open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Грб на Општина Куманово

**Грбот на Општина Куманово** ― грб, кој е всушност амблем, на Општина Куманово. Милош Костадинов во 1970 година напишал статија за општинската хералдика и дошол до заклучок дека само седум општини во Социјалистичка Република Македонија користеле грб, од кои едната била Општина Куманово. Грбот бил сменет од осамостојувањето на Македонија од поранешна Југославија.

Во 2012 година Јован Јоновски од Македонскоto хералдичко здружение го опишал сегашниот грб и како „нехералдички“ и „квазихералдички“. Кумановскиот грб е поставен на таканаречениот шпански штит. На штитот е прикажана градба (Занаетчискиот дом), статуа на жена од Спомен костурницата Македонка, жолто сонце, 1519 година (кога името Куманово било најдено во османлиски документ), името на градот со кирилско писмо. а на дното еден жолт лист од тутун, сето тоа на црвена позадина.
врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/af/Kumanovo COA 11.11.1968.png/200px-Kumanovo COA 11.11.1968.png|мини|225x225пкс| Грб на Општина Куманово од 11 ноември 1968 година.

## Наводи

Категорија:Општина Куманово
Категорија:Грбови со градби
Куманово
Ежен Жозеф Делпорт

**Ежен Жозеф Делпорт** (,  – ) — белгиски астроном од Женап, Валонија.

Открил вкупно 66 астероиди. Меѓу нив позначајни се 1221 Амор (по кој се наречени аморските астероиди) и аполонскиот астероид 2101 Адонис. Бил откривач или сооткривач на комети, вклучувајќи ја периодичната комета 57P/ди Тоа-Неујмин-Делпорт. Работел во Кралската опсерваторија на Белгија во градот Укел (по кој е наречен астероидот 1276 Уклија), каде се вработил во 1903 г. откако докторирал на Бриселскиот слободен универзитет истата година.

Во 1930 г. ги исцртал современите граници меѓу сите соѕвездија на небото според ректасцензијата и деклинацијата за епохата B1875.0.

Во негова чест се наречени флорскиот астероид 1274 Делпортија (чиј откривач е тој самиот) и ударниот месечев кратер Делпорт.

## Список на откриени астероиди

## Наводи
 

Категорија:Белгиски астрономи
Категорија:Откривачи на астероиди
Категорија:Откривачи на комети
Грб на Општина Берово

**Грб на Општина Берово** — официјален грб Општина Берово

## Опис

Грбот на Општината .Берово е во кружна форма.
Во подножјето има книга, графички изведена - линиски.
Во кругот се: Беровското езеро, десно е манастирот „Св Архангел Михаил“.
Грбот е изведен . описно, експлицитно, со реалистички елементи во духот на стилските одлики на претстави кои биле изработувани и визуелно третирани во поранешниот опшествено-политички систем каде повеќе елементи биле претставувани во стилски карактерисртики на одреден описен реализам..
Општината има грб кој е во кружна форма. Во кругот симетрично е растворена книга, како симбол на образованието, што е основа на прогресот на Општината.
Од центарот на кругот се поставени два полупречника што ги претставуваат планините во Општината како главна географска одлика на Општината.
Во средината на воздушниот простор кој го претставува исечокот на кругот што го формираат планините, се наоѓа бор-симбол на шумското богатство на Општината.
Реката и акумулационото езеро се наоѓаат во средината на грбот. Оградата на езерото е во вид на лента украсена со орнаменти што го претставуваат малешевскиот
фолклор. На десната страна од кругот е сместен приказ на манастирскиот комплекс “Свети Архангел Михаил” духовно-образовен симбол на Малешевијата.
Индустријата е претставена со запалник на кој е испишано името на општинскиот центар-Берово и се наоѓа под половината од кружната форма.
Од левата и десната страна на кругот се претставени гранки од листови и жито како симбол на овоштарството и земјоделието во Општината.
## Наводи

## Поврзано
* Знаме на Општина Берово
* Грбови на општините во Македонија
* Општина Берово

Категорија:Општина Берово
Берово
Грб на Општина Велес

**Грб на Општина Велес** — официјален грб на Општина Велес

## Опис

Грбот на општина Велес е долговечен и донесен пред 42 години. Тој е во форма на штит, на горниот дел е напишано името на градот а во средината е Градскиот саат, под него е машински запченик, кој ја симболизиран индустријата, која сè до пред десетина години беше движечка гранка за развој на општината. Лево и десно од  Саат кулата се амфитеатрално поставени двете страни на градот со повеќе куќи, а под нив се бранови, кој ја симболизираат реката Вардар.

Грбот на Велес, тогаш донесен како амблем, е решение на Тодор Груев. За сите овие години тој нема промени, освен во 1997-та кога се избриша придавката Титов од името  на градот, па се избриша и од грбот. Со понуденото решение, тој го отсликува Велес, немаше идеолошки знаци  и затоа успеа  да остане ист толку време, како што е донесен.

Според документите од Државниот архив,  при истражувањето на ТРМР,  грбот на Велес е донесен наменски  на седница на Собранието на општината на 4-ти ноември 1969-та неколку дена пред  празнувањето на ослободувањето на градот, во време кога претседател на градот бил Александар Варналиев.

Во документите не пишува дали грбот е донесен по повик на конкурс или е нарачан од авторот,  Тодор Груев  кој бил дипломиран етнолог, директор на велешкиот музеј од неговото формирање 1951 до 1972.

Носечки симбол во грбот на Велес е Саат-кулата која потекнува од 14 век и е една од најстарите градби. Лево и десно од неа е прикажана старата градска архитектура во форма на визури што се амфитеатрално распослани од двете страни на Вардар. Во подножјето на Саат-кулата е претставена реката, а веднаш под неа запченик кој го симболизира индустрискиот развој на градот. На горниот дел од грбот е испишано името на градот – Велес..

## Наводи

## Поврзано
* Знаме на Општина Велес
* Грбови на општините во Македонија
* Општина Велес

Категорија:Општина Велес
Велес
Масакр

**Масакр** (франц. *massacre*), **колење**, **колеж** или **крвопролевање** — убивање на многу луѓе или животни, особено на оние што не учествуваат во борба или немаат начин да се одбранат себеси. Воопшто, масакрот се смета за морално неприфатлив, особено кога е извршен од група политички глумци против беспомошни жртви. Зборот е позајмица од францускиот термин за „месарница“ или „касапење“. „Масакрот“ не секогаш се смета за „злосторство против човештвото“. Други блиски термини кои честопати се совпаѓаат се: воено злосторство, погром и масовно убиство.

