open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Сјујумбике

мини|280x280пкс| ''Заробената принцеза Сјујумбике го напушта Казан'', од Василиј Худјаков .
**Сјујумбике** (латински: *Söyenbikä, Sujumbike*; кирилица: *Сөембикә*) (1516 &#x2013; по 1554 година) — ногајски владетел, односно *[[хан]]*. Таа била регент на Казан за време на детството на нејзиниот син од 1549 до 1551 година.

## Животопис
Таа била ќерка на ногајскиот благородник Јосиф Бак и сопруга на Џан Али (1533–35), Сафа Гиреј (1536–49) и Шахгали (по 1553). Во 1549 година, таа станала регент за време на детството на нејзиниот син, Утјемиш Гиреј.

Во 1551 година, по првото делумно освојување на Казанскиот ханат од страна на Иван Грозни, таа била насилно преместена во Москва со нејзиниот син, а подоцна се омажила за Шахгали, хан на Касим и Волшките Татари, и лојален на Русија.

### Легенда за самоубиство
Таа е национален херој на Татарстан. Нејзиното име е поврзано пред се со кулата Сјујумбике, каде Иван Грозни сакал да се ожени со неа, па таа се согласила дека ако ѝ изгради кула направена со седум нивоа (по еден за секој ден во неделата), тогаш таа ќе се омажи за него. Иван Грозни наводно ја завршил кулата во текот на една недела, па Сјујумбике се качила на врвот на кулата и откако погледнала во нејзиниот Казан, толку се преплавила од емоции за својот народ што не можела да поднесе да се омажи за царот и скокнала. Сепак, вистинскиот датум на нејзината смрт и нејзиниот гроб остануваат непознати.

## Наводи

Категорија:Татари
Категорија:Починати во 16 век
Категорија:Родени во 1516 година
Џахиде Сонку

**Џахиде Сонку** (родена **Џахиде Серап**; 27 декември 1912 – 18 март 1981 година) — турска глумица, модел, писателка и првата жена филмски режисер во Турција Сонку основала сопствена компанија за филмска продукција, Сонку Филм, во 1950 година.

## Животот
Првото театарско искуство на Сонку било за време на нејзиното средно образование. Таа била примена во Дарулбедаи кога имала само 16 години и со текот на времето го зела своето место меѓу најпопуларните актери на градските театри во Истанбул. Својата кариера ја започнала со „Седум селски зејнеби“ најпрво во театарот „Народни куќи“, потоа во Конзерваториумот на општина Истанбул, а потоа во Дарулбедаи. Таа била откриена од Мухсин Ертугрул, кој бил важна фигура во кариерата на Сонку.

Сонку ја основала продуцентската куќа „Сонку филм“ во 1950 година, но банкротирала во 1963 година поради пожар што ја изгорел зградата на компанијата. Таа продолжила да работи во *Градскиот театар* преку влијанието на Мухсин Ертугрул, а кога си заминала се борела со зависност од алкохол во последните години од животот.

Сонку ја добила наградата за служба на турското здружение на филмски критичари во 1979 година, а починала во 1981 година во *Кино Алказар* во Истанбул, на 61-годишна возраст. Таа била погребана на гробиштата Зинџирликују. Наградата Џахиде Сонку се доделува во нејзин спомен на годишниот Меѓународен филмски фестивал  „Златен портокал" во Анталија.
мини|250x250пкс| Гробот на Џахиде Сонку, во гробиштата Зинџирликују, Истанбул.

## Културни прикази

* Во 1989 година, дебатирала серијата Џахиде која била базирана на животот на Џахиде Сонку. Во неа глумела Хејл Сојгази како Џахиде.
* Во 2013 година, краткиот филм „Кајикчи" со Мерих Фират во улогата на Џахиде.
* Во 2014 година, краткиот филм „100-5=Cahide“ со Фара Зејнеп Абдула како Џахиде во главната улога.
* Во 2016 година, краткиот филм „Кахиде“ во кој глуми Ипек Билгин како Џахиде.

## Филмографија

## Наводи

## Надворешни врски

* 

Категорија:Турски глумци
Категорија:Починати во 1981 година
Категорија:Родени во 1919 година
Надира

**Махларајим** (на узбечки: Моҳларойим, ماه لر آیی), најпозната по нејзиниот псевдоним **Надира** (نادره) — узбечка поетеса и државничка. Таа била регент на Кокандското ханство за време на детството на нејзиниот син од 1822 година.

Надира генерално е сметана за еден од најистакнатите узбечки поети. Пишувала поезија на узбечки и персиски јазик. Надира користела и други псевдоними, како Комила и Макнуна. Многу од нејзините дивани преживеале и се состојат од повеќе од 10.000 реда поезија.

## Биографија
Надира била сопруга на Мухамед Умар-Кан кој владеел со Кокандското ханство од околу 1810 година до неговата смрт во 1822 година. По смртта на нејзиниот сопруг, Надира станала де факто владетел на Коканд бидејќи нејзиниот син Мухамед Али-Кан бил само тинејџер кога бил крунисан за хан; таа продолжила да му биде регент и советник во текот на неговото владеење. Таа исто така била писателка која пишувала поезија и на узбечки и на персиски јазик. Нејзиниот опус се состои од 10.000 хемистиши.

И покрај нејзините обиди да всади малку социјално полиберални вредности кај нејзиниот син, Мадали почнал да применува експанзионистичка политика што водела до војна со ривалскиот Бухарски емират. Нејзината поезија била презрена од улемите и била оценета за „несоодветна“, бидејќи во нејзините дела таа честопати пишувала за табу теми и за страдањата на жените во Централна Азија во тој временски период.

Таа била обесена по наредба на емирот Насрула Кан од Бухара во април 1842 година заедно со нејзините синови за време на кокандско-бухарските војни. Според некои извори, Насрула бил бесен што одбила да се омажи за него.

## Наследство
Долго време по нејзината смрт во 1842 година, Надира била промовирана во советската ера како национална хероина на Узбечка ССР и уживала статус сличен на некои други слично одликувани жени како Нурхон Јулдашхоџаева. Во очите на јавноста таа е маченичка и национална хероина, а 200 години по нејзиното раѓање, на првата национална поштенска марка на новонезависен Узбекистан бил прикажан нејзиниот портрет.

