വധശിക്ഷ വിവിധ രാജ്യങ്ങളിൽ

ലോകരാജ്യങ്ങളിൽ വധശിക്ഷയുടെ ചരിത്രപരവും നിലവിലുള്ളതുമായ ഉപയോഗത്തിന്റെ സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കാണ് ഈ താളിൽ ഉൾക്കൊള്ളിച്ചിട്ടുള്ളത്. വധശിക്ഷ അവസാനം നടപ്പിലാക്കിയ തീയതികൾ; വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കുന്നതു സംബന്ധിച്ച അന്താരാഷ്ട്ര ഉടമ്പടികൾ; വധശിക്ഷയെപ്പറ്റി ലോകത്ത് നിലവിലുള്ള വിവിധ നിയമങ്ങൾ; വധശിക്ഷ ലഭിക്കാവുന്ന കുറ്റങ്ങൾ മുതലായ വിവരങ്ങളും ചേർത്തിട്ടുണ്ട്. വധശിക്ഷയുടെ ഉപയോഗത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ലോകരാജ്യങ്ങളെ തരം തിരിക്കുന്ന രീതിയും, ഭൂഖണ്ഡങ്ങൾ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള പട്ടികകളും മറ്റും ഉൾക്കൊള്ളിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.

## ലോകത്തിന്റെ വിവിധഭാഗങ്ങളിലെ വധശിക്ഷയുടെ ഉപയോഗം
ലോകത്തിന്റെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും ഒരിക്കലല്ലെങ്കിൽ മറ്റൊരിക്കൽ **[[വധശിക്ഷ]]** നിലവിലിരുന്നിട്ടുണ്ട്. കഴിഞ്ഞ കുറേ പതിറ്റാണ്ടുകളായി പല ലോകരാജ്യങ്ങളും വധശിക്ഷ ഉപേക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ട്. വധശിക്ഷയുടെ ഉപയോഗം താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്ന നാലു പ്രധാന വിഭാഗങ്ങളായി വർഗീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ അംഗത്വമോ നിരീക്ഷകപദവിയോ ഉള്ള 194 സ്വതന്ത്ര രാജ്യങ്ങളിൽ:

*97 (50%) വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
*7 (4%) യുദ്ധം പോലെയുള്ള അസാധാരണമായ സന്ദർഭങ്ങളിൽ വധശിക്ഷ നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ട്. 
*48 (25%) സാധാരണ കുറ്റങ്ങൾക്ക് വധശിക്ഷ നൽകാവുന്ന നിയമങ്ങൾ നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും കഴിഞ്ഞ പത്തു വർഷമായി വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കാതിരിക്കുകയോ, വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കാതിരിക്കാനുള്ള ഒരു നയം സ്വീകരിക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടുള്ളവയാണ്. 
*42 (22%) വധശിക്ഷ നിയമത്തിൽ നിലനിർത്തുകയും നടപ്പാക്കുകയും ചെയ്യുന്ന രാജ്യങ്ങളാണ്.

ഈ വിവരങ്ങൾ 2012 ജനുവരിയിൽ ലഭ്യമായ കണക്കുകൾ വച്ച് കൃത്യമാണ്. 2012 ജനുവരിയിൽ മംഗോളിയൻ പാർലമെന്റ് പൊതുവും രാഷ്ട്രീയവുമായ അവകാശങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര ഉടമ്പടിയിൽ ഒപ്പുവച്ചതാണ് ഇക്കാര്യത്തിൽ ഏറ്റവും പുതിയ സംഭവവികാസം.

