open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Мањифико (музичка група)

**Мањифико** - македонска мизичка група, која изведувала латиноамериканска музика.

## Состав
Вокално-инструменталниот ансамбл „Мањифико“ го сочинувале:
* Пантелеј Кочовски - Панче
* Крсто Таушанов
* Димитар Томов - Митко
* Невенка Кочовска

## Творештво
Во текот на 31-годишното постоење, групата настапила во 37 земји, остварувајќи 3.700 концерти,а покрај тоа учествувала и на 600 добротворни настапи. Притоа, се проценува дека концертните настапи на групата ги посетиле преку седум милиони посетители. Дискографијата на „Мањифико“ вклучува 28 мали плочи, пет албуми, четири аудио-касети, една видео-касета, три компакт-дискови и едно ДВД. Речиси сите изданија на „Мањифико“ биле продадени во златен или сребрен тираж. На радио-станиците биле емитувани 192 емисии посветени на „Мањифико“, а групата учествувала на 140 програми на вкупно 16 телевизиски канали. Нивниот концертен репертоар вклучувал вкупно 320 песни, најмногу од латиноамериканското и шпанското поднебје, но и македонски староградски песни. Во 2017 година, групата „Мањифико“ ја добила наградата за животно дело, што ја доделува манифестацијата „Златна бубамара на популарноста“.

## Наводи

Категорија:Македонски музички групи
Петар Настев

**Петар Настев** (роден на  во Струмица) — македонски поранешен кошаркар и тековен тренер. Тој моментално е тренер на КК Струмица.

Категорија:Живи луѓе
Категорија:Кошаркарски тренери од Струмица
Категорија:Кошаркари со потекло од Струмица
Големиот газда

**Големиот газда** (кинески: *唐山大兄*; англиски: *The Big Boss*) - хонгконшки филм од 1971 година, во режија на Ло Веј (*Lo Wei*). Главните улоги ги толкуваат: Брус Ли, Марија Ји (*Maria Yi*), Џејмс Тјен (*James Tien*), Јинг-Чие Хан (*Ying-Chieh Han*), Тони Лиу (*Tony Liu*) итн.

## Содржина
Ченг Чао-ан (го игра Брус Ли) доаѓа во еден град за да бара работа и сместува кај својот роднина Шу (го игра Тјен), чија сестра, Чоу Меј (ја игра Ји) веднаш покажува симпатија кон него. Ченг носи медалјон, подарок од мајка му на која ѝ се заколнал дека нема да се тепа. Набргу, тој наоѓа работа во локалната фабрика за мраз. Еднаш, поради неговата невнимателност, едно големо парче мраз се крши и двајца работници наоѓаат дрога скриена во мразот. По завршувањето на работниот ден, директорот на фирмата ги повикува двајцата работници со намера да ги поткупи, а кога тие ја одбиваат понудата, луѓето на газдата на фабриката ги убиваат работниците. Хсу оди во домот на газдата Миу (го игра Хан), заканувајќи дека ќе го пријави случајот во полицијата, но и тој е убиен. Поради исчезнувањето на другарите, работниците во фабрикаат креваат бунт што директорот се обидува насилно да го прекине, но тогаш во тепачката се вклучува Ченг и работниците победуваат, а Ченг е назначен за нов надзорник. На почетокот, тој ужива во привилегиите на неговата функција, но подоцна дознава за дрогата и тајно влегува во фабриката, каде открива неколку тела (меѓи нив и она на Хсу), скриени во мразот. Тогаш, во фабриката доаѓа синот на газдата (го игра Лиу) со група силеџии и започнува борба во која Џенг излегува како победник. Во меѓувреме, луѓето на газдата на фабриката влегуваат во домот на Чоу Меј и ја грабнуваат, убивајќи го најзиниот помал брат и работниците кои живеат во куќата. Кога Ченг го здогледува ужасот, тој веднаш оди во домот на газдата, се бори со него и најпосле го убива. Чоу Меј ја повикува полицијата и Ченг е уапсен.

## Наводи

Категорија:Филмови од 1971 година
Категорија:Филмови со Брус Ли
Категорија:Филмови на Ло Веј
Категорија:Кунг фу филмови
Категорија:Криминалистички филмови
Категорија:Хонгконшки филмови
Демиен Шазел

**Демиен Шазел** (англиски: *Damien Chazelle*) — американски филмски режисер.

## Творештво
Шазел ја започнал кариерата во 2009 година, со нискобуџетниот филм „Гај и Медлин на клупа во паркот“ (*Guy and Madeline on a Park Bench*), снимен со непрофесионални глумци, а инспириран од францускиот нов бран и од раните дела на Џон Касаветес. Иако доживеал успех на повеќе фестивали, филмот останал без дистрибуција по киносалите. Во 2014 година го режирал филмот „Ритамот на лудилото“ (*Whiplash*) којшто бил номиниран за наградата „Оскар“ во пет категории, а освоил три „Оскари“. Две години подоцна, Шазел го снимил мјузиклот „Ла-ла ленд“, кој постигнал голем успех и освоил седум награди „Златен глобус“.

## Наводи

## Надворешни врски
* 

Категорија:Американски режисери
Категорија:Апсолвенти на Харвард
Категорија:Родени во 1985 година
Категорија:Добитници на Златен глобус
Џон Херт

**Сер Џон Винсент Херт**, ЗБИ (22 јануари 1940 – 25 јануари 2017) — англиски глумец чија кариера траела шест децении. Тој првично станал познат по споредната улога Ричард Рич во филмот *[[Човек за сите времиња]]* (1966). Подоцна, тој играл главни улоги, и тоа како Џон Мерик во биографскиот филм *[[Човекот-слон (филм)|Човекот-слон]]* (1980), Винстон Смит во *[[1984 (филм од 1984)|1984]]* (1984), Г-дин. Брадок во драмата *[[Убиство (филм од 1984)|Убиство]]* (1984) и Стивен Ворд во драмата *[[Скандал (филм од 1989)|Скандал]]* (1989). Тој е исто така познат по телевизиските улоги како Калигула во *[[Јас, Клавдиј (ТВ серија)|Јас, Клавдиј]]* (1976) и како воениот доктор во *[[Доктор Ху]]*.

Херт исто така играл значајни улоги во затвореничката драма *[[Полноќен експрес (филм)|Полноќен експрес]]* (1978), научнофанатастичниот хорор филм *[[Осмиот патник]]* (1979), авантуристичкиот филм *[[Роб Рој (филм од 1995)|Роб Рој]]* (1995), политичкиот трилер *[[О за одмазда]]* (2006), натприродниот трилер *[[Клуч на тајни]]* (2005), научнофанатастичниот авантуристички филм *[[Индијана Џонс и Кралството на кристалниот череп]]* (2008), филмскиот серијал *[[Хари Потер (филмски серијал)|Хари Потер]]* (2001–11), суперхеројските филмови *[[Хелбој (филм)|Хелбој]]* (2004) и Хелбој: Златната војска (2008) и шпионскиот филм *[[Мислител, кројач, војник, шпион (филм)|Мислител, кројач, војник, шпион]]* (2011). Последната сцена на неговиот лик во филмот *Осмиот патник* била прогласена од бројни публикации како една од најнезаборавните сцени во филмската историја.

