1210-ти

**1210-ти** — деценија според јулијанскиот календар кој започнала на 1 јануари 1210 година и завршила на 31 декември 1219 година.

## Настани

### 1210

* мај  - Втор парламент на Ревеника се одржува во Ревеника во Централна Грција, што резултира со конкордат помеѓу кнезовите на Франкократија и римокатоличкото свештенство.
* 18 јули  - Битка кај Гестилрен: Поранешниот крал Сверкер II Шведски е поразен и убиен од страна на владеачкиот крал Ерик Х Шведски.
* 18 ноември  - Отон IV е екскомунициран од Папа Инокентиј III, поради неговата инвазија на јужна Италија, спротивно на Вормскиот конкордат.
* 21 ноември  - Кралот Ерик Х е крунисан, што е првото познато крунисување на шведски крал. Кратко потоа, се оженил со данската принцеза Рихеза Данска, со цел да ја зајакне својата врска со данскиот крал Валдемар II Дански.
* Кралот Јован Безземниот подига £ 100,000 од црковниот имот како извонредна фискална такса. Операцијата е опишана како „непроценлива и неспоредливо изненадувачка“ од современи извори. 
* Ливонска крстоносна војна  - Битката кај Умера: Естонските сили го поразуваат Ливонското братство на мечот.
* Цитаделата на Акрокоринт во Грција се предала на Крстоносците, по петгодишна опсада.

### 1211

* 21 април  - Катедрала Сантјаго де Компостела (започната во XI век) е осветена, во присуство на кралот Алфонсо IX Леонски.
* 14 септември  - Редот на Светиот крст е основан во Лиеж.
* 15 октомври  - Битка кај Риндак: Латинскиот цар  Хенрик Фландриски го поразува никејскиот цар Теодор I Ласкарис.
* Ливонска крстоносна војна: Битки на Вилјанди и Тураида  - Крстоносците не успеваат да ја освојат тврдината Вилјанди, но имаат успех во јужна Естонија.
* Монголските сили под Џингис Кан навлегуваат во територијата на Џурчените.
* Византиско-селџучки војни: Битка кај Антиохија на Меандер во Анадолија  - Силите на Никејското Царство под Теодор I Ласкарис ги поразуваат оние на Селџуците, чиј водач, Кајхусрав I, е убиен на бојното поле.
* Црквата во францускиот град Рејмс е опожарена. Наскоро потоа, започнува изградбата на Ремска катедрала.

### 1212

* 10 јули  - Голем пожар во Лондон; над 3.000 луѓе умираат.
* 16 јули  - Битка кај Навас де Толоса: Христијанските кралства на Шпанија решително ги поразуваат Алмохадите, а победата го турнува Кралство Кастиља во тешка финансиска состојба, бидејќи бројни војници треба да бидат платени за походот.
* Била организирана Детска крстоносна војна, која веројатно бил измислен настан. Се смета дека дошло до собирање на деца од Франција и Германија, но ниту едно од децата не стигнало до Светата земја, бидејќи оние кои не умреле од глад на патувањето, биле продадени како робови.
* декември  - Фридрих II е крунисан за крал на Германија, со поддршка на Папа Инокентиј III.
* Започнувајќи од 1212, па до 1250 година, Фридрих II создал модерна, професионално административна држава во Сицилија. 
* Изграден е Замокот Бран од страна на Тевтонскиот ред.

### 1213

* 15 мај  - Кралот Јован Безземниот се приближува кон Папа Инокентиј III, кој пак ја укинува забраната од 1208.
* 30 мај  - Битка кај Даме: Англиската флота под Вилијам ја уништува француската флота од белгиското пристаниште.
* 12 септември  - Битка кај Муре: Тулушките и арагонските сили на Ремон VI Тулушки и Петар II Арагонски се поразени од Симон де Монфорт во текот на Катарската крстоносна војна.
* Папа Инокентиј III издава була, повикувајќи на Петта крстоносна војна.
* Мухали го ја освојува Префектурата Ми и наредува голем масакр.
* Изградбата на Замок Килкени е завршена.

