open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
വിഷുക്കണി (ചലച്ചിത്രം)

ജെ. ശശികുമാർ സംവിധാനം ചെയ്ത് ആർ. എം. സുന്ദരം നിർമ്മിച്ച 1977-ലെ ഒരു മലയാള ചിത്രമാണ് **വിഷുക്കണി.** പ്രേം നസീർ, ശാരദ, തിക്കുറിശ്ശി സുകുമാരൻ നായർ, ശങ്കരാടി എന്നിവരാണ് പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഈ ചിത്രത്തിന് സലീൽ ചൗധരി സംഗീത സംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നു. തമിഴ് ചിത്രമായ കർപഗത്തിന്റെ പുനഃനിർമ്മാണമായിരുന്നു ഈ ചിത്രം. 

## അഭിനേതാക്കൾ

* പ്രേംനസീർ - ഗോപിയായി 
* ശാരദ - രജനിയായി 
* വിധുബാല - രാധികയായി 
* തിക്കുറിശ്ശി സുകുമാരൻ നായർ - രാജേന്ദ്രപ്പണിക്കറായി 
* അടൂർ ഭാസി - കുറുപ്പായി 
* ശങ്കരാടി - പ്രഭാകരൻ പിള്ളയായി
* എം.ജി.സോമൻ - രാധാകൃഷ്ണനായി 
* ശ്രീലത നമ്പൂതിരി - ജയയായി 
* വീരൻ - കളക്ടർ ജനാർദ്ദനൻ നായർ ആയി 
* റീന - ഗീതയായി
* കടുവാക്കുളം ആൻ്റണി
* മാസ്റ്റർ കുമാർ - അമ്പിളിയായി

## ശബ്‌ദട്രാക്ക്
സംഗീതം സലിൽ ചൗധരിയും വരികൾ ശ്രീകുമാരൻ തമ്പിയും ചേർന്നാണ് നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്. 

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
* 

വർഗ്ഗം:1977-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ജെ. വില്യംസ് ഛായാഗ്രഹണം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ‎
യുവെൻഡുമു വിമാനത്താവളം

ഓസ്‌ട്രേലിയയിലെ നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറിയിലെ യുവെൻഡുമുവിലുള്ള ഒരു വിമാനത്താവളമാണ് **യുവെൻഡുമു വിമാനത്താവളം** (IATA: YUE, ICAO: YYND). 

## സമീപമുള്ള മറ്റു വിമാനത്താവളങ്ങൾ
യുവേണ്ടുമു വിമാനത്താവളത്തിന്റെ ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളങ്ങൾ ചുവടെ ചേർക്കുന്നു.

* ഹെർമൻസ്ബർഗ് വിമാനത്താവളം - (213.72 കിലോമീറ്റർ / 132.8 മൈൽ)
* കിംഗ്സ് കാന്യോൺ വിമാനത്താവളം - (225.18 കിമീ / 139.92 മൈൽ)
* കിംഗ്സ് ക്രീക്ക് സ്റ്റേഷൻ വിമാനത്താവളം - (241.27 കിമീ / 149.92 മൈൽ)
* വുഡ്‌ഗ്രീൻ വിമാനത്താവളം - (255.31 കിമീ / 158.64 മൈൽ)
* ആലീസ് സ്പ്രിംഗ്സ് വിമാനത്താവളം - (276.16 കിമീ / 171.6 മൈൽ)

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

വർഗ്ഗം:നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറിയിലെ വിമാനത്താവളങ്ങൾ
വ്ലോഡ്രോപ്

**വ്ലൊദ്രൊപ്** ( ലിംബർഗിഷ് പട്ടണത്തിൽ വകഭേദമായി: വ്ലൊ́ര്പ്) എന്ന രാജലക്ഷ്മി നെതർലാൻഡ്സ് തെക്കു കിഴക്കൻ ഭാഗത്ത് ഒരു പട്ടണമാണ് റോർദാലൻ .&nbsp; റോർ‌മോണ്ടിന് തെക്കുകിഴക്കായി കി.മീ ജർമ്മൻ അതിർത്തിക്കടുത്താണ് ഈ നഗരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത് . 

1991 വരെ മെലിക്ക് എൻ ഹെർക്കൻബോഷുമായി ലയിപ്പിക്കുന്നതുവരെ വ്ലോഡ്രോപ്പ് ഒരു പ്രത്യേക മുനിസിപ്പാലിറ്റിയായിരുന്നു.  

2001 ൽ വ്ലോഡ്രോപ്പിന് 1995 നിവാസികളുണ്ടായിരുന്നു. പട്ടണത്തിന്റെ ബിൽറ്റ്-അപ്പ് ഏരിയ 0.51 ആയിരുന്നു &nbsp; km², കൂടാതെ 850 വസതികൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.  

1990 ൽ, ട്രാൻസെൻഡെന്റൽ മെഡിറ്റേഷൻ പ്രോഗ്രാമിന്റെ സ്ഥാപകനായ മഹർഷി മഹേഷ് യോഗി തന്റെ ആസ്ഥാനം മുൻ മഠമായ കൊല്ലെഗ് സെന്റ് ലുഡ്വിഗിന്റെ മൈതാനത്തേക്ക് മാറ്റി     ഇത് മഹർഷി യൂറോപ്യൻ റിസർച്ചിന്റെ  യൂണിവേഴ്സിറ്റി യുടെ ഭവനമായി മാറി. 

ലോകപ്രശസ്ത റോളർ കോസ്റ്റർ നിർമാതാക്കളായ വെകോമ വ്ലോഡ്രോപ്പ് ആസ്ഥാനമാക്കി. 

## ഗാലറി

പ്രമാണം:Vlodrop, de Sint-Martinuskerk RM37866 foto7 2016-08-31 16.14.jpg|പള്ളി: ഡി സിന്റ്-മാർട്ടിനസ്കെർക്ക് 
പ്രമാണം:Kolleg St Ludwig02.jpg|കൊല്ലെഗ് സെന്റ് ലുഡ്വിഗ് 
പ്രമാണം:Autumn in Maharishis Garden (8171695143).jpg|കൊല്ലെഗ് സെന്റ് ലുഡ്വിഗിലെ പൂന്തോട്ടങ്ങൾ 
പ്രമാണം:Vlodrop, monumentaal pand foto5 2011-03-22 12.06.JPG|സ്മാരക വീട് 


## പരാമർശങ്ങൾ

## ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ

* J. Kuyper, ജെമെൻറ് അറ്റ്ലസ് വാൻ നെഡർലാൻഡ്, 1865-1870, "വ്ലോഡ്രോപ്പ്"  മുൻ മുനിസിപ്പാലിറ്റിയുടെ ഭൂപടം, 1868 ഓടെ. 
വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata
വർഗ്ഗം:നെതർലന്റ്സിലെ നഗരങ്ങൾ
ആസ്ട്രോസാറ്റ്-2

ജ്യോതിശാസ്ത്ര പഠനത്തിന് മാത്രമായി രൂപകൽപന ചെയ്ത് 2020 ൽ വിക്ഷേപിക്കാനുദ്ദേശിക്കുന്ന ഇന്ത്യയുടെ കൃത്രിമോപഗ്രഹമാണ് ആസ്ട്രോസാറ്റ്-2.  നിലവിലെ ആസ്ട്രോസാറ്റ് -1 നിരീക്ഷണാലയത്തിന്റെ തുടർച്ചയായിട്ടായിരിക്കും ആസ്ട്രോസാറ്റ് -2 വിക്ഷേപിക്കുക. ഇന്ത്യയുടെ രണ്ടാമത്തെ സമർപ്പിത മൾട്ടി-വേവ് ലെങ്ത് ബഹിരാകാശ ദൂരദർശിനിയാണ് ആസ്ട്രോസാറ്റ് -2. അഞ്ചു വർഷമാണ് പേടകത്തിന്റെ പ്രവർത്തന കാലാവധി.

ആസ്ട്രോസാറ്റ്-2 ന് വേണ്ടിയുള്ള ഉപകരണങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കുന്നതിനായി ഇന്ത്യൻ ശാസ്ത്രജ്ഞരിൽ നിന്ന് നിർദ്ദേശങ്ങൾ അഭ്യർത്ഥിച്ച് ഐ.എസ്.ആർ.ഒ 2018 ഫെബ്രുവരിയിൽ വിവര ശേഖരണം നടത്തുകയുണ്ടായി. 
## ഇതും കാണുക
ആസ്ട്രോസാറ്റ് -1
## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
* ആസ്ട്രോസാറ്റ്
* ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷൻ 

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയുടെ കൃത്രിമോപഗ്രഹങ്ങൾ
ഡി. നാരായണൻ

ലഘുചിത്രം|ഡി. നാരായണൻ
ഇരുളർക്കിടയിലെ ആദിവാസിഭാഷയ്ക്ക് ആദ്യമായി ലിപിയുണ്ടാക്കിയത് ഷോളയൂർ ദാസന്നൂര് ഊരിലെ ഡി. നാരായണൻ ആണ്. റിട്ട ഐ.ടി.ഡി.പി ഉദ്യോഗസ്ഥനായ നാരായണൻ മൂപ്പൻസ് കൗൺസിൽ രക്ഷാധികാരിയുമായിരുന്നു. അട്ടപ്പാടിയിലെ ആദ്യ ആദിവാസി അധ്യാപകൻ ദാസൻ മാഷിന്റെ മകനാണ്.
‍
## അവലംബം


വർഗ്ഗം:ആദിവാസികൾ
വർഗ്ഗം:ആദിവാസി ഭാഷകൾ
ഫ്ലെമിങ്, നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറി

ഓസ്ട്രേലിയയിലെ നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറിയിലെ ഒരു പട്ടണമാണ് **ഫ്ലെമിങ്**. ടെറിട്ടറിയുടെ തലസ്ഥാനമായ ഡാർവിനു 162 കിലോമീറ്റർ (101 മൈൽ) തെക്കായി ഈ പട്ടണം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറിയുടെ ഈ ഭാഗത്തെ ആദ്യത്തെ കാലിവളർത്തുകാരായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന സഹോദരന്മാരായ ജിം, മൈക്ക് ഫ്ലെമിംഗ് എന്നിവരുടെ പേരിലാണ് ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ പേര്. 1907-ൽ ജിം ഫ്ലെമിംഗ് സ്ഥാപിച്ച പഴയ ഒല്ലൂ സ്റ്റേഷൻ പാസ്റ്ററൽ പാട്ടത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന സ്ഥലത്താണ് പട്ടണത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം സ്ഥാപിതമായത്. 1996 മാർച്ച് 20-ന് പട്ടണം ഗസറ്റ് ചെയ്യുകയും 2007 ഏപ്രിൽ 4-ന് പ്രദേശം ഗസറ്റ് ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. 2016-ലെ ഓസ്‌ട്രേലിയൻ സെൻസസിനായി  2016 ഓഗസ്റ്റിൽ നടത്തിയ ഫ്ലെമിംഗിലെ പ്രദേശത്തെ ജനസംഖ്യ കണക്കാക്കിയത് ഡഗ്ലസ്-ഡാലി ഉൾപ്പെടെ രണ്ട് പ്രദേശങ്ങളുടെയും ആയിരുന്നു. 238 പേർ താമസിക്കുന്നതായി കണ്ടെത്തി.

ലിംഗിരിയുടെ ഫെഡറൽ ഡിവിഷനിലും ഡാലിയുടെ പ്രദേശത്തെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഡിവിഷനിലും വിക്ടോറിയ ഡാലി ഷെയറിന്റെ പ്രാദേശിക സർക്കാർ പ്രദേശത്തും ഫ്ലെമിംഗ് ഉൾപ്പെടുന്നു.

## കുറിപ്പുകൾ

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറിയിലെ നഗരങ്ങൾ
ഐ.എസ്.ആർ.ഒ ഇനേർഷ്യൽ സിസ്റ്റംസ് യൂണിറ്റ്

തിരുവനന്തപുരത്തെ വട്ടിയൂർകാവിലുള്ള ഇന്ത്യൻ ബഹിരാകാശ ഗവേഷണ സംഘടനയുടെ ഗവേഷണ വികസന യൂണിറ്റാണ് **ഐ.എസ്.ആർ.ഒ ഇനേർഷ്യൽ സിസ്റ്റംസ് യൂണിറ്റ് (ഐ‌എസ്‌യു)**.   വിക്ഷേപണ വാഹനങ്ങളിലെ ദിശാസൂചക സംവിധാനങ്ങൾ, ബഹിരാകാശ പേടകത്തിന്റെ നിയന്ത്രിത സംവിധാനങ്ങൾ,  സെൻസറുകളുടെ വിലയിരുത്തൽ, എന്നിവ ഇവിടെ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന പ്രത്യേക പ്രവർത്തനമേഖലകളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.  
## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
* ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ് http://www.isro.org/rep2005/Organisation.htm  
## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
* ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷൻ 
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ബഹിരാകാശഗവേഷണകേന്ദ്രങ്ങൾ
ഓട്ടിസ് എലിവേറ്റർ കമ്പനി

എലിവേറ്ററുകൾ, എസ്‌കലേറ്ററുകൾ, അനുബന്ധ ഉപകരണങ്ങൾ എന്നിവ വികസിപ്പിക്കുകയും നിർമ്മിക്കുകയും വിപണനം നടത്തുകയും ചെയ്യുന്ന ഒരു അമേരിക്കൻ കമ്പനിയാണ് **ഓട്ടിസ് എലിവേറ്റർ കമ്പനി**. കണക്റ്റിക്കട്ടിലെ ഫാർമിങ്ടൺ ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഓട്ടിസ് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ലംബ ഗതാഗത സംവിധാനങ്ങളുടെ നിർമ്മാതാവാണ്. പ്രധാനമായും എലിവേറ്ററുകൾ, എസ്‌കലേറ്ററുകൾ എന്നിവയുടെ നിര്മാണത്തിലാണ് കമ്പനി ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്. 1852 ൽ ഓട്ടിസ് കണ്ടുപിടിച്ച സേഫ്റ്റി എലിവേറ്ററുകളുടെ നിർമ്മാണം കമ്പനിയുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് അടിത്തറയിടപ്പെട്ടു. ഇപ്പോൾ യുണൈറ്റഡ് ടെക്നോളജീസാണ് കമ്പനിയുടെ ഉടമസ്ഥർ.

