Баталјон

десно|мини|Стандардни ознаки на НАТО за пријателски пешадиски баталјон
мини|Симбол на австрискиот 14-ти оклопен баталјон во воените графички симболи на НАТО
**Баталјон** () — основна тактичка единица на копнените сили. Оваа единица е способна за извршување на различни операции во различни услови. Се состои од команда, три до пет чети, единици за поддршка и единици за заднинска безбедност. Баталјонот начелно е дел од полк или бригада, но може да биде и независен. Неговата сила и состав зависат од неговата намена (300 до 1.000 луѓе). Командантот на баталјонот најчесто е офицер со чин потполковник, но може да биде и мајор.

Зборот баталјон влегол во англискиот јазик во 16 век од францускиот  (француски: *bataillon* што значи „борбена ескадрила“; италијански: *battaglione* што значи исто; изведен од вулгарниот латински збор *battalia* што значи „битка“ и од латинскиот збор *battuere* што значи „да се тепа“ или „да се удри“). Првата употреба на зборот во англискиот јазик била во 1580-тите.

## Опис
Баталјонот се состои од две или повеќе чети со примарни мисии кои често се од вообичаен тип (на пр. пешадија, тенкови или одржување), иако постојат исклучоци како што се комбинираните баталјони во Армијата на Соединетите Американски Држави. Покрај чети за основната мисија, баталјонот обично вклучува штабен персонал и поддршка на борбените служби, кои можат да се комбинираат во штаб и чета за служба. Баталјонот може да вклучува и чета за борбена поддршка. Со сите овие составни делови, баталјонот е најмалата воена единица способна за „ограничени независни операции“.

Баталјонот мора да има извор на снабдување за да ги одржи операциите повеќе од неколку дена. Ова е затоа што снабдувањето на баталјонот со муниција, потрошно оружје (на пр. рачни гранати и ракетни фрлачи за еднократна употреба), вода, оброци, гориво, мазива, резервни делови, батерии и медицински потрошен материјал обично се состои само од она што војниците и возилата на баталјонот можат да го носат.

Командниот штаб ги усогласува и планира операциите. Составните чети на баталјонот и нивните водови зависат од штабот на баталјонот за команда, контрола, комуникации и разузнавање, како и за структурата на служба и поддршка на баталјонот. Баталјонот обично е дел од полк или бригада, во зависност од родот на служба.

## Видови баталјони
Баталјонот, меѓу другото, може да биде:

Баталјон може меѓу другото да биде:
* **пешадиски**, првпат бил основан во Франција во 1691 година; начелно составен од три до пет пешадиски чети и придружни единици од 500 до 1.000 луѓе.
* **оклопен**, првпат основан во Обединетото Кралство во 1916 година; начелно составен од три тенковски чети, една механизирана чета и други придружни единици (27-45 тенка или оклопни возила од други видови); во некои земји, тенковскиот баталјон е сличен по состав и намена.
* **тенковски**, тактичка оклопна единица на некои армии чија главна ударна и маневарска сила се тенковите; се состои од 2-3 тенковски чети и други придружни единици (18-45 тенка); може да биде дел од оклопна, оклопно-механизирана и механизирана бригада или полк, оклопна и пешадиска дивизија, но може да биде и независна.
* **моторизиран**, првпат се појавил со воведувањето на моторни возила во армиите за побрз превоз на персоналот и материјално-техничките средства потребни во борба во раздобјето помеѓу Првата и Втората светска војна; масовна моторизација на пешадијата и артилеријата се случила за време и по Втората светска војна; со текот на времето тие сè повеќе биле заменети со механизирани баталјони.
* **механизиран**, првпат основан во француската, британската и германската армија пред почетокот на Втората светска војна; начелно, се состои од три механизирани чети и други единици за поддршка; влегува во состав на оклопни, оклопно-механизирани и механизирани полкови и бригади, а може да биде и независен во рамките на поголема воена формација (да речеме, дивизија); денес го претставува 'рбетот на сите современи армии во светот.
* **извидувачки**, наменет првенствено за извидувачки, но и за други борбени дејства; има разновидни организациско-формациски структури и вооружување во зависност од видот на борбени дејства за кои е наменет; може да биде и оклопно-механизиран состав.
* „инженериски“, првпат основан во Франција во 1691 година; Во основа се состои од неколку чети и водови со различен состав наменети за инженерски задачи (поставување и совладување на минско-експлозивни препреки, рушење, утврдување, премостување на реки, изградба и поправка на патишта, аеродроми и други важни објекти итн.).
* „баталјон за врски“, првпат основан во Велика Британија во 1869 година како телеграфски баталјон; негова главна задача е да воспостави и д аги одржува сите видови врски и да го зголеми капацитетот на врските помеѓу командите и единиците на терен; во рамките на современото војување, комуникациите се од непроценливо значење за успешно водење на какви било борбени дејства.
* **падобрански**, првпат бил основан во Советскиот Сојуз во 1930 година, а посебно внимание им се посветува од сите армии во светот по нивната докажана вредност за време и по Втората светска војна; оспособен е за превоз со транспортни воздухоплови (авиони или хеликоптери), да се спушти со падобран и да извршува брзи интервенции и изненадни дејства зад непријателските линии; начелно се состои од 3-4 падобрански чети со вкупна сила од 350 до 850 луѓе (НАТО).
* **баталјон на морнаричка пешадија**, е наменет за изведување поморскодесантни дејства и противдесантна одбрана на брегот и островите; дејствува во тесна соработка со поморските сили; се наоѓа во состав на флота, амфибиски единици или е на пат кон поголеми воени бродови на некои морнарици (носачи на авиони, носачи на хеликоптери, крстарици, десантни бродови, итн.); Овој вид единици се појавува во 16 и 17 век како дел од бродските посада кои, зајакнати со огнената моќ на бродската артилерија, учествуваат во качување и десант; Во Првата светска војна, многу земји имале и користеле морска пешадија, а нивната вредност била особено потврдена за време на Втората светска војна во Тихиот Океан и на европското бојно поле, како и по неа (Корејска војна, Виетнамска војна, Фолкландска војна, Заливска војна, итн.)
* **планински**, основна тактичка единица на планинска пешадија обучена за изведување борбени операции на средно и високопланинско земјиште.
* **граничен**, граничните единици на војската биле единствените воени единици кои, според посебни закони и прописи, а врз основа на усвоените меѓународни правни стандарди, можеле во мирно време да користат оружје во граничната зона и, во пракса, да спроведуваат борбени операции за запирање и неутрализирање на оние кои нелегално ја преминуваат границата или извршуваат напаѓачки (терористички и други) дејствија.

