open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Охридско грунче

**Охридско мало грунче** () (Karaman, 1924)   е вид риба зракоперка, од семејството крапови. Го има во Албанија и Македонија. Неговите природни живеалишта се реки и слатководни езера. Загрозена е поради загуба на живеалиштата.

## Опис и распространетост
Охридското мало грунче е најмалиот претставник на автохтоната рибна популација во Охридско Езеро. Телото е издолжено, долго 5-6 см. Устата е мала, поставена косо речиси под агол од 45 степени. Долната вилица е подолга од горната и е исфрлена нанапред. Има голем број на многу ситни лушпи. Телото на горната страна е темно обоено, додека стомачната е посветла.

## Основни биолошки одлики
Екологијата на овој вид мне е доволно проучена. Се мрести во пролетно летниот период од месец мај до месец јуни.

## Значење
Охридското мало грунче нема стопанско значење нити за стопански ниту за рекреативен риболов. Има големо значење и тоа во областа на еволуцијата и зоогеографијата на рибите на Балкански Полуостров.

## Наводи

Категорија:Видови без доволно податоци според МСЗП
Категорија:Риби во Охридско Езеро
Категорија:Таксони именувани од Станко Караман
Цветелина Јанева

**Цветелина Јанева** (, ) — бугарска поп-фолк пејачка.

## Дискографија

### Албуми
* На първо място (2010)
* Дъщеря на песента (2012)
*  Мога пак (2012)

### Спотови

### Тв верзии

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Бугарски поп-фолк пејачи
Категорија:Живи луѓе
Офелија (месечина)

**Офелија** — месечина на Уран. Откриена е од сликите направени од *Војаџер 2* на 20 јануари 1986 година и му е дадена привремената ознака **S/1986&nbsp;U&nbsp;8**. Не била видена сè додека вселенскиот телескоп Хабл ја фотографирал во 2003 година. Офелија била именувана по ќерката на Полониј, Офелија, во претставата *[[Хамлет|Хамлет на]]* Вилијам Шекспир. Назначена е како **Уран&nbsp;VII**.

Освен неговата орбита, со полупречник од 21&nbsp;км и геометриско албедо од 0,08 буквално ништо не се знае за неа. На сликите на Војаџер 2, Офелија се појавува како издолжен објект, а главната оска е насочена кон Уран. Односот на оските на сфероидот на пролатот на Офелија е 0,7 ± 0,3.

Офелија делува како надворешна пастирска месечина за прстенот на Уран. Орбитата на Офелија е во полупречникот на синхроната орбита на Уран, и затоа полека се распаѓа поради плимните сили.

## Поврзано
* Уранови месечини

## Наводи
**Објаснувачки забелешки**
**Цитати**

## Надворешни врски
* Профил на Офелија од истражување на Сончевиот Систем на НАСА
* Познати месечини на Уран  (од Скот С. Шепард)

Категорија:Астрономски тела откриени во 1986 година
Категорија:Уранови месечини
Категорија:CS1-одржување: ref=harv
Киро Давидовски

**Киро Давидовски** е истакнат македонски обоист. Роден е во Куманово, 24 декември 1932, а починал во Скопје, 2003 година. Еден од првите музичари во Македонија со факултетска диплома за дувачки инструменти. Дополнително се усовршувал на Академијата „Санта Чечилија” во Рим. Бил прв обоист на Македонската филхармонија и развил богата концертна активност во земјава и во странство. Настапувал во многу земји во светот, меѓу кои и во: САД, Германија, Франција, Шпанија, Мексико и др. Имал извонредно голем репертоар во кој влегува огромен дел од литературата за обоа. Дал значајна поддршка и за развој на македонското музичко творештво. Основач е на Катедрата за дувачки инструменти на ФМУ.

Категорија:Македонски обоисти
Киро Божиновски

**Киро Божиновски** е истакнат македонски флејтист. Роден е во Прилеп, 2 ноември 1933, а починал во Скопје 30 октомври 2006. Со музичко образование се здобива во Средното музичко училиште во Скопје и кај Ј. Срејовиќ, во Белград. Долгогодишен прв флејтист на Операта и Балетот на МНТ и прв флејтист на Македонската филхармонија. Како солист настапува на домашниот концертен подиум, во центрите на поранешната СФРЈ и во странство. Божиновски е еден од најистакнатите македонски инструментални уметници, во чиј репертоар се вклучени најзначајните дела од литературата за флејта, како и повеќе остварувања од домашните автори. Член на Скопскиот дувачки квинтет и соработник на Ансамблот за современа музика „Света Софија”.

## Наводи

Категорија:Македонски флејтисти
Титанија (месечина)

**Титанија** – најголема месечина на Уран. Кружи околу Уран на оддалеченост од околу 436.270 км. Полупречникот ѝ изнесува 788,9 км, а масата 3,49×10 кг. Титанија е многу слична на Ариел, иако е поголема.

Ја открил Вилијам Хершел, во 1787 година. Војаџер 2 (1986) е единственото летало кое ја посетило Титанија. Површината на Титанија е полна со кратери и кањони, а видливи се и неколку големи базени (многу големи кратери). Како и кај Ариел, долините, долги со стотици километри, меѓусебно се сечат .

## Поврзано
* Уранови месечини

## Наводи

## Белешки

## Надворешни врски

* 
* NASA archive of publicly released Titania images
* 
* 
* Titania page (including labelled maps of Titania) at *Views of the Solar System*
* Titania nomenclature from the USGS Planetary Nomenclature web site

Категорија:Уранови месечини
Категорија:Астрономски тела откриени во 1787 година
Категорија:Неправилни месечини
Категорија:Откритија на Вилијам Хершел
Ловро Матачиќ

мини|250п
мини|250п
**Ловро Матачиќ** е истакнат диригент во Македонија. Роден е 14 февруари 1899, Загреб а починал на 7 јули 1985. Иако без формална академска диплома, студирал музика на Виенскиот конзерваториум), со својот огромен талент и ерудиција се вбројува меѓу врвните европски и светски диригенти. Првите контакти со музиката ги доживува како член на хорот на Виенските деца. Диригентската кариера ја започнува во 1919 г. во Осиечката опера. Потоа следуваат ангажмани во оперските куќи во Нови Сад, Љубљана, Белград, Загреб, Рига и стигнува до диригентскиот пулт на врвните светски оркестри: Дрезденската државна капела, Берлинската и Виенската филхармонија, Токискиот симфониски оркестар. Бил чест гостин на големите оперски куќи во Европа и Америка. На својот богат и разновиден репертоар имал огромен број оперски и симфониски дела од сите епохи во музиката, почнувајќи од Монтеверди и завршувајќи со Вагнер, Брукнер и Штраус, не запоставувајќи го притоа и творештвото на словенските композитори – Сметана, Јаначек, Чајковски, Зајц, Барановиќ и др. Особено голема и значајна е неговата улога во професионалното оформување и воспитување на кадрите – солисти хористи, оркестранти на младата македонска опера. Со своето работење во Операта на МНТ (1948–1952) како режисер и диригент (Грабнување од сарајот, Боеми, Волшебната флејта, Кармен, Евгениј Онегин, Никола шубиќ–Зрински) и со огромните заслуги за нејзиниот развој со право може да се смета како духовен татко на Македонската опера. Се занимавал и со композиторска дејност.

