open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Леди Димитреску

**Леди Алсина Димитреску** () — лик од *[[Resident Evil Village]]*, видеоигра од 2021 г. развиена и објавена од Capcom. Како една од главните непријатели на играта, таа владее со оддалечено источноевропско село заедно со другите лордови, од кои сите служат на главната злобница, Мајка Миранда. Стоејќи на впечатлива висина од три метри, Леди Димитреску е огромна вампирка облечена во отмена облека во старински стил. Таа живее во готски замок со нејзините три ќерки — Бела, Касандра и Даниела — кои, како неа, се хранат со човечка крв, црпејќи јасно вдахновение од вампирскиот фолклор.

Дизајнерот Томонори Такано се обидел да се оттргне од традиционалните непријатели на серијата, како што се зомбијата и мутантите, наместо тоа да црпи вдахновение од историски и поп-културни личности како Ержебет Батори и толкувањето на Анџелика Хјустон како Мортиша Адамс. Од мигот кога се појавила во промотивен материјал, Леди Димитреску ја воодушевила публиката, брзо станувајќи вирална сензација преку обожавателски цртежи, косплеј, семрежни мемови и еротика.

## Појавувања во играта
Во ''Resident Evil'' ''Village'', Леди Димитреску е една од „четирите лордови“, моќни владетели на далечното источноевропско село, од кои сите служат на главната злобница, Мајка Миранда. Секој лорд поседува натприродни способности, дадени од паразитот познат како „каду“.

Според приказната на играта, Димитреску е родена пред Првата светска војна во благородничко семејство и страдала од наследна болест на крвта слична на порфирија. Во 1958 г., Мајка Миранда, во нејзината потрага да ја воскресне својата ќерка Ева, ја убедила Димитреску да направи експеримент со паразитот каду. Меѓутоа, паразитот реагирал неочекувано, поради што Димитреску брзо пораснала до огромна висина. Таа, исто така, се здобила со способност да ги прошири острите канџи од рацете и да се претвори во чудовиште слично на змеј, иако може да се врати во својот човечки облик по своја волја.

Итан Винтерс, главниот јунак на играта, се среќава со Димитреску рано кога тој влегува во нејзиниот замок, каде што таа и нејзините три ќерки се обидуваат да го убијат и да ја испијат неговата крв. Нивниот судир води до бос-битка на покривот на замокот, која завршува во занданите долу. Откако Итан ја поразува, чудовишниот облик на Димитреску се претвора во камен и се распаѓа.

Со објавувањето на дополнението *Shadows of Rose* на 28 октомври 2022 г., Леди Димитреску станала играчки лик во режимот „Платеници — Дополнителни наредби“.

## Наводи

## Надворешни врски

* Леди Димитреску __СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__

Категорија:Ликови од Resident Evil
Категорија:Измислени ликови
Категорија:Босови од видеоигри
Човекот кој не можеше да молчи

**„Човекот кој не можеше да молчи“** (хрватски: *Čovjek koji nije mogao šutjeti*) – филм на режисерот Небојша Слијепчевиќ од 2024 година. Слијепчевиќ е автор и на сценариото, сценографијата е дело на Иван Вељача, за костимографијата бил задолжен Гео Павлов, монтажата ја направил Томислав Стојановиќ, Грегор Божиќ е директор на фотографијата, обликувањето на звукот го направил Иван Андреев Бфса, продуценти се Катарина прпиќ и Данијел Пек, а филмот е снимен од продуцентската куќа „Антиталент“. Главните улоги ги играат: Горан Богдан, Алексис Маненти, Драган Миќановиќ, Силвио Мумелаш, Лара Некиќ, Приска Угрина, Душан Гојиќ, Небојша Поп Тасиќ, Мијо Павелко, Мартин Кухар, Јаков Зовко, и Роберт Угрина. „Човекот кој не можеше да молчи“ е првиот хрватски филм кој бил номиниран за наградата „Оскар“ за најдобар краток игран филм, а бил добитник на наградата „Златна палма“ за најдобар краткометражен филм на Фестивалот во Кан, како и на наградата на Европската филмска академија за најдобар краток филм.

## Синопсис
На 27 февруари 1993 година, во Штрпци, во Босна и Херцеговина, паравоениет сили го запираат патничкиот воз на линијата Белград-Бар. Во возот се наоѓаат околу 500 патници, а додека војниците ги заробуваат невините цивили, само еден патник се осмелува да им се спротивстави...

## Наводи

Категорија:Хрватски филмови
Категорија:Филмови на хрватски јазик
Категорија:Филмови од 2024 година
Категорија:Воени филмови
Категорија:Филмови на Небојша Слијепчевиќ
Категорија:Филмови со  Горан Богдан
Категорија:Филмови со Алексис Маненти
Категорија:Филмови со Мартин Кухар
Категорија:Филмови со Роберт Угрина
Категорија:Филмови со Мијо Павелко
Категорија:Филмови со Драган Миќановиќ
Категорија:Филмови со Лара Некиќ
Категорија:Филмови со Силвио Мумелаш
Категорија:Филмови со Приска Угрина
Категорија:Филмови со Небојша Поп Тасиќ
Категорија:Филмови со Душан Гојиќ
Категорија:Филмови со Јаков Зовко
Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Босна и Херцеговина
Бакар(I) азид

**Бакар(I) азид** — неорганско хемиско соединение чија формула е . Составен е од бакарен катјон () и азиден анјон ().

## Својства
Бакарот(I) азид се користи за подготовка на високоенергетски материјали користејќи методи со ниска еколошка цена. Овие подготовки биле завршени со употреба на системи кои биле богати со азот и без никаков кислород. Како и повеќето азиди, тој е експлозивен.

## CuAAC
Бакарот(I) азид е поддржан за време на процесот на бакар(I)-катализирана азид-алкин циклоадиција (CuAAC).

## Наводи

Категорија:Азиди
Категорија:Соединенија на бакарот
Категорија:Статии без извор од InChI
Бакар(II) азид

**Бакар (II) азид** — експлозив со средна густина чија молекуларна формула е .

## Употреба
Бакарниот азид е многу експлозивен и е премногу чувствителен за каква било практична употреба освен ако не се ракува во раствор.

## Подготовка
Бакарниот азид може да се подготви со метатезна реакција помеѓу извори на растворливи во вода и азидни јони. (Набљудувачките јони се испуштени во реакцијата подолу).

: 

Може да се уништи со концентрирана азотна киселина за да образува неексплозивни производи, а тоа се азот, азотни оксиди и бакар(II) нитрат.

