Сол Кембел

**Салзир Џеремаја Кембел** (роден на  година, во Плејстоу) — англиски фудбалски тренер и поранешен фудбалер, играч од одбраната.

## Животопис
Сол Кембел е роден во Плејстоу, дел од лондонскиот кварт Њуам, на 18 септември 1974 година, како дете на Сивел, железнички работник, и Вилхелмина Кембел, вработена во локална фабрика на Форд, и двајцата по потекло од Јамајка. Тој бил најмладиот од дванаесетте деца на неговите родители, од кои девет биле момчиња. И покрај тоа што го поминал своето детство во сиромашна населба со семејство со големи финансиски тешкотии, Кембел успеал да се држи настрана од криминалот кој владеел во предградијата, исто така благодарение на строгото образование што му го наметнале неговите родители.

Кембел учел во основното училиште Портвеј во Плејстоу, а средно училиште завршил во училиштето во Листер Комјунити. Тој бил необичен талент и бил делумно образован во Школата за извонредност на ФА во Лилешал, каде се запознал со пинг-понг играчот, а подоцна фудбалски агент Скај Ендрју. Кембел имал краток престој во Вест Хем Јунајтед, започнувајќи ја својата кариера како напаѓач. Ја напуштил програмата за млади на Аптон Парк откако тренерот се пошегувал дека Кембел ќе биде задоволен кога ќе слушне дека Западна Индија ја победила Англија во крикет; Кембел сметал дека ова е навредливо.

## Технички одлики
Кембел бил комплетен играч, обдарен со голема физичка сила и одличен стопер, иако одбранбен играч честопати се наоѓал во улога на стрелец на гол и бил одличен во изнесувањето на топката. Не бил особено брз или технички надарен играч, но најголемите предности на неговиот репертоар биле отпорноста, одлуката кога да стартува на топка и играта со глава, поради што секогаш се сметал за опасен при прекини.

## Кариера
### Тотенхем Хотспар
#### Почетоците и пристигнувањето во младинската академија на Тотенхем (1989-1992)
По неговото искуство во Вест Хем Јунајтед, Кембел не сакал да се приклучи на младинската програма на друг професионален клуб, но по два месеци упорноста на главниот скаут на Тотенхем Хотспар, Лен Чисрајт, се исплатела и тој на крајот се приклучил на академијата на Спарс. Менаџерот на младинскиот тим Кит Волдон подоцна потсетил дека неговата физичка, а не техничка способност го истакнала како добра перспектива за иднината. На 14-годишна возраст, тој бил еден од 16-те млади фудбалери кои биле прифатени на тренинг програмата во Лилешал Хол. Валдон му понудил да го постави капитен на младинскиот тим, но Кембел ја одбил понудата бидејќи сакал да се концентрира на сопствената игра.

#### Деби во Премиер лигата, афирмација и капитен (1992-2001)
Кембел дебитирал за првиот тим на Тотенхем на 5 декември 1992 година, под водството на менаџерот Тери Венеблс против Челси на Вајт Харт Лејн, постигнувајќи гол во поразот со 1-2 по влегувањето во игра како замена на местото на Ник Бармби. И покрај овој добар почеток на неговата кариера, тој не бил избран од менаџерот Венеблс повторно во текот на остатокот од сезоната 1992–1993. На почетокот од сезоната 1993-1994 под водството на новиот менаџер Освалдо Ардилес, Кембел играл како лев бек на местото на повредениот Џастин Единбург, пред да биде префрлен на позицијата десен бек на местото на Дин Остин. По завршувањето на сезоната, тој потпишал нов четиригодишен договор со лондонскиот клуб.