* 2010 – താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്ന 23 രാജ്യങ്ങൾ വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കുകയോ, 2010-ൽ വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കി എന്ന് ആംനസ്റ്റി ഇന്റർനാഷണൽ വിശ്വസിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നവയാണ്: ബഹ്റൈൻ (1), ബംഗ്ലാദേശ് (9+), ബെലാറൂസ് (2), ബോട്സ്വാന (1), ചൈന (2000+), ഈജിപ്റ്റ് (4), ഇക്വറ്റോറിയൽ ഗിനി (4), ഇറാൻ (252+), ഇറാക്ക് (1+), ജപ്പാൻ (2), ലിബിയ (18+), മലേഷ്യ (1+), വടക്കൻ കൊറിയ (60+), പാലസ്തീനിയൻ അതോറിറ്റി (5), സൗദി അറേബ്യ (27+), സിങ്കപ്പൂർ (0+), സൊമാലിയ (8+), സുഡാൻ (6+), സിറിയ (17+), തായ്‌വാൻ (4), അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ (46), വിയറ്റ്നാം (0+), യമൻ (53+).
*2011 – താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്ന 23 രാജ്യങ്ങൾ വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കുകയോ, 2011-ൽ വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കി എന്ന് ആംനസ്റ്റി ഇന്റർനാഷണൽ വിശ്വസിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നവയാണ്: അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ (2), ബംഗ്ലാദേശ് (5+), ബെലാറൂസ് (2), ചൈന (2000+), ഈജിപ്റ്റ് (1+), ഇറാൻ (360+), ഇറാക്ക് (68+), മലേഷ്യ (1+), വടക്കൻ കൊറിയ (30+), പാലസ്തീനിയൻ അതോറിറ്റി (3), സൗദി അറേബ്യ (82+), സൊമാലിയ (6), ദഷിണ സുഡാൻ (5), സുഡാൻ (7+), സിറിയ (1+), തായ്‌വാൻ (5), യുണൈറ്റഡ അറബ് എമിറേറ്റ്സ് (1), അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ (43), വിയറ്റ്നാം (1+), യമൻ (41+).
*പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവരുടെ വധശിക്ഷ – 2009-നു ശേഷം ഇറാനും സൗദി അറേബ്യയും കുറ്റം ചെയ്യുമ്പോൾ 18 വയസിൽ താഴെയുള്ളവരുടെ വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
*പരസ്യമായ വധശിക്ഷ – 2009-നു ശേഷം ഇറാൻ, വടക്കൻ കൊറിയ, പാലസ്തീനിയൻ അതോറിറ്റി, സൗദി അറേബ്യ, സൊമാലിയ, സിറിയ, യമൻ എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ പരസ്യമായി വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
*നിയമത്തിനു പുറത്തുള്ള വധശിക്ഷ – ചില രാജ്യങ്ങളിൽ സ്വന്തം നിയമത്തിനു പുറത്ത് വധശിക്ഷകല് ചിലപ്പോഴൊക്കെ നടക്കാറുണ്ട്. ഇതേപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ ഈ താളിൽ ചേർത്തിട്ടില്ല.

താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്ന ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുടെ കണക്കുകാണിക്കുന്ന പട്ടികകളിൽ സ്വന്തം പ്രവിശ്യകളുടെ മേൽ നിയന്ത്രണമുണ്ടെങ്കിലും ലോകരാജ്യങ്ങളാൽ പരക്കെ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ലാത്ത പത്ത് രാജ്യങ്ങളുടെ കണക്കും ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് (മുകളിൽ കൊടുത്ത രാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ ഈ രാജ്യങ്ങൾ പെടുന്നില്ലെന്നതു ശ്രദ്ധിക്കുക). ഇവയിൽ മൂന്നു രാജ്യങ്ങൾ വധശിക്ഷ നിയമത്തിലും പ്രയോഗത്തിലും നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ട് (പാലസ്തീനിയൻ അതോറിറ്റി, സൊമാലിലാന്റ്, തായ്‌വാൻ). രണ്ടു രാജ്യങ്ങൾ (കൊസോവോ, സഹ്രാവി റിപ്പബ്ലിക്ക് എന്നിവ) വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയിട്ടുണ്ട്. മറ്റു രാജ്യങ്ങൾ സ്വാതന്ത്ര്യം കിട്ടിയ ശേഷം വധശിക്ഷ ഉപയോഗിച്ചിട്ടില്ലാത്തതുകൊണ്ട് പ്രവൃത്തിയിൽ വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കാത്ത രാജ്യങ്ങളായി കണക്കാക്കാവുന്നതാണ് (അബ്ഘാസിയ, വടക്കൻ സൈപ്രസ്, നഗോർണോ കാറബാക്ക്, ദക്ഷിണ ഒസ്സേഷ്യ, ട്രാൻസിറ്റാനിയ എന്നിവയാണ് ഈ രാജ്യങ്ങൾ).

