open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ജക്കാർത്തയുടെ ചരിത്രം

ജക്കാർത്ത ഇന്തോനേഷ്യയുടെ തലസ്ഥാനവും ഏറ്റവും വലിയ നഗരവുമാണ്. ജാവയുടെ വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗത്ത് സിലിവംഗ് നദിയുടെ അഴിമുഖത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ പ്രദേശം വളരെക്കാലമായി മനുഷ്യവാസം നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ട്. ജക്കാർത്തയിൽ നിന്നുള്ള ചരിത്രപരമായ തെളിവുകൾ CE നാലാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇതൊരു ഹിന്ദു വാസസ്ഥലവും തുറമുഖവുമായിരുന്നു. ഭാരതീയ രാജ്യമായ തരുമനഗര, ഹിന്ദു രാജ്യം സുന്ദ, മുസ്ലീം സുൽത്താനേറ്റ് ഓഫ് ബാന്റൻ, ഡച്ച്, ജാപ്പനീസ്, ഇന്തോനേഷ്യൻ ഭരണകൂടങ്ങൾ എന്നിവർ തുടർച്ചയായി ഈ നഗരത്തിന് അവകാശവാദമുന്നയിച്ചിട്ടുണ്ട്. രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധസമയത്ത് ജപ്പാൻ സാമ്രാജ്യം പിടിച്ചടക്കുന്നതിനുമുമ്പ് ഡച്ച് ഈസ്റ്റ് ഇൻഡീസ് ഈ പ്രദേശം നിർമ്മിച്ചു. ഒടുവിൽ ഇന്തോനേഷ്യയുടെ ഭാഗമായി സ്വതന്ത്രമായി.

ജക്കാർത്ത പല പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. സുന്ദ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ കാലത്ത് സുന്ദ കേളപ എന്നും ബാന്റൻ സുൽത്താനേറ്റിന്റെ ചെറിയ കാലയളവിൽ ജയകർത്താ, ജജക്കാർത്ത അല്ലെങ്കിൽ ജകാത്ര എന്നും വിളിച്ചിരുന്നു. അതിനുശേഷം, ജക്കാർത്ത മൂന്ന് ഘട്ടങ്ങളായി പരിണമിച്ചു. വടക്ക് കടലിനോട് ചേർന്നുള്ള "പഴയ നഗരം" 1619 നും 1799 നും ഇടയിൽ VOC യുടെ കാലഘട്ടത്തിൽ വികസിച്ചു. 1799-ൽ ചാർട്ടർ കാലഹരണപ്പെട്ട പരാജയപ്പെട്ട VOC-ൽ നിന്ന് ബറ്റാവിയയുടെ നിയന്ത്രണം ഡച്ച് ഗവൺമെന്റ് ഏറ്റെടുത്തതിന് ശേഷം 1809-നും 1942-നും ഇടയിൽ തെക്ക് "പുതിയ നഗരം" രൂപപ്പെട്ടു. മൂന്നാമത്തേത് 1945-ൽ സ്വാതന്ത്ര്യ പ്രഖ്യാപനം മുതൽ ആധുനിക ജക്കാർത്തയുടെ വികാസമായിരുന്നു. ഡച്ചുകാരുടെ കീഴിൽ ഇത് ബറ്റാവിയ (1619-1945) എന്നാണ് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്.   ജാപ്പനീസ് അധിനിവേശത്തിലും ആധുനിക കാലഘട്ടത്തിലും ജക്കാർത്ത (ഡച്ചിൽ) അല്ലെങ്കിൽ ജക്കാർത്ത ആയിരുന്നു.
## ആദ്യകാല രാജ്യങ്ങൾ (എഡി നാലാം നൂറ്റാണ്ട്)
വടക്കൻ പടിഞ്ഞാറൻ ജാവയിലെ ജക്കാർത്തയുടെ തീരപ്രദേശവും തുറമുഖവും ബിസിഇ നാലാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ബുണി സംസ്കാരം മുതൽ മനുഷ്യവാസ കേന്ദ്രമായിരുന്നു. വടക്കൻ ജക്കാർത്തയിലെ തുഗു ഉപജില്ലയിൽ നിന്ന് കണ്ടെത്തിയ തുഗു ലിഖിതമാണ് ജക്കാർത്തയിൽ നിന്ന് കണ്ടെത്തിയ ആദ്യകാല ചരിത്രരേഖ. ഇന്തോനേഷ്യൻ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പഴയ ലിഖിതങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. ഈ പ്രദേശം ഇന്ത്യാവൽക്കരിക്കപ്പെട്ട തരുമനഗര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു.

AD 397-ൽ പൂർണവർമ്മൻ രാജാവ് പടിഞ്ഞാറൻ ജാവയുടെ വടക്കൻ തീരത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന സുന്ദ പുര രാജ്യത്തിന്റെ പുതിയ തലസ്ഥാന നഗരമായി സ്ഥാപിച്ചു. തരുമനഗര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനം മിക്കവാറും വടക്കൻ ജക്കാർത്തയിലെ തുഗു ഉപജില്ലയ്ക്കും ബെക്കാസി റീജൻസി വെസ്റ്റ് ജാവയ്ക്കും ഇടയിലായിരിക്കാം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഇന്നത്തെ ബാന്റൻ, വെസ്റ്റ് ജാവ പ്രവിശ്യകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പ്രദേശത്തുടനീളം ഏഴ് സ്മാരക ശിലകൾ പൂർണവർമ്മൻ ഉപേക്ഷിച്ചു. അതിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരിലുള്ള ലിഖിതങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു.
## സുന്ദ രാജ്യം (669–1527)

തരുമാനഗരയുടെ ശക്തി ക്ഷയിച്ചതിനുശേഷം, അതിന്റെ പ്രദേശങ്ങൾ സുന്ദ രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമായി. ചൈനീസ് ഉറവിടം അനുസരിച്ച്, പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ ചൗ ജു-കുവ എഴുതിയ ചു-ഫാൻ-ചി, സുമാത്ര ആസ്ഥാനമായുള്ള ശ്രീവിജയ രാജ്യം സുമാത്ര, മലായ് ഉപദ്വീപ്, പടിഞ്ഞാറൻ ജാവ (സുന്ദ എന്നറിയപ്പെടുന്നു) എന്നിവ ഭരിച്ചു. സുന്ദ തുറമുഖത്തെ തന്ത്രപ്രധാനവും അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിക്കുന്നതുമാണെന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. സുന്ദയിൽ നിന്നുള്ള കുരുമുളക് അതിന്റെ ഉന്നത ഗുണനിലവാരത്തിന് പേരുകേട്ടതാണ്. കാർഷികവൃത്തിയിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്ന പ്രദേശത്തെ ജനങ്ങൾ അവരുടെ വീടുകൾ മരത്തൂണുകളിൽ പണിതിരുന്നു.

## അവലംബം

## Further reading

*
* 
*
*
*.
*.
*
*
* 
*.

## External links
* Pictures and Map from 1733 (Homannische Erben, Nuernberg-Germany)

വർഗ്ഗം:ജക്കാർത്തയുടെ ചരിത്രം
കോട്ട തുവാ ജക്കാർത്ത

ഇന്തോനേഷ്യയിലെ ജക്കാർത്തയിലെ പ്രഥമമായ നഗരകേന്ദ്രം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു സമീപസ്ഥലമാണ് **കോട്ട തുവാ ജക്കാർത്ത** (ഇന്തോനേഷ്യൻ ഭാഷയിൽ "ജക്കാർത്ത ഓൾഡ് ടൗൺ"), ഔദ്യോഗികമായി കോട്ട തുവാ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഔഡ് ബറ്റാവിയ ("പഴയ ബറ്റാവിയ" എന്നതിന് ഡച്ച്), ബെനെഡൻസ്റ്റാഡ് ("താഴത്തെ നഗരം", വെൽറ്റെവ്രെഡൻ, ഡി ബോവൻസ്റ്റാഡ് ("അപ്പർ സിറ്റി") അല്ലെങ്കിൽ കോട്ട ലാമ ("പഴയ പട്ടണം" എന്നതിന് ഇന്തോനേഷ്യൻ) എന്നും ഇത് അറിയപ്പെടുന്നു.

സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരത്തിന്റെ പ്രതാപകാലത്ത് തുറമുഖ നഗരം VOC യുടെ ഏഷ്യൻ ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന 17-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഡച്ച് ശൈലിയിലുള്ള ഘടനകൾ ഈ സൈറ്റിലുണ്ട്. വടക്കൻ ജക്കാർത്തയിലും പടിഞ്ഞാറൻ ജക്കാർത്തയിലും (കെലുരഹാൻ പിനാങ്‌സിയ, തമൻ സാരി, കെലുരഹൻ റോ മലക, തംബോറ) 1.3 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു. ഗ്ലോഡോക്കിലെ ചൈനീസ് നഗരകേന്ദ്രം കോട്ട തുവയുടെ ഭാഗമാണ്.
## ചരിത്രം

.പ്രധാന ലേഖനം: ബറ്റാവിയ, ഡച്ച് ഈസ്റ്റ് ഇൻഡീസ്
ജക്കാർത്ത പ്രദേശത്തെ ഡച്ചുകാരുടെ ആദ്യത്തെ മതിലുകളുള്ള സെറ്റിൽമെന്റായ പഴയ ബറ്റാവിയയുടെ ശേഷിപ്പാണ് കോട്ട തുവ. സ്വന്തം കോട്ടയുള്ള ഒരു ഉൾഭിത്തിയുള്ള നഗരമായിരുന്നു അത്. 17-19 നൂറ്റാണ്ടുകളിൽ ഡച്ച് ഈസ്റ്റ് ഇൻഡീസിന്റെ ആദ്യകാല തലസ്ഥാനമായി സ്ഥാപിതമായപ്പോൾ ഈ പ്രദേശത്തിന് പ്രാധാന്യം ലഭിച്ചു. ചുറ്റുമുള്ള കമ്പുങ്ങ് (ഗ്രാമങ്ങൾ), തോട്ടങ്ങൾ, നെൽവയലുകൾ എന്നിവയുമായി ഈ അകത്തെ മതിലുള്ള നഗരം വ്യത്യസ്തമായിരുന്നു. പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ യൂറോപ്യൻ നാവികർ "ഏഷ്യയുടെ രത്നം" എന്ന് വിളിക്കപ്പെട്ട ഈ പ്രദേശം ദ്വീപസമൂഹത്തിലെ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യവസായത്തിനുള്ളിലെ തന്ത്രപ്രധാനമായ സ്ഥാനം കാരണം വാണിജ്യ കേന്ദ്രമായിരുന്നു.
### ഡച്ച് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യ കമ്പനിയുടെ ആസ്ഥാനം
1526-ൽ, ഡെമാക് സുൽത്താനേറ്റ് അയച്ച ഫതഹില്ല, ഹിന്ദു പജാജരന്റെ തുറമുഖമായ സുന്ദ കേലപ ആക്രമിച്ചു. അതിനുശേഷം അദ്ദേഹം അതിനെ ജയകർത്ത എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്തു. 15 ഹെക്ടർ മാത്രം വലിപ്പമുള്ള ഈ പട്ടണത്തിന് ഒരു സാധാരണ ജാവനീസ് ഹാർബർ ലേഔട്ട് ഉണ്ടായിരുന്നു. 1619-ൽ ജാൻ പീറ്റർസൂൺ കോയന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ ഡച്ച് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനി (VOC) ജയക്കാർത്തയെ നശിപ്പിച്ചു. ഒരു വർഷത്തിനുശേഷം, പുരാതന കാലത്തെ ഡച്ച് പൂർവ്വികരായ ബറ്റാവിയറന്റെ പേരിൽ VOC "ബറ്റാവിയ" എന്ന പേരിൽ ഒരു പുതിയ നഗരം നിർമ്മിച്ചു. ഈ നഗരം സിലിവംഗ് നദിയുടെ കിഴക്കൻ തീരത്ത്, ഇന്നത്തെ ഫതഹില്ല സ്ക്വയറിനു ചുറ്റുമുള്ള കേന്ദ്രമായിരുന്നു. ബറ്റാവിയയിലെ നിവാസികളെ "ബറ്റവിയാനൻ" എന്ന് വിളിക്കുന്നു. പിന്നീട് "ബെറ്റാവി" ആളുകൾ എന്ന് അറിയപ്പെട്ടു. ബറ്റാവിയയിൽ അധിവസിച്ചിരുന്ന വിവിധ വംശീയ വിഭാഗങ്ങളുടെ പിൻഗാമികളാണ് ക്രിയോൾ പൗരന്മാർ.

1630-ൽ നഗരം മുൻ ജയകർത്തായുടെ അവശിഷ്ടമായ സിലിവുങ്ങിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ തീരത്തേക്ക് വ്യാപിച്ചു. കോട്ട (കാസ്റ്റീൽ ബറ്റാവിയ), നഗരമതിൽ, പൊതുചത്വര, പള്ളികൾ, കനാലുകൾ, മരങ്ങൾ നിറഞ്ഞ തെരുവുകൾ എന്നിവയാൽ പൂർണ്ണമായ ഡച്ച് നഗര ആസൂത്രണമനുസരിച്ചാണ് നഗരം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. കനാലുകളാൽ വേർതിരിച്ച നിരവധി ബ്ലോക്കുകളായി നഗരം ക്രമീകരിച്ചു. ഒരു കലാപം ആരംഭിച്ചേക്കുമെന്ന് അധികാരികൾ ഭയപ്പെട്ടിരുന്നതിനാൽ, തദ്ദേശീയരായ ഒരു ജവാനും നഗര മതിലുകൾക്കുള്ളിൽ താമസിക്കാൻ അനുവദിച്ചില്ല. ആസൂത്രിത നഗരമായ ബറ്റാവിയ 1650-ൽ പൂർത്തിയായി. ഈസ്റ്റ് ഇൻഡീസിലെ VOC യുടെ ആസ്ഥാനമായി ഇത് മാറുകയും സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരത്തിൽ നിന്ന് അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിക്കുകയും ചെയ്തു.

## അവലംബം

## Works cited

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## External links
* Sahabat Kota Tua 

വർഗ്ഗം:ജക്കാർത്തയിലെ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങൾ
തബിൻഷ്വെഹ്തി

**തബിൻഷ്വെഹ്തി** (, ; 16 ഏപ്രിൽ 1516 – 30 ഏപ്രിൽ 1550) 1530 മുതൽ 1550 വരെ ബർമ്മയിലെ (മ്യാൻമർ) രാജാവും ഒന്നാം ടൗങ്കൂ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ സ്ഥാപകനുമായിരുന്നു. 1287-ൽ പാഗൻ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ പതനത്തിനു ശേഷം ബർമ്മയിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സൈനിക പ്രവർത്തനങ്ങൾ (1534-1549) ഏറ്റവും വലിയ രാജ്യം സൃഷ്ടിച്ചു.

