open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Георгиј Плеханов

thumb|right|Георгиј Плеханов
**Георгиј Валентинович Плеханов** ( - ) е руски марксистички филозоф, политичар, историчар, критичар, естетичар и социолог. Тој се смета за една од клучните фигури во развојот на марксистичката мисла во Русија.

Плеханов потекнува од благородничко семејство. Се вклучил во револуционерните активности во студентските години, а подоцна се приклучил на народничкото движење. Сепак, тој постепено се префрлил кон марксизмот и станал еден од неговите најрани и највлијателни поборници во Русија. Плеханов често се нарекува „татко на рускиот марксизам“.

Во 1883 година ја основал првата руска марксистичка група „Ослободување на трудот“ и почнал да ги преведува делата на Карл Маркс и Фридрих Енгелс на руски. Списите на Плеханов одиграа клучна улога во популаризацијата на марксистичките идеи меѓу руската интелигенција.

Во текот на својот живот, Плеханов придонесувал за разни марксистички публикации, се занимавал со полемики со други политички фигури и учествувал во револуционерни активности. Неговите интелектуални придонеси за марксистичката теорија вклучуваат дискусии за улогата на пролетаријатот, историскиот материјализам и развојот на капитализмот во Русија.

Плеханов се соочил со предизвици во Руската социјалдемократска работничка партија, каде што преовладуваа фракционерството и несогласувањата. Тој на крајот се нашол во меншевичката фракција, која се залагала за поумерен и постепен пристап кон револуцијата во споредба со болшевиците предводени од Владимир Ленин.

По Руската револуција од 1917 година, здравјето на Плеханов се влошило и тој починал на 30 мај 1918 година во Теријоки, Финска.

## Творештво
Најпознати негови дела се: „За улогата на личноста во историјата“, „Нашите размислувања“, „Писма без адреса“ и „Уметноста и општествениот живот“.

## Надворешни врски

* „Кон прашањето за улогата на личноста во историјата“

Категорија:Естетичари
Категорија:Марксистички теоретичари
Категорија:Меншевици
Категорија:Руски филозофи
Категорија:Руски политичари
Категорија:Руски историчари
Категорија:Руски критичари
Категорија:Руски марксисти
Категорија:Руски социолози
Категорија:Починати од туберкулоза
Тинторето

**Тинторето** (италиански: *Jacopo Robusti Tintoretto*; роден како **Јакопо Робусти**;  крај на септември или на почеток од октомври 1518 година, ), италијански сликар, еден од најистакнатите претставници од венецијанската школа и последниот голем уметник од италијанската ренесанса. Неговите современици се восхитувале и ја критикувале брзината со која сликал и на дотогаш невидената умешност во користење на сликарската четка. За неговата енергичност во сликарството го добил прекарот **Il Furioso** („Бесниот“). Изврши големо влијание врз подоцнежните поколенија, особено врз импресионистите.,

## Живот и дело

### Детство
Тинторето е роден во Венеција во 1518 година. Неговиот татко, Батиста, бил бојаџија на текстил (итал: *tintore)*; и оттаму неговиот син го добил прекарот Тинторето, „малиот бојаџија“ или „детето на бојаџијата“. Познато е дека Тинторето имал барем еден брат, по име Доменико, иако неверодостоен извор од 17 век наведува дека имал 22 браќа и сестри. Се смета дека неговото семејството потекнува од Бреша, во Ломбардија, тогаш дел од Република Венеција. Други студии за потеклото на семејството водат до тосканскиот град Лука.

За детството на Тинторето се знае многу малку. Според неговите биографи Карло Ридолфи (1642) и Марко Бошини (1660), Тинторето формално се подучувал само во студиото на Тицијан, кој налутено го отпуштил по само неколку дена - поради љубомора затоа што бил многу перспективен ученик (според Ридолфи) или поради лична нетрпеливост (според Бошини). Оттогаш, меѓу нив имало несрдечен однос, и покрај континуираното восхитување на Тинторето кон Тицијан. Тицијан, од своја страна, отворено го омаловажувал Тинторето и неговите приврзаници.

Неговите биографи пишуваат дека живеел многу скромно. Неговиот секојдневен живот воопшто не наликувал на бучниот и раскошен живот на неговиот постар современик Тицијан или на неговиот пријател Веронезе. Заедно со своето семејство, зел скромен стан во Венеција, кој самиот го насликал.

### Први дела
[лево|мини|''[Опсада на Азола (Тинторето)|Опсада на Азола* (1544–45), Национален музеј, [[Познањ]]]]
[[Податотека:Tintoretto_-_Self-Portrait_as_a_Young_Man.jpg|мини|*Автопортрет како млад човек*, ]]
Тинторето често бил во друштво на младиот сликар [[Андреа Скијавоне]], кој бил четири години помлад од него. Тинторето бесплатно му помагал со [[фрескосликарство]], а најчесто работел без да добие надомест. Првите две мурални слики на Тинторето - направени, како и другите, речиси без надомест - се смета дека се *Валтазаровата гозба* и *Борба на коњици''. И двете слики исчезнале, како и сите негови фрески. Првото негово дело кое привлекло поголемо внимание бил групен портрет на кој Тинторето е насликан со неговиот брат кој свири на гитара; и ова дело е изгубено. Потоа нацртал слика со историска тематика, која Тицијан искрено ја пофалил.

## Наводи

Категорија:Италијански сликари
Категорија:Родени во 1518 година
Категорија:Починати во 1594 година
Категорија:Римокатолички сликари
Категорија:Римокатолички христијани од Италија
Категорија:Сликари од Венеција
Џузепе Гарибалди

thumb|right|Џузепе Гарибалди
**Џузепе Гарибалди** (,  - , ) —Италијански револуционер и демократ, водач за обединување на Италија со револуција. Се истакна како смел воен раководител на народните маси. Тој бил сопруг на Анита Гарибалди. Нивното партнерство било олицетворение на духот на романтизмот и револуционерното движење на 19-иот век.

Категорија:Италијански револуционери
Категорија:Италијански политичари
Категорија:Италијански демократи
Категорија:Родени во 1807 година
Категорија:Починати во 1882 година
Категорија:Личности од Француско-пруската војна
Назим Хикмет

**Назим Хикмет** ( - ), пролетерски писател и револуционер, еден од најголемите турски поети на 20 век. Тој ги напуштил традиционалните облици и прв го вовел слободниот стих. Поради револуционерните идеи, тој бил осуден на 28 години затвор, од кои одлежал 17 години. Ги напишал делата „*Џоконда и Сијан*“, „*Следните тројца*“ и „*Зошто Бенерџи сакала да се убие*“.

