open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Луден

**Луден** () — општина во округот Шаумбург, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија.

## Географија

Луден се наоѓа во долина помеѓу ридските масиви Харл на север и Везер на југ и се граничи со шест општини. На исток и североисток се граничи со општините Буххолц (кај Штатхаген) и Хесен, додека на север и северозапад со општината Бад Ајлзен и градот Бикебург. На запад се наоѓа сојузната граница со Северна Рајна-Вестфалија и Луден се граничи со градот Порта Вестфалика. На југ се граничи со градот Ринтелн.

## Историја

Првото спомнување на Луден (тогаш спомнат како *Ludhen*) — во документите на манастирот од Обернкирхен од 1281 година.

## Наводи

## Надворешни врски

* Официјална страница 

Категорија:Шаумбург (округ)
Ајлзен (општинска заедница)

мини|Грбот на општинската заедница

**Ајлзен** () — општинска заедница во округот Шаумбург, во Долна Саксонија, Германија. Нејзиното седиште е во општината Бад Ајлзен.

Општинската заедница Ајлзен се состои од следниве општини:

# Анзен
# Бад Ајлзен
# Буххолц
# Хесен
# Луден

Категорија:Општински заедници во Долна Саксонија
Национален парк Устие на Варта

**Национален парк „Устие на Варта“** (на полски: *Park Narodowy „Ujście Warty“*) — национален парк на устието на реката Варта во реката Одра во крајниот западен дел на Полска. Основан е на 19 јуни 2001 година, во областа на долнот течение на реката Варта, до нејзиното влевање во Одра, каде што се наоѓа и самата полско-германска граница. Националниот парк зафаќа површина од 80,38 квадратни километри во рамките на Лубушкото војводство. Земиштето во овој предел е мочурливо и калливо, што го прави засолниште за птиците. Областа на паркот е една од најважните региони на птичји станишта во Полска, при што има 245 видови птици од кои 160 се гнездат во станишта во овој предел, меѓу кои и 7-8 видови на патки.

Категорија:Национални паркови во Полска
Замок Огродѕиениец

**Замок Огродѕиениец** е разурнат средновековен замок во полупланинскиот планински регион наречен полска Јура во југо-централна Полска. Обновена бил повеќепати во својата историја, замокот првобитно бил изграден во 14-15 век од семејството Влодковие Сулимчуцу.  Замокот се наоѓа на надморска висина од 515,5 метри на планината (полски: Гора Замкова), највисокиот рид на планината Краков-Ченстохова. Сместен на патеката на Гнездото на орлите, урнатините се отворени за посетители.

## Наводи

Категорија:Замоци во Полска
Градско собрание на Гдањск

**Градско сообрание во Гдањск** е историска админситратицна зграда, позната како Ратуш, кое се наоѓа во Гдањск, главниот град  на околијата Шредимски. Ова е еден од најдобрите примери на историските градби во готско-ренесансата во градот, изградени на пресекот на Лонг Лејн и Долгиот пазар, во најпопуларниот дел на Гдањск. Во главната градска зграда, исто така се наоѓа и историскиот музеј на градот Гдањск. 

## Наводи

Категорија:Згради и градби во Гдањск
Рогалин (заштитено подрачје)

**Рогалин** (на полски *Rogaliński Park Krajobrazowy*) — заштитено подрачје на природата западно-средишниот дел на Полска кое зафаќа површина од 126,4 км², вклучувајќи два природни резервати. Паркот се наоѓа во рамките на Големополското војводство, во Познанската област и округот Шрем. Се протега долж бреговите на реката Варта и го носи своето име од селото Рогалин, кое е познато по својата историска палата на семејството Рацински и дабовите дрвја.

Околу 2000 прекрасни дабови се наоѓаат на бреговите на реката Варта во близина на Рогалин, меѓу бројните крајречни езера. Тоа е најголемата група на монументални дабови дрвја во Европа. Нивните стебла достигнуваат обем до 9 метри, а сите оние кои достигнуваат повеќе од 2 метри во обемот се заштитени со закон.

Категорија:Национални паркови во Полска
Стобрава (заштитено подрачје)

**Стробрава** (на полски *Stobrawski Park Krajobrazowy*) — заштитено подрачје на природата западно-средишниот дел на Полска кое зафаќа површина од 526 км², во областа по течението на реката Стобрава во јужниот дел на Полска.

Категорија:Национални паркови во Полска
Истанбулски аквариум

**Истанбулски аквариум** — аквариум кој се наоѓа во Истанбул, Турција. Аквариумот бил отворен во април 2011 година, и тој е официјален член на Светската асоцијација на зоолошки и аквариуми (ВАЗА). Местото се наоѓа на 5 километри од меѓународниот аеродром Ататурк, во близина на автопатиштата и железничките транспортни системи во Флорја, која се наоѓа на југозападниот брег на Истанбул.

