open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Дишник

*Оваа статија се однесува на трахеите (дишниците) како респираторни органи кај некои без‘рбетници. За трахеите како спроводни елементи на ксилемот кај растенијата, видете [[Трахеи (растение)]].*

**Дишниците** (или **душникот**) се цевчести органи за дишење кај копнените членконоги. Тие служат за транспорт на метаболитичките гасови од и до ткивата на животното. Бројот на отвори со кои дишниците се поврзани со надворешната средина може многу да варира низ многуте редови на инсекти, но најчесто во секој сегмент од телото може да има парни отвори. Дишниците се всушност вдлабнувања на кутикуларниот егзоскелет кои се разгрануваат низ телото на животното, со пречник од неколку микрометри до 0,8 mm. Најмалите дишници се наречени трахеоли. Тие навлегуваат во клетките од ткивата и служат како места за дифузија на вода, кислород и јаглерод диоксид. Гасовите се пренесуваат низ трахеалниот систем преку активно издишување (вентилација) или преку пасивна дифузија.

Трахеалните цевки можат да се изградени од кружни ‘рскавични прстени наречени тенидии, кои, пак, можат да бидат во различни форми (јазли или завојници).

Исто така, во главата, градниот кош или во стомачната празнина, дишниците може да се поврзани со воздушни ќесиња. Многу инсекти, како скакулците, можат да ја контролираат циркулацијата на воздухот низ нив.

## Наводи

Категорија:Дишен систем
Категорија:Членконоги
Шенунг

thumb|right|250px|Шенунг
**Шенунг** (кинески: 神农, пинјин: Shénnóng), понекогаш **Јан-цар** (炎帝) или **Цар на пет зрна** (五谷先帝, Wǔgǔ xiāndì), е легендарен цар на Кина и културен херој од кинеската митологија за кој се смета дека живеел пред 5,000 години и кој го вовел земјоделството во Кина. Затоа неговото име значи „*Божествениот земјоделец*“. Шенунг ги научил луѓето да обработуваат земја за да не убиваат животни. Тој испробувал стотици билки за да ја види нивната лековита вредност, и се претпоставува дека е автор на Шенунг пен цао чинг (Материја медика на Божествениот земјоделец), најраната кинеска фармакопедија. Овој ракопис содржи 365 лекови од минерали, растенија и животни. Вистинскиот автор на делото исто така не се знае. Шенунг препознал стотици билки како лековити или отровни по пат на пробување на себе, нешто што било од круицијално значење за развојот на традиционалната кинеска медицина. Се смета дека тој го открил и чајот, како противотров на 70 билки. Според една легенда ова се случило во 2737 п.н.е. кога изгорените листови чај од неговото огниште ги дувнало ветер и паднале во котел со вода која вриела. како таков Пен-нунг се смета за таткото на кинеската медицина. Исто така се верува дека тој ја измислил акупунктурата.

Најпознатото дело кое му се препишува нему е *Класикот за билните корења на Божествениот земјоделец* (神农本草经, Shénnóng běncǎo jīng) -- за првпат составено за време на крајот на владеењето на Западната династија Хан.

Шенунг бил билзок роднина на Жолтиот Цар и патријарх на сите кинези. Кинезите ги сметаат двајцата за заеднички предци. Шенунг се смета и за еден од предците на виетнамците. Тој се смета за еден од божествата од Тројцата возвишени и петте цареви заради неговиот придонес кон човештвото.

Се смета дека Шенунг играл улога во создавањето на инструментот Кучин, заедно со Фу Сји и Жолтиот Цар.

Бројките 3 и 9 се свети во кинеската митологија заради тоа што Шенунг е дел од божествениот Триумвират, составен од него, Фусји и Жолтиот Цар.
Бидејќи 9 е најголемиот самостоен број, тој претставува полност и целосност. Покрај тоа, 9 се смета и за двојно свет број бидејќи е производ од трипати по три.
Во стара Кина, броевите 3 и 9 се користеле само од царот како Небесен Син.

## Белешки и наводи

Категорија:Кинески богови
Категорија:Кинески цареви
Категорија:Нумерологија
Западни покраини

thumb|200px|Знаме на Бугарите во Србија
thumb|200px|Карта на Западните Покраини и Струмичко

**Западни Покраини** (на бугарски: *Западни покрайнини*) е политичко-географски и историски термин, кој се појавува во Бугарија по Првата светска војна за обележување на териториите, кои по стапувањето во сила на Нејскиот мировен договор се присоединети кон Кралството на Србите, Хрватите и Словенците (Кралство Југославија по 1929).

Поголемиот дел од тие територии (1545&nbsp;км2) денес се наоѓаат во составот на Република Србија, познати под името „*Западне Покрајине*“, а помалиот дел (1028&nbsp;км2, односно Струмичко) денес се наоѓа во Република Македонија.

## Извори


## Поврзано
* Босилеград
* Димитровград (Цариброд)

Категорија:Трета бугарска држава
Категорија:Политичка историја на Србија
Категорија:Политичка историја на Бугарија
Категорија:Историско-географски области во Бугарија
Категорија:Јужна Србија
Категорија:Бугари во Србија
Неон

**Неон** (од грчки *νέος*, „нов“) — хемискиот елемент во периодниот систем со симболот **Ne** и атомскиот број 10. Како безбоен, речиси инертен благороден гас, неонот дава посебна црвеникава светлина кога се користи во вакуумските разелектризирани цевки и неонските лампи. Тој се наоѓа во траги во воздухот. Неонот е најсветлиот благороден гас.

## Примена
[мини|лево|180п|Неонот се користи во [Неонски знак|знаковите и произведува фина портокалова светлина. Сите други бои се произведуваат со користење на пареи од жива кои го ексцитираат фосфорот по пат на флуоресценција.]]
Црвенкасто-портокаловата боја која неонот ја емитува кај неонските лампи се користи за правење на неонски знаци. Зборот "неон" исто така се користи и како генеричко име за овие типови на светла, иако се користат многу други гасови за да се произведат различни бои на светлината. Други примени:

* вакуумски цевки
* високонапонски индикатори
* телевизиски цевки
* неонот и хелиумот се користат за производство на еден вид гасен ласер
* во ладилниците.

## Историја

Неонот бил откриен од шкотскиот хемичар Вилијам Ремзи и англискиот хемичар Морис Траверс во 1898 година.

## Наоѓање

Неонот е едноатомен гас при стандардни услови. Неонот е редок, а се наоѓа во Земјината атмосфера како еден дел на секои 65,000 и индустриски се добива со криогена фракциона дестилација на втечнет воздух.

## Соединенија

Јоните Ne+, (NeAr)+, (NeH)+ и (HeNe+) се откриени при оптички и масено спектрометриски истражувања. Неонот образува и нестабилни хидрати.