Категорија:Македонски диригенти
Категорија:Родени во 1899 година
Категорија:Починати во 1985 година
Розалинда (месечина)

**Розалинда** — внатрешна месечина на Уран. Откриен бил од сликите направени од *Војаџер 2* на 13 јануари 1986 година и му била дадена привремената ознака **S/1986&nbsp;U&nbsp;4.** Името го добила по ќерката на протераниот војвода во претставата Вилијам Шекспир, како „*[[Како што милувате]]“*. Назначен е и како **Уран&nbsp;XIII**.

Розалинда спаѓа во портиската група на месечини, во која се и Бјанка, Кресида, Дездемона, Порција, Јулија, Купидон, Белинда и Пердита. Овие месечини имаат слични орбити и фотометриски својства. Освен неговата орбита, полупречник од 36 км и геометриско албедо од 0,08 практично ништо не се знае за Розалинда.

На сликите на Војаџер 2, Розалинда се појавува како скоро сферичен објект. Односот на оските на сфероидот на пролатот на Розалинда е 0,8-1,0. Неговата површина е со сива боја.

Розалинда е многу близу до орбитална резонанса од 3:5 со Корделија.

## Поврзано

* Уранови месечени

## Наводи
**Објаснувачки забелешки****Цитати**

## Надворешни врски

* Профил на Розалинда според истражувањето на Сончевиот Систем на НАСА
* Познати месечини на Уран  (од Скот С. Шепард)

Категорија:Астрономски тела откриени во 1986 година
Категорија:Уранови месечини
Категорија:CS1-одржување: ref=harv
Томче Грнчаровски

**Томче Грнчаровски** е роден во Тетово, 17 октомври 1923, а починал во Скопје, 6 јули 1960) – оперски певец, тенор. Пеење учел кај Н. Кунели во Скопје и во Загреб. Тој е учесник во НОБ. Во 1947 г. станува член на Операта на МНТ, како еден од нејзините основачи. Дебитира во 1948 г. како Бепо во операта „Палјачи“. Поради болест, во 1955 се повлекува од јавниот музички живот. Во својата кратка оперска кариера од 1948 до 1952, под уметничкото раководство на диригентската палка на Ловро Матачиќ и диригентите Тодор Скаловски и Трајко Прокопиев, остварил повеќе главни улоги: Алфред Жермон (Травијата), Белмонте (Грабнување од Сарајот), Војводата од Мантова (Риголето), Пинкертон (Мадам Батерфлај), Родолфо (Боеми), Тамино (Волшебната флејта), Ловро (Никола шубиќ – Зрински). Бил извонредно музикален, а поседувал пријатен и топол лирски глас, податливо мек и распеан.

Категорија:Македонски оперски пејачи
Крст (Усје)

**Крст** — археолошко наоѓалиште во скопското село Усје, Општина Кисела Вода, на периферијата на градот Скопје. Претставува депо на средновековни монети. Во непосредната близина на селската црква „Св. Атанас“ во куќата на Љ.&nbsp;Тодоровски, при копањето на подрумски простории е пронајдено депо на сребрени средновековни монети кое содржи 96 примероци (86 српски од Урош I (1243–1276) и 12 венецијански од XIV век) и две масивни сребрени обетки со три јаготки.

Наодот се чува во Музејот на Град Скопје.

## Поврзано
* Црква Св. Атанас — осамен наод во Усје од римско време
* Список на археолошки наоѓалишта во Скопје

## Наводи
Црква Св. Атанас (Усје)

**Црква Св. Атанас** — осамен наод од римското време во скопското село Усје, Општина Кисела Вода, на периферијата на градот Скопје. Наодот е во облик на надгробна база од бел мермер и со латински натпис, која до 1954 г. се користела во старата селска црква „Св. Атанас“ како чесна трпеза, пред нејзиното обновување во денешниот објект. Не се знае од каде потекнува ниту кога е однесена од црквата.

Наодот се чува во Куршумли-ан во Скопје, каде е сместен лапидариумот на Музејот на Македонија.

## Поврзано
* Крст — депо на средновековни монети откриено недалеку од црквата
* Список на археолошки наоѓалишта во Скопје

## Наводи
Гологузица (археолошко наоѓалиште)

**Гологузица** — археолошко наоѓалиште во атарот на скопската населба Даме Груев, Македонија.

Претставува осамен наод од римско време. Во 1992 година во дворот на Коста Блажевски на улица „Шар Планина“ бр. 83, при копањето за водоводна инсталација е откриен гроб од типот „етажни“ со кремиран покојник.

## Поврзано
* Даме Груев; и
* Список на археолошки наоѓалишта во Скопско.

## Наводи
Црква „Св. Димитриј“ - Страцин

**Свети Димитриј** — главна селска црква во селото Страцин.

## Местоположба
Храмот е сместен на возвишение во северниот дел од селото, коешто му дава доминантна положба.

## Историја
Црквата била изградена во 1847 година.

## Архитектура
Градбата на црквата претставува трикорабна базилика со калкански покрив и три скриени апсиди под него. Апсида на источната страна има полукружен облик и е благо истакната. Кон западната страна е доградена отворена припрата. Главниот влез се наоѓа на западната страна, а црквата има и спореден влез на јужната страна. Во припратата, непосредно на левата страна од главниот влез, има камен гробен споменик.

Во дворот на црквата се сместени камбанаријата, помошен објект и трпезаријата. Камбанаријата е дело на Стојан Рачков од Горно Броди, Серско.