Следната сезона, водени од клупата од новиот менаџер Гари Франсис Спарс имале цел да освојат трофеј и стигнале далеку во ФА купот 1994-1995; сепак, Кембел поради повреда не бил во можност да му помогне на својот клуб во полуфиналето против  одиграно во Лидс во кое тие биле елиминирани со 4-1. Потоа следувале серија разочарувачки резултати, во кои клубот не успеал да стигне до значајни пласмани во Премиер лигата, во кои Сол Кембел нуди одлични настапи во прилично просечен контекст, заобиколувајќи ја хиерархијата и редовно носејќи ја капитенската лента на Тотенхем. Во следната сезона, како резултат на неговиот контроверзен став тој имал неколку вербални пресметки со неговите менаџери, особено со Кристијан Грос и Џорџ Греам за време на сезоната 1997-1998. На 21 март 1999 година, со победата со 1-0 против Лестер Сити во финалето на Лига купот одиграно во Лондон, тој станал првиот црномурест капитен кој го подигнал трофејот на Вембли. Триумфот во Лига купот автоматски му донел на Тотенхем пласман во Купот на УЕФА, каде тие биле елиминирани во второто коло од Кајзерслаутерн. Во 2000 година, тој бил обвинет за скршеница на раката на стјуард по натпреварот против Дарби Каунти, одбивајќи го советот на неговиот адвокат да го направи случајот врзан (тој немало да биде осуден, под услов да изјави дека го сторил делото), но случајот подоцна бил отфрлен. Недостатокот на заштита од страна на Тотенхем, лошиот однос со менаџерите и неуспесите постигнати во лигата го навеле Кембел да се дистанцира сè повеќе и повеќе од клубот.

Тој бил надвор од терените три месеци во текот на сезоната 2000-2001, поради дислоцираното рамо за време на натпреварот од Лига купот со Брентфорд на Грифин Парк (0-0). Последниот настап во дресот на Спарс го имал на 8 април 2002 година, во полуфиналето на ФА Купот 2000-2001, кое тие го загубиле со 2-1 од Арсенал на Олд Трафорд. Менаџерот Глен Ходл признал дека е ризик Кембел да игра, бидејќи дефанзивецот не бил подготвен 100%, и тој го повреди глуждот при еден двобој со Реј Парлор пред да биде заменет од Ледли Кинг. Сепак, пред да биде извршена замената, Патрик Виера погодил со глава за Арсенал додека Кембел бил надвор од теренот и му се укажувала лекарска помош.

### Арсенал
#### Трансферот во Арсенал (2001)
Во летото 2001 година, договорот на Кембел со Тотенхем истекол. Свесни за Босмановото правило и тоа што се случило со Стив МекМанаман (првиот британски фудбалер кој претходно преминал со слободен трансфер од Ливерпул во Реал Мадрид), од Тотенхем му понудиле нов договор кој ќе го направи Кембел најскапо платениот играч на клубот, но по повеќемесечни преговори и неколку јавни уверувања дека ќе остане во Спарс, Кембел изјавил дека има потреба да го напушти клубот за да игра во Лигата на шампионите, за што го советувал и и селекторот на Англија, Свен-Јоран Ериксон. Неколку врвни континентални клубови како  и  изразиле интерес да го потпишат, но тој одлучил да му се приклучи на  - најголемите соперници на Тотенхем - со слободен трансфер. Одлуката на Кембел, предизвикала голема врева откако претходно самиот тој изјави во интервју за списанието *Spurs Monthly* дека никогаш нема да игра за *топџиите*. Интересно било тоа што за време на прес-конференцијата на клубот во јули 2001 година, британските медиуми биле убедени дека требало да се одржи презентацијата на новиот голман на Арсенал, Ричард Рајт, но место него се појавил Кембел.

#### Успесите со „топџиите“, освојување на двојната круна и финалето во Лигата на шампионите (2001-2006)

Трансферот на Кембел во Арсенал бил еден од најдискутираните и најспорните трансфери во историјата на фудбалот. Неговите поранешни навивачи веднаш го етикетирале како *[[Јуда]]*, имало бројни вандалски акти против него, демонстрации, па дури и смртни закани. Во јануари 2009 година, на четири навивачи на Тотенхем им било забрането да присуствуваат на спортски натпревари во Велика Британија бидејќи биле прогласени за виновни за пеење и скандирање навредлива расистичка содржина на адреса на Кембел. Играчот изјавил дека решил да потпише за *топџиите* поради недостаток на заштита од неговиот поранешен клуб во правни работи во кои бил вклучен во минатото.

