Кинеска слезовина

***Hibiscus rosa-sinensis***, познат разговорично како **кинеска слезовина**, **кинеска роза**, **хавајски хибискус**, **розна слезовина** ― вид  на тропска слезовина, цветно растение во племето Hibisceae од семејството слезови. Широко е одгледувана како украсно растение во тропските и суптропските предели, но неговиот домороден опсег е Вануату.
 
[мини|''Papilo demodoucus'' [нектаризирајќи во Саун Томе и Принсип.]]
[мини|[Цвет и пупка.]]

### Дрво и лисја
*Hibiscus rosa-sinensis* е густа, зимзелена грмушка или мало дрво кое расте 2.3-5 м висока и 1.5-3 м широка. Растението има разгранет корен. Нејзиното стебло е во воздух, исправено, зелено, цилиндрично и разгрането.

Листовите му се едноставни и петиолатни со алтернативна филотаксичност. Обликот на листот е овален, врвот е акутен, а маргината е назабена. Венацијата е мрежеста,што значи дека вените на листовите се разгранети или дивергентни.Неговата површина е сјајна. Присутни се слободни странични стипули.

### Цвеќиња
Нејзините цвеќиња цветаат во лето и есен. Тие се осамени (аксиларни) и симетрични. Тие се обично црвени, со пет ливчиња од 10 цм во дијаметар, со истакнати црвени прашници со портокалови врвови. Сортите и хибридите имаат цветови во различни бои, како и црвено: бела, розова, портокалова, боја на праска, жолта, сина и виолетова. Некои растенија имаат двојни цвеќиња.
мини|Кинеска роза.
На дното на секоја пупка од слезовина е чашката, која има зелена боја. Зашилените краеви на чашката се нарекуваат сепали. Кога хибискусот почнува да цвета, цветните ливчиња почнуваат да растат.

Секој цвет на слезовина има и машки и женски делови. Јајниците и другите женски делови на цветот лежат во главната структура на слезовината: толчник, кој е долг и тубуларен. Петте „влакнести“ точки на врвот на пестикот ја сочинуваат стигмата, каде што се собира поленот. Во средината на пестикот е стилот, кој е цевката надолу по која поленот патува до јајниците. Јајниците лежи на дното на цветот, а секој хибискус има само еден супериорен јајник. Машкиот дел од цветот, наречен прашник, се состои од филаменти слични на стебло и прашници. Секоја нишка завршува со антерот кој произведува полен.

## Таксономија
*Hibiscus rosa-sinensis* првпат била опишана во 1753 година од Карл Линеј во *[[Species Plantarum]]*. Посебниот епитет *rosa-sinensis* буквално значи „кинеска роза“, иако растението не е тесно поврзано со вистинските рози, ниту пак е од Кина. Родот слезовина е во племето Hibisceae и потсемејството Malvoideae од семејството слезови.

## Екологија
И покрај неговата големина и разнобојните нијанси кои се вообичаено привлечни за птиците нектаријади, цвеќињата на *Hibiscus rosa-sinensis* не се посетуваат редовно од колибри кога се одгледуваат во неотропските предели. Генералистичките видови, како што е *Amazilia lactea* или видовите со долг клун, како *Heliomaster squamosus* повремено се гледани како ги посетуваат цвеќињата. Во суптропска и умерена Америка, колибрите редовно се привлекувани од слезовините.

Познато е дека загрозената пеперутка *[[Papilio homerus]]*, најголемата на западната полутопка, се храни со нектарот на *Hibiscus rosa-sinensis*.
[мини| [Прашник|Прашниците на цветот делумно се споени во цилиндар што ја опкружува пупката.]]
*Hibiscus rosa-sinensis* е еден од многуте растителни видови со генетска особини позната како полиплоидија, состојба во која видот има повеќе од две целосни групи на хромозоми. Резултат на полиплоидијата е тоа што фенотипот на потомството на растението може да биде сосема различен од родителското растение, или навистина од кој било предок, што во суштина дозволува евентуално случајно изразување на која било (или сите) особини на претходните генерации. Поради оваа особина, *H. rosa-sinensis* станала популарна кај хобистите кои вкрстуваат и прекрстуваат сорти, создавајќи нови сорти. Натпреварите се одржуваат за изложување и оценување на многуте добиени нови садници и често впечатливо уникатни цвеќиња.