## മുൻകാലജീവിതം
1516 ഏപ്രിൽ 16-ന് ടൗങ്കൂവിലെ രാജാവായിരുന്ന മിംഗി ന്യോയുടേയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ വെപ്പാട്ടി ഖിൻ ഊവിൻറേയും മകനായി തബിൻഷ്വെഹ്തി ടൗങ്കൂ കൊട്ടാരത്തിലാണ് ജനിച്ചത്.

## അവലംബം
അവാ രാജ്യം

**അവാ രാജ്യം** (, ) 1364 മുതൽ 1555 വരെ അപ്പർ ബർമയിൽ (മ്യാൻമർ) നിലനിന്നിരുന്ന ഒരു പ്രബല രാജ്യമായിരുന്നു. 1365-ൽ സ്ഥാപിതമായ ഈ രാജ്യം, പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ പാഗൻ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ തകർച്ചയ്ക്ക് ശേഷം മധ്യ ബർമ്മ ഭരിച്ചിരുന്ന മൈൻസിങ്, പിൻയ, സാഗിംഗ് എന്നീ ചെറുരാജ്യങ്ങളുടെ പിൻഗാമിയായിരുന്നു.

മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന ചെറു രാജ്യങ്ങളെപ്പോലെതന്നെ, പാഗൻ രാജാക്കന്മാരുടെ വംശപരമ്പര അവകാശപ്പെട്ടിരുന്ന ബമറൈസ്ഡ് ഷാൻ രാജാക്കന്മാരാണ് അവയെ നയിച്ചിരുന്നത്. അവാൻ രാജാക്കന്മാരുടെ പൂർവ്വികർ ഷാൻ രാജാക്കന്മാരുടെ ഉയർച്ചയ്ക്കും പ്രാമുഖ്യത്തിനും മുമ്പ് മധ്യ ബർമ്മയിലെ ഷാൻ ഗ്രാമം ഭരിച്ചതിന്റെ രേഖയിൽ നിന്നുള്ള വിവരങ്ങൾ പ്രകാരം അവാൻ രാജാക്കന്മാരുടെ ഷാൻ വംശപാരമ്പര്യം തെറ്റായ വിവർത്തനത്തിൽ നിന്നാണ് വന്നതെന്ന് പണ്ഡിതന്മാർ വാദിക്കുന്നു.

## ചരിത്രം
വടക്കൻ ഷാൻ സംസ്ഥാനങ്ങൾ നടത്തിയ റെയ്ഡുകളെ തുടർന്നുള്ള സാഗിംഗ്, പിൻയ രാജ്യങ്ങളുടെ പതനത്തേത്തുടർന്ന് 1364-ൽ താഡോ മിൻബ്യയാണ് ഈ രാജ്യം സ്ഥാപിച്ചത്. ഇതിൻറെ നിലനിൽപ്പിൻറെ ആദ്യ വർഷങ്ങളിൽ, പാഗൻ രാജ്യത്തിന്റെ ശരിയായ പിൻഗാമിയായി സ്വയം അവരോധിച്ച അവാ രാജ്യം, തെക്കുഭാഗത്തെ മോൺ ഹന്തവാഡി രാജ്യത്തിനും വടക്കും കിഴക്കും ഷാൻ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കും പടിഞ്ഞാറ് റാഖൈൻ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കുമെതിരേ നിരന്തരമായ യുദ്ധങ്ങൾ നടത്തിക്കൊണ്ട് മുൻ സാമ്രാജ്യത്തെ വീണ്ടും കൂട്ടിച്ചേർക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. തൗങ്കൂവിനെയും ചില സമീപ ഷാൻ സ്റ്റേറ്റുകളെയും (കലയ്‌മിയോ, മൊഹ്‌നിൻ, മൊഗാങ്, ഹ്‌സിപാവ്) രാജ്യത്തിൻറെ ശക്തിയുടെ അത്യുന്നതകാലത്ത് അവർക്ക് പിടിച്ചടക്കാൻ കഴിഞ്ഞെങ്കിലും ബാക്കിയുള്ളവ തിരിച്ചുപിടിക്കുന്നതിൽ അവാ രാജ്യം അമ്പേ പരാജയപ്പെട്ടു. ഹന്തവാഡിയുമായുള്ള നാൽപ്പത് വർഷത്തെ യുദ്ധം (1385–1424) അവാ രാജ്യത്തെ തളർത്തി. 1420 മുതൽ 1480 കളുടെ ആരംഭം വരെ, ഒരു പുതിയ രാജാവ് എപ്പോഴൊക്കെ അധികാരത്തിലെത്തുന്നുവോ അപ്പോഴെല്ലാം അവാ രാജ്യം അതിന്റെ സാമന്ത പ്രദേശങ്ങളിൽനിന്ന് പതിവായി കലാപങ്ങൾ നേരിട്ടിരുന്നു. 1480 കളിലും 1490 കളിലും, തെക്ക് പ്രോം രാജ്യവും വടക്ക് അവായുടെ ആധിപത്യത്തിന് കീഴിലായിരുന്ന ഷാൻ രാജ്യങ്ങളും പിരിഞ്ഞു പോകുകയും, തൗങ്കൂ രാജവംശം അക്കാലത്ത് അതിന്റെ നാമമാത്ര അധിപനായ അവാ രാജ്യത്തെപ്പോലതന്നെ ശക്തമായി. 1510-ൽ തൗങ്കൂവും അവായിൽനിന്ന് വേർപിരിഞ്ഞു.

16-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യപാദത്തിൽ അവാ രാജ്യത്തിനു നേരേയുള്ള ഷാൻ റെയ്ഡുകൾ തീവ്രമായിരുന്നു. 1527-ൽ, പ്രോം രാജ്യവുമായി സഖ്യത്തിലേർപ്പെട്ടുകൊണ്ട് മൊഹ്‌നിൻ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള കോൺഫെഡറേഷൻ ഓഫ് ഷാൻ സ്റ്റേറ്റ്സ് അവാ രാജ്യത്തെ കൊള്ളയടിച്ചു. ശേഷം കോൺഫെഡറേഷൻ അവാ സിംഹാസനത്തിൽ നാമമാത്ര രാജാക്കന്മാരെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചുകൊണ്ട് അപ്പർ ബർമ്മയുടെ ഭൂരിഭാഗവും ഭരിക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രോം രാജ്യം കോൺഫെഡറേഷനുമായി സഖ്യത്തിലായിരുന്നതിനാൽ, ബാഗോ യോമ പർവതനിരയുടെ കിഴക്ക് ഭാഗത്ത്, തെക്കുകിഴക്കൻ മൂലയിൽ സ്ഥിതിചെയ്തിരുന്ന ചെറു രാജ്യമായ ടൗങ്കൂ മാത്രമേ അവസാനത്തെ ഏക സ്വതന്ത്ര രാജ്യമെന്ന പദവി കൈവശം വച്ചിരുന്നുള്ളൂ.

ടൗങ്കൂവിനെ നശിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള കോൺഫെഡറേഷന്റെ പരാജയം അത് ചെലവേറിയ പദ്ധതിയാണെന്ന് തെളിയിച്ചു. ശത്രു രാജ്യങ്ങളാൽ വലയംചെയ്യപ്പെട്ട തൗങ്കൂ രാജ്യം അവരുടെ സ്ഥാനം ഉറപ്പിക്കാൻ മുൻകൈയെടുക്കുകയും 1534-1541-ൽ കൂടുതൽ ശക്തരായ ഹന്തവാഡിയെ പരാജയപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. തൗങ്കൂ പ്രോമിനെതിരെ തിരിഞ്ഞപ്പോൾ, ഷാൻ കോൺഫെഡറേഷൻ വൈകി അവരുടെ സൈന്യത്തെ അയച്ചു. തൗങ്കൂ 1542-ൽ പ്രോം രാജ്യവും 1544-ൽ അവാ രാജ്യത്തിന് തൊട്ടുതാഴെയുള്ള ബഗാനും പിടിച്ചെടുത്തു. 1555 ജനുവരിയിൽ, ടൗങ്കൂ രാജവംശത്തിലെ രാജാവ് ബയ്ന്നൗങ് അവാ രാജ്യം കീഴടക്കിയതോടെ, ഏകദേശം രണ്ട് നൂറ്റാണ്ടുകളോളം അപ്പർ ബർമ്മയുടെ തലസ്ഥാനമെന്ന നിലയിലുള്ള നഗരത്തിന്റെ പങ്ക് അവസാനിപ്പിക്കപ്പെട്ടു.

## അവലംബം
കാലി ബെസാർ

സിലിവംഗ് നദിക്ക് സമാന്തരമായി, ജക്കാർത്തയിലെ പഴയ പട്ടണത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തേക്ക് വടക്ക് ഭാഗത്തുള്ള സുന്ദ കേലപയെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ചാനലിനെയാണ് **കാലി ബെസാർ** (ഡി ഗ്രൂട്ട് റിവിയർ) എന്ന പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ഗ്രാൻഡ് റിവർ എന്നർത്ഥം വരുന്ന ഈ ചാനൽ ഇപ്പോൾ തംബോറ ഉപജില്ലയിലെ കാലി ക്രുകുട്ടിന്റെ (ക്രുകുട്ട് നദി) ഭാഗമാണ്.
## ചരിതം
1631-1632-ൽ ജാക്കുസ് സ്പെക്സിന്റെ ഉത്തരവിൽ കാലി ബെസാറിൻറെ വളവ് ഒരിക്കൽ നേരെയാക്കി. പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ബറ്റേവിയയുടെ ആദ്യ ദിവസങ്ങളിൽ, കപ്പലുകൾ സാധാരണയായി കാലി ബെസാറിലെ കനാലിലൂടെ സഞ്ചരിച്ചിരുന്നു. ചരക്കിറക്കുന്നതും കപ്പൽ അറ്റകുറ്റപ്പണികൾ ചെയ്യുന്നതും ലോംഗ് കസ്റ്റീലിനു മുന്നിലുള്ള ഡോക്ക്യാർഡിലായിരുന്നു. നദീമുഖത്തുള്ള മണൽ നിക്ഷേപവും വലിപ്പവും അവയ്ക്ക് അധികദൂരം ചാനലിലൂടെ സഞ്ചരിക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. ബോട്ടുകൾ പിന്നീട് കുതിരകളും അടിമകളും വലിച്ചു. വലിയ കപ്പലുകളിലെ യാത്രക്കാരും ചരക്കുകളും ചെറിയ ബോട്ടുകളിലേക്കോ പത്തേമാരികളിലേക്കോ ഇറങ്ങിക്കയറിയിരുന്നു.

ഡച്ച് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനിയുടെ കാലഘട്ടത്തിൽ കാലി ബെസാറിൽ വെയർഹൗസുകൾ, സ്വകാര്യ വാസസ്ഥലങ്ങൾ, പള്ളികൾ, വിപണികൾ എന്നിവ പോലുള്ള പലതരം കെട്ടിടങ്ങൾ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. കാലി ബെസാറിലെ നിലവിലുള്ള ചില വിപണികളിൽ പച്ചക്കറി മാർക്കറ്റ്, വാഴപ്പഴം, ചിക്കൻ മാർക്കറ്റ്, റൈസ് മാർക്കറ്റ് എന്നിവയും ഉൾപ്പെടുന്നു. കാലി ബെസാർ ബാരട്ട് സ്ട്രീറ്റിലും കാലി ബെസാർ തിമൂർ സ്ട്രീറ്റിലും സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന നിരവധി കെട്ടിടങ്ങൾ യൂറോപ്യൻ വാസ്തുവിദ്യയിലുള്ളതാണ്. ഇത് പഴയ കെട്ടിടങ്ങൾ, ഓഫീസുകൾ, വെയർഹൗസുകൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടെയാണ് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. "പഴയ പട്ടണത്തിന്റെ" അന്തരീക്ഷം ആസ്വദിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന വിനോദ സഞ്ചാരികൾക്ക് ഈ കെട്ടിടങ്ങളുടെ നിലനിൽപ്പ് ചരിത്രപരമായ ഒരു ടൂറിസം ആകർഷണമായി മാറുന്നു.

കാലി ബെസാർ ഡച്ച് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനിയുടെ സമ്പദ് വ്യവസ്ഥയുടെ അടിത്തറയും ഒപ്പം ഒരു വ്യാപാരകേന്ദ്രവും ആയിരുന്നു. കപ്പലുകളുടെ നിർമ്മാണത്തിനും അവയുടെ അറ്റകുറ്റപ്പണികൾക്കും, ജോലി ചെയ്യാനുള്ള തൊഴിലാളികൾക്കോ അടിമകൾക്കോ വേണ്ടിയുള്ള കെട്ടിടങ്ങളും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു. പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ പ്രാരംഭത്തിൽ കാലി ബെസാർ ഒരു എലൈറ്റ് റെസിഡൻഷ്യൽ ഏരിയയായി കണ്ടു. പിന്നീട് അന്താരാഷ്ട്ര വ്യാപാരത്തിനുള്ള ഓഫീസുകളുടെ കേന്ദ്ര പ്രദേശമായി ഇത് മാറി. ഇതിൻറെ ഒരു ഉദാഹരണം റെഡ് സ്റ്റോർ കെട്ടിടമാണ്. ചൈനീസ് കുടിയേറ്റക്കാരുടെ പല വീടുകളും ഒരുകാലത്ത് പ്രദേശത്തിന് ചുറ്റും നിർമ്മിച്ചതാണെങ്കിലും അവയിൽ പലതും പിന്നീട് 1740 ലെ ബറ്റാവിയ വംശഹത്യയിൽ കത്തി നശിച്ചു.

1632 ൽ സിലിവാംഗിന്റെ വളവ് നേരെയാക്കിയ ശേഷം കടലിൽ നിന്ന് ചെറിയ കപ്പലുകൾക്ക് ഇടയ്ക്കരയിൽ നിന്ന് തുറമുഖത്തേക്ക് സാധനങ്ങൾ കൊണ്ടുവരാൻ കഴിയുന്ന വിധത്തിൽ കാലി ബെസാർ നിരവധി തവണ അതിന്റെ പ്രവർത്തനം മാറ്റി. 1870 മുതൽ, വാണിജ്യ കമ്പനികൽ കാലി ബെസാറിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുകയും 1960 കളിൽ ഇത് അന്താരാഷ്ട്ര വാണിജ്യത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന പ്രദേശങ്ങളാകുകയും ചെയ്തു.