## Поврзано

* Демоцид
* Катастрофа
* Етничко чистење
* Геноцид
* Масовно убиство
* Погром
* Трагедија
* Воено злосторство

## Наводи
 
Категорија:Масовни убиства
Категорија:Масакри
Категорија:Типови убиства
Грб на Општина Карпош

**Грб на Општина Карпош ** — официјален грб на Општина Карпош

## Опис

Општината Карпош е скопска градска општина и според Македонскиот територијално херладички систем има круна на скопска општина и венец од липа. Грбот е хералдички. Извршена е корекција со тоа што сребрените коцки на златниот појас се заменети со сини...

## Наводи

## Поврзано
* Знаме на Општина Карпош
* Грбови на општините во Македонија
* Општина Карпош

Категорија:Општина Карпош
Карпош
Грб на Општина Крушево

**Грб на Општина Крушево ** — официјален грб на Општина Крушево

## Опис

Грбот е во вид на штит.
Визуелно е изведен во три бои: црвена, жолта и црна.
Во долниот дел е црешовото топче со датумот од Илинденското востание.
Во горниот дел се илинденските востаници во борба.
Комозицијата е главно поставена во две нивоа - долната половина - планини, горната - небо.
Одоколу е венец со вегетраијански мотиви.
Грбот е со одредени реалистички стилизации и симболика.
..

## Наводи

## Поврзано
* Знаме на Општина Крушево
* Грбови на општините во Македонија
* Општина Крушево

Категорија:Општина Крушево
Крушево
Декалог 1

**„Декалог 1“** (полски: *Dekalog, jeden*) — полски телевизиски филм од 1988 година, во режија на Кшиштоф Кишловски (Krzysztof Kieślowski), кој е и автор на сценариото, заедно со Кшиштоф Пјесјевич (Krzysztof Piesiewicz). Филмот е првиот дел од низата составена од десет едночасовни филмови на Кишловски, инспирирани од десетте божји заповеди. Главните улоги ги играат: Хенрик Барановски (Henryk Baranowski), Војчех Клата (Wojciech Klata), Маја Коморовска (Maja Komorowska), Артур Барциш (Artur Barciś) и Марија Гладковска (Maria Gładkowska).

## Содржина
Кшиштоф го запознава својот мал син Павел во работата на личните сметачи. Зима е и Павел едвај чека да го проба својот нов пар лизгалки, па бара од татко му дозвола да се лизга на блиското езеро, кое е замрзнато. Двајцата проверуваат на сметачот дали мразот може да ја издржи тежината на Павел и таткото му дава дозвола на синот. Меѓутоа, Павел не се враќа дома, зашто во меѓувреме времето неочекувано се затоплило, па сметачот пресметал погрешни и Павел се удавил. Очаен, Кшиштоф истрчува во црквата и паѓа пред олтарот...

## Наводи

Категорија:Полски филмови
Категорија:Филмови на полски јазик
Категорија:Филмови од 1988 година
Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Полска
Категорија:Филмови на Кшиштоф Кишловски
Категорија:Филмови со Војчех Клата
Категорија:Филмови со Хенрик Барановски
Категорија:Филмови со Маја Коморовска
Категорија:Филмови со Артур Барциш
Категорија:Филмови со Марија Гладковска
Категорија:Филмови од 1989 година
Грб на Општина Дојран

**Грб на Општина Дојран ** — официјален грб  на Општина Дојран

## Опис

Претставува основна хералдичка форма на која се наоѓа само штитот со хералдичката композиција. Основната хералдичка композиција се состои од следниве елементи: На бело поле се наоѓаат четири елементи: црковна архитектура, другиот елемент оддесно во горната половина е цртеж на жена облечена во традиционална народна носија, во долната лева половина е претставена риба како дел од дојранското езеро а во десниот долен дел е претставена карактеристична наколна кужарка - специфична архитектура во дојранското езеро. грбот е обрабен со жолта боја, а генерално површините покрај со белата боја се изведени и на светло виолетова површина.
Грбот е во реалистички стил со одредена минималистичка стилизација..

## Наводи

## Поврзано
* Знаме на Општина Дојран
* Грбови на општините во Македонија
* Општина Дојран

Категорија:Општина Дојран
Дојран
Австриски Ниски Земји

**Австриски Ниски Земји** (холандски : Zuidelijke Nederlanden; француски: Pays-Bas méridionaux или Pays-Bas du Sud; германски : Österreichische Niederlande, Südlichen Niederlande ) **―** територија на Бургундскиот царски округ од Светото Римско Царство во перодот од 1714 до 1797 година. Постоеле откако Австрија според Договорот од Раштат во 1714 година ги стекнала поранешните Шпански Ниски Земји и опстоиле до нивната Француска анексија по Битката кај Спримонт во 1794 година и Базелскиот договор од 1795 година. Меѓутоа, Австрија не се откажала од своите претензии над покраината до 1797 година во Договорот од Кампо Формио.

## Историја
врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e9/1 kronenthaler Maria Theresa - 1767.png/220px-1 kronenthaler Maria Theresa - 1767.png|лево|мини| Сребрена монета: 1 кроненталер, Марија Тереза, 1767 година
Според Договорот од Раштат (1714), по Војната за шпанското наследство, преостанатите делови од Шпански Ниски Земји ѝ биле отстапени на Австрија.

Во 1780-тите, имало противење на либералните реформи на царот Јосиф II, кои биле сфатени како напад врз Католичката црква и традиционалните институции во Австриска Холандија. По немирите, познати како Мала револуција, во 1787 година, многу противници се засолниле во соседната Холандска Република каде формирале бунтовничка војска. Набргу по избувнувањето на револуцијата во Франција и Лиеж, *емигрантската* армија преминала во Австриска Холандија и на 27 октомври 1789 година ги поразила Австријците во Битката кај Турнхаут. Бунтовниците, поддржани од востанијата низ целата територија, набрзо презеле контрола врз голем дел од територијата и прогласиле независност. И покрај премолчената поддршка од Прусија, независните Обединети Белгиски Држави, основани во јануари 1790 година, не признаваени од другите држави и набрзо биле поделени по идеолошка линија.
врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5d/Austrian Netherlands national flag - Marko de Haeck.png/200px-Austrian Netherlands national flag - Marko de Haeck.png|лево|мини|200x200пкс| Поморско знаме на Фландрија во 18 век
Кон средината од 1790 година, Хабсбуршка Австрија ја завршила својата војна со Отоманската Империја и се подготвила да ги потисне бунтовниците. Новиот цар Леополд II предложил амнестија за бунтовниците. По поразот во Битката кај Фалмањ (22 септември 1790 година), територијата набрзо била завземена и во декември револуцијата била поразена. Меѓутоа, австриското владеење било краткотрајно, и територијата била освоена од Французите во 1794 година (за време на Војната на Првата коалиција ) по Битката кај Флеурус.

