Градско собрание на Стокхолм

**Градско собрание на Стокхолм**— зграда на Градскиот совет на Стокхолм во Шведска. Се наоѓа на источниот врв на островот Кунгшолмен и гледа кон островите Ридархолмен и Седермалм. Располага со канцеларии и конференциски сали, како и сали за бал и луксузен ресторан *Стадсхускаларен*. Таму се одржува банкет по доделувањето на Нобеловата награда и е една од главните туристички атракции на Стокхолм.

## Градба
1907 година, градскиот совет донел одлука за изградба на нова градска куќа на местото на поранешна воденица. Распишан бил архитектонски конкурс кој во првата фаза резултирал со избор на дизајните на Рагнар Естберг, Карл Вестман, Ивар Тенгбом со Ернст Торулф и Карл Бергстен. По понатамошното натпреварување помеѓу Вестман и Естберг, вториот бил избран да го изгради градското собрание, додека првиот бил замолен да го изгради судот во Стокхолм. Естберг го изменил својот оригинален дизајн користејќи елементи од проектот Вестман, вклучувајќи ја и кулата. За време на периодот на изградба, Естберг постојано ги преработувал своите планови, што резултирало со промени на врвот на кулата и напуштање на сините плочки за Сината сала.

Како шеф на градежниш бил ангажиран Оскар Аскер, а темелите ги дизајнирал Пол Тол од градежната компанија Кројгер и Тол. Норвешкиот архитект Георг Грев, исто така, помогнал во подготовката на плановите. Изградбата траела дванаесет години, од 1911 до 1923 година. Биле употребени речиси осум милиони црвени тули. Темноцрвените тули, наречени „мунктегел“ (монашка тула) поради нивната традиционална употреба во изградбата на манастири и цркви, биле обезбедени од фабриката за тули „Лина“ во близина на Седертеље. Изградбата ја изведувале занаетчии користејќи традиционални техники.

Зградата била свечено отворена на 23 јуни 1923 година, точно 400 години по пристигнувањето на Густав Васа во Стокхолм.
мини|Нобеловиот банкет во 1958 година

### Тула
Тулата избрана од Естберг имала формат од 270×130×95 милиметри и била поголема од денешниот стандарден формат (вообичаената големина на шведската тула е 250×120×62 милиметри). Според Естберг, моделот бил тула пронајдена за време на ископувањата пред Кралската палата во Стокхолм во 1909 година и која требала да потекнува од стариот замок Трите круни. Бидејќи тулата била поголема од нормалната, се добиваат помалку хоризонтални споеви и поголема стабилност во ѕидот, а воедно и посилен визуелен ефект. За дополнително да го зголеми ефектот на ѕидот, Естберг дозволил некои тули да стрчат надвор од ѕидот за неколку сантиметри.

## Внатрешноста на зградата
Зградата следи приближно правоаголна кат-план. Изграден е околу два отворени простори, *Боргаргарден* на источната страна и Сината сала  на запад.
мини|Галеријата на Принцот

### Сина сала
Сината сала со вистинските ѕидови и аркади содржела елементи на претставителен двор. Ѕидовите се всушност без сини орнаменти, но го задржал своето име по оригиналниот дизајн на Естберг. Позната е како трпезарија која се користи за банкетот што се одржува по годишната церемонија на доделување на Нобеловата награда. По вечерата во Сината сала, гостите на банкетот се качувале по скалите до Златната сала за да танцуваат. Оргулите во Сината сала се најголемите во Скандинавија со своите 10.270 цевки.

### Златна сала
Над Сината сала се наоѓа Златната сала, именувана по декоративните мозаици направени од повеќе од 18 милиони стаклени и златни плочки. На тесниот ѕид на оваа сала, меѓу мозаичните мотиви од шведската историја, доминира сликата наречена „Кралицата на езерото Меларен“ која ја прикажува славата и моќта на Стокхолм „прославена од исток и запад“.

### Галеријата на Принцот
Галеријата се користела за приеми. Содржела фрески од принцот Јуџин „Стокхолмскиот брег“. Името го добило по Јуџин, братот на шведскиот крал Густаф V. Исто така е украсен со двојна колонада од столбови.
мини|Овални
**Овалот** се нарекувал тркалезна соба поврзана со галеријата на принцот. Се користела за граѓански свадби. Во внатрешноста доминираат ткаенини набавени од управата на градското собрание во 1914 година. Ова се пет таписерии исткаени во 1690 година во францускиот град Бове, кои претходно го краселе замокот Турехолм.

### Сала Три круни
Салата го добила името по позлатените лустери кои висат од таванот изграден од дрвени греди. Северните и јужните ѕидови се украсени со свилени драперии ткаени во Кина. Меѓу сликите се издвојува „Погледот од ридот Мусебака“, платно на Елиас Мартин, насликано во 1990-тите 18. век.

