open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
База на податоци

**База на податоци** e збирка или колекција на податоци кои обични ги опишуваат активностите на една или повеќе сродни организации.

Системите за управување со базите на податоци (DBMSs) се специјално дизајнирани апликации кои комуницираат со корисникот, други апликации, и со самите бази да земаат и анализираат податоци. Општата употреба на **системите за менаџирање на базите на податоци (DBMS)** е како софтверски систем дизајниран да дозволи да се создава, дефинира, ажурира, пребарува и да се управува со базите на податоци. Познати DBMSs се MySQL, PostgreSQL, Програмска опрема, Microsoft SQL Server, Microsoft Access, Oracle, SAP, dBASE, FoxPro,  IBM DB2, LibreOffice Base и FileMaker Pro. База на податоци не се преносливи на различни системи на основа на податоци, но постојат стандарди како SQL и ODBC или JDBC кои на единствена апликација и овозможуваат да комуницираат со повеќе бази на податоци.

## Терминологија и преглед

Претходно, терминот “База на податоци” се однесува на самиот податок и поддршка на структурата на податоци (data structures). Базите се создадени да можат да извршуваат операции со поголем квантитет на податоци со зачувавање, внесување и враќање на информации. Базите се поставени за еден софтвер да му овозможи на корисникот пристап до сите информации.

*Систем за управување со бази на податоци* (DBMS) е пакет компјутерски софтвер кој обезбедува интерфејс помеѓу корисникот и база на податоци или базите на податоци. Бидејќи се тесно поврзани, поимот "база на податоци" кој се користи разговорно најчесто се однесува и на DBMS и на податоци кои се користат.

Според интеракцијата, повеќето постоечки DBMS спаѓаат под 4 групи:

*Data Definition (дефинирање на податок). Дефинирање на нова структура на податок во базата, бришење на структурата на податок, и менување на веќе посточка структура на податок.
*Ажурирање. Внесување, Менување и Бришење на податоци.
*Администрација. Регистрирање и надгледување на корисници, безбедност на податоците, надгледување на перформансите на базата, враќање на податоци ако падне системот.

DBMS е одговорна за одржување на интегритетот и безбедноста на складираните податоци.

## Апликации и улоги

Повеќето организации во поразвиените држави зависат од базите на податоци за нивните бизнис операции. Базите не само се користат за внатрешни операции во органиција, но и за комуникација помеѓу клиентот и снабдувачот (погледни Софтвер за продажба).

## Наводи

Категорија:Бази на податоци
Кшиштоф Козловски

**Кшиштоф Козловски** (р. 1937) — полски славист и македонист кој предава македонска книжевност во Варшава.

## Опус
Кшиштоф Козловски е долгогодишен македонист. Кариерата ја започнал како лектор по полски јазик на Универзитетот „Кирил и Методиј“ во Скопје во 1967 година. Денес предава македонска книжевност на Институтот за источнословенски и јужнословенски култури во Варшава, Полска. Долги години учествува на Семинарот за македонски јазик, литература и култура во Охрид, редовен учесник е на славистичките конгреси и голем љубител и почитувач на македонската книжевност и култура.


„Како стар македонист, веќе 40 години работам со македонистиката, би рекол дека сум запознаен со тие притисоци однадвор. Веќе сум навикнал на тоа. Знам дека македонистиката, македонската култура, македонската книжевност и македонскиот јазик, постои и има иднина иако отсекогаш е под притисок. И порано имаше вакви притисоци и ситуации, како моментно, но да се надеваме дека нема повеќе да се повторуваат“.
:::::::::::::::::::**Кшиштоф Козловски** за состојбите во македонистиката, во поглед на нападите и оспорувањето на македонскиот јазик


Категорија:Полски слависти
Категорија:Полски македонисти
Категорија:Полонисти
Pon de Replay

***„Pon de Replay“*** е првиот реализиран сингл на барбадоската пејачка Ријана од албумот „Music of the Sun“ во 2005 година.

## Реализација и успех

***„Pon de Replay“*** (или „*Play It Again*“) е песна напишана од страна на Вада Ноблес, Карл Стуркен, Ивен Роџерс и Алиша Брукс за првиот албум на пејачката Ријана насловен како „Music of the Sun“ реализиран во 2005 година. Продуциран е од страна на Ноблес, Стуркен и Роџерс и е реализиран како прв сингл од албумот во летото 2005. Песната се искачува на 2. место на *U.S. Billboard Hot 100*, станувајќи првиот сингл на Ријана кој се искачил во Топ 5. Исто така се искачува и на 1 место во Нов Зеланд, 2. место во Велика Британија и 6 и 7 место во Австралија и Канада. Елементи од Pon de Replay подоцна се позајмени во други музички проекти на различни Р&Б изведувачи.

Хитот Pon de Replay за првпат бил пуштен во етен на 17 март 2005 од страна на публицистот Џонатан Хеј заедно во соработка со Вада Ноблес на МТВ вестите.

## Музичко видео

Во музичкото видео коешто е режирано од страна на Little X, Ријана и нејзините пријателки пристигнуваат во клуб каде што сите се досадуваат и не танцуваат како резултат на тивката музика. Ријана се качува на сцената и ја пее песната, што ќе го натера DJ- от да ја попушти музиката и сите почнуваат да танцуваат. Видеото има добиено повеќе награди за популарност од МТВ и БЕТ. Се искачува на 2- то место на МТВ - *Total Request Live* и останува на таа позиција 37 дена. Видеото го достигнува и 4- тото место на *BET's 106 & Park*.

## Список на песни

* **[[Компакт диск|ЦД]] сингл ([[Европа|Европска]] верзија)**
# „Pon de Replay“ (радио уредување) (*Brooks, Alisha/Rogers, Evan/Sturken, Carl/Nobles, Vada*) — 3:34
# „Pon de Replay“ (ремикс) (*Brooks, Alisha/Rogers, Evan/Sturken, Carl/Nobles, Vada*) — 3:37

* **ЦД макси сингл (Европска верзија)**
# „Pon de Replay“ (*Brooks, Alisha/Rogers, Evan/Sturken, Carl/Nobles, Vada*) — 3:36
# „Pon de Replay“ (*Cotto's Replay Dub*) (*Brooks, Alisha/Rogers, Evan/Sturken, Carl/Nobles, Vada*) — 6:48
# „Pon de Replay“ (инструментал) (*Brooks, Alisha/Rogers, Evan/Sturken, Carl/Nobles, Vada*) — 4:05
* Екстра:
: „Pon de Replay“ (видео) — 3:37

## Наводи

Категорија:Песни на Ријана
Пливање на светското првенство во водени спортови 2009 - 50м градно во женска конкуренција

Квалификациите и полуфиналето за **50м жени градно** се одржаа на 1 август 2009, а финалето на 2 август 2009.