## Наводи

Категорија:Експлозивни хемикалии
Категорија:Азиди
Видеоблог

[мини|252x252пкс|Екранска слика од епизода на видеоблог објавена на [YouTube|Јутуб.]]
**Видеоблог**, скратено **влог** (англ. *vlog*, од *video blog* или *video log*), исто и **видеодневник** — вид блог во кој информациите се пренесуваат преку видеоклип(ови), често во спој со текст, слики, коментари и други метаподатоци. Видеоблоговите можат да бидат еднократни видеоклипови или поделени на повеќе делови. Најчеста платформа за нивно споделување е YouTube. Тие често користат веб-синдикација (RSS или Atom) за автоматска распределба и воспроизведување на мобилни уреди и сметачи, слично на поткастите.

## Историја
Во 2000 г., Адам Контрас објавил видео на својот блог за да ги извести пријателите и семејството за своето преселување во Лос Анџелес во потрага по кариера во шоу-бизнисот. Ова се смета за првиот видеоблог, кој подоцна станал најдолговечниот во историјата. Истата година, во ноември, Ејдријан Мајлс го создал поимот *vlog* кога на статична слика наложил видеоклип со променлив текст.

Во 2004 г., Стив Гарфилд го започнал својот видеоблог и ја прогласил таа година за „година на видеоблогот“. Набргу, заедно со други ентузијасти како Џеј Дедман, Петер ван Дајк и други, основале група на Yahoo! Groups посветена на видеоблоговите.

Популарноста на видеоблоговите значително пораснала во 2005 г., кога YouTube бил основан во февруари. До јули 2006 г., YouTube станала петтата најпопуларна веб-страница со 100 милиони дневни прегледи и 65.000 нови видеоклипа дневно.

Напредокот на системите за управување со содржини им овозможил на блогерите полесно да вклучуваат видеа во своите видеоблогови. Покрај тоа, развојот на мобилните телефони со дигитални камери овозможил видеосодржината веднаш да се објавува на интернет.

Од 2013 до 2019 г., најпопуларен YouTube-канал бил оној на шведскиот видеоблогер Феликс Шелберг, познат како Пјудипај. На 15 април 2019 г., индискиот канал „T-Series“ го зазел првото место, а во мај 2019 г. станал првиот канал со 100 милиони претплатници.

Во 2010-тите, предизвиците (челенџи) станале популарен тренд во видеоблоговите, а некои истражувачи дури ги сметаат за посебен жанр на видеоблог.

## Наводи

## Надворешни врски

* A Certain Tendency in Videoblogging and Rethinking the Rebirth of the Author, academic essay on videoblogging
* A Post-Cinema of Distractions: On the Genealogical Constitution of Personal Videoblogging, academic essay on videoblogging
* ASL Vlog & Video Directory 

__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__
Категорија:Филмска и видео технологија
Категорија:Семрежна телевизија
Категорија:Семрежна распределба
Категорија:Американски пронајдоци
Категорија:Германски пронајдоци
Андорит

**Андоритот** е минерал на сулфосол со хемиска формула PbAgSb3 S6.

За прв пат е опишан во 1892 година за појава во рудникот Баја Шпри, во денешна област Марамуреш, Романија, и именувана по унгарскиот аматерски минералог Андор фон Семзи (1833–1923).   Андоритот се јавува во полиметални хидротермални вени со ниска температура. Се јавува поврзан со антимонит, сфалерит, барит, флуорит, сидерит, каситерит, арсенопирит, станит, цинкенит, тетрахедрит, пирит, алунит, кварц, пираргирит, стефанит и родохрозит. 

## Наводи

[лево|мини| Остри кристали од андорит (до 7 мм) со матрица на станит, рудник Сан Хозе, Оддел Оруро, [Боливија]]

Категорија:Орторомпски минерали
Категорија:Сулфосоли
Категорија:Минерали на среброто
Рубиклин

**Рубиклин**, познат и како **Rb-микроклин**, е рубидиумски аналог на микроклинот, важен тектосиликатен минерал. Неговата хемиска формула е (Rb, K)[AlSi3O8 ] со идеален состав на RbAlSi3O8. Хемиската анализа со електронска микросонда покажало дека просечната тежина на кристалот е 56,66% SiO2, 16,95% Al2O3 и 23,77% Rb2O, заедно со траги од цезиум оксид (Cs2O) и железо (III оксид).

Рубиклин првпат бил откриен во 1998 година во Елба, Италија, од страна на тим од Универзитетот во Манитоба. Тоа е првиот минерал кој бил откриен со рубидиум како суштинска состојка. Пронајден е и во Мозамбик и на полуостровот Кола во Русија. Рубиклинот се јавува како мали, изобилни, заоблени зрна кои се наоѓаат во вените на рубидијанската микроклина. Чист рубиклин со идеален состав без калиум никогаш не е пронајден во природата.  Рубиклин бил синтетизиран во 2001 година со ставање прашок албит во растворувач од RbCl. Оваа смеса потоа се става во сребрена цевка која содржи H2O, се загрева до 400°C и се става под притисок на 60MPa.

За разлика од микроклината, која може да биде жолта, црвена или зелена, рубиклинот е безбоен. Исто така е транспарентен, кршлив,  и има сјај на стаклестото тело. Рубиклинот е класифициран и како триклинички и како моноклиничен. Кристалот не покажува збратимување. Други минерали во оваа група вклучуваат адуларија, анортоклаз, будингтонит, целзиан, хијалофан, микроклин, моналбит, ортоклаза и санидин.

Како и сите соединенија на рубидиум, рубиклинот е благо радиоактивен. Активноста и стапката на доза на различни количини на рубиклин се наведени во табелата подолу. 

* Ако се држи во рака еден час.
* Владина проценка на просечната годишна изложеност (360 mRem)
* Максимална дозволена доза за возрасни 50.000 mRem/год (раце), 15.000 mRem/година (очи)
* Смртоносна изложеност од 400.000 до 500.000 mRem

## Наводи

Категорија:Триклински минерали
Категорија:Соединенија на рубидиумот
Бизмоклит

**Бизмоклитот** е бизмут оксохалид минерал со формула BiOCl. Тоа е природна форма на бизмут оксихлорид. Името е изведено од неговите хемиски состојки. Тоа е секундарен бизмут минерал, за првпат кога е пронајден се мислело дека е составен од бизмутил јони (BiO+) и хлоридни анјони, меѓутоа, постоењето на двоатомски бизмутил јон било сомнително.

