open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Пантеон

мини|усправно|десно|Илустрација на разни божества поврзани со политеистички пантеони од Пантеонот - или прекрасна историја на незнабожечките богови, божици, херои итн. Вилијам Кук.
**Пантеон** (од старогрчки: *Πάνθειον*, „храм на сите богови“, од *πανθείος*, „себоговски“) — збир на сите богови во една политеистичка религија или митологија.

Макс Вебер, во неговата книга „Економија и општество“ (1922) ја обработува врската помеѓу пантеонот на богови и монотеизмот.

*Пантеон* може да значи и храм или свет објект посветен на сите богови на некоја религија. Најпознатото вакво здание е Пантеонот во Рим, изграден во 27 г.п.н.е. во чест на римските богови. По падот на Римското Царство бил преуреден во христијанска црква. 

## Поединечни пантеони

* Египетски пантеон
* Сумерски пантеон
* Арапски пантеон
* Грчки пантеон
* Македонски пантеон
* Римски пантеон
* Германски пантеон
** Нордиски пантеон
* Келтски пантеон
* Словенски пантеон
* Хиндуистички пантеон
** Ригведски пантеон
* Јапонски пантеон
* Ацтечки пантеон
* Индијански пантеон
* Африкански пантеон

## Фигуративна употреба
Започнувајќи со XVI век зборот се употребува и во нерелигиозна смисла, со значење збир од возвишени великани. Зграда во која се чуваат земните останки на знаменити луѓе. 

## Наводи
 
## Литература
* Wrigley, Richard & Craske, Matthew (2004), *Pantheons transformations of a monumental idea*. Ashgate Publishing, Ltd., ISBN 0-7546-0808-5.


Категорија:Многубоштво
Цепелин! (филм)

**Цепелин** е германски филм од 2005 година. Снимен под режисерската палка на Гордиан Мауг со Олаф Раушенбах, Александер Мај, Агњешка Пивоварска. Оваа историска крими-приказна говори за несреќата на леталото LZ 129 „Хинденбург“ на 6 мај 1937 г. што важи за една од најдраматичните големи несреќи за почетните години на воздухопловството.

### Синопсис
Хинденбург, најголемото до денес изградено летало, се запали накусо по
гаражирањето во американскиот Лејкхурст и изгоре за 34 секунди. Животот го изгубија 36 луѓе. 

Еден од членовите на посадата бил Роберт Зилхер. Неговиот внук Матијас ги истражува трагите на загинатите со помош на цртежите од татко си. Во Фридрихсхафен Матијас го сретнува поранешниот колега на
Роберт, Карл Земле. Но, старецот не може или не сака туку така што каже што знае. Сепак Матијас продолжува да го реконструира животниот пат на својот дедо и ги забележува станиците кои најпосле го доведуваат до леталото „Хинденбург“ преку Атлантикот. Започнува едно патување низ минатото, на кое Матијас трага по причините за длабогата тага на својот татко...

Категорија:Германски филмови
Мумбај

thumb|220px|Бомбај

**Мумбај** (), порано: **Бомбај**) — главен град на сојузната држава Махараштра во Индија и финансиски центар на Индија. Со население од приближно тринаесет милиони жители, е најнаселен град во Индија и втор најнаселен град во светот. Заедно со предградијата Нави Мумбај и Тхане, има деветнаесет милиони жители, со што го добива епитетот петта најнаселена област во светот. Мумбај лежи на западниот брег на Индија и има природно пристаниште. Пристаништето во Мумбај има капацитет со кој успешно работи и претставува половина од поморскиот транспорт во Индија.

Мумбај е комерцијален и забавен центар на Индија, каде што се остварува 5% од ГДП на Индија и 25% од индустиското производство, 40% поморски транспорт, 70% капитални трансакции. Мумбај е еден од десетте најголеми центри на глобалната економија, дом на важни финансиски институции како што е Резервната Банка на Индија, Индиската Берза и седишта на престижни Индиски коорпорации. Мумбај е и дом на Индискиот Хинди Филм и индустрија, кои се познати како Боливуд. Самиот град и можностите кои ги нуди, се привлечни за мигрантите од цела Индија, што му дава на градот една шарена етничка слика.

## Поврзано
* Кула „Индија“


Категорија:Градови во Махараштра
Категорија:Поранешни колонии на Португалија
Категорија:Населени места основани во 1507 година
Комисија за здравство на Македонија

**Комисијата за здравство на [[Република Македонија]]** е собраноска комисија на Собранието на Република Македонија која има за цел разгледување на предлози за донесување на закони, нацрти на закони, предлози на закони и други општи акти што ги донесува Собранието, за следење на извршувањето на актите на Собранието како и за проучување и претресување на други прашања од неговата надлежност. Комисијата има претседател, десет члена и нивни заменици. Моментален потпретседател (2008) е Оливер Деркоски.

## Надлежности
Комисијата ги разгледува прашањата што се однесуваат за:

* здравствената заштита на населението;
* здравственото осигурување;
* заштитата на населението од заразни болести, од штетно влијание на гасовите, јонизирачките зрачења и бучавата, загаденоста на воздухот, водата, земјиштето и животните производи;
* заштитата од болестите на зависност и од СИДА;
* хигиенскоепидемиолошката состојба;
* производството, прометот и снабдувањето со лекови, помошните лековити средства и медицинските помагала, медицинска опрема, санитетски уреди и материјали, отрови и опојни дроги;
* санитарниот и здравствениот надзор и
* други прашања што се однесуваат на здравството.

## Надворешни врски
Комисијата за здравство на собраниското мрежно место

Категорија:Комисии на Собранието на Македонија
Арапска митологија

**Араспаката митологија** ги опфаќа предисламските верувања кај Арапите. Пред појавувањето и првичната кодификација на Исламот на Арапскиот Полуостров во 622, почетната година на исламскиот календар, физичкиот центар на Исламот, Кабата во Мека не чувала еден единствен симбол на „Бога“. Кабата била дом на голем број на симболи кои претставувале демони, џинови, полубогови и разни други суштества кои претставувале една сосема политеистичка средина во предисламска древна Арабија. Од ова мноштво можеме да изведеме заклучок за извонредно широкиот контекст во чии рамки се развивала митологијата.

Приказните за џинови, гулови, волшебни лампи, летечки килими и желби ги наоѓаме во дела како „Илјада и една ноќ“ и други преданија пренесени низ вековите од колено на колено.

Концептот за урокливо око е спомнат Куранот, во сурата ел-Фелек (каде се вели дека човек треба да се чува „од злото на завидливиот кога завидува“). За сузбивање на уроците од ова око се користи амајлијата наречена „хамса“ (Рака на Фатима), иако ова во Исламот е забрането, како и сите други талисмани и суеверија. Посветените верници пак, за благослов рецитираат разни стихови од сурите ен-Нас и ел-Фелек.