## Медалисти

## Рекорди

## Квалификации

## Полуфинале

### Препливување

## Финале

## Надворешни врски
* Квалификациони резултати 
* Полуфинални резултати 
* Препливувачки резултати 
* Финални резултати 

Категорија:Светско првенство во водени спортови 2009
Семирамида

алт=Семирамида, кралица на Вавилон, симболистичко дело на сликарот Чезаре Сакаги|мини|436x436пкс|Семирамида, кралица на Вавилон, симболистичко дело на сликарот Чезаре Сакаги

[мини|300п|[Семирамидини висечки градини|Семирамидините висечки градини, во позадина е Вавилонската кула, слика од XVI век.]]
Според легендата, **Семирамида** била асирска кралица, ќерка на божицата Иштар и на кралот Нин. Нејзе и се припишуваат основањето на Вавилон, изградбата на раскошните палати и на величествените Семирамидини висечки градини, што претставувале едно од седумте светски чуда во античкото време. Семирамида била прочуена по мудроста.

Категорија:Вавилон
Категорија:Асирија
Категорија:Кралици
Податочен грозд

**Податочен грозд** (анг. *Data Cluster*) е компјутерски поим кој означува еден или повеќе сектори на флопи или на тврд диск што оперативниот систем или диск-контролорот ги третира како една целина. При запишување на податотека на диск оперативниот систем, го дели на блокови што ги сместува во различни гроздови распоредени по целиот диск. Во ФАТ-табелата се чуваат податоците за гроздовите на една податотека и нивната местоположба.

Гроздот е најмалото логичко количество на дисков простор, кое може да биде искористено за сместување на содржината на една податотека. Не е неопходно гроздот да биде составен од физички соседни сектори на дискот, тој може да опфаќа повеќе од една патека или да е составен од последователни сектори во самата патека. Ова не треба да се поистовети со Фрагментација на диск.

Категорија:Сметачки поими
Категорија:Сметачи
Док МекГи

**Док МекГи** () , е американски музички менаџер, најпознат со работата со групите KISS, Bon Jovi и Mötley Crüe. Овие групи своето искачување до врвот го искусиле под негово раководство. Тој исто така работел и со Hootie & the Blowfish.

Тој учествувал и во реална серија за VH1 наречена "SuperGroup" заедно со Скот Ијан, Тед Нугент, Еван Сеинфелд, Себастијан Бах и Џејсон Бонхам.

## Менаџирани бендови
* Mötley Crüe (1982-1989)
* Bon Jovi (1984-1991)
* KISS (1996-)
* Skid Row (1988-) 
* Hootie & the Blowfish
* Scorpions
* Benise

## Менаџирани Соло Артисти
* Бони МекКи (2004-)
* Шеиен Кимбал (2007-)
* Дариус Рукер

## Надворешни врски
* McGhee Entertainment
* 

Категорија:Американски Менаџери
Еван Сеинфелд

мини|Еван Сеинфелд
**Еван Сеинфелд** (), (роден на ), е американски музичар и  порно актер, како и режисер, фотограф, писател и вокал. Најдобро познат е како басист и вокалист на хардкор хеви метал групата Biohazard, и како сопруг на познатата порно глумица Тера Патрик, со која што има снимено порно филмови. Моментално свири со групата Spyderz. Претходно, бил изведувач во Biohazard и Damnocracy. Во октомври 2008 година, тој им се придружува на Tattooed Millionaires како басист на групата.

## Надворешни врски
* 
* 
* Evan Seinfeld  Yahoo discussion group

Категорија:Американски пејачи
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Родени во 1965 година
Македонија на Летните олимписки игри 2004

десно|100п
**[[Македонија]]** учествуваше на **[[Летни олимписки игри 2004|Летните олимписки игри 2004]]** во Атина.

На овие Олимписки игри, Македонија ја претставуваа 10 спортисти (7 во машка и 3 во женска конкуренција), кои настапија во 5 спортови:
* Атлетика;
* Пливање;
* Стрелаштво;
* Кану и кајак;
* Борење.

## Резултати
### [[Податотека:Athletics pictogram.svg|30п]] [[Атлетика]]

Македонија во атлетика учествуваше со 2 натпреварувачи (1 во машка и 1 во женска конкуренција), кои настапија во две дисциплини.

**Женска конкуренција**

**Машка конкуренција**

### [[Податотека:Swimming pictogram.svg|30п]] [[Пливање]]

Македонија во пливање учествуваше со 4 натпреварувачи (2 во машка и 2 во женска конкуренција) во 8 дисциплини (3 во машка и 5 во женска конкуренција).

**Женска конкуренција**

**Машка конкуренција**

### [[Податотека:Shooting pictogram.svg|30п]] [[Стрелаштво]]

Во стрелаштво, Македонија настапи сано со една натпреварувачка.

**Женска конкуренција**

### [[Податотека:Canoeing (flatwater) pictogram.svg|30п]] [[Кајак и кану на диви води|Кајак и кану]]

**Машка конкуренција**

### [[Податотека:Wrestling pictogram.svg|30п]] [[Борење]]

* Слободен стил
**Машка конкуренција**

#### Резултати по категории

## Поврзано
* Македонија на Олимписките игри

## Наводи

## Надворешни врски
* Офцијални резултати од 28. Летни олимписки игри 

2004
Македонија
Олимписки
Пелагониски Регион

**Пелагониски Регион** — еден од осумте статистички региони на Македонија. Овој регион се наоѓа во југозападниот дел на Македонија и се граничи со Грција и Албанија на југ и внатрешно со Југозападниот и Вардарскиот Регион. Главен град на регионот е Битола.

Регионот е еден од двете плански региони на Македонија именувани по географската област, другиот е Полошкиот Регион.

## Општини
thumb|450px|right|Карта на општините.
Пелагонискиот Регион опфаќа 9 општини, и тоа:

## Демографија

### Население
Според последниот попис од 2021 година, бројот на населението во Пелагонискиот Регион било 219.233 жители. Најмногу население во регионот имало во 1981 година, кога имало 290.573 жители, а во 2002 година, 238.136 жители. Од тогаш бројот на население бележи во постепено опаѓање.

### Најголеми населени места
Редоследот на најголеми населени места во пелагонискиот регион според пописот од 2021 година е следен:
 

### Етнички групи
Најголема етничка група во пелагонискиот регион се Македонците, но живеат и:

## Поврзано

* Пелагонија
* Статистички региони во Македонија

Категорија:Региони на Македонија
*
Саранск

**Саранск** (; ; ) — град во централна Европска Русија и главен град на Република Мордовија. Се наоѓа на реката Волга околу 630&nbsp;km  источно од Москва.  Вкупното население е преку 300.000 жители.  Населението на градот претставува 34,3% од вкупното населени на републиката (2002). Преку 85% од населението се руси.