## ആഫ്രിക്ക

ആഫ്രിക്കയിലെ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗങ്ങളായുള്ള 54 സ്വതന്ത്രരാജ്യങ്ങളിൽ:

*14 (26%) വധശിക്ഷ നിയമത്തിൽ നിലനിർത്തുകയും നടപ്പാക്കുകയും ചെയ്യുന്ന രാജ്യങ്ങളാണ്.
*16 (30%) വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
*0  (0%) യുദ്ധം പോലെയുള്ള അസാധാരണമായ സന്ദർഭങ്ങളിൽ വധശിക്ഷ നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ട്.
*24 (44%) സാധാരണ കുറ്റങ്ങൾക്ക് വധശിക്ഷ നൽകാവുന്ന നിയമങ്ങൾ നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും കഴിഞ്ഞ പത്തു വർഷമായി വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കാതിരിക്കുകയോ, വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കാതിരിക്കാനുള്ള ഒരു നയം സ്വീകരിക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടുള്ളവയാണ്.

പരിമിതമായ അംഗീകാരം മാത്രമുള്ളതിനാൽ മേൽപ്പറഞ്ഞ കണക്കുകളിൽ ഉൾപ്പെടുത്താത്ത രാജ്യങ്ങളിൽ സൊമാലിലാന്റ് വധശിക്ഷ നിലനിർത്തുകയും നടപ്പാക്കുകയും ചെയ്യുന്ന രാജ്യമാണ്. സഹ്രാവി റിപ്പബ്ലിക്ക് വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

2011-ൽ ഗാബോൺ വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയതുവരെയുള്ള കാര്യങ്ങൾ ഈ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.

*2011-ൽ സുഡാൻ ആയിരുന്നു ആഫ്രിക്കയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കിയിരുന്നത്. റുവാണ്ട (2007), ബറുണ്ടി (2009), ടോഗോ (2009), ഗാബോൺ (2010) എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയത് മരണശിക്ഷ ഒഴിവാക്കുന്നതിനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ സജീവമാകുന്നതിന്റെ ലക്ഷണങ്ങളാണ് കാണിക്കുന്നത്. ടുണീഷ്യയും വധശിക്ഷ ഉപേക്ഷിക്കാനുള്ള ശ്രമത്തിലാണ്.

2010-ൽ ആഫ്രിക്കയിൽ നടന്ന വധശിക്ഷകൾ: ലിബിയ (18+), സൊമാലിയ (8+), സുഡാൻ (6+), ഈജിപ്റ്റ് (4), ഇക്വറ്റോറിയൽ ഗിനി (4), ബോട്സ്വാന (1) 
2011-ൽ ആഫ്രിക്കയിൽ നടന്ന വധശിക്ഷകൾ: സുഡാൻ (7+), സൊമാലിയ (6), ദക്ഷിണ സുഡാൻ (5+), ഈജിപ്റ്റ് (1+)

*കുറിപ്പ്: പട്ടികകൾ അക്ഷരമാലാക്രമത്തിലോ കാലക്രമത്തിലോ  ഐകൺ ഉപയോഗിച്ച് മാറ്റാവുന്നതാണ്.*

## അമേരിക്കൻ ഭൂഖണ്ഡങ്ങൾ

വടക്കേ അമേരിക്കയിലും തെക്കേ അമേരിക്കയിലുമായി ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗങ്ങളായ 35 സ്വതന്ത്ര രാജ്യങ്ങളുള്ളതിൽ:

