Павија

мини|Колаж слики од Павија
мини|Карта на општината Павија (провинција Павија, регион Ломбардија, Италија)
**Павија** е град и комуна во југозападна Ломбардија во северна Италија, 35 километри јужно од Милано на долниот дел на реката Тичино во близина на нејзиниот улив во По. Има население од в. 73.086. Градот бил главен град на Остроготското Кралство од 540 до 553 година, на Кралството Ломбарди од 572 до 774 година, на Кралството Италија од 774 до 1024 година и седиште на дворот Висконти од 1365 до 1413 година.
мини|Павија се наоѓа во Италија
Павија е главен град на плодната провинција Павија, која е позната по различни земјоделски производи, вклучувајќи вино, ориз, житарки и млечни производи. Иако има голем број индустрии сместени во предградијата, тие имаат тенденција да не ја нарушуваат мирната атмосфера во градот. Тој е дом на античкиот Универзитет во Павија (основан во 1361 година и признат во 2022 година од Times Higher Education меѓу првите 10 во Италија и меѓу 300-те најдобри во светот ), кој заедно со IUSS (Институт за напредни Студии за Павија), колеџот Гислиери, колеџот Боромејски, колеџот Нуово, колеџот Санта Катерина и  (EDiSU), припаѓа на системот за проучување на Павија. Поликлиника Сан Матео од 15 век е една од најважните болници во Италија. Павија е епископско седиште на римокатоличкиот бискуп од Павија. Градот поседува многу уметнички и културни богатства, вклучувајќи неколку важни цркви и музеи, како што е добро познатата Сертоса ди Павија. Општина Павија е дел од природниот парк долина Тичино и зачувани се  две шуми ( строгиот природен резерват Боско Сиро Негри и природен резерват Боско Гранде ) кои ни ја покажуваат првобитната состојба на природата на долината По пред доаѓањето на Римјаните. пред човечкото населување.

## Топонимија
Во римско време Павија се нарекувала *Тицинум*, а почнала да се нарекува *Папија* дури од времето на Ломбард. Потеклото на името Павија и денес е неизвесно. Таа е една од ретките римски општини во Италија која го сменила своето име во раниот среден век.

## Историја

### Рана историја
лево|мини| Оваа слика на Хосе Лиферинкс прикажува избувнување на чума во Павија од седмиот век (тогаш под Ломбардското Кралство ). Музејот на уметноста Волтерс.
Датира од предримско време, за градот Павија, според Плиниј Постариот, бил основан од Лаеви и Марици, две лигурски или келто-лигурски племиња, додека Птоломеј им го припишува на Инсубрес, келтско население. Римскиот град, познат како Тицинум, бил општина и важно воено место (каструм) под Римската империја . Најверојатно започнало како мал воен логор изграден од конзулот Публиј Корнелиус Сципион во 218 п.н.е. за да го чува дрвениот мост што го изградил над реката Тицинум, на пат да го бара Ханибал, за кој се шпекулира дека успеал да води војска. преку Алпите и во Италија. Силите на Рим и Картагина налетале една на друга набргу потоа, а Римјаните го претрпеле првиот од многуте разорни порази од рацете на Ханибал, при што самиот конзул речиси ќе го загубел животот. Мостот бил уништен, но утврдениот камп, кој во тоа време бил најнапредниот римски воен пункт во долината По, некако ја преживеал долгата Втора пунска војна и постепено еволуирал во гарнизонски град.

Неговата важност пораснала со проширувањето на Виа Аемилија од Ариминум (Римини) до реката По (187 пр.н.е.), која ја преминувала во Плацентија (Пјаченца) и таму се разделувала, еден крак оди до Медиоланум (Милан), а другиот до Тицинум. и оттаму до Лаумелум каде што се дели уште еднаш, едната гранка оди до Верчела - и оттаму до Епоредија и Аугуста Преторија - а другата до Валентија - и оттаму до Аугуста Тауринорум (Торино).
мини|Воздушна фотографија од историскиот центар на Павија; евидентен е урбанистичкиот план од римско време.
Градот бил изграден на зарамнето земјиште со квадратни блокови. Патот „ кардо Максимус “ одговара на сегашната Страда Нуова до Римскиот мост додека патот „ декуманус “ одговара на корзо Кавур-корсо Мацини. Под повеќето улици на историскиот центар сè уште има канали од тули на римскиот канализациски систем кој продолжил да функционира во текот на средниот век и модерното доба без прекин, до околу 1970 година.
лево|мини| Еден од деловите на римската канализација што минува под улиците на историскиот центар на Павија.
Павија била важна како воено место (во близина на градот, во 271 година, императорот Аврелијан ги поразил Јутунгите) поради лесниот пристап до водните комуникации (преку реките Тичино и По) до Јадранското Море и поради неговите одбранбени структури.

Во 325 година, Мартин од Тур дошол во Павија како дете следејќи го својот татко кој бил римски офицер. Павија била седиште на важна римска ковачница помеѓу 273 и 326 година Владеењето на Ромул Августулус (р. 475–476), последниот император на Западното Римско Царство завршило во Павија во 476 н.е., а римското владеење со тоа престанало во Италија. Ромул Августул, иако се сметал за последниот император на Западното Римско Царство, всушност бил узурпатор на царскиот престол; неговиот татко Флавиј Орест го симналл од престолот претходниот император Јулиј Непос и го поставил младиот Ромул Августул на царскиот престол во Равена во 475 година. Иако бил император, Ромул Августул едноставно бил гласноговорник на неговиот татко Орест, кој бил личноста која всушност ја практикувала власта и управувала со Италија за време на краткото владеење на Ромул Августул. Десет месеци по почетокот на владеењето на Ромул Августул, војниците на Орест под команда на еден од неговите офицери по име Одоакер, се побуниле и го убиле Орест во градот Павија во 476 година. Немирите што се случиле како дел од востанието на Одоакер против Орест предизвикале пожари што изгореле голем дел од Павија до тој степен што Одоакар, како нов крал на Италија, морал да ги суспендира даноците за градот на пет години за да може да го финансира неговото закрепнување. Без неговиот татко, Ромул Августул бил немоќен. Наместо да го убие Ромул Августул, Одоакер го пензионирал со 6.000 солиди годишно пред да го прогласи крајот на Западното Римско Царство и самиот себе да се назначи за крал на новото Кралство Италија.

Владеењето на Одоакер како крал на Италија не траело долго, бидејќи во 488 година Остроготските народи предводени од нивниот крал Теодерик ја нападнале Италија и војувале против Одоакер. По 5 години борба, Теодерик го победил Одоакер и на 15 март 493 година, го убил Одоакер на банкет наменет за преговори за мир меѓу двајцата владетели. Со основањето на кралството Острогот со седиште во северна Италија, Теодерик ја започнал својата огромна програма за јавна градба. Павија била меѓу неколкуте градови што Теодорих ги избрал да ги обнови и прошири. Тој ја започнал изградбата на огромниот комплекс на палатата што на крајот ќе стане резиденција на монарсите на Ломбардите неколку децении подоцна. Теодерик, исто така, ја нарачал изградбата на комплексот амфитеатар и бањи во римски стил во Павија; во седмиот век овие ќе бидат меѓу ретките сè уште функционални бањски комплекси во Европа надвор од Источното Римско Царство. При крајот на владеењето на Теодерик, христијанскиот филозоф Боетиј бил затворен во една од црквите во Павија од 522 до 525 година пред да биде погубен поради предавство. За време на заробеништвото на Боетиј во Павија, тој го напишал своето главно дело *Утеха на филозофијата*.
[лево|мини| [Остроготи|Остроготска тока за појас, Граѓански музеи]]
Павија одиграла важна улога во војната меѓу Источното Римско Царство и Остроготите која започнала во 535 година. По победата на источниот римски генерал Белисариј над остроготскиот водач Витигис во 540 година и губењето на повеќето земји на Остроготите во Италија, Павија била меѓу последните центри на отпорот на Остроготите кои ја продолжиле војната и се спротивставиле на источноримското владеење. По капитулацијата на раководството на Остроготите во 540 година, повеќе од илјада луѓе останале во гарнизони во Павија и Верона посветени на спротивставувањето на источноримското владеење. Од 540 година, Павија станала постојан главен град на Остроготското Кралство, стабилно место на дворот и кралското богатство. Отпорноста на упориштата на Остроготите, како Павија, против напаѓачките сили им овозможило  владеење на Остроготите, додека конечно не бидат поразени во 561 година.
мини|Понте Коперто
Павија и полуостровот Италија не останале долго под власта на Источното Римско Царство, бидејќи во 568 н.е. нов народ ја нападнал Италија: Ломбардите (инаку наречени Лонгобарди). Во нивната инвазија на Италија во 568 година, Ломбардите биле предводени од нивниот крал Албоин (р. 560–572), кој ќе стане првиот ломбардски крал на Италија. Албоин зазел голем дел од северна Италија во 568 година, но неговиот напредок бил запрен во 569 година од утврдениот град Павија. Павле Ѓаконот „ Историја на Ломбардите“ напишана повеќе од сто години по опсадата на Тицинум дава еден од ретките записи за овој период: „Градот Тицинум (Павија) во тоа време се држел храбро, издржувајќи ја опсадата повеќе од три години, додека војската на Лангобардите останала на западната страна. Во меѓувреме, Албоин, откако ги избркал војниците, зазел сè до Тоскана, освен Рим и Равена и некои други утврдени места што се наоѓале на брегот на морето. Опсадата на Тицинум конечно завршила со заземањето на градот Павија од страна на Ломбардите во 572 година. Стратешката локација на Павија и палатите Остроготи сместени во неа ќе ја направат Павија до 620-тите главен град на Ломбардското Кралство Павија и главна резиденција за ломбардските владетели.