## Збратимени градови
Саранск е збратимен со:
*  Ботевград, Бугарија.
*  Сераѕ, Полска.

## Наводи

Категорија:Мордовија
Категорија:Градови во Русија
Категорија:Градови во Мордовија
Категорија:Населени места основани во 1641 година
Грузија на Олимписките игри

**[[Грузија]]** за првпат на Олимписките игри учествувала na Летните олимписки игри во 1952 кои се одржаве во Хелсинки, како дел од СССР. По распаѓањет на СССР, таа уќествува на сите игри досега.
 
## Медали

### Медали на ЛОИ

## Надворешни врски

Категорија:Грузија на Олимписките игри
Европска Русија

thumb|Русија во Европа и Азија 
thumb|

**Европска Русија** се однесува на западните предели на Русија кои лежат на Европско тло. Тие претставуваат околу 3.960.000&nbsp;км2, и претставуваат 40% од територијата на Европа. Источните граници се дегинираат со планината Урал и јужните со границата на Казахстан. Овие граници ги вклучува и Москва и Санкт Петербург, кои се два најголеми руски града.

Околу 78% од вкупното руско население живее во Европска Русија, или 110.000.000 од вкупните 141.000.000 со околу 27 жители на км2. Терминот „Европска Русија“ се користел и во времето на Руската Империја.

## Поврзано
* Источноевропска Низина
* Азиска Русија

## Наводи

[thumb|left|Етничка карта на Русија пред [Првата светска војна]]

Категорија:Историски области во Русија
Категорија:Географија на Европа
Грција на Олимписките игри

**[[Грција]]** е земјата од каде потекнуват Олимписките игри. За првпат, Олимписките игри биле одиграни во Атина во 1896 година. Од тогаш, Грција е една од четирите земји кои никогаш не пропуштила ниту едно учество во Олимписките игри. За првпат, Грција на Земските Олимписки игри учествувала во 1936 година, и од тогаш ги пропуштила само еден пат, во 1960 година. Таа на зимските игри не успеала да освои ниту еден медал.

Државата освен во 1896 година била домаќин на Летните олимписки игри и во 2004 година, а и двата пати домаќин бил градот Атина.

## Медали
### Медали на ЛОИ

### Медали на ЗОИ

## Надворешни врски
* 
* 

Категорија:Грција на Олимписките игри
Италија на Олимписките игри

**[[Италија]]** за првпат учествувала на Летните олимписки игри во 1896 година кои се одржале во Атина, и од тогаш пропуштила само еден мундијал, и тоа во 1904 година. На Зимските олимписки игри, Италија дебитирала во 1924 година, и учествувала на сите мундијали.

Италијанските спортисти, заклучно со 2009 година имаат освоено вкупно 623 олимписки медали, од кој 522 на Летните и 101 на Зимските олимписки игри. По бројот на медали, се наоѓаат на шестото место на вечната ранг-листа, а по бројот на освоени златни медали на третото место, веднаш по САД и Советскиот Сојуз.

До сега, Италија била трипати домаќин на Олимписките игри, за првпат на зимските во 1956 во Кортина д'Ампецо, и во 2006 во Торино. Италија во Летни олимписки игри - 1960|1960 била домаќин на Летните олимписки игри, а нејзин организатор бил главниот град Рим.

Националниот олимписки комитет на Италија (италијански: Comitato Olimpico Nazionale Italiano, CONI) е основан во 1908 година, а бил признаен во 1913 година.

## Медали
### Медали на ЛОИ

### Медали на ЗОИ

## Надворешни врски
* 
* 

Категорија:Италија на Олимписките игри
Норвешка на Олимписките игри

**[[Норвешка]]** за првпат учествувала на Летните олимписки игри во 1900 година кои се одржале во Париз, и оттогаш пропуштила само две Олимписки игри, и тоа во 1904 година и во 1980 година

До сега, Норвешка била двапати домаќин на Олимписките игри, за првпат во 1952 во Осло, а по вторпат во 1994 година во Лилехамер.

Норвешките спортисти, заклучно со 2009, освоиле 144 на Летните и 280 медали на Зимските олимписки игри.

Националниот олимписки комитет на Норвешка (норвешки:) е основан во 1900 година.

## Медали
### Медали на ЛОИ

### Медали на ЗОИ

## Надворешни врски

* 
* 

Категорија:Норвешка на Олимписките игри
Португалија на Олимписките игри

**[[Португалија]]** за првпат учествувала на Летните олимписки игри во 1912 година кои се одржале во Стокхолм. Од тогаш, Португалија нема пропуштено ниту еден мундијал.

На Зимските олимписки игри, Португалија за првпат учествувала во 1952 година и од тогаш учествувала само на четири зимски олимпијади, и тоа во 1988, 1994, 1998 и 2006 година.

Португалија никогаш не бил домаќин на Олимписките игри.

Нејзините спортисти заклучно со 2008 година освоиле вкупно 22 медали, и сите се од Летните олимписки игри.

Националниот олимписки комитет на Португалија (португалски: Comité Olímpico de Portugal) бил основан и истата година признаен од страна на МОК во 1908 година.

## Медали
### Медали на ЛОИ

### Медали на ЗОИ

## Надворешни врски
* 
* 

Категорија:Португалија на Олимписките игри
Рефрактор

thumb|Рефрактор
thumb|Рефрактор
**Рефрактор** е вид на оптички телескоп за зајакнување на видот при набљудување на небесни тела или нивното сликање. Рефракторот претставува телескоп или двоглед чиј објектив и окулар се оптички леќи, без корист на огледала, низ кои светлината што доаѓа од предметот се прекршува и дава зголемен лик за окото на набљудувачот.Рефракоторот е телескоп којшто како објектив користи една или повеќе леќи. Со нивно комбинирање, со растурни или собирни, се настојува да се намали аберацијата. За првпат телескопот кога бил употребен од Галилео Галилеј во 1610 година бил рефрактор.

Категорија:Телескопи
Категорија:Холандски пронајдоци
Квадратна стапка

thumb|
**Квадратната стапка** (англ. *square foot*) е британска / американска (неметричка) единица мерка за површина, која главно се употребува во САД и делумно се користи во Бангладеш, Канада, Гана, Хонгконг, Индија, Либерија, Малезија, Мјанмар, Непал, Пакистан, Сингапур и во Обединетото Кралство.

Мерката се дефинира како плоштината на квадрат со страни со должина од 1 стапка (0,333... јарди, 12 инчи, или 0,3048 метри). За споредба, просечната куќа за едно семејство во САД во 2007 г. била со вкупна подна површина (т.е. сите спратови заедно) од околу 2500 квадратни стапки.

