Меѓународна година на вселената

**Меѓународната година на вселената** (**ISY**) била 1992 година, година на петгодишнината од патувањето на Кристофер Колумбо во Америка, 1492 година. Првиот предлог на американскиот сенатор Спарк Мацунага, назначувањето на 1992 година за *Меѓународна година на вселената* било одобрено од 18 национални и меѓународни вселенски агенции, кои исто така ја предложиле темата на годината, „*Мисија на планетата Земја*“. На крајот, 29 национални вселенски агенции и 10 меѓународни организации учествувале во координирани активности за промовирање на истражување на вселената и употреба на одржлива технологија на Земјата.

## Одобрување на Обединетите нации
Комитетот на Обединетите нации за мирно користење на вселената се согласил да ја признае Меѓународната година на вселената, за промовирање на мирна соработка меѓу народите за време на нејзината сесија во 1990 година. Генералниот секретар на Обединетите нации Бутрос Бутрос-Гали, обраќајќи се на Светскиот вселенски конгрес во Вашингтон, на 28 август 1992 година, рекол: „*Една од централните цели на Меѓународната година на вселената е да се потенцира важноста за разбирање на Земјата како единствен, комплексен, меѓузависен систем и да ја нагласи единствената улога што вселенската наука и технологија можат да ја играат во промовирање на тоа разбирање*“.

## Глобални активности
Меѓународната вселенска година ја прославиле 29 вселенски агенции во различни земји со цел воспоставување мирни меѓународни односи во вселенските програми. Меѓународни конференции за вселенска година редовно се одржувале кај многу нации.

### Австралија
Во Австралија, многу јавни настани биле организирани со цел да се зголеми јавната свест за вселената од поглавјата на Националното вселенско друштво на Австралија. ЦСИРО го предводел проектот Промена на земјиштето „*Мисија на планетата Земја*“, користејќи сателити за да го проучи животот на растенијата на Земјата во однос на климата и цивилизацијата. ЦСИРО и разни австралиски универзитети, исто така, го проучувале океанот користејќи европски и јапонски сателити. Дополнително, серија комеморативни марки биле издадени од *Австралија пост* за Меѓународната година на вселената.

### Јапонија
Во Токио, Јапонија, на конференцијата &mdash; Конференција на меѓународната година на вселената на Азија-Тихоокеанија &mdash; се одржала за да се разговара за "*Мисија на планетата Земја*", темата и меѓународна соработка.

### Русија
Во Русија, Фондацијата за социјални пронајдоци започнала Вселенски лет Европа-Америка 500 во обид да промовира мирен социјален и економски однос помеѓу поранешните советски држави и Соединетите Американски Држави. Вселенскиот лет Европа-Америка 500 се состоел од ракета „Протон“ која носела разни предмети што го симболизирале мирот, и што кружела околу Земјата неколку дена. Вселенското летало требало да слета во близина на Вашингтон кон крајот на ноември. Неговата цена ја проценија руските власти на над 200,000,000$.

### Соединети Држави
Во САД, НАСА, која ги водела американските вселенски агенции, одговорила на *ISY* со завршување или создавање на многу важни вселенски програми, вклучувајќи бројни соработки со други домашни и меѓународни вселенски агенции. Биле вклучени дванаесет програми, најмногу него вило која година до тој момент. НАСА се фокусирала особено на проектите &mdash; како што е *[[Марс набудувач|Марс набљудувач]],* кои ги проучувале атмосферата и климата на Марс &mdash; кои ја испитувале можноста за одржување на човечки живот надвор од Земјата, како и оние што ги истражувале проблемите што постоеле на Земјата во тоа време. *ISY* била препознаена и со отворањето на нова изложба, насловена „*Каде следно, Колумбо?*“ во Националниот музеј за воздухопловство и вселена.

#### Тие може да бидат џинови
Алтернативната рок-група *They Might Be Giants* биле назначени од НАСА за „Музички амбасадор“ на Меѓународната година на вселената кога ги пребарувале архивите на НАСА за слики за нивниот албум „*[[Аполо 18 (албум)|Аполо 18“]]*. Насловот на албумот дошол директно од програмата Аполо на НАСА &#x2014; чија последна мисија била Аполо 17. Хармоникашот и пејач/текстописец Џон Линел на шега шпекулирал дека албумот со име *Аполо 18* ќе бил поевтина алтернатива за реализирање на летот кон Месечината како дел од Меѓународната година на вселената, иако насловот на албумот бил избран пред вклучувањето на бендот кон *ISY.* Како поддршка на прославата, на задната корица на албумот, уметнички дела и некои промотивни материјали се наоѓало логото на Меѓународната година на вселената. Линел објасни дека „*[групата] би требало да биде вклучена во списоците на настани што се случуваат во врска со Меѓународната вселенска година... Со други зборови, на одреден месец тие ќе речат во некој град има ова предавање за вселенските телескопи, а потоа тука е и концертот „They Might Be Giants“.* Во друга пригода, сепак, тој истакнал дека „*[не] сметаше дека повеќето луѓе слушнале дека ова е меѓународна вселенска година*“.

## Поврзано

* Вселенски лет Европа-Америка 500

## Наводи

## Дополнителна литература

* „Мисија на планетата Земја“. *[[Хроника на Обединетите нации|Летопис на Обединетите нации]]*, 29 бр. 4 (Декември 1992 година): 49

Категорија:Науката во 1992 година
Категорија:Празници на Обединетите нации