open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Беркли (музички колеџ)

**Беркли колеџот за музика** (англиски: *Berklee College of Music*) е независна музичка школа во Бостон, Масачусетс (САД) со многу познат факултетски кадар, дипломирани студенти, и уметнички гости. Се смета за една од најпрестижните школи за модерна музика во САД и во светот. Во него се запишани приближно 3,800 студенти и има околу 430 професори и универзитетски кадар - ова го прави најголема приватна музичка школа во САД. Колеџот запишува 26 % странци и 25 % женски студенти. Беркли нуди целосно акредитирана четиригодишна диплома. Цената за една година студии изнесува приближно 20,350 американски долари. Претседател на Беркли е Роџер Браун.

Беркли е создаден од Лоренс Берк во 1945 како "Шилингер музичка куќа", од почит спрема Џозеф Шилингер. Лоренс Берк го променил името на школата во "Беркли колеџ за музика" според својот син Ли Берк, во 1954, и под тоа име во 1973 школата била официјално регистрирана. При неговото формирање, колеџот задоволил огромна академска потреба, бидејќи не постоела друга школа за модерна музика. Денеска, Беркли се обидува да ја редефинира својата улога и да ја задржи високата репутација, и заради тоа донел нова развојна политика до 2015 година.

Беркли колеџот за музика не треба да се меша со подеднакво реномираниот универзитет на Калифорнија, Беркли.

Категорија:Музика
Прерогатив

**Прерогатив** е исклучително право дадено од страна на една влада или држава на некое лице или група, чија содржина е засебна од општите закони кои се уживаат во нормативната држава. Прерогативот често се среќавал кај феудалното право.

Во колоквијална употреба, прерогатив значи егалитарна состојба на нечие право за самоопределба, како на пр. нечиј „прерогатив“ да прави што сака. Ова е спротивно од значењето на зборот во правилна употреба - дека правото треба да се даде од горе, без разлика на личната самоопределба, за разлика од правата кои другите ги делат (т.е. антиегалитаризам).

## Теми
* Кралски прерогатив
* Прерогативен судски налог
* Прерогативен суд

Категорија:Права
Фенол (класа)

thumb|right|Фенол - наједноставното соединение меѓу класата феноли.
**Фенолите** се хидроксилни деривати на ароматичните јаглеводороди во кои хидроксилната група е директно сврзана за јаглероден атом од бензенското јадро.

Како и алкохолите, и фенолите имаат хидроксилна група. Основна разлика меѓу овие два типа на соединенија е тоа што кај алкохолите таа е сврзана на јаглероден атом во странична низа од бензенскиот прстен, додека кај фенолите таа е директно сврзана за бензеновиот прстен.

Вообичаено, поделбата на фенолите се прави на два начина:

* според бројот на хидроксилните групи сврзани во прстенот на бензен, слично како и кај алкохолите, има монохидроксилни, дихидроксилни, трихидроксилни и полихидроксилни феноли.
* според тоа дали бензенскиот прстен е супституиран, фенолите можат да бидат несупституирани и супституирани (покрај OH-групата, во прстенот на бензенот водородните атоми се заменети со различни супституенти, како -X, -OH, -CH3, -NO2 и други).

## Синтеза на феноли

Неколку лабораториски методи за синтеза на феноли се:

* со естерско преуредување во Фриесовото преуредување 
* со преуредување на N-фенилхидроксиламини во Бамбергерово преуредување 
* со хидролиза на фенолатни естри или етри
* со редукција на хинони
* со замена на ароматичен амин со хидроксилна група со вода и натриум бисулфат во Бушереровата реакција
* со хидролиза на диазониум соли
* со олигомеризација со формалдехид + базно катализирана реакција со епихлорохидрин до епокси смолни компоненти
* со реакција со ацетон/кетони до, на пример, бисфенол А, важен мономер за синтеза на смоли, како поликарбонатPC, епокси смоли.

Категорија:Феноли
Категорија:Органски соединенија
Категорија:Функционални групи
Категорија:Дезинфектанти
Кариби

::*Западни Инди води тука. За други значења видете [[Западни Инди (појаснување)]]*

thumb|365px|Местоположбата на Карибите во светот:
[мини|250px|Средна Америка и Карибите [https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/reference_maps/pdf/central_america.pdf (детална pdf мапа)] .](https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%82%D0%BE%D1%82%D0%B5%D0%BA%D0%B0:CIA_map_of_the_Caribbean.png)

**Кариби** (англиски: *Caribbean*, холандски: *Caraïben*, француски: *Caraïbes*, шпански: *Caribe*) или **Карипски Острови** — регион во Средна Америка, кој се состои од Карипското Море, неговите острови (повеќето од кои се обиколени од морето) и околните брегови. Регионот се наоѓа југоисточно од Северна Америка, источно од копнена Средна Америка и на север и запад од Јужна Америка.

## Потекло на поимот
Името „Кариби“ е дадено по Карибите, една од најдоминантните америндиски групи во регионот во времето на европскиот контакт за време на доцниот 15 век. Аналогното „Западни Инди“ потекнува од Кристофер Колумбовата идеја дека тој се укотвил на Индите (тогаш се мислело дека тие ја опфаќале цела јужна и источна Азија), иако тој всушност стигнал до Америка. Шпанскиот термин „Антили“ бил општо-посветен на новооткриените земји. Карабија е популарно име за групата острови во Карипското Море.

## Географија
thumb|200px|Тектонски плочи во светот 

Сместена највеќе на Карипската Плоча, областа зафаќа повеќе од 7.000 острови, островчиња, атоли и гребени. ***Западните Инди*** се состојат од Антилите, поделени на поголеми Големи Антили, кои го ограничуваат морето на север и Малите Антили на југ и исток (вклучувајќи ги Заветрените Острови) и Бахамите, кои се наоѓаат североисточно од морето. Бермудите лежат многу посеверно, во Атлантскиот Океан и понекогаш се вклучуваат во Западните Инди. Геополитички, Западните Инди обично се сметаат за подрегион на Северна Америка и се организирани во 28 територии, вклучувајќи суверените држави, прекуморските одредишта и зависните области.

