open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Фиброаденом

**Фиброаденом** - доброќуден тумор на дојките, кој ги погаѓа жените за време на репродуктивниот период.

## Опис
Фиброаденомот претставува неопластичен раст, составен од фиброзно и жлездено ткиво, а води потекло од специјализираната интралобуларна строма. Се јавува како дискретен, обично осамен и подвижен нодулус, со пречник од 1 до 10 сантиметри. Поретко се среќаваат и повеќекратни тумори коишто ретко надминуваат обем од 10 сантиметри (гигантски фиброаденом). Без оглед на големината, тие се инкапсулирани, така што тешко може да продрат во околното ткиво, а дејствуваат така што само вршат притисок врз околното ткиво, но не ја оштетуваат неговата структура. Фиброаденомот вообичаено не метастазира и само мал процент од овие тумори се претвораат во злоќудни. Ризикот од појава на карцином на дојката се зголемува во случај на сложен фиброаденом што содржи абнормални цисти или густо, непроѕирно ткиво (калцификација).

Фиброаденомот настанува поради долготрајно зголемување на нивото на естроген, што води до пролиферација без да се инволвира во ткивото на дојките. Обемот на овој тумор се зголемува во периодот на менструалниот циклус и за време на бременоста, а откако ќе настапи менопаузата, тој се намалува или исчезнува.

## Дијагноза
Фиброаденомот може да се открие со самонабљудување, зашто тој се чувствува како цврста грутка којашто вообичаено не предизвикува болка. Точната дијагноза се поставува со мамографија или со ултразвук на дојките. При мамографијата, фиброаденомот се отсликува како маса со мазни, заоблени рабови, различни од околното ткиво на дојката. Со помош на ултразвук се утврдува дали грутката е цврста или полна со течност. Понатаму, може да се направи биопсија, т.е. да се земе примерок од ткивото кој се анализира лабораториски.

## Третман
Најчесто, фиброаденомот не бара лекување, но кај некои жени се презема превентивен хируршки зафат. Во секој случај, важно е постојано да се следи грутката во дојките и да се прават редовни лекарски прегледи.

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Тумори
Категорија:Неоплазми
Категорија:Болести на дојката
Лукаш Теодорчик

**Лукаш Теодорчик** (роден на 3 јуни 1991 г.) — полски професионален фудбалер, напаѓач на Удинезе.

## Репрезентативна кариера
Во 2010 година, Теодорчик бил именуван во составот на Полска до 20 години. На својот прв натпревар за Полска во оваа возрасна категорија, тој постигнал два гола во победата од 3–2 во пријателски натпревар над Швајцарија.

На 6 јуни 2011 година, тој дебитирал за составот на Полска до 21 година, влегувајќи од клупата на пријателскиот натпревар против Грција. На првиот квалификациски натпревар во оваа возрасна категорија, тој постигнал два гола за Полска во гостинската победа од 3–0 над Албанија.

Теодорчик дебитирал за сениорскиот тим на Полска на 2 февруари 2013 година на пријателскиот натпревар против Романија и постигнал два гола и една асистенција во победата на полскиот тим од 4–1. Својот прв гол во полскиот дрес во официјален натпревар, Теодорчик го постигнал против Сан Марино во натпревар кој Полска го добила со 5–0.

### Репрезентативни голови

## Успеси
### Клупски
; Динамо Киев
*Премиер лига на Украина: 2014–15, 2015–16
*Куп на Украина: 2014–15
*Суперкуп на Украина: 2016

; Лех Познањ
*Екстракласа: 2014–15

## Наводи

## Надворешни врски
* Профил на transfermarkt.com
* Профил на Soccerway

Категорија:Родени во 1991 година
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Полски фудбалери
Категорија:Фудбалери на ФК Полонија Варшава
Категорија:Фудбалери на ФК Лех Познањ
Категорија:Фудбалери на ФК Динамо Киев
Категорија:Фудбалери на ФК Андерлехт
Длабочица

**Длабочица** може да се однесува на следниве места во Македонија:

* Длабочица (Кривопаланечко) — село во Општина Крива Паланка
* Длабочица (Кумановско) — село во Општина Старо Нагоричане
Врапчин

**Врапчин** (, *Химадио*, или *Χειμάδιον*, *Химадион*, до 1928 година *Βράπτσιν*, *Врапцин* или *Βράψιν*, *Врапсин*) - раселено село во Егејска Македонија, Република Грција, во општината Суровичево, во областа Западна Македонија. Со пописите од 1981 и 1991 година жителите се вклучени во соседното село Сребрени.

## Географија и местоположба
Врапчин е сместено на самиот западен брег на Врапчинско Езеро (Рудничко Езеро). Селото се наоѓа на надморска висина од 600 м. Всушност тоа било колибарска населба на селаните од Сребрени.

## Историја
За време на Османлиското Царство во селото живеел турски семејства кои се иселиле за време на Првата балканска војна.

На Етнографската карта на Битолскиот Вилает од 1901 г. Врапчин се води како мешано македонско-турско село во Леринската каза на Битолскиот санџак со 8 куќи.

Селото било напуштено во текот Грчката граѓанска војна.

## Демографија
Милоевиќ наведува дека во селото живееле 8 турски семејства. Истите се разбегале за време на Првата балканска војна, а имотите ги откупиле Македонци од соседното Сребрени. Движењето на населениото по години е следното:
*1913 - 28 жители (заедно со соседното Инско)
*1920 - 47 жители
*1928 - 56 жители
*1940 - 15 жители
*1951 - не се спомнува како населба
*1961 - 23 жители
*1971 - 8 жители
*1981 - вклучени во Сребрени

## Наводи

## Надворешни врски
* Портал на Општина Суровичево  

Категорија:Историски села во Суровичево
Ново Котелци

**Ново Котелци** (, *Неја Котили*) — село во Костурско, Егејска Македонија, денес во општината Нестрам во областа Западна Македонија, Грција. Населението брои 92 жители (2021).

## Географија
Селото е сместено на падините од североисточната страна на планината Горуша, на околу четири километри североисточно од селото Котелци, кое настрадало за време на војната, југозападно од Костур и Нестрам.

## Историја
Ново Котелци е нова населба изградена непосредно по граѓанската војна во Грција. Во населбата според пописот од 1961 година се евидентирани 542 жители. Меѓутоа, поради неповолните услови за живеење и потрагата по подобар живот, по шеесеттите години почнало постепеното преселување во поголемите градови и побогатите села, така што бројот на жителите во Ново Котелци веќе во 1971 година се намалил на 225.

