open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Маре Бајрамческа

**Маре Магероска Бајрамческа** ( во  — ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
На напредната работничка младина и припаѓала од периодот пред војната и била член на воспитна група. Во 1941 година станала член на СКОЈ. Собирала народна помош и оружје. Во март 1943 година била примена за член на КПМ. Раководела со женска воспитна група задолжена за плетење топла облека за борците. Изнаоѓала станови и сместувала илегалци. Ги префрлала илегалците од едно до друго место. Во јули 1944 година cтaпила во единицте на НОВ, во Петтата прилепска бригада, на должност заменик секретар на чета. 

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Бојана Бајалска

**Бојана Кирил Бајалска** ( во  — ) — учесник во НОВ на Македонија и носител на Партизанска споменица од 1941 година.

## Животопис
десно|мини|200x200пкс|Партизанската споменица 1941 чиј носител е Бојана Бајалска.
Била активен учесник на напредното работничко движење вo Гевrелија. Од првите денови на окупацијата работела нa организирање на напредни жени во воспитни rрупи. Во текот на 1941 година собирала и криела оружје за народно ослободителното движење. Собирала народна помош, извршувала курирски задачи разнесување соопштенија на МК КПЈ - Гевгелија до членовите на Партијата. Во повеќе наврати одела со курирски задолженија за врска во Велес. Кон крајот на ноември 1941 година била пратена за член на КПЈ. Во април 1943 година била интернирана во с. Гајтанци, северна Бугарија каде останала до половината на декември 1943 година. По враќањето од интернација побарала врска за одење во партизани. Меѓутоа, повторно била затворена, држена дваесет денови в затвор и повторно интернирана во Крумовrрад, Бугарија. 

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Категорија:Носители на Партизанска споменица од 1941
Светополк I Киевски

**Светополк I** (;  – 1019) бил кнез на Туров од 988 до 1015 и велик кнез на Киев од 1015 до 1019.

По смртта на кнезот Владимир, неговите синови започнале борба за престолот. Светополк, кој дотогаш владеел со Туров, ги убил своите браќа Борис и Глеб, кои подоцна станале првите светци од Русија. Против другиот свој брат, Јарослав, кој владеел со Новгород, Светополк го вклучил и таткото на својата жена, Болеслав Храбри, кнезот на Полска. Во меѓувреме, Јарослав се здружил со Печенезите против својот брат и неговите полски сојузници. По смртта на Светополк во 1019 година, Јарослав седнал на киевскиот трон.

## Белешки

Категорија:Киевска Русија
Федерико Грисогоно

**Федерико Грисогоно**, латинизирано како **Федерикус Де Хрисогонис** (1472 – ) — ренесансен далматински астролог, лекар, геометар и хуманистички филозоф.

Грисогоно бил роден во аристократија, син на Антонио и Катарина Џорџи од Задар (Зара). Сирак на петгодишна возраст, но со големо наследство, го одгледал неговиот чичко Фрањо. Тој студирал во Италија и Франција, посетувал часови по филозофија и медицина на Универзитетот во Падова каде ректор бил негов братучед од мајчина страна, Јероним Цивалели. Во 1499 година, тој служел како кондотиер и се борел во Ломбардија. Тој се вратил на студиите и добил докторат по медицина околу 1506–1507 година, а потоа предавал астрологија и математика во Падова пред да се врати во Задар. Тој ги испитувал моделите на плимата и осеката и забележал дека се должат на сонцето и месечината, и дошол до пристап за предвидување на плимата и осеката. Тој го објавил делото *Speculum astronomicum* (1507) како и книга за хуманистичката филозофија *De modo collegiandi...* *de humana felicitate* (1528).

## Наводи

## Надворешни врски

* Кратка биографија
* Транскрипција на *Speculum astronomicum* (1507).
* De modo collegiandi, pronosticandi, et curandi febres, nec non de humana felicitate ac denique de fluxu maris lucubrationes (1528)

Категорија:Астролози
Категорија:Починати во 1538 година
Категорија:Родени во 1472 година
Тифен Рагенел

**Тифен Рагенел** (13351373) — бретонска благородничка и астролог. Таа била првата сопруга на Бертранд ду Геклен.

## Живот
Тифен била најстарата ќерка на Робин Рагенел, сињор де Шател-Ожие и ветеран од Борбата на триесетте. Нејзината мајка била Жана де Динан, викомтеса де Ла Белие.

Во 1363 година, Тифен се омажила за Бертранд ду Геклен на голема церемонија во катедралата во Витре. Бракот подоцна бил прикажан во скица од Пол де Семант.

Рагенел имала репутација на учена жена и успешен астролог. Во 1359 година, пред да се омажи за нејзиниот сопруг, таа ја предвидела неговата победа против Томас од Кантербери. Се велело дека таа предвидела и други резултати од неговите битки. Додека првично ги третираше предвидувањата на Рагенел со презир, тој им оддаде признание по француската загуба во Битката кај Орај, која се случи на датумот за кој Рагенел тврдеше дека бил неповолен. Таа и нејзиниот сопруг живееле во Мон Сен Мишел. Нејзиниот поранешен дом бил обновен и претворен во спомен-куќа, *Logis Tiphaine*.

Во 2012 година, нејзиниот череп  бил пронајден во кутија за реликвија во стара куќа во Динан, и бил даден на библиотеката во Динан од анонимен донатор.

## Наводи

## Извори
* 

Категорија:Родени во 1330-тите
Категорија:Починати во 1373 година
Категорија:Астролози
Категорија:Бретонци
Категорија:Никулци за Французи
Освалд Вирт

десно|мини| Освалд Вирт**Џозеф Пол Освалд Вирт** (, Бриенц, Бернски кантон &#x2013; ) — швајцарски окултист, уметник и автор. Студирал езотеризам и симболика со Станислас де Гуаита и во 1889 година го создал, под водство на де Гуаита, картомантичкиот тарот кој се состои од само дваесет и два Големи Аркана. Познат како „Les 22 Arcanes du Tarot Kabbalistique“, тој внимателно ги следел дизајните на Марсејскиот тарот, но вовел неколку измени, инкорпорирајќи постоечка окултна симболика во картите. Шпилот на Вирт/де Гуаита е значаен во историјата на таротот, тој е прв во долгата низа окултни, картомантични и иницијаторни шпилови.
десно|мини|Картичка за магионичар од тарот-шпилот на Вирт од 1889 година
Неговите интереси ги вклучувале и масонството и астрологијата. Тој напишал многу книги на француски во врска со масонството, а најважната е збир од три тома кои ги објаснуваат првите три степени на масонството.