ഈഫൽ ഗോപുരം, എംപയർ സ്റ്റേറ്റ് ബിൽഡിംഗ്, വേൾഡ് ട്രേഡ് സെന്റർ, പെട്രോണാസ് ഇരട്ട ഗോപുരങ്ങൾ, ബുർജ് ഖലീഫ, സിഎൻ ടവർ, എന്നിവയുൾപ്പെടെ ലോകത്തെ പ്രശസ്തമായ നിർമ്മിതികളിൽ ഓട്ടിസ് എലിവേറ്ററുകൾ സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. 2013 ഒക്ടോബറിൽ ഓട്ടിസ് എക്കാലത്തെയും വലിയ കരാർ ഹൈദരാബാദ് മെട്രോലേക്ക് 670 എലിവേറ്ററുകൾ നൽകിക്കൊണ്ട് സ്വന്തമാക്കി. 
## ചരിത്രം
1852-ൽ എലീഷ ഗ്രേവീസ് ഓട്ടിസ് സുരക്ഷാ എലിവേറ്റർ കണ്ടുപിടിച്ചു, മുകളിലേക്ക് എലിവേറ്ററിനെ വഹിക്കുന്ന ഉരുക്ക് കയർ പൊട്ടിയാൽ എലിവേറ്റർ യാന്ത്രികമായി നിലയ്ക്കുന്ന തരത്തിലായിരുന്നു അതിന്റെ നിർമ്മാണം. 1854 ലെ ന്യൂയോർക്ക് വേൾഡ്സ് ഫെയറിലെ പ്രകടനത്തിന് ശേഷം എലിവേറ്റർ വ്യവസായത്തിൽ ഓട്ടിസ് വിശ്വാസ്യത നേടിയെടുത്തു. 1853 ൽ ന്യൂയോർക്കിലെ യോങ്കേഴ്‌സിൽ എലീഷ ഓട്ടിസ് ഓട്ടിസ് എലിവേറ്റർ കമ്പനി സ്ഥാപിച്ചു. 1861-ൽ അദ്ദേഹം മരിച്ചപ്പോൾ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ മക്കളായ ചാൾസും നോർട്ടണും ബിസിനസ്സ് തുടർന്നു. അമേരിക്കൻ ആഭ്യന്തരയുദ്ധകാലത്ത്, യുദ്ധോപകരണങ്ങൾ കയറ്റി അയക്കുന്നതിലേക്ക് ഉപയോഗിച്ചതിലൂടെ ഓട്ടിസ് കമ്പനിയുടെ ലിഫ്റ്റുകൾക്ക് ഉയർന്ന വില്പനയുണ്ടായിരുന്നു. അമേരിക്കയിലുടനീളമുള്ള ബിസിനസുകൾ അവ വാങ്ങി. 1925 ൽ ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തെ പൂർണ്ണ യാന്ത്രിക എലിവേറ്റർ കമ്പനി അവതരിപ്പിച്ചു. 1976 ൽ യുണൈറ്റഡ് ടെക്നോളജീസ് ഓട്ടിസ് എലിവേറ്റർ കമ്പനിയെ ഏറ്റെടുത്തു. 2014 ലെ കണക്കുപ്രകാരം ഓട്ടിസിൽ 64,000 ജീവനക്കാരുണ്ട്. കമ്പനിയുടെ വരുമാനം 13.0 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളറാണ്. കമ്പനി ആസ്ഥാനം കണക്റ്റിക്കട്ടിലെ ഫാർമിങ്ടണിലാണ്.

## ഇതും കാണുക
* എലീഷ ഗ്രേവീസ് ഓട്ടിസ്
* എലിവേറ്റർ
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:എസ്കലേറ്റർ നിർമ്മാതാക്കൾ
ഡാലി വാട്ടേഴ്സ്, നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറി

ഓസ്ട്രേലിയയിലെ നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറിയിലെ ഒരു പട്ടണമാണ് **ഡാലി വാട്ടേഴ്സ്**. ടെറിട്ടറിയുടെ തലസ്ഥാനമായ ഡാർവിന് 620 കിലോമീറ്റർ തെക്കായി കാർപെന്റാരിയ ഹൈവേയുടെയും സ്റ്റുവർട്ട് ഹൈവേയുടെയും സംഗമസ്ഥലത്ത് ഈ നഗരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

## ചരിത്രം
1861-62 ൽ ഓസ്ട്രേലിയ കടന്ന് തെക്ക് നിന്ന് വടക്കോട്ട് പോകാനുള്ള മൂന്നാമത്തെ ശ്രമത്തിനിടെ ജോൺ മക്ഡൗൾ സ്റ്റുവർട്ട് പ്രകൃതിദത്ത ഉറവകളുടെ ഒരു കൂട്ടത്തിന് ഡാലി വാട്ടേഴ്സ് എന്ന പേര് നൽകി. സൗത്ത് ഓസ്‌ട്രേലിയയുടെ പുതിയ ഗവർണർ സർ ഡൊമിനിക് ഡാലിയുടെ പേരിലാണ് സ്റ്റുവർട്ട് ഈ ഉറവകൾക്ക് പേര് നൽകിയത്.

സ്റ്റുവർട്ടിന്റെ ആദ്യ ശ്രമത്തിൽ 1860-ൽ ടെന്നന്റ് ക്രീക്കിലെത്തി. രണ്ടാം ശ്രമം 1861-ന്റെ തുടക്കത്തിൽ കൂടുതൽ വടക്കോട്ട് നീങ്ങിയെങ്കിലും സ്റ്റുവർട്ട് പിന്മാറി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മൂന്നാമത്തെ യാത്ര 1861 ഒക്ടോബറിൽ അഡ്‌ലെയ്ഡിൽ നിന്ന് പുറപ്പെട്ട് മേയ് 28-ന് ഡാലി വാട്ടറിലെത്തി. പ്രതിദിനം ഒരു കിലോമീറ്ററിലധികം സഞ്ചരിച്ച് ലാൻസ്‌വുഡ് സ്‌ക്രബിലൂടെയും കഠിനമായ ഭൂപ്രദേശങ്ങളിലൂടെയും സംഘം മുന്നോട്ട് പോവുകയായിരുന്നു. അവസാനം 1862 ജൂലൈ 24-ന് ആധുനിക ഡാർവിനടുത്തുള്ള വടക്കൻ തീരത്ത് ഈ യാത്ര വിജയകരമായെത്തി. യാത്രയ്ക്കിടെ സ്റ്റുവർട്ട് കൊത്തിയെടുത്ത 'S' മരം ഇവിടെയുണ്ട്.

ഓവർലാന്റ് ടെലിഗ്രാഫ് ലൈൻ 1872 ജൂണിൽ വടക്ക് നിന്ന് ഡാലി വാട്ടേഴ്സിലെത്തി. രണ്ട് മാസത്തേക്ക് ഒരു 'പോണി എക്സ്പ്രസ്' വഴി 421 കിലോമീറ്റർ അകലെ ടെന്നന്റ് ക്രീക്കിലേക്ക് നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറിയിലെ റെന്നർ സ്പ്രിംഗ്സ് വഴി സന്ദേശങ്ങൾ എത്തിച്ചു. 1926-ലെ ലണ്ടൻ മുതൽ സിഡ്നി വരെ എയർ റേസ് കേന്ദ്രമായിരുന്നു ഡാലി വാട്ടേഴ്സ് എയർഫീൽഡ്. സിംഗപ്പൂരിലേക്കുള്ള ആദ്യകാല ക്വാണ്ടാസ് ഫ്ലൈറ്റുകളുടെ ഇന്ധനം നിറയ്ക്കൽ, രണ്ടാം ലോക മഹായുദ്ധത്തിന്റെ വ്യോമസേനാ താവളം, ഒരു ഫീൽഡ് ഹോസ്പിറ്റൽ, അടുത്തിടെ സംയുക്ത സൈനികനീക്കങ്ങൾക്കുള്ള ഒരു പ്രവർത്തന കേന്ദ്രം എന്നിവ ഇവിടെ നിലനിന്നിരുന്നു. 1965-ൽ എയറോഡ്രോം വാണിജ്യ ഗതാഗതത്തിനായി അടച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും യഥാർത്ഥ ക്വാണ്ടാസ് ഹാംഗർ ഇപ്പോഴും ഇവിടെ നിലനിൽക്കുന്നു. ഫോട്ടോഗ്രാഫുകളുടെ പ്രദർശനങ്ങൾ, പ്രദേശത്തിന്റെ വ്യോമയാന ഭൂതകാലത്തിൽ നിന്നുള്ള ഉപകരണങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ നിലവിലുണ്ട്.

30,000 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ വിസ്തൃതിയുള്ള ടൗൺ‌സൈറ്റിനും ചുറ്റുമുള്ള പത്ത് പാസ്റ്ററൽ പാട്ടങ്ങൾക്കും തദ്ദേശീയ പദവി നേടുന്ന വടക്കൻ പ്രദേശത്തെ നാലാമത്തെ തദ്ദേശീയ ഗ്രൂപ്പായി ഈ പ്രദേശത്തെ പരമ്പരാഗത ഉടമകൾ മാറി. ഇതിന്റെ സ്മരണയ്ക്കായി ഓസ്‌ട്രേലിയൻ ഫെഡറൽ കോടതിക്ക് സമീപമുള്ള ന്യൂകാസിൽ വാട്ടേഴ്‌സ് സ്റ്റേഷനിൽ ഒരു പ്രത്യേക ആചാരപരമായ സിറ്റിങ് ഉണ്ടായിരുന്നു.

## കാലാവസ്ഥ




## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

*SMH Travel

വർഗ്ഗം:നോർത്തേൺ ടെറിട്ടറിയിലെ നഗരങ്ങൾ
ജമ്മു കശ്മീരിന്റെ പ്രത്യേക പദവി എടുത്തുകളയൽ നിയമം

2019 ഓഗസ്റ്റ് 5 ന്, ജമ്മു കശ്മീരിന് നൽകിയ പ്രത്യേക പദവി റദ്ദാക്കികൊണ്ട് ഇന്ത്യ ഗവൺമെന്റ് ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചു. കൂടാതെ ദൂരവ്യാപകമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കിയേക്കാവുന്ന നടപടികളിലൂടെ ജമ്മു കശ്മീർ സംസ്ഥാനത്തിലെ എല്ലാ ആശയവിനിമയ സംവിധാനങ്ങളും വെട്ടിക്കുറച്ച് രാഷ്ട്രീയ നേതാക്കളെ വീട്ടുതടങ്കലിൽ പാർപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രപതിയായ രാം നാഥ് കോവിന്ദ് ആർട്ടിക്കിൾ 370 പ്രകാരമുള്ള ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചുകൊണ്ട് നിലവിലുള്ള 1954 ലെ രാഷ്ട്രപതി ഉത്തരവിനെ അസാധുവാക്കുകയും സംസ്ഥാനത്തിന് നൽകിയിട്ടുള്ള സ്വയംഭരണത്തിന്റെ എല്ലാ വ്യവസ്ഥകളും അടുത്തുമാറ്റുകയും ചെയ്തു.  ലെഫ്റ്റനന്റ് ഗവർണറും ഏകകണ്ഠമായ നിയമസഭയും ഭരിക്കേണ്ട രണ്ട് കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളായി ജമ്മു കശ്മീർ സംസ്ഥാനത്തെ വിഭജിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് ആഭ്യന്തരമന്ത്രി അമിത് ഷാ ഇന്ത്യൻ പാർലമെന്റിൽ ഇത് സംബന്ധിച്ച പുനഃസംഘടനാ ബിൽ അവതരിപ്പിച്ചു. 
## പ്രതിക്ഷേധം

## ഇതും കാണുക

## അവലംബം
മൈക്രോഹൈല ഇയോസ്

അരുണാചൽ പ്രദേശിലെ നിത്യഹരിത വനമേഖലയിൽ നിന്ന് കണ്ടെത്തിയ പുതിയൊരിനം തവളയാണ് **മൈക്രോഹൈല ഇയോസ്**. 

ഡൽഹി സർവകലാശാല, സുവോളജിക്കൽ സർവ്വേ ഓഫ് ഇന്ത്യ (ZSI) എന്നിവിടങ്ങളിലെ ഗവേഷകരാണ് തവളയെ കണ്ടെത്തിയത്. ഗ്രീക്ക് ഭാഷയിൽ പുലരിയുടെ ദേവതയുടെ നാമമാണ് 'ഇയോസ്' (eos). 'പുലരിവെട്ടത്തിൽ തിളങ്ങുന്ന പർവ്വതങ്ങളുടെ നാട്' എന്ന വിശേഷണം നിലവിൽ അരുണാചലിനുണ്ട്. തന്മൂലം പുതിയ തവളയിനത്തിന് 'ഇയോസ്' എന്നു ഗവേഷകർ പേരിട്ടു. ഡൽഹി സർവകലാശാലയിലെ ഉഭയജീവി ഗവേഷകനായ എസ്.ഡി. ബിജു ഉൾപ്പെടുന്ന സംഘമാണ് ഇതിനെ കണ്ടെത്തിയത്.

മൈക്രോഹൈല ജീനസിലെ മറ്റിനങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ് ഇയോസ് ഇനം. ശരീരവലിപ്പം, ആകൃതി, നിറഭേദങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ മറ്റുള്ളവയിൽ നിന്നും വിഭിന്നമാണ്. ഇവയുടെ ജനിതകബന്ധുക്കൾ കാണപ്പെടുന്നത് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യൻ മേഖലയിലാണ്. മൈക്രോഹൈല ഇയോസ് എന്ന തവളയിനം കാണപ്പെടുന്നത് നിലവിൽ നാംഡഫ കടുവ സംരക്ഷണകേന്ദ്രത്തിലെ റാണി ജീൽ (Rani Jheel) എന്ന സ്ഥലത്തു മാത്രമാണ്.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:കുറുവായൻ തവളകൾ
മൂസ്ഹെഡ് തടാകം

**മൂസ്ഹെഡ് തടാകം**, അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ സംസ്ഥാനമായ മെയ്‌നിലെ ഏറ്റവും വലിയ തടാകവും കിഴക്കൻ അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ ഏറ്റവും വലിയ പർ‌വ്വത തടാകവുമാണ്. മെയിൻ ഹൈലാൻഡ്സ് മേഖലയിലെ ലോംഗ്ഫെലോ പർവതനിരകളിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ തടാകം കെന്നെബെക്ക് നദിയുടെ ഉറവിടമാണ്. തടാകത്തിന്റെ അതിർത്തിയിലുള്ള പട്ടണങ്ങളിൽ തെക്ക് ഗ്രീൻവില്ലെയും വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് റോക്ക്വുഡുമാണ്. ഉൾപ്പെടുന്നു. തടാകത്തിൽ 80 ലധികം ദ്വീപുകളുള്ള തടാകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ദ്വീപ് ഷുഗർ ദ്വീപാണ്.