## Население

### Пописи
* 1951 - 473 жители
* 1961 - 542 жители
* 1971 - 225 жители
* 1981 - 96 жители
* 1991 - 122 жители

## Наводи

## Извори
* 

Категорија:Нестрам
Висанско

**Висанско** (, *Певкофито*, до 1928. година *Βύσαντσκο/ν*, *Висанцко/н*) — село во Костурско, Егејска Македонија, денес во општината Нестрам на Костурскиот округ во Западна Македонија, Грција. Населението брои 42 жители (2021).

## Географија
Југозападно од Костур и Нестрам, во јужните пазуви на планината Грамошта, на самата граница на Македонија со Епир, е расположено селото Висанско. Покрај селото тече Коничка Река (Сарандапорос).

## Историја
Во постаро време селото претставувало чисто македонска населба, која била напуштена во воените години, а потоа била населена со Грци дојдени од Епир како сточари. Кон крајот на XIX век, Висанско е село во Борботската нахија во Костурската каза. Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 година, Висанско имало 160 жители Грци.

На Етнографската карта на Битолскиот Вилает од 1901 г. *Висенско* се води како чисто грчко село во Костурската каза на Горичкиот санџак со 30 куќи.

## Демографија
Селото според пописот од 1913 година имало 174 жители, во 1920 година 176, во 1928 година 231, а во 1940 година 322 жители. Селото настрадало во граѓанската војна, а населението целосно било повлечено во 1947 година, а вратено во 1950 година. Во пописот од 1951 селото има 166 жители. Главно занимање на населението е шумарство, а споредни се сточарството и земјоделството.

Во табелата во продолжение е направен преглед на населението во сите пописни години:

## Наводи

## Извори
* 

Категорија:Нестрам
Рандстад

Image:Randstad_with_scale.png|400px|thumb|right|Schematic map of the Randstad
circle 528 380 26 Schiphol
rect 426 356 498 436 Харлемермер 
rect 399 166 479 245 Велсен
circle 250 716 32 Делфт
circle 220 642 60 Хаг
circle 456 569 27 Алфен на Рајна 
circle 555 201 52 Занстад
circle 999 168 42 Лелистад
circle 798 474 29 Хилверсум
circle 492 692 34 Гауда
circle 347 654 31 Зутермеер
circle 944 532 40 Амерсфорт
circle 521 24 33 Алкмар
circle 442 294 44 Харлем
circle 466 943 36 Дордрехт
circle 334 537 30 Лајден
circle 840 314 50 Алмере
rect 245 738 400 869 Ротердам
rect 13 725 81 789 Ротердам пристаниште
rect 82 749 116 788 Ротердам пристаниште
rect 117 778 148 803 Ротердам пристаниште
rect 120 804 209 835 Ротердам пристаниште
rect 158 826 247 857 Ротердам пристаниште
circle 742 617 53 Утрехт
circle 615 324 88 Амстердам
**Рандстад** () е конурбација во централно западна Холандија се состои претежно од четирите најголеми холандски градови (Амстердам, Ротердам, Хаг и  Утрехт) и нивните околни области. Меѓу другото, во него припаѓа и пристаништето во Ротердам кое е најголемо  во Европа, а до 2004 година, исто така, најпрометното пристаниште во светот, и Амстердамскиот аеродром Схипхол еден од најголемите европски аеродроми. Со население од 7.100.000 жители Рандстад е една од најголемите конурбации и урбани региони во Европа  споредливи по големина со Милано или Сан Франциско Бај областа, и зафаќа површина од околу 8287 км2  Тоа е исто така еден од најважните и густо населени економски области во северозападниот дел на Европа.

Градови кои го сочинуваат Рандстад : Алмере, Амерсфорт, Амстердам, Делфт, Дордрехт, Гауда, Харлем, Лајден, Ротердам, Хаг, Утрехт, и Зутермеер. Други населени центри се: Алкмар, Алфен на Рајна, Амстелвен, Барендрехт, Капел на Ајсел, Хилверсум, Хук ван Холанд, Хофдорп, Хорн, Хутен, Катвајк, Леидсхендам, Марсен, Маслус, Неивехеин, Оустзан, Пурмеренд, Рајксвајк, Схидам, Спајкенисе, Флардинген, Форбурх, Заист и Занстад.

Иако името * Рандстад *, често се преведува на англиски како "работ на градот" или "пограничен град",. Името е измислено во 1938 година од страна на КЛМ основачот Алберт Плесман, кој за време на летот над регионот, го опишал како лента на градови на работ на голема зелена површина или зелено срце (Groene Hart). Иако технички регионот повеќе наликува на полумесечина, или венец, па затоа југоисточниот раб на регионот е значително помалку населен, а поврзување на четирите главни градови во регионот доведе до употреба на името "прстен Град".

## Надворешни врски

## Наводи
* OECD Territorial Reviews: Randstad Holland, Netherlands
*  Official Zuidvleugel website 

Категорија:Региони во Холандија
Категорија:Региони во Европа
Пилори

**Пилори** (, *Пилори*) — село во Гребенско, Егејска Македонија, денес Грција. Во 2011 година селото броело 69 жители.

## Географија и местоположба
Селото се наоѓа на 30 километри источно од градот Гребен на надморска височина од 780 м. На околу три километра на северозапад од него в минатото се наоѓало селото Колокитаки.

## Историја
### За време на Османлиското Царство
Кон крајот на XIX век Пилори е грчко христијанско село во нахијата Венци на Кожанската Каза на Османлиското Царство. Според грчкиот конзулат во Еласона од 1904 година во Пилори имало 140 Грци христијани.

Во селото има неколку храмови од ХІХ век, меѓу кои се истакнува централната селска црква „Успение на Пресвета Богородица“, изградена во 1881 година. На нејзиниот празник, 15 август (Голема Богородица), се одржува годишниот селски собор. Црквата „Свети Апостоли“ во Пилори е прогласена за заштитен историски споменик во 1987 година.

### Во Грција
За време на Првата балканската војна во 1912 година во селото влегува грчка војска и за време на Втората балканска војна во 1913 година Пилори станува дел на Кралството Грција.

## Демографија
Неговото население до 1913 веројатно го сочинувале Грци муслимани. К’нчов воопшто не го спомнува. Во пописот од 1913 година евидентирани се 95 жители, а во 1920 година 99 жители. По присилното иселува на Грците муслимани во 1923 година по сила на Лозанската конвенција, во селото биле доселени 50 бегалски семејства со 198 жители колку што броело селото на пописот во 1928 година.

## Стопанство
Населението во селото произведува жито, тутун и други земјоделски производи, а делумно се занимава и со сточарство.