## Фрескопис
Фреските во црквата се изработени во периодот 1884-1885 година од мијачкиот мајстор Аврам Дичов.

## Галерија
;Надворешност

Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Страцин 12.jpg|Влезната порта од дворот на црквата
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Страцин.jpg|Дворот на црквата
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Страцин 2.jpg|Западната страна на црквата
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Страцин 3.jpg|Главниот влез
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Страцин 5.jpg|Споредниот влез
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Страцин 4.jpg|Припратата
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Страцин 9.jpg|Гробен споменик во припратата
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Страцин 10.jpg|Апсидата
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Страцин 13.jpg|Поглед на црквата од далечина


;Фрески

Податотека:Freska od Sv. Dimitrij vo Stracin.jpg|Фреска на Јован Претеча
Податотека:Freska od Sv. Dimitrij vo Stracin 1.jpg|Фреска на Богородица со Исус


;Објекти во дворот

Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Страцин 8.jpg|Камбанаријата
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Страцин 6.jpg|Помошниот објект
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Страцин 7.jpg|Трпезаријата


## Поврзано
* Страцин
* Кумановско-осоговска епархија
* Кумановско-кратовско архијерејско намесништво

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Страцин
Страцин
Категорија:Дела на Дебарската школа
Страхил Андреев

мини|десно|200п|Страхил Андреев
**Страхил Андреев** (Скопје, 1911 - Скопје, 1989) — македонски боксер кој е основоположник на боксот во Македонија.  Тој е и првиот меѓународен сојузен судија, претседател  на тренерската организација при Боксерскиот сојуз на Македонија, како и на комисијата за развој на боксот во Македонија.

## Животопис
Страхил Андреев е роден во скопското Пајко Маало. Татко му Коста бил бакалџија, но во 1924 година фатила криза, па заминал на печалба во Египет. Во 1927 година се зачленил во боксерскиот клуб „Олимпик“, којшто бил најпознат клуб во Александрија. Како аматер одбоксувал околу 80 мечеви до 1933 година и во тој период трипати бил првак на Египет во категоријата велтер (1930-1933). Поради завидните успеси продолжил да боксува професионално. Како претставник на Египет боксувал против Алжир, Тунис, Либија, Сирија и Грција. Во 1933 година добил повластица за професионален боксер под името „Стратис Андреевиќ“ со 23 победи и 4 нерешени резултати зад своето име. Во Македонија се вратил во 1947 година и на негова иницијатива биле основани првите боксерски клубови „Победа“ и „Вардар“.

## Кариера
Андреев имал добро изграден стил со беспрекорна техника и пет години бил првак на Египет во категоријата велтер. Боксувал против Сем Хаџис, Тери Але, Мохамед Фехми и други. Како тренер создал плејада врвни македонски боксери. Под неговото стручно раководство изникнале скоро сите истакнати македонски боксери и репрезентативци, од кои добар дел станале подоцна и истакнати судии и тренери. Негови ученици биле: Круме Николовски, Миле Андреевски Штука, Панче Леов, Томе Неделковски и други.

Самиот за својата кариера изјавил:

## Признанија
Андреев е носител на многубројни признанија, вклучително „Орден на трудот од трет ред“ (1959) и „Орден за заслуги за народ со сребрена ѕвезда“ (1961). На конференцијата на Боксерскиот сојуз на Југославија во 1979 година бил одликуван со признание за животно дело за особен придонес во развојот на боксот во Југославија. Добитник е и на наградата за животно дело на Боксерскиот сојуз на Југославија и е носител на златната значка на СОФК на Југославија од боксерските работници во Македонија.

## Користена литература
* 
* Nikitović, D. (1978). *Mate i Drugovi: Najveći uspesi jugoslovenskih boksera*. BIGZ.
* *30 години физичка култура и спорт во СР Македонија (1945-1975)*. Скопје, 1976.
* *МИ-АНОВА Енциклопедија општа и македонска*. Скопје, 2006.

Категорија:Македонски боксери
Категорија:Луѓе од Скопје
Мирко Божиќ

**Мирко Божиќ** ( Сињ, 21 септември 1919 - Загреб, 1 август 1995 година ) бил југословенски писател со хрватско потекло.

Студирал на Правниот факултет во Белград . За време на Втората светска војна, тој бил член на НОП . По војната, тој имал бројни позиции. Тој бил директор на Драмата во Хрватскиот народен театар во Загреб, потоа  бил уредник на весник „Културни радник“, „Литература“, „Књижевник“ и на неделникот „Телеграм“, а подоцна била намера на загребскиот ХНК и потпретседател на хрватскиот парламент . Најважниот дел од неговиот опус е *Трилогијата на Курланите* . Покрај романи, тој пишуваше и сценарија за филмови, ТВ драми и серии, како и радио драми.

## Награди

* Награда НИН 1955 година за романот *Неплашен*
* Награда Владимир Назор 1985 година за животна работа

## Користена литература

## Надворешни врски

* Биографија на мрежната страница на САНУ

Категорија:Луѓе од Сињ
Категорија:Хрватски писатели
Категорија:Југословенски писатели
Категорија:Починати во 1995 година
Категорија:Родени во 1919 година
Категорија:Добитници на НИН-овата награда
Елена Ставревска

**Елена Ставревска** ― македонска научничка за мир и истражувач. Таа е докторантка по политички науки (2017) и магистер по меѓународни односи и европски студии (2008) на Средноевропскиот универзитет (ЦЕУ) во Будимпешта.

Претходно работела како постдокторска соработничка на колеџ Бард Берлин (2017-2018), координаторка на пакет за работа и истражувачка на проектот, Култури на управување и решавање конфликти во Европа и Индија (2011-2013) и асистентka за настава на ЦЕУ (2010-2011). За време на нејзините докторски студии, таа била визитинг докторантка на Трудо Центарот за мир, конфликти и правда на Универзитетот во Торонто (2013) и Студиска програма за соработник по европска безбедност (2009-2010), координирана од Институтот за Европа во Берлин.

Како научничка за мир, таа ги истражува прашањата за родот, полот, меѓусебноста и политичката економија во повоените општества. Во моментов работи во Центарот за жени, мир и безбедност и како академска соработнича во Центарот за Латинска Америка и Карибите на Лондонската школа за економија и политички науки. Во текот на академската 2018-2019 година била гостинка-истражувачка на Институтот Крок за меѓународни мировни студии, Универзитет во Нотр Дам, каде работела на книгата со фокус на родовите одредби во мировните договори и начините на кои тие се преведуваат во закони и политики во обид да се решат неправдите и насилствата во минатото. Врз основа на етнографски истражувања и интервјуа со жени Роми во Босна и Херцеговина и домородни жени во Колумбија, книгата го потенцира влијанието на пресекот на тие „преводи“ и го унапредува концептот на интерсекциска правда во мировните процеси.