## Знаци
Не постои општо утврден знак за квадратна стапка, но во употреба се следниве:
* square feet, square foot, square ft
* sq feet, sq foot, sq ft, SF
* feet/-2, foot/-2, ft/-2
* feet^2, foot^2, ft^2
* feet², foot², ft²

Во архитектурата често се употребува, полниот назив или пак „по квадратна стапка“ (*per square foot*), додека за недвижности и планови на објекти се користи прост квадрат прецртан со дијагонална линија. Понекогаш мерката се запишува и како квадрат со вертикална линија што го дели на пола:

1 инч (inch) = 2,54 сантиметри

1 квадратен метар = 10,764 *квадратни стапки*

## Претворање
1 квадратна стапка е еднаква на:
* Блок од 12 инчи на 12 инчи има површина од 1 квадратна стапка. 12 инчи се еднакви на 1 стапка.
* 144 квадратни инчи
* 1/9 квадратни јарди
* 0,01 „квадрати“ (американски). (Квадратот (*square*) е единица која се користи за мерење на површината на покриви во САД, а се користела и во Австралија пред метрикацијата (и оттогаш) за мерење на површината на куќа или стан. 1 „квадрат“ (*square*) = 100 sq ft (квадратни стапки))
* ≈0,00002295684 акри
* 92 903,04 квадратни милиметри
* 929,0304 квадратни сантиметри
* 0,09290304 квадратени метри
* 0,000000092903040 квадратни колометри

## Употреба низ историјата
Пред метрикацијата, квадратната стапка се користела ширум Европа, како дел од народните мерни системи, кои значајно се разликувале од регион до регион. Еве некои примери:
* Баварска квадратна стапка = 0,0864751 m²
* Пруска квадратна стапка = 0,098504 m²
* Виенска квадратна стапка = 0,099921 m²
* Париска квадратна стапка = 0,105521 m² 

## Наводи

## Поврзано
* Кубна стапка
* Величински редови (површина)
* Претворање на мерни единици
* Плоштина
* Површина
* Квадрат (алгебра), квадратен корен
* 1 E-1 m² за споредба со други површини

Категорија:Единици за површина
Категорија:Империјални единици
Категорија:Американски мерни единици
Пливање на светското првенство во водени спортови 2009 - 50м грбно во машка конкуренција

Квалификациите и полуфиналето за **50м мажи грбно** се одржаа на 1 август 2009, а финалето на 2 август 2009.

## Медалисти

## Рекорди

## Квалификации

## Полуфинале

## Финале

## Надворешни врски
* Квалификациони резултати 
* Полуфинални резултати 
* Финални резултати 

Категорија:Светско првенство во водени спортови 2009
Пираноза

thumb|α-<small>D</small>-гликопираноза.
**Пираноза** е збирен израз за јаглехидрати коишто имаат хемиска структура која вклучува шестчлен прстен составен од пет јаглеродни атоми и еден кислороден атом. Името произлегува од неговата сличност на кислородното хетероциклично соединение пиран.

## Формирање на пираноза

Пиранозниот прстен е формиран преку реакција на хидроксилната група на јаглеродниот атом 5 (С-5) од еден шеќер со алдехидот на јаглеродниот атом 1. Ова образува внатремолекулски хемиацетал. Ако реакцијата е меѓу C-4 хидроксилната група и алдехидот, тогаш се формира фураноза. Пиранозната форма е термодинамички постабилна од фуранозната, што може да се види од дистрибуцијата на овие две циклични форми во раствор.

Категорија:Хетероциклични соединенија
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Ѕвездена астрономија

мини|лево|Маглината Мравка

Проучувањето на ѕвездите и ѕвездената еволуција се многу значајни за да го разбереме нашиот универзум. Својствата на ѕвездите биле откриени низ набљудување и разни теории, а исто така и преку компјутерски симулации. Ѕвездите се формираат во густи области на прав и гас познати како џиновски маглини. Кога многу ќе се згуснат, делови од облакот колабираат под дејство на сопствената гравитација и образуваат праѕвезда. Доволно густото и жешко јадро ќе предисзвика јадрено соединување притоа создаваќи млада ѕвезда. Скоро сите елементи потешки од водород и хелиум се создаваат во внатрешноста на јадрото на ѕвездите.Одликите не новата ѕвезда зависат најмногу од нејзината почетна маса. Колку што е ѕвездата помасивна, токлу е посјајна и побрзо се троши водородот од нејзиното јадро. Со време, овој водород целосно ќе се претвори во хелиум, што значи дека ѕвездата почнува да еволуира. За sоединување на хелиумот е потребна повисока температура во јадрото, па така ѕвездата почнува да се шири со тоа што се зголемува нејзиниот волумен, а исто така и густината во јадрото. Добиениот црвен џин живее многу кратко, односно сè додека хелиумот не се потроши целосно. Многу масивните ѕвезди можат да поминат повеќе еволутивни процеси со што преку јадрено соединување создаваат потешки елементи. Крајниот стадиум на животот на една ѕвезда зависи од нејзината маса, така што ѕвездите со маса осум пати поголема од Сонцето се претвораат во супернови, а додека помалите ѕвезди образуваат планетарни маглини и еволуираат во бели џуџиња. Остатокот од суперновата е густа неутронска ѕвезда, или ако масата на ѕвездата е барем трипати поголема од Сонцето, тогаш се создава црна дупка. Блиските двојни ѕвезди минуваат низ покомлексен еволутивен процес како што е трансфер на маси на две бели џуџиња кои потенцијално можат да предизвикаат супрнова. Планетарните маглини и суперновите се неопходни за пренос на металите во внатрешноста на центарот на ѕвездите, а без нив сите нови ѕвезди и нивните планетарни системи ќе беа формирани само од водород и хелиум.
Македонија на Летните олимписки игри 2008

десно|100п
Македонија учесствуваше на **[[Летни олимписки игри 2008|Летните олимписки игри 2008]] ** кои се одржаа во Пекинг.

На овие игри, Македонија настапи со 7 натпреварувачи (5 во машка и 2 во женска конкуренција), кои настапија во 5 спортови.

Носач на знамето на церемонијата на свеченото отворање беше кајакарот Атанас Николовски.

На игрите, Македонија не освои ниту еден медал.

### [[Податотека:Athletics pictogram.svg|30px]] [[Атлетика]]

**Женска конкуренција**

**Машка конкуренција**

### [[Податотека:Canoeing (slalom) pictogram.svg|30px]] [[Кајак и кану|Кајак и кану на диви води]]

### [[Податотека:Shooting pictogram.svg|30px]] [[Стрелаштво]]

### [[Податотека:Swimming pictogram.svg|30px]] [[Пливање]]

### [[Податотека:Wrestling pictogram.svg|30px]] [[Борење]]

**Машка конкуренција**

## Поврзано
* Македонија на Олимписките игри

2008
Македонија
Олимписки
50-50 (квиз шоу)

***50-50*** (педесет-педесет) е телевизиски квиз на двојки. Се емитува на А1 Телевизија во Македонија од 2008 година за време на летната пауза на квизот *[[Кој сака да биде милионер?|Кој Сака Да Биде Милионер]]*. Во 2008 водител на шоуто беше Предраг Павловски, а во 2009 го замени Жарко Димитриоски (познат по водењето на *[[А1 Ексклузив]]* и *[[Еден На Еден]]*).