## Островски групи
**[[Лукајски Архипелаг]]** (Бахамски Архипелаг)
*
* (Обединето Кралство)

**[[Големи Антили]]**
*
*Хиспаниола
**
**
*
* (Обединето Кралство)
* (САД)

**[[Мали Антили]]**
***[[Заветрени Острови]]**
**  (САД)
***Сент Крој
***Сент Томас
***Сент Џон
***Ватер Ајланд
** (Обединето Кралство)
***Тортола
***Вирџин Горда
***Анегада
***Јост ван Дајк
** (Обединето Кралство)
**
***Антигва
***Барбуда
***Редонда
**Свети Мартин
*** (Франција)
*** (Кралство Холандија)
** (Карипска Холандија)
** (Карипска Холандија)
** Свети Вартоломеј (Француски Антили)
**
***Свети Кристофер
***Невис
** (Обединето Кралствп)
** (Француски Антили) 
***Ле Сент
***Мари Галан
***Ла Дезирад
***[[Приветрени Острови]]**
**
** (Француски Антили)
**
**
***Свети Винцент
***Гренадини
**
***Гренада
***Кариока и Мал Мартиник
*
*
**Тобаго
**Тринидад
***[[Заветрени Антили]]**
** (Кралство Холандија)
** (Кралство Холандија)
** (Карипска Холандија)

## Наводи

## Поврзано
* Список на Карипски Острови
* Средна Америка
* Карипско Море

*
Борис Чушкаров

**Борис Чушкаров** (познат и како **Боро Чушкар**;  во  –  во ) – македонски првоборец, комунистички деец, политички раководител на НОАВМ и полициски генерал-мајор.

## Животопис

мини|200п|десно|Писмо на Боро Чушкар испратено до ГШ (1944 г.)

Завршил учителска школа. Како студент на Филозофскиот факултет во Скопје, во демонстрациите за одбрана на Чехословачка во септември во 1938 година бил уапсен, а подоцна интерниран во Билеќа во јануари 1940 година, заедно со Душан Недељковиќ, Блажо Орландиќ и Антон Колендиќ. Во 1940 година станува член на Комунистичката партија на Југославија.

Во организирањето на народно-ослободителната борба се вклучил во 1941 година. Дејствувал на низа раководни позиции во единиците на НОВ: политички комесар на баталјон и на Третата МНОУБ, на 42 македонска дивизија и на Петнаесеттиот македонски корпус што учествувал на Сремскиот фронт.

Учесник на Првото заседание на АСНОМ. По Ослободувањето бил на разни функции во УДБ, народен пратеник, секретар на Републичкиот совет на Народното собрание на НРМ, член на Централниот одбор на СЗБ на НОВЈ и други.

Тој е еден од македонските борци кои не дозволиле сите македонски жртви и борба за ослободување да ја преземе бугарската војска, која сакала да парадира како ослободителска војска низ Скопје.

Автор е на повеќе публицистички и историографски дела и остави обемни мемоари. Исто така ги напишал сценаријата за *„Прилеп, вчера и денес...“*. и „*Препородени полиња“*

Носител е на Партизанска споменица од 1941.

## Наводи

## Надворешни врски
* Непоколебливоста во борбата за слобода на Кумановската револуционерна организација (извадок од „Борбено Куманово 1919-1941“)
* „Кушкули... село - 5 јуни 1944“
* Прославувањето на 1 мај во бригадата
*Сведоштво на Боро Чушкар за “бугарското“ парадирање во Скопје

Категорија:Делегати на Првото заседание на АСНОМ
Категорија:Луѓе од Куманово
Категорија:Македонски комунисти
Категорија:Носители на Партизанска споменица од 1941
Категорија:Македонски мемоаристи
Категорија:Делегати на Второто заседание на АСНОМ
Означувачки јазик

**Означувачки јазик** — сметачки јазик кој врши комбинирање на текстот со некои дополнителни информации поврзани со текстот. Дополнителните информации, пример структурата на текстот и начинот на негова презентација, се изразува со помош на означувачи/маркери, кои се вметнати во примарниот текст. Најпознат јазик за означување во современа употреба е HTML (HyperText Markup Language). Историски гледано означувањето било користено (и сѐ уште се користи) во издаваштвото во процесот на комуникација помеѓу авторите, издавачите и печатарите.
right|thumb|300px|Фрагмент од Оксфордскиот речник обележан со SGML елементи
Јазиците за означување често се поделени во три класи: презентациони, процедурални и описни.


Категорија:Формални јазици
Категорија:Американски пронајдоци
Вила Годи

[thumb|right|300px|Вила Годи, првата вила на [Андреја Паладио]]

Според монографијата  *[[Четири книги за архитектурата]]* (*Quattro Libri dell'Architettura*) од Андреја Паладио, овој е првиот негов запишан проект. Вилата е порачана од браќата Џироламо, Пјетро и Маркантонио Годи и започната е во 1537, а завршена во 1542, со подоцни измени на задниот влез и градините. 

Вилата е необична по тоа што фасадата нема никакви декорации кои ги знаеме од подоцнежните дела на Паладио, по кои всушност тој е познат, како и по други елементи како префинети симетрични пропорции на фасадата и обликувањето на самата структура. Вилата има два апратмана на двете страни од ццентралната оска помеѓу вдлабнатиот влез или *[[лоџија]]* до т.н. *salone*. Внатрешноста е украсена со фрески од Квалтиеро Падовано и други мајстори.

Вилата и теренот околу неа е отворена за јавноста попладне преку целата година. Во неа се наоѓа и археолошки музеј, со стотици фосили од локалната флора и фауна.

## Поврзано
* Андреја Паладио
* Паладијанска архитектура
* Паладијански вили на Венето

## Надворешни врски
* Вила Годи - Лонедо ди Луго Вичентино - (1537) 

Категорија:Градби на Андреја Паладио
Категорија:Куќи во Италија
Категорија:Венето
Категорија:Архитектура од 1540-тите
Вила Фоскари

thumb|right|250px|Предна фасада
thumb|right|250px|Задна фасада
**Вила Фоскари** (*Villa Foscari*) —ремек-дело на италијанскиот архитект Андреја Паладио, повеќе познато како *La Malcontenta*. Вилата го добила прекарот заради жената на сопственикот која била заклучена во една од собите зошто не си ги извршувала сопружничките должности.

Вилата е на прекрасна локација покрај каналот Брента. Била порачана од Николо и Лујџи Фоскари, членови на венецијанското семејство од кое излегле многу дуждови. Куќата е изградена помеѓу 1550 и 1560 и стои врз масивен пиедестал, карактеристичен за вилите на Паладио.

## Поврзано
* Андреја Паладио
* Паладијански вили на Венето
## Наводи

Категорија:Италијанска архитектура
Ф
Пијано нобиле

[thumb|right|300px|[Вила Фоскари - пијано нобиле со кафени долги прозорци и портик во средината.]]
**Пијано нобиле** (*piano nobile*) — главниот спрат во една голема куќа, обично во стилот на класичната ренесансна архитектура. Овој спрат ги содржи главните соби за прием и главните спални соби во куќата.