## Поврзано
* Благородни гасови

## Наводи

## Надворешни врски


Категорија:Благородни гасови
Категорија:Хемиски елементи
Категорија:Индустриски гасови
Категорија:Ладила
Красное Село

right|150п|Грбот на Красное Село
thumb|right|200px|Местоположбата на Красное Село во рамките на Санкт Петербург
:*Красное Село може да се однесува и на село со некогашно име [[Хоенсалцбург]] (Hohensalzburg) во [[Калининградска Област|Калининградската Област]]*

**Красное село** — град во Красноселскиот реон во федералниот град Санкт Петербург, Русија. Се наоѓа југ-југоисточно од градскиот центар. Население: 44,081 (попис од 2002).

Камен-темелник е удрен во раните 1800-ти. Во 1884, во ова место славниот авиоконструктор Александар Можајски го испробувал својот првобитен моноплан потпомогнат од погон, постигнувајќи лет од 20-30 метри.

Красное Село станало град во 1925, а во 1973 градот бил префрлен под јурисдикција на тогашен Ленинград.

Категорија:Градови во состав на Санкт Петербург
Категорија:Ингрија
Вич

**Вич**, **Вичо** или **Нередска Планина** (, *Верно*) — планина во западниот дел на Егејска Македонија, односно крајниот северозападен дел на денешна Грција. Има меридијански правец на протегање север - југ, а кон крајот на својот масив скршнува на југоисток. Вич ја оградува Пелагонија (Леринското Поле) од западната и југозападната страна и таа се надоврзува на Баба Планина преку превојот Вигла. Сместена е југозападно од градот Лерин и низ неа поминува локален пат кој води кон грчко-албанската граница и областа Преспа. Највисок врв е истоимениот врв Вич со 2.128 метри надморска височина.

Планината има изобилство од високотревни пасишта, а во подножјето се застапени листопадни шуми (бука, даб, костен и др.) додека кон врвовите се застапени зимзелените шуми.

## Историја

На падините на Вич  се одвивале голем број историски настани од кои најпознати се битките за време на Граѓанската војна во Грција (1945-1949). Како доста тешко пристапен терен Вич  долго време служела како упориште на КПГ, ДАГ и НОФ и била слободна територија, пред сè и поради помошта на селаните околните села кои биле целосно населени со Македонци. Во почетокот на воените дејствија на Вич се стационирале голем број на војници на демократските сили, а тука биле одржани и неколку пленуми и советувања на КПГ. Кон крајот на војната на врвот Вич се одиграла една од најголемите и најкрвавите битки за време на Граѓанската војна во Грција.

## Население и населени места

Од двете страни на падините на Вич се сместени повеќе села од кои најпознати се Неред, Арменско на источната страна, Вишени на западната и др. Етничкиот состав на селата е драстично променет особено по завршетокот на Граѓанската војна, кога грчките монархо-фашистички сили поради бесот заради помошта што им ја даде локалното македонско население на КПГ, ДАГ и демократските сили врз него изврши масовни ѕверски убиства, протерувања и етнички чистења.

Денес населението на овие села главно го сочинуваат Грци и Власи, а во мал дел се останати и Македонци.

## Галерија

Податотека:Kastoria-Florina National Road via Vitsi Mountain.jpg|Патот Костур-Лерин преку Вич 
Податотека:Korisos on winter.jpg|Поглед на селото Горенци од планината
Податотека:Storm with thunders at Korisos.jpg|Громови над Горенци


## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Планини во Егејска Македонија

Категорија:Лерин (округ)
Кевин Мур

::*Оваа статија е за музичарот и основачот на Chroma Key. За блуз музичарот Кевин Мур, видете [[Кеб‘ Мо‘]].*

десно|мини|Промоционална фотографија на Кевин Мур

**Кевин Мур** (англиски: *Kevin Moore*), роден ], е клавијатурист, композитор и татко на музичкиот проект Chroma Key. Тој исто така бил првиот клавијатурист на американската прогресивна метал група Dream Theater.

## Дискографија
* **Со Dream Theater:**
** When Dream and Day Unite (1989)
** Images and Words (1992)
** Live at the Marquee (1993)
** Images and Words: Live in Tokyo (1993)
** Awake (1994)
* **Со Chroma Key:**
** Dead Air for Radios (1998)
** Colorblind - single (1999)
** You Go Now (2000)
** Graveyard Mountain Home (2004)
* **Како соло изведувач (издадено како Кевин Мур):**
** This is a Recording (1999)
** Memory Hole 1 (2004)
** Ghost Book - Песна за филмот Okul (2004)
* **Со OSI:**
** Office of Strategic Influence (2003)
** Free (2006)
* **Како гостин:**
** **Со Fates Warning:**
*** Perfect Symmetry (1989)
*** A Pleasant Shade of Gray (1997)
*** Disconnected (2000)

## Надворешни врски
* Официјално мрежно место на Chroma Key 
* Јапонско мрежно место за Кевин Мур 
**Поврзани групи**:
* Официјално мрежно место на OSI 
* Официјално мрежно место на Dream Theater
* Официјално мрежно место на Fates Warning

Мур, Кевин
Мур, Кевин
Категорија:Живи луѓе
Ејвон (река во Нов Зеланд)

**Ејвон** (англ. *Avon River*, маор. *Ōtakaro*) е река во градот Крајстчерч, Нов Зеланд.

На маорски реката се нарекува *Отакаро* или *Путаре камуту*. Името Ејвон ѝ го дал Џон Динс во 1848 по реката Ејвон во Фолкерк, Шкотска. Реката тече преку целата година, добивајќи вода од додатни извори. Се влева во Тихиот Океан преку устието близу местото Самнер.

Реката е позната по својот тек во градот Крајстчерч во облик на канал кој е познат по гондолите за изнајмување.

## Поврзано
* Ејвон - други истоимени реки
* Крајстчерч

## Наводи

## Надворешни врски

* Генерален план на реката Ејвон, Совет на градот Крајстчерч 

Категорија:Кантербери (регион)
Категорија:Реки во Нов Зеланд
Федерални градови во Русија

Руската Федерација се дели на голем број субјекти (административни единици), од кои 3 се **федерални градови**:

500п
# Москва
# Санкт Петербург
# Севастопол


Градови
Федерални
Премин на дигитална телевизија

**Премин на дигитална телевизија** е процес со кој аналогното емитување во дадено подрачје се заменува со дигитално. Понекогаш овој процес се нарекува и „исклучување на аналогното“.

Од друга страна е преминот на цели земји од аналогна на дигитална телевизија. Времето за оваа операција зависи од големината на земјата. Владата на Велика Британија најави план за премин регион по регион од 2008 до 2012 година. http://www.digitaltelevision.gov.uk/switchover/switchover_policy_home.html 

Во САД, аналогното емитување заврши на 17 февруари 2007 година, по што сите телевизори без дигитален приемник нема да може да примаат телевизиски сигнал.