### Ломбардски главен град
Под ломбардско владеење, многу манастири, манастири и цркви биле изградени во Павија од побожните христијански ломбарди монарси. Иако првите ломбардски кралеви биле аријански христијани, изворите од периодот како Павле Ѓаконот забележале дека Аријанските Ломбарди биле многу толерантни кон верата на нивните католички поданици и дека до 690-тите аријански и католички катедрали коегзистирале во Павија. Ломбардните кралеви, кралици и благородници ќе се вклучат во градење цркви, манастири и женски манастири како метод за да ја покажат својата побожност и своето богатство со екстравагантно украсување на овие структури кои во многу случаи би станале и место на гробот на таа личност, како во случајот со Гримоалд (р. 662–671) кој го изградил Сан Амброџо во Павија и го погребале таму по неговата смрт во 671 година  Ариперт I.
[лево|мини| надгробни споменици на кралот Куниперт, [Граѓански музеи на Павија|Граѓански музеи]]
ја изградила базиликата Сантисимо Салваторе во 657 година, која станала мавзолеј на кралевите од баварската династија. Перктарит (р. 661–662, 672–688) и неговиот син Куникперт (р. 679–700) изградиле женски манастир и црква во Павија за време на нивното владеење. Ломбардните цркви понекогаш биле именувани по оние кои ја нарачале нивната изградба, како што е Сан Марија Теодота во Павија. Манастирот Сан Микеле ала Пустерла сместен во Павија бил кралски манастир на ломбардските кралеви.
мини|Базилика Сан Пјетро во Сиел д'Оро.
Една од најпознатите цркви изградена од ломбардскиот крал во Павија е црквата Сан Пјетро во Сиел д'Оро. Оваа позната црква била нарачана од кралот Лиутпранд (р. 712–744)  и таа  станала место на неговиот гроб, како и на две други познати христијански личности. При изградбата на Сан Пјетро во Сиел д'Оро, мерната единица што ја користеле градителите била должината на кралското стапало на Лиутпранд. Првата важна христијанска личност погребана во Сан Пјетро во Сиел д'Оро бил претходно споменатиот филозоф Боетиј, автор на *Утехата на филозофијата*, кој се наоѓа во криптата на катедралата. Третата и најголема гробница од трите сместена во Сан Пјетро во Сиел д'Оро ги содржи посмртните останки на Свети Августин. Свети Августин е христијански писател од почетокот на петтиот век од римска Северна Африка, чии дела како *„За христијанската доктрина“* го револуционизирале начинот на кој се толкува и разбира христијанското писмо. На 1 октомври 1695 година, занаетчиите кои работеле во Сан Пјетро во Сиел д'Оро повторно ги откриле посмртните останки на Свети Августин откако подигнале некои од поплочените камења што го сочинуваат подот на катедралата. Лиутпранд бил многу побожен христијанин и како и многу ломбардски кралеви бил ревносен за собирање мошти на светци. Лиутпранд платил многу за да ги отстранат моштите од Каљари и да ги донесат во Павија за да бидат недостапни и безбедни од Сарацените на Сардинија каде што почивале посмртните останки на Свети Августин. Многу малку од оригиналната црква Сан Пјетро во Сиел д'Оро на Лиутпранд, осветена од папата Захарија во 743 година, останува денес. Првично покривот на неговата апсида бил украсен со мозаици, што го прави Сан Пјетро во Сиел д'Оро првиот примерок на мозаици што се користеле за украсување на ломбардската црква. Таа сега е модерна црква со единствена значајна врска со нејзината антика е нејзината кружна апсида. Ломбардите ги граделе своите цркви во многу романескен стил, а најдобар пример за ломбардските цркви од периодот на ломбардското владеење е базиликата Сан Микеле, сè уште недопрена во Павија.
лево|мини| Криптата на Сант Еузебио
Како главен град на кралството, Павија кон крајот на седмиот век, исто така, станала една од централните локации на напорите на Ломбардите да коваат сопствена кованица. Бистата на ломбардскиот крал би била врежана на монетите како симболичен гест, така што оние што ги користеле монетите, главно ломбардските благородници, би разбрале дека кралот ја има крајната моќ и контрола на богатството во Кралството Павија. Улогата на главниот град подразбирала резиденција на кралскиот двор, присуство на централната административна структура на кралството и предимство на градот над другите урбани центри во воената организација на сезонските војни. Градот Павија одиграл клучна улога во војната помеѓу Ломбардското Кралство Павија и Франките предводени од Карло Велики. Во 773 година, Карло Велики, кралот на Франките објавил војна и ги нападнал Алпите во северна Италија, победувајќи ја ломбардската војска командувана од кралот Дезидериј (р. 757-774). Помеѓу есента 773 и јуни 774 година  Карло Велики ја опсадил прво Павија, а потоа и Верона, заземајќи го седиштето на ломбардската моќ и брзо го скршил секој отпор од северните ломбарди и утврдените градови. Павија била официјална престолнина на Ломбардите од 620-тите, но исто така била и местото каде што завршило Ломбардското Кралство во Италија. По влегувањето во Павија во триумф, Карло Велики се крунисал себеси за крал на земјите на поранешното Кралство Павија. Ломбардското кралство и неговите северни територии оттогаш наваму биле подкралство на Франкската империја, додека ломбардското јужно војводство Беневенто опстојувало неколку века подолго со релативна независност и автономија.

Има малку информации, но, повторно во осмиот век, еврејска заедница била присутна и во Павија: Алкуин од Јорк се сеќава на религиозна расправа што се случила во градот помеѓу 750 и 766 година помеѓу Евреинот Јулиј од Павија и христијанинот Петар од Пиза.

### Средновековна историја
Императорот Лотар I, крал на Италија од 822 до 850 година, обрнувал внимание на училиштата кога во 825 година ја издал својата капитула со која пропишал дека учениците од многу градови во северна Италија морале да присуствуваат на предавањата во училиштето во Павија.
[мини| Главен град со битка, 12 век, [Граѓански музеи на Павија|Граѓански музеи]]
Во 924 година, Унгарците, предводени од соборениот ломбардски крал, Беренгар I, го опседнале, но не го освоиле градот. Со Ото II Павија станала стабилно место на дворот, прво со кралицата Аделаида од Италија, а потоа со сопругата на Ото II Теофанум. За време на Отонскиот период Павија уживала период на благосостојба и развој. Древната ломбардска престолнина се издвојувала од другите градови во долината По поради својата основна функција како крстопат на важна трговија, и со прехранбени производи и со луксузни производи. Комерцијалниот сообраќај бил фаворизиран пред сè од водните патишта што ги користел императорот за неговите патувања: од Тичино лесно се стигнувало до По, директна оска со Јадранското Море и поморскиот сообраќај. Понатаму, со доаѓањето на Отони, Милано повторно изгубил важност во корист на Павија, чиешто предимство било санкционирано, меѓу другото, со ковањето на ковачницата на пари во Павија. Важноста на градот во тие векови е нагласена и со извештајот на арапскиот географ Ибрахим ал-Туртуши, кој патувал во централно-западна Европа помеѓу 960 и 965 година и ги посетил Верона, Рока ди Гарда и Павија, кои ги дефинирал како главен град од Лонгобардија, многу населена, богата со трговци и целосно изградена, за разлика од другите центри во регионот, со камен, тула и вар. Во Павија, Ибрахим ал-Туртуши, бил многу импресиониран од коњичката статуа на Регисоле, која ја поставува во близина на една од вратите на кралската палата и од 300-те правници кои работеле внатре во палатата. Исто така, на крајот на десеттиот и единаесеттиот век, градот бил родното место на Лиутпранд од Кремона, епископ, хроничар и дипломат во служба на Беренгар II, а потоа на Ото I и Ото II и на Ланфранк, близок соработник на Вилијам. Освојувачот и, по норманското освојување на англосаксонското кралство, реорганизатор на англиската црква. Павија останала главен град на италијанското кралство и центар на кралските крунисувања до намалувањето на царската власт таму во 12 век. Во 1004 година, светиот римски император Хенри II крваво го задушил бунтот на граѓаните на Павија, кои го оспорувале неговото неодамнешно крунисување како крал на Италија.
лево|мини| Базиликата Сан Микеле Маџоре, петте камења, веќе споменати во Honorantiae civitatis Papiae (околу 1020 година), над кои престолот бил поставен за време на крунисувањето.
Во 12 век, Павија се здобила со статус на самоуправна општина. Во политичката поделба помеѓу Гелфите и Гибелините што го карактеризираше италијанскиот среден век, Павија традиционално била гибелска, позиција што било подеднакво поддржано од ривалството со Милано, колку што тоа било знак на пркосот на императорот што го водел Ломбардскиот Сојуз против царот Фридрих Барбароса, кој се обидувал повторно да го зајакне долго заспаното царско влијание врз Италија. Фридрих I прославил две крунисувања во Павија (1155 и 1162 година) во базиликата Сан Микеле Маџоре и се сместил во новата царска палата во близина на кралскиот манастир Свети Салваторе. Неколку пати војската на Павија се борела со императорот против силите на Ломбардскиот Сојуз, учествувајќи во опсадите на Тортона, Крема и Милано и во други воени операции. Градот исто така имал репутација како место за „добри времиња“, како што сведочат познатите коментари на архипоетот од 1163 година.