## Значење и влијание
Песна „*Ќе чекам*“ од македонскиот поет Анте Поповски, му била посветена на Хикмет.

## Наводи

## Надворешни врски
* Четири песни од Назим Хикмет

Категорија:Турски писатели
Категорија:Турски поети
Категорија:Турски револуционери
Категорија:Луѓе од Солун
Категорија:Погребани на Новодевичките гробишта
Категорија:Починати во Москва
Џон Ф. Кенеди

**Џон Фицџералд Кенеди** (; ( — 
) — триесет и петти Претседател на САД. Неговиот мандат траел од 1961, до неговото убиство во 1963 г.

По Втората светска војна служел во морнарицата на Тихиот Океан, а по војната бил новинар. Во 1947 година бил избран во Конгресот, а во 1952 година станал сенатор. За претседател на САД бил избран во 1960 година, а инаугуриран на 20 јануари 1961 година. Бил најмлад претседател во историјата на САД (по Теодор Рузвелт, кој 1901 по убиството над Вилијам МекКинли како потпретседател автоматски станал претседател).

На 22 ноември 1963 година во Далас, во државата Тексас, врз него бил извршен атентат.

## Џон Кенеди како тема во уметноста и во популарната култура
* „Денот кога умре Џон Кенеди“ (*The Day John Kennedy Died*) — песна на американскиот рок-музичар Лу Рид (*Lou reed*) од 1982 година.
* „JFK“ — песна на македонската група „ПМГ Колектив“ од 2010 година.

## Занимливости
Во чест на овој американски претседател е именувана улицата „Џон Кенеди“ во општината Чаир во Скопје.

## Наводи

Категорија:Претседатели на САД
Категорија:Американски политичари
Категорија:Носители на Претседателскиот медал на слободата
Перл Бак

**Перл Бак** ( - Данби, ) - американска писателка. Светската слава ја стекнала со своите романи за животот на кинескиот народ. Најпознати нејзини дела се: „Добрата земја“, „Мајка“, „Исток - запад“, „Змејовото семе“, „Синови“,.

Добитник е на:
* 1931 - Пулицеровата награда 
* 1938 - Нобелова награда за литература.

## Наводи

## Надворешни врски

*The Pearl S. Buck Birthplace in Pocahontas County West Virginia 
*Pearl S. Buck International
*The Zhenjiang Pearl S. Buck Research Association, China (in Chinese)
* Official Nobel Prize Website: Brief Biography
*University of Pennsylvania website dedicated to Pearl S. Buck
*Brief biography at Kirjasto (Pegasos)
*
*National Trust for Historic Preservation on the Pearl S. Buck House Restoration 
*Pearl Buck  interviewed by Mike Wallace on *The Mike Wallace Interview* February 8, 1958

Категорија:Амеркански писатели
Категорија:Добитници на Нобеловата награда за литература
Категорија:Американски нобеловци
Категорија:Апсолвенти на универзитетот „Корнел“
Крвава бајка

алт=Стихови од песната Крвава бајка од Десанка Максимовиќ на спомен -плочата во Меморијалниот парк Октомври Крагуевац|мини|Стихови од песната Крвава бајка од Десанка Максимовиќ на спомен -плочата во Меморијалниот парк Октомври Крагуевац

**Крвава бајка** е една од најпознатите поеми на српската поетеса Десанка Максимовиќ. Поемата е посветена на учениците на крагуевачката гимназија кои биле дел од 7.000 стрелани цивили од страна на германските окупациони власти на 21 октомври 1941, на почетокот на Втората светска војна.

## Поемата

Било је то у некој земљи сељака
на брдовитом Балкану,
умрла је мученичком смрћу
чета ђака
у једном дану.

:Исте су године
:сви били рођени,
:исто су им текли школски дани,
:на исте свечаности
:заједно су вођени,
:од истих болести сви пелцовани,
:и сви умрли у истом дану.

Било је то у некој земљи сељака
на брдовитом Балкану,
умрла је мученичком смрћу
чета ђака
у једном дану.

:А педесет и пет минути
:пре смртног трена
:седела је у ђачкој клупи
:чета малена
:и исте задатке тешке
:решавала: колико може
:путник ако иде пешке...
:и тако редом.

:Мисли су им биле пуне
:истих бројки,
:и по свескама у школској торби
:бесмислених лежало безброј
:петица и двојки.

:Прегршт истих снова
:и истих тајни
:родољубивих и љубавних
:стискали су у дну џепова.
:И чинило се сваком
:да ће дуго
:да ће врло дуго,
:трчати испод свода плава
:док све задатке на свету
:не посвршава.

Било је то у некој земљи сељака
на брдовитом Балкану,
умрла је јуначком смрћу
чета ђака
у истом дану.

:Дечака редови цели
:узели се за руке
:и са школског задњег часа
:на стрељање пошли мирно
:као да смрт није ништа.
:Другова редови цели
:истог часа се узнели
:до вечног боравишта.

Категорија:Српска поезија
Категорија:Дела на Десанка Максимовиќ
Тамо далеко

**Тамо далеко** (мак. *Таму далеку*) е српска традиционална песна од периодот на Првата светска војна. Настаната помеѓу српските војници на Крф, оваа песна е полна со љубов и носталгија кон нивната родна земја.

Оваа песна била предложена за химна на Србија, но не и избрана.

## Стихови

## Поврзано
* Марш на Дрину - српски марш од истиот период

## Надворешни врски
* '''Тамо далеко''' во изведба на ''Наракорд''
* '''Тамо далеко''', непознат изведувач

Категорија:Српска музика
Категорија:Српски песни
Мануел де Фаља

thumb|right|Мануел де Фаља
**Мануел де Фаља** (, полно име: *Manuel María de los Dolores Falla y Matheu*; Кадис,  - Алта Грасија, Аргентина, ), шпански композитор, еден од најзначајните личности на поновата шпанска музика. Неговите дела претставуваат синтеза на андалусискиот музички фолклор на францускиот импресионизам. Автор е на операта „Краток живот“ и на балетите „Трогирска шапка“ и „Љубовната волшебничка“. Пишуваше и клавирски композиции и соло песни.

Категорија:Шпански композитори
Категорија:Луѓе од Кадис
Категорија:Членови на Кралската академија на науките и уметностите на Белгија
Хектор Берлиоз

thumb|250px|Ектор Берлиоз

**Хектор Берлиоз** (Ла-Кот Сент Андре,  - Париз, ) бил француски композитор, и музички писател, творец на француската програмска музика, се смета за водач и основач на музичкиот романтизам во кој извршил големо влијание врз европската музика.