*3 (9%) രാജ്യങ്ങളിൽ വധശിക്ഷ നിലവിലുണ്ട്. 
*15 (43%) രാജ്യങ്ങൾ വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയിട്ടുണ്ട്. 
*4  (11%) രാജ്യങ്ങൾ അസാധാരണ സാഹചര്യങ്ങളിൽ (യുദ്ധം പോലെയുള്ള) വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കാനുള്ള നിയമം നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും സാധാരണ കുറ്റങ്ങൾക്ക് വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയിട്ടുണ്ട്. 
*13 (37%) രാജ്യങ്ങളിൽ വധശിക്ഷ നൽകാനുള്ള നിയമം നിലവിലുണ്ടെങ്കിലും കഴിഞ്ഞ പത്തു വർഷമായി വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കാതിരിക്കുകയോ, താൽക്കാലികമായി വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കുന്ന നയം പിന്തുടരുകയോ ചെയ്യുന്നുണ്ട്.

2010-ൽ ഗ്വാട്ടിമാലയും ബഹാമാസും പ്രായോഗികമായി വധശിക്ഷ നടപ്പിലാക്കാത്ത രാജ്യങ്ങളുടെ ഗണത്തിലെത്തിയതാണ് ഈ പട്ടികയിൽ അവസാനത്തെ മാറ്റം.

*2011-ൽ അമേരിക്കൻ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിൽ വധശിക്ഷ നടപ്പിലാക്കിയ ഒരേയൊരു രാജ്യം അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളാണ്. മറ്റേതൊരു ഉദാര ജനാധിപത്യരാജ്യത്തേക്കാളും കൂടുതൽ വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കിയിട്ടുള്ള രാജ്യമാണ് അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ. ക്യൂബയും, സെന്റ് കീറ്റ്സും നീവസുമാണ് ഭൂഖണ്ഡത്തിൽ വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കുന്ന മറ്റു രാജ്യങ്ങൾ.

2010-ൽ ഭൂഖണ്ഡത്തിൽ നടന്ന വധശിക്ഷകൾ : അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ (46). 
2011-ൽ ഭൂഖണ്ഡത്തിൽ നടന്ന വധശിക്ഷകൾ: അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ (43)

*കുറിപ്പ്: പട്ടികകൾ അക്ഷരമാലാക്രമത്തിലോ കാലക്രമത്തിലോ  ഐകൺ ഉപയോഗിച്ച് മാറ്റാവുന്നതാണ്.*

## ഏഷ്യാ-പെസഫിക്

ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗങ്ങളായ ഏഷ്യാപെസഫിക് മേഖലയിലെ 56 സ്വതന്ത്ര രാജ്യങ്ങളിൽ:

*24 (43%) വധശിക്ഷ നിയമത്തിൽ നിലനിർത്തുകയും നടപ്പാക്കുകയും ചെയ്യുന്ന രാജ്യങ്ങളാണ്.
*19 (34%) വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
*3  (5%) യുദ്ധം പോലെയുള്ള അസാധാരണമായ സന്ദർഭങ്ങളിൽ വധശിക്ഷ നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ട്.
*10 (18%) സാധാരണ കുറ്റങ്ങൾക്ക് വധശിക്ഷ നൽകാവുന്ന നിയമങ്ങൾ നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും കഴിഞ്ഞ പത്തു വർഷമായി വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കാതിരിക്കുകയോ, വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കാതിരിക്കാനുള്ള ഒരു നയം സ്വീകരിക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടുള്ളവയാണ്.

പരിമിതമായ അംഗീകാരം മാത്രമുള്ള രണ്ട് ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളായ തായ് വാനും പാലസ്തീനിയൽ അതോറിറ്റിയും വധശിക്ഷ നിയമത്തിലും പ്രയോഗത്തിലും നിലനിർത്തിയിട്ടുള്ളവയാണ്.