## Во Република Македонија
Целосниот преод на дигитална телевизија во Република Македонија ќе се случи на 1 јули 2013.
Светска мапа на напредокот на транзицијата во дигиталната телевизија:
Транзицијата е завршена; прекинати сите аналогни сигнали
Транзицијата е скоро завршена; повеќето аналогни сигнали прекинат
Транзиција во тек; емитува и аналогни и дигитални сигнали
Транзицијата не е планирана или започна, или е во раните фази
Нема достапни информации
Транзицијата на дигитална телевизија, исто така наречена дигитална префрлање (ДСО), аналогно исклучување (АСО), дигитална миграција или аналогно исклучување, е процес во кој постарата технологија за радиодифузирање на аналогни телевизии се претвора во и заменува со дигитална телевизија . Спроведено од поедини нации на различни распореди, ова првенствено вклучува претворање на аналогната копнена телевизиска радиодифузна инфраструктура во дигитален копнен (DTT), а најголема придобивка е дополнителните честоти на радио спектарот и пониски радиодифузни трошоци, како и подобрени квалитети на гледање кај потрошувачите.

Транзицијата може да вклучува и аналогни

## Наводи
Јао (цар)

мини|десно|Царот Јао
**Јао** (кинески:尧) (2353 - 2234 п.н.е.) бил легендарен цар на Кина, еден од Тројцата возвишени и петте цареви. Иако името на кинески му е Јаотанг-ши (陶唐氏), родно име му е Ји Фангхсун (伊放勳) или И Чи (伊祈). Тој бил втор син на царот Ку и царицата Чингту (慶都). Познат е и како **Танг Јао** (唐堯).

Цар Јао се смета за совршено морален владетел-мудрец, Неговата добронамерност и трудољубивост служела како пример за подоцнежните цареви. Во раните ракописи ги наоѓаме Јао, Шуен и Ју како историски личности, додека денешните историчари веруваат дека тие ги претставуваат поглаварите на племињата здружени во хиерархиски систем на управа во преодниот период од родовски патријархат во феудализам.

Според една легенда, Јао станал владетел на 20 годишна возраст, а починал на 119 години. За свој наследник го одбрал Шуен, кому исто така му ги дал двете ќерки за жени.

Еден од неговите бројни придонеси е измислувањето на играта го, како забава за неговиот син кој бил прилично нискоинтелигентен идиот.

## Поврзано
* Тројца владетели и пет цареви
* Кинеска митологија
* Цар на Кина

Категорија:Кинеска митологија
Категорија:Кинески цареви
Шуен

мини|десно|Портрет на Царот Шуен
**Шуен** (; пинјин: *Shùn*) — легендарен водач на древна Кина, еден од Тројцата возвишени и петте цареви. Родно име му е Јао Чунгхуа (姚重華). Познат и како Јуји-ши (有虞氏). Шуенбил назначен за цар од страна на претходниот цар Јао на 53 годишна возраст, а починал на 100, откога го назначил Ју Велики за свој наследник. Неговата престолнина била Пубан (蒲阪), денес во покраината Шанси).

Подоцна, Јао и Шуeн биле предмет на восхит за конфуцијанците заради нивните доблести. Шуeн бил особено познат по својата скромност и почит кон ближните (сјао, 孝).

Познат е и како Шуeн Велики (大舜) или Ју Шуeн (虞舜).

## Поврзано
* Кинеска митологија
* Тројца владетели и пет цареви
* Цар на Кина

Категорија:Кинеска митологија
Категорија:Кинески цареви
Торета

[thumb|right|Конзолирани торети на замокот [Њуварк (замок)|Њуварк, Шкотска]]

Во архитектурата, **торета** (од италијански: *torretta*, куличка; латински: *turris*, кула) е мала кула која се издава од ѕидот на една зграда како да речеме замок. Тие се користат за добивање на издадена одбранбена позиција како и покривајќи го соседниот ѕид во времето на тврдините. Кога нивната воена употреба се изгубила, торетите почнале да се користат за украсни цели, како кај шкотскиот баронски стил.

Торетата може да има рамен покрив со кренелации како на сликата, зашилен или друг вид на покрив. Доколку торетата се издига повисоко од градбата, тука има и скалиште. Меѓутоа не мора да значи дека таа треба да биде повисока од зградата; во овој случај таа е дел од соба, во кој едноставно се влегува.

Една градба може да има и торети и кули; торетите може да се помали или повисоко поставени, но опто гледано разликата е во тоа што торетата се издига од некое место на ѕид, додека кулата почнува од земја. Така големината на торетата зависи од технологијата, заради тоа што прави додатен напор на градбата. Традиционално торетата ја поткрепува конзол.

## Поврзано
* Утврдување
* Крепост
* Замок
* Кула
* Шанец
* Капија

Категорија:Архитектонски елементи
Категорија:Утврдувања
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Категорија:Италијански зборови
Аргон

**Аргон** — хемиски елемент со симбол **Ar**. Аргонот има атомски број 18 и е третиот елемент во групата 18 од периодниот систем (припаѓа на благородните гасови). Аргонот е присутен во Земјината атмосфера малку помалку од 1%, правејќи го најзастапениот инертен гас на Земјата.

## Поважни особености

Аргонот и кислородот имаат приближно иста растворливост во вода и се 2,5 пати порастворливи во вода отколку азотот. Овој високостабилен елемент е безбоен, без мирис и без вкус, како и нетоксичен во двете свои агрегатни состојби - како течност и како гас. Аргонот е инертен под повеќето услови и не образува потврдени стабилни хемиски соединенија при собна температура. Образувањето на аргон хидрофлуорид (HArF), метастабилно соединение на аргонот со флуорот и водородот, било за првпат пријавено од истражувачите при Универзитетот на Хелсинки во 2000 година.

Иако неутралните хемиски соединенија на аргонот се ограничени на HArF, аргонот може да образува клатрати со водените молекули кога неговите атоми се заробени од водата. Исто така, добро познати се и јоните кои содржат аргон, на пример ArH+, како и ексцитираните комплекси, на пример ArF. Теоретските пресметувања со компјутери покажале неколку аргонски соединенија кои би требало да се стабилни, но за кои не се познати синтетски патишта.

## Агрегатна состојба

## Употреба

thumb|left|180px|Боци со аргон кои се користат како пламеногасачи.
thumb|right|Разелектризирана туба наполнета со аргонски гас дава светла светлина кога електрична струја поминува низ неа.

Аргонот се користи во инкадесцентното осветлување и другите апликации во кои двоатомскиот азот не е доволно инертен. Аргонот нема да реагира со жичката на светилките дури и при високи температури.