Негови најпознати дела се : 
Оперите: „Тројанци во Картагина“, „Бенвенуто Челини“, „Проклетството на Фауст“ и „Драмска легенда“.
Симфониите: „Фантастична симфонија“ „Харолд во Италија“, и „Ромео и Јулија“.

Постариот син на провинциски лекар, Берлиоз се очекуваше да го следи татко му во медицината, а тој посетуваше париски медицински колеџ пред да му пркоси на своето семејство преземајќи ја музиката како професија. Неговата независност на умот и одбивањето да ги следи традиционалните правила и формули го ставаат во судир со конзервативниот музички естаблишмент во Париз. Тој накратко го модерираше својот стил доволно за да ја освои главната музичка награда на Франција - Prix de Rome - во 1830 година, но малку научил од академиците на Парискиот конзерваториум. Мислењето многу години беше поделено меѓу оние кои го сметаа за оригинален гениј и оние кои сметаа дека неговата музика нема форма и кохерентност.

На дваесет и четири години Берлиоз се заљубил во ирската шекспирова глумица Хариет Смитсон, и тој опсесивно ја гонел додека таа конечно не го прифатила седум години подоцна. Нивниот брак на почетокот беше среќен, но на крајот беше основан. Хариет го инспирираше неговиот прв голем успех, фантастиката Симфонија, во која идеализиран опис на неа се случува насекаде.

Б
Категорија:Членови на Академијата на убавите уметности
Категорија:Починати во Париз
Категорија:Француски мемоаристи
Валентина Терешкова

**Валентина Владимировна Терешкова** () — советска космонаутка, првата жена што летнала во вселената со вселенскиот брод „Восток 6“ на 16 јуни 1963 година и до 19 јуни 1963 година ја обиколи Земјата 48 пати, поминувајќи 1.960.000 километри.

## Социјална активност
Во 2011 година, таа била избрана во Државната дума на Русија од партијата Единствена Русија на регионалната листа на Јарослав. Терешкова, заедно со Елена Мизулина, Ирина Јароваја и Андреј Скоч , е член на меѓуфракциска заменичка група за заштита на христијанските вредности; во ова својство, таа го поддржа воведувањето амандмани на рускиот Устав, според кои, „Православието е основа на националниот и културниот идентитет на Русија“. Заменик-претседател на Комитетот на Државната дума за федерална структура и локална самоуправа од 21 декември 2011 година.

Категорија:Советски космонаути
Категорија:Жени-космонаути
Категорија:Родени во 1937 година
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Добитници на Државната награда на Руската Федерација
Категорија:Носители на Орденот на Црвеното знаме на трудот
Категорија:Херои на Советскиот Сојуз
Категорија:Почесни членови на Руската академија на уметностите
Категорија:Носители на Орденот за заслуги пред татковината од I степен
Категорија:Носители на Орденот за заслуги пред татковината од II степен
Категорија:Носители на Орденот за заслуги пред татковината од III степен
Категорија:Носители на Орденот на Ленин
Категорија:Носители на Орденот на пријателството меѓу народите
Категорија:Космонаутиката во 1963 година
Жан Дарлан

мини|Дарлан околу 1940 година
**Жан Дарлан** ( ???? - Алжир, ), генерал, француски администратор за Северна Африка. За време на истоварувањето на англоамериканските сили, спротивно на наредбите на водачите на квислишкиот режим на Петен, тој им нареди на француските трупи да го прекинат огнот, благодарение на што сојузничките единици го продолжија истоварувањето и натамошното напредување. И покрај тоа, во редовите на „слободните Французи“ важеше за предавник, па еден приврзаник на Де Гол изврши атентат врз него.

Категорија:Француски генерали
Категорија:Родени во 1881 година
Струмин гроб

**Струмин гроб** — средновековен  или антички гроб, кој се наоѓа на околу 3 километри западно од градот Струмица, во близина на селото Баница. Гробот има мавзолеен изглед и се состои од деветслоен делкан бигор.

## Легенда

Гробот е висок 230&nbsp;см, широк 240&nbsp;см и долг 400&nbsp;см. За настанувањето на гробот постојат три легенди:

* според првата, во гробницата е сместена Струма, сестрата на Крале Марко;
* според втората, гробницата припаѓала на принцот Персеј, роднина на Александар Македонски;
* според третата, ова е гробница на Струма, ќерка на некој заповедник на Словените на Струмичката област. Гробот што се наоѓа во непосредна близина на селото Баница и денеска сведочи за легендата за убавата Струма која го предала својот татко заради љубовта кон еден од војсководците кои сакале да го потчинат нејзиниот народ. Оваа легенда вели дека градот бил опсаден од силна византиска војска, но не успевале никогаш до тогаш да го освојат. Тогаш се случило предавство на Струма, која била вљубена во византиски војсководец и му ја открила тајната за неосвоивoто, Струмичко кале. Византијците ја освоиле тврдината, а таткото ја проколнал ќерка си: *кога ќе умре, земјата девет пати да ја исфрла од гробот.*

Деветте слоеви делкан бигор, легендата ги поврзува со деветте исфрлувања и погребувања на Струма. Но, дали една од овие легенди е точна или гробот си има своја посебна историја, не се знае.

Изградбата на овој гроб можно е да припаѓал и на турски поглавар од средновековниот период. Тоа го поткрепиле и археолошките истражувања извршени во 1983 година кога овде биле пронајдени остатоци од гробови од исламскиот период. Иако сè уште не е докажано, можно е гробот да е на некојси верски водач или поглавар на исламската заедница.

## Поврзано
*Црква Свети Ѓорги — средновековна црква и некропола
*Баница — некропола од доцноантичко време
*Мерата — термален објект од доцноантичкото време
*Список на археолошки наоѓалишта во Струмичко

## Наслов


Податотека:The Grave of Struma (2).JPG|
Податотека:The Grave of Struma (3).JPG|
Податотека:The Grave of Struma (4).JPG|

## Наводи

Категорија:Археолошки наоѓалишта во Македонија
Категорија:Знаменитости во Струмица
Категорија:Историски споменици на Струмица
Категорија:Баница
Виторио де Сика

**Виторио де Сика** (Vittorio De Sica, Рим,  - 
), познат италијански филмски режисер и артист, еден од основачите на неореалистичкиот правец. Создаде низа успешни уметнички и режисерски творби во многу филмови, од кои најпознати се: „Чистач на чевли“, „Крадци на велосипеди“, „Станицата Термини“, „Чудо во Милано“ и „Чочара“.,

## Филмографија
* „Чистачи на чевли“
* „Крадци на велосипеди“ (1948)
* „Станицата Термини“
* „Чудо во Милано“ (1951)
* „Умберто Д.“ (1952)
* „Чочара“ (1960)
* „Бум“ (1963)

## Наводи

Категорија:Италијански режисери
Категорија:Италијански глумци
Категорија:Родени во 1901 година
Том Каулиц

## Бил и Том Каулиц

Бил Каулиц и неговиот идентичен брат близнак Том Каулиц, се родени на 1 септември 1989 година, во , Германска Демократска Република. Том е постариот за 10 минути. И покрај тоа што се идентични близнаци, нивниот надворешен изглед е различен, бидејќи тие имаат различен стил на облекување. Бидејќи се еднојајчни близнаци, Бил и Том често биле мешани во детството. Додека биле во детска градинка носеле маици со нивните имиња испишани на нив, кои многу често ги разменувале и ги збунувале другите. Во денешно време близнаците повеќе не можат да бидат обркани, поради доста различниот стил.