## Наводи

Категорија:CS1 Uzbek-language sources (uz)
Категорија:Луѓе од Андижан
Категорија:Узбеци
Категорија:Починати во 1842 година
Категорија:Родени во 1792 година
Теорема за седум кружници

мини|250x250пкс| Теорема за седум кружници
Во геометријата, **теоремата за седум кружници** е теорема за одреден распоред на седум кружници во Евклидовата рамнина. Поточно, ако е даден синџир од шест кружници, сите тангентни на (допираат) седма кружница и секоја тангентна на двете нејзини соседни кружници, трите прави повлечени низ паровите од спротивни допирни точки со седмата кружница минуваат низ иста точка (се конкурентни). Иако е елементарна по природа, оваа теорема била откриена дури во 1974 година (од Евелин, Пани-Кутс и Тајрел).

## Поврзано

* Теорема на Брианшон

## Наводи

* 
* 
* 

## Надворешни врски

* 
* Interactive Applet by Michael Borcherds showing The Seven Circles Theorem made using GeoGebra.
* the Seven Circles Theorem  by Stanley Rabinowitz, with a proof based on Ceva's theorems.
* Seven Circles Theorem at Cut-the-knot.

Категорија:Теореми за кружници
Сврљиг

**Сврљиг** е град и седиштето на истоимената општина во Нишавскиот Управен Округ, Србија. Според пописот од 2022 година имало 6.762 жители. Во општината живеат 10.781 луѓе.

## Населени места
Населби во општината: Белоиње, Бурдимо, Бучум, Варош, Влахово, Галибабинац, Гојмановац, Грбавче, Гулијан, Гушевац, Давидовац, Драјинац, Ѓуринац, Жељево, Извор, Копајкошара, Лабуково, Лалинац, Лозан, Луково, Манојлица, Мерџелат, Мечји До, Нишевац, Околиште, Округлица, Палилула, Периш, Пирковац, Плужина, Попшица, Преконога, Радмировац, Рибаре, **Сврљиг**, Сливје, Тијовац, Црнољевица, Шљивовик.

мини|центар|200п|Општина Сврљиг во карта на Србија

## Поврзано
* Нишавски Управен Округ
* Јужна Србија

## Наводи

## Надворешни врски
* Центар за туризам, културу и спорт Сврљиг 
* Svrljiske novine 


Категорија:Градови во Јужна Србија
Категорија:Општини во Јужна Србија
Категорија:Нишавски Управен Округ
Тодоровце

**Тодоровце** е населено место во градот Лесковац, Јабланички Управен Округ, Србија. Според пописот од 2022 година имало 429 жители.

## Поврзано
* Лесковац
* Јабланички Управен Округ
* Јужна Србија

## Наводи

Категорија:Населени места во Лесковац
Категорија:Населени места во Јужна Србија
Трговец

мини|238x238пкс|''Трговци во јужно пристаниште'' од Томас Вејк ок. 1660 г.
**Трговец** — лице што купува и продава стоки, најчесто заради печалба. Трговците можат да тргуваат со производи месно во нивниот град или област, или на меѓународно ниво со размена на стоки со луѓе од други земји. Трговците постојат уште од античко време и отсекогаш играле важна улога во растот на градовите, културите и економиите.

## Видови трговци
Трговци на мало — продаваат стоки право на муштериите. 

Трговци на големо — купуваат производи во големи количини и ги продаваат во продавници или други претпријатија. 

Патувачки трговци — се движат од место до место за да тргуваат со стоки.

## Трговците во Македонија
Трговците се важен дел од македонската историја уште од античко време. Во епохата на Античка Македонија, трговците разменувале вино, маслиново масло, метали и текстил низ Балканот и Медитеранот. Низ регионот минувале важни трговски патишта, кои ја поврзувале Македонија со Грција, Тракија и Илирија. 

За време на отоманскиот период, македонските трговци играле клучна улога на месните пазари (наречени базари) и патувале во места како Истанбул, Виена и Солун за да тргуваат со стоки како што се волна, тутун и вино. 

И денес трговците во Македонија работат на пазари, продавници и преку меѓународна трговија. Современите македонски трговци извезуваат вино, земјоделски производи и текстил, а увезуваат стоки од Европа, Азија и пошироко.

## Наводи

## Надворешни врски

*  (англиски)

Категорија:Трговци
__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__
Саша Матиќ

**Александар „Саша“ Матиќ** (; роден на 26 април 1978 година) е босанско-српски поп-фолк пејач. Тој е брат близнак на пејачот Дејан Матиќ.

## Живот и кариера

### Ран живот
Матиќ е роден на 26 април 1978 година во Бихаќ, СФР Југославија. Тој има брат близнак, Дејан, кој е исто така познат пејач. Тие се родени предвреме и последователно станале целосно слепи поради необјаснети околности. Матиќ првично пораснал во Дрвар, пред да се пресели во Белград со своето семејство.

Во детството, тој научил да свири пијано и хармоника. Матиќ завршил Земунска гимназија и средно музичко училиште „Коста Манојловиќ“. Тој го наведува хрватскиот пеач-песнописец Оливер Драгојевиќ како свое музичко влијание.

### Кариера
Матиќ го имаше своето деби на снимање во 2001 година со албумот *„Prokleta je violina“*, кој беше издаден под Гранд Продукција. Тој има издадено десет студиски албуми. Матиќ има соработувано со различни регионални пејачи, меѓу кои Цеца, Северина, Јелена Карлеуша, Аца Лукас, Миле Китиќ, Јелена Розга и Милица Павловиќ.

Од март 2016 година, Матиќ одржува неколку распродадени соло концерти во Белградската арена. Тој исто така имал регионални, како и меѓународни турнеи во Соединетите Американски Држави, Канада и Австралија. Во 2023 година, беше објавено дека Матиќ бил најпосетениот настап во живо во 2022 година, Хрватска, со неговите четири концерти во Арена Загреб и Арена Спаладиум, на кои вкупно присуствувале 80,000 луѓе.

### Личен живот
Матиќ е оженет со Анѓелија, со која има две ќерки.

## Музички фестивали

* Музички фестивал Будва (2003) - „Moj grad“ (1 место)
* Охрид фест (2003) - „Moj grad“ (победник на гласовите од жирито)
* Гранд фестивал (2006) - „Sve je na prodaju“ (1 место)
* Гранд фестивал (2010) - „Nije ljubav trag na hartiji“ (победник на гласовите од жирито)
* Фестивал Радијски (2013) - „Nađi novu ljubav“

## Поврзано
* Музика во Србија
* Турбофолк
* Дејан Матиќ

## Наводи
Conservatoire national des art et métiers

thumb|right|250px
**Conservatoire national des arts et métiers** (или едноставно *CNAML*) — универзитет во Париз, Франција. Претставува еден од најпрестижните и најелитните универзитети и е член на таканаречената Hesam, основан во 1794 година.