Истанбулскиот аквариум има водечка позиција меѓу светските аквариуми благодарение на обемот, разновидноста на видови риби и активностите на патните правци. Посетителите ја следат географската рута која вклучува 16 теми и 1 дождовна шума што се движи од Црното Море кон Тихиот Океан. Аквариумот бил дизајниран од *OCEAN Projects*.

## Податоци

* Волумен на вода: 6.800 кубни метри;
* Двокрилен проект со вкупна површина од 22.000 квадратни метри на 100-декарско земјиште,
* Паркинг простор од 32.000 квадратни метри / 1.200 возила,
* Место за посетители од 6.000 квадратни метри,
* 1,2 километри долга патна маршрута од Црното Море кон Тихиот Океан,
* Околу 1.500 видови, вкупно 15.000 копнени и морски суштества,
* Продавница за подароци со површина од 470 метри квадратни,
* 3 кафулиња на патот за патување,
* 1 ресторан со поглед на Панамскиот Канал на едната страна и поглед кон морето од друга страна.

## Галерија


Image:Istanbul Aquarium-1.JPG
Image:Istanbul Aquarium-2.JPG
Image:Istanbul Aquarium-3.JPG
Image:Istanbul Aquarium-4.JPG
Image:Istanbul Aquarium-5.JPG
Image:Istanbul Aquarium-6.jpg
Image:Istanbul Aquarium-7.JPG
Image:Istanbul Aquarium-8.JPG
Image:Istanbul Aquarium-9.JPG
Image:Istanbul Aquarium-10.JPG
Image:Istanbul Aquarium-11.JPG
Image:Istanbul Aquarium 33.jpg
Image:Istanbul Aquarium 34.jpg
Image:Yağmur Ormanı 21.jpg
Image:Yağmur Ormanı 27.jpg
Image:Yağmur Ormanı 32.jpg
Image:Yağmur Ormanı 18.jpg



## Наводи

* http://www.istanbulakvaryum.com/en-US/istanbul-akvaryum/istanbul-akvaryum 
* http://www.hurriyetdailynews.com/n.php?n=aquarium-attracts-visitors-in-istanbul-2011-08-22
* http://www.todayszaman.com/news-254387-new-istanbul--aquarium-has-already-become-a-top-attraction.html 

## Надворешни врски
*

Категорија:Знаменитости во Истанбул
Категорија:Градби во Истанбул
Категорија:Аквариуми
Радѕин Хелмински

**Радѕин Хелмински** (; ) е град во округот Груднзенски, Кујавско-померското војводство, во Полска, со 1.946 жители (2004).

Градот ги содржи урнатините на средновековниот замок Орденсбург изграден од Тевтонскит ред.

## Галерија

## Наводи

Категорија:Окрузи во Кујавско-поморското Војводство
Црква Св. Августин и Свети. Јован Крстител во Краков

**Црква Св. Августин и Свети. Јован Крстител** во Краков, римокатоличка парохиска црква и манастир норбертанки се наоѓа на Зоолошката градина, на ул.Кошчуишки 88 воКраков. Заедно со соседниот Норбертински манастир,  претставува најголемиот Вавелек комплекс на историскиот комплекс на градот
## Надворешни врски
* Witryna parafii Najświętszego Salwatora
* Historia kościoła i klasztoru norbertanek 
* Kraków Salwator – relikty kościoła s. Norbertanek z XIII w.
* Siostry norbertanki
* Klasztor Sióstr Norbertanek l. 50/60. XX w. (zdjęcie)

Категорија:Цркви во Полска
Вила Колиба

мини|десно|350п|Вила Колиба
**Вила Колиба** () е музеј на Закопане во Полска, и претставува дел од Музејот Татри. Направен е во закопански стил и претставува важен дел на културата на полските Карпати.

Вилата е изградена помеѓу 1892 и 1893 година, на темелите на проектот на Станислав Виткиевич. Тоа било прва градба некогаш, која била подигната во закопански стил. Вила Колиба е регистриран полски споменик на природата од 1983 година.
Името „колиба“ потекнува од истоиот збор на регионалиот дијалект на полскиот јазик, на етничката група Горала што значи пастирска колиба.

## Наводи

Категорија:Згради и градби во Полска
Категорија:Музеи
Бајрампаша

**Бајрампаша** — приградска област на Истанбул, Турција на европската страна на градот. Областа се состои од станбени и индустриски области од работничката класа. Населението е 240.000 (1997), а областа опфаќа површина од 8 km2 (3.1 sq mi). Градоначалник е Хасан Мутлу (РНП). Областа била дел од округот Фатих до 1936 и Ејуп помеѓу 1936 и 1990 година. Поранешниот назив на Бајрампаша бил „*Сагмалџилар*“ до 1960-тите. Негови соседи се Газиосманпаша од север, Ејуп од исток, Зејтинбурну од југ и Есенлер од запад.

Луѓето во Бајрампаша се главно Албанци и Бошњаци. Домовите во Бајрампаша се генерално со лош квалитет и има работилници и мали фабрики, дури и во станбените улици, додека поголемите области во областа се чисто индустриски.