കാലി ബേസാർ വാണിജ്യ കേന്ദ്രമായതിന്റെ വളർച്ച പള്ളിയുടെയും വിപണിയുടെയും സാന്നിധ്യത്തിൽ ഇല്ലാതായി. 1885-ൽ കാലി ബെസാറിൽ നിന്ന് 10 കിലോമീറ്റർ (6.2 മൈൽ) അകലെയുള്ള തൻജംഗ് പ്രിയോക്ക് തുറമുഖത്തിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായതോടെ ഒരു വ്യാപാര കേന്ദ്രമെന്ന നിലയിൽ അതിന്റെ സ്ഥാനം ഏതാണ്ട് സ്ഥാനഭ്രംശം സംഭവിച്ചു. മലേറിയ പൊട്ടിപ്പുറപ്പെടുന്നത് ഈ പ്രദേശത്തെ പുതിയ ബിസിനസ്സുകൾക്ക് അനുയോജ്യമല്ലാതാക്കി. 1900 മുതൽ, നിരവധി തൊഴിലുടമകൾ നൂർഡ്‌വിജ്ക് സ്ട്രാറ്റിലേക്കും റിജ്‌സ്വിക്ക് സ്‌ട്രാറ്റിലേക്കും ഓൾഡ് ടൗണിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തേക്ക് മാറിത്താമസിച്ചു.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:കനാലുകൾ
ലിസു ജനത

**ലിസു ജനത** (Lisu: ; , ; ; ) മ്യാൻമർ (ബർമ), തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ചൈന, തായ്‌ലൻഡ്, ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ അരുണാചൽ പ്രദേശ് എന്നിവിടങ്ങളിലെ മലമ്പ്രദേശങ്ങളിൽ അധിവസിക്കുന്ന ഒരു ടിബറ്റോ-ബർമൻ വംശീയ വിഭാഗമാണ്.

ചൈനയിലെ യുനാൻ, സിഷ്വാൻ പ്രവിശ്യകളിലെ ലിജിയാങ്, ബയോഷാൻ, നുജിയാങ്, ദെഖെൻ, ദെഹോങ് പ്രിഫെക്ചറുകളിലായി ഏകദേശം 730,000 ലിസു ജനങ്ങൾ ഉണ്ട്. ചൈന ഔദ്യോഗികമായി അംഗീകരിച്ച 56 വംശീയ വിഭാഗങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ലിസു. 600,000 ലിസു ജനസംഖ്യയുള്ള മ്യാൻമറിൽ, ലിസു ജനതയെ 135 വംശീയ വിഭാഗങ്ങളിൽ ഒന്നായി കണക്കാക്കുന്നു. രാജ്യത്തിന്റെ വടക്ക് ഭാഗത്തായി അധിവിസ്ക്കുന്ന ലിസു ജനത കച്ചിൻ സംസ്ഥാനം (പുട്ടാവോ, മൈറ്റ്ക്വിന, ദനായി, വെയ്ങ്‌മാവ്, ഭമോ), ഷാൻ സംസ്ഥാനം, (മോമെയ്ക് , നംഹ്‌സാൻ, ലാഷിയോ, ഹോപാങ്, കോകാങ്), തെക്കൻ ഷാൻ സംസ്ഥാനം (നാംസാങ്, ലോയ്‌ലെം, മോങ്‌ടൺ) കൂടാതെ, സഗയിംഗ് ഡിവിഷൻ (കഥ, ഖംതി), മാൻഡലെ ഡിവിഷൻ (മോഗോക്ക്, പൈൻ ഓ എൽവിൻ) എന്നിവിടങ്ങളിലാണുള്ളത്. തായ്‌ലൻഡിൽ താമസിക്കുന്ന ഏകദേശം 55,000 പേർ അവിടുത്തെ ആറ് പ്രധാന മലയോര ഗോത്രങ്ങളിൽ ഒന്നിൽപ്പെടുന്നു. അവർ പ്രധാനമായും വിദൂര പർവതപ്രദേശങ്ങളിൽ അധിവസിക്കുന്നു. ലിസു ഗോത്രത്തിൽ 58-ലധികം വ്യത്യസ്ത വംശങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഓരോ കുടുംബ വംശത്തിനും അതിന്റേതായ പേരോ കുടുംബപ്പേരോ ഉണ്ട്. ഗോത്ര വംശങ്ങളിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഏറ്റവും വലിയ കുടുംബ വംശങ്ങൾ ലായെമായെ ഫാ, ബ്യാ ഫാ, തോൺ ഫാ, എൻഗ്വാ ഫാ (നഗ്വാസാഹ്), നാവ് ഫാ, സ്യൂ ഫാ, ഖാവ് ഫാ എന്നിവയാണ്. പ്രാകൃത കാലത്ത് വേട്ടക്കാരെന്ന നിലയിൽ സ്വന്തം ജോലിയിൽ നിന്നാണ് മിക്ക കുടുംബപ്പേരുകളും ഉരുത്തിരിഞ്ഞത്. എന്നിരുന്നാലും, പിന്നീട് അവർ പല ചൈനീസ് കുടുംബപ്പേരുകളും സ്വീകരിച്ചു. അവരുടെ സംസ്കാരത്തിന് യി ജനങ്ങളുമായോ നുവോസു (ലോലോ) സംസ്കാരവുമായോ പങ്കുവയ്ക്കുന്ന ചില സ്വഭാവങ്ങളുമുണ്ട്.

## ചരിത്രം
ലിസു ചരിത്രം ഗീതികളുടെ രൂപത്തിൽ ഒരു തലമുറയിൽ നിന്ന് അടുത്തതിലേക്ക് കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുന്നു. ഇന്ന്, വളരെ നീളമുള്ളതായ ഈ ഗീതങ്ങൾ  അവർക്ക് ഒരു രാത്രി മുഴുവൻ പാടാൻ കഴിയും. ഇന്നത്തെ ടിബറ്റുകാർ പീഠഭൂമിയിൽ എത്തുന്നതിന് വളരെ മുമ്പുതന്നെ കിഴക്കൻ ടിബറ്റിൽ ലിസു ഉത്ഭവിച്ചുവെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ലിസു പണ്ഡിതന്മാർ നടത്തിയ ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത് അവർ അവിടെനിന്ന് വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ യുനാനിലേക്ക് നീങ്ങിയെന്നാണ്. ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി അവർ ബാവോഷനും ടെങ്‌ചോംഗ് സമതലത്തിനും കുറുകെയുള്ള ഒരു പ്രദേശത്ത് താമസിച്ചിരുന്നു. ലിസു, യി, ലാഹു, അഖ എന്നിവ ബർമീസ്, ടിബറ്റൻ ഭാഷകളുമായി വിദൂര ബന്ധമുള്ള ടിബറ്റൻ-ബർമൻ ഭാഷകളാണ്. ഹാൻ ചൈനീസ് വംശത്തിലെ മിംഗ് രാജവംശത്തിനു ശേഷം, ഏകദേശം 1140-1644 CE യിൽ കിഴക്കൻ, തെക്കൻ ലിസു ഭാഷകളും സംസ്കാരവും ഹാൻ സംസ്കാരത്താൽ വളരെയധികം സ്വാധീനിക്കപ്പെട്ടു. ചൈനയിലെ യുനാനിലെ യിൻജിയാംഗിലുള്ള തായ്‌പിംഗ് ഗ്രാമം 1,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ലു ഷി ലിസു ജനതയാണ് ആദ്യമായി സ്ഥാപിച്ചത്. 18-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിൽ, യിൻജിയാങ്ങിലെ ലിസു ജനത ബർമ്മയിലെ മൊമെയിക്കിലേക്ക് മാറാൻ തുടങ്ങി. മൊഗോക്കിലേക്കും തെക്കൻ ഷാൻ സംസ്ഥാനത്തിലേക്കും മാറിയ തെക്കൻ ലിസുവിന്റെ ജനസംഖ്യ പിന്നീട് 19-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ വടക്കൻ തായ്‌ലൻഡിലേക്ക് മാറി. യിയുടെ പിൻഗാമികളായ മൂന്ന് ലോലോ ഗോത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ലിസു. യി ഗോത്രത്തിന് (അല്ലെങ്കിൽ നുവോസു)  ഇപ്പോഴും ലിസു, മ്യാൻമർ ഭാഷകളുമായി വളരെ അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. 

## അവലംബം
ഗർഭസ്ഥ ശിശു

ലഘുചിത്രം|ഒരു ഗർഭസ്ഥ ശിശു.
ഗർഭാശയത്തിനുള്ളിൽ വികസിക്കുകയും വളരുകയും ചെയ്യുന്ന ജനിക്കാത്ത ശിശുവിനെ **ഗർഭസ്ഥ ശിശു** (ഫീറ്റസ്) എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ബീജത്തിലൂടെ അണ്ഡത്തിൽ ബീജസങ്കലനം നടന്ന് 8 ആഴ്ച കഴിഞ്ഞ് ഗർഭസ്ഥ ശിശുവിന്റെ കാലഘട്ടം ആരംഭിക്കുകയും ജനനസമയത്ത് അവസാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

## പദോൽപ്പത്തി
ഫീറ്റസ് (ഗർഭസ്ഥ ശിശു) എന്ന ലാറ്റിൻ വാക്ക്  ഫെറ്റസ് ("സന്താനങ്ങൾ", "പ്രജനനം", "കുഞ്ഞുങ്ങളെ വിരിയിക്കൽ") ഗ്രീക്ക് "φυτώ" എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

## ഗർഭസ്ഥ ശിശുവിന്റെ വികാസം

###### 9 മുതൽ 16 ആഴ്ചകൾ വരെ (2 മുതൽ 3.6 മാസം വരെ)
മനുഷ്യരിൽ ബീജസങ്കലനം കഴിഞ്ഞ് ഒമ്പത് ആഴ്ചകൾക്ക് ശേഷമാണ് ഗർഭസ്ഥ ശിശുവിന്റെ ഘട്ടം ആരംഭിക്കുന്നത്.  ഗർഭസ്ഥ ശിശുവിന്റെ വലിപ്പത്തിന്റെ പകുതിയോളം തലയാണ്. ഹൃദയം, കൈകൾ, കാലുകൾ, മസ്തിഷ്കം, മറ്റ് അവയവങ്ങൾ എന്നിവ നിലവിലുണ്ട്, പക്ഷേ അവ വികസനത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ മാത്രമാണ്. അവയ്ക്ക് ചെറുതായ പ്രവർത്തനമുണ്ട്. വികസനത്തിന്റെ ഈ ഘട്ടത്തിൽ, പേശികൾ, മസ്തിഷ്കം എന്നിവ വികസിക്കാൻ തുടങ്ങുമ്പോൾ അനിയന്ത്രിതമായ ചലനങ്ങളും ഞെരുക്കങ്ങളും സംഭവിക്കുന്നു.

###### 17 മുതൽ 25 ആഴ്ചകൾ വരെ (3.6 മുതൽ 6.6 മാസം വരെ)
ആദ്യമായി ഗർഭിണിയായ സ്ത്രീക്ക് (നല്ലിപ്പറസ്) സാധാരണയായി ഏകദേശം 21 ആഴ്‌ചയിൽ ഗര്ഭപിണ്ഡത്തിന്റെ ചലനം അനുഭവപ്പെടുന്നു, അതേസമയം മുമ്പ് പ്രസവിച്ച ഒരു സ്ത്രീക്ക് സാധാരണയായി 20 ആഴ്‌ചയ്‌ക്കുള്ളിൽ ചലനങ്ങൾ അനുഭവപ്പെടും. അഞ്ചാം മാസത്തിന്റെ അവസാനത്തോടെ ഗർഭസ്ഥ ശിശുവിന് ഏകദേശം 20 സെ.മീ (8 ഇഞ്ച്) നീളമുണ്ടാവും.

###### 26 മുതൽ 38 വരെ ആഴ്ചകൾ വരെ (6.6 മുതൽ 8.6 മാസം വരെ)
ശരീരത്തിലെ കൊഴുപ്പിന്റെ അളവ് അതിവേഗം വർദ്ധിക്കുന്നു. ശ്വാസകോശം പൂർണ്ണമായും പാകമായിട്ടില്ല. സെൻസറി കോർട്ടക്സും തലാമസും തമ്മിലുള്ള ന്യൂറൽ കണക്ഷനുകൾ ഗർഭാവസ്ഥയുടെ 24 ആഴ്ചകളിൽ തന്നെ വികസിക്കുന്നു, ചുരുങ്ങിയ ബോധം, സ്വപ്നം, വേദന അനുഭവപ്പെടാനുള്ള കഴിവ് എന്നിവ ഉണ്ടാകുമ്പോൾ അവയുടെ പ്രവർത്തനത്തിന്റെ ആദ്യ തെളിവ് ഏകദേശം 30 ആഴ്ച വരെ സംഭവിക്കുന്നില്ല. അസ്ഥികൾ പൂർണ്ണമായും വികസിച്ചവയാണ്. പക്ഷേ ഇപ്പോഴും മൃദുവും വഴങ്ങുന്നതുമാണ്. ഇരുമ്പ്, കാൽസ്യം, ഫോസ്ഫറസ് എന്നിവ കൂടുതൽ സമൃദ്ധമായി കാണുന്നു. വിരലുകളുടെ അറ്റത്ത് നഖങ്ങൾ വരുന്നു. തലമുടി കട്ടിയുള്ളതുമായി മാറുന്നു.ബീജസങ്കലനത്തിനു ശേഷം ഏകദേശം 38-ാം ആഴ്ചയിൽ  ജനനം ആസന്നമായിരുന്നു.

## അതിജീവന സാധ്യത

## ഇതും കാണുക

* ഭ്രൂണം

## അവലംബം


വർഗ്ഗം:പ്രത്യുൽപ്പാദനം
സാഗയിംഗ് രാജ്യം

**സാഗയിംഗ് രാജ്യം** (, ) 1315 മുതൽ 1365 വരെ മൈൻസിങ് രാജവംശത്തിന്റെ ഇളമുറ ശാഖ ഭരിച്ചിരുന്ന ഒരു ചെറിയ രാജ്യമായിരുന്നു. യഥാർത്ഥത്തിൽ പിന്യ രാജ്യത്തിന്റെ വടക്കൻ പ്രവിശ്യയായിരുന്ന സാഗയിംഗ്, രാജകുമാരൻ സാ യുൻ തന്റെ പിതാവായ തിഹാതു രാജാവിൽ നിന്ന് 1315-17 ൽ സ്വയംഭരണത്തിനായി പോരാടിയതിന് ശേഷം യഥാർത്ഥത്തിൽ ഒരു സ്വതന്ത്ര രാജ്യമായി. തിഹാതുവിന്റെ മരണശേഷം 1325-ൽ പിന്യയിൽ നിന്ന് സാഗിംഗ് ഔപചാരികമായി വേർപിരിഞ്ഞു. അപ്രധാനമായ ഈ ചെറിയ വടക്കൻ ചെറിയ സംസ്ഥാനം  പ്രധാനമായും പിന്യയുടെ ആന്തരിക ഭിന്നതകൾ കാരണം അടുത്ത നാല് പതിറ്റാണ്ടുകളായി സ്വതന്ത്രമായി തുടർന്നു.