Тој е член на групата матлокит.

За прв пат е опишан во 1935 година од нанос во близина на пегматити кои содржат бизмут во Јужна Африка. Откриено е во асоцијација со гранит пегматит и во грајзен. Поврзани минерали вклучуваат бизмутит, мика, јарозит, алунит, церусит, атакамит, конелит. Појавите го вклучуваат типот локалитет во вода на Чакалови, ЈЗ од Приеска, Јужна Африка, Биго, Австралија, округот Тинтик во источните планини Тинтик во Јута, и од Далбеати, Шкотска.

## Кристална структура
Утврдено е дека кристалната структура на бизмоклитот е составена од поврзани декаедрони, поточно квадратна антипризма. Овие декаедрони се состојат од 2 квадрати со страни од 3,487 Å (OOOO и Cl-Cl-Cl-Cl) поврзани со 8 рамнокраки триаголници (O-Cl-O и Cl-O-Cl), со атом на бизмут во центарот. Растојанијата Bi-O и Bi-Cl растојанија се 2,316 Å и 3,059 Å, соодветно. Растојанијата на O-Cl во триаголниците се 3,249 Å. Декаедроните се поврзани едни со други преку заеднички страни O-Cl.

## Практично значење
Бизмоклитот е редок секундарен минерал, производ на оксидација на основните руди на бизмут во присуство на активни јони на хлор . Покрај тоа, бизмоклитот не го претставува финалниот производ на оксидација. На пример, за време на оксидацијата на природниот бизмут во услови на хипергенеза, меѓупроизводот е бизмут хлорид, а финалниот производ е слабо растворлив карбонат. Поради оваа причина, бизмоклитот се наоѓа во наслаги на бизмутинит и природен бизмут во многу помали волумени од сличните минерали бисмит и бизмутинит, во кои често е присутен како нечистотија. Со истиот успех како и овие вторите, може да се користи за добивање на бизмут и неговите соединенија. Сепак, главното значење на бизмоклитот е чисто научно, што овозможува попрецизно следење и одредување на геохемиските процеси во зоните на оксидација и атмосферски влијанија на главните руди на бизмут.

* Во медицинската дијагностика, бизмоклитот (во форма на прочистен бизмут оксихлорид ) се користи како локално средство за радиоконтраст.
* Покрај тоа, во производството на козметика, бизмоклитот се користи како средство за подобрување; му дава бисерен сјај на карминот, лакот за нокти и сенката за очи.
* Во хемиската индустрија, во процесот на пукање на јаглеводороди, бизмут оксохлорид се користи како катализатор.

## Наводи

Категорија:Четириаголни минерали
Категорија:Халидни минерали
Категорија:Оксидни минерали
Категорија:Минерали на бизмутот
Поларит

**Поларитот** е непроѕирен, жолто-бел минерал со хемиска формула . Неговите кристали се орторомбични пирамидални, но можат да се видат само преку микроскоп. Има метален сјај и остава бела лента. Поларитот е оценет со цврстина од 3,5 до 4 на скалата Мос.

За прв пат бил опишан во 1969 година ѕа појава во Талнах, Норилск на поларните Уралски планини во Русија. Забележан е и од магматскиот комплекс Бушвелд во Јужна Африка и во заливот Гудњус, Алјаска.

## Својства и формирање
Поларитот се формира во хидротермални услови во бакарно - никел - железни вени. Поларитот е поврзан со халкопирит, талнахит, кубанит, станопаладинит, паоловит, соболевскит, сперилит, кабрит, паларстанид, сфалерит и сребро.

Познато е дека само неколку локации го пронашле овој многу редок минерал. Покрај локалитетот на типот, поларит е пронајден во Лонгхуа во кинеската провинција Хебеј, на езерото Онега во Русија и во заливот Гудњус во американската држава Алјаска.

## Наводи

Категорија:Орторомпски минерали
Категорија:Минерали на оловото
Категорија:Минерали на бизмутот
Категорија:Минерали на паладиумот
Аркубизит

**Аркубизит** (Ag6CuBiS4) е минерал на сулфосол кој се јавува кај криолит во Гренланд. Именуван е по неговиот состав (ARgentum, CUprum и BISmuth). Нејзиниот симбол IMA е Acb.

## Својства и формирање
Аркубизит е сулфозал од сребро, бакар, бизмут и сулфур, од класата на сулфиди, со хемиска формула Ag₆CuBiS4, со темно сива боја. Има метален сјај и неговата проѕирност е непроѕирна. Се среќава во форма на анхедрални зрна до 0,05 мм. Може да содржи нечистотии од олово, железо и жици.

Според класификацијата Никел-Штрунц, аркубизитот припаѓа на 02.LA.10, некласифицирани сулфосали без есенцијален Pb, заедно со: дервилит, даоманит, воганит, кридлит, фетелит, камеанит, мгрит, бенлеонардит, борзонит и јонасонит.

## Формирање и депозити
Неговиот тип е пронајден на локалитет на криолитното наоѓалиште Ивитут во југозападен Гренланд, каде што се среќава заедно со галена, хесит, аикинит, матилдит, бериит, канфилдит, акантит, бизмут, кварц, флуорит и криолит. Пронајден е и во наоѓалиштата на бакар и цинк во Сонгјанг (Кина), Нехбандан (Иран), Предацо (Италија) и Банска Штиавница (Словачка).

## Наводи

Категорија:Сулфосоли
Категорија:Минерали на бизмутот
Категорија:Минерали на бакарот
Категорија:Минерали на среброто
Раселит (минерал)

**Раселит** е бизмут волфрам минерал со хемиска формула Bi2WO 6. Се кристализира во ортохомбичниот кристален систем . Раселитот има жолта или жолто-зелена боја, со цврстина на Мохс. 

Раселит е именуван по минералогот Сер Артур Расел, а типот локалитет е рудникот Замок-ан-Динас, во близина на Свети Колум Мејџор во Корнвол, каде што е пронајден во 1938 година воволфрамит. Се јавува како секундарна промена на други минерали кои содржат бизмут во наоѓалиштата на хидротермална руда на калај-волфрам, пегматити и грајзен. Обично се јавува поврзан со мајчин бизмут, бизмутинит, бисмит, волфрам, ферберит, шелит, феритунгстит, антоинит, мпророит, кехлинит, каситерит, топаз , московиум и кварц. 