മുകളിൽ കൊടുത്ത വിവരണത്തിൽ 2012-ൽ മംഗോളിയ വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയതുവരെയുള്ള വിവരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

* 2011 -ൽ ലോകത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കിയ നാലു രാജ്യങ്ങൾ ഏഷ്യയിലായിരുന്നു - ചൈന, ഇറാൻ, സൗദി അറേബ്യ, ഇറാക്ക് എന്നിവ. ലോകത്തിലെ മറ്റു രാജ്യങ്ങളെല്ലാം ചേർന്നു വധിക്കുന്ന ആൾക്കാരേക്കാൾ കൂടുതൽ പേരെ ചൈനയിൽ മാത്രം വധശിക്ഷയ്ക്ക് വിധേയരാക്കുന്നുണ്ട്.

2010 ൽ ഏഷ്യയിൽ നടന്ന വധശിക്ഷകൾ: ചൈന (2000+), ഇറാൻ (252+), വടക്കൻ കൊറിയ (60+), യമൻ (53+), സൗദി അറേബ്യ (27+), സിറിയ (17+), ബംഗ്ലാദേശ് (9+), പാലസ്തീനിയൻ അതോറിറ്റി (5), തായ്വാൻ (ROC) (4), ജപ്പാൻ (2), ഇറാക്ക് (1+), സിങ്കപ്പൂർ (1+), മലേഷ്യ (1+), വിയറ്റ്നാം (5+), ബഹറൈൻ (1).

2011ൽ ഏഷ്യയിൽ നടന്ന വധശിക്ഷകൾ: ചൈന (2000+), ഇറാൻ (360+), സൗദി അറേബ്യ (82+), ഇറാക്ക് (68+), യമൻ  (41+), വടക്കൻ കൊറിയ (30+), ബംഗ്ലാദേശ് (5+), വിയറ്റ്നാം (5+) പാലസ്തീനിയൻ അതോറിറ്റി (5), തായ്വാൻ (5), അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ (2), മലേഷ്യ (1+), സിറിയ (1+), യുണൈറ്റഡ് അറബ് എമിറേറ്റ്സ് (1).

*കുറിപ്പ്: പട്ടികകൾ അക്ഷരമാലാക്രമത്തിലോ കാലക്രമത്തിലോ  ഐകൺ ഉപയോഗിച്ച് മാറ്റാവുന്നതാണ്.*

## യൂറോപ്പ്

ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ അംഗങ്ങളോ നിരീക്ഷകരോ ആയ യൂറോപ്പിലെ 56 സ്വതന്ത്ര രാജ്യങ്ങളിൽ:

*1 (2%) വധശിക്ഷ നിയമത്തിൽ നിലനിർത്തുകയും നടപ്പാക്കുകയും ചെയ്യുന്ന രാജ്യമാൺ - ബെലാറൂസ്. 
*47 (96%) വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
*0  (0%) യുദ്ധം പോലെയുള്ള അസാധാരണമായ സന്ദർഭങ്ങളിൽ വധശിക്ഷ നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ട്.
*1 (2%) സാധാരണ കുറ്റങ്ങൾക്ക് വധശിക്ഷ നൽകാവുന്ന നിയമങ്ങൾ നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും കഴിഞ്ഞ പത്തു വർഷമായി വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കാതിരിക്കുകയോ, വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കാതിരിക്കാനുള്ള ഒരു നയം സ്വീകരിക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടുള്ള രാജ്യമാണ് - റഷ്യ.

മേൽപ്പറഞ്ഞ കണക്കിൽ പെടാത്ത 6 (പരിമിതമായ അംഗീകാരം മാത്രമുള്ള) രാജ്യങ്ങളുണ്ട്. ഇതിൽ കൊസോവോ വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയിട്ടുണ്ട്. മറ്റ് രാജ്യങ്ങൾ (അബ്ഘാസിയ, നോർതേൺ സൈപ്രസ്, നഗോർണോ-കാരബാക്ക്, സൗത്ത് ഒസ്സേഷ്യ, ട്രാൻസിറ്റാനിയ എന്നിവ) സാധാരണ കുറ്റങ്ങൾക്ക് വധശിക്ഷ നൽകാവുന്ന നിയമങ്ങൾ നിലനിർത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും കഴിഞ്ഞ പത്തു വർഷമായി വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കാതിരിക്കുകയോ, വധശിക്ഷ നടപ്പാക്കാതിരിക്കാനുള്ള ഒരു നയം സ്വീകരിക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടുള്ളവയാണ്.