## Наводи

### Извори

* Хајнрих Бенедикт. *Als Belgien österreichisch војна* . Херолд, Виена, 1965 година.

Категорија:Држави и територии распаднати во 1797 година
Категорија:Австрија во 18 век
Категорија:Ниски Земји
Категорија:Административна поделба на Хабсбуршката Монархија
Категорија:Статии со текст на германски
Бургундски царски округ

**Бургундскиот царски округ** (   , ,    ) бил Царски округ од Светото Римско Царство создаден во 1512 година и значително зголемен во 1548 година. Освен Слободниот округ Бургундија (денешниот административен регион Франш Комте), Бургундскиот округ приближно ги опфаќал Ниските Земји, т.е. областите сега познати како Холандија, Белгија и Луксембург и соседните делови во францускиот административен регион на Север-Па де Кале. Во поголемиот дел од својата историја, оваа територија се поистоветувала со сопственоста на шпанските Хабсбурговци во Царството (Франш-Комте и Хабсбуршки Ниски Земји).

Територијата на округот била значително намалена во 17 век по отцепувањето на Седумте обединети провинции во 1581 година (признати во 1648 година според Вестфалскиот мировен договор) и анексијата на Слободната Грофовија Бургундија од Франција во 1678 година. Во 18 век округот бил познат како Австриски Ниски Земји. Окупацијата и анексијата на царската територија западно од реката Рајна од револуционерната Франција во 1790-тите практично ставила крај на постоењето на округот.

## Поврзано

* Австриски Ниски Земји
* Бургундски Ниски Земји
* Историја на Бургундија
* Кралство Бургундија
* Шпански пат
* Сина банана

Категорија:Царски окрузи на Светото Римско Царство
Категорија:Седумнаесет Покраини
Категорија:Бургундски округ
Ментеш Камхи

**Ментеш Моше Камхи** — македонски револуционер од еврејско потекло, член на Внатрешната македонско-едринска револуционерна организација.

## Животопис
Ментеш Камхи е роден во 1877 година во Битола, тогаш во Османлиското Царство.

Татко му, Моше Соломон Камхи, бил банкар, претприемач и снабдувач на турската војска. Мајка му, Роза Батино, потекнувала од прочуено граѓанско семејство од Јанина. На двегодишна возраст останал без татко, а десет години потоа починала и мајка му.

По Солунскиот конгрес, брат му Рафаел Камхи добил значајна и одговорна задача: организатор на финансиските акции за помош на Организацијата, нејзин специјален курир и врска меѓу солунскиот Централен комитет, битолскиот Окружен комитет и Задграничното претставништво на Организацијата во Софија.

Во оваа активност учествувал и Ментеш. Активноста била откриена од турските власти, па ноќта на 17 мај 1903 година, турска патрола влегла во домовите на семејствата во  битолското маало Али Чауш и со себе ги одвела браќата Рафаел и Ментеш Камхи. По пет-шест дневно задржување во битолската зандана, без да бидат изведени пред суд, само врз основа на полициски извештај од 21 мај 1903 година и службено писмо 133, тие биле депортирани во Дебар.

Заради поткупливоста и тромавоста на турската администрација, браќата се движеле слободно во Дебар, се поврзале со тамошната организација и учествувале во  Илинденското востание.

Починал во 1943 година. Семејството му останало во Битола.

## Наводи

Категорија:Сефарди
Категорија:Отомански Евреи
Категорија:Дејци на ВМОРО
Категорија:Македонски Евреи
Категорија:Учесници во Илинденското востание
Ирско републиканство

врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7d/Birth of the Irish Republic.jpg/262px-Birth of the Irish Republic.jpg|мини|262x262пкс| „Раѓањето на Републиката“, од Волтер Паџет.
**Ирско републиканство** (ирски. poblachtánachas Éireannach, англ. Irish republicanism) — идеологија и политичко движење кое се противи на британското присуство во Ирска и се залага целиот остров Ирска да стане обединета, независна и егалитарна република.

Движењето, кое има демократски и националистички карактер, почнало да зајакнува во 18 век, а својот врв го достигнало во 20 век. Цел на борбата е да се стави крај на британското владеење во Ирска со цел земјата да стане обединета република. Британското владеење, всушност трае речиси 700 години, а Ирците се обидувале да се ослободат преку разни бунтови и востанија.

## Поврзано

* Велигденски бунт
* Ирска војна за независност
* Ирска граѓанска војна
* Поделба на Ирска
* Унионизам во Ирска
Наводи



Категорија:Историја на Ирска
Категорија:Републиканство
Категорија:Политика на Ирска
Грб на Сиваковци

**Грбот на селото [[Сиваковци]]** е официјален симбол на селото. Селскиот грб покажува бик на врвот, уво 'рж лево и листови од багрем десно, кои се завиткани во државното знаме. На дното на грбот има петкрака ѕвезда, а во центарот потковица со крпа и река.

Грбот го нацртал Иван Марценјук, родум од селото Соболивка. Идејата и скицата му припаѓаат на К. Трофимчук, вработена во селскиот совет, и претседателот З. Рјабишчук.

Бикот е симбол на поранешниот Липовечки реон, во која во тоа време се наоѓало селото Сивакивци. Потковицата е симбол на среќа, богатство и успех. Листовите на багремот симболизираат повторно раѓање, бесмртност, љубов. 'Рж уво&nbsp;— слика на жена исцрпена и уморна од животните грижи, реката го симболизира изворот на животот и реката Десна, на чиј брег се наоѓа селото. Петкратната ѕвезда го претставува Михајло Трофимчук, родум од селото.

## Извори

* Рябіщук З.В. "Села над Десною" Сиваківська громада через віки і бурі.&nbsp;— Вінниця : ПрАТ «Вінницька обласна друкарня». 2020. — 264 с. іл. — ISBN 978-966-621-682-6 — с. 211—212.

Категорија:Грбови
Категорија:Липовечки реон
Асигнат

**Асигнат** (француски: assignat, латински: assigno) ― паричен инструмент, налог за плаќање користен за време на Француската револуција и Француските револуционерни војни.

## Франција
мини|300x300пкс| ''Назначен'' од изданието од 1792 година: 400 ливри
Асигнатите биле книжни пари (фиат валута) издавани од Основачкото собрание во Франција од 1789 до 1796 година, за време на Француската револуција, за да се спречи банкрот. Покритие за вредноста биле имотите во сопственост на државата; имотите конфискувани од круната на 7 октомври и имотите на Католичката црква конфискувани, на предлог на Мирабо, од Собранието на 2 ноември 1789 година. Во септември благајната била празна.  Банкротот на државата бил неминовен.  На 21 декември 1789 година бил изгласан првиот декрет, со кој се донесува решение за издавање (во април 1790 година) на 400 милиони асигнати, секоја како потврда за задолженост од 1.000 ливри, со каматна стапка од 5%, обезбедени и исплатувани врз основа на аукцијата на „државен имот“. 