## Поврзано
* Вавилонска митологија 
* Староарапска религија 
* Народна религија 
* Демон 
* Ирам

## Извори
* *Gods, Demons and Symbols of Ancient Mesopotamia* by Jeremy Black and Anthony Green (ISBN 0-292-70794-0)

Категорија:Исламска митологија
Категорија:Арапска митологија
Категорија:Арапска култура
Меканска сура

мини|Куран
**Меканските сури** се хронолошки постари сури од Куранот откриени во Мека. Овие се обично пократки, со релативно кратки ајети, а највеќето од нив стојат на крајот на Куранот. Највеќето сури со мукати (кратенки) се мекански. Другит тип на сури се мединските сури.

Поделбата на сурите на мекански и медински се јавила заради стилистички и тематски потреби. Класификацијата на сурите по овие периоди се темели на фактори како должината на стиховите и пристуството или отсуството на извесни клучни поими или зборови (e.g. *ер-Рахман* како Божје име). 

## Наводи


Категорија:Куран
*Мекански
Мединска сура

мини|Куранска калиграфија
**Мединските сури** на Куранот се оние сури кои биле откриени во Медина, под Мухамедовата хиџра од Мека, кога Муслиманите ја утврдувале нивната држава, наспроти Мека, каде биле угнетувано малцинство. Овие сури главно стојат на почетокот на Куранот, и се одликуваат со повеќе и подолги ајети. Во согласност со новата ситуација на Муслиманите, Овие сури повеќе се занимаваат со подробностите на законодавството, а секоја сура која обработува воена проблематика е мединска, започнувајќи со сурата ел-Бекара (Крава).

Поделбата на сурите на мекански и медински се јавила заради стилистички и тематски потреби. Класификацијата на сурите по овие периоди се темели на фактори како должината на стиховите и пристуството или отсуството на извесни клучни поими или зборови (e.g. *ер-Рахман* како Божје име). 

## Наводи


Категорија:Куран
*Медински
КК Ангели

**КК Ангели** ― кошаркарски клуб од Скопје, Македонија. Клубот се натпреварува во Првата кошаркарска лига. Своите домашни натпревари ги игра во Спортската сала Независна Македонија. Клубот бил формиран во 2006 година.

## Историја
За сезоната 2015/16, клубот Вардар Апаве кој бил учесник во Втората лига, му го отстапил своето место на Ангели. Во сезоната 2018/19, Ангели се натреварувал во Втората лига - Запад, во која завршил на првото место и обезбедил пласман во разигрувањето. Ангели стигнал до полуфиналето и таму бил елиминиран. Но, по покана на Кошаркарската федерација на Македонија, клубот Ангели во август бил поканет како пополнувањето во Првата лига 2019/20. Ангели веднаш ја прифатил поканата во Првата лига. Но во понатамошните претсезонски промени, од страна на македонската федерација, било одлучено Ангели да не добие прволигашка виза. Сезоната 2020/21, со влегувањето во финалето на Втората лига, Ангели обезбедил пласман во Првата лига 2021/22.

## Кошаркарска школа
Школата брои преку 250 члена и активно се натпреварува во системот на натпревари организирани од Кошаркарската федерација на Македонија и тоа во следните наведени лиги:

*јуниори,
*кадети,
*пионери и 
*пионерки

### Младински титули
Податотека:Med 2.png-2008 Пионерки Податотека:Med 3.png-2008 Пионерки Податотека:Med 3.png-2009

## Поврзано
* Втора македонска кошаркарска лига 
* Македонска кошаркарска федерација
* Спорт во Скопје
* Кошарка во Македонија

## Наводи

Категорија:Втора македонска кошаркарска лига
А
А
Категорија:Драчево
Категорија:Појавено во 2006 година во Македонија
Древна Индија

**Древна** или **Стара Индија** може да се однесува на:

* Древната (античката) историја на Индискиот Потконтинент
** Историјата на Јужна Азија и Историјата на Индија
** Индската цивилизација — во долината на реката Инд во Бронзеното време
** Ведскиот период — периодот на Ведскиот Санскрит, кој се протега од Бронзеното време и раното Железното време
** Махаџанападите — во доцното Железно време
** Магадско царство — за време на класичната антика (VI - IV век п.н.е.)
*** Маурјанското царство — најголемото древно индиско царство, современик на Македонското царство и Хеленистичкото доба на западот (IV - II век п.н.е.), златно доба на класичната санскритска книжевност
*** Гуптското царство
** Древните кралства во Индија обработени во санскритската литература
** Средните индиски кралства — во доцната антика и раниот среден век
*** Индо-грчкото кралство и Кушанското царство (II век п.н.е. - III век н.е.),.

## Наводи
Пуковско

**Иго Тричковиќ** е приградска населба на Куманово, која се наоѓа во источниот дел на градот, населена со чисто македонско население. Името го добила по Иго Тричковиќ партизан во Народно Ослободителната Војна, кој живеел во тој дел на град Куманово односно во соседното село Тромеѓа.Непосредно пред Втората светска војна Иго Тричковиќ станува член на Комунистичката партија на Југославија и како таков, со оглед дека работел со жандармите, на Партијата ѝ правел големи услуги, пружајќи ѝ разни исвестувања.
Работел неуморно на село и создавал симпатизери на КПЈ. Формирал и споствена група. Во октомври 1941 година, по одлуката на Месниот комитет на КПЈ во Куманово, останал да работи на терен. Неговата куќа требало да служи како база, што подоцна и станала. До полн израз чичко Иго дошол по исфрлувањњето на Вториот кумановски партизански одред. Во визбата на својата куќа, вешто изградил скривница.
Првите гости партизани во неговата скривница му биле Христијан Тодоровски – Карпош, Тоде Думба, Димче Домузлиски и Ангел Лазаревски – Шајче, по палењето на општинската зграда во селото Орах. Потоа од неговата куќа, заминале во НОВ многу борци или членови на АСНОМ. 

Во народот населбата е позната како Пуковско, оти се верува дека на 11 Октомври 1941 кога тргнала групата партизани од куќата на чичко Иго од село Тромеѓа поминувајќи во ова место првата пушка пукнала баш тука во населбата Иго Тричковиќ и така местото останало меѓу населението познато како Пуковско. 

Познати места во населбата се: ресторанот "Сараевски Валтер" и основното училиште "Христијан Тодоровски Карпош", Иго Тричковиќ има и локални граници и со населбите Перо Чичо(Банево Трло), Ајдучка Чешма а исто така и со селото Тромеѓа во Старо Нагоричане. 