Постојат голем број важни јавни згради во областа: најголемиот затвор во Истанбул (кој сега е во мирување); два големи спортски комплекси; главната автобуска станица (која всушност е во Бајрампаша иако се нарекува автобуска станица Есенлер).

Областа била позната како Сагмалџилар до 1970 година, кога големата епидемија на колера, предизвикана од загадувањето на водоснабдувањето довело до тоа да биде ставена во карантин. По овој инцидент, името на населбата станало синоним за колера, така што областа била преименувана во Бајрампаша, според османлискиот везир од 17 век, Бајрам-Паша. Дел од отоманскиот систем за водоснабдување, кој го изградил Мимар Синан, се задржал до денес.

Локалниот фудбалски тим со седиште во округот се вика Бајрампашаспор.

На 1 декември 2015 година, се случила експлозија во близина на станицата Бајрампаша, оставајќи неколку повредени.

## Наводи

* 

## Надворешни врски
* District governor's official website 
* District municipality's official website 
* Miscellaneous images of Bayrampaşa 

Категорија:Населени места во покраината Истанбул
Категорија:Окрузи во Истанбул
Тум (Полска)

**Тум** — село во административната област Гора Свитеј Малгорзати, Лоѓско Војводство, во централна Полска. Се наоѓа на околу 3 километри. Селото има приближно население од 600 луѓе.

Во селото се наоѓа црква од 12 век, како и дрвена црква посветена на Свети Никола од XVIII век. На западниот дел на селото има и остатоци од рано средновековно упориште кое датира од VI-VIII век.

Категорија:Села во Лоѓското Војводство
Категорија:Ленчички Округ
Носал

**Носал** — огранка на планинскиот масив Татри во јужниот дел на Полска. Нејзината најголема надморска височина изнесува 1206 метри. Се наоѓа во близина на познатото полско туристичко гратче и скијалиште Закопане. Претставува доста посетувано туристичко место, особено познато по скијањето и зимските спортови.

Категорија:Географија на Полска
Продуктивност

**Продуктивност** претставува мерка на способноста на производните фактори за создавање производи и услуги. На пример, продуктивност на трудот го покажува бројот или вредноста на производите по еден работник или по единица време (на пример, продуктивност на час).

## Продуктивноста во светот
Според методологијата на ОЕЦД, продуктивноста на националните економии се мери така што БДП се дели со просечниот број работни часови на сите вработени во земјата, во текот на годината. Притоа, работното време ги опфаќа како работниците со полно така и оние со скратено работно време, со исклучок на годишните одмори и празниците. Според ОЕЦД, во 2015 година, најголема продуктивност имал Луксембург чии работници создавале 93,4 долари за еден работен час, а меѓу првите десет најпродуктивни земји биле: Ирска (87,3 долари), Норвешка (81,3 долари), Белгија (69,7 долари), САД (68,3 долари), Данска (67,6 долари), Франција (65,6 долари), Германија (65,5 долари), Холандија (65,4 долари) и Швајцарија (64,2 долaри). Најниска продуктивност меѓу земјите-членки на ОЕЦД имале: Мексико(20,3 долари), Русија (25,1 долар) и Чиле (25,9 долари).

## Продуктивноста во Македонија
Според податоците на Евростат, еден македонски работник за еден работен час создава само 42,9% од просечната додадена вредност во ЕУ.

## Наводи

Категорија:Економија на трудот
Фонтана Ахмед III

**Фонтаната на Султан Ахмед III** () — фонтана во турски рококо стил која се наоѓа на големиот плоштад пред Царската порта на палатата Топкапи во Истанбул, Турција. Таа била изградена во времето на османлискиот султан Ахмед III во 1728 година, за време на т.н. Ера на лалињата. Фонтаната претставувала место каде се собирале жителите за време на отоманскиот период на Цариград.

## Историја

Фонтанскиот киоск на Ахмед III се наоѓа на местото на византиска фонтана, позната како *Перајтон*. Друга фонтана, изградена за време на Византија, се наоѓала на местото пред оваа фонтана. Архитектонските одлики на надворешноста одразуваат синтеза на традиционалните отомански и современи западни стилови.

Фонтаната била прикажана на задната страна од турските банкноти од 10 лири од 1947-1952.

## Архитектура

Фонтаната има пет мали куполи и има облик на михраб. На секоја од четирите страни на фонтаната постои чешма. Водата се снабдува од осумаголен базен во внатрешноста на киоскот.

Над фонтаните за пиење се наоѓаат големи калиграфски плочи со сини и црвени плочки.
## Литература

* *Dünden Bugüne Istanbul Ansiklopedisi* (1993) Istanbul, Türkiye Ekonomik ve Toplumsal Tarih Vakfı I, 116-117. 
* Aynur, Hatice and Hakan T. Karateke (1995) *III. Ahmed devri Istanbul çesmeleri, 1703-1730*. Istanbul, Istanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür İşleri Daire Başkanlığı. 
* Egemen, Affan (1993) *Istanbul'un çesme ve sebilleri: resimleri ve kitabeleri ile 1165 çesme ve sebil*. Istanbul, Aritan Yayinevi. 
* Kara Pilehvarian, Nuran (2000) *Fountains in Ottoman Istanbul*. Istanbul, Yapi-Endüstri Merkezi Yayinlari. 
* Şerifoğlu, Ömer Faruk (1995) *Su güzeli: Istanbul sebilleri*. Istanbul, Istanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür İşleri Daire Başkanlığı.