## ചരിത്രം
മൂസ്ഹെഡ് തടാക തടത്തിൽനിന്നു നേരിട്ടു മുകളിലേയ്ക്കു തുടങ്ങുന്ന 700 അടി (200 മീറ്റർ) ഉയരത്തിൽ കിഴുക്കാംതൂക്കായ മലഞ്ചെരുവുകളുള്ള കിനിയോ കൊടുമുടി ആദ്യകാല അമേരിക്കൻ ഇന്ത്യക്കാർ (റെഡ് പെയിന്റ് പീപ്പിൾ) മുതൽ ഹോൺസ്റ്റോൺ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഇവിടുത്തെ തീക്കല്ല് തേടിയെത്തിയ പിൽക്കാല ഗോത്രവർഗ്ഗക്കാരായ പെനോബ്സ്കോട്ട്, നോറിഡ്ജ്വോക്സ് തങ്ങളുടെ വർഗ്ഗ ശത്രുക്കളായിരുന്ന മൊഹാവ്ക്കുകളെ ഇവിടെവച്ചു നേരിട്ടിരുന്ന അബെനാക്കി വർഗ്ഗക്കാർ ഉൾപ്പെടെയുള്ളവരെ നൂറ്റാണ്ടുകളായി ആകർഷിച്ചിരുന്നു.  അതുപോലെതന്നെ 19-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ റെയിൽ‌വേ, ആവിക്കപ്പൽ വഴി സഞ്ചരിച്ചിരുന്ന നാട്ടുമ്പുറത്തുകാരും വിനോദ സഞ്ചാരികളുൾപ്പെടെയുള്ളവരെയും മൂസ്ഹെഡ് തടാകം ആകർഷിച്ചിരുന്നു. കായൽ പുള്ള്, അപൂർവ സസ്യങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ വിവിധയിനം സസ്യജന്തുവർഗ്ഗങ്ങൾ ഈ മലഞ്ചെരുവുകളിലെ പാറക്കൂട്ടങ്ങളിലും പാറശകലങ്ങൾ ചിതറിക്കിടക്കുന്ന ചരിവുകളിലും വളരുന്നു.

മൂസ്ഹെഡ് മേഖലയിൽ കെന്നെബെക്കിന്റെ അത്യുന്നതഭാഗം, പെനോബ്സ്കോട്ട് നദയുടെ പടിഞ്ഞാറൻ ശാഖ, പിസ്കാട്ടാക്വിസ്, പ്ലസന്റ്, സെന്റ് ജോൺ നദികൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഹെൻറി ഡേവിഡ് തോറോയും പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ മറ്റ് സന്ദർശകരും ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ ഭംഗിയെക്കുറിച്ച് അഭിപ്രായപ്രകടനം നടത്തിയിരുന്നു. ഈ പ്രദേശത്ത് മൂസുകളുടെ വലിയൊരു സംഖ്യയുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും, ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ പേര്, തടാകത്തിന്റെ ഭൂപടങ്ങളും ഒരു മൂസ് കൊമ്പിന്റെ ശാഖയും തമ്മിലുള്ള ശ്രദ്ധേയമായ സമാനതയിൽ നിന്നാണ് ഉരുത്തിരിഞ്ഞത് എന്നു കരുതപ്പെടുന്നു.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:തടാകങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:മെയ്ൻ തടാകങ്ങൾ
അഡോറേഷൻ ഓഫ് ദ ക്രൈസ്റ്റ് ചൈൽഡ് (ലോട്ടോ, വാഷിംഗ്ടൺ)

1523-ൽ ലോറൻസോ ലോട്ടോ ചിത്രീകരിച്ച ഒരു പാനൽ എണ്ണച്ചായാചിത്രമാണ് **അഡോറേഷൻ ഓഫ് ദ ക്രൈസ്റ്റ് ചൈൽഡ്.** ചുവടെ വലതുവശത്ത് "എൽ. ലോട്ടസ് / 1523" എന്ന് ഒപ്പിട്ട ഈ ചിത്രം ഇപ്പോൾ വാഷിംഗ്ടണിലെ നാഷണൽ ഗാലറി ഓഫ് ആർട്ടിൽ സംരക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു.

എക്‌സ്‌റേ പരിശോധനയിൽ ഇടത് വശത്ത് ലോട്ടോ തന്നെ ഈ ചിത്രം പുനർനിർമ്മിച്ചതായി തെളിഞ്ഞിരുന്നു. സ്വകാര്യ ഭക്തിക്കായി നിർമ്മിച്ച ഈ ചിത്രം ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടോടെ ബെർഗാമോയിലെ മോർലാനിയുടെ സ്വകാര്യ ശേഖരത്തിലായിരുന്നു ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നത്. അദ്ദേഹം അത് മിലാനിലെ ബോണോനിക്ക് വിറ്റു. ഈ ചിത്രം മിലാനിൽ അലസ്സാൻഡ്രോ കോണ്ടിനി-ബോണകോസി ഏറ്റെടുക്കുകയും 1937-ൽ സാമുവൽ എച്ച്. ക്രെസ് അത് ഏറ്റെടുത്ത് ന്യൂയോർക്കിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി. രണ്ട് വർഷത്തിന് ശേഷം ഈ ചിത്രം അതിന്റെ ഇപ്പോഴത്തെ ഉടമയ്ക്ക് നൽകി.

## ചിത്രകാരനെക്കുറിച്ച്

ഒരു ഇറ്റാലിയൻ ചിത്രകാരനും, ഡ്രാഫ്റ്റ്‌സ്മാനും, ഇല്ലസ്ട്രേറ്ററും ആയിരുന്നു ലോറൻസോ ലോട്ടോ. പരമ്പരാഗതമായി വെനീഷ്യൻ സ്‌കൂളിലായിരുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കരിയറിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും മറ്റ് വടക്കൻ ഇറ്റാലിയൻ നഗരങ്ങളിൽ ചെലവഴിച്ചു.പ്രധാനമായും ബലിപീഠങ്ങൾ, മതവിഷയങ്ങൾ, ചായാചിത്രങ്ങൾ എന്നിവ അദ്ദേഹം വരച്ചു. ഉയർന്ന നവോത്ഥാന കാലത്തും മാനെറിസ്റ്റ് കാലഘട്ടത്തിന്റെ ആദ്യ പകുതിയിലും അദ്ദേഹം സജീവമായിരുന്നു. എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിലുടനീളം സമാനമായ ഉയർന്ന നവോത്ഥാന ശൈലി നിലനിർത്തിയിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാമാന്യവിരുദ്ധമായി വളച്ചൊടിക്കുന്ന വികലമായ ചിത്രരീതി ഫ്ലോറൻ‌ടൈൻ, റോമൻ മാനേറിസ്റ്റുകളുടെ ഒരു പരിവർത്തന ഘട്ടത്തെ പ്രതിനിധീകരിച്ചിരുന്നു.
## അവലംബം

## പുറംകണ്ണികൾ
* Federico Terzi, Per una Theologia Crucis artistica: alcuni spunti tra Lotto e Bach in Intersezioni, 40, 2020/1, pp. 57-75.

വർഗ്ഗം:ലോട്ടോ മഡോണാസ്
വർഗ്ഗം:മഡോണയുടെയും കുട്ടിയുടെയും ചിത്രങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:നാഷണൽ ഗാലറി ഓഫ് ആർട്ടിന്റെ ശേഖരങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ലോറൻസോ ലോട്ടോ വരച്ച ചിത്രങ്ങൾ
ചെങ്കടൽ സർവ്വകലാശാല

സുഡാനിലെ തുറമുഖ നഗരമായ പോർട്ട് സുഡാനിലുള്ള ഒരു പൊതു സർവകലാശാലയാണ് **ചെങ്കടൽ സർവ്വകലാശാല**(, *Jām'ah al-Baḥr al-aḥmar*). 1994-ലാണ് ഇത് സ്ഥാപിതമാകുന്നത്.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:സുഡാൻ
വർഗ്ഗം:ആഫ്രിക്കയിലെ സർവ്വകലാശാലകളും കോളേജുകളും
രാഖിഗർഹി

സിന്ധൂ നദീതട സംസ്കാരത്തിന് മുൻപ് നിലവിലുണ്ടായിരുന്ന ഒരു നാഗരികതയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്ന ഹരിയാന സംസ്ഥാനത്തെ ഹിസാർ ജില്ലയിലെ ഒരു ഗ്രാമമാണ് **രാഖിഗർഹി**.  ബി.സി. 6500 വരെ പഴക്കമുള്ള ഒരു നാഗരികതയാണ്.   ഇത് പിന്നീട്, ബി.സി. 2600-1900 കാലഘട്ടത്തിലെ സിന്ധൂ നദീതട നാഗരികതയുടെ ഭാഗമായിത്തീർന്നു. ഘാഗ്ഗർ-ഹക്ര നദീതടത്തിൽ നിന്ന് 27 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ഈ സ്ഥലം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.  കൃത്യമായ നീരൊഴുക്കു സംവിധാനവും ചുട്ട ഇഷ്ടികകൾ കൊണ്ടു നിർമ്മിച്ച ഭവനങ്ങളും ഓടിന്റെയും വെങ്കലത്തിന്റെയും ഉപയോഗവും ഒക്കെ ഇവിടെനിന്നും കണ്ടെടുക്കാൻ പറ്റിയിട്ടുണ്ട്.
## വ്യാപ്തി
രാഖിഗർഹിയിൽ ഏഴ് കുന്നുകളും സമീപത്തായി നിരവധി സെറ്റിൽമെൻറ് കുന്നുകളുമുണ്ട്. ഇവയെല്ലാം രാഖിഗർഹി നാഗരികതയുടെ ഭാഗമായി പരിഗണിച്ചിട്ടില്ല. ഏതൊക്കെ ഉൾപ്പെടുത്തണം എന്നതിനെ ആശ്രയിച്ച്, രാഖിഗർഹിയുടെ വലിപ്പം 80 മുതൽ 550 ഹെക്ടർ വരെ ആകാം.  2014 ജനുവരിയിൽ, കൂടുതൽ  കുന്നിൻപ്രദേശങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയതിനെ തുടർന്ന് മൊഹൻജൊദാരോയെ (300 ഹെക്ടർ) മറികടന്ന് രാഖിഗർഹി ഏറ്റവും വലിയ സിന്ധൂ നദീതട നാഗരികതയായി മാറി (300 ഹെക്ടർ). 
## ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യം
ഇവിടെ നടത്തിയ ഖനനത്തിൽ നിന്നും 1.92 മീറ്റർ വീതിയുള്ള റോഡുകൾ, കാളിബംഗനും ബനവാലിക്കും സമാനമായ മൺപാത്രങ്ങൾ, മതിലുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട കിടങ്ങുകൾ എന്നിവ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. കിടങ്ങുകൾ ചില മതപരമായ ചടങ്ങുകൾക്കാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. അവരുടെ മതപരമായ ചടങ്ങുകളിൽ തീ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചു.  വീടുകളിൽ നിന്നുള്ള മലിനജലം കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ ഇഷ്ടിക നിരകളുള്ള അഴുക്കുചാൽ സംവിധാനം നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു. ടെറാക്കോട്ട പ്രതിമകൾ, വെങ്കല പുരാവസ്തുക്കൾ, ചീപ്പ്, ചെമ്പ് മത്സ്യ കൊളുത്തുകൾ, സൂചികൾ, ടെറാക്കോട്ട മുദ്രകൾ എന്നിവയും ഇവിടെ നിന്നും കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. സ്വർണ്ണവും വെള്ളിയും കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച വെങ്കല പാത്രവും 3000 ത്തോളം പോളിഷ് ചെയ്യാത്ത അർദ്ധ വിലയേറിയ കല്ലുകളുള്ള ഒരു സ്വർണ്ണ ഫൗണ്ടറി ഇവിടെനിന്നും കണ്ടെത്തിയ വിലപിടിച്ച വസ്തുക്കളുടെ കൂടെ ഉൾപ്പെടുന്നു. രാഖിഗർഹിയുടെ വടക്കൻ പ്രദേശത്ത് നിന്നും 11 അസ്ഥികൂടങ്ങൾ അടങ്ങുന്ന ഒരു ശ്മശാന സ്ഥലം കണ്ടെത്തുകയുണ്ടായി.  ഈ അസ്ഥികൂടങ്ങളുടെ തലയ്ക്ക് സമീപം, ദൈനംദിന ഉപയോഗത്തിനുള്ള പാത്രങ്ങൾ സൂക്ഷിച്ചിരുന്നു. മൂന്ന് സ്ത്രീ അസ്ഥികൂടങ്ങളുടെ ഇടത് കൈത്തണ്ടയിൽ ഓട് വളകളുണ്ടായിരുന്നു. ഒരു സ്ത്രീയുടെ അസ്ഥികൂടത്തിനടുത്തുനിന്നും ഒരു സ്വർണ്ണ ആയുധശേഖരം കണ്ടെത്തുകയുണ്ടായി. കൂടാതെ, വിലയേറിയ കല്ലുകൾ അസ്ഥികൂടങ്ങളുടെ സമീപം കിടക്കുന്നത് അവ ഏതെങ്കിലും തരത്തിലുള്ള മാലയുടെ ഭാഗമാണെന്ന് സൂചന നൽകുന്നു.
## കൈയ്യേറ്റം
2012 മെയ് മാസത്തിൽ ഗ്ലോബൽ ഹെറിറ്റേജ് ഫണ്ട് ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന 10 പൈതൃക സൈറ്റുകളിൽ ഒന്നായി രാഖിഗർഹിയെ പ്രഖ്യാപിച്ചു.  സൺ‌ഡേ ടൈംസ് നടത്തിയ പഠനത്തിൽ സൈറ്റ് പരിപാലിക്കുന്നില്ലെന്നും, അതിർത്തി മതിൽ തകർന്നിട്ടുണ്ടെന്നും, ഗ്രാമവാസികൾ ഇവിടെനിന്നും കുഴിച്ചെടുത്ത കരകൗശല വസ്തുക്കൾ വിൽക്കുന്നുവെന്നും, സൈറ്റിന്റെ ഭാഗങ്ങൾ ഇപ്പോൾ സ്വകാര്യ വീടുകൾ കൈയേറ്റം ചെയ്യുന്നുണ്ടെന്നും കണ്ടെത്തുകയുണ്ടായി. 
## സംരക്ഷണം
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:സാംസ്കാരികം
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യാചരിത്രം