## ചരിത്രം
പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിൽ, മധ്യ ബർമയിലെ പാഗന്റെ പിൻഗാമിയായി അധികാരത്തിലേറിയ രാഷ്ട്രമായ മൈൻസിങിൻറെ വടക്കേയറ്റത്തെ സാമന്ത സംസ്ഥാനമായിരുന്നു സാഗയിംഗ്. രാജ്യത്തിൻറെ വടക്കൻ പ്രവിശ്യയിൽ ഐരാവഡി താഴ്‌വരയിലെ മൂന്ന് പ്രധാന ധാന്യ കലവറകളിൽ ഒന്നായ മു താഴ്‌വര ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു. സാഗയിങ്ങിന്റെ വടക്ക് ഭാഗത്ത് ഇന്നത്തെ വടക്കൻ ബർമ്മയും തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ യുനാനും ഉൾപ്പെട്ട മംഗോളിയൻ സാമ്രാജ്യത്തിലെ ഷെങ്‌മിയാൻ പ്രവിശ്യ 1280-കൾ മുതൽ മംഗോളിയക്കാർ പാഗൻ സാമ്രാജ്യത്തിൽ നിന്ന് പിടിച്ചെടുത്തിരുന്നു. 1300-01-ൽ മംഗോളിയക്കാർ മറ്റൊരു ആക്രമണം നടത്തിയെങ്കിലും പൂർണ്ണമായി തകർക്കാൻ കഴിയാത്തതിനാൽ 1303-ൽ വടക്കൻ ബർമ്മയെ പൂർണ്ണമായും ഉപേക്ഷിച്ചു. മൈൻസിങിലെ ഭരണാധികാരികളായ അതിൻഖയ, യസതിംഗ്യൻ, തിഹാതു എന്നിവർ-വടക്കൻ ബർമ്മയെ തിരിച്ചുപിടിക്കാൻ പരിശ്രമിച്ചുവെങ്കിലും ടാഗൗങ്ങ് പട്ടണത്തിൽ കൂടുതലായി മറ്റൊന്നും ലഭിച്ചില്ല. വിവിധ ഷാൻ സംസ്ഥാനങ്ങളും നാമമാത്രമായ മംഗോളിയൻ സാമന്തരും ഐരാവഡി താഴ്‌വരയ്ക്ക് ചുറ്റും വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് മുതൽ തെക്ക് കിഴക്ക് വരെയുള്ള മുഴുവൻ അർദ്ധവൃത്തത്തിലും ആധിപത്യം സ്ഥാപിച്ചു. 1313-ൽ, ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന അവസാനത്തെ സഹോദരനായിരുന്ന തിഹാതു, പിൻയയെ പാഗന്റെ നിയമപ്രകാരമുള്ള പിൻഗാമി രാജ്യമായി സ്ഥാപിച്ചു. ചരിത്ര തലസ്ഥാനമായ പാഗന് (ബഗാൻ) പകരം അദ്ദേഹം മു താഴ്വരയോട് അടുത്തുള്ള  ക്യോക്‌സെ ഗ്രാനറിയിലെ പിന്യയെ പുതിയ തലസ്ഥാനമാക്കി.

## അവലംബം
ഭുജിയ കോട്ട, ഭുജ്

ഇന്ത്യയിൽ ഗുജറാത്തിലെ കച്ച് ജില്ലയിലെ ഭുജ് പട്ടണത്തിന്റെ പ്രാന്തപ്രദേശത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു കോട്ടയാണ് **ഭുജിയ** കോട്ട, ഭുജ് . പട്ടണത്തിന് അഭിമുഖമായി ഭുജിയ കുന്നിൻ മുകളിലാണ് കോട്ട നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്.     

## ചരിത്രം
ജഡേജ മേധാവികൾ നഗരത്തിന്റെ പ്രതിരോധത്തിനായി നിർമ്മിച്ചതാണ് ഈ കോട്ട. കച്ച് രാജ്യത്തിന്റെ ഭരണാധികാരിയായ റാവു ഗോഡ്ജി ഒന്നാമൻ (1715-1718) ഭുജിന് വേണ്ടിയുള്ള ഒരു പ്രതിരോധ പ്രവർത്തനമെന്ന നിലയിൽ ഭുജിയ കോട്ടയുടെ നിർമ്മാണം ആരംഭിച്ചു. എന്നിരുന്നാലും, അദ്ദേഹത്തിന്റെ മകൻ ദേശാൽജി ഒന്നാമന്റെ (1718-1741) ഭരണകാലത്താണ് പ്രധാന ജോലിയും പൂർത്തീകരണവും നടന്നത്. തലസ്ഥാനമായ ഭുജിന്റെ പ്രതിരോധത്തിന് കൂടുതൽ സഹായമായി ഈ കുന്ന് ഉറപ്പിച്ചു. ദേശാൽജിയുടെ കാലത്ത് കച്ചിലെ ദിവാൻ ദേവകരൻ ഷേത്ത് ഞാൻ കുന്ന് കോട്ടക്കായി തീരുമാനിക്കുന്നതിനു നേതൃത്വം നൽകി.    1700-1800 വർഷങ്ങളിൽ കച്ചിലെ രജപുത്ര ഭരണാധികാരികളുമായും  സിന്ധിൽ നിന്നുള്ള മുസ്ലീം ആക്രമണകാരികളുമായും ഗുജറാത്തിലെ മുഗൾ ഭരണാധികാരികളുമായും  ആറ് പ്രധാന യുദ്ധങ്ങൾ  കോട്ടയുടെ നിർമ്മാണത്തിന് ശേഷം  നടന്നതായി അറിയുന്നു.   

ഭുജിയ കോട്ടയിൽ നടന്ന ആദ്യത്തെ പ്രധാന യുദ്ധം ദേശാൽജി ഒന്നാമന്റെ ഭരണത്തിന്റെ ആദ്യഘട്ടത്തിലാണ്, അക്കാലത്ത് ഗുജറാത്തിലെ മുഗൾ വൈസ്രോയി ആയിരുന്ന ഷേർബുലന്ദ് ഖാൻ കച്ച് ആക്രമിച്ചപ്പോൾ. ആരാധനയ്‌ക്കായി നാഗ് ക്ഷേത്രം സന്ദർശിക്കാനെന്ന വ്യാജേന ഒരു തന്ത്രത്തിലൂടെ നാഗാ ബാവാസിന് ഭുജിയ കോട്ടയുടെ കവാടം തുറക്കുകയും ഷെർ ബുലന്ദ് ഖാന്റെ സൈന്യത്തിനെതിരായ പോരാട്ടത്തിൽ പങ്കുചേരുകയും ചെയ്‌തപ്പോൾ കച്ചിലെ സൈന്യം അപകടകരമായ അവസ്ഥയിലായിരുന്നു. . അന്നുമുതൽ നാഗപഞ്ചമി നാളിൽ നടക്കുന്ന ഘോഷയാത്രയിൽ നാഗ ബാവയ്ക്കും അവരുടെ നേതാവിനും പ്രാധാന്യമുണ്ട്. 

1819-ൽ കച്ച് ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ ആധിപത്യം അംഗീകരിച്ചപ്പോൾ ബ്രിട്ടീഷ് കേണൽ വില്യം കയർ കോട്ട ഏറ്റെടുത്തു.  1947 -ൽ ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുശേഷം ഈ കോട്ട ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിന്റെ കൈവശത്തിലായിരുന്നു. 2001 ലെ ഗുജറാത്ത് ഭൂകമ്പത്തെത്തുടർന്ന് അവർക്കായി പുതിയ ക്യാമ്പസ് നിർമ്മിച്ചതിന് ശേഷമാണ് സൈന്യം കോട്ട വിട്ടത്.  

## സവിശേഷതകൾ
ഭുജിയ കോട്ട ഇന്ന് ഭാഗികമായി തകർന്ന നിലയിലാണ്. എന്നാൽ, ചരിത്രപ്രാധാന്യമുള്ള കോട്ടയുടെ പുനരുദ്ധാരണത്തെ ഗുജറാത്ത് സർക്കാർ അവഗണിക്കുകയാണ്. രണ്ട് പ്രധാന കവാടങ്ങൾ കടന്ന് വേണം കോട്ടയിലേക്ക് പ്രവേശിക്കാൻ. ക്രമരഹിതമായ വിസ്തൃതിയുള്ള ചില ചിതറിക്കിടക്കുന്ന കെട്ടിടങ്ങളുണ്ട്. പാരപെറ്റ് ഭിത്തി മുകൾഭാഗത്താണ്, അത് ദുർബലവും കേടായതുമാണ്. 

## ഗാലറി

പ്രമാണം:Mount de bhuj - fort.jpg|കോട്ടയുടെ പ്രവേശന കവാടം
പ്രമാണം:Mount de bhuj - fort- entrance.jpg|കോട്ടയുടെ പ്രവേശന കവാടം
പ്രമാണം:Inside fort- bhujiyo dunger.jpg|കോട്ടയ്ക്കുള്ളിൽ
പ്രമാണം:Golden view.jpg|മതിലിന്റെ ഭാഗം
പ്രമാണം:Mount de bhuj.jpg|മതിലിന്റെ ഭാഗം
പ്രമാണം:Amazing golden view.jpg|മതിലിന്റെ ഭാഗം
പ്രമാണം:Bhujang Naga Temple, Bhujia Hill, Bhuj, Kutch Gujarat.jpg|ഭുജംഗ് നാഗ ക്ഷേത്രവും കോട്ടയും
പ്രമാണം:Smritivan 2001 Gujarat earthquake memorial garden in Bhuj, Gujarat, India.jpg|സ്മൃതിവൻ


## ഇതും കാണുക

* ഭുജിയ കുന്ന്

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ഗുജറാത്തിലെ ചരിത്രസ്മാരകങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ കോട്ടകൾ
വർഗ്ഗം:ഗുജറാത്തിലെ കോട്ടകൾ
മ്രൗക്-യു

**മ്രൗക്-യു ( )** മ്യാൻമറിലെ വടക്കൻ റാഖൈൻ സംസ്ഥാനത്തെ ഒരു പട്ടണമാണ്. മ്രൗക്-യു ജില്ലയുടെ ഉപമേഖലയായ മ്രൗക്-യു ടൗൺഷിപ്പിന്റെ തലസ്ഥാനമാണിത്. പ്രാദേശിക റാഖൈൻ (അരാക്കനീസ്) ജനങ്ങൾ മ്രൗക്ക് യു പട്ടണത്തിന് വലിയ സാംസ്കാരിക പ്രാധാന്യം നൽകുന്നതു കൂടാതെ പ്രധാന പുരാവസ്തു സൈറ്റുകളുടെ സ്ഥാനവുമാണിത്. 1430 മുതൽ 1785 വരെയുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ, ഇത് ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലുതും ശക്തവുമായ റാഖൈൻ രാജ്യമായ മ്രൗക്-യു രാജ്യത്തിൻറെ തലസ്ഥാനമായിരുന്നു.

## ഭൂമിശാസ്ത്രം
കാലാടൻ നദിയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 11 കിലോമീറ്റർ (6.8 മൈൽ) കിഴക്കായി അതിന്റെ ചെറിയ പോഷകനദികളുടെ തീരത്താണ് മ്രൗക്-യു പട്ടണം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കാലാടൻ നദിയുടെ എക്കൽ സമതലത്തിന്റെ കിഴക്ക് ഭാഗത്ത് റാഖൈൻ യോമ പർവ്വതത്തിൻറെ ഒരൽപ്പം ഉന്തിനിൽക്കുന്ന ഭാഗത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ പട്ടണത്തിന് ചുറ്റുമുള്ള ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങൾ കുന്നുകളാണെങ്കിലും ധാരാളം ചതുപ്പുനിലങ്ങളും കണ്ടൽക്കാടുകളും തടാകങ്ങളും ഇത് ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.

## കാലാവസ്ഥ
എല്ലാ റാഖൈൻ സംസ്ഥാനങ്ങളേയും പോലെ, മ്രൗക് യു പട്ടണവും ഒരു തീരദേശ ഉഷ്ണമേഖലാ മൺസൂൺ മഴക്കാടുകളുടെ കാലാവസ്ഥാ (Köppen *Am*) പ്രദേശത്താണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ മൺസൂണിൽ നിന്ന് പ്രതിവർഷം 3,600 മില്ലിമീറ്റർ അല്ലെങ്കിൽ 140 ഇഞ്ച് മഴ ഈ നഗരത്തിന് ലഭിക്കുന്നതിനാൽ ഇത് മ്യാൻമറിലെ ഏറ്റവും ഈർപ്പമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നായി മാറുന്നു. മഴക്കാലം സാധാരണയായി മെയ് അവസാനത്തോടെ ആരംഭിച്ച് ഒക്ടോബർ പകുതിയോടെ അവസാനിക്കുന്നു.

ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശത്താണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നതെങ്കിൽക്കൂടി വരണ്ട വടക്കുകിഴക്കൻ മൺസൂൺ കാലത്ത് മ്രൗക്-യു പട്ടണം താഴ്ന്ന താപനിലയും ആസ്വദിക്കുന്നു. ഒക്ടോബർ പകുതി മുതൽ മാർച്ച് പകുതി വരെയുള്ള തണുത്ത സീസണിൽ  താപനില 13 °C അല്ലെങ്കിൽ 55.4 °F വരെ താഴാവുന്നതാണ്. ഈ സീസൺ മ്യാൻമറിലെ ടൂറിസ്റ്റ് സീസണുമായി ഒത്തുപോകുന്നു. 2011 ജൂലൈ 19-ന് പെയ്ത മഴ ഏകദേശം 24 സെന്റീമീറ്ററായിരുന്നു (9.4 ഇഞ്ച്), ഇത് 33 വർഷത്തിനിടയിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന മഴയായിരുന്നു. 2011 ജൂലൈയിൽ തുടർച്ചയായി പെയ്ത കനത്ത മഴയിൽ ഇവിടെ വെള്ളപ്പൊക്കമുണ്ടായി.

