ് ഇവയുടെ താമസം. മത്സ്യവും ജലജീവികളുമാണ് മുഖ്യഭക്ഷണമെങ്കിലും ചെറു സസ്തനികൾ, ഉരഗങ്ങൾ, കാട, മറ്റു പക്ഷിക്കുഞ്ഞുങ്ങൾ തുടങ്ങിയവയെയൊക്കെ ഭക്ഷണമാക്കാറുണ്ട്. ഇവർ തനിയെ സഞ്ചരിക്കുന്നവരായാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. ജലാശയത്തിനു കരയിലുള്ള വൻമരങ്ങളിലാണ് കൂടൊരുക്കുന്നത്.

## അവലംബങ്ങൾ
വെള്ളച്ചിറകൻ കാട്ടുതാറാവ്

ഉത്തരേന്ത്യയിലും ബംഗ്ലാദേശ്, ജാവ, സുമാത്ര എന്നിവിടങ്ങളിലും ഒരുകാലത്തു സുലഭമായി കണ്ടിരുന്ന ജലപ്പക്ഷിയാണിത്. എന്നാൽ, 2002ലെ കണക്കനുസരിച്ചു ലോകത്ത് ഇവ എണ്ണൂറോളമേയുള്ളൂ. ഇന്ത്യ യിൽ സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടവ ഉൾപ്പെടെ 450ൽ താഴെ മാത്രം. ആണിനും പെണ്ണിനും കറുത്ത ചെറുപുള്ളികളോടുകൂടിയ വെളുത്ത തലയാണുള്ളത്. ഒഴുക്കു കുറഞ്ഞതോ കെട്ടിക്കിടക്കുന്നതോ ആയ ജലാശയങ്ങളോ തണ്ണീർത്തടങ്ങളോ ആണ് ആവാസമാക്കുന്നത് .  ചതുപ്പുനിലങ്ങൾക്കരികിലെ വനങ്ങളിലോ നിത്യഹരിത വനങ്ങളിലോ ആയിരിക്കും കൂടൊരുക്കുന്നത്. മരപ്പൊത്തുകളിലാണു മുട്ടയിടൽ. അസമിലെ ദേശീയോദ്യാനങ്ങളിൽ സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

## അവലംബങ്ങൾ
ബ്ലിത്ത്സ് ട്രഗോപാൻ

കാട വർഗത്തിൽ പെടുന്ന ഒരു മനോഹരപക്ഷിയാണ് **ബ്ലിത്ത്സ് ട്രഗോപാൻ.** നാഗാലാൻറാണ് ഇവയെ സംസ്ഥാന പക്ഷിയാക്കിയിരിക്കുന്നത്. ഇന്ത്യയിൽ നാഗാലാൻറിലാണ് ഇവ കാണപ്പെടുന്നത്.
അപൂർവമായ ഈ കാട്ടുപക്ഷി ഇന്ന് കടുത്ത വംശനാശത്തിന്റെ വക്കിലാണ്. അതിനുകാരണം ഇവയുടെ അതിമനോഹരമായ വർണഭംഗി തന്നെയാണ്. ഇവയിൽ ആൺപക്ഷിക്കാണ് ഭംഗി കൂടുതൽ.നമ്മുടെ കാട്ടുകോഴിയുടെ വലിപ്പമുള്ള ഇവ നിലത്ത് നടന്നാണ് ഇരതേടുന്നത്. മിശ്രഭുക്കുകളായ ഇവ വിശ്രമിക്കാൻ മരക്കൊമ്പുകൾ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. കുറ്റിക്കാടുകളിലോ പാറയിടുക്കുകളിലോ ആണ് മുട്ടയിടുന്നതും കുഞ്ഞിനെ വിരിയിക്കുന്നതും.

## അവലംബങ്ങൾ

വർഗ്ഗം:ഭൂട്ടാനിലെ പക്ഷികൾ
വർഗ്ഗം:മ്യാൻമറിലെ പക്ഷികൾ
വെസ്റ്റേൺ ട്രഗോപാൻ

ഹിമാലയത്തിൽ  കാണപ്പെടുന്ന ഇടത്തരം വലിപ്പമുള്ള തിളങ്ങുന്ന തൂവലുകളുള്ള ഒരു ഫെസന്റാണ് **വെസ്റ്റേൺ ട്രഗോപാൻ**. കടുത്ത വംശനാശഭീഷണി  നേരിടുന്നതാണ് ഈ ഇനം പക്ഷികൾ. ആൺപക്ഷികൾ ഇരുണ്ട നിറമുള്ളവയാണ്. തൂവലുകളിൽ നിരവധി വെളുത്ത പാടുകളുണ്ട്. പെൺപക്ഷികൾക്ക് ഇളം തവിട്ട് കലർന്ന ചാരനിറമാണ്. കൂടാതെ മിക്ക തൂവലുകളിലും കറുത്ത പാടുകളും വെള്ള വരകളുമുണ്ട്. പ്രായപൂർത്തിയാകാത്ത ആൺപക്ഷികൾ പെൺപക്ഷികളോട് സാമ്യമുള്ളവയാണ്, പക്ഷേ നീളമുള്ള കാലുകളും തലയിൽ കറുപ്പും കഴുത്തിൽ ചുവപ്പും നിറമുള്ള പുള്ളികൾ ഉള്ളവയുമാണ് .
## അവലംബങ്ങൾ
ചമേസിപാരിസ് തായ്‌വനെൻസിസ്

ഒരു സൈപ്രസ് ഇനമാണ് **ചമേസിപാരിസ് തായ്‌വനെൻസിസ്** (**തായ്‌വാൻ സൈപ്രസ്**; ലളിതീകരിച്ച ചൈനീസ് ലിപി: 台湾扁柏; പരമ്പരാഗത ചൈനീസ്: 臺灣扁柏; പിൻയിൻ: tái wān biǎn bǎi) തായ്‌വാനിലെ പർവതങ്ങളിൽ ഇത് വളരുന്നു.[2001.
## വിവരണം
40 മീറ്റർ വരെ ഉയരത്തിൽ സാവധാനത്തിൽ വളരുന്ന തായ്ത്തടി 2 മീറ്റർ വരെ വ്യാസമുള്ള ഒരു കോണിഫറസ് മരമാണിത്. പുറംതൊലി ചുവപ്പ്-തവിട്ട് നിറമുള്ളതും ലംബമായി വിണ്ടുകീറിയതും ചരട് ഘടനയുള്ളതുമാണ്. ഇലകൾ പരന്ന തളിരുകളിൽ ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. പത്രപാളി പോലെയുള്ള മുറ്റിയ ഇലകൾ  0.8-1.5 മില്ലിമീറ്റർ നീളവും, കൂർത്ത അഗ്രങ്ങളുമുണ്ട് (അടുത്ത ബന്ധമുള്ള ജാപ്പനീസ് ചമേസിപാരിസ് ഒബ്‌റ്റൂസ (ഹിനോക്കി സൈപ്രസ്) ഇലകളുടെ മൂർച്ചയുള്ള അഗ്രങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി), മുകളിൽ പച്ച, താഴെ പച്ച, അടിഭാഗത്ത് വെളുത്ത സ്റ്റോമറ്റൽ ബാൻഡുമുണ്ട്. ഓരോ സ്കെയിൽ-ഇലയും ചിനപ്പുപൊട്ടലിൽ എതിർ ഡെക്കസേറ്റ് ജോഡികളായി ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇളം തൈകളിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഇളം ഇലകൾക്ക് സൂചി പോലെയാണ്. 4-8 മില്ലിമീറ്റർ നീളമുണ്ട്. കോണുകൾ ഗോളാകൃതിയിലാണ്. സി. ഒബ്ടുസയേക്കാൾ ചെറുതാണ്. 7 -9 മില്ലിമീറ്റർ വ്യാസമുള്ള, 6-10 സ്കെയിലുകൾ വിപരീത ജോഡികളായി ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. പരാഗണത്തിന് ശേഷം ഏകദേശം 7-8 മാസങ്ങൾക്ക് ശേഷം ശരത്കാലത്തിലാണ് ഇത് പാകമാകുന്നത്.

## ടാക്സോണമി
യൂറോപ്യൻ, അമേരിക്കൻ ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ ഇത് സാധാരണയായി പലതരം ചമേസിപാരിസ് ഒബ്‌ടുസയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.  എന്നാൽ തായ്‌വാനീസ് സസ്യശാസ്ത്രജ്ഞർ പലപ്പോഴും ഇത് ഒരു പ്രത്യേക ഇനമായി അംഗീകരിക്കുന്നു.  രണ്ട് ടാക്‌സകളും പാരിസ്ഥിതിക ആവശ്യകതകളിൽ വ്യത്യാസമുണ്ട്. സി. ഒബ്‌ടൂസ പ്രധാനമായും വരണ്ട വരൾച്ചയുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ വളരുന്നു. അതേസമയം സി. തായ്‌വാനൻസിസ് ഉയർന്ന മഴയും ഈർപ്പവും വായുവുമുള്ള മണ്ണിലും ഉണ്ടാകുന്നു.തായ്‌വാനിൽ കാണപ്പെടുന്ന സമാനമായ സൈപ്രസിനെ വ്യത്യസ്ത സസ്യശാസ്ത്രജ്ഞർ ഈ ഇനത്തിന്റെ വൈവിധ്യമായോ (ചമേസിപാരിസ് ഒബ്‌റ്റൂസ var. ഫോർമോസാന) അല്ലെങ്കിൽ ഒരു പ്രത്യേക ഇനമായ ചമേസിപാരിസ് തായ്‌വാനൻസിസ് ആയോ പരിഗണിക്കുന്നു. കൂടുതൽ കൂർത്ത അഗ്രമുള്ള ഇലകളും ചെറിയ പത്രപാളികളുള്ള ചെറിയ കോണുകളും (6-9 മില്ലിമീറ്റർ വ്യാസം) ഉള്ളതിനാൽ ഇത് വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

## ബന്ധപ്പെട്ട ഇനങ്ങൾ
തായ്‌വാനിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഒരു അനുബന്ധ സൈപ്രസ്, ചമേസിപാരിസ് ഫോർമോസെൻസിസ് (ഫോർമോസാൻ സൈപ്രസ്) ഇലകളിൽ വ്യത്യാസമുണ്ട്. അവ താഴെയും മുകളിലും പച്ച നിറത്തിലുള്ള വെളുത്ത സ്‌റ്റോമറ്റൽ ബാൻഡ് കൂടാതെ 10-16 സ്കെയിലുകളുള്ള 6-10 മില്ലിമീറ്റർ നീളമുള്ള നേർത്ത അണ്ഡാകാര കോണുകളും കാണപ്പെടുന്നു. രണ്ട് ടാക്‌സകളും പാരിസ്ഥിതിക ആവശ്യകതകളിൽ വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. സി. ഒബ്‌ടൂസ പ്രധാനമായും വരണ്ട റിഡ്ജ് ടോപ്പ് സൈറ്റുകളിൽ വളരുന്നു. അതേസമയം സി. തായ്‌വാനൻസിസ് ഈർപ്പമുള്ള മണ്ണിലും ഉയർന്ന മഴയും വായു ഈർപ്പവും ഉണ്ടാകുന്നു.