വർഗ്ഗം:മൺമറഞ്ഞുപോയ സംസ്കാരങ്ങൾ
മിതത്താൽ

സിന്ധൂ നദീതട സംസ്കാരത്തിന് മുൻപ് നിലവിലുണ്ടായിരുന്ന ഒരു നാഗരികതയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്ന ഹരിയാന സംസ്ഥാനത്തെ ഭിവാനി ജില്ലയിലെ ഭിവാനി തഹ്‌സിലിലെ ഒരു ഗ്രാമമാണ് **മിതത്താൽ**. ഹിസാർ ഡിവിഷന്റെ ഭാഗമായ ജില്ലാ ആസ്ഥാനമായ ഭിവാനിയിൽ നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ (7.5 മൈൽ) വടക്കും സംസ്ഥാന തലസ്ഥാനമായ ചണ്ഡിഗഡിൽ നിന്ന് 249 കിലോമീറ്ററും അകലെയായി ഈ നാഗരികത സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. 2011 ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം ഗ്രാമത്തിൽ 1,448 വീടുകളാണുള്ളത്, മൊത്തം ജനസംഖ്യ 7,434 ആണ്. 
## ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യം
ചൗതാങ് നദിക്കും യമുന നദികൾക്കുമിടയിലുള്ള ഒരു സമതലത്തിലാണ് മിതത്താൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കല്യാണ, തോഷാം മലനിരകളിൽ നിന്ന് 25 മുതൽ 30 കിലോമീറ്റർ (16 മുതൽ 19 മൈൽ) അകലെയാണ് ഇത്. സിന്ധൂ നദീതട നാഗരികതയുടെ സോതി-സിസ്വാൾ ഘട്ടത്തിലാണ് ഈ പുരാവസ്തു കേന്ദ്രം. 1968 ൽ പുരാവസ്തു ഗവേഷകനായ സൂരജ് ഭാൻ ആണ് ആദ്യമായി ഇവിടെ പര്യവേഷണം നടത്തിയത്.  വിവിധ വലിപ്പത്തിലുള്ള പാത്രങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും വികസിപ്പിച്ച ഒരു നാഗരികതയുടെ സ്വഭാവവിശേഷങ്ങൾ കാണിക്കുന്നു.
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:സാംസ്കാരികം
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യാചരിത്രം

വർഗ്ഗം:മൺമറഞ്ഞുപോയ സംസ്കാരങ്ങൾ
കലിബംഗൻ

ഘാഗ്ഗർ (ഘാഗ്ഗർ-ഹക്ര) നദീതടത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു പട്ടണമാണ് **കലിബംഗൻ**.   സിന്ധൂ നദീതട നാഗരികതയുടെ ചരിത്രാതീതമായ സ്വഭാവം കാളിബംഗനിൽ നിന്നും ആദ്യമായി ലുയിഗി ടെസിറ്റോറി എന്ന പര്യവേഷകൻ തിരിച്ചറിഞ്ഞു. ഖനനം പൂർത്തിയാക്കി 34 വർഷത്തിനുശേഷം കലിബംഗന്റെ ഉത്ഖനന റിപ്പോർട്ട് 2003 ൽ ആർക്കിയോളജിക്കൽ സർവേ ഓഫ് ഇന്ത്യ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ഇതുപ്രകാരം സിന്ധൂനദീതട നാഗരികതയുടെ പ്രധാന പ്രവിശ്യാ തലസ്ഥാനമായാണ് കാളിബംഗനെ  കരുതുന്നത്. "ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഉഴുതുമറിച്ച വയലുകൾ" കലിബംഗാനിലേതാണെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. 

## കണ്ടെത്തൽ
ചരിത്രാതീതകാലത്തെ ഒരു സ്ഥലമെന്ന നിലയിൽ കലിബംഗന്റെ സവിശേഷത ഇറ്റാലിയൻ ഇൻഡോളജിസ്റ്റായ ലൂയിജി പിയോ ടെസിറ്റോറി(1887-1919)യായിരുന്നു കണ്ടെത്തിയത്. പുരാതന ഇന്ത്യൻ ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ചില ഗവേഷണങ്ങൾ നടത്തുകയായിരുന്ന അദ്ദേഹം ഈ പ്രദേശത്തെ അവശിഷ്ടങ്ങളുടെ സ്വഭാവത്തിൽ പ്രത്യേകത തോന്നുകയും ആർക്കിയോളജിക്കൽ സർവേ ഓഫ് ഇന്ത്യയിലെ സർ ജോൺ മാർഷലിന്റെ സഹായം തേടുകയും ചെയ്തു. തുടർന്നുള്ള പര്യവേഷണങ്ങളിൽ നിന്നും അവശിഷ്ടങ്ങൾ ചരിത്രാതീത, മൗര്യത്തിനു മുമ്പുള്ളവയാണെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞ ആദ്യത്തെ വ്യക്തിയാണ് ടെസിറ്റോറി. ഹാരപ്പൻ സംസ്കാരം ശരിയായി അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്നതിന് അഞ്ച് വർഷം മുമ്പ് അദ്ദേഹം മരണപ്പെട്ടു. 

ഇന്ത്യയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുശേഷം, പ്രധാന ഹാരപ്പൻ നഗരങ്ങളും സിന്ധുവും പാകിസ്താന്റെ ഭാഗമായിത്തീർന്നു. ഇതോടെ ഇന്ത്യൻ പുരാവസ്തു ഗവേഷകർ ഇന്ത്യയിലെ ഹാരപ്പൻ സൈറ്റുകൾക്കായുള്ള അന്വേഷണം ശക്തമാക്കാൻ നിർബന്ധിതരായി. ഈ സൈറ്റ് ഹാരപ്പൻ സംസ്കാരത്തിന്റെ ഭാഗമാണെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞ് ഖനനത്തിനായി അടയാളപ്പെടുത്തിയ ആദ്യത്തെ വ്യക്തിയാണ് അംലാനന്ദ് ഘോഷ് (മുൻ ഡയറക്ടർ ജനറൽ, ആർക്കിയോളജിക്കൽ സർവേ ഓഫ് ഇന്ത്യ). ബി. ബി. ലാലിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ ബാൽകൃഷ്ണൻ ഥാപ്പർ, എം. ഡി. ഖരേ, കെ. എം. ശ്രീവാസ്തവ, എസ്. പി. ജെയിൻ എന്നിവർ തുടർച്ചയായി 9 ഉത്ഖനന സെഷനുകളിൽ 9 വർഷം (1960-69) ഇവിടെ പര്യവേഷണം നടത്തി. ഈ ഖനനം അപ്രതീക്ഷിതമായി സംസ്കാരങ്ങളുടെ ക്രമം വെളിച്ചത്തുകൊണ്ടുവന്നു. 
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:സാംസ്കാരികം
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യാചരിത്രം

വർഗ്ഗം:മൺമറഞ്ഞുപോയ സംസ്കാരങ്ങൾ
ബനവല്ലി

ഹരിയാനയിലെ ഫത്തേഹാബാദ് ജില്ലയിലെ സിന്ധൂനദീതട സംസ്കാര കാലഘട്ടത്തിലെ ഒരു പുരാവസ്തു കേന്ദ്രമാണ് **ബനവല്ലി** (ദേവനാഗരി: बनावली).  കാളിബംഗനിൽ നിന്ന് 120 കിലോമീറ്റർ വടക്കുകിഴക്കും, ഫത്തേഹാബാദിൽ നിന്ന് 16 കിലോമീറ്റർ അകലെയുമായി ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. വനവാലി അന്ന് മുൻപ് എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ബനവല്ലി, സരസ്വതി നദിയുടെ ഇടത് കരയിലാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കലിബംഗനുമായി താരതമ്യപ്പെടുത്തുമ്പോൾ, സരസ്വതി നദിയുടെ ഉയർന്ന താഴ്‌വരയിലാണ് ബനവല്ലി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. 
## പര്യവേഷണം
ഈ പ്രദേശം ഖനനം നടത്തിയത്  ആർ. എസ്. ബിഷ്ത് (ആർക്കിയോളജിക്കൽ സർവേ ഓഫ് ഇന്ത്യ) ആയിരുന്നു.
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:സാംസ്കാരികം
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യാചരിത്രം

വർഗ്ഗം:മൺമറഞ്ഞുപോയ സംസ്കാരങ്ങൾ
ഐടി സേവന നിർവഹണം

**ഐ‌ടി സേവന നിർവഹണം** (ഐ‌ടി‌എസ്എം) സൂചിപ്പിക്കുന്നത്, നയങ്ങൾ നിർദ്ദേശിച്ചതും, പ്രക്രിയകളിൽ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയതും ഘടനാപരമായതും - രൂപകൽപ്പന ചെയ്യുന്നതിനും ആസൂത്രണം ചെയ്യുന്നതിനുമായി ഒരു ഓർഗനൈസേഷൻ നടത്തുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഉപയോക്താക്കൾക്ക് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന വിവരസാങ്കേതികവിദ്യ (ഐടി) സേവനങ്ങൾ വിതരണം ചെയ്യുക, പ്രവർത്തിപ്പിക്കുക, നിയന്ത്രിക്കുക തുടങ്ങിയവ.

നെറ്റ്‌വർക്ക് മാനേജുമെന്റ്, ഐടി സിസ്റ്റം മാനേജുമെന്റ് പോലുള്ള കൂടുതൽ സാങ്കേതിക-അധിഷ്ഠിത ഐടി മാനേജുമെന്റ് സമീപനങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, മാനേജ്മെന്റിനോട് ഒരു പ്രക്രിയ സമീപനം സ്വീകരിക്കുക, ഐടി സിസ്റ്റങ്ങളേക്കാൾ ഉപഭോക്താക്കളുടെ ആവശ്യങ്ങളിലും ഐടി സേവനങ്ങളിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുക, നിരന്തരം ഊന്നിപ്പറയുക എന്നിവയാണ് ഐടി സേവന നിർവഹണത്തിന്റെ സവിശേഷത. മെച്ചപ്പെടുത്തൽ. ഉപഭോക്തൃ അനുഭവത്തിനും (35%) സേവന നിലവാരത്തിനും (48%) പിന്തുണയ്‌ക്കാണ് ബിസിനസ്സ് ഐടിഎസ്എം ഉപയോഗിക്കുന്നതെന്ന് സിഐഒ വാട്ടർകൂളേഴ്‌സിന്റെ വാർഷിക ഐടിഎസ്എം റിപ്പോർട്ട് പറയുന്നു.
## സന്ദർഭം

ഒരു ഡിസിപ്ലിൻ എന്ന നിലയിൽ, മറ്റ് ഐടി, ജനറൽ മാനേജുമെന്റ് സമീപനങ്ങൾ, ഇൻഫർമേഷൻ സെക്യൂരിറ്റി മാനേജ്മെന്റ്, സോഫ്റ്റ്‌വേർ എഞ്ചിനീയറിംഗ് എന്നിവയുമായി ഐടിഎസ്എമ്മിന് ബന്ധമുണ്ട്. തൽഫലമായി, ഐടി സേവന മാനേജുമെന്റ് ചട്ടക്കൂടുകളെ മറ്റ് മാനദണ്ഡങ്ങളാൽ സ്വാധീനിക്കുകയും അവയിൽ നിന്നുള്ള ആശയങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്തു, ഉദാ. CMMIISO 9000 അല്ലെങ്കിൽ ISO / IEC 27000.
## പ്രൊഫഷണൽ ഓർഗനൈസേഷനുകൾ
മൊത്തത്തിലുള്ള ഐ‌ടി‌എസ്‌എം അച്ചടക്കത്തിന് വിവിധ മാനദണ്ഡങ്ങളും ചട്ടക്കൂടുകളും സംഭാവന ചെയ്യുന്നുണ്ടെങ്കിലും ഐടി സേവന മാനേജുമെന്റിനെ ഇൻഫർമേഷൻ ടെക്നോളജി ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചർ ലൈബ്രറിയുമായി (ഐടിഐഎൽ) തുല്യമാക്കുന്നു.  യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം ഗവൺമെന്റ് ഏജൻസികളുടെ ഔദ്യോഗിക പ്രസിദ്ധീകരണമായാണ് ഐടിഐഎൽ ഉത്ഭവിച്ചത് (ആദ്യം സിസിടിഎ, പിന്നീട് ഒജിസി, പിന്നെ കാബിനറ്റ് ഓഫീസ്). 2014 ജനുവരിയിൽ ഐടിഐഎല്ലിന്റെ ഉടമസ്ഥാവകാശം യുകെ സർക്കാറിന്റെയും അന്താരാഷ്ട്ര ബിസിനസ് പ്രോസസ്സ് ഔട്ട്‌സോഴ്സിംഗ്, പ്രൊഫഷണൽ സേവന കമ്പനിയായ ക്യാപിറ്റയുടെയും സംയുക്ത സംരംഭമായ ആക്‌സലോസിന് കൈമാറി.

ഐടിഐഎൽ 4 ഫൗണ്ടേഷൻ പുസ്തകം 2019 ഫെബ്രുവരി 18 ന് പുറത്തിറങ്ങി. അതിന്റെ മുൻ പതിപ്പിൽ (ഐ‌ടി‌എൽ 2011 എന്നറിയപ്പെടുന്നു), ഐ‌ടി‌എൽ അഞ്ച് കോർ വോള്യങ്ങളുടെ ഒരു പരമ്പരയായി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു, അവയിൽ ഓരോന്നും വ്യത്യസ്ത ഐ‌ടി‌എസ്എം ജീവിതചക്രം ഘട്ടം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:വിവരസാങ്കേതിക വിദ്യ മാനേജ്മെന്റ്
ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌ ഡാക്സിങ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം

ചൈനയുടെ തലസ്ഥാനമായ ബെയ്‌ജിങിലെ ഒരു വിമാനത്താവളമാണ് **ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌ ഡാക്സിങ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം** (). ഹെബെയ് പ്രവിശ്യയിൽ ബെയ്‌ജിങിന്റെയും ലാങ്‌ഫാങ്ങിന്റയും ഇടയിലായിട്ടാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.