Квизот **Педесет-Педесет** се снима во истото студио на квизот Кој Сака Да Биде Милионер

Категорија:Телевизиски емисии
Наруто Узумаки

**Наруто Узумаки** (јапонски: うずまきナルト) е измислен лик и главен протагонист од аниме и манга серијалот Наруто, создаден од Масаши Кишимото. Кога го создал ликот, Кишимото сакал да го направи „едноставен и глупав“, додека му додавал каракеристики кои наликуваат на тие од Сон Гоку, главниот лик од Драгонбол серијалот.
Сепак, Кишимото исто така го додал мрачното минато на Наруто за да го направи единствен. Првичниот дизајн на Наруто бил променуван неколкупати од страна на Кишимото, менувајќи му ја облеката за да го направат поприфатен од публиката, или за да го направат полесен за цртање.

## Наводи

Категорија:Измислени ликови
Полска на Олимписките игри

**[[Полска]]** за првпат учествувала на Летните олимписки игри во 1924 година кои се одржале во Париз. Оттогаш, Полска има пропуштено само едни игри, како дел од земјите кои ги бојкотирале Летните олимписки игри - 1984 во Лос Анџелес.

На Зимските олимписки игри, Полска учствувала уште од првите игри, одржани во Шамони во 1924 година и оттогаш учествувала на сите олимпијади.

Полска никогаш не била земја-домаќин на Олимписките игри.

Првиот златен медал за Полска на Олимписките игри го донела Халина Конопацка, која на Летните олимписки игри 1928 во Амстердам победила во дисциплината фрлање диск. Полските спортисти заклучно со 2008 година освоиле вкупно 269 медали, од кои 261 на Летните олимписки игри и 8 на Зимските олимписки игри.

Националниот олимписки комитет на Полска (полски: Polski Komitet Olimpijski) бил основан и истата година признаен од страна на МОК во 1918 година.

## Медали
### Медали на ЛОИ

### Медали на ЗОИ

## Надворешни врски
* 
* 

Категорија:Полска на Олимписките игри
Врдничка кула

**Врдничката кула** е тврдина која се наоѓа во близина на Нови Сад, кај Врдник, Србија. Тврдината за првпат се споменува во 1315 година. Денеска, од неа има останато само кулата.

## Наводи

Врдник
Категорија:Општина Ириг
Категорија:Фрушка Гора
Категорија:Споменици на културата во Србија
Врмџа (тврдина)

**Тврдината Врмџа ** е тврдина која се наоѓа во близина на Нови Сад, кај Врмџа, Србија. Тврдината била изградена во римско време. Подоцна, во Византија, таа била проширена во 530 година, а во времето на Династија Немањиќ служела како погранична зона со Бугарија. Во 1412 година паднала во рацете на Османлиите. Денеска има остатоци од тврдината.

## Галерија


File:Средњевековно_утврђење_Врџма_001.JPG
File:Средњевековно_утврђење_Врџма_003.JPG
File:Средњевековно_утврђење_Врџма_004.JPG
File:Средњевековно_утврђење_Врџма_005.JPG
File:Средњевековно_утврђење_Врџма_006.JPG
File:Средњевековно_утврђење_Врџма_007.JPG
File:Средњевековно_утврђење_Врџма_008.JPG
File:Средњевековно_утврђење_Врџма_009.JPG



## Наводи

Врмџа
Категорија:Споменици на културата во Србија
Вршачки замок

**Вршачкиот замок** е тврдина, која се наоѓа на Вршачката планина во Србија. Таа е единствената донжон кула која останала од истоимената тврдина. Се смета дека била изградена во Ѓурак Бранковиќ, по падот на Смедерево.

## Наводи

Вршачката
Категорија:Вршац
Категорија:Споменици на културата во Србија
Чандрасекарова граница

**Чандрасекарова граница** — константа во астрофизиката и обично изнесува 1,4 сончеви маси. Вредноста на оваа граница варира зависно од земените вредности, а вредноста која ја пресметал астрофизичарот Субраманијан Чандрасекар (1910-1995) изнесува:\frac{\omega_3^0 \sqrt{3\pi}}{2}\left ( \frac{\hbar c}{G}\right )^{3/2}\frac{1}{(\mu_e m_H)^2}.
каде μe е просечна молекуларна тежина на електроните, m_H масата на еден атом водород, \pi бројот Пи, \omega_3^0 \approx 2.018236 e константа поврзана со решението на еквиваленцијата на Лејн-Емден, \hbar е Планковата константа, c е брзината на светлината, G или y е гравитациската константа.Чандрасекаровата граница е од големо значење за еволуцијата на една Ѕвезда. Значи, колку што е масата на ѕвездата помала од Чандрасекаровата граница, во моментот кога ѕвездата ќе го потроши целото свое јадрено гориво, односно кога нема повеќе да има водород во нејзиното јадро, а нема доволно енергија да ја започне соединувањето на хелиумот, тогаш ѕвездата почнува да се распаѓа под дејство на гравитациската сила. На крајот настанува бело џуџе. Доколку масата на ѕвездата е поголема од Чандрасекаровата граница, а помала од три сончеви маси, најпрво настанува црвен џин, a кога ќе почне гравитациското распаѓање, настанува нова или супернова.Со распаѓање под дејство на гравитација ѕвездите со маса поголема од три сончеви маси експлодираат во супернови.На крајот на еволуцијата, ѕвездите со средна маса стануваат неутронски ѕвезди, а кај ѕвезди со поголема маса настанува црна дупка.

Категорија:Астрофизика
Категорија:Бели џуџиња
Категорија:Неутронски ѕвезди
Лихтенштајн на Олимписките игри

**[[Лихтенштајн]]** за првпат учествувал на Летните олимписки игри во 1936 година, кои се одржале во Берлин.

До 2009 година, спортистите од Лихтенштајн имаат освоено вкупно 9 медали на олимпијадите, и сите ги освоиле на Зимските олимписки игри во дисциплината алпско скијање. Лихтенштајн е засега единствената земја која има освоено Олимписки медали само на Зимските олимписки игри.

Олимпискиот комитет на Лихтенштајн бил формиран во 1935 година, и истата година призанен од страна на МОК. Еден од пионерите за развој на идејата за Олимпизмот во Лихтенштајн бил Хавиер Фрик, кој учествувал и на летните и на зимските олиписки игри. 
	
