Војна

**Војна** — вооружен судир на две или повеќе држави и/или други општествени групи. Таа се одвива на еден или повеќе фронтови, а завојуваните страни обично држат одредена територија која можат да ја одржат или загубат. Во последно време, за војната се користат алтернативни еуфемистички изрази како: конфликт, вооружен судир, непријателства и слично.

## Видови војни
Војните можат да се поделат: 
* според опфатот: на граѓански, меѓудржавни, регионални и светски
* според карактерот на војната: ослободителни, одбранбени, граѓански, герилски, империјалистички, колонијални, верски
* според карактерот на воените средства: на тотални и ограничени
* според типот на оружјето: конвенционални и јадрени
* според подвижноста: маневарски и позициски.

## Војната како тема во уметноста и во популарната култура
Војната се јавува како тема во бројни дела од уметноста и популарната култура.
### Војната како мотив во народното творештво
* „Џанан буљук-баша и Ракоци“ (српскохрватски: *Džanan buljuk-baša i Rakocija*) — босанска епска песна.
* „Фазли буљбаша“ (српскохрватски: *Fazli-buljubaša*) — босанска епска песна.
* „Битката на Сигет“ (српскохрватски: *Boj na Sigetu*) — босанска епска песна.
* „Војната меѓу Турција и Русија“ (српскохрватски: *Ratovanje između Turske i Ruske*) — босанска епска песна.

### Војната како тема во книжевноста
* „Од книгата *Црвени листови* (Дезертер)“ (српски: *Из књиге „Црвени листови“ (Дезертер)*) — песна во проза на српскиот писател Иво Андриќ од 1918 година.
* „Не за војната“ — песна на македонската поетеса Христина Аслимоска од 2003 година.
* „Војна“ - кус расказ на ирскиот писател Вилијам Батлер Јејтс од 1902 година.
* „Војна“ (хрватски: *Rat*) - песна на хрватскиот писател Мирослав Крлежа.
* „Граѓанска војна“ — краток расказ на македонскиот писател Ѓорѓи Крстевски.
* „Помеѓу двете војни“ — краток расказ на македонскиот писател Ермис Лафазановски.
* „Војната е објавена“ (руски: *Война объявлена*) - песна на рускиот поет Владимир Мајаковски од 1914 година.
* „Повикување на мислите“ (руски: *Мысли в призыв*) - песна на Владимир Мајаковски од 1914 година.
* „Мама и вечерта што ја убија Германците“ (руски: *Мама и убитый немцами вечер*) - песна на Владимир Мајаковски од 1914 година.
* „Воено-поморска љубов“ (руски: *Военно-морская любовь*) - песна на Владимир Мајаковски од 1915 година.
* „Сенката на загинатиот војник“ (српски: *Sen poginulog ratnika*) - песна на српската поетеса Десанка Максимовиќ.
* „За војникот“ (српски: *O vojniku*) - песна на Десанка Максимовиќ од 1964 година.
* „Глетки од Петстогодишната војна“ (српски: *Призори из Петстогодишњег рата*) — расказ на српскиот писател Радослав Петковиќ од 1998 година.
* „Ѕвездени војни“ — краток расказ на македонскиот писател Горан Петревски.
* „Дијалог“ — песна на македонскиот поет Анте Поповски.
* „Барбара“ — песна на францускиот поет Жак Превер.
* „Војна и мир“ — роман на рускиот писател Лав Толстој.
* „Војна“ - краток расказ на македонскиот писател Влада Урошевиќ.
* „Никогаш нема да ти биде така“ (англиски: *A way you'll never be*) — расказ на американскиот писател Ернест Хемингвеј.
* „Сега, ќе си легнам“ (англиски: *Now I lay me*) — расказ на Ернест Хемингвеј.
* „Војна“ - песна во проза на полскиот поет Збигњев Херберт.
* „Војна во стапица за глувци“ — поема на рускиот поет Велимир Хлебников.
* „Пред војната“ — расказ на Велимир Хлебников.
* „Крај и почеток“ - песна на полската поетеса Вислава Шимборска.
* „Стварноста бара“ - песна на Вислава Шимборска.

