open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Живко Чинго (награда на Фондација Рамковски)

:*Ова е статија за наградата што ја доделува [[Фондација Рамковски|фондацијата Рамковски]], за истоимената награда на [[Општина Охрид|Општината Охрид]] видете [[Живко Чинго (награда на Општина Охрид)|тука]]*

**„Живко Чинго“** е награда од литературата која се доделувала за најдобра збирка раскази.

Наградата „Живко Чинго“ била една од трите книжевни награди кои Фондацијата ги доделувала, покрај наградата „Петре М. Андреевски“ за роман и наградата „Кочо Рацин“ за збирка песни.

## Наводи

Категорија:Македонски литературни награди
Категорија:Живко Чинго
Њу дил

[thumb|Горе лево: Законот потпишан во 1933 година<br>Горе десно: Претседателот Френклин Д. Рузвелт ја предводи Њу дил;<br>Долу: Јавен [мурал од уметничката програма]]
**Њу дил** (анг. *New Deal = Нов договор*), е програма на социјални и стопански реформи што ги спроведувала владата на САД под претседателство на Франклин Рузвелт, почнувајќи од 1933 година т.е. од годината кога започнува излегувањето од големата економска криза (започнала во 1929 година).

Категорија:Историја на САД
Алаџа Хисар

**Алаџа Хисар** или **Шарен Град** — тврдина во Крушевац, Србија. Позната и како *Град на кнез Лазар*. За првпат тврдината се споменува во 1381 година, и се смета дека била подигната од Цар Лазар или пак истата била проширена од него. По Косовската битка, градот заедно со тврдината биле заземени од страна на Османлиите, но по кратко време Србите повторно ја вратиле во свои раце. Царот Стефан Лазаревиќ со Србија упрвувал до 1405 година од Крушевац, кога престолнината била префрлена во Белград. Но, градот не го изгубил своето значење ако се има предвид дека во 1413 година деспотот овде се состанил со Мехмед I. Во следните години следувале борби за освојување на градот, а конечно во 1437 година тој бил заземен од страна на Унгарците. Во 1454 година, градот го освоиле турските Османлии, кога градот се нарекувал *Алаџа Хисар*.
## Наводи

Алаџа Хисар
Категорија:Крушевац
Тврдина Атанас

**Тврдината Атанас** се наоѓа во Пирот, Србија.

## Наводи

Атанас
Категорија:Историја на Пирот
Аниште

**Аниште** — тврдина во Србија. Денеска, од нејзините останки има многу малку задржано.
## Наводи

Аниште
Категорија:Археолошки наоѓалишта во Србија од средниот век
Тврдина Баноштор

**Тврдината Баноштор** се наоѓала во близина на Баноштор, Срем, Србија. Точната местоположба за тоа каде се наоѓала тврдината не е позната. Познато е дека во близина на местото се наоѓал каструм од римско време под името *Бононија*, чија локација исто така не е позната но се смета дека на неговата основа била подигната тврдина по името Кеу, Кеве и Кует. Татарите во 1241 година го ограбиле овој регион и се смета дека ја срушиле и самата тврдина. 

## Наводи

Баноштор
Баноштор
Music of the Sun

***Music of the Sun*** е првиот студиски албум на барбадоската пејачка Ријана. Албумот е реализиран во август 2005 заедно со нејзиниот прв сингл „Pon De Replay„.

## Синглови
* „Pon De Replay“ 
* „If It's Lovin' That You Want“

## Список на песни
# "Pon de Replay" – 4:06
# "Here I Go Again" (feat. *J-Status*) – 4:11
# "If It's Lovin' That You Want" – 3:28
# "You Don't Love Me (No, No, No)" (featuring Vybz Kartel) – 4:20
# "That La, La, La" – 3:45
# "The Last Time" – 4:53
# "Willing to Wait" – 4:37
# "Music of the Sun" – 3:56
# "Let Me" – 3:56
# "Rush" (feat. *Kardinal Offishall*)  – 3:09
# "There's a Thug In My Life" (feat.*J-Status*) – 3:21
# "Now I Know" – 5:01
# "Pon de Replay" (remix - feat. *Elephant Man*) – 3:37

Категорија:Албуми на Ријана
Категорија:Албуми од 2005 година
Зачетник (молекуларна биологија)

**Зачетник** или **прајмер** (од анг. *primer*) — секој краток фрагмент од нуклеинска киселина кој служи како почетна точка при репликацијата на ДНК. Зачетниците се потребни бидејќи ДНК-полимеразата, ензим кој ја катализира репликацијата, мора да го започне своето дејство на постоечки фрагмент од ДНК. Полимеразата ја започнува репликацијата од 3‘-крајот од зачетникот , и ја копира спротивната низа.

При повеќето случаи на природна репликација на ДНК, зачетникот за ДНК синтеза и репликација е краток фрагмент на РНК (кој може да се создаде ''de novo''). Оваа РНК се создава од страна на примазата, а подоцна се отстранува и се заменува со ДНК со помош на поправна полимераза.

За многу од лабораториските техники на биохемијата и молекуларната биологија кои вклучуваат ДНК-полимераза, како што е процесот на секвенционирање на ДНК и полимеразната верижна реакција (ПВР, PCR), потребни се ДНК-зачетници. Овие зачетници се најчесто кратки, хемиски синтетизирани олигонуклеотиди, со должина од околу дваесет бази. Тие се хибридизираат до целна ДНК која подоцна се копира од страна на полимеразата.

## ''In vivo'' или природен механизам на дејство
thumb|300px|right|ДНК репликациска виљушка. РНК-зачетникот е означен на врвот.

Неводечката низа е ДНК-низата која стои спротивно од водечката низа во репликациската виљушка, одејќи од 3' кон 5' крајот. Бидејќи ДНК-полимераза III не може да врши синтеза во насока 3'→5', неводечката низа се синтетизира во кратки сегменти познати како Оказаки фрагменти. Долж неводечката низа, примазата гради РНК-зачетници на кратки растојанија. По ова, ДНК-полимеразите се во можност да ги искористат слободните 3' OH групи на РНК-зачетниците за да извршат синтеза на ДНК во насока 5'→3'.

Потоа РНК фрагментите се отстрануваат од ДНК-полимераза I кај прокариотите или ДНК-полимераза δ кај еукариотите, по што се додаваат нови деоксирибонуклеотиди за да ги пополнат празнините каде била присутна РНК. ДНК-лигазата ги поврзува деоксирибонуклеотидите, со што ја завршува синтезата на неводечката низа.

Категорија:Молекуларна биологија
Бачка тврдина

**Бачка тврдина** — тврдина во градот Бач, Војводина, Србија. Изградена е во времето на унгарскиот крал Карло I Роберт (1338-1342). Во тогашно врерме, тврдината имала осум кули, ходници, кујна, бунар итн. кое означува дека градот во тоа време бил голем центар. По Мохачката битка, градот паднал под власта на Османлиите. Опишана е од Евлија Челебија. Во периодот од 1703-11 г., градот заедно со тврдината биле на неколкупати палени и рушени.

