മഹാഭാരതത്തിലെ സ്ത്രീ കഥാപാത്രങ്ങൾ

{| class="wikitable"
|-
!കഥാപാത്രം !!കുറിപ്പ്
|-
|അഹിലാവതി || ഭീമസേനന്ററെ പുത്രനായ ഘടോത്കചന്റെ പത്നി. 
|-
| അംബ || കാശി മഹാരാജാവിൻറെ പുത്രി.
|-
|അംബിക || കാശിമഹാരാജാവിന്റെ പുത്രിو വിചിത്രവീര്യന്റെ പത്നി. ധൃതരാഷ്ട്രരുടെ മാതാവ്.
|-
|അംബാലിക || വിചിത്രവീര്യന്റെ പത്നി. പാണ്ഡുവിന്റെ മാതാവ്.
|-
|ഉത്തര ||അഭിമന്യു ആണ് ഉത്തരയെ വിവാഹം കഴിച്ചത്. ഉത്തരയിൽ അഭിമന്യുവിനു ജനിച്ച പുത്രനായിരുന്നു പരീക്ഷിത്ത്.
|-
|കുന്തി ||  പാണ്ഡു മഹാരാജന്റെ പത്നിയും പഞ്ചപാണ്ഡവരിലെ ആദ്യ മൂന്ന് പേരുടെ അമ്മ.
|-
|ഗംഗാദേവി ||  ചന്ദ്രവംശത്തിലെ മഹാരാജവായിരുന്ന ശന്തനുവിന്റെ പത്നി . അതിൽ ദേവിക്കു ജനിച്ച എട്ടാമത്തെ പുത്രനാണ് ഭീഷ്മർ.
|-
|ഗാന്ധാരി || ധൃതരാഷ്ട്രരുടെ പത്നിയും കൌരവരുടെ മാതാവും. ഗാന്ധാര രാജാവായിരുന്ന സുബലന്റെ പുത്രി.
|-
|ജരിത || പെൺകിളിയായ ഒരു സാരംഗപക്ഷിയാണ് ജരിത.ജരിതയുടെ കൂട്ട് ആൺപക്ഷിയായിരുന്ന മന്ദപാലനായിരുന്നു.
|-
|ദേവകി ||  വസുദേവരുടെ ഭാര്യ, ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ അമ്മ.
|-
| പൂതന || ശ്രീകൃഷ്ണനെ കൊല്ലാൻ വന്ന രാക്ഷസി.
|-
| രാധ ||  ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ ബാല്യകാലസഖിയും കാമുകിയും.
|-
|ദേവയാനി ||അസുരഗുരുവായിരുന്ന ശുക്രാചാര്യർക്ക് ഊർജ്ജസ്വതിയിൽ ജനിച്ച പുത്രിയാണ് ദേവയാനി.
|-
|ദ്രൗപദി||പാണ്ഡവപത്നിയായ ദ്രൗപദി ദ്രുപദപുത്രിയാണ്.പാഞ്ചാലി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. 
|-
|നാളായണി||ദ്രുപദപുത്രിയായ പാഞ്ചാലിയുടെ പൂർവ്വ ജന്മമായിരുന്നു നാളായണി.
|-
|മദ്രാവതി|| പരീക്ഷിത്ത് രാജാവിന്റെ പത്നിയാണ് മദ്രാവതി.
|-
|മാദ്രി||പാണ്ഡു മഹാരാജന്റെ രണ്ടാമത്തെ പത്നിയും പഞ്ചപാണ്ഡവരിലെ ഇളയ രണ്ടുപേരുടെ അമ്മയുമാണ് മാദ്രി.
|-
|രുക്മിണി||ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ പ്രധാന പത്നി. വിദർഭ രാജ്യത്തെ രാജാവായിരുന്ന ഭീഷ്മകന്റെ പുത്രി. 
|-
|സത്യവതി||ചന്ദ്രവംശത്തിലെ പ്രസിദ്ധനായ രാജാവായിരുന്ന ശന്തനുവിന്റെ പത്നി.