2012-ൽ ലാത്വിയ വധശിക്ഷ പൂർണമായും നിർത്തലാക്കിയതാണ് ഈ പട്ടികയിൽ ഏറ്റവും പുതിയ വിവരം.

*1997-നു ശേഷം ബെലാറൂസ് മാത്രമാണ് യൂറോപ്പിൽ വധശിക്ഷ നിലവിലുള്ള രാജ്യം. യൂറോപ്പിന്റെ ലിഖിത ചരിത്രത്തിൽ വധശിക്ഷയൊന്നും നടപ്പാക്കാത്തതായ വർഷം 2009 മാത്രമാണ്.

2010- ൽ യൂറോപ്പിൽ നടന്ന വധശിക്ഷകൾ : ബെലാറൂസ് (2). 
2011-ൽ യൂറോപ്പിൽ നടന്ന വധശിക്ഷകൾ: ബെലാറൂസ് (2)

*കുറിപ്പ്: പട്ടികകൾ അക്ഷരമാലാക്രമത്തിലോ കാലക്രമത്തിലോ  ഐകൺ ഉപയോഗിച്ച് മാറ്റാവുന്നതാണ്.*

1 കൊസോവോയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യം സെർബിയൻ റിപ്പബ്ലിക്കും റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് കൊസോവോയും തമ്മിലുള്ള തർക്കത്തിലിരിക്കുകയാണ്.

## വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയതിന്റെ നാൾവഴി
ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ അംഗങ്ങളായതോ നിരീക്ഷകപദവിയുള്ളതോ ആയ വധശിക്ഷ ഉപേക്ഷിച്ചിട്ടുള്ള 97 സ്വതന്ത്ര രാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടികയാണ് താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. വെനസ്വേല 1863-ൽ വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയ ശേഷമുള്ള 100 വർഷങ്ങളിൽ 10 രാജ്യത്തൾക്കേ തുടർച്ചയായി വധശിക്ഷ ഉപേക്ഷിക്കാൻ സാധിച്ചുള്ളൂ. മറ്റു പല രാജ്യങ്ങളും വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയെങ്കിലും അവിടങ്ങളിൽ വധശിക്ഷ തിരിച്ചുവരവ് നടത്തുകയായിരുന്നു. 1960-നു ശേഷം വധശിക്ഷ ഉപേക്ഷിക്കുന്നതിനോട് ലോകമാസകലം അനുഭാവപൂർണമായുള്ള സമീപനം ഉടലെടുത്തുവരുന്നുണ്ട്. 1960-കളിൽ 4 രാജ്യങ്ങൾ വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കി. അതുവരെയുള്ള കണക്കു വച്ചു നോക്കിയാൽ ഇതൊരു റിക്കോർഡാണ്. 1970-കളിൽ 10 രാജ്യങ്ങൾ വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയതോടെ ഈ ദിശയിൽ ഒരു മുന്നേറ്റം ദൃശ്യമായിത്തുടങ്ങി. 1980-കളിൽ 9 രാജ്യങ്ങൾ കൂടി വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കി. 1989-ൽ പല രാജ്യങ്ങളിലും കമ്യൂണിസം നശിച്ചതോടെ വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കുന്നതിൽ ഒരു വൻ മുന്നേറ്റം ദൃശ്യമായിത്തുടങ്ങി. 34 രാജ്യങ്ങളാണ് 1990-കളിൽ വധശിക്ഷ ഉപേക്ഷിച്ചത്. 1990-ൽ 8 രാജ്യങ്ങളും 1998-ൽ 7 രാജ്യങ്ങളും വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയത് ശ്രദ്ധേയമായിരുന്നു. ഇരുപത്തൊന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യദശകത്തിൽ 26 രാജ്യങ്ങളാണ് വധശിക്ഷ ഉപേക്ഷിച്ചത്. 1985-നു ശേഷം രണ്ടു വർഷങ്ങളിലേ ഒരു രാജ്യവും മരണശിക്ഷ ഉപേക്ഷിക്കാതിരുന്നിട്ടുള്ളൂ (1988-ഉം 2003-ഉം).