## Наводи

## Надворешни врски
* Archnet.org | Fountain of Ahmed III 

Категорија:Фонтани во Истанбул
Категорија:Отоманска архитектура во Турција
Категорија:Рококо-архитектура во Турција
Категорија:Фатих (Истанбул)
Мост Ататурк - Истанбул

**Мост Ататурк** или **мост Ункапани** — мост кој се наоѓа во Истанбул, Турција. Мостот е именува по Мустафа Кемал Ататурк, основач и прв претседател на Република Турција.

Првично бил завршен во 1836 година, и наречен *мост Хејратие*. Овој мост ги  поврзувал Ункапани и Азапкапи. Изградбата на мостот Хејратие бил наредена од османлискиот султан Махмуд II и надгледувана од Ахмед Феви-Паша, заменик-адмирал на Османлиската флота. На отворањето лично присуствувал султанот Махмуд во 1836 година, кој го преминал мостот на неговиот коњ. Оригиналниот мост бил долг околу 400 метри и широк 10 метри.

Во 1875 година тој бил заменет со втор мост, направен од железо и изграден од француска компанија по цена од 135.000 османлиски златни лири. Должината била долга 480 метри и ширина 18 метри, а останал во служба помеѓу 1875 и 1912 година, кога бил срушен.

Во 1912 година, блискиот мост Галата бил расклопен и повторно се отворило место за изградба на урнатиот мост Хејратие, станувајќи трет мост на оваа локација. Се користел до 1936 година, кога бил оштетен од невреме.

Денешниот (четврт) мост на оваа локација бил изграден помеѓу 1936 и 1940 година, а стапил во служба во 1940 година под денешното име. Мостот е долг 477 метри и широк 25 метри.

## Надворешни врски
* 
* Türkçe Bilgi: Unkapanı Atatürk Köprüsü

Категорија:Мостови во Истанбул
Категорија:Отомански мостови во Турција
Категорија:Златен Рог
Категорија:Фатих (Истанбул)
Категорија:Бејоглу (Истанбул)
Црква „Св. Марија и Св. Алексиј“ - Тум

**Црквата „Св. Марија и Св. Алексиј“** — христијански храм кој се наоѓа во селото Тум, Ленчички Округ, Полска. Црквата е изградена во романски стил од гранитни блокови. Изградена е помеѓу 1140 и 1161 година.

Црквата била изградена користејќи техника на *Opus emplectum*. Таа има форма на базична базилика со галерии, западна фасада со двојна кула и две апсиди (западно и источно). За време на реконструкцијата по Втората светска војна биле додадени тркалезните врвови на исток. Црквата наликува на Вавелската катедрала, основана од Владислав I. Таа била повторно изградена во 15 и на крајот на 18 век и запалена во 1939 година. Реконструкцијата завршила во 1954 година.

Распетието во црквата било создадено во 1943 година од страна на Јозеф Гославски.
## Галерија



File:Tum-Kolegiata.jpg
File:6 Tum 05.jpg
File:6 Tum 12.jpg



## Наводи

## Надворешни врски

*

Категорија:Цркви во Полска
Категорија:Ленчички Округ
Марија и Св. Алексиј
Категорија:Романска архитектура
Категорија:Архитектура од 12 век
Претседател на Перу

**Претседателот на Перу** (), службено **Претседател на Република Перу** (), е шеф на државата и шеф на владата на Перу, кој исто така ја претсавува државата на меѓународен план.

Последен претседател на Перу кој бил избран преку избори е Педро Пабло Кучински, од 28 јули 2016 до неговото повлекување на 21 март 2018 година. Според уставот, неговата позиција ја заменил неговиот потпретседател Мартин Вискара. Вискара е 67 претседател на Перу.

## Регулатива
Претседателот се избира за мандат од 5 години, без можност да се кандидира за втор мандат веднаш штом истече актуелниот. Поранешен претседател може повторно да се кандидира откако после него ќе има барем еден истечен мандат од друг претседател. Промената на владата се одвива на 28 јули, ден на независноста на Перу.

Според уставот на Перу од 1993 година, позицијата може да остане празна во случај:

# на смрт на претседателот на Републиката,
# на постојана морална или физичка неспособност, објавена од Конгресот,
# кога Конгресот ја прифаќа отставката на Претседателот,
# кога претседателот ја напушта националната територија без дозвола од Конгресот или не се врати во зададениот врменски период,
# да добие отказ, откако ќе се соочи со одредена санкција наведена во Член 117 од Уставот на Перу,

До денес четири претседатели дале отказ: Гилерно Билингхарст (присилен отказ), Андрес Авелино Касерес, Алберто Фуџимори и  Педро Пабло Кучински.