## Наводи


Категорија:Благородни гасови
Категорија:Хемиски елементи
Категорија:Индустриски гасови
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Замок

[thumb|right|170px|[Самуилова тврдина во Охрид]]
**Замок** — цврсто утврдена одбранбена градба. Во средновековната Европа, замокот бил најчест тип на крепост, како седиште на некој цар, крал, кнез или, најчесто, месен властелин во куќа-кула или поширок комплекс објекти. 

## Замокот како тема во уметноста и популарната култура
* „Тајната на црвениот замок“ (српски: *Tajna crvenog zamka*) — расказ на српскиот писател Вуле Журиќ од 2014 година.
* „Од замок до замок“ — роман на францускиот писател Луј-Фердинанд Селин од 1957 година.
* „Замок“ (англиски: *The Castle*) — песна на американската рок-група Лав (*Love*) од 1966 година.
* „Шпански замоци во вселената“ (англиски: *Spanish Castles In Space*) — песна на британската техно-група *The Orb* од 1991 година.
* „Магијата на шпанскиот замок“ (англиски: *Spanish Castle Magic*) — песна на рок-групата Џими Хендрикс Експириенс (*The Jimi Hendrix Experience*).
* „Замоци направени од песок“ (англиски: *Castles Made of Sand*) — песна на Џими Хендрикс Експириенс.

## Галерија

Податотека:Marburg-Graffenschloss.jpg|мини|Грофовскиот замок во Марбург, Германија
Податотека:Замокот Драхенбург во Германија.jpg|мини|Замокот Драхенбург во Германија


## Поврзано
* Утврдување 
* Кула 
* Торета 
* Шанец
* Капија 

## Наводи


Категорија:Утврдувања
Мушмула

**Мушмула** (науч. *Mespilus*) е род од два вида скриеносеменици во потсемејството јаткасто овошје на фамилијата Рози. Еден вид е Обичната мушмула *Mespilus germanica*, е долго познат и по потекло е од Азија и веројатно Балканскиот Полуостров, додека пак другиот е Стернова мушмула *Mespilus canescens*, откриен неодамна (1990) во Северна Америка.

Мушмулите се листопадни растенија во облик на големи грмушки или мали дрва кои растат до 8 м во височина. Листовите се елиптични и темнозелени, со должина од 6 до 15 см и широчина од 3-4 см. Пред да паднат на есен, лисјата стануваат спектакуларно црвени. Цвета доцна на пролет со бели цветови со пет ливчиња. Овошјето му е плод со пречник од 2-3 см, со силни, раширени венчени ливчиња кои оддават впечаток дека овошјето е шупливо.

Овошјето на мушмулата е многу тврдо и кисело. Станува јадливо одкога ќе омекне на мразот, или природно со складирање доволно долго време. Одкога ќе почне да омекнува, кожата набргу му се набира и потемнува и внатрешнбоста му станува прилично мека. Можат да се јаде пресно, или од него да се прави мармалад, желе и вино. Друго јадење е т.н. „мушмулино сирење“, кое се засирува со самата мушмула, а содржи и јајца и путер.

Мушмулата бил домашен вид во Персија и има долга историја на одгледување и кај Старите Грци и Римјани почнувајќи од II век н.е.

## Наводи
* Davidson, A. (1999). *Medlar*, стр. 494 од *The Oxford Companion to Food*. ISBN 0-19-211579-0

Категорија:Рози
Категорија:Јаткасто овошје
Категорија:Овошје
Темпорал

**Темпорал** или **темпорален** (временски) **падеж** во морфологијата се користи за назначување на време. Во унгарскиот јазик претставен е со наставката *-kor*. На пример: *hétkor* „во седум“ или *hét órakor* „во седум часот“, *éjfélkor* „на полноќ“, *karácsonykor* „на Божиќ“.

Категорија:Падежи
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Пија Мајоко

мини|Пија Мајоко во 2018 година

**Пија Мајоко** (р. ) — поранешна американска басистка на женската хеви метал група Vixen. Таа е омажена за гитарскиот виртуоз Стив Ваи.

Мајоко, Пија
Мајоко, Пија
Категорија:Живи луѓе
Alive in an Ultra World

***Alive in an Ultra World*** е албум во живо на Стив Ваи, снимен за време на светската турнеја 'The Ultra Zone' во 2000 и издаден во 2001. Песните компајлирани на овој албум била напишани специфично за државите коишто Ваи и неговата група ги посетувале. Овие песни биле свирени за време на долги проби и не се наоѓаат на било кој од другите негови албуми.
(Whispering a Prayer се наоѓа и на компакт дискот G3: Rockin' in the Free World).
## Список на песни
Диск 1:

# „Giant Balls of Gold" – 4:45 (Песна за Полска)
# „Burning Rain" – 4:50 (Песна за Јапонија) 
# „The Black Forest" – 6:38 (Песна за Германија) 
# „Alive in an Ultra World" – 3:53 (Песна за Словенија)
# „Devil's Food" – 10:09 (Песна за Холандија)
# „Blood and Glory" – 4:53 (Песна за Обединетото Кралство) 
# „Whispering a Prayer" – 8:45 (Песна за Ирска) 
# „Iberian Jewel" – 4:38 (Песна за Шпанија)

Диск 2:
 
# „The Power Of Bombos“ – 5:04 (Песна за Грција)
# „Incantation“ – 8:53 (Песна за Бугарија) 
# „Light of the Moon“ – 5:47 (Песна за Австралија) 
# „Babushka“ – 6:42 (Песна за Романија)
# „Being With You (In Paris)“ – 6:24 (Песна за Франција) 
# „Principessa“ – 5:51 (Песна за Италија) 
# „Brandos Costumes (Gentle Ways)“ – 6:04 (Песна за Португалија)

Аливе ин ан ултра ворлд
Alien Love Secrets

***Alien Love Secrets*** е мини-албум на Стив Ваи од 1995. Бил напишан како дело исклучиво со гитара, бас и тапани и минималистичко присуство на клавијатури. Alien Love Secrets бил издаден во средината на процесот на снимањето на албумот од 1996 Fire Garden, бидејќи Ваи сакал да има континуирано создавање на албуми, а на 70+ минутите на Fire Garden им требало многу време да бидат издадени во прифатилив интервал по Sex and Religion. Забележителни песни се „Bad Horsie“ (која потекнува од риф кој Ваи го иссвирил во филмот *[[Crossroads]]*), „Ya-Yo Gakk“, која е заснована на снимања од вокалите на неговиот млад син и „The Boy from Seattle“ во која Ваи настапува во стилот на Џими Хендрикс.