Еден од последните филмови на Херт е биографскиот филм *[[Џеки (филм од 2016)|Џеки]]* (2016). Негов последен филм во кариерата ќе биде  филмот *[[Најтемниот час (филм)|Најтемниот час]]*, кој ќе биде издаден во ноември 2017 година, во кој тој ќе го толкува британскиот премиер Невил Чемберлен. Во својата богата кариера, тој добил две номинации за Оскар, еден Златен Глобус и четири БАФТА награди, од кои последната е за животно остварување за неговиот извондреден придонес кон британската кинематографија.

## Наводи

## Надворешни врски

* 

Категорија:Родени во 1940 година
Категорија:Починати во 2017 година
Категорија:Англиски глумци
Категорија:Заповедници на Редот на Британската Империја
Категорија:Витези-бакалауреати
Категорија:Добитници на Златен глобус
Цинк пиритион

**Цинк пиритион** (или **пиритион цинк**) — коордcoинациски комплекс на цинкот. Поседува фунгистатски и бактериостатски особини и се употребува во третманот на себореичен дерматит.

## Употреба
Цинк пиритионот се употребува во третманот на првут и себореичен дерматит, особено во шампони против првут. Исто така поседува антибактериски особини и е делотворен против многу патогени од родовите *[[Streptococcus]]* и *[[Staphylococcus]]*. Се употребува во третманот на псоријаза, атлетско стапало, атопичен дерматит, витилиго.

## Наводи

Категорија:Соединенија на цинкот
Категорија:Антисептици
Категорија:Противгабични лекови
Категорија:Козметички хемикалии
Ние сме лудаци

**Ние сме лудаци - читање, смеење и подголтнување; драма, епика и лирика во едно** - збирка раскази на македонскиот писател Сашо Кокаланов. Книгата е објавена во 2016 година од издавачката куќа „Или-Или“. Книгата била кандидат за наградата „Роман на годината“ на Утрински весник.

## Осврт кон делото
Книгата, објавена кон крајот на 2016 година, го свртела вниманието на јавноста најпрвин со необичната промоција, во која заедно со книгата се делеле и чоколади. Поднасловот на книгата го нагласува хумористичниот стил на книгата, а на сличен начин е решена и корицата, на која е прикажана убава девојка која со темноцрвен куфер чека покрај железничка пруга во некој пуст предел. Како мото на книгата, авторот избрал еден цитат од „Алиса во земјата на чудата“. Во делото, Кокаланов се определува за алегориски пристап, градејќи проза која функционира како свет за себе, т.е. создава сомнабулен свет којшто претставува симболичко-алегориска еманација на авторот, обременет од лудилото на времето во кое живее. Воопшто, лудилото е сеприсутно во збирката, зашто главните јунаци во неа се чудаци и лудаци, т.е. луѓе со несекојдневни афинитети, кои живеат во чудни семејства и средини, луѓе на кои им се случуваат чудни нешта и луѓе со извртена логика. Притоа, раскажувачот го разрушува дејството, прави несоодветни и немотивирани наводи и ги меша жанровите, така што текстот постојано осцилира меѓу создавањето фикции и илузии и уривањето на тие илузии. На тој начин, книгата може да се дефинира како сатира со постмодерна антиестетика. Сепак, таквата експлицитна присутност на самиот автор во раскажувањето е најголемата слабост на книгата.

Книгата има добра композиција - започнува со четири неповрзани раскази, а потоа авторот ги поврзува сите нив во една целина. Притоа, Кокаланов се покажува како мајстор на изразот: неговите реченици се полни, многузначни, реторички богати и добро исплетени, а како најсилни делови во книгата се токму оние каде добрата реченица е комбинирана со создавање фикција и со необична перспектива. 

## Наводи

Категорија:Дела на Сашо Кокаланов
Категорија:Изданија на Или-или
Категорија:Книги од 2016 година
Категорија:Македонски дела од 2016 година
Кратер (војсководец)

[мини|десно|250п|[Александар Македонски|Александар и Кратер во лов на лавови. Мозаик во Пела.]]
**Кратер** (~ 370 - 321 п.н.е.) — македонски војсководец во служба на Александар Македонски и еден од дијадосите.

Роден е во семејството на благородникот Александар од Орестида (кај денешно Рупишта, Костурско), а брат му бил адмиралот Амфотер. Кратер заповедал со фалангата и сета пешадија на левото крило во Битката кај Ис (333 г. п.н.е.). Во  Хирканија бил испратен на задача против Тапурците, неговото прво независно заповедништво со македонската војска. Во Битката кај Хидасп (326 г. п.н.е., кај денешен Џелам во Пенџаб, Пакистан) заповедал со заштитницата (задните сили), сместена на западниот брег; неговите војници ја преминале реката само при крајот на битката.

На свечените венчавки во Суза, Кратер се оженил со персиската принцеза Амастрида, ќерка на Оксијатер, брат на Дариј III. На Кратер и Полиперхон им било доделено да предводат 11.500 ветерани на маршот назад во Македонија. Бил на должност во Киликија за да гради флота, кога разбрал за неочекуваната смрт на Александар во Вавилон.

Во 322 г. п.н.е. Кратер му се придружил на Антипатар во Ламиската војна против Атина. Со неговата киликиска морнарица допловил во Грција, и во 322 г. п.н.е. ја предводел војската во Битката кај Кранон. Кога Антигон кренал бунт против Пердика и Евмен, Кратер му се придружил, заедно со Антипатар и Птоломеј. Се оженил со ќерката на Антипатар, Фила. Загинал во битка во 321 г. п.н.е. некаде кај Хелеспонт во Мала Азија борејќи се против Евмен, кога Евменовиот залетан коњ паднал врз него.

## Наводи

## Надворешни врски
* Кратка биографија на Кратер — портал „Ливиј“ 

Категорија:Древномакедонски војсководци
Категорија:Древномакедонски адмирали
Категорија:Војсководци на Александар Македонски
Категорија:Рупишта
Категорија:Родени во 370 година п.н.е.
Категорија:Починати во 321 година п.н.е.
Оландско Море

мини|лево|130п|Местоположба на Оландското Море
[мини|исправено=1.3|Поглед на Оландското Море од островот [Екере]]
**Оландско Море** (; ) — водна површина во јужниот Ботниски Залив, помеѓу архипелагот Оланд и Шведска. Ги поврзува Ботниското Море и Балтичкото Море во потесна смисла. Морето често е немирно. Најтесниот дел е наречен Јужен Кваркен. Во браздата која протега на дното на Оландското Море се наоѓа втората најдлабока точка во Балтикот (301&nbsp;м).