## Наводи

## Надворешни врски
* Портал на Општина Гребен

Категорија:Гребен (општина)
Насинокос

**Насинокос** (, до 1927 година: *Νασινίκος*, *Насиникос*) — село во Гребенско, Егејска Македонија, денес Грција. Според пописот од 2011 година селото брои жители

## Географија и местоположба
Селото се наоѓа на триесетина километри  југоисточно од градот Гребен, од левата страна на реката Бистрица.

## Историја
### За време на Османлиското Царство
Кон крајот на XIX век Насинокос е претежно муслиманско грчко село во нахијата Венци на Кожанската Каза на Османлиското Царство. Според грчкиот конзулат во Еласона во 1904 година Насинокос е целосно муслиманско село со 300 валахади (грчки муслимани). Според грчката атинска статистика од 1910 година во Насинокос живееле 140 муслимани и 23 Грци христијани.

### Во Грција
За време на Првата балканска војна во 1912 година во селото влегуваат грчки трупи и за време на Втората балканска војна во 1913 година Насинокос станува дел на Кралството Грција.

Според пописот од 1920 година Насинокос е целосно муслиманско грчко село со 63 семејства и 200 жители.

Во средината на 1920-те години согласно  Лозанскиот договор муслиманското население е иселено во Турција и на негово место се доселени понтиски Грци бегалци од Турција. Со пописот од 1928 година селото е попишано како целосно бегалско со 63 семејства и181 жител.

Во 1927 година името на селото е сменето во *Ниси*.

## Демографија
Неговото население до 1913 веројатно го сочинувале Грци муслимани. К’нчов воопшто не го спомнува. Во пописот од 1913 година евидентирани се 188 жители, а во 1920 година 199 жители. По присилното иселува на Грците муслимани во 1923 година по сила на Лозанската конвенција, во селото биле доселени 63 бегалски семејства со 182 жители колку што броело селото на пописот во 1928 година.

### Пописи

## Стопанство
Населението во селото произведува жито, тутун, градинарски производи, овошје и други земјоделски производи, а делумно се занимава и со сточарство. Дел од обработливата површина се наводнува од реката Бистрица.

## Наводи

## Надворешни врски
* Портал на Општина Гребен

Категорија:Гребен (општина)
Киракали

**Киракали** (, до 1940 г. *Κυρά Καλή*, *Кира Кали*) — село во Гребенско, Егејска Македонија, денес Грција. Според пописот од 2011 година селото брои 130 жители

## Географија и местоположба
Селото се наоѓа на околу 5  километри  западно од градот Гребен.

## Историја
### За време на Османлиското Царство
Кон крајот на XIX век Киракали е муслиманско грчко село во Гребенската Каза на Османлиското Царство. Според грчкиот конзулат во Еласона во 1904 година Киракали било населено со 350 валахади (грчки муслимани).

### Во Грција
За време на Првата балканска војна во 1912 година во селото влегуваат грчки трупи и за време на Втората балканска војна во 1913 година Насинокос станува дел на Кралството Грција.

Според пописот од 1920 година Насинокос е целосно муслиманско грчко село со 63 семејства и 200 жители.

Во средината на 1920-те години согласно  Лозанскиот договор муслиманското население е иселено во Турција и на негово место се доселени понтиски Грци бегалци од Турција. Со пописот од 1928 година селото е попишано како целосно бегалско со 76 семејства и 249 жители.

Во 1940 година името на селото е изменето во *Киракали*.

## Демографија
### Пописи
* 1913 - 191 жител 
* 1920 - 145 жители
* 1928 - 249 жители

## Стопанство
Населението во селото произведува жито, тутун и други земјоделски производи, а делумно се занимава и со сточарство.

## Киракали денес
Главен селски настан е Голема Богородица (15 август), кој е празник на основната црква „Успение на Пресвета Богородица“. Во реонот на селото има уште 3 параклиса.

## Наводи

## Надворешни врски
* Портал на Општина Гребен

Категорија:Гребен (општина)
Раци

**Раци** (, до 1927 година *Ράτσι*, *Раци*) — село во Гребенско, Егејска Македонија, денес Грција. Според пописот од 2011 година селото брои 26 жители.

## Географија и местоположба
Селото се наоѓа на околу 20  километри  источно од градот Гребен, од левата страна на реката Бистрица, близу до местото каде реката Венетик се влева во неа. Од Калоки е оддалечено 4 километри.

## Историја
### За време на Османлиското Царство
Се претпоставува дека селото било дел од големиот чифлиг Венци.

### Во Грција
За време на Првата балканска војна во 1912 година во селото влегуваат грчки трупи и за време на Втората балканска војна во 1913 година Насинокос станува дел на Кралството Грција.

Во средината на 1920-те години согласно Лозанскиот договор е формирано селото Раци од доселени понтиски Грци бегалци од Турција. Со пописот од 1928 година селото е попишано како целосно бегалско со 7 семејства и 25 жители.

Во 1927 година името на селото е сменето во *Агапи* (во превод Љубов).

## Демографија
### Пописи
Селото е обновено во 1923 година со населување на бегалски семејства од Турција со вкупно 43 жители, колку  што селото броело на пописот во 1928 година.

## Стопанство
Населението во селото претежно се занимавало со сточарство и сточарски производи.

## Наводи

## Надворешни врски
* Портал на Општина Гребен

Категорија:Гребен (општина)
Георгица

**Георгица** () — село во Гребенско, Егејска Македонија, денес Грција. Според пописот од 2001 година селото нема жители.

## Географија и местоположба
Селото се наоѓа на околу 25  километри  јужно од градот Гребен и 5 километри јужно од Житово, на северното подножје на планината Хасија, која е дел од масивот Пинд.

## Историја
### За време на Османлиското Царство
Кон крајот на ХІХ век Георгица е грчко христијанско село во јужниот дел на Гребенската Каза на Османлиското Царство. Според грчкиот конзулат во Еласона во  1904 година  во  Георгица имало 100 Грци христијани.

### Во Грција
За време на Првата балканска војна во 1912 година во селото влегуваат грчки трупи и за време на Втората балканска војна во 1913 година Георгица станува дел на Кралството Грција.

При првиот попис од новата власт во 1913 година во Георгица се регистрирани 132 жители.

Во 1970-1971 година управата на воената хунта во Грција создала ново село Агии Теодори, во кое постепено се преселиле жителите на Георгица и на уште 6 околни села.

## Демографија
Движењето на населениото по години е следното:
*1913 - 132 жители 
*1920 - 113 жители
*1928 - 127 жители
*1940 - 173 жители
*1951 - 179 жители
*1961 - 180 жители
*1971 - 115 жители

## Стопанство
Населението во селото претежно се занимавало со сточарство и сточарски производи.

## Наводи

## Надворешни врски
* Портал на Општина Гребен

Категорија:Историски села во Гребен
Горен Чинар

**Горен Чинар** () — село во Општина Кавала во Кавалскиот округ, Егејска Македонија, денес во областа Источна Македонија и Тракија, Грција.