Во следните векови Павија била важен и активен град. Павија го поддржала императорот Фридрих II против Ломбардскиот Сојуз, а војската на Павезе учествувала во бројни операции во служба на императорот и учествувала во Битката кај Кортенуова во 1237 година.
мини|Некои од кулите на Павија, 11-13 век
Според Договорот од Павија, императорот Луј IV за време на неговиот престој во Италија го доделил електоратот на Пфалц на потомците на неговиот брат војводата Рудолф . Павија се спротивставила на доминацијата на Милано, конечно попуштајќи му на семејството Висконти, владетели на тој град во 1359 година по тешката опсада; под Висконти Павија станала интелектуален и уметнички центар, како седиште од 1361 година на Универзитетот во Павија основан околу јадрото на старата правна школа, која привлекувала студенти од многу земји. За време на регентството на Галеацо II и Џан Галеацо, сеќавањето на улогата на главниот град и ломбардските традиции на Павија заеднички влегле во „пропагандата“ на новите господари на Павија: Галеацо II го преселил својот двор од Милано во Павија и помеѓу 1361 и 1365 г. Галеацо II изградил голема палата ( замокот Висконти ) со голем парк ( парк Висконти ), кој станал официјална резиденција на династијата. Во 1396 година Џан Галеацо ја нарачал зградата на Сертоса, изградена на крајот од паркот Висконти, која ја поврзувала Сертоса со замокот Павија. Црквата, последното здание од комплексот што требало да се изгради, требало да биде семејниот мавзолеј на Висконти. Во 1389 година, по волја на Џан Галеацо Висконти, некои семејства на германски Евреи се населиле во Павија, главно активни во финансиски активности. Еврејската заедница во Павија се зголемила во 15 век, кога Илија бен Шабетаи, личен доктор на Филипо Марија Висконти и професор на Универзитетот во Павија и, пред сè, Џозеф Колон Тработо, кој бил рабин од 15 век кој се сметал за најистакнат италијански Јудејски научник и талмудист од неговата ера, а на истиот универзитет бил активиран и курс по хебрејски јазик во 1490 година. Исто така во петнаесеттиот век, по волја на војводите од Милано, Универзитетот во Павија доживеал фаза на голем развој и почнал да привлекува студенти и од Италија и од други европски земји и предавале учители со голема слава, како што е Балдо дела Убалди., Лоренцо Вала или Џасоне дел Мајно.

### Рано модерно
Битката кај Павија (1525) означила пресвртница во судбината на градот, бидејќи дотогаш поранешниот раскол меѓу поддржувачите на папата и оние на светиот римски император се префрлил на раскол помеѓу француска партија (сојузник на папата). и партијата која го поддржувала императорот и крал на Шпанија Карло V. Така, за време на Валоа - Хабсбуршките италијански војни, Павија природно била на империјалната (и шпанската) страна. Поразот и заробувањето на кралот Франциско II од Франција за време на битката започнаl период на шпанска окупација. Во истите години, тој студирал на Универзитетот Џироламо Кардано во Павија, додека, веројатно во 1511 година, Леонардо да Винчи студирал анатомија заедно со Маркантонио дела Торе, професор по анатомија на универзитетот. Во 1597 година, по волја на Филип II од Шпанија, еврејската заедница на Павија морала да го напушти градот.
[лево|мини| Фаќањето на [Франсоа I|Френсис I за време на Битката кај Павија, детали, еден од таписеријата исткаена во Брисел *в* 1528–31 година по карикатури на Бернард ван Орли]]
За време на француско-шпанската војна, Павија била опколена од 24 јули до 14 септември 1655 година од голема француска, савојарска и естенска војска командувана од Томас Френсис, принцот од Карињано, но опсадниците не можеле да го освојат градот. Шпанскиот период завршил во 1706 година, кога Павија била окупирана, по кратка опсада, од Австријците предводени од Вирих Филип фон Даун за време на војната за шпанското наследство и градот останал австриски до 1796 година, кога бил окупиран од Француската војска под Наполеон. За време на овој австриски период, универзитетот бил многу поддржан од Марија Тереза од Австрија итаа го надгледувала културно богатиот период поради присуството на водечки научници и хуманисти како Уго Фосколо, Алесандро Волта, Лазаро Спаланзани и Камило Голџи, меѓу другите. Во 1796 година, откако Јакобинците го срушиле Режисоле (бронзен класичен коњанички споменик), жителите на Павија се побуниле против Французите и бунтот бил задушен од Наполеон во бесната градска борба.
мини|Волтаичен куп, Универзитетски историски музеј на Универзитетот во Павија.
Во 1814 година, повторно потпаднал под австриска управа. Во 1818 година работите на Навиљо Павезе биле завршени: каналот, замислен како воден пат помеѓу Милано, Павија и Тичино и како канал за наводнување, придонел за развојот на градот, толку многу што неколку години по неговата изградба, во 1821 година, Борго Калвенцано бил изграден зад замокот Висконти, долга серија аркадни згради каде што имало магацини, таверни, бродски и царински канцеларии, хотели, штали, сето тоа било како поддршка на внатрешната пловидба. Во 1820 година, првите парабродови почнале да работат на пристаништето во Павија, а помеѓу 1854 и 1859 година, Австриски Лојд организирал редовна навигациска линија, повторно користејќи парабродови, помеѓу Павија, Венеција и Трст. Со Втората војна за италијанска независност (1859) и обединувањето на Италија една година подоцна, Павија, заедно со остатокот од Ломбардија, преминал во Кралството Италија. Во 1894 година, таткото на Алберт Ајнштајн се преселил во Павија за да започне бизнис со снабдување со електрични материјали, Ајнштајн. Семејството на Ајнштајн живеело во градот во истата зграда ( Палацо Корнацани ) каде што живееле Уго Фосколо и Ада Негри. Младиот Алберт дошол кај семејството неколку пати помеѓу 1895 и 1896 година. За време на престојот во Италија напишал краток есеј со наслов „За истражувањето на состојбата на етерот во магнетно поле“.

Во 1943 година Павија била окупирана од германската армија. Во септември 1944 година, американските воздухопловни сили извршиле неколку бомбардирања на градот со цел да ги уништат трите моста над Тичино, стратешки за снабдување со луѓе. Оружје и одредби германските единици ангажирани по готската линија. Овие операции доведле до уништување на Понте Коперто и резултирале со смрт на 119 цивили.
[лево|мини| Пристаништето на сливот на Навиљо Павезе во [Тичино (река)|Тичино со парабродот грофица Клементина, околу 1859 година, граѓански музеи во Павија.]]
Сојузничките трупи влегле во градот на 30 април 1945 година. На институционалниот референдум од 2 јуни 1946 година, Павија ѝ доделила на Републиката 67,1% од гласовите, додека монархијата добила само 38,2%.

### Симболи
десно|мини| Грб на округот Павија под династијата Висконти
Симболите на Павија се грбот, банерот и печатот, како што е наведено во општинскиот статут. Транспарентот што го користи современиот град Павија верно го репродуцира оној што го користела општината Павија барем од 13 век: црвен транспарент со бел крст. Овој симбол, веројатно изведен од крвното знаме, оригиналното знаме на императорот на Светото Римско Царство, имал јасно политичко значење: да ја нагласи припадноста на Павија на фракцијата Гибелински. На грбот на општината е претставен и крстот кој почнувајќи од крајот на 16 век почнал да се претставува во овална форма и во богата рамка, на врвот на која има маска со круна на гроф и често е опкружена со два ангела кои го држат штитот и буквите CO-PP (Заедницата на Павија). Печатот на општината го прикажува Регисоле, древна доцноантичка бронзена статуа за коњи првично поставена во Кралската палата и, веројатно во 11 век, поставена на плоштадот на катедралата. Статуата била урната од Јакобинците во 1796 година.

## Географија

### Топографија
Општината Павија спаѓа во орографскиот систем на долината на реката По формирана по алувијалното полнење на широчината на заливот окупиран од Јадранското Море пред квартерното. Голем дел од историскиот центар на градот се наоѓа на работ на реката Тичино.

Градот зафаќа површина од 62,86 kм² западно од Ломбардија, сместен покрај таканаречениот „Карстен појас на изворот“, каде што се среќава, во подземјето, помеѓу геолошки слоеви со различна пропустливост, аспект што овозможува подземните води. повторно да се појават на површината.

Флувијалната тераса на која стои Павија изгледа врежана со две длабоки бразди поради ерозивното дејство на две постглацијални реки, претставени денес со Навиљацио (првично окупирана од Калвенца) и со Вернавола. Двете долини имаат тенденција да се спојуваат веднаш зад областа на античкиот град, така што примитивната Павија се нашла на речиси изолирано и тешко достапно стебло или трупец од тераса, речиси во триаголен облик, кој Тичино го имало на југ, Калвенца и потоа Navigliaccio на северозапад и Vernavola на североисток.
[лево|мини| [Тичино (река)|Тичино низводно од градот, во позадина, зад куполата на катедралата, Монте Роза .]]
Од висинска гледна точка, градот има различни висини. Највисоката точка се наоѓа во областа на замокот Висконти, околу 80 метри надморска височина, а потоа полека опаѓа. Од надморска височина од 80 метри се поминува до 77 метри за околу 500 метри. Низводно од Плоштадот Виторија, каде што се вкрстуваат кардото и декуманусот на римскиот град, наклонот станува поизразен, до нешто под 60 метри надморска височина во близина на Понте Коперто.

Влажноста на подрачјето е доста висока (75-80% е годишен просек), што предизвикува типична магла, која започнува главно во доцна есен и зима.

## Влада

## Главни знаменитости
Најпознатото обележје на Павија е *Чертоса*, или картуски манастир, основан во 1396 година и се наоѓа на осум километри ( 8 км) северно од градот.