## Наводи

Категорија:Орторомпски минерали
Категорија:Минерали на бизмутот
Кобелит

**Кобелитот** е сив, фиброзен, метален минерал со хемиска формула . Исто така е сулфиден минерал кој се состои од антимон, бизмут и олово. Тој е член на серијата изоклакеит - берити со сребро и железо кои се заменуваат во бакарна локација и различен сооднос на бизмут, антимон и олово. Се кристализира со моноклинички пирамидални кристали. Минералот може да се најде во рудите и наоѓалиштата на Хвена, Шведска, Уреј, Колорадо, и округот Вејк, Северна Каролина, САД. Минералот го добил името по Волфганг Франц фон Кобел (1803–1882), германски минералог.

## Поврзано

* Список на минерали
* Список на минерали именувани по луѓе

## Наводи

Категорија:Орторомпски минерали
Категорија:Сулфосоли
Категорија:Минерали на антимонот
Категорија:Минерали на бизмутот
Категорија:Минерали на оловото
Маргарет Кауи Кроу

**Маргарет Кауи Кроу** (23 ноември 1882-1973), позната и како Мег, била шкотска медицинска сестра која служела во Србија и Русија за време на Првата светска војна.

## Биографија
Кроу била родена во Лористон, Фалкирк, Шкотска и била едно од осум деца. Се школувала во училиштето во селото Лауристон и таму продолжила како ученик наставник. Таа го положила испитот за кралска стипендија за време на студиите.

Откако се квалификувала како медицинска сестра, ги положила своите испити за медицински сестри со одликување во 1908 година, работела во болницата Фалкирк, а потоа како медицинска сестра на лице место во фабриката за Нобелови експлозиви.

По избувнувањето на Првата светска војна, шкотските женски болници за странска служба (ШЖБ) биле основани од д-р Елси Инглис за да ги поддржат воените напори и бидејќи на жените медицински лица не им било дозволено да служат на првите линии. Организацијата била финансирана од приватни донации, собирање средства од локалните здруженија, Националната унија на здруженија за право на глас на жените (NUWSS) и Американскиот Црвен крст.

Кроу се приклучила на ШЖБ, заминувајќи на служба во Србија во февруари 1915 година. Била сместена во болничките кампови во Младенавац и Крагуевац, лечејќи ја епидемија на тифус. Таа била една од четириесетте шкотски здравствени работници кои ја придружувале српската армија за време на нивното „Големо повлекување“ низ Албанија бегајќи од Авструнгарците. За време на повлекувањето, на медицинската сестра на ШЖБ, Керолин Тагил, и бил скршен черепот кога автомобилот во кој патувала паднал од карпа во близина на градот Рача. Кроу и еден српски мајор ја лекувале во блискиот камп на Црвениот крст,  два дена пред да умре од повредите и да биде погребана во Лепосавиќ. Кога Кроу стигнала до брегот во Албанија, таа патувала низ Италија и Франција со брод и воз за да се врати во Шкотска. Се вратила дома кон крајот на декември 1915 година.

Кроу потоа отпатувала како медицинска сестра во Руската империја од 1916 година, и работела како медицинска сестра во Санкт Петербург, Курск и Казан, и била во Русија за време на Руската револуција. Таа фотографирала за да ги сними своите искуства, со прибелешка на „Фотографија за пасош потребна според болшевичкото владеење“ на една од нејзините слики. Научила да зборува и руски јазик. 

По војната, таа се вратила на работа во Нобеловата фабрика за експлозиви до нејзиното пензионирање во 1943 година. Починала во 1973 година.

## Наследство
Кроу била прикажана на одбележувањето на стогодишницата во Шкотска и била одбележана на „церемонијата на поздравување на пионерските шкотски медицински сестри од Првата светска војна“ во текот на 2017 година.

## Наводи

## Надворешни врски

* Шкотска, Лауристон: клип на Маргарет Кауи Кроу од програмата 2016 *Светска војна 1 дома* на ББС Радио Шкотска.
Категорија:Починати во 1973 година
Категорија:Родени во 1882 година
Категорија:Медицински сестри
Тамбунска карпеста уметност

**Тамбунската карпеста уметност** е серија пештерски слики од неолитот на варовничкиот рид Гунунг Панјанг во Тамбун, на периферијата на Ипох, Перак, Малезија. Сликите биле откриени на карпеста настрешница во 1959 година од страна на поручникот Р. Л. Раулингс од вториот баталјон, 6-ти оддел од Гуркините сопствени пушки на кралицата Елизабета. Популарно познати како „Тамбунски пештерски слики“ (*Lukisan Gua Tambun* на малајски), сликите најверојатно биле направени од предците на Оранг Асли и имале духовна важност. Оваа локација не треба да се меша со Гунунг Тамбун, друг варовнички рид кој се наоѓа неколку километри северно од Гунунг Панјанг.

Тамбунските пештерски слики се наоѓаат на истакната карпа на западното лице на Гунунг Панјанг, голем карстичен рид, долг речиси 2 километри, со поглед на Ипох и долината Кинта. Ридот се состои од светло сив мермер кој припаѓа на девонскиот варовник од долината Кинта. Овој локалитет го има најголемиот приказ на неолитски слики во Азија. Се проценува дека тие се стари помеѓу 2.000 и 12.000 години. Сликите веројатно се направени со хематит. Во моментот на откритието, широката полица во основата на карпата била преполна длабоко со празни, конусни лушпи од полжави, сите со отфрлени врвови. Локалитетот не е лесно достапен за туристите бидејќи патеката е обрасната и каллива и стрмни скали водат до локацијата.

## Галерија

Податотека:Gua_Tambun3.jpg|алт=Canine figure| Кучешка фигура
Податотека:Gua_Tambun4.jpg|алт=Deer figure| Фигури на елени
Податотека:Gua_Tambun5.jpg|алт=Human figure| Човечка фигура
Податотека:Gua_Tambun_Animal_Herd.jpg|алт=Herd of animals| Стадо животни
Податотека:Gua_Tambun_Path.jpg|алт=Path below the paintings| Патеката под сликите
Податотека:Gua_Tambun_Shelter.jpg|алт=Entrance leading to the site| Влез кој води до локацијата


## Наводи

Категорија:Праисториска уметност
Категорија:Карпеста уметност
Категорија:Координати на Википодатоците
Мустанг

мини|309x309px| Симболична сцена - Мустанзи во американските прерии.
**Мустангот** е типичен „див“ северноамерикански коњ, кој потекнува од  домашни коњи донесени во Америка од шпанските конквистадори кои на слобода подивеле. Зборот мустанг потекнува од шпански збор кој се однесувал на шпански еснаф кој одгледувал добиток во Кастиља. Мустангот е синоним за американскиот Див Запад и претставува грациозност, убавина, брзина и независност, поради што денес овој синоним често се користи во производи од високата класа (мотоцикли, автомобили).