Тие се популарни Германски рок ѕвезди, најдобро познати по тоа што се во бендот Токио Хотел во кој Бил пее главен вокал, а Том свири гитара (Gibson Les Paul)

Нивните родители, Симон и Јорг Каулиц, се развеле кога децата имале 7 години и Симон се омажила за Гордон Трумер, тоа е и причината поради која на близнаците им е давано презимето Каулиц-Трумпер. Со Гордон, кој е исто така гитарист во група, близнаците имале силно музичко влијание уште од рана возраст.

## Том Каулиц
right|thumb|Bill Tom Kaulitz

Том Каулиц е роден син на Симон и Јорг Каулиц. Неговиот втор татко (пастрок Гордон Трумпер) имал големо влијание врз него и го запалил по свирењето на гитара, бидејќи и тој самиот бил гитарист во група. Роден е во Лајпциг (град/област-Лојтче)на 01.09.1989(Петок). По-голем е од брат си Бил со 10 минути. Висок е 1,80 има кафени очи и темно руса коса сплетена на суканици. Тежи 50 килограма. Том се плаши од можноста да се скара со брат си Бил, но и покрај тоа го заплашува со тајни слики, кои ги чуваат во тајна, дрвена кутија. На сликите тие се облечени само во халати, без никаков стил. Ги обожава забавите, графитите, да свири гитара, и воопшто целата музика. Омилен пејач му е германскиот рапер Samy Deluxе. Неговите домашни миленичиња се две слатки мајмунчиња, бидејќи многу му се допаѓаат егзотичните животни. Исто така заедно со брат си се грижат за нивното куче Скоти и мачката Красимир. Том е тотално омилен кај жените. Секогаш е спреман да истрела по некој лав, се држи по-мажки, но е супер срцен. На прашањето "Како треба да изгледа девојката, која би те заинтересирала?" Том одговара : "Тоа треба да се прочита од погледот. Кога ќе ја најдам ЕДИНСТВЕНАТА, ќе ја погледнам чувствително, така што таа треба да разбере се. Кога таа ќе одговори на мојот поглед, јас ќе ја заговорам", но и покрај овие зборови, кои звучат некако мило, Том не верува во големата љубов. А на следното прашање "Како треба да изгледа една девојка, за да ти го привлече внманието и да те заинтересира?" Том го испушта и типичниот одговор за неговиот тип "Па, ми се допаѓа кога девојката е со кожени панталони( исечени во областа на задникот) и чизми...Тоа е доста сексапилно.",а после вметнува " Освен тоа, много e важно да има мило лице..."Една од неговите мечти, која не е сврзана со музиката е да се сретне и запознае со близначките Олсен (Мери-Кејт и Ешли)и Анџелина Џоли и да отидат да пазаруваат во трговскиот центар, за време на тоа да размислуваат за бендот.

Категорија:Германски музичари
Категорија:Живи луѓе
Георг Листинг

:  

Георг Листинг е роден на 31 март 1987 година во Хале. Георг е позната германска поп-рок ѕвезда, најдобро познат по тоа што е член на познатиот Германски рок бенд Токио Хотел. Тој е најголемиот член и басистот на бендот. Тој нема ниту браќа ниту сестри. Георг има зелено-сиви очи и кафеава коса. Висок е 1,78м и тежи 72 килограми.
Податок

мини|десно|200px|Некои од разните видови податоци.
**Податоците** се запишуваат во форма која што му је разбирлива на човекот (текст, слика, звук) и ги изразуваат фактите, поимите и знаењата. Податокот заедно со информацијата се информациски величини. Секој податок носи во себе една или повеќе информации.

## Поврзано

* Биолошки податоци
* Собирање податоци
* Анализа на податоци
* Компјутерски податоци
* База на податоци
* Ракување со податоци
* Моделирање на податоци
* Пренос на податоци
* Единици за податоци
* Статистика
* Складирање податоци


## Наводи

Категорија:Податоци
CZ 99

**CZ 99** (**CZ-99**) е пиштол во поризводство на Застава Оружје од Крагуевац, Србија.

## Варијанти
Калибарот на пиштолот е 9mm Пара, но постои и верзија .40SW. Постојат понови верзии: CZ 999, со СДФ (само двојна функција) и ДФ/ЕФ (двојна функција/единечна функција) селектор и CZ 999 Scorpion без овој селектор.

Во ова време, Црвена Застава работат на нови модификации на првичниот концепт.

Четвртата генерација од семејството CZ 99 е CZ05 кој почнал да се произведува на пролет 2007. Се разликува од CZ 999 Scorpion со тоа што му е додадена Пикатини-шина.

## Употреба
Спрската и македонската полиција користат CZ 99 како службен пиштол, а истиот и се извезува. Копии на CZ 99 се произведувале во Јужна Африка и Израел. Постои и компактна верзија: CZ 99G Compact.

Израелската копија е онаа на моделот CZ 99 Compact G и се произведува од KSN Industries и го носи името „Голан“. Јужноафриканската копија е онаа на големиот CZ 99, со име TZ-99 и негов произведувач бил Tressitu накратко пред нивниот банкрот.

## Наводи

## Надворешни врски
* Официјално мрежно место  на Застава Оружје  
* CZ999.org - Застава CZ 999 и Застава CZ05 - Неофицијално мрежно место  

Категорија:Српски полуавтоматски пиштоли
Категорија:Пиштоли
Трајче Попов

**Трајче Попов** (Велес, 15 јули 1923 - Скопје, 30 март 2007) — македонски филмски режисер, снимател и сценарист. Автор е на над 100 документарци, а негово антологиско дело е „Свадбата на Шарпланинецот“.