Меѓу другите значајни структури се:

* Катедрала во Павија ( *Дуомо ди Павија*): Изградбата на катедралата започнала во 1488 година, дизајнирана главно од Донато Браманте, Џовани Антонио Амадео, Џан Џакомо Долчебуоно; сепак, само до 1898 година фасадата и куполата биле завршени според оригиналниот дизајн. Централната купола има октогонален план, е висока 97 метри и тежи околу 20.000 тони.лево|мини| Куполата на катедралата во Павија Оваа купола е трета по големина во Италија, по базиликата Свети Петар и  Фирентинската катедрала во Фиренца. До Дуомо се наоѓала Граѓанската кула (постоечка барем од 1330 година и зголемена во 1583 година од Пелегрино Тибалди): нејзиниот пад на 17 март 1989 година бил последната мотивирачка сила што ги започнало напорите во последната деценија да се спаси и Кривата кула во Пиза од слична судбина.

мини|Сан Микеле Маџоре, Павија.

* *Сан Микеле Маџоре* (Свети Мајкл Мајор): Оваа црква е извонреден пример за ломбардско-романеска црковна архитектура во Ломбардија. Се наоѓа, во близина на Кралската палата, на местото на претходно постоечка ломбардска црква, на која и припаѓа долниот дел од кампбанаријата. Базиликата била основана од кралот Гримоалд помеѓу 662 и 671 година. Уништена во 1004 година, таа била повторно изградена околу крајот на 11 век (вклучувајќи крипта, трансепт и хор), а завршила во 1130 година. Се одликува со широка употреба на песочник и со многу долг трансепт, обезбеден со фасада и сопствена апсида. Базиликата била седиште на бројни важни настани, вклучувајќи ги крунисувањето на Беренгар I (888), Гај III (889), Луј III (900), Рудолф II (922), Хју (926), Беренгар II и неговиот син Адалберт ( 950), Ардуин (1002), Хенри II (1004) и Фридрих Барбароса (1155).
* *Базилика Сан Пјетро во Сиел д'Оро* („Свети Петар на златното небо“): Во оваа црква се вели дека се погребани Свети Августин, Боетиј и ломбардскиот крал Лиутпранд. Изградбата започнала во шестиот век. Сегашната градба е изградена во 1132 година. Слично е и на Сан Микеле Маџоре, но различно во асиметричната фасада со еден портал, употребата на тули наместо песочник и, во внатрешноста, отсуството на матронеи, галерии резервирани за жени и најкраткиот трансепт. Значајниот лак во кој се сместени моштите на Свети Августин е изграден во 1362 година од уметници од Кампионе, а е украсен со околу 150 статуи и релјефи. Црквата го споменува Данте Алигиери во X канто на неговата *[[Божествена комедија]]*.

лево|мини| Црквата Сан Теодоро

* *Сан Теодоро*: Оваа црква била изградена во ломбардскиот период во 752 година и била обновена во 1117 година и посветена на Теодор од Павија, средновековен епископ на епархијата Павија, е трета. иако помала, романескна базилика во Павија. Сместена на падините што водат до реката Тичино, им служела на рибарите. Апсидите и тибуриумот со три нивоа се пример за ефективната едноставност на романескната декорација. Внатре има две извонредни фрески од птичја перспектива на градот (1525) кои му се припишуваат на Бернардино Ланзани. Последното, конечното издание, било одземено со откривање на недовршеното прво. И двете се импресивно детални и откриваат како урбаниот распоред на Павија малку се променил во последните 500 години.

десно|мини| Замокот Висконти.

* *Замокот Висконти*: Изграден во 1360-1365 година од Галеацо II Висконти, овој голем замок служел како приватна резиденција наместо како упориште. Поетот Франческо Петрарка поминал извесно време таму, кога Џан Галеацо Висконти го повикал да ја преземе прекрасната библиотека која поседувала околу илјада книги и ракописи, кој потоа се изгубени. Замокот сега е дом на Граѓански музеи, а паркот е популарна атракција за децата. Непотврдена легенда вели дека замокот бил поврзан со таен тунел со *Чертоса*.

лево|мини| Црквата Санта Марија де Кармен

* *Санта Марија дел Кармен*: оваа црква е добро сочуван пример на готска архитектура од тули во северна Италија. Изградена помеѓу 1374 и 1461 година, на латински крст план, таа е втората по големина павијанска црква по Дуомо, со периметар од 80 x 40 метри што се состои од наос и две патеки. Карактеристичната фасада има голем розетен прозорец и седум краци.
* *Базилика Сантисимо Салваторе*: основана во 657 година од ломбардскиот крал Ариперт I како мавзолеј и кралеви од баварската династија, кои биле погребани таму се: Ариперт I, Перктарит, Куниперт, Лиутперт и Ариперт II. по волја на Аделаида од Италија, Мајолус од Клуни создал манастир во близина на црквата во 971 година. Тој бил повторно изграден помеѓу 1453 и 1511 година.
* *Криптата на Сант Еузебио*: Црквата била основана од кралот Ротари во седмиот век како градска катедрала Аријан. Црквата била урната во 1923 година, но криптата била зачувана. Зградата, повторно е изградена во 11 век, и задржала делови од претходната ломбардска црква, како што се капители, кои се многу далеку од класичната уметност.

мини|Црквата Сан Франческо д'Асизи

* *Сан Франческо д'Асизи*: Ова е доцнороманска црква (1238–98) со обновена готска фасада, сместена на Корсо Каироли.
* *Сан Џовани Домнарум*: Црквата ја основала кралицата Гундеберга, сопруга на Ротари, која веројатно била погребана во црквата. Зградата, изградена на римски бањи, била речиси целосно обновена во 17 век. Криптата (која вклучува римски и ломбардски остатоци) и камбанаријата останале од најстарата црква.
* *Манастир Сан Феличе*: Манастирот бил основан од ломбардскиот крал Дезидериј во 760 година. Бил потиснат во 1785 година и сега во него се  сместени некои одделенија на Универзитетот во Павија.
* *Бролето*: палатата била изградена помеѓу 12 и 13 век, таа била седиште на градското собрание на Павија до 1875 година и сега е сместено IUSS School for Advanced Studies и исто така се користи како седиште за привремени изложби на модерна и современа уметност.
* *Стариот кампус на Универзитетот во Павија*: создаден од Лудовико Сфорца помеѓу 1485 и 1490 година, тој бил повторно изграден и зголемен по налог на Марија Тереза и нејзиниот син Џозеф II од 1771 до 1787 година на проект на Џузепе Пјермарини и Леополд Полак. Потоа биле додадени други дворови и училници помеѓу 1819 и 1850 година. Во 1932 година Универзитетот ја вклучил поранешната болница Сан Матео, која била изградена почнувајќи од 1451 година.

мини|Крипта на црквата Сан Џовани Домнарум со фрески од 12 век

* *Замокот Мирабело*: Замокот лежи во она што некогаш било Парко Висконтео во близина Мирабело ди Павија. Помеѓу 14 и 16 век, тоа било седиште На Капетанот На Паркот, органот што управувал Со Парко Висконтео во име на Висконти и Сфорца семејствата. Преживеало само крилото на оригиналниот замок.
* *Санта Марија Ди Канепанова*: Оваа ренесансна октогонална црква се припишува на Браманте.
* *Санта марија Во Бетлем* *: основана во 9 век, таа била повторно изградена и зголемена во 1130 година. Во близина на црквата имало болница за аџии кои патувале до Светата Земја и поради оваа причина црквата зависела од епископот на Витлеем. Црквата е во Романескен стил.
* *Сан Ланфранко*: основана во 11 век, таа била повторно изградена во првите децении на 13 век во Романескна стил, го зачувула својот ентериер мермерниот ковчег создаден од Џовани Антонио Амадео во 1489 година ги содржи моштите На Сан Ланфранко Бекари.лево|мини|Театро Фрашини, Антонио Гали Да Бибиена, 1771- 1773
* *Црква Сан Томазо*: изградена на остатоци Од Римски бањи, за прв пат се споменува во империјална диплома од Арнулф Корушки 889. Црквата станала седиште на Доминиканска монаси во 1302 година. Почнувајќи од 1320 година започнала работата за изградба на новата, и поголема, црква во Готски стил завршена само во 1478 година. Во 1786 година манастирот бил потиснат од ЈОСИФ ВТОРИ и трансформиран Во Општа Семинарија За Австриската ломбардија. Џузепе Пиермарини, бил обвинет за прилагодување на комплексот на новата дестинација, и дека многу  ја изменил црквата. Неколку години подоцна, во 1791 година, семинаријата била затворена и комплексот станал касарна, и останал така до 1980-тите, кога бил продаден на Универзитетот Во Павија.
* *Манастирот Санта Марија Теодоте*: црквата била дел од манастирот Санта Марија Теодоте, позната и како Санта Марија дела Пустерла, кој била еден од најстарите и најважните женски манастири во Павија. Основана помеѓу 679 и 700 Од Кралот Куниперт, тој бил потиснат во 1799 година и ја сместил епархиската семинарија од 1868 година.
* *Санти Примо е фелисијано* Католичка црква Во Романски стил од 12 век.
* *Сан Марино*: црквата Е основана Од Кралот Аистулф кој беше погребан во црквата. Таа била модифицирана неколку пати низ вековите, но задржани се делови од фасадата и апсидата на оригиналната зграда. мини|Бролетто
* *Кули На Павија*: Карактеристично за историскиот центар на Павија е присуството на средновековни благородни кули кои преживуваат во неговото урбано ткиво, и покрај тоа што некогаш биле побројни, за што сведочи и претставата од шеснаесеттиот век на градот фреска во црква Сан Теодоро. Тие главно биле изградени помеѓу 11 и 13 век кога Гибелин градот бил на врвот на својата Романескна архитектура. Кулите присутни во Павија, врз основа на историска и иконографска документација, сигурно биле околу 65, од кои околу 25 преживеале.
* *Театро Фрашини*: оперска куќа нарачана од 4 аристократи од Павија до Антонио Гали Да Бибиена помеѓу 1771 и 1773 година. Во 1869 година била купена од општината на Павија и била посветена на тенорот Павезе Гаетано Фрашини.
* *Понте Коперто*: е од камен и тули мост со лак по текот на Тичино Река во Павија, Италија. Претходниот мост, кој датирал од 1354 година (самиот замена за римска градба), бил тешко оштетен од Сојузничките акции во 1945 година. Дебатата за тоа дали да се поправи или замени мостот завршила кога мостот делумно се урнал во 1947 година, се одлучило за нова градба, која започнала во 1949 година.