Во 1971 година американскиот конгрес го признава мустангот како историски симбол на Западот.

Мустангот бил првиот припитомен коњ кој дошол во Америка со Шпанците. Предците на коњите живееле во Америка во праисторијата и подоцна изумреле. 

## Изумрени предци на коњите во Северна Америка
Семејството коњи, потекнува од Северна Америка, каде што настанала пред 55 милиони години.  Врз основа на една неодамнешна студија на ДНК, заклучено е дека меѓу видовите коњи што живееле во Северна Америка е и вид кој е предок на денешниот коњ.    До крајот на доцниот плеистоцен, постоеле две познати лози на семејството на коњи во Северна Америка: едната се состоела од видови од родот, а другата од род, кој содржел само еден познат вид.   До крајот на последното ледено доба, бил локално изумрен и исчезнат во Северна Америка.

## Првите мустанзи во Америка
мини|288x288px
Првите коњи дошле во Америка со Шпанците околу 1500 година. Тие биле од андалузиско, арапско и магребско потекло. За време на шпанските експедиции, некои од нив избегале или биле киднапирани од Индијанците (експедицијата на Ернандо де Сото, Франциско Васкез де Коронадо). Ова било една од причините за брзото ширење на популацијата на коњи низ Америка. Мустангот исто така бил многу добро прифатен од домородните Американци, на кои коњот им станал многу значаен, особено на Команчи, Шошони и Незперси.

Мустангот станал задолжителен симбол во претставувањето на Америка, без разлика дали се работи за напади на поштенски возови или за битки меѓу Индијанци и каубојци. Холивуд го издигнува до легенда.

Коњите биле од големо значење во освојувањето на Америка. Кога Индијанците ги виделе Шпанците на коњ, ги сметале за богови. Невидени дотогаш, коњите им влевале голем страв.

## Наводи

Категорија:Коњски раси
Категорија:Коњи
Damnatio memoriae

[мини|''Северан Тондо'',  Тондо на семејството Северан, со портрети на [Септимиј Север, Јулија Домна и нивните синови Каракала и Гета. Лицето на еден од синовите на Север и Јулија е избришано; најверојатно на Гета, како резултат на  нареден од неговиот брат Каракала по смртта на Гета.]]
 е современа латинска фраза што значи „осуда на меморијата“ или „проклетство на меморијата“ и што укажува дека едно лице треба да биде исклучено од официјалната евиденција. Во зависност од степенот, може да се работи и за историски негационизам. Има многу начини на извршување на damnatio memoriae, вклучувајќи уништување на слики, отстранување на имиња од натписи и документи, па дури и целосно или значително ревидирање на историјата. Терминот може да се примени и за други случаи на официјално чистење. Оваа практика е забележана уште во периодот на египетското Ново Кралство, кога бил направен обид да се избришат од историјата фараоните Хатшепсут и Ехнатон.

Оваа практика била позната и во Стара Грција. Атињаните честопати уништувале натписи кои се однесувале на поединци или настани што повеќе не сакале да ги одбележуваат. Откако Тимотеј бил осуден за предавство и отстранет од функцијата генерал во 373 година п.н.е., сите референци за него како генерал биле избришани од поморскиот каталог од претходната година. Најцелосен пример е систематското отстранување на сите референци за Антигонидите од натписите во Атина, во 200 год. п.н.е. кога биле опколени од антигонидскиот крал Филип V Македонски за време на Втората македонско-римска војна. Еден декрет со кој се велича Деметриј Полиорцете (прадедото на Филип V) бил искршен и фрлен во бунар.

Во Делфи, почесниот натпис поставен помеѓу 337 и 327 година п.н.е. за Аристотел и неговиот внук Калистен, двајца филозофи кои биле тесно поврзани со Македонците, биле искршени и фрлени во бунар по смртта на Александар Македонски во 323 година п.н.е.

## Наводи

## Библиографија

* 

## Надворешни врски

* Damnatio memoriae на Livius.org

Категорија:Латински изрази
Категорија:Говорни статии
Категорија:Статии со микроформати hAudio
Литиум азид

**Литиум азид** — литиумова сол на азотоводородната киселина. Тоа е нестабилно и отровно соединение кое при загревање се разградува на литиум и азот.

## Подготовка
Може да се подготви со метатезна реакција помеѓу растворите на натриум азид и литиум нитрат или литиум сулфат:

: 
: 

Може да се подготви и со реакција на литиум сулфат со бариум азид.

: 

## Наводи

Категорија:Азиди
Категорија:Литиумови соли
Славата на кралицата

**„Слава на кралицата“** — документарен филм на режисерките Татија Скиртлаѕе и Ана Казараѕе од 2020 година.

## Синопсис
Во текот на Студената војна, четири легендарни шахистки од Грузија предизвикуваат револуција во женскиот шах во светот и се претвораат во совјетски икони на женската еманципација. Овој филм ги открива нивните испреплетени биографии и дава редок увид во сегашниот живот на шаховските ѕвезди Нона Гаприндашвили, Нана Александрија, Маја Чибурданиѕе и Нана Јоселиани.

## Наводи

Категорија:Грузиски филмови
Категорија:Филмови на грузиски јазик
Категорија:Филмови од 2020 година
Категорија:Документарни филмови
Категорија:Филмови на Татија Скиртлаѕе
Категорија:Филмови на Ана Казараѕе
Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Грузија
Даница Гајтановска

**Даница Гајтановска** ( во ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
Учествувала во заднината на НОД во селото Златари од пролетта 1942 година. Била член на воспитна група со која собирала народна помош, изработувала топла облека и везела петокраки за борците во НОВ и ПОМ.

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Шабо (пештера)

**Пештера Шабо**, наречена и пештера Жан-Луј  или пештера Мамут ,  — украсена пештера од доцното камено време лоцирана во општината Егез, во Ба-Виваре и департманот Гард.

## Ситуација
Пештерата се наоѓа во Ардешките Клисури на  2,3 км  северозападно од Егез, на десниот брег (јужната страна) на реката Ардеш, на излезот од меандерот. Се наоѓа во департманот Гар, но гледа кон департманот Ардеш на другиот брег на реката. Се отвора кон исток.