Асигнатите најпрво требало да им бидат исплатени на доверителите на државата. Со нив доверителите можеле да купат државно земјиште, и затоа асистантите имале предност пред другите парични форми. Ако доверителот не купел земјиште, се претпоставувало дека тој може да ги продаде по номинална вредност на оние што сакале да купат земјиште.
врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/74/The_value_of_assignats%281789-1796%29.png/220px-The_value_of_assignats%281789-1796%29.png|лево|мини| Вредност на асигнатите (1789–1796)
На 27 август 1790 година, Собранието се одлучило за нова емисија од 1,9 милијарди асигнати кои требало да станат законско средство за плаќање до крајот на годината т.е. банкноти кои секој може да ги купи и кои ќе се користат за обични деловни трансакции.
[врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1f/Assignat_de_15_sols.jpg/200px-Assignat_de_15_sols.jpg|мини|200x200пкс| ''Асигнат'' од 4 јануари 1792 година, кој сè уште носи кралски ознаки: 15 [Француски сол|соли]]
Поради големите емисии, вредноста на асигнатите постојано се намалувала, така што во 1791 година нивната вредност била 90% од номиналната вредност. Кон крајот на 1794 година пазарната вредност била 17%, а во 1797 година, сите асигнати биле прогласени за безвредни.

## Италија
Помеѓу 1798 и 1799 година, револуционерните француски сили ја основале Римската република, која исто така издавала *асигнати* (италијански: *assegnati*). Тие биле издадени со законот од 23 фриктидор VI (14 септември 1798). Се користела валута *паоло* или *џулио*, постара валута од Папските држави. Римската Република издавала и монети деноминирани во *бајоко* и *скудо*.

## Наводи

## Надворешни врски

* 
Категорија:Банкноти
Категорија:Француска револуција
Нешто помеѓу

**„Нешто помеѓу“** (српски: *Нешто између*) – југословенски филм од 1982 година, во режија на Срѓан Карановиќ. Главните улоги ги толкуваат: Драган Николиќ, Предраг Мики Манојловиќ и Карис Корфман. 

## Синопсис
Една Американка доаѓа во Белград за да го посети својот стар пријател. Меѓутоа, во Белград, на егзотичната граница меѓу истокот и западот, таа станува дел од љубовен триаголник.

## Наводи

Категорија:Југословенски филмови
Категорија:Српски филмови
Категорија:Љубовни филмови
Категорија:Филмови на српски јазик
Категорија:Филмови на српскохрватски јазик
Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Белград
Категорија:Филмови од 1982 година
Категорија:Филмови на Срѓан Карановиќ
Категорија:Филмови со Драган Николиќ
Категорија:Филмови со Предраг Манојловиќ
Категорија:Филмови со Карис Корфман
Категорија:Филмови со Рената Улмански
Категорија:Филмови со Соња Савиќ
Категорија:Филмови со Горица Поповиќ
Песјо Брдце

**„Песјо Брдце“** — песна на македонскиот поет Блаже Конески. Песната била објавена во збирката „Стари и нови песни“ од 1979 година, во изборот од поезијата на Конески со наслов „Птици врз кои ноќта и денот се делат: стоте песни“ (издание на Темплум од 2014 година), како и во изборот од творештвото на Конески, „Збор и опит 1“ (издание на Арс Ламина-публикации, 2021).

## За песната
Во есејот „Совпаѓања“, Конески наведува примери на некои искажувања во неговите песни за кои постои пандан во светската поезија. Еден од тие примери се однесува на стихот во „Песјо Брдце“ во кој се пее: „божем сум орал гнасна вода“. Долго време по објавувањето на оваа песна, Конески го прочитал есејот на Иво Андриќ во кој, пишувајќи за заморот што го чувствувал Симон Боливар при крајот на животот, тој го употребува изразор „да се ора морето“. Конески бил фрапиран од употребата на два израза кои имаат исто значење — залудна работа. Потоа, Конески дознал дека изразот „орање на морето“ се употребува во шпанскиот и во францускиот јазик. Во овој случај, совпаѓањето меѓу двата израза Конески го објаснува со истата сосотјба во која се нашле Боливар и Крале Марко.

## Наводи

Категорија:Дела на Блаже Конески
Категорија:Македонска поезија
Одземање на силата

**„Одземање на силата“** — песна на македонскиот поет Блаже Конески, дел од збирката „Стерна“. Таа била објавена неколкупати, и тоа: во второто издание на збирката „Везилка“ од 1961 година (издание на Култура), во збирката „Стерна“ (издание на Мисла) од 1966 година, во збирката „Стари и нови песни“ од 1979 година, во јубилејното издание на збирката „Везилка“ ([Арс Ламина-публикации, 2021), како и во збирката „Збор и опит 1“ (Арс Ламина-публикации, 2021).

==Осврт кон песната==
Во [Есеј|есејот „Совпаѓања“, Блаже Конески наведува примери на искази во неговите песни за кои постои пандан во светската книжевност. Таков е случајот со песната „Одземање на силата“ во која Крале Марко му упатува прекор на Бога во стиховите: „сеќавам сепак во мене нешто што те надминува / што си го имал, можеби, но си го отуѓил / кога нè создаде да откинеш од маката“. Притоа, Конески објаснува дека дека таквата космогониска идеја му се јавила спонтано при што бил убеден дека се работи за нова идеја со следново значење: светот и луѓето се создадени за да може Творецот да ја пренесе на нив својата мака. Меѓутоа, многу подоцна, читајќи ја книгата на Елејн Пејгелс за гностичките евангелија, дознал дека слична идеја се среќава кај гностичкиот египетски поет од вториот век, Валентин, кој вели дека „светот настанал кога Мудроста, мајката на сите суштества, го создала од својата мака.“ Според Конески, употребата на слични искази кај двата поета може да се објасни со незадоволството од делото на Творецот, кое довело до истиот заклучок во два момента кои не се поврзани просторно и временски.

## Наводи

Категорија:Дела на Блаже Конески
Категорија:Македонска поезија
Црква „Св. Петка“ - Каврак

**Света Петка** — манастирска црква на Каврачкиот манастир во селото Каврак, во Општина Кратово.

## Местоположба

Се наоѓа во близина на регионалниот пат 29271, од каде се двои асфалтен пат до црквата.