Категорија:Населби и маала во Куманово
Статус јо! (филм)

**„Статус јо!“** е германски филм од 2004 година. Режисер на филмот е Тил Хастрајтер, а улогите се на Диџеј Квест, Сера, Јесим и други. 

### Заплет
Петок навечер во **Берлин**: Јан има тајна афера со сестрата на својот најдобар другар и за се оттргне од ова, гласно изјавува дека во рок од 24 часа ќе ја организира најголемата хип-хоп забава на годината. Сега само му е потребна опрема, бендови што сакаат да настапуваат и можеби малку пари неопходни да плати за сето тоа. 

За тоа време „поетот на подземната железница“ Сера добива цимер, Спреер Тарек сонува за потполна скулптура од графити, а Рапер Сешн, бегајќи со девојката од нејзиниот брат паѓа во рацете на „скинхедс“...

Категорија:Германски филмови
Базен на принцезите (филм)

**„Базенот на принцезите“** — германски документарен филм од 2007 година во режија на Бетина Блимнер.

### Синопсис
15-годишните тинејџерки Клара, Мина и Тануша, кои израснале со своите мајки во населбата Берлин-Кројцберг, се познаваат уште од градинка. Најдобрите другарки одат заедно по забави, им се допаѓаат слични момчиња и целото лето го поминуваат на „Принценбад“, големиот отворен базен среде нивната населба, нивниот „Базен на принцезите“. На прагот од светот на возрасните сите три девојчиња почнуваат да го бараат својот сопствен пат во животот: Клара го прекинува училиштето, Мина сака да биде заедно со своето момче, а Тануша бара од мајка си повеќе слобода.

## Надворешни врски
*
*Prinzessinnenbad

Категорија:Германски филмови
Категорија:Филмови од 2007 година
Каламазу

thumb|220px|Каламазу, Мичиген
thumb|220px|Местоположба на Каламазу во Мичиген

**Каламазу** () е најголемиот град во југозападната страна на американската држава Мичиген. Овој град според статистиките во 2000 година, има 77&nbsp;145.

Во градот е Универзитетот на Западен Мичиген.

## Потекло на поимот
Градот се вика Каламазу според називот на реката Каламазу.

## Збратимени градови
Каламазу има 3 збратимени градови:

*  Кингстон, Јамајка
*  Нумазу, Јапонија
*  Пушкин, Русија

Категорија:Градови во Мичиген
Категорија:Населени места основани во 1831 година
Терорист (филм)

**Терорист** е филм на Бенјамин Хајсенберг во германско-австриска копродукција од 2005 година. Улогите ги играат Бастијан Трост, Мехди Небу, Лорета Пфлаум. 

## Заплет

Јоханес се доселува во Минхен да работи како постдипломец на катедрата за вирусологија на техничкиот универзитет. Во кругот на младиот научник спаѓа и Алжирецот Фарид, кој им се посветува на истите истражувачки работи како и Јоханес. Уште пред да стапи на работното место, на Јоханес му приоѓа една соработничката за заштита на уставот. Од него се бара да доставува информации за Фарид. Јоханес ужаснат го одбива ова барање, но сепак, црвот на сомнежот влегува во него. Се менува начинот на кој го гледа својот колега.
 
Дали неговиот колега е потенцијален терорист?

Младата келнерка Беате, за која се интересира и Јоханес, се вљубува во Фарид. Истовремено се заострува и службената конкуренција меѓу Фарид и Јоханес. Почнуваат да се мешаат приватното и службеното, моралната и политичката одговорност...

Категорија:Германски филмови
Парламент

[мини|десно|300п|[Вестминстерска палата|Вестминстерската палата - седиште на британскиот парламент.]]
300п|мини|десно|

**Парламент** е политичко  тело кое има законодавна и уставотворна власт во современиот политички систем.

Зборот „парламент“ води потекло од латинскиот израз parlare, што значи да се зборува. Според својот назив парламентот претставува место каде што се одвива дискусија, се расправа, се зборува. Парламентот како институција настанува во феудализмот како резултат на барањето на феудалците да го ограничат правото на монархот своеволно да им наметнува даноци. Почнувајќи како тело во кое било претставено благородништвото, со текот на времето парламентот ја добива функцијата која ја има денеска во земјите во светот, функцијата на претставничко тело на граѓаните. Најстариот парламент е Исландскиот Алтинг основан во 930 година.

Кај словенските народи, почетоците на парламентарниот живот имаат корени во минатото, кога на народните собири претставниците од народот (обично „поугледни“ луѓе или управители на области), на повик од владетелот, расправале за најважните државни прашања.

Парламентот историски се развил во Англија, а првобитната намена му била во доменот на одредување на висината на данокот, за подоцна опсегот на одлучувања да се прошири и на судот и, најпосле, на законодавството.

Парламентот може да биде составен од еден Дом (што се нарекува монокамерализам), дводомен (или бикамерализам) или од повеќе домови (ретко), а во денешниот политички живот, во унитарните држави, долниот дом обично е појак, додека во федералните земји тие се еднакви (гориот дом  обично е дом на федералните единици).
[мини|десно|250п||[Палата на Собранието на Република Македонија]]
мини|десно|Пратенички апарат за говорење и гласање во македонскиот парламент
## Имиња на парламентите во светот
Во повеќето држави парламентот едноставно се нарекува парламент, но има земји во кои тој има друго име, како на пример:
* Израел - Кнесет
* САД - Конгрес
* Србија - Скупштина
* Стар Рим - Сенат
* Русија - Дума
* Украина - Верховна Рада
* Хрватска - Сабор

## Наводи

## Поврзано
* Европски парламент
* Собрание на Република Македонија
* Законодавна власт

## Надворешни врски
* Собрание на Република Македонија 
* Официјално мрежно место на Европскиот парламент


Категорија:Вестминстерски модел
Категорија:Управување
Категорија:Законодавни тела
Категорија:Општествени уредувања
Боинг 767

**Боинг 767** (англиски: *Boeing 767*) е патнички широкотрупен млазен авион со среден до голем долет. 767 собира од 181-375 патници и има долет од 9.400 - 12.200км, зависно од верзијата. 

## Наводи

Категорија:Авиони
Категорија:Патнички авиони
Ербас А350

**Ербас А350** (англиски: *Airbus A350*) е патнички широкотрупен авион со голем капацитет, двомоторен, со голем долет, кој треба да конкурира на Боинг 777 и Боинг 787. А350 ќе биде првиот авион од Ербас со труп и крила првенствено направени од јаглеродни влакна. Поради тоа ќе има значително помала потрошувачка на гориво. Би требало да почне со редовни летови во 2013 година.  Ќе може да прими 270-412 патници, и ќе има долет од 15.000 км. 