Со гимназиско образование се стекнува во родниот град, а 1945 година во Скопје завршува курс за новинари, по што станува дописник на Новинската агенција Танјуг за Велешкиот округ. Во текот на 1946 година во Белград го завршува курсот за самостојни сниматели и режисери што го организира Комитетот за кинематографија на ФНРЈ и станува дописник на филмскиот журнал на „Звезда филм“. Во овој период, па сè до 1948 година, Попов е регистратор на скапоцена документарна граѓа од терените на Македонија, Грција, Албанија и Бугарија. Од овој период се и неговите први документарни филмови: „Жито за народот“ (1947), „Низ Пиринска Македонија“ (1948), „Првиот конгрес на КПМ“ (1949) и „Братска помош“ (1950).

Има реализирано преку сто документарни филмови со различна тематска определба, кои ја одбележуваат спецификата на македонското поднебје. Меѓу нив особено се издвојуваат: „Бели мугри“ (1952), „Свадбата на Шарпланинецот“ (1970) и „Ликвидатор“ (1983), за коишто има добиено и вредни награди и признанија, меѓу кои се и наградите 11 Октомври и 13 Ноември.

Попов има снимено и два играни филма - „Македонска крвава свадба“ и „Пресуда“.

Починал во својата 84 година од животот, погребан на градските гробишта „Бутел“ во Скопје.

## Надворешни врски
*

Категорија:Македонски режисери
Категорија:Македонски сниматели
Категорија:Македонски сценаристи
Категорија:Луѓе од Велес
Категорија:Добитници на наградата „13 Ноември“
Рефет Абази

**Рефет Абази** (*[[албански|алб]]. Refet Abazi*, Тетово, ) — македонски глумец и педагог.

## Животопис
Во 1989 година дипломирал на Факултетот за драмски уметности во Скопје, отсек драмски глумци. Уште како студент е ангажиран во многу тетарски, телевизиски и филмски проекти. Во својата глумечка кариера исполнил голем број значајни тетарски улоги за националните театри, како и за многу независни и меѓународни проекти. За своите глумечки остварувања е наградуван на многу фестивали во земјава и во странство. Од 1999 работи како професор по глумечка игра на ФДУ во Скопје.

## Филмографија

## Надворешни врски
* 

Категорија:Македонски театарски глумци
Категорија:Македонски Албанци
Категорија:Луѓе од Тетово
Категорија:Македонски педагози
Категорија:Носители на Орденот за заслуги за Македонија
Категорија:Добитници на наградата „Св. Климент Охридски“
Неда Арнериќ

**Неда Арнериќ** (Књажевац,  — ) — српска филмска, театарска и телевизиска глумица.

## Животопис
[мини|Радмила Савичевиќ, Неда Арнериќ и [Релја Башиќ на Филмски средби во Ниш 1984 година. Во позадина е Љубиша Самарџиќ]]
Неда Арнериќ дебитира на филм на 13 годишна возраст. Во текот на филмската кариера реализира голем број улоги како во југословенски, така и во копродукциски филмови.

Добитник е на Сребрена арена на Филмскиот фестивал во Пула во 1977 година за улогата во филмот „Исправи се, Делфина“. За истиот филм на режисерот Александар Ѓурчинов е наградена и со Наградата „Царица Теодора“ во Ниш.
## Наводи

Категорија:Родени во 1953 година
Категорија:Српски глумци
Категорија:Српски филмски глумци
Категорија:Српски телевизиски глумци
Категорија:Српски театарски глумци
Категорија:Срби од 20 век
Категорија:Срби од 21 век
Категорија:Погребани во Алејата на заслужните граѓани на Новите гробишта (Белград)
Благоја Ангеловски

**Благоја Ангеловски** (Тетово, ) — македонски филмски работник.

Завршил Виша трговска школа.

Од 1949 година е началник во одделението за киномрежи во Комисијата за кинематографија при Владата на СРМ, каде што останува на функција до крајот на 1950. Потоа преоѓа на работа во „Фотоцентар“.

Од 1958 е вработен во „Вардар филм“ како главен диспонент, додека во продукцијата на „Вардар филм“ неговото учество е во својство на организатор т.е. директор на филм.

## Надворешни врски
*
*Благоја Ангеловски на www.maccinema.com

Категорија:Македонски режисери
Категорија:Родени во 1920 година
Категорија:Луѓе од Тетово
Категорија:Луѓе од Тетово
Столе Аранѓеловиќ

**Столе Аранѓеловиќ** (Белград, 1930 — Белград, 1993) — филмски, театарски и телевизиски глумец.

Дипломирал глума на Академијата за театар, филм и телевизија. Од 1952 до 1954 година е член на ансамблот на Југословенското драмско позориште во Белград.

Добитник е на Златната арена на Југословенскиот филмски фестивал во Пула.

## Филмографија
* 1957 — Малиот човек (Споредна улога)
* 1971 — Македонски дел од пеколот (Главна улога)
* 1974 — Камионџии (Главна улога)
* 1975 — Доктор Младен (Главна улога)
* 1976 — Коштана (Споредна улога)
* 1977 — Исправи се, Делфина (Главна улога)
* 1978 — Белиот ѕид (Главна улога)
* 1981 — Црвениот коњ (Главна улога)
* 1981 — Војници (Главна улога)
* 1984 -— Камионџиите повторно возат (Главна улога)
* 1986 — Климент Охридски (Главна улога)
* 1989 -— Време на чуда (Споредна улога)
* 1991 — Тетовирање (Главна улога)
* 1993 — Убрачун у Казино Кабаре (Главна улога)

## Наводи

Категорија:Родени во 1930 година
Категорија:Луѓе од Белград
Категорија:Српски глумци
Категорија:Српски филмски глумци
Категорија:Српски телевизиски глумци
Категорија:Српски театарски глумци
Категорија:Срби од 20 век
Категорија:Срби од 21 век
Категорија:Починати во Белград
Стеван Ацевски - Стевче

**Стеван Ацевски - Стевче** (, ) — македонски филмски работник.

Студирал на Академијата за театар, филм, радио и телевизија во Белград на класата за организација.

Од 1965 година работи за продукцијата на „Вардар филм“. Во осумдесеттите години работи за продукцијата на „Авала филм“ - Белград, како продакшн-менаџер во копродукциите со италијански и американски партнери. Истовремено соработува и со играната (драмска) програма на Телевизија Скопје („Табакерата“ - директор на филм).

По осамостојувањето на Македонија до денес, Ацевски повторно работи во „Вардар филм“, при што во еден период, 1998/99, е в.д. директор, а моментално е во пензија.

## Наводи

Категорија:Живи луѓе
Категорија:Луѓе од Скопје
Коста Балабанов

**Коста Балабанов** (, ) — македонски историчар на уметноста, филмски и телевизиски сценарист.

Од 1953 е во редовен работен однос во Централниот завод за заштита на споменици од културата, во својство на историчар на уметноста - конзерватор. Во 1955 дипломира историја на уметноста со археологија на Филозофскиот факултет во Скопје.