## Познати дипломци
* Луј Пастер

## Наводи


## Надворешни врски
* CNAM 

Категорија:Универзитети во Франција
Категорија:Париз
Бејлербегова џамија (Едрене)

**Бејлербеговата џамија -** џамија која се наоѓа во средишниот округ на Едрене.

Бејлербеговаста џамија била изградена во 1429 година од страна на Синанедин Јусуф-паша, бејлербег од Румелија.  Џамијата, која има полигонален план и една купола, се наоѓа во рамките на Бејлербеговиот комплекс. Тоа е важен пример меѓу зградите со превртен Т-план. 

## Наводи

Категорија:Џамии во Одрин
Категорија:Координати на Википодатоците
Олга Стефанишина

**Олга Виталивна Стефанишина** (на украински: Ольга Віталіївна Стефанішина; родена на 29 октомври 1985 година) — украински адвокат и државен службеник. Таа станала вицепремиер за европски и евроатлански интеграции на 4 јуни 2020 година. На 5 септември 2024 година Стефанишина станала и министер за правда; и оттогаш има две министерства под нејзина команда.

## Кариера
По кратка кариера како правен советник, Стефанишина се приклучила на Министерството за правда на крајот на 2007 година.

Во 2008 година дипломирала на Институтот за меѓународни односи при Киевскиот универзитет, стекнувајќи дипломи за меѓународно право и превод на англиски јазик. Во 2016 година, таа добила специјалистичка диплома за финансии и кредит од Националниот економски универзитет во Одеса. 

Работела како директор на владината канцеларија за европски и евроатлански интеграции на Секретаријатот на Кабинетот на министри од март до декември 2017 година. Потоа била назначена за генерален директор на владината канцеларија за координација на европските и евроатлантските интеграции на Секретаријатот.

На украинските парламентарни избори во 2019 година, Стефанишина се кандидирала за избор како број 25 на партиската листа  на Украинска Стратегија. Партијата не успеала да освои ниту еден пратенички мандат, добивајќи 2,41% од вкупните гласови, а изборите имале изборен праг од 5%.  Партијата не успеа да освои ниту место во изборната единица. По изборите, Стефанишина краток период работела во адвокатската фирма „Илјашев и партнери“.

На 4 јуни 2020 година била назначена за заменик-премиер за европски и евроатлански интеграции во Владата на Шмигаљ. 

Во март 2021 година станала член на советот на политичката партија Слуга на народот.

На 3 септември 2024 година, Стефанишина поднела оставка како вицепремиер за европски и евроатлански интеграции; парламентот ја прифатил нејзината оставка следниот ден. На 5 септември 2024 година, таа била назначена за министерка за правда, улога која ќе се комбинира со нејзината претходна.

## Признанија
Стефанишина била рангирана на 45-тото место на листата „100 највлијателни Украинци“ на списанието *Фокус* во 2021 година, и на 14-то место на нивната листа „100 највлијателни Украинки во 2021 година“. Таа добила почесен сертификат од Кабинетот на министри. Според правниот весник *„Јуридична газета“* во 2021 година, таа е рангирана како една од првите десет адвокати/политичари во Украина.

## Наводи

## Надворешни врски
* Стефанишина Олга . Веб-страница на Владата на Украина
*   
Категорија:Православни христијани од Украина
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Украински политичари
Категорија:Родени во 1985 година
Категорија:Статии со извори на украински (uk)
Тереза Брунсвик

десно|мини|223x223пкс| Тереза Брунсвик
десно|мини|351x351пкс| Биста на Тереза Брунсвик
**Грофица Тереза** (**фон**) **Брунсвик** (на унгарски: **Teréz Brunszvik**; 27 јули 1775 г. во Посони, Кралство Унгарија – 23 септември 1861 г. во Пешта, Кралство Унгарија) — припадник на унгарското благородништво, педагог и следбеник на Песталоци.

## Ран живот
Таа била родена како прво дете и најстара ќерка на унгарскиот гроф, Антон Бруншвик де Коромпа (1746-1793) и неговата сопруга, бароницата Ана Барбара Ванкел фон Зеберг (1752-1830). Нејзини браќа и сестри биле грофот Франц (1779-1854), грофицата Марија Јозефа (1779-1821), грофицата Жозефина и грофицата Шарлот (1780-1843).

## Биографија
Таа била прва која основала градинки во Унгарија, на 1 јули 1828 година, основани по примерот на Роберт Овен поставен во Њу Ланарк, Шкотска во 1816 година. Наскоро предучилишната установа станала позната низ цела Унгарија и во 1837 година, Фридрих Фребел ја основал првата „градинка“ во Германија.

Како ученичка на Лудвиг ван Бетовен, Тереза била посветена на неговата Соната за пијано бр. 24, а некои писатели шпекулираат дека таа - а не нејзината сестра Жозефина која е општо прифатена како адресант - можеби била наменетиот примач на писмото на Бетовен до „Бесмртната сакана“. Нејзините мемоари за првпат биле објавени од Ла Мара, која била застапник на оваа теорија. Нејзините дневници и белешки (до 1813 година) биле објавени од Маријана Секе, која изјавила дека тие откриваат многу за односите помеѓу Бетовен и семејството Брунсвик, особено за неговите односи со нејзината сестра Жозефина.

## Наводи

## Надворешни врски

*  http://www.mek.iif.hu/porta/szint/egyeb/lexikon/eletrajz/html/ABC00523/02357.htm
*  http://www.aeiou.at/aeiou.encyclop.b/b830508.htm
Категорија:Починати во 1861 година
Категорија:Родени во 1775 година
Категорија:Луѓе од Братислава
Категорија:Унгарско благородништво
Категорија:Просветари
Парламентарни избори во Бугарија (1931)

Парламентарните избори биле одржани во Царството Бугарија на 21 јуни 1931 година. Во изборите победиле Народниот блок, алијасна составена од Бугарскиот земјоделски народен сојуз, Демократската партија, Национал-либералната партија и Радикално-демократската партија, тие освоиле 151 од 273 пратенички места. Излезност било 85,2%.