Вирт е најпознат како автор на *Le Tarot des imagiers du Moyen Âge* (1927), преведен и објавен како *Таротот на магионичарите* (1985).

На 28 јануари 1884 година Вирт бил инициран во редовната масонска ложа на шкотскиот обред *La Bienfaisance Châlonnaise,* поврзана со Големиот Ориент на Франција. Во 1889 година, тој се приклучил на шкотскиот обред *Траваил и Лес Враис Амис Фиделес* каде што станал Голем мајстор. Во 1898 година, оваа ложа била примена во Големата ложа на Франција.

## Дела

* *Le Livre de Thot comprenant les 22 arcanes du Tarot* (1889).
* *L'Imposition des mains et la Médecine philosophale* (1897), Париз.
* *La Franc-maçonnerie rendue intelligible à ses adeptes, sa philosophie, son objet, sa méthode, ses moyens*, три тома:
** Vol. I: *Le livre de l'Apprenti : Manuel d'instruction rédigé à l'usage des FF.* *du 1er degré* (1893, второ ревидирано издание 1908), Париз.
** Vol. II: *Le livre du Compagnon : Manuel d'instruction rédigé à l'usage des FF.* *du 2° degré* (1912), Париз.
** Vol. III: *Le livre du Maître : Manuel d'instruction rédigé à l'usage des FF.* *du 3° degré* (1922), Париз.
* *Le Symbolisme hermétique dans ses rapports avec l'alchimie et la franc-maçonnerie* (1910), Париз.
* *Les Signes du zodiaque, leur symbolisme initiatique* (1921), Париз.
* *Le Serpent vert* (1922) (превод и анализа на *Das Märchen* од Гете), Париз.
* *L'Idéal initiatique* (1924), Париз.
* *Le Tarot des imagiers du Moyen Âge* (1927), Париз.
* *Вовед à l'étude du tarot* (1931), Париз.
* *Les Mystères de l'art royal - Rituel de l'adepte* (1932), Париз.
* *Станислас де Гуаита, сувенири од неговиот секретар* (1935), Париз.
* *Le Symbolisme astrologique : planètes, signes du zodiaque, maisons de l'horoscope, aspects, étoiles fixes* (1938), Париз.
* *Qui est régulier ?* *Le pur maçonnisme sous le Régime des Grandes Loges inauguré во 1717 г.* (1938), Париз.

## Наводи

## Надворешни врски

* Семинар Интерлакен околу Освалд Вирт во близина на неговото родно место јуни 2014 година Швајцарија 

Категорија:Астролози
Категорија:Починати во 1943 година
Категорија:Родени во 1860 година
Категорија:Швајцарски слободни ѕидари
Јохан Фридрих Блуменбах

мини|Јохан Фридрих Блуменбах
**Јохан Фридрих Блуменбах** (; Гота, 11 мај 1752 – Гетинген, 22 јануари 1840 година), бил германски физиолог, антрополог, натуралист, доктор по медицина и професор. Член на Академијата на науките во Гетинген (1784), странски член на Кралското друштво на Лондон (1793), на Француската академија на науките (1830; дописен член од 1805 година)  и странски почесен член на Петербуршката академија на науките (1826). Тој бил меѓу првите што го проучувал човечкиот вид во рамките на природноисториските науки. Блуменбах создал една од првите класификации на човечките раси, според која има пет: кавкаска, монголска, малезиска, етиопска и американска.

## Биографија
Јохан Блуменбах бил роден на 11 мај 1752 година во стариот град Гота во војводството Саксонија-Гота-Алтенбург. Студирал медицина прво на Универзитетот во Јена, а потоа на Универзитетот во Гетинген, каде што дипломирал во 1775 година. Дипломирал со теза на тема „За природната разновидност на човештвото“. Ова дело се смета за едно од највлијателните во развојот на подоцнежните концепти на човечките раси. Работата содржела и податоци добиени со краниометриско истражување, кои тој интензивно ги користел подоцна во животот.  Врз основа на податоците од краниометриската анализа, тој го подели човечкиот вид на пет раси: европска (бела), монголоидна (жолта), малајска (кафеава), негроидна (црна) и американска (црвена).

Од 1776 г. Блуменбах предавал медицина на Универзитетот во Гетинген, а од 1778 г. бил редовен професор. Во Гетинген останал до крајот на својот живот во 1840 година.

## Наводи

## Надворешни врски

* Chemistry Tree: Johann Friedrich Blumenbach Details
* Blumenbachiana Göttingen State and University Library Digitised works
* „Blumenbach, Johann Friedrich”.  (на англиски јазик) (11 изд.) 1911.

Категорија:Физиолози
Категорија:Членови на Кралската шведска академија на науките
Категорија:Германски природонаучници
Категорија:Германски антрополози
Каноник

**Каноник** — католички духовник кого бискупот го именува за свој советник.

Зборот е изведен од латинскиот збор *canōn* што значи *правило* или, на црковниот латински што значи *верски правила, [[Канонско право|црковно право]]*. Оттука, првобитното значење е *стручњак по* *црковно (канонско) право*.

## Наводи

Категорија:Верски занимања
Категорија:Црковни титули
Категорија:Монашки редови
Категорија:Римокатоличка црква
Категорија:Латинизми
Примас

**Примас** (латински: *primas* од *primus*; прв, водач) - почесно звање на одредени високи црковни достоинственици во Католичката црква. Називот првпат се појавил во 4 век во Африка. Во минатото ова звање го имал бискупот кој имал јурисдикција над една или повеќе црковни покраини. Во средниот век, и во некои земји во новиот век, примасот бил првиот бискуп на една држава и како таков ги надгледувал другите метрополии и надбискупии (на пр., надбискупот од Толедо бил примас на Шпанија, а папата бил примас на Италија).

## Надворешни врски
* Примас - Хрватска енциклопедија
* Примас - catholicencyclopedia.newadvent.com 
* Primate- Britannica Online 

Категорија:Титули
Категорија:Црковни титули
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Категорија:Латинизми
Битка кај Самобор

**Битката кај Самобор** (хрватски: Bitka kod Samobora; словенечки: *Целјско-Огрска Војна*) се водела на 1 март 1441 година, меѓу силите на Улрих II од Цеље и Стјепан Баниќ во близина на градот Самобор, во тогашното Кралство Славонија, кое било дел од Кралството Унгарија.

Во борбата за наследство на круната на свети Стефан, Баниќ бил сојузник на Владислав III од Полска, додека Улрих II го поддржал Ладислав Постхумниот во неговото конечно право на престолот.