Како стручњак за средновековната уметност, во 1955 ја објавува својата прва посебна книга посветена на истражувањата на Топличкиот манастир, Демир Хисар, и од тогаш до денес објавил повеќе од 200 стручни и научни трудови и 24 книги посветени на средновековната уметност.

Во 1965 докторира на тема „Иконописот во Македонија од периодот на османлиското владеење“.

Со филм почнува да се занимава како автор на сценарија и на текстови за документарни филмови од областа на археологијата и средновековната уметност на територијата на Македонија. Соработувал со „Вардар филм“ и ТВ Скопје (МРТВ) и според неговите текстуални подлоги, реализирани се 32 документарни филма (или епизоди), често синхронизирани на странски јазици.

Од 1981 работи во Републички завод за заштита на спомениците, додека во 1994 е именуван за почесен генерален конзул на Јапонија во Македонија и за директор на Јапонскиот информативен центар во Скопје.

Во 2012 година, Комисијата за лустрација на Република Македонија го објавил Балабанов дека бил соработник на тајните служби во времето на СФРЈ.

## Наводи

Категорија:Македонски сценаристи
Категорија:Македонски историчари на уметноста
Категорија:Луѓе од Штип
Категорија:Македонски Ерменци
Категорија:Соработници на Службата за државна безбедност
Категорија:Апсолвенти на Филозофскиот факултет - Скопје
Салаетин Билал

**Салаетин Билал** (Скопје,  - , ) — македонски театарски, филмски и телевизиски глумец и режисер од турска народност.

## Животопис
Салаетин Билал студирал на Театарскиот конзерваториум во Истанбул, Турција. Во 1964 година, тој станал член на ансамблот на Турски театар - Скопје. Како глумец гостувал и во проекти изведувани на сцените на Македонскиот народен театар, Драмскиот театар, како и на матичната сцена со ансамблот на Албанската драма.

За своето глумечко умеење бил награден како најдобар артист на Театарските игри „Војдан Чернодрински“ во Прилеп во 1976 и 1990 година, а на Театарските игри во 1992 година добил награда за најдобра споредна улога. Двапати бил добитник на наградата што ја доделува ревијата „Екран“ - прогласен е за глумец на годината во 1976 и 1977 година. Добитник е и на општествените признанија „13 Ноември“ - Награда на градот Скопје за 1977 г., а во 1984 година го доби највисокото републичко признание Наградата „11 Октомври“, Добитник е на Наградата за животно дело "Војдан Чернодрински" 2014.
Починал во Скопје на 10 мај 2018 година.

## Филмографија

## Наводи

## Надворешни врски
* 

Категорија:Глумци од Скопје
Категорија:Македонски театарски глумци
Категорија:Македонски филмски глумци
Категорија:Македонски телевизиски глумци
Категорија:Југословенски глумци
Категорија:Македонски Турци
Вардар филм

[мини|десно|250п|[Зграда на „Вардар филм“|Зградата на „Вардар филм“ во Скопје.]]
**Вардар Филм** — македонска продуцентска компанија.

## Поважни продукции
* Во избори за нови победи
* Жито за народот
* Австралија, Австралија
* Тулгеш
* Голгота
* Најдолгиот пат
* Ембрио No. M.
* Отпор
* Републиката во пламен
* Бело топче
* Фросина
* Волча ноќ
* Црно семе
* Викенд на мртовци
* Оловна бригада
* Давид, Голијат и петел
* Среќна Нова ‘49
* Тетовирање

## Поврзано
* Зградата на „Вардар филм“ — објект на установата, прогласен за културно наследство на Македонија

## Наводи

Категорија:Македонски медиумски претпријатија
Љубомир Бранѓолица

**Љубомир Бранѓолица** (Херцег Нови, 19 август 1932 - Скопје, 23 јули 2023) — македонски композитор и автор на филмска музика.

Во 1946 се запишува во Военото музичко училиште во Загреб. Своето средно музичко образование го завршува во Риека.

Од 1950 до 1954 година работи во Уметничкиот ансамбл на ЈНА во Белград. Во Република Македонија доаѓа во 1954 и работи во домовите на ЈНА во Куманово и Скопје. Од 1957 е корепетитор во Балетот при Македонскиот народен театар, а потоа добива статус на слободен уметник до 1966 година, кога се вработува во Македонската радио-телевизија како продуцент музички работник и уредник на Музичката програма на Македонската телевизија. Во меѓувреме дејствува како пијанист и како балетски критичар.

Како автор на филмска музика, дебитира во 1964 година, со музиката за документарниот филм „Кеј 13 Ноември“, по што следува негово учество и во други документарни и играни филмови.

Композиторот Љубомир Бранѓолица ја доби наградата за животно дело "Трајко Прокопиев", која ја доделува Сојузот на композиторите на Македонија.

На 18 март 2006 година Композиторот Љубомир Бранѓолица ја добива и наградата за животно дело "Трајко Прокопиев", која ја доделува Сојузот на композиторите на Македонија.

## Наводи

Категорија:Македонски композитори
Категорија:Родени во 1932 година
Категорија:Починати во 2023 година
Категорија:Членови на СОКОМ
Категорија:Луѓе од Херцег Нови
Нико Буклевски

**Нико Буклевски** (Кичево, ), македонски филмски работник - снимател.

Уште од најраната младост се занимава со фотографија, така што по завршувањето на средното образование станува професионален фотограф.

По формирањето на „Вардар филм“, на 1 септември 1948 година се вработува во оваа продуцентска куќа и по тримесечна обука ја започнува својата снимателска кариера. Од 1953 година добива статус на слободен филмски работник. Меѓутоа, намаленото филмско производство во тој период го принудува да се врати на својата првична професија, фотографијата, со којашто се занимава сè до своето пензионирање.
## Наводи

Категорија:Македонски сниматели
Категорија:Луѓе од Кичево
Партизанска продукција

**Партизанска продукција**, македонска продуцентска компанија.

## Поважни продукции
* Збогум на 20 век
* Бал-кан-кан

Категорија:Македонски продуцентски компании
Друштво на филмски работници на Македонија

**Друштвотото на филмските работници на Македонија** (ДФРМ) е основано на 21 мај 1950. Друштвото е формирано како синдикат и општествена организација што ги опфаќа филмските работници од сите профили. За прв Претседател на ДФРМ беше избран Јован Бошковски, а Милтон Манаки, првиот снимател на Балканот, беше избран за прв Почесен член на Друштвото.

Со мали измени во организациската структура, ДФРМ сè уште стои како организација што околу себе ги собира филмските автори и се залага за нивните интереси.