## Историја
Во текот на своите 190 години независност, Перу била управуван од воените водачи кои им ја дале независноста на државата, водачите на Тихоокеанската војна, претставници на аристократијата и демократски избрани водачи.  Веднаш по независноста на државата, оваа позиција се нарекувала **Заштитник на Перу** (кога владеел Хосе де Сан Мартин), а подоцна се нарекувала и **Врховен заштитник на Перу** (за време на владеењето на Андрес де Санта Крус). Оттогаш се нарекува само претседател на Перу.

## Претседатели на Перу

### Протекторат Перу (1821–1822)

Протекторатот Перу постоел од 3 август 1821 година до 20 септември 1822.

### Република Перу (1821/1822–1836)
Републиката била објавена на 28 јули 1821 година, но конституирана била на 20 септември 1822. Оваа република опстојувала до 11 август 1836 година.

### Перуанско-боливиска Конфедерација (1836–1839)
Јужниот дел на Перу во 1836 година прогласил независност и ја објавил Република Јужно Перу, а северниот дел станал Република Северно Перу. Двете држави заедно со Боливија се соединиле и ја формирале новата држава Перуанско-боливиска Конфедерација на 28 октомври 1836 година. Како Врховен заштитник на конфедерацијата бил Андрес де Санта Крус, а на сојузните држави се задржале позициите претседател. Оваа конфедерација се распаднала на  25 август 1839.

#### Република Северно Перу (1836–1839)
Републиката постоела од 11 август 1836 до 25 август 1839.

#### Република Јужно Перу  (1836–1839)
Републиката постоела од 17 март 1836 до 25 август 1839.

### Република Перу (1839–денес)
Современата Република била основана на 25 август 1839.

## Поврзано
*Перу
*Потпретседател на Перу

## Наводи

Категорија:Претседатели на Перу
Црква Св. Роч во Замарск

**Црква посветена на Свети Роч во Замарск** - историска дрвена  парохиска црква на парохијата Роча во центарот на Замарск. Изградена во 1731 година, со кула од крајот на XVI век

Црквата се наоѓа на дрвената архитектонска трага на шлеската покраина во јамката Пшчина.

## Литература

Категорија:Римокатолички цркви во Полска
Јужен ветер (филм)

**Јужен ветер** — српски филм на продуцентските куќи Режим, Арт Виста и Архангел студио, на режисерот на Милош Аврамовиќ, по сценариото на Милош Аврамовиќ и Петар Михајловиќ.

Филмот, премиерно е прикажан на 25 август 2018 година на Филмските средби во Ниш, каде што освои 4 награди. Се прикажува во кината од 25 октомври, 2018 година. По Србија, филмот почна да се прикажува ширум Европа и светот.

Небојша Глоговац во овој филм, ја одигра неговата последна филмска улога.

Од филмот ќе настане и истоимената ТВ серија, која продолжува со работа по настаните од филмот за РТС, чие снимање е планирано за март 2019. година, а прикажување за времена сезоната 2019/2020 година.

## Работа
Иако во секоја смисла исклучително поволна и потенцијално многу исплатлива, геостратешка позиција на Србија во текот на историјата предизвикало многу повеќе негативност за луѓето кои живееле на овој простор. Во текот на последните неколку децении, ваквата ситуација ја условила Србија да направи, „раскрсница на патот“, и дефинитивно да се најде т.н. „патот до дрогата“, кој ги спојува Блискиот Исток со земјите од Европа. Постојат безброј верзии на кои дрогата, најтешката болест на современите друштва, може да влијае на животот на луѓето, како и оние кои се директно поврзани за неа, криминалци и зависници, така и оние кои по игра на случајност се вклучуваат во оваа "игра". Филмот „Јужен ветер“ сака да каже една од овие верзии.

Во животот на Петар Мараш, младиот припадник на белградската автомобилска мафија, работите почнуваат да добиваат нова смисла. Го напушта  родителскиот дом и со долгогодишната девојка Софија да се исселува во својот нов стан. Кланот чијшто е припадник е раководен од искусниот „Цар“, којшто добро „работи“. Работата е уиграна, пари има доволно за сите, а полицијата не им прави проблем.

Сето тоа ќе се промени кога Мараш случајно украде погрешна кола. Наскоро, Мараш доаѓа во директен конфликт со шефот на друг клан - Голуб.

## Улоги

## Извори

* „Јужен ветер“, (Б92, 1 август 2018)
* Опис на филмот
* Вести онлајн
* РТС
* Данас
* Последната улога на Небојша Глоговац („Вечерње новости”, 22 октобар 2018)

## Наводи

Категорија:Српски филмови
Категорија:Филмови од 2018 година
Жанг Кангјанг

**Жанг Кангјанг** или **Стивен Жанг** (; роден на 21 декември 1991 година)  е кинески стопанственик и претседател на италијанскиот фудбалски клуб Интер.