## ഉപയോഗം
ജപ്പാനിൽ ഇത് കൊട്ടാരങ്ങൾ, ക്ഷേത്രങ്ങൾ, ആരാധനാലയങ്ങൾ, പരമ്പരാഗത നോഹ് തിയേറ്ററുകൾ, ബാത്ത്, ടേബിൾ ടെന്നീസ് ബ്ലേഡുകൾ, മസു എന്നിവ നിർമ്മിക്കുന്നതിനുള്ള ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ള തടികൾക്കായി വളർത്തുന്നു.

മരത്തിന് സുഗന്ധമുണ്ട്, അത് വളരെ വിലപ്പെട്ടതാണ് പ്രത്യേകിച്ച് ജപ്പാനിൽ, ഇത് ക്ഷേത്ര നിർമ്മാണത്തിന് ഉപയോഗിക്കുന്നു. 

ചമേസിപാരിസ് ഇനങ്ങളെ ചില ലെപിഡോപ്റ്റെറ ഇനങ്ങളുടെ ലാർവകൾ ഭക്ഷ്യ സസ്യങ്ങളായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. അവയിൽ ജുനൈപ്പർ പഗ്, പൈൻ ബ്യൂട്ടി എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:തായ്വാനിലെ വൃക്ഷങ്ങൾ
കുളത്തൂർ മൂഴി

കേരളത്തിലെ കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഒരു ഗ്രാമമാണ് **കുളത്തൂർ മൂഴി(Kulathoor Moozhy)** .

## സ്ഥലനാമ ചരിത്രം

## അവലംബങ്ങൾ

വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ
ഫ്രീ ഗൈ

2021-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ അമേരിക്കൻ സയൻസ് ഫിക്ഷൻ ആക്ഷൻ കോമഡി സിനിമയാണ് **ഫ്രീ ഗൈ**. കാനേഡിയൻ നിർമ്മാതാവും നടനും സംവിധായകനുമായ ഷ്വാൻ ലെവിയണ് സംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്.

## കഥ

ബാങ്കിൽ ജോലി ചെയുന്ന ആളാണ് അവിടെ എല്ലാർക്കും പരിചയമുള്ള 'Guy'. ദിവസങ്ങൾ ഒരേ പ്രവർത്തി തന്നെ ചെയ്യുന്ന അയാൾ ഒരിക്കൽ അയാളൊരു ഓപ്പൺ വേൾഡ് ഗായിമിലെ നോൺ പ്ലയെർ ക്യാറെക്റ്റർ ആണെന് തിരിച്ചറിയുന്നതും തുടർന്ന് പുറത്തു യഥാർത്ഥ ലോകത്തിൽ ഫ്രീസിറ്റി എന്നാ ജനപ്രിയ ഓപ്പൺ വേൾഡ് ഗയിമും അയാൾ ഉൾപ്പെടുന്ന ഇ ഗെയിം കളിക്കുന്നു ആളുകൾക്കും, ഗയിമിന്റെ നിർമ്മാതാക്കളുടെയും ജീവിതത്തിലും നടക്കുന്ന സംഭവങ്ങളുമായി അയാളുടെ ഫ്രീ സിറ്റി ഗയിമിലുള്ള ജീവിതവുമായി ബന്ധമുണ്ടാവുന്നതും തുടർന്നുള്ള രസകരമായ സംഭവങ്ങളുമാണ് സിനിമ പറയുന്നത്.
## അവലംബം
കാട്ടുമൈന

നാട്ടുമൈന (മാടത്ത) -യോടു വളരെയധികം സാദൃശ്യമുള്ള പക്ഷിയാണിത്. എന്നാൽ, നാട്ടുമൈനയെക്കാൾ വലുപ്പമുണ്ടാവും. കൊക്ക് വലുതും ഓറഞ്ചു കലർന്ന മഞ്ഞ നിറത്തിലുള്ളതുമാണ്. ചിറകിൽ വെളുത്ത പാടുകളുണ്ട്. തിളക്കമുള്ളതും നീല - പച്ച നിറങ്ങൾ ഒളി മിന്നുന്നതുമാണു ശരീരം. കണ്ണിനു താഴെയും പിടലിയിലും മഞ്ഞ നിറമുള്ള നഗ്ന ചർമം നല്ലതുപോലെ തെളിഞ്ഞുകാണാം. കാലുകൾ മഞ്ഞ നിറമുള്ളതായിരിക്കും. കൂട്ടം കൂടിയിരിക്കുമ്പോൾ കലപില കൂട്ടുന്ന സ്വഭാവമുള്ളഇ വയെ ചെറുപ്പത്തിലേ പിടിച്ച് ഇണക്കി വളർത്തുകയും പരിശീലിപ്പിക്കുകയും ചെയ്താൽ മനുഷ്യശബ്ദം അനുകരിക്കുമെന്നു പറയപ്പെടുന്നു. വൻമരങ്ങളിലെ പൊത്തുകളിലാണു കാട്ടുമൈന കൂടൊരുക്കുന്നത്. ഇവ മിക്കപ്പോഴും മറ്റു പക്ഷികളിൽനിന്നു തട്ടിയെടുത്തവയാവും. സിക്കിം, അരുണാചൽ പ്രദേശ്, പശ്ചിമഘട്ടം എന്നിവിടങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്നു. പൊതുവേ ഹിമാലയൻ ഭാഗങ്ങളിലും.

## അവലംബങ്ങൾ
ബാലകൃഷ്ണൻ വളപ്പിൽ

കേരളത്തിലെ ഒരു ശലഭ-നിശാശലഭനിരീക്ഷകനാണ് **ബാലകൃഷ്ണൻ വളപ്പിൽ**. എച്ച്. ശങ്കരരാമൻ, ബാലകൃഷ്ണൻ വളപ്പിൽ എന്നിവർ ചേർന്ന് 2018 നവംബറിൽ തോട്ടപ്പള്ളി തച്ചൻ ശലഭത്തെ കണ്ടെത്തി. കേരളത്തിൽക്കാണപ്പെടുന്ന ശലഭങ്ങൾക്ക് മലയാളം പേരുൾപ്പെടെ നൽകി പട്ടികപ്പെടുത്തിയത് മുഹമ്മദ് ജാഫർ പാലോട്ട്, വി.സി. ബാലകൃഷ്ണൻ, എസ്. കലേഷ്, ബാലകൃഷ്ണൻ വളപ്പിൽ എന്നിവരുടെ കൂട്ടായ്മയിലാണ്.   

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ പരിസ്ഥിതിപ്രവർത്തകർ
വർഗ്ഗം:പരിസ്ഥിതി ശാസ്ത്രജ്ഞർ
ഫുലു മുഗോഹ്വാനി

ഒരു ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ അഭിനേത്രിയാണ് **ഫുലു മുഗോവാനി** (ജനനം 7 സെപ്റ്റംബർ 1990 തോഹോയാൻഡൗവിൽ). 2015-ൽ, അയാൻഡയിൽ ടൈറ്റിൽ കഥാപാത്രമായി അഭിനയിച്ചു. ആഫ്രിക്ക മൂവി അക്കാദമി അവാർഡുകൾ, ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ഫിലിം ആൻഡ് ടെലിവിഷൻ അവാർഡുകൾ, ആഫ്രിക്ക ഇന്റർനാഷണൽ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ അവാർഡുകൾ എന്നിവയുൾപ്പെടെ നിരവധി അംഗീകാരങ്ങളും നാമനിർദ്ദേശങ്ങളും ഈ വേഷം അവർക്ക് നേടിക്കൊടുത്തു.
## സ്വകാര്യ ജീവിതം
ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ലിംപോപോ പ്രവിശ്യയിലെ തോഹോയാൻഡൗ എന്ന പട്ടണത്തിലാണ് മുഗോവാനി ജനിച്ചത്. അവരുടെ പിതാവ് ഷ്വാനെ യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് ടെക്നോളജിയിൽ സംഗീത നാടകം പഠിപ്പിച്ചു, 2011 ൽ ബിരുദം പൂർത്തിയാക്കി. 2018 ജൂണിൽ ഡിജെ ആയും റെക്കോർഡ് പ്രൊഡ്യൂസറായും ജോലി ചെയ്യുന്ന തന്റെ കാമുകൻ ടിമി മോഡിബേഡിയെ അവർ വിവാഹം കഴിച്ചു.
## കരിയർ
2012-ൽ, ഹോങ്കോംഗ് ഡിസ്നിലാൻഡ് നിർമ്മിച്ച ലയൺ കിംഗ് എന്ന സംഗീതത്തിന്റെ അന്താരാഷ്ട്ര നിർമ്മാണത്തിൽ നളയുടെ വേഷത്തിൽ മുഗോഹാനി ചേർന്നു. നിർമ്മാണത്തിനും പ്രകടനത്തിനുമായി അവർ ഒന്നര വർഷത്തേക്ക് ഹോങ്കോങ്ങിലേക്ക് മാറി. 2013-ൽ അവർ ടെലിവിഷനിൽ തന്റെ ആദ്യ വേഷം ചെയ്തു. റീമിക്സ് എന്ന മിനി-സീരീസ് കൂടാതെ സോപ്പ് ഓപ്പറയായ സ്‌കാൻഡൽ! ലും അഭിനയിച്ചു.