Силите на Улрих II биле предводени од целско-чешкиот платеник Јан Витовец. Тие на крајот победиле, заробувајќи го Баниќ по битката. Меѓутоа, мајката на новороденчето Ладислав, Елизабета од Бохемија, починала следната година, што го принудило Улрих II да го признае Владислав III за крал и да ги ослободи сите затвореници. Наскоро потоа, Владислав III загинал во Битката кај Варна против Отоманската Царство.

На 1 март 2006 година, на 565-годишнината од битката, градот Самобор во негова чест организирала голема реконструкција од битката.

## Наводи

* Самоборска битка 1441 година на Војска.нет

Категорија:Војни на Словенија
Категорија:1441
Категорија:Европа во 1441 година
Дмитар Звонимир

**Дмитар Звонимир** (, ; старословенски: ⰸⱏⰲⱏⱀⰻⰿⰻⱃⱏ; died 1089) бил крал на Хрватска и Далмација од 1075 или 1076 до неговата смрт во 1089. Претходно, Звонимир бил бан на Хрватска (1064/1070–1074). Неговото родно име било Звонимир, но го усвоил името Дмитар при неговото крунисување.

[мини|лево|[Башчанска плоча|Башчанската плоча е најстариот глаголски споменик во Хрватска. Ја документира подарената земја од кралот Звонимир на црквата Св. Луција на островот Крк.]]
Прво служел како бан во време на кралот Петар Крешимир IV. Потоа, Петар Крешимир IV го назначил за кнез и го прогласил за престолонаследник. Во 1075 или 1076, Дмитар Звонимир го наследил хрватскиот трон со помош на папската дипломатија. Неговото владеење се карактеризира како релативно мирно, без опсежни воени кампањи, со фокус на економскиот и културниот развој. Тој ја наследил Хрватската држава во време на нејзиниот зенит и владеел од градот Книн. По смртта на Звонимир во 1089, братот на неговата вдовица, кралот Ладислав I на Унгарија, полагал претензии на хрватскиот трон, што резултирало со персонална унија со Унгарија.

## Наводи

Категорија:Кралство Хрватска
Анора

***Анора*** () — американска комична драма од 2024 г. во режија и сценарио на Шон Бејкер. Според приказната, младата сексуална работничка Анора (Мајки Медисон) се омажила за Иван Захаров (Марк Ејделштајн), син на руски олигарх (Алексеј Серебрјаков). Откако дознале за ова, родителите на Иван се подготвени да направат сѐ за да го поништат бракот. Во филмот играат и Јура Борисов, Карен Карагулијан, Ваче Товмасјан и Дарија Екамасова.

Премиерата на филмот во САД била на 18 октомври 2024 г., а во Македонија на 7 ноември истата година.

На 97. доделување на Филмската награда на академијата на САД на 2 март 2025 г., филмот добил „Оскар“ за најдобар филм.

## Содржина
Млада сексуална работничка од Бруклин го запознава и импулсивно се мажи за синот на руски олигарх. Откако веста ќе стигне до Русија, нејзината бајка е загрозена додека неговите родители тргнуваат за Њујорк за да го поништат бракот.

## Улоги

## Наводи

## Надворешни врски
* 

Категорија:Филмови од 2024 година
Категорија:Американски филмови
Категорија:Филмови на англиски јазик
Локални избори во Љубљана 2022 година

**Локалните избори во Љубљана** се оддржале на 20 ноември 2022 година за да се изберат градоначалникот на Љубљана, 45-те членови на Собранието на Љубљана и советите на окрузите и локалните комитети, како дел од словенечките локални избори во 2022 година.

## Позадина
Од почетокот на кампањата, а особено во ноември 2022 година, изборите за градоначалник постојано го ставале актуелниот градоначалник Зоран Јанковиќ, јасно во водство, со 55-60 отсто од гласовите. Во меѓувреме, кандидатот на најголемата словенечка партија по бројност - СДС, заостанаа, како и другите кандидати политичарката Наташа Сукиќ и политичкиот активист Алеш Примц. 

Првиот круг од изборите за градоначалник, одржан на 20 ноември 2022 година, убедливо го добил актуелниот градоначалник Зоран Јанковиќ (со 61,83%), додека крајно левичарската политичарка Наташа Сукиќ завршила далечно втора (со 9,61%). Понатаму, ова бил втор најлош резултат на Јанковиќ досега по број на гласови, пласирајќи се непосредно пред изборите за градоначалник во 2014 година.

Во меѓувреме, на изборите за Собранието, Листата на Зоран Јанковиќ освоила 18 од вкупно 45 места, а подоцна влегла во коалиција со централно-левичарското Движење за слобода, кое освоило 8 места.

## Наводи
Категорија:Љубљана

Категорија:Избори во Словенија
Пирамида (Марибор)

мини|Пирамида
**Пирамидата** (, ) — низок рид (со надморска височина 386 м) во градот Марибор, Словенија. Тоа е популарно место за екскурзија, кое овозможува добар поглед на градот. Искачувањето трае од 15 до 30 минути.

## Историја
До 1784 година, на ридот се наоѓал замокот Горен Марибор. Замокот бил срушен околу 1790 година. Во следната деценија, неговите остатоци биле искористени за изградба на камена пирамида слична на обелиск, и на ридот му го дале денешното име. Во 1821 година пирамидата била заменета со параклис која содржи статуа на Богородица. На падините под капелата имало лозје.

Видливите остатоци од замокот вклучуваат неподобрени одбранбени основи.
## Наводи

Категорија:Географија на Словенија
Blue Box (манга)

***Blue Box*** (буквално: *Сината кутија*, ) — јапонска манга напишана и илустрирана од Коџи Миура. Серијализирана е во списанието *[[Weekly Shonen Jump]]* на Shueisha од април 2021 г., со поглавја собрани во 18 тома танкобон од декември 2024 г. Адаптација на аниме-серија произведена од TMS Entertainment и анимирана од Telecom Animation Film била премиерно прикажана во октомври 2024 г.

## Содржина
Серијата се сосредоточува на Таики Иномата, ученик од атлетското училиште „Еимеи“, каде што е член на машката екипа за бадминтон и се смета за просечен бадмингтонист. Секое утро, тој тренира во спортската сала за да се подобри, често во исто време и место како и неговата ученичка од повисокиот клас, Чинацу Кано, ѕвездата на женската кошаркарска екипа. Таики брзо развива симпатија кон неа, но првично е премногу срамежлив да зборува со неа и покрај нивното постојано време насамо. Меѓутоа, неговата среќа се менува кога Чинацу се преселува кај семејството на Таики откако нејзините родители ќе ја напуштат Јапонија да работат во странство. Со оглед на тоа што Чинацу сега живее со него, Таики има за цел полека да го развива својот однос со неа додека и двајцата се стремат да стигнат до националното првенство со нивните соодветни екипи.