## Географија и местоположба

Селото се наоѓа на 17 километри североисточно од градот Кавала на надморска височина од 316 метри.

## Историја
### Отоманско Царство

Селото во текот на XIX век се наоѓало во Кавалската каза во составот на Отоманското Царство.

### Грција

По крајот на Балканските војни, селото било вклучено во составот на Грција.

Според Лозанскиот договор потпишан помеѓу Турција и Грција, во селото било населено грчко население од Турција.

## Демографија

Селото според пописот од 1961 година во селото живееле 193 жители, во 1971 година имало 108 жители, во 1981 година имало 19 жители, во 1991 година имало 8 жители, додека во 2001 година имало 10 жители. Денеска, населението на селото е 17 жители според пописот од 2011 година.

## Наводи

Категорија:Кавала
Осиче

**Осиче** може да се однесува на следниве места во Македонија:

* Осиче (Кривопаланечко) — село во Општина Крива Паланка
* Осиче (Кумановско) — село во Општина Старо Нагоричане
Алеф (дело на Борхес)

**„Алеф“** (шпански: *El Aleph*) — збирка раскази на аргентинскиот писател Хорхе Луис Борхес од 1949 година, а дополнета во 1952 година.

## Содржина
Збирката содржи 18 раскази и епилог:
* „Бесмртниот“
* „Мртовец“
* „Теолозите“
* „Приказна за воинот и за заробената“
* „Биографија на Тадео Исидоро Крус (1829-1874)“
* „Ема Сунс“
* „Куќата на Астерион“
* „Другата смрт“
* Deutsches requiem“
* Потрагата на Авероес“
* „Захир“
* „Ракописот на богот“
* „Абенхакан Бохари, умрен во својот лавиринт“
* „Двајцата кралеви и двата лавиринта“
* „Чекање“
* „Човекот на прагот“
* „Алеф“

## Осврт кон книгата
Во епилогот на збирката, напишан во Буенос Аирес, на 3 мај 1949 година, Борхес дал куси забелешки во однос на расказите: темата за „Ема Сунс“ му ја дала Сесилија Инхениерос; дека „Бесмртниот“ претставува нацрт на етика за бесмртни; дека главниот лик во „Умрениот“ претставува дива верзија на *Sunday* од Честертон; дека расказот „Теолозите“ е меланхоличен сон за личниот идентитет; дека „Другата смрт“ е фантазија за времето; дека „Deutsches requiem“ е посветен на трагичноста на германската судбина; а во „Захир“ и „Алеф“ се  забележува влијание од расказот „Кристалното јајце“ на Велс. Подоцна, во 1952 година, Борхес ја дополнил збирката со четири нови раскази: „Абенхакан Бохари, умрен во својот лавиринт“, „Двајцата кралеви и двата лавиринта“, „Чекање“ и „Човекот на прагот“. Инаку, некои од расказите во збирката Борхес им ги посветил на своите пријатели: расказот „Бесмртниот“ е посветен на Сесилија Инхениерос, „Приказна за воинот и за заробената“ на Урлике фон Килман, „Куќата на Астерион“ на Марта Москера Истман, „Потрагата на Авероес“ на Вали Зенер, „Ракописот на богот“ на Ема Рисо Платеро, а „Алеф“ на Естела Канто.

## Изданија на македонски јазик
Во 2015 година, збирката била објавена на македонски јазик, во издание на „Бегемот“, во рамки на едицијата „Ars magna“, а во тираж од 300 примероци. Преводот од шпански јазик го направил Ненад Велковски; ликовното уредување на книгата е дело на Бојан Димитриевиќ; а јазичната редакција ја направил Филип Димевски. Книгата била преведена со финансиска помош на програмата за преводи „Сур“, на Министерството за надворешни работи и култура на Република Аргентина, а била испечатена во „Печатницата Наумовски“ од Скопје. Книгата, со димензии од 18 сантиметри и со обем од 161 страница, е каталогизирана во НУБ „Св. Климент Охридски“ од Скопје и ја носи меѓународната ознака ISBN 978-608-4718-23-9.

## Наводи

Категорија:Дела на Хорхе Луис Борхес
Категорија:Изданија на Бегемот
Категорија:Книги од 1949 година
Категорија:Појавено во 2015 година во Македонија
Категорија:Аргентински раскази
Категорија:Книги на шпански јазик
Спиро Ампов

**Спиро Ампов** — македонски револуционер и член на Македонската револуционерна организација.

## Животопис
Спиро Ампов е роден во Виница. По професија бил трговец. По зачленување во Организацијата, добил задача да организира канал за оружје и опрема од Виница до Ќустендил. Починал во 1897 година, како резултат на жестоките измачувања од турската власт, за време на Виничката афера на ТМОРО.

## Наводи

Категорија:Македонски револуционери
Категорија:Дејци на ВМОРО
Дочо Михајлов

**Дочо Михајлов** (бугарски: Дочо Михайлов; Бабук, Силистранско, 29 октомври 1895 - Никола Козлево, Силистранско, 26 август 1926) — бугарски револуционер и политички деец, еден од раководителите на Внатрешната Добруџанска Револуционерна Организација.
## Животопис
Тој е роден на 29 октомври 1985 г. во с. Бабук, Силистренско. Станува член на Бугарската Комунистичка Партија и влегува во раководството на Внатрешната Добруџанска Револуционерна Организација како херој на идејата за формирање на советска република во Добруџа.

Од партијата гледаат дека ВДРО претставува добра воена сила и решаваат внатрешно да ја преземат. Дочо Михајлов се согласува да влезе во добруџанската организација кога разбира колку големи суми обеќа Москва за остварување на идејата. Заедно со Врбан Петров добиваат 200 илјади лева за да изградат комунистички групи во ВДРО и да ја натераат да работи во полза на Москва а против Бугарија. Во 1925 г. се одкриени и осудени на затвор во Бугарија. Ги признава своите акции и предава сè што знае.

Во септември истата година Дочо Михајлов заедно со Петар Вичев, Врбан Петров, Ѓорги Кроснев, Петар Нејчев, Ѓорги Стефанов и Димитар Ганев ја создаваат Добруџанската Револуционерна Организација (ДРО) во Виена, Австрија со помош од Москва. Бугарската влада презема мерки да ја расформира револуционерната дејност на организацијата по инцидент во Старо село, Силистранско, каде што се убиени десетина бугари од романската жандармерија.