Преку морето сообраќаат многу траекти од Финска до Шведска.

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Балтичко Море
Категорија:Мориња во Атлантскиот Океан
Категорија:Географија на Финска
Категорија:Географија на Шведска
Категорија:Упсала (округ)
Категорија:Стокхолм (округ)
Серамско Море

[мини|десно|300п|Местоположба на Серамското Море во рамките на [Југоисточна Азија]]
[мини|300п|Серамското Море во средината на [Молучки Острови|Молучките Острови]]
**Seram Sea** () — едно од неколкуте помали мориња помеѓу расеаните острови на Индонезија. Претставува дел од Тихиот Океан и зафаќа површина од околу . Сместено е меѓу островите Буру и Серам (Молучки Острови). Овие острови со векови биле мошне прометни во морепловството и привлечни за освојувачите како природно одгледувалиште на зачини и мирудии како морско оревче, каранфилче и бибер. Во морето живеат и неколку видови тропски главочи и разни други риби. Како и останатите помали индонезиски мориња, Серамското Море е карпесто и се одликува со голема тектонска активност.

## Опфат
Според Меѓународната хидрографска организација, Серамското Море е една од водните површини на Источноиндискиот Архипелаг, со следниве граници:

*На север и североисток.* Линија од ’ртот Дехеколано, источниот крај на архипелагот Сула, до западниот крај на Оби, долж неговиот јужен брег до ’ртот Сераммалолео, неговиот источен крај, а оттаму низ островите Тобалај, Кекех, Писанг и Кофијау до ’ртот Селе (), западниот крај на Нова Гвинеја, надолу по брегот на Каруфа ().

*На југоисток.* A line from Каруфа, Нова Гвинеја, до југоисточниот крај на островот Ади, а оттаму до ’ртот Боранг, the Northern point of островот Нухујут Кај Бесар ().

*На југозапад и југ.* Од северниот крај на островот Нухујут (Крот Кај) низ архипелазите Ватубела и Горонг до југоисточниот крај на Серам, долж неговиот северен брег до ’ртот Тандурубесар, северозападниот крај, а оттаму линија до ’ртот Батурухан, северниот крај на Буру Буру, па долж брегот до ’ртот Палпету, северозападниот крај на островот.

*На запад.* Линија на ’ртот Палпету до ’ртот Вака, јужниот крај на островот Санана, преку овој остров до неговиот северен крај, а оттаму низ Манголскиот Проток до јужниот брег на Манголе (Сула) на [].


## Литература
* Fairbridge, R. E. (1966). *The Encyclopedia of Oceanography*. New York: Halsted.
* Wang, James C. F. (1992). *Handbook on Ocean Politics and Law*. New York: Greenwood Press.

## Наводи

Категорија:Мориња во Индонезија
Категорија:Молучки Острови
Категорија:Малуку
Категорија:Мориња во Тихиот Океан
Ла-Ла Ленд

**Ла-Ла Ленд** (англиски: *La La Land*) — американски филм од 2016 година, во режија на Демиен Шазел. Главните улоги ги толкуваат: Рајан Гослинг и Ема Стоун. 

*Ла-Ла Ленд* заработил критичко признание и според многумина е еден од најдобрите филмови за 2016 година. Филмските критичари ги пофалиле сценариото и режијата на Шазел, изведбите на Гослинг и Стоун, музиката на Џастин Гурвиц и филмските музички сцени. Филмот победил во секоја категорија во која бил номиниран на 74. доделување на наградите Златен глобус, добивајќи рекордни седум Златни глобуси, и добил единаесет номинации на 70. доделување на наградите БАФТА, победувајќи во пет категории. Филмот добил 14 номинации на 89. доделување на наградите Оскар, изедначувајќи го рекордот за најмногу номинации на филмовите *[[Титаник (филм)|Титаник]]* (1997) и *[[Сѐ за Ева]]* (1950), и ги добил Оскарите за најдобар режисер, најдобра глумица (Стоун), најдобра кинематографија, најдобра оригинална музика, најдобра оригинална песна („City of Stars“) и најдобра сценографија.

## Содржина
Себастијан (го игра Гослинг) е незадоволен џез-пијанист кој свири лесна музика во еден ресторан. Мија (ја игра Стоун) работи како келнерка, а истовремено посетува аудиции за улоги во лоши телевизиски серии. Себастијан мечтае да отвори сопствен џез-клуб, а Мија сонува да добие улоги во филмови. На почетокот од нивното запознавање, тие не можат да се поднесат меѓусебно, но подоцна се вљубуваат еден во друг.

## Улоги

* Рајан Гослинг како Себастијан Вајлдер
* Ема Стоун како Миа Долан
* Џон Леџенд како Кит
* Розмари Девит како Лаура Вајлдер
* Фин Витрок како Грег Ирнест
* Џесика Рот како Алексис
* Соноја Мизуно како Кејтлин
* Кали Ернандес како Трејси
* Џ. К. Симонс како Бил
* Том Еверет Скот како Дејвид
* Меган Феј како мајка на Миа
* Дејмон Гаптон како Хари
* Џејсон Фукс како Карло
* Џош Пенс како Џош

## Наводи

Категорија:Американски филмови
Категорија:Филмови од 2016 година
Категорија:Филмови на Демиен Шазел
Категорија:Филмови со Рајан Гослинг
Категорија:Филмови со Ема Стоун
Категорија:Филмови на англиски јазик
Категорија:Мјузикли
Вилијам Херт

**Вилијам Мекорд Херт** (20 март 1950 – 13 март 2022) — американски глумец.

Херт ја започнал својата филмска кариера во 1980 година со научнофанатастичниот хорор *[[Променети состојби]]*, и за својата изведба во филмот како проблематичен научник добил номинација за Златен глобус за нова ѕвезда на годината. Тој подоцна играл главна улога во неоноар филмот *[[Телесна страст]]* (1981).

Во 1985 година, Херт се здобил со критичко признание и бројни награди, вклучувајќи БАФТА награда и Оскар за најдобар глумец за изведбата во филмот *[[Бакнеж од жената-пајак (филм)|Бакнеж од жената-пајак]]*. Тој добил уште две номинации за Оскар за најдобар глумец за неговите изведби во филмовите *[[Деца на помалиот бог]]* (1986) и *[[Телевизиски вести (филм)|Телевизиски вести]]* (1987). Херт останал активен театарски глумец во текот на 1980-те години, појавувајќи се во Оф-Бродвеј продукции, и тоа во претставите *[[Хенри V (претстава)|Хенри V]]*, *[[Петти јули]]*, *[[Ричард II (претстава)|Ричард II]]* и *[[Сон на летната ноќ]]*. Тој добил номинација за наградата Тони за најдобар спореден театарски глумец во 1985 година за бродвејската продукција на *[[Харлибарли (претстава)|Харлибарли]]*.