## Поврзано

* Бач (град)
* Список на тврдини во Србија

Бач
Тврдина
Тврдина Бела Стена

**Тврдината Бела стена** се наоѓа во близина на градот Валево, Србија. 
## Наводи

Бела
Категорија:Ваљево
Тврдина Баба

**Тврдината Баба** се наоѓала во близина на Параќин, Србија. Тврдината е позната и како *Градот на Павле Орловиќ*. За рушењето на тврдината, најдобро тоа го објаснил Феликс Каниц кога престојувал во Србија. 
## Наводи

Баба
Категорија:Општина Параќин
Тврдина Беркасово

**Тврдината Беркасово ** се наоѓа во селото Беркасово, Србија. Позната е и како Деспотовец, според српскиот деспот Јован Бранковиќ. Денеска, не е познато кога точно била изградена тврдината, но се знае дека Османлиите ја освоиле во 1526 година. 
## Наводи

Беркасово
Категорија:Општина Шид
Категорија:Споменици на културата во Србија
Категорија:Историја на Срем
Бечејска тврдина

**Бечејската тврдина** се наоѓа во градот Бечеј, Србија. Тврдината се наоѓала во составот на Кралство Унгарија. Денеска, таа е срушена до темел. 
## Наводи

Бечејска
Категорија:Бечеј
Rehab

***„Rehab“*** е осмиот и последен сингл земен од третиот албум на Ријана - Good Girl Gone Bad реализиран во 2007 во САД и Велика Британија. Песната е напишана од страна на Џастин Тимберлејк, Тимбеленд, Хенон Лејн заедно со вокалите на Тимберлејк и Тимбеленд во позадина.

## Реализација

*„Rehab“* беше реализиран на радио на 7 Октомври, 2008.  *„Rehab“* беше наменет за реализирање во Август, 2008 во Велика Британија но беше повратен назад поради дигиталната реализација на „*[[Disturbia]]*“ и на необврзаното одбирање на „*Breakin' Dishes*“. Иако без официјална реализација сѐ уште, песната започна да котира многу добро на радио листите кон крајот на Септември. Таа се најде на врвот на „Pop Radio“. Доцна во Септември е пуштена на „*New York City's Z100*“ радио. После една недела од реализацијата е избрана за петта највртена песна на радијата во Австралија.

Во Април 2009 Тимбеленд реализираше нов ремикс на *„Rehab“* на интернет наречен „*Timbaland Remix*“.

## Музичко видео

[thumb|left|200px|[Ријана и Џастин Тимберлејк во музичкото видео за „Rehab“]]
Ријана и Џастин Тимберлејк снимија музичко видео за песната режирано од страна на Ентони Медлер во Лос Анџелес на 21 Октомври, 2008. Видеото беше премиерно прикажана на 17 Ноември, 2008 на MTV.com и ја содржи радио уредената верзија на песната.

Видеото започнува со Ријана која е потпрена на кола во пустина со приколка во близина и Тимберлејк кој е упатен кон неа со мотор. Продолжува да ги прикажува Ријана и Тимберлејк во неколку сцени заедно во пустината и внатре во приколката. Во видеото има ноќни и дневни сцени како и различно осветлување и контраст, како што се зелени и розови како и црно бели сцени.

## Список на песни

; iTunes Сингл
# „Rehab“ (главна верзија) — 4:54
# „Rehab“ (инструментална верзија) — 4:54

; ВБ iTunes Сингл
# „Rehab“ (*Live* верзија) — 4:46
# „Rehab“ (музичко видео) — 4:45

; Промо ЦД
# „Rehab“ (главна верзија) — 4:54
# „Rehab“ (радио уредување) — 4:05
# „Rehab“ (инструментална верзија) — 4:54

### Ремикси
# „Rehab“ (*Sandy Resek Klub Remix*)
# „Rehab“ (*DJ VNo Remix*)
# „Rehab“ (*Alex Dubbing Private Club Remix*)
# „Rehab“ (*Alex Astero & Evan Sax Club Mix*)

## Наводи

Категорија:Песни на Ријана
Категорија:Синглови од 2008
ДНК-лигаза

Во молекуларна биологија, **ДНК-лигазата** е посебен тип на лигаза (со ензимски код 6.5.1.1) која може да се поврзе за две комплементарни ДНК-низи кои се раскинати. Единечната раскината низа се фиксира (спојува) со различен тип на ДНК-лигаза која ја користи комплементарната низа како шаблон, но сепак е потребна ДНК-лигазата за да се создаде конечната фосфодиестерска врска за целосна поправка на ДНК.

ДНК-лигазите се употребуваат при поправката на ДНК и при репликацијата на ДНК. Исто така, ДНК-лигазата има широка употреба во лабораториите по молекуларна биологија во експерименти за генетска рекомбинација.

## Механизам на дејство

Суштината на механизмот на ДНК-лигазата се состои во формирање на две ковалентни фосфодиестерски врски меѓу 3' хидроксилните краеви на еден нуклеотид со 5' фосфатниот крај на друг нуклеотид. За оваа лигазна реакција е потребен ATP. Дејството на ДНК-лигазата врз молекулата на ДНК се нарекува **лигација**.

Сликовит приказ за дејството на лигазата може да се даде на следниот начин (со лепливите краеви):

400px

Лигазите ќе дејствуваат и со тапи краеви на ДНК, иако за ова се потребни различни ензимски концентрации и различни реакциони услови.

## Лигази кај цицачите

Кај цицачите постојат четири посебни типови на лигази.

* ДНК-лигаза I: врши лигација на насцентна ДНК од неводечките низи откако ДНК-полимераза I ќе го отстрани РНК прајмерот од Оказаки фрагментите. 
* ДНК-лигаза II: алтернативно сплајсирана (*splice*) форма на ДНК-лигаза III која може да се најде кај сите клетки кои не се во делба.
* ДНК-лигаза III: комплекси со белковината за ДНК поправка XRCC1
* ДНК-лигаза IV: комплекси со XRCC4.

Некои форми на ДНК-лигаза кај бактериите (обично поголеми) побаруваат NAD како кофактор, додека други форми (најчесто присутни кај *[[E. coli]]* и обично помали) побаруваат ATP.

## Наводи

Категорија:Биотехнологија
Категорија:Ензими
Категорија:Молекуларна биологија
Категорија:Гени на хромозомот 19
Категорија:Гени на хромозомот 17
Пливање на светското првенство во водени спортови 2009 - 100м краул во машка конкуренција

Квалификациите и полуфиналето за **100м мажи краул** се одржа на 29 јули 2009, а финалето на 30 јули 2009.

## Медалисти

## Рекорди

## Квалификации

## Полуфинале

## Финале

## Надворешни врски
* Квалификациони резултати 
* Полуфинални резултати 
* Финални резултати 

Категорија:ФИНА Светско првенство во водени спортови
Категорија:Светско првенство во водени спортови 2009
Фосфодиестерска врска

thumb|200px|Дијаграм на фосфодиестерските врски меѓу нуклеотидите.