## അവലംബം

## ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ

*Official Website (Chinese) 

വർഗ്ഗം:ചൈനയിലെ വിമാനത്താവളങ്ങൾ
ചാൻഹുദാരോ

സിന്ധൂനദീതട നാഗരികതയുടെ നഗരാനന്തര ഘട്ടത്തിലെ ഒരു പുരാവസ്തു കേന്ദ്രമാണ് **ചാൻഹുദാരോ** . പാകിസ്താനിലെ സിന്ധിലെ മൊഹൻജൊ-ദാരോയിൽ നിന്ന് 130 കിലോമീറ്റർ (81 മൈൽ) തെക്കായിട്ടാണ് ഈ സൈറ്റ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ക്രി.മു. 4000 നും 1700 നും ഇടയിൽ ജനവാസമുള്ള ഈ വാസസ്ഥലം ഒരുതരം മുത്തുകൾ നിർമ്മിക്കാനുള്ള കേന്ദ്രമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഏകദേശം 5 ഹെക്ടർ വലിപ്പമുള്ള ഒരൊറ്റ സെറ്റിൽമെന്റിന്റെ ഭാഗത്ത് ഖനനത്തിൽ കണ്ടെത്തിയ മൂന്ന് താഴ്ന്ന കുന്നുകളുടെ ഒരു കൂട്ടമാണ് ഈ പുരാവസ്തു കേന്ദ്രം. 
## പര്യവേക്ഷണം
1930 മാർച്ചിൽ എൻ. ജി. മജുംദാർ ചാൻ‌ഹുദാരോയിൽ ആദ്യമായി ഖനനം ചെയ്തു. പിന്നീട് 1935-36 ൽ അമേരിക്കൻ സ്കൂൾ ഓഫ് ഇൻഡിക് ആൻഡ് ഇറാനിയൻ സ്റ്റഡീസിൽ നിന്നുള്ള ഏണസ്റ്റ് ജോൺ ഹെൻ‌റി മക്കെയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള സംഘവും പര്യവേക്ഷണത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടു. ഇതിനു വേണ്ട സാമ്പത്തിക സഹായം നൽകിയത് പെൻ‌സിൽ‌വാനിയ സർവകലാശാലയിലെ പ്രൊഫ. ഡബ്ല്യു. നോർ‌മൻ‌ ബ്രൗൺ ആയിരുന്നു. പാകിസ്താന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുശേഷം മുഹമ്മദ് റാഫിക് മുഗളും ഈ പ്രദേശത്ത് പര്യവേക്ഷണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തി. 
## ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യം
സിന്ധു നാഗരികതയുടെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട പ്രദേശങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ചാൻ‌ഹുദാരോ. ഖനനത്തിനായി ധാരാളം സാധ്യതകൾ കണ്ടെത്തിയ വലിയ സൈറ്റുകളിൽ ഒന്നാണ് ചാൻ‌ഹുദാരോ. എന്നിരുന്നാലും, ഇപ്പോഴും  ഇവിടത്തെ ഖനനം പുരോഗമിച്ചിട്ടില്ല. മരുഭൂമിയിലാണ് ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നതെങ്കിലും സരസ്വതി നദി ഈ സ്ഥലത്തിന് സമീപം ഒഴുകുന്നുണ്ടെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.  ചാൻഹുദാരോയിലെ ജീവിതവും സരസ്വതിയുടെ തീരത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന നൂറുകണക്കിന് വാസസ്ഥലങ്ങളും കണ്ടെത്തുക വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. സിന്ധു നാഗരികതയുടെ തന്നെ തകർച്ചയ്ക്ക് കാരണമായ ഈ നഗരങ്ങളുടെ തകർച്ചയ്ക്ക് കാരണമായത് സരസ്വതി നദിയിലെ വരൾച്ച ഒരു കാരണമായിരിക്കുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.

## നാഗരാസൂത്രണം
വീടുകൾ പണിയുന്നതിനായി മൊഹൻ‌ജൊ-ദാരോയിലേതുപോലെ ചാൻ‌ഹുദാരോയിലും ചുട്ടുപഴുത്ത ഇഷ്ടികകൾ ധാരാളം ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു.  നിരവധി നിർമ്മാണങ്ങൾ വ്യവസായ നിർമിതികളാണെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. ചാൻഹുദാരോയിലെ ചില കെട്ടിടങ്ങൾ സംഭരണ ശാലകൾ ആയിരുന്നിരിക്കണമെന്നും കരുതപ്പെടുന്നു. 

## ലഭ്യമായ ഉപകരണങ്ങൾ
ചെമ്പ് കത്തികൾ, കുന്തങ്ങൾ, മഴു, പാത്രങ്ങൾ,ചെമ്പ് മത്സ്യ കൊളുത്തുകൾ എന്നിവയാണ് പ്രധാനമായും ഇവിടെ നിന്നും കണ്ടെത്തിയത്.  അതിനാൽത്തന്നെ ചാൻഹുദാരോയ്ക്ക് "ഇന്ത്യയുടെ ഷെഫീൽഡ്" എന്ന് വിളിപ്പേരുണ്ടായി.  വിസിൽ ആയി പ്രവർത്തിക്കാനാകുന്ന ഒരു ചെറിയ ടെറാക്കോട്ട പക്ഷിയെയും, കുന്തം എറിയുന്ന പുരുഷ ശിൽപം, നർത്തകി (തകർന്ന പ്രതിമ -4.1 സെ.മീ) എന്നിവ ഇവിടെനിന്നും കണ്ടെത്തിയവയിൽ  സിന്ധു മുദ്രകൾ ചാൻ‌ഹുദാരോയിലും കാണപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ മുദ്രകൾ‌ നിർമ്മിച്ച കേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നായി ചാൻ‌ഹുദാരോ  വളരെ പ്രാധാന്യമർഹിക്കുന്നു. ചാൻഹുദാരോയിലെ കരകൗശല ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ എണ്ണം മൊഹൻജൊദാരോയിൽ ഉള്ളതിനേക്കാൾ വളരെ വലുതായി കാണപ്പെടുന്നു. ഒരുപക്ഷേ കരകൗശല ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ നിർമ്മാണത്തിനായി ചാൻഹുദാരോയിലെ പകുതി സ്ഥലവും ഉപയോഗപ്പെടുത്തിയിരിക്കണം. 

## നിർമ്മിതികൾ
കൊന്ത നിർമ്മാണ ഫാക്ടറി എന്നറിയപ്പെടുന്ന ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു നിർമ്മാണ കേന്ദ്രം ചാൻ‌ഹുദാരോയിൽ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. അതിനുള്ളിലായി ഒരു ചൂളയും ഉൾപ്പെടുന്നു. വളകൾ, നിരവധി വസ്തുക്കളാൽ നിർമ്മിച്ച  മുത്തുകൾ, ലോഹ നിർമിതികൾ എന്നിവയും ഇവിടെ കണ്ടെത്തി. 
## കൃഷി
മറ്റ് ഹാരപ്പൻ കേന്ദ്രങ്ങളിലെപോലെ ചാൻഹുദാരോയിൽ നിന്നും എള്ള് കൃഷിചെയ്തിരുന്നതായി കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.  ചാൻ‌ഹുദാരോയിലും പയറുവർഗ്ഗങ്ങളും വളർത്തിയിരുന്നു.

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:സാംസ്കാരികം
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യാചരിത്രം

വർഗ്ഗം:മൺമറഞ്ഞുപോയ സംസ്കാരങ്ങൾ
ലർക്കാന

പാകിസ്താനിലെ സിന്ധ് പ്രവിശ്യയുടെ വടക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന സിന്ധൂനദീതട നാഗരികതയുടെ ഭാഗമായ നഗരമാണ് **ലർക്കാന** (ഉറുദു: لاڑکانہ; സിന്ധി: لاڙڪاڻو).  സിന്ധു നദി നഗരത്തിന് തെക്കായി ഒഴുകുന്നു. സിന്ധൂ നദീതട നാഗരികത സൈറ്റായ മൊഹൻജൊ-ദാരോയുടെ ആസ്ഥാനമാണ് ലർക്കാന.  പാകിസ്താനിലെ പതിനഞ്ചാമത്തെ വലിയ നഗരംകൂടിയാണിത്. 

പഴയകാലത്ത് ലർക്കാന അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത് 'ചന്ദ്ക' എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.  ഘർ കനാലിന്റെ തെക്കേ കരയിലാണ് ലർക്കാന സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. പാകിസ്താന്റെ 2017 ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം ഇവിടത്തെ ജനസംഖ്യ 4,90,508 ആണ്.
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:സാംസ്കാരികം

വർഗ്ഗം:മൺമറഞ്ഞുപോയ സംസ്കാരങ്ങൾ
കോട്ട് ഡിജി

സിന്ധു നദീതടസംസ്കാര നാഗരികതയുടെ മുന്നോടിയായി നാഗരികത നിലനിന്നുരുന്ന സ്ഥലമാണ് **കോട്ട് ഡിജി** (സിന്ധി: ڪوٽ Ur; ഉറുദു: کوٹ).  ഇവിടത്തെ ജനത സിന്ധുനദീതടവാസികളുടെ പൂർവികരായിരുന്നു എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. ഇവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് ലഭിച്ച കളിമൺ പാത്രങ്ങളിൽ ഹരപ്പയിലെ കളിമൺ പാത്രങ്ങൾക്ക് സമാനമായ രീതിയിൽ മത്സ്യത്തിന്റെ ശൽകങ്ങളുടെ ചിത്രങ്ങൾ ആലേഖനം ചെയ്തിരുന്നു. പാകിസ്താൻ ആർക്കിയോളജി വകുപ്പ് 1955 ലും 1957 ലും കോട്ട് ഡിജിയിൽ ഖനനം നടത്തി. 
## സ്ഥാനം
പാകിസ്താനിലെ സിന്ധ് പ്രവിശ്യയിലെ ഖൈർപൂരിന് തെക്ക് 24 കിലോമീറ്റർ തെക്കായാണ് കോട്ട് ഡിജി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത് (സിന്ധിന്റെ കിഴക്ക് ഭഗത്ത് മൊഹൻജൊ-ദാരോയ്ക്ക് എതിർവശത്തായി). 
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:സാംസ്കാരികം
വർഗ്ഗം:സിന്ധു നദീതടസംസ്കാരം
വർഗ്ഗം:മൺമറഞ്ഞുപോയ സംസ്കാരങ്ങൾ
ഷെഫീൽഡ്

ഇംഗ്ലണ്ടിലെ സൗത്ത് യോർക്ക്ഷെയറിലെ മെട്രോപൊളിറ്റൻ നഗരമാണ് ഷെഫീൽഡ്.  ചരിത്രപരമായി യോർക്ക്ഷെയറിലെ വെസ്റ്റ് റൈഡിംഗിന്റെ ഭാഗമായ ഈ നഗരത്തിന് ഈ പേര് നഗരത്തിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഷീഫ് നദിയിൽ നിന്നാണ് ലഭിച്ചത്.  ഡെർബിഷയറിന്റെ തെക്കൻ പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളിൽ ചിലത് നിന്ന് കൂട്ടിച്ചേർത്തതോടെ ഈ നഗരം അതിന്റെ വിശാലമായ സാമ്പത്തിക അടിത്തറയിലേക്ക് വളർന്നു.  കോർ സിറ്റീസ് ഗ്രൂപ്പിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന എട്ട് വലിയ പ്രാദേശിക ഇംഗ്ലീഷ് നഗരങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ഷെഫീൽഡ്. ജനസംഖ്യയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ മൂന്നാമത്തെ വലിയ ഇംഗ്ലണ്ടിലെ ജില്ലയാണ് ഷെഫീൽഡ്. ഷെഫീൽഡിലെ മെട്രോപൊളിറ്റൻ ഭാഗത്തെ  ജനസംഖ്യ 15,69,000 ആണ്. 
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ഇംഗ്ലണ്ടിലെ നഗരങ്ങൾ
അമ്രി സംസ്കാരം

പാക്കിസ്താനിലെ സിന്ധ്, ബലൂചിസ്ഥാൻ പ്രവിശ്യകളിൽ നിലനിന്നിരുന്ന അതിപുരാതന നാഗരികതയാണ്  **അമ്രി സംസ്കാരം**.  ബി.സി 4000 -3000 കാലങ്ങളിലാണ് ഇത് വളർച്ച പ്രാപിച്ചത്.   പ്രധാനമായും ബലൂചിസ്ഥാനിലും സിന്ധിലുമായി അമ്രി സംസ്കാരത്തിന്റെ 160 വാസസ്ഥലങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. പ്രധാനമായും നദീതീരങ്ങളിലാണ് ഈ വാസസ്ഥലങ്ങൾ സ്‌ഥിതിചെയ്യ്തിരുന്നത്. വ്യത്യസ്ത വലിപ്പത്തിലും ആകൃതിയിലും ഉള്ള കേന്ദ്രങ്ങൾ ഇതിൽ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.   
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:സാംസ്കാരികം
വർഗ്ഗം:മൺമറഞ്ഞുപോയ സംസ്കാരങ്ങൾ
സുർകോത്തഡ

സിന്ധൂ നദീതട നാഗരികതയുടെ ഭാഗമായി ഗുജറാത്തിലെ കച്ച് ജില്ലയിലെ റാപ്പർ താലൂക്കിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു പുരാവസ്തു കേന്ദ്രമാണ് **സുർകോത്തഡ**.  1.4 ഹെക്ടർ (3.5 ഏക്കർ) വിസ്തൃതിയുള്ള ഒരു ചെറിയ കോട്ടയോടുകൂടിയ പുരാവസ്തു കേന്ദ്രമാണിത്. 
## സ്ഥാനം
ഗുജറാത്തിലെ കച്ച് ജില്ലയിൽ വടക്ക് കിഴക്കായി 160 കിലോമീറ്റർ (99 മൈൽ) അകലെയാണ് സുർകോത്തഡ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ചുവന്ന ലാറ്ററൈറ്റ് മണ്ണിനാൽ മൂടപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഇവിടത്തെ കുന്നിന് ചുറ്റും ചെറിയ മണൽ കല്ലുകൾ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ആർക്കിയോളജിക്കൽ സർവേ ഓഫ് ഇന്ത്യയിലെ ജെ. പി. ജോഷി 1964 ലാണ് ഈ കുന്നിനെ കണ്ടെത്തിയത്. പുരാതന കാലത്ത് ഇതിന്റെ വടക്കുകിഴക്കൻ താഴ്ഭാഗത്തുകൂടി 750 മീറ്റർ (½ മൈൽ) വീതിയുള്ള ഒരു നദി ഒഴുകിയിരുന്നു. ലിറ്റിൽ റാനിലേക്ക് ഒഴുകിയെത്തിയ ഈ നദി ഇവിടെ ഒരു പട്ടണം സ്ഥാപിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു പ്രധാന കാരണമായിരിക്കാം. ഇപ്പോൾ ഈ നദി ഒരു ചെറിയ അരുവി മാത്രമായി ചുരുങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
## പര്യവേക്ഷണം
ഇവിടെ നടത്തിയ പര്യവേക്ഷണങ്ങളിൽ കുതിരയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ ലഭിക്കുകയുണ്ടായി.  ഇത് സിന്ധു താഴ്‌വര നാഗരികതയുമായി സുർകോത്തഡയ്ക്കുള്ള ബന്ധത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.1974 ൽ ആർക്കിയോളജിക്കൽ സർവേ ഓഫ് ഇന്ത്യ ഈ സ്ഥലത്ത് ഖനനം നടത്തുകയും ജെ.പി.ജോഷി, എ. കെ. ശർമ്മ എന്നിവരുൾപ്പെട്ട സംഘം  കുതിരയുടെ കൂടുതൽ അസ്ഥികൾ കണ്ടെത്തുകയും ചെയ്തു.  കൂടാതെ പാമ്പുകൾക്കെതിരായി സംരക്ഷണമെന്ന നിലയിൽ ഇവിടത്തുകാർ കീരികളെ വളർത്തിയിരുന്നതായും കണ്ടെത്തി. ആനയുടെയും ചെന്നായയുടെയും അസ്ഥികളും അസ്ഥികളും സുർകോത്തഡ നിന്നും കണ്ടെത്തിയത്തിൽ നിന്നും ഇവർ ഇവയെ മെരുക്കിയിരുന്നോ എന്ന് ചരിത്രകാരന്മാർ സംശയിക്കുന്നു. 