Менаџерот на Арсенал, Арсен Венгер бил задоволен со доведувањето на Кембел, објаснувајќи како неговата динамичност била таква што неговите напаѓачи не можеле да го минат како што можеле другите играчи. Дебитирал за *топџиите* на 18 август, во првото коло од Премиер лигата за сезоната 2001-2002, во победата со 4-0 над Мидлсбро на Риверсајд. Во текот на сезоната, Кембел бил партнер на стоперските позиции на Тони Адамс (кој ќе се повлече на крајот на сезоната) или Мартин Кион. На 17 ноември 2001, тој го направил своето враќање на Вајт Харт Лејн (1-1), и иако одиграл добар натпревар, тој останал шокиран кога го видел неговиот постар брат Тони во публиката како ги поддржува Спарс, додека навивачите извикувале навреди и расистички скандирања кон него. На 26 декември, Кембел го постигнал својот прв гол во дресот на Арсенал, во победата со 2-1 на домашен терен над Челси во лонодонското дерби. Веќе во својата прва сезона на Хајбери, Кембел му донел успех на Арсенал, помагајќи му на клубот да освои двојна круна по успесите во Премиер лигата и ФА купот.

За време на сезоната 2002-2003, Арсенал имал разочарувачка кампања во Лигата на шампионите завршувајќи ги настапите во групната фаза, но останале во игра за одбрана на титулите во Премиер лигата и ФА купот, стигајќи до финалето во второто натпреварување. Сепак, Кембел не можел да му помогне на својот тим во завршниот марш од сезоната поради суспензија, откако судијата Марк Халси му покажал директен црвен картон за удирање со лакт на Оле Гунар Солшер од Манчестер Јунајтед за време на натпреварот со *црвените ѓаволи*. Клубот вложил жалба на суспензијата, но одлуката не била променета. Tој бил принуден да ги пропушти сите натпревари од првенството до крајот на сезоната каде топџиите на крајот завршиле на второто место неуспевајќи да ја одбранат титулата, како и финалето на ФА купот, каде Арсенал го совладал Саутхемптон со 1-0 и го задржал трофејот. Неговите настапи му донеле место во ПФА Тимот на годината, заедно со соиграчите Лоран, Ешли Кол, Патрик Виера, Робер Пирес и Тјери Анри. Следната сезона тој бил столб на одбраната на таканаречените *[[The Invincibles]]* (непобедливите), прекар кој играчите на Арсенал го добиле откако ја освоиле титулата во Премиер лигата без ниту еден пораз. Титулата математички била осигурана на поранешниот домашен стадион на Кембел, Вајт Харт Лејн, по ремито 2-2 против Тотенхем на 25 април 2004. Исто така, за втора година по ред тој бил избран во ПФА Тимот на годината. Во текот на оваа сезона заедно со Коло Туре, формирале едно од најцврстите одбранбени партнерства во историјата, што било основа за рекордот за непобедливост на *топџиите* кој траел 49 последователни натпревари, сè до поразот со 2-0 од Манчестер Јунајтед на Олд Трафорд во октомври 2004. На 19 декември 2004, Кембел го постигнал еден од најнезаборавните голови во својата кариера во победата со 1-0 на гостувањето кај Портсмут, по одлична соло-акција во која тргнал од средината на теренот стигајќи до дваесеттина метри од противничкиот гол каде со силен удар по земја ја затресол мрежата на домаќините.

Кон крајот на сезоната 2004-2005, Венгер го оставил Кембел на клупата давајќи им предност на Филип Сендерос и Паскал Сиган да играат до Коло Туре во центарот на одбрната. Како резултат на ова, тој останал неискористена замена и во финалето на ФА Купот, во кое Арсенал го победил Манчестер Јунајтед по изведување пенали. Кембел останал надвор од терените и на почетокот од сезоната 2005-2006, како резултат на слабата форма во комбинција со повреди. Сепак, набргу по враќањето во игра тој придонел за победата со 2-0 над Евертон постигнувајќи ги двата гола за лондонскиот клуб. Сепак, во поразот на Арсенал на домашен терен од Вест Хем Јунајтед (2-3) на 1 февруари, Кембел бил директен виновник за првите два гола на *чеканите* пред да биде заменет на полувремето на свое барање. Невообичаено, тој потоа го напуштил стадионот, не останувајќи да го гледа второто полувреме. Неговиот соиграч Робер Пирес искоментирал дека Кембел се соочува со „голема грижа“ во врска со неговиот приватен живот, а Кембел не остварил никаков контакт со клубот неколку дена. Тој ја напуштил дури и земјата и поминал една недела со пријател во Брисел за да го среди својот живот.