## Датирање
Извршени се неколку датирања на пештерата. Истите биле изведени на коски и изгорени коски, и дале резултати помеѓу 22.000 и 20.000 години п.с., како и датум од 12.000 години п.с. Последново се смета за некохерентно и загадено од користењето на пештерата како трло. Според стручњаците, овие датуми се малку понови во споредба со пронајдените движни работи, но сепак најстарите датирања остануваат во месниот опсег што му се припишува на раната солитрејска култура.

Конечно, овие датуми се оние на занимање, тие не може да се поврзат со пештерските гравури. Разумно е да се мисли дека тие се современи со окупацијата, но затоа овој факт не е сигурен.

## Историја
Во 1878 година, праисторичарот Леополд Широн вршел ископувања во пештерата. Тој ги забележал длабоките гравури на ѕидовите и ги пријавил во запис од 1889 година. Нивната автентичност неколку години била под знак прашање, но староста на делата конечно била препознаена по откритијата на париеталната уметност на Ла Мут и Пер-нон-Пер (1896).

Пештерата Шабо е првата украсена палеолитска пештера во светот препознаена од интелектуалните кругови [ n 1 ] (една година пред сликите на Алтамира  во Шпанија). Нивното откритие придонело за препознавање на уметноста од доцниот палеолит.

## Пештерска уметност
Гравурите се распоредени на два панели и на таванот. На левиот панел има сплет од длабоко врежани линии, меѓу кои може да се прочитаат големи надредени мамути. Наспроти, на панелот главно се прикажани мамути, поврзани со коњи, елен или коза, неодредено четворно тело, црти што не можат да се дешифрираат и нецелосни фигури. На таванот има два спротивставени мамути и нефигуративни одлики.

Гравурите ѝ се припишуваат на солитрејската култура.

## Заштита
Пештерата е класифицирана како историски споменик од 5 февруари 1903 година. Не е отворена за посетители.

## Наводи

## Надворешни врски

* Die Kunst der Ardèche-Höhlen

Категорија:Палеолитско наоѓалиште во Франција
Категорија:Пештери во Франција
Категорија:Историски споменик од 1903 година
Категорија:Украсени пештери во Франција
Бариум азид

**Бариум азид** — неоргански азид чија формула е . Тоа е бариумова сол на азотноводородна киселина. Како и сите азиди, бариум азидот е експлозивен. Помалку е чувствителен на механички удар од оловниот азид.

## Подготовка
Бариум азидот може да се подготви со реакција на натриум азид со растворлива бариумова сол:

: 

## Употреба
Бариум азидот може да се користи за правење азиди од магнезиум, натриум, калиум, литиум, рубидиум и цинк со нивните соодветни сулфати.

: 

Со загревање може да се користи и како извор за азот со висока чистота :

: 

Оваа реакција ослободува метален бариум, кој се користи како собирач во вакуумските примени.

## Поврзано
* Калциум азид
* Натриум азид
* Азотноводородна киселина

## Наводи

Категорија:Неоргански соединенија
Категорија:Експлозивни хемикалии
Категорија:Соединенија на бариумот
Категорија:Азиди
Категорија:Статии со извори на германски (de)
Категорија:Страници со наводи со голи URL-адреси
Категорија:Страници со наводи без наслов
Категорија:Статии без извор од InChI
Рада Галева

**Рада Јованова Галева** ( во ) — учесник во НОВ на Македонија и носител на Партизанска споменица од 1941 година.

## Животопис
десно|мини|200x200пкс|Рада Галева е носител на Партизанската споменица 1941.
Од 1933 година учествувала во напредното младинско движење, а потоа и во работничкото преку УРС-совите синдикати. Војната ја затекнала во Белград, како активен учесник во НОД. Во февруари 1942 година дошла во Скопје како член на КПЈ. Формирала групи на жени со кои собирала народна помош и растурала илегален материјал. Во октомври 1942 година била уапсена, но по 2 месеца ослободена. Поради извршувањето на специјални задачи за НОД била држана
на поединечна врска преку Блага Попова. Во февруари 1944 година стапила во единиците на НОВ и ПОМ на Козјак и била избрана за секретар на СКОЈ во младинскиот баталјон на Треттата македонска ударна бригада. Потоа, била повлечена за работа во Командното место Жегљане, Кумановско, а во јуни 1944 година била избрана за член на Околискиот комитет на КПМ за Кумановско. Била ангажирана во формирањето на АФЖ, НОФ на кумановскиот терен.

## Активност по војната
Рада пишувала во весникот „Македонка“ таа ја претставила новата кампања против неписменоста и ја објаснува потребата од вршење попис на неписменото население во земјата. Нејзини статии се: *„Да се приготвиме за новата кампања против неписменоста“* *(год.3, бр.23, септември 1946), стр. 7;* и *„Неделата на борба против неписменоста“ (год.3, бр.24, октомври 1946), стр.4.* 

Учествувала на четвртата седница на петтото редовно заседание на Народното собрание на Народна Република Македонија одржано на 31 јануари 1953 година, на кое земала збор.

Празнината од непостоењето на учебници после војната ја пополнувале различни изданија кои имале содржини од историјата на македонскиот народ. Едно од нив наречено Четиво, народна просвета со календар за 1958 година, било подготвено од Ѓорѓи Абаџиев, Киро Билбиловски, Душко Брдарски, Велимир Брезовски, Рада Галева, Благој Дрнков, Киро Ѓорѓиевски, Митко Зафировски, Неџет Јашар, Иван Кацарски, Милтијадис Колически, Доксим Муратоски, Борис Поп Ѓорчев, Гого Попов, Борис Стојанов и Коста Трпков. Била издадена во 1958 година од Печатница „Нова Македонија” од Скопје, во кое биле собрани текстови од различни дисциплини меѓу кои по месеци биле распоредени државните празници, содржини од националната и светската историја, просветата, културата, стопанството, како и содржини за совети, спорт и занимливости.

Во 1974 година била избрана да биде дел од Републичкиот одбор.

## Одликувања
Носител е на Партизанска споменица од 1941 година и повеќе одликувања.
## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Категорија:Носители на Партизанска споменица од 1941
Даница Гаровска

**Даница Гаровска** ( во ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
Во 1943 година била опфатена во една симпатизерска група на НОД во Дебар. Заедно со групата учествувала во собирање народна помош, оружје, шиела облека за партизанските одреди во нејзиниот крај. Во септември 1944 година стапила во Дванаесеттата македонска ударна бригада, II баталјон, 3 чета. На 17 ноември 1944 година била префрлена во Воената болница на должност помошничка аптекар.