Овие биле последните официјално слободни партиски избори одржани во Бугарија пред Втората светска војна ( изборите во 1939 година биле официјално непартиски, но биле наместени од тогашната фашистичка власт). Додека после војната изборите во Бугарија биле наместени од тогашната комунистичка диктатура. Како резултат на тоа, изборите во 1931 година биле последните слободни избори одржани во земјата сѐ до 1990 година кога биле одржани првите парламентарни избори после незавиноста на Бугарија.

## Резултати

## Наводи


### Користена литература

* 

Категорија:Парламентарни избори во Бугарија
Горна Лапаштица

**Горна Лапаштица** (, ) е населено место во општината Медвеѓа, Јабланички Управен Округ, Србија. Според пописот од 2022 година имало 137 жители. Селото е претежно населено со Албанци.

## Поврзано
* Медвеѓа
* Јабланички Управен Округ
* Јужна Србија
* Српски Албанци

## Наводи

Категорија:Медвеѓа
Категорија:Населени места во Јужна Србија
Категорија:Албански населби во Србија
Свирце (Медвеѓа)

**Свирце** () е населено место во општината Медвеѓа, Јабланички Управен Округ, Србија. Според пописот од 2022 година имало 76 жители. Селото до 2011 година било албанско. Наоѓа се на граница со Косово.

## Поврзано
* Медвеѓа
* Јабланички Управен Округ
* Јужна Србија

## Наводи

Категорија:Медвеѓа
Категорија:Населени места во Јужна Србија
Марија Мајерова

**Марија Мајерова** (1 февруари 1882 - 16 јануари 1967) — чешка писателка и преведувачка.

## Биографија
Мајерова била родена во Ували и пораснала во Кладно, како ќерка на родители од работничката класа. Кога имала шеснаесет години, почнала да работи како слугинка во Будимпешта. Своето образование го завршила во Прага, Париз и Виена. Таа била член на Чехословачката комунистичка партија од нејзиното основање, а била вклучена и во феминистичкото движење.
лево|мини|303x303пкс| Марија Мајерова во 1914 година
Во 1907 година, таа објавила збирка раскази *Povídky z pekla a jiné* (Приказни од пеколот и други приказни) и роман *Panenství* (Моминство). Во нејзиното творештво таа се занимавала со угнетувањето на работничката класа и на жените. Пишувала и литература за деца.

Мајерова била во брак двапати: прво со новинарот Јозеф Стивин, а потоа со графичарот Славобој Тусар.
мини| Олшанските гробишта, гробот на чешките комунистички политичари чии урни првично биле чувани кај Националниот споменик во Витков
Таа починала во Прага на 84-годишна возраст. По кремирањето, нејзините останки биле погребани кај националниот споменик на Јан Жижка во Витков. Во 1990 година, нејзината пепел била преместена на Олшанските гробишта, заедно со пепелта на околу 20 други комунистички лидери, кои исто така првично биле поставени кај Националниот споменик на Јан Жижка.

## Влијание
Филмот *Невиност* од 1937 година, во режија на Отакар Вавра, бил заснован на нејзиниот роман *Panenství*. Нејзиниот роман *„Сирена“* бил основа за сценариото на истоимениот филм од 1947 година со англиски наслов *„Штрајк“*, во режија на Карел Стекли. Филмот од 1947 година добил Златен лав на Венецијанскиот филмски фестивал.

Чешко-канадскиот автор Јозеф Шкворецки изјавил дека неговиот лик Мари Бурдичова во *„Играта на чуда“* физички бил базиран на Марија Мајерова.

## Избрани дела
Некои од нејзините најпознати дела се:

* *Náměstí republiky* (Републичкиот плоштад), роман (1914)
* *Nejkrásnější svět* (Најубавиот свет), роман (1920)
* *Mučenky* (Пасифлори), раскази (1924)
* *Přehrada* (Браната), роман (1932)
* *Siréna* (Сирена), роман (1935), преведен во 1953 година
* *Havířská balada* (Балада за рудар) (1938)
* *Spisy*, собрани дела во 19 тома (1962)

## Наводи

## Надворешни врски
*
* 

Категорија:Комунистички писатели
Категорија:Чешки комунисти
Категорија:Починати во 1967 година
Категорија:Родени во 1882 година
Константин Иванов (поет)

**Константин Василјевич Иванов** (руски: Константин Васильевич Иванов, чувашки: Пӑртта Кӗҫтентинӗ;  – ) — чувашки поет и важна личност во чувашката книжевност.

## Биографија
Константин Василјевич Иванов бил роден во селско чувашко семејство. Многу од неговите роднини, кои го ценеле образованието, биле писмени, нешто невообичаено за тоа време. Таткото на Иванов бил еден од најбогатите луѓе во селото и тој водел успешна фарма користејќи го своето знаење од агрономијата и економијата.

Иванов го посетувал основното училиште во неговото село од кога имал осум години. Завршил во 1902 година и почнал да студира во градското училиште Белебеј, каде што посетувал подготвителни часови во Чувашкото учителско училиште во Симбирск. Две години подоцна, на 15-годишна возраст, се запишал во Чувашкиот едукативен центар.

Таму покажал голем интерес за литературата, читал многу романи од руската и западната култура и со ентузијазам студирал сликарство и скулптура. Кога доаѓал дома за време на периодите за одмор, тој запишувал приказни, локална народна историја, текстови што содржат теории на заговор и народни молитви. Ова го развило неговото ценење на националниот идентитет и уметниците.

Поради зголемениот интерес за сликарството, Иванов се приклучил на Академијата за уметности. Развил професионални фотографски вештини, кои ги користел за да прикаже многу сцени од Симбирск.

Следејќи ги настаните од 1905 до 1907 година, тој ја издал „Чувашка Марселеза“ (Стани, крени се, Чувашу!).

Подоцна, Иванов ги превел песните на Михаил Лермонтов, вклучувајќи ги: *Затвореник*, *Бранови и луѓе*, *Едро*, *Врвови*, *Карпа*, *Чаша на животот* и, со многу труд, го составил чувашкиот аранжман на *Песната на трговецот Калашников*.

Во есента 1914 година, Иванов заболел од туберкулоза. Починал на 13 март 1915 година на 24-годишна возраст.