**കുറിപ്പ്**: ഒരു രാജ്യം വധശിക്ഷ ഉപേക്ഷിക്കുകയും പുരസ്ഥാപിക്കുകയും വീണ്ടും ഉപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്ത സാഹചര്യങ്ങളിൽ (ഉദാ: ഫിലിപ്പീൻസ്, സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്, പോർച്ചുഗൽ) അവസാനം വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയ തീയതി മാത്രമേ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളൂ. വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയെങ്കിലും പുനസ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട രാജ്യങ്ങൾ (ഉദാ: ലൈബീരിയ) പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല. പരിമിതമായ അംഗീകാരം മാത്രമുള്ള പത്തു രാജ്യങ്ങളെ ഇക്കൂട്ടത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല. മുകളിൽ കൊടുത്തിട്ടുള്ള ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുടെ പട്ടികകളിൽ ഇത്തരം രാജ്യങ്ങളെ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകൾ (ശതമാനക്കണക്കുകൾ) പറഞ്ഞിട്ടുള്ള സ്ഥലങ്ങളിൽ ഈ രാജ്യങ്ങളെ കണക്കിലെടുത്തിട്ടില്ലെന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക. അധിനിവേശപ്രദേശങ്ങൾ അധിനിവേശരാജ്യത്തിന്റെ നിയമവ്യവസ്ഥയുടെ ഭാഗമായാണ് പട്ടികയിൽ കണക്കാക്കിയിട്ടുള്ളത്. ബ്രിട്ടന്റെയും, ന്യൂസിലാന്റിന്റെയും, നെതർലാന്റ്സിന്റെയും വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കുന്ന നാളുകൾ വളരെ താമസിച്ചു വരാൻ കാരണം ഇതാണ് (ജേഴ്സി (ബ്രിട്ടൺ), കുക്ക് ദ്വീപ് (ന്യൂസിലന്റ്), നെതർലാന്റ്സ് ആന്റിലിസ് എന്ന പ്രദേശങ്ങൾ അധിനിവേശരാജ്യത്തിൽ വധശിക്ഷ നിർത്തിയശേഷം വളരെക്കഴിഞ്ഞാണ് സ്വന്തം നിയമവ്യവസ്ഥയിൽ മാറ്റം വരുത്തി മരണശിക്ഷ ഉപേക്ഷിച്ചത്). ഇപ്പോൾ നിലവിലില്ലാത്ത കിഴക്കൻ ജർമനി (1987-ൽ വധശിക്ഷ നിർത്തലാക്കിയെങ്കിലും 1990-ൽ രാജ്യം ഇല്ലാതായി) പോലുള്ള രാജ്യങ്ങളെ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല. മുകളിൽ കൊടുത്തിട്ടുള്ള പട്ടികകളിലെ അവലംബങ്ങൾ താഴെക്കാണുന്ന പട്ടികയിൽ ആവർത്തിച്ചിട്ടില്ല.

## അവലംബം




## പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ
*ആംനസ്റ്റി ഇന്റർനാഷണൽ 
*ദി ഡെത്ത് പെനാൽറ്റി വേൾഡ് വൈഡ്
*വധശിക്ഷ നിലനിർത്തിയിട്ടുള്ള രാജ്യങ്ങൾ ശിക്ഷാനടപടികളുടെ കണക്കുകൾ നൽകാൻ വിസമ്മതിച്ചു – ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ, 2005 ജൂലൈ 14
*ഏഷ്യ-പെസിഫിക്കിൽ മരണശിക്ഷ 
*ലോകവ്യാപകമായി നടക്കുന്ന വധശിക്ഷകളുടെ അപ്ഡേറ്റ്
*ഹാൻഡ്സ് ഓഫ് കൈൻ  (ഫലത്തിന് മാറ്റമുണ്ടാകാം)
*അബോളിഷൻ യു.കെ. 

ലോകം