## Наводи

Категорија:Авиони
Категорија:Патнички авиони
Боинг 757

**Боинг 757** (англиски: *Boeing 757*) е патнички млазен авион со краток до среден долет. Оригинално бил развиен како замена на 727. Во јули 2007 сѐ уште биле во сервис 1.019 летала 757.

757 собира од 200-285 патници и има долет од 6.400-7.600км, зависно од верзијата.

## Особености

Извори: http://www.boeing.com/commercial/757family/pf/pf_200tech.html, http://www.boeing.com/commercial/757family/pf/pf_200f_tech.html,   http://www.boeing.com/commercial/757family/pf/pf_300tech.html, и http://www.boeing.com/commercial/airports/757.htm .

## Наводи

Категорија:Авиони
Категорија:Патнички авиони
Кејси Стонер

thumb|right|Кејси Стонер
**Кејси Стонер** () е австралиски возач. Роден е на  година во Саутпорт, Австралија. Најголеми успех во кариерата му е шампионската титула во кралската класа од 2007 година. Дебитираше во 2006 година. Моментално е втор во оваа сезона. Тој објави дека на крајот на сезоната ќе оди на операција на левиот рачен зглоб за како што рече спас на кариерата.

Категорија:Родени во 1985 година
Категорија:Австралиски мотоциклисти
Категорија:Живи луѓе
Пајо Паторот

[thumb|right|300px|Ѕвездата на Пајо Паторот на [Холивудскиот Булевар на Славните]]

**Пајо Паторот** (англиски *Donald Duck*) — измислен лик од филмови и стрипови, изум на Волт Дизни. За првпат на јавноста ѝ станал познат на 9 јуни 1934. Пајо е бела антропоморфна патка со портокалов клун, нозе и стапала. Најчесто е облечен во морнарска маичка и капа, но без панталони (освен кога оди на пливање). Се вели дека во Финска бил цензуриран бидејќи не носи панталони но тоа е само една урбана легенда.

Според цртаниот филм Donald Gets Drafted (1 мај 1942), неговото целосно име во оригиналот е *Donald Fauntleroy Duck* (се чини дека неговото средно име асоцира на неговата морнарска капа). Првпат се појавил во цртаниот филм кој носи наслов Паметна мала кокошка.

## Пајо Паторот на други јазици
* дански јазик: Anders And
* фламански јазик: Donald Duck
* фински јазик: Aku Ankka
*  француски јазик: Donald Duck
* германски јазик: Donald Duck
* италијански јазик: Paperino
* норвешки јазик: Donald Duck
* полски јазик: Kaczor Donald
* шведски јазик: Kalle Anka
* исландски јазик: Andrés Önd
* турски јазик: Donald Amca
* индонезиски јазик: Donal Bebek
* португалски јазик: Pato Donald
* српски јазик: Паја Патак
* хрватски јазик: Paško Patak
* словачки јазик: Káčer Donald / Strýko Donald

## Пајо Паторот во видеоигри
Пајо Паторот се појавил во разни видео-игри:
* Donald Duck in the Magic Cap
* Donald Duck's Playground
* Donald Duck: Goin' Quackers
* Kingdom Hearts (PlayStation 2)
* Kingdom Hearts II (PlayStation 2)
* Lucky Dime Caper
* Maui Mallard in Cold Shadow
* Quackshot
* World of Illusion Starring Mickey Mouse and Donald Duck

### Познати илустратори
[thumb|upright|Карл Баркс ([1994)]]
* Карл Баркс
* Лучано Ботаро
* Џован Батиста Карпи
* Џорџо Кавацано
* Вилијам Ван Хорн
* Дон Роза
* Марко Рота
* Романо Скарпа
* Тони Стробл
* Ал Талиаферо

## Надворешни врски
* Семејното дрво на Пајо Паторот (**англиски**)
* Toonopedia: Пајо Паторот (**англиски**)
* Кратка антологија на Пајо Паторот  (**англиски**)

Категорија:Цртан филм
Категорија:Стрип
Категорија:Ликови на Волт Дизни
Гондола

мини|250п|десно|Гондола во Венеција
[thumb|right|250px|Гондола на докот Св.Марко на [фотографија од XIX век од Карло Наја]]

**Гондола** (италијански *gondola*) — чамец за пловидба на плитки води и е единствен во Венеција и нејзините бројни канали со што го симболизира угледот на романтичен град. Потеклото на зборот *гондола* никогаш не е точно утврден и покрај многуте интересни теории.

## Изглед
За изградба на гондола се употребуваат осум различни видови дрво (лимон, ариш, бука, бор, вишна, орев, брест и махагон) и истата се состои од 280 делови. Нејзиниот асиметричен облик овозможува лесно управување со само едно весло со кое гондолиерот весла стоејќи на крмата. Левата страна од гондолата е направена подолга од десната за точно 24&nbsp;cm со цел да се створи рамнотежа поради телесната тежина на гондолиерот.

Сите се долги точно 10.87 метри и 1.42 метар широки.

Постојат повеќе видови гондоли:
* Диздотона (итал.*Disdotòna*)
* Каорлина (итал.*Caorlìna*)
* Гондолин (итал.*Gondolìn*)
* Мазкарета (итал.*Mascarèta*)
* Сандоло (итал.*Sàndolo*)

## Историја
Во писмото на војводата Фалиере од 1094 година за првпат се спомнува гондолата која тогаш, како и денес, се употребувала за превоз на патниците низ градот. Во XVIII век низ каналите од градот пловеле можеби околу 14.000 гондоли што значи дека Венеција била еден од најпрометните водени патишта во светот. Денес од нив се останати околу 500 и претставуваат најчесто туристичка атракција.

## Галерија на слики

Слика:Gondola.JPG|Гондола од високо
Слика:Gondole_Venezia.JPG|Укотвени гондоли
Слика:Gondola - 01.jpg|Две гондоли
Слика:Gondoliere.jpg|Гондола
Squèro di san Trovàso.jpg|Гондола во Сан Тровазо
Слика:Canaletto - Bucentaur's return to the pier by the Palazzo Ducale - Google Art Project.jpg|Слика на Каналето на која се претставени гондолите
Слика:Venezia gondole 1.jpg|Венецијански гондоли
Слика:Venice gondola.jpg|Патници во гондола


## Наводи

## Надворешни врски
* Официјално мрежно место на Гондолите
* Мрежно место на венецијанската Регата

Категорија:Превозни средства
Категорија:Дрвени бродови
Категорија:Италијански зборови
Категорија:Сообраќајот во Венеција
4 минути (филм)

**Четири минути** (германски: *Vier Minuten*) - германски филм од 2006 година, во режија на Крис Краус, кој е автор и на сценариото. Главните улоги ги играат: Моника Блајбтрој, Хана Херцшпрунг, Јасмин Табатабај, Свен Пипиг, Штефан Курт, Вадим Гловна и Ричи Милер. Филмот освоил 22 награди и имал уште 11 други номинации.