**Фосфодиестерските врски** се група на силни ковалентни врски, образувани од фосфорниот атом од фосфатната група и две други молекули од две естерски врски. Фосфодиестерските врски се многу важни за целокупниот живот на планетата Земја, бидејќи го градат скелетот на низите од ДНК. Кај ДНК и РНК, фосфодиестерската врска се наоѓа меѓу 3' јаглеродниот атом на една шеќерна молекула и 5' јаглеродниот атом на друга (и тоа деоксирибоза кај ДНК и рибоза кај РНК).

Фосфатните групи во фосфодиестерската врска се негативно наелектризирани. Бидејќи фосфатните групи имаат pK<sub>a</sub> која се движи близу 0, тие се негативно наелектризирани при pH 7. Ова ги присилува фосфатите да заземат спротивни страни од ДНК-низите, а се неутрализираат со белковини (хистони), метални јони (како магнезиум) и полиамини.

За да се формира фосфодиестерска врска и за да се поврзат нуклеотидите, трифосфатните или дифосфатните форми од нуклеотидните градбени блокови се раскинуваат за да дадат енергија која е потребна за одвивање на ензимски катализираната реакција. Кога се откинуваат еден или два фосфати (познати како пирофосфат), тогаш се формира фосфодиестерската врска.

Хидролизата на фосфодиестерските врски може да се катализира со помош на фосфодиестерази кои играат важна улога во поправањето на ДНК секвенците.

Во биолошките системи, оваа врска меѓу два рибонуклеотиди може да се раскине со алкална хидролиза, поради присуството на слободната 2' хидроксилна група.

## Наводи

## Поврзано
* Фосфодиестераза
* Фосфодиестеразен инхибитор
* Репликација, ДНК, ATP
* Теихојна киселина, ДНаза I
* PDE5

Категорија:Хемиски врски
Категорија:Молекуларна биологија
Категорија:Биологија и фармакологија на хемиските елементи
Мозарапски јазик

**Мозарапскиот** бил романски јазик кој се зборувал во ел-Андалус, муслимански регион на Пиринејскиот Полуостров за време на развојот на романските јазици на тој полуостров. Јазикот потекнува од латинскиот јазик или поточно е негов дијалект но со поголеми примеси на арапски јазик. За време на неговото развивање, веќе се зборувале арапски говори на таа територија и така овој јазик потсетува на дијалект. Патем јазикот никогаш не бил сосема стандардизиран и неговото име потекнува од арапскиот назив **مستعرب** - musta'rab односно во превод "арабизиран".

## Пример

## Наводи
* Menéndez Pidal, Ramón. (2005). *Historia de la Lengua Española* (2 Vols.). Madrid: Fundación Ramón Menendez Pidal. ISBN 84-89934-11-8
* Wright, Roger. (1982). *Late Latin and Early Romance in Spain and Carolingian France*. Liverpool: University of Liverpool (Francis Cairns, Robin Seager). ISBN 0-905205-12-X

## Надворешни врски
* Мозарапски преглед
* Ethnologue за мозарапски

М
Категорија:Романски јазици
Категорија:Пиринејско-мозарапски јазици
Категорија:Средновековни јазици
Луситански јазик

**Лузитанскиот** (наречен по Лузитанија) бил палеоиберски јазик кој припаѓал на групата на индоевропски јазици. Јазикот во научната јавност е познат по петте зачувани натписи кои датираат од 1 година. Натписите содржат топоними и имиња на богови. Јазикот се зборувал на територијата на денешна Португалија и мали делови во Шпанија. Таа територија била позната како Лузитанија.

## Натписи

## Поврзано
* Палеоиберски јазици
* Предромански народи на Пиринејскиот Полуостров

## Надворешни врски
* Лузитански на  LINGVÆ·IMPERII (шпански)
* Детална карта на пред-романските народни на Пиринеите (околу 200 п.н.е.) 

Категорија:Палео-иберски јазици
Категорија:Палеоиберски јазици
Категорија:Јазици изумрени во 2 век
Категорија:Мртви јазици во Европа
Категорија:Јазици во Португалија
Фудбалот во 1998 година

**[[1998]] година во [[фудбал]]от** содржи некои значајни настани.

1998 во фудбалот
Категорија:Години во фудбалот
Тврдина Благотин

[мини|Глинен модел на [зрно пченица од наоѓалиштето Благотин]]
**Тврдината Благотин** се наоѓа во близина на градот Крушевац, Србија. Денеска, од тврдината има останато само нејзините темели и две кули.

## Наводи

Благотин
Категорија:Град Крушевац
Тврдина Бован

**Тврдината Бован ** се наоѓа во близина на градот Алексинац, Србија. Тврдината најверојатно била изградена на местото на поранешната римска кастра Praesidium Pompei. Градот во минатото бил главен извор на сол.  Најстарите извори околу постоењето на тврдината се од 1395 година. Во 1413 година, таа била заземена од страна на Османлиите.

## Наводи

Бован
Категорија:Алексинац
Тврдина Божевац

**Тврдината Божевац** се наоѓа во близина на градот Пожаревац, Србија. Денеска има осатоци од тврдината

## Наводи

Божевац
Категорија:Пожаревац
Тврдина Борач

**Тврдината Борач ** се наоѓа во близина на градот Книќ, Србија. До тврдината може да се стигне само преку нејзината северна страна. Не е познато кога точно била изградена, но се смета дека било во околу 1389 година, односно по Косовската битка. Во 1438 година, истата била заземена од страна на Османлиите. Денска, од тврдината има останато само ѕидините и остатоци од четирите кули.

## Наводи

## Надворешни врски
Предраг Ђидић, „Тврђаве и остаци утврђених градова“ , Београд, 2008. 
 

Борач
Категорија:Општина Книќ
Категорија:Архитектура од 14 век
Категорија:Споменици на културата во Србија
Браничево

**Тврдината Браничево ** се наоѓа во близина на градот Пожаревац, Србија. Се смета дека тврдината била изградена во средновековието, на местото на античкиот *Виминацијум*. Во 1124 година, тврдината била разрушена.

Градот Браничево бил воена тврдина и трговски центар кој во историја на Византија во 11 и 12 веку и во српска историја 13 и 14 век имал значајна улога. Со ископавања е утврдено постоење на бедем на Долниот град, пронајдена е и кула и една градба за која се претпоставува дека била благородничка куќа со работилница.

Браничево било едно од најзначајните подрачја на српските земји во средниот век. 
## Наводи

Браничево
Браничево
Пешачка структура

**Пешачка структура** е шаховски поим со кој се означува распоредот на пешаците на шаховската табла. Бидејќи пешаците се најмалку подвижни од сите борбени единици во шахот, пешачката структура е релативно статична и нејзиниот карактер најмногу е условен од стратешката природа на позицијата.

## Главни размислувања

Слабостите во пешачката структура, како што се изолираните, двојните или заостанатите пешаци, како и пешачките дупки, често имаат влијание врз понатамошниот тек на партијата. Затоа, потребно е особено внимание, што треба да овозможи нивно избегнување (но има иисклучоци, како на пример *Болеславскиевата дупка*) и евентуално создавање на прооден пешак. Врз основа на овие структурни слабости, не е можно да се направи поделба на пешачките структури на добри или на лоши. Тоа зависи од карактерот на позицијата и распоредот на фигурите. И покрај тоа, пешачките формации влијаат на стратегијата на игра на шахистите до таа мера, што позицијата не мора да настанува од некое од вообичаените отворања. Симетричните пешачки структури, со врв, кој го најчесто го сочинуваат е- или d-пешаците имаат измамничка симетрија, бидејќи постојат разлики во нивните внатрешни одлики, како што се склоноста на кралевите за рокада на кралското крило.