## Ликови
**Таики Иномата** (јап. *猪股 大喜*) — главниот лик. Сака да игра бадминтон и работи напорно за да се подобри, дури и кога работите стануваат тешки. Тој гледа на Чинацу Кано за нејзината посветеност на кошарката и има голема симпатија кон неа. Иако може да биде незгоден и емотивен, неговата решителност и искреност му носат почит. Таики сонува да стигне до националното првенство, исто како и Чинацу во нејзиниот спорт. Нивните мајки биле соиграчки и пријателки, поради што Чинацу се преселува кај Таики. Подоцна, тие стануваат пар.

**Чинацу Кано** (јап. *鹿野 千夏*) — главниот женски лик и ѕвезда на женската кошаркарска екипа. Таа е една година постара од Таики и секогаш прва пристигнува на тренинг. Некогаш се мачела со кошарката, но напорната работа ја направила силна играчка што цели кон националното првенство. Кога нејзините родители се преселуваат на работа во странство, таа се преселува кај семејството на Таики. Со текот на времето, таа и Таики стануваат блиски пријатели што се поддржуваат еден со друг. Таа не сфаќа дека Таики ја сака, но ужива да поминува време со него и многу се грижи за него.

**Хина Чоно** (јап. *蝶野 雛*) — другарка од детството на Таики и членка на екипата за ритмичка гимнастика. Таа е игрива, драматична и ужива да го задева Таики. Отпрвин, таа го гледа само како другар, но со текот на времето сфаќа дека се вљубила во него, иако го охрабрува да се зближи со Чинацу. Таики не ги забележува нејзините чувства и често се дразни од нејзините закачки, но сепак се грижи за неа. На крајот, таа му ја признава љубовта и станува соперничка на Чинацу. Меѓутоа, Таики двапати ја одбива, велејќи ѝ дека не се чувствува по истиот начин, што длабоко ја повредува.

## Наводи

## Надворешни врски

* 
* 

__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__

Категорија:Манги
Категорија:Аниме-серии
Категорија:Манга од 2021 година
Виленица (пештера)

**Пештера Виленица** или **Пештера Виленица кај Локев** — најстарата ревијална пештера во Европа. Првите туристи во пештерата биле забележани во 1633 година. Се наоѓа веднаш до селото Локев во општина Сежана на Карстното плато во југозападна Словенија.

## Природна средина
Пештерата Виленица е повеќе од 1,300 метри во должина, таа е длабока 180 метри, но туристите смеат да влезат само во првите 450 метри на пештерата.

## Историја
До средината на 19 век била позната како најголема, најубава и најчесто посетувана пештера на Класичниот Карст. Таа привлекува уметници како Фердинанд Ранк и Питер Фенди, кој бил награден со златен медал во 1821 година за неговото сликарство во масло на пештерата. Подоцна ја надминала Постојна пештера.

Од 1986 година, годишниот Меѓународен литературен фестивал Виленица се одржува во пештерата и во градовите и селата на Карст и на други места. Настанот најчесто се случува на почетокот на септември. Централниот дел на фестивалот е доделувањето на наградата за литература Виленица од Друштвото на словенечките писатели. Наградата се доделува во салата Плесна во пештерата за автор од Средна Европа за неговите или нејзините достигнувања во литературното и есеистичкото пишување. 

## Наводи
Категорија:Општина Сежана
Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Пештери во Словенија
Пама

мини
**Пама** (бислама: *Paama*,  памански: *Voum*  ) е мал остров во покраината Малампа, Вануату .

Островот е долг околу 8&nbsp;км во правец север-југ и само 5&nbsp;км широк. На островот доминираат ридови, кои се издигнуваат до висина од околу 550&nbsp;m.

Паама се наоѓа на кратко растојание јужно од Амбрим, малку поисточно од Малакула, околу 7&nbsp;км западно од големиот активен вулкан Лопеви и на кратко растојание северно од островот Епи . На дневна светлина, сите соседни острови на Паама се јасно видливи од различни места на островот. Сега ненаселениот остров Лопеви доминира на погледот источно од селото Лулеп, на североисточниот брег на островот. Овој активен вулкан е прилично редовен, еруптира на секои две години или така, предизвикувајќи доста сериозни проблеми за оние што живеат во селата Лулеп и Лули на североистокот на островот. Киселата вулканска пепел паѓа на градините, уништувајќи ги посевите и на сламените покриви на Натангура, гнили.

## Население
Денес, поголемиот дел од луѓето кои живеат на Пама живеат во селата блиску до брегот на островот. Земјоделското производство е главен извод на егзистенција, иако дел од нив се извезуваат за продажба во Порт Вила (главниот град на Вануату на Ефате ) и Луганвил (на Еспириту Санто ).

Лиро, советот и административен центар на островот е најнаселеното село на островот. Зградата на советот, која стои на стотина метри од брегот, се вели дека била куќата на свештеникот Морис Фратер, презвитеријанскиот мисионер жител на островот во раните 1900-ти.   Фратер пристигнал на островот во 1900 година, кога странците биле третирани со големо непријателство, и останал 39 години, градејќи 21 црква и претворајќи го мнозинството од населението во христијанство. 

Денес населението на островот брои околу 1.600,  со огромно мнозинство кое живее на западниот брег на островот. Сепак, бројот на луѓе кои тврдат дека се Памани е многу поголем од ова. Околу 7.000 луѓе кои живеат низ Вануату тврделе дека се Памани на пописот од 1999 година. Навистина, Пама има највисока стапка на иселување од кој било од околу 83 острови во Вануату  

## Јазик
Жителите го зборуваат паманскиот јазик. Тој е источновануатски јазик, близок и сроден јазик на југоисточниот амбримски јазик . Сепак, тие не се толку блиски што сите говорници на едниот ги разбираат говорниците на другиот.  Покрај тоа што зборуваат памански, мнозинството Памани зборуваат и бислама, еден од трите национални јазици на Вануату. 

## Транспорт
Во северниот дел на островот се наоѓа тревната лента на аеродромот Пама, со седиште во селото Тави. 

## Наводи

Категорија:Острови во Вануату
Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Малампа
Маскелинови Острови

**Маскелиновите Острови** (англиски: *Maskelyne Islands*) се мал синџир на ниски острови што се составен дел од Вануату во Тихиот Океан . Оваа група на острови ги вклучува Авеи, Авок, Леумананг, Улувео и Вулаи . Улувео (исто така наречен Маскелин) е главниот остров на групата и има три села. 