Категорија:Македонски филмски институции
Список на македонски филмски институции

* Друштво на филмски работници на Македонија
* Кино сојуз на Македонија 
* Кинотека на Македонија 
* Младински културен центар / АРТ кино
* Музеј на современа уметност / Оддел за филм, фотографија и видео
* Факултет за драмски уметности
* Филмски фонд на Република Македонија 

Категорија:Македонски филмски институции
Факултет за драмски уметности - Скопје

**Факултетот за драмски уметности** при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје е основан во 1987 година како независна академска институција во рамките на универзитетот. На него се изучува продукција, режија, камера, монтажа, како и актерство.

## Историја
Факултетот започнал со работа на 4 ноември 1969, кога бил основан *Одделот за глума* при вишото музичко училиште во Скопје. Со донесувањето на *законот за здружен труд* од 1976 година, се појавил поттик за преобразба на овој оддел во факултет, додека со *законот за преобразба на вишите училишта во факултети* од 1979 година, десет години по основањето на одделот за глума, вишото музичко училиште прераснало во *факултет за музика и драмски уметности*, со два одделни и независни дела: факултет за музика, и факултет за драмски уметности. Од 1987 година, факултетот за драмски уметности функционира како независна академска институција во рамките на универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје.

## Оддели
Факултетот е составен од одделите за продукција, режија, драматургија, камера и монтажа, оддели што примаат нови студенти секоја четврта година, како и одделот за актерство, што прима нови студенти речиси секоја последователна година. За време на нивното четиригодишно студирање, студентите имаат можност да работат филмови на VHS, SVHS, BETA, како и на 160mm и на 35-mm филмска лента.

На факултетот биле воведени глумечки класи на албански и турски јазик во учебната 1995/1996 година.

## Опрема
Факултетот има на располагање четири училници, четири наменски простории за сценографија, камерен театар со сцена и 120 седишта, монтажна соба, библиотека со над 4.200 книги, филмска архива со 4.500 филмови на 16-mm филмска лента и видео архива со над 1.200 видео касети, како и фотографска лабораторија, тонска и проекциона соба, кабинети на професорите и деканот, темна комора, работилница, магацини и други помошни простории.

## Надворешни врски
* Официјалното мрежно место на Факултетот за драмски уметности

## Наводи

Категорија:Македонски филмски институции
Драмски уметности
Џо Пас

**Џо Пас** (), роден како **Џозеф Антони Пасалакуа** (*Joseph Anthony Passalaqua*)  –  е прославен американски гитарист, еден од најголемите гитаристи во историјата на џезот.

## Надворешни врски

* Џо Пас соло видео на Јутјуб

Категорија:Американски гитаристи
Славко Поп Антовски

**Д-р Славко Поп Антовски** (Прилеп, 21 ноември 1913 - ) — македонски универзитетски професор, еден од основачите на Земјоделско-шумарскиот факултет во Скопје и негов прв декан.

Дипломирал на Земјоделскиот факултет во Белград. Учесник е во НОБ од 1941 година и бил делегат на Првото заседание на АСНОМ. 

По војната бил помошник-министер за земјоделство и шумарство на НРМ; член на Сојузниот совет на Југославија за научна работа; проректор на Универзитетот во Скопје; народен пратеник во Собранието на НРМ. По формирањето на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“, избран за декан на новооснованиот Земјоделско-шумарски факултет во Скопје. На оваа функција, заедно со Наставно-научниот колегиум, има многу значаен придонес во втемелувањето и развојот на високошколската настава по земјоделство и шумарство и во развојот на научно-истражувачките активности во РМ. Неговите научно-истражувачки активности се насочени кон проучување и разрешување на низа проблеми од агроекологијата и агротехниката. Ги предавал наставно-научните дисциплини општо полјоделство со агроекологија и заштита од ерозија.

## Наводи

Категорија:Делегати на Првото заседание на АСНОМ
Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Луѓе од Прилеп
Категорија:Македонски агрономи
Категорија:Македонски универзитетски професори
Олга Милосавлева

**Олга Милосавлева** (Тетово,  - Скопје, ) — македонска балерина, кореограф и педагог.

## Животопис
Милосавлева била родена во Тетово на 14 септември 1935 година. Завршила Средно балетско училиште во Скопје, во класата на Ѓорѓи Македонски и Нина Кирсанова. Ѝ припаѓа на првата балетска генерација во Македонија. Била член на Балетот при МНТ (1949-1976). Имала изразит танцов темперамент, сценски шарм и смисла за драматуршко обликување на улогата. Со кореографија почнала да се занимава од 1958 година. Таа е една од најплодните македонски кореографи.
Најмногу работела врз домашното музичко-балетско творештво со национален и современ израз. 
;Улоги
* Гитана (М. Равел, „Болеро“),
* Канделас (М. Равел, „Љубовта волшебница“),
* Воденичарка (М. де Фалја, „Трирогата шапка“) и др.
;Кореографии
* „Лабин и Дојрана“ (Т.Прокопиев), 
* „Дубровничка легенда“ (Љ. Бранџолица), 
* „Македонска повест“ (Гл. Смокварски) и др.

## Наводи

Категорија:Македонски балерини
Категорија:Македонски кореографи
Категорија:Македонски педагози
Категорија:Луѓе од Тетово
Категорија:Починати во Скопје
Роберт Олдрич

мини|Роберт Олдрич
**Роберт Олдрич** (англиски: *Robert Burgess Aldrich*, 1918 - ), американски филмски режисер. 

## Животопис

## Творештво
Олдрич се смета за еден од најоригиналните режисери од генерацијата која дебитирала во почетокот на 1950-тите. Кариерата ја започнал во 1940-тите како асистент на режијата при што работел со просечни режисери, но исто така му бил асистент и на Чарли Чаплин во снимањето на филмот „Светлата на сцената“. Тој е автор на речиси 40 филмови од различни жанрови, меѓу кои најпознати се: „Бакнежот на смртта“ (1955), „Што се случи со Бејби Џејн?“ (1962) и „Дванаесетмината жигосани“ (1967).

## Наводи

Категорија:Американски режисери
Категорија:Родени во 1918 година
Категорија:Починати во 1983 година
Густав Влахов

**Густав Влахов** ( во , Турција —  во Белград, Југославија) — македонски комунист, револуционер, политички работник, дипломат и носител на „Партизанска споменица 1941“.