лево|мини| Палата Карминали Ботигела (1490-1499), детал од декорацијата на фасадата.

* *Колеџ Кастиљони Бругнатели*: колеџот е основан од кардиналот Бранда да Кастиљоне во 1429 година. Зградата, во готски стил, сочувана во внатрешноста на капелата фреска од Бонифацио Бембо во 1475 година.
* *Куќата на Евстахиите* : е мала зграда во готски стил од тули, изградена во првите децении на 15 век од Пасино Евстаки, капетан на флотата на Џан Галеацо и Филипо Марија Висконти.
* *Палата Корнацани*: тоа е зграда која датира од 15 век, во која, во различни времиња, живееле Уго Фосколо, Контардо Ферини, Ада Негри и, помеѓу 1895 и 1896 година, Алберт Ајнштајн.
* *Палата Карминали Ботигела*: е благородна палата изградена од античкото семејство Бекарија од Павија. Оригиналната структура од ерата на Сфорца била изградена помеѓу 1490 и 1499 година. Фасадата, која ги задржала оригиналните украси од теракота, и е еден од главните примери на ренесансната цивилна градба во Павија.
* Палата Мезабарба: изградена во рококо стил помеѓу 1726 и 1732 година, од 1875 година е градското собрание на Павија.

мини|Палата Мезабарба (1726-1732), градското собрание на Павија

* Палата Белисоми Вистарино: палатата дизајнирана од Франческо Кроче, била обновена во рококо стил помеѓу 1745 и 1753 година од страна на маркизот Гаетано Анибале Белисоми, рушејќи ја старата семејна куќа. Од 2013 година е седиште на фондацијата Алма Матер од Тичино на Универзитетот во Павија.
* Палацо Бота Адорно: изградена на претходна средновековна зграда што му припаѓала на благородничкото семејство Бекарија,  била повторно изградена од Бота Адорнос помеѓу 17 и 18 век. Била населена од Антониото Бота Адорно, висок офицер на Хабсбуршката монархија и ополномоштен претставник на австриската Холандија. Зградата била купена од Универзитетот во Павија во 1887 година и сега во неа се наоѓа природонаучниот музеј на Павија.

## Култура

### Музеи
Павија поседува извонредно уметничко богатство, наследство од престижното минато на градот, поделено во неколку музеи.
[лево|мини| Една од просториите на [Граѓански музеи на Павија|Граѓанските музеи во замокот Висконти .]]
Граѓанските музеи во Павија (сместени во замокот Висконти ) се поделени на различни делови: археолошки, кој зачувува една од најбогатите збирки на римско стакло во северна Италија и важни артефакти и археолошки наоди од ломбардскиот период, како што се плутите на Теодота и збирката (која е најголема во Италија) ломбардски епиграфи, од кои некои припаѓаат на гробници на кралеви или кралици. Потоа, тука е делот романескен и ренесансен кој изложува скулпторски, архитектонски и мозаик. Романската колекција е многу богата, една од најголемите во северна Италија, во која се зачувани и важни ориентални архитектонски јадења од исламскиот и византискиот исток кои ги краселе фасадите на црквите и зградите. Изложени се и дела од Јакопино да Традате, Џовани Антонио Амадео, Кристофоро и Антонио Мантегаза и Анибале Фонтана. Граѓанските музеи го сместуваат и музејот Ризорџименто, посветувајќи посебен простор на општествениот, економскиот и културниот живот на Павија помеѓу 18 и 19 век, збирката африкански предмети собрани од Лујџи Робеки Бричети за време на неговите истражувања и нумизматичката колекција, во која се сместени повеќе од 50.000 монети, од кои повеќето припаѓаат на Камило Брамбила, кои покриваат хронолошки период помеѓу класичните грчки изданија и ковањето на модерниот период.

Пинакотека Маласпина (која е дел од граѓанските музеи во Павија) основана од маркизот Лујџи Маласпина ди Саназаро (Павија 1754- 1834), содржи дела од значајни уметници на италијанската и меѓународната сцена, од 13 до 20 век, како на пр. Џентиле да Фабриано, Винченцо Фопа, Џовани Белини, Антонело да Месина, Бернардино Луини, Кореџо, Паоло Веронезе, Гвидо Рени, Франческо Ајец, Џовани Сегантини и Ренато Готузо. Во галеријата со слики е изложен и монументалниот дрвен модел на катедралата во Павија од 1497 година.
[десно|мини| Универзитетски историски музеј, колекција на инструменти за изучување на хемијата и физиката, 18 и 19 век, некои му припаѓаат на [Алесандро Волта.]]
Музејската мрежа на универзитетот е многу голема, која се состои од Универзитетскиот историски музеј на Универзитетот во Павија, поделен помеѓу Медицинскиот оддел, каде што се изложени и анатомски и патолошки препарати, хируршки инструменти (хируршки реквизити на Џовани Алесандро Брамбила ) и живот- анатомски восоци со големина, направени од фирентинскиот церопласт Клементе Сусини и Одделот за физика во кој е сместен кабинетот за физика на Алесандро Волта (каде се изложени стотици научни инструменти од 18 и 19 век, некои од нив му припаѓале на Алесандро Волта).

Археолошкиот музеј на Универзитетот е основан од Пјер Виторио Алдини во 1819 година и во него се сместени праисториски, египетски, грчки, етрурски (вклучувајќи збирка глинени заветни понуди донирани од папата Пие XI) и римски (некои од Помпеја ).

Природонаучниот музеј на Универзитетот (Космос), сместен во Палацо Бота Адорно, е еден од најстарите во Италија, тој всушност бил основан од Лазаро Спаланзани во 1771 година и кој зачувува натуралистичко наследство со висока научна и историска вредност, вклучувајќи речиси 400.000 наоди поделени меѓу збирките на зоологија, компаративна анатомија и палеонтологија. Потоа, тука е музејот Голџи, сместен во истите средини во кои работеле и Камило Голџи и неговите студенти, простории и лаборатории кои ги зачувуваат и оригиналниот мебел и научните инструменти од тоа време, со цел да му овозможат на посетителот да влезе во 19-ти. -вековен истражувачки центар; додека Музејот на електрична техника, изграден во 2007 година, ја илустрира историјата на електричната технологија во пет секции.
мини|Епархиски музеј во Павија, сицилијанско-арапски мајстор, крстосница, слонова коска (12 век).
Потоа следуваат Музејот на хемијата, па тој на физиката и Музејот за минералогија, основан од Лазаро Спаланзани.

До катедралата, внатре во криптата на античката катедрала Санта Марија дел Пополо (11 век), се наоѓа Епархискиот музеј во Павија, отворен во 2023 година, кој собира сребрени предмети и литургиски предмети (меѓу кои и кросер во слонова коска врежан, насликан и позлатени од сицилијанска работилница од рака на арапски занаетчии и кои датираат од крајот на 12 век), скулптури и слики, како што е панелот на *Мадона дела Мисерикордија* од Лоренцо Фасоло.

### Библиотеки и архиви
Историјата на општината Павија, од десеттиот до дваесеттиот век, може да се раскаже преку количината на документација собрана во рамките на Archivio Storico Civico (основан во 1895 година), кој исто така содржи збирки кои ги содржат архивите на многу аристократски семејства од Павија и на градските личности, како што се Гаетано Саки, Бенедето Каироли и Лујџи Робеки Бричети. Архивио ди Стато (основан во 1959 година) собира и средства од благородните архиви (Бекарија, Ботигела, Белкреди, Маласпина ) и многу повеќе, како што е колекцијата Мори, која ги собира трудовите на Чезаре Мори . Во архивата се зачувани и актите на нотарите од Павија (1256-1907), картите на Терезијанскиот катастар на областа Павија (18-19 век) и архивите на универзитетот (1341-1897 година), на Болницата Сан Матео (1063-1900), Префектурата, Полицискиот штаб и Судот. Подеднакво важен е и Archivio Storico Diocesano, во кој се сместени документацијата на епархијата во Павија од десеттиот век.
мини|Архивио ди Стато се наоѓа во поранешниот манастир Сан Мајоло, основан во 10 век и повторно изграден на крајот на 15 век.
Истражувачки центар за традицијата на ракопис на модерни и современи автори, исто така познат како „Центар за ракописи“), основан од Марија Корти во 1980 година, е одговорен за конзервацијата и проучувањето на модерното и современото архивско и библиографско наследство. Центарот, меѓу најважните од ваков вид во Италија, чува збирки документарен материјал (ракописи, машински записи, писма, први изданија, библиотеки, фотографии, цртежи, покуќнина, слики и други предмети) кои се однесуваат на писатели, интелектуалци, издавачи, уметници и научниците од изминатите два века. Меѓу зачуваните архивски збирки се сеќаваме на оние на Алберто Арбасино, Рикардо Бачели, Романо Биленки, Емилио Де Марки, Енио Флајано, Алфонсо Гато, Тонино Гуера, Клаудио Магрис, Лујџи Менегело, Еугенио Монтанели С, Салдровати, Амелија Росели, Умберто Саба и Роберто Санези.