Една пешачка структура често може да се трансформира во друга. Трансформацијата мора да се анализира внимателно, бидејќи истата може да предизвика промени и во стратегијата.

## Поврзано
* Изолиран пешак
* Двојни пешаци
* Заостанат пешак
* Прооден пешак
* Верижни пешаци
* Еж (шах)
* Шаховска стратегија

## Корисна литература
* *Pawn Structure Chess*, Andrew Soltis, David McKay Company 1995.ISBN 0-8129-2529-7
* M. Yudovich. *Garri Kasparov*, Raduga Publishers 1988. ISBN 5-05-001722-X.
* *The Development of Chess Style*, Max Euwe, David McKay Company 1968. ISBN 0-679-14045-X.
* *Pawn Power in Chess*, Hans Kmoch, 1959. 1990 Dover edition: ISBN 0-486-26486-6 (има повеќе изданија).

Категорија:Шаховски поими
Категорија:Шаховска стратегија
Категорија:Шаховска теорија
Брезница (Кралево)

**Тврдината Брезница ** се наоѓа во близина на градот Кралево, Србија. Денеска, од неа има останато само рушевини.

## Наводи

Брезница
Категорија:Град Кралево
Брезница (Ниш)

**Тврдината Брезница ** се наоѓа во близина на градот Ниш, Србија. Денеска, од неа има останато само рушевини

## Наводи

Брезница
Категорија:Историја на Ниш
Брњаци

**Тврдината Брњаци** се наоѓа во близина на градот Косовска Митровица, Косово. Тврдината била кралски дворец на Јелена Анжујска, сопруга на Стефан Урош I

## Наводи

Брњаци
Брњаци
Источноромански јазици

**Источноромански јазици** или познати како **влашки јазици** се група на романски јазици кои се развиле во југоисточна Европа, како првични варијанти на латинскиот јазик.

## Јазици
* Романски јазик (или во Молдавија познат како молдавски јазик)
* Аромански јазик
* Мегленоромански јазик
* Истроромански јазик
Јужноромански јазици

**Јужноромански јазици** сочинуваат хипотетична група на романски јазици која не е сосема прифатена меѓу лингвистичката научна јавност, туку е предложена од страна на Етнолог.

Според Етнолог, оваа група на јазици ги опфаќа: сардински јазик, корзикански јазик, галурски јазик и сасарски јазик.

## Белешки
Кампидански дијалект

**Кампиданскиот јазик** е дел од групата на романски јазици и често се смета за дијасистем на сардинскиот јазик. Овој јазик се зборува во покраината Каљари во Италија. Покрај таа покраинат јазикот се зборува и во покраината Нуоро. Денес има околу 1 милион говорници на кампиданскиот. 

Категорија:Сардински јазик
Категорија:Романски јазици
Категорија:Јужноромански јазици
Векторизација

Во компјутерската графика, **векторизација** се однесува на процес на претворање на растерска графија во векторска графика.

Популарни примени:
* Кај компјутерскиот дизајнираните (CAD) цртежи (шематски планови итн.) се скенираат, векторизираат и се запишуваат како CAD податотеки во процесот наречен „претворање од хартија во CAD“ или „претворање на цртежи“.
* Кај географските информациски системи (GIS) сателитските или воздушните слики се векторизираат за да се создадат карти.
* Кај графичкиот дизајн и фотографијата, графиката може да се векторизира за полесна употреба и менување на големината.


Image:Silversmith.jpg|Фотографија во JPEG формат, 25 кБ
Image:SilversmithRaveGrid.svg|Фотографијата лево векторизирана со RaveGrid, 1.64 МБ
Image:Silversmith.svg|Истата фотографија векторизирана со AutoTrace во Delineate GUI, 677 кБ
Image:Silversmith-inkscape.svg|Истата фотографија векторизирана со функцијата „Trace Bitmap“ на Inkscape, 1.05 MB


## Поврзано
* Скенирање
* Дигитализација
* Растеризација претставува обратен процес (претворање на векторска во растерска графика)
* Споредба на програми за претворање на растерска во векторска графика
* Оптичко распознавање на знаци

Категорија:Сметачка графика
Категорија:Векторска графика
Логудорски дијалект

**Логудорскиот** е романски јазик и се смета за стандардизиран дијалект на сардинскиот јазик и често сметан за еден од најконзервативните романски јазици. Буквите К и Г во овој јазик не се палатизирани како кај останатите романски јазици.

## Граматика
### Заменки
deo = јас

tue = ти

issu/issa = тој/ таа

nois = ние

bois = вие

issoso = тие

### Глаголи
essere (сум)

so = јас сум

sese = ти си 

este = тој/ таа е

semusu = ние сме

sezisi = вие сте

sunu (или suni) = тие се

Категорија:Сардински јазик
Категорија:Јужноромански јазици
Сасарски јазик

**Сасарскиот** (локално име *Sassaresu* или *Turritanu*) е јужноромански јазик и дијасистем на сардинскиот јазик и корзиканскиот јазик. Често се смета за сардино-корзикански јазик поради историските блиски врски со двата региона. Јазикот, покрај силното влијание на сардинскиот јазик, сè уште го има зачувано тосканскиот корен. Во лингвистичкиот научен свет, овој јазик се окарактеризирал како транзиционален јазик помеѓу итало-западните јазици и  сардински јазик.

Јазикот го зборуваат околу 120.000 луѓе во Сардинија.

## Наводи

Категорија:Сардински јазик
Категорија:Јужноромански јазици
Категорија:Јазици во Италија
Мегленовлашки јазик

**Мегленовлашки јазик** (локално познат и како *Vlăheşte*) — романски јазик кој е сличен со влашкиот и со романскиот јазик. Често се смета за дијалект на романскиот јазик. Јазикот се зборува во неколку села во мегленско во Егејска Македонија и во Вардарска Македонија (Влахомеглен), но и во Турција и Романија. Јазикот се смета за загрозен.

## Наводи

## Литература
* Theodor Capidan, Megleno-Romanian dictionary  
* Theodor Capidan, Meglenoromânii: istoria şi graiul lor  

## Надворешни врски
* Despre muzica folclorică a dialectului meglenoromân 
* Megleno-Romanii  
* Мегленоромански јазик - Ethnologue

Категорија:Источноромански јазици
Категорија:Загрозени индоевропски јазици
Категорија:Јазици во Грција
Категорија:Јазици во Романија
Категорија:Јазици во Луксембург
Стандардна библиотека на C++

**Стандардна библиотека на C++** () — збирка од класи и функции, кои се напишани во основниот јазик и дел од C++ ISO стандардите. C++ Standard Library нуди неколку генерички контенјери, функции кои ги ангажираат и манипулираат овие контенјери, функциски објекти, генерички стрингови и стримови, и секојдневни функции како што се наоѓање на корен од некој број. C++ Standard Library исто така ја вклучува ISO C90 C Standard Library. Одликите на C++ Standard Library се декларирани со std именскиот простор.