|-
|സുകന്യ||വൈവസ്വതമനുവിന്റെ പുത്രന്മാരിൽ പ്രസിദ്ധനായ രാജാവായിരുന്നു ശര്യാതിയുടെ ഏക പുത്രി.
|-
|സുദേഷണ||മത്സ്യരാജാവിന്റെ (വിരാടം) പത്നിയും മഹാറാണിയും.
|-
|സുഭദ്ര||കൃഷ്ണന്റെ സഹോദരിയായ സുഭദ്ര അർജുനന്റെ
പത്നിയാണ്. ഈ ദാമ്പത്യത്തിൽ പിറന്ന പുത്രനാണ് അഭിമന്യു.
|-
|ഹിഡിംബി||ഭീമന്റെ ഭാര്യയായ രാക്ഷസി, ഘടോത്കചന്റെ അമ്മ.
|-
|സത്യഭാമ||കൃഷ്ണന്റെ മൂന്നാം ഭാര്യ.സത്രജിതിന്റെ മകൾ.ഭൂമിദേവി തൻ അവതാരം.ദ്രൗപദി അർജ്ജുനൻ മാരുടെ സുഹൃത്ത്.
|-
|തിലോത്തമ||സുന്ദ- ഉപസുന്ദ എന്നിവരുടെ മരനത്തിനായി ബ്രഹ്മാവ് സൃഷ്ടിച്ചു.തിലത്തിൽ നിന്നും ഉത്തമം ആയത് എന്നർത്ഥം.
|-
|ശകുന്തള||ദുഷ്യന്തന്റെ പത്നി
|-
|രേവതി||ബലരാമപത്നി. നിഷാദൻ, ഉൽമുഖൻ, വത്സല എന്നിവരുടെ അമ്മ. കുശസ്ഥലി രാജ കകുദ്മി രേവതന്റെ മകൾ. യാദവ കുല പ്രഥമ കുല വധു. ശ്രീ കൃഷ്ണന്റെ ജ്യേഷ്ടതി. 
|-
|ദമയന്തി||വിദർഭ രാജാവായ ഭീമന്റെ മകൾ, നളന്റെ പത്നി
|-
|ദുശ്ശള||കൗരവരുടെ സഹോദരി. സിന്ധുരാജാവ് ജയദ്രഥൻ്റെ പത്നി. സുരഥൻറെ മാതാവ്. ധൃതരാഷ്ട്രരുടെയും ഗാന്ധാരിയുടെയും ഏക പുത്രി
|-
|ഭാനുമതി||ദുര്യോധനന്റെ പത്നി. ലക്ഷ്മണൻ്റെയും ലക്ഷ്മണയുടെയും മാതാവ്. കലിംഗ രാജകുമാരി. കലിംഗ രാജാവ് ചിത്രാംഗദൻ്റെ പുത്രി.
|-
|അനസൂയ||അത്രി മഹർഷിയുടെ പത്നി.
|-
|താര||ദേവഗുരുവായ ബൃഹസ്പതിയുടെ പത്നി. ചന്ദ്രപുത്രനായ ബുധൻ്റെ മാതാവ്.
|-
|ശർമ്മിഷ്ഠ||യയാതിയുടെ പത്നി, രാക്ഷസരാജാവ് വൃഷപ്ർവ്വാവിന്റെ മകൾ
|-
|മാധവി||ചന്ദ്രവംശ രാജാവ് യയാതിക്ക് ആദ്യ പത്നിയിൽ ജനിച്ച പുത്രി.
|-
|ഉഷ||ബാണാസുരന്റെ മകൾ
|-
|വപുഷ്ടമ||ജനമേജയന്റെ പത്നി. ഭീമന്റെയും ബലന്ധരയുടെയും മകനായ സർവഗൻ(ധർമത്രാതൻ) ൻ്റെ  മകളുടെ മകൾ. കാശി രാജകുമാരി.