Откако толкувал разновидни филмски улоги во следната деценија, Херт ја добил четвртата номинација за Оскар и тоа за споредната улога во криминалистичкиот трилер *[[Историја ја насилството (филм)|Историја на насилството]]* (2005) режиран од Дејвид Кроненберг. Други забележителни филмски улоги тој толкувал во филмовите *[[Вештачка интелигенција (филм)|Вештачка интелигенција]]* (2001), *[[Селото (филм од 2004)|Селото]]* (2004), *[[Сиријана]]* (2005), *[[Добриот пастир]]* (2006), *[[Господин Брукс]]* (2007), *[[Во дивината (филм)|Во дивината]]* (2007), Поволна позиција (2008), *[[Неверојатниот Хулк (филм)|Неверојатниот Хулк]]* (2008), *[[Робин Худ (филм од 2010)|Робин Худ]]* (2010) и *[[Капетан Америка: Граѓанска војна]]* (2016).

## Наводи

## Надворешни врски
* 

Категорија:Родени во 1950 година
Категорија:Починати во 2022 година
Категорија:Американски глумци
Категорија:Добитници на Оскар за најдобар глумец
Моро (залив)

**Моро** — најголемиот залив на Филипините. Сместен е на островот Минданао и претставува дел од Целебеското Море. Има значајна улога во стопанскиот риболов, особено на туна.

## Географија
Заливот се протега помеѓу главниот дел на островот Минданао на исток и полуостровот Самбоанга на запад.

Позначајни второстепени заливи во Моро се Сибугејскиот и Илјанскиот Залив.

Градот Самбоанга лежи на заливот и Целебеското Море на исток и има значајно меѓународно пристаниште. Друго важно пристаниште е градот Котабато на источниот брег.

## Земјотреси
Заливот Моро е трусно подрачје со неколку раседни појаси кои предизвикуваат значајни земјотреси и цунами.

## Поврзано
* Целебеско Море
* Самбоанга
* Минданао

## Наводи

Категорија:Заливи на Филипините
Категорија:Целебеско Море
Категорија:Магинданао
Категорија:Султан Кударат
Категорија:Јужен Ланао
Категорија:Северен Ланао
Категорија:Јужна Самбоанга
Категорија:Самбоанга Сибугај
Свети Валентин

200px|мини|Свети Валентин од Матија Бардашка, околу 1900 година
**Свети Валентин** — римски светец од III век.

## Житие
Св. Валентин бил свештеник во Рим, кој се истакнувал со мудроста и со светиот живот, поради што уживал голем углед. Римскиот цар Клавдиј Втори побарал од св. Валентин да се откаже од христијанската вера, а светецот му одговорил: „Кога би знаел кој е вистинскиот Господ, никогаш нема да го побараш тоа од мене. За мене, Христос е вистинскиот Син Божји.“ Кога еден од судиите го прашал, што мисли за римските богови, св. Валентин рекол: „Тие се демони!„. Поради тоа, во 269 година му била отсечена главата.

## Наводи

Категорија:Католички светци
Категорија:Свештеномаченици
Категорија:Родени во непозната година
Категорија:Римјани од 3 век
Категорија:Христијански светци од 3 век
Категорија:Починати во 269 година
Сашо Огненовски

**Сашо Огненовски** (1964, Битола) — македонски глумец, режисер и писател.

## Животопис
Огненовски дипломирал на Факултетот за драмски уметност во Скопје, во 1987 година. Во 2002 година магистрирал на Институтот за социолошки и политичко-правни истражувања во Скопје, на тема од областа на општењето и медиумите. Работел како стручен соработник и професор на Педагошкиот факултет во Битола, и како професор по сценски говор на Меѓународниот славјански институт.

## Творештво
Огненовски одиграл повеќе од 100 улоги на сцената на Народниот театар во Битола. Исто така, тој е автор на повеќе книги, како:
* Лавина (1995)
* Обична бајка (поезија, 2002)
* Режисерската семантика на Владимир Милчин (2002)
* Монографија за Ацо Ѓорчев (2010)
* Волшебниот компас (поезија, 2011)
* Тага (драма, 2012)
* Плодовите на пеколот (2014)
* Пустински цвет (2015)
* Тврдина (драми, 2017)

## Наводи

Категорија:Родени во 1964 година
Категорија:Глумци од Битола
Категорија:Македонски писатели
Категорија:Македонски режисери
Категорија:Професори на УКЛО
Категорија:Апсолвенти на Факултетот за драмски уметности - Скопје
Категорија:Професори на Меѓународниот славјански универзитет
Беатификација

мини|Папа Пиј IX (1792–1878), беатификуван на 3 септември 2000 година од папата Јован Павле II
**Беатификација** — процес преку кој христијанска црква дава признание дека починатиот човек е во состојба на блаженство и дека истиот има капацитет да посредува во име на поединци кои се молат во неговото или нејзиното име.

Беатификацијата е чекор напред кон канонизација и овозможување јавна почит.

Категорија:Светци
Категорија:Блажени
Балцанова награда

**Балцанова награда** — доделена годишно од Меѓународната фондација Балцан на луѓе или организации кои имаат исклчителни достигнувања во областа на општествените и природните науки и културата, како и за исклучителни напори за мир меѓу луѓето.  

Секоја година се избираат полиња прифатливи за награда за наредната година и се одредува висината на истата. Од 2001 година, паричната награда изнесува 1 милион швајцарски франци, под услов половина од истите да се искористат за проекти во кои се вклучени млади истражувачи.

## Надворешни врски
*The Balzan Foundation  – Official site
*The Balzan Foundation - List of Balzan prizewinners

Категорија:Научни награди
Нирмал Хридеј

200px|мини
**Нирмал Хридеј** - Домот на пречистото срце е хоспиција за смртно болните луѓе формирана од страна на Мајка Тереза во Калигат, Калкута, Индија. Зградата во која е сместена оваа хоспиција е поранешен напуштен индиски храм посветен на божицата Кали, божица на времето и промените. Нирмал Хридеј е основана во 1952 година. Луѓето што биле носени во овој дом, примале медицинска нега од страна на Мисионерките на милосрдието и им е овозможено достоинствено да го напуштат овоземниот живот.
Категорија:Мајка Тереза
Лорето

**Сестрите од Лорето** — дел од Институтот на Пресвета Богородица, основани од 1609 година од дваесет и четиригодишната Мери Ворд. Таа и нејзините први придружници го основале првото училиште во Сент Омер (сега во Франција), во куќа која што сѐ уште постои, но е приватно живеалиште.