2015-ൽ സാറ ബ്ലെച്ചർ സംവിധാനം ചെയ്ത അയൻഡ എന്ന സിനിമയിൽ മുഗോവാനി പ്രധാന വേഷത്തിൽ അഭിനയിച്ചു. ഈ വേഷം അവർക്ക് പന്ത്രണ്ടാമത് ആഫ്രിക്കൻ മൂവി അക്കാദമി അവാർഡിലെ മികച്ച നടിക്കുള്ള അവാർഡ്, പത്താം ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ഫിലിം ആൻഡ് ടെലിവിഷൻ അവാർഡിലെ ബെസ്റ്റ് ആക്ട്രെസ് ഇൻ എ ഫീച്ചർ ഫിലിം അവാർഡ് കൂടാതെ 2015-ലെ ആഫ്രിക്ക ഇന്റർനാഷണൽ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിലെ മികച്ച നടിക്കുള്ള പുരസ്‌കാരം തുടങ്ങി നിരവധി അംഗീകാരങ്ങൾ നേടിക്കൊടുത്തു. . 2016-ലെ ആഫ്രിക്ക മാജിക് വ്യൂവേഴ്‌സ് ചോയ്‌സ് അവാർഡിൽ, ഒരു നാടകത്തിലെ മികച്ച നടിയായി അവർ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ടു. പക്ഷേ വിജയിച്ചില്ല.

2017-ൽ, SABC 3-ലെ ഇസിഡിങ്കോ എന്ന സോപ്പ് ഓപ്പറയിൽ മുഗോവാനിക്ക് ആവർത്തിച്ചുള്ള വേഷം ഉണ്ടായിരുന്നു.  കൂടാതെ, അതേ വർഷം തന്നെ, റിംഗ് ഓഫ് ലൈസ് എന്ന സോപ്പ് ഓപ്പറയിൽ, യാഥാസ്ഥിതികനായ പിതാവിന്റെ ആഗ്രഹങ്ങൾക്കിടയിലും ഒരു ചാമ്പ്യൻ ബോക്‌സർ ആകാനുള്ള തന്റെ സ്വപ്നം പിന്തുടരുന്ന ഒരു മുസാങ്‌വെ പോരാളിയായ റെൻഡാനിയുടെ വേഷത്തിൽ അവർ അഭിനയിച്ചു. 2020-ൽ, ഒരു വർഷത്തെ ഇടവേളയ്ക്ക് ശേഷം, സ്റ്റിൽ ബ്രീത്തിംഗ് എന്ന പരമ്പരയിൽ അവർ അഭിനയിച്ചു. അവിടെ അവർ ആദ്യമായി ഒരു അമ്മയെയും ഭാര്യയെയും അവതരിപ്പിച്ചു. സീരിയസ്ലി സിംഗിൾ എന്ന ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ കോമഡി ചിത്രത്തിലും അവർ അഭിനയിച്ചു.

സ്റ്റേജിലും സ്‌ക്രീനിലും പ്രകടനം വ്യത്യസ്തമാണെന്നും തന്റെ ശബ്ദം വ്യത്യസ്തമായി അവതരിപ്പിക്കേണ്ടതുണ്ടെന്നും മുഗോഹാനി ഒരു അഭിമുഖത്തിൽ പറഞ്ഞു. തിയേറ്ററിൽ നിന്ന് ടെലിവിഷനിലേക്കും സിനിമയിലേക്കും മാറിയപ്പോൾ ഇത് അവർക്ക് വെല്ലുവിളിയായി. കൂടാതെ ചിത്രീകരണത്തിന് ശേഷം സ്റ്റേജിൽ അവതരിപ്പിക്കാൻ അവർക്ക് ബുദ്ധിമുട്ടായി.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:1989-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ
തോട്ടപ്പള്ളി തച്ചൻ

കേരളത്തിൽ നിന്ന് 2018ൽ കണ്ടെത്തിയ നിശാശലഭമാണ് **തോട്ടപ്പള്ളി തച്ചൻ**. കോസിഡേ  അഥവാ "തച്ചൻ" കുടുംബത്തിൽപ്പെടുന്ന ഈ ശലഭം,  **സൈല്യൂടെസ് രാമമൂർത്തി** എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ഗവേഷകനും പ്രാണീവിദഗ്‌ധനുമായ  എച്ച്. ശങ്കരരാമൻ,  ബാലകൃഷ്ണൻ വളപ്പിൽ എന്നിവർ ചാലിയാർ പഞ്ചായത്തിലെ പന്തീരായിരം വനമേഖലയോട് ചേർന്ന  തോട്ടപ്പള്ളിയിൽനിന്ന്‌ 2018 നവംബറിലാണ് ശലഭത്തെ ആദ്യമായി കണ്ടെത്തിയത്. റഷ്യൻ ശലഭ വിദഗ്ധനായ റോമൻ യാക്കോവ്‌ലേവുമായി ചേർന്നെഴുതിയ ഈ ശലഭത്തിന്റെ നിർവചനം സൂടാക്സയിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. 

2019ൽ സൈലന്റ് വാലി, കരുവാരക്കുണ്ട്, നിലമ്പൂർ  എന്നിവിടങ്ങളിലും 2020 ജനുവരിയിൽ ആറളത്തും നടത്തിയ സർവേകളിൽ ഈ നിശാശലഭത്തെ കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. സാധാരണ ശലഭങ്ങൾ ഇലകൾ ഭക്ഷണമാക്കുമ്പോൾ ഇവ തടി തുരന്ന് അതിനകത്തെ തടിയാണ് ഭക്ഷണമാക്കുന്നത്. അതിനാൽ ഇവയുടെ ലാർവകൾ ഒന്നും രണ്ടും വർഷംവരെ ജീവിക്കുന്നു.
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:നിശാശലഭങ്ങൾ
വിജയകുമാർ ബ്ലാത്തൂർ

കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ ബ്ലാത്തൂർ സ്വദേശിയായ ഒരു ശാസ്ത്രലേഖകനാണ് **വിജയകുമാർ ബ്ലാത്തൂർ**. ലളിതമായ ഭാഷയിൽ മലയാളത്തിൽ ശാസ്ത്രവിഷയങ്ങൾ എഴുതി അവയെ ജനകീയമാക്കുന്നതിൽ ഉള്ള വിജയകുമാറിന്റെ സംഭാവനകൾക്ക് അംഗീകാരമായി നെല്ലിയാമ്പതിയിൽ നിന്നും കണ്ടെതിയ ഒരു വണ്ട് ഇനത്തിന് സാന്ദ്രകോട്ടസ് വിജയകുമാറി എന്നു പേരു നൽകുകയുണ്ടായി. 

ശാസ്ത്രകേരളം പത്രാധിപസമിതി അംഗമായിരുന്ന വിജയകുമാർ ശാസ്ത്രസാഹിത്യപരിഷത്ത് നിർമ്മിച്ച പരിസ്ഥിതി ഡോക്കുമെന്ററി സിനിമയായ *നിലവിളി* സംവിധാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ജിത്തു കോളയാട് സംവിധാനം ചെയ്ത *ദ മദർ* എന്ന സിനിമയിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. ശാസ്ത്രകേരളം മാസികയിൽ 1996 മുതൽ പത്രാധിപസമിതി അംഗമായി പ്രവർത്തിച്ചുവരുന്ന വിജയകുമാർ ഓൺലൈൻ മാസികയായ ലൂക്ക (www.luca.co.in) യുടെ പത്രാധിപസമിതി അംഗവും ലോകസിനിമ സാധാരണക്കാർക്ക് പരിചയപ്പെടുത്തിയ *സ്വർഗ്ഗത്തിലെ കുട്ടികൾ* എന്ന പുസ്തകത്തിന്റെ രചയിതാവുമാണ്. ശാസ്ത്രകേരളം മാസികയിൽ പത്ത് വർഷം തുടർച്ചയായി ലോകസിനിമകളെക്കുറിച്ച് *ക്ലോസപ്പ്* എന്ന പംക്തി കൈകാര്യം ചെയ്തു. പ്രധാന പത്രങ്ങളിലും, യുറീക്ക, തളിർ എന്നിവയിലും ഇരുന്നൂറിലധികം ലേഖനങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. കേരള സംസ്ഥാന ഇന്റർനാഷണൽ ഡോക്കുമെൻററി & ഷോർട്ട് ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവൽ സെലക്ഷൻ ജൂറി അംഗമാണ്. നിരവധി ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലുകളിൽ ജൂറി അംഗമായി പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.