## Галерија


Податотека:Црква „Св. Петка“ - Каврак 10.jpg|Поглед на црквата
Податотека:Црква „Св. Петка“ - Каврак 2.jpg|Главниот влез
Податотека:Црква „Св. Петка“ - Каврак 3.jpg|Фреска над главниот влез
Податотека:Црква „Св. Петка“ - Каврак 4.jpg|Ниша со слика на Света Петка
Податотека:Црква „Св. Петка“ - Каврак 5.jpg|Припратата
Податотека:Црква „Св. Петка“ - Каврак 6.jpg|Споредниот влез
Податотека:Црква „Св. Петка“ - Каврак 7.jpg|Поглед на црквата
Податотека:Црква „Св. Петка“ - Каврак 8.jpg|Информативна табла пред црквата
Податотека:Црква „Св. Петка“ - Каврак 9.jpg|Поглед на црквата


## Поврзано
* Кумановско-кратовско архијерејско намесништво
* Кратовска парохија
* Каврак

## Наводи

## Надворешни врски

Каврак
Категорија:Каврак
Категорија:Каврачки манастир
Каврачки манастир

**Каврачки манастир** — манастир во североисточниот дел на Македонија, во близина на селото Каврак.

## Местоположба

Се наоѓа во близина на регионалниот пат 29271, од каде се двои асфалтен пат до манастирот.

## Градби

Во склоп на манастирот влегуваат една црква, параклис, конак, чешма и помошни објекти.

### Црква „Св. Петка“

Црквата е единствениот храм во манастирот.

### Параклис „Св. Илија“

Во непосредна близина на црквата се наоѓа и параклисот „Св. Илија“.

### Конаци

Во 2016 година, манастирот добил конак изграден со донација од холандската амбасада, швајцарската агенција за развој и Општина Кратово.

## Наводи


Категорија:Каврак
Категорија:Манастири во Македонија
Категорија:Манастири на МПЦ
Категорија:Манастири во Кумановско-осоговската епархија
Параклис „Св. Илија“ - Каврак

**Свети Илијас** — параклис во близина на кратовското село Каврак. Сместен е непосредно покрај манастирската црква „Св. Петка“.

## Галерија


Податотека:Параклис „Св. Илија“ - Каврак 2.jpg|Ниша со икони


## Поврзано
* Каврак
* Кумановско-осоговска епархија
* Кумановско-кратовско архијерејско намесништво
* Каврачки манастир

## Надворешни врски

Категорија:Каврак
Каврак
Кнежевско Езеро

**Кнежевско Езеро** (познато и како **Езеро Кнежево**) — вештачко езеро во близина на кратовското село Кнежево, Македонија. Езерото влегува во групата на изградени акумулации.

Браната на езерото е подигната на Злетовска Река.

## Местоположба

мини|300п|лево|Каменонасипната брана на езерото

Акумулацијата се наоѓа во непосредна близина на Кнежево, сместено на голема надморска височина од 1.020 метри. Езерото е долго 3 километри, широко 150-200 метри и со најголема длабочина од 70 метри. Зафаќа површина од 0,8 км2.

Самата околина на езерото е главно шумска и живописна. Над езерото се наоѓаат високите делови на Осоговските Планини, а низводно се наоѓа атрактивната клисура на Злетовска Река.

## Опис
### Брана

Браната е каменонасипна со вкупна височина од 75 метри.

## Историја

Езерото е создадено со преградување на Злетовска Река со каменонасипна брана кај селото Кнежево во 2010 година.

## Употреба

Акумулацијата Кнежево било изградено најмногу за задоволување на потребите за водоснабдување на жителите на повеќе општини од Источниот регион, но во следните фази е предвидено акумулацијата да се користи и за наводнување и за производство на електрична енергија.

## Галерија


Податотека:Кнежевско Езеро.jpg|Брана на езерото
Податотека:Поглед на езерото Кнежево 4.jpg|Поглед на езерото
Податотека:Крак на езерото Кнежево.jpg|Крак на езерото
Податотека:Објекти кај браната на Кнежевското Езеро.jpg|Објекти кај браната
Податотека:Поглед на езерото Кнежево 2.jpg|Поглед на езерото
Податотека:Поглед на Кнежево.jpg|Ракав на езерото со едно од маалата на истоименото село


## Поврзано
* Кнежево
* ХС „Злетовица“

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Кнежево
Категорија:Вештачки езера во Македонија
Подобар живот (филм)

**„Подобар живот“** (српски: *Бољи живот*) – југословенски филм од 1989 година, во режија на Михаило Вукобратовиќ по сценариото на Синиша и Љиљана Павиќ. Филмот претставува продолжение, но и заокружување на приказната за судбината на едно семејство од популарната истоимена телевизиска серија. Главните улоги ги толкуваат: Марко Николиќ, Светлана Бојковиќ, Борис Комнениќ, Лидија Вукчевиќ и Драган Бјелогрлиќ.

## Синопсис
Во филмот се прикажуваат настаните во семејството Попадиќ кое го сочинуваат таткото, мајката и три возрасни деца. Нивниот живот е исполнет со бројни недоразбирања и комични пресврти: Гига заминува во Грција на прослава на 8 март; Емилија е разочарана поради тоа што нема да ја прослави годишнината од бракот со патување во Италија; на граничниот премин, Гига мора да плати голема казна зашто врз себе ја прима вината на колешките кои шверцуваат злато и крзно; Виолета и Иво се соочуваат со првите брачни кавги; а Боба наеднаш се враќа од отслужувањето на воениот рок.

## Наводи

Категорија:Југословенски филмови
Категорија:Српски филмови
Категорија:Филмови на српски јазик
Категорија:Филмски комедии
Категорија:Филмови за семејства
Категорија:Филмови на српскохрватски јазик
Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Белград
Категорија:Филмови од 1989 година
Категорија:Филмови на Михаило Вукобратовиќ
Категорија:Филмови со Марко Николиќ
Категорија:Филмови со Светлана Бојковиќ
Категорија:Филмови со Борис Комнениќ
Категорија:Филмови со Лидија Вукиќевиќ
Категорија:Филмови со Драган Бјелогрлиќ
Категорија:Филмови со Аљоша Вучковиќ	
Категорија:Филмови со Јелица Сретеновиќ	
Категорија:Филмови со Иван Бекјарев	
Категорија:Филмови со Мира Фурлан
Категорија:Филмови со Ташко Начиќ
Категорија:Филмови со Радмила Савиќевиќ
Категорија:Филмови со Јелисавета Сека Саблиќ
Категорија:Филмови со Оливера Марковиќ
Сурово железо

[десно|333x333пкс|Добивање сурово железо во [висока печка.]]
**Сурово железо ―** сите легури на железо и јаглерод кои содржат повеќе од 2,14% јаглерод. Тоа е полупроизвод при производството на челик кој се добива со топење на железна руда во висока печка. Затоа што се добива директно со редукција на рудата, суровото железо е примарна легура. Во својот состав суровото железо содржи висока количина на јаглерод, обично од  3,8% до 4,7%, кој заедно со силициум диоксидот и другите нечистотии го прави многу кршливо и освен во одредени случаи не може да се употребува директно како материјал.