## Наводи

## Надворешни врски
* 

Категорија:Живи луѓе
Категорија:Македонски научници
Бадри Тејмурташ

десно|мини|Д-р Бадри Тејмурташ.
**Бадри Teymourtash** (1908-1995 нов кал. (1287-1374 хиџ. кал.)) наречена во Иран „Мајка на стоматологијата“. Таа била првата жена стоматолог во Иран.

Во 1965 година, таа и д-р Есмаел Сондузи ја основале Стоматолошката школа на Универзитетот „Машхад“.

Таа се пензионирала во 1989 година (1368 година х.к.), и починала во 1995 година. Таа била погребана во Светиот храм (Сахне Азади) во Машхад.

Библиотеката на Стоматолошкиот факултет на универзитетот „Машхад“ била преименувана во нејзина чест.

## Ран живот
Родена во влијателно иранско семејство во 1908 година во Машхад, таа била сестра на втората најмоќна политичка личност во Иран за време на раната династија Пахлави, Абдолхосеин Тејмурташ. Таа била испратена во Белгија кон крајот на 1920-тите и се запишала на Стоматолошката школа.

По завршувањето на Стоматолошката школа, се верува дека размислувала да се пресели во Белгиско Конго за да преземе хуманитарна работа. Како и да е, падот на Абдолхосеин Тејмурташ во 1932 година ја поттикнало да се врати во Иран каде заедно со сопругата и децата на Тејмурташ, таа издржала осум години домашен притвор и прогонство во далечните имоти на семејството во Хорасан. По абдикацијата на Реза Шах во 1941 година, во согласност со општа амнестија, сите политички затвореници биле ослободени, а Бадри Тејмурташ се преселила во Машхад каде што се занимавала со стоматологија.

## Поврзано

* Абдолхосеин Тејмурташ
* Иран Тејмурташ

## Наводи


## Надворешни врски

* Факултет за стоматологија Машхад

Категорија:Починати во 1989 година
Категорија:Родени во 1908 година
Цаи Ах-хсин

мини|Цаи во 1934 година

**Цаи Ах-хсин** (1899–1990) била прва лекарка на колонијалниот Тајван.

Завршила на Токискиот медицински колеџ за жени во 1921 година, а потоа стажирала во болницата Таихоку во Тајван. Во 1924 година, Цаи се венчала со активистот за независност на Тајван, Пенг Хуа-јинг. Таа основала своја болница во Тајџунг во 1925 година. Создала семинар за обука на акушерки за акушерство, што бил дел од нејзината болница. Сепак, таа морала да го прекине семинарот во 1938 година, бидејќи Јапонците, кои ја нападнале северна Кина во 1937 година, дошле на нејзиниот семинар и принудиле некои од студентите да работат за нив како медицински сестри на фронтот.

Сериската драма „*Wave Washing Sands*“ за нејзиниот живот ја освоила најдобрата сериска драма на доделувањето на наградите Златни Ѕвона во 2005 година.

## Наводи

Категорија:Починати во 1990 година
Категорија:Родени во 1899 година
Категорија:Статии со текст на традиционален кинески
Категорија:Тајвански лекари
Даниела Рангелова

**Даниела Рангелова** (р.  во ) — македонски политиколог и поранешен пратеник во Собранието на Македонија од страна на ВМРО-ДПМНЕ.

## Животопис

Даниела Рангелова дипломирала на Правниот факултет во Скопје.

## Наводи

Категорија:Живи луѓе
Категорија:Правници од Велес
Категорија:Македонски политиколози
Категорија:Апсолвенти на Правниот факултет „Јустинијан I“ - Скопје
Огњанка Поповска-Станковиќ

**Огњанка Поповска-Станковиќ** (р. 1926 во ) — македонски биолог и истражувач од областа на лимнологијата и потамологијата.

## Животопис

Родена е во 1926 година во Куманово. Основното образование го завршила во родното место, а додека пак гимназиско образование завршила во Скопје. Се запишала на Филозофскиот факултет (група биологија) и студиите ги завршила во 1952 година.

Станковиќ работела како наставник односно професор по биологија во периодот 1950-1953 година. Во 1960 година го стекнува звањето виш стручен соработник и е вработена во Заводот за рибарство во Скопје. Докторската дисертација ја одбранила во 1965 година, а додека пак во 1971 година е избрана во виш научен соработник, а во 1977 во виш научен советник.

Од 1977 до 1983 година е директорка на Природонаучниот музеј во Скопје, а потоа заминува во пензија.

Објавила педесетина научни трудови од областа на лимнологијата и потамологијата.

## Наводи

Категорија:Македонски биолози
Категорија:Лимнолози
Љубица Славеска

**Љубица Славеска** (моминско: **Борисова**; р.  во ) — македонски фармацевт и универзитетска професорка на Фармацевтскиот факултет во Скопје, раководителка на катедрата за броматологија.

## Животопис

Нејзиното главно поле на истражување ја насочува да стане раководителка на катедрата по броматологија на самиот факултет. Претходно била вработена исто така во Републичкиот Завод за здравствена заштита на Одделот за контрола на прехранбените производи.

## Наводи

Категорија:Луѓе од Прилеп
Категорија:Македонски фармацевти
Категорија:Македонски универзитетски професори
Биљана Настеска

**Биљана Настеска** (р.  во ) — македонски психијатар и поранешен пратеник во Собранието на Македонија од страна на СДСМ.

## Животопис

Биљана е дипломирана на Медицинскиот Факултет во Скопје и е специјалист по психијатрија.

## Наводи

Категорија:Македонски психијатри
Категорија:Родени во 1959 година
Категорија:Живи луѓе
Вимла Суд

**Вимла Суд** (родена во 1922 година) е првата жена што станала стоматолог во Индија. Дипломирала на Универзитетот во Пенџаб во 1944 година.

## Образование
Суд била единствената жена од 30 студенти на нејзиниот час на Стоматолошкиот колеџ ДеМонтморенси во Лахоре. Таа дипломирала на Универзитетот во Пенџаб во 1944 година. Нејзиното семејство било лекари и ја охрабрувале да стане стоматолог. Таа се преселила во Њујорк на пракса и патувала низ Соединетите Држави, завршувајќи магистер по детска стоматологија во 1955 година на Универзитетот во Минесота. По поделбата на колонијата Индија, Суд се преселила во Чандигар.

## Кариера
Суд работела во болницата во Велингдон (сега Рам Манохар Лохија), каде со болничарско комбе ги посетувала селата. Подоцна се приклучила на Институтот за постдипломско медицинско образование и истражување Џавахарлал.

Во ноември 2016 година таа организирала Церемонија на бел мантил за студенти за стоматолошки колеџи кои се заколнале на својата професионална заклетва.