## Список на песни
# „Bad Horsie“ – 5:51
# „Juice“ – 3:44
# „Die to Live“ – 3:53
# „The Boy from Seattle“ – 5:04
# „Ya-Yo Gakk“ – 2:52
# „Kill the Guy With the Ball/The God Eaters“ – 7:02
# „Tender Surrender“ – 5:03

Алиен лове сецретс
The Infinite Steve Vai: An Anthology

***The Infinite Steve Vai: An Anthology*** е албум-компилација на Стив Ваи кој бил издаден во 2003. Оваа компилација на два диска ја опфаќа целата соло кариера на Ваи, со најдобрите песни од повеќето од неговите албуми вклучувајќи ги и *[[Fire Garden]]*, *[[Passion and Warfare]]*, *[[Alien Love Secrets]]* и *[[The Ultra Zone]]*. Една песна е дури вклучена и од неговите денови со Whitesnake („Kittens Got Claws“). Песните на албумот не се појавуваат хронолошки релативно на кариерата на Ваи.

## Список на песни
### Диск 1
# „Liberty“ – 2:04
# „Die to Live“ – 3:53
# „The Attitude Song“ – 3:22
# „Salamanders in the Sun“ – 2:25
# „The Animal“ – 4:02
# „The Riddle“ – 6:26
# „For the Love of God“ – 6:03
# „Bangkok“ – 2:46
# „Fire Garden Suite: Bull Whip/Pusa Road/Angel Food/Taurus Bulba“ – 9:56
# „Ya-Yo Gakk“ – 2:54
# „Blue Powder“ – 4:44
# „Bad Horsie“ – 5:52
# „Tender Surrender“ – 5:05
# „All About Eve“ – 4:38
# „Dyin' Day“ – 4:29
# „The Blood & Tears“ – 4:25
# „The Silent Within“ – 5:00

### Диск 2
# „Feathers“ – 5:11
# „Frank“ – 5:08
# „Boston Rain Melody“ – 4:39
# „Kittens Got Claws“ – 4:59
# „Lighter Shade of Green“ – 0:47
# „Giant Balls of Gold“ – 4:45
# „Whispering a Prayer“ – 8:47
# „Jibboom“ – 3:45
# „Windows to the Soul“ – 6:26
# „Brandos Costumes (Gentle Ways)“ – 6:05
# „The Reaper“ – 3:26 (From Bill & Ted's Bogus Journey)
# „Christmas Time Is Here“ – 4:21
# „Essence“ – 5:51
# „Rescue Me or Bury Me“ – 8:26
# „Burnin' Down the Mountain“ – 4:21

Тхе Инфините
Passion and Warfare

***Passion and Warfare*** е инструментален албум на Стив Ваи. Двапати добил добил платинеста сертификација. Бил напишан базирајќи се на серија на секвенци на соништа кои Ваи ги сонувал како помлад, и во гитарската музичка книга на албумот, Ваи го сумира како „Џими Хендрикс го среќава Исус Христос на забава која Бен Хур ја организирал за Мел Бланк“. Сè било снимено во студиото 'The Mothership' во неговиот дом во Холивудските Ридови, зграда од 1600 квадратни стапки каде што неговите гитарски делови за албумот на Whitesnake „Slip of the Tongue“ биле исто така снимени. Ваи има многу чудни техники на снимање, и една за песните на Passion and Warfare, „For the Love of God“, постел 10 дена за да си ја достигне посакуваната состојба на умот за која што мислел дека ќе му го даде чувството на свирењето во песната.

## Список на песни
# „Liberty“ – 2:02
# „Erotic Nightmares“ – 4:13
# „The Animal“ – 3:55
# „Answers“ – 2:41
# „The Riddle“ – 6:22
# „Ballerina 12/24“ – 1:45
# „For The Love of God“ – 6:02
# „The Audience Is Listening“ – 5:30
# „I Would Love To“ – 3:40
# „Blue Powder“ – 4:44
# „Greasy Kid's Stuff“ – 2:57
# „Alien Water Kiss“ – 1:10
# „Sisters“ – 4:07
# „Love Secrets“ – 3:35

Пассион анд Варфаре
Sex and Religion

***Sex and Religion*** е албум на Стив Ваи презентиран едноставно под името Ваи. На него се појавуваат Strapping Young Lad и вокалистот и гитаристот на The Devin Townsend Band - Девин Таунсенд на вокали пред тој да започне со било кој од своите групи. Девин исто така ја ко-напишал песната „Pig“. За овој албум, Ваи посакал да состави група која ги вклучувала него, Таунсенд, Тери Боцио и Т.М. Стивенс. По турнејата за албумот, групата се разделила.

## Список на песни
# „An Earth Dweller's Return“
# „Here and Now“
# „In My Dreams With You“
# „Still My Bleeding Heart“
# „Sex & Religion“
# „Dirty Black Hole“
# „Touching Tongues“
# „State of Grace“
# „Survive“
# „Pig“
# „The Road to MT. Calvary“
# „Down Deep into the Pain“
# „Rescue Me or Bury Me“

Секс анд Религион
The Elusive Light and Sound, volume 1

***The Elusive Light And Sound, volume 1*** — албум од 2002 кој ги групира сите песни кои Стив Ваи ги направил за филмови, телевизиски шоуа и слично.

## Список на песни
# „Celluloid Heroes“
# „Love Blood“
# „Fried Chicken“
# „Butler's Bag“
# „Head-Cuttin' Duel“
# „Eugene's Trick Bag“
# „Amazing Grace“
# „Lousianna Swamp Skank“
# „Air Guitar Hell“
# „The Reaper“
# „Introducing The Wylde Stallions“
# „Girls Mature Faster Than Guys“
# „The Battle“
# „Meet the Reaper“
# „Final Guitar Solo“
# „The Reaper Rap“
# „Drive The Hell Out Of Here“
# „Get The Hell Out Of Here“
# „Welcome Pre-Frosh“
# „The Dark Hallway“
# „The Dead Band Ends“
# „The Cause Heads“
# „Find The Meat“
# „The Ax Will Fall“
# „Now We Run(cue)“
# „Hey Jack“
# „What!“
# „Still Running“
# „Dead Heads“
# „Blow Me Where The Pampers Is“
# „Pins And Needles“
# „Plug My Ass In“
# „Loose Keg Sightings“
# „Don't Sweat It“
# „How Hidge“
# „Beer Beer“
# „We're Not Gonna Protest“
# „Initiation“
# „See Ya Next Year“
# „Now We Run“

Некои песни дошле од филмот Crossroads (1986), со Ралф Макио и Џо Сенека. Во овој филм Стив Вај го игра „Џек Батлер“, соперник-гитарист кој Макио мора да го порази во гитарски двобој со цел да ја ослободи душата на неговиот пријател (Сенека како блузмен).

Тхе Елусиве Лигхт
Фронтон

[мини|десно|300п|Пример за фронтон на [класична архитектура|класично здание]]
**Фронтон** — класичен архитектонски елемент кој се состои од триаголен дел (*тимпанум* или *тимпанон*), над хоризонталниот дел од зградата наречен (перваз), кој дел го носат столбови. Калканот на крајот од фронтонот е обрабен со корниз со калапени украси. Кај тимпанионите често наоѓаме скулптури и релјефи кои прикажуваат сценми од грчката или римската митологија. Обликот на фронтонот зависи од архитектонскиот ред.