## Користена литература

* Јаковлев И.Ј., *Мојот живот: Мемоари*, Москва, *Република*, 1997 година.
* Сироткин МОЈ, *К.В. Иванов*, Есеј, Чебоксари, 1955 г.
* Абашев В.Н., Чувашская поэма/Чувашка песна, Чебоксари, 1964 г.
* Чувашки писатели, Биобиблиографический справочник, Чебоксари, 1964 година.
* ДВ Гордеев, Ју. А. Силем, „Антологија на чувашката литература“, Чебоксари, 2003 година.

## Надворешни врски

* Место на поетскиот музеј во селото Слакбаш
* 120 лет со дня розденија К. В. Иванова
* Константин Иванов
* Константин Иванов
* Выдающиеся люди Чувашии : Иванов Константин Васильевич 
* Константин Васильевич Иванов   
* Чебоксарцы устроили митинг в честь чувашского поэта   
* К. В. Иванов ҫуралнӑранпа 120 ҫул
* Константин Иванов 
* 2015 година во Чувашской Республике объявлен Годом К. В. Иванова
* Чӑваш Енӗн паллӑ ҫыннисем: Иванов Константин Васильевич 
* Константин Васильевич Иванов   
* „Нарспи“ аудиокӗнеке кратка-листа кӗнӗ
Категорија:Починати во 1915 година
Категорија:Родени во 1890 година
Категорија:Чуваши
Категорија:Поети
Калиштроф

**Калиштроф** () — населено место и општина во округот Оберпулендорф, Градиште, Австрија. Според проценка од 2024 година имало 603 жители. Во селото живеат Градиштански Хрвати.

## Поврзано
* Градиште (Австрија)

## Наводи

Категорија:Општини во Градиште
Категорија:Населени места во Австрија
Категорија:Градиштански Хрвати
Ислахане (Битола)

**Ислахане** – занаетчиско воено училиште во Битола за време на Османлиското Царство. Зградата била подигната од Абдул Керим-паша, се градела во раздобјето од 1894 до 1899 година.  Задачата ѝ била да оспособува кадри за дрводелци, кондураџии, шивачи и за други, слични струки, наменети за потребите на војската. Училиштето работело до доаѓањето на српската власт во 1912 година. По затворањето објектот бил предвиден да биде царинарница.

По Втората светска војна, објектот долг период служел како погон на Фабриката за кондиторски производи „Прогрес“.

Градбата е запишана во Регистарот на недвижно културно наследство на Македонија под Уп. бр. 18-1009/2021 од 29.12.2022 како значајно културно наследство. 

## Местоположба
Училиштето се наоѓало на влезот во Битола, од страната на Лерин, на левата страна од најистурениот дел од Јужниот воен комплекс. Плацот, веднаш под Тумбе Кафе, претходно им припаѓал на неколкумина Албанци од кои бил откупен.

## Опис на градбата
Проектот за градбата го изработил беледискиот (општинскиот) инженер Хараламбо, во соработка на Тодор Михајловиќ, негов стручен помошник. Претприемач, според личната изјава на Хараламбо, станал Михајло Поповиќ.
Објектот се состоел од приземје и кат, со впечатлив влез од страната на патот, изведен со неколку столбови и балкон, а имал и простран, ограден двор.

Фасадата на објектот била симетрична со правилен ритам на прозорци со интересна обработка околу нив која делува потенцирачки. Влезниот портал бил поставен средишно.

## Наставна програма
Занаетчиското школо работело според прифатена програма, во која имало и теориски, но  најмногу практични предмети, а како стручни учители биле ангажирани врвни мајстори од Битолската чаршија, во кои, не мал број биле и христијани. Еден бил и Петар Црномаровиќ, кој учениците ги подучувал во дрводелскиот занает, друг Коста Николиќ, исто така, дрводелски мајстор.

## Ученици
Училиштето почнало со работа во 1900 година и било финансирано од државни средства, а биле примани само машки деца. Во него се школувале деца кои биле јетими (сираци) или од сиромашни семејства, така што истовремено функционирало и како сиропиталиште и како училиште.

## Состојба на градбата
Ислахането старо над 120 години денес е во руинирана состојба. Стара и неодржувана фасада, столбови и тераса во распаѓање, искршени прозорци, ништо не е обновено со десетлетија. Иако е една од повпечатливите градби во Битола од отоманскиот период.

## Наводи

Категорија:Поранешни училишта во Македонија
Категорија:Образованието во Битола
Категорија:Згради и градби во Битола
Летна приказна

**„Летна приказна“** (француски: *Conte d'ete*) — филм од 1996 година, во режија на Ерик Ромер. Главните улоги ги играат: Мелвил Пупо, Аманда Лангле и Гвенел Симон.

## Содржина
Еден срамежлив математичар оди на одмор пред да започне со својата прва работа. Тој се надева дека ќе му се придружи неговата пријателка, но се спријателува со друга девојка која го запознава со својата другарка на која тој ѝ се допаѓа...

## Наводи

Категорија:Француски филмови
Категорија:Филмови на француски јазик
Категорија:Филмови на Ерик Ромер
Категорија:Филмови со Мелвил Пупо
Категорија:Филмови со Аманда Лангле
Категорија:Филмови со Гвенел Симон
Категорија:Филмови од 1996 година
Чабак, Ајдахо

**Чабак** е град во округот Банок, Ајдахо. Тој е дел од Метрополитенската статистичка област Покатело. Чабак се наоѓа веднаш северно од Покатело, Ајдахо, и се спротивстави на неколку предлози за консолидација од 1960-тите.

## Географија
Според Бирото за попис на САД, градот има вкупна површина од 4,20 квадратни милји (10,88 км2), од кои 4,19 квадратни милји (10,85 км2) се копно и 0,01 квадратни милји (0,03 км2) вода.

## Влада
Градоначалникот на Чабак е Кевин Б. Енгланд.
Парламентарни избори во Бугарија (1879)

Првите парламентарни избори во Кнежевството Бугарија биле одржани меѓу 30 септември и 7 октомври 1879 година. Овие избори исто така биле првите парламентарни избори во историјата на Бугарија. Противниците биле русофилите политичари Драган Цанков и Тодор Бурмов. Резултатот било победа на Либералната партија, која освоила 140 од 170 места. Ислезност на гласачите било 32%.

Покрај тоа што партијата на Драган Цанков победила во изборите, тогашниот кнез на Бугарија Александар Батенберг го назначил русофилот Тодор Бурмов за првиот премиер во историјата на Бугарија.