Островите се наоѓаат на југоисточниот крај на Малакула, кој е вториот по големина остров во државата Вануату. Тие биле именувани од капетанот Џејмс Кук по астрономот  Невил Маскелин додека пловел северно од Порт Резолуција на Тана кон крајот на 1774 година. 

## Население
Маскелиновите Острови се релативно добро населени, (1.022 до 2009 година).  што се смета дека има историски причини делумно дека животот на островите обезбедувал заштита од напади од племиња кои не биле добри морепловци, и на тој начин имале проблем да стигнат до островскиот синџир. Сепак, островите поминале низ различни циклуси на население и депопулација (причините не се дадени во референца). 

## Економија и услуги
Областа е богата со риби и ајкули,  и Lonely Planet ги опишува Маскелиновите Острови како „едноставно прекрасни“ и ги препорачува за можности за нуркање - иако предупредуваат за силни струи меѓу островите.  Сепак, од доцните 2000-ти, имал слабо развиен туризам во областа, бидејќи бил многу оддалечен дел од Вануату. 

Островите имаат многу малку модерна инфраструктура, дури и за локалната околина на островот во Пацификот, иако владата на Вануату и разни хуманитарни агенции соработувале со локалното население за да им помогнат на некои помали локални училишта и здравствени установи. 

## Наводи

## Надворешни врски

* Маскелинови Острови, Јужна Малекула  (мрежна страница која опишува некои од местата за посетителите)
Категорија:Острови во Вануату
Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Малампа
Сушица (Апоскепска)

**Сушица** или **Апоскепска Река** (, *Σιούτιστας*, *Απόσκεπος* или *Ρέμα Απόσκεπου*) — река во Костурско, Егејска Македонија. Завршува како западен дотек на Костурското Езеро.***'

== Течение ==
Реката извира на планината [[Вич]] западно под врвот Свети Илија (1.268 м) и првично тече во југозападен правец. Југоисточно од врвот Мики (975 м) завртува кон југоисток и ја образува границата меѓу планините [[Вич]] на североисток и [[Саракина (планина во средишно Костурско)|Саракина]] на југозапад. Минува јужно од селото [[Апоскеп]] и завршува непосредно северно од костурското предградие [[Нов Чифлик (Костурско)|Нов Чифлик]], каде се влева во [[Костурското Езеро]].***'

## Слив
Реката е долга 6,22 км.**' Надморската височина на речниот слив се движи од 650 м до 1.000 м. Протокот на реката изнесува 3 – 100 л/с, во зависност од количеството на врнежи.**'

## Поврзано

* Пополе

## Наводи


Категорија:Реки во Егејска Македонија
Категорија:Костур (општина)
Категорија:Бистрички слив (егејски)
Баркафе

**Баркафе** е словенечки бренд за кафе произведен од Атлантик Дрога Колинска. 

## Историја
Баркафе се произведува во Словенија (и нејзиниот претходник Југославија) од 1970 година.  Првиот производ бил спакуван во ќесички од 100 грама.  Брендот е достапен како цели зрна, мелено кафе или инстант кафе. Неодамна, воведена е услуга за носење на локалните бензински пумпи.

Баркафе стана најсилниот бренд за кафе во Словенија,  со приближно 60% пазарен удел.  Во јули 2018 година, Баркафе го претстави Баркафе Дивино 100% Арабика, мешавина од еспресо кафе.

## Надворешни врски
* Официјално мрежно место

Категорија:Словенечки брендови
Борец (филм од 1983)

**„Борец“** (француски: *Le Battant*) — филм на режисерот Ален Делон од 1983 година. Главните улоги ги играат: Ален Делон, Франсоа Перие, Пјер Монди и Ани Парило.

## Синопсис
Жак Дарне е уапсен и осуден за кражба на дијаманти и за убиство на златарот. Иако не е виновен, тој издржуав затворска казна во траење од осум години. Дијамантите не се пронајдени и по излегувањето од затворот, Жак го следи инспекторот Расел и криминалците кои се замешани во неговиот случај...

## Наводи

Категорија:Француски филмови
Категорија:Филмови на француски јазик
Категорија:Филмови од 1983 година
Категорија:Трилери
Категорија:Криминалистички филмови
Категорија:Филмови на Ален Делон
Категорија:Филмови со Ален Делон
Категорија:Филмови со Франсоа Перие
Категорија:Филмови со Ани Парило
Категорија:Филмови со Пјер Монди
Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Франција
Света Маргарита и змејот (Рафаел)

мини|311x311пкс| Виенска верзија, 192 x 122 см
мини|313x313пкс| Париска верзија, 178 x 122 см
***Света Маргарита и змејот*** е насловот што истовремено го носат две слики на Света Маргарита од ренесансниот сликар Рафаел, и двете погубени околу 1518 година. Едната слика се чува во Уметничкоисторискиот музеј (Виена), додека другата во Лувр во Париз.

## Виенска верзија
Сликата го прикажува моментот пред светицата да биде жива проголтана од змејот. Таа тука е бестрашно претставена, држејќи крст што ќе ја спаси по проголтувањето.

### ''Theatrum Pictorium''
Оваа слика била двапати документирана во каталогот на Дејвид Тениерс Помладиот *[[Theatrum Pictorum|Theatrum Pictorium]]* (сликарски театар) од уметничката збирка на надвојводата Леополд Вилхелм во 1659 година и повторно во 1673 година. Сепак, портретот веќе бил озлогласен поради првото документирање во уметничката колекција на надвојводата.

## Париска верзија
Во колекцијата на Лувр се наоѓа уште една верзија од сликата на која е прикажана централната фигура како држи палмина гранка.