## Освојувачи на медали

## Учество на ЗОИ

## Наводи

## Надворешни врски
* 
* 
* Освојувачи на медали на олимписките игри

Категорија:Лихтенштајн на Олимписките игри
Тврдина Голубан

**Тврдината Голубан** е тврдина која се наоѓа во градот Крагуевац, Србија. Дееска, од неа има останато само рушевини.

## Наводи

Голубан
Категорија:Општина Крагуевац
Дејвид Коеп

мини|Дејвид Коеп
**Дејвид Коп** (David Koepp, роден на ) е американски сценарист и режисер. 

## Кариера
Како писател, Коеп има работено на таквите холивудски блокбастери како *Паркот Јура*, *Невозможна мисија*, и *Човек Пајак*. По без податоци за усната допишат на сценариото за мажи во црно по негово барање, тој беше побарано да пишуваат сценариото за мажи во црно II, но тој ја одбил понудата. Koepp имаше камео како "несреќен Bastard" во Изгубениот свет: Паркот Јура, во кој тој работел како директор на втора екипа. 
Неговата работа како режисер не беше сосема сеедно Box Office успех; филмови се вклучуваат Secret Window, ДЕБАТА на Echoes, и активирањето ефект. Koepp, наводно, бил платен 4.000.000 $ за неговата Panic Room сценарио. Тој, исто така создаде 2002 телевизиска серија Hack улоги David Morse. Тој неодамна го напишал сценариото за Индијана Џонс и Кралството на кристалниот череп и е ко-режија и сценарио 2008's Ghost Town улоги Ricky Gervais и Greg Kinnear. 
## Личен живот
Koepp е роден во Pewaukee, Висконсин, семејство терапевт мајка и татко кои се во сопственост на билборд компанија. Додека присуствувал Кернел методи во Велс, Висконсин, тој работел вечери и викендите во "Мекдоналдс" ресторан во Delafield. Тој доби својата диплома во филм од Лос Анџелес. Тој има 3 деца, и сопруга Мелиса. 
## Филмографија
### Сценарист
* Стан Zero "(1988) 
* Лошо влијание (1990) 
* Јас сум во мир (1990) 
* Toy Soldiers (1991) 
* Death Becomes Her (1992) 
* Jurassic Park (адаптирана) (1993) 
* Carlito's Way (1993) 
* Хартијата (1994) 
* Сенката (1994) 
* Сомнителни (1994) 
* Мисија: Невозможно (1996) 
* The Trigger Effect (1996) 
* Мажи во црно (податоци за усната) (1997) 
* Изгубениот свет: Паркот Јура (адаптирана) (1997) 
* Змија Eyes (1998) 
* Stir of Echoes (1999) 
* Panic Room (2002) 
* Spider-Man (2002) 
* Secret Window (2004) 
* Zathura (2005) 
* Војна на световите "(2005) 
* Индијана Џонс и Кралството на кристалниот череп (2008) 
* Град на духови (со Џон Kamps) (2008) 
* Гревовите на тркалезна маса (2008) 
* Ангели и Демони (2009) 
* За преземање на Pelham 1 2 3 (2009) 
### Режисер
* Сомнителни (1994) 
* The Trigger Effect (1996) 
* Stir of Echoes (1999) 
* Suspense (2003) - ТВ 
* Secret Window (2004) 
* Ghost Town (2008)

Категорија:Американски режисери
Категорија:Живи луѓе
Голубачка тврдина

**Голубачката тврдина** е тврдина која се наоѓа во градот Голубац, Србија. Тврдината се состои од десет кули и две големи капии. Тврдината за првпат се споменува од унгарските извори кои датираат од 1335, 1337 и 1342 година. Точно не е познато кога била изградена, но се смета дека била изграена во времето на Српското царство. Кулите во времето на Османлиите биле сместени нивните топови каде го заштитувале градот, а во почетокот на 15 век, тие изградиле уште една кула. Тврдината е разделена на предна, задна и горна.

Предниот град се состои од горен и долем дел, и се наоѓа помеѓу четвртата и седмата кула. Во долниот дел се наоѓа влезот во тврдината, каде се наоѓаат и деветтата односно осмата кула. На крајот од градот се наоѓа десеттата кула, која била изградена од страна на Турците, како ниска артилериска кула. Целта на нејзината изградба била да се контролира дунавското пристаниште и влегувањето во градот.

Задниот град го поврзуваат втората и четвртата кула, а нејзините ѕидини се високи 4 метри. Околу петтата кула се наоѓа објект кој најверојатно служел како складиште за оружје.

Горниот град др наоѓа кај капијата, паралелно помеѓу првата и третата кула. Под овој објект се наоѓа пат кој води кон капијата. Самата цитадела има правоаголна форма, и се наоѓа кон првата кула.

 == Наводи ==

Категорија:Општина Голубац
Голубачка
Категорија:Споменици на културата во Србија
Дворска тврдина

**Дворската тврдина** е тврдина која се наоѓа во близина на градот Крупан, Србија. Се смета дека оваа тврдина припаѓала на Драгутин Немања. Денеска од истата има останато само рушевини.

## Наводи

Дворска
Тврдина Дијана

**Тврдината Дијана** е тврдина која се наоѓа на хидроцентрала Џердап I, Србија, на река Дунав. Тврдината била изградена во времето на римскиот цар Трајан во 1 век, по неговата припрема за освојување на Дакија. Во  3 век за првпат била конструирана, а во следниот 4 век биле изградени двете ѕидини кои биле спуштени од брдото до реката Дунав. По инвазијата на Готите на Балканот, во 378 година тврдината била опожарена, а подоцна истата била обновена. Во 443 година, тврдината повторно била оштетена од страна на Хуните, а подоцна паднала во склопот на Византија, каде во 6 век била повторно обновена.

## Наводи

Дијана
Дијана
Категорија:Градби на Јустинијан I
Достиника (тврдина)

**Достиника ** е назив за првата престолнина на Србија и седиште на првата српска држава под власта на династија Властимировиќи. Византискиот цар Константин Порфирогенит во неговата списа “За управувањето на Царството” го споменува името на градот. Сепак, точната му местоположба денеска сѐ уште не се знае но се смета дека тој град се наоѓал помеѓу денешниот Приеполе и Сеница. Градот постоел до околу 12 век.

Категорија:Престолнини на Србија
Категорија:Тврдини во Србија
Галич (тврдина)

**Тврдината Галич ** е тврдина  која се наоѓа во близина на Косовска Митровица, Косово. Оваа тврдина била изградена во античко време и играла важна улога во Рашка. Во 1149 година била разрушена од страна на Византија. Дееска, од неа има останато само рушевини.