### 1214

* 15 февруари  - Јован Безземниот, врши инвазија на градот Ла Рошел во Франција.
* 27 јули  - Битка кај Бувен: Филип II ја поразува војската на Светото Римско Царство, англиски и фламански војници предводени од Отон IV, завршувајќи ја Англо-француската војна (1202-14).
* Лето  - Кралот Алфонсо VIII Кастилски ги опколува војниците на Алмохадите во Баеза. Гладот на полуостровот е таков што ниту армијата не може да се бори.
* 18 септември  - Договорот од Чинон е потпишан од Јован Безземниот и Филип II, признавајќи ги придобивките на Династија Капета од Анжујското царство.
* 5 октомври  - По смртта на нивниот татко, кралот Алфонсо VIII Кастилски и нивната мајка, Елеанора Кастилска (31 октомври), Беренгела Кастилска станува регент на нејзиниот млад брат, крал Енрике I Кастилски. 
* 1 ноември - Пристанишниот град Синоп на Црно Море му се предава на Селџуците.
* 4 декември  - Умира Вилијам I Лав, крал на Шкотска. Тој е наследен од неговиот син, Александар II 
* Основан е германскиот град Билефелд.
* Во своите походи во Лаодонг, монголскиот војсководец Мухали командува со новоформираната киданско - кинеска армија и специјален корпус од 12.000 кинески помошни трупи.

### 1215

* Поради губење на своите позиции на Блискиот Исток, бил одржан Четвртиот латерански собир, на кој било решено да се започне нов крстоносен поход.
* Во јуни кралот Јован под притисок на бунтовничките барони бил принуден да ја потпише Големата повелба за правата (латински: *Magna Carta Libertatum*). Со неа се ограничела моќта на монархот, а обичните луѓе се стекнале со права, со што започнале да се развиваат идеите за слобода и демократија.
* 24 август - Папата Инокентиј III ја прогласил Големата повелба за неважечка.

### 1216

* Јануари  -  Прва баронска војна: Англиската армија го вратила Берик на Твид и извршила напади во јужна Шкотска. 
* 10 април  -  По смртта на Ерик Х Шведски, тој е наследен од неговиот соперник Јован I Шведски, како крал на Шведска.
* 22 април  -  Битката кај Липица: Мстислав Храбриот и Константин Ростовски ги победуваат своите соперници за владеењето на Владимир-Суздал.
* 21 мај  -  Првата баронска војна: Принцот Луј, идниот крал Луј VIII, ја напаѓа Англија за поддршка на бароните, пристигнувајќи во Танет. Влегувајќи во Лондон без отпор, тој е прогласен, но не и крунисан, за крал на Англија во катедралата Свети Павле.
* 24 јули  -  Француските Крстоносци од замокот змокот Борке му се предаваат на Ремон VII Тулушки
* 24 јули  -  Папа Хонориј III го наследува Папа Инокентиј III, како 177-тиот папа.
* 18 октомври или 19 октомври  -  Умира Јован Безземниот. Тој е наследен од неговиот деветгодишен син Хенри III, со Вилијам Маршал, како регент. Младиот Хенри III е крунисан во Глостер на 28 октомври. 
* 12 ноември  -  Вилијам Маршал и папскиот легат во Англија издаваат Повелба за слободи, врз основа на Големата повелба, во името на новиот крал на Англија. Со неа се ограничила моќта на монархот, а обичните луѓе се стекнале со права, со што започнале да се развиваат идеите за слобода и демократија
* 22 декември  -  Папа Хонориј III официјално го одобрува Доминиканскиот ред.
* Димитар Хоматијан бил византиски свештеник и избран за архиепископ на Охридската архиепископија, сè до 1234 година. 
* Дрезден добива градски права.

