Сали Вотсон Чишолм

мини|Фотографија од Сали Вотсон Чишолм
**Сали Вотсон „Пени“ Чишолм** (родена 1947 година) е американски биолошки океанограф на Технолошкиот институт во Масачусетс. Таа е експерт за екологија и еволуција на океанските микроби.

## Ран живот и образование
Чишолм е роден во Маркет, Мичиген и дипломирала на средното училиште „ Маркит“ во 1965 година. Таа присуствувала на колеџот Скидмор и се стекнала со докторат од SUNY Albany во 1974 година.

## Кариера
Чишолм е член на факултет на Технолошкиот институт во Масачусетс од 1976 година. Нејзиното истражување е насочено кон екологијата на морскиот фитопланктон. Раната работа на Чишолм се фокусирала на процесите со кои таквиот планктон зема хранливи материи и начинот на кој тоа влијае на нивниот животен циклус во дневните временски скали. Ова ја натера да започне со употреба на проточна цитометрија што може да се искористи за мерење на својствата на одделните клетки.

Примената на цитометрија на проток на примероци од животната средина ги натера Чишолм и нејзините соработници (особено Р. O. Олсон и Х.М. Сосик) да откријат дека малиот планктон (особено *[[:en:Prochlorococcus|Prochlorococcus]]* и *[[:en:Synechococcus|Synechococcus]]* ) претставува многу посуштински дел од морската продуктивност отколку што било претходно реализирано. Претходно, биолошките океанографи се фокусираа на силициумските дијатоми како најважниот фитопланктон, сочинувајќи 10-20 гигатони навлегување на јаглерод секоја година. Работата на Чишолм покажа дека уште поголема количина јаглерод била циклусирана низ овие мали алги, што исто така може да игра важна улога во глобалниот циклус на азот.

Во последниве години, Чишолм игра видлива улога во спротивставувањето на употребата на ѓубрење со железо како технолошки лек за антропогените климатски промени.

## Награди и почести
Чишолм е член на Националната академија на науките на САД (НАС) од 2003 година и соработник на Американската академија на уметностите и науките од 1992 година.

Во јануари 2010 година, таа била одликувана со медал „Александар Агазиз“, за „пионерски студии за доминантни фотосинтетски организми во морето и за интеграција на нејзините резултати во ново разбирање на глобалниот океан“.

Таа во 2012 година била добитник на наградата Рут Патрик од Здружението за науки за лимнологија и океанографија.

Чишолм го добила Националниот медал за наука од претседателот Барак Обама на 1 февруари 2013 година.

Во 2013 година, таа била наградена со Ramon Margalef награда за екологија, „за тоа што била една од најпродуктивните, харизматичните и активните истражувачи за биологија и морска екологија“.

На 24.05.2018 година, таа била одликувана со доктор на науки од Универзитетот Харвард.

Во 2019 година ја добила наградата Крафорд за биолошки науки, „за откривање и пионерски студии на најобилниот организам за фотосинтезирање на Земјата, Prochlorococcus“. Оваа награда се смета за еквивалентна на Нобеловата награда (за која не постои категорија Бионауки). Чишолм била почестена на Симпозиумот за награди Крафорд во биолошките науки  на кој зборуваа 6 меѓународно истакнати научници (по редослед на презентации): Александра Ворден (центар на GEOMAR Helmholtz за истражувања на океани Кил, Германија), Корина Брусард (Кралски холандски институт за истражувања на море, NIOZ , Холандија), Ramunas Stepanauskas (лабораторија Bigelow за океански науки, САД), Рејчел Фостер (Универзитет во Стокхолм, Шведска), Франсис М. Мартин (Француски национален институт за истражување на земјоделството, Франција) и Дејвид Карл (Универзитет на Хаваи, САД).

## Избрани дела

* Chisholm, S.W.  2012. Unveiling Prochlorococcus:  The Life and times of the ocean's smallest photosynthetic cell.  2012.  In:  Microbes and Evolution: The World That Darwin Never Saw. In: R. Kolter and S. Maloy [eds].  ASM Press. p.&nbsp;165.
* 
* 
* 
* 
*

## Поврзано

* *[[Prochlorococcus]]*
* *[[:en:Synechococcus|Synechococcus]]*
* Јаглероден циклус
* Глобално затоплување

## Наводи

## Надворешни врски

* Лабораторија Чишолм на МИТ
* Предавање на Чишолм преку Интернет
* Видео на кое Чишолм зборува за својата работа, од Националната фондација за медали за наука и технологија

Категорија:Членови на Националната академија на науките на САД
Категорија:Родени во 1947 година
Категорија:Американски океанографи