На 6 февруари 2006, тој се вратил на тренинзите со екипата, додека на 25 април играл како стартер во реванш полуфиналето од Лигата на шампионите против Виљареал, во натпревар што завршил 0-0 помагајќи англискиот клуб да ја сочува предноста од првиот натпревар и да се пласира во финалето. На 17 мај 2006 година, на Стад де Франс во Париз, Арсенал се појавиле во финалето на најсилното европско клупско натпреварување за прв пат во нивната историја, каде што на другата страна ги чекала Барселона на Франк Рајкард. Во 37-мата минута од првото полувреме, Кембел им донел водството на *топџиите* со удар со глава по нафрлената топка од слободен удар на Анри. Сепак, Арсенал со играч помалку неиздржале и на крајот загубиле со 2-1, иако Кембел бил избран за *Најдобар дефанзивец на турнирот* откако ја предводел одбраната на Арсенал до најдобрата дефанзивна серија на било кој тим во историјата на ова натпреварување, без примен гол на десет последователни натпревари или вкупно 995 минути (од голот на Маркус Розенберг за Ајакс во групната фаза до голот на Самуел Ето во финалето). Покрај тоа, тој стана шестиот англиски фудбалер во историјата, по Теди Шерингам, Стив МекМанаман, Стивен Џерард, Френк Лампард и Вејн Руни, кој успеал да постигне гол во финалето на Лигата на шампионите.

### Портсмут
#### Последниот трофеј во кариерата (2006-2009)

Во летото 2006, Кембел се додворувал на италијанскиот клуб Јувентус, но нивниот тренер Дидје Дешам ги затворил преговорите. Кембел потоа ја одбил понудата на турскиот гигант Фенербахче, пред да одлучи да остане во Англија и да му се приклучи на друг клуб од Премиер лигата, Портсмут, со кој потпишал двегодишен договор во август 2006 година. Неговиот период со *Помпеј* започнал добро, откако тој формирал успешно партнерство во центарот на одбраната со Линвој Прајмус и му помогнал на клубот да сочува пет последователни суви мрежи. Тој го постигнал својот прв гол во дресот на Портсмут во победата со 3-1 над Шефилд Јунајтед на 23 декември 2006. Својата прва сезона на Фратон Парк, ја завршил со 34 настапи (32 во лигата и 2 во ФА купот) и 1 гол.

Пред почетокот на сезоната 2007-2008, Кембел бил назначен за капитен на Портсмут од страна на менаџерот Хари Реднап. На 29 септември 2007, Кембел ги одиграл сите 90 минути во победата со 7-4 над Рединг - што до денес е натпреварот со најмногу постигнати голови во историјата на Премиер лигата; во истиот натпревар Кембел постигнал автогол во четвртата минута од продолжението. На 17 мај 2008, Кембел го освоил ФА купот со Портсмут, после победата со 1-0 над Кардиф Сити на Вембли. Како капитен на клубот, тој ја имал честта да го подигне трофејот.

Клубот паднал во сериозни финансиски тешкотии, а менаџерот Реднап поднел оставка, но Кембел останал и му помогна на Портсмут да избегне испаѓање во сезоната 2008-2009.

### Нотс Каунти и враќање во Арсенал (2009-2010)
Во август 2009, Кембел потпишал петгодишен договор со екипата од четвртата англиската дивизија позната како Лига Два, Нотс Каунти. Тој признал дека неодамнешното назначување на поранешниот селектор на Англија, Свен-Јоран Ериксон на позицијата спортски директор на Нотс Каунти одиграла „голема улога“ во неговата одлука да му се приклучи на клубот. Тој дебитирал за Каунти во поразот со 2-1 од Морекамб на Кристи Парк на 19 септември. Сепак, само три дена подоцна тој го напуштил клубот, а на 24 септември договорот му бил раскинат со взаемна согласнот.