Денес, сестрите од Лорето работат на голем број активности: програми за описменување, духовно насочување, советување, управување со прифатилишта за бездомни жени, како и во повеќе аспекти во движењето за поголема правда и мир во светот. Тие се активни на секој континент и работат во околу 150 училишта и се задолжени за едукација на над 70.000 ученици.

На 18-годишна возраст, водена од желбата да стане мисионерка, Гонџа го напушта својот дом и родното Скопје за да се приклучи на сестрите од Лорето, во Даблин, Ирска. Таму, го избира името Тереза по својата патронка Св. Тереза од Лизје. Го изучила англискиот јазик, бидејќи сестрите од Лорето го употребувале тој јазик кога предавале во училиштата во Индија. Иако нејзиниот престој во Даблин бил краток, сестрите ја паметат како „многу мала, срамежлива и тивка”.

На 1 декември 1928 година од Ирска тргнува со брод за Индија. За време на едномесечното патување ја пишува песната „Проштевање” (оригинално напишана на хрватски јазик под наслов „Опроштај”) во која ги изразува своите размислувања и чувства за напуштањето на родното Скопје и фамилијата и за патувањето во далечната и непозната Индија. Во Калкута, Индија пристигнува на 6 јануари 1929 година.

На 25 мај 1931 година во Дарџилинг го дава својот прв завет како сестра Тереза. Работи како професорка по географија и по веронаука во училиштето Св. Марија во Калкута.

## Надворешни врски
* Марка издадена од Индиската пошта
* Училишта Лорето низ светот 

Категорија:Римокатолички редови
Марија Према

мини|десно|200px|исправено|Марија Према во 2016

**Сестра Марија Према Пјерик** (р. ) — генерална сестра на Мисионерките на милосрдие од Калкута од Индија основани од Света Тереза од Калкута.

## Животопис

Родена е како Метчилд Пјерик, во фармерска заедница во Рекен, Германија. Во 1980, откога ја прочитала биографијата на основачката, „Нешто убаво за Бог“ напишана од Малком Магериџ, таа ја посетила Мајка Тереза во Берлин. Таа се почувствувала повикана за да се придружи на делото на Мајка Тереза и се преселила во Индија за да се придружи на Мисионерките.

Со тек на времето Пјерик станала регионална сестра на „Институтот за сестри во Европа“. Таа се вратила во Индија за да ја надгледува "tertianship" програмата на институтот, која претставува последната фаза на обука пред финалната религиска професија. Таа ја наследила сестрата Нирмала Џиши како генерална сестра на 24 март 2009, водејќи институт кој имал повеќе од 5000 членови во тоа време.

## Наводи

Категорија:Родени во 1953 година
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Римокатолички христијани од Германија
Категорија:Римокатолички христијани од Индија
Субашини Дас

**Субашини Дас** е една од најстарите ученички кои Мајка Тереза ги мотивирала да ги посетуваат сламовите за да ги подучуваат малите деца и да ги посетуваат болните. Пред да се приклучи на нејзиниот ред, Мајка Тереза ја предупредила Субашини Дас за тешката и напорна работа што ја чека, давајќи и доволно време повторно да размисли за нејзината желба. На договорениот датум, Субашини се појавила пред вратата на Мајка Тереза. Од огромна почит кон Мајка Тереза, Субашини ќе го земе името Агнес, крстеното име на Мајка Тереза -Гонџа Агнес Бојаџиу. Приклучувањето на Субашини Дас, Мајка Тереза го видела како благослов и индикација дека се наоѓа на вистинскиот пат. Неколку недели по Субашини, на редот се приклучила уште една бивша ученичка на Мајка Тереза од училиштето Света Марија, Магдалена Гомес која го зела името Сестра Гертруда. Таа беше првата сестра која се приклучи на редот на Мисионерките на милосрдието и од денот на приклучување сè до смртта на Мајка Тереза на 5 септември 1997 година верно ќе му слижи на редот помагајќи им на најсиромашните од сиромашните.
Нирмала Џоши

**Нирмала Џоши** (позната како **Сестра Нирмала**;  - ) — католичка калуѓерка, која ја наследила добитничката на Нобелова награда, Мајка Тереза, во мисионерките на милосрдието и го проширила движењето низ светот. Откако го преземала редот, после смртта на Мајка Тереза во 1997 година, Нирмала ја ширела мисијата со отворање на центри во 134 држави, како што се Авганистан, Израел и Тајланд.

## Животопис
### Живот и кариера

Нирмала Џоши, родена Кусум, е родена на 23 јули 1934 година во браминска фамилија како најстаро од 10 деца во селото Регми, Непал. Нејзиниот татко бил офицер во Британско-Идиската Армија, сè до осамојостувањето во 1947 година. Кога имала една година, нејзиниот татко ја донел фамилијата во Индија. Иако семејството било Хинду, таа била образована од Христијански мисионерки на планината Кармел, Хазарибаг. Во тоа време, дознала за работата на Мајка Тереза и посакала да се приклучи на мисијата. Се преобратила во Католицизам и се приклучила на Сестрите на Милосрдието, основани од Мајка Тереза. Џоши е магистер за политички науки и има докторат од Универзитетот од Калкута. Таа била една од првите сестри од институтот која водела мисија надвор од земјата кога заминала за Панама. Во 1976 година, Џоши основала гранка од Мисионерките на Милосрдието и останала на чело на истата до 1997 година, кога била избрана за наследник на Мајка Тереза како Генерална Сестра на институтот.

Владата на Индија и ја доделува наградата Падма Вибхушан, втората најзначајна цивилна награда на Денот на Републиката (29 јануари) 2009 за нејзините заслуги за нацијата. Нејзиното време како Генерална Сестра завршува на 25 март 2009 година, кога ја наследува Сестра Марија Према од Германија.

## Смрт
Џоши починува на 23 јуни 2015 година во Калкута после компликации со срцето. Многу познати личности од Индија изразија сочувство на медиумите, вклучувајќи го премиерот Нарендра Моди и одговорниот министер за Западен Бенгал, Мамата Банерџи.

## Наводи

## Надворешни врски
* 
* CWS interview with Mother Teresa's successor
* Indian-born nun to succeed Mother Teresa

Категорија:Родени во 1934 година
Категорија:Индијци со непалско потекло
Категорија:Починати во 2015 година
Категорија:Награда „Мајка Тереза“
Соломонско Море

мини|Соломонското Море

**Соломонско Море** — море во Тихиот Океан, помеѓу Папуа Нова Гвинеја и Соломонските Острови. За време на Втората светска војна тука се одиграле повеќе важни битки.

## Опфат
Според Меѓународната хидрографска организација, Соломонското Море ги има следниве граници:


*На северозапад.* По југоисточната граница на Бизмарковото Море [Линија од јужниот крај на Нова Ирска долж напоредникот 4°50'&nbsp;ЈГШ до брегот на Нова Британија, по нејзиниот северен брег, а оттаму линија од нејзиниот западен крај преку северниот крај на островот Умбој до ’ртот Телијата, Нова Гвинеја ()].