Честопати се среќава како прв, а понекогаш и како втор спрат, сместен над (често рустицираното) приземје кое содржи споредни соби и соби за послуга. Вака собите имаат подобар поглед и не се подложни на влага. Ова е особено така во Венеција каде пијано нобиле-ата кај многу палаци се особено очигледни од надворешноста заради нивните поголеми прозори и отворени лоџии. Вакви примери се Ка' Фоскари, Ка' д'Оро и палацо Барбариго.

Како што споменавме, најчеста одлика на вавкиот спрат се погполемите прозори. Во Англија и Италија до пијано нобиле се доаѓа преку надворешно украсено скалиште, со кое станарите немаат потреба да влегуваат во куѓата преку собите за послуга. Во Англија ваков пример е Хедлстонската хала, додека пак во Италија - Вила Капра.

Куќите имаат и нареден спрат над пијано нобиле-то каде се наоѓаат поинтимните дневни и спални соби за приватна употреба на станарите кога немало гости. Над овој спрат обично има поткровје каде се сместени спалните на послугата.

Во Италија, особрно кај градските алаци, спратот над пијано нобиле-то се нарекува „второ пијано нобиле“, особено ако лоџијата и балконите ги рефлектираат они под нив на малку помал размер. Ова е технички неточна употреба на терминот „пијано нобиле“ зошто само еден спрат може да биде пограндиозен од другите. Како таков, изразот не се користи во Британија.

Овој аранжман на спратовите продолжил низ Европа за целото време додека големи куќи се граделе во класичен стил. Употребен е и на Бакингемската палата релативно скоро (средина на XIX век). Холкамската хала, Остерли парк и Чисвишката куќа се англиски куќи од XVIII век кои го имаат овој дизајн.

Категорија:Архитектонски елементи
Средна Америка

**Средна Америка** — централниот географски регион на Америка. По варијабилна дефиниција, регионот се простира на јужниот дел од континентот Северна Америка.

## Физичка географија

Физичкогеографски, Средна Америка е тенок провлак на јужниот дел од Северна Америка, протегајќи се од Техуантепечкиот Провлак во Мексико, па југоисточно до Панамскиот Провлак, каде се поврзува со колумбиските тихоокеански низини во северозападна Јужна Америка. Средна Америка има површина од 523.000 км2]]. Тихиот Океан лежи на југозапад, Карипското Море лежи на североисток и Мексиканскиот Залив лежи на север.

thumb|right|350px|Средна Америка и Карипското Плато.

Поголем дел од Средна Америка се наоѓа на Карипското Плато. Регионот е геолошки активен, со повремени вулкански ерупции и земјотреси. Во 1931 и 1972, земјотресите ја уништија Манагва, главниот град на Никарагва. Плодните почви од вулканска лава во земјоделски продуктивните планински области се основната дејност на тамошното население.

## Општествена географија

Геополитички, Средна Америка традиционално се состои од следните земји:

;Континентални држави
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

;Островски земји
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Според горната дефиниција, Средна Америка во 2006 има вкупно население од 39,267,000 жители. Целосно или делумно, Мексико е вклучено во Средна Америка под различни дефиниции. Обединетите Нации го вклучуваат Мексико во неговиот подрегион на Средна Америка, дефиниран како сите копнени држави на Северна Америка јужно од САД. Некои географи тука ги вклучуваат и југоисточните мексикански држави Кампече, Чијапас, Кинтана Ро, Табаско и Јукатан. Европската Унија не ги вбројува Белиз и Мексико во оваа дефиниција.

Панамскиот Канал, 77-километарски канал низ Панамскиот Провлак, ги поврзува Карипското Море од Атлантскиот Океан со Тихиот Океан. Иако физичкогеографски е прекуконтинентална нација, само Панама (вклучувајќи го сегментот источно од Панамскиот Канал) често е сметана за дел на Северна Америка.

## Историја

:*Главна статија:[[Историја на Средна Америка]].*

Порано постоела нација на Средна Америка во раниот XIX век која се состоела од сегашните нации Гватемала, Хондурас, Ел Салвадор, Никарагва и Костарика (и дел од современата мексиканска држава Чијапас). Овој состав од територии понекогаш бил познат како **Обединетите Провинции на Средна Америка** или Федерална Република на Средна Америка.

Во Средна Америка жиевеат околу 191 милин жители.
Населението, главно, е разместено во континентално-приморските земјии во островските држави на Големите Антили. Во другите островски држави големината на територијата и бројот на населението се незначителни и се движат од неколку илјади до неколку стотини илјади.

## Поврзано
* Америка
* Карипски Острови
* Јужна Америка

## Надворешни врски

* Фондација за Средна Америка

*
Љанкихуе

**Љанкихуе** (шпански: *Llanquihue*) е збор од јазикот Мапудунгун, со значење "потопено место", се користи во Чиле, и може да се однесува на следниве поими:

* Љанкихуе (езеро) - езеро во Чиле.
* Љанкихуе (покраина) - покраина во Чиле.

Категорија:Чиле
Љанкихуе (езеро)

**Езерото Љанкихуе** е второто по големина езеро во Чиле со површина од околу 860 км2. Се наоѓа во јужниот регион Лос Лагос во покраините Љанкихуе и Осорно.

Категорија:Езера во Чиле
Иктин

[мини|Приказ на Иктин и Каликрат на фасадата на историската зграда на Универзитетот во Атина. Насликано во 19 век од баварскиот сликар [Карл Рал и полскиот сликар Едвард Лебиетски.]]
**Иктин** (грчки: *Ικτίνος*) бил старогрчки архитект во 5 век п.н.е., кој, заедно со Каликрат бил конструкторот на Партенонот (447–432 п.н.е.) во Атина.

За неговиот живот знаеме малку, најмногу од текстовите на Плутарх.

Најцелосниот пример за неговите дела зачуван денес е Хефестовиот храм во Атина, кој е релиси сосема зачуван заради тоа што подоцна бил црква. Ова е Дорски храм.

Се верува дека Иктин го конструирал и Аполоновиот храм во Васаи, каде за првпат (колку што знаеме) бил употребен Коринтскиот столб, како и Телестерионот, гигантска хала во Елевзин за употреба на Елевзинските мистерии.

Францускиот уметник Жан Огист Доминик Енгр има насликано слика со сцена со архитектот и лирскиот поет Пиндар под наслов *Пиндар и Иктин* изложена во Националната галерија, Лондон.

## Поврзано
* Каликрат
* Партенон

## Наводи



## Користена литература
* 


Категорија:Архитекти
Категорија:Старогрчки архитекти
Категорија:Починати во непозната година
Категорија:Родени во непозната година
Горно Езеро

200px|десно|thumb|Горното Езеро и останатите Големи Езера.
**Горното Езеро** или **Супериор** (анг. *Lake Superior*), кое се граничи со Онтарио и Минесота на север и Висконсин и Мичиген на југ, е најголемо од северноамериканските Големите Езера. Тоа е второ по големина езеро во светот, како и најголемото слатководно езеро по површина во светот.

