Бозелова орхидеја

**Бозелова орхидеја** () — тревно растение кои припаѓаат на семејството Orchidaceae. Таа е доста честа и распространета низ поголем дел од Европа, од источна Португалија до Финска и Украина. Цветовите се појавуваат во пролет и лето, во разни бои од жолта до виолетова.

## Етимологија
Името на родот *Dactylorhiza* е формирано од грчки зборови δάκτυλος "daktylos" што значи "прст" и ρίζα "rhiza" што значи "корен" и се однесува на клубени од ова растение, кои се поделени во неколку туберкули. Специфичното латинско име „sambucina“, се однесува на мирисот на *постариот* (*[[Бозел|Sambucus nigra]]*) што произлегува од некои растенија од овој вид.

Научното биномно име на ова растение првично било *Orchis sambucina*, предложено од шведскиот натуралист и ботаничар Карл Линеј во 1755 година. Името последователно било изменето во она што во моментов е прифатено (*Dactylorhiza sambucina*), од унгарскиот ботаничар Кароли Реззи Соо во 1962 година

## Опис
лево|мини|220x220пкс
Бозеловата орхидеја достигнува висина во просек 10–40&nbsp;cm. Овие растенија се *луковични геофити* со подземни клубени или луковици кои годишно произведуваат нови стебла, лисја и цветови.

Листовите се  и варираат од 4 до 7 броја по растение. Долните лисја се триаголник-надујни со тап врв, додека горните лисја се ланцетни со акутен врв. Големината на лисјата е: ширина од 1 до 2,5&nbsp;сm и должина 6 – 12&nbsp;cm.

Подземниот дел на стеблото има два клубени, секој еден, повеќе или помалку, длабоко поделен на неколку лобуси (одлика на родот *Дактилорихиза* ). Првиот игра важни функции за снабдување на стеблото, додека секундарните собираат хранливи материи за развој на растението што ќе се формира во наредната година.

Соцветот е  долг 5–10&nbsp;cm и тој е составен од цветови собрани во густ скок. Цветовите растат во пазувите на брак, кои се мембранозни и во форма на ланцета. Цветовите се појавуваат од средината на април до почетокот на јули. Нивните бои варираат од жолта со светло-црвеникава дамка или виолетова попрскана со потемни дамки на етикетата .

Тие се хермафродити и се опрашуваат од инсекти, особено бумбари. Овие орхидеи се скоро без нектар, но ги посетуваат разни инсекти опрашувачи бидејќи се мешаат со другите растенија со нектар. `Ртење на семето е условено од присуство на специфични габи.

Овој вид припаѓа на семејството на орхидеите (*Orchidaceae*), а неговото научно име значи „со цвет како бозел“ (мириса слично на бозел). Цвета од пролет до лето најчесто во сино виолетова боја. Од луковицата која има изглед на прсти (што и во превод значи Dactylorhizа) ,се развива стебленцето кое има висина од 10 до 40&nbsp;cm, а околу него се распоредени 4 до 7 шиловидни листови. Соцветието е составено од многу густо распоредени мембранозни цветови кои цветаат од април до јули. Нивната боја варира од жолта до црвено виолетова. Широко е распространет во Европа, а се поретко се среќава и на Алпите. Во Националниот парк Галичица е распространет на надморска висина до 2000 метри на отворени и добро осветлени високо планинински пасишта и рабови на шума.

## Распространетост
Бозеловата орхидеја е доста честа и распространета билка низ поголем дел од Европа, од источна Португалија до Финска и Украина . Отсуствува на британските острови, ниските земји, Динаридите и поретко на северната страна на Алпите.

## Живеалиште и екологија
Ова растение претпочита свежи или суви ливади (субалпски и алпски пасишта), лесни шуми и чистилишта или грмушка. Тие растат на силикатна и варовна подлога, на надморска височина од 300 до 2000 метри надморска висина иако локално, на пример во Упленд, Шведска, може да се најдат и на ниво на море. Однесувањето на `ртење, долговечноста на растенијата и побарувањата на почвата неодамна биле прегледани за „Биолошката флора на Европа“.

## Галерија

Податотека:Dactylorhiza sambucina - Flickr 003.jpg|
Податотека:Dactylorhiza sambucina Rheinland-Pfalz 03.jpg|


## Наводи

## Надворешни врски

* 
* Биолиб
* Flora europaea 
* Dactylorhiza sambucina
* Dactylorhiza sambucina

Категорија:Флора на Македонија
Категорија:Фауна на Европа