*На североисток.* По линија од јужниот крај на Нова Ирска до северниот крај на островот Бука, преку него до северозападниот крај на островот Бугенвил, долж јужните брегови на островите Бугенвил, Шоазел, Изабел Санта Изабел, Малаита и Сан Кристобал Макира.

*На југ.* Северната граница на Коралното Море помеѓу островот Сан Кристобал, Соломони и островот Гадо-Гадоа, кај југоисточниот крај на Нова Гвинеја [Островот Гадо-Гадоа кај нејзиниот југоисточен крај (), по овој перидијан до линија од 100 сажени, а оттаму долж јужните рабови на гребенот Улума (Саклинг) и оние кои се протегаат источно сè до југоисточниот крај на гребенот Лавик () кај островот Тагула Ванатинаи, а оттаму линија до јужниот крај на островот Ренел и од неговиот источен крај до ’ртот Сирвил, источниот крај на островот Сан Кристобал].

*На југозапад.* По брегот на Нова Гвинеја и линија од најјугоисточната точка преку архипелагот Луизијада до островот Росел.


## Најдлабоко место
Во Соломонското Море е сместена Новобританскиот Ров, која достигнува длабочина од 9.140&nbsp;м во Планетската Бездна.

## Наводи

## Надворешни врски
* Карта на Соломонското Море

Категорија:Мориња во Тихиот Океан
Категорија:Мориња во Океанија
Категорија:Географија на Папуа Нова Гвинеја
Категорија:Географија на Соломоните
Халмахерско Море

мини|десно|300п|Местоположба на Халмахерското Море во Југоисточна Азија
[мини|десно|300п|Халмахерското Море на северот на [Молучки Острови|Молучките Острови]] 

**Халмахерско Море** — море во Тихиот Океан сместено на подрачјето на Индонезија. Лежи помеѓу 1°&nbsp;ЈГШ и 129°&nbsp;ИГД и се граничи со ширта на Тихиот Океан на север, островот Халмахера на запад, островот Вајгео и покраината Папуа на исток, и Серамското Море на југ. Зафаќа површина од  95.000&nbsp;км и топографски опфаќа повеќе одделни подводни котлини и сртови, од кои најголема е Халмахерската Котлина, со длабочина од 2.039&nbsp;м.

## Опфат
Според Меѓународната хидрографска организација, Халмахерското Море ги има следниве граници:

*На север* Линија од Ваџабула (Моротај) до ’ртот Џоџефа, северниот крај на Халмахера.

*На исток.* Линија од ’ртот Горанго, североисточниот крај на островот Моротај, преку островите Саџанг и Каве до западните крајности на островите Вајгео и Батанта, па преку водата до северозападниот крај на островот Самавати, долж брегот до ’ртот Менонкет (југозападниот крај), а оттаму до ’ртот Селе, Нова Гвинеја ().

*На југ.* Северната граница на Серамското Море помеѓу Голем Оби и Нова Гвинеја [Линија од ... Голем Оби ... ’ртот Серанмалолео (неговиот источен крај), а оттаму низ островите Тобалај, Кекек, Писанг и Кофијау до ’ртот Селе (), западниот крај на Нова Гвинеја].

*На запад.* Јужната граница на Молучкото Море помеѓу Халмахера и Голем Оби [Линија од јужниот крај на Халмахера со северниот крај на островот Биса (Сетиле), а оттаму до северниот крај на Голем Оби].


## Наводи

## Надворешни врски

* Халмахерско Море  — „Поимник на физичката океанографија“ 

Категорија:Мориња во Индонезија
Категорија:Мориња во Тихиот Океан
1. јужен напоредник

[мини|1. јужен напоредник (црвено) ја образува северната граница на [Танзанија со Уганда, а во помал дел, и границата со Кенија.]]
**1. јужен напоредник** (**1°&nbsp;ЈГШ**) — напоредник кој лежи 1 степен јужно од екваторот. Минува низ Атлантскиот Океан, Африка, Индискиот Океан, Југоисточна Азија, Австралазија, Тихиот Океан и Јужна Америка.

Напоредникот ја исцртува границата на Уганда со Танзанија, а во помал дел и границата меѓу Кенија и Танзанија.

## Места
Почнувајќи од нултиот меридијан, па на исток, 1°&nbsp;ЈГШ минува низ:

:

## Поврзано
* Екватор
* 2. јужен напоредник
* 1. северен напоредник

Категорија:Напоредници
Слезовина

**Слезовина** или **хибискус** () — род цветни растенија од семејството на слезовите (*Malvaceae*) со околу 200 до 220 видови. Иако во цел свет се одгледува како украсна билка, природно место на слезовината претставуваат топлите и умерените, суπтропски и тропски краишта. Во родот на слезовината спаѓаат и зелјести и дрвенести билки (грмушки и ниски дрва).

## Потекло

Растението има потекло од просторите на денешна Индија и Кина. Многумина сметале дека оваа билка потекнува од Сирија, каде се вика сириска роза. Иако не е познат точниот датум на донесување на слезовината во Европа, многу стручњаци сметаат дека тоа било во текот на 1731 г. по враќањето на биологијата со истражувачки работи од Азија. До 1786 година опишани се три видови слезовина. Иако до сега се познати над 200 видови, тој број постојано расте.

## Опис на билката
Слезовината ги опфаќа билките со мал и џуџест раст. Меѓутоа, постојат и некои видови кои достигнуваат височина и до 4 м., додека во собни услови максимална височина е околу 150 см. Во тропските и суптропските краишта расте во дивина, додека во Европа се негува како украсна билка. Во Средоземјето расте како дрвце. Доколку се одгледува во добри услови, неговата големина во текот на првите години се удвојува.

## Наводи


Категорија:Слезови
Категорија:Лековити растенија
Категорија:Украсни растенија
Винс Вон

**Винсент Ентони** „**Винс**“ **Вон** (роден на 28 март 1970 г.) — американски глумец, продуцент, сценарист, активист и комичар.

Вонс започнал да се занимава со глума во доцните 1980-ти години играјќи мали телевизиски улоги. Тој ѝ станал познат на пошироката јавност во 1996 година, играјќи во комичната драма *[[Каде се девојките?]]*. Тој играл улоги во бројни филмови во 1990-те години, вклучувајќи ја спортската драма *[[Руди (филм)|Руди]]* (1993), научнофанатастичниот авантуристички филм *[[Изгубениот свет: Паркот Јура]]* (1997), и трилер драмата *[[Враќање во рајот (филм од 1998)|Враќање во рајот]]* (1998).