Бајкалското Езеро во Сибир е подлабоко од Горното Езеро, како и езерото Тангањика. Каспиското Езеро, иако е многу поголемо од Горното Езеро и по површина и по длабочина, е солено; иако тоа е денес изолирано, во минатото било поврзано со Средоземното Море преку Црното Море.

Горното Езеро (48°00’N, 88°00’W) има површина од 82,100 км<sup>2</sup>, што значи дека е поголемо од Јужна Каролина. Има максимална должина од 563 km и максимална ширина од 257&nbsp;км. Неговата просечна длабочина е 149 m со максимална длабочина до 406 m. Горното Езеро содржи 12.100 км3 вода. Во ова езеро има доволно вода за да се покрие целата копнена маса на Северна и Јужна Америка, со висина од 30 cm. Бреговата линија на езерото се протега на околу 4385&nbsp;км (вклучувајќи ги и островите). Надморската висина на езерото е 183 m над морското ниво.

Копното околу езерото е богато со минерали. Најчесто ископувани се бакарот, железото, среброто, златото и никелот. Многу градови се или сегашни или поранешни рударски области, или, пак, преработувачки центри и места за извоз на минералите. Ретко населената околина околу Горното Езеро со нејзините ридести брегови и дивина привлекуваат туристи и авантуристи, правејќи го туризмот голема модерна индустрија.

Горното Езеро е важен воден пат за железна руда и е дел од Водниот пат на Големите Езера.

Категорија:Големи Езера
Категорија:Езера во САД
Категорија:Езера во Канада
Категорија:Меѓународни езера во Северна Америка
Мичиген (езеро)

:*За сојузната американска држава видете [[Мичиген]].*
[thumb|right|[Дина|Песочна дина на брегот на езерото Мичиген.]]

**Мичиген** е едно од петте Големи Езера на Северна Америка, и е единственото од групата кое целосно им припаѓа на САД. Одејќи од југ надесно, тоа се граничи со сојузните држави Индијана, Илиноис, Висконсин и Мичиген. Зборот "Мичиген" првобитно се користел за да се означи самото езеро и се верува дека доаѓа од поимот *mishigami* на индијанскиот јазик оџибве, што значи „голема вода"

## Географија
thumb|left|200px|Мичиген и останатите Големи езера.
Езерото Мичиген (43°30'N, 87°30'W) има површина од 57,750 км<sup>2</sup>, правејќи го најголемото слатководно езеро во САД, најголемото езеро кое целосно и припаѓа на една земја и петтото најголемо езеро во светот. Долго е 494 km, широко 190 km со брегова линија од 2,633 km должина. Просечната длабочина на езерото е 85 m, додека неговата најголема длабочина е 282 m. Тоа се состои од 4,918 км3 вода. Се наоѓа на надморска висина од 176 m, исто како и езерото Хјурон, со кое е поврзано со протокот Мекинак.

### Поголеми градови

Околу 12 милиони луѓе живеат покрај бреговите на езерото Мичиген. Многу мали градови во Северен Мичиген се центрирани околу туристичка база која има корист од убавината и рекреациските можности кои ги нуди ова езеро. Овие градови имаат големо сезонско население кое пристигнува од Чикаго и внатрешните градови во Јужен Мичиген. Најјужната точка на езерото е многу индустријализирана. Градови на брегот на Мичиген со население поголемо од 30,000 се:
[thumb|285px|Голема група од капачи на плажата на езерото Мичиген, [Чикаго, околу 1925.]]

## Наводи

Категорија:Езера во САД
Каликрат

**Каликрат** (грчки: *Καλλικράτης*) бил старогрчки архитект активен кон средината на 5 век п.н.е. Заедно со Иктин го конструирал Партенонот (Плутарх, *Перикле*, 13) . Од напис дознаваме дека тој е архитектот на „храмот на Ника“ во светилиштето на Атена Ника на Акрополот (IG I3 35). Овој храм е или амфипростилот  храмот на Атена Ника кој е денес го гледаме на местото  или пак претходникот со помали димензии (наиск) чии остатоци се најдени во темелите на претходно споменатиот храм.. Од друг напис пак, дознаваме дека тој е архитектот на класичните ѕидини во коло (IG I3  45), а Плутарх нè надополнува (loc cit) со тоа што тој го изградил и средниот од трите ѕида кои ги поврзувале Атина и Пиреја.

## Поврзано
* Иктин
* Партенон

## Наводи

Категорија:Архитекти
Категорија:Старогрчки архитекти
Категорија:Починати во непозната година
Категорија:Родени во непозната година
Гросглокнер

мини|Грослокнер од југозапад
**Гросглокнер** () или **Велики Клек** (), скратено само **Глокнер** (Glockner) — со надморска височина од 3 798 метри над Јадранот e највисок планински врв и највисока планина во Австрија, и највисоката планина во Алпите источно од превојот Бренер. Дел е од Групата Глокнер во масивот Хохе Тауерн, распространет по главниот гребен од Централните Источни Алпи и Алпската Поделба. Пастерце, најголемиот ледник во Австрија, лежи на источните падини на Гросглокнер. Овој врв е, по Монблан, втор по височина во Алпите, мерејќи според релативната висина.

Гросглокнер лежи на границата меѓу Корушка и Источен Тирол.

Карактеристичниот пирамидален облик на врвот всушност се состои од два врва, Гросглокнер (*Großglockner*) и Клајнглокнер (*Kleinglockner*) (3770 m н.в. од Германски: *groß* „голем“, *klein* „мал“),), кои се раздвоени со седло ко е познато под името Глокнершарте (*Glocknerscharte*).

Првото искачување на Гросглокнер во 1779 година било неуспешно. Летото 1800, била организирана втора експедиција: учествувале 62 луѓе, од кои 47 биле водичи. На 28 јули 1800 година, браќата Мартин и Сеп Клоц, заедно со двајца други столари и свештеникот Хорашо од Делзах, тргнале во поход да стигнат до врвот.

## Потекло на поимот
Името *Глокнерер* првпат е документирано на карта од 1561 година која ја изработил виенскиот картограф Волфганг Лазиус. Името Глогер е споменато во 1583 година при опис на тиролскиот административен округ *Калс*. Во 1760-тие година, во Тиролски атлас (*Atlas Tyrolensis*) е наведен *Глокнер Берг (планина Глокнер)*, а претставката *Грос („велик“)* се спомнува со првата експедиција во 1799 година.