Кон средината на октомври 2009 година, Кембел започнал да тренира со екипата на Арсенал во обид да ја задржи својата кондиција пред јануарскиот преоден рок. На 15 јануари, тој повторно потпишал со клубот за кој играл од 2001 до 2006 година, земајќи го дресот со број 31. Девет дена подоцна, тој го направи своето второ деби за *топџиите* во поразот од Стоук Сити во ФА купот. На 18 февруари, тој го постигнал својот прв гол во својот втор престој во Арсенал со удар со глава против Порто во првиот натпревар од осминафиналето на Лигата на шампионите. Поради повредите на белгиецот Томас Вермален и французинот Вилијам Галас, тој бил многу често користен од менаџерот Арсен Венгер во последните два месеци од сезоната.

### Њукасл Јунајтед
#### Последната сезона и завршување на кариерата (2010-2011)

Откако договорот со Арсенал не му бил продолжен, на возраст од 35 години Кембел одново станал слободен играч и решил да му се приклучи на Њукасл Јунајтед со кој потпишал едногодишен договор, откако претходно ја одбил понудата на шкотскиот Селтик. Со своето деби за *стрчките*, на 3 октомври во натпреварот против Манчестер Сити, Кембел станал вториот играч по Рајан Гигс, кој играл во секоја од првите 19 сезони во Премиер лигата. Во текот на сезоната 2010-2011, тој не бил прв избор во одбраната на Њукасл и настапите му биле многу ограничени, забележувајќи само 8 настапи - 7 во лигата и 1 во Лига купот.

Во мај 2011 година, договорот со Њукасл Јунајтед не му бил продолжен. Набргу потоа Кембел објавил дека ја завршува својата играчка кариера.

## Репрезентативна кариера
### Млади репрезентации
Сол Кембел го носел дресот на различни англиски младински репрезентации, освојувајќи го својот прв континентален трофеј со репрезентацијата за играчи под 19 години, станувајќи европски шампион со победата над Турција со 1-0 во финалето на Европското првенство во 1993 година.

### Сениорска репрезентација
#### Деби и Европско првенство 1996
Дебитирал за сениорска репрезентација на 18 мај 1996 година, во победата со 3-0 против  во пријателски натпревар. Подоцна Тери Венебалс го повикал и на Европско првенство 1996, иако претходно дотогаш тој имал само еден настап за сениорската репрезентација.

#### Светското првенството 1998 и Европското првенство 2000
Со доаѓањето на Глен Ходл тој бил користен многу почесто во одбраната, заедно со Гарет Саутгејт и Тони Адамс. Играјќи во повеќето натпревари во квалификациите, Кембел придонел за пласманот на англичаните на Светското првенство 1998. На 29 мај 1998 година, на возраст од 23 години и 248 дена, Кембел стана вториот најмлад капитен на Англија по Боби Мур во ремито 0-0 против .

Откако бил повикан за Мундијалот во Франција, Кембел ги одиграл сите четири натпревари на *Гордиот Албион* на турнирот во кое биле елиминирани од  во осминафиналето. Во натпреварот против јужноамериканците (завршил 2-2), тој постигнал гол (погодувајќи со глава по корнер) за 3-2 што судијата Ким Милтон Нилсен го поништил поради фаул на Алан Ширер над противничкиот голман, па по изведувањето на пеналите Англија била елиминирана.

Кембел бил прв избор на стоперската позиција во англиската репрезентација во текот на успешната квалификациска кампања за Европското првенство 2000 под водство на новиот шеф Кевин Киган, и играл на сите три натпревари од групната фаза.

#### Светското првенството 2002 и Европското првенство 2004
По пензионирањето на Тони Адамс, Кембел бил партнер на Рио Фердинанд во успешната англиска квалификациска кампања за Светското првенство 2002, што се одржало во Јапонија и Јужна Кореја. Тој го постигнал неговиот единствен сениорски погодок за Англија токму на овој турнир, стрелајќи со удар со глава по корнерот на Дејвид Бекам во воведниот натпревар од групата против . Партнерството на Кембел со Фердинанд било составен дел од силниот перформанс на одбраната во текот на целиот турнир, и тој бил единствениот играч на Англија кој беше избран во Ол-стар тимот на првенството. Англија се пласирала во четвртфиналето, каде загубиле од подоцнежниот шампион Бразил и покрај тоа што ги одиграле последните нешто повеќе од 30 минути со играч повеќе.