ആരോഗ്യവകുപ്പിൽ ഫാർമസിസ്റ്റായി വിരമിച്ച വിജയകുമാർ മരുന്നുകളുടെ കൃത്യമായ ഉപയോഗം, ഫാർമസി പ്രാക്ടീസ്, ഗുഡ് ഡിസ്പെൻസിങ്ങ്, ആരോഗ്യരംഗത്തെ അശാസ്ത്രീയതകൾ, ആന്റിബയോട്ടിക് റസിസ്റ്റൻസ്, ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രം, ശുചിത്വം, ജീവിത ശൈലി രോഗങ്ങൾ, പകർച്ചവ്യാധികൾ എന്നിവയെപ്പറ്റി  ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുകയും ക്ലാസെടുക്കുകയും ചെയ്തുവരുന്നു. രമേശൻ ബ്ലാത്തൂർ സഹോദരനാണ്.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
* https://www.threatenedtaxa.org/index.php/JoTT/article/view/6193/7435

വർഗ്ഗം:ശാസ്ത്രലേഖകർ
വർഗ്ഗം:മലയാളത്തിലെ ശാസ്ത്രലേഖകർ
സുസി വില്യംസ്

ഘാനയിലെ അറിയപ്പെടുന്ന ടെലിവിഷൻ, ചലച്ചിത്ര അഭിനേതാവായിരുന്നു **സുസി വില്യംസ്**(മരണം 8 സെപ്റ്റംബർ 2005, വയസ്സ് 23). ബ്ലഡി മേരി, കാലമിറ്റി, ദ കംഫർട്ടർ, മദേഴ്‌സ് ഹാർട്ട് തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളിൽ അവർ അഭിനയിച്ചു. അമേരിക്കൻ ആസ്ഥാനമായുള്ള ഘാനയിലെ നിർമ്മാതാവും തിരക്കഥാകൃത്തുമായ ലീല ജാൻസിയുടെ തിരക്കഥയിലൂടെ ആഫ്രിക്കൻ ഹിറ്റ് ചിത്രമായ ടുഗെദർ ഫോറെവറിലൂടെയാണ് അവരുടെ അഭിനയ ജീവിതം ആരംഭിച്ചത്.
## വിദ്യാഭ്യാസം
ടെമ സെക്കൻഡറി സ്കൂളിൽ ചേർന്ന അവർ അവിടെ നാടക ഗ്രൂപ്പിലെ അംഗവും വിനോദ പരിപാടികളിൽ പാടുകയും ചെയ്തു.
## മരണം
അവർ 23-ആം വയസ്സിൽ അക്രയിലെ ലബാഡിയിൽ ഒരു കാറപകടത്തിൽ അന്തരിച്ചു. 2005 സെപ്തംബർ 8-ന് പുലർച്ചെ 1.30-ന് ലാ-നുങ്കുവ ഹൈവേയിലാണ് അപകടം നടന്നത്. അവർ കാമുകനൊപ്പം കാറിലായിരുന്നു.  അവരുടെ ജനപ്രീതി കാരണം, ഘാനയുടെ ആർട്ട് സെന്റർ പ്രതീക്ഷിച്ച വലിയൊരു കൂട്ടം വിലാപക്കാരെ ഉൾക്കൊള്ളാൻ കഴിയില്ലെന്ന് ഭയപ്പെട്ടു അവരുടെ മൃതദേഹം സംസ്ഥാനത്ത് കിടക്കാൻ അനുവദിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചു. സുസി വില്യംസ് മെമ്മോറിയൽ ഫണ്ട് അവരുടെ സ്മരണയ്ക്കായി റോഡ് ട്രാഫിക് അപകടങ്ങളിൽ ഇരയായവരെ സഹായിക്കാൻ രൂപീകരിച്ചു. അവർ നാനാ അമാ മക്ബ്രൗണിന്റെ ഉറ്റ സുഹൃത്തായിരുന്നു.
## അവലംബം

## പുറംകണ്ണികൾ

* 
* Suzy Williams is Dead
* Suzzy Williams - Dead At 23
* Daily Graphic Online 

വർഗ്ഗം:ഘാനയിൻ ചലച്ചിത്രനടിമാർ
വർഗ്ഗം:1980-കളിൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:2005-ൽ മരിച്ചവർ
തുമന്യാൻ

അർമേനിയയിലെ ലോറി പ്രവിശ്യയിലെ ഒരു പട്ടണവും നഗര മുനിസിപ്പൽ സമൂഹവുമാണ് **തുമന്യാൻ** (, ),. തലസ്ഥാനമായ യെറിവാനിൽ നിന്ന് 149 കിലോമീറ്റർ വടക്കും പ്രവിശ്യാ കേന്ദ്രമായ വനാട്സോറിന് 38 കിലോമീറ്റർ വടക്കുമായാണ് ഈ പട്ടണം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1964-ൽ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ട ഈ പട്ടണത്തിലെ ജനസംഖ്യയായ 2,864-ൽ നിന്ന്  2011-ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം, 1,710 ആയി കുറഞ്ഞു. നിലവിൽ, 2016-ലെ ഔദ്യോഗിക കണക്ക് പ്രകാരമുള്ള പട്ടണത്തിലെ ഏകദേശ ജനസംഖ്യ 1,000 ആണ്. സമീപ ഗ്രാമങ്ങളായ കോബർ കയറാൻ, ഷാമട്ട്, ലോററ്റ്, അഹ്‌നിഡ്‌സോർ, അറ്റാൻ, മാർട്‌സ്, കരിഞ്ച് എന്നിവയും തുമന്യാൻ സമൂഹത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്.

## ചരിത്രം
ചരിത്രപരമായി, ഗ്രേറ്റർ അർമേനിയയുടെ പതിമൂന്നാം പ്രവിശ്യയായിരുന്ന ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ഗുഗാർക്ക് പ്രവിശ്യയിലെ ഡ്സോറപോർ കന്റോണിലാണ് ആധുനിക തുമന്യാൻ പ്രദേശം ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. 1918-ൽ റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് അർമേനിയ സ്ഥാപിതമാകുന്നനതിന് മുമ്പ്, ഈ പ്രദേശം റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യത്തിനുള്ളിലെ ടിഫ്ലിസ് ഗവർണറേറ്റിലെ ബോർച്ചലി ഉയെസ്ഡിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. 1918-ന്റെ അവസാനത്തിൽ, അർമേനിയയും ജോർജിയയും ലോറി മേഖലയെച്ചൊല്ലി അതിർത്തി യുദ്ധമുണ്ടായി. 1919 ജനുവരിയിൽ ബ്രിട്ടീഷ് സൈന്യം ലോറിയിൽ നിഷ്പക്ഷ മേഖല സ്ഥാപിച്ചു. 1920 ഡിസംബറിൽ അർമേനിയയുടെ സോവിയറ്റൈസേഷനെ തുടർന്ന്, ലോറി മേഖല ഒടുവിൽ 1921 ഫെബ്രുവരി 11 ന് സോവിയറ്റ് അർമേനിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തപ്പെട്ടു.

1926-ൽ ദെബെഡ് നദിയുടെ വലത് കരയിലായി ഡ്സാഘിഡ്‌സോർ ഗ്രാമം സ്ഥാപിതമായി. 1930-ൽ ഇത് പുതുതായി സ്ഥാപിതമായ തുമന്യാൻ റയോണിൽ ഉൾപ്പെടുത്തപ്പെട്ടു. 1934-ൽ ഡ്സാഘിഡ്‌സോർ ഗ്രാമത്തിന് വടക്ക് ഏകദേശം 3.5 കിലോമീറ്റർ അകലെ റിഫ്രാക്ടറി ലോഹ ഖനികൾ കണ്ടെത്തി. ഡ്സാഘിഡ്‌സോർ ഖനികളിൽ നിന്ന് വേർതിരിച്ചെടുത്ത അഗ്നിശമനോപകരണങ്ങളുടെ ഉത്പാദനം 1939 ൽ ആരംഭിച്ചു. ഗ്രാമത്തിന്റെ ദ്രുതഗതിയിലുള്ള വളർച്ചയോടെ 1947-ൽ ഡ്സാഘിഡ്‌സോറിന് നഗര-വിഭാഗം അധിവാസകേന്ദ്രമെന്ന പദവി ലഭിച്ചു. 1951-ൽ ഈ വാസസ്ഥലം തുമന്യാൻ എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു. 1950-കളിൽ, 1951-ൽ ആരംഭിച്ച തുമന്യാൻ ഫയർ പ്രൂഫ് വസ്തുക്കളുടെ ഫാക്ടറിക്ക് സേവനം നൽകുന്നതിനായി, തുമന്യാനിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് പടിഞ്ഞാറായി ദെബെഡ് നദിയുടെ ഇടത് കരയിൽ കോബർ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ തുറന്നു.

1995-ൽ, സ്വതന്ത്ര അർമേനിയൻ സർക്കാർ, ലോറി പ്രവിശ്യയ്ക്കുള്ളിലെ ഒരു നഗര വാസസ്ഥലമെന്ന നിലയിൽ തുമന്യാന്റെ പദവി ഒരിക്കൽക്കൂടി ഉറപ്പിച്ചു. തുമന്യാൻ പട്ടണത്തിന് പുറമേ, സമീപ ഗ്രാമങ്ങളായ അറ്റാൻ, ഷാമട്ട് കരിഞ്ച്, ലോററ്റ്, മാർട്സ്, കോബർ കയറാൻ, അഹ്നിഡ്‌സോർ എന്നിവയും തുമന്യൻ മുനിസിപ്പാലിറ്റിയുടെ അധികാരപരിധിയിലുള്ള പ്രദേശങ്ങളാണ്.

## ഭൂമിശാസ്ത്രം
സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 810 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ ദെബെഡ് നദിയുടെ വലതു കരയിലെ ഒരു പീഠഭൂമിയിലാണ് തുമന്യാൻ പട്ടണം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഇത് ഏകദേശം 1 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ വിസ്തീർണ്ണം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന പ്രദേശമാണ്. ഉപോഷ്ണമേഖലാ കാലാവസ്ഥയാണ് തുമന്യാന്റെ സവിശേഷത. വേനൽക്കാലത്ത് താരതമ്യേന ചൂടുള്ള കാലാവസ്ഥയും ശൈത്യകാലത്ത് നേരിയ തണുപ്പുമാണ് ഇവിടെ അനുഭവപ്പെടാറുളളത്. വാർഷിക മഴയുടെ അളവ് 500 മുതൽ 600 മില്ലിമീറ്റർ വരെയാണ്.