Во 2000-те години, тој играл главно во комедии, и тоа во *[[Денови на слава (филм)|Денови на слава]]* (2003), *[[Пази, топка!]]* (2004), *[[Расипувачи на венчавки (филм)|Расипувачи на венчавки]]* (2005), *[[Раскинување (филм)|Раскинување]]* (2006), *[[Фред Мраз]]* (2007) и *[[Четири божиќни прослави]]* (2008). Тој продолжил со комичните улоги во 2010-те години, играјќи во комедиите *[[Дилема (филм)|Дилема]]* (2011), *[[Вонземјани во соседството]]* (2012) и *[[Приправници (филм)|Приправници]]* (2013).

Во 2015 година, тој го играл Френк Семјон во втората сезона од криминалната телевизиска серија *[[Вистински детектив]]* заедно со Колин Фарел и Рејчел Мекадамс. Во 2016 година, тој играл во критички пофалениот филм *[[Гребен на спасените]]*.

## Надворешни врски

* 
* 
* 

Категорија:Родени во 1970 година
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Американски глумци
Категорија:Американски комичари
Категорија:Американски филмски глумци
129. источен меридијан

[мини|Во [Австралија, меридијанот ја исцртува источната граница на Западна Австралија со Северната Територија и Јужна Австралија.]]
**129. источен меридијан** (**129°&nbsp;ИГД**) — меридијан кој се протега 129 степени источно од Гринич, од Северниот Пол, преку Северноледениот Океан, Азија, Австралија, Индискиот Океан, Јужниот Океан и Антарктикот до Јужниот Пол.

Овој меридијан образува голема кружница со 51. западен меридијан.

Во Австралија, 129. источен меридијан ја исцртува источната граница на Западна Австралија и западните граници на Северната Територија и Јужна Австралија. Тромеѓата е сместена во пресекот со 26. јужен напоредник и се нарекува „Агол на Главниот земјомер“ (*Surveyor General's Corner*).

## Места
Почнувајќи од Северниот Пол, па на југ сè до јужниот, 129°&nbsp;ИГД минува низ:

:

## Поврзано
*128. источен меридијан
*130. источен меридијан

## Наводи

Категорија:Меридијани
1. северен напоредник

[мини|1. северен напоредник образува голем дел од јужната граница [Екваторска Гвинеја со Габон.]]
**1. северен напоредник** (**1°&nbsp;СГШ**) — напоредник кој лежи 1 степен северно од екваторот.  It crosses the Атлантскиот Океан, Африка, Индискиот Океан, Југоисточна Азија, Тихиот Океан и Јужна Америка.

Напоредникот образува дел од границата меѓу Екваторска Гвинеја и Габон.

## Места
Почнувајќи од нултиот меридијан, па на исток, напоредникот 1°&nbsp;СГШ минува низ:

:

## Поврзано
* Екватор
* 2. северен напоредник
* 1. јужен напоредник

Категорија:Напоредници
Калимантан

**Калимантан** () — индонезиски дел на островот Борнео, кој зафаќа 73% од островот. Неиндонезискиот дел од Борнео им припаѓа на Брунеј и Источна Малезија.

На индонезиски, поимот „Калимантан“ се користи за целиот остров Борнео.

## Потекло на името
Името *Калимантан* е изведен од санскритскиот збор *каламантана* што значи „остров на горештината“ поради врелата тропска клима. Се состои од поимите *кал[а]* (време, доба, период) и *мантан[а]* (вриење, горење).

## Површина
Индонезискиот дел зафаќа 73% од островот и 69,5% (13.772.543 во 2010 г.) од населението. Неиндонезискиот дел на Борнео се состои од Брунеј (400.000) и Источна Малезија (5.625.000). Брунеј е мала земја, додека областа Источна Малезија се состои од сојузните држави Сабах и Саравак и сојузната територија Лабуан. Регионот во Индонезија се нарекува и **Индонезиско Борнео**.

Калимантан зафаќа вкупна површина од .

## Управа

Калимантан е поделен на пет покраини:

## Поврзано
* Борнео
* Малајски јазици
* Баритски јазици
* Борнејски јазици

## Наводи


Категорија:Борнео
Категорија:Острови во Индонезија
Категорија:Големи Сундски Острови
Категорија:Острови на Индонезија
Малајски јазици

**Малајски јазици** — гранка на австронезиското семејство. Во неа спаѓаат малајскиот — државен јазик на Малезија, Брунеј и Индонезија; минангкабајскиот во централна Суматра и ибанскиот во северно Борнео.

Се смета дека прататковината на малајските е западно Борнео, каде изворно се задржале ибанските јазици. Потесната група на малајски јазици претставува второстепено расчленување, веројатно од централна Суматра, а можеби и исто така од Борнео.

Извесно време постоела несигурност за припадноста на дајачките јазици, но денес е утврдено дека некои од нив се малајски, а некои не. Меѓу малајските дајачки се вбројува ибанскиот, кој понекогаш се смета за групна целина, говорена од Ибанците (Морските Дајаци), а понекогаш за група. Другите дајачки јазици, наречени копненодајачки, се застапени во северозападниот агол на Калимантан, помеѓу ибанските и потесните малајски.

## Јазици
***[[потесни малајски јазици]]** (минангкабајски, малајски)
***[[ибански јазици]]** или малајски дајачки (ибански и сродните говори)
***[[ураклавојски јазик|ураклавојски]]**

Неколку ибански јазици are also sometimes placed separately in Malayic.

## Класификација
Аделар (1993) ги дели малајските јазици на следниов начин.

***прамалајски**
**ибански
**(*главна гранка*)
***стандарден малајски
***минангкабајски
***средномалајски
***банџарски
***џакартски
***останати

Меѓутоа, Нотхофер (1988) ја дава следнава класификација.

***прамалајски**
**реџаншки
**мбало
**селако
**ибанско-малајски
***ибански
***потесни малајски

## Реконструкција

### Фонологија
Прамалајскиот имал вкупно 19 согласки и 4 самогласки (Adelaar 1992:102).

Има два 2 дифтонга:
* *-ay
* *-aw

### Морфологија
Прамалајските лексеми се претежно двосложни, но некои се едно-, три- или четирисложни. Лексемите го имаат следниов слоговен состав (Adelaar 1992:102):

:*Напомена*: Сг = согласка, См = самогласка, Н = носна

## Белешки

## Наводи
* Adelaar, K. Alexander. 1992. *Proto-Malayic: The Reconstruction of its Phonology and Parts of its Lexicon and Morphology*. Pacific Linguistics, Series C, no. 119. Canberra: Dept. of Linguistics, Research School of Pacific Studies, the Australian National University.
* Adelaar, K. Alexander. 1993. *[http://www.jstor.org/stable/620695 The Internal Classification of the Malayic Subgroup]*. Bulletin of the School of Oriental and African Studies, University of London, Vol. 56, No. 3 (1993), pp.&nbsp;566–581.
* Nothofer, Bernd. 1975. The reconstruction of Proto-Malayo-Javanic. (Verhandelingen van het KITLV, 73.) The Hague: Nijhoff.
* Nothofer, Bernd. 1988. "A discussion of two Austronesian subgroups: Proto-Malay and Proto-Malayic." In Mohd. Thani Ahmad and Zaini Mohamed Zain (eds.) 1988. *Rekonstruksi dan cabang-cabang Bahasa Melayu induk*, pp.&nbsp;34–58. Siri monograf sejarah bahasa Melayu. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.