### Синопсис
Џени фон Лебен (ја игра Херцшпрунг) издржува затворска казна поради убиство. Еден ден, во затворот пристигнува старицата Трауде Кригер (ја игра Блајбтрој) за да им дава часови по клавир на неколку затворенички и на затворскиот чувар Мице (го игра Пипиг). За време на црковната миса, Труде ја забележува Џенни и сфаќа дека таа е талентирана, па ја вклучува во својата програма со намера да ја подготви за натпревар. Притоа, Трауде дознава дека Џени била чудо од дете, дека во тинејџерските години била подложена на насилство и дека е затворена поради убиство и обезглавување на некој човек. Меѓутоа, уште на првиот час, Џени брутално го претепува Мице поради што Трауде мора да го убеди директорот на затворот за дозвола за натамошни часови со Џени. Џени е многу агресивна и лесно избувнува така што Трауде има големи тешкотии во односот со неа. Непосредно пред натпреварот, Џени претепува една затвореничка и тогаш нејзината музичка обука мора да се прекине. Меѓутоа, на денот кога Трауде доаѓа во затворот да си го земе клавирот, со нејзина помош Џени успева да побегне од затворот. Во домот на Трауде, Џени дознава за нејзината лезбејска љубов со една затвореничка за време на Втората светска војна. Во последен миг, Трауде ја убедува Џени да се појави на натпреварот, а кога Џени треба да излезе на бината, полицајците ја опколуваат концертната сала. Трауде го убедува шефот на полицијата да ѝ овозможат на Џени да го заврши настапот. За време на тие четири минути, таа свири комбинација на дело на Шуман и сопствена модерна импровизација, што предизвикува силен аплауз од публиката. Во мигот кога Џени се поклонува, на бината доаѓаат полицајците и ја апсат.

## Наводи

Категорија: Филмови на Крис Краус
Категорија: Филмови со Вадим Гловна
Категорија: Филмови со Штефан Курт
Категорија: Филмови со Ричи Милер
Категорија: Филмови со Свен Пипиг
Категорија: Филмови со Јасмин Табатабај
Категорија: Филмови со Моника Блајбтрој
Категорија: Филмови со Хана Херцшпрунг
Категорија: Германски филмови
Категорија: Филмови на германски јазик
Категорија: Филмови од 2006 година
Категорија: Филмови за затвореници
Категорија: Филмови чие дејствие се одвива во Германија
Квадар

Во геометријата, **квадар** (наречен и **квадратна призма**) е геометриско тело со шест правоаголни страни, т.е. личи на правоаголна кутија. Сите агли се прави, а спротивните страни на квадарот се еднакви. Ова е исто **правоаголна [[призма (геометрија)|призма]]**.

**Квадратниот квадар** (наречен и **квадратна призма**) е посебен вид на квадар кај кој најмалку две страни се квадрати. коцката е посебен случај на квадратна призма, каде сите шест страни се квадрати.

Ако димензиите на квадарот се *a*, *b* и *c*, тогаш неговиот волумен ќе биде *abc*, а неговата плоштина ќе биде 2*ab* + 2*bc* + 2*ac*.

Должината на просторна дијагонала е d = \sqrt{a^2+b^2+c^2} .

Квадарот е испакнат полиедар. Неговите страни заградуваат еден единствен простор. Тој има 6 страни, 8 темиња и 12 рабови.

Ојлеровата формула вели дека бројот на страни (*С*), темиња (*Т*), и рабови (*Р*) на еден полиедар се во сооднос по формулата *С + Т = Р* + 2, што во овој случај е
6 + 8 = 12 + 2.

Квадарните облици често се користат за кутии, креденци, соби, згради итн. Квадарот им припаѓа на телата кои можат да поплочат 3-димензионален простор. Обликот му е прилично сестран, во можност самиот да содржи повеќе помали квадари, на пр. шеќерните коцки во кутија, помали кутии во поголема, креденец во соба, како и собите во куќата.

Квадар чиишто должини на рабовите и дијагоналите изнесуваат цели броеви (недецимални) се нарекува Ојлерова цигла, како на пример со страни од 44, 117 страни од 240.
Совршен квадар е Ојлерова цигла чија просторна дијагонала е со должина од исто така цел број. Моментално е непознато дали совршен квадар навистина постои.

## Формули
мини|300п|Квадар
Во табелата се дадени почесто користените формули за квадар:

## Поврзано
* Хиперправоаголник
* Коцка
* Правоаголник

## Надворешни врски
* 

Категорија:Елементарна геометрија
Категорија:Геометриски фигури
Категорија:Полиедри
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Моцарела

[thumb|right|260px|[Сирење моцарела]]
thumb|260px|десно|Mоцарела
**Моцарела** (италијански *mozzarella*) е вид млечен производ кој има потекло од италијанските региони Кампанија, Апулија, Базиликата и дел од Лацио. Се добива од млеко од биволица или од крава.

## Употреба
Моцарелата е заштитен италијански прозивод кој наоѓа широка употреба во гастрономијата. Најчесто се јаде природна, заедно со шунка и масло или како прилог во салати: типична е салатата капрезе со домати,  оригано, босилек и маслиново масло. Моцарелата многу се употребува и во подготвување на пица, калцоне и  панцерота.

Моцарелата, во сите свои варијанти, препорачливо е да се употребува заклучно пет дена од нејзиното производство.

## Хранливи вредности
100 грама моцарела ги содржи следните хранливи состојки:

## Надворешни врски
* Водич за правење на домашно сирење моцарела  

Категорија:Храна
Категорија:Кулинарство
Категорија:Видови сирења
Категорија:Млечни производи
Категорија:Италијанска кујна
Категорија:Италијански зборови
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Категорија:Кравји сирења
Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј во Струмица

**Завод за заштита на спомениците на култура и музеј** е основан како покраински музеј во 1952 година. Првата изложба била организирана на 1 мај 1955 година и содржала материјали од историја, етнологија и археологија.

Во рамките на своите истражувања заводот вршел археолошки ископувања на црквите во Водоча, Вељуса, „Свети Петнаесет тивериополски маченици”, „Свети 40 севастиски маченици” - Банско, Орта џамија, Цареви кули, Римската терма во Банско, „Мачук“ и „Црвено Поле“, „Страната” кај Ангелци и многу други објекти.