### 1217

* 9 април  -  Петар II Куртене е крунисан за цар на Латинското Царство во Рим, од страна на Папа Хонориј III.
* 20 мај  -  Прва баронска војна во Англија: Француските сили се поразени во Битката кај Линколн, од страна на англиските кралски војници предводени од Вилијам Маршал.
* 6 јуни  -  Кралот Енрике I Кастилски умира на возраст од 13 години, од паѓањето на една ќерамида во Паленсија, настан кој неговиот регент се обидува да го скрие. Сестрата на Енрике, Беренгела I Кастилска го наследува на престолот.
* Јуни  -  Хокон Хоконсон станува цар на Норвешка како Хокон IV Норвешки, и во голема мера завршува Граѓанската војна во Норвешка.
* 24 август  -  Прва баронска војна: Во Битката кај Сандвич во Ламанш, англиските сили ги поразуваат француските, а францускиот платеник Јустас е фатен и обезглавен.
* 31 август  -  Фернандо III Кастилски станува Крал на Кастиља, по абдикација на неговата мајка Беренгела I Кастилска.
* 12 септември  -  Првата баронска војна во Англија е завршена со договорот од Ламбрет. Французите и Шкотите треба да ја напуштат Англија, а амнестијата им се дава на бунтовниците. 
* 20 септември  -  Потпишан е Договорот од Ламбет, кој го ратификува Договорот од Кингстон.
* 21 септември  -  Ливонска крстоносна војна: Ливонските браќа на мечот и нивните сојузници ги поразуваат естонските сили.
* 18 октомври  -  Петта крстоносна војна, Реконквиста: кралот Алфонсо II Португалски го освојува градот. 
* Ноември  -  Во Кралство Кастиља, поранешниот регент Алваро Нуниес де Лара бил заробен и принуден да се откаже од сите негови замоци. 
* Стефан Првовенчани е признаен за првиот Крал на српските земји од страна на Папа Хонириј III, а крунисан од братот на Стефан, Сава.
* Издаден декрет во Англија според кој само Англичани можат да бидат свештеници на Ирска.

### 1218

* март  -  Договорот од Вустер го признава Ливелин Велики како регент на Јужен Велс.
* 24 мај  -  Крстоносците го напуштаат Ако кон Египет.
* 24 мај - 	Магнус III станува крал на Шведска.
* 30 мај  -  Дамиета е ставена под опсада во текот на Петтата крстоносна војна од страна на крстоносците.
* јули  -  Шпанија: Со цел да се олесни движењето на Реконквиста, Папа Хонориј III ја менува претходната одлука на Папа Инокентиј III и го објавува Фернандо III Кастилски за легитимен наследник на Леон.
* 31 август  -  ел-Камил станува нов египетски султан, по смртта на неговиот татко ел-Адил.
* 1 октомври  - Папа Хонориј III ги ослободил тевтонските рицари од судската власт на месните епископи.
* Кара Китан е уништен од Џингис Кан.
* Монголците, започнуваат втор поход против киргискиот народ.
* Џингис Кан му ветува на харезмскиот шах на Персија дека го прифаќа неговото владеење и воспоставува трговски односи.
*  Целосно е разрушен градот Суза од страна на Монголците.
* Пјер де Монтеги станал Голем мајстор на витешкиот ред Темплари, сè до 1232.
*  Првото официјално спомнување на градот Фелдкирх.
*  Првото официјално спомнување на градот Панје.
* Кнежевско Старешинство Кемптен добива право на кнез.
* Иван Асен II станува цар на Бугарија.

### 1219

* 15 јуни - Ливонска крстоносна војна: Данските крстоносци, предводени од кралот Валдемар II Дански, го освојуваат Талин по Битката кај Линданисе. Нивното упориште во Талин ќе им помогне на Данците да ја освојат целата северна Естонија. 
* 5 ноември - Градот Дамиета во Египет е освоен од страна на крстоносците по опсадата.
* Свети Франциск Асиски го воведува католицизмот во Египет, за време на Петтиот крстоносен поход.
* Казахстан е вклучен во составот на Златната орда.
* Ташкент бил целосно уништен од страна на Монголците.
* Дваесет и четири литвански војводата и благородници потпишале мировен договор со Галиција-Волинија, поради заедничка кауза против напаѓањето на христијанските крстоносци
* Источнофризиските Oстрови се поплавени.
*  Првото официјално спомнување на градот Шенберг.
*  Првото официјално спомнување на градот Радеберг.
*  Првото официјално спомнување на градот Акен (Елба).
*  Првото официјално спомнување на градот Вијана.
* Сава Немањиќ ја осамостоил српската црква на ранг на архиепископија.

## Наводи

Категорија:13 век