|-
|ഉലൂപി||ഐരവത വംശത്തിലെ നാഗ രാജാവ് കൗരവ്യ റാണി വിഷവഹിനി എന്നിവരുടെ മകൾ.അർജ്ജുനന്റെ രണ്ടാം ഭാര്യ.ഇരാവന്റെ അമ്മ. നാഗ ലോകത്തിന്റെ ചക്രവർത്തിനി.
|-
|ദേവിക||യുധിഷ്ഠിരന്റെ രണ്ടാം ഭാര്യ.സത്യകിയുടെ സഹോദരി തുല്യ.കൃഷ്ണ സഹപാഠി. യൗദ്ധേയന്റെ അമ്മ. ശിവി രാജാവും ദ്രാവിഡ വംശജനും ആയ ഗോവസേനന്റെ മകൾ.സ്വയംവര ത്തിൽ യുധിഷിരനെ തിരഞ്ഞെടുത്തു.        
|-
|വിജയ||സഹദേവന്റെ രണ്ടാം ഭാര്യ.ദക്ഷിണ മാദ്ര രാജാവും ശല്യൻ്റെ സഹോദരനായ ദ്യുതിമാന്റെ മകൾ.സുഹോത്രന്റെ അമ്മ.ശല്യർക്ക്‌ ശേഷം മാദ്രത്തിൻ്റെ റാണി.                                
|-
|സുതാനു||ഹരിവംശ പുരാണ പ്രകാരം യുധിഷ്ഠിരൻ ദ്രൗപദി എന്നിവരുടെ പ്രഥമ പുത്രി(ഉപ പാണ്ഡവർക്ക് മുൻപ് ജനിച്ചു).ശ്രീകൃഷ്ണൻ - സത്യഭാമ എന്നിവരുടെ മകനായ അശ്വഭാനൂ വിൻറെ ഭാര്യ. വജ്രൻ,ഭാനുപ്രിയ എന്നിവരുടെ അമ്മ.
|-
|ജാംബവതി||ജാംബവാന്റെ മകൾ.കൃഷ്ണന്റെ രണ്ടാം ഭാര്യ. സംബൻ,പുരുജിത്, മിത്രാവതി എന്നിവരുടെ അമ്മ.ബ്രഹ്മാവിന്റെ പൗത്രീ.
|-
|കാളിന്ദി|| കൃഷ്ണന്റെ നാലാം ഭാര്യ. യമുനാ നദിയുടെ അധിപ.വീരജയുടെ പുനർ ജന്മം. സൂര്യദേവ പുത്രി.ശനി, യമ,കർണൻ എന്നിവരുടെ സഹോദരി. ശ്രുതന്റെ അമ്മ.
|-
|മിത്രവിന്ദ|| അവന്തിയിലെ രാജ കുമാരി. ജയസേനൻ രജധിദേവി എന്നിവരുടെ മകൾ. വിൻഡ അനിവിൻഡ എന്നിവരുടെ സഹോദരി.കൃഷ്ണന്റെ അഞ്ചാം ഭാര്യ.വൃകന്റെ അമ്മ.
|-
|നഗ്നജിതി(സത്യ)|| അയോധ്യയിലെ രാജ കുമാരി.നഗ്നജിതന്റെ മകൾ. ഏഴു കാളകളെ പൂട്ടി കൃഷ്ണൻ വിവാഹം ചെയ്തു. നിള ദേവിയുടെ രൂപം.
|-
|ചരുഹാസിനി||മാദ്ര രാജൻ ബൃഹത് സേനന്റെ മകൾ.കൃഷ്ണന്റെ അഷ്ട ഭാര്യമാരിൽ ഒരാള്.ലക്ഷന എന്നും പേര്.
|-
|ഭദ്ര|| ശ്രുത ദേവിയുടെ മകൾ.കൃഷ്ണന്റെ 8 ആം ഭാര്യ.