## ചരിത്രം
1433-ൽ രാജാവ് മിൻ സോ മോൺ, അവസാനത്തെ ഏകീകൃത അരക്കാനീസ് രാജ്യത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായി മ്രൗക്-യു പട്ടണം സ്ഥാപിച്ചു. പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ പ്രാരംഭത്തിൽ പട്ടണത്തിൻറെ വലിപ്പം 160,000 ജനങ്ങളെ ഉൾക്കൊള്ളുംവിധമായി. 1784-ൽ ബർമീസ് കോൺബോംഗ് രാജവംശം കീഴടക്കുന്നത് വരെയുള്ള കാലത്ത് മ്രൗക്-യു പട്ടണം രാജ്യത്തിന്റെയും 49 രാജാക്കന്മാരുടെയും തലസ്ഥാനമായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. മ്രൗക്-യു പട്ടണത്തിൻറെ ചരിത്രത്തെ ആദ്യകാല കാലഘട്ടം (1430-1530), മധ്യകാലം (1531-1638), അവസാന കാലഘട്ടം (1638-1784) എന്നിങ്ങനെ മൂന്ന് കാലഘട്ടങ്ങളായി തരം തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. അറാക്കൻ പുരാവസ്തുക്കളിൽ, ബുദ്ധമതം എവിടെയാണ് കുടിയിരുന്നത് എന്നതിന് യുക്തിസഹമായ തെളിവുകൾ നൽകുന്നതായി കാണുന്നു. 16-ഉം 17-ഉം നൂറ്റാണ്ടുകളിലെ മ്രൗക് യു പട്ടണത്തിൻറെ സുവർണ്ണ കാലത്ത് ട്യൂഡർ രാജാക്കന്മാർ, മുഗളന്മാർ, അയുത്തായ രാജാക്കന്മാർ, മ്യാൻമറിലെ അവാ (ഇൻവ), തൗങ്കൂ, ഹന്തവാഡി രാജാക്കന്മാരുടെ കാലത്തിന് സമകാലികമായിരുന്നു ഈ പട്ടണം. 30 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള കോട്ട കൊത്തളങ്ങളുടേയും കനാലുകളുടെയും സങ്കീർണ്ണമായ ശൃംഖലയാൽ ഉറപ്പിക്കപ്പെട്ട ഒരു കോസ്‌മോപൊളിറ്റൻ പട്ടണമായിരുന്നു അക്കാലത്ത് മ്രൗക്-യു.
## Notes

## അവലംബം
ഭുജിയ കുന്ന്

ഇന്ത്യയിലെ ഗുജറാത്തിലെ കച്ച് ജില്ലയിലെ ഭുജ് പട്ടണത്തിന്റെ പ്രാന്തപ്രദേശത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു കുന്നാണ് **ഭുജിയ കുന്ന്** അഥവാ **ഭുജിയോ ദുംഗർ** . കുന്നിൻ മുകളിൽ നിർമ്മിച്ച ഭുജിയ കോട്ട പട്ടണത്തെ അഭിമുഖീകരിക്കുന്നു. ഇവിടെ സൂര്യോദയവും സൂര്യാസ്തമയവും കാണാൻ ധാരാളം പേർ എത്തിച്ചേരുന്നു  

## പദോൽപ്പത്തി

### ഭുജംഗയുടെ ഇതിഹാസം
ഐതിഹ്യമനുസരിച്ച്, പണ്ട് നാഗ പ്രമാണിമാരാണ് കച്ച് ഭരിച്ചിരുന്നത്. ശേഷപട്ടണയിലെ ഒരു രാജ്ഞിയായ സഗായി, ഭേരിയ കുമാറുമായി സഖ്യമുണ്ടാക്കുകയും നാഗയുടെ അവസാന തലവനായ ഭുജംഗയ്‌ക്കെതിരെ എഴുന്നേറ്റു. യുദ്ധത്തിനുശേഷം, ഭേരിയ പരാജയപ്പെടുകയും സഗായി സതി അനുഷ്ഠിക്കുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹം താമസിച്ചിരുന്ന കുന്ന് പിന്നീട് കച്ചിലെ ഭുജിയ ഹിൽ എന്നും മലയടിവാരത്തുള്ള പട്ടണം ഭുജ് എന്നും അറിയപ്പെട്ടു. ഭുജംഗിനെ പിന്നീട് ആളുകൾ നാഗദൈവമായ *ഭുജംഗയായി* ആരാധിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബഹുമാനാർത്ഥം ഒരു ക്ഷേത്രം നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തു.   

## ഭൂമിശാസ്ത്രം
കുന്നിന് ഒരറ്റത്ത് 160 മീറ്റർ ഉയരമുണ്ട്.  

## കോട്ട
ജഡേജ മേധാവികൾ നഗരത്തിന്റെ പ്രതിരോധത്തിനായി നിർമ്മിച്ചതാണ് ഭുജിയ കോട്ട . 1741-ൽ ദേശാൽജി ഒന്നാമന്റെ ഭരണകാലത്ത് അവസാനിച്ച 1715-ൽ റാവു ഗോഡ്ജി ഒന്നാമൻ നിർമ്മാണം ആരംഭിച്ചു. ആറ് പ്രധാന യുദ്ധങ്ങൾ ഈ കോട്ട കണ്ടിട്ടുണ്ട്.

## ക്ഷേത്രങ്ങൾ

### ഭുജംഗ് ക്ഷേത്രം
ലഘുചിത്രം| ഭുജങ്, ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രതിഷ്ഠ
കോട്ടയുടെ ഒരു കോണിൽ 'ഭുജംഗ് നാഗ്' (പാമ്പ് ദേവൻ) സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു ചെറിയ ചതുര ഗോപുരം ഉണ്ട്, നാടോടിക്കഥകളിൽ ' ശേഷ്നാഗിന്റെ ' സഹോദരനാണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു - ലോകത്തിന്റെ നാഥൻ (' പതാൽ '). കത്തിയവാറിൽ നിന്ന് വന്ന അദ്ദേഹം ' ദൈത്യന്മാർ ', ' രാക്ഷസന്മാർ ' എന്നറിയപ്പെടുന്ന അസുരന്മാരുടെ പീഡനത്തിൽ നിന്ന് കച്ചിനെ മോചിപ്പിച്ചതായി പറയപ്പെടുന്നു.

ദേശാൽജി ഒന്നാമന്റെ ഭരണകാലത്ത് (1718-1740) കുന്നിന്റെ കോട്ടയുടെ സമയത്താണ് നാഗക്ഷേത്രം  നിർമ്മിച്ചത്.    സർപ്പദേവനെ ആരാധിക്കുന്ന നാഗ സാധുക്കളുടെ സഹായത്തോടെ കച്ച് ഭരണാധികാരിയായിരുന്ന ദേശാൽജി വിജയിച്ച ഒരു യുദ്ധത്തിൽ 1723-ൽ ക്ഷേത്രത്തിന് മുകളിൽ ഒരു ഛത്രിയും പണിതു. ഈ സംഭവത്തിന്റെ സ്മരണയ്ക്കായി, ഹിന്ദു കലണ്ടറിലെ ശ്രാവണ മാസത്തിലെ നാഗപഞ്ചമി ദിനത്തിൽ കോട്ട-കുന്നിൽ ഒരു വാർഷിക മേള നടക്കുന്നു.  

## സ്മാരക പാർക്ക്
വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം| സ്മൃതിവൻ
2001 ലെ ഗുജറാത്ത് ഭൂകമ്പത്തിന്റെ ഇരകൾക്കായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന *സ്മൃതിവൻ* എന്ന സ്മാരക പാർക്കും മ്യൂസിയവും ഈ കുന്നിൻ മുകളിലാണ് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഓരോ ഇരയ്ക്കും വേണ്ടി സമർപ്പിക്കപ്പെട്ട 13000 മരങ്ങൾ പൂന്തോട്ടത്തിൽ നട്ടുപിടിപ്പിക്കുകയും കുന്നിൽ 50 ചെറിയ ജലസംഭരണികൾ സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്തു. 

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata
വർഗ്ഗം:ഗുജറാത്തിലെ കുന്നുകൾ
വർഗ്ഗം:കുന്നുകൾ
വർഗ്ഗം:മലമ്പ്രദേശങ്ങൾ
റിഷബ് ഷെട്ടി

കന്നഡ സിനിമയിൽ  പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു ഇന്ത്യൻ നടനും ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാവുമാണ് **പ്രശാന്ത് ഷെട്ടി** പ്രൊഫഷണലായി എന്നറിയപ്പെടുന്ന **റിഷബ് ഷെട്ടി**. നിരൂപകവും വാണിജ്യപരവുമായ ബ്ലോക്ക്ബസ്റ്ററുകളായ *[[കിറിക്ക് പാർട്ടി]]*, *[[കാന്താര (ചലച്ചിത്രം)|കാന്താര]]* എന്നിവയ്ക്ക് അദ്ദേഹം പ്രശസ്തനാണ്. അവയിൽ അദ്ദേഹം സംവിധാനം ചെയ്യുകയും പ്രധാന നായകനായി അഭിനയിക്കുകയും ചെയ്തു. *സർക്കാരി ഹിരിയ പ്രാഥമിക ശാലെ, കാസർഗോടു* എന്ന ചിത്രത്തിന് മികച്ച കുട്ടികളുടെ ചിത്രത്തിനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്ര അവാർഡ് ഉൾപ്പെടെ നിരവധി അംഗീകാരങ്ങൾ അദ്ദേഹം നേടിയിട്ടുണ്ട്.

## ആദ്യകാല ജീവിതം
കർണാടകയിലെ ഉഡുപ്പി ജില്ലയിലെ കുന്ദാപുര താലൂക്കിലെ കേരാഡി  ഗ്രാമത്തിലാണ് റിഷബ് ഷെട്ടി ജനിച്ചത്. കുന്ദാപുരയിൽ പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ അദ്ദേഹം പിന്നീട് വിജയ കോളേജിൽ ബികോമിന് ചേർന്നു. കുന്ദാപുരയിൽ യക്ഷഗാന നാടകങ്ങൾ ചെയ്തുകൊണ്ടാണ് അദ്ദേഹം നാടകയാത്ര ആരംഭിച്ചത്. ബെംഗളൂരുവിൽ പഠിക്കുമ്പോൾ നാടകങ്ങളിലും സജീവമായി പങ്കെടുത്തു. അദ്ദേഹത്തെ വളരെയധികം അഭിനന്ദിക്കുകയും ഈ നാടകങ്ങളിലെ വിജയം ഒരു പ്രൊഫഷണൽ കരിയർ എന്ന നിലയിൽ അഭിനയം പരീക്ഷിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.

## Kannada film career
തുഗ്ലക്ക് എന്ന ചിത്രത്തിലായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യ പ്രധാന വേഷം.  പവൻ കുമാറിന്റെ *[[ലൂസിയ (ചലച്ചിത്രം)|ലൂസിയയിൽ]]* പോലീസ് ഓഫീസറായി ഒരു ചെറിയ വേഷം ചെയ്തു, തുടർന്ന് രക്ഷിത് ഷെട്ടി സംവിധാനം ചെയ്ത *ഉളിദവരു കണ്ടന്റെയിൽ* ഒരു പ്രധാന വേഷം ചെയ്തു. തുടർന്ന് 2016 ൽ, രക്ഷിത് ഷെട്ടിയെ നായകനാക്കി അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യ സംവിധാന ചിത്രം റിക്കി റിലീസ് ചെയ്യുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ ശരാശരി പ്രതികരണം നേടുകയും ചെയ്തു. അതേ വർഷം തന്നെ അദ്ദേഹം കിരിക് പാർട്ടി സംവിധാനം ചെയ്തു, അത് വ്യവസായ ഹിറ്റായി മാറി.

## അവലംബം


## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

* 
വർഗ്ഗം:1983-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:കന്നഡ ചലച്ചിത്രസംവിധായകർ
വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ
സ്പാർട്ട

പുരാതന ഗ്രീസിലെ ലാക്കോണിയയിലെ ഒരു പ്രമുഖ നഗര-സംസ്ഥാനമായിരുന്നു **സ്പാർട്ട**. ലാക്കോണിയയിലെ പർവതപ്രദേശത്താണ് സ്പാർട്ട. പെലോപ്പൊന്നീസ് ഉപദ്വീപിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ബിസി 650-ഓടെ പുരാതന ഗ്രീസിലെ പ്രബലമായ സൈനിക ശക്തിയായി സ്പാർട്ട ഉയർന്ന് വന്നു. ഇന്ന് അതൊരു ചെറിയ നഗരമാണ്. ലാസിഡെമൺ എന്നും ഈ സ്ഥലം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.

*സ്പാർട്ടൻ* എന്ന വാക്ക് ലളിതമായ ജീവിതം നയിക്കുന്ന ഒരാളെയോ കരയാതെയോ കഷ്ടപ്പാടുകൾ അനുഭവിച്ചതായി കാണിക്കാതെയോ ഒരുപാട് കഷ്ടപ്പാടുകൾ അനുഭവിക്കുന്ന ഒരാളെ വിവരിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ലാളിത്യമുള്ള ജീവിതം എന്നും അർത്ഥമാക്കാം. എവ്റോട്ടാസ് നദിയുടെ തീരത്താണ് പുരാതന സ്പാർട്ട നിർമ്മിച്ചത്. ഈ നദി ഇരുവശത്തും മലകളുള്ള താഴ്‌വരയിലൂടെയാണ് ഒഴുകുന്നത്. പുരാതന സ്പാർട്ടൻസിന് തനതായ സംരക്ഷണം ഉണ്ടായിരുന്നതിനാൽ അവർക്ക് നഗര മതിലുകൾ ആവശ്യമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഗ്രീക്കോ-പേർഷ്യൻ യുദ്ധസമയത്ത് ഏഥൻസിലെ വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന നാവികശക്തിയുമായുള്ള മത്സരത്തിൽ ഏകീകൃത ഗ്രീക്ക് സൈന്യത്തിന്റെ മുൻനിര ശക്തിയായി സ്പാർട്ട അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടു.

## പുരാതന സ്പാർട്ട
പുരാതന ഗ്രീസിൽ സ്പാർട്ട വളരെ ശക്തമായ സൈന്യവും നന്നായി നയിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു സർക്കാരും ഉള്ള ഒരു നഗരമായിരുന്നു. ഗ്രീസിലെ ഏറ്റവും ശക്തമായ നഗരങ്ങളിലൊന്നായാണ് സ്പാർട്ട അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. ആണായാലും പെണ്ണായാലും സ്പാർട്ടയിൽ ഏറ്റവും ശക്തരായവർ മാത്രമേ അതിജീവിച്ചുള്ളൂ. സ്പാർട്ടൻസ് ദുർബലരായ കുട്ടികളെ കൊന്നിരുന്നു. ഒരു കുഞ്ഞ് വളരെ ദുർബലമാണെന്ന് അവർക്ക് വിശ്വസം തോന്നിയാൽ ടെയ്‌ഗെറ്റസ് പർവതത്തിലെ ഒരു ചരിവിനു സമീപം മരിക്കാൻ വേണ്ടി ഉപേക്ഷിക്കും. ഈ സ്ഥലത്തെ അപ്പോത്തീറ്റ എന്ന് വിളിച്ചിരുന്നു, അതിനർത്ഥം 'നിരസിക്കാനുള്ള സ്ഥലം' എന്നാണ്.  7 വയസ്സുള്ളപ്പോൾ ആൺകുട്ടികളെയും പെൺകുട്ടികളെയും മാതാപിതാക്കളിൽ സൈനീക സേവനത്തിനായി  എടുത്തിരുന്നു.