## Наводи
 
  

Галич
Категорија:Косовска Митровица
Драгошевац (тврдина)

**Тврдината Драгошевац ** е тврдина која се наоѓа во близина на градот Јагодина, Србија.

## Наводи

Тврдини во Србија
Категорија:Град Јагодина
Тврдина Ждрело

**Тврдината Ждрело** е тврдина која се наоѓа во близина на градот Петровац, Србија. Тврдината била седиште на бугарскиот цар Дрман. Владислав IV Арпад се обидел да ја заземе во 1285 година, но неговата војска била поразена. По ова се обидел и Стефан Драгутин, но исто бил поразен. Но, по офанзивата на цар Милутин, заедно со Драгутин, Бугарите биле поразени и протерени. Денеска, од тврдината има останато само рушевини.

## Користена литература
* Александар Дероко, *„Средњевековни градови у Србији, Црној Гори и Македонији"*, Београд 1950

Ждрело
Категорија:Петровац на Млави
Македонија на Зимските олимписки игри 2002

**[[Македонија]]** учествуваше на **[[Зимски олимписки игри 2002|Зимките олимписки игри 2002]]** во Солт Лејк Сити, САД.

На игрите, македонските спортисти не освоија медал.

## Учесници по спорт

### [[Слика:Alpine skiing pictogram.svg|30п|alt=|link=]] [[Алпско скијање]]

### [[Слика:Cross country skiing pictogram.svg|30п]] Скијачко трчање

## Поврзано
* Македонија на Олимписките игри

## Надворешни врски
* Официјални олимписки извештаи 

2002
Категорија:Зимски олимписки игри 2002
Олимписки
Парамарибо

**Парамарибо** (, прекар „Парбо“) — главен и најголем град на Суринам, сместен на бреговите на истоимената река во округот Парамарибо. Парамарибо има население од околу четвртина милион луѓе, повеќе отколку половината население на државата. Историски стар дел на градот е светско културно наследство од 2002.

## Меѓународни односи

*  Антверпен, Белгија
*  Хангџоу, Кина
*  Џорџтаун, Гвајана
*  Вилемстад, Курасао.
*  Џокџакарта, Индонезија

## Наводи

## Надворешни врски

* Карта на Парамарибо
* Сателитска снимка на  Google за Парамарибо
* Основни информации и слики
* Интервју со парамарибоец за животот во градот 
* Галерија слики 
* Парамарибо фото галерија
* Фото галерија
* Висококвалитетни слики 

Категорија:Суринам
Категорија:Градови во Суринам
Категорија:Парамарибо
Категорија:Главни градови во Јужна Америка
Категорија:Населени места основани во 1603 година
Џорџтаун (Гвајана)

**Џорџтаун**, со население од 239.227 жители е главен и најголем град во Гвајана, сместена во регионот Демерера-Махаика. Сместен е на брегот на Атлантски Океан, на устието на реката Демерера и е наречен „Градина на градови од Карибите“. Џорџтаун е сместена на 6 ° 48'N 58 ° 10'W. Градот служи првенствено како мал и административен центар. Тој, исто така, служи како центар за финансиски услуги.

## Наводи

Категорија:Гвајана
Категорија:Градови во Гвајана
Категорија:Џорџтаун
Категорија:Главни градови во Јужна Америка
Категорија:Населени места основани во 18 век
Македонија на Зимските олимписки игри 1998

**[[Македонија]]** учествуваше на **[[Зимски олимписки игри 1998|Зимките олимписки игри 1998]]** во Нагано, Јапонија. Тоа беше првото учество на оваа земја на Зимските олимписки игри како независна држава.

## Учесници

## [[Слика:Alpine skiing pictogram.svg|30п|alt=|link=]] [[Алпско скијање]]

### Мажи

### Жени

## [[Слика:Cross country skiing pictogram.svg|30п]] Скијачко трчање

### Мажи

## Поврзано
* Македонија на Олимписките игри

## Надворешни врски
* Официјални олимписки извештаи 

1998
Категорија:Зимски олимписки игри 1998
Олимписки
Македонија на Зимските олимписки игри 2006

**[[Македонија]]** учествуваше на **[[Зимски олимписки игри 2006|Зимките олимписки игри 2006]]** во Торино, Италија.

На игрите, македонските спортисти не освоија медал.

## [[Податотека:Alpine skiing pictogram.svg|30px]] [[Алпско скијање]]

## [[Податотека:Cross country skiing pictogram.svg|30px]] [[Кроскантри скијање]]

;Далечина

## Поврзано
* Македонија на Олимписките игри

## Надворешни врски
* Yahoo! Зимски олимписки игри - 2006 - Македонија 

2006
Категорија:Зимски олимписки игри 2006
Олимписки
Калаја (тврдина)

**Тврдината Калаја** е тврдина која се наоѓа во близина на градот Призрен, Косово. Тврдината некогаш била престолнина на српската држава. Таа била изградена во времето на Византија, а Стефан Душан а подоцна и Османлиите ја прошириле. За првпат, тврдината се споменува во времето на Василиј II Македонецот. Овде, бил прогласен за цар и Константин Бодин. Во времето на Стефан Првовенчани, оваа територија била во составот на Србија. Царот Душан ја проширил тврдината и градот Призрен го прогласил за престолнина, кое во тоа време честопати го нарекувале *Српски Цариград*. тврдината била подоцна во владение на династија Балшичи до 1376 година, како и во составот на државата на Вук Бранковиќ. Во 1455 година ја зазеле Османлиите, во чие време тврдината била на неколкупати проширувана и реконструирана.

## Наводи

Калаја
Калаја
Категорија:Призрен
Категорија:Споменици на културата во Србија
Тврдина Козал

**Тврдината Козал** е тврдина која се наоѓа во близина на градот Кнежевац, Србија. Во 1187 година, тврдината се наоѓала во рацете на Византија, по кое била освоена од страна на Стефан Немања. Денеска, од неа има останато само рушевини.

## Наводи

Козал
Козал, Србија
Тврдина Козјак

:*За други значења на  поимот *'Козјак** видете на [[Козјак (појаснување)|појаснителната страница]]''


**Тврдината Козјак''' е тврдина која се наоѓа во близина на градот Рогачица, Србија. Денеска, од неа има останато само рушевини.

## Наводи

Козјак
Тврдина Коњуша

**Тврдината Коњуша** е тврдина која се наоѓа во Србија.

## Наводи
 

Коњуша
Тврдина Јелеч

**Тврдината Јелеч** е тврдина која се наоѓа во близина на градот Нови Пазар, Србија. Во близина на оваа тврдина, во 1282 година, во близина на тврдината, српскиот крал Драгутин ја повредил својата нога, трагајќи по лов. Тврдината е споменета и во 1314 година, а подоцна во 14 век била заземена од страна на Османлиите. Во нивно време, тврдината немала некое големо значење. Денеска, од неа има останато само рушевини, но зачувана е дел од капијата, цистерната за вода и некои ѕидини.