## Признание и награди
Д-р Суд била признаена од Индиското стоматолошко здружение како почитуван виш работник, таа била почестена од ИДА Чандигар на денот на наставниците, 5 септември 2020 година 

## Наводи


Категорија:Апсолвенти на Минесотскиот универзитет
Категорија:Родени во 1922 година
Категорија:Починати во 2021 година
Маслина Грнчарова-Иванова

мини|200п|Маслина Грнчарова

**Маслина Грнчарова-Иванова** (1874, во Загоричани, Костурско — 1958 во Криводол, НР Бугарија) — македонска учителка и деец на ТМОРО.

## Животопис

Маслина е родена во 1874 година во костурското село Загоричани, денес во егејскиот дел на Македонија. Татко ѝ се викал Иван, а нејзиниот брат Вангел.

Ја завршила Солунската женска гимназија. По завршувањето на гимназијата таа почнала да учителствува во егзархиското училиште во Демотика (Тракија), каде во 1895 година станала член на ТМОРО. Потоа била учителка во Сорович и Зеленич и истовремено вршела курирски должности за организацијата.

Заедно со учителката Елена Минасова го извезла знамето на Д’мбенската чета на ТМОРО. Во 1901 година, таа се вратила на кратко во родното село каде имала средба со Гоце Делчев. Поради членството во ТМОРО, била уапсена заедно со Манол Розов, Лазар Поп-Трајков и Павел Христов и осудена, а казната ја издржувала во затворот во Корча (Албанија).

По излегувањето од затвор, била секретар на Централната комисија на ТМОРО и член на Костурскиот окружен комитет на ТМОРО.

Маслина го шие и на 2 август 1903 година, качена на коњ, го развива знамето на нејзиниот командант Манол Ризов во Загоричани. Со посебна храброст се истакнала при ослободувањето на Невеска. По повторното апсење во август 1903 година Маслина Грнчарова била амнестирана и се вратила во родното село.

По Балканските војни емигрирала во Бугарија (1913), каде учителствувала во селото Пастух.

Во 1928 година, на вториот редовен конгрес на Македонскиот женски сојуз, Грнчарова влегла во раководното тело на организацијата како соработничка.

Маслина Иванова Грнчарова никогаш повеќе не го видела својот роден крај слободен. Таа умира во 1958 година во Криводол, Бугарија. Зад себе остава кратки спомени за револуционерното движење, во кое вели: „...мојата активност беше во служба на оние што носеа пушки. Ги пречекувавме четите, носевме леб, за избеганите од Иванчовата афера ангиравме куќи - да се сокријат од напади. Мојата активност, кога бев слободна, беше за други, а не за мене ... Пред Илинден, јас станав централна врска помеѓу војводите и реонските началници. Останав така и потоа во целиот наш Костурсски реон ...“.

## Наводи

Категорија:Македонски револуционери
Категорија:Дејци на ВМОРО
Категорија:Родени во 1874 година
Категорија:Починати во 1958 година
Категорија:Луѓе од Загоричани
Категорија:Македонски општественици
Категорија:Учесници во Илинденското востание
Категорија:Починати во Криводол
Сехадет Доко

**Сехадет Доко** (моминско: **Мекули**;  во  —  во ) — македонска лекарка, која била прва Албанка што станала лекар во Југославија.

## Животопис

Дипломирала во првата генерација на Медицинскиот факултет во Скопје (1947 – јануари 1954). Како студент била демонстратор по наставните предмети Анатомија и Патофизиологија и соработник на Институтот за судска медицина во Скопје. Првин се вработила во приштинската болница, а потоа специјализирала гинекологија и акушерство во Белград (1960). По враќањето, таа била шеф на Одделението за гинекологија во Градскиот диспанзер, а при отворањето на Приштинскиот универзитет, таа била избрана за професор на тамошниот Медицински факултет. Била директор на Клиниката за гинекологија во Приштина (1972-1981) и докторирала на тема „*Токсоплазмата кај жената во фертилната возраст во САП Косово*“ (Белград, 1974). Основоположник е на списанието „*Праксис медика*“. Учествувала на повеќе научни собири во земјата и во странство и има објавено над 30 научни трудови. Форумот на жените на Косово ја прогласил за водечка интелектуалка на Косово (1997).

## Наводи

Категорија:Македонски лекари
Категорија:Македонски Албанци
Категорија:Македонски универзитетски професори
Категорија:Косовски лекари
Категорија:Косовски Албанци
Категорија:Косовски универзитетски професори
Категорија:Југословенски лекари
Категорија:Југословенски Албанци
Категорија:Југословенски универзитетски професори
Категорија:Апсолвенти на Медицинскиот факултет - Скопје
Категорија:Магистри на Белградскиот универзитет
Категорија:Доктори на Белградскиот универзитет
Цвета Толевска

**Цвета Толевска** ( во Љубојно — 2017 во ) — македонска лекарка, радиотерапевт-онколог и универзитетски професор на Медицинскиот факултет при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје.

## Животопис

Родена е на 29 мај 1945 година во селото Љубојно, Преспа. Основно училиште и гимназија завршила во Битола. Во 1964 година се запишала на Медицинскиот факултет во Скопје, а дипломирала во 1970 година.

Во 1972 година се вработила на Институтот за радиотерапија и онкологија, при Медицинскиот факултет во Скопје. Во 1982 година е избрана за асистент на Медицинскиот факултет.

Во 1984 година била на едногодишно стручно усовршување во болница во Детроит, САД.

Во текот на својата работа Цвета Толевска учествувала со свои трудови на повеќе научни и стручни конгреси, симпозиуми и интерсекциски состаноци на просторот на некогашна Југославија и Македонија, како и на повеќе европски и светски конгреси.

Во септември 1992 година била избрана за научен соработник по предметот онкологија со радиотерапија, во мај 1995 година за доцент, во октомври 1997 година за вонреден професор, а во 2002 година била избрана за редовен професор по предметот онкологија со радиотерапија. Бројните стручни и научни публикации, како и докторската дисертација на Цвета Толевска претставуваат научен придонес во областа на радиотерапијата и хемотерапијата на злоќудните заболувања во нашата земја.

Проф. д-р Цвета Толевска е соавтор на учебникот „Радиотераписка онкологија“ издадена во 2002 година како заеднички труд на наставниот кадар при катедрата по онкологија со радиотерапија, а има публикувано и бројни стручни и научни трудови.