## Животопис
Густав Влахов е син на македонскиот револуционер Димитар Влахов, кој имаше големо влијание Густав рано да се вклучи во револуционерното движење. Тој на рани години престојува во различни градови и држави (Варна, Софија, Приштина, Одеса, Киев, Женева и Софија). Основното училиште го завршува во Варна (1919–1923), средното во Виена (1932), а потоа живее во Париз и станува член на КПФ (1933–1934). Преку Лондон и Ленинград, стигнува во Москва (1935), каде што се запишува на Военохемиската академија. По едномесечниот притвор на татко му (1938), тој е исклучен од Воената академија и се запишува и по две години го завршува Хемиско-технолошкиот факултет и се вработува како инженер-технолог во московска фабрика. Член е на КПЈ од 1933 година.

## Втора светска војна
Во текот на Втората светска војна Густав Влахов се пријавува за доброволец и учествува во редовите на Црвената армија при одбраната на Москва, вршејќи разни одговорни воени должности.

На 5 октомври 1944 г. тргнува со татко му од Москва во Крајова, каде што преговараат Тито и Трпешев и речиси два месеца се наоѓа во Титовата близина. По краткиот престој во Белград, на 17 ноември тргнува за Скопје. Во Македонија осум месеци врши одговорни функции: директор на првата Партиска школа на КПМ во Скопје, член на Агитпроп и инструктор на ЦК на КПМ за скопската партиска организација и директор на Централата за распределба на земјоделски производи.

## Активности после Втората светска војна
По ослободувањето врши одговорни должности во Македонија и во федералните органи на СФРЈ. Југословенски амбасадор е во Пакистан од 1957 до 1961 година, во Костарика од 1959 до 1964 година, во Мексико од 1961 до 1966 година, кога бил акредитиран и во Хондурас 1962-1965 година и во Панама 1963-1969 година, како и во Австрија 1973-1977 година.

Во 1945 година, веднаш позавршувањето на Втората светска војна, оформен е првиот фудбалски оддел во скопското спортско здружение, под претседателство на Густав Влахов. Фудбалската секција е одвоена на 16 август 1948 година и формиран е Фудбалскиот сојуз на Македонија, на 14 август 1949 година, како дел од Фудбалскиот сојуз на Југославија.

Автор е на неколку дела кои даваат осврт на периодот пред, за и по Втората светска војна, меѓу кои „*Спомени на татко ми“* и *„На пресвртница: како ја видов и доживеав 1948“.*

## Наводи


## Надворешни врски
* Густав Влахов „Спомени за татко ми“; текст; текст (1968)

Категорија:Носители на Партизанска споменица од 1941
Категорија:Македонски комунисти
Категорија:Македонски амбасадори
Категорија:Починати во Белград
Жорж Клузо

**Жорж Клузо** ( - Париз, ), француски филмски режисер и сценарист. Најпознати негови филмови се „Убиецот живее во бр. 21“, „Кеј Орфевр“, „Надница за страв“ и „Мистеријата Пикасо“. Добитник е на „Златна палма“ за режија во Кан, во 1956 година,.
## Наводи

Категорија:Француски режисери
Категорија:Француски сценаристи
Категорија:Родени во 1907 година
Константин Станиславски

мини|Станиславски како Отело во 1896 година.
**Константин Сергеевич Алексеев** (- ), познат како **Станиславски**, руски режисер, глумец и основач на Московскиот уметнички театар, во кој го афирмира сценскиот реализам. Своите сфаќања, проверени низ практичната работа ги изложи во делата „Мојот живот во уметноста“ и „Работата на глумецот над себе“.

Категорија:Руски режисери
Категорија:Руски глумци
Категорија:Носители на Орденот на Црвеното знаме на трудот
Категорија:Носители на Орденот на Ленин
Категорија:Народни уметници на СССР
Категорија:Народни уметници на Руската СФСР
Категорија:Погребани на Новодевичките гробишта
Категорија:Починати во Москва
Андре Мари Ампер

**Андре Мари Ампер** (фр. *André-Marie Ampère*; 22 јануари 1775 - 1836), основач на електродинамиката, француски физичар и математичар. Тој е основоположник на теоријата на магнетизмот во нераскинливата врска со електрицитетот. Го открил и проучувал заемното дејство на електричните струи.

Во негова чест е наречена единицата за јачина на струјата ампер (A)

Категорија:Француски физичари
Категорија:Француски математичари
Категорија:Електродинамика
Категорија:Родени во 1755 година
Категорија:Починати во 1836 година
Категорија:Римокатолички христијани од Франција
Категорија:Членови на Француската академија на науките
Категорија:Членови на Кралската шведска академија на науките
Категорија:Странски членови на Кралското друштво
Категорија:Почесни членови на Петербуршката академија на науките
Категорија:Магнетичари
Категорија:Членови на Кралското друштво на Единбург
Категорија:Членови на Кралската академија на науките и уметностите на Белгија
Категорија:Членови на Пруската академија на науките
Ирен Жолио - Кири

**Ирен Жолио - Кири** ( - Париз,) — ќерка на Пјер и Марија Кири, пронаоѓачи на радиумот. Ирена Жолио - Кири и нејзиниот маж Жан Фредерик Жолио во 1935 година ја добија Нобеловата награда за хемија.

Категорија:Француски хемичари
Категорија:Добитници на Нобеловата награда за хемија
Категорија:Апсолвенти на Парискиот универзитет
Категорија:Француски нобеловци
Категорија:Дописни членови на Академијата на науките на Советскиот Сојуз
Категорија:Дописни членови на Руската академија на науките
Фердинанд Манлихер

**Фердинанд Ритер фон Манлихер** (; (, Мајнц, Германија -  , Австрија) — инженер и конструктор на оружје. Се прославил со патентирање на пушката „Манлихер-Шенауер“ (популарно наречена „Манлихерка“) со вртлив магацин заедно со Ото Шенауер.

Во 1887 му бил доделен Орден на железната круна III класа. Во 1892 се здобил со титулата *[[ритер]] фон* („витез од“) заради неговото претходно облагородување. Во 1899 бил доживотно поставен за пратеник во австрискиот горен дом.

Манлихеровиот успех се должел на неговите пушки со затворач. За да видиме колку бил пред своето време, треба само да ги погледаме неуспешните нацрти за автоматски пушки. Европската воена муниција не била доволно робусна за да се испалува од автоматска пушка или митралез. Според ВХБ Смит во „Mauser, Walther and Mannlicher Firearms“, „Манлихер 1885“ станал вдахновение за „Гаранд“, а „Манлихер 1900“ со 'краткотактен клип' бил вдахновение за „Винчестер М1 Карабина“.

## Патенти
*  — репетирна пушка
*  — автоматска пушка
*  — автоматска пушка

## Надворешни врски
* Биографија  

Категорија:Оружари
Категорија:Австриски пронаоѓачи
Категорија:Австриски политичари
Категорија:Луѓе од Мајнц