## ജനസംഖ്യ
തുമന്യാൻ പട്ടണത്തിലെ അധിവാസികളിൽ ബഹുഭൂരിപക്ഷവും അർമേനിയൻ അപ്പസ്തോലിക സഭയിൽപ്പെട്ടവരും പൂർണ്ണമായും അർമേനിയൻ വംശജരുമാണ്. 1960-കളിൽ 3,000-ത്തോളം ആളുകൾ ഉണ്ടായിരുന്ന തുമന്യാനിലെ ജനസംഖ്യ അതിന്റെ ഉച്ചസ്ഥായിയിലെത്തി. എന്നിരുന്നാലും, ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയുടെ ദ്രുതഗതിയിലുള്ള പതനം കാരണം 1970-കൾ മുതൽ ജനസംഖ്യ ക്രമേണ കുറഞ്ഞുവന്നു.

## അവലംബം
ദെബെഡ്

അർമേനിയയിലും ജോർജിയയിലും കൂടി ഒഴുകുന്ന ഒരു നദിയാണ് **ദെബെഡ്** (, ) അഥവാ **ദെബേഡ** (, ). ജോർജിയയിലെ സദാഖ്‌ലോ ഗ്രാമത്തിൽ അർമേനിയയ്ക്കും ജോർജിയയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള ഒരു സ്വാഭാവിക അതിർത്തിയായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഈ നദിയ്ക്ക് 176 കിലോമീറ്റർ (109 മൈൽ) നീളവും കൂടാതെ 4,080 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ (1,580 ചതുരശ്ര മൈൽ) ഡ്രെയിനേജ് ബേസിനുമുണ്ട്. അർമേനിയയിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്ന ഈ നദി ദ്സൊറാഗെറ്റിന്റെയും പാമ്പാക്കിന്റെയും സംഗമസ്ഥാനത്ത് രൂപപ്പെടുന്നു. അവിടെ നിന്നും ഒഴുകി അത് ജോർജിയയിൽ കുറ നദിയുടെ പോഷകനദിയായ ക്രാമിയിലേക്ക് ചേരുന്നയിടത്ത് അവസാനിക്കുന്നു.

## അവലംബം
ഷെവർലെ അപ്‌ലാൻഡർ

ജനറൽ മോട്ടോഴ്സിന്റെ കീഴിലെ ഷെവർലെ നിർമ്മിച്ചിരുന്ന ഒരു മിനി വാൻ ആയിരുന്നു **ഷെവർലെ അപ്‌ലാൻഡർ**. 2005 മുതൽ 2009 വരെയായിരുന്നു ഇത് നിലനിന്നത്. മടക്കിവെക്കാവുന്നതോ നീക്കം ചെയ്യാവുന്നതോ ആയ രണ്ട് നിര പിൻസീറ്റുകളോട് കൂടിയാണ് അപ്‌ലാൻഡർ ഉള്ളത്. V-6 എഞ്ചിൻ, 4 ഗിയറുകളോട് കൂടിയ ആട്ടോമാറ്റിൿ ട്രാൻസ്മിഷൻ എന്നിവയാണ് ഇതിന്റെ പ്രത്യേകതകൾ. 

യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്, കാനഡ, ചിലി, മെക്സിക്കോ, യൂറോപ്പ്, മിഡിൽ ഈസ്റ്റ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ അപ്‌ലാൻഡർ വിപണനം ചെയ്തു.
## ചിത്രശാല

Chevrolet Uplander SWB -- 03-05-2010.jpg|Chevrolet Uplander LS SWB
2007 Chevrolet Uplander LS 3.9L front 4.22.19.jpg|Chevrolet Uplander LS LWB
2007 Chevrolet Uplander LS 3.9L rear 4.22.19.jpg|Chevrolet Uplander LS LWB (rear)

## അവലംബം
‌

വർഗ്ഗം:വാഹനങ്ങൾ
കെ. ചന്ദ്രു

മദ്രാസ് ഹൈക്കോടതിയിലെ ഒരു ന്യായാധിപനായിരുന്നു **കെ. ചന്ദ്രു**. 1995-ൽ അഭിഭാഷകനായിരിക്കെ ഇടപെട്ട ഒരു കേസിന്റെ പേരിൽ പ്രസിദ്ധനായ  അദ്ദേഹം, 2006-ലാണ് ഹൈക്കോടതിയിലെ ന്യായാധിപനായി സ്ഥാനമേൽക്കുന്നത്. 2014 വരെ നീണ്ട ന്യായാധിപ കാലയളവിൽ 96000 കേസുകൾക്ക് തീർപ്പാക്കിയെന്നാണ് കണക്ക്.
## ജീവിതരേഖ
തമിഴ്‍നാട്ടിലെ തിരുച്ചിറപ്പള്ളി ജില്ലയിലെ ശ്രീരംഗത്തിലാണ് ചന്ദ്രുവിന്റെ ജനനം.  ഇടത് വിദ്യാർത്ഥി പ്രസ്ഥാനത്തിൽ സജീവമായിരുന്ന ചന്ദ്രു, ബിരുദാനന്തരം സി.പി.ഐ.എം പ്രവർത്തകനായി മുഴുവൻ സമയം പ്രവർത്തിച്ചുവന്നു. സംസ്ഥാനത്തുടനീളം സഞ്ചരിച്ചുകൊണ്ട് സാമൂഹിക പ്രവർത്തനങ്ങളിലേർപ്പെട്ട അദ്ദേഹം 1988-ൽ പാർട്ടിയിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കപ്പെടുന്നത് വരെ അങ്ങനെ തുടർന്നു. 

അഭിഭാഷകനായ അദ്ദേഹം വിവിധങ്ങളായ സിവിൽ-ക്രിമിനൽ കേസുകൾ വാദിച്ചുവന്നു. 2006-ൽ അഡീഷണൽ ജഡ്ജിയായി ഹൈക്കോടതിയിൽ ചുമതലയേറ്റ ചന്ദ്രു, 2009-ൽ സ്ഥിരം ജഡ്ജിയായി. 

ദരിദ്രരും അധസ്ഥിതരുമായ വ്യക്തികൾക്ക് അനുഗുണമായ നിരവധി വിധിന്യായങ്ങളാൽ ചന്ദ്രു അറിയപ്പെടുന്നു. 

ചന്ദ്രു വാദിച്ച ഒരു കേസ് ഇതിവൃത്തമാക്കിക്കൊണ്ടാണ് 2021-ലെ ജയ് ഭീം എന്ന ചലചിത്രം രൂപപ്പെടുന്നത്.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ന്യായാധിപന്മാർ
വർഗ്ഗം:1951-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ
വർഗ്ഗം:മേയ് 8-ന് ജനിച്ചവർ
ടാമി മോയോ

സിംബാബ്‌വെയിലെ ഒരു സംഗീത കലാകാരിയും അഭിനേത്രിയുമാണ് **തംസങ്ക 'താമി' മോയോ** (ജനനം 5 ജനുവരി 1998). 2016 ലെ എൻഡിബെറെകെ എന്ന ഗാനത്തിലൂടെയും 2020 ലെ ഗൊനാരെഷൗ എന്ന ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിലൂടെയും അവർ ഏറെ ശ്രദ്ധേയയാണ്.
## മുൻകാലജീവിതം
ടാമി മോയോ 1998 ജനുവരി 5 ന് സിംബാബ്‌വെയിലെ ഹരാരെയിൽ ജനിച്ചു. അവരുടെ പിതാവ് റിച്ചാർഡ് കൊഹോല ആർകെ എന്നറിയപ്പെടുന്ന സ്റ്റാർ എഫ്എം സിംബാബ്‌വെയിലെ അവതാരകനാണ്. അമ്മ ഡോറിസ് മോയോയും മുത്തച്ഛൻ മക്വാരയും ചേർന്നാണ് അവരെ വളർത്തിയത്.

## കരിയർ
7 വയസ്സുള്ളപ്പോൾ, അവർ പ്രത്യേകിച്ച് സീനിയർ ഗായകസംഘത്തിൽ പാടാൻ തുടങ്ങി. ലുസിറ്റാനിയ പ്രൈമറി സ്കൂളിൽ നിന്ന് പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ അവർ പിന്നീട് സെക്കൻഡറി വിദ്യാഭ്യാസത്തിനായി വെസ്റ്റ്രിഡ്ജ് ഹൈസ്കൂളിൽ ചേർന്നു. 13-ാം വയസ്സിൽ, അവർ ഫോം വണ്ണിൽ ആയിരിക്കുമ്പോൾ, പ്രശസ്ത കലാകാരന്മാരായ ജോ തോമസ്, ഒലിവർ മട്ടുകുഡ്സി, സ്റ്റണ്ണർ, ബാ ഷൂപി, അലക്സിയോ കവാര എന്നിവരോടൊപ്പം ചേർന്നു. പിന്നീട് അവർ ചൈൽഡ്‌ലൈൻ സിംബാബ്‌വെയുടെ ചൈൽഡ് അംബാസഡറായി. അംബാസഡറാകുന്ന ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ സിംബാബ്‌വെക്കാരിയായി. 2008-ൽ, ന്യൂയോർക്കിലെ മാഡിസൺ സ്‌ക്വയർ ഗാർഡനിൽ നടന്ന ഒരു ചാരിറ്റി ഗിഗിൽ മറ്റ് മൂന്ന് സഹപ്രവർത്തകർക്കൊപ്പം ടാമി ഉഗാണ്ട ആഫ്രിക്കൻ ക്വയർ രൂപീകരിച്ചു.

സഹായത്തിനായി ഫ്രീഫോൺ 116 എന്ന നമ്പറിൽ വിളിക്കാൻ സഹ കുട്ടികളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്ന ക്രൈ ഫോർ ഹെൽപ് എന്ന ഗാനം അവർ എഴുതി പാടി. 2012-ൽ, ടാമി തന്റെ ആദ്യ സംഗീത ആൽബം സെലിബ്രേറ്റ് യോ ലൈഫ് പുറത്തിറക്കി.''.  തുടർന്ന് ഹരാരെ ഇന്റർനാഷണൽ ഫെസ്റ്റിവൽ ഓഫ് ആർട്‌സ്, ഷോക്കോ ഫെസ്റ്റിവൽ തുടങ്ങിയ സിംബാബ്‌വെയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഫെസ്റ്റിവലുകളിൽ പങ്കെടുക്കാൻ അവർക്ക് അവസരം ലഭിച്ചു. നാഷണൽ ആർട്സ് മെറിറ്റ് അവാർഡ്സിലും മിസ് ടൂറിസം സിംബാബ്‌വെയിലും അവർ 2016 നവംബറിൽ പങ്കെടുത്തു.