Во артилериските единици и во коњицата, еквивалентот на баталјон се нарекува дивизион.

## НАТО
НАТО го дефинира баталјонот како „поголем од чета, но помал од полк“, додека „се состои од две или повеќе единици со големина на чета, батерија или трупа и штаб“. Стандардниот симбол на НАТО за баталјон се состои од пар вертикални линии поставени над врамена икона на единицата. Земјите-членки имаат назначено различни имиња за употреба за организации од оваа големина.

## Независни операции
Баталјонот е најмалата воена единица способна за „ограничени независни операции“, што значи дека вклучува извршна гранка, персонал (т.е. S-1, S-2, итн. со единица за поддршка и услуги (на пр., штаб и седиште на единицата). Баталјонот мора да има извор на снабдување за да овозможи операциите да се одржат повеќе од неколку дена. Ова е затоа што дополнителната муниција на баталјонот, потрошното оружје (на пр., рачни гранати и ракетни фрлачи за еднократна употреба), водата, оброците, горивото, мазивата, резервните делови, батериите и медицинските материјали обично се ограничени на она што војниците и возилата на баталјонот можат да го носат.

Покрај доволниот персонал и опрема за спроведување операции (обично најмалку две примарни борбени единици и една единица за поддршка), како и ограничените административни и логистички средства, командниот штаб ги усогласува и планира операциите. Подредените единици на баталјонот и нивните водови зависат од штабот на баталјонот за команда, контрола, комуникации и разузнавање, како и за структурата и поддршката на баталјонот. Баталјонот е дел од полк, бригада или група, во зависност од родот на служба.

## Хомогеност
Баталјонските единици се првенствено од еден вид (на пр., пешадиски или тенковски баталјон), иако постојат исклучоци, како што се комбинираните армиски баталјони во Армијата на Соединетите Американски Држави. Баталјонот обично вклучува штаб на единицата и некаков вид борбена поддршка, комбинирани во единица за борбена поддршка.

## Британска армија
Поимот *баталјон* се користи во пешадијата на британската армија и во некои други единици, вклучувајќи ги Кралските електротехнички и машински инженери и Службата за разузнавање . Формално го користат Кралските инженери (бидејќи тие преминале во полкови), а го користат и поранешниот Технички корпус на Кралската армија и Кралскиот пионерски корпус. Другите единици обично го користат поимот „регимента“ наместо баталјон.

## Канадска армија
Во Канадските вооружени сили, повеќето баталјони се резервни единици од 100 до 200 војници, кои сочинуваат оперативно спремна компонента, која може да биде распоредена на терен со големина од околу половина единица. Секој од деветте редовни пешадиски баталјони има три или четири стрелачки единици и една или две единици за поддршка. Со канадските баталјони главно командуваатпотполковници, иако помалите резервни баталјони ги командуваат мајори.

## Наводи

## Литература
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Категорија:Воени единици и формации
Категорија:Галицизми