Според австрискиот научник Белсазар Аке (1735-1815) можно е името да доаѓа од германскиот збор *Glocke* (ѕвоно) што се однесува на карактеристичниот облик на планината. Може да е и германизирана верзија на словенскиот збор *Клек* (планина) кој е задржан во словенечкото име *Велики Клек*.

## Надворешни врски
* Фотографии од Грослокнер 

Категорија:Алпи
Категорија:Планини во Австрија
Категорија:Триилјадници
Категорија:Највисоки точки на земјите
Тетрастил

[200px|thumb|right|[Портунов храм во тетрастил]]
[thumb|right|200px|Цртеж на [Храм на Атена Ника|храмот на Атена Ника во тетрастил]]
Во класичната архитектура, **тетрастил** е колонадиран портик со четири столба, обично на храм, или зграда со тетрасилска колонада. Тетрастилот често го употребувале Старите Грци и етрурците за мала архитектура кај јавните згради и амфипростилски олтари кај големите хексастилски храмови во светилиштата.

Римјаните употребувале четиристолбни портици кај псевдопериптералните храмови како Портуновиот храм, како и кај амфипростилските храмови како храмот на Венера и Рома, и простилските влезни портици кај големите јавни згради како базиликата на Максенциј и Константин.

## Поврзано
* Декастил
* Хексастил
* Хипостил
* Октостил
* Перистил
* Портик

## Наводи
* *Greek architecture* Encyclopaedia Britannica, 1968
* Stierlin, Henri *Greece: From Mycenae to the Parthenon*, TASCHEN, 2004, Editor-in-chief Angelika Taschen, Cologne, ISBN 3-8228-1225-0
* Stierlin, Henri *The Roman Empire: From the Etruscans to the Decline of the Roman Empire*, TASCHEN, 2002, Edited by Silvia Kinkle, Cologne, ISBN 3-8228-1778-3


Категорија:Старогрчка архитектура
Категорија:Архитектонски елементи
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Псевдопериптерално здание

[200px|thumb|right|[Мезон Каре во Ним, хексастилски псевдопериптерален римски храм.]]

Во класичната архитектура, **псевдопериптерално здание** е зграда со самостојни столбови од напред (колонадиран портик), но столбовите по страните се *[[сврзан столб|сврзани]]* за периферните ѕидови на зградата. Овој стил бил доста омилен кај римјаните.

Псевдопериптералното здание со портици на двата краја се нарекува *[[амфипростил]]*. Видете ги статиите храм на Атенина Победничка и храм на Венера и Рома.

Псевдоперимптералните згради се слични на *[[периптерално здание|периптералните]]* зданија со самостојни столбови околу наосот во облик на *[[перистил]]*. Храмот на Зевс Олимпиец во Агриџенто е познат старогрчки пример за овој стил, кој станал почест во римско време.

Категорија:Римска архитектура
Категорија:Архитектонски елементи
Велепредавство

**Велепредавство** — дело кое се смета за страшно предавничко и неверно кон сопствената земја или владетел. Најдобри примери се учество во војна против својата земја, обид за рушење на владата и обид за убиство на владетелот. За ова злодело речиси секогаш се изрекувала смртна казна, која се изведувала јавно.

Историски, во Англија се правело разлика помеѓу велепредавство и ситно предавство, кое е обид за убиство на законски претпоставено лице (како слуга кој убива господар). Ова се сметало за посериозен степен на убиство. Меѓутоа, денеска терминот „предавство“ обично се изедначува со „велепредавство“. Во некои земји законот не прави разлика помеѓу нив — на пример, Уставот на САД го дефинира предавството како нешто што историски би се нарекло велепредавство.

Во Канада пак, законот прави разлика момеѓу нив, но всушност и двете се однесуваат на историското „велепредавство“. 

## Поврзано
* Предавство
* Кралоубиство

Категорија:Предавство
Марлборо (Нов Зеланд)

**Марлборо** (англиски: *Marlborough*) е регион во Нов Зеланд, кој се наоѓа на североисточниот дел на Јужниот новозеландски остров. Главен град е Бленем. Регионот е познат по сувата клима, живописните Марлборски Заливи и виното совињон бланк.

## Географија
Географијата на Малборо може грубо да се подели на четири дела. Два од овие, јужниот и западниот, се планински. Јужниот дел е особено планински, кој се издига до врвовите на венецот Каикоура. Овие два планински региона се последните северни остатоци кои ги сочинуваат Јужните Алпи, иако ова име ретко се употребува за планини кои се волку северно.

Можеѓу овие два дела се наѓа долга права долина и во неа, реката Ваирау. На источниот крај ова се проширува во широки рамнини, во чие средиште се наоѓа градот Бленем. Оваа област се одликува со потопли температури и плодна почва, и како таква е центарот на новозеландската винска индустрија.

Четвртиот дел лежи долж северниот брег. Овде потонатите долини на Марлборските Заливи сочинуваат привлечно крајбрежје. Градот Пиктон е сместен на јужниот крај на еден од поголемите заливи, Кралица Шарлота .

## Луѓе и управа
Марлоборо е управуван од унитарна обласна управа, Окружниот совет на Марлборо.

Голем дел од населението живее околу крајбрежните рамнини околу и јужно од устието на реката Ваирау, и во помали населби околу заливите. Освен Бленем и Пиктон, други марлборски градови се Хевлок, Ренвик, Ворд и Седон. Во извесни случаи, градот Каикура исто така се смета за дел од Марлборо.

Светски познати жители на Марлборо се ракетниот научник Вилијам Пикеринг и физичарот-нобеловец Ернест Радерфорд.

## Важни населени места

right|thumb|200px|Бленем
Бленем е главен град на регионот и воедно град со најголем број жители.

Поголеми населени места се:

* Бленем
* Пиктон
* Хевлок
* Седон

* Вард
* Долина Раи
* Реник
* Кекеренгу

* Кларенс
* Клифордов Залив


## Вино
Може да се каже дека токму во Марлборо започнала современата новозеландска винска индустрија. Тука, во доцните 1970-ти, Монтана призвеле совињон блан и други сорти, што довело до заклучок дека Нов Зеланд може да произведува интересни вина.

Најголемиот дел од винариите се наоѓаат околу Реник, Бленем и Облачниот залив во долината на реката Ваирау. Винарии има и појужно, во долината на реката Аватере близу Седон. Овие главно се стари каскади на долините на реките Ваирау и Аватере.

Се смета дека во оваа област се прави најдобриот совињон блан во светот. Видете Винарии Облачен залив и Гроув Мил. Исто така важно е и производството на пенливи вина по традиционален француски метод, особено близу Ренвик, од Ризлинг, Пино Ноар и Шардоне.