|-
|കരേണുമതി|| ചേദി രാജ കുമാരി.നകുലന്റെ ഭാര്യ. ശിശുപാല ന്റെ മകൾ.ദൃഷ്ടകെടുവിന്റെ സഹോദരി.നിരാമിത്രന്റെ അമ്മ.മാദ്രതിന്റെ റാണി.
|-
|ചിത്രാംഗദ||അർജ്ജുനന്റെ മൂന്നാം ഭാര്യ. ചിത്രവാഹനൻ- വസുന്ധര എന്നിവരുടെ മകൾ.ബബ്രുവഹനന്റെ അമ്മ.മണിപ്പൂരിലെ മഹാറാണി.
|-
|ബലന്ധര|| കാശിരാജവിന്റെ മകൾ.ഭീമന്റെ മൂന്നാം ഭാര്യ.സർവഗന്റെ അമ്മ.
|-
|പ്രമീള|| നാരീപുരതെ റാണി.അർജ്ജുനന്റെ ഭാര്യയായി കുറച്ച് നാൾ കഴിഞ്ഞു.
|-
|ജ്യോത്സ്യന||ദുശ്ശാസനൻ്റെ ഭാര്യ. ത്രിഗർത രാജകുമാരി. ഭരതൻ്റെ അമ്മ
|-
|വൃഷാലി|| കർണന്റെ ഭാര്യ.സത്യസേന സഹോദരി.കർണന്റെ ബാല്യ കാല സഖി.9 പുത്രന്മാർ.
|-
|രുക്‌മാവതി||പ്രദ്യുംന പത്നി.അനിരുദ്ധൻ തൻ അമ്മ
|-
|മായാവതി||പ്രദ്യുമ്ന പത്നി. രതി ദേവിയുടെ അവതാരം.
|-
|പ്രഭാവതി||സുനഭ പുത്രി.രാക്ഷസ രാജകുമാരി. പ്രദ്യുന്ന പത്നി.
|-
|ലക്ഷ്മണ||ദുര്യോധന പുത്രി.കൃഷ്ണ പുത്രൻ സാംബന്റെ ഭാര്യ.ഉഷ്‌നീകന്റെ അമ്മ.
|-
|ഗുനാവതി|| സുനാഭ പുത്രി. സാംബാന്റെ പത്നി.
|-
||ശശിരേഖ/വത്സല||ബലരാമ പുത്രി.അഭിമന്യുവിനെ പത്നി(ദക്ഷിണേന്ത്യൻ മഹാഭാരത പ്രകാരം). അഭിലാഷ,വിശാഖ എന്നിവരുടെ അമ്മയായി ആവിഷ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു.
|-
|ഉർവശി||നാരായണ മഹൃഷിയുടെ തുടയിൽ നിന്നും ജനനം.പുരുരവസ്,വിഭണ്ടകൻ എന്നിവരുടെ ഭാര്യയായി.അർജ്ജുനനെ പ്രണയിച്ചു.
|-
|രോഹിണി|| വാസുദേവ പത്നി.ബലരാമൻ,സുഭദ്ര എന്നിവരുടെ അമ്മ.
|-
|മോഹിനി||വിഷ്ണുവിന്റെ സ്ത്രീ രൂപം.മഹാദേവനെ വരെ മോഹിപ്പിച്ചു.ഇരാവാന്റെ ആഗ്രഹ പൂർത്തീകരണത്തിനായി മഹൽസ എന്ന യുവസുന്ദരി ആയി ഒരു ദിവസത്തേക്ക് ഇരാവൻെറ പത്നി ആയി മാറി.
|-
|ജാഹ്നപദി||അമരാവതി യിലേ ഒരു അപ്സരസ്. ശരദ്വാനെ മോഹിപ്പിച്ചു.കൃപാചര്യർ,കൃപി(ദ്രോണ പത്നി)എന്നിവരുടെ അമ്മ.
|-
|കൃപി|| ദ്രോണ പത്നി.അശ്വതമാവിന്റെ അമ്മ. ശരദ്വാൻ- ജഹ്‌നപദി എന്നിവരുടെ പുത്രി.