Жанг е син на Кинескиот милијардер Жанг Џиндонг, основач и претседател на Сунинг Групацијата. Тој се приклучи на одборот на директори на Интер Милан на 28 јуни 2016 година по купувањето на поголемиот дел од Интер од страна на Сунинг. На 26 октомври 2018, Жанг стана најмладиот досега претседател на Интер од Милано.

## Наводи

Категорија:Родени во 1991 година
Категорија:Кинески стопанственици
Категорија:Живи луѓе
Маслово (Равиц)

**Маслово** () — село во административниот округ на општина Равиц, во рамките на округот Равиц, Поголема Полска Војводство, во западно-централниот дел на Полска. Тоа се наоѓа на околу 4 километри (2 милји) западно од Равиц и 90 километри (56 милји) јужно од регионалниот капитал Познањ.

## Наводи

Категорија:Никулци за Полска
Категорија:Населени места во Полска
Меџ Адам

**Меџ Гертруда Адам** ( &ndash; ) — англиски сончев астроном.

## Животопис

Таа била меѓународно позната по нејзинината работа за природата на сончевите зраци и нивните магнетни полиња. Била предавач на Оксфордскиот универзитет на одделот за астрофизика од 1937-1979 година.  Таа била член на Кралското астрономско друштво.

## Наводи

Категорија:Англиски астрономи
Категорија:Професори на Оксфордскиот универзитет
Категорија:Британски научнички
Категорија:Членови на Кралското астрономско друштво
Категорија:Жени научници во XX век
Категорија:Астрономи
Хромодомен

**Хромодоменот** (*<u>хр</u>оматин <u>о</u>рганизационен <u>мо</u>дификатор*) е белковински структурен домен од околу 40-50 аминокиселински остатоци, кој најчесто се среќава во белковините  поврзани со ремоделирање и манипулација на хроматинот. Овој домен е високо сочуван кај растенијата и животните, а е застапен во голем број на различни белковини, во мноштво на геноми. Некои гени кои содржат низа за кодирање на хромодомен, имаат голем број на изоформи на алтернативен сплајсинг кај кои недостасува хромодоменот. Кај цицачите, белковините кои содржат хромодомен се одговорни за аспекти од генската регулација поврзана со ремоделирање на хроматинот и формирање на региони на хетерохроматин. Белковините кои содржат хромодомен, исто така се врзуваат за метилирани хистони и се појаваат во RITS (од анг. RNA-induced transcriptional silencing) комплексот.

## Поврзано

*Бромодомен
*Хромо сенка домен

## Наводи


## Надворешни врски

* Ремоделирање на хроматинот: Хромодомени на cellsignal.com 

Категорија:Белковини
Категорија:Белковински домени
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
SH3 домен

**SRC хомологен 3 домен** (или скратено **SH3 домен**) е мал белковински (белковински) домен од околу 60 аминокиселински остатоци. Првично, SH3 бил опишан како сочувана низа во вирусниот адапторна белковина (анг. Signal transducing adaptor protein, STAP) v-Crk. Овој домен е исто така присутен во фосфолипазата и неколку цитоплазматски тирозински кинази, како што се Abl (Abelson murine leukemia viral oncogene homolog 1) и Src (Tyrosine-protein kinase CSK). Исто така е идентификуван во неколку други белковински фамилии, како што се: PI3 киназа, Ras натсемејство GTPаза активирачка белковина, CDC24 и cdc25. SH3 домените се наоѓаат во белковините на сигналните патишта кои го регулираат цитоскелетот, Ras белковината, Src киназата и многу други. SH3 белковините стапуваат во интеракција со адапторните белковини и тирозинските кинази. SH3 белковините обично се врзуваат далеку од активното место кога стапуваат во интеракција со тирозинските кинази. Во човечкиот геном има околу 300 SH3 домени. SH3 доменот е одговорен за контрола на замодејствата белковина-белковина во сигналните патишта и регулација на интеракциите на белковините кои се вклучени во цитоплазматската сигнализација.

## Структура
SH3 доменот има карактеристичен склоп на бета цилиндар (анг. beta barrel), кој се состои од пет или шест β-нишки распоредени во две збиени антипаралелни β плочи. Линкер регионите може да содржат кратки завојници. Склопот на SH3 доменот е древен склоп, бидејќи се наоѓа и кај еукариотите и кај прокариотите.