Библиотечната традиција на Павија потекнува од библиотеката Висконти Сфорца, основана во втората половина на четиринаесеттиот век од Џан Галеацо Висконти во замокот Висконти, каде што се чувале скапоцените илуминирани ракописи на војводите од Милано. Во 1499 година, со падот на Лудовико ил Моро, францускиот крал Луј XII ги зел повеќето ракописи од замокот и тие сега се чуваат во Националната библиотека на Франција во Париз. Од речиси илјада ракописи што ја сочинувале библиотеката, само еден кодекс останал во Павија: Триумфите на Франческо Петрарка тој ечуван во Универзитетска библиотека.

Во втората половина на 16 век, во градот се појавиле три историски библиотеки: онаа на Епископската семинарија  и библиотеките на колеџите Боромејски  и Гислиери, основани соодветно од Карло Боромејски и папата Пие V. да се овозможи пристап до универзитетот (тогаш единствениот од целото Војводство Милано ) на надежни млади луѓе, но со оскудни економски ресурси.
лево|мини|  Универзитетска библиотека, салон дизајниран од Џузепе Пиермарини, 1771 година.
Во 1754 година, по волја на царицата Марија Тереза, била создадена  Универзитетска библиотекa, најважна во однос на книжното наследство во градот, во која се зачувани и 1.404 ракописи, 702 инкунабули, 1.153 пергаменти (од 1103 до 1789 година). отпечатоци и 1.287 стари географски карти.

Во 1887 година била основана Граѓанската библиотека Карло Бонета, главното седиште на библиотечниот систем на градот, кој е поделен на осум точки за заем и читање распределени рамномерно низ целата општинска област. Меѓу универзитетските библиотеки треба да ја споменеме и Библиотеката за хуманистички студии, родена од спојувањето на неколку библиотеки на хуманистичките факултети на универзитетот, како што е онаа за археологија (изградена во 1819 година), Библиотеката за наука и технологија, каде што библиотеката, исто така, ги споила Ботаничката градина (основана во 1773 година), Правната библиотека (1880), Научната библиотека, во која се сместени и томовите на Медицинското и хируршкото друштво на Павија (основано од Камилио Голџи во 1885 година), Областа библиотека Медика Адолфо Ферата, Библиотеката за политички науки (изградена во 1925 година ), Економската библиотека и библиотеката на колеџот Џасоне дел Мајно (родена во 2000 година).

### Кујна
Главен град на провинција во форма на китка грозје, како што ја дефинирал Џани Брера, има многу плодови што ги нуди оваа земја и од кои потекнуваат различни локални јадења. Богатството на извори и водни патишта ја направиле Павија и нејзината територија, еден од главните италијански центри за производство на ориз, затоа не е случајно што постојат бројни рецепти кои ви дозволуваат да  откриете илјада лица на оваа житарка. како што е картузиското рижото, според легендата создадена од монасите на Чертоза, засновано на ракови, моркови и кромид, рижото со грав за очи или рижото со колбас и бонарда и рижото со обичен хмељ (ürtis на павезе дијалект). Меѓу првите јадења, покрај оризот, се издвојува и супата павезе, создадена, според традицијата, од една селанка со малкуте состојки на располагање (чорба, јајца и сирење) за да го нахрани кралот на Франција Франциско I по катастрофалниот пораз пред портите на градот.
мини|Рижото со колбаси и Бонарда.
Помеѓу вторите јадења треба да ги споменеме раго ала павесе, локална варијанта на попознатата касоеула, полесна затоа што се готви само со свински ребра, чорбата ала павесе, бисека (телешко шкембе ала павесе), коски со грашок (ос büš cum i erbion) и избеганите птици (üslin scapà) телешки парчиња исполнети со сланина и жалфија. Според локалната традиција, месото, особено ако е варено, се служи заедно со два вида сосови: певерата (веќе спомната од Opicinus de Canistris во XIV век) на база на пиперки, целер, аншоа и јајца, како и зелје од багнет, подготвено. со магдонос, аншоа, лук и каперси. Покрај јадењата со месо, кујната во Павија се одликува и со бројни јадења од слатководни риби, како што е јагулата ала боргиџиана (која го добила името од античкото предградие на градот од другата страна на Тичино, по Понте Коперто ), пастрмка во бело вино и омлет со мрачен, без да ги заборавиме жабите, вметнати во рижото или послужени во чорба, и полжави, варени со печурки од порцини.
лево|мини| Сан Сирини
Меѓу десертите, покрај познатата рајска торта, питата со тиква (turtâ d'sücâ), Сан Сирини, мали тркалезни колачи направени од пандишпан, обилно натопени во рум и покриени со темно чоколадо, се подготвуваат неколку дена пред  9 декември, денот на Свети Сир, и sfâsö, типични палачинки кои се печат на карневалот.

Јасно е дека секој курс мора да биде поврзан со вина од блискиот Oltrepò Pavese. Конечно, и покрај тоа што е типичен милански десерт, најстарата и најсигурната потврда за панетоне се наоѓа во регистарот на трошоци на колеџот Боромејски во Павија во 1599 година: на 23 декември истата година во списокот на курсеви предвидени за ручек Божиќни оброци. се појавуваат и за 5 килограми путер, 2 суво грозје и 3 унци зачини што му се дадени на пекарот за да направи 13 „лепчиња“ што треба да им ги дадат на студентите на колеџот на Божиќ.

## Паркови и градини
Општина Павија е дел од природниот парк долина Тичино и зачувани се две шуми ( строгиот природен резерват Боско Сиро Негри и природен резерват Боско Гранде ) кои ни ја покажуваат првобитната состојба на природата на долината По пред доаѓањето на Римјаните. пред човечкото населување. На север и исток од градот, мал поток, кој потекнува од изворите, Вернавола, создава длабока долина, побегната од урбанизацијата, која е дом на паркот Вернавола, додека на запад, зелениот прстен околу Павија е затворен од паркот Сора. 9% од површината на општината Павија е окупирана од природни области, паркови или градини (околу 594 хектари, 1467 хектари, од кои 312 се покриени со широколисни шуми).
мини|Парк Вернавола

* Парк Вернавола: голем парк, наследник на паркот Висконти, со проширување од 35 хектари сместен северно од градот. Во паркот се водела Битката кај Павија во 1525 година.
* Природен парк по долината на Тичино: регионален парк сместен покрај бреговите на реката Тичино од езерото Маџоре до реката По. Формира зелен појас околу градот.
* Природен резерват Боско Гранде: Боско Гранде зафаќа површина од околу 22 хектари (што одговара на приближно 54,34 хектари) југозападно од Павија, тој претставува еден од последните остатоци од таа низинска шума која во минатото целосно ја покривала долината По и што останува важно сведоштво во природниот парк на долината Тичино.
* Строг природен резерват Боско Сиро Негри: резерватот е мала лента од долината По која му била донирана на Универзитетот во Павија во 1967 година од Џузепе Негри, трговец со дрва и голем љубител на природата. Резерватот се наоѓа во близина на Тичино, на неколку километри од центарот на Павија. Шумата ни ја покажува првобитната состојба на природата пред доаѓањето на Римјаните, пред човечкото населување. Резерватот зафаќа површина од 34 хектари, што одговара на приближно 84 хектари.
* Парк Сора: покрај Тичино, северозападно, во близина на црквата Сан Ланфранко се наоѓа паркот Сора, кој се простира на околу 40 хектари, во кој има неколку микросредини со висока еколошка вредност.мини|Арналдо Помодоро, ''Тријада'', 1979 година, Хорти Боромаици.
* Хорти Боромаици: Хорти е огромен урбан парк, кој зафаќа површина од околу 3,5 хектари, сместен во историскиот центар на Павија, помеѓу Колеџот Боромејски (кој го поседува) и Тичино, каде природното живеалиште се среќава со современата уметност., знаење и социјална вклученост. Паркот вклучува огромна натуралистичка област, каде што се засадени над 3.000 домашни дрвја и грмушки, како и простор за изложба на современа уметност, каде делата на: Арналдо Помодоро, Никола Карино, Џанфранко Парди, Лујџи Мајнолфи, Мауро Стачоли, Салваторе Кушера, Марко Лодола, Иван Тресолди и Дејвид Тремлет.
* Градините Маласпина: јавни градини во историскиот центар на градот (Пјаца Петрарка), создадени помеѓу 1838 и 1840 година од маркизот Лујџи Маласпина како англиска градина на неговата палата и место за концерти и културни настани и задржале мал храм и некои неокласични скулптури.
* Ботаничка градина на Универзитетот во Павија: основан во 1773 година, зафаќа површина од 2 хектари. Главно е организиран во живи збирки на растенија како што се градина со рози, чајна постела, стаклена градина со орхидеи, тропска стаклена градина, стаклена градина за корисни растенија (дизајнирана во 1776 година од Џузепе Пјермарини ), арборетум, чинари, цветни леи на домородни растенија од Ломбардската низина, живи збирки на семиња и збирки хербариуми.