Калапите кои се користат за инготи од сурово железо имаат облик на разгранета структура формирана во песок, а одделни инготи се под прав агол  од централниот канал, што личи на група прасиња кои ги дои свиња. Бидејќи суровото железо треба повторно да се топи, несразмерната големина на инготите и малата количина песок во нив предизвикуваат незначителни проблеми со оглед на леснотијата на леење и ракување со нив.

## Историја
Топењето и производството на ковано железо се практикувало во Древна Европа и на Блискиот Исток, но се произведувало во грно со директна редукција. Грното е јама обложена со глина и поставена на места каде има природно струење на воздухот.

Во Европа суровото железо почнало да се произведува во средниот век. Кинезите правеле сурово железо за време на династијата Џоу (која завршила 256 година&nbsp;п.н.е.).

## Видови сурови железо
Традиционално, од суровото железо се правело ковано железо во грно, подоцна во пудлинг печки, а од неодамна се прави и челик.

Врз основа на хемискиот состав и начинот на подготовка суровото железо може да се подели на:

* Бело железо - кај ова железо јаглеродот не е во цврст раствор со железото и е издвоен во вид на железен карбид (цементит).
* Сиво сурово железо - јаглеродот кој не е во цврст раствор со железото делумно е издвоен како графит и делумно како цементит (што зависи од брзината на ладењето).
* Мелирано железо - кое е премин од бело во сиво железо. Тоа се постигнува со регулирање на содржината на силициум и со брзината на ладење. 
* Специјално железо - легирано железо кое содржи поголема количина силициум, манган или други елементи кои се додаваат за подобрување на својствата на железото.
** Нисколегирано специјално железо - не содржат повеќе од 5% други елементи
** Високолегирано специјално железо - со поголема количина на легирани елементи која може да надмине и 10%.

## Наводи

Категорија:Челичарство
Категорија:Металство
Категорија:Железо
Категорија:Железни легури
Категорија:Кинески пронајдоци
Лабуристичка партија (Обединето Кралство)

**Лабуристичка партија** (; во буквален превод *Работничка партија*) е една од двете водечки политички партии во Обединетото Кралство, опишана како сојуз на социјалдемократи, демократски социјалисти и синдикалци.

Основана е во 1900 година како наследник на синдикалното движење и социјалистичките партии од 19 век. На почетокот од 1920-тите ја престигнала Либералната партија и станала главна опозиција на Конзервативната партија при што формирала две малцински влади под Рамзи Мекдоналд во 1920-тите и раните 1930-ти.

Политичките програми на лабуристите соодветствуваат со социјалдемократијата на европскиот континент, а по Втората светска војна примениле многу од овие идеи, меѓу кои национализацијата на клучните државни индустриски гранки и кејнзијанската економска политика.

Во 1979 г. биле поразени од конзервативците на Маргарет Тачер и останале во опозиција речиси две децении.

На крајот на 20 век, ги отфрлиле социјалдемократските принципи од нивната програма и ја презеле тачеристичката економска политика и политиката на Трет пат, промовирајќи ги „Новите лабуристи“.  По ова дошле на власт и уште двапати победиле на парламентарни избори. По поразот на парламентарните избори во 2010 година преминале во опозиција. Тогаш, Ед Милибанд го презел водството со партијата но поднел оставка по поразот на општите избори во Обединетото Кралство во 2015 година.

Актуелниот водач на Лабуристичката партија е Кир Стармер, кој во 2019 година на внатрепартиски избори ја победил неговата соперничка Ребека Лонг-Бејли, кои се одржале откако Џереми Корбин ја објавил својата оставка како лидер на партијата по неуспехот на општите избори во 2019 година.

Значајни членови на Лабуристите низ годините се: Ремзи Мекдоналд, Клемент Атли, Хју Гејтскел, Харолд Вилсон, Џејмс Калахан, Тони Блер, Гордон Браун.

## Наводи

## Литература

* 
* 
* 

## Надворешни врски

* 
* Labour in Northern Ireland Campaign 
* Unofficial website, with an archive of Labour electoral manifestos from 1900-present and a directory of Labour Party websites, including constituency associations
* Unofficial history website
* SpinWatch profile - Labour Friends of Israel
* Guardian Unlimited Politics - Special Report: Labour Party
* LookSmart - ''Labour Party'' directory category
* Open Directory Project - ''Labour Party'' directory category

Категорија:Социјалдемократски партии
Категорија:Политички партии во Обединетото Кралство
Категорија:CS1-одржување: датумски формат
Алтдорф, Ури

**Алтдорф** (понекогаш се пишува како *Алтдорф УР* за да се разликува од другите „Алтдорфови“ ; на германски значи „старо село“) е историски град и општина во Швајцарија. Тој е главен град на швајцарскиот кантон Ури.

Општината зафаќа површина од10.21 км2 и се наоѓа на околу 2 километри јужно од устието на Ројс, кое се влева во езерото Луцерн, овде наречено *Урнерзе*. Градот Алтдорф се наоѓа на надморска височина од 458 метри надморска височина на десната страна, источниот брег на Реус, рамно, алувијално земјиште до 2 километри пречник помеѓу инаку стрмните и високите алпски планини од околу 3000 метри надморска височина, но општината го покрива и алпското пасиште на Егберген околу 1000 метри над Алтдорф.

Тоа е, исто така, раскрсницата кон двата премини Сен Готард на југ, главната оска север-југ низ Алпите и превојот Клаузен на исток. Алтдорф се наоѓа на линијата Готард и е последната железничка станица пред влезот во новиот базен тунел Готард, најдолгиот железнички тунел во светот.

Официјалниот јазик на Алтдорф е германски, но главниот говорен јазик е локалната варијанта на алеманскиот швајцарски германски дијалект.

## Географија
врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4b/ETH-BIB-Altdorf aus 400 m-Inlandflüge-LBS MH01-002946.tif/lossy-page1-220px-ETH-BIB-Altdorf aus 400 m-Inlandflüge-LBS MH01-002946.tif.jpg|мини| Воздушен поглед од 400&nbsp;m од Волтер Мителхолцер (1922)
Алтдорф се состои од градот што се наоѓа на рамната алувијална рамнина покрај Ројс, помеѓу десниот брег на Ројс и стрмните ридови на Росток на исток. На половина пат горните села Егберже на висока тераса над градот исто така припаѓаат на општината. Алтдорф се граничи со општините Атинхаузен и Сидорф преку Ројс на запад, Флелен, пристаништето село во Урнерзе на север, Бурглен во Шехентал на исток и југ и Шатдорф на југ.