Фронтонот го наоѓаме и кај класичниот грчки храм и неокласичната архитектура. Најважен пример е Партенонот, каде тој служи како палета за прекрасен, сложен архитектонски детал. Овој архитектонски елемент бил измислен како дел од старогрчката архитектура, а се применувал во Стариот Рим, ренесансата и подоцнежните архитектонски возобнови. Овој елемент најчесто ги красел мавзолеите и разни други паметници.

Фронтоните се ставале како триаголни или засводени украси над прозорците и вратите, над пар пиластри или рамки. Наискот и едикулата се „мали живеалишта“ или олтари кои зосолнуваат слика или скулптура на извесно божество при влезот во еден храм или едноставно во ниша во ѕидот на една зграда. 
thumb|right|Разни типови на фронтони

Во архуитектурата наоѓаме итн. **отворен фронтон** каде дел од корнизот е отворен при врвот. Тука треба да се спомене итн. **прекршен фронтон** кој е отворен долж основата. Овој често се среќава кај џорџијанската архитектура. Низ овие отвори се прелеваат украсите на самиот фронтон, збогатен со висок релјеф, „тонда“, огледала и прозорци. Овие облици била преземени од маниристичката архитектура, како и применувани на мебел дизајниран или иснспириран од Томас Чипендејл.

## Наводи

## Поврзано
* Калкан
* Римски храм
* Грчки храм
* Архитектонски поредок

## Наводи
* *Dictionary of Ornament* од Philippa Lewis & Gillian Darley (1986) NY: Pantheon

Категорија:Архитектонски елементи
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Категорија:Галицизми
Пиластер

[мини|десно|исправено|Пиластри на зградата на окружниот суд во [Спрингфилд (Охајо)]]
**Пиластер** — сосема малку издаден столб зграден во ѕид. Пиластерот е зарамнет или скратен столб кој обично оди заедно со капител и перваз, како и во низок релјеф или рамен наспроти еден ѕид. Овој архитектонски елемент го наоѓаме во класичната архитектура и има за цел да даде впечаток на потпорен столб, но само со украсна вредност. Наспроти ова, врзан столб или дирек може да го држи ѕидот и покривот над него.

Пиластрите често ги наоѓаме непосредно по страните на една врата или прозорско окно на една фасада, а понекогаш и заедно со квадратни или округли столбови. Во овој случај, столбовите се оддалечени за извесно растојание од ѕидот и имаат за цел да го потпираат ѕдот или покривот над нив, како да речема кај еден портик. Овие вертикални елементи се користат и како потпора за вдлабнат архиволт околу еден влез.

Пиластерот може да има едноставен квадратен профил (пресек) или може да биде украсен во еден од стиловите на класичниот архитектонски поредок како џиновски ред како изрежани столбови со висина од два спрата. Овој елемент од старогрчката и римската архитектура бил преземен и од Италијанската ренесанса, а подоцна и во Грчката возобнова.

## Наводи

## Поврзано
* Архиволт
* Дирек
* Столб
* Врзан столб
* Класична архитектура
* Список на термини од класичната архитектура

## Литература
* *Dictionary of Ornament* од Philippa Lewis & Gillian Darley (1986) NY: Pantheon

Категорија:Архитектонски елементи
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Категорија:Галицизми
Листопадни растенија

**Листопадни растенија**, главно дрва и грмушки, се оние кои ги губат лисјата за извесен период од годината. Во некои случаи, паѓањето на лисјата се случува на есен или зима кај умерени или поларни клими, додека други ги губат за време на  сувата сезона кај климите со сезонски вариации на дождови. Обратно од листопадни се зимзелените растенија; некои растенија спаѓаат во т.н. меѓукатегорија полулистопадни растенија.

Многу листопадни растенија цветаат додека се голи, бидејќи ова го потпомога опрашувањето - нема листови да пречат на поленот, а инсектите можат полесно да го видат и пристапат цветот. Ова носи и извесни ризици , како да речеме замрзнување или во суви предели, недоволно вода за цветовите. Како и да е, со паѓањето на лисјата зиме, растенијата не губат толку вода бидејќи тогаш водата главно е во облик на мраз. Исто така поради ова се случуваат многу помалку кршења на гранки и стебла заради замрзнатост. (Lemon 1961). 

## Поврзано
* Полулистопаднo растениe
* Зимзелено растение
* Дрво
** Год

## Наводи
* Lemon, P. C. (1961). Forest ecology of ice storms. *Bull. Torrey Bot. Club* 88: 21.
* Факти за листопадни шуми  
* Биом за листопадни шуми 

Категорија:Ботаника
Категорија:Растенија
Полулистопадно растение

**Полулистопадни растенија** се оние растенија кои ги губат лисјата за само многу кратко време,во периодот помеѓу паѓањето на старите листови и создавањето на нови. Овој феномен се јавува кај тропските и суптропските дврести растенија, како да речеме кај растението *[[Mimosa bimucronata]]*. Во полулистопадни спаѓаат и дрвата кои виреат на блага клима и ги губат листовите на сличен начин како листопадните растенија, но во особено студена есен. 

## Поврзано
* Листопадни растенија
* Зимзелени растенија

Категорија:Ботаника
Хиперион (дрво)

thumb|right|250px|Хиперион, највисокото дрво на светот
**Хиперион** (*Hyperion*) е име на еден примерок на секвоја во Северна Калифорнија со височина од 115.5 метри, и како такво, ова е највисокото дрво на светот.

## Откривање
Дрвото било откриено од истражувачот Крис Еткинс и аматерскиот природонаучник Мајкл Тејлор во далечен предел на Редвудскиот национален и државен парк откупен во 1978, во времето на Џими Картер. Местоположбата на дрвото не се кажува заради посетителите кои би можеле да го нарушат екосистемот околу него.

## Поврзано
* *[[Генерал Шерман (дрво)|Генерал Шерман]]* - најголемото дрво на светот
* Секвоја
** Џиновска секвоја

## Наводи


Категорија:Поединечни дрва
For the Love of God

[Омотот на албумот ''[Passion and Warfare* од [[1990]]|200px|мини|десно]]

*'For The Love Of God*' е [[инструменталка|инструментално]] [[гитара|гитарско]] дело на [[Стиви Веи|Стив Ваи]]. Издадена како седмата песна на албумот на Ваи од [[1990]] *Passion and Warfare*, често се именува како најдобрата композиција на Ваи досега. 

Делото кое трае шест минути, вклучува [[legato]] и [[tremolo]] техники, како и [[гитарска хармонија]] и [[гитарско crescendo]] и други техники. Ваи, кој секогаш истражува нови техники за здобивање со спиритуална балансираност, е исто така добро познат по нагласувањето на подготовките. Според една приказна, Ваи [[постење|постел]] и [[медитација|медитирал]] 10 дена со ред за подготовките за снимањето на оваа песна.