## ഇതും കാണുക

* തെർമോപ്പിലി യുദ്ധം

## അവലംബം
വർഗ്ഗം:ഗ്രീക്ക് നഗര-രാഷ്ട്രങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:CS1 Latin-language sources (la)
വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata
വർഗ്ഗം:All articles with unsourced statements
ഗന്ധദ ഗുഡി (2022 സിനിമ)

അമോഘവർഷ ജെഎസ്  എന്ന പ്രശസ്ത വന്യജീവി ചലചിത്ര നിർമ്മാതാവ്, സംവിധാനം ചെയ്ത 2022 ലെ ഇന്ത്യൻ കന്നഡ ഭാഷാ ഡോക്യുഡ്രാമ ചിത്രമാണ് **ഗന്ധദ ഗുഡി** .  പുനീത് രാജ്കുമാറും സംവിധായകനായ അമോഘവർഷയുമാണ് അഭിനേയതാക്കൾ. നടൻ പുനീത് രാജ്കുമാറിന്റെ അവസാനത്തെ  സിനിമയാണ് ഇത്  2022 ഒക്ടോബർ 28-ന് ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങി.  

## പശ്ചാത്തലം
യാത്രകളിലും സാഹസികതയിലും ആവേശഭരിതനായ പുനീത് രാജ്കുമാർ, കർണാടകയിലെ സമ്പന്നമായ ജൈവവൈവിധ്യം നേരിൽകണ്ടറിയാനും തന്റെ നാട്ടിലെ ജനങ്ങൾക്ക് ദൃശ്യ രൂപത്തിൽ എത്തിക്കാനും തീരുമാനിക്കുന്നു, അതിനായി അവാർഡ് നേടിയ വന്യജീവി ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാവ് അമോഘവർഷ യുടെ കൂടെ ചേർന്ന് പ്രവർത്തിക്കുന്നു. അവർ ഒരുമിച്ച് കർണാടക സംസ്ഥാനത്തിന്റെ എല്ലാ കോണിലേക്കും യാത്ര ആരംഭിക്കുന്നു, അവിടെ അവർ മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന പ്രകൃതിഭംഗി കണ്ടു വിസ്മയിതരാവുന്നു 

## അഭിനയിച്ചവർ
* പുനീത് രാജ്‌കുമാർ
* അമോഘവർഷ ജെ എസ് 
* അശ്വിനി പുനീത് രാജ്‌കുമാർ

## റിലീസ്
2022 ഒക്ടോബർ 28 ന് ഈ ചിത്രം  തിയ്യേറ്ററുകളിൽ  പുറത്തിറങ്ങി.

## അവലംബം
ഇന്ദ്രിയം

ഒരു ജീവി സംവേദനത്തിനായി  ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു ജൈവ സംവിധാനമാണ് **ഇന്ദ്രിയം**. ലോകത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ ശേഖരിക്കാനും ഉത്തേജകങ്ങളോട് പ്രതികരിക്കാനും ഈ സംവിധാനം ഉപയോഗിക്കുന്നു.

വർഗ്ഗം:സംവേദനം
വർഗ്ഗം:സംവേദനേന്ദ്രിയവ്യൂഹം
നാറ്റ് മാ തൗങ്

**നാറ്റ് മാ തൗങ്** (; **Khaw-nu-soum** or **Khonuamthung** in Chin), മൗണ്ട് വിക്ടോറിയ എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന പടിഞ്ഞാറൻ ബർമയിലെ ചിൻ സംസ്ഥാനത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ പർവതമാണ്.

## അവലംബം
വജ്രസത്ത്വ

മഹായാന, മന്ത്രയാന/വജ്രായന ബുദ്ധ പാരമ്പര്യങ്ങളിലെ ഒരു ബോധിസത്വനാണ് **വജ്രസത്ത്വ** (സംസ്കൃതം: व རྗེ་ སེམས་ དཔའ དཔའ ་ ་ ་ ་ ་ ་དཔའ ་ ་ ་ ་ ་དཔའ ་དཔའ ་ ་ ་དཔའ ་དཔའ ་སེམས་ ་སེམས་ ་སེམས་ ་སེམས་ ་སེམས་ ་་ ་་ ་་་ доргобэ)  ചൈനീസ് ബുദ്ധമതത്തിലും ജാപ്പനീസ് ഷിംഗൺ പാരമ്പര്യത്തിലും, വജ്രസത്ത്വ എന്നത് ബോധിസത്വ സമന്തഭദ്രന്റെ നിഗൂഢമായ കാഴ്ചപ്പാട് ആണ്. കൂടാതെ അദ്ധ്യാപക ശിക്ഷണത്തിലൂടെ, അവരുടെ നിഗൂഢമായ പരിശീലനത്തിൽ ശിഷ്യ പരിശീലകനുമായി എപ്പോഴും സമ്പന്നമായ സൂക്ഷ്മവും അപൂർവവുമായ അടിത്തറ കൈവരിക്കുന്നു. ടിബറ്റൻ ബുദ്ധമതത്തിൽ വജ്രസത്ത്വ  സംഭോഗകായയും ശുദ്ധീകരണ സമ്പ്രദായവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

വജ്രസത്ത്വ പ്രധാനമായും രണ്ട് ബുദ്ധമത ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്നു: മഹാവൈരോചന സൂത്രവും വജ്രശേഖര സൂത്രവും. വജ്ര മണ്ഡലത്തിൽ, വജ്രസത്ത്വ കിഴക്ക് അക്ഷോഭ്യ ബുദ്ധന് സമീപം ഇരിക്കുന്നു.

ചില നിഗൂഢ വംശപരമ്പരയിൽ, നാഗാർജ്ജുന ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഒരു ഇരുമ്പ് ഗോപുരത്തിൽ വച്ച് വജ്രസത്ത്വത്തെ കണ്ടുമുട്ടിയതായും തന്ത്രം പഠിപ്പിച്ചതായും പറയപ്പെടുന്നു. അങ്ങനെ നിഗൂഢമായ പഠിപ്പിക്കലുകൾ കൂടുതൽ ചരിത്രപുരുഷന്മാരിലേക്ക് കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ടു.

അദ്ദേഹത്തിന്റെ മന്ത്രം ഓം വജ്രസത്വ ഹൂം ആണ്.(Sanskrit: ॐ वज्रसत्त्व हूँ; Chinese: 唵 斡資囉 薩答 啊 吽 / 嗡 班扎 薩埵 吽; Pinyin: ǎn wòzīluō sàdá a hōng / wēng bānzhā sàduǒ hōng)
## പേരിന്റെ അർത്ഥം
വജ്രസത്ത്വയുടെ പേര് ഡയമണ്ട് ബീയിംഗ് അല്ലെങ്കിൽ തണ്ടർബോൾട്ട് ബീയിംഗ് എന്നാണ് വിവർത്തനം ചെയ്യുന്നത്. എസോടെറിക് ബുദ്ധമതത്തിന്റെ പ്രതീകമാണ് വജ്ര.
## നെവാർ ബുദ്ധമതം
കാഠ്മണ്ഡു താഴ്വരയിലെ നെവാർ ജനതയുടെ താന്ത്രിക ബുദ്ധമതത്തിലെ ഒരു പ്രധാന വ്യക്തിയാണ് വജ്രസത്ത്വ. അദ്ദേഹം ആദർശ ഗുരുവിനെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. മറ്റെല്ലാ നെവാർ ബുദ്ധമത അനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെയും അടിസ്ഥാന ആചാരവും നെവാർ പുരോഹിതരുടെ (വജ്രാചാര്യന്മാർ) ദൈനംദിന പൂജയുമായ ഗുരു മണ്ഡലയിൽ അദ്ദേഹത്തെ പതിവായി വിളിക്കുന്നു. ശതാക്ഷരം (വജ്രസത്ത്വയോടുള്ള 100 അക്ഷര പ്രാർത്ഥന) നെവാർ ബുദ്ധ പുരോഹിതന്മാർ മനഃപാഠമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

## കിഴക്കൻ ഏഷ്യൻ ബുദ്ധമതം
ചൈനീസ് ബുദ്ധമതത്തിലും ഷിങ്കോണിലും, വജ്രസത്ത്വ  പരമ്പരാഗതമായി എസോട്ടറിക് ബുദ്ധമതത്തിന്റെ രണ്ടാമത്തെ ഗോത്രപിതാവായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ആദ്യത്തേത് വൈരോകാന ബുദ്ധനാണ്. ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഒരു ഇരുമ്പ് ഗോപുരത്തിൽ വച്ച് നാഗാർജുന വജ്രസത്ത്വയെ കണ്ടുമുട്ടിയതായി അമോഘവജ്രയുടെ വിവരണത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഒരു കഥ അദ്ദേഹം വിവരിക്കുന്നു. വജ്രസത്ത്വ  നാഗാർജുനയെ അഭിഷേക ആചാരത്തിലേക്ക് നയിക്കുകയും മഹാവൈരോചന സൂത്രത്തിൽ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നതുപോലെ വൈരോചന ബുദ്ധനിൽ നിന്ന് പഠിച്ച നിഗൂഢമായ പഠിപ്പിക്കലുകൾ അദ്ദേഹത്തെ ഭരമേൽപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. വജ്രസത്ത്വയെക്കുറിച്ചോ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ചോ കുകൈ കൂടുതൽ വിശദീകരിക്കുന്നില്ല.

മറ്റൊരിടത്ത്, മഹാവൈരോചന സൂത്ര, വജ്രശേഖര സൂത്ര എന്നീ രണ്ട് നിഗൂഢ ബുദ്ധ സൂത്രങ്ങളിൽ വജ്രസത്ത്വ ഒരു പ്രധാന വ്യക്തിയാണ്. മഹാവൈരോചന സൂത്രത്തിന്റെ ആദ്യ അധ്യായത്തിൽ, ധർമ്മം പഠിക്കാൻ വൈരോചന ബുദ്ധനെ സന്ദർശിക്കുന്ന ഒരു കൂട്ടരെ വജ്രസത്ത്വ നയിക്കുന്നു.

## അവലംബം

## External links

*Rangjung Yeshe Dictionary entry
*Video of a segment of a Chinese Yogacara Flaming Mouth ceremony (瑜伽焰口法會) where Vajrasattva's mantra "*Oṃ Vajrasattva Hūṃ*" is recited (at around the 10 second mark)
*Video of a segment of a Samadhi Water Repentance ceremony in Taiwan where Vajrasattva's mantra "*Oṃ Vajrasattva Hūṃ*" is recited (at around the 20:17 minute mark)
*Video of a segment of a Chinese Yogacara Flaming Mouth ceremony (瑜伽焰口法會) showing recitation of Vajrasattva's Hundred Syllable Mantra

വർഗ്ഗം:ബുദ്ധമതം
കർണ്ണപ്രയാഗ്

ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ ഉത്തരാഖണ്ഡിലെ ചമോലി ജില്ലയിലെ ഒരു പട്ടണവും മുനിസിപ്പൽ ബോർഡുമാണ് **കർണപ്രയാഗ്** . അളകനന്ദ നദിയുടെ പഞ്ച് പ്രയാഗിൽ (അഞ്ച് സംഗമങ്ങൾ) ഒന്നാണ് കർണപ്രയാഗ്, അളകനന്ദയുടെയും പിണ്ടാർ നദിയുടെയും സംഗമസ്ഥാനത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.

അളകനന്ദാ നദി പിണ്ഡാർ നദിയുമായി സംഗമിക്കുന്നയിടം . കർണ്ണൻ്റെ പേരുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ് കർണ്ണപ്രയാഗ് . കർണ്ണൻ തന്റെ പിതാവായ സൂര്യൻ ഭഗവാനെ തപസ്സ് ചെയ്ത് പ്രത്യക്ഷപ്പെടുത്തി കവചകുണ്ഡലങ്ങളും അമാനുഷികശക്തിയും നേടിയെടുത്തത് ഇവിടെവച്ചാണ് . അദ്ദേഹം തപസ്സ് അനുഷ്ഠിച്ച കല്ല് നിർമ്മിതമായ ഇരിപ്പിടം ഇപ്പോഴും ഇവിടുണ്ട് . ഇതിഹാസകവി കാളിദാസൻ എഴുതിയ മേഘദൂതിൽ ഇവിടം പരാമർശിക്കുന്നുണ്ട് . ദുഷ്യന്ത രാജാവിൻ്റെയും ശകുന്തളയുടെയും പ്രണയം ഇവിടെ വച്ചായിരുന്നു എന്നതാണ് പരാമർശം . കർണ്ണൻ്റെ സ്മരണയ്ക്കായി സ്ഥാപിച്ച ക്ഷേത്രത്തിൽ ഉമാദേവിയുടെ (ഹിമാലയത്തിന്റെ മകൾ) പ്രതിഷ്ഠയും ഉണ്ട് . ശിലാക്ഷേത്രമാണിത് .

## അവലംബം
2012 അഗ്നി എയർ ഡോർണിയർ 228 അപകടം

2012 മെയ് 14 ന്, അഗ്നി എയറിന്റെ 228 പാസഞ്ചർ വിമാനം ഫ്ലൈറ്റ് CHT, നേപ്പാളിലെ ജോംസോം എയർപോർട്ടിന് സമീപം തകർന്നു, പൈലറ്റുമാരും ഇന്ത്യൻ ബാലതാരവുമായ തരുണി സച്ച്ദേവും അവളുടെ അമ്മയും ഉൾപ്പെടെ വിമാനത്തിലുണ്ടായിരുന്ന 21 പേരിൽ 15 പേർ മരിച്ചു.   
## References
നോവൽ- ഇരുളാട്ടം

## നോവൽ- ഇരുളാട്ടം
ജി .എസ് .ഉണ്ണിക്കൃഷ്ണൻ എഴുതി ഗ്രീൻബുക്സ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച നോവലാണ് 'ഇരുളാട്ടം'. 
 