## Галерија

Податотека:David_Teniers_after_Raphael_-_St_Margaret_and_the_Dragon_GL_GM_37.jpg|алт=Copy by Teniers after the Vienna version in the Kelvingrove Art Gallery, Glasgow| Копија направена од Teniers според виенската верзија во уметничката галерија Келвингров, Глазгов
Податотека:Davidis-Teniers_-_After_Raphael.jpg|алт=Engraving from Teniers' catalog by Jan van Troyen, 1673| Гравура од каталогот на Тениерс од Јан ван Тројен, 1673 година.
Податотека:David_Teniers_(II)_-_The_Gallery_of_Archduke_Leopold_in_Brussels_-_WGA22066.jpg|алт=Gallery of Archduke Leopold Wilhelm in Brussels (Schleissheim), 1640| *Галеријата на надвојводата Леополд Вилхелм во Брисел (Шлајсхајм)*, 1640 година
Податотека:David_Teniers_(II)_-_Archduke_Leopold_Wilhelm_of_Austria_in_his_Gallery_-_WGA22064.jpg|алт=Gallery of Archduke Leopold Wilhelm (Brussels), 1651| *Галеријата на надвојводата Леополд Вилхелм во Брисел*, 1651 година
Податотека:El_archiduque_Leopoldo_Guillermo_en_su_galería_de_pinturas_en_Bruselas_(David_Teniers_II).jpg|алт=The Archduke Leopold Wilhelm in his Painting Gallery in Brussels, 1651| *Надвојводата Леополд Вилхелм во својата галерија во Брисел*, 1651 година
Податотека:David_Teniers_d._J._008.jpg|алт=Gallery of Archduke Leopold Wilhelm in Brussels (Vienna), 1651| *Галеријата на надвојводата Леополд Вилхелм во Брисел (Виена)*, 1651 година
Податотека:David_Teniers_the_Younger_-_Archduke_Leopold_Wilhelm_in_his_Art_Gallery_in_Brussels.jpg|алт=Archduke Leopold Wilhelm in his Art Gallery in Brussels, 1650s| *Надвојводата Леополд Вилхелм во својата уметничка галерија во Брисел*, во 50-тите годни од 17-от век.
Податотека:Portrait_of_Ste._Marguerite_Vierge_et_Martyre_(4671644).jpg|алт=Engraving after the Louvre version by Nicolas Bazin, 1690| Гравура напревена според верзијата од Лувр на Николас Базин, 1690 година


## Поврзано

* Список на слики од Рафаел

## Наводи

* 
* 

## Надворешни врски

* 

Категорија:Слики од Рафаело Санти
Категорија:Уметнички слики од 16 век
Категорија:Уметнички слики од 1518 година
Гласачко ливче

**Гласачкото ливче** е официјален документ кој се користи при избори за да се евидентира изборот на гласачите. Тоа обично е хартиен лист на кој се наведени имињата на кандидатите или опциите за кои може да се гласа, а гласачите ја заокружуваат или означуваат својата избрана опција. Гласачкото ливче обезбедува тајност на гласањето, така што никој не може да види за кого сте гласале.

## Видови
Во зависност од видот на изборниот систем може да се користат различни видови на гласачки ливчиња.
Податотека:Bundestagswahl 2021 Wahlkreis 249 Stimmzettel.jpg|Гласачко ливче за федералните избори во Германија во 2021. Гласачите гласаат за кандидат (лево, во црно) и за партија (десно, во сино).
Податотека:Nationalratswahl in Österreich 2017 - Wahlzettel 01.jpg|Гласачко ливче за парламентарните избори во Австрија во 2017. Гласачите гласаат за партија.
Податотека:Ballot paper for the 2021 United Kingdom local elections (Coventry, Westwood ward).jpg|Гласачко ливче од локалните избори во Обединетото Кралство во 2021. Гласачите гласаат за еден кандидат.


Категорија:Избори
Список на словенечки знамиња

Ова е **списокот на знамиња на [[Словенија]]**. За повеќе информации за државното знаме, видете го знаме на Словенија.

## Национално знаме

## Владини знамиња

## Знамиња на политичките партии

## Воени знамиња

## Предложени знамиња

Во 2003 година започнала кампања  делумно или целосно да го измени знамето со цел да го подобри меѓународното признавање на Словенија, а особено да го разликува од оние на Русија и Словачка. Дизајнот со единаесет риги победило на официјалниот натпревар. Сепак, се чини дека јавното мислење е  против менување на знамето во моментот. 

## Поврзано

* Знамето на Словенија
* Грб на Словенија

## Наводи

Категорија:Списоци за Словенија
Љубљански куклен театар

мини| Театарот Свети Јаков на плоштадот Креков каде што е сместен Љубљанскиот куклен театар.
**Љубљанскиот куклен театар** (словенечки: *Lutkovno gledališče Ljubljana*) е формиран во 1948 година, првично како Градски куклен театар и до денес останува врвен словенечки театар за куклена игра. Се наоѓа во Љубљана, главниот град на Словенија. Својата премиера ја имал на 10 октомври во рамките на Љубљанскиот фестивал. Првиот уметнички директор бил Јоже Пенгов, словенечки режисер, драматург, актер, писател, преведувач, публицист и основоположник на модерниот занает на словенечкиот куклен театар. Денеска овој театар е домаќин и учествува на бројни европски и словенечки фестивали.

Театарот поставува куклени претстави, но и драми во живо, мјузикли и други забавни изведби.

Театарот има четири сцени со капацитет од 60 до 210 седишта: Сцена Свети Јаков, Главна сцена, Мала сцена и Сцена под ѕвездите која е сместена на последниот кат со стаклен покрив под ноќното небо.

Театарот содржи и мал Музеј на кукларство кој бил отворен во 2015 година.

## Наводи

## Надворешни врски

* 

Категорија:Куклени театри
Категорија:Театри во Словенија
Чума (слика)

***Чума*** — слика изведена во техниката темпера од 1898 година од швајцарскиот симболистички уметник Арнолд Беклин. Таа денес се чува во Уметничкиот музеј во Базел. Делото ја претставува опсесијата на уметникот со кошмарите на војната, помор и смрт. Беклин ја насликал Смртта како јава на крилесто суштество кое потсетува на лилјак летајќи низ улиците по непознат средновековен европски град.

*Чумата* е насликана во бледо-зелени нијанси боја која често се поврзува со распаѓање. Останатите тонови кои доминираат се црни и кафеави; на пример, во облеката на фигурите од позадината додека бегаат пред смртта. Единствената жива боја на сликата е црвената ткаенина на жената прикажана во преден план лежејќи преку труп на жена.

## Извори
* Еко, Умберто . *За грдотијата* . Рицоли, 2007 година. ISBN&nbsp;
Категорија:Уметнички слики од 1898 година
Категорија:Слики од Арнолд Беклин
Категорија:Змејови во уметноста
Категорија:Персонификација на смртта
Категорија:Епидемии во уметноста
Иван Липошлиев

**Иван Т. Липошлиев** исто така познат и како **Липушлиев** (Горно Порој, 25 јуни 1866 — Софија, 1945) — македонски револуционер и просветител, деец на Македонската револуционерна организација. Дел од првата генерација на воспитаници од Солунската машка гимназија.

