Бугарска азбука

**Бугарската азбука** (буг. *българскa азбука*) е официјалната азбука за запишување на бугарскиот јазик. Азбуката е заснована на кирилицата и во денешниот современ облик постои од 1945 година и се состои од 30 букви. Современата бугарска азбука води потекло од руската граѓанска азбука.

## Историја
Под влијание на печатените книги од Русија, руското граѓанско писмо на Петар I го заменило старословенското писмо на крајот од XVIII век. Неколку кирилски азбуки со од 28 до 44 букви биле користени во почетокот и до средината на 19-от век за време на обидите за стандардизирање на современиот бугарски книжевен јазик.

### Реформата на Марин Дринов

Азбуката со 32 букви предложена од Марин Дринов била прифатена во 1878-1879. Тој ја предложил следнава азбука:

Дринов ги отфрлил буквите:

Со буквата *ы* во минатото се бележел посебен глас (на пр. во зборот *мышь*). Меѓутоа за разлика од рускиот јазик каде што гласот бил зачуван, во бугарскиот како и во другите јужнословенски јазици се изедначил со гласот кој се бележи со буквата и, поради што Дринов предлага отфрлање на оваа буква.

[мини|лево|До 1870 година азбуката од 32 букви предложена од [Марин Дринов станала најзастапена.|202x202px]]
Тој исто така сметал дека буквата *і* треба да се исфрли, а да остане буквата *й* која е преземена од руската азбука. Како што вели тој, Русите ја пишуваат *й* после самогласките и се слуша како половина *и*: *край, твой, мой*. Во старословенскиот во овие случаи се слушал полн глас *и*, па затоа и овие зборови се пишувале: *краи, твои, мои*. И во старословенскиот постоел полузвук од *и,* но тој се наоѓал пред самогласките, а не после нив. За бележење на тој глас се користел знакот *і*, и се пишувал секогаш пред самогласката: *ꙗ, ѥ, ю.* Денес, кога полугласот се слуша и после самогласките, забележува Дринов, најприродно е да се бележи со стариот знак *і*, наместо со туѓото *й.* Меѓутоа, како што пишувањето на *й* нашироко се користело и влегло во општа употреба, Дринов сметал дека подобро би било да се остави на сметка на старото *і.*

Според Дринов буквата *щ* која е составена од *ш* и *т* како што и се изговара, за разлика од руската каде со *щ* се бележи засебен глас, и поради тоа треба да се исфрли, а наместо тоа засебно да се пишува *шт*.

### Реформата од 1892
Во 1892 година, министерот Георги Живков, од кабинетот на Стефан Стамболов, назначил комисија за подготовка на проект за официјален бугарски правопис. Во состав на комисијата влегувале филолозите: Љубомир Милетич, Александар Теодоров-Балан, Бењо Цонев, Иван Шишманов, Димитар Матов, Стојан Аргиров и Ив. Георгиев. Била повторно воведена буквата:

Биле отфрлени буквите:

Буквата й била заменета со і. Исто така било решено ю да се замени іу,  я со іа, и ѭ да се замени со іъ.

Реформата не била прифатена од населението, кое ја сметало за премногу радикална со отстранувањето на толку многу традиционални букви и никогаш не успеала да се спроведе до крајот на режимот на Стамболов. Повеќето луѓе продолжиле да пишуваат по правописот на Дринов.

### Реформа од 1945
По правописната реформа од 1945 година, азбуката ја добила сегашната форма и има 30 букви. Тогаш биле исфрлени буквите:

Овие букви имале етимолошка употреба, т.е правобитно во старословенскиот јазик со нив се означувале посебни гласови, но со време тој изговор се изгубил а зборовите останале да се пишуваат исто, па морало напамет да се изучуваат зборовите кои ги содржат.

Буквата јат (ѣ) била заменета со я, е или поретко е (*бѣлъ → бял*, но *бѣли → бели*).

Големата носовка (Ѫ) била заменета со ъ (*кѫща → къща, рѫка → ръка*) или поретко со а (*тѣ сѫ → те са*).

## Букви





## Поврзано
* Бугарски јазик
* Руска азбука
* Кирилица

## Наводи

## Надворешни врски
* Вовед во бугарската азбука на мрежното место www.omniglot.com 
* Вовед во бугарската азбука на мрежното место www.studybulgarian.com  

Азбука
Категорија:Кирилични азбуки