ആദിവാസികളുടെ ജീവിതയാതനകൾ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്ന ഒട്ടേറെ കഥാസന്ദർഭങ്ങൾ ഇരുളാട്ടത്തിലുണ്ട്. 1980 - കളിൽ തുടങ്ങി  90-കളിൽ അവസാനിക്കുന്ന കഥാതന്തുക്കൾ മിഴിവോടെ  കോർത്തിണക്കിയാണ് ജി .എസ് .ഉണ്ണിക്കൃഷ്ണൻ നോവൽ എഴുതിയിരിക്കുന്നുന്നത്. അമ്മയുടെ  സ്വഭാവദൂഷ്യങ്ങളിൽ മനംനൊന്തു വീടുവിട്ടുപോയ അച്ഛനെത്തേടി നടന്ന് ഒടുവിൽ  അഘോരികളുടെ മായാലോകത്തെത്തുന്ന ആൽബി,സഹോദരങ്ങളെ പോറ്റാൻ ലൈംഗിക തൊഴിലാളിയാകേണ്ടി വന്ന ചെമ്പൻ ,സ്നേഹിച്ചവരാൽ ചതിക്കപ്പെട്ടു മാവോക്യാമ്പിൽ എത്തിപ്പെടുന്ന വേലു എന്നീ മുഖ്യ കഥാപാത്രങ്ങളിലൂടെയാണ് കഥ പറയുന്നത് .ഇവരോടൊപ്പം വായനക്കാരുടെ മനസ്സിനെ ആഴത്തിൽ സ്പർശിക്കുന്ന മറ്റു നിരവധി കഥാപാത്രങ്ങളും നോവലിൽ കടന്നു വരുന്നു . മാത്രമല്ല , അട്ടപ്പാടിയിലെ പ്രകൃതിയെയും കാടിനേയും ഭവാനി നദിയെയും മല്ലീശ്വരനെയും മരങ്ങളെയുമൊക്കെ നോവലിസ്റ്റ് കഥാപാത്രങ്ങളാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

ആധുനികതയുടെ കടന്നുകയറ്റം മനുഷ്യരിൽ സൃഷ്ടിക്കുന്ന അനാഥത്വവും നോവലിസ്റ്റ് ഭംഗിയായി അവതരിപ്പിക്കുന്നു .സ്നേഹം ,അനുരാഗം ,കാമം , ദുഃഖം ,വിദ്വേഷം ,പക തുടങ്ങിയ വികാരങ്ങളുടെയും  ഇരുളാട്ടം ഈ നോവലിൽ ദൃശ്യമാണ്. ആനയെ വിളിച്ചുവരുത്തി ദ്രോഹിച്ചവരോട് പകരം വീട്ടുന്നതും, ആത്മാക്കൾ ജീവിതം  പറയുന്നതുംപോലുള്ള ചില കഥാസന്ദർഭങ്ങൾ  വിസ്മയകരമായ വായനാനുഭവം പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു . മേമ്പൊടിയായി അൽപ്പം  നർമം ചേർക്കാനും രചയിതാവ് മറന്നിട്ടില്ല .  

കഥാപാത്ര സൃഷ്ടി നോവലിസ്റ്റിന്റെ രചനാവൈദഗ്ദ്യം എടുത്തുകാട്ടുന്നു  . ഒന്നു വന്നുപോകുന്ന കഥാപാത്രങ്ങൾ പോലും മനസ്സിൽ തങ്ങിനിൽക്കും . ആത്മാന്വേഷണത്തിനൊടുവിൽ ലൗകികതയിലേക്ക് മടങ്ങുന്ന ആൽബിയും , കൗണ്ടർമാരുടെ ദ്രോഹം സഹിക്കാതെ അവരുടെ ചോര ചീന്താനിറങ്ങുന്ന ചെമ്പനും ,ചതിച്ച പെണ്ണിന് മാപ്പു  നൽകുന്ന വേലുവും , മാംസദാഹികളിൽനിന്നു തന്നെ രക്ഷിച്ച വികൃതനായ  മനുഷ്യന് ശരീരം കാഴ്ചവെക്കാൻ മടിക്കാത്ത ചിരുതയും ,തന്നെ ലൈംഗിക അടിമയാക്കിയ ആൾക്ക് അവസാന നാളുകളിൽ സ്നേഹം നൽകുന്നതിൽ തെറ്റ് കാണാത്ത രങ്കമ്മയും, തന്റെ ഭാര്യയെ വെപ്പാട്ടിയാക്കിയ അച്ഛനോട് തീരാത്ത പകയുമായി ജീവിക്കുന്ന പാണ്ടിയും, ബാല്യത്തിലേ നാടുവിട്ടുപോയ മക്കളെ കാണണമെന്ന അഗ്രഹം പൂർത്തിയാകാതെ മരിച്ച തുമ്പിയും, മരത്തെ കൂടപ്പിറപ്പിനെപ്പോലെ സ്നേഹിച്ച മരമൂപ്പനുമൊക്കെ വായനക്കാരുടെ മനസ്സിനെ വേട്ടയാടും.
വായിക്കുന്നവർക്കു യാഥാർഥ ജീവിതം പോലെ അനുഭവേദ്യമാകുംവിധം മനോഹരമായി എഴുതപ്പെട്ട ഉൽകൃഷ്‌ടമായ ഈ ഭാവനാസൃഷ്ടി ഏറെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടേണ്ടതും  വായിക്കപ്പെടേണ്ടതുമാണ് . പ്രശസ്ത സാഹിത്യകാരൻ  പെരുമ്പടവം ശ്രീധരനാണ് ‘ഇരുളാട്ടം’ പ്രകാശനം ചെയ്തത് . നോവലിസ്റ്റായ ജി .എസ് .ഉണ്ണിക്കൃഷ്ണൻ വൈജ്ഞാനിക സാഹിത്യ രംഗത്ത് മികച്ച സംഭാവനകൾ നൽകിയിട്ടുള്ള വ്യക്തിയാണ് .ഭീമ പുരസ്‌കാരം നേടിയ 'ഒട്ടകങ്ങൾ പറഞ്ഞ കഥ ' ഉൾപ്പെടെയുള്ള നോവലുകളും എഴുതിയിട്ടുണ്ട് .

3.https://www.manoramaonline.com/literature/bookreview/2022/11/22/irulaattam-book-by-g-s-unnikrishnan.html#commentID-125004408

4.https://india.postsen.com/books/32860.html
 
5.https://jordays.in/literature/irulattam-book-review/13960/
സഞ്ജാൻ, ഇറാൻ

**സഞ്ജാൻ** (Persian: زنجان, ; Azerbaijani: زنگان) സഞ്ജാൻ പ്രവിശ്യയുടെ തലസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇറാനിലെ ഒരു നഗരമാണ്. ടെഹ്‌റാനിൽ നിന്ന് 298 കിലോമീറ്റർ (185 മൈൽ) വടക്ക്-പടിഞ്ഞാറായി ടാബ്രിസിലേക്കും തുർക്കിയിലേക്കുമുള്ള പ്രധാന പാതയ്ക്ക് സമീപത്തായും കാസ്പിയൻ കടലിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 125 കി.മീ (78 മൈൽ) ദൂരത്തിലുമായി ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ഖഫ്‌ലാങ്കുഹ് പർവതനിരയിൽ നിന്ന് 20 കിലോമീറ്റർ തെക്ക് മാറിയാണ് നഗരം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 2016 ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം, 521,302 ജനസംഖ്യയുണ്ടായിരുന്ന ഇത് ഇറാനിലെ 20-ാമത്തെ വലിയ നഗരമാണ്. അസർബൈജാനി, പേർഷ്യൻ ഭാഷകൾ സംസാരിക്കുന്ന ഇറാനിയൻ അസെറികളാണ് സഞ്ജാനിലെ ജനസംഖ്യയിൽ ബഹുഭൂരിപക്ഷവും.

കത്തികൾ, ചാരൂഗ് എന്ന പരമ്പരാഗത പാദുകങ്ങൾ, വെള്ളിക്കമ്പികൾ കൊണ്ട് നിർമ്മിക്കുന്ന മലീലെ എന്ന കരകൗശല വസ്തു തുടങ്ങിയ ഒട്ടനവധി കരകൗശലവസ്തുക്കൾക്ക് സഞ്ജാൻ നഗരം പ്രശസ്തമാണ്. സഞ്ജാനി കലാകാരന്മാർ വിവിധ അലങ്കാര വിഭവങ്ങൾ, അവയുടെ പ്രത്യേക ആവരണങ്ങൾ, വെള്ളി ആഭരണങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ പലതും ഉണ്ടാക്കുന്നു. പുരാതന കാലത്ത്, ഉരുക്കുകൊണ്ടുള്ളതും മൂർച്ചയുള്ളതുമായ കത്തികളുടെ ലഭ്യതയുടെ പേരിൽ സഞ്ജാൻ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. എന്നാൽ വളരെ വിലകുറഞ്ഞതും സമൃദ്ധമായി ലഭിക്കുന്നതും കലാപരമായ പണികൾ കുറവുമായ ചൈനീസ് നിർമ്മിത കത്തികൾ വിപണിയിൽ അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ടതിലൂടെ ഈ പാരമ്പര്യം ക്രമേണ ഇല്ലാതായിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ഇന്ന് പല ഗ്രാമീണരും പരമ്പരാഗത പരവതാനി നെയ്ത്തുകാരാണ്. ഇസ്‌ന നടത്തിയ വിശദമായ സർവേ പ്രകാരം ഇറാനിലെ മറ്റ് 30 പ്രവിശ്യകളിലെ ജനങ്ങളിൽ സഞ്ജാനിലെ ജനസംഖ്യ ഏറ്റവും സന്തോഷകരമായി ജീവിതം നയിക്കുന്നവരാണ്.

## ചരിത്രം
14-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഇറാനിയൻ ഭൌമശാസ്ത്രജ്ഞനായിരുന്ന ഹംദല്ല മുസ്തൗഫിയുടെ (1339/40-ന് ശേഷം അന്തരിച്ചു) *നുസ്ഹത്ത് അൽ-ഖുലൂബ്* എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നതനുപ്രകാരം, ഷാഹിൻ എന്ന പേരിൽ സഞ്ജാൻ നഗരം സ്ഥാപിച്ചത് ആദ്യത്തെ സസാനിയൻ ഭരണാധികാരിയായിരുന്ന അർദാഷിർ I (r. 224-242) ആയിരുന്നു. ഇറാനിലെ അറബ് അധിനിവേശ സമയത്ത്, 645-ൽ അൽ-ബറ ഇബ്‌ൻ അസീബിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള സൈന്യം സഞ്ജാൻ നഗരം കീഴടക്കി. അസർബൈജാൻ അതിർത്തിക്കടുത്തുള്ള ജിബൽ/പേർഷ്യൻ ഇറാഖ് പ്രദേശത്താണ് സഞ്ജാൻ സ്ഥിതി ചെയ്തിരുന്നതെന്ന് മധ്യകാല ഭൂമിശാസ്ത്രജ്ഞർ പൊതുവെ സമ്മതിക്കുന്നു. ചില ഭൂമിശാസ്ത്രജ്ഞർ സഞ്ജാനെ ഡെയ്‌ലാം അല്ലെങ്കിൽ റേയുടെ ഭാഗമായി ഉൾപ്പെടുത്തുന്നു. 833 ന് ശേഷം, ഖുറാമൈറ്റ് നേതാവ് ബാബക് ഖോറാംദീന്റെ (മരണം 838) 817-837 ലെ കലാപത്തെ നേരിടാൻ അബ്ബാസിദ് ഖിലാഫത്ത് സഞ്ജാൻ മുതൽ അർദാബിൽ വരെ കോട്ടകളുടെ ഒരു ശൃംഖല നിർമ്മിച്ചു. പത്താം നൂറ്റാണ്ടിൽ, മുസാഫിരിഡുകൾ (919-1062) പോലുള്ള പ്രാദേശിക ഡെയ്‌ലാമൈറ്റ് രാജവംശങ്ങൾ സഞ്ജാൻ ഭരിച്ചു. പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിലെ അറബ് ഭൂമിശാസ്ത്രജ്ഞനായിരുന്ന യാഖുത്ത് അൽ-ഹമാവിയുടെ (മരണം 1229) അഭിപ്രായപ്രകാരം, പേർഷ്യക്കാർ നഗരത്തെ "സങ്കാൻ" എന്നാണ് വിളിച്ചിരുന്നത്. ഇൽഖാനേറ്റ് കാലഘട്ടത്തിൽ (1256–1335), ഇവിടുത്തെ നിവാസികൾ പേർഷ്യൻ ഭാഷയുടെ മെഡിയൻ അല്ലെങ്കിൽ ഒരു വടക്കൻ രൂപമായ "ശുദ്ധ പഹ്‌ലവി" (പഹ്ലവി-ഇ രാസ്റ്റ്) സംസാരിച്ചതായി ഹംദല്ല മുസ്തൗഫി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.

നഗരത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ ഒരു പ്രധാന നിമിഷമെന്നുപറയുന്നത് 1851-ൽ നഗരത്തോടൊപ്പം നെയ്‌റിസും ഷെയ്ഖ് തബാർസി എന്നറിയപ്പെടുന്ന കോട്ടയും നിരോധിക്കപ്പെട്ട  ബാബി മത പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ കേന്ദ്രമായി മാറിയതാണ്. ഗ്രാൻഡ് വിസിയർ (ഇറാൻ പ്രധാനമന്ത്രി) അമീർ കബീറിന്റെ ഉത്തരവനുസരിച്ച് കേന്ദ്ര സർക്കാർ സൈന്യം സഞ്ജാനിലെ ബാബി കോട്ട പിടിച്ചെടുക്കിക്കൊണ്ട് ബാബിന്റെ അനുയായികളെ കൊല്ലുകയോ പുറത്താക്കുകയോ ചെയ്തു.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ഇറാനിലെ നഗരങ്ങൾ
സാനന്ദജ്

**സാനന്ദജ്** (Persian: سنندج, ; , റൊമാനൈസ്ഡ്: സൈൻ പലപ്പോഴും സെന്നെ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു), ഇറാനിലെ കുർദിസ്ഥാൻ പ്രവിശ്യയുടെ തലസ്ഥാനമാണ്. 414,069 ജനസംഖ്യയുള്ള,  ഈ നഗരം  ഇറാനിലെ ഇരുപത്തിമൂന്നാമത്തെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരവും രണ്ടാമത്തെ വലിയ കുർദിഷ് നഗരവുമാണ്. സാനന്ദജിന്റെ സ്ഥാപനം വളരെ അടുത്ത കാലത്താണ്, (ഏകദേശം 250 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ്), എന്നിട്ടും അതിന്റെ ഹ്രസ്വകാലത്തെ നിലനിൽപ്പിന് കീഴിൽ അത് കുർദിഷ് സംസ്കാരത്തിന്റെ പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നായി വളർന്നു. ഇറാഖ്-ഇറാൻ യുദ്ധസമയത്ത് ഇറാഖി വിമാനങ്ങളാൽ ആക്രമിക്കപ്പെട്ട ഇവിടെ അസ്വാസ്ഥ്യങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു.  2019 മുതൽ യുനെസ്‌കോ സിനെയെ (സാനന്ദജ്) ക്രിയേറ്റീവ് സിറ്റി ഓഫ് മ്യൂസിക് ആയി അംഗീകരിച്ചു. ദിയാല നദിയുടെ കൈവഴിയായ ഖിഷ്‌ലാക്ക് നദിക്കും പഴയ അർദലൻ തലസ്ഥാനമായ ഹസനാബാദിൽ നിന്ന് ഇതിനെ വേർതിരിക്കുന്ന അവിഡാർ പർവതത്തിനുമിടയിലാണ് നഗരം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. പരവതാനി നിർമ്മാണമാണ് സാനന്ദജിലെ ഏറ്റവും വലിയ വ്യവസായം.