C++ Standard Library се заснова на конвенција воведена од Стандардната библиотека на предлошки (STL). Иако C++ Standard Library и STL делат многу функции, ниту една не е строго одделена од другата. Исто така на C++ Standard Library влијаела и работата на Александер Степанов и Менг Ли.

C++ Standard Library е подложена на ISO стандардизацијата како дел од C++ ISO Стандардизациониот труд, и поминува подолга работа во поглед на стандардизирањето на проширената функционалност.

Почетните податотеки во C++ Standard Library не завршуваат со „.h“. Како и да е , C++ Standard Library вклучува 18 почетни податотеки од C Standard Library, кои завршуваат со „.h“. Нивното користење е омаловажено.

### C Standard Library

Секој хедер во C Standard Library е вклучен во C++ Standard Library со различно име, коешто го бриши .h, и додава ’c’ на почетокот, на пример ’time.h’ преминува во ’ctime’. Единствената разлика помеѓу овие две и традиционалната C Standard Library е тоа што функциите можат да бидат сместени во std::namespace. Во ISO , функциите во стандардните библиотеки е дозволено да бидат имплементирани од страна на макроа, што не е дозволено од ISO C++.

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Категорија:C++ стандардна библиотека
Џеновски дијалект

**Џеновскиот** е најзначаен дијалект на лигурскиот јазик. Тој се зборува во и околу Џенова во регионот Лигурија во Италија.

За разлика од литературниот италијански јазик, џеновскиот дијалект има мали сличности со францускиот. Литература напишана на џеновски датира уште од XIII век, но правописот е стандардизиран дури во 2008 г.

## Надворешни врски
*Genoese/Ligurian at Ethnologue.com
*Genoese phonology 
*Do you want to learn Genoese??  
*Asterix speaks Genoese 
*Audio samples of several Italian dialects 
*ACADÉMIA LIGÙSTICA DO BRÉNNO (in Genoese) 
*Official Orthography and Alphabet (in Genoese)
*A Compagna 
*Genoves.com.ar - Bilanguagel in Spanish and Genoese: Learn Genoese, Ligurian literature, texts, photos, etc.  
*Grande Dizionario della language Genovese (Големиот речник на Џеновскиот јазик)  

Категорија:Лигурски јазик
Истриотски јазик

**Истриотски јазик**  — романски јазик кој се зборува во Хрватска, поточно на полуостровот Истра.

Говорниците на овој јазик не го нарекуваат јазикот истриотски, туку го нарекуваат со шест посебни називи, обично според градот каде се зборува јазикот. Денес има околу 1.000 говорници.

Категорија:Итало-далматински јазици
Категорија:Јазици во Хрватска
Арагонски јазик

**Арагонскиот** — романски јазик кој денес се зборува од страна на околу 10.000 до 30.000 луѓе во долината на реката Арагон во истоимената автономна покраина. Тој е единствениот жив говор од средновековните наварско-арагонски дијалекти.

Јазичниот код за арагонскиот јазик е `an` според ISO 639-1 и `arg` според ISO 639-2/-3.

## Варијанти
Арагонскиот јазик се одликува со бројни дијалекти, коишто се под влијание на шпанскиот и каталонскиот јазик. Овие дијалекти може соодветно да се поделат во четири групи:
# западноарагонска (западно од реката Арагон до границата со Навара; ги опфаќа долините Вал д'Ансо, Вал д'Ехо, Арагуес дел Пуерто и Хака): *cheso*, *ansotano*, *chaqués*;
# централноарагонска (меѓу реките Гаљего и Синка, ограничен на југ со реките Баса и Гуарга): *panticuto*, *bergotés*, *belsetán*, *tensino*;
# источноарагонска (меѓу реките Синка и Есера): *chistabín*, *fobano*, *benasqués*, *grausino*, *focense*, *estadillano*; и
# јужноарагонска (го опфаќа подрачјето на Сомонтано де Барбастро и Уеска): *somontano*.

## Пример на текст на арагонски
Во продолжение е направена споредба на текстот на молитвата „Оче наш“ на арагонски ишпански јазик:

## Поврзано
* Ибероромански јазици

## Наводи

## Литература
* Günter Holtus, Michael Metzeltin, Christian Schmitt (Hrsg.): *Lexikon der Romanistischen Linguistik (LRL).* Niemeyer, Tübingen 1988–2005 (12 Bände); Band VI,1: *Aragonesisch/Navarresisch, Spanisch, Asturianisch/Leonesisch*, 1992. ISBN 3-484-50236-3.
* Teresa Echenique Elizondo, Juan Sánchez Méndez: *Las lenguas de un reino. Historia lingüística hispánica.* Gredos. Biblioteca románica hispánica, Madrid 2005, ISBN 84-249-2760-5.
* Francho Nagore Laín: *Gramática de la lengua aragonesa.* Mira Editores, Zaragoza 1989, ISBN 84-86778-16-6.
* Artur Quintana: *Die Kodifizierung der neuaragonesischen Schriftsprache.* In: Wolfgang Dahmen et al. (Hrsg): *Zum Stand der Kodifizierung romanischer Kleinsprachen. Romanistisches Kolloquium V*. Gunter Narr Verlag, Tübingen 1991, ISBN 3-8233-4199-5, S.&nbsp;199-215.
* Torsten Sotta: *Einheit und Diversität der aragonesischen Dialekte. Eine morphologische und lexikalische Untersuchung.* Peter Lang Verlag, Frankfurt a. M. 2010, ISBN 978-3-631-57606-9.
* Otto Winkelmann: *Die romanischen Minderheitensprachen an der Schwelle zum 21.Jahrhundert*. In: Wolfgang Dahmen et al. (Hrsg.): *Die Bedeutung der romanischen Sprachen im Europa der Zukunft. Romanistisches Kolloquium IX.* Gunter Narr Verlag, Tübingen 1996, ISBN 3-8233-5073-0, S.&nbsp;185-198.

## Надворешни врски
* Арагонско-англиски речник


Категорија:Романски јазици
Категорија:Пиринејско-мозарапски јазици
Категорија:Јазици во Шпанија
Западноиталски јазици

**Западноиталски јазици** (нарчени и „итало-западни“) — најголема подгрупа на романските јазик. Оваа група се состои од две подгрупи: итало-далматски јазици и западноромански јазици.