|-
|പൃഷധി||ദ്രുപത രാജാവിന്റെ ഭാര്യ. കോകില എന്ന് യഥാർത്ഥ നാമം. പൃഷതന്റെ മരുമകൾ ആയതിനാൽ പൃഷാധി. ശിഖണ്ഡി,സത്യജിത്ത്, യുധമന്യു, ഉത്തമൗജാസ്‌ എന്നിവരുടെ അമ്മ.ദൃഷ്യദ്യുമനന്റെയും ദ്രൗപദിയുടെയും വളർത്തമ്മ.
|-
|ശിഖണ്ഡിനി||ദ്രുപത്- പൃഷധി എന്നിവരുടെ മൂത്ത മകൾ. അംബയുടെ പുനർജന്മം.ഭീഷ്മ മൃത്യുവിന് വേണ്ടി പിന്നീട് പുരുഷനായി.ദശരണത്തിലെ രാജാവ് ഹിരണ്യവർണന്റെ മകൻ ശത്രുഞ്ജയന്റെ ഭാര്യ ആയിരുന്നു.ക്ഷത്രദേവൻ എന്നാണ് മകന്റെ പേര്.
|-
|ആർഷി/ചാരുലത||ശകുനിയുടെ ഭാര്യ. ഗാന്ധാര മഹാറാണി.ഗാന്ധരിക്ക്‌ പ്രിയപ്പെട്ട വൾ. ഉലൂകൻ,വൃകൻ, വിപ്രചിതി എന്നിവരുടെ അമ്മ.
|-
|സുഗദ/സൗബലി||ധൃതരാഷ്ട്രരുടെ വൈശ്യ കുലത്തിലെ ഭാര്യ.ഗാന്ധാരിയുടെ സഖി.പണ്ടവപക്ഷത്ത് നിന്ന ഒരേ ഒരു കൗരവൻ ആയ മഹാരഥന് യുയുത്സുവിന്റെ അമ്മ.
|-
|ഘൃതാചി||ഒരുപാട് അനേകം മഹാഭാരത കഥാപാത്രങ്ങളുടെ ആത്മീയ അമ്മ(പ്രസവിച്ചത് അല്ല.)ഇന്ദ്രലോകത്തിലെ ഒരു അപ്‌സരസ്. ഉദാ:ദ്രോണർ,ശ്രീശുകൻ, സൂതപൗരണികൻ.
|-
|അദ്രിക||പുലോമ ശാപത്താൽ മൽസ്യമായ അപ്സരസ്. ചേദി രാജൻ ഉപരിചര വാസുവിന്റെ സന്താനങ്ങളുടെ അമ്മ.സത്യവതി,മാത്സ്യൻ എന്നിവർ മക്കൾ.
|-
|ചാരുമതി||കൃഷ്ണന്റെയും രുക്‌മിനിയുടെയും മകൾ.കൃതവർമന്റെ മകനായ ബാലിയുടെ പത്നി. മർത്തികാവരതിന്റെ മഹാറാണി.
|-
|മൃദുല||വികർണൻ്റെ പത്നി, കൗരവ കുലവധു. കാശി രാജകുമാരി.
|-
|ഗൗതമി||കൗരവസഹോദരിയായ ദുശ്ശളയുടെ പുത്രനും സിന്ധുരാജാവുമായ സുരഥൻ്റെ പത്നി. വംഗദേശത്തെ രാജകുമാരി.
|-
|മാധുരി||ധൃതരാഷ്ട്രർക്ക് ഗാന്ധാരിയുടെ ദാസിയായ സുഗതയിൽ ജനിച്ച യുയുത്സുവിൻ്റെ പത്നി.
|-
|മര്യാദ||അംബികയുടെ ദാസി. വിദുരരുടെ മാതാവ്.
|-
|പാരംസവി||വിദുരരുടെ പത്നി.
|-
|അവന്തിനി||ശല്യരുടെ പത്നി. മാദ്രത്തിൻെറ റാണി.

വർഗ്ഗം:മഹാഭാരതത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