## Наводи

Јелеч
Категорија:Град Нови Пазар
Категорија:Споменици на културата во Србија
Скобаљиќ град

**Скобаљиќ град ** е средновековен град тврдина која се наоѓа во близина на градот Лесковац, Србија. Тврдината припаѓала на српскиот војвода Никола Скобаљиќ. Денеска, од неа има останато само рушевини.

## Наводи

Категорија:Тврдини во Србија
Категорија:Историја на Лесковац
Категорија:Споменици на културата во Србија
Бастер

**Бастер**, со околу 15.500 население во 2000 година, е главниот град на Федерацијата на Свети Китс и Невис во Западните Инди. Географски гледано, пристаништето Бастер се наоѓа на југ западниот брег на островот Сент Китс, и е еден од главните трговски депоа на Ливардските Острови. Градот лежи во рамките на парохијата на Сент Џорџ Бастер и јужниот дел на парохија на Сент Петер Бастер. 
Бастер е еден од најстарите градови во Источните Кариби.

Категорија:Бастер
Категорија:Градови во Свети Кристофер и Невис
Категорија:Главни градови во Средна Америка
Категорија:Главни градови во Карибите
Категорија:Главни градови во Азија
Категорија:Населени места основани во 1627 година
Тврдина Козник

**Тврдината Козник** е тврдина која се наоѓа во градот Брус, Србија. Тврдината била седиште најверојатно на Радич Поступовиќ. Денеска од истата има останато само рушевини.

## Наводи

Козник
Категорија:Општина Александровац
Средоземни игри 1951

**I [[Средоземни игри]]** се одржале во Александрија, Египет. На игрите учествуваче 734 спортисти (сите мажи) од 10 земји-учеснички. Настанот се одржал од 5 до 20 октомври 1951.

## Освојувачи на медали
Табелата е составена според бројот на освоени златни медали. При ист број на златни медали, се зема предвид вкупниот број на сребрени, а потоа и вкупниот број на бронзени медали. При еднаков број на освоени златни, сребрени и бронзени медали, местото е исто за сите земји со ваков резултат, при што во табелата се подредени по азбучен редослед. Овој систем го користи и МОК.

## Надворешни врски
* Меѓународен комитет на Средоземните игри 
* Резултати од Средоземните игри на '''gbrathletics''' 

1951
Категорија:Спортот во 1951 година
Категорија:Спортот во Александрија
Тврдина Крчмаре

**Тврдината Крчмаре** е тврдина која се наоѓа во близина на градот Ваљево, Србија. Денеска од неа има останато само рушевини.

## Наводи

Крчмаре
Категорија:Град Ваљево
Тврдина Кулич

**Тврдината Кулич** е тврдина која се наоѓа во Србија. Кулич е назив за некогашната тврдина чија кула имала функција како светилник, и се наоѓала покрај реката Дунав. Таа била изградена уште во античко време. Диоклецијан во 285 година на ова место го победил Карин.

## Наводи

Кулич
Категорија:Споменици на културата во Србија
Кучајна (тврдина)

**Тврдината Кучајна ** е тврдина која се наоѓа воблизина на Кучево, Србија, над рудникот Кучево. Денеска, од неа има остатоци.

## Наводи

Кучајна
Маглич

**Маглич** — тврдина која се наоѓа во близина на градот Кралево, Србија. Тврдината се наоѓа на врвот од брдото, во близина на реката Ибар. Тврдината била изградена во почетокот на 13 век во времето на српскиот крал Стефан Првовенчани, со цел да се одбранат териториите околу тврдината. По заземањето на тврдината од страна на Османлиите, тврдината го изгубила своето значење.

Целиот комплекс се состои од осум кули и две капии, кои меѓусебно се поврзани со ѕид, и опфаќаат вкупна површина од 2.190 метри.  Од трите страни на тврдината се наоѓа реката Ибар, додека од четвртата се наоѓа т.н. североисточен крај кој содржи шанец пресечен од карпа. Зад шанецот се издига првата кула (Донжон). На југозападната страна се сместени напоредно три кули, кои го контролираат патот на реката Ибар. Во тврдината се влегува преку првата капија која се наоѓа на северниот дел, помеѓу првата и втората кула, додека вториот влез се наоѓа кај третата кула.

## Наводи

Категорија:Тврдини во Србија
Категорија:Краљево
Категорија:Споменици на културата во Србија
Ковин (тврдина)

**Тврдината Ковин ** е тврдина која се наоѓа во близина на градот Приеполе, Србија. Не е познато кога точно била изградена тврдината, но се смета дека тоа било од Антика|античко време. По Косовската битка во 1389 година, Османлиите го зазеле градот, од кој денеска има останато само една кула.

## Наводи
 

Ковин
Категорија:Споменици на културата во Србија
Тврдина Мал Петрич

**Тврдината Мал Петрич ** е тврдина која се наоѓа во близина на градот Урошевац, Србија. Тврдината се наоѓа на 860 метри надморска висина. Се претпоставува дека градот имал неправилна прагоаголна форма од кој има останато само бедем на кој се наоѓа и влезнаа капија. Не се знае точно дали тврдината имала кула.
## Наводи

Мал Петрич
Категорија:Општина Урошевац
Категорија:Споменици на културата во Србија
Марково кале (Врање)

**Марково Кале** — тврдина која се наоѓа во близина на градот Врање, Србија. Тврдината била изградена во 13 век. Денеска има останато само рушевини од неа. Според некои извори, тоа бил градот на Крале Марко. По Српско-турската војна, тврдината повторно била заземена од страна на Србите.

## Наводи

Категорија:Тврдини во Србија
Категорија:Врање
Категорија:Споменици на културата во Србија
Пирот (тврдина)

**Тврдината Пирот ** е тврдина која се наоѓа во градот Пирот, југоисточна Србија.Османлиите успеале да ја завеземат, но во 1386 година ја повратил војводата Димитрије, што бил едан од поводите за Косовската битка во 1389 година. Во текот на првата половина на XV век се наоѓал на просторот на српско-османлиските војни, така што повремено се наоѓала во посед на српскиот деспот Стефан Лазаревиќ  (кнез од 1389—1402, и деспот од 1402—1456) и Ѓураѓ Бранковиќ (1427—1456), а после нив е трајно приклучена кон Османлиското Царство. Тврдината била во војна употреба сè до првата половина на XX век. Денас поголемиот дел е сочувана, а од 1970 до 1986 година, биле вршени теренски археолошки истражувања, пропратени со реставрација, кои ја извршувал регионалниот завод за заштита на спомениците на култура од Ниш и музејот Понишавље од Пирот.

Српското средновековно утврдување е релативно со мали димензии и се состоело од цитадела брането предутврдување. Подоцна, најверојатно во XVIII век, бил дограден послаб бедем со пушкарница на просторот спрема реката.

## Наводи

## Надворешни врски

* 
* 
* Пиротска тврђава

Категорија:Тврдини во Србија
Категорија:Споменици на културата во Србија