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:സാംസ്കാരികം
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യാചരിത്രം

വർഗ്ഗം:മൺമറഞ്ഞുപോയ സംസ്കാരങ്ങൾ
രൂപാർ

സിന്ധൂ നദീതട നാഗരികതയുടെ ഭാഗമായി ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ പഞ്ചാബിലെ രൂപ്നഗർ ജില്ലയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു നഗരമാണ് **രൂപാർ** അഥവാ രൂപ്നഗർ (രൂപാർ എന്നത് പഴയ പേരാണ്. ഇപ്പോൾ രൂപ്നഗർ എന്നറിയപ്പെടുന്നു).  സിന്ധൂ നദീതട നാഗരികതയുടെ വലിയ നഗരങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. ചണ്ഡിഗഡിന്റെ വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് ഏകദേശം 43 കിലോമീറ്റർ അകലെയായാണ് രൂപാർ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.  

ഘാഗ്ഗർ (ഘാഗ്ഗർ-ഹക്ര) നദീതടത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന സിന്ധൂനദീതട കേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നാണ് രൂപാർ. നഗരത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പുരാവസ്തു മ്യൂസിയം 1998 ൽ പൊതുജനങ്ങൾക്കായി തുറന്നുകൊടുത്തു. സ്വതന്ത്ര ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ഹാരപ്പൻ ഖനന പ്രദേശങ്ങളുടെ  പുരാവസ്തു അവശിഷ്ടങ്ങൾ  ഈ മ്യൂസിയത്തിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.  ഈ ഖനനത്തിലൂടെ ഹാരപ്പൻ കാലഘട്ടം മുതൽ മധ്യകാലം വരെയുള്ള സാംസ്കാരിക ക്രമം വെളിപ്പെടുന്നു. ഹാരപ്പൻ കാലത്തെ പുരാതന വസ്തുക്കൾ, ചന്ദ്രഗുപ്തന്റെ സ്വർണ്ണനാണയങ്ങൾ, ചെമ്പ്, വെങ്കല ഉപകരണങ്ങൾ എന്നിവ ഇവിടെത്തെ പ്രധാന പ്രദർശന വസ്തുക്കളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. 

## അവലംബം

വർഗ്ഗം:സാംസ്കാരികം
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യാചരിത്രം

വർഗ്ഗം:മൺമറഞ്ഞുപോയ സംസ്കാരങ്ങൾ
സിൽവർ ആരോവന

ഓസ്റ്റിയോഗ്ലോസിഡേ കുടുംബത്തിലെ തെക്കേ അമേരിക്കൻ ശുദ്ധജല അസ്ഥി മത്സ്യമാണ് **സിൽവർ ആരോവന**. സിൽവർ ആരോവനകൾ ചിലപ്പോൾ അക്വേറിയങ്ങളിൽ സൂക്ഷിക്കാറുണ്ടെങ്കിലും അവ ഇരപിടുത്തക്കാരായതിനാൽ വളരെ വലിയ ടാങ്ക് ആവശ്യമാണ്.ഓസ്റ്റിയോഗ്ലോസം എന്ന ജീനസ് നാമത്തിന്റെ അർത്ഥം "bone-tongued" എന്നും സ്പീഷീസ് നാമമായ ബൈസിറോഹോസം എന്നതിന്റെ അർത്ഥം "രണ്ട് ബാർബെൽസ്" (ഗ്രീക്ക് ഭാഷയിൽ നിന്ന്) എന്നുമാണ്.
## ഇതും കാണുക
*അലങ്കാര മത്സ്യങ്ങൾ
* ഏഷ്യൻ ആരോവന
## അവലംബം

* 

വർഗ്ഗം:തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ മത്സ്യങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ശുദ്ധജല മത്സ്യങ്ങൾ
ഇത്താ

മാലിദ്വീപ് റിപ്പബ്ലിക്കിലെ അലിഫ് ധാൽ അറ്റോളിലെ കോൺറാഡ് മാലിദ്വീപ് രംഗലി ദ്വീപിൽ സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 5 മീറ്റർ (16 അടി) താഴെയായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന കടലിനടിയിലുള്ള ഒരു റെസ്റ്റോറന്റാണ് ദിവെഹി ഭാഷയിൽ **മുത്തുകളുടെ അമ്മ** എന്നറിയപ്പെടുന്ന **ഇത്താ**.

## അവലോകനം
5-ബൈ -9-മീറ്റർ (16 മുതൽ 30 അടി വരെ) ആർ-കാസ്റ്റ് അക്രിലിക് ഘടനയിൽ നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്ന സുതാര്യമായ മേൽക്കൂരയിൽ 270 ° ജലത്തിനടിയിലെ പനോരമിക് കാഴ്ച നൽകുന്നു. ന്യൂസിലാന്റ് ആസ്ഥാനമായുള്ള ഡിസൈൻ കൺസൾട്ടൻസിയായ എം.ജെ. മർഫി ലിമിറ്റഡാണ് ഈ റെസ്റ്റോറന്റ് രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത് നിർമ്മിച്ചത്. 2005 ഏപ്രിലിൽ ഇത് തുറന്നുപ്രവർത്തനമാരംഭിക്കുകയും ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തെ കടലിനടിയിലുള്ള റെസ്റ്റോറന്റ് എന്ന് സ്വയം വിശേഷിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. റെസ്റ്റോറന്റിൽ വിളമ്പുന്ന ഭക്ഷണം കാലങ്ങളായി മാറിയിട്ടുണ്ട്. ഏഷ്യൻ സ്വാധീനമുള്ള സമകാലീന യൂറോപ്യൻ ഭക്ഷണം എന്ന് അടുത്തിടെ വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെട്ടു.

ഒരു ജെട്ടിയുടെ അറ്റത്തുള്ള ഒരു പവലിയനിലെ സർപ്പിളാകൃതിയിലുള്ള പടിക്കെട്ടിലൂടെയാണ് ഇത്തായിലേയ്ക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നത്. 2004-ലെ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര ഭൂകമ്പത്തെത്തുടർന്നുണ്ടായ സുനാമിയിൽ സ്റ്റെയർകേസ് പ്രവേശന കവാടത്തിൽ നിന്ന് 0.31 മീറ്റർ (1 അടി 0 ഇഞ്ച്) ഉയരത്തിൽ എത്തിയെങ്കിലും റെസ്റ്റോറന്റിന് കേടുപാടുകൾ സംഭവിച്ചിരുന്നില്ല.

സ്വകാര്യ പാർട്ടികൾക്കും വിവാഹങ്ങൾക്കും റെസ്റ്റോറന്റ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.2010 ഏപ്രിലിൽ, ഇത്തായുടെ അഞ്ചാം വാർഷികം ആഘോഷിക്കുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി, റെസ്റ്റോറന്റിനെ ഒറ്റരാത്രി ബുക്ക് ചെയ്യാൻ സാധിച്ചിരുന്നു. ഈ "അണ്ടർവാട്ടർ സ്യൂട്ട്" പ്രമോഷൻ 2011 ഏപ്രിൽ വരെ തുടർന്നിരുന്നു.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*Ithaa sinking and securing pictures from Fun Distraction 
*Restaurant Review And Photos 
*News on hospitalitynet.org
*Ithaa Menu
*MJ Murphy Ltd – architect and engineer of the restaurant
*Hilton Maldives Resort  – ITHAA, The Undersea Restaurant

വർഗ്ഗം:മാലിദ്വീപിലെ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങൾ
ഹോളിഫാമിലി വിത്ത് ദ ഫാമിലി ഓഫ് സെന്റ് ജോൺ ദ ബാപ്റ്റിസ്റ്റ്

1536-ൽ ലോറൻസോ ലോട്ടോ ചിത്രീകരിച്ച ഒരു പാനൽ എണ്ണച്ചായാചിത്രമാണ് **ഹോളിഫാമിലി വിത്ത് ദ ഫാമിലി ഓഫ് സെന്റ് ജോൺ ദ ബാപ്റ്റിസ്റ്റ്.** ഇപ്പോൾ ഈ ചിത്രം പാരീസിലെ ലൂവ്രെയിൽ സംരക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു. ഈ ചിത്രം ഒരു സ്വകാര്യ വ്യക്തിക്കുവേണ്ടി ചിത്രീകരിച്ചതാകാം. അതൊരുപക്ഷേ ഒരു വെനീഷ്യക്കാരനായിരിക്കാം. എന്നിരുന്നാലും, അജ്ഞാതമായ കാരണങ്ങളാൽ അത് 1549-ൽ മാർഷെയിലേക്ക് പുറപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് വിൽക്കാൻ ശ്രമിച്ച ചിത്രങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിൽ കലാകാരന്റെ പക്കലുണ്ടായിരുന്നതായി അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദൈനംദിന പുസ്തകങ്ങളിലെ കുറിപ്പിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. സുഹൃത്തായ ജാക്കോപോ സാൻസോവിനോയെ ചിത്രവില്പനയ്ക്ക് സഹായിയായി ഉപയോഗിക്കാൻ അദ്ദേഹം ശ്രമിച്ചെങ്കിലും സാൻ‌സോവിനോയ്ക്ക് ലോട്ടോയുടെ മറ്റേതെങ്കിലും ചിത്രങ്ങൾ തന്നെ വിൽക്കാൻ കഴിയാതെ അവസാനിക്കുകയും അവയെല്ലാം ചിത്രകാരന് തിരികെ നൽകുകയും ചെയ്തു.

1550-ൽ ലോട്ടോ ചിത്രങ്ങൾ വീണ്ടും വിൽക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. അപ്പോഴേക്കും അദ്ദേഹം അൻ‌കോണയിലായിരുന്നു. ഇത്തവണ ലോഗ്ഗിയ ഡീ മെർകാന്തിയിൽ നടന്ന ഒരു പൊതു ലേലത്തിൽ പങ്കെടുത്തെങ്കിലും ഇതും വിജയിച്ചില്ലെന്ന് തെളിഞ്ഞു. ഹോളി ഫാമിലിയുടെ മറ്റ് മിക്ക ചിത്രങ്ങളും വീണ്ടും വിറ്റുപോകാതെ അവശേഷിച്ചു.
## ചിത്രകാരനെക്കുറിച്ച്

ഒരു ഇറ്റാലിയൻ ചിത്രകാരനും, ഡ്രാഫ്റ്റ്‌സ്മാനും, ഇല്ലസ്ട്രേറ്ററും ആയിരുന്നു ലോറൻസോ ലോട്ടോ. പരമ്പരാഗതമായി വെനീഷ്യൻ സ്‌കൂളിലായിരുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കരിയറിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും മറ്റ് വടക്കൻ ഇറ്റാലിയൻ നഗരങ്ങളിൽ ചെലവഴിച്ചു. പ്രധാനമായും ബലിപീഠങ്ങൾ, മതവിഷയങ്ങൾ, ചായാചിത്രങ്ങൾ എന്നിവ അദ്ദേഹം വരച്ചു. ഉന്നത നവോത്ഥാന കാലത്തും മാനെറിസ്റ്റ് കാലഘട്ടത്തിന്റെ ആദ്യ പകുതിയിലും അദ്ദേഹം സജീവമായിരുന്നു. എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിലുടനീളം സമാനമായ ഉയർന്ന നവോത്ഥാന ശൈലി നിലനിർത്തിയിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാമാന്യവിരുദ്ധമായി വളച്ചൊടിക്കുന്ന വികലമായ ചിത്രരീതി ഫ്ലോറൻ‌ടൈൻ, റോമൻ മാനേറിസ്റ്റുകളുടെ ഒരു പരിവർത്തന ഘട്ടത്തെ പ്രതിനിധീകരിച്ചിരുന്നു.
## അവലംബം

വർഗ്ഗം:ലോട്ടോ മഡോണാസ്
വർഗ്ഗം:മഡോണയുടെയും കുട്ടിയുടെയും ചിത്രങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ലൂവ്രെയിലെ ഇറ്റാലിയൻ കലാകാരന്മാരുടെ ചിത്രങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ലോറൻസോ ലോട്ടോ വരച്ച ചിത്രങ്ങൾ
സ്ലിങ്

കൈമുട്ട്, തോൾ എന്നീ ഭാഗങ്ങളിലുണ്ടാകുന്ന തകരാറുകൾ ചികിത്സിക്കുന്ന സന്ദർഭത്തിൽ, കൈയുടെ ചലനം പരിമിതപ്പെടുത്തുന്നതിന് വേണ്ടി ഉപയോഗിക്കുന്ന സംവിധാനമാണ്   **സ്ലിങ് ** (**ആം സ്ലിങ് **) ഒരു ട്രയാംഗുലാർ ബാൻഡേജ് ഉപയോഗിച്ച്  സ്ലിങ് നിർമ്മിക്കാം.