Тој е убиен од бугарските власти со помошта на Никола Ќемлиев, од кој пред тоа се добиени докази. Споменик за Дочо Михајлов е издигнат во централниот плоштад на Силистра, а во неговото родно село Бабук има куќа-музеј.

Категорија:Дејци на ВДРО
Илија Ананиев

**Илија Ананиев** — македонски револуционер и член на Македонската револуционерна организација.

## Биографија
Илија Ананиев е роден во Кратово. Се вклучил во редовите на Организацијата и бил избран за член на кратовскиот револуционерен комитет. Бил учител во Злетово, Кратово и кратовските села. Бил убиен од припадници на српската пропаганда во околината на Кратово.

## Наводи

Категорија:Македонски револуционери
Категорија:Починати во Кратово
Иван Анастасов Грчето

**Иван Анастасов Грчето** — македонски револуционер, драмски војвода и член на Македонската револуционерна организација.

## Животопис
Иван Анастасов Грчето е роден во Мелник, Пиринска Македонија. Учителствувал во селото Игуменец, Петричко. Од 1900 година, се борел како комита во четата на Гоце Делчев. Учествувал во Илинденското востание во Драмско, во неколку битки со турската војска: кај селото Калапот и Горенци. По востанието, бил назначен од страна на Организацијата за драмски војвода.

Во почетокот на 1904 година, како војвода на чета од 14 души се упатил кон Драмско, но четата паднала во заседа. Сите членови на четата загинале.

## Наводи

Категорија:Македонски револуционери
Категорија:Македонски војводи
Категорија:Луѓе од Мелник
Категорија:Учесници во Илинденското востание
Категорија:Починати во Банско
Ѓорѓи Теодосиев

**Ѓорѓи Поп Ѓоргиев Теодосиев** (бугарски: Георги Теодосиев; Горна Орјаховица, Бугарија, 21 јануари 1894 - Русе, Бугарија, 9 јуни 1978) — бугарски правник, општественик, деец на Внатрешната Добруџанска Револуционерна Организација и херој за ослободувањето на Добруџа.
## Животопис
Ѓорѓи Поп Ѓоргиев Теодосиев е роден на 21 јануари 1894 во Горна Орјаховица, Бугарија. Завршил во машката гимназија "Кнез Борис" во Русе по што се преселува во Софија каде што учи и завршува право во универзитетот. По дипломирањето на универзитетот се враќа во Русе каде што станува апелационен државен адвокат и општественик во 1930-те. Понатаму го формира друштвото "Добруџа" и станува претседател на истото. Во неколку наврати пишувал за проблемите на Добруџа под романска власт.

Понатаму го создава читалиштето "П. Р. Славејков" во Русе и Русенската уметничка галерија. Автор е на студијата за рано починатиот талентиран уметник Васил Стефанов-Чиле. Бил член на масонската група "Дунавска звезда" во Русе. Бил член и на Внатрешната Добруџанска Револуционерна Организација со што во 1943 г. поради заслуги кон татковината бил предложен за добивање на народна пензија. Следната година на 9 септември 1944 г. е уапсен и испратен во работниот камп "Росица" каде што останува до јануари 1946 г. Подоцна адвокатските права му се возобновени. Умира на 84 годишна возраст во Русе, Бугарија.

Категорија:Дејци на ВДРО
Иван Анастасов

**Иван Анастасов** — македонски револуционер, костурски војвода и член на Македонската револуционерна организација.

## Животопис
Иван Анастасов е роден во Лобаница, Костурско, на 28 март 1876 година. Учествувал во Илинденското востание како костурски селски војвода. Се борел против османлиската војска во околината на неговото родно село.

## Наводи

Категорија:Македонски револуционери
Категорија:Македонски војводи
Категорија:Дејци на ВМОРО
Категорија:Македонски преселници во Варна
Категорија:Учесници во Илинденското востание
Категорија:Луѓе од Лобаница
Ангел Базернишки

**Ангел Базернишки** или **Ангел Секулов Јанкулов** — македонски револуционер, војвода и член на Македонската револуционерна организација.

## Животопис
Ангел Базернишки е роден во Базерник, Демир Хисар, Битолско. Во 1903 година влегол во четата на Ѓорче Петров. Учествувал во борбите на Илинденското востание во Битолско.

По востанието, останал во Македонија, и се прикривал во родното село. Во 1904 година, влегол во четата на Алексо Стефанов, а во 1907 година бил назначен за војвода на чета. Во 1909 година бил уапсен од турската власт, осуден на пет години затворска казна. Казната ја издржувал во битолскиот затвор.

## Наводи

Категорија:Македонски револуционери
Категорија:Македонски војводи
Категорија:Учесници во Илинденското востание
Ќосе Елјаз

**Ќосе Елјаз** () — село во Општина Кавала во Кавалскиот округ, Егејска Македонија, денес во областа Источна Македонија и Тракија, Грција.

## Географија и местоположба

Селото се наоѓа на 9 километри североисточно од градот Кавала на надморска височина од 115 метри.

## Историја
### Отоманско Царство

Селото во текот на XIX век се наоѓало во Кавалската каза во составот на Отоманското Царство. Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 година, селото имало 360 Турци.

### Грција

По крајот на Балканските војни, селото било вклучено во составот на Грција.

Според Лозанскиот договор потпишан помеѓу Турција и Грција, во селото било населено грчко население од Турција, додека муслиманското население ги напуштило своите домови.

Во 1927 година, селото било преименувано во Халкеро.

## Демографија

Во 1928 година во селото биле сместени 30 грчки семејства со 106 лица. Во 1928 година, бројот на населението бил 106 лица, додека во 1940 година селото броело 187 жители.

Селото според пописот од 1951 година броело 313 жители, на пописот од 1961 година во селото живееле 304 жители, во 1971 година имало 265 жители, во 1981 година имало 244 жители, додека во 1991 година имало 212 жители. Денеска, населението на селото е 194 жители според пописот од 2011 година.

## Наводи

Категорија:Кавала
Лејџоу (полуостров)

мини|десно|250п|Сателитска снимка на полуостровот Лејџоу и дел од островот Хајнан (подолу)

**Лејџоу** () — полуостров во најјужниот дел на покраината Гуангдунг, јужна Кина.

## Историја
За време на династијата Ќинг (XVII - XX в.) на полуостровот имало важна поморска база.

## Географија

Полуостровот Лејџоу е трет по големина полуостров во Кина со површина од  и е сместен на југозапдниот крај на покраината Гуангдунг, со Тонкинскиот Залив на запад и 30&nbsp;км широкиот Хајнански Проток (Ќунгџоу) на југ, кој со своите  го двои островот Хајнан. Претставува најјужна точка на континентална Кина.