2017-ൽ, ചിത്രത്തിന്റെ സഹനിർമ്മാതാവായ സിഡ്‌നി തൈവാവാഷെ ഗൊനാരെഷൗ എന്ന സിനിമയിൽ അഭിനയിക്കാൻ ടാമിയെ ക്ഷണിച്ചു. സിംബാബ്‌വെ പാർക്ക്‌സ് ആന്റ് വൈൽഡ് ലൈഫ് മാനേജ്‌മെന്റ് അതോറിറ്റിയുമായി ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. തന്റെ ആദ്യ സിനിമാ വേഷമായി ടാമി 'ചിപ്പോ' എന്ന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചു.  അതേ വർഷം തന്നെ, അവരുടെ റോളിലെ മികവിന് നാഷണൽ ആർട്സ് മെറിറ്റ് അവാർഡുകളിൽ (നാമ അവാർഡുകൾ) അവരുടെ ആദ്യ നോമിനേഷൻ ലഭിച്ചു.

2019-ൽ, ഘാനയിൽ നടന്ന ഓൾ ആഫ്രിക്ക മ്യൂസിക് അവാർഡ് (AFRIMA) ചടങ്ങിൽ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിൽ നിന്നുള്ള മികച്ച വനിതാ കലാകാരിയായി ടാമിയെ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ടു.

## അവലംബം

## പുറംകണ്ണികൾ

വർഗ്ഗം:സിംബാബ്‌വിയൻ നടിമാർ
വർഗ്ഗം:1998-ൽ ജനിച്ചവർ
കോലാനി ശ്രീകൃഷ്ണ സ്വാമി ക്ഷേത്രം

തൊടുപുഴ നഗരസഭാ പരിധിയിൽ കോലാനി ജംഗ്ഷന് സമീപം സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പുരാതന ക്ഷേത്രമാണ് കോലാനി ശ്രീകൃഷ്ണ സ്വാമി ക്ഷേത്രം. ഭീമസേനനാൽ പ്രതിഷ്ഠിതം എന്ന് വിശ്വസിക്കുന്ന ക്ഷേത്രത്തിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ചതുർബാഹുവായ വിഗ്രഹത്തിൽ ഭഗവാൻ ശ്രീകൃഷ്ണൻ നിലകൊള്ളുന്നു.വന ക്ഷേത്രമായ  അമരംകാവിൻ്റെ സമീപമാണ് ക്ഷേത്രം.വിശാലമായ ക്ഷേത്രക്കുളത്തിന് സമീപം ചുറ്റമ്പലം,ആനകൊട്ടിൽ,കൊടിമരം എന്നിവയോട് കൂടി മഹാക്ഷേത്ര പരിവേഷത്തോട് കൂടി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ഉത്സവം വിഷുവിളക്ക് മഹോത്സവം ആണ്.
തരിരോ മംഗഗ്വ

സിംബാബ്‌വെയിലെ ഒരു അഭിനേത്രിയും സംരക്ഷകയുമാണ് **തരിരോ മംഗഗ്വ** (ജനനം 1986). 2020-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഗൊനാരെഷൗ എന്ന ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിലൂടെയാണ് അവർ അറിയപ്പെടുന്നത്. നിലവിലെ സിംബാബ്‌വേ പ്രസിഡന്റ് എമേഴ്‌സൺ മംഗഗ്വയുടെ ഇളയ മകളാണ്.
## മുൻകാലജീവിതം
2002 ജനുവരി 31-ന് പ്രസിഡന്റ് എമേഴ്‌സൺ മൻഗാഗ്വയുടെയും സെർവിക്കൽ ക്യാൻസർ ബാധിച്ച് അന്തരിച്ച ജെയ്‌ൻ മാറ്ററൈസിന്റെയും മകളായി ഹരാരെയിലാണ് മൻഗാഗ്വ ജനിച്ചത്. മംഗഗ്വയ്ക്ക് അഞ്ച് മൂത്ത സഹോദരന്മാരുണ്ട്: ഫറായി, തസിവ, വിംബായി, തപിവ, എമേഴ്‌സൺ തനക. അവരുടെ പിതാവിന്റെ രണ്ടാം വിവാഹത്തിൽ അവർക്ക് മൂന്ന് അർദ്ധസഹോദരന്മാരുമുണ്ട്. മംഗഗ്വ കേപ് ടൗണിലെ സിറ്റി വാർസിറ്റിയിൽ പ്രൊഫഷണൽ ഫോട്ടോഗ്രാഫിയിൽ ഡിപ്ലോമ നേടി. കേപ് പെനിൻസുല യൂണിവേഴ്‌സിറ്റി ഓഫ് ടെക്‌നോളജിയിൽ സ്‌പോർട്‌സ് മാനേജ്‌മെന്റിൽ ബിരുദവും നേടി.

## കരിയർ
സിംബാബ്‌വെയിലേക്ക് മടങ്ങിയ ശേഷം മംഗഗ്വ, സ്ത്രീകൾ മാത്രമുള്ള ആൻറി പോച്ചിംഗ് റേഞ്ചർ യൂണിറ്റായ അകാഷിംഗയുമായി ചേർന്നു. തുടർന്ന് അവർ ഇന്റർനാഷണൽ ആന്റി-പോച്ചിംഗ് ഫൗണ്ടേഷൻ എന്ന പേരിൽ സ്ത്രീകൾ മാത്രമുള്ള വേട്ടയാടൽ വിരുദ്ധ പോരാട്ട യൂണിറ്റിൽ അംഗമായി.

അധികം താമസിയാതെ, സിഡ്‌നി തൈവാവഷേ എന്ന ചിത്രത്തിന്റെ സഹനിർമ്മാതാവായ ഗൊനാരെഷൗ എന്ന സിനിമയിൽ അഭിനയിക്കാൻ അവരെ ക്ഷണിച്ചു. സിംബാബ്‌വെ പാർക്ക്‌സ് ആൻഡ് വൈൽഡ് ലൈഫ് മാനേജ്‌മെന്റ് അതോറിറ്റിയുമായി ചേർന്നാണ് ചിത്രം നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്.  തരിറോ ചിത്രം നിർമ്മിക്കുകയും ഈ സിനിമയിൽ 'സർജൻ ഒനായി' എന്ന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

## അവലംബം

## പുറംകണ്ണികൾ
* 
* Litmus test for filmmakers’ creativity
* ED’s daughter stars in award winning anti-poaching film 

വർഗ്ഗം:സിംബാബ്‌വിയൻ നടിമാർ
വർഗ്ഗം:1986-ൽ ജനിച്ചവർ
വള്ളിയാനിക്കാട്ട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം

തൊടുപുഴ താലൂക്കിലെ കുമാരമംഗലം പഞ്ചായത്തിൽ കുമാരമംഗലം ജംഗ്ഷന് സമീപം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന പ്രതിഷഠ ഭദ്രകാളി ആണ്. ക്ഷേത്രത്തിലെ മീനപ്പൂര മഹോത്സവത്തിനോട് അനുബന്ധിച്ച് നടക്കുന്ന മുടിയേറ്റ് പ്രസിദ്ധമാണ്.തൊടുപുഴയിൽ നിന്ന് അടിമാലിക്കുള്ള വഴിയിൽ വെങ്ങല്ലൂർ നിന്നും നാല് കിലോമീറ്റർ അകലെ ആണ് ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.

വർഗ്ഗം:ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ
നോർ ഹാച്ൻ

**നോർ ഹാച്ൻ** (അർമേനിയൻ: Նոր Հաճն), അർമേനിയയിലെ കോട്ടയ്ക് പ്രവിശ്യയിൽ 1953-ൽ സ്ഥാപിതമായ ഒരു പട്ടണവും നഗര മുനിസിപ്പൽ സമൂഹവുമാണ്. ഈ പട്ടണം ഹ്രസ്ദാൻ നദിയുടെ വലത് കരയിലായി, അർസ്നി മലയിടുക്കിന്റെ പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത്, അർസ്‌നി-ഷമീറാം കനാലിന്റെ തൊട്ടടുത്തായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. 2011 ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം നോർ ഹാച്ചിന്റെ ജനസംഖ്യ 9,307 ആയിരുന്നു. 2016 ലെ ഔദ്യോഗിക കണക്ക് പ്രകാരം ജനസംഖ്യ 8,400 ആയിരുന്നു.

## ചരിത്രം
ഇന്നത്തെ നോർ ഹാച്ചിന്റെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സ്ഥാനം പുരാതന ഗ്രേറ്റർ അർമേനിയയിലെ അയ്രാരത്ത് പ്രവിശ്യയിലെ ചരിത്രപരമായ കോട്ടയ്ക് കന്റോണിന്റെ സ്ഥാനവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നതാണ്.