## Белковини со SH3 домен

* Адапторни белковини за пренесување на сигнали
* CDC24
* Cdc25
* PI3 киназа
* Фосфолипаза
* Ras GTPаза активирачка белковина
* Vav прото-онкоген
* GRB2
* p54 S6 киназа 2 (S6K2)
* SH3D21
* C10orf76 (веројатно)
* STAC3
* Некои миозини
* SHANK1,2,3
* ARHGAP12
* C8orf46
* TANGO1
* Интеграза
* Фокална адхезиона киназа (FAK, PTK2)
* Тирозинска киназа богата со пролин (Pyk2, CADTK, PTK2beta)
* TRIP10 (cip4)

## Поврзано

* SH2 домен
* Белковински домен

## Наводи


## Надворешни врски

*Nash Lab домени кои стапуваат во интеракција со белковини во тек на преносот на сигнали - SH3 доменот (англиски)
*GENEART  (англиски)

Категорија:Белковини
Категорија:Белковински домени
Категорија:Структура на белковините
Керчки Проток

мини|десно|300п|Сателитска снимка од Керчкиот Порток од август 2011 година. Бојата на снимката не е целосно природна.
**Керчкиот Проток** (на , на , на ), во македонскиот јазик се среќава и како '''Керчки Теснец''' или '''Керчки Мореуз''', ги поврзува Црното Море и Азовското Море. Широк е 3.1 до 15 километри и длабок до 18 метри. Името го добива по градот Керч, важно пристаниште, сместен на самиот брег на Керчкиот Полуостров. Протокот го дели Таманскиот Полуостров, во границите на Краснодарскиот крај во Русија, со Керчкиот Полуостров на Крим, спорна територија меѓу Русија и Украина. Денес двата полуострови се поврзани за сообраќај преку Кримскиот мост.

Категорија:Географија на Крим
Категорија:Протоци во Европа
Категорија:Меѓународни протоци
Категорија:Керч
Категорија:Руско-украинска граница
Тиоредоксински склоп

**Тиоредоксински склоп** — белковински (белковински) склоп кој е заеднички за ензимите кои го катализираат создавањето на дисулфидните врски и изомеризацијата. Склопот е именуван по тиоредоксинот (класа на мали редокс белковини) и може да се најде и кај прокариотските и кај еукариотските организми. Тој е пример за алфа/бета белковински склоп со оксидоредуктазна активност. Просторната топологија на склопот се состои од четири-верижна антипаралелна бета-плоча, која се наоѓа во сендвич меѓу три алфа-завојницаа. Топологијата на бета нишките е 2134, каде 3 е антипаралелна на останатите.

## Сочуваност на низата
И покрај тоа што постои голема варијабилност во низата, тиоредоксинските белковини споделуваат иста низа на активното место, со две реактивни цистеински остатоци: Cys-X-Y-Cys, каде X и Y се често, но не секогаш, хидрофобни аминокиселини. Редуцираната форма на белковината содржи две слободни тиолни групи на цистеинските остатоци, додека оксидираната форма содржи дисулфидна врска меѓу нив.

## Формирање на дисулфидни врски
Различните белковини кои содржат тиоредоксин се разликуваат многу во нивната реактивност и во pKa на нивните слободни тиоли, што произлегува од способноста на целокупната структура на белковината да го стабилизира активираниот тиолат. Иако структурата е прилично доследна меѓу белковините кои го содржат тиоредоксинскиот склоп, pKa вредноста е исклучително чувствителна на мали варијации во структурата, особено поставеноста на атомите од полипептидниот ’рбет во близина на првиот цистеин.

## Примери
Човечки белковини кои го содржат овој склоп се:

* DNAJC10
* ERP70
* GLRX3
* P4HB; P5; PDIA2; PDIA3; PDIA4; PDIA5; PDIA6; PDILT
* QSOX1; QSOX2
* STRF8
* TXN; TXN2; TXNDC1; TXNDC10; TXNDC11; TXNDC13; TXNDC14; TXNDC15; TXNDC16; TXNDC2; TXNDC3; TXNDC4; TXNDC5; TXNDC6; TXNDC8; TXNL1; TXNL3

## Наводи

* Creighton TE. (2000). Protein folding coupled to disulphide-bond formation. In *Mechanisms of Protein Folding* 2nd ed. Editor RH Pain. Oxford University Press.

## Надворешни врски

* SCOP тиоредоксинско натсемејство  (англиски)
* CATH топологија на глутаредоксин  (англиски)

Категорија:Белковини
Категорија:Белковински склопови
Категорија:Белковински домени
Инцидент во Керчкиот Проток (2018)

мини|десно|400п|Украинскиот реморкер Јани Капу нападнат од рускиот патролен брод Дон за време на инцидентот, снимка на украинската безбедност, гледано од камера на еден од двата украински артилериски бродови
На 25 ноември 2018 година дошло до судир меѓу воените морнарици на Руската Федерација и Украина во Керчкиот Проток. Во судирот учествувале три украински бродови, кои биле сите запленети, и десетина руски бродови, поддржани од летала на руското воено воздухопловство. Поради несогласуваата во соопштенијата на двете страни во судирот, сè уште не се знае точно што се случило за време на инцидентот. По судирот, дваесетина членови на украинската морнарица биле лишени од слобода кои според украинската власт се заробени, а според Русија, тие се уапсени и чекаат судска одлука. По предлог на претседателот на Украина, Петро Порошенко, украинскиот парламент поради судирот прогласил воена состојба во 10 погранични области во траење од 30 дена, почнувајќи од 28 ноември.