## Наводи

Категорија:Македонски лекари
Категорија:Македонски онколози
Категорија:Македонски универзитетски професори
Категорија:Љубојно
Ели Јаковска

**Ели Јаковска** (р.  во Пробиштип) — македонска фудбалерка, која игра за Конак Беледијеспор во Истанбул, Турција.

## Кариера
### Клупска

Во 2015 година, Јаковска играла за ЖФК Драгон 2014. Таа учествувала во квалификацискиот циклус за жени во Лигата на шампионите на УЕФА 2015–16 - натпревари од групата 2 за ЖФК Драгон 2014. Во 2017 година, таа била капитен на ЖФК Истатов 2015 и го освоила Купот на Македонија.

Потоа се преместила во Турција и потпишала со клубот Бешикташ од Истанбул, на 9 ноември 2017 година. Таа го напуштила клубот откако се појавила на шест натпревари и постигнала три гола. Во Првата женска фудбалска лига на Турција во периодот 2019-2020 година, таа се приклучила на клубот Конак Беледијеспор од Измир.

### Меѓународна

Јаковска била член на македонските селекции до 17 и до 19 години; таа моментално игра за македонската репрезентација.

## Надворешни врски
* 

Категорија:Родени во 1995 година
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Фудбалери од Пробиштип
Ратка Куљан-Зографска

**Ратка Куљан-Зографска** (р.  во ) — македонска докторка и поранешен пратеник во Собранието на Македонија од страна на СДСМ.

## Животопис

Дипломирала на Медицинскиот Факултет во Скопје и работела како гинеколог-акушер. Била директорка на Гинеколошко-акушерската болница „Чаир“ во Скопје. До 2006 година била секретар во Министерството за здравство. По политичката кариера живее и работи во Скопје.

Член е на Социјалдемократскиот сојуз на Македонија.

## Наводи

Категорија:Македонски лекари
Категорија:Македонски пратеници
Категорија:Родени во 1951 година
Категорија:Живи луѓе
Патриша Голдман-Ракиш

**Патриша Голдман-Ракиш** (моминско **Шоер**,;  ― ) ― американски професор по невронаука, неврологија, психијатрија и психологија на Факултетот за медицина при Универзитетот Јејл. Таа била пионер во мултидисциплинарно истражување на префронталниот кортекс и работната меморија.

## Истражување

Голдман-Ракиш била првата што ги открила и опишала колата на префронталниот кортекс и нивниот однос со работната меморија. Претходно, научниците сметале дека повисоките когнитивни функции на префронталниот кортекс се надвор од опсегот на научните истражувања. Истражувањето на Голдман-Ракиш покажало дека методите што се користат за проучување на сетилните кортекси може да се прилагодат на префронталните кортикални области од највисок ред, откривајќи ја основата на колото за поголема когнитивна функција. Поради Голдман-Ракиш, научниците почнале подобро да ја разбираат невробиолошката основа на повисоката когнитивна функција и на нарушувањата како што се шизофренија, Алцхајмерова болест, нарушување на хиперактивност со дефицит на внимание (АДХД), церебрална парализа, Паркинсонова болест и деменција . Таа користела мултидисциплинарен пристап, применувајќи биохемиски, електрофизиолошки, фармаколошки, анатомски и бихевиорални техники за да ја проучи работната меморија. Таа е пионер во првите студии за влијанието на допамин врз функцијата на префронталниот кортекс, истражување кое е клучно за нашето разбирање за шизофренија, АДХД и Паркинсонова болест.

Таа употребувала снимање со микроелектрода во своето истражување и го оспорила традиционалниот поим дека меморијата не е контролирана во фронталниот лобус; таа покажала дека работната меморија е одвоена од долгорочната меморија.

## Наводи

Категорија:Членови на Американската академија на уметностите и науките
Категорија:Членови на Националната академија на науките на САД
Категорија:Апсолвенти на Калифорнискиот универзитет (Лос Анџелес)
Категорија:Луѓе од Сејлем (Масачусетс)
Категорија:Починати во 2003 година
Категорија:Родени во 1937 година
Категорија:Американски невронаучници
Маргарет Каро

**Маргарет Каро** (родена во Ричмонд, Нелсон, 17 декември 1848 година; починала на 19 мај 1938 година) била стоматолог од Нов Зеланд, социјален реформатор, предавач и писател. Во 1881 година таа била првата жена што била запишана во Регистарот на стоматолози на Нов Зеланд.

Таа се придружила на Адвентистичката црква на Седмиот ден во 1888 година откако одела на евангелистички состаноци одржани од Артур Даниелс.

## Наводи

Категорија:Починати во 1938 година
Категорија:Родени во 1848 година
Радмила Ставриќ - Хрисохо

**Радмила Ставриќ-Хрисохо** (моминско: **Крстова**;  во  —  во ) — македонски биохемичар и универзитетски професор на Медицинскиот факултет во Скопје.

Таа била првиот специјалист по медицинска биохемија во Македонија.

## Животопис

Има дипломирано хемија на Природно Математичкиот Факултет во Скопје во 1953 година, а како специјалист по медицинска биохемија станала во 1961 година. Во 1965 година ја одбранила докторската дисертација „*Kвантитативното одредување на јодните споеви во крвта*“ на ПМФ и таа првата жена која се стекнала со докторска титула од областа на хемијата во Македонија. Своето усовршување во медицинската кариера го продолжува во Загреб и Белград, како и во Англија, Австрија и Данска.

Ставриќ-Хрисохо ја има основано Лабораторијата при Интерната клиника и станала шефица на истата во 1957 година. Станала директор на Институтот за клиничка биохемија со самото создавање во 1975 година. По нејзиното вработување, во биохемиската лабораторија биле воведени нови методи и анализи кои имале за цел потполно да ги задоволат барањата на сите образувани клинички одделенија на Интерната клиника.

Ставриќ-Хрисохо вовела и примена на современи анализи и методи во клиничката медицина и постојано семинарско образование. Има раководено со многу истражувачки проекти и публикувала над 80 трудови.

Ставриќ-Хрисохо исто така вршела и настава на Катедрата по биохемија на Медицинскиот факултет во Скопје, како редовен професор (почнувајќи од 1986 година).

Ставриќ-Хрисохо била избрана за прв претседател на Здружението на медицинските биохемичари на Македонија во 1990 година, и била на чело на истото до 1992 година.

## Признанија

На 7 април 2020 година, по повод Светскиот ден на здравјето, Македонското лекарско друштво (МЛД) ѝ ја доделила Повелбата „Трифун Пановски“.