НУ Завод и Музеј има објавено повеќе книги, каталози, брошури и водичи: „Зборник на трудови“ (1989), „Галерија на Икони“ – каталог на изложбата (2000), „Христијанството во културата и уметноста на Струмичката епархија“ (2002), „Духовните традиции на Тивериопол“ (2003), „Струмица културно - историско наследство“ (2005), „Зборник на трудови“. Установата располага и со изложбен простор, спомен - куќата на Благој Јанков – Мучето, Старата турска пошта и Галеријата на икони.

Од  1 јануари 2005 година установата прераснaла во регионален конзерваторски центар надлежен за Струмица, Дојран, Валандово, Богданци, Гевгелија и нивните околини. Објектот каде се наоѓа музејот е вклучен во Списокот на Културно наследство на Македонија.

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Музеи во Струмица
Спомен-дом на култура „Благој Јанков Мучето“

**Спомен куќата** која е посветена на народниот херој Благој Јанков - Мучето се наоѓа во центарот на Струмица во близина на Малиот градски парк. Таа е едноспратна приземна куќа со четири соби од кои две се во битов дел, односно со автентични етнолошки предмети од времето кога во неа живеел Благој Јанков. Другите две соби се преуредени во постојана поставка со фотографии, лични предмети и одликувања, со цел визуелно да се прикаже животот и делото на Благој Јанков - Мучето.

Меморијалниот Музеј бил отворен на 14 јули 1964 година, годишнина од загинувањето на херојот.

## Наводи

Категорија:Музеи во Струмица
Скаморца

[thumb|right|300px|[Сирење Скаморца]]
**Скаморца** (италијански *scamorza*) е вид италијанско сирење кое се добива најчесто од кравјо млеко. Слично е на моцарелата и доста често се користи како нејзина замена.

## Потекло и одлики
Генерално, ова сирење се произведува во Јужна Италија и не случајно неговото потекло е заштитено во регионот Кампанија. Во Бари скаморцата се произведува од овчо млеко. Марио Батали печената скаморца на скара ја наведува како типично јадење во наполетанската кујна.

За созревање на ова сирење потребо е тоа да отстои 15 дена.

Категорија:Видови сирења
Категорија:Млечни производи
Категорија:Италијанска кујна
Категорија:Кулинарство
Категорија:Италијански зборови
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Категорија:Мешани сирења
Категорија:Кравји сирења
Библиотека „Благој Јанков - Мучето“ - Струмица

**Библиотека „Благој Јанков-Мучето“** — библиотека која се наоѓа во Струмица, Македонија.

## Историја

Библиотекарството во Струмица има долга традиција. Првите показатели за постоење на библиотекарски фондови датираат од 1927 година, кога во Струмица било формирано друштво „*Реља Крилатица*” кое развивало културно-просветна дејност. Во првата половина на мај 1941 година на иницијатива на окупаторските власти во Струмица било формирано читалиштето „Гоце Делчев”. Формирањето на ова читалиште се одликува со компромисна борба од членовите на КПЈ и напредните луѓе на Струмица, за да не дозволат организирана антимакедонска и профашистичка дејност.

Наредната година 1946 година била формирана Општинската матична библиотека „Благој Јанков Мучето” како градска народна библиотека. Поради честите менувања на просторијата во која била сместена библиотеката веројатно се губат писмените документи за развој и работата на библиотеката до 1950 година, во тој период библиотеката располагала со библиотечен фонд од 2.500 книги, една просторија од 40 – 60 редовни читатели и годишен буџет од 500 до 700 денари од основачот – Градскиот народен одбор на Струмица. Годината 1951 претставува пресвртница во развојот на библиотеката и библиотекарството во струмчкиот крај со доаѓањето на Слободан Карикиров - прв стручен библиотекар. Во 1952 оваа културна институција била прогласена за буџетска со редовен буџет од 2.600 денари. Во текот на таа година Библиотеката ја организирала и својата прва изложба на книги која била посетена од преку 2000 ученици и граѓани. Во 1956 година значајно е со реализирањето на 3 редовни вработени библиотекари. Во 1961 година прераснува во матична библиотека. Од 1978 година била сместена во сопствен објект со површина од 600 м2.

Во 2006 година била поддржана од проектот на УНДП „*Пријателски библиотеки за сите грагани финансиран од Кралството Норвешка*“ и со 20% учество на Општина Струмица бил реновиран и адаптиран долниот кат од библиотеката.

Зградата на објектот е вклучен во Списокот на Културно наследство на Македонија.

## Наводи

## Надворешни врски
* Официјално мрежно место

Благој Јанков - Мучето
Категорија:Згради и градби во Струмица
Категорија:Образованието во Струмица
Категорија:Културно наследство на Македонија во Општина Струмица
12 октомври (починале)

}}|background-color:}|background-color:transparent}};"
 |valign="top" align="right"|322 п.н.е.&nbsp;
 |Демостен — старогрчки државник и оратор.
 |-
 |valign="top" align="right"|1875&nbsp;
 |Жан Батист Карпо — француски вајар
 |-
 |valign="top" align="right"|1924&nbsp;
 |Анатол Франс — француски писател, добитник на Нобеловата награда.
 |-
 |valign="top" align="right"|1946&nbsp;
 |Хајнрих фон Штакелберг — германски економист.
 |-
 |valign="top" align="right"|1971&nbsp;
 |Џин Винсент — американски рокенрол музичар.
 |-
 |valign="top" align="right"|1996&nbsp;
 |Рене Лакост — француски тенисер.
 |-
 |valign="top" align="right"|1997&nbsp;
 |Џон Денвер — американски кантри-музичар.
 |-
|valign="top" align="right"|1999&nbsp;
 |Вилт Чемберлен — американски кошаркар.
|-
 |valign="top" align="right"|2021&nbsp;
 |Драгутин Чермак — српски и југословенски кошаркар и тренер.
|-
|}

12 октомври
Кими Рејкенен

[thumb|right|Кими Рејкенен на [Канадски Гран При (2008)|Канадскиот Гран При од 2008.]]
**Кими Матијас Рејкенен** — фински F1 возач. Роден е на  во Еспоо, Финска. Ја започна кариерата во картинг сериите. По картингот, тој продолжи во англиските *[[Formula Renault]]* серии, за после неколку одлични тестирања да премине во швајцарскиот *[[Sauber]]*. Од 2002 до 2006 возеше во *[[Meclaren]]* тимот. Во 2007 премина во редовите на најтрофејниот F1 тим, *[[Ferrari]]* и во неговата прва сезона за тој тим ја освои својата прва титула во најпрестижното автомобилистичко натпреварување.Потпиша договор со *Ferrari* до крајот на 2010 со можност за продолжување.По 2010 година замина од формула 1 и  кариерата ја продолжи во рели. Во формула еден се врати во 2012, возејќи за Лотус тимот со договор до крајот на 2013 година.