Инструменталката била изгласана како 29-то најдобро [[гитарско соло]] во една анкета за 100-те најдобри гитарски сола на магазинот *Guitar World''.

Фор тхе Лове
Барокна гитара

[thumb|right|220п|''Гитаристка'' (околу 1672), од [Јан Вермер]]

**Барокна гитара** — историски облик на гитарата во барокниот период (~ 1600-1750), претходник на денешната класична гитара. Поимот исто така се користи и за денешни инструменти направени во тој стил, обично за употреба во рамките на музичарите од практитката на автентична изведба на барокната музика.

Инстурментот бил помал од денешната гитара и од полесна конструкција, со жици од утроба. Препреките на дршката биле од утроба исто така, со тоа што биле врзани за вратот на инструментот. Типично тие имале пет жици, со тоа што четири или пет биле двојни, така давајќи збир од вкупно девет или десет жици.

Комплетното заменуваче на двојните со единечни жици и додавањето на басовата Е-жица се случило во времето на раноромантистичката гитара.

## Штимање

## Репертоар
* Гаспар Санз (1640-1710)
* Робер де Визе (ц. 1658-1725)
* Франсоа Кампион
* Франциско Геро
* Барокната гитара  Печатена музика од 1606-1737 од Д-р Гари Р. Бој 
* Франсоа Кампион - Дела за барокна гитара во назименични штимови 

## Изработувачи
### Историски изработувачи
* Семејство Вобоам, Париз, Франција.
* Никола Александар Вобоам II
* Рене Вобоам
* Доменико Селас

### Изработувачи денес
* Стивен Барбер и Сенди Харис
* Даниел Ларсон
* Џон Џ ван Гол

## Барокни гитаристи
### Историски изведувачи
* Давид Рејкарт (Антверпен, 1612-1661)

### Изведувачи денес
* Пол О'Дет
* Хопкинсон Смит
* Стивен Стабс

## Поврзано
* Класична гитара
* Барокна музика
* Репертоар за класична гитара

## Наводи

## Надворешни врски
* Baroqueguitar.net  
* Инструкции за барокната гитара од Лејтското друштво, Британија. 
* Музички инструменти во сликите на Вермер: Гитарата, од Аделхајд Рех 

Категорија:Музички инструменти
Категорија:Рани музички инструменти
Гитара
Категорија:Класична гитара
Категорија:Акустични гитари
Страни на светот

мини|десно|Компас со страните на светот
Четирите **страни на светот** се север, исток, југ и запад. Север и југ се свретени према своите соодветни полови на Земјата. Ротацијата на земјата пак, ја дефинира положбата на исток и запад.

Овие четири страни соодветствуваат со четирите степена на компасот: север: 0° (= 360°), исток: 90°, југ: 180° и запад: 270°. 

**Меѓустрани на светот** се четирите споредни правци (страни) кои се наоѓаат меѓу четирите основни страни: североисток, југоисток, југозапад и северозапад.

## Поврзано
* Компас
* Компасна роза


Категорија:Насоченост
Боливарска алијанса на народите на нашата Америка

thumb|240px
**Боливарската алтернатива за Америките** (шпански: Alternativa Bolivariana para las Américas, ALBA) е проект за политичка, социјална и економска соработка помеѓу латино-американските земји. Неа ја предложија Венецуела и Куба како алтернатива на Зоната на слободна трговија на Америките (FTAA на англиски или ALCA на шпански), предложена од страна на САД. Терминот „боливарска“ се однесува на Симон Боливар, борецот за независност на латино-американските земји од шпанската колонијална власт.

Првиот договор во рамките на овој проект е потпишан во Хавана на 14 декември 2004 година од страна на венецуеласкиот претседател Уго Чавес и кубанскиот претседател Фидел Кастро. На почетокот, договорот имаше за цел размена на медициски ресурси и нафта помеѓу двете земји. Венецуела испорачува околу 96.000 барели нафта дневно за Куба по поволни цени, а Куба испрати околу 20.000 лива медицински персонал и неколку илјади учители да работат во сиромашните средини во Венецуела.

По победата на Ево Моралес на изборите во Боливија, на 29 април 2006 година и Боливија се приклучи кон проектот.

И сандинистичкиот водач Даниел Ортега, кој победи на изборите во Никарагва во ноември 2006 година, го поддржува приклучувањето на Никарагва во АЛБА.

Категорија:Латинска Америка
Категорија:Трговски блокови
Дрво (појаснување)

**Дрво** е поим којшто може да го има следново значење:

* Дрво (растение);
* Дрво (материјал);
* Анатомија и технички својства на дрвото.
Год

thumb|right|250px|Годови на дрво
**Год** — прстен кој може да се види на едно дрво при напречен пресек на стеблото на едно дрво (обично пенушка). Ваквите прстени се видливи заради промената на интензитетот на растот на дрвото за време на разните годишни времиња и затоа, како што самото име кажува, еден „год“ соодветстувва на растот на дрвото за време на една година. Годовите се повидливи во умерени климатски зони, каде разликите во годишните времиња се поизразити.

Внатрешноста на годот се создава рано во сезоната, кога растот е компаративно брз (затоа дрвото е помалку густо). Надворешниот дел на годот често се јавува во лето, или понекогаш во есен и е погуст.

thumb|left|200px|Дендрохронолошки сврдел за земање примероци и броење годови
Кај дрвата како белите борови нема многу контраст помеѓу разните делови на годот, и затоа дрвото е многу рамномерно по текстура.

Соодветна влага и подолг период на растење резултира со поширок год. Сушна година дава многу тесен прстен. Дрва од една иста околина следат иста шема на раст, а со тоа и годови.

Годовите се основа на науката за датирање на дрва наречена дендрохронологија.

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Дрва
Категорија:Ботаника
Категорија:Инкрементално датирање
Валериј Сердјуков

мини|десно|250px|Валериј Павлович Сердјуков
**Валериј Павлович Сердјуков** (руски: *Валерий Павлович Сердюков*) (роден  во Хорошевка, Гомељска област, Белорусија) е моменталниот гувернер на Ленинградската област.

Сердјуков дипломирал економика на Ленинградскиот рударски институт.

БИл назначен од обласниот гувернер како вицегувернер одговорен за индутрија, енергија и животна околина во 1996, станал заменик-гувернер во декември 1997, а служел и како Извшител на должноста Гувернер од 18 септември 1998. Бил избран за гувернер во 1999, и повторно во 2003. Во 2007 бил повторно назначен како гувернер од руски претседател.