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Павлина Гакева

**Павлина Колева Гакева** ( во ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
За време на окупацијата живеела во родниот град. Била симпатизep на НОД од почетокот на борбата против окупаторот. Од крајот на 1941 година повремено носела храна на политичките затвореници во Скопскиот затвор.

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Васка Гачева

**Васка Николова Гачева** ( во  —  во ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
Учествувала во заднината на НОД во Свети Николе и со почетокот на вооруженото востание го ставила својот дом на расnолагање на Партијата. Тука се одржувале и состаноци на Месниот Комитет, престојувале илегалци, ја чувала собраната народна помош и оружје и изработувала топла облека за борците во НОВ и ПОМ. Есента 1944 година била избрана за претседател на Градскиот одбор на АФЖ за Свети Николе.

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Александра Гашева

**Александра Гашева - Цана** ( во ) — учесник во НОВ на Македонија.

## Животопис
Била член на СКОЈ од пролетта 1941 година. Организирала младинки да плетат топла облека за илегалците, кои во тоа време престојувале во Велес. Во летото и есента 1941 година растурала пропаганден материјал кој се чувал кај неа дома. Чувала илегалци и партизани кои ги префрлувала од едно до друго место. Вршела ѝ курирска работа. При блокадата на Велес на 15 мај 1943 година во извршениот претрес во нејзиниот дом најден бил санитетски материјал и бомби. Веднаш била затворена и интернирана
во селото Т'зово, Видинска околија - Бугарија. Со враќањето од интернација, чувала и префрлувала од едно до друго место партизани и илегалци. Од пролетта 1944 година работела на мобилизацијата за Партизанските одреди. Од крајот на август 1944 заминала во единиците на НОВ како санитетка, во Осмата велешка бригада.

## Наводи

Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Жени во НОБ
Аланит

**Аланит** (исто така наречен **ортит**) е силикатна група на минерали во рамките на пошироката епидотна група која содржи значителна количина на елементи од ретки земји. Минералот се јавува главно во метаморфозирани седименти богати со глина и фелсичните магматски карпи. Ја има општата формула A2M3Si3O12 [OH], каде што местата A можат да содржат големи катјони како што се Ca2+, Sr2+ и елементи од ретки земји, а местата M признаваат Al3+, Fe3+, Mn3+, Fe2+ или Mg2+ меѓу другите. Сепак, голема количина на дополнителни елементи, вклучувајќи Th, U, Be, Zr, P, Ba, Cr и други може да бидат присутни во минералот. Меѓународната минералошка асоцијација наведува четири минерали во групата аланит, секој препознаен како единствен минерал: аланит-(Ce), аланит-(La), аланит-(Nd) и аланит-(Y), во зависност од доминантната присутна ретка земја: цериум, лантан, неодимиум или итриум.
лево|мини| Кристали од аланит на зачаден кварц од дивината на Белата планина, округот Линколн, Ново Мексико, САД (големина: 2,7 × 1,8 × 1,7 см)
Аланитот содржи до 20% елементи од ретки земји и е вреден извор на нив. Вклучувањето на ториум и други радиоактивни елементи во аланит резултира со некои интересни појави. Аланитот често има плеохроичен ореол на оштетување од зрачење во минералите веднаш соседни. Исто така, високо радиоактивните зрна од аланит често ја имаат нивната структура нарушена или се *метамитираат.* Староста на зрната од аланит кои не се уништени со зрачење може да се одреди со користење на различни техники. 

Аланитот обично има црна боја, но може да биде кафеав или кафеаво-виолетова. Често е обложен со жолто-кафеав производ за промена,  веројатно лимонит. Се кристализира во моноклиничкиот систем и формира призматични кристали. Има цврстина на Мос од 5,5–6 и специфична тежина од 3,5–4,2. Исто така е пирогномичен, што значи дека станува блескав при релативно ниска температура од околу 95 °C.

Откриен е во 1810 година и именуван по шкотскиот минералог Томас Алан (1777–1833).  Локалитет од типот е островот Алук, Гренланд,  каде што првпат бил откриен од Карл Лудвиг Гизеке.

## Поврзано

* Список на минерали
* Список на минерали именувани по луѓе
* Аустриум
* Доласеит-(Се)

## Наводи

Категорија:Моноклински минерали
Категорија:Минерали на алуминиумот
Категорија:Минерали на итриумот
Категорија:Минерали на неодиумот
Категорија:Минерали на цериумот
Категорија:Лантаноидни минерали
Категорија:Минерали на калциумот
Притаено зло: Апокалипса

***Притаено зло: Апокалипса*** () — американски акционен филм на ужасите заснован на серијата игри *[[Resident Evil]]*. Објавен е во 2004 г. и е продолжение на филмот *[[Притаено зло (филм)|Притаено зло]]* од 2002 г. Филмот користи многу елементи од игрите *[[Resident Evil 2]]*, *[[Resident Evil 3: Nemesis]]* и *Resident Evil Code: Veronica*.

Филмот го напишал и продуцирал Пол В. С. Андерсон, кој исто така го режирал, напишал и продуцирал првиот филм; „Апокалипса“ го режирал Александар Вит. Андерсон не можел да го режира вториот дел, бидејќи веќе бил зафатен со работа на акциониот филм ''Осмиот патник против Предаторот''. Третиот филм, *[[Притаено зло: Истребување]]*, бил објавен на 20 септември 2007 г.

## Содржина
Кога мајорот Кејн повторно ја отвора лабораторијата „Улиште“, има појава на Т-вирусот во градот Ракун Сити. Водачот на Амбрела ја затвора портата кон градот и ги заробува преживеаниците со загадените зомбија и го ослободува Немезис за да ги уништи членовите на S.T.A.R.S. за да испита колку е моќно ова смртоносно оружје. Во меѓувреме, Алис, Џил Валентајн и Карлос Оливера се обидуваат да ја најдат Анџела, малата ќерка на д-р Ашфорд, која е заробена во Ракун Сити, како начин да избегаат од опсадата на градот.