## അവലംബം


വർഗ്ഗം:ചികിത്സാരീതികൾ
അഡോണിസ് ഫ്ലേമിയ

റാണുൺകുലേസീ കുടുംബത്തിൽ‌പ്പെട്ട ഒരു ഇനം സസ്യമാണ് **അഡോണിസ് ഫ്ലേമിയ.**

## വിവരണം
ഈ സസ്യം അഡോണിസ് ആനുവയ്ക്ക് സമാനമാണ്. 2-3 സെന്റിമീറ്റർ വ്യാസമുള്ള, വലിയ പൂക്കൾ, ഇടുങ്ങിയ ദീർഘചതുരാകൃതിയിലുള്ള ദളപുടം ആയി ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. വസന്തകാലത്തും വേനൽക്കാലത്തും പൂവിടുന്നു.

## വിതരണവും ആവാസ വ്യവസ്ഥയും
അനറ്റോലിയ, ലെവന്റ്, മധ്യ, തെക്കൻ യൂറോപ്പ് എന്നിവിടങ്ങളിലും ചുണ്ണാമ്പുപ്രദേശങ്ങളിലും കാണപ്പെടുന്നു.
### Synonymy
* *Adonis anomala* Wallr.
* *Adonis caudata* Steven
* *Adonis flammea var. Anomala* (Wallr.) Beck
* *Adonis flammea subsp. Cortiana* C.Steinb.
* *Adonis flammea var. Cortiana* (CHSteinb.) WTWang
* *Adonis flammea var. Polypetala* Lange
* *Adonis flammea subsp. Polypetala* (Lange) CHSteinb.
* *Adonis involucrata* S.Pons

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

വർഗ്ഗം:ലെബനോനിലെ സസ്യജാലം
വർഗ്ഗം:അഡോണിസ്
അനെമോൺ ബ്ലാൻഡ

റാണുൺകുലേസീ കുടുംബത്തിലെ ഒരു ഇനം പൂച്ചെടിയാണ് **അനെമോൺ ബ്ലാൻഡ.** തെക്കുകിഴക്കൻ യൂറോപ്പ്, തുർക്കി, ലെബനൻ, സിറിയ എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഇവ **ബാൽക്കൻ അനീമൺ,**  **ഗ്രേഷ്യൻ വിൻഡ്‌ഫ്ലവർ** അല്ലെങ്കിൽ **വിന്റർ വിൻഡ്‌ഫ്ലവർ** എന്നീ പൊതുനാമങ്ങളിലറിയപ്പെടുന്നു. ഇവ 4-6 ഇഞ്ച് വരെ ഉയരത്തിൽ അല്ലെങ്കിൽ 10-15 സെ.മീ. വരെ ഉയരത്തിൽ വളരുന്നു. 

ഇവയുടെ ഡെയ്‌സി പോലുള്ള പൂക്കൾക്കും ഫേൺ പോലെയുള്ള ഇലകൾക്കും വിലമതിക്കുന്നു.  വസന്തത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ ധാരാളം പുഷ്പങ്ങൾ ഇവയിൽ കാണപ്പെടുന്നു. അല്ലാത്ത സമയം വളരെക്കുറച്ച് പൂക്കൾ മാത്രമേ കാണപ്പെടുന്നുള്ളൂ. വളരെ നേരത്തെതന്നെ വലിയ പൂക്കൾ ലഭിക്കുന്നതിനാൽ അവ ജനപ്രിയമാണ്. മാത്രമല്ല അവ എളുപ്പത്തിൽ സ്വാഭാവികമായി വളരുകയും ചെയ്യുന്നു.പർപ്പിൾ നീലയുടെ തീവ്രമായ ഷേഡിൽ കാണപ്പെടുന്ന പൂക്കൾ പിങ്ക്, വെള്ള നിറങ്ങളിലും കാണപ്പെടുന്നു.

ചോക്ക്, പശിമരാശി, മണൽ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്ന മണ്ണിലാണ് അനെമോൺ ബ്ലാൻഡ വളരുന്നത്. മണ്ണിന്റെ പി.എച്ച് ആസിഡ്, ക്ഷാരം, നിഷ്പക്ഷത എന്നിവ ആയിരിക്കണം. മണ്ണ് നനവുള്ളതും എന്നാൽ നന്നായി ജലം വാർന്നുപോകുന്നതുമായിരിക്കണം. അനീമൺ ബ്ലാൻഡ ശരത്കാലത്തിലാണ് ഭാഗികമായി തണലുള്ള പ്രദേശങ്ങളിലും നനഞ്ഞ മണ്ണിലും നടേണ്ടത്. നനഞ്ഞ മണ്ണ് ആണെങ്കിൽ തെളിഞ്ഞ സൂര്യനിലും ബ്ലാൻഡ വളരും.നന്നായി വളക്കൂറുള്ള മണ്ണിൽ ഇത് വളരുന്നു. എന്നാൽ വേനൽക്കാലത്ത് പട്ടുപോകുന്നു. അതിനാൽ ആവശ്യമായ വ്യവസ്ഥകൾ നൽകുന്ന ഇലപൊഴിക്കുന്ന മരങ്ങളുടെ അടിയിൽ ഇവ നട്ടുപിടിപ്പിക്കുന്നു.   അനുയോജ്യമായ ഏതെങ്കിലും സ്ഥലത്ത് ഇത് അതിവേഗം കോളനികളാകുന്നു. ഇരുണ്ട പച്ച സസ്യങ്ങൾ വേനൽക്കാലത്ത് നശിക്കുന്നു.

ഈ ചെടിയും അതിന്റെ കൾട്ടിവറുകളും A. ബ്ലാൻഡ var. റോസീ 'റഡാർ'  , എ. ബ്ലാണ്ട ‘വൈറ്റ് സ്പ്ലെൻഡർ’,  എന്നിവ റോയൽ ഹോർട്ടികൾച്ചറൽ സൊസൈറ്റിയുടെ ഗാർഡൻ മെറിറ്റിന്റെ അവാർഡ് നേടി. ബ്ലാണ്ട എന്ന പ്രത്യേക നാമത്തിന്റെ അർത്ഥം "സൗമ്യത" അല്ലെങ്കിൽ "ആകർഷകമായത്" എന്നാണ്. 
## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

*Flora Europaea 
*Seasonal Gardening 

വർഗ്ഗം:ലെബനോനിലെ സസ്യജാലം
വർഗ്ഗം:എഫെമെറൽ സസ്യങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:യൂറോപ്പിലെ സസ്യജാലം
വർഗ്ഗം:ഏഷ്യയിലെ സസ്യജാലം
വർഗ്ഗം:അനിമൺ
ഓബ്രിയേറ്റ ഡെൽറ്റോയിഡിയ

കടുക് കുടുംബത്തിലെ പൂച്ചെടികളുടെ ഒരു ഇനമാണ് **ഓബ്രിയേറ്റ ഡെൽറ്റോയിഡ**. **ലിലാക്ക് ബുഷ്, പർപ്പിൾ റോക്ക് ക്രെസ്, റെയിൻബോ റോക്ക് ക്രെസ്** എന്നീ പേരുകളിലും ഈ സസ്യം അറിയപ്പെടുന്നു. ഈ സസ്യം 4a മുതൽ 9b വരെ മേഖലകളിൽ വളർത്തേണ്ടതുണ്ട്.

തെക്കുകിഴക്കൻ യൂറോപ്പിലെ സ്വദേശിയാണെങ്കിലും ലോകമെമ്പാടും ഇവ ഒരു അലങ്കാര സസ്യമായി വളർത്തുന്നു. ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ ഇത് പൂന്തോട്ടങ്ങളിൽ നിന്ന് രക്ഷപെട്ട് പുറത്തും വളരുന്നു. പച്ച സ്പൂൺ ആകൃതിയിലുള്ളതും ഓവൽ ആകൃതിയിലുള്ളതുമായ ഇലകളുള്ള ഈ ചെറിയ സസ്യം പരവതാനികളെപ്പോലെ കാണപ്പെടുന്നു. 

## കൃഷി
എ. ഡെൽറ്റോയ്ഡ ഗ്രൗണ്ട്കവർ, റോക്ക് ഗാർഡൻ, അല്ലെങ്കിൽ ചുമരിലെ വിള്ളലുകൾ എന്നിവയിൽ വളർത്തുന്നു. വസന്തകാലത്ത് കടും നിറമുള്ള പൂക്കൾ കാണപ്പെടുന്നു. കൃഷി ചെയ്യുന്ന ഇനങ്ങൾ, ഹൈബ്രിഡ് നാമത്തിൽ ലിസ്റ്റുചെയ്തിട്ടുണ്ട്. എ. × കൾട്ടോറം,ലാവെൻഡർ, റോസ്, ലിലാക്ക് എന്നിവയിൽ ലഭ്യമാണ്. ഇനിപ്പറയുന്ന കൾട്ടിവറുകൾ റോയൽ ഹോർട്ടികൾച്ചറൽ സൊസൈറ്റിയുടെ ഗാർഡൻ മെറിറ്റിന്റെ അവാർഡ് നേടിയിരുന്നു.
*'Argenteovariegata'
*'Doctor Mules'
*'Red Cascade'

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*Jepson Manual Treatment
*Photo gallery

വർഗ്ഗം:ലെബനോനിലെ സസ്യജാലം
വർഗ്ഗം:ബ്രാസ്സിക്കേസീ
വർഗ്ഗം:ഓബ്രിയേറ്റ
ബെല്ലിസ് സിൽ‌വെസ്ട്രിസ്

ബെല്ലിസ് ജനുസ്സിലെ ഒരു ഇനമാണ് **ബെല്ലിസ് സിൽ‌വെസ്ട്രിസ്** അഥവാ **സതേൺ ഡെയ്‌സി**. മധ്യ-വടക്കൻ യൂറോപ്പിൽ നിന്നുള്ള ഒരു വാർഷിക സസ്യമാണിത്. പതിനഞ്ച് സെന്റീമീറ്റർ അഥവാ ആറ് ഇഞ്ച് വരെ ഈ സസ്യം വളരുന്നു. 

തെക്കൻ ഡെയ്‌സിയിൽ പടരുന്ന വേരുകൾ കാണപ്പെടുന്നു. ഇതിനെ സാധാരണയായി റൈസോമുകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. വളരെച്ചെറിയ പൂക്കൾ ചേർന്നതാണ് പൂങ്കുലകൾ. ചെടിയിൽ എകീൻ എന്ന പഴം കാണപ്പെടുന്നു.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

വർഗ്ഗം:ലെബനോനിലെ സസ്യജാലം
വർഗ്ഗം:ആസ്റ്റ്രേസീ
വർഗ്ഗം:കാൾ ലിനേയസ് നാമകരണം ചെയ്തവ
ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോണിയ പെർഫോളിയാറ്റ

മെഡിറ്ററേനിയൻ തടത്തിന് ചുറ്റും കാണപ്പെടുന്നതും വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ യൂറോപ്പിലേക്ക് വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നതുമായ ജെന്റിയാനേസി കുടുംബത്തിലെ പൂച്ചെടികളുടെ ഒരു ഇനമാണ് **ബ്ലാക്ക്സ്റ്റോണിയ പെർഫോളിയാറ്റ** അല്ലെങ്കിൽ **യെല്ലോ-വോർട്ട്**. 

## വിവരണം

യെല്ലോ-വർട്ട് പത്ത് മുതൽ അമ്പത് സെന്റീമീറ്റർ വരെ (നാല് മുതൽ ഇരുപത് ഇഞ്ച് വരെ) വളരുന്നു. ബലമുള്ള ശാഖകളുള്ള കാണ്ഡത്തിൽ തിളങ്ങുന്ന ഇലകൾ‌ വിപരീതദിശകളിൽ വിന്യസിച്ചിരിക്കുന്നു. 1–1.5 സെന്റിമീറ്റർ നീളമുള്ള തണ്ടുകളിൽ മഞ്ഞനിറത്തിലുള്ള പൂക്കൾ കാണപ്പെടുന്നു. 6-10 ലീനിയർ ലോബുകളായോ ദളപുടങ്ങളായോ വിഭജിച്ചിരിക്കുന്ന ബാഹ്യദളം സർപ്പിളാകൃതിയിൽ ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. 

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

വർഗ്ഗം:ലെബനോനിലെ സസ്യജാലം
വർഗ്ഗം:ജെന്റ്യനെയിൽസ് സസ്യനിര
വർഗ്ഗം:കാൾ ലിനേയസ് നാമകരണം ചെയ്തവ
ബ്ലിറ്റം വിർജാറ്റം

അമരാന്തേസി കുടുംബത്തിലെ പൂച്ചെടികളുടെ ഒരിനമാണ് **ലീഫി ഗൂസ് ഫൂട്ട്** എന്നുമറിയപ്പെടുന്ന **ബ്ലിറ്റം വിർജാറ്റം**. മറ്റ് ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിൽ നിന്ന് പരിചയപ്പെടുത്തിയ ഈ ഇനം ഒരു യുറേഷ്യൻ സ്വദേശിയാണ്. പാഴ്ഭൂമികളിലെ ആവാസ വ്യവസ്ഥകളിലും മറ്റു കൃഷിയിടങ്ങളിലും ഒരു കളയായി ഈ സസ്യം വളരുന്നു.

## വിവരണം
അര മീറ്ററിലധികം ഉയരത്തിൽ വളരുന്ന നിവർന്നുനിൽക്കുന്ന വാർഷിക സസ്യമാണിത്. അരം പോലുള്ളതോ മിനുസമാർന്നതോ ആയ ഇലകൾക്ക് 1 മുതൽ 4 സെന്റീമീറ്റർ വരെ നീളമുണ്ട്. പൂങ്കുലകൾ ഒരു മില്ലിമീറ്റർ വീതിയുള്ള പഴങ്ങളിൽ പൊതിഞ്ഞ ചുവന്ന-പച്ച നിറത്തിലുള്ള ചെറിയ പൂക്കളുടെ ചെറിയ ഗോളാകൃതിയിലുള്ള കൂട്ടങ്ങളാണ്.

## ഉപയോഗങ്ങൾ
ഇലകളും പൂങ്കുലകളും ഭക്ഷ്യയോഗ്യവും ചീരയോട് സാമ്യമുള്ളതുമാണ്. മുൻകാലങ്ങളിൽ യൂറോപ്പിൽ ഇലക്കറിയായിട്ടാണ് ഈ ചെടി വളർന്നത്. സമീപകാലത്ത് അതിന്റെ കൃഷിയിൽ വീണ്ടും താൽപ്പര്യമുണ്ടായിട്ടുണ്ട്.