Категорија:Јазици во Индонезија
Категорија:Јазици во Малезија
Шипраге

**Шипраге** е населено место во централниот дел на Босна, Босна и Херцеговина во близина на  Котор Варош (30 км) и Бања Лука (60 км).

## Клима
Умерено-континентална клима преовладува во областа на Шипраге, со четири сезони: пролет,  лето, есен и зима. На околните ридови и планини е претплата и планина. Годишните флуктуации на температурата и врнежите се релативно високи, но долгорочно стабилни..
; Долгорочни ("историски") климатски индикатори за областа на Шипраге

* Варијации во врнежи помеѓу најсушниот и најмолниот месец се 41 мм. Во текот на годината, просечната температура варира околу 20,6&nbsp;°C.

## Историја
Првата илирска населба на местото на денешната Сипрага постоела пред новата ера. Сигурно е познато дека од 3-ти до 5 век тука биле Римјаните. За време на Втората светска војна, скитите биле востанички (партизански) крај.

За време на Војната во Босна, воените сили и полициските сили беа убиени и прогонувани од страна на бошњачкото население.

Еден од 18 логори за цивили во општина Котор Варош беше во просториите на полициската станица (МУП), Шипраге.

300px|thumb|left|Планот останува на римска базилика во Шипраге, 5. век<br/><br>A – Предворие (13,9 x 4,09 m) <br />
B – Главната просторија (12,38 x 8.30 m) <br/>
C – Средна соба (12,38 x 3.95 m) <br/>
D – Апсида <br/>
a – Прозорец <br />
c – Вратата (1,90 м) <br />
d – Вратата (1,20 м) <br />
е – Зазидана вратата<br/>
b, h – Отпуштање <br />
i – Конзола <br />
k – Човечки скелет

thumb|200px|center|Едeн од последните две надгробни споменици -  стећци во селото, 12 век

## Население
### Преглед по листи

*1931.и 1953.: 
општината Шипраге.
♦ Областа на Шипраге

### 1971-2013

left|500x300px

## Наводи

## Надворешни врски

*http://www.maplandia.com/bosnia-and-herzegovina/republika-srpska/siprage/ Maplandia
*http://www.satellitecitymaps.com/europe-map/bosnia-and-herzegovina-map/federation-of-bosnia-and-herzegovina-map/%C5%A1iprage-map/
*http://www.distancesfrom.com/distances-in-%C5%A0iprage/6308019.aspx
*http://www.kartabih.com/

Категорија:Населени места во Босна и Херцеговина
Црвената желка

***Црвената желка*** (; ) — анимиран филм од 2016 година, во режија на холандско-британскиот аниматор Михаел Дудок де Вит. Филмот е ко-продукција помеѓу Wild Bunch и Studio Ghibli, и ја раскажува приказната на човек кој доживува бродолом на пуст остров и запознава огромна црвена желка. Филмот нема дијалог. Тој премиерно бил прикажан на Канскиот филмски фестивал во 2016 година. Филмот е номиниран за Оскар за најдобар анимиран филм на 89. доделување на наградите.

## Продукција
*Црвената желка* е ко-продукција на Wild Bunch и Studio Ghibli во соработка со Why Not Productions. Според Венсан Маравал, директорот на студиото Wild Bunch, тој го посетил Studio Ghibli во Јапонија во 2008 година и имал средба со Хајао Мијазаки. Мијазаки му го посочил краткометражниот филм *[[Татко и ќерка (филм)|Татко и ќерка]]* и му кажал да се сретне со неговиот режисер, Михаел Дудок де Вит, со намера за ко-продуцирање на долгометражен анимиран филм. Од Wild Bunch пристапиле до Дудок де Вит во Лондон и го убедиле да го прифати проектот. Сценариото на филмот било напишано од Дудок де Вит и Паскал Феран.

## Музика
Композитор на придружната музика во филмот е Лорен Перес дел Мар. Музиката била снимена во Скопје, во студиото ФАМЕС на француската двојка Од Мопас и Лорен Копиц, што работи во просториите на македонската радиотелевизија.
## Прием
### Критики
*Црвената желка* добил критичко признавање. На агрегаторот Rotten Tomatoes, филмот има резултат од 94% врз основа на 77 ревизии, со просечна осенка од 8.3/10. На Metacritic филмот има рејтинг 88 од 100, врз основа на 22 ревизии, означувајќи „универзално признание“.

## Наводи

## Надворешни врски
*  
*  
*  
* 
* 
* 
* 

Категорија:Филмови од 2016 година
Категорија:Француски филмови
Категорија:Белгиски филмови
Категорија:Јапонски филмови
Категорија:Филмови на Михаел Дудок де Вит
Џеки (филм од 2016)

мини|Џеки од 2016 година
***Џеки*** (англиски: *Jackie*) — биографски филм од 2016 година режиран од Пабло Лараин по сценарио на Ноа Опенхајм.

Главна улога во филмот игра Натали Портман како Џеки Кенеди, следејќи го нејзиниот живот по атентатот извршен над нејзиниот сопруг Џон Кенеди во 1963 година. Во филмот иста така играат Питер Сарсгаард, Грета Гервиг, Били Крудап и Џон Херт. Ова било последен објавен филм во кој игра Џон Херт пред неговата смрт во јануари 2017 година.

*Џеки* премиерно бил прикажан на Венецијанскиот филмски фестивал, каде бил во конкуренција за наградата Златен лав, додека пак во САД бил издаден на 2 декември 2016 година од дистрибутерот Fox Searchlight Pictures. Филмот се здобил со универзално критичко признание и добил номинации за три Оскари на 89. доделување на наградите, и тоа во категориите најдобра глумица (Портман), најдобра оригинална музика и најдобра костимографија.

## Содржина
Филмот ја следи Џеки Кенеди (Натали Портман) во деновите кога таа била прва дама на САД и нејзиниот живот по атентатот извршен над нејзиниот сопруг, претседателот Џон Ф. Кенеди, во 1963 година. Позната по своето исклучително достоинство и спокојство, Џеки Кенеди се бори со болката и траумата да ја поврати својата вера, утеши своите деца, и да го дефинира историското наследство на нејзиниот сопруг.

## Наводи

## Надворешни врски
* 
* 
* 

Категорија:Филмови на англиски јазик
Категорија:Биографски филмови
Категорија:Американски филмови
Категорија:Француски филмови
Категорија:Чилеански филмови