Во геолошки поглед, 43% од површината на полуостровот е опфатена со базалтни тераси. Остатокот се состои од крајбрежни тераси (27%) и наносни рамнини (17%). На Лејџоу има неколку заспани вулкани, низа плажи и ниски плавни рамнини.

Лејџоу има две одделни вулкански полиња: плеистоценско&ndash;холоценско поле на северниот крај западно од Џанѓанг и северниот крај на вулканското поле Ќунглеј или Лејѓунг, кое се протега преку протокот во северен Хајнан. Вулканите потекнуваат од тектонското истегање во правец исток-запад и истенчувањето на литосферата поврзано со настанокот на котлината на Јужнокинеското Море. Во средишниот дел на полуостровот се сместени базалтните стратовулкани Јингфенглинг и Тјенјангод, кои се оддалечени  еден од друг и потекнуваат од плеистоценско време. Има и трето вулканско поле, одговорно за некои од околните острови.

## Морски свет
Западно од полуостровот е создаден резерват за загрозени видови морски цицачи. Околното подрачје е прогласено за заштитен дом на кинескиот бел делфин како второ најголемо живеалиште на видот во земјата.Морските крави сè уште се присутни, но се малубројни. Застапени се и Бридеовиот кит,остроклуниот кит и китот-ајкула, особено во соседните води кај Хајнан и во Тонкинскиот Залив, во местата кај Тјешанганг и околу островите Вејџоу и Сјејанг.

Некогаш водите околу полуостровот Лејџоу биле зимско породилиште за денес критично загрозени видови како јапонскиот и сивиот, грбавиот и синиот кит. Денес тие се истребени на ова подрачје поради постојаниот замав на јапонските китоловци по водите околу Кина и Кореја.

## Клима
Полуостровот има тропска клима, со влијанија од континентални монсуни од североисток и поморски монсуни од југоисток и југозапад. Повремено се јавуваат и тајфуни, кои доаѓаат од Тихиот Океан или од Јужнокинеското Море. Лејџоу има годишни врнежи во износ од 1.400–1.700&nbsp;мм.

## Градови
* Џанѓанг — пристаништен град на североисточниот брег
* Гуангџоуван — поранешна француска колонија на североисточниот брег на полуостровот

## Поврзано
* Лејџојски јазик — месното наречје на минската група
* Хајнански Проток — протокот меѓу полуостровот и островот Хајнан
* Лејџоу — истоимен град на полуостровот

## Наводи

## Надворешни врски

* За камените кучиња на полуостровот Лејџоу 
* Вулкани на Лејџоу 
* Карта на вулканските полиња на полуостровот  — Управен портал на Џанѓанг 

Категорија:Полуострови во Кина
Категорија:Вулкани во Кина
Категорија:Географија на Гуангдунг
Лејџојски јазик

**Лејџојски јазик** ( - **лејџојски дијалект**) или **лејџојски мински** — огранок на минските јазици кој се говори во градот Лејџоу и околното подрачје на полуостровот Лејџоу, во југозападниот дел на покраината Гуангдунг, јужна Кина. Според класификацијата на Јуен Ѓахуа, лејџојскиот е наречје на јужноминскиот јазик, но ова е спорно поради малата заеморазбирливост со другите јужномински наречја. Според поделбата на Ли Жунг, која е искористена во влијателното дело *Јазичен атлас на Кина*, ова е посебна група во состав на минските јазици. Некои го врзуваат со хајнанскиот во т.н. ќуншко-лејскa група.

## Фонологија

### Согласки

### Тонови
Лејџојскиот има шест тона, кои се сведуваат на два кај запирните (затворени) слогови. Овие не се тонови како такви, иако кинеската линвгистика ги бројува заедно со тоновите во „8 гласа“„ (聲, *шенг*).

## Поврзано
* Мински јазици
* Тајвански јазик
* Чаошански дијалект
* Список на кинески дијалекти

## Наводи

* Běijīng dàxué zhōngguóyǔyánwénxuéxì yǔyánxué jiàoyánshì. (1989) H*ànyǔ fāngyīn zìhuì*. Běijīng: Wénzìgǎigé chūbǎnshè.(北京大學中國語言文學系語言學教研室. 1989. 漢語方音字匯. 北京: 文字改革出版社)
* Norman, Jerry. [1988] (2002). *Chinese*. Cambridge, England: CUP ISBN 0-521-29653-6
* Yuán, jiāhuá (1989). *Hànyǔ fāngyán gàiyào* (An introduction to Chinese dialects). Beijing, China: Wénzì gǎigé chūbǎnshè. (袁家驊. 1989. 漢語方言概要. 北京:文字改革出版社.)
* Zhū, yuèmíng. (2005) "Léizhōuhuà yú Pǔtōnghuà bǐjiàoyīnxì yánjiū" (Comparative phonological studies on the Leizhou dialect and Putonghua) *Yúnnán shīfàndàxué xuébào (zhéxué shèhuìkēxué bǎn)* (Yunnan Normal University Journal (philosophy and social sciences)): vol.37 no. 5 p.&nbsp;133-136. (朱月明. 2005. "雷州話與普通話音系比較研究" 《雲南師範大學學報 (哲學社會科學版)》: 第 37 卷 第 5 期 頁133-136)

## Надворешни врски
* Кантонски и други дијалекти  
* Класификација на северноминските дијалекти — Glossika 

Категорија:Мински јазици
Снихово

**Снихово** (, до 1927 година *Σνίχοβο*, *Снихово*) — село во Гребенско, Егејска Македонија, денес Грција. Според пописот од 2011 година селото има 15 жители.

## Географија и местоположба
Селото се наоѓа на околу 15 километри јужно од градот Гребен. Селскиот атар изнесува 27 км<sup>2</sup>.

## Историја
### За време на Османлиското Царство
Кон крајот на ХІХ век Снихово е грчко христијанско село во јужниот дел на Гребенската Каза на Османлиското Царство. Според грчкиот конзулат во Еласона во 1904 година  во  Снихово имало 125 Грци христијани.

### Во Грција
За време на Првата балканска војна во 1912 година во селото влегуваат грчки трупи и за време на Втората балканска војна во 1913 година Снихово станува дел на Кралството Грција.

Во 1927 година името на селото е сменето во *Деспотис*, во превод *Владика* во чест на прогласувањето на митрополитот Емилијан Гребенски за национален маченик.

Во 1970-1971 година управата на воената хунта во Грција создала ново село Агии Теодори, во кое постепено се селеле жителите на Снихово и на уште 6 околни села.

## Демографија
Неговото население до 1913 веројатно го сочинувале Грци христијани. Во пописот од 1913 година евидентирани се 226 жители, во 1920 година 207 жители, а во 1928 година 195 жители.