## അവലംബം




## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

* 

വർഗ്ഗം:ലെബനോനിലെ സസ്യജാലം
വർഗ്ഗം:ഇലക്കറികൾ
വർഗ്ഗം:യൂറോപ്പിലെ സസ്യജാലം
വർഗ്ഗം:റഷ്യയിലെ സസ്യങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ അധിനിവേശസസ്യങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:കാൾ ലിനേയസ് നാമകരണം ചെയ്തവ
ബ്രിസ മാക്സിമ

**[[Briza|ബ്രിസ]]** എന്ന പുല്ല് ജനുസ്സിലെ ഒരു ഇനമാണ് **ബ്രിസ മാക്സിമ.** വടക്കൻ ആഫ്രിക്ക, അസോറസ്, പടിഞ്ഞാറൻ ഏഷ്യ, തെക്കൻ യൂറോപ്പ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഇവ ബ്രിട്ടീഷ് ദ്വീപുകൾ, ഓസ്‌ട്രേലിയ, പടിഞ്ഞാറൻ യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്, മധ്യ, തെക്കേ അമേരിക്ക, ഹവായ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ കൃഷിചെയ്യുന്നു അല്ലെങ്കിൽ സ്വാഭാവികമായി വളരുന്നു. **big quaking grass, great quaking grass, greater quaking-grass,  large quaking grass, blowfly grass, rattlesnake grass, shelly grass, rattle grass, and shell grass** എന്നിവ പൊതു നാമങ്ങളാണ്.

ഈ സസ്യം 60 സെന്റിമീറ്റർ ഉയരത്തിൽ വളരുന്നു. വിത്തുകളും ഇലകളും ഭക്ഷ്യയോഗ്യമാണ്.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

വർഗ്ഗം:ലെബനോനിലെ സസ്യജാലം
വർഗ്ഗം:ഉദ്യാന സസ്യങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:കാൾ ലിനേയസ് നാമകരണം ചെയ്തവ
വർഗ്ഗം:പൊവേസീ
ചെറുവായൻ വയൽത്തവള

കുറുവായൻ തവളകളുടെ കുടുംബത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു ജനുസ്സാണ് ***ചെറുവായൻ വയൽത്തവള*** - ***Micryletta***. ഇവ തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യൻ മേഖലയിലാണ് സാധാരണയായി കാണപ്പെടുന്നത്.

## ഇനങ്ങൾ

## അവലംബം

* 

വർഗ്ഗം:കുറുവായൻ തവളകൾ
വർഗ്ഗം:ചെറുവായൻ വയൽത്തവളകൾ
മൈക്രിലിറ്റ ഐഷാനി

ചെറുവായൻ വയൽത്തവളകളിലെ ഒരിനമാണ് ***മൈക്രിലിറ്റ ഐഷാനി*** . എസ്.ഡി. ബിജു ഉൾപ്പെടുന്ന സംഘമാണ് പുതിയ തവളയിനത്തെ കണ്ടെത്തിയത്. 'വടക്കു-കിഴക്ക്' എന്ന വാക്കിന്റെ സംസ്കൃതപദമാണ് ഐഷാനി. ഇന്ത്യയുടെ വടക്കുകിഴക്കൻ മേഖലയിൽ നിന്ന് കണ്ടെത്തിയതിനാലാണ് ഈ പേര് നൽകിയത്. ഇവയുടെ ജനുസിൽ പെട്ട അംഗങ്ങളെ ലാവോസ്, തായ്‌ലൻഡ്, വിയറ്റ്‌നാം എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് മുൻപ് കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. അസമിലെ കച്ചാർ (Cachar) ജില്ലയിൽ നാശോന്മുഖമായ ഒരു വനമേഖലയിൽ ജനവാസ പ്രദേശത്തിനടുത്തു നിന്നാണ് ഐഷാനിയെ ഗവേഷകർ കണ്ടെത്തിയത്.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

വർഗ്ഗം:ചെറുവായൻ വയൽത്തവളകൾ
സെന്റൗറിയ ട്രയംഫെറ്റി

**സ്ക്വാറോസ് നാപ്വീഡ്** എന്നുമറിയപ്പെടുന്ന **സെന്റൗറിയ ട്രയംഫെറ്റി** ആസ്റ്റ്രേസീ കുടുംബത്തിലെ സെന്റൗറിയ ജനുസ്സിൽ പെട്ട ഒരു സസ്യമാണ്. അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ, അർമേനിയ, ഓസ്ട്രിയ, കാനഡ, ചെക്ക് റിപ്പബ്ലിക്, ഫ്രാൻസ്, ജർമ്മനി, ഗ്രീസ്, ഹംഗറി, ഐസ്‌ലാന്റ്, ഇറാൻ, ഇറ്റലി, ലെബനൻ, മെക്സിക്കോ, നോർവേ, പോളണ്ട്, സ്ലൊവാക്യ, സ്പെയിൻ, സ്വീഡൻ, തുർക്കി തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ, യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഈ ഇനം കാണപ്പെടുന്നു.

## വിവരണം
സ്ക്വാറോസ് നാപ്വീഡ് ഒരു ബഹുവർഷ ഹെർബേഷ്യസ് സസ്യമാണ്. 30-60 സെന്റീമീറ്റർ (12–24 ഇഞ്ച്) ഉയരത്തിൽ വളരുന്ന ഈ ചെടിയുടെ ഇലകൾക്ക് കുന്താകാരമാണ്. മെയ് മുതൽ ഓഗസ്റ്റ് വരെ വിരിയുന്ന പുഷ്പങ്ങൾക്ക് അകവശം തിളങ്ങുന്ന പർപ്പിൾ നിറവും പുറത്ത് നീല അല്ലെങ്കിൽ കടുത്ത മൗവ് നിറവുമാണ്.

## ആവാസ കേന്ദ്രം
ഇലപൊഴിയും കുറ്റിക്കാട്ടിലും, പുൽമേടുകളിലും, ഉപആൽപൈൻ പുല്ല് ചരിവുകളിലും, വരണ്ടതും വെയിലും നിറഞ്ഞ സ്ഥലങ്ങളിലുമാണ് സെന്റൗറിയ ട്രയംഫെറ്റി വളരുന്നത്. മണ്ണ് ക്ഷാരഗുണമായിരിക്കണം. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 2000 മീറ്റർ വരെ ഉയരത്തിലാണ് ഈ ഇനം വളരുന്നത്. തെക്കൻ, മധ്യ യൂറോപ്പിലെ പർവ്വതങ്ങളിൽ ഇത് വ്യാപകമാണ്. പൂന്തോട്ടങ്ങളിലും പാർക്കുകളിലും അലങ്കാര സസ്യങ്ങളായി കാണപ്പെടുന്നു.

## അവലംബം
* Zipcodezoo
* Euro+Med PlantBase - The information resource for Euro-Mediterranean plant diversity  Centaurea
* Pignatti S. - Flora d'Italia (3 vol.) - Edagricole – 1982, pag. 205 vol III

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

* Biolib

വർഗ്ഗം:ലെബനോനിലെ സസ്യജാലം
വർഗ്ഗം:ഇറ്റലിയിലെ സസ്യങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ആസ്റ്റ്രേസീ
സെന്റൗറിയ പുല്ലാറ്റ

യൂറോപ്പിലും ഉത്തരാഫ്രിക്കയിലും കാണപ്പെടുന്ന ഒരു സെന്റൗറിയ ജനുസ്സിൽപ്പെട്ട ഇനമാണ് **സെന്റൗറിയ പുല്ലാറ്റ**. പടിഞ്ഞാറൻ മെഡിറ്ററേനിയൻ, ഉത്തരാഫ്രിക്ക, ഐബീരിയൻ ഉപദ്വീപിന്റെ തെക്ക് ഭാഗം ബലേറിക് ദ്വീപുകളിലും നിന്നും കാനറി ദ്വീപുകളിലും ഈജിപ്ത്, മാൾട്ട, തുർക്കി, മാസിഡോണിയ, മുൻ യുഗോസ്ലാവിയ എന്നിവിടങ്ങളിലും ഈ സസ്യം കാണപ്പെടുന്നു.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*
*

വർഗ്ഗം:ആഫ്രിക്കയിലെ സസ്യജാലം
വർഗ്ഗം:ആസ്റ്റ്രേസീ
സെന്റോറിയം എറിത്രിയ

ജെന്റിയാനാസി കുടുംബത്തിലെ പൂച്ചെടികളുടെ ഒരു ഇനമാണ് **സെന്റൗറിയം എറിത്രിയ**. **കോമൺ സെഞ്ച്വറി, യൂറോപ്യൻ സെഞ്ചൂറി** എന്നീ പേരുകളിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ഇതിനെ “ഫിവെർ ഫുള്ളി”, “ജെന്റിയൻ” അല്ലെങ്കിൽ “സെഞ്ചൂറി” എന്നും വിളിക്കുന്നു. ജൂൺ മുതൽ സെപ്റ്റംബർ വരെ ഇത് പൂവിടുന്നു.

## വിവരണം
അര മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ എത്തുന്ന നിവർന്നുനിൽക്കുന്ന ദ്വിവത്സര സസ്യമാണിത്. ഇലകളുള്ളതും നിവർന്നുനിൽക്കുന്നതുമായ ഒരു ചെറിയ  തണ്ട് ബേസൽ റോസറ്റിൽ നിന്ന് വളരുന്നു. ത്രികോണാകൃതിയിലുള്ള ഇലകൾ തണ്ടിൽ വിപരീതദിശയിൽ ക്രമീകരിക്കുകയും നിവർന്നുനിൽക്കുന്ന പൂങ്കുലകൾ തണ്ടിൽ നിന്ന് പുറത്തുവന്ന് സമാന്തരമായി വളരുകയും ചെയ്യുന്നു. ഓരോ പൂങ്കുലയിലും ധാരാളം പൂക്കൾ കാണപ്പെടുന്നു. പുഷ്പം പിങ്ക് കലർന്ന ലാവെൻഡറും ഒരു സെന്റിമീറ്റർ കുറുകെ പരന്നതുമാണ് മഞ്ഞ നിറത്തിലുള്ള ആന്തറുകളും കാണപ്പെടുന്നു. ഫലം സിലിണ്ടറിന്റെ ആകൃതിയിലുള്ള കാപ്സ്യൂൾ ആണ്.

## ഉപയോഗങ്ങൾ
യൂറോപ്പിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലും യൂറോപ്യൻ സെഞ്ച്വറി ഒരു ഔഷധസസ്യമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. പ്രധാനമായും ചായയായി തയ്യാറാക്കിയ പാനീയം ഗ്യാസ്ട്രിക്, കരൾ രോഗങ്ങളുള്ള രോഗികൾക്ക് പ്രയോജനകരമായ ഔഷധഗുണങ്ങൾ ഉണ്ടെന്ന് കരുതുന്നു.

## ചിത്രശാല

File:Centaurium erythraea Tzora.jpg|സെന്റോറിയം എറിത്രിയ
File:Centaurium erythraea DSC 4538.jpg|പൂക്കൾ
Atlas roslin pl Centuria pospolita 9335 6646.jpg|ചെടി


## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*Jepson Manual Treatment
*Photo gallery

വർഗ്ഗം:ലെബനോനിലെ സസ്യജാലം
വർഗ്ഗം:ആഫ്രിക്കയിലെ ഔഷധ സസ്യങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ഏഷ്യയിലെ ഔഷധസസ്യങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ജെന്റിയാനാസി
വർഗ്ഗം:കാൾ ലിനേയസ് നാമകരണം ചെയ്തവ
സെരാസ്റ്റിയം ഗ്ലോമെറാറ്റം

പിങ്ക് കുടുംബത്തിലെ പൂച്ചെടികളുടെ ഒരു ഇനമാണ് **സെരാസ്റ്റിയം ഗ്ലോമെറാറ്റം.** **സ്റ്റിക്കി മൗസ്-ഇയർ ചിക്ക്വീഡ്, ക്ലാമി ചിക്ക്വീഡ്** എന്നീ പേരുകളിലും ഈ സസ്യം അറിയപ്പെടുന്നു. ഇവ യുറേഷ്യയിൽ നിന്നുള്ളതാണെങ്കിലും മിക്ക ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലും ഈ ഇനത്തെ പരിചയപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. പലതരം ആവാസ വ്യവസ്ഥകളിൽ വളരുന്ന ഈ സസ്യം ഫെബ്രുവരി, മാർച്ച്, ഏപ്രിൽ, മെയ് എന്നീ മാസങ്ങളിൽ പൂവിടുന്നു.

## വിവരണം
നേർത്ത തായ് വേരിൽ നിന്ന് വളരുന്ന വാർഷിക സസ്യമാണിത്. ശാഖകളുള്ളതും രോമമുള്ളതുമായ തണ്ട് 40 അല്ലെങ്കിൽ 45 സെന്റീമീറ്റർ വരെ ഉയരത്തിൽ വളരുന്നു. രോമമുള്ള ഇലകൾക്ക് രണ്ടോ മൂന്നോ സെന്റീമീറ്റർ വരെ നീളമുണ്ട്.  പൂങ്കുലകൾ 3-ൽ കുറയാതെ 50 ലധികം ചെറിയ പൂക്കൾ ഹ്രസ്വ സൈമുകളിൽ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.  പുഷ്പത്തിന് രോമമുള്ള അഞ്ച് പച്ച വിദളങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നു. അവ ഇടയ്ക്കിടെ ചുവന്ന-നിറമുള്ളവയാണ്. കൂടാതെ വെളുത്ത രണ്ട് ഇതളുകളായുള്ള അഞ്ച് ദളങ്ങൾക്ക് ഏതാനും മില്ലിമീറ്റർ നീളവും സാധാരണയായി വിദളങ്ങളേക്കാൾ ചെറുതുമാണ്. ചില പൂക്കൾക്ക് ഇതളുകൾ കുറവാണ്. ഫലം ഒരു സെന്റീമീറ്ററിൽ താഴെ നീളമുള്ള കാപ്സ്യൂളാണ്.

## ഉപയോഗങ്ങൾ
പുരാതന ചൈനയിൽ ഇലകളും ചിനപ്പുപൊട്ടലും കാട്ടു ഭക്ഷണമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു.   നേപ്പാളിൽ തലവേദന ഒഴിവാക്കാൻ ഈ ചെടിയുടെ നീര് നെറ്റിയിൽ പുരട്ടിയിരുന്നു. മൂക്കിൽനിന്നുള്ള രക്തസ്രാവത്തിന് ചികിത്സിക്കുന്നതിനായി നീര് മൂക്കിലേക്ക് ഒഴിക്കുന്നു.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*Jepson Manual Treatment
*USDA Plants Profile
*
*Flora of North America
*Photo gallery

വർഗ്ഗം:ലെബനോനിലെ സസ്യജാലം
വർഗ്ഗം:കാരിയോഫില്ലേസീ
വർഗ്ഗം:സെരാസ്റ്റിയം