1953-ൽ, സമീപത്തെ ജലവൈദ്യുതി നിലയങ്ങളിലെ, പ്രധാനമായും 1956-ൽ തുറന്ന അർസ്‌നി ജലവൈദ്യുത നിലയത്തിലെ തൊഴിലാളികളെ അധിവസിപ്പിക്കുന്നതിനായി അർസ്‌നി ഗ്രാമത്തിനടുത്തായി ഒരു ചെറിയ വാസസ്ഥലം സ്ഥാപിച്ചു. തുടർന്ന്, ഈ വാസസ്ഥലം "സിലോവോയ്" (പവർ ജനറേറ്റർ പ്ലാന്റിന്റെ റഷ്യൻ പേര്) എന്നറിയപ്പെട്ടു. 1958-ൽ "സപ്ഫിർ" കല്ല് സംസ്കരണ ഫാക്ടറി സ്ഥാപിതമായതോടെ, മറ്റ് നിരവധി വ്യാവസായിക പ്ലാന്റുകൾക്കൊപ്പം, സിലോവോയ് അധിവാസകേന്ദ്രത്തിന്റെ പ്രദേശത്ത് ഒരു ആസൂത്രിത നഗര വാസസ്ഥലം വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു. 1960-കളിൽ, സിലിസിയയിലെ അർമേനിയൻ പട്ടണമായ ഹസിൻ (ഇന്നത്തെ തുർക്കിഷ് റിപ്പബ്ലിക്കിൽ സെയ്ംബെയ്‌ലി എന്നറിയപ്പെടുന്നു) സ്മരണയ്ക്കായി പുതിയ വാസസ്ഥലത്തിന് നോർ ഹാച്ൻ (ന്യൂ ഹാസിൻ) എന്ന് പേരിട്ടു. 1988 നും 1990 നും ഇടയിലുള്ള കാലത്ത് അസർബൈജാനിൽ നിന്നുള്ള 374 അർമേനിയൻ അഭയാർത്ഥികളെ നോർ ഹാച്ചിനിൽ പുനരധിവസിപ്പിച്ചു. 

അർമേനിയൻ സോവിയറ്റ് സോഷ്യലിസ്റ്റ് റിപ്പബ്ലിക്കിനുള്ളിലെ ഒരു പ്രധാന വ്യവസായ കേന്ദ്രമായിരുന്നു നോർ ഹച്ചൻ. എന്നിരുന്നാലും, 1991-ൽ സോവിയറ്റ് യൂണിയനിൽനിന്നുള്ള അർമേനിയയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുശേഷം, നഗരത്തിൽ വളരെ കുറച്ച് വ്യാവസായിക പ്ലാന്റുകൾ മാത്രമേ നിലനിൽക്കുന്നുള്ളൂ. 1992 മുതൽ ഈ നഗരം "ലോറി" എന്ന വജ്ര സംസ്കരണ പ്ലാന്റിന്റെ ആസ്ഥാനമാണ്. മറ്റൊരും " എന്ന ഡയമണ്ട് സംസ്കരണ പ്ലാന്റായിരുന്ന "ഷോഘകൻ 2007-ൽ അടച്ചുപൂട്ടി.

## ഭൂമിശാസ്ത്രം
തലസ്ഥാനമായ യെറിവാനിൽ നിന്ന് 20 കിലോമീറ്റർ വടക്കുഭാഗത്തായി ഹ്രസ്ദാൻ നദിയുടെ വലത് കരയിൽ കോട്ടയ്ക് പ്രവിശ്യയിലാണ് നോർ ഹച്ൻ പട്ടണം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ശരാശരി 1,920 മീറ്റർ (6,300 അടി) ഉയരമുണ്ട് ഈ പട്ടണത്തിന്. നോർ ഹാച്ചിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 12 കിലോമീറ്റർ കിഴക്കായി ഹതിസ് പർവ്വതവും പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് 13 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് പടിഞ്ഞാറായി ആരാ പർവതവും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

കിഴക്ക് അർസ്‌നി ഗ്രാമം, ബ്യൂരേഘാവൻ പട്ടണം എന്നിവയും വടക്ക് നോർ ഗെഘി ഗ്രാമവും പടിഞ്ഞാറ് നോർ അർട്ടാമെറ്റ് ഗ്രാമവും തെക്ക് ഗെറ്റാമെജ് ഗ്രാമവുമാണ് നോർ ഹാച്ച് പട്ടണത്തിന്റെ അതിർത്തികൾ. യെഗ്വാർഡ് എയർഫീൽഡ് പരിശീലന കേന്ദ്രം നോർ ഹാച്ചിന്റെ പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.

ഒരു ഭൂഖണ്ഡാന്തര, വരണ്ട കാലാവസ്ഥ അനുഭവപ്പെടുന്ന നോർ ഹാച്ചിനിൽ  താരതമ്യേന ചൂടുള്ള വേനൽക്കാലവും അതിശൈത്യമുള്ള ശീതകാലവുമാണുള്ളത്.

## ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രം
അർമേനിയൻ അപ്പസ്തോലിക സഭയിൽ പെട്ട അർമേനിയൻ വംശജരാണ് നോർ ഹാച്ചിൽ പ്രധാനമായും താമസിക്കുന്നത്. 2015 ജൂലൈയിൽ സമർപ്പിക്കപ്പെട്ട ഹോളി സേവിയേഴ്‌സ് പള്ളിയാണ് നഗരത്തിലെ പ്രധാന പള്ളി. പ്രശസ്ത വാസ്തുശില്പിയായ അർതക് ഗുല്യാൻ രൂപകല്പന ചെയ്ത ഈ പള്ളി പ്രധാനമായും അർമേനിയൻ വ്യവസായിയായ ഗാഗിക് സാരുക്യാന്റെ സംഭാവനകളിലൂടെയാണ് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടത്. പ്രസിഡണ്ട് സെർഗ്സ്യാനും കരെക്കിൻ II  മെത്രാനും പ്രതിഷ്‌ഠാപന ചടങ്ങിൽ പങ്കെടുത്തു. കോട്ടയ്ക് രൂപതയുടെ അധികാരപരിധിയിലാണ് ഹോളി സേവിയേഴ്സ് ദേവാലയം. 1988 നും 1990 നും ഇടയിൽ, അസർബൈജാനിൽ നിന്നുള്ള 374 അർമേനിയൻ അഭയാർത്ഥികളെ നോർ ഹാച്ചിൽ പുനരധിവസിപ്പിച്ചിരുന്നു.

## അവലംബം
മെറ്റ്‌സമോർ

**മെറ്റ്‌സമോർ** (, ), അർമേനിയയിലെ അർമാവിർ പ്രവിശ്യയിലെ ഒരു പട്ടണവും ഒരു നഗര മുനിസിപ്പൽ സമൂഹവുമാണ്. ട്രാൻസ്‌കാക്കേഷ്യൻ മേഖലയിലെ ഏക ആണവ നിലയമായ അർമേനിയയിലെ മെറ്റ്‌സമോർ ആണവ നിലയത്തിന്റെ കേന്ദ്രമെന്ന നിലയിൽ ഇത് പ്രശസ്തമാണ്. 2011 ലെ സെൻസസ് രേഖകൾ പ്രകാരം പട്ടണത്തിൽ 9,191 ജനസംഖ്യയുണ്ടായിരുന്നു. 2016 ലെ ഔദ്യോഗിക കണക്കെടുപ്പ് പ്രകാരം മെറ്റ്‌സമോറിൽ ഏകദേശം 8,000 ജനസംഖ്യയുണ്ടായിരുന്നു.

## പദോൽപ്പത്തി
പട്ടണത്തിന് സമീപത്തുകൂടി ഒഴുകുന്ന നദിയായ മെറ്റ്‌സമോറിൽ നിന്നാണ് പട്ടണത്തിന് ഈ പേര് ലഭിച്ചത്. 

## ചരിത്രം
1969-ൽ അർമേനിയൻ സോവിയറ്റ് സോഷ്യലിസ്റ്റ് റിപ്പബ്ലിക്കിലെ ഹോക്ടെംബെറ്യാൻ റയോണിനുള്ളിൽ മെറ്റ്‌സമോർ അധിവാസകേന്ദ്രത്തിന്റെ  നിർമ്മാണം ആരംഭിച്ചു. മെറ്റ്‌സമോർ ആണവനിലയത്തിലെ ജീവനക്കാരുടെ താമസസ്ഥലമെന്ന നിലയിലാണ് ഇത് പ്രധാനമായും സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടത്. 1972-ൽ പൂർത്തിയാക്കപ്പെട്ട  റെസിഡൻഷ്യൽ ജില്ലയ്ക്ക് ഒരു നഗര ജനവാസകേന്ദ്രമെന്ന പദവി നൽകപ്പെട്ടു. പ്രധാന വാസ്തുശില്പിയായ മാർട്ടിൻ മികയേലിയൻ, ആർക്കിടെക്റ്റുമാരായ ജി. ഹോവ്സെപ്യാൻ, കെ. തിരാതുര്യൻ എന്നിവരുടെ പിന്തുണയോടെയാണ് നഗരത്തിന്റെ നിർമ്മാണം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത്. 1972 വരെ അർമേനിയൻ ആണവ നിലയത്തിന്റെ വാസസ്ഥലം എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ഇത് അടുത്തുള്ള നദിയുടെ പേരിൽ മെറ്റ്‌സമോർ എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു.

ആണവ നിലയത്തിന്റെ നിർമ്മാണം 1969-ൽ ആരംഭിച്ചു. യൂണിറ്റ് 1 പ്ലാന്റ് 1976 ഡിസംബർ 22-നും യൂണിറ്റ് 2, 1980 ജനുവരി 5-നും കമ്മീഷൻ ചെയ്തു. എന്നിരുന്നാലും, 1988 ലെ അർമേനിയൻ ഭൂകമ്പത്തെത്തുടർന്ന് പാരിസ്ഥിതിക കാരണങ്ങളാൽ 1989-ൽ ഇത് താൽക്കാലികമായി അടച്ചുപൂട്ടി. അടച്ചുപൂട്ടൽ മൂലമുണ്ടായ ഊർജ്ജക്ഷാമം 1993-ൽ ആണവ നിലയം വീണ്ടും തുറക്കാൻ അർമേനിയൻ സർക്കാരിനെ നിർബന്ധിതരാക്കി. യൂണിറ്റ് 2 റിയാക്ടർ 1995 ഒക്ടോബർ 26-ന് വീണ്ടും പ്രവർത്തനക്ഷമമാക്കി. ഇക്കാലത്ത്, അർമേനിയയുടെ ഊർജ്ജാവശ്യത്തിന്റെ 40 ശതമാനം ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നത് മെറ്റ്സാമോർ പ്ലാന്റാണ്. 2003-നും 2015-നും ഇടയിൽ പ്ലാന്റ് വൻതോതിൽ നവീകരിക്കുകയും പുനർവികസനം നടത്തുകയും ചെയ്തു. 2026-ഓടെ പഴയ റിയാക്ടറുകൾക്ക് പകരമായി ഒരു മൂന്നാം യൂണിറ്റിന്റെ നിർമ്മാണം ആസൂത്രണം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.

