Гравитациска константа

[мини|десно|300п|Гравитациската константа ''G'' е клучна величина во [Њутнов закон за гравитација|Њутновиот закон за гравитација.]]

**Гравитациската константа** (*G*) е емпириска физичка константа која го определува гравитациското привлекување помеѓу телата што имаат маса. Константата фигурира во Њутновиот закон за општата гравитација и Ајнштајновата општа теорија за релативноста. Затоа е позната како **универзална гравитациска константа** или **Њутнова константа**. Ова не е исто што и *g*, што ја претставува локалната Земјина тежа (истоветна со забрзувањето при слободен пад).

Согласно Њутновиот закон за гравитација, силата на привлекување (*F*) помеѓу две тела е правопропорционална на производот од нивните маси (*m*1 и *m*2), и обратнопропорционална на растојанието помеѓу нив (*r*) дигнато на квадрат:
:F = G \frac{m_1 m_2}{r^2}\ 

Константата на пропорционалност, *G*, е гравитациската константа.

Од сите физички константи, гравитациската константа е најтешко да се измери прецизно. Во SI единици, (со стандардната неодреденост во загради) изнесува:
: G = 6,67384(80) \times 10^{-11} \ \mbox{m}^3 \ \mbox{kg}^{-1} \ \mbox{s}^{-2} = 6,67384(80) \times 10^{-11} \ {\rm N}\, {\rm (m/kg)^2}
со релативна стандардна неодреденост од , или 1 дел од 8300.

## Димензии, единици и величини
Зададените димензии на гравитациската константа во горенаведената равенка (должината на куб, поделена со масата и времето на квадрат) наоѓаат широка примена во равенките за гравитација. Меѓутоа овие димензии имаат фундаментално значење кога се изразени во Планкови единици: изразена во SI единици, гравитациската константа е димензионално и бројчено еднаква на кубот на Планковата должина поделена со Планковата маса и Планковото време на квадрат.

Кај природните единици, чиј најдобар пример се Планковите единици, *G* и другите физички константи како *c* (брзината на светлината) може да се сметаат за еднакви&nbsp;на&nbsp;1.

Во многу учебници, димензите на G се изведени од сила за полесно сфаќање:
: G \approx 6,674 \times 10^{-11} {\rm \ N}\, {\rm (m/kg)^2}.

Во СГС, G може да се претстави како:
: G\approx 6,674 \times 10^{-8} {\rm \ cm}^3 {\rm g}^{-1} {\rm s}^{-2}.

G може да се претстави и како:
: G\approx 0,8650 {\rm \ cm}^3 {\rm g}^{-1} {\rm hr}^{-2}.
Доколку периодот *P* на објект во кружна орбита околу сферен објект се поведува по
: GM=3\pi V/P^2
каде V е волуменот во полупречникот на орбитата, па затоа оттука гледаме дека
: P^2=\frac{3\pi}{G}\frac{V}{M}\approx 10,896 {\rm\ hr}^2 {\rm g\ }{\rm cm}^{-3}\frac{V}{M}.
Овој начин на изразување на G го покажува односот помеѓу просечната густина на една планета и орбиталниот период на сателит што кружи над површината.

Во некои полиња на астрофизиката, каде растојанијата се изразуваат во парсеци, *G* се изразува со брзина во километри во секунда (km/s), а масата во сончеви единици :
: G \approx 4,302 \times 10^{-3} {\rm \ pc}\, M_\odot^{-1} \, {\rm (km/s)}^2. \, 

## Поврзано

*Диракова хипотеза за големите броеви
*Космолошка константа

## Белешки

## Наводи

* E. Myles Standish. "Report of the IAU WGAS Sub-group on Numerical Standards". In *Highlights of Astronomy*, I. Appenzeller, ed. Dordrecht: Kluwer Academic Publishers, 1995. *(Complete report available online: [http://ssd.jpl.nasa.gov/iau-comm4/iausgnsrpt.ps PostScript] ; [http://iau-comm4.jpl.nasa.gov/iausgnsrpt.pdf PDF] . Tables from the report also available: [http://ssd.jpl.nasa.gov/?constants  Astrodynamic Constants and Parameters])*
* 

## Надворешни врски
* Њутновата константа за гравитација ''G'' - NIST 
* Проблематичноста на мерењето на Њутновата константа  

Категорија:Небесна механика
Категорија:Гравитација
Категорија:Физички константи
Категорија:Основни константи