Во светот е познат под прекарот *Iceman* поради неговата ладнокрвност. Тој е исто така и најпознат Финец. На списокот на најплатени спортисти е на 2 место со 50 милиони долари.

Категорија:Живи луѓе
Категорија:Фински возачи на Формула 1
Категорија:Возачи на Алфа Ромео во Формула 1
Категорија:Возачи на Лотус во Формула 1
Категорија:Возачи на Мекларен во Формула 1
Категорија:Возачи на Ферари во Формула 1
Категорија:Возачи на Заубер во Формула 1
Еден ден во Европа (филм)

**Еден ден во Европа** е германско-шпански филм од 2005 година. Режисер на филмот е Ханес Штер, а главните улоги ги играат: Меган Геј, Људмила Цветкова, Флоријан Лукас и др. Филмот е номиниран за „Златна мечка“ на Берлинскиот филмски фестивал во 2005 година.

### Кратка содржина
На денот на финалето на Лигата на шампиони меѓу „Галатсарај“ и „Депортиво ла Коруња“ во Москва насекаде владее фудбалската треска. Само со разбирањето понекогаш е многу тешко... Една британска деловна жена и една руска пензионерка во Москва, еден турист со ранец од Берлин и еден такси-возач во Истанбул од Шлеска, еден унгарски поклоник и галисиски полицаец во Сантјаго де Компостела, еден француски пар улични уметници во Берлин: сите тие на некој начин се инволвирани во кражби на багаж. Филмот со топлина и љубопитност раскажува за луѓето во Европа, за средбите и недоразбирањата, за патувањето, пристигнувањето и заминувањто - и за можноста за зближување.

Категорија:Германски филмови
Категорија:Шпански филмови
Категорија:Филмови од 2005 година
Деветта (филм)

**Деветта** (германски јазик: Die Neunte) е документарен филм режиран од Пјер-Анри Салфати. Филмот е германско-француска продукција.

Во 1824 г. за првпат е изведена 9-та синфонија од Лудвиг ван Бетовен и таа оттогаш важи за музичко наследство со кое Шилеровата „Ода на радоста“ станува бесмртна. Пјер-Анри Салфати во својот филм го документира настанувањето и прифаќањто на 9-та синфонија и нејзината необична убавина: како музички симбол на човечката заедница, нејзините етички намери, нејзините револуционерни идеали, но за жал и како оружје на нејзините тирани.

Со музиката на Бетовен, авторот ги отсликува трагите што ова дело ги оставило во светската историја и се обидува да одговори на прашањето како е можно луѓето без никаков морал да бидат привлечени од оваа музика на ист начин како и оние што тие ги уништуваат.

Категорија:Германски филмови
Жан Батист Карпо

thumb|250px|Илустрација на Карпо со скулптурата „Флора“ под него и други скулптури над него.

**Жан-Батист Карпо** (француски: *Jean-Baptiste Carpeaux*; 11 мај 1827 – 12 октомври 1875)) — истакнат француски вајар и сликар, застапник на правецот академизам.

Родсен е во Валансјен.  Првите студии му биле под мајсторот Франсоа Руд. Карпо ја освоил наградата на Рим во 1854. и се преселил во Рим во потрага по инспирација кајшто ги проучувал делата на Микеланџело, Донатело и Верокјо. Останал во Рим од 1854 до 1861 и се стекнал со чувство за движење и спонтаност кои ги придружил во делата кон принципите на барокот.

Во 1861 направил биста на принцезата Матилда Бонапарт, и ова подоцна му донело неколку нарачки од Наполеон III. Работел на декорација на павилјонот Флора и на Операта Гарние.

Неговата склуптура „Танц“ сместена на десната страна на фасадата од Операта била критикувана како непристојна.

Карпо барал предмети од животот и на улиците и расчистил со класичната традиција.

Починал во 1875 г. во Париз.

## Познати скулптури

* Уголино и синовите (Ugolin et ses fils) (1861, во збирката на музејот Метрополитен во САД http://www.insecula.com/oeuvre/photo_ME0000009025.html ) со верзии и во други музеи вклучувајќи го и Музејот Орсе 
* Танц (нарачана за Операта Гарние во Париз) 
* Наполитанско рибарче (Jeune pêcheur à la coquille) - (Лувр, Париз http://www.insecula.com/oeuvre/photo_ME0000034255.html )
* Девојче со школка 
* Антоан Вато — споменик во Валансјен

## Галерија


 
Image:Musée d'Orsay Les Quatre Parties du Monde Soutenant la Sphère Céleste.jpg| Четирите страни на светот (Музеј Орсе) 
Image:Jean-Baptiste Carpeaux's marble sculpture 'Ugolino and his Sons', Metropolitan Museum of Art.jpg| Уголино и синовите 
Image:Jean-Baptiste Carpeaux La Danse.jpg|Танц, Опера Гарние 
Image:Carpeaux Les trois Graces.jpg|Три грации
 


## Надворешни врски

* Страница на мрежното место на Лувр со дела од Карпо
* Страница од insecula.com со дела од Карпо 
* Страница со анализа и илустрации на Уголино 

Категорија:Француски вајари
Категорија:Академизам
Категорија:Луѓе од Валансјен
Категорија:Добитници на Римската награда
Категорија:Родени во 1827 година
Категорија:Починати во 1875 година
Рене Лакост

**Жан Рене Лакост**  -  бил познат француски тенисер и стопанственик, наречен „крокодилот“ од навивачите поради своето кавгаџиство на теренот. Денес е најпознат како основач на марката на спортска опрема „Лакост“ со знакчето на алигаторот.

Во периодот од 1920-1930 бил еден од најдобрите светски тенисери и број еден во 1926 и 1927. Во 1933 ја основал фирмата за спортски маички со Андре Гилие. Во 1963 вовел револуција во технологијата на тениските рекети со употребата на челични цевки за рамот, наместо дотогаш стандардните дрвени рамки.

## Гренд слем резултати
Отворено првенство на Франција
* Шампион поединечно: 1925, 1927, 1929
* Финалист поединечно: 1926, 1928
* Шампион во двојки: 1925, 1929
* Финалист во двојки: 1927

Вимблдон
* Шампион поединечно: 1925, 1928
* Финалист поединечно: 1924
* Шампион во двојки: 1925

Отворено првенство на САД
* Шампион поединечно: 1926, 1927
* Финалист во мешани: 1926, 1927

## Надворешни врски
* Официјална страница на компанијата Лакост 

Категорија:Француски тенисери
Категорија:Модни творци
Категорија:Офицери на Легијата на честа
Док (филм)

**Док** (француски: La jetée, англиски: The Jetty и The Pier) е дваесет и осум минутен црно-бел научнофанстастичен филм до 1962 година. Режиран е од французинот Крис Маркер. Филмот речиси целосно е составен од неподвижно фотографии. Тој ја раскажува приказната за експеримент со патување во времето во  свет кој преживеал јадрена војна.