## Поврзано
* Новозеландско вино
* Пиктон (Нов Зеланд)
* Ваикава
* Марлборски Заливи
* Марлборо (појаснување)

## Надворешни врски

* Марлборо 
* Сове на Марлборо 
* Посетете го Пиктон  


Категорија:Региони во Нов Зеланд
Категорија:Вински региони во Нов Зеланд
Аристологија

**Аристологија** е уметноста или науката на готвењето и јадењето. Опфаќа припремање, комбинирање и презентација на јадења на начин на кој тие се составен дел од еден оброк.

Овој израз претежно е заменет со зборот „гурман“, кој носи помалку аконотации на пуризам и суптилност. Аристологот придава големо значење на искуството, вештината и уметничкиот интегритет на готвачот, и ја презира употребата на готварски книги, готови состојки и други помагала.

## Поврзано
* Гастрономија

Категорија:Кулинарство
Категорија:Гастрономија
Категорија:Храна и пијалаци
Хјурон

:*За истоимениот народ видете [[Хјурон (народ)]].*
thumb|200px|десно|Езерото Хјурон.

**Хјурон** е едно од Големите Езера. Тоа се граничи на запад со Мичиген, а од исток со покраината Онтарио. Името на езерото му го дале раните француски истражувачи, а е засновано на Хјурон народот кои го населуваат околниот регион.

## Географија

Езерото Хјурон (45°00”N 83°00”W) е второто најголемо од Големите езера, со површина од 59,600 км<sup>2</sup>, блиску до големината на Западна Вирџинија, правејќи го третото најголемо слатководно езеро на Земјата (четврто, ако се вклучи и соленото Касписко Езеро). Хјурон содржи 3,538 кубни km вода и има бргова линија долга 6,157&nbsp;км.

Хјурон се наоѓа на 176 m надморска висина. Просечната длабочина на езерото е 59 m, додека максималната е 229 m. Езерото е долго 332&nbsp;км и широко 245&nbsp;км.

Поголеми градови на Хјурон се: Сагинау, Мичиген, Беј Сити, Мичиген, Алпена, Мичиген, Шибојган, Мичиген, Сент Игнас, Мичиген, Порт Хјурон, Мичиген, Годерих, Онтарио и Сарнија, Онтарио.

Забележлива атракција на езерото е островот Мантулин, кој ги дели Северниот Канал и Џорџискиот Залив од основната маса на вода на Хјурон.

## Геологија

Езерото Хјурон е поврзано со езерото Мичиген, кое лежи на иста надморска висина. Протокот Макинак ги прави овие две езера геолошки и хидролошки истата маса на вода. Горното Езеро е значително повисоко од овие две. Тоа се празни од реката Сент Мерис кај Со Сент Мари откаде се влева во Хјурон.

Како и другите Големи езера, и Хјурон е формирано од стопениот мраз од ледниците.

## Наводи

Категорија:Езера во САД
Категорија:Езера во Канада
Категорија:Езера
Категорија:Меѓународни езера во Северна Америка
Амфипростил

[thumb|right|200px|План на амфипростилскиот [храм на Атена Ника]]
**Амфипростил** во класичната архитектура значи храм со портик и напред и назад. Ваквите портици никогаш немале по четири столбови. Најпознат пример е малиот тетрастилски Храм на Атена Ника во Атина.

## Поврзано
* Храм на Венера и Рома

## Наводи
* 
* 

Категорија:Старогрчка архитектура
Категорија:Архитектонски елементи
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Лонглит

мини|десно|300п|Лонглит
**Лонглит** () — вонградски посед близу Варминстер во Вилтшир, Англија. Познат е по елизабетанската куќа, лавиринт и пејзажиран парк, а и за Лонглитскиот сафари-парк. Куќата има над 3,6 км² парк, пејзажиран од Кејпабилити Браун, со 32 км² шуми и пасишта. Ова бил првиот достоинственички дом отворен за јавноста, како и првиот сафари-парк вон Африка.

По уништувањето на првобитниот приорат на тоа место во 1567 сегашната куќа ја изградил Сер Џон Тин, според нацрти на Роберт Смитсон. Биле потребни 12 години за да се заврши куќата која денес се смета за еден од најодличните примери на елизабетанска архитектура во Британија. Моментално во неа живее Александар Тин, 7-ми маркиз од Бат, кој е директен потомок.

На земјиштето на куѓата се наоѓа и Лонглитскиот сафари-парк

## Лонглитска гора
Лонглитската шума () во 1972 г. е прогласена за биолошко место од посебен научен интерес во Сомерсет. Зафаќа површина од 249,9 ха.

## Надворешни врски
* Лонглит 
* Лонглит — критички осврт на градините  

Категорија:Архитектура од 1570-тите
Категорија:Историски куќи во Вилтшир
Категорија:Градини во Вилтшир
Категорија:Знаменитости во Вилтшир
Марлборо (појаснување)

**Марлборо** (англиски: *Marlborough*) е град во Вилтшир, Англија; видете *[[Марлборо, Англија]]*). По него (директно или индиректно) се наречени и други места:
* Марлборо колеџ, врвно јавно училиште близу градот
* Во Австралија: 
** Марлборо, Квинсленд
** Кнежевство Марлборо, краткотрајна микродржава во 1993
* Во Канада:
** соседство во Калгари, Аберта
** село зо западна централна Алберта
* Во Нов Зеланд:
** Марлборо, административен и вински регион на Јужниот новозеландски остров
** Марлборо (Окленд), населба во Окленд
* Во САД:
** Марлборо, Конектикат
** Марлборо, Масачусетс
** Марлборо, Мисури
** Марлборо, Нов Хемпшир
** Марлборо, Њујорк
** Ново Марлборо, Масачусетс
** Општина Марлборо, Пенсилванија
** Источномарлборска општина, Пенсилванија
** Западномарлборска општина, Пенсилванија.
* Марлборо (HMS Marlborough), назив на неколку брода на Кралската Морнарица

## Поврзано
* Војвода од Марлборо.
Отаго

**Отаго** (англ. *Otago*, маор. *Ōtākou*)  е регион во Нов Зеланд на југоисточниот дел на Јужниот новозеландски остров. Зафаќа површина од околу 32.000 км2, и со тоа е втор регион по големина во земјата. Отаго има 

Поглавни населени места се Данидн (централен град на регионот), Оамару, Балклута, Александра и главните туристички центри Квинстаун и Ванака. Каитангата и Јужно Отаго се голем извор на јаглен. Реките Ваитаки и Клута го snab најголемиот дел од електричната енергија во земјата.