## Стопанство
Населението во селото произведува жито, тутун и други земјоделски производи, а делумно се занимава и со сточарство.

## Наводи

Категорија:Гребен (општина)
Стара Милја

**Стара Милја** () — село во Гребенско, Егејска Македонија, денес Грција. Од пописот во 1981 година жители жителите на селото се регистрирани во новоформираното село Милја.

## Географија и местоположба
Селото се наоѓа североисточно од градот Гребен, околу 3 километри северозападно од Добратово (Ватолакос). Современото село *Милја* е изградено во средината на 1960-те години на 1,5 километар на север од селото.

## Историја
### За време на Османлиското Царство
Кон крајот на ХІХ век Милја е грчко христијанско-муслиманско село во северниот дел на Гребенската Каза на Османлиското Царство. Според грчкиот конзулат во Еласона во  1904 година  во  Милја имало 150 Грци христијани и 100 валахиди (грчки муслимани).

### Во Грција
За време на Првата балканска војна во 1912 година во селото влегуваат грчки трупи и за време на Втората балканска војна во 1913 година Милја станува дел на Кралството Грција.

Во 1963-1964 година со цел да се избегна честите појави на свлечишта, жителите се иселени на 1,5 километар на север во новооснованото село *Милеја*. Оттогаш старото село се нарекува Стара Милја (*Παλιά Μηλιά*, *Палија Милја*). Во него е сочувана црквата „Св. Димитриј“ од 1900 година.

## Демографија
Во средината на 1920-те години муслиманскиот дел од селото е иселен во Турција согласно Лозанскиот договор и на негово место се доселени Грци, бегалци од Турција. Во 1928 година регистрирани се 11 семејства со 36 жители од бегалците.

### Пописи
Движењето на населениото по години е следното:
*1913 - 269 жители
*1920 - 190 жители
*1928 - 242 жители
*1940 - 351 жител
*1951 - не се регистрирани жители
*1961 - не се регистрирани жители
*1971 - 15 жители
*од 1981 - во состав на Милја

## Стопанство
Населението во селото произведува жито, тутун и други земјоделски производи, а делумно се занимава и со сточарство.

## Наводи

Категорија:Гребен (општина)
Категорија:Историски села во Гребен
Чирак

десно|мини|250x250пкс| Чевлар и неговиот чирак, околу 1914 година.
**Чирак** — лице кое е во процес на стекнување практични и теоретски знаења во одредена струка, обично преку работа во работилница или претпријатие под надзор на мајстор. Овој поим најчесто се поврзува со занаети, како што се столарскиот, ковачкиот, кројачкиот, златарство и многу други, но може да се однесува и на други индустрии кои бараат професионални вештини и пракса.

Следното ниво во хиерархијата на еснафскиот систем е калфата.

## Историја
Концептот на чиракување датира од средниот век, кога еснафите - организации на занаетчии и трговци - имале строги прописи за образованието и обуката на новите членови. Млад човек кој ќе започнел со чиракување би бил примен во работилницата на искусен мајстор, каде што би го научил занаетот преку секојдневна работа. Покрај практичната обука, чираците честопати морале да совладаат теоретско знаење, а мајсторите ги учеле и етика, деловни правила и специфични занаетчиски техники.

На крајот од чиракувањето, од чиракот обично се барало да го создаде своето ремек-дело, т.н. „мајсторско дело“, како доказ за стекнатите вештини. Доколку мајсторскиот совет го признаел квалитетот на работата, чиракот се стекнувал со титулата мајстор и добивал право да отвори сопствена работилница или да стане член на еснафот.

## Важност
Чиракувањето служело не само за пренесување на технички вештини, туку и за зачувување и развивање на квалитетот на занаетите во заедницата. Еснафите се осигурувале дека само квалификувани лица можат да работат како занаетчии, со што го заштитувале угледот на нивната струка и интересите на заедницата. Во денешниот контекст, чиракувањето е еквивалентно на приправничкиот стаж или стручно оспособување.

Денес, чиракувањето е регулирано преку образовни програми во техничките и стручните училишта и во дуалните образовни системи. Многу индустрии сè уште го користат моделот на чиракување за обука на млади работници, како што се градежништвото, угостителството, машинството и други. Програмите често вклучуваат периодична работа под надзор на стручњаци, што овозможува стекнување практични вештини заедно со теоретска основа.

## Поврзано
* Калфа
* Мајстор

## Наводи

Категорија:Занаети
Категорија:Учење
Категорија:Образование
Категорија:Турцизми
Липси

**Липси** () — село во Гребенско, Егејска Македонија, денес Грција. Според пописот од 2011 година селото брои 23 жители

## Географија и местоположба
Селото се наоѓа на околу 15 километри  северозападно од градот Гребен, околу 4 километри јужно од Ванцико.

## Историја
### За време на Османлиското Царство
Кон крајот на XIX век Липси е христијанско грчко село во северниот крај на Гребенската Каза на Османлиското Царство. Во тој и во претходниот период, Липси е мало чифлигарско село на семејството на Хусеин-бег. Според статистиката на грчкиот конзулат во Еласона од 1904 година во *Липси* живеат 105 Грци христијани.

### Во Грција
За време на Првата балканска војна во 1912 година во селото влегуваат грчки трупи и за време на Втората балканска војна во 1913 година Липси станува дел на Кралството Грција.

## Демографија
### Пописи
Движењето на населениото по години е следното:
* 1913 - 100 жители
* 1920 - 100 жители
* 1928 - 122 жители

## Стопанство
Населението во селото произведува жито, тутун и други земјоделски производи, а делумно се занимава и со сточарство.

## Наводи

Категорија:Гребен (општина)
Тара

**Тара** — планина во Западна Србија, дел од планинскиот венец Динариди со надморска височина од 1000 до 1500 метри. Падините на планината се обвиени со густи шуми и бројни ливади, стрмни карпи, и длабоки клисури близу реката Дрина, како и многу варовнички пештери. Планината е популарен туристички центар. Истоимениот национален парк зафаќа поголем дел од планината. Највисокиот планински врв е Збориште, висок 1544 метри надморска височина.

## Национален парк
Националниот парк „Тара“ бил основан во 1981, и ги опфаќа планините Тара и Ѕвезда, како и реката Дрина. Површината на паркот е 220 квадратни километри, и надморската висина е во интервалот од 250 до 1500 метри надморска височина. Управата на паркот се наоѓа во Баина Башта. Националниот парк се состои од група на планински врвови со длабоки живописни клисури меѓу нив. Највпечатлива од овие клисури е клисурата на Дрина, поради нејзиниот широк поглед кон западна Србија и соседна Босна. Областа се одликува со карстни пештери, јами, и извори.