## ചരിത്രം
14-ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ രേഖകളിലാണ് "സിന്ന" എന്ന പേര് ആദ്യമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത്. ഇതിന് മുമ്പ്, ഈ മേഖലയിലെ പ്രധാന നഗരമായിരുന്ന സിസാറിൻറെ കൃത്യമായ സ്ഥാനം അജ്ഞാതമാണ്. സിസാറിനെ "സദ്ഖാനിയയിലെ സിസാർ" അല്ലെങ്കിൽ "നൂറു വസന്തങ്ങളുടെ സിസർ" എന്നും വിളിച്ചിരുന്നതു കൂടാതെ "സിന്ന" എന്നതിന്റെ ഇപ്പോഴത്തെ പേര് "സദ്ഖാനിയ" എന്നതിന്റെ ചുരുക്കിയ രൂപമാണെന്ന് നിർദ്ദേശിക്കപ്പെടുന്നു.

14-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ "സിസാർ" എന്ന പേര് അപ്രത്യക്ഷമാവുകയും "സിന്ന" എന്ന പേര് അതിനെ മാറ്റിസ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, ഉദാഹരണത്തിന് ഹംദല്ല മുസ്തൗഫിയുടെ കൃതികളിൽ ഈ പേരുള്ള ഒരു പർവതത്തെയും ചുരത്തെയുംകുറിച്ച് പരാമർശിക്കുന്നു. കുർദിഷ് ചരിത്രകാരനായ ഷറഫ് അൽ-ദിൻ ബിറ്റ്‌ലിസി 1580-ൽ തിമൂർ ഖാൻ എന്ന അർദലാൻ ഭരണാധികാരിക്ക് സിന്നയും മുൻ അർദാലൻ തലസ്ഥാനമായ ഹസനാബാദും ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഭൂദാനം ലഭ്യമായിരുന്നുവെന്ന് പരാമർശിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, പ്രാദേശിക ചരിത്രകാരനായ അലി-അക്ബർ മുൻഷി വഖായി-നിഗാർ 1892/3-ൽ എഴുതിയത് പ്രകാരം, സിന്ന പിന്നീട്, സൊലെയ്മാൻ ഖാൻ അർദലാൻ എന്ന ഭരണാധികാരി ഒരു മുൻ അധിവാസകേന്ദ്രത്തിനുമേൽ സ്ഥാപിച്ചതാണ്. ഈ സംഭവത്തിനായി അദ്ദേഹം നൽകുന്ന ക്രോണോഗ്രാം 1046 AH അല്ലെങ്കിൽ 1636-7 CE എന്ന തീയതികളുമായി യോജിക്കുന്നു. "മഹാനായ" അമാൻ അല്ലായുടെ  (1797-1825 മുതൽ) ഭരണത്തിൻ കീഴിൽ സിന്ന ഗണ്യമായ വികസനം കൈവരിച്ചു. പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ സിന്ന "ഓക്ക് ഗാളുകൾ, ട്രഗാകാന്ത്, രോമങ്ങൾ, പരവതാനികൾ എന്നിവ കയറ്റുമതി ചെയ്യുന്ന ഒരു സജീവ വാണിജ്യ കേന്ദ്രമായിരുന്നു. ജനസംഖ്യയിൽ കൂടുതലും കുർദിഷ് ആയിരുന്ന ഇവിടെ ഒരു യഹൂദ ന്യൂനപക്ഷവും  അർമേനിയൻ, കൽദായ കത്തോലിക്കാ ക്രിസ്ത്യാനികളുടെ ചെറു സമൂഹവുമുണ്ടായിരുന്നു.

## ജനത
സാനന്ദജ് നഗര ജനസംഖ്യ പ്രധാനമായും കുർദിഷ് വംശജരാണ്. ക്രമേണ കുടിയേറിപ്പാർത്ത ഒരു അർമേനിയൻ ന്യൂനപക്ഷവും ഈ നഗരത്തിലുണ്ടായിരുന്നു. ഇറാനിയൻ വിപ്ലവം (1979) വരെ, നഗരത്തിൽ ഏകദേശം 4,000 ത്തോളം വരുന്ന അരാമിക് സംസാരിക്കുന്ന ഒരു ചെറിയ ജൂത സമൂഹവും ഉണ്ടായിരുന്നു. സെനായ എന്ന അരാമിക് ഭാഷയുടെ തനതായ ഭാഷ സംസാരിക്കുന്ന ഒരു വലിയ അസീറിയൻ സമൂഹത്തെയും ഈ നഗരം പോറ്റിയിരുന്നു. അവർ കൂടുതലും കൽദായ കത്തോലിക്കാ സഭയിലെ അംഗങ്ങളാണ്.  പരവതാനികൾ, സംസ്കരിച്ച തോൽ, അരി, ശുദ്ധീകരിച്ച പഞ്ചസാര, മരപ്പണി, പരുത്തി നെയ്ത്ത്, ലോഹവസ്തുക്കൾ, കത്തി വ്യാപാരം എന്നിവയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതായിരുന്നു സനന്ദജിന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ. സാനന്ദജിലെ ഭൂരിഭാഗം ആളുകളും സുന്നി ഇസ്‌ലാമിന്റെ ഷാഫി ശാഖയാണ് പിന്തുടരുന്നത്.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ഇറാനിലെ നഗരങ്ങൾ
സംവേദനക്ഷമത

ലഘുചിത്രം|എമ്മ ഹാമിൽട്ടന്റെ  ''സെൻസിബിലിറ്റി''. 1789-ലെ  ജോർജ്ജ് റോംനിയുടെ പെയിന്റിംഗ്.
**സംവേദനക്ഷമത** എന്നത് മറ്റൊരാളുടെ വികാരങ്ങൾ പോലുള്ള ഒരു കാര്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള നിശിത ധാരണ അല്ലെങ്കിൽ പ്രതികരണത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഈ ആശയം പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ബ്രിട്ടനിൽ ഉയർന്നുവന്നു. അറിവ് ശേഖരിക്കുന്നതിനുള്ള മാർഗമെന്ന നിലയിൽ ഇന്ദ്രിയ ധാരണയെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങളുമായി അടുത്ത ബന്ധമുണ്ടായിരുന്നു. ഇത് വികാരപരമായ ധാർമ്മിക തത്ത്വചിന്തയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

## ഇതും കാണുക
* സഹാനുഭൂതി

## അവലംബം


## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

* "സെൻസിബിലിറ്റി", ക്ലെയർ ടോമാലിൻ, ജോൺ മുള്ളൻ, ഹെർമിയോൺ ലീ എന്നിവരുമായി ബിബിസി റേഡിയോ 4 ചർച്ച ( *ഇൻ ഔർ ടൈം*, ജനുവരി 3, 2002)
വർഗ്ഗം:സാഹിത്യം
വർഗ്ഗം:വികാരം
കരാജ്

**കരാജ്** (, ) ഇറാനിലെ അൽബോർസ് പ്രവിശ്യയുടെ തലസ്ഥാനവും ഫലത്തിൽ ടെഹ്‌റാനിലെ ഒരു ഉപഗ്രഹ നഗരവുമാണ്. 2016 ലെ കനേഷുമാരി പ്രകാരം 1.97 ദശലക്ഷത്തോളം ജനസംഖ്യയുള്ള ഈ നഗരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന കൗണ്ടിയുടെ 1,419ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ  (548 ചതുരശ്ര മൈൽ) പ്രദേശത്തിൻറെ ഭൂരിഭാഗവും പരുക്കൻ പർവതപ്രകൃതിയുള്ളതാണ്. ടെഹ്‌റാൻ, മഷാദ്, ഇസ്ഫഹാൻ എന്നിവയ്ക്ക് ശേഷം ഇറാനിലെ നാലാമത്തെ വലിയ നഗര പ്രദേശമാണ് ഇതിൻറെ നഗരപ്രദേശം. മുൻ സെൻസസ് മുതൽ എഷ്‌റ്റെഹാർഡ് കൗണ്ടിയും ഫാർഡിസ് കൗണ്ടിയും കരാജ് കൗണ്ടിയിൽ നിന്ന് വേർപെടുത്തി.

കരാജിന്റെ ആദ്യകാല രേഖകൾ ബിസി മുപ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിലേതാണ്. സഫാവിദ്, ഖ്വജർ രാജവംശങ്ങളുടെ ഭരണത്തിൻ കീഴിൽ വികസിതമായ ഈ നഗരത്തിൽ ആ കാലഘട്ടങ്ങളിലെ നിരവധി ചരിത്രപരമായ കെട്ടിടങ്ങളും സ്മാരകങ്ങളും നിലിനിൽക്കുന്നു. നിരവധി മരങ്ങൾ, നദികൾ, ഹരിത സമതലങ്ങൾ തുടങ്ങിയ പ്രകൃതി വിഭവങ്ങളുടെ ആധിക്യം ഈ നഗരത്തിന് അസാധാരണമായ ഒരു കാലാവസ്ഥ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു. ടെഹ്‌റാൻ നഗരത്തിനുശേഷം, ഇറാനിലെ ഏറ്റവും വലിയ കുടിയേറ്റ സൗഹൃദ നഗരമായ കരാജിന്, ഇക്കാരണത്താൽ "ലിറ്റിൽ ഇറാൻ" എന്ന് വിളിപ്പേര് ലഭിച്ചു.

## ചരിത്രം

വെങ്കലയുഗത്തിലെ പ്രദേശമായ ടെപെ ഖുർവിൻ, അയോയുഗ പ്രദേശമായ കലക്ക് എന്നിങ്ങനെ കരാജ് നഗരത്തിന് ചുറ്റുപാടുമുള്ള പ്രദേശം ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി ജനാധിവാസമുള്ളതാണെങ്കിലും ഇന്നത്തെ കരാജ് നഗരം മിക്കവാറും ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ആധുനിക വ്യാവസായിക വികസനത്തിന്റെ ഫലമാണ്. ചരിത്രപരമായി, ടെഹ്‌റാനും ഖാസ്‌വിനും മദ്ധ്യത്തിലായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പാതയിലെ പ്രദേശമെന്ന നിലയിൽ കരാജ് നഗരത്തിന് ഏറെ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. സഫാവിദ് സാമ്രാജ്യ കാലഘട്ടത്തിൽ, നഗരത്തിലേക്കുള്ള പ്രധാന ക്രോസിംഗ് ആയി ഒരു കല്ലുകൾകൊണ്ടുള്ള ഒരു പാലം നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടു. തൗഹിദ് ചത്വരത്തിന് തെക്കുകിഴക്കായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന വലിയ ഷാ-അബ്ബാസി കാരവൻസറി, അതേ കാലഘട്ടത്തിൽ, ഷാ ഇസ്മായിലിന്റെ ഭരണത്തിൻ കീഴിലാണ് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടത്.

1810-ൽ, ഖ്വജാർ രാജകുമാരനായിരുന്ന സൊലൈമാൻ മിർസ ഒരു വേനൽക്കാല വിനോദകേന്ദ്രമെന്ന നിലയിൽ കജാർ നഗരത്തിൽ സൊലൈമാനിയേ കൊട്ടാരം നിർമ്മിച്ചു. നാല് ഗോപുരങ്ങളുണ്ടായിരുന്ന കൊട്ടാരം പൂന്തോട്ടങ്ങളാൽ വലയം ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നതോടൊപ്പം അതിന്റെ സ്വീകരണമുറിയിൽ അബ്ദുള്ള ഖാൻ നഖ്ശബന്ദിയുടെ ഒരു ജോടി പെയിന്റിംഗുകളും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, 1860-ഓടെ, ഏതാണ്ട് ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ടതായി കണക്കാക്കിയ കൊട്ടാരം ഈ പ്രദേശത്തെ സഞ്ചാരികളുടെ ഒരു അഭയകേന്ദ്രമെന്ന നിലയിൽ മാത്രമാണ് ഉപയോഗിക്കപ്പെട്ടത്. നാസർ അൽ-ദിൻ ഷാ ഖ്വജറിൻറെ നേതൃത്വത്തിൽ പിന്നീട് ഈ കൊട്ടാരം നവീകരിച്ചു. 1917-ൽ, ടെഹ്‌റാനിലെ മൊസാഫരി കാർഷിക വിദ്യാലയത്തിന് പകരമായി ഒരു കാർഷിക വിദ്യാലയം ഈ സ്ഥലത്ത് സ്ഥാപിച്ചു. പിന്നീട്, ടെഹ്‌റാൻ സർവകലാശാലയുടെ പുതിയ കാർഷിക വൈജ്ഞാനിക വിഭാഗത്തിന് റെസ ഷാ പഹ്‌ലവി ഇത് അനുവദിച്ചു.

1930-കളിൽ, ഗ്രാമത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്ത് 216 ഹെക്ടർ വിസ്തൃതിയുള്ള ഒരു വലിയ വ്യവസായ സമുച്ചയം നിർമ്മിക്കുന്നതിനുള്ള പദ്ധതികൾ വിഭാവനം ചെയ്യപ്പെട്ടു. ഈ "കരാജിലെ വ്യാവസായിക മാതൃകാ നഗരം", ആൽബോർസിൽ നിന്ന് ജലവും ഇന്ധനമെന്ന നിലയിൽ കൽക്കരിയും എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമാക്കുന്നത് മുതലാക്കിക്കൊണ്ട്, രാജ്യത്ത് നിർമ്മിക്കപ്പെടാവുന്ന ആദ്യത്തെ ഉരുക്ക് വ്യവസായ ശാലകളുടെ സ്ഥലമായിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ജർമ്മനിയിൽ നിന്ന് ഇറക്കുമതി ചെയ്ത നിർമ്മാണോപകരണങ്ങൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർ സൂയസ് കനാലിൽ വച്ച് പിടിച്ചെടുത്തതൊടെ ആസൂത്രണം ചെയ്യപ്പെട്ട ഈ വ്യവസായ സമുച്ചയം ഒരിക്കലും പ്രാവർത്തികമായില്ല.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ഇറാനിലെ നഗരങ്ങൾ