* **Италодалматските** заедно со италијански јазик, неаполски јазик, сицилиски јазик, истриотски јазик, јудео-италијански јазик и исчезнатиот далматски јазик.  
* **[[Западноромански јазици]]**:
# **[[Пиринејски мозарапски јазици]]** со: арагонски јазик и мозарапски јазик 
# **[[Галоиберски јазици]]**:
## Галоромански јазици:
### Окситанско-романски јазици заедно со каталонски јазик и со окситански јазик.
### **[[Галоиталски јазици]]** заедно со пиемонтски јазик, лигурски јазик, западен ломбардски јазик, источен ломбардски јазик, емилијанскоромањолски јазик и венециски јазик.
### **[[Реторомански јазик]]** заедно со  реторомански јазик и фурлански јазик.
### Оилски јазик (вклучувајќи го и француски јазик) и останати помали јазици од Франција.
## Ибероромански јазик:
### Западноиберски јазици: шпански јазик, португалски јазик, галисиски јазик, ладино, леонски јазик итн. 
### Источни иберски јазици : каталонски јазик

## Поврзано
* Романски јазици
Галоибериски јазици

Во групата на **галоиберсики јазици** спаѓаат следните јазици:

## [[Галоромански јазици]]
### [[Галоиталски јазици]]
* Ломбардски јазици
** Западен ломбардски јазик
** Источен ломбардски јазик
* Пиемонтски јазик 
** Емилијанскоромањолски јазик  
** Венециски јазик
** Лигурски јазик
  
### Галоретски јазици
* Оилски јазик 
** Бургоњски јазик
** Шампањски јазик
** Франшконтски јазик 
** Француски јазик
** Галоа
** Лорендски јазик
** Нормандски јазик
*** Англонормандски јазик
**** Олдерниски дијалект
**** Гернсиски дијалект
**** Џерсиски дијалект
***** Саркски дијалект
** Пикардски јазик 
** Поетевински јазик
** Сентонжески јазик
** Валонски јазик
** Југоисточни
*** Франкопровансалски јазик
* Реторомански јазик
** Фурлански јазик
** Ладински јазик
** Реторомански јазик

### [[Окситанско-романски јазици]]
* Окситански јазик 
** Оверњански дијалект
** Гасконски дијалект
*** Арански дијалект
** Лангдочки дијалект
** Лимузенски дијалект
** Провансалски дијалект
** Шуадитски дијалет

## [[Иберо-романски јазици]]
### [[Западни иберски јазици]]
#### Астурско-леонска група
* Астуриски јазик
* Естремадурски јазик
* Леонски јазик
* Мирандски јазик

#### [[Галисиско-португалски јазици]]
* Галисиски јазик
** Еонавски јазик
* Фала јазик
* Португалски јазик
** Баранкењо
** Бразилски португалски јазик

#### [[Шпански јазик]]
* Кало јазик 
* Ладино

### Источни иберски јазици
* Каталонски јазик
** Западен каталонски
*** Северозападен каталонски јазик
*** Валенсиски јазик
** Источен каталонски 
*** Централен каталонски јазик
*** Балеарски јазик
*** Северен каталонски јазик

## Наводи
Пирамидална измама

**Пирамидална измама** — манипулативна финансиска операција која им исплаќа на инвеститорите (или на штедачите) поврат во форма на дивиденда или на камата од нивните сопствени вложени средства, или од средствата вложени од следните инвеститори/штедачи, наместо од реален заработен профит. Пирамидалната измама обично вклучува и невообичаено висок поврат кој ниеден друг инвеститор или банка не може да го гаратнира, со цел да придобие нови жртви, во форма на краткорочни дивиденди (или камати) кои се или ненормално високи или невообичаено доследни.

Траењето на Пирамидалната шема зависи од постојаното зголемување на протокот на пари од инвеститорите за да се одржи измамата. Системот е осуден на пропаст, бидејќи профитот од вложувањата (ако воопшто постојат) е помал од повратот што им се исплаќа на инвеститорите (вложувачите). Вообичаено овие шеми ги прекинуваат властите, бидејќи се забележливи тогаш кога ќе се зголеми бројот на учесниците, или кога текот на парите ќе стане голем и забележлив.

Во Македонија се познати повеќе пирамидални измами: штедилниците ТАТ, Лавци, Алфа-С и други, играта Џек-Пот, итн. Најголема е онаа со Аферата ТАТ, во која биле оштетени околу 13.000 граѓани за повеќе од 120 милиони германски марки или 60 милиони евра.

Во светот, најпозната пирамидална измама е онаа што ја извел Бернард Мејдоф, која траела цели 48 години (1960 - 2008), и биле проневерени вкупно околу 65 милијарди долари. За ова дело Мејдоф бил осуден на 150 години затвор без право на помилување.

## Наводи

Категорија:Финансиски афери
Внукот на маѓепсникот

***Внукот на маѓепсникот*** () е фантастичен роман за деца од 1955 напишан од страна на К. С. Луис. Toa е шестата издадена книга од серијалот Хрониките на Нарнија, но според внатрната хронологија на серијалот е прва.

Дејството на романот започнува во раните 1900-ите во Лондон. Двајцата главни ликови, Дигори Кирк и Поли Пламер, се деца кои случајно ќе се најдат во работната соба на вујкото на Дигори, кој со помош на магија ќе ги испрати во друг свет за кој децата подоцна откриваат дека е местото каде што сите светови се спојуваат и дека од таму тие можат да пристапат во сите светови што постојат. Овој роман го раскажува настанувањето на светот Нарнија, влегувањето на злото во тој свет, и за многу други мистерии кои се појавиа во претходните книги од серијалот.

Иако пишувањето на овој роман започнало кратко по Лавот, вештерката и ормарот, К. С. Луис ја пишувал оваа книга приближно шест години, и вметнал многу авто-биографски елементи од својот живот. Оваа книга исто-така истражува неколку христијански теми како каењето, првородниот грев, искушенијата, и редот на природата.

## Наводи

Категорија:Книги за Хрониките на Нарнија
Индоирански јазици

**Индоиранските јазици** се подгрупа на јазици на индоевропските јазици. Оваа голема група јазици се дели на три јазични подгрупи: индоариски јазици, ирански јазици и нуристански јазици.

## Поделба

Ирански јазици:
* Источни ирански јазици 
** Североисточни
*** Авестиски јазик (+)
*** Скитски јазици (+)
**** Сакаски јазик (+)
**** Осетски јазик
**** Сариколски јазик
*** Согдиски јазик (+)
**** Јагнобски јазик
*** Бактриски јазик (+)
** Југоисточни
*** Паштунски јазик
*** Памирски јазици
*** Источни ирански јазици
* Западни ирански јазици
** Северозападни
*** Белуџиски јазик
*** Гилакски јазик
*** Курдски јазик
*** Мазендерански јазик
*** Партски јазик (+)
*** Талишки јазик
*** Дејламски јазик
*** Зазански јазик
** Југозападни
*** Сатроперсиски јазик (+)
**** Средноперсиски јазик (+)
*****Ачумски јазик
***** Персиски јазик (источни и западни дијалекти) 
******Дари
****** Таџички јазик
**** Лориски дијалекти 
**** Татиски јазик

Индоариски јазици:
* Ведиски санскритски јазик
* Санскрит
* Палиски јазик
* Централна зона
** Хиндустаниски јазик
*** Хинди
*** Урду
** Ромски јазик
* Источна зона (магадаски и пракритски јазици)
** Ангикаски јазик
** Асамски јазик
** Бенгалски јазик
** Боџпуриски јазик
** Магахиски јазик
** Маитилски јазик
** Орија јазик
* Пахарски јазици (северна зона)
** Непалски јазик
* Северозападна зона
** Дардски јазици (понекогаш класифицирани посебно):
*** Дамелски јазик
*** Домакски јазик
*** Гавар-батски јазик
*** Калашки јазик
*** Кашмирски јазик
*** Коварски јазик
*** Кохистански јазик
*** Нингаламски јазик
*** Пашајски јазик
*** Палула јазик
*** Шина јазик
*** Шумаштски јазик
** Панџабски јазик
** Синдски јазик
** Хоџкиски јазик
** Кучиски јазик
** Раџастански јазик
* Јужна зона
** Дивехски јазик / Махалски јазик
** Синхалски јазик
* Западна зона
** Гуџаратски јазик
** Конканиски јазик
** Маратиски јазик

Нуристански јазици:
* Ашкунски јазик 
* Камката-вириски јазик или катиски јазик
* Васи-вариски јазик или прасунски јазик
* Трегамиски јазик
* Вајгалиски јазик

## Библиографија
* Chakrabarti,Byomkes (1994). *A comparative study of Santali and Bengali*. Calcutta: K.P. Bagchi & Co. ISBN 81-7074-128-9
* http://www.premiumorange.com/crete-minos-linear.a/  abstract of the study of Minoan language and its link with Indo-Iranian (Hubert La Marle)
* Indo-Iranian Languages and Peoples, edited by Nicholas Sims-Williams. Published 2002 for the British Academy by Oxford University Press

*
Агваноски јазик

**Агваноскиот јазик** или **агвано јазик** е исчезнат некласифициран индијански јазик. Не се знае точно каков бил јазикот но се претпоставува со две теории. Едната, според Рулен, јазикот бил исти како и чамикуро јазик, додека чамикуросите тврдат дека исчезнатиот јазик бил поблизок со кечуански. Народот аквано денес живее во Перу и зборува шпански јазик.
## Наводи

Категорија:Индијански јазици во Јужна Америка
Категорија:Исчезнати индијански јазици
Категорија:Мртви јазици во Јужна Америка
Црква „Св. Недела“ - Битола

**Света Недела** — православна црква во градот Битола, Македонија.

Била основана и издигната на 13 октомври 1863 година за време на неговото преосвештенство г. Бенедикт Византиски, од кого црквата била осветена.

## Историја

[мини|лево|''Панаѓур пред црквата „Св. Недела“ во Битола'' снимен од [Браќа Манаки|браќата Манаки, помеѓу 1905-1912]]
right|thumb|Натпис над влезот од црквата Св. Недела во Битола.
мини|Гробот на Александар Турунџев

Најголемата икона во црквата е на светите браќа Кирил и Методиј, а со оглед на тоа што црквата била под јурисдикција на бугарската црква, натписот под неа гласи „бугарски просветители од Преслав 1875 год“.
Натписот над влезната врата од црквата гласи:
Во превод:

## Гробишта

Во дворот на црквата Св. Недела се наоѓаат илинденските гробишта, каде се погребани и војводите Доне Крчаров (од с. Зовиќ), Димко Николов и Александар Турунџев.

На гробиштата се погребани многу значајни личности како Павел Шатев (револуционер), Димко Сарванов-Могилче (револуционер), Кирил Лозанчев (револуционер) и Михаил Димев. Во периодот од Првата светска војна во Битола се погребани 40 бугарски војници, од кои 7 во дворот на црквата Св. Недела, а останатите на гробиштата во Хераклеја..

## Наводи

Недела
Б
Андакиски јазик

**Андакискиот** (или: **андаки**) е исчезнат индијански јазик кој се зборувал во северните планински предели на Колумбија. Јазичарите претпоставуваат дека припаѓал на групата на паезански јазици.

## Наводи
* ''Ethnologue.com'' 

Категорија:Исчезнати индијански јазици
Категорија:Индијански јазици во Јужна Америка
Категорија:Мртви јазици во Јужна Америка
Андокески јазик

**Андокески јазик** — индијански јазик кој се зборува од стотина припадници на народот андоке и јазикот е во опаѓање. Тој се зборува во северна Јужна Америка.

В0 2000 година биле забележани 610 говорници на овој јазик во Колумбија, од кои 50 биле монолингвални. Јазикот повеќе не се зборува во Перу, туку бил заменет со шпански јазик. Се смета за изолиран јазик, но се поставува тезата дека јазикот припаѓа на групата на бора-витото јазици.

## Наводи

## Библиографија
* Aschmann, Richard P. (1993). *Proto Witotoan*. Publications in linguistics (No. 114). Arlington, TX: SIL & the University of Texas at Arlington.
* Campbell, Lyle. (1997). *American Indian languages: The historical linguistics of Native America*. New York: Oxford University Press. ISBN 0-19-509427-1.
* Gordon, Raymond G., Jr. (Ed.). (2005). *Ethnologue: Languages of the world* (15th ed.). Dallas, TX: SIL International. ISBN 1-55671-159-X. (Online version: http://www.ethnologue.com).
* Greenberg, Joseph H. (1987). *Language in the Americas*. Stanford: Stanford University Press.
* Kaufman, Terrence. (1994). The native languages of South America. In C. Mosley & R. E. Asher (Eds.), *Atlas of the world's languages* (pp.&nbsp;46–76). London: Routledge.

## Надворешни врски
* Entry for Andoque на Rosetta Project 

Категорија:Индијански јазици во Северна Америка
Категорија:Изолирани индијански јазици
Аравански јазици

**Араванските јазици** (исто така **арахуански**, **арауански**) се јазично семејство кое се зборува во западен Бразил и во Перу.

## Поделба

Араванската група на јазици се состои од следните јазици:

: 1. **[[Аруански јазик]]** *(†)*
: 2. **[[Кулинаски јазик]]** 
: 3. **[[Дениски јазик]]**
: A. Мади група
:: 4. **[[Јамамадиски јазик]]** 
:: 5. **[[Канамантиски јазик]]** *(?)*
:: 6. **[[Јаравараски јазик]]** 
:: 7. **[[Банаваски јазик]]**
: 8. **[[Паумариски јазик]]**
: 9. **[[Зуруахаски јазик]]**

## Надворешни врски

* Ethnologue: Arauan
* Proel: Sub-tronco Arawán

## Библиографија

* Buller, Barbara; Buller, Ernest; & Everett, Daniel L. (1993).  Stress placement, syllable structure, and minimality in Banawá. *International Journal of American Linguistics*, *59* (1), 280-293.
* Campbell, Lyle. (1997). *American Indian languages: The historical linguistics of Native America*. New York: Oxford University Press. ISBN 0-19-509427-1.
* Dixon, R. M. W. (2001). Internal reconstruction of tense-modal suffixes in Jarawara. *Diachronica*, *18*, 3-30.
* Dixon, R. M. W. (2004a). *The Jarawara language of southern Amazonia*. Oxford: Oxford University Press. ISBN 0-19-927067-8.
* Dixon, R. M. W. (2004b). Proto-Arawá phonology. *Anthropological Linguistics*, *46*, 1-83.
* Gordon, Raymond G., Jr. (Ed.). (2005). *Ethnologue: Languages of the world* (15th ed.). Dallas, TX: SIL International. ISBN 1-55671-159-X. (Online version: http://www.ethnologue.com).
* Kaufman, Terrence. (1990). Language history in South America: What we know and how to know more. In D. L. Payne (Ed.), *Amazonian linguistics: Studies in lowland South American languages* (pp.&nbsp;13–67). Austin: University of Texas Press. ISBN 0-292-70414-3.
* Kaufman, Terrence. (1994). The native languages of South America. In C. Mosley & R. E. Asher (Eds.), *Atlas of the world's languages* (pp.&nbsp;46–76). London: Routledge.


Категорија:Индијански јазици во Јужна Америка
Категорија:Јазици во Бразил
Аруански јазик

**Аруанскиот јазик**  е исчезнат индијански јазик кој се зборувал во Бразил. Последниот човек кој го зборувал овој јазик умрел во 1877 година. Сè што преостанало од овој јазик во запишана форма е список на зборови составена во 1869 година.

Категорија:Индијански јазици во Јужна Америка
Категорија:Исчезнати индијански јазици
Категорија:Аравански јазици
Категорија:Мртви јазици во Јужна Америка
Категорија:Јазици во Бразил
Кулинаски јазик

*
*'Кулинаски јазик''' (или кулина) — индијански аравански јазик кој се зборува во Бразил и Перу од околу 4.000 луѓе. Точната бројка не е прецизно позната.

## Надворешни врски
* Запис за кулинаски на Rosetta Project

Категорија:Аравански јазици
Категорија:Индијански јазици во Јужна Америка
Дениски јазик

**Дениски** (или **дени**) — индијански аравански јазик кој се зборува во Бразил. Денискиот е сличен со другите аравански јазици, но најмногу е сличен со  јамамадиски јазик.

## Наводи

## Надворешни врски
Дениски јазик

Категорија:Аравански јазици
Категорија:Индијански јазици во Јужна Америка
Категорија:Јазици во Бразил
Јамамадиски јазик

мини|Јаравара и Џамамади
**Јамамадискиот** (или  **јамамади**) — индијански аравански јазик кој го зборуваат околу 200 луѓе во Бразил.

## Наводи

Категорија:Аравански јазици
Категорија:Индијански јазици во Јужна Америка
Список на охридски архиепископи

Ова е **список на архиепископи на Македонската и [[Охридската архиепископија]]**.
десно|200px
## Охридска архиепископија

## Архиепископи на Македонската православна црква

## Временска линија

ImageSize=width:1050 height:auto barincrement:14
PlotArea = top:10 bottom:90 right:100 left:20
AlignBars = late

Define $today = 

Colors =
 id:Srbija value:rgb(0.03,0.23,0.45) legend:МПЦ_(Автономна_под_СПЦ)
 id:Avtokefalna value:rgb(0.8,0.8,0.8)    legend:МПЦ_(Непризнаена_автокефалност)
 id:Avtokefalna2 value:rgb(0.7,0.7,0.7)    legend:МПЦ_ОА_(Непризнаена_автокефалност)
 id:AvtokefalnaDA  value:rgb(0.886,0,0.102)  legend:МПЦ_ОА_(Автокефална)
 id:gray1       value:gray(0.85)
 id:gray2       value:gray(0.95)

DateFormat = dd/mm/yyyy
Period     = from:04/10/1958 till:10/05/2025
TimeAxis = orientation:horizontal
ScaleMajor = gridcolor:gray1 unit:year increment:10 start:1960
ScaleMinor = gridcolor:gray2 unit:year increment:2 start:1960

Legend = columns:2 left:140 top:60 columnwidth:520

TextData =
  pos:(20,63) textcolor:black fontsize:M
  text:"Легенда:"

BarData =
 bar:Dositej2
 bar:Angelarij
 bar:Gavril2
 bar:Mihail
 bar:Stefan

PlotData=
  width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till

 bar:Dositej2
  from: 04/10/1958 till: 19/07/1967 color:Srbija
  from: 19/07/1967 till: 20/05/1981 color:Avtokefalna   text:"Доситеј II"
 bar:Angelarij
  from: 18/08/1981 till: 15/07/1986 color:Avtokefalna   text:"Ангелариј"
  bar:Gavril2
  from: 04/10/1986 till: 09/06/1993 color:Avtokefalna   text:"Гаврил II"
  bar:Mihail
  from: 21/12/1993 till: 06/06/1999 color:Avtokefalna   text:"Михаил"
  bar:Stefan
  from: 10/10/1999 till: 12/11/2009 color:Avtokefalna
  from: 12/11/2009 till: 16/05/2022 color:Avtokefalna2
  from: 16/05/2022 till: 24/05/2022 color:Srbija
  from: 24/05/2022 till: end color:AvtokefalnaDA text:"Стефан"



## Наводи

## Поврзано
* Македонска православна црква
* Охридска архиепископија

Категорија:Македонска православна црква - Охридска архиепископија
Категорија:Охридска архиепископија
Архиепископи на Македонската православна црква
Охридски архиепископи
Паумариски јазик

**Паумариски јазик** (или **паумари**) — аравански јазик кој се зборува во Бразил од околу 700 луѓе.

Редоследот на зборовите во овој јазик е глагол-прирок-подмет. Овој јазик има само две отворени зборовни класи: именки и глаголи, но сепак постојат и придавки, заменки, сврзници и слично.

## Фонологија
### Согласки

### Самогласки

## Наводи
* "Arawa"; in Dixon, Robert M. W.; *The Amazonian Languages*; pp.&nbsp;293–305. ISBN 0-521-57021-2
* Iambic feet in Paumarí 
* http://indian-cultures.com/Cultures/paumari.html 
* http://www.ethnologue.org/show_language.asp?code=pad 

Категорија:Аравански јазици
Категорија:Индијански јазици во Јужна Америка
Зуруахаски јазик

**Зуруахаски јазик** (или **зуруаха**) — аравански јазик кој се зборува во Бразил од околу 130 луѓе.

## Надворешни врски
* Ethnologue: Suruahá

Категорија:Аравански јазици
Категорија:Индијански јазици во Јужна Америка
Категорија:Јазици во Бразил
Арутани-сапе јазици

Јазичната фамилија **арутани-сапе** се загрозени индијански јазици. Оваа група на јазици вклучува само два јазика кои се зборувани во Бразил и Венецуела. Овие јазици се скоро исчезнати.

Во оваа група на јазиви спаѓаат:

I. Арутански јазик

II. Сапески јазик

## Белешки

Категорија:Индијански јазици во Јужна Америка
Категорија:Арутани-сапе јазици
Категорија:Јазици во Бразил
Арутански јазик

**Арутанскиот** е јазик кој припаѓа на индијанската група на арутани-сапе јазици со само 17 луѓе кои го зборуваат јазикот. Јазикот се зборува во Бразил и Венецуела. Арутанскиот е скоро исчезнат, додека овие луѓе зборуваат и нинамски јазик.

Категорија:Арутани-сапе јазици
Категорија:Индијански јазици во Јужна Америка
Категорија:Јазици во Бразил