Оташкиот универзитет, е прв универзитет во Нов Зеланд (1869) како провинцијалниот универзитет во Данидн.

Во Централно Отаго се произведуваат вина со врвен квалитет од најразлични сорти како Пино Ноар, Шардоне, Совињон бланк, Мерло и Ризлинг.

## Поврзано
* Знаме на Отаго

## Наводи

## Надворешни врски
* Весник „Otago Daily Times“ 
* Оташки Регионален Совет 
* Полуостров Отаго 
* Отаго Нов Зеланд, сè за Отаго  
* Оташки Политехник  
* Оташки Универзитет 


Категорија:Региони во Нов Зеланд
Категорија:Населени места основани во 1848 година
Саутленд

**Саутленд** (англиски: *Southland*) е најјужниот регион во Нов Зеланд како и име на округ во рамките на тој регион. Регионот има само еден град, главниот град Инверкаргил и само уште еден округ, Гор. Зафаѓа површина од 28,681 км2. Според пописот од 2001, регионот има 91,002 жители, за 6,096 помалку од 1996.

Седиштата на *Саутлендскиот Регионален Совет*, *Саутлендскиот Окружен Совет* и *Инверкаргилскиот Градски Совет* се наоѓаат во Инверкаргил. *Саутлендскиот округ* ги опфаѓа градовите Винтон, Ламсден и цел Стјуартов остров/Ракиура.

Во регионот се наоѓа Фјордлендскиот национален парк кој зафаќа површина од 7,860 км2. Во регионот спаѓа и Стјуартовиот остров, од кој голем дел е Раикурски национален парк.

## Надворешни врски
* Саутлендски Регионален Совет  
* Саутлендски Окружен Совет 


Категорија:Региони во Нов Зеланд
Критичар на храна

**Kритичар на храна**, **писател за храна** или **ресторански критичар** e писател кој анализира храна или ресторани, и потоа ги издава своите заклучоци. Додека овие термини не се строго синоними, истите се употребуваат како меѓусебно заменливи. Оние кои на оваа тема се искажуваат преку колумни за храна во весници и списанија се нарекуваат **колумнисти за храна**.
thumb|Знак кој потврдува рекорд од 46.000 оброци изедени од критичарот за храна Фред Е.
## Одлики на критичарите
Еве некои нешта по кои се гледа вредноста на еден критичар на храна:
* колку добро комуницира со читателите
* колку знаење поседува
* колку е непристрасен
* дали пишувањето му е повлијаено од комерцијални побуди

## Познати критичари на храна
* Патриција Велс
* Хју Фернли-Витингстал 
* А.А. Гил
* Тери Дурак
* Р.В. Епл Помладиот 
* Рут Реичл

## Критика на храна на интернет
Интернет полека добива на важност во критиката на ресторани. Во првата генерација (средина на 1990-тите) на вакви мрежни места спаѓаат Epicurious http://www.epicurious.com и Foodtourist http://foodtourist.com.

Денес гледаме нова генерација на доскусиони форуми и систеи на оценување, како кај Chow Hound http://www.chowhound.com, Yelp и eGullet, како и некои блогови за критика на храна.

## Наводи


## Поврзано
* Список на добитници на наградата Џејмс Биард за најдобар преглед или критика на ресторан
* Оценка на ресторани
* Колумна за храна
* Познати готвачи
** Хестон Блументал
** Гордон Ремзи

Категорија:Писатели за храна
Список на добитници на наградата Џејмс Биард

Ова е **список на добитници на наградата Џејмс Биард**. Фондацијата „Џејмс Биард“ доделува две награди годишно за Најдобар преглед или критика на ресторан. Едната е за писатели во весник, а другата за писатели во списание. Досегашни добитници се:

2006 
* Весник: Џонатан Голд, ''LA Weekly'' 
* Списание: Патрик Кух, ''Los Angeles Magazine'' 

2005 
* Весник: Џонатан Голд, ''LA Weekly'' 
* Списание: Алан Ричман, ''GQ'' 

2004 
* Весник: Алисон Кук ''Houston Chronicle''
* Списание: Алан Ричман, ''GQ'' 

2003 
* Весник: Џејсон Шиан, ''Westword'' 
* Списание: Тања Венман, ''Bon Appétit'' 

## Поврзано
* Критичар на храна
* Колумнист за храна

Џејмс Биард
Стилови на обраќање во Обединетото Кралство

Тука можете да ги најдете сите **стилови на обраќање во [[Обединето Кралство|Обединетото Кралство]]**.

## Белешки
Стиловите дадени во „Обраќање во писмо“ се само за друштвена кореспонденција. Во формални писма наместо нив се користат, „Sir“ или „Madam“.

Во табелата подолу неколку термини се дадени во кратенки. Прво се дадени стиловите, а потоа и алтернативни прифатливи кратенки во загради.
* His/Her Majesty: HM
* His/Her Royal Highness: HRH
* Most Honourable: Most Hon. (Most Honble)
* Right Honourable: Rt Hon. (Rt Honble)
* Honourable: Hon. (Honble)
* Most Reverend: Most Rev. (Most Revd или Most Rev'd)
* Right Reverend: Rt. Rev. (Rt Revd или Rt Rev'd)
* Пречесен: Very Rev. (Very Revd или Very Rev'd) 
* Reverend: Rev. (Revd или Rev'd)
* Venerable: Ven. (Venble)

Категорија:Титули
Кирсан Иљумжинов

thumb|right|250px|Кирсан Иљyмжинов
**Кирсан Николаевич Иљумжинов** (руски: *Кирсан Николаевич Илюмжинов*) (р. ) — руски политичар и поранешен претседател на ФИДЕ (Светската Шаховска Федерација), од 1995 година и поранешен претседател на Република Калмикија (во рамките на Руската Федерација) од 1993 година до 2010 година. Тој се стреми да стане авторитарец со „Азиски вредности“ по примерот на Сингапур, Кореја и Кина (иако неговата република се наоѓа во јужна Русија, т.е. во Европа). Тој има потрошено милиони на шах, религија, изградба на католичка црква по инцијатива на Папата Јован Павле. Има изградено и џамија, синагога, 22 православни цркви и 30 будистички храмови.

На 2 јуни 2006, Иљyмжинов бил реизбран за претседател на ФИДЕ со 96 наспроти 54 против неговиот противник Бесел Кок. Гари Каспаров го има остро критикувано за неговиот вертикален и авторитативен начин на управување со ФИДЕ - дотаму што ретко кој спонзор се нафаќа да работи со него.

Во изборната платформа за претседател на Калмикија, тој ветувал мобилен телефон за секој овчар и признание за неговото верување дека го имаат одведено вонземјани.