## Лично
Сердјуков е љубител на шахот. Оженет е, со два возрасни сина и три внучиња.

## Надворешни врски
* Официјална биографија на В.П. Сердјуков 

Категорија:Руски политичари
Категорија:Белоруси
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Носители на Орденот за заслуги пред татковината од III степен
Група 3 на периодниот систем

|-
! colspan=2 style="text-align:left;" | ↓&nbsp;Периода
|-
| 4
| 
|-
! 5
| 
|-
! 6
| 
|-
! 7
| 
|-
| colspan="2" style="text-align:left" |
|-
| colspan="2" |
----
*Легенда*

|}

**Елементите од третата група** се хемиски елементи кои ја сочинуваат третата вертикална колона од периодниот систем.

МСЧПХ нема предложено специфична форма на периодниот систем, па затоа се користат најразлични конвенции за третата група. Следните преодни метали од d-блокот се сметаат *секогаш* за дел од оваа група:

* Скандиум (**Sc**)
* Итриум (**Y**)

Кога се дефинира остатокот од групата 3, постојат четири различни конвенции. (*Види и [[Број на група на лантаноидите и актиноидите]]*):

* Некои периодни системи http://periodic.lanl.gov/ ги вклучуваат лантанот (**La**) и актиниумот (**Ac**), кои се почетните елементи на лантаноидите и актиноидите, соодветно, како останатите членови на групата 3. Во нивните најчесто вбројувани трипозитивни јонски форми, овие елементи не поседуваат делумно пополнети f-орбитали, како резултат на што имаат својства на елементите од d-блокот.
* Некои периодни системи http://www.webelements.com ги вклучуваат лутециумот (**Lu**) и лоренциумот (**Lr**) како останатите членови на групата 3. Овие елементи се крајни во редовите на лантаноидната и актиноидната серија, соодветно. Овој распоред е застапуван од Глен Т. Сиборг. Додека f-обвивката е пополнета во најниското енергетско ниво на електронската конфигурација кај двата елемента, тие повеќе се однесуваат како метали од d-блокот на елементи отколку како лантаноиди и актиноиди, поради што пројавуваат многу слични својства со Sc и Y. За Lr, ова однесување е очекувано, но не е набљудувано бидејќи од овој елемент не можат да се издвојат доволни количества.

Постојат и трета и четврта алтернатива за елементите од третата група:

* Третата алтернатива е онаа која ги вбројува лутециумот, ловренциумот и сите 28 лантаноиди и актиноиди во групата 3. Лантаноидите, како електропозитивни тривалентни метали имаат блиска хемија и сите покажуваат сличности со Sc и Y.
* Четвртата алтернатива е онаа која ги изостава лутециумот, ловренциумот, лантаноидите и актиноидите од групата 3. Лантаноидите поседуваат додатни својства карактеристични за нивните полупополнети f-орбитали кои не се својствени за Sc и Y. Понатаму, актиноидите покажуваат многу поголема хемија (на пример, со оксидационите броеви) во нивните серии отколку лантаноидите, со што споредбите со Sc и Y се помалку корисни.

## Наоѓање

Скандиумот, итриумот и лантаноидите (со исклучок на прометиумот) се наоѓаат заедно во Земјината кора и се релативно позастапени во споредба со повеќето метали од d-блокот, но се често потешки за екстракција од нивните руди.

## Надворешни врски

* http://periodic.lanl.gov
* http://www.webelements.com
* http://www.iupac.org/reports/periodic_table/index.html

Категорија:Групи на хемиски елементи‎
Група 4 на периодниот систем

|-
! colspan=2 style="text-align:left;" | ↓&nbsp;Периода
|-
| 4
| 
|-
! 5
| 
|-
! 6
| 
|-
! 7
| 
|-
| colspan="2"|
----
*Легенда*
првобитен елемент
синтетички елемент
Црн атомски број: цврст
|}

**Елементите од групата 4** образуваат хемиска низа од хемиски елементи во групата 4 од периодниот систем. На колоната десно се претставниците од оваа група: **Ti**, **Zr**, **Hf** и **Rf**.

Сите овие елементи се класифицирани во групата 4 поради нивната валентна обвивка која содржи четири електрони. Радерфордиумот може да се произведе само во лабораторија бидејќи не се наоѓа слободен во природата.

Категорија:Групи на хемиски елементи
Јавна сопственост

thumb|175px|Икона која понекогаш се користи со цел да се укаже дека изворниот материјал не е подложен на авторски права.
**Јавна сопственост** (**јавен домен**, од анг. *public domain*) — сопственост која го опфаќа телото на знаење и иновација (особено творечките дела како пишувањето, уметноста, музиката и пронајдоците) во релација со која ниту едно лице или друг легален субјект може да создаде или одржува имотни интереси во врз определена правна јурисдикција. Ова тело на информирање и творештво се смета за дел од општото културно и интелектуално наследство, кое, во целина, секој може да го користи или експлоатира, било со комерцијална или некомерцијална намера. 


Категорија:Авторско право
Категорија:Право на интелектуална сопственост
Полушко поле

**Полушко поле** (руски: *Полюшко поле*) е руска песна. Се смета дека е напишана за време на Руската граѓанска војна и пеена во редовите на Црвената армија.

За советската варијанта на песната, музиката била компонирана од Лав Книпер, а текстот го напишал Виктор Гусев. Книперовата песна била дел од симфонијата со хор (текст на Гусев) насловена како „Поема за комсомолскиот борец“ („*Поэма о бойце-комсомольце*“) компонирана во 1934.

Направени се неколку западни аранжмани на оваа мелодија под наслов „Козачка патрола“, особено верзијата на Иван Реброф, и други со поинакви наслови како „Ливадишта“, „Коњица на степите“ и „Одвеани од виорот“. *Tanz Brüderchen* од Hyperactive, и авторизиран рејв ремикс на Ребровата изведба.

Давид Маркиш има напишано роман *Полюшко поле* во кој се работи за Нестор Махно и Борис Можаев, советски писател во т.н. „рустичен стил“ кој го напишал романот за животот во колхозите. Во 1956 направен е и филм со исто име.

Песната исто така е основа за песна од Глен Милер и Џери Греј насловена како *Russian Patrol* („Руска патрола“) или *The Red Cavalry March* („Маршот на црвената коњица“) .

## Текст (руски)

Полюшко-поле, полюшко, широко поле,
Едут по полю герои,
Эх, да красной армии герои.

Девушки плачут,
Девушкам сегодня грустно,
Милый надолго уехал,
Эх, да милый в армию уехал.

Девушки, гляньте,
Гляньте на дорогу нашу,
Вьётся дальняя дорога,
Эх, да развесёлая дорога.

Только мы видим,
Видим мы седую тучу,
Вражья злоба из-за леса,
Эх, да вражья злоба, словно туча.

Эх, девушки, гляньте,
Мы врага принять готовы,
Наши кони быстроноги,
Эх, да наши танки быстроходны.

Эх, пусть же в колхозе
Дружная кипит работа,
Мы дозорные сегодня,
Эх, да мы сегодня часовые.

## Медија

Категорија:Руски песни