Ajuga orientalis

мини|Природно живеалиште
мини|Во природата

***Ajuga orientalis*** е растителен вид од *родот [[Ajuga]]* во рамките на семејството Усноцветни.

## Ботанички опис

### Вегетативни карактеристики
Ajuga orientalis расте како повеќегодишно тревесто растение, достигнувајќи висина од 10 до 60 сантиметри. Формира кратки ризоми како органи за презимување. Надземните делови од растението се повеќе или помалку густо покриени со волнено-разбушавени влакна.

Долните листови се јајцевидни до издолжени, брановидно-забести или понекогаш малку лобусни, и долги се од 3 до 9, ретко до 12 сантиметри и широки 1,5 до 4, ретко до 5 сантиметри.

### Генеративни карактеристики
Цветниот период трае од март до јули. Прицветниците се јајцевидни, обично плитко лобусни и обоени со сина боја, горните се пократки од цветовите. Лажните спирали на соцветието се широко распоредени, содржат четири до шест, ретко до дванаесет цветови.

Хермафродитните цветови се зигоморфни и пентамерни со двоен околуцветник. Чашкиното ливче, долго од 5 до 8 мм, се споени во венечно ливче околу половина од нивната должина. Сино-виолетовато венче е долго од 10 до 13, ретко до 18 мм. Венечната трубичка се протега надвор од чашката и нема прстен од влакна од внатрешната страна. Горниот раб на венчето е изразито дволобусен. Карактеристична црта е извитканата венечна трубичка сино-виолетова, тролобусна долна усна, обележана со обемна белузлава точка, е насочена нагоре, додека горната усна со два лобуси е насочена надолу. Прашниците се затворени во венечната труба.

### Хромозомски број
Бројот на хромозоми е 2n = 32, или 64.

## Распространетост
Областа на распространетост на *Ajuga orientalis* ги вклучува Сардинија, Сицилија и Калабрија, Албанија, сите региони на Грција, Бесарабија и Крим, како и целиот Кавказ, цела Турција освен Месопотамија и југоисток, северозападен Иран, планините Троодос на Кипар, западна Сирија и Либан, северен Израел и Западниот Брег и северозападен Јордан.

*Ajuga orientalis* успева во варовнички камењари, по рабови на букови шуми. Во Турција, населува надморски височини помеѓу нивото на морето и 3100 метри. Во Македонија се посочува за Велестово, Галичица и Преслап над Отешево. 

## Систематика

### Таксономија
*Ajuga orientalis* за првпат бил објавен во 1753 година од Карл Линеј во *Species Plantarum*, том II, страница 561. Синоними за *Ajuga orientalis*  се:  

*Bugula orientalis*  Mill.,  

*Bulga orientalis*  Kuntze,  

*Bugula obliqua*,  

*Ajuga orientalis* var. *condensata*,  

*Ajuga orientalis* subsp. *aenesia*  Phitos  Damboldt, 

*Ajuga orientalis* var. *aenesia* Heldr. 

### Медицинска употреба
За овaa и повеќето ajugi, се тврди дека има лековити ефекти, и се користи во традиционалната турска медицина.

Во зависност од авторот, постојат приближно два или никакви подтипови:

* *Ajuga orientalis*  subsp. *orientalis*
* *Ajuga orientalis* subsp. *анезија*  Фитос и Дамболт (син.: *Ajuga orientalis* var. *aenesia*). Се разликува од номинираната форма по своите впечатливи виолетово цветови малку, назабени и прицветнати и е ендемска на грчкиот остров Кефалонија.  Се смета за синоним во 21 век.

## Литература

* Питер Вилијам Бол: *Ajuga L* Во „Флора Европеа“ Том 3: *Од Diapensiaceae to Myoporaceae.* Издавачка куќа на Универзитетот Кембриџ, Кембриџ 1972, ISBN 0-521-08489-X стр.128 

## Надворешни врски

* Томас Мајер, Мајкл Хаслер: Лист со податоци со фотографии за ''медитеранската и алпската флора''

## Наводи

Категорија:Усноцветни
Категорија:Флора на Македонија
Категорија:Флора на Европа