## Образование

### Училишта
Во 2021 година имало над 45 училишта од сите видови и нивоа, вклучувајќи: над 26 училишта помеѓу градинка и основни училишта (вклучувајќи едно двојазично: италијанско-англиски ), 8 пониски средни училишта  и 11 средни училишта. Некои од овие можат да се пофалат со вековна историја, како што е класичниот ликеј Уго Фосколо, првично започнат во 1557 година во близина на манастирот Санта Марија ди Канепанова од татковците Барнабити или Научно средно училиште Торквато Тарамели ( научен ликеј ), наследник на нормалните училишта основани во 1799.

### Универзитети, колеџи и други институции
Павија е голем италијански колеџ град, со неколку институти, универзитети и академии, вклучувајќи го и античкиот универзитет во Павија. Еве нецелосен список на главните институции сместени во градот:
мини|Еден од дворовите на Стариот кампус на Универзитетот во Павија

* Универзитетот во Павија, еден од најстарите универзитети во Европа, е основан во 1361 година, иако школата за реторика е документирана во 825 година што го прави овој центар можеби најстариот прото-универзитет во Европа. Стариот кампус е широк блок составен од дванаесет судови од 15 до 19 век. Трезната фасада се префрла од барокен во неокласик. Неокласични се и *Големите скалила*, *Аула Фосколо*, *Аула Волта*, *Аула Скарпа* и *Аула Магна*. *Дворот на големите духови* е домаќин на статуите на некои од најважните научници и алумни. Античките погребни споменици и надгробни споменици на научници од 14 до 16 век се заѕидани во *Кортил Волтиано* (повеќето доаѓаат од урнати цркви). *Магнолија дворот* има древна јама. Дворот на Лудовико ил Моро има ренесансна чардак и украси од теракота. Двата суда, како и уште два, биле манастири на античкиот Оспедал ди Сан Матео. *Orto Botanico dell'Università di Pavia* е ботаничката градина на универзитетот. Тука се и Универзитетскиот историски музеј и Природонаучниот музеј во Павија .
* Колеџот Боромејски (Итал. *Almo Collegio Borromeo* ), основан во 1561 година од Карло Боромејски, е најстариот колеџ на Универзитетот во Павија во северна Италија.
* Колеџот Гислиери (Итал. *Collegio Ghislieri* ), основан во 1567 година од папата Пиј V, е вториот антички колеџ во Павија, а другиот прв е Алмо колеџот Боромејски  еден од најстарите колеџи во Италија и ко-основач на IUSS, сместен во Павија како добро.Колеџот во Гислиерие 450-годишна италијанска институција посветена на промовирање на универзитетските студии врз основа на заслуги, домаќини на околу 200 ученици (мажи и жени) кои ги посетуваат сите факултети на Државниот универзитет во Павија, нудејќи им логистички и културни можности, како што се стипендии, предавања, конференции, библиотека од 100.000 тома (трета меѓу приватните библиотеки во Северна Италија) и курсеви за странски јазици. Секоја година околу 30 нови студенти кои доаѓаат од целата земја се избираат со јавен конкурс. Основана од папата Пиј V (Антонио Гислиери) во 1567 година, од 18 век управувана, во денешно време под Високото покровителство на Претседателството на Италијанската Република, таа е рангирана меѓу висококвалификуваните институции од страна на италијанското Министерство за образование и универзитет.мини|Колеџо Боромејски
* IUSS Павија или „Istituto Universitario di Studi Superiori“ од Павија (Eng. *IUSS School for Advanced Studies* ) е институт за високо образование сместен во Павија, Италија. Основана е во 1997 година од Универзитетот во Павија, колеџот Боромејски и колеџот Гислиери, се поддржани од италијанскиот министер за образование. Тој е обликуван според моделот Scuola Normale Superiore di Pisa и ги обединува сите пет колеџи во Павија, формирајќи го системот за студирање на Павија.

## Здравствена грижа
Иако античките болници наменети за прием и лекување на болни и патници се појавиле во градот барем од 8 век, првите болници во Павија кои го опслужуваат целиот град од кои останале документирани траги се болницата Санта Марија во Бетлем (посведочено од 1130) и онаа на Сан Лазаро (1157), кои биле оперативни со векови. По 1449 година, тие ја отстапиле својата примарна улога на болницата Сан Матео која станала една од најважните институции во Павија. Древната посветеност на Сан Матео сè уште ја носи поликлиниката Сан Матео, чие полно име е болницата Фондацијата поликлиника IRCCS Сан Матео.

Во прилог на Поликлиника на болницата Сан Матео, Павија има пет болници, вклучувајќи јавни и поврзани, специјализирани или општи болници кои ги покриваат патологиите предвидени со националните протоколи. Пациентите од други региони често прибегнуваат кон нив. Меѓу болниците има неколку кои спаѓаат во категоријата научни институти за хоспитализација и лекување, таканаречени IRCCS. Меѓу специјализираните се, Националниот невролошки институт Касемиро Мондино  и Научниот клинички институт Маугери, додека меѓу општите болници најважни се Институтот за грижа на градот Павија и Институт за рехабилитација и нега Санта Маргерита.
мини|Синхротронот на CNAO
Покрај тоа, Павија е домаќин на Националниот центар за андротерапија онкологија (Фондацијата CNAO), првото болничко и клиничко и радиобиолошко истражување во центарот во Италија (четвртата земја во светот што воспоставила таков). Формирана е во 2010 година од страна на Министерството за здравство и е специјализирана за третман на радиорезистентни тумори преку употреба на терапија со честички. Центарот врши и научно истражување за да идентификува ефективни алатки во борбата против ракот.

CNAO користи синхротрон каде честичките се произведуваат во два извора, тие се однапред забрзани со линеарен акцелератор и се испраќаат до линијата за инјектирање за пренос во синхротронниот прстен, каде што дополнително се забрзуваат и извлекуваат.

## Демографија
Почнувајќи од 80-тите години на дваесеттиот век, Павија претрпела забележителна демографска инволуција поради трансферот на многу семејства во општините кои веднаш се граничат со главниот град. Во рамките на урбаната агломерација на градот Павија, според пресметките направени со примена на меѓународниот критериум за функционални урбани области, би живееле приближно 121.000 жители.

### Етнички групи
Според најновите статистички податоци спроведени од ISTAT, приближно 14,54% од населението се состои од неиталијанци. Околу 33% од имигрантската популација се состои од оние со различно европско потекло (главно романско, украинско и албанско), останатите се оние со неевропско потекло, главно Доминиканци (5,99%), Египќани (5,84 %), Кинези (4,81%) и Камерун (4,03%).

### Религија
Првата религиозна исповед во Павија е католичката, која, за разлика од другите области на Ломбардија, е од римски обред, со исклучување, во градот, црквата Сан Џорџо во Монтефалконе, доверена на украинската заедница на Украинците . Грчка католичка црква. Втората верска заедница е Источната православна црква, како романската во Виа Република и грчката православна црква Сант'Амброџо, во Виа Олевано. Потоа, тука е муслиманката, која се наоѓа во два исламски културни центри (преку Сан Џованино и Виа Полак), додека некое време има места за богослужба на протестантите во Павија, како што е валденската црква во Виа Алесандро Рола,. Евангелистичката црква на Божјите собранија во via Angelo Ferrari, Евангелистичката црква на помирување во viale Cremona, Црквата на Исус Христос на светиите од подоцнежните дни во via Grevellone и Салата на Царството на Јехова Сведоците во via Langosco.

## Економија

### Земјоделство
63,3% од површината на општината Павија (околу 4.000 хектари) е наменета за земјоделство, а особено за одгледување ориз (околу 2.400 хектари ), кој се шири, почнувајќи од 14 век, главно во мочуришна земја. додека не станало, особено од 18 век, како главно одгледување. Големите количества на вода потребни за оризот значи дека во текот на вековите била дизајнирана и изградена многу густа мрежа за наводнување која сè уште денес го карактеризира пејзажот на селата на Павија. Исто така, треба да се забележи дека градот е главен град на италијанската провинција со најголемо производство на ориз во земјата: над 84.000 хектари од провинциското земјиште се користат за полиња со ориз. Само покраината Павија произведува ориз колку и цела Шпанија. Останатите култури присутни во рамките на општинското подрачје се оние на пченка и пченица (1.376 хектари), насади со тополи (636 хектари), додека многу ограничени површини се користат за ливади (158 хектари), овошни насади и зеленчукови градини (29.30 хектари). Сè уште на територијата на општината Павија, сè уште има околу педесет фарми наменети за земјоделска дејност, од кои 18 се домаќини на сточарски фарми, каде што се одгледуваат околу 820 грла.

### Индустрија
[мини| Поранешните електротехнички работилници Ајнштајн-Гароне, основани во 1894 година од Херман Ајнштајн, татко на [Алберт Ајнштајн.]]
Градот доживеал силен развој на индустријата почнувајќи од 1880-тите, толку многу што беше домаќин и на претпријатија од национално значење, како што се *Necchi* или првата голема италијанска фабрика за вештачка свила и синтетички ткаенини, *Snia Viscosa*, изградена во 1905 година. Во 1951 година речиси 27% од работната сила во Павија била вработена во индустрискиот сектор. Почнувајќи од 70-тите години на дваесеттиот век, градот претрпел ненадејна деиндустријализација што довело до затворање на многу компании, особено оние во хемискиот и механичкиот сектор, додека оние поврзани со прехранбениот сектор, како Рисо Скоти, фармацевтските компании. и поврзани со пакување и етикетирање.

Железничката станица Павија, отворена во 1862 година, е дел од железничката пруга Милано-Џенова, а исто така е крај на четири секундарни железници, што ја поврзува Павија со Алесандрија, Мантуа, Верчели и Страдела.