## Употреба
Цветовите на *Hibiscus rosa-sinensis* се јадливи и се користени во салати на Тихоокеанските Острови. Цветот е користен како додаток, особено како додаток на косата. Исто така е користена за сјај на чевли во одредени делови на Индија, па оттука и народното име „растение за црни чевли“. Во Индонезија и Малезија, овие цвеќиња се нарекувани „кембанг сепату“ или „бунга сепату“, што буквално значи „цвет за чевли“. Цветот може да се користи и како показател за pH вредност; кога е користено, цветот ги претвора киселите раствори во темно розова или магента боја и ги претвора основните раствори во зелени. Црвените цветови на хибискус се користени и за обожавање; во хиндуизмот, тие се користени за обожавање на Деви, а во областа Бенгал во источна Индија, тие се користени за обожавање на Кали. Слезовината исто така има важен дел во тантрата. Во неколку земји, цвеќињата се сушени за да бидат користени во пијалак, обично чај.

Се смета дека *hibiscus rosa-sinensis* има голем број медицински намени во кинеската хербологија. Традиционалната употреба во Кина била да се направи црн лак за чевли од неговите цветни ливчиња или да се направи женска црна боја за коса. Цветовите се користени и во делови на Кина за да се обојат различни опојни пијалаци. Растението може да има одреден потенцијал во козметичката нега на кожата; на пример, екстракт од цветовите на *Hibiscus rosa-sinensis* се покажал дека функционира како противсончев агенс со впивање на ултравиолетовото зрачење.
[мини|[Пупка фотографирана напладне во Западен Бенгал.]]
мини|Бела цветна пупка ноќе.
*Hibiscus rosa-sinensis* широко е одгледуван како украсно растение низ тропските и суптропските предели. Бидејќи не поднесува температури под , во умерените региони најдобро се одгледува под стакло. Растенијата одгледувани во контејнери може да се стават надвор во текот на летните месеци и да се преселат во засолниште во текот на зимските месеци.

Постојат бројни сорти, со цветни бои кои се движат од бела преку жолта и портокалова до црвена и розова нијанси, со единечни и двојни групи на ливчиња. Сортата 'Cooperi' ја добило Наградата за заслуги на градината на Кралското хортикултурно друштво.

## Национален симбол
*Hibiscus rosa-sinensis* е национален цвет на Малезија, наречен „бунга раја“ на малајски. Ова може да биде преведено на повеќе начини, вклучувајќи „голем цвет“ или „прославувачки цвет“. Воведен на Малајскиот Полуостров во 12 век, тој бил номиниран како национален цвет во 1958 година од страна на Министерството за земјоделство меѓу неколку други цвеќиња, имено иланг иланг, јасмин, лотус, роза, магнолија и *[[Mimusops elengi]]*. На 28 јули 1960 година, Владата на Малезија прогласила дека *Hibiscus rosa-sinensis* ќе биде национален цвет. Црвената боја на ливчињата ја симболизира храброста, животот и брзиот раст на малезискиот народ, а петте ливчиња ги претставуваат петте Национални начела на Малезија. Цветот може да биде најден втиснат на банкнотите и монетите на малезискиот рингит.

*Hibiscus rosa-sinensis* е неслужбен национален цвет на Хаити, каде што бил користен како симбол за промоција на туризмот. Цветот е исто така симбол на политичката партија Спој на хаитските социјалдемократи. На хаитски креолски јазик е познат како „шублек“ (choeblack) или „розе кајен“ (rose kayenn).

Жолтата сорта на слезовината е службено цвеќе на Хаваи, каде што често се хибридизира и се носи украсно во косата и во облеката леи. На хавајски, слезовината е наречена „алоало“.

## Културни претставувања

* Во март 1987 година, ДПР Кореја издала поштенска марка на која е прикажан *Hibiscus rosa-sinensis*.
* На 7 октомври 2012 година, Шри Ланка издала комплет од четири поштенски марки , од кои на едната бил прикажан цвет на *Hibiscus rosa-sinensis*.