## Наводи

Категорија:Луѓе од Скопје
Категорија:Македонски биохемичари
Категорија:Македонски универзитетски професори
Категорија:Македонски публицисти
Категорија:Југословенски биохемичари
Категорија:Југословенски универзитетски професори
Категорија:Југословенски публицисти
Категорија:Професори на Природно-математичкиот факултет - Скопје
Категорија:Апсолвенти на Природно-математичкиот факултет - Скопје
Категорија:Магистри на Природно-математичкиот факултет - Скопје
Категорија:Доктори на Природно-математичкиот факултет - Скопје
Категорија:Луѓе со потекло од Битола
Кејт Џефри

**Катрин Џејн Џефри** (; р. ) — невронаучник од Нов Зеланд. Таа е професор по бехавиорална невронаука на Универзитетскиот колеџ во Лондон. Таа проучува како мозокот кодира тридимензионален простор и која е неговата улога во навигацијата.

## Истражување

Џефри е особено заинтересирана за полето на претставување на 3Д просторот во рамките на хипокампусот во нашиот мозок.

## Почести

Џефри е член на Кралското друштво за биологија и соработник на Кралскиот институт за навигација. Таа е исто така потпретседател на Кралскиот институт за навигација.

## Наводи

Категорија:Живи луѓе
Категорија:Родени во 1962 година
Категорија:Невронаука
Категорија:Жени научници во XX век
Марлин Берман

**Марлин Берман** (; р. ) — професор по психологија на Универзитетот Карнеги Мелон. Таа е специјалист во когнитивна невронаука на визуелната перцепција, со специфичен фокус на препознавање на предмети.

Главниот пристап што го користи во своето истражување е да го проучи однесувањето на возрасните луѓе кои претрпеле оштетување на мозокот (обично како последица на мозочен удар или повреда на главата), што селективно влијае на нивната способност да ги спроведат овие процеси. Берман, исто така, спроведува студии за рехабилитација на субјекти со повреди на мозокот со цел да ги третира опсервираните дефицити, што исто така ги расветлува механизмите што лежат во основата на визуелната когниција.

## Наводи

Категорија:Луѓе од Јоханесбург
Категорија:Членови на Националната академија на науките на САД
Категорија:Американски невронаучници
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Родени во 1959 година
Станка Анастасова

**Станка Анастасова** (р.  во ) — македонска лекарка и поранешен пратеник во Собранието на Македонија од страна на СДСМ.

## Животопис

Станка е дипломирана на Медицинскиот Факултет во Скопје.

## Наводи

Категорија:Македонски лекари
Категорија:Родени во 1963 година
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Политичари од СДСМ
Мери Шервуд

**Мери Шервуд** (;  ― ) ― американски лекар, наставник и поддржувач на превентивната медицина, јавното здравје, женското здравје и грижата за децата. Таа играла витална улога во многу женски организации и клубови, а придонела и за многу медицински социјални движења во Мериленд и Балтимор.

## Наводи

Категорија:Починати во 1935 година
Категорија:Родени во 1856 година
Категорија:Жени активисти
Категорија:Суфражетки
Нада Цветковиќ

**Нада Цветковиќ** (моминско: **Богданова**; р.  во Нови Сланкамен, Војводина) — македонски специјалист по болести на устата и забите и универзитетски професор на Стоматолошкиот факултет во Скопје.

## Животопис

Средно образование, гимназија, завршила во Суботица. На Стоматолошкиот факултет во Белград дипломирала во 1960 година. Со звањето специјалист по болести на устата и забите се здобила во 1973 година, а со звањето примариус во 1979 година. Со одбраната на докторската теза под наслов „Функционална процена на забната пулпа кај некои патолошки состојби согледана преку ензимската активност на нејзините ензими“, на Стоматолошкиот факултет во Белград, во 1981 година, се здобила со научниот степен доктор на стоматолошки науки од областа забна патологија и терапија.

Првото работно искуство на проф. Цветковиќ е во Градската поликлиника во Суботица и во Здравствениот дом „Кисела вода“ во Скопје (1960-1963). Во 1963 година се вработила на Стоматолошкиот оддел при Медицинскиот факултет во Скопје и истата година била избрана за асистент на предметот дентална патологија и терапија. Потоа, во 1967, 1972, 1975 и 1980&nbsp;г. била преизбирана во истото звање. Во звањето доцент на Катедрата за дентална патологија и терапија била избрана во 1982 година, а за редовен професор, во 1988 година.

Проф. д-р Нада Цветковиќ се пензионирала во 1990 година во звањето редовен професор. Научната активност на професор д-р Нада Цветковиќ била насочена кон биохемиско испитување на нивото на ензимите кај разни патолошки состојби на пулпата, со што, индиректно, се проценува метаболната активност на пулпата и нејзината потенцијална заштитна функција. Резултатите од нејзините испитувања се цитирани во учебникот „ЕндодонцијаД од Филиповиќ и соработниците, во издание на „Дечје новине“ од Белград (1989). Издала 50 статии од кои 49 се објавени во домашни публикации и една во странска. Проф. Цветковиќ била раководител на Отсекот за ендодонција на Клиниката за дентална патологија и терапија при ООЗТ Стоматолошки клиники. Била член на стручното гласило на стоматолозите од Македонија „Македонски стоматолошки преглед“ од неговото основање во 1977 до 1980 година.

## Наводи

Категорија:Македонски универзитетски професори
Категорија:Македонски стоматолози
Дафина Стојаноска

**Дафина Јованоска-Стојаноска** (р.  во ) — македонски стоматолог и пратеник во Собранието на Македонија од страна на ВМРО-ДПМНЕ.

## Животопис

Дипломирала на Стоматолошкиот факултет во Скопје. Работела како матичен стоматолог во родниот град Гостивар во период од 2004 до 2008 година.

Од 2008 до 2016 година е вработена во ФЗОМ во Гостивар. Стојаноска истовремено станува секретар на ОК на ВМРО-ДПМНЕ Гостивар во период од 2012 до 2015 година. Во 2015 година е избрана за член на ИК на ВМРО-ДПМНЕ, сѐ до 2017 година, каде што повторно била избрана за член во 2018 година.

## Наводи

Категорија:Македонски стоматолози
Категорија:Родени во 1974 година
Категорија:Живи луѓе
Мери Роналд Бисет

**Мери Роналд Бисет** (;  - ) — лекарка и мисионерка. Откако ги добила медицинските дипломи, заминала во Бивани, Пенџаб, Индија, каде била медицинска мисионерка. Таа обезбедила грижа за девојчиња и жени и помогнала да се воспостави болница за жени во Бивани. Таа лекувала пациенти за време на епидемиите и се обидувала да ја намали стапката на смртност при породување. Во 1931 година ѝ бил доделен медалот „Каисар и Хинд“ за јавна служба во Индија.