## Резултати

## Наводи

### Користена литература

* 

Категорија:Парламентарни избори во Бугарија
Категорија:Историја на Бугарија
Есенска приказна

**„Есенска приказна“** (француски: *Conte d’automne*) — филм од 1998 година, во режија на Ерик Ромер. Главните улоги ги играат: Мари Ривиер, Беатрис Роман и Ален Либолт.

## Содржина
Магали има 45 година и се занимава се производство на вино на југот од Франција. Таа е вдовица и нејзината најдобра пријателка, Изабел, одлучува да ѝ најде маж. Затоа, таа објавува оглас во локалниот весник и така го наоѓа пристојниот Жералд. На венчавката на ќерката на Изабел, Магали го запознава Жералда, меѓутоа тука се наоѓа уште еден маж, Етјен...

## Наводи

Категорија:Француски филмови
Категорија:Филмови на француски јазик
Категорија:Филмови на Ерик Ромер
Категорија:Филмови со Беатрис Роман
Категорија:Филмови со Ален Либолт
Категорија:Филмови со Мари Ривиер
Категорија:Филмови од 1998 година
Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Франција
Рапча

**Рапча** () е населено место во општината Драгаш, Призренскиот Округ, Косово. Според пописот од 2024 година имало 1.034 жители. Селото е горанско. Се состои од Горна и Долна Рапча, кои до административната територијална организација за пописот 2011 година, биле посебни села.

## Поврзано
* Драгаш
* Призрен (округ)
* Гора (област)
* Косовски Бошњаци

## Наводи

Категорија:Драгаш
Категорија:Населени места во Косово
Категорија:Гора
Категорија:Горански населби во Косово
Србовац

**Србовац** () е населено место во општината Звечан, Косовскомитровачкиот Округ, Косово. Според проценка од 2011 година имало 157 жители. Селото сѐ до Балканските војни се викало *Бугариќи* или *Бугариќе*. По потпаѓањето под Србија, името е сменето во *Србовац*. Селото е населено со Срби.

## Поврзано
* Косовска Митровица (округ)
* Северно Косово
* Косовски Срби

## Наводи

Категорија:Косовскомитровачки округ
Категорија:Населени места во Косово
Категорија:Северно Косово
Категорија:Српски населби во Косово
Александра Елимова

**Александра Каева Елимова** ( во  — ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
Учесвтувала во НОД од септември 1944 година. Собирала разни материјали за единиците од НОВ и ПОМ. Станала член на СКОЈ од септември 1944 година, а по кратко време била и секретар на скоевска група од 35 членови.

## Поврзано
* Магдалена Елимова

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Нахире Емуш

**Нахире Емуш** ( во  — ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
Од летото 1943 година во својот дом чувала илегалци и се грижела за нивната безбедност и исхрана. Исто така, во својот дом, чувала воен и санитетски материјал за потребите на НОВ.

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Магдалена Елимова

**Магдалена Елимова** ( во  — ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
За време на окупацијата живеела во Гевгелија. Во почетокот била симпатизер на НОД. Активно учествувала од 1943 година во заднината на НОД.

## Поврзано
* Александра Елимова

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Елвира Ергас

**Елвира Ергас** ( во  —  во ) — учесник во НОВ на Македонија, една од жртвите во Холокаустот.

## Животопис
Таа била ученичка во француското училиште во Битола, во учебната 1913-1914 година. Пред војната учествувала во напредната младинска организација „Хашомер Хацаир“. Во 1941 година била примена за член на СКОЈ и учествувала во повеќе акции за растурање на илегален материјал била иницијатор на собири во нејзиниот дом кои биле ползувани за изработка на облека за борците во НОВ. Во подготовките да замине во партизанските одреди, на 11 март 1943 година, од страна на бугарскиот окупатор била депортирана во концентрациониот логор Треблинка во Полска. Била задушена во гасна комора.

## Поврзано
* Депортација на Евреите од Македонија

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Категорија:Жртви на Бугарската окупација на Македонија во Втората светска војна
Вера Есенчева

**Вера Ристова Есенчева** ( во  — ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
Од септември 1943 година учествувала во заднината на НОД, а од август 1944 година стапила во VIII велешка бригада.

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Горка Ефремова

**Горка Гасева Ефремова** (во  — ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
Нејзината aктивнocт се одвивала во селото од септември 1944 година. Собирала народна помош, плетела за потребите на НОВ
и работела на омасовување на АФЖ.

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Блага Етеровиќ

**Блага Младенова Етеровиќ** ( во  — ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
Таа била монополска работничка. Учествувала во напредното работничко движење во градот, уште во периодот пред војната. Во почетокот на 1941 година била примена за член на СКОЈ, а во пролетта 1942 година, била примена за член на КПЈ. Работела на организирање на жените во воспитни и кандидатски групи. Собирала народна помош. Во декември 1944 година била избрана за член на Околискиот одбор на АФЖ.

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Ванѓа Ефремова

**Ванѓа Ефремова** ( во  — ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
За време на окупацијата живеела во родниот град. Нејзината
активност датира од мај 1943 година. Чувала илегалци и служела за врска меѓу нив.

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Шеќерна волна

мини|265x265пкс|Машина за шеќерна волна
**Шеќерна волна** — слаткарски производ со мека и растресита текстура, по изглед налик на памук, поради што понекогаш се нарекува шеќерен памук. Се подготвува од стопен шеќер, кој се истура низ сито врз брзо вртлив, ладен метален барабан или конус. При процесот на подготовка се создаваат тенки нишки што се собираат во топка. Доколку шеќерниот сируп се обои со прехранбени бои, шеќерната волна добива соодветна боја.

## Историја
Измислена е во САД од забарот Вилијам Морисон и слаткарот Џон Вортон во 1904 г., и за првпат била претставена на панаѓурот по повод 100-годишнината од купувањето на Луизијана, во Сент Луис, Мисури. Двајцата иноватори успеале да продадат цели 68.655 парчиња по цена од четвртина долар, што било половина од цената на влезницата за самиот панаѓур.

## Производство
Шеќерната волна се прави од шеќер и прехранбени бои. И денес, технологијата на производство и машините не се многу изменети од порано. Самите машини претставуваат голем кружен метален сад, во чиј центар има мал вртечки сад. Во тој сад се става шеќерот и се додава боја. Греачот го топи шеќерот, кој под дејство на центрифугална сила се исфрла низ ситни отвори во големиот сад, каде што повторно се кристализира. Вртејќи стапче или вафлен корнет по работ на големиот сад, „памукчијата“ ги собира тенките нишки шеќер и така му го дава обликот на производот.