1991-ൽ അർമേനിയയുടെ സോവിയറ്റ് യൂണിയനിൽനിന്നുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യത്തെത്തുടർന്ന്, 1995-ലെ ഭരണപരിഷ്കാരങ്ങൾ പ്രകാരം, പുതുതായി രൂപീകരിച്ച അർമാവീർ പ്രവിശ്യയ്ക്കുള്ളിൽ മെറ്റ്‌സമോർ ഒരു നഗര വാസസ്ഥലമെന്ന പട്ടണത്തിന്റെ പദവി നിലനിർത്തി.

## ഭൂമിശാസ്ത്രം
മധ്യ അർമേനിയയുടെ പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് അരാരത്ത് സമതലത്തിൽ, സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ശരാശരി 855 മീറ്റർ ഉയരത്തിലാണ് മെറ്റ്‌സമോർ പട്ടണം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഫലഭൂയിഷ്ഠമായ മുന്തിരിത്തോട്ടങ്ങളാൽ വലയം ചെയ്യപ്പെട്ട ഈ നഗരം, തലസ്ഥാനമായ യെറിവാനിൽ നിന്ന് 35 കിലോമീറ്റർ ദരെ പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്തായും പ്രവിശ്യാ കേന്ദ്രമായ അർമാവീറിൽ നിന്ന് 6 കിലോമീറ്റർ ദൂരെ കിഴക്കുഭാഗത്തായുമാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. പട്ടണത്തിലെ ജനവാസ മേഖലയ്ക്ക് വടക്ക് ഏകദേശം 4 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് പട്ടണത്തിലെ ആണവ നിലയം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. പ്രധാന നഗര പദ്ധതി പ്രകാരം, 3 ജില്ലകളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്ന പട്ടണത്തിലെ  താമസ മേഖലയിൽ സെൻട്രൽ ജില്ലയിൽ ടൗൺ ഹാൾ, സെൻട്രൽ പാർക്ക്, സാംസ്കാരിക ഭവനം, തപാലോഫീസ്, മറ്റ് സേവന, മുനിസിപ്പൽ കെട്ടിടങ്ങൾ എന്നിവ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

## ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രം
1970-ൽ ആണവ നിലയത്തിൽ ജോലി ചെയ്യുന്നതിനായി പട്ടണത്തിൽ എത്തിയ അർമാവീർ പ്രവിശ്യയിലെ നിരവധി ജനവാസ കേന്ദ്രങ്ങളിൽ നിന്നാണ് മെറ്റ്‌സമോർ പട്ടണത്തിലെ ജനസംഖ്യ രൂപപ്പെട്ടത്. നിലവിൽ, പട്ടണത്തിൽ പ്രധാനമായും അർമേനിയക്കാരും റഷ്യക്കാർ, യസീദികൾ, അസീറിയക്കാർ എന്നിവരുടെ ചെറു സമൂഹങ്ങളും താമസിക്കുന്നു.

## അവലംബം
റെക്കോർഡ്സ് ഓഫ് ത്രീ കിംഗ്ഡംസ്

കിഴക്കൻ ഹാൻ രാജവംശത്തിന്റെ (c. 184-220 CE) ചരിത്രവും മൂന്ന് രാജ്യങ്ങളുടെ കാലഘട്ടവും (220-280 CE) ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു ചൈനീസ് ചരിത്ര ഗ്രന്ഥമാണ് **റെക്കോർഡ്സ് ഓഫ് ത്രീ കിംഗ്ഡംസ്.** ആ കാലഘട്ടത്തിലെ ഔദ്യോഗികവും ആധികാരികവുമായ ഉറവിട ചരിത്രഗ്രന്ഥമായി ഇത് പരക്കെ കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. മൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ചെൻ ഷൗ എഴുതിയ ഈ കൃതി മൂന്ന് രാജ്യങ്ങളുടെ കാലഘട്ടത്തിലെ എതിരാളികളായ കാവോ വെയ്, ഷു ഹാൻ, ഈസ്റ്റേൺ വു എന്നീ രാജ്യങ്ങളുടെ ചരിത്രങ്ങളെ ഒറ്റ ഗ്രന്ഥത്തിൽ സമന്വയിപ്പിക്കുന്നു.

ചൈനീസ് ക്ലാസിക്കൽ സാഹിത്യത്തിലെ മഹത്തായ നാല് നോവലുകളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന 14-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ റൊമാൻസ് ഓഫ് ദി ത്രീ കിംഗ്ഡംസ് എന്ന ചരിത്ര നോവലിന്റെ സ്വാധീനത്തിന്റെ പ്രധാന ഉറവിടമാണ് റെക്കോർഡ്സ് ഓഫ് ത്രീ കിംഗ്ഡംസ്.

രേഖകളുടെ പ്രധാന ഭാഗം ഇംഗ്ലീഷിലേക്ക് വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ഗ്രന്ഥം ഇതുവരെ പൂർണ്ണമായി വിവർത്തനം ചെയ്തിട്ടില്ല.
## ഉത്ഭവവും ഘടനയും
റെക്കോർഡ്സ് ഓഫ് ദി ഗ്രാൻഡ് ഹിസ്റ്റോറിയൻ, ബുക്ക് ഓഫ് ഹാൻ, ബുക്ക് ഓഫ് ദി ലേറ്റർ ഹാൻ, റെക്കോർഡ്സ് ഓഫ് ദി ത്രീ കിംഗ്ഡംസ് എന്നീ നാല് ആദ്യകാല ചരിത്ര ഗ്രന്ഥങ്ങൾ കാനോനിലെ ട്വന്റി-ഫോർ ഹിസ്റ്ററീസിൽ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സങ്കുഴി എന്നറിയപ്പെടുന്ന റെക്കോർഡ്സ് ഓഫ് ത്രീ കിംഗ്ഡംസ്ൽ 65 വാല്യങ്ങളും ഏകദേശം 360,000 ചൈനീസ് അക്ഷരങ്ങളും മൂന്ന് പുസ്തകങ്ങളായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു. ബുക്ക് ഓഫ് വെയിൽ 30 വാല്യങ്ങളും ബുക്ക് ഓഫ് ഷൂവിൽ 15 വാല്യങ്ങളും, ബുക്ക് ഓഫ് വുവിൽ 20 വാല്യങ്ങളും അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഓരോ വാല്യവും ഒന്നോ അതിലധികമോ ജീവചരിത്രങ്ങളുടെ രൂപത്തിലാണ് ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.

രചയിതാവ് ചെൻ ഷൗ, ഇന്നത്തെ ഷു ഹാൻ സംസ്ഥാനത്തിലെ സിചുവാൻ, നാൻചോങ്ങിലാണ് ജനിച്ചത്. 263-ൽ വെയ് ഷു കീഴടക്കിയതിനുശേഷം, ജിൻ രാജവംശത്തിന്റെ സർക്കാരിന് കീഴിൽ അദ്ദേഹം ഒരു ഔദ്യോഗിക ചരിത്രകാരനായി. മൂന്ന് രാജ്യങ്ങളുടെ കാലഘട്ടത്തിന്റെ ചരിത്രം സൃഷ്ടിച്ചു. 280-ൽ ജിൻ വു കീഴടക്കിയതിനുശേഷം അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ മുതിർന്ന മന്ത്രി ഷാങ് ഹുവയുടെ പ്രശംസ പിടിച്ചുപറ്റി.

ജിൻ രാജവംശത്തിന് മുമ്പ്, കാവോ വെയ്, വു എന്നീ രണ്ട് സംസ്ഥാനങ്ങളും അവരുടെ സ്വന്തം ഔദ്യോഗിക ചരിത്രങ്ങൾ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. മൂന്ന് രാജ്യങ്ങളുടെ രേഖകളുടെ അടിത്തറയായി ചെൻ ഷൂ ഈ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചു. എന്നിരുന്നാലും, ഷുവിന്റെ സംസ്ഥാനത്തിന് അതിന്റെ ചരിത്രത്തെക്കുറിച്ചുള്ള രേഖകൾ ഇല്ലാത്തതിനാൽ, ഷുഗിലെ തന്റെ ആദ്യകാല ജീവിതത്തെ കുറിച്ചുള്ള വ്യക്തിപരമായ ഓർമ്മകളും സുഗെ ലിയാങ്ങിന്റെ രചനകൾ പോലെ അദ്ദേഹം ശേഖരിച്ച മറ്റ് പ്രാഥമിക സ്രോതസ്സുകളും അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ബുക്ക് ഓഫ് ഷു ഇൻ ദി റെക്കോർഡ്സ് രചിച്ചത്. 

മൂന്ന് രാജ്യങ്ങളുടെ രേഖകൾ വെയ് സംസ്ഥാനം സ്ഥാപിതമായ വർഷമായി ഉപയോഗിച്ചു CE 220-ൽ ഹാൻ രാജവംശത്തിന്റെ അവസാനത്തെ അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു. വെയ്‌യുടെ ഭരണാധികാരികളെ 'ചക്രവർത്തിമാർ' എന്നും ഷൂ, വൂ എന്നിവരുടെ ഭരണാധികാരികളെ 'പ്രഭുക്കൾ' എന്നും അല്ലെങ്കിൽ അവരുടെ വ്യക്തിപരമായ പേരുകൾ എന്നും രേഖകൾ പരാമർശിക്കുന്നു.

## അവലംബം

### ഉറവിടങ്ങൾ

* 
*
* 
* 
* 

## പുറംകണ്ണികൾ

*  ''Records of the Three Kingdoms'' on the Chinese Text Project page
*  ''Records of the Three Kingdoms'' 《三國志》 Chinese text with matching English vocabulary

വർഗ്ഗം:ഇരുപത്തിനാല് ചരിത്രങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ചരിത്രഗ്രന്ഥങ്ങൾ