Павија е исто така поврзана со Милано преку линијата S13 на приградската железница на Милано со возови на секои 30 минути. Павија П. Гарибалди е мала железничка станица на железничката пруга Павија-Мантуа.

## Збратимени градови - збратимени градови
Павија е збратимена со:

* Ајаме, Брегот на Слоовата Коска
* Безансон, Франција
* Витлеем, Палестина
* Херсбрук, Германија
* Хилдесхајм, Германија
* Вилнус, Литванија
* Закинтос, Грција

## Луѓе
[мини| [Универзитет во Павија|Универзитетот во Павија Аула Магна]]
Луѓе кои родени во Павија:

* Катерина Асандра (околу 1590 - по 1618), композитор и бенедиктинска калуѓерка
* Бернардус Папиенсис (пред 1150 - 18 септември 1213), канонист и епископ
* Донато Конте де Барди (активен 1426 – починал 1450/1451), сликар
* Белбело да Павија (р. околу 1470), сликар
* Моника Богиони (родена на 5 август 1998 година), параолимписка пливачка
* Лујџи Валентино Бругнатели (1761-1818), хемичар
* Федерико Бурдисо (роден на 20 септември 2001 година), пливач
* Епифанија, светец од 6 век
* Ланфранк (околу 1005–1089), игумен и архиепископ од Кентербери
* Џероламо Кардано (1501–1576), научник
* Инес Кастелани Фантони Бенаљо, познат и под псевдонимот Мемини (1849 - Азат), писателка
* Џовани Антонио Амадео (1447-1522), скулптор, инженер и архитект
* Бенедето Каироли (1825–1889), двапати шеф на владата
* Карло М. Ципола (1922–2000), економски историчар
* Франческо Корбета (1615–1681), виртуоз на гитара, учител и композитор
* Антонио Лујџи Гауденцио Џузепе Кремона (7 декември 1830 – 10 јуни 1903 година), математичар.
* Транкило Кремона (1837–1878), сликар
* Пјетро Кандидо Декембрио (на латински, Petrus Candidus Decembrius) (1399–1477), хуманист
* Винченцо дела Азани (починал на 16 јули 1557), сликар
* Ајмоне Дуче (15 век), сликар
* Лоренцо Фасоло (1463-1518), сликар
* Фридрих V од Хоенштауфен (1164 – околу 1170), војвода од Швабија
* Гаетано Фраскини (1816 – 1887), тенор
* Вирџинија Џорџи (1914-1991), гимнастичарка
* Папа Јован XIV (латински: Ioannes XIV; починал на 20 август 984 година), роден како Пјетро Канепанова, бискуп на Рим
* Паоло Горини (1813 - 1881), математичар, професор, научник и политичар
* Карло Алесандро Гуиди (1650 – 1712), лирски поет
* Лиутперт (или Лиутберт) (починал во 702 година), ломбардски крал на Италија
* Лиутпранд од Кремона (околу 920 – 972), историчар, дипломат и епископ од Кремона
* Џина Елена Зефора Ломбросо (1872 - 1944), лекар, писател, психијатар и криминоло
* Бернардино Лунати (1452–1497), римокатолички кардинал
* Амброџо Маестри (роден 1970), оперски барито
* Германа Малабарба (1913 – 2002), гимнастичарка
* Енрика Малковати (1894 - 1990), класичен филолог
* Кристофоро Мантегаца (околу 1430 – 1482), скулптор
* Карла Марангони (1915 – 2018), гимнастичарка
* Карло Џузепе Матео Марангони (1840 - 1925), физичар
* Пасквал Масакра (1819 - 1849), сликар
* Мино Милани (1928 – 12022), писател, карикатурист, новинар и историчар
* Матија Бруно Морени (1920–1999), скулптор и сликар
* Чезаре Мори (1871 – 1942), префект
* Андреа Карло Моро (роден на 24 јули 1962 година), лингвист, невронаучник и романописец
* Клаудија Муцио (1889–1936), оперска пејачка
* Тизијана Нисини (родена на 18 октомври 1975 година), политичар
* Алберто Карпани (23 април 1956 - 11 мај 2020 година), пејач
* Марио Паскал (1896 – 1949), применет математичар, специјализиран за механика на течности и аеродинамика
* Пјетро Павеси (1844 – 1907), професор по зоологија
* Пјетро Ромуалдо Пирота (1853 – 1936), професор по ботаника
* Марија Појани Панигати (родена на 17 март 1982 година), параолимписка пливачка
* Лујџи Порта (1800 – 1875), хирург и професор
* Џовани Маркезе ди Провера, или Јохан Провера, (1736 - 1804), служел во војската на Хабсбург
* Андреа Ре (родена на 15 ноември 1963 година), лесен веслач
* Артуро Рикарди (1878 – 1966), адмирал
* Манфреди Риза (роден на 26 април 1991 година), кануист
* Лујџи Робеки Брикети (1855 – 1926), истражувач, географ, картограф и натуралист
* Андреа Рочели (1983 – 2014), хонорарен фоторепортер
* Алесандро Рола (1757-1841), виртуоз на виола и виолина, композитор
* Ротруда од Павија (почина по март 945 година), благородничка
* Мауро Рускони (1776 - 1849), лекар и зоолог
* Пјер-Франческо Саки (познат активен 1512–1520), сликар
* Бјанка Марија Сфорца (1472 - 1510), кралица на Германија и Италија и царица на Светото Римско Царство
* Франческо Марија Сфорца (30 јануари 1491 – 1512), благородник
* Иполита Марија Сфорца (26 јануари 1493 - 1501), благородничка
* Џузепе Симони (1944), биолог и научник
* Џовани Спертини (1821 - 1895), скулптор
* Џовани Анџело Тестагроса (1470 – 1530), лејтист и пејач
* Џовани Батиста Траверсо (1878-1955), миколог и патолог на растенија
* Каролина Тронкони (1913 – 2008), гимнастичарка
* Инес Верчеси (1916 – 1997), гимнастичарка
* Џан Галеацо Висконти (1351 – 1402), прв војвода од Милано
* Валентина Висконти (1371 - 1408), грофица на Вертус и војвотка од Орлеанс
* Виоланте Висконти (1354 – 1386), благородничка
* Франко Витадини (1884 - 1948), композитор и диригент
* Рита Витадини (1914 – 2000), гимнастичарка
* Камило Земи (1898 – 1959), фрлач на диск и фрлач на чекани
* Макс Пецали (1967), пејач и текстописец

Луѓето кои живееле во Павија ги вклучуваат:

* Свети Александар Саули (1591–1592), епископ од Павија
* Алесандро Волта (1745–1827), научник и пронаоѓач на батеријата
* Симион Барнутиу (1808–1864), филозоф и политичар
* Џакомо Трекур (1812-1882), италијански сликар
* Камило Голџи (1843–1926), биолог и нобеловец
* Џовани де Вентура (ф. 1479), лекар од чума
* Рикардо Пампури (1897–1930), светец и лекар
* Уго Фосколо (1778–1827), италијански писател, револуционер и поет
* Дионисиос Соломос (1798-1857), национален поет на Грција
* Заира Олано (1904–1997), физичар
* Данте Троизи (1920–1989), писател и судија

Меѓу славните научници кои студирале или предавале на Универзитет во Павија, најмалку вреди да се споменат: драматургот и либретист Карло Голдони (1707-1793), Џероламо Кардано, математичар Героламо Сачери (1667-1733), Уго Фосколо, Алесандро Волта пронаоѓачот на батеријата, биологот и физиолог Лазаро Спаланцани (1729-1799), анатомот Антонио Скарпа (1752-1832), лекарот Карло Форланини (1847-1918), нобеловецот биолог Камило Голџи, нобеловецот хемичар Џиулио 1391 -1979) и Емануеле Северино (1929-2020), еден од најзначајните современи италијански филозофи.

## Поврзано

* Ботаничка градина во Павија

## Цитирани дела

* Арналди, Џироламо. *Италија и нејзините напаѓачи.* Кембриџ, Масачусетс: Универзитетот Харвард, 2005 година. Печати.
* Кристи, Нил. *Ломбардите Античките лонгобарди.* Кембриџ, Масачусетс: Basil Blackwell Inc., 1995 година. Печати.
* 
* Geary, Patrick J. *Readings in Medieval History, кн. 1* Торонто: Прес на Универзитетот во Торонто, 2010 година. Печати.
* Мурхед, Џон. *Теодерик во Италија.* Оксфорд: Кларендон Прес, 1992 година. Печати.
* Павле ѓаконот . *Историја на Ломбардите.* Преведено од Вилијам Дадли Фулк, уредено од Едвард Питерс. [Првично објавено во 1907 година од Универзитетот во Пенсилванија како Историја на Лангобардите.](http://www.thule-italia.org/Nordica/Paul%20the%20Deacon%20-%20History%20of%20the%20Lombards%20(1907)%20%5BEN%5D.pdf)
* Скот, водач. *Градителите на катедралата Приказната за еден голем масонски еснаф.* Лондон: С, Лоу, Марстон и компанија, 1899 година. Печати.
*   Печати.
* Викам, Крис . *Рана средновековна Италија: Централна моќ и локално општество 400 –1000.* Лондон: The Macmillan Press Ltd., 1981 година. Печати.

## Дополнителна литература
**Објавено во 19 век**

* 
* 

**Објавено во 20 век**

* 
* 
* 

## Надворешни врски

* Павија – историски град кој вреди да се открие 
* Павија на интернет

Категорија:Замоци во Италија
Категорија:Статии со микроформати hAudio
Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Италија
Категорија:Павија