Бидејќи шеќерната волна е полна со воздух, изгледа огромна — особено во рацете на малите деца, кои се најчести купувачи. Обично, големината на готовиот производ ја надминува нормалната човечка глава. За многумина, јадењето шеќерна волна е составен дел од занимливости како циркус или панаѓур. Најчестата боја ѝ е розова, но се среќава и бела, жолта, виолетова, зелена и сина. Огромно задоволство за децата е не само да ја јадат, туку и да го следат процесот на подготовка. Првично изгледа мека како волна (оттаму и доаѓа името на македонски), а во устата се топи.

Шеќерната волна е мека додека е сува, но ако се навлажни, станува леплива. Затоа во влажно време ѝ се намалува трајноста.

Постои и шеќерна волна спакувана во херметички картонски или пластични кутии.

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Десерти
Категорија:Американска кујна
Категорија:Американски пронајдоци
__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__
Дилба Ефтимова

**Дилба Негриева Ефтимова** ( во  — ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
Од средината на 1943 година учествувала во НОД. Собирала храна, облека и други работи, за потребите на илегалците кои биле
сместени во селата Битуше и Требиште. Била приклучена кон една воспитна група преку која работела на омасовувањето на младинската и женската организација во селата Битуше и Требиште. Од партиската организација честопати била користена за пренесување на печатени материјали од партизанската печатница „Гоце Делчев“ во селото Битуше до Гостивар и обратно. Во jyни 1944 година стапила во Првата македонско-косовска ударна бригада, II баталјон. Во октомври 1944 година била повлечена на работа во Командата на гарнизонот во селото Ростуше, каде останала до крајот на 1945 година.

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Вера Ефтоска

**Вера Гашева Ефтоска** ( во  — ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
Таа била монополска работничка. Во 1941 година била опфатена во младинска група во родниот град, а есента истата година станала и член на СКОЈ. Собирала народна помош и повремено растурала илегален материјал низ градот. Летото 1942 година била примена за член на КПЈ и избрана за член на Месниот Комитет на СКОЈ - Тетово. Била активна до ослободувањето на Земјата.

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Велики Трновац

**Велики Трновац** () — населено место во општината Бујановац, Пчињски Управен Округ, Србија. Според пописот од 2022 година имало 7.894 жители. Селото е населено со Албанци. Ова е најголемо албанско село во Србија. Според пишувањата на медиумите, во селото полицијата ретко влегува. 
Бугарски научник Васил К’нчов, 1900 година бележи дека во *Трновац* било 2.600 Албанци муслимани.

Тука е роден Ридван Ќазими (командант Леши) еден од основачите и водачите на сепаратистичката милитантна група Ослободителна војска на Прешево, Медвеѓа и Бујановац.

мини|центар|250п|Навивачи на ФК Трновац

## Познати личности
* Ешреф Алиу, македонски писател, новинар и политичар

## Поврзано
* Бујановац
* Пчињски Управен Округ
* Јужна Србија
* Српски Албанци

## Наводи

Категорија:Бујановац
Категорија:Населени места во Јужна Србија
Категорија:Населени места во Вардарска Македонија
Категорија:Албански населби во Србија
Парламентарни избори во Бугарија (1880)

Парламентарните избори биле одржани во Кнежевството Бугарија меѓу 13 и 20 јануари, 1880 година. Нискиот излезност на гласачите во некои изборни единици доведело до поништувањето на резултатите и прегласување на изборите во одредени изборни единици.  За разлика од поранешните избори, тогашната владата не се обидела да ги намести резултатите, поради тоа опизинската Либерална партија го задржала своето мнозинство во бугарското собрание. Од 162 места, Либералната партија освоиле 103, додека Конзервативната партија освоила 50. Кога се собрале пратениците во новоизбраното Собрание, Петко Каравелов бил одбран за претседател на собранието.

Покрај тоа што партијата на Драган Цанков победила, Климент Трновски продолжил со неговиот мандат како премиер на Бугарија сѐ до април 1880 година. После тоа, по наредба од Александар Батенберг, Драган Цанков бил назначен за премиер и формирал влада на 8 април. 

## Резултати

## Наводи


Категорија:Парламентарни избори во Бугарија
Биљача

**Биљача** () е населено место во општината Бујановац, Пчињски Управен Округ, Србија. Според пописот од 2022 година имало 1.976 жители. Селото е претежно населено со Албанци. Биљача е единствена населба во Србија каде живее малата турска заедница. Бугарски научник Васил К’нчов, 1900 година бележи дека во Биљача биле 300 Македонци христијани и 350 Албанци муслимани.

## Поврзано
* Бујановац
* Пчињски Управен Округ
* Јужна Србија
* Српски Албанци

## Белешки

## Наводи

Категорија:Бујановац
Категорија:Населени места во Јужна Србија
Категорија:Населени места во Вардарска Македонија
Категорија:Албански населби во Србија
Буквар

мини|237x237пкс| Француски буквар отпечатен во 1861 година
[десно|мини| Страна од ''Азбука'' (Азбука, 1574), првиот [Источнословенски јазици|источнословенски учебник. Отпечатено од Иван Фјодоров во Лавов, во Полско-литванската Државна Заедница. Оваа страница е на кирилица.]]
[мини| Страна од буквар, на која се прикажани буквата [A (латиница)|а и армадило]]
**Буквар** или **букварка** — вид детска книга што дава основни упатства за азбуката. Наменети за мали деца, букварите најчесто користат слики, едноставен јазик и алитерација за да помогнат во учењето јазик. Букварите се објавуваат на повеќе јазици, а некои ги разликуваат големите и малите букви во дадена азбука.

Некои буквари се наменети за повозрасни корисници, користејќи ја едноставноста на жанрот како уред за пренесување на хумор или други концепти.