Категорија:Градови во Швајцарија
Категорија:Општини во Ури
Категорија:Ури
Категорија:Статии со извори на германски (de)
Категорија:Статии со текст на германски
Категорија:Координати на Википодатоците
5G

**5G** (**5Г**) — технолошки стандард од петтото поколение на широкопојасни мобилни мрежи, што компаниите за мобилни телефони почнале да го применуваат ширум светот во 2019 година, и е планиран заменик на 4G-мрежите што обезбедуваат поврзување со повеќето мобилни телефони. 5G-мрежите се предвидени да имаат повеќе од 1,7 милијарди претплатници и да сочинуваат 25 % од светскиот пазар на мобилна технологија до 2025 г., според Здружението GSM и Statista. 

Како и нејзините претходници, мрежите 5G се мобилни мрежи, во кои сервисната област е поделена на мали географски области наречени *ќелии*. Сите 5G-безжични уреди во ќелијата се поврзани на интернет и телефонска мрежа со радиобранови преку месна антена во ќелијатa. Покрај тоа што 5G-мрежата е побрза од постоечките мрежи, 5G има поголем пропусен опсег и на тој начин може да поврзе повеќе различни уреди, подобрувајќи го квалитетот на интернет-услугите во преполни области. Поради зголемениот пропусен опсег, се очекува мрежите сè повеќе да се користат како општи даватели на интернет услуги (ISP) за лаптопи и десктоп-компјутери, натпреварувајќи се со постоечките интернет-провајдери, како што е кабелскиот интернет, а исто така ќе овозможат нови апликации во интернет-на- работи (IoT) и области од машина до машина. Само мобилните телефони со 4G-компонентата не можат да ги користат мрежите 5G.

## Поврзано

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Мобилни телекомуникации
Категорија:Семрежје на нештата
Категорија:Безжично општење
Јонас Смулдерс

**Јонас Смалдерс** (роден 1994 година, Амстердам) е холандски актер. Актерското деби го имал на 16 години. Во 2015 година, добил „Златно теле“. за филмскиот серијал *Врска за една вечер* (анг: *One Night Stand)*. Тој бил прогласен за еден од „Шутинг ѕвездите“ на Берлинскиот филмски фестивал во 2018 година.
Категорија:Статии со hCards
## Филмографија

### Филм

* 2021 – *Засекогаш богат*
* 2020 година - *Де Ост*
* 2018 година – *Ниман на стадионот*
* 2017 – *Патот на свилата*
* 2017 - *Броерс*
* 2015 - *Еен Гоед Левен*
* 2015 – *Венту*
* 2014 – *Јонгенс*
* 2014 – *Кетамин*

### Телевизија

* 2020 година - *Холандс Хоп*, сезона 3
* 2019 година - *Де ТВ Кантин како Френки де Јонг*
* 2017 година - *Холандс Хоп*, сезона 2
* 2016 – *Зенит*
* 2015 – *4JIM*
* 2015 - *Фамилија Крујс*, сезона 2
* 2015 –*Адам и Ева*, сезона 3
* 2015 – *Норд/Зуид*
* 2014 – *Фамилија Крујс*, сезона 1
* 2014 – *Фликен Мастрихт*
* 2013 – *Пеноза*, сезона 3
* 2011 – *Мотика надлеф ик*

## Наводи

Категорија:Родени во 1994 година
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Холандски глумци
Форбс

***Форбс*** (англ. *Forbes*, IPA: /fɔrbz/) е американско деловно списание. Се публикува осум пати годишно, и содржи статии поврзани со финансиски, индустриски, инвестициски и маркетинг теми. *Форбс* исто така известува и за поврзани теми како технологија, комуникации, наука, политика и право. Неговото седиште е во Џерси Сити.

Списанието е добро познато по своите списоци и рангирања, како што се: список на најбогатите Американци (Форбс 400), список на најбогатите познати личности во Америка, список на најголемите компании во светот (Форбс глобал 2000), списокот на Форбс за најмоќните луѓе во светот и список на милијардерите во светот. Мотото на *списанието Форбс* е „Промени го светот“. Претседател и главен уредник е Стив Форбс, а извршен директор е Мајк Федерле. Во 2014 година, бил продаден на инвестициска групација со седиште во Хонгконг - Integrated Whale Media Investments.

## Поврзано

* Форбс 400
* Форбс 500
* Форбс Глобал 2000
* Светските милијардери
* 100-те најмоќни жени во светот
* Најмоќните луѓе на светот
* Форбс 30 под 30

## Наводи


## Надворешни врски
* 

Категорија:Американски списанија
Категорија:Њу Џерси
Категорија:Деловно работење
Хашимити

мини|Синовите на Хусеин: Али, Абдула и Фејсал, во средината на 1920-тите
**Хашимити** (, или **Хашимитска династија**) ― кралско семејство од Јордан на чие чело се од 1921 година. Биле кралско семејство на кралствата Хиџаз (1916–1925), Сирија (1920) и Ирак (1921–1958). Семејството континуирано од 10 век владеело со градот Мека, честопати како вазали на други држави, а по сојузот со Британската империја во Првата светска војна  им биле дадени троновите на Хиџаз, Сирија, Ирак и Јордан; овој договор станал познат како „Шарифско решение “.

За нивен предок се смета Хашим ибн Абд Манаф, прадедо на исламскиот пророк Мухамед. Хасанидските шарифи од Мека (од кои директно потекнува Хашимитското кралско семејство), биле зајдиски шиити кои во раниот отомански период преминале во шафитски сунитски ислам.

Актуелната династија била основана од шарифот Хусеин ибн Али, кој бил именуван за шариф и емир на Мека од султанот Абдул Хамид II во 1908 година, а потоа во 1916 година - по склучувањето таен договор со Британците - по иницирањето на Арапското востание против Отоманското Царство бил прогласен за крал на арапските земји (но признат само како крал на Хиџаз). Неговите синови Абдула и Фејсал седнале на престолите на Јордан и Ирак во 1921 година, а неговиот прв син Али го наследил како крал на Хиџаз во 1924 година. Абдула бил убиен во 1951 година, но неговите потомци до денес продолжиле да владеат со Јордан. Другите две гранки од династијата не опстојале; Али бил соборен од Ибн Сауд откако Британците во 1924/25 година престанале да го поддржуваат Хусеин, а внукот на Фејсал, Фејсал II, бил погубен во ирачкиот државен удар од 1958 година.