### Соба за состаноци
Во оваа сала заседавало Општинското собрание на Стокхолм. Може да прими околу 200 члена, а високиот покрив создава чувство на простор и живеење во древна викиншка куќа. Мебелот е дизајниран од Карл Малмстен.

### Трезор од стотици
Сводот на стотката се наоѓал над почесниот влез во Градското собрание и води директно до просторијата за славење чии сводови на покривот се состојат од сто сводови. На ѕидот има музичка направа со неколку ѕвона од кои во текот на летните месеци секој ден во 12 и 18 часот се слушаат звуците на средновековна песна за Свети Џорџ. Истовремено, од музичката направа, Св. Џорџ, кој заедно со змејот „шета“ по полукружниот раб на терасата од надворешната страна на градското собрание.
мини|Трезор од стотици

## Надворешноста на зградата
Југоисточниот агол на зградата, веднаш до брегот, е обележан со монументална кула на која се наоѓале Трите круни, стариот национален симбол на Шведска. Круните имаат пречник од 2,2 метри. Целата кула има ширина од 8 метри висока, 106 метри долга и има лифт и скали од 365 скалила.

На петтиот кат е музејската кула. Еве ги макетите и бистите кои се наоѓаат во градското собрание, како и примероците од златниот мозаик за Златната сала. Меѓу другото, тука е и 7,6 метри висок гипс модел на статуата на Свети Ерик, создадена од браќата Густаф и Арон Сандберг. Моделот е произведен во Сината сала и се мислело дека Свети Ерик со помош на кран ќе биде поставен низ централен отвор на висина од 67 метри во кулата. Меѓутоа, експериментот со статуа со целосна големина, направена од полесен материјал, покажа дека овој проект не може да се пријави. Рагнар Естберг ги промени своите планови, а врвот на кулата наместо тоа стана отворен видиковец.

Покрај главната кула, градското собрание е украсено со пет помали кули, како и пет скулптури со позлатен покрив што претставуваат четири форми на уметност: архитектура, музика, вајарство и сликарство и Девојката со задната страна.

Источната страна на основата е украсена со позлатен кенотаф на шведски државник од 13 век. век, Биргер Јарл.

Градското собрание се смета за еден од најистакнатите примери на национален романтизам во архитектурата. Уникатната локација го инспирираше централниот мотив на зградата, имено спротивставувањето на градската архитектура и водата, што е исто така централна одлика на градскиот пејзаж во Стокхолм како целина. Архитектонскиот стил е префинет еклектицизам, комбинирајќи масивна, строга, северноевропска конструкција од тули и разиграни елементи кои потсетуваат на ориенталната и венецијанската архитектура, како што се куполи украсени со златни скулптури, украсени балкони, дрвени јарболи и статуи. Градското собрание на Стокхолм се користеше за голем број културни продукции, вклучително и музичко видео од 1991 година. *Fading Like a Flower (Секогаш кога заминуваш) од* шведското поп дуо Roxette.

## Парк
Малиот парк помеѓу зградата и брегот на езерото Меларен е украсен со неколку скулптури, вклучително и скулптурата на Карл Елд која ги претставува тројцата уметници Август Стриндберг, Густаф Фрединг и Ернст Јусефсон, како и бронзените скулптури на Елд „Санген“ и „Дансен“ „Песна“ и „Танц“). Југоисточно од Градското собрание се наоѓа столб висок околу 20 метри со статуа на Енгелбрект Енгелбректсон на врвот.

## Галерија

Податотека:Stadshuset mot nordost 2012.jpg|Градското собрание на Стокхолм
Податотека:Stockholm-city-hall.jpg|Градското собрание на Стокхолм во текот на ноќта
Податотека:Stadshuset Hof 1.jpg|Градското собрание на Стокхолм, внатрешност
Податотека:Inner courtyard of city hall, Stockholm.jpg|Внатрешниот двор на градското собрание во Стокхолм
Податотека:Gyllene salen 2009.jpg|Златна соба
Податотека:Blå hallen 2009.jpg|Сина сала
Податотека:Rådsalen 2009a.jpg|Камерна сала
Податотека:Stadshustornet 2009a.jpg|Ѕвона
Податотека:Stadshustornet 2009d.jpg|Музеј на кула
Податотека:Stadshustornet 2009g.jpg|Поглед на североисток
Податотека:At Stockholm 2019 088.jpg|Биста на Рагнар Естберг во сината сала
Податотека:Stockholms stadshus Tre Kronor 2012.jpg|Три круни на кулата
Податотека:Centotaph of Birger jarl in the Stockholm City Hall.jpg|Кенотаф на Биргер Јарл
Податотека:At Stockholm 2019 112.jpg|Врвот на кулата


## Надворешни врски
* Стокхолм Сити: Официјални страници на градското собрание
* CityMayors.com: Градското собрание на Стокхолм
* Stockholm360.net: Виртуелна обиколка на градското собрание на Стокхолм - *со панорами од 360 x 180 степени*.

## Наводи

Категорија:Стокхолм
Категорија:Згради и градби во Шведска
Категорија:Нобелова награда