## Цели
Букварите ги воведуваат звуците и буквите на подредена азбука. Како основни образовни алатки, букварите даваат можности за:

# Развивање на разговори и владеење на усниот јазик
# Обезбедување на часови по азбучен пат на движење
# Зголемување на фонемската свест
# Настава по фоника
# Создавање текстуални врски (Активирање на претходно знаење)
# Предвидување (разговор со текст)
# Градење речник
# Заклучување / донесување заклучоци
# Секвенционирање
# Идентификување елементи на структурата на приказната
# Препознавање на гледна точка
# Поставка за визуелизација (време, место и атмосфера)
# Изведување на дијалог (драми и читателски театар)
# Препрочитување за течност
# Прераскажување за проверки за разбирање
# Ангажирање на повеќе интелигенции преку пишување, музика, уметност, танц

## Македонски буквари
* Македонски буквар (1888) — учебник издаден во 1888 година издејствуван од Високата порта.
* Буквар со читанка (1945) — буквар со читанка на македонскиот јазик наменет за учениците од прво одделение.
* Абецедар — буквар на македонски јазик за македонското национално малцинство во Грција.

## Наводи

## Надворешни врски
* Збирка буквари на Универзитетот во Вашингтон

Категорија:Книги по тип
Мадијевци

десно|мини| Семејно стебло на Мадијевците
**Семејството Мадијевци** (хрватски: Madijevci) — патрициско семејство од Задар. Тие биле влијателни во хрватската политика од 10 до 12 век.

## Забележителни членови

* Мадиј или Мадије, првиот познат член, приор на Задар и проконзул на Далмација; го обновил манастирот Св. Кршеван во 986 година. Единствениот старешина на Задар пред Мадиј бил Андрија, ктиторот на манастирот Св. Кршеван, кој починал во 918 година.
* Елена, хрватската кралица, сопруга на хрватскиот крал Михајло Крешимир II, починала во 976 година.
* Гргур или Доброња, приор на Задар, починал во 1035 година. Се залагал далматинските градови-држави да бидат независни од Византиската империја.
* Чика и нејзината ќерка Домнана, ктитори на бенедиктинскиот манастир Света Марија во Задар во 1066 година, кој добил привилегии од хрватскиот крал Петар Крешимир IV.
* Векенега, ќерка на Чика, станала калуѓерка во 1072 година, а подоцна и игуманија на манастирот.

## Наводи

## Извори

* 
* 
Категорија:Византиски семејства
Категорија:Далматинци
Чика

десно|мини|300x300пкс| Молитвеник на Чика од 1066 г.
**Чика** (родена во Задар, во првата половина на 11 век - починала во Задар, по 1095 година; латински: *Chicca*) — хрватска бенедиктинска калуѓерка, основач на бенедиктинскиот манастир на Црквата Света Богородица во Задар. Таа е позната и по молитвената книга позната како Книга на часовите, најстарата молитвена книга за лична употреба во Европа.

## Животопис
Таа била ќерка на Дуџам и Векенега, внука на приорот Мадиј и сопруга на Андрија.

Таа била член на благородничкото патрициско семејство Мадијевци. По смртта на нејзиниот сопруг во 1066 година, таа со помош на своето семејство го основала манастирот Света Богородица во Задар. Кралот Петар Крешимир IV ја нарекол негова сестра кога го ставил манастирот под кралска заштита, иако за таквата генеалогија се расправа. 

Таа била мајка на Векенега.

## Наводи

Категорија:Римокатолички христијани од Хрватска
Категорија:Хрватско благородништво
Векенега

**Векенега** (родена во Задар - починала во Задар, на 27 септември 1111 г.) — хрватска бенедиктинска калуѓерка од Куќата на Мадијевци, благородничко семејство од Задар. Таа била ќерка на Чика и игуманија на бенедиктинскиот манастир Света Марија во Задар од 1072 година. Позната е и по богато просветлениот евангелистар, кој го нарачала во скрипториумот на манастирот Св. Кршеван во 1096 година.

## Животопис
Таа била ќерка на Чика, член на благородничкото семејство на патрицијот Мадиј, за кој се смета дека го основал бенедиктинскиот манастир Света Марија во Задар. Чика станала калуѓерка во манастирот, а потоа и игуманија. Кога кралот Петар Крешимир IV го ставил манастирот под царска заштита, тој ја нарекол Чика негова сестра. 

По трагичната смрт на сопругот на Векенега, Доброслав, таа станала монахиња во 1072 година и влегла во манастирот Света Богородица. Во текот на 1095 година, Векенега ја заменила својата мајка како игуманија. Во 1095 или 1096 година, на нејзино барање бил создаден Задарскиот евангелистар, познат и како Векенешки евангелистар. Во 1111 година умрела и била погребана во манастирот.

## Наводи

Категорија:Родени во непозната година
Категорија:Луѓе од Задар
Категорија:Починати во 1111 година
Категорија:Римокатолички христијани од Хрватска
Категорија:Хрватско благородништво
Автодидактицизам

**Автодидактицизам** (исто така **автодидактизам**) или **самообразование** (исто така **самоучење**, **самостојно учење** и **самоедуцирање**) е практика на образование без водство од учители (т.е. наставници, професори, институции).

## Преглед
**Автодидактите** се *самоуки* луѓе кои ја учат важноста на предметот на студија преку самостојно учење. Оваа едукативна практика (процес) може да вклучува, дополнува или да биде алтернатива на формалното образование. Самото формално образование може да има додатна наставна програма која бара самостојно учење за неупатените.

Општо земено, автодидактите се поединци кои го избираат предметот што ќе го изучуваат, материјалот за учење и ритамот и времето на студирање. Автодидактите можат, но не мораат да имаат формално образование, а нивното учење може да биде или дополнување или алтернатива на формалното образование.

Наставната програма за самостојно учење е бесконечна. Може да се бараат алтернативни патишта при образованието и да се искористат за стекнување компетентност; самостојното учење може да исполни некои предуслови-наставни критериуми за искуствено образование или стажирање.

Техниките за самообразование што се користат при самостојното учење може да вклучуваат читање образовни книги или веб-страници, гледање едукативни видеа и слушање образовни аудио снимки или со посета на инфопродавници. Може да се одреди посебен простор како простор за учење, каде што се користи критичко размислување за да се развијат вештини за учење во поширока средина за учење додека не се дојде до академска комфорна зона.

## Наводи

## За понатамошно читање

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  

## Надворешни врски

* 

Категорија:Настава
Категорија:Самогрижа
Категорија:Научни опити
Категорија:Истражувачки методи
Категорија:Филозофска методологија
Категорија:Отворена содржина
Категорија:Методологија
Категорија:Учење
Категорија:Шпионажа
Категорија:Кибернетика
Категорија:Обласни науки