## Поврзано

* Список на кралеви од Јордан
* Шарифијанско решение

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Историја на Саудиска Арабија
Категорија:Арапски династии
Категорија:Историја на Јордан
Категорија:Историја на Ирак
Несреќно дупење или лудо порно

**„Несреќно дупење или лудо порно“** (романски: *Babardeală cu bucluc sau porno balamuc*) — филм на романскиот режисер Раду Јуде (кој е автор и на сценариото) од 2021 година. Главните улоги ги играат: Катја Паскариу, Клаудија Јеремија, Олимпија Малај и Никодим Унгуреану.

## Синопсис
Еми (ја игра Паскариу) е професорка по историја во една позната гимназија во Букурешт. Таа и нејзиниот сопруг се снимаат додека имаат полов однос, а снимката ја ставаат на специјализиран порнографски портал на интернет. Меѓутоа, набргу, снимката доаѓа во јавноста, а тоа предизвикува скандал во училиштето. Затоа, директорката на училиштето (ја игра Јеремија) организира родителска средба на која повеќето родители ја осудуваат Еми како неморална жена и бараат да си даде отказ до работното место. На крајот од филмот, режисерот дава три различни завршетоци: прво, на гласањето, повеќето родители гласаат Еми да остане на работа; второ, родителите гласаат Еми да си замине, а таа мирно ја прифаќа одлуката; трето, родителите гласаат Еми да си замине, а таа се претвора во супер-херој и ги заробува присутните во мрежа, а потоа ги принудува на орален полов однос со вештачки пенис.

## Наводи

Категорија:Романски филмови
Категорија:Луксембуршки филмови
Категорија:Чешки филмови
Категорија:Хрватски филмови
Категорија:Швајцарски филмови
Категорија:Британски филмови
Категорија:Филмови на романски јазик
Категорија:Филмови од 2021 година
Категорија:Филмови на Раду Јуде
Категорија:Филмови со Катја Паскариу
Категорија:Филмови со Клаудија Јеремија
Категорија:Филмови со Никодим Унгуреану
Категорија:Филмови со Олимпија Малај
Категорија:Филмски комедии
Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Букурешт
Сплеснатост

мини|десно|200п|Кружница со полупречник  згмечена во елипса.
мини|десно|200п|Сфера со полупречник  згмечена во сплеснат сфероид со вртење.

**Сплеснатост** — мерка за згмеченоста на една кружница или сфера долж пречникот со која образува елипса или елипсоид со вртењето во сфероид. Наречена е и **елиптичност**. Обично се претставува со симболот , а се дефиницира со полуоските на добиената елипса или елипсоид
::**сплеснатост** = f =\frac {a - b}{a}.

*Фактрот на згмеченост* е \frac{b}{a}\,\! во обата случаја; за елипсата, ова воедно е нејзиниот сооднос на страните.

## Дефиниции
Постојат три вида на сплеснување. Кога е потребно да се избегнат забуни, главното се нарекува **прво сплеснување**. како во стандардните текстови, така и на семрежни страници

Во следнава табела,  е поголемата димензија (на пр. голема полуоска), а  е помалата (мала полуоска). Сите сплеснувања изнесуваат нула за кружница ().
::

## Идентитети
Сплеснувањата се поврзани со други параметри на елипсата. На пример:
:
\begin{align}
b&=a(1-f)=a\left(\frac{1-n}{1+n}\right),\\
 e^2&=2f-f^2 = \frac{4n}{(1+n)^2},\\
f&=1-\sqrt{1-e^2}.\\
\end{align}


каде e е занесеноста (ексцентричноста).

## Поврзано
* Земјино вртење
* Гравитациско поле
* Планетологија

## Наводи

Категорија:Небесна механика
Категорија:Геодезија
Категорија:Тригонометрија
Категорија:Кружници
Долина на Марна

**Долина на Марна**  (француски: Val-de-Marne;  Вал-де-Марн) ― департман во Франција, сместен во регионот Ил-де-Франс. Именуван по реката Марна, се наоѓа во метрополата Голем Париз југоисточно од градот Париз. Во 2019 година, Долина на Марна имала население од 1,407,124 жители.

Нејзиниот број на Националниот институт за статистика и економски студии, и поштенски број е 94.

## Географија
Вал-де-Марн е, заедно со Сена-Сен-Дени и Сенски Висови, еден од трите мали департмани во Ил-де-Франс кои образуваат прстен околу Париз, познат како Внатрешен круг (Petite Couronne). Од 1 јануари 2016 година, Вал-де-Марн bila вклучен во Метрополата Голем Париз.

Податотека:Petite_couronne.png

### Поважни гратчиња
Најнаселена комуна е Витри на Сена ; префектурата Кретеј е втора најнаселена. Од 2019 година, има 5 комуни со повеќе од 60.000 жители:

## Администрација
Вал-де-Марн е составен од 3  окрузи и 47 комуни:

300x300пкс

**[[Л'ај-ле-Роз (округ)|Округ<br>Лај-ле-Роз]]**

**[[Кретеј (округ)|Округ<br>Кретеј]]**

**[[Ноже на Марна (округ)|Округ<br>Ноже на Марна]]**

## Историја
Вал-де-Марн била создадена во јануари 1968 година, преку спроведување на закон донесен во јули 1964 година. Со положба југоисточно од париската обиколница (и линијата на старите градски ѕидини), таа била создадена од јужно-источниот дел на (претходно многу поголем) департман Сена, заедно со мал дел земен од отцепениот департман Сена и Уаз.

## Демографија
Развој на населението од 1881 година:

## Туризам

Податотека:Vincennes - Chateau 02.jpg|Весенскиот замок
Податотека:Dome roseraie.jpg|Розарницата „Долина на Марна“
Податотека:Ecorchefragonard20100711.JPG|Знаменитост од Фрагонаровиот музев во Алфор
Податотека:Course trot Vincennes.jpg|Весенската тркачка патека
Податотека:Penguins in the zoo of vincennes.JPG|Зоолошката градина Париз (поранешната Зоолошка градина Весен)


## Поврзано

* Комуни во Департман Долина на Марна
* Црква „Св. Кирик и Јулита“ - Вилжиф

## Наводи

## Надворешни врски

*  Префектура 
*  Департмански совет 
*  Граѓански блог 

Категорија:Држави и територии настанати во 1968 година
Категорија:Департмани во Ил де Франс
Категорија:Долина на Марна
Категорија:Статии со извори на француски (fr)
Категорија:Статии со микроформати hAudio
Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Појавено во 1968 година во Франција