## Животопис
[мини|313x313пкс|Писмо на гимнастичарско здружение „Кукушки јунак“ каде што Иван Липошлиев е претставен како претседател и Никола Терзиев како секретар, [20 јуни 1912 година]]
[лево|мини|Првата генерација на воспитаници во [Солунска машка гимназија „Св. Кирил и Методиј“|Солунската гимназија во учебната 1885/86 год.*Прв ред* *(учители)*: Г. Миндов, А. Кулев, Х. Димитров, К. Стателов, Ф. Сплитек, Г. Прличев, Г. Кандиларов, архимандрит К. Пречистански, ѓакон И. Пенчев, Г. Попов, П. Драганов, А. Дојкин, Ј. Буфети*Втор ред* *(воспитаници):* Х. Нечев, Ј. Читкушев, Ј. Мирчев, И. Липошлиев, Д. Изов, Б. Кушев, Л. Тодев, Ј. Бомболов, Г. Стрезов, П. Мавродиев, А. Кожухарски]]
Иван Липошлиев е роден во валовишкото село Горно Порој, тогаш дел од Отоманското Царство, денеска познато под хеленизираното име Ано Пороја. За неговото основно образование, тој учел во родното село. Околу 1880-тите се преселил во Солун за да учи во Солунската машка гимназија. Во 1886 година, тој завршил со неговото гимназиско образование како дел од првата генерација на воспитаници од Солунската машка гимназија. После неговата матура се вработува како учител во Бугарската егзархија. Во 1890-тите се приклучува во комитетите на Македонската револуционерна организација во Горно Порој, Ресен, Крушево, Радовиш и Дедеагач.

Во учебната 1890/1891 година предава како професор во Серското егзархиско четирикласно училиште, но во второто полугодие дава отставка поради домашни причини. Се вработува како учител во Дедеагач во учебната 1900/1901 година. Станува член во Серскиот револуционерен округ на МРО. Поради неговите револуционерни активности тој е уапсан и затворен за 11 месеци во серски затвор. Во учебната 1909/1910 година Липошлиев е назначен за главен учител во Петрич. После се вработува како главен учител во Кукуш. За време на неговиот престој во Кукуш тој е назначен за претседател на македонското османлиско гимнастичко здружение „Кукушки јунак“, основан во 1 април 1912 година, неговиот секретар бил Никола Терзиев.

На 1 септември 1912 година Липошлиев е назначен за главен учител во Неврокоп, но поради балканските војни училиштето редовно било затворено, слична била ситуацијата и во Мехомија. Умира во 1945 година во Софија, после нејзиното ослободување од страна на совиетската црвена армија. Неговиот син, Георги Липошлиев во 1933 година завршил право во Софискиот универзитет.

## Наводи


Категорија:Македонски револуционери
Категорија:Луѓе од Горно Порој
Категорија:Родени во 1866 година
Категорија:Починати во Софија
Категорија:Македонски преселници во Софија
Категорија:Дејци на МРО
Категорија:Прва генерација на воспитаници од Солунската машка гимназија
Категорија:Македонски просветители
Категорија:Учители на Бугарската егзархија
Лазар Тодев

**Лазар Тодев**, роден **Лазар Николов Тодев** (Банско, 1853 — Софија, 1898) — македонски револуционер, трговец и просветител од XIX век. Дел од првата генерација на воспитаници од Солунската машка гимназија, учесник во Македонското востание. Татко на Димитар Лазаров.

## Животопис
[лево|мини|Првата генерација на воспитаници во [Солунска машка гимназија „Св. Кирил и Методиј“|Солунската гимназија во учебната 1885/86 год.*Прв ред* *(учители)*: Г. Миндов, А. Кулев, Х. Димитров, К. Стателов, Ф. Сплитек, Г. Прличев, Г. Кандиларов, архимандрит К. Пречистански, ѓакон И. Пенчев, Г. Попов, П. Драганов, А. Дојкин, Ј. Буфети*Втор ред* *(воспитаници):* Х. Нечев, Ј. Читкушев, Ј. Мирчев, И. Липошлиев, Д. Изов, Б. Кушев, Л. Тодев, Ј. Бомболов, Г. Стрезов, П. Мавродиев, А. Кожухарски]]
Лазар Тодев е роден во 1853 година во градот Банско, тогаш дел од Отоманското Царство, денес е дел од Пиринска Македонија. Неговиот татко бил Никола Тодев, трговец и општественик од истото село. Лазар Тодев потекнува од големиот бански род Тодеви. За основно образование тој учи во неговиот роден град и покасно во грчкото училиште во Мелница. За неговото гимназиско образование тој отидол во Серската турска гимназија но после се преселува во Солун да учи во Солунската машка гимназија, во 1886 година станува дел од првата генерација на воспитаници од Солунската машка гимназија.

После Руско-турската војна Лазар Тодев учествува во Македонското востание меѓу 1878 и 1879 година. После задишувањето на востанието тој почнува да работи како трговец заедно со неговиот татко. Отвориле трговски центри во Кавала, Сер и подоцна во австроунгарската столица Виена.

Во 1894 година прекинува со неговите трговски дејства и повторно се враќа во Банско, каде е одбран како претседател на Банската бугарска општина, општина создадена од Бугарската егзархија со цел да ја ширела нејзината пропаганда врз македонското население. Лазар Тодев бил иницијатор за купување камбани за храмот „Света Троица“ во Банско.

Во 1897 година заминува за Софија, каде што повторно почнува со неговите трговски дејства, но починува во 1898 година поради непознати причини. Татко е на македонскиот револуционер Димитар Лазаров.

## Наводи

Категорија:Луѓе од Банско
Категорија:Македонци во Бугарија
Категорија:Родени во 1853 година
Категорија:Починати во 1898 година
Категорија:Починати во Софија
Категорија:Македонски преселници во Софија
Категорија:Македонски трговци
Категорија:Македонски просветители
Категорија:Македонски револуционери
Категорија:Учесници во Македонското востание
Категорија:Прва генерација на воспитаници од Солунската машка гимназија
Лотан

[десно|мини|316x316пкс| ''Уништувањето на [Левијатан* од [[Гистав Доре|Густав Доре]] (1865)]]
*'Лотан*' — слуга на [[Список на водни божества|морскиот бог]] [[Јам (бог)|Јам]] поразен од [[Временски бог|богот на бурата]] [[Хадад|Хадад-Баал]] во [[Угаритски јазик|угаритскиот]] *Баалски циклус.* Се смета дека Лотан е претставен од змијата *Темтум* претставена во сириските печати од 18-16 век пр.н.е., и наоѓа подоцнежен рефлекс во морското чудовиште *Левијатан*, на чиј пораз од рацете на [[Јехова|Јахoва]] се алудира во [[Танах|библиската]] [[Јов (библиска книга)|книга на Јов]] и во [[Исаија (библиска книга)|Исаија]] 27:1.  Ламберт (2003) отишол до степен на тврдење дека Исаија 27:1 е директен цитат извлечен од угаритскиот текст, правилно преведувајќи го угаритскиот *bṯn* „змија“ како хебрејски *nḥš* „змија“.