Шумите зафаќаат три четвртини од областа на овој национален парк, а некои од нив се меѓу најдобро зачуваните во Европа. Тара има ретки ендемски терцијарни видови, како омориката, која е заштитена во една мала област на паркот. Поради својата реткост и научно значење, тоа е ставена под национална заштита. На локално ниво, Тара е дом на многу различни видови на диви животни, меѓу кои кафеава мечка, дивокоза, срна, рис, видра, волк и други. Постојат повеќе од 100 видови птици, кои имаат привремено или трајно живеалиште на падините на планината: златен орел, белоглав мршојадец, сив сокол, голем ушест був, мал тетреб, како и многу други.

## Туризам
Најпосетени туристички места се Калуѓерски Бари на север, близу Баина Башта, и Митровец на југ. Хотелите „Бел Бор“ и „Оморика“, како и некои помали сместувачки места се наоѓаат во Калуѓерски Бари, додека во Митровец има одморалиште за деца. По реката Дрина може да се плови со брод. Месното население рачно изработува дрвени предмети, млечни производи, како и боров мед.

## Поврзано
*Златибор
*Ужице
*Мокра Гора

## Наводи

## Надворешни врски

*Официјална страница на националниот парк
*Слики од планината
*Планина Тара, Србија| туризам, сместување, мапа 

Категорија:Национални паркови во Србија
Категорија:Планини во Србија
Велека

**Велека** — река која се протега од северозападниот дел од Турција до југоисточна Бугарија. Велека е долга 147 километри, од кои 123 се во Бугарија, а 24 во Турција. Извира од карстните предели во турскиот дел на Странџа, а се влева во Црното Море близу селото Синеморец. Велека минува низ националниот парк „Странџа“.

Ширината на реката во близина на устието е од 8 до 10 метри, а длабочина се движи од 2 до 4 метри. Во устието, Велека е широка 50 метри и длабока 7 до 8 метри, се потопуваат кратко време пред да се влее во морето. Водите на Велека се богати со флора и фауна, со повеќе од 30 видови слатководни риби, од кои најзастапен е кленот. Пет загрозени животински видови живеат во реката, како и важни регионални растенија.

## Сливот и притоките
десно|300п|мини|Песочиште на утоката на реката Велека
десно|300п|мини|Долниот тек на Велека
десно|300п|мини|Менадри на Велека во паркот на природата Странџа
Површината на сливот на реката е 955&nbsp;км2, а границите се следни:
* На северозапад и север по должина на гребенот Босна, со сливовите на реките Факијска, Изворска, Ропотамо, Ѓаолска и Китенска. 
* На југозапад, реката се протега до планината Странџа и тука создава помала граница со сливот на реката Марица. 
* На југу, Велека се протеже све до слива реке Резовске.

Притоки: → Лева притока ← десна притока

:* ← Долај (во Турција)
:* → Бостанк (во Турција)
:* ← Врлидол
:* ← Катун
:* → Врлидол
:* → Младежка река
:* → Дулбок дол
:* ← Ајдера
:* → Стрмница
:* ← Грахиловски дол
:* ← Качулски дол
:* → Делижанов дол
:* ← Стоманенски дол
:* → Јаменски дол
:* → Ѓаволски дол
:* → Трашка река
:* ← Јазменски дол
:* → Шејтадол
:* → Селскији дол
:* → Керезоват дол
:* ← Богородички дол
:* → Зипков дол
:* → Еленица
:* ← Ликурашки дол
:* ← Колибарски дол
:* ← Мукио
:* ← Селмата

## Поврзано
*Географија на Бугарија
*Географија на Турција

## Галерија



Податотека:RekaVeleka.jpg|Долниот тек на Велека
Податотека:The_mouth_of_Veleka_river_-_summer_2011.jpg|Утоката на реката Велека
Податотека:The_mouth_of_Veleka_river_and_flooded_areas_-_summer_2011.jpg|Утоката и теченијата на Велека
Податотека:Велека5.jpg|Локвањи во долниот тек на реката
Податотека:Велека1.jpg|Мост преку реката



## Наводи

## Надворешни врски
*Меандрите на Велека – галерија

Категорија:Реки во Бугарија
Категорија:Реки во Турција
Категорија:Меѓународни реки во Европа
Категорија:Притоки на Црното Море
Акцентски целости во македонскиот јазик

**Акцентски целости** - кога два или повеќе збора се изговараат под заеднички акцент претставуваат акцентски целости.
Пример:
* Кисела Вода — *се изговара:* Кисела́вода
* кисело млеко — *се изговара:* кисело́млеко
* не дојде — *се изговара:* не́дојде
* не му рече — *се изговара:* немýрече
* Што го праша? — *се изговара:* Штого́праша

Правило е во акцентската целост еден збор да е носител на акцентот, а тој паѓа на третиот слог од крајот на зборот.
Пример:
* бел бибер — бе́л|би|бер
* вујко ми — вýј|ко|ми
* не му вели — не|мý|ве|ли

## Видови акцентски целости и правила за нивно акцентирање
Општото правило за акцентот во акцентските целости е определено на третиот слог од крајот на групата зборови кои ја сочинуваат акцентската целост.
Но, во некои акцентски целости акцентирањето се врши на вториот слог од крајот на групата зборови.

Примери:
# Кога придавка и именка означуваат еден поим, акцентот паѓа на придавката:
#: кисело́‿млеко, суво́‿грозје, цṕн‿пипер, втора́‿вечер, мое́‿дете, сувите́‿гранки...
# Кога акцентската целост е составена од број и именка, акцентот паѓа на бројот:
#: пе́т‿дена, три́‿часа, сто́‿грама, ше́ст‿тона...
# Сложените бројни изрази се изговараат со акцент на сврзникот:
#: дваесет‿и́‿три, шеесет‿и́‿девет, триесет‿и́‿осум...
# Прашални зборови и двосложни именки образуваат акцентски целости со акцент на третиот слог од крајот на групата зборови:
#: Кои́‿луѓе ќе дојдат? Што́‿мајка беше? Колкý‿дена останаа?...
# Именки кои означуваат сродство и кратките заменски форми во акцентска целост се акцентираат според општото правило:
#: вýјко‿ми, ба́ба‿ми, ма́јка‿му, та́тка‿си...
# Глаголски прилог со кратка заменска форма кога образуваат акцентска целост, акцентот паѓа на вториот слог од глаголскиот прилог:
#: Чека́јки‿го, вика́јки‿го, зборува́јќи‿им‿ја (вистината)...

Категорија:Македонска граматика