ബുബുംഗൻ ദുവാ ബെലാസ്

**ബുബുംഗൻ ദുവാ ബെലാസ്** (പന്ത്രണ്ട് മേൽക്കൂരകളുള്ള വീട്) ബ്രൂണെയിലെ ബന്ദർ സേരി ബെഗാവാനിൽ പുസാത് ബന്ദറിന് തെക്ക് നിന്ന് ഏകദേശം 1 മൈൽ (1.6 കി.മീ) അകലെയായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു കെട്ടിടമാണ്. 1907 ൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടതും കൊളോണിയൽ, മലായ് പ്രാദേശിക വാസ്തുവിദ്യയുടെ മകുടോദാഹരണവുമാണ് ഈ കെട്ടിടം. ബ്രൂണെയുടെ കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിൽ 25 ബ്രിട്ടീഷ് താമസക്കാർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഹൈക്കമ്മീഷണർമാർക്ക് ഔദ്യോഗിക വസതിയായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ച ഈ കെട്ടിടം പരമ്പരാഗത മലായ് ഘടകങ്ങളും ബ്രിട്ടീഷ് കൊളോണിയൽ രൂപകൽപ്പനയുമായി അതുല്യമായ മിശ്രിതം പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നു. ഒരിക്കൽ ഒരു പ്രധാന നയതന്ത്ര വസതികൂടിയായിരുന്ന ഈ കെട്ടിടം ഇപ്പോൾ നവീകരണത്തിനായി അടച്ചിരിക്കുന്നു, ബ്രൂണെയുടെ ഭൂപ്രകൃതിയിൽ ചരിത്രപരവും വാസ്തുവിദ്യാപരവുമായ പ്രാധാന്യം നിലനിർത്തിക്കൊണ്ടുതന്നെ അതിൻ്റെ പ്രവർത്തനപരമായ ഉപയോഗത്തിൻ്റെ ഒടുക്കത്തെ ഇത് അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു. രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും പഴക്കമുള്ള കെട്ടിടങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത് എന്നത് ശ്രദ്ധേയമാണ്.

## ചരിത്രം
യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡവുമായുള്ള ബ്രൂണെയുടെ ബന്ധത്തിൻ്റെ വെളിച്ചത്തിൽ ഈ ബ്രിട്ടീഷ് കോൺസുലേറ്റ് കെട്ടിടത്തിൻ്റെ ചരിത്രം 19-ാം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ മധ്യത്തിൽ വരെ നീളുന്നു. ബ്രിട്ടീഷ് കോൺസൽ ജനറലായിരുന്ന സ്പെൻസർ സെൻ്റ് ജോൺ 1856-ൽ സുൽത്താൻ അബ്ദുൾ മോമിൻ്റെ ഭരണത്തിൻ കീഴിൽ ഒരു താൽക്കാലിക ഭവനം നിർമ്മിക്കുകയും അത് 1858-ൽ സ്ഥിരമായ ഒരു കെട്ടിടമായി പുതുക്കി പണിയുകയും ചെയ്തു. ക്ഷയിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നതിനുമുമ്പ്, ഈ ഘടന ഏകദേശം മുപ്പത് വർഷത്തോളം തുടർന്നിരുന്നു. 1905 ഡിസംബറിൽ സുൽത്താൻ ഹാഷിം ജലീലുൽ ആലം അഖമദ്ദീൻ ഒരു ബ്രിട്ടീഷ് റസിഡൻ്റിനെ ബ്രൂണെയിൽ പാർപ്പിക്കാൻ അനുവദിച്ചു. മാൽക്കം സ്റ്റുവർട്ട് ഹാനിബാൾ മക്ആർതർ ബ്രൂണെയിലെ ആദ്യത്തെ ബ്രിട്ടീഷ് റസിഡൻ്റായി നിയമിതനായപ്പോൾ 1906-ൽ ജീർണ്ണാവസ്ഥയിലായിരുന്ന ഈ കെട്ടിടം വീണ്ടും കണ്ടെത്തിയതിനെത്തുടർന്ന് അതേ സ്ഥലത്ത് ഒരു പുതിയ കോൺസുലേറ്റ് നിർമ്മിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. 1907 ജൂലൈയിൽ തടികൊണ്ടുള്ള കെട്ടിടം പൂർത്തിയായി. 1907 മുതൽ 1941 വരെയും 1946 മുതൽ 1959 വരെയും മക്ആർതറും മറ്റ് താമസക്കാരും പുതിയ റെസിഡൻസി കൈവശപ്പെടുത്തി. 1959-ൽ ബ്രിട്ടീഷ് റെസിഡൻസി  അവസാനിച്ചപ്പോൾ ഈ ഘടന ബ്രിട്ടീഷ് ഹൈക്കമ്മീഷണറുടെ വസതിയായി മാറുകയും 1984-ൽ ബ്രൂണെയ്ക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യം ലഭിക്കുന്നതുവരെ അത് തുടരുകയും ചെയ്തു. വർഷങ്ങളായി ബുബുംഗൻ ദുവാ ബെലാസിൽ താമസിച്ചിരുന്ന ബ്രീട്ടീഷുകാരിൽ 1952, 1959, 1972 വർഷങ്ങളിൽ സന്ദർശനം നടത്തിയ മറീന രാജകുമാരി, ഫിലിപ്പ് രാജകുമാരൻ, എലിസബത്ത് രാജ്ഞി എന്നിവരുൾപ്പെടെ നിരവധി അറിയപ്പെടുന്ന ബ്രിട്ടീഷുകാർ ഉൾപ്പെടുന്നു.

രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തെ അതിജീവിച്ച ഈ കെട്ടിടം 1941-ൽ ജാപ്പനീസ് സൈന്യം അവരുടെ ആസ്ഥാനമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ബ്രൂണെയുടെ കൊളോണിയൽ, പോസ്റ്റ്-കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടങ്ങളിലുടനീളം, സഖ്യകക്ഷികളുടെ വ്യോമാക്രമണങ്ങളെ ചെറുത്തുനിൽക്കുകയും നശിപ്പിക്കപ്പെടാതിരിക്കുകയും ചെയ്തതിനാൽ അതിൻ്റെ ചരിത്രപരമായ മൂല്യം സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടുവെന്ന് പറയാം. ഓസ്‌ട്രേലിയൻ സൈന്യം ബ്രൂണെയെ മോചിപ്പിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് 1945 ജൂൺ 17-ന് ബ്രൂണെയിലേയ്ക്ക് മടങ്ങിയെത്തിയ സുൽത്താൻ അഹ്മദ് താജുദ്ദീനെ ഓസ്‌ട്രേലിയൻ 9-ാം ഡിവിഷൻ സ്‌നേഹപൂർവം സ്വാഗതം ചെയ്തു. ബുബുംഗൻ ദുവാ ബെലാസിലെ ബ്രിട്ടീഷ് ആർമി ആസ്ഥാനത്ത്, ഓസ്‌ട്രേലിയൻ മിലിട്ടറി കമാൻഡർ അദ്ദേഹത്തെ ഗാർഡ് ഓഫ് ഓണർ നൽകി സ്വീകരിക്കാനും ചായ വിളമ്പാനും ഏർപ്പാട് ചെയ്തു.

ബ്രൂണെയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തെത്തുടർന്ന്, ബുബുംഗൻ ദുവാ ബെലാസ് ഒരു സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റി. 1998-ൽ, ബ്രൂണെയും യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡവും തമ്മിലുള്ള സഹകരണത്തിൻ്റെ ഭാഗമായി, ഇത് മറ്റൊരു പരിവർത്തനത്തിന് വിധേയമാകുകയും എലിസബത്ത് രാജ്ഞി ഒരു എക്സിബിഷൻ ഗാലറിയായി ഔദ്യോഗികമായി ഉദ്ഘാടനം നടത്തുകയും ചെയ്തു. ബ്രിട്ടനുമായുള്ള ബ്രൂണെയുടെ നയതന്ത്രബന്ധത്തെ ആദരിക്കുന്ന അഞ്ച് പ്രാഥമിക ഗാലറികൾ ഘടനയ്ക്കുള്ളിൽ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു. 2007-ൽ ഈ കെട്ടിടം നവീകരിച്ചുവെങ്കിലും  2013-ൽ പൊതുജനങ്ങളുടെ പ്രവേശനം നിരോധിച്ചുകൊണ്ട് അടച്ചുപൂട്ടിയ ഈ ഘടനയുടെ ഭാവി നിലവിൽ അജ്ഞാതമാണ്. 2015-ൽ അറ്റകുറ്റപ്പണികൾക്കായി അടച്ചുപൂട്ടിയതായി പറയപ്പെടുന്ന ഈ മ്യൂസിയത്തിലെ അറ്റകുറ്റപ്പണികൾ 2022-ലെ കണക്കനുസരിച്ച് പൂർത്തിയായിട്ടില്ല.

## അവലംബം