*Лотан* е придавска формација што значи „намотан“, овде се користи како правилно име,  истото суштество има голем број можни епитети, вклучувајќи ја „змијата во бегство“ (*bṯn brḥ*) и можеби (со одредена несигурност што произлегува од празнините на ракописот) „змијата што се врти“ (*bṯn ʿqltn*) и „моќниот со седум глави“ (*šlyṭ d.šbʿt rašm*).

Митот за Хадад кој го победил Лотан, Јахве го победил Левијатан, Мардук го победил Тиамат (итн.) во митологиите на античкиот Блиски Исток се класични примери на митемата *Хаоскампф*, исто така рефлектирана во [[Зевс]]овото убиство на [[Тифон (митологија)|Тифон]] во [[Старогрчка митологија|грчката митологија]], [[Тор (митологија)|Торовата]] борба против [[Јормунганд]] во Гилфагининскиот дел од [[Прозна еда|Прозата еда]], и [[Веди|ведската]] битка меѓу [[Индра]] и [[Вритра]] (од [[санскрит]] वृत्र, *vṛtrá,* што значи *обвивка*, *покритие* и затоа *пречка*) кој е обвинет како змеј кој ги собира водите и дождовите, како *даса'' за крадење крави и како анти-бог поради криењето на Сонцето.

Реката Литани која се движи низ долината Бека во Либан е именувана по Лотан бидејќи се верувало дека реката е олицетворение на богот.

## Поврзано
* Список на змејови во митологијата и фолклорот
* Танин
* Рахаб
* Апоп

## Наводи

## Литература

* .
* .
* .
* 
* .

Категорија:Левантска митологија
Категорија:Змејови
Категорија:Митски змии
Ушумгалу

**Ушумгалу** (сумерски:  *ušum.gal*, „Големиот змеј“) била една од трите змии со рогови во акадската митологија, заедно со Башму и Мушмаху. Вообичаено опишан како демонски лав-змеј, тој е донекаде шпекулативно идентификуван со четириножниот, крилест змеј од доцниот 3-ти милениум пр. н. е.

## Митологија
Се вели дека Тиамат „го облекол бесниот лав-змеј со страшност“ во Епот на создавањето, Енума Елиш. Богот Набу бил опишан како „оној што го гази лавот-змеј“ во химната на Набу.  Во доцниот неоасирски текст „Митот за седумте мудреци“ пишува: „Четвртиот (од седумте апкалу т.е. „мудреци“) Лу-Нана, (само) две третини Апкалу, кој го избркал змејот У*шумгалу* од Е-нинкарнуна, храмот на Иштар во Шулги.

Ашур-насир-пал II поставил златни икони од Ушумгалу на пиедесталот на Нинурта. Неговото име станало кралски и божествен епитет, на пример: *ušumgal kališ parakkī*, „ненадминат владетел на сите светилишта“. Мардук се нарекувал „У*шумгалу* - змеј на големите небеса“.

Во списокот на богови *[[Ан = Анум]]* Ушумгал е наведен како сукалот (везир) на Нинкилим. 

## Поврзано

* Анзу
* Змеј, убиен од Нинурта

## Наводи

Категорија:Змејови
Категорија:Месопотамиски демони
Мушмаху

**Мушмаху**, (сумерски: MUŠ.MAḪ, акадски: *muš-ma-ḫu*, во превод „возвишена/истакната змија“) бил древен месопотамски митолошки хибрид на змија, лав и птица, понекогаш идентификуван со седумглавата змија убиена од Нинурта во митологијата од сумерскиот период. Тој е една од трите змии со рогови, покрај неговите придружници Башму и Ушумгалу, со кои можеби делел заедничко митолошко потекло.

## Митологија
Во *[[Ангим]]* или „Враќањето на Нинурта во Нипур“, богот на бурата го опишува едното од неговите оружја како „змијата муш-мах со седум усти“ (линија 138), што потсетува на грчкиот мит за Херакле и седумглавата Лернејска хидра што ја убил во второто од неговите дванаесет дела. Изгравирана школка од раниот династички период го прикажува Нингирсу како го убива седумглавиот *Мушмаху*.

Во Епот на создавањето, Енума Елиш, Тиамат раѓа (*alādu*) митски змии, опишани како *mušmaḫḫū*, „со остри заби, безмилосни огради, наместо крв таа ги наполни нивните тела со отров“.

## Поврзано

* Анзу, масивна птица чија смрт понекогаш се припишува на Нинурта
* Нинуртовиот змеј

## Наводи

Категорија:Месопотамиски демони
Категорија:Митолошки змии
Категорија:Митски змии
Тели (змеј)

**Тели** (хебрејски:תְּלִי, исто така преведено како **Тали**, **Теле**, **Т'ли** итн.), според Сефер Јецира, најраното постоечко дело на еврејскиот мистицизам, е небесно суштество кое ja опкружува вселената. Тели е накратко спомнат во два стиха од Сефер Јецира. Тој е опишан како стои „над универзумот, како крал на својот престол“. Сепак, неговата цел никогаш не е елаборирана, а самиот Сефер Јецира не му припишува одредена форма на Тели. И покрај тоа, во неколкуте извори што го спомнуваат, Тели е генерално замислен како змеј.

Шабетај Доноло, во својот коментар за *Сефер Јецира* - *Хахмони*, го замислува Тели како „космички змеј“ кој поседува голема моќ во вселената и управува со планетите и со соѕвездијата. Садија Гаон, во својот сопствен коментар за *Сефер Јецира*, се обидел да го објасни Тели во чисто астрономски термини и сфатил дека тој не е само соѕвездие што личи на змеј, иако Исидор Калиш ја идентификувал Тели со Драко. Ибн Езра забележал дека не е сигурен за тоа што претставува Тели, идентификувајки го со Левијатан како *[[Танин (митологија)|танин]]* т.е. морско чудовиште. Вилна Гаон се согласува со оваа идентификација на Тели како *танин*, додека сè уште тврди дека има надмоќ над знаците на зодијакот.

Етимологијата на *Тели* е несигурна и терминот не наликува на *танин*, *накаш* („змија“) или кој било друг хебрејски збор што се поврзува со „змеј“ во подоцнежната еврејска мисла.

## Наводи

Категорија:Змејови
Категорија:Еврејски мистицизам