## Улоги

|-
|Мила Јовович
|Алис
|-
|Сиена Гилори
|Џил Валентајн
|-
|Одед Фер
|Карлос Оливера
|-
|Томас Кречман
|Тимоти Кејн
|-
|Софи Вавасир
|Анџела Ашфорд
|-
|Разак Адоти
|Пејтон Велс
|-
|Џаред Харис
|д-р Чарлс Ашфорд
|-
|Мајк Епс
|Ел-Џеј Вејд
|-
|Сандрин Холт
|Тери Моралес
|-
|Метју Џ. Тејлор
|Немезис
|-
|Зак Ворд
|Николај Жуков
|-
|Ијан Глен
|д-р Александар Ајзакс
|}

## Наводи

## Надворешни врски

* Матична страница

__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__

Категорија:Филмови од 2004 година
Категорија:Филмови на англиски јазик
Категорија:Американски филмови
Категорија:Американски хорор-филмови
Категорија:Германски филмови
Категорија:Француски филмови
Категорија:Британски филмови
Категорија:Канадски филмови
Категорија:Resident Evil
Категорија:Американски акциони филмови
Категорија:Канадски хорор-филмови
Сребро азид

**Сребро азид** — хемиско соединение чија формула е . Тоа е сребрена(I) сол на азотоводородната киселина. Образува безбојни кристали. Како и повеќето азиди, тој е примарен експлозив.

## Структура и хемија
Сребро азидот може да се подготви со третирање на воден раствор на сребро нитрат со натриум азид. Сребро азидот се таложи како бела цврста материја, оставајќи натриум нитрат во раствор.

: 

Рендгенската кристалографија го покажува дека  е координативен полимер со квадратно рамнинско  определен од четири азидни лиганди. Соодветно, секој крај на секој азиден лиганд е поврзан со пар од центри. Структурата се состои од дводимензионални  слоеви наредени еден врз друг, со послаби Ag-N врски помеѓу слоевите. Координацијата на  може алтернативно да се опише како високо искривен 4 + 2 октаедар, двата подалечни азотни атоми се дел од слоевите над и под.

Во својата најсвојствена реакција, цврстото тело експлозивно се распаѓа, ослободувајќи азотен гас:

: 

Првиот чекор при ова распаѓање е производството на слободни електрони и азидни радикали. Така брзината на реакцијата се зголемува со додавање на полуспроводливи оксиди. Чистиот сребро азид експлодира на 340 °C, но присуството на нечистотии го намалува прагот на експлозија на 270&nbsp;°C. Оваа реакција има помала активациска енергија и почетно доцнење од соодветното разградување на оловниот азид.

## Безбедност
, како и повеќето азиди на тешки метали, е опасен примарен експлозив. Распаѓањето може да се активира со изложување на ултравиолетова светлина или со удар. Цериум амониум нитратот  се користи како оксидирачки агенс за уништување на  во излевања.

## Поврзано
* Сребро нитрид

## Наводи

Категорија:Експлозивни хемикалии
Категорија:Азиди
Категорија:Соединенија на среброто
Воскарниче

**Воскарничето** е метален сад во кој се топел и лиел восок.

## Опис

Воскарничето служело за топење восок. Оваа алатка се состои од мал тркалезен плиток тас чијшто дел од дното допира до земјата кога стои. Од едната страна има подолга железна рачка, на тасот прицврстена со дополнително бакарно парче и со чивија. На слободниот крај рачката има неправилна поширока дупка со чија помош алатката се закачува на ѕид, кога не се користи. На страната на која е споена со тасот има додадено две ногарки, насреде споени со чивија.

Алатката може да има додадено мало правоаголно парче од едната страна на тасот. Едната половина на парчето е прилепена за страната на тасот, додека слободниот горен дел има две вертикално поставени дупчиња. Дупчињата служат за истекување на растопениот восок. Сличен ваков сад без  додаденото парче се нарекува мангалче и го користеле кујунџиите. 

## Наводи

## Поврзано
* Восок
* Мангалче

Категорија:Прибор за восок
Берберско грне

**Берберското грне** било метално грне користено во берберница за натопување на косата на клиентите пред стрижење. 

## Опис
Садот во долниот дел има топчеста форма, а од половината нагоре страните благо се стеснуваат и продолжуваат нагоре. Во горниот дел се одвојува венецот на грнето. На две спротивни страни, прицврстени за него со чивии, се наоѓа високата правоаголна бакарна рачка. Во централниот дел на дното, од надворешната страна, е поставено и чешмичето вертикална тесна цевка низ чија средина поминува друга цевка која на едниот крај има вентил низ кој истекува водата. Често на самото грне има и декоративни мотиви. 

Садот се поставувал над берберскиот стол на одредено растојание за да може да виси над главата на седнатиот клиент. Од славината на грнето капнувале капки или течел тенок млаз вода, при што била натопувана косата, односно муштеријата бил подготвуван за стрижење. Вакви грниња можеле да се сретнат во некои берберници по градовите низ Македонија се до педесеттите години на 20 век. 

## Наводи

## Поврзано
* Бербер
* Грне

Категорија:Метални садови
Категорија:Садови за складирање
Категорија:Садови за течности
Кантарски тас

[мини|311x311пкс|[Кантар - Музеј на Старата скопска чаршија]]
**Тас** е бакарен тркалезен плиток сад (чинија) кој се користи за поставување на предмет при мерење со кантар. 

## Опис
Тасот е тркалезен, направен од едно бакарно парче, широко отворено, малку вдлабнато, со зајакнат, надолу свиткан раб. На тасот од кантарот на три места однадвор се закачени три синџири кои се прицврстени со нитна за железни плочки. Во горниот дел синџирите се закачени за трикрака кука која насреде во долниот дел има закачено ченгел, што служи за обесување стока што не можело да се стави во тасот.

Трикраката кука во горниот крај е подвижно поврзана со права вертикална железна прачка што е неподвижно споена со размерот. Размерот е најдолгата железна прачка од кантарот која е обележана со мерни единици, на која освен подвижниот тег што е закачен на неа, со помош на кој се одредува тежината, се наоѓаат и две поголеми кукачки. Едната од кукачките е поставена на горната страна и служи за закачување на целиот кантар, додека кукачката во долниот дел, поставена близу до местото на кое е закачен и тасот, има иста функција како и тасот.

Како и кај сите кантари и кај овој размерот на едниот крај завршува со мал заокружен дел, додека на другиот крај има поголем проширен дел кој е секогаш со различен декоративен облик.  Кантари се правеле во повеќе градови во Македонија. Попознати центри за нивна изработка биле Прилеп и Дојран, а ги изработувале мајстори кантарџии.

## Наводи

## Поврзано
* Кантар

Категорија:Кантар