### Војната како тема во популарната музика
* „Четврта светска војна“ (англиски: *World War IV*) — песна на американската хардкор-панк група *[[Adrenalin O.D.]]*.
* „Војна“ — песна на македонската рок-група Архангел од 1993 година.
* „Нечија војна“ (англиски: *Anybody's War*) — песна на австралиската рок-група Ајсхаус (*Icehouse*) од 1987 година.
* „Трета светска војна“ (англиски: *World War III*) — песна на англиската панк-рок група *[[Anti-Nowhere League]]* од 1982 година.
* „Сношти уште еден војник“ (англиски: *Last night another soldier*) — песна на британската панк-група *[[Angelic Upstarts]]* од 1980 година.
* „Трета светска војна“ (англиски: *World War III*) — песна на американската панк-рок група *[[Bad Religion]]*
* „Воени свињи“ (англиски: *War Pigs*) — песна на британската хард-рок група Блек сабат (*Black Sabbath*) од 1970 година.
* „Воен херој“ (англиски: *War Hero*) — песна на американската хард-кор група Воид (*Void*) од 1981 година.
* „Кучиња на војната“ (англиски: *Wardogs*) - песна на британската панк-рок група *G.B.H.* од 1982 година.
* „Прирачник за модерна војна“ – песна на македонскиот рапер Да Џака Накот од 2012 година.
* „Хемиска војна“ (англиски: *Chemical Warfare*) — песна на американската панк-рок група Дед Кенедис (*Dead Kennedys*) од 1980 година.
* „Воени злосторства“ (англиски: *War crimes*) — песна на американската панк-група *[[D.R.I. (музичка група)|D.R.I.]]* од 1983 година.
* „Војна“ (англиски: *War*) — песна на британската панк-група Експлоитед од 1982 година.
* „Ајде да започнеме војна (рече Меги еден ден)“ (англиски: *Let's Start A War (Said Maggie One Day)*) — песна на британската панк-рок група *The Exploited* од 1983 година.
* „Војна“ (англиски: *War*) — музички албум на ирската рок-група Ју Ту (*U2*) од 1983 година.
* „Лимениот војник“ (англиски: *Tin Soldier Man*) — песна на британската рок-група Кинкс (*The Kinks*) од 1967 година.
* „Воен танц“ (англиски: *Wardance*) — песна на британската рок-група Килинг џоук (*Killing Joke*) од 1980 година.
* „Омраза и војна“ (англиски: *Hate and War*) — песна на британската панк-рок група Клеш (*The Clash*) од 1977 година.
* „Војна“ (англиски: *War*) — песна на словенечката музичка група Лајбах (*Laibach*) од 1994 година.
* „Воена поема“ (словенечки: *Vojna poema*) — песна на словенечката музичка група Лајбах од 1986 година.
* „Војување“ (англиски: *Warfare*) — песна на американската хард-кор група Минитмен *Minutemen* од 1981 година.
* „Кучињата на војната“ (англиски: *The Dogs of war*) - песна на англиската рок-група Пинк флојд (*Pink Floyd*).
* „Војникот-џентлмен“ (англиски: *The Gentleman Soldier*) - песна на ирската рок-група Поугс (*The Pogues*) од 1985 година.
* „Војна во еден здив“ (англиски: *War Within a Breath*) - песна на американската рок-група Рејџ агеинст д машин (*Rage Against the Machine*) од 1999 година.
* „Војните завршуваат“ (англиски: *The Wars End*) - песна на американската панк-група Ренсид (*Rancid*) од 1995 година.
* „Воен собир“ (англиски: *War Ensemble*) — песна на американската хеви-метал група Слеер (*Slayer*).
* „Хемиско војување“ (англиски: *Chemical Warfare*) — песна на Слеер (*Slayer*).
* „Војна“ (англиски: *War*) — песна на американскиот рок-музичар Брус Спрингстин (*Bruce Springsteen*) од 1986 година.
* „Живот во воено време“ (англиски: *Life during wartime*) — песна на американската рок-група Токинг хедс (*Talking Heads*) од 1979 година.
* „Ајде да водиме војна“ (англиски: *Let's Have A War*) — песна на американската панк-рок група *Fear* од 1982 година.
* „Условите на психичката војна“ (англиски: *Terms Of Psychic Warfare*) — песна на американската рок-група Хускер Ду (*Hüsker Dü*) од 1985 година.

### Војната како тема во филмот
* „Војна и мир“ - советски филм од 1966 година, во режија на Сергеј Бондарчук.

## Литература
* Игор Јанев, Мегународно право и мегународни односи, Институт за политички студии, Белград, 2012, ISBN 978-86-7419-244-3
* Игор Јанев, Дипломатија, Институт за политички студии, Белград, 2013, ISBN 978-86-7419-261-0
* Игор Јанев, Theory of International politics and Diplomacy and New definition of politics, publ.  Institute of Political Studies, Belgrade, 2006, ISBN 86-7419-102-9

## Наводи

Категорија:Војни