## Наводи

## Надворешни врски
* 

Категорија:Керч
Категорија:Русија во 2018 година
Категорија:Украина во 2018 година
Категорија:Судири во 2018 година
Категорија:Воена историја на Русија
Категорија:Воена историја на Украина
Чичка (оружје)

десно|мини|Чичка
**Чичка** — оружје направено од четири (или повеќе) остри клинови наредени така што еден клин секогаш гледа нагоре (на пример во облик на тетраедар). Ова оружје служи да го успори напредувањето не коњицата, воените слонови и човечките трупи. Чичката бил посебно ефикасен против меките нозе на камилата. Во денешното време чичката може да биде ефикасна во борбата против возила кои имаат тркала. ВоЈапонија ова оружје е познато како *макибиши* (јап.: 撒菱 ).

Метални чички се користеле во 331 п.н.е. во Битката кај Гавгамела, а го користеле и Римјаните на кои им бил познат како *tribulus* или *Murex ferreus* што значело челик со запци.

Чичката како оружје бил користен со голем успех во Шкотска при битката против Англија во Битката кај Бенокберн, во 1314 година.

## Наводи

Категорија:Ладно оружје
Кринглски домен

**Кринглски домени** се автономни белковински домени кои се склопуваат во големи петелки, стабилизирани со три дисулфидни врски. Овие се важни кај заемодејствата белковина–белковина со факторите на коагулација на крвта. Името „крингл“ доаѓа од скандинавското печиво на кое личат овие домени.

Кринглските домени се наоѓаат во плазминогенот, факторите на раст на хепатоцитите, протромбинот и аполипобелковината.

Овие домени се среќаваат кај белковините за згрутчување на крвта и кај фибринолитичките белковини. Се претпоставува дека тие играат улога во врзувањето на медијатори (на пример, мембрани, други белковини или фосфолипиди), и во регулацијата на протеолитичката активност. Кринглските домени се одликуваат со тројна петелка, 3-дисулфидна структура на мост, чија конформација е одредена од мноштво на водородни врски и мали парчиња на антипаралелна бета-плоча.

## Човечки белковини кои содржат кринглски домен
ATF; F12; F2; HABP2; HGF; HGFAC; KREMEN1; KREMEN2; LPA; LPAL2; MST1; PIK3IP1; ПЛИТКА; PLAU; PLG; PRSS12; ROR1; ROR2;

## Наводи


## Надворешни врски

* Кринглски домен  на PROSITE
* KR домен влез во SMART базата на податоци
* Приказ на кринглски домен, под структура на протромбин 

Категорија:Белковини
Категорија:Белковински домени
Немеја

**Немеја** (јазик грчки|Νεμέα) во старогрчката митологија била нимфа, која Пиндар ја поистоветувал со Пандија.
десно|безрамка
## Митологија
Била најада од изворот во градот  Немеја (град) на Аргос и според  Паусанија (путописец) Паусанија, најстарата ќерка на речниот бог Асоп. Плутарх ја опишал како бижица на градот кој го носел нејзиното име. Освен што е поистоветена со Пандија, поистоветена е и со нимфата Лангија. Како ќерка на речниот бог, таа и сама персонификација река која ја правилараницата помеѓу Сикион и Коринт.Според некои извори, таа е мајка на Архемор во чија чест се основани немејски игри.

## Во уметноста
Нејзиниот лик најверојатно се појавува на вазна од 6 век каде се прикажани Херакле и Немејски лав, како после борба принесува вода на јунакот. Паусанија известувал дека нејзината статуа заедно со статуата на нејзиниот татко Асоп и другите негови ќерки била во Олимпија.

## Наводи

Категорија:Нимфи
Категорија:Старогрчка митологија
Неида

**Неида** во старогрчката митологија било име на повеќе личности.

## Потекло на поимот
Името Неида има значење „водна нимфа“.
## Митологија
* Била ќерка (или според Паусанија син со истото име; јазик латински|Neïs) Зет или неговиот брат Амфион и Ниоба, според која една од капиите на Теба (град во Грција) Теба го добила името.
* Нимфа, која, според Аполодор, била една од можните ендимионови сопруги и со него го имала синот Етол.
* Во хомеровата „Илијада“ се споменува „совршената“ нимфа Неида, која со Еноп го имала синот Сатније.

## Наводи

Категорија:Старогрчка митологија
Категорија:Нимфи
Линдхорст (општинска заедница)

мини|Грбот на општинската заедница

**Линдхорст** () — општинска заедница во округот Шаумбург, во Долна Саксонија, Германија. Нејзиното седиште е во општината Линдхорст.

Општинската заедница Линдхорст се состои од следниве општини:

# Бекедорф
# Хојерсен
# Линдхорст
# Лидерсфелд

Категорија:Општински заедници во Долна Саксонија
Линдхорст

**Линдхорст** () — општина во округот Шаумбург, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија. Се наоѓа околу 8 километри североисточно од окружниот град Штатхаген и 35 километри источно од Минден.