## Медицинска и мисионерска кариера

Бисет добила диплома за медицина во 1905 година од Абердинскиот универзитет. Таа била хирург за очи и акушер.

Во 1907 година, Бисет отишла во Бивани, Пенџаб, Индија. Таа била една од првите жени што работеше како медицинска мисионерка во Индија. Таа пристигнала како ново крило во болницата. Покрај грижата за луѓето со проблеми со окото и породилните случаи, таа лекувала пациенти и за време на епидемии. Во 1910 и 1911 година, во Палвал се појавила епидемија на која Бисет работела со д-р Јанг во женската болница во Палвал за лекување на околу 600 пациенти. Двете лекарки биле медицински мисионери од Зенана кои вршеле ампутации и други неопходни операции.

Таа се обидела да ја намали стапката на болести и смрт при породување. Бисет напишала дека пуперпералната сепса е вообичаена поради нехигиенски услови, како што се валкани постелнини и крпи што се користеле при породување. Верувајќи дека циркулирачкиот воздух е лош, жените биле затворени во просториите, кога бил запален оган за да се загрее просторијата, без оглед на времето, и секоја можност за циркулирање на воздухот беше блокирана. На жените им било забрането да пијат вода или млеко ако развијат пуерперална сепса, поради загриженост за гноен исцедок.

Бисет помогнала да се надгледува изградбата на болница за жени во Бивани, која беше отворена есента во 1921 година. Во 1931 година, таа работеше во Бивани во болницата „Зенана Баптистичка мисија“ . Таа и помогна на д-р Елен Фарер да обезбеди медицинска нега за девојчиња и жени. Двете жени биле наградени со сребрен и златен медал Каисар-и-Хинд .

## Наводи

Категорија:Починати во 1953 година
Категорија:Родени во 1876 година
Категорија:Мисионерки
Ненси Кувер Андреасен

**Ненси Кувер Андреасен** (; р. ) — американски невронаучник и невропсихијатар. Таа моментално е шеф на психијатрија на Универзитетот во Ајова.

Андреасен е пионер во примената на техниките за невровизуелизација кај големите ментални болести и ја објавила првата квантитативна студија за магнетна резонанца на мозочни абнормалности кај шизофренијата. Таа води мултидисциплинарен тим кој работи на тридимензионални техники за анализа на слики за да се интегрира мулти-модалното сликање и развој на автоматизираната анализа на структурни и функционални техники за сликање.

## Наводи

Категорија:Членови на Американската академија на уметностите и науките
Категорија:Американски психијатри
Категорија:Американски невронаучници
Категорија:Носители на Националниот научен медал
Категорија:Апсолвенти на Харвард
Категорија:Апсолвенти на Небраскискиот универзитет - Линколн
Категорија:Родени во 1938 година
Категорија:Живи луѓе
Одри Еванс

[мини|Д-р Еванс позирајќи пред Детската болница во [Филаделфија]]

**Одри Елизабет Еванс** (; р. 1925 година) ― детски онколог и основоположник на неколку непрофитни организации во текот на свој живот. Таа е позната како „Мајка на невробластомата“ за нејзината работа на ова поле.

## Кариера

Откако ја завршила медицинската обука во САД, се вратила во Англија за да се занимава со специјалистичка педијатрија. Наскоро сфатила дека ова поле е исклучиво за мажи, а не за жени. Затоа, таа се вратила назад во Соединетите Американски Држави за да ја започне својата кариера во детска онкологија.

## Еванс систем за одредување на стадиумот на невробластомот

* Прв стадиум: туморот е ограничен на органот на потекло (целосна ексцизија)
* Втор стадиум: туморот се протега надвор од органот на потекло, но не ја преминува средната линија; може да бидат вклучени регионални лимфни јазли
* Трет стадиум: туморот се протега надвор од средната линија за да навлезе во ткивата од спротивната страна
* Четврти стадиум: далечна метастаза (на скелет, други ткива или далечни лимфни јазли)
* Четврти стадиум С: локализиран примарен тумор кој не ја преминува средната линија, со далечинско заболување ограничено на црниот дроб, поткожните ткива и коскената срцевина, но без докази за зафатеност на коскениот кортекс

## Наводи

Категорија:Родени во 1925 година
Категорија:Онколози
Категорија:Починати во 2022 година
Соња Талевскa

**Соња Талевска** (р.  во с. Жван) — македонски дерматовенеролог и поранешен пратеник во Собранието на Македонија од страна на ВМРО-ДПМНЕ.

## Животопис

Соња Талевска е дипломирана на Медицинскиот факултет во Скопје и е специјалист по дерматовенерологија.

## Наводи

Категорија:Македонски дерматовенеролози
Категорија:Родени во 1961 година
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Жван
Епса Урумова

**Епса Урумова** (р.  во ) — македонска докторка, специјалист по патолошка анатомија и универзитетски професор на Медицинскиот факултет во Скопје.

## Животопис

Таа е родена на 14 октомври 1922 година во Велес. Студирала медицина во Белград и во Софија, каде што и дипломирала (1948). Хабилитирала со трудот за *Pneumocystis Carinii*.

Се усовршувала во Загреб, Диселдорф, Келн и Базел, а за судска медицина во центрите во Љубљана, Загреб и Белград. Изведувала настава по патологија на новоформираниот Медицински факултет во Ниш. Била директор на Институтот за патолошка анатомија и шеф на Катедрата (1972–1981). Вовела експериментална патологија на очното јаболко, примена на диференцијални боења за специфични ткива во светлосната микроскопија и клиничко-патолошките научни конфронтации. Публикувала над 100 труда. Била претседател на Друштвото на патолозите на Југославија и го организирала 4. конгрес на патолозите на Југославија (1983).

## Наводи

Категорија:Македонски лекари
Категорија:Македонски патолози
Категорија:Македонски универзитетски професори
Милка Христова

**Милка Христова** (р.  во ) — македонски доктор по медицина и поранешен пратеник во Собранието на Македонија од страна на ВМРО-ДПМНЕ.

## Животопис

Милка Христова дипломирала на Медицинскиот факултет во Скопје како докторка на медицина и станала специјалист по училишна медицина во Делчево.

Христова во два мандати ја извршувала и функцијата советник од редовите на советничкиот список на ВМРО-ДПМНЕ во Општина Делчево. Таа е дел од Комисијата за здравство при Општинскиот комитет на ВМРО-ДПМНЕ во Делчево. Истовремено, Милка Христова е и член на претседателството на Унијата на жени во Делчево.

## Наводи

Категорија:Македонски лекари
Категорија:Родени во 1948 година
Категорија:Живи луѓе