Герман (Валовишко)

**Герман** (, *Схистолитос*; до 1927 г. *Γέρμανι*, *Германи*) — село во Валовишко, Егејска Македонија, денес во општината Синтика на Серскиот округ во областа Централна Македонија, Грција. Населението брои 19 жители (2021). Сè до 1923 г. било населено исклучиво со Македонци.

## Географија и местоположба
Селото е најзападно во областа Мрвачко, сместено во долината на реката Белица, на 4 км североисточно од градот Валовишта, на надморска височина од 250 м. Во селскиот атар се наоѓаат бројни пештери.

## Историја

### Во Отоманското Царство
Во отоманскиот збирен даночен список на немуслиманското население од вилаетот Тимур Хисар од втората поливина на XV - почетокот на XVI век селото е наведено под денешното името *Герман* со 70 глави на семејства.

Населението на селото го носи името „*[[Мрваци]]*“ и традиционално се занимаваат со рударство. На брегот на реката Белица, источно од селото работел еден самоков. Во минатото исто така имало и преработка на железо, за што сведочи месноста *Мадането*.

Во XIX век Герман било македонско село во Демирхисарската (Валовишка) каза на Серскиот Санџак. Во „Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника“ се вели дека во 1873 г. во *Герман (Guërman)* имало 85 домаќинства и 300 жители Македонци.

Во 1891 година Георги Стрезов за селото напишал:

Селото било под влијание на Бугарската егзархија и Цариградската патријаршија. Според податоците на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 г., во селото Герман имало 590 жители, сите Македонци. По податоци на егзархискиот секретар Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 г. во Герман имало 600 Македонци под врховенство на Бугарската егзархија и 40 Македонци под врховенство на Цариградската патријаршија. Во селото работело бугарско училиште со 1 учител и 16 ученици.

Во Првата балканска војна, 12 лица од селото се вклучиле во Македонско-одринските доброволни чети.

### Во Грција
За време на Првата балканска војна селото е окупирано од Бугарија, но по Втората балканска војна во 1913 г. е припоено кон Грција согласно Букурешкиот договор. Поради Втората балканска војна, таа година селото броело само 19 жители, но во 1916 г. се врати 30-тина семејства. Според Јордан Иванов, во 1918 г. во Герман имало 150 куќи со околу 1.000 жители, но овој број е најверојатно преувеличен, бидејќи во пописот од 1920 г. селото броело 135 лица.

Под притисок од грчките власти, во 1923-24 година, дел од населението (161 Македонец) принудно било иселено во внатрешноста на Бугарија и Пиринска Македонија (во Петрич, Мелник, Свети Врач и други градови), а на нивно место се населиле 29 бегалски семејства (вкупно 131 бегалец), така што селото станало бегалска населба. Во 1927 година, името на селото било променето во Схистолитос (*Σχιστόλιθος*).**'

Кон крајот на април 1941 година, селото е окупирано од бугарски единици, но жителите го напуштиле плашејќи се од репресалии, така што во него завеле 2 житела.

== Стопанство ==
Населението одгледува [[компири]], [[жито]], [[памук]] и други земјоделски производи.

== Население ==


== Самоуправа и политика ==
Селото припаѓа на општинската единица Валовишта со седиште во [[Валовишта|истоимениот град]], која припаѓа на поголемата општина [[Синтика (општина)|Синтика]], во округот [[Сер (округ)|Сер]]. Воедно, селото е дел од општинскиот оддел Валовишта, во кој влегуваат истоимениот град и селата [[Валовишка Бања]], [[Елешница (Валовишко)|Елешница]], [[Инанли (Валовишко)|Инанли]] и [[Пулево|Герман]].

== Личности ==
**Родени во Герман'''

* Андреja Сотиров (1890 - ?) — борец во Македонско-одринските доброволни чети, во четата на Крум Пчелински, III чета на XV Штипска дружина
* Георги Апостолов — борец во Македонско-одринските доброволни чети, во четата на Георги Занков, I чета на IV Битолска дружина
* Георги Иванов (? - 1913) — борец во Македонско-одринските доброволни чети, во четата на Георги Занков, I чета на V Одринска дружина
* Иван Костадинов — борец во Македонско-одринските доброволни чети, во четата на Георги Занков
* Кичо Георгиев — борец во Македонско-одринските доброволни чети, во четата на Пандил Шишков
* Кочо Георгиев — борец во Македонско-одринските доброволни чети, во четата на Пандил Шишков
* Павел Георгиев — борец во Македонско-одринските доброволни чети, I чета на XI Серска дружина
* Тодор Великов (1880 - ?) — борец во Македонско-одринските доброволни чети, во четата на Георги Занков, II чета на IV Битолска дружина
* Тома Иванов — борец во Македонско-одринските доброволни чети, во четата на Георги Занков
* Тома Костадинов (1890 - ?) — борец во Македонско-одринските доброволни чети, IV чета на V Одринска дружина
* Тома Ставрев (1888 - ?) — борец во Македонско-одринските доброволни чети, во четата на Георги Занков, IV чета на IV Битолска дружина
* Христо Атанасов — борец во Македонско-одринските доброволни чети, во четата на Георги Занков, III чета на IV Битолска дружина

## Наводи

Категорија:Синтика