### Заплет
Во филмот, преживеаните париски жители од Третата светска војна живеат во подземните галерии на Palais de Chaillot.

Тие прават истражувања за патување во времето, со надеж дека ќе испратата некого назад пред уништувачката војна, за да донесе храна, лекови или енергија за сегашноста. Патникот е машки затвореник. Неговото нејасно но опсесивно сеќавање од детството за жена во насилен инцидент на платформата на аеродромот Орли се користи како клуч за неговото патување назад во времето.

Постојано го враќаат назад во времето и тој постојано разговара со жената на терминалот. По неговото патување назад, експериментот продолжува со патување во иднината. Во кратката средба со напредните луѓе од иднината, тие му даваат моќна алатка доволна да му се даде живот на неговото уништено општество.

Кога ќе се врати, другите затвореници го туркаат во смрт. Пред да биде погубен, со него контактираат луѓето од иднината, кои му нудат да го земат во нивното време за да го спасат. Но, тој од нив бара да го вратат во неговото детство. Го враќаат и тој сфаќа дека насилниот инцидент на кој се сеќава како дете е всушност неговата смрт како возрасен човек.

Категорија:Француски филмови
Категорија:Филмови од 1962 година
Ерес

**Ерес** или **кривоверство** — отстапување или промена на некој систем на верувања, особено на религија, која промена се противи на претходно воспоставените канони на тој систем на верувања. Оној кој се приклонува кон кривоверството се нарекува „кривоверец“ или „еретик“.

## Кривоверството како тема во уметноста и во популарната култура
* „Еретикот од Соана“ — новела на германскиот писател Герхарт Хауптман.
* „Ерес“ (англиски: *Heresy*) - песна на американската група Најн инч неилс (*Nine Inch Nails*) од 1994 година.

## Поврзано
* Богохулство

## Наводи


Категорија:Верско право
Категорија:Верски поими
Меридијан

[thumb|right|[Нултиот меридијан во Гринич, Англија.]]

**Меридијан** или **пладневник** — линија на географска должина е замислен лак околу површината на Земјата од Северниот до Јужниот Пол. Сите места кои се наоѓаат на даден меридијан се вели дека се на иста географска должина. Името „меридијан“ доаѓа од латинскиот збор за пладне: на некој меридијан (географска должина) на Земјата е пладне кога Сонцето се наоѓа точно над таа линија.

За почетен се смета нултиот меридијан, кој се наоѓа во Гринич, Англија.


Категорија:Премер
Босилек

**Босилек** или **босилок**, поточно сладок босилек () — растение од семејството на усноцветните (*Lamiaceae*). Босилекот е мека нискорастечка билка која се одгледува во топли клими. Потекнува од Иран, Индија и други тропски региони на Азија, и се култивира барем 5.000 години. Постојат многу видови босилек: оној што се употребува во италијанската кујна се нарекува „сладок босилек“, за разлика од „тајландскиот“ или „светиот“ кои се употребуваат во Азија.

Најчесто се користи во националните кујни на Италија, Тајланд, Виетнам и Лаос.

Зборот „босилек“ веројатно доаѓа од грчкиот збор за крал (** - „василеос“) бидејќи според легендите босилек никнал на местото кај што светите Константин и Елена го откриле светиот крст. 
Се верува и дека можеби босилекот се употребувал во некое обредно кралско капење или лековита смеса.

мини|десно|Забрзана снимка на растот на босилекот

## Здравствени дејства

Во последно време има многу истражувања за дејството на есенцијалните масла во босилекот. Научните студии утврдиле дека состојките на маслото од босилек имаат силно антиоксидансно својство, според тоа делува против стареење, против рак,  вируси и микроби.

Покрај тоа, босилекот го намалува таложењето на плочкасти клетки кај глувците, што значи дека можеби делува и против артериосклерозата. Во Индија, босилекот традиционално се користи како дополнителен лек против стрес, астма и дијабетес.

Од друга страна, познато е дека босилекот содржи естрагол кој е познат канцероген кај глувците, но дејството кај човекот сѐ уште не е познато.

## Босилокот во народното творештво, уметноста и популарната култура
Босилокот е присутен како тема во народното творештво, во литературата и во популарната култура:
* „Садила Јана ран босилок“ - македонска народна песна.
* „Садила Мила босилек“ - македонска народна песна.
* „Пуштат билка по бел босилек“ - македонска народна песна.
* „Босилокот на Изабета“ - расказ во „Декамерон“ на Џовани Бокачо.

## Поврзано
* Босилек (род) (*Ocimum*)

## Наводи

## Надворешни врски

* Како да се одгледува босилек  — информации околу садењето и огледувањето на босилек 
* Gernot Katzer's Spice Pages — кулинарската употреба на босилекот во европските и азиските кујни 
* Болести на босилекот и борба против нив 

Категорија:Усноцветни
Категорија:Билки
Категорија:Зачини
Категорија:Лековити растенија
Категорија:Ботанички таксони опишани од Карл Линеј
Километри на час

**Километар на час** — мерна единица за брзина. Симболот на единицата е **км/ч** (меѓународно: **km/h**).

Знакот км/ч е најшироко употребуван на сообраќајни знаци и автомобилски брзиномери. Затоа тој е неспоредливо поприсутен отколку правилната единица на системот SI, м/с (m/s). Заедно со kWh (киловат-час), км/ч е најчесто употребуваната мерна единица заснована на часот, кој е само „ единица вон SI прифатена за употреба со единици од SI“ од МБТМ.

## Претворање
* 3,6&nbsp;км/ч ≡ 1&nbsp;м/с, SI-единица за брзина, метри во секунда
* 1&nbsp;км/ч ≈ 0,277 78&nbsp;м/с
* 1&nbsp;км/ч ≈ 0,621 37&nbsp;ми/ч ≈ 0,911 34&nbsp;стапки во секунда
* 1&nbsp;јазли ≡ 1.852&nbsp;км/ч (точно)
* 1&nbsp;милја = 1,609344&nbsp;км (~1.61&nbsp;км)
* 1&nbsp;милја на час = ~1,61&nbsp;километри на час
* 1&nbsp;километар на час = ~0,62&nbsp;милји на час

## Поврзано
* Величински редови (брзина)
* Милји на час

## Наводи

## Надворешни врски
* Претворач на единици за брзина : км/ч, ми/ч, јазли итн. 
* Претворање на метрички и британски единици  
* Претворач-пресметувач на единици за брзина 

Категорија:Единици за брзина
Категорија:Единици вон SI