Рушник

десно|мини|Рушник - украинска везена и ткаена ритуална ткаенина. Перејаслав, Украина.
**Рушник** (, ; ; ) е декоративна и ритуална ткаенина. Изработена од лен или памук, таа обично претставува ткаени или везени дизајни, симболи и криптограми од античкиот свет. Тие се користеле во светите источнословенски ритуали, религиозни служби и церемонијални настани како свадби и погреби. Секој регион има свои дизајни и шари со тајно значење, пренесувани од генерација на генерација и проучувани од етнографи.

Во етнографските музеи има многу колекции на рушници. Во Украина, Музејот Рушници се наоѓа во Перејаслав, Украина, како дел од Музејот на народна архитектура и начин на живот на Централна Наднепрјаншчина. Колекција на руски рушници има во музејот Ермитаж.

## Значење
[лево|мини|213x213пкс|[Белгородска Област|Белгородски рушници, Централна Русија]]
Правоаголната форма на ткаенината означува животно патување, а орнаментите ја доловуваат културната меморија на предците на регионот. Се користи или лен или коноп. Чинот на предење конец и процесот на ткаење лен отелотворуваат духовна моќ што датира од древното божество Мокош, кое често е претставено во везот. Иглата има своја енергија, идеја слична на акупунктурата, а бојата на конецот има свето значење. Црвената боја го претставува животот и е главната боја што се користи. Рушник му се дава на бебето при раѓање, го следи лицето во текот на целиот живот и се користи на погребната служба по смртта.
[лево|мини|200x200пкс|Рушниците играат важна улога во Русија во [Православна црква|Источната православна црква. Порано било многу вообичаено иконите да се украсуваат со Рушници, оваа традиција е сè уште вообичаена.]]

## Употреба
[мини|''Рушник'' шаблон на [Знаме на Белорусија|знамето на Белорусија]]
Рушникот има многу намени. Најосновниот рушник колоквијално се нарекува *утиралник* или бришач и служи како крпа. Утиралникот или нема дизајни на него или има многу тесни ленти на рабовите. За разлика од тоа, *набожник* е многу украсен рушник составен од вез и чипка. *Набожниците*, наречени и *набразници* или *накутници,* се користат за украсување на икони и агли со икони во домовите.

## Свадбени рушници и мотиви
десно|мини|200x200пкс|Рушник
Бојата игра многу важна симболична улога во традиционалниот словенски вез. Црвената е боја на животот, сонцето, плодноста и здравјето. Поголемиот дел од рушниците се извезени со црвени конци. Самиот збор „црвена“ значи „убава“ и „прекрасна“ на староруски и рутенски јазик: црвена девојка, црвено сонце или црвена пролет. Фразата *Краснаја девица* на староруски јазик, на пример, е стар идиоматски израз што значи убава девојка, зборот *Краснаја* на руски јазик се преведува и како црвена. Дизајнот во облик на дијамант на рушникот е древен земјоделски симбол, што значи посеано поле или сонце и ја изразува идејата за плодност и заштита од зло. Патките, во центарот на рушникот, го означуваат елементот на животворната вода. Во свадбениот фолклор, патка и змеј симболизираат невеста и младоженец, со други зборови, пар патки е симбол на семејниот живот. Друг вообичаен симбол на рушниците се птиците.

За време на свадбената церемонија, невестата и младоженецот стојат на Рушник наречен *пидножник,* што значи пешкир за стапнување. Она што се случува со пидножникот е тоа што невестата го влече пешкирот зад себе, а нејзините деверуши ја следат. Традицијата покажува дека кога деверушите го следат пидножникот, тие го следат патот на невестата и веројатно ќе се венчаат.

## Етимологија
Зборовите со заедничката наставка „-ник“ („-ник“), кои означуваат именки-застапници, укажуваат на општа поврзаност на новиот збор со основниот збор.

* Рушник: од *рука*, рака
* На-: префикс што значи „на“, т.е. предметот треба да се стави врз нешто
** Набожник: од *Бох*, Бог
** Наображник: од *образ*, буквално „слика“, што значи „Божја слика“, т.е. икона
** Накутник: од *кут*, агол, што значи аголот каде што е закачена икона (според источнословенските традиции).
* Пидножник: од *пид (=*под) и *нохи* (=стапала)

## Поврзано

* Рушничок

* Белочиски вез
* Палестински традиционални носии

## Наводи


## Надворешни врски

* Virtual Guide to Belarus - Belarusian Rushniks
Категорија:Национални симболи на Белорусија
Категорија:Везење
Категорија:Текстилна уметност
Категорија:Свештени предмети
Категорија:Словенска култура
Категорија:Руски ракотворби