Кембел го задржал своето место во центарот на одбраната, помагајќи Англија да се пласира на Европското првенство 2004, а потоа бил повикан од Свен-Јоран Ериксон за завршниот турнир одигран во Португалија што за него било третото европско првенство на кое учествувал. Англичаните стигнале до четвртфиналето во кое се сретнале со домаќинот на турнирот кога при нерешен резултат 1-1, Кембел постигнал гол со глава кој требало да ги одведе островјаните во следната фаза. Сепак, судијата Урс Мејер го поништил голот, досудувајќи прекршок на Џон Тери над португалскиот голман Рикардо. Натпреварот отишол во продолженија каде пак завршил нерешено 2-2, а потоа Англија била елиминирана по изведување на пенали.

#### Светското првенството 2006 и повлекување од репрезентацијата
Иако бројот на настапи за репрезентацијата по Европското првенство во Португалија дрестично му се намалил, сепак во 2006 тој бил повикан да игра на своето трето Светско првенство во кариерата. На Светското првенство 2006 во Германија, Кембел бил трет избор на стоперската позиција, зад тандемот Тери-Фердинанд. Сепак, по повредата на Фердинанд, Кембел влегол како замена во натпреварот од групната фаза против Шведска, што го направило првиот играч што ја претставувал Англија играјќи на шест последователни меѓународни турнири. По заминувањето на Ериксон од функцијата, новиот селектор Стив Мекларен многу ретко го користел Кембел; тој одиграл само 4 натпревари под водството на Мекларен, меѓу кои и неговиот последен во дресот на *Гордиот Албион* - на 21 ноември 2007 во поразот со 2-3 од  на Вембли, кој ги чинел неуспех да се квалификуваат на Евро 2008.

Вкупно за англиската репрезентација одиграл 71 натпревар и постигнал 1 гол.

### Хронологија на репрезентативните настапи

## Тренерска кариера
На 30 јануари 2017, Кембел бил назначен за асистент на селекторот на , Денис Лоренс.'

Кембел бил назначен за менаџер на Маклсфилд Таун на 27 ноември 2018 година, кој се борел за опстанок во англиската Лига Два. Откако не успеал да го спаси клубот од испаѓање, Кембел ја напуштил функцијата во август следната година.

На 22 октомври 2019, Кембел седнал на клупата на Саутенд Јунајтед, клуб од англиската Лига Еден. Клубот бил длабоко западнат во финансиска криза и не можеле да му обезбедат на новиот менаџер играчи во јануарскиот преоден рок, поради што и резултатите на клубот биле слаби. Поради пандемијата на КОВИД-19, сезоната била прерано завршена и било одлучено да не се доигра до крај, поради што Саутенд како втор клуб одзади на табелата испаднал во Лига Два. Кембел го напуштил клубот на 30 јуни 2020 година.

## Статистика
### Клупска статистика

### Репрезентативна статистика
:Извор:

## Титули

### Клупски
#### Тотенхем
*** [[Фудбалски Лига куп на Англија|Лига куп]]** : 1
: 1998-1999

#### Арсенал
*** [[Премиер лига на Англија|Премиер лига]]** : 2
: 2001–2002, 2003–2004
*** [[ФА Куп]]** : 2
: 2001–2002, 2004–2005

#### Портсмут
*** [[ФА Куп]]** : 1
: 2007-2008

### Репрезентативни
#### Англија под 19 години
***[[Европско првенство во фудбал за играчи под 19 години|Европско првенство за играчи под 19 години]]** : 1
: 1993

### Поединечни
*ПФА Тим на годината: 1998–1999, 2002–2003, 2003–2004
* Идеален тим на Светско првенство: 1
: 2002

* Идеален тим на Европско првенство: 1
: 2004

## Наводи

## Надворешни врски

*Сол Кембел на soccerway 
*Сол Кембел на transfermarkt 
*Сол Кембел на zerozero
*Сол Кембел на whoscored

Категорија:Англиски фудбалери
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Фудбалери на ФК Тотенхем
Категорија:Фудбалери на ФК Арсенал
Категорија:Фудбалери на ФК Портсмут
Категорија:Фудбалери на ФК Њукасл Јунајтед
Категорија:Фудбалери од Премиер Лига