## Наводи

## Надворешни врски
* Биографија во „New Times“  
* Симнете ја книгата ''The President's Crown of Thorns'' од Кирсан Иљyмжинов 
* Кирсан Николаевич Иљyмжинов во стрип од 1995  
* Биографија на Chess Base 

Категорија:Руски политичари
Категорија:Калмикија
Категорија:Почесни членови на Руската академија на уметностите
Категорија:Носители на Орденот за заслуги пред татковината од IV степен
Категорија:Живи луѓе
Флуид

мини|десно|250px|Флуид
[мини|Скици на [Леонардо да Винчи од трудовите за динамика на флуиди.]]
Поимот **флуид** е заедничкото име за течностите и гасовите. Името доаѓа од латинскиот јазик, од зборот *flux*, што значи проток, односно нешто што тече или струи. Класификацијата на гасовите и течностите во флуиди е поради тоа што тие имаат многу сличности и разлики, и кога се во рамнотежни состојби, и кога се наоѓаат во движење.

Макроскопските својства на течностите се определени од нивната микроструктура и од начинот на движењето на нивните структурни честички, а тоа се атомите, молекулите или јоните. Многу факти покажуваат дека при некои услови својствата на течностите се слични на својствата на гасовите, а при други услови тие се доближуваат до својствата на цврстите тела. Тоа значи дека микроструктурата и движењето на структурните честички во течностите значително се менуваат со промена на условите во кои се наоѓаат, а главно со промена на температурата и на притисокот.

## Поврзано

* Течност
* Гас
* Цврста агрегатна состојба

Категорија:Физика
Региони во Нов Зеланд

мини|десно|исправено|300п|Карта на регионите и територијалните управи или единици (окрузите и градовите) на Нов Зеланд.
**[[Регион]]** (анг. *region*) — формален поим за првостепената единица локална самоуправа во **[[Нов Зеланд]]**. Земјата има 16 региони. Дванаесет ги управува избран регионален совет, додека четири се управувани од територијални единици (второстепена локална власт) кои исто така ги извршуваат должностите на регионален совет и затоа се нарекуваат унитарни управи. Ова правило има еден исклучок, градот Нелсон кој е управуван од поединечна територијална управа на неговиот регион (Тасман). Советот на Четемските Острови често се смета за унитарна власт, иако официјално спаѓа под регионот Кантербери. Некои регионални граници ги следал границите на територијалните управи, но има и многу исклучоци. на пример, јужната граница на регионот Окленд напола го сече округот Френклин.

## Должности
Регионалните власти се главно одговорни за управа со животната околина (вода, фрлање на контаминати и нега за крајбрежјето), реките и езерата (контрола на поплави и одводи), земјиште; регионален транспорт (јавен), биосигурност или справување со штетници; додека територијалните управи се одговорни за: надзор врз користење на земјиштето на локално ниво (урбано и рурално планирање); инфраструктура (вода, канализација, одлевања и ѓубре; локални патишта; библиотеки; паркови и резервати), како и развој на локалната заедница. Регионалната и територијалната управа се финансираат од давачките за земјиште. Честопати двете администрации меѓусебно соработуваат во проекти кои се надополнуваат.

## Региони

## Области вон регионалните граници
Нов Зеланд има број острови кои не спаѓаат во регионалните граници. Четемските Острови не се регион, иако нивниот совет оперира како регион. На Кермадек и подантарктичките острови живеат само мал број на конзерватори. Министерот за конзервација ја има власта на регионален совет во тие предели.

## Раководство
Советите се бираат со јавно гласање секои три години.

## Поврзано
* Територијални управи во Нов Зеланд
* Окрузи во Нов Зеланд
* Административна поделба на Нов Зеланд
* Список на градови во Нов Зеланд

## Наводи

## Надворешни врски
* Карта 
* Населенија и зафатнини 


Категорија:Административна поделба на Нов Зеланд
Категорија:Списоци за Нов Зеланд
Нов Зеланд
Кантербери (регион)

**Кантербери** (, ) — регион во Нов Зеланд кој главно се состои од Кантербериската Низина и околните планини. Главен град на регионот е Крајстчерч, каде се наоѓа Кантерберискиот Регионален Совет и Кантерберискиот универзитет.

## Географија
Кантербери е најголемиот регион во Нов Зеланд, со површина околу 42.200 км2. Ограничен е со реката Конвеј на север и Јужните Алпи на запад. Јужно границата му ја дефинира реката Ваитаки.

Регионот се дели на Северен Кантербери (северно од реката Ракаиа), Среден Кантербери (од реката Ракаиа до реката Рангитата) и Јужен Кантербери (јужно од реката Рангитата). За многу цели Јужен Кантербери се смета за посебен регион, со седиште во градот Тимару.

## Административна поделба
Регионот се дели на 10 административни единици, од кои една е градска, а останатите се окрузи:
* Ваимакарири (66.300 жит.)
* Ваимате (8.290 жит.)
* Ваитаки (23.800 жит.)
* Ешбертон (20.500 жит.)
* Каикоура (4.260 жит.)
* Град Крајстчерч (392.100 жит.)
* Мекензи (5.480 жит.)
* Селвин (73.600 жит.)
* Тимару (48.400 жит.)
* Хурунуи (13.450 жит.)

### Најголеми населени места

## Вински региони во Кантербери
Кантербери има две главни вински области. Овие се Ваипара и околината на Крајстчерч, која обично се нарекува едноставно Кантербери. Во последно време сортни вина се прават и појужно во Куроу.

Во Кантербери доминира белото вино како ризлинг, совињон бланк, шардоне, гевурцтраминец, и во помала мера пино бланк и пино гри. Сортата пино ноар успева во областа, особено во Ваипара.

## Наводи

## Надворешни врски

* Околина Кантербери (Регионален совет на Кантербери) 
* Биоразновидност на Кантербери, Околина Кантербери 


Категорија:Региони во Нов Зеланд
Ири

right|frame|Езерото Ири, снимка од јужниот брег.

**Ири** е единаесеттото најголемо езеро на Земјата и четвртото најголемо по површина во рамките на Големите Езера, од кои и е дел. Тоа е и најтрсковитото и најмало по волумен езеро од сите Големи езера. Се граничи на север со канадската провинција Онтарио, на југ со Охајо, Пенсилванија и Њујорк, а на запад со Мичиген. Езерото е именувано по племето Ири кое живеело на неговиот јужен брег пред европскиот контакт. Долго е 388&nbsp;km со максимална широчина 92&nbsp;km и површина од 22.666&nbsp;km2.

## Наводи

Категорија:Езера во Канада
Категорија:Езера во САД
Категорија:Меѓународни езера во Северна Америка