Како украсни растенија се користени сорти со повеќе бои цветови. Некои имаат двојни ливчиња или имаат различно обликувани ливчиња.

## Галерија
Како украсни растенија се користат сорти со цветови од повеќе бои. Некои имаат двојни ливчиња или имаат различно обликувани ливчиња.

File:Cayena (Hibiscus rosa-sinensis), jardín del molino, Sierra de San Felipe, Setúbal, Portugal, 2012-05-11, DD 02.JPG
File:Hibiscus rosa-sinensis 'Brilliant' flower in private Austrian garden on 2014-09-20.png
File:Orange Hibiscus1.jpg
File:Starr 070313-5691 Hibiscus rosa-sinensis.jpg
File:Hibiscus A.JPG
File:Hibiscus rosa-sinensis 'Rainbow Sherbet' flower in private Austrian garden on 2014-09-20.png
File:3935 - Chinesischer Roseneibisch (Hibiscus rosa-sinensis).JPG
File:Hibiscus (5).jpg
File:Hibiscus rosa-sinensis white-pink.jpg
File:Shoe Flower Dehradun 2009.jpg
File:Pink Hibiscus at Sakherbazar ,Kolkata.jpg
File:Starr 061223-2694 Hibiscus rosa-sinensis.jpg
File:Hibiscus rosa-sinensis in Zijderveld, the Netherlands.JPG
File:Hibiscus rosa-sinensis flower in private Austrian garden on 2016-03-20.png
File:Closeup of multi color Hibiscus at Sakherbazar, Kolkata.jpg
File:Hibiscus At Kerala.jpg
File:Shoeblackplant (White Hibiscus).jpg
File:Shoeblackplant (Light Pink Hibiscus).jpg
File:朱槿 Hibiscus rosa-sinensis 20201012185058 01.jpg
File:朱槿 Hibiscus rosa-sinensis 20201028130147 02.jpg
File:Hibiscus rosa-sinensis, Hong Kong Park, December 2019 03.jpg
File:Hibiscus Plant.jpg
File:Hibiscus Lamma Island Hong Kong 20191105 140532.jpg
File:The rising china rose.jpg
Hibiscus rosa-sinensis - Ботаничка градина Скопје (1).jpg|*Hibiscus rosa-sinensis* во Ботаничката градина на ПМФ во Скопје
Hibiscus rosa-sinensis - Ботаничка градина Скопје (2).jpg|*Hibiscus rosa-sinensis* во Ботаничката градина на ПМФ во Скопје
Hibiscus rosa-sinensis - Ботаничка градина Скопје (3).jpg|*Hibiscus rosa-sinensis* во Ботаничката градина на ПМФ во Скопје


## Поврзано

* Чај од слезовина
* Слезовина

## Наводи

## Надворешни врски

* Hibiscus rosa-sinensis (Индија) (http://in.pinterest.com/pin/
*  (2005): Beija-flores (Aves, Trochilidae) и seus recursos florais em uma área urbana do Sul do Brazil [Колибри (Aves, Trochilidae) и нивните цвеќиња во урбана област на јужен Бразил ]. [извадок на португалски со англиски] *Revista Brasileira de Zoologia* **22** (1): 51–59.    PDF целосен текст
* 
* Меѓународно здружение за слезовина(http://www.internationalhibiscussociety.org)
* Американско здружение за слезовина(http://americanhibiscus.org), (http://www.trop-hibiscus.com)
* Австралиското друштво за слезовина (http://www.australianhibiscus.com)
* Хибискусманија (Франција) (http://hibiscusmania.free.fr)
* Хибискуфројнде (Hibiscusfreunde) (Германија) (http://www.hibiscusweb.de)
* Хибискус Форест (Унгарија) (https://web.archive.org/web/20180822185224/http://www.hibiscusforrest.com/)
* Хибискус  (Гургаон)      Varieties Of Hibiscus

Категорија:Национални симболи на Малезија
Категорија:Ботанички таксони опишани од Карл Линеј
Категорија:Растенија опишани во 1753 година
Категорија:Слезовина
Категорија:Градинарски растенија од Азија