Никола Галевски

**Никола Галевски** ( во  —  во ) — македонски народен музичар, виолинист, композитор, аранжер и музички раководител. Тој е основач и прв раководител на **Малиот радио оркестар** при Радио Скопје, кој претставува директен претходник на **Народниот оркестар на Радио Скопје** (денес Македонска радио-телевизија).

## Ран живот и образование

Никола Галевски е роден во 1920 година во Берово. Во најраното детство започнал да го губи видот, а со текот на времето целосно ослепел. Музичкото образование го стекнал во **Домот за слепи во Земун**, каде што во текот на 1930-тите години како наставник по музика работел македонскиот етномузиколог **Живко Фирфов** (1906–1984).

Во истиот период, според научни извори, во установата постоеле и курсеви за музички штимери, што влијаело врз развојот на техничките способности на учениците. Според сведоштва, Галевски поседувал апсолутен слух и бил способен професионално да штима клавири и други инструменти.

## Музичка кариера

### Малиот радио оркестар

Во 1946 година, Галевски го основал **Малиот радио оркестар** при Радио Скопје, првиот институционално организиран македонски народен оркестар. Во неговата концепција за првпат систематски биле воведени т.н. „европски инструменти“ (виолина, виола, хармоника, кларинет, флејта, тапан, а подоцна и чело и контрабас), со што бил воспоставен современ аранжерски пристап кон македонската народна музика.

Во 1949 година, по иницијатива на Живко Фирфов, Галевски бил назначен за одговорен раководител на новоформираниот **Народен оркестар на Радио Скопје**.

### Изведувачка дејност

Во 1952 година, за потребите на Радио-телевизија Србија, Галевски го снимил делото „**Лесното оро**“ со Малиот радио оркестар, при што настапил како солист на виолина, во придружба на хармоникашот Ангел Нанчевски и кларинетистот Димитар Крцовски.

Галевски учествувал и во звучното обликување на сценско-кореографските постановки „**Фолклорна фантазија**“ и „**Седенка**“, со музика од Кочо Петровски и Трајко Прокопиев.

## Композиторска и дискографска дејност

Според меѓународни музиколошки и дискографски извори, Галевски се јавува како композитор и аранжер на македонски народни ора, меѓу кои и композицијата „**Gadularsko oro**“, и се наведува како македонски виолинист, композитор и аранжер, како и ко-раководител на ансамблот **Narodni Orkestar Galevski–Nančevski**.

Во 1953 година, во Соединетите Американски Држави било објавено грамофонско издание на плоча со брзина од 78 вртежи во минута, произведено од **RCA Custom Record Division**, на кое е застапен **Малиот радио оркестар** под раководство на Никола Галевски. Плочата ги содржи нумерите „**Oro**“ и „**Zorata se zazori**“, а снимките биле реализирани во Скопје и наменети за американскиот пазар.
## Подоцнежни години и смрт

По тешките повреди здобиени во **скопскиот земјотрес од 1963 година**, Галевски бил принудно пензиониран и го напуштил Скопје. Подоцна живеел во Марибор и Белград, каде што останал до крајот на животот.

Починал во 1999 година во Земун.

## Наследство

Иако неговото влијание врз развојот на македонската народна музика и радиофонската традиција е значајно, делото на Никола Галевски останува ограничено достапно во дигиталниот простор. Неговото име се појавува во монографски, научни и дискографски извори, но без целосна и систематска онлајн обработка.

## Наводи


## Надворешни врски
Никола Галевски - Брегалнички бисери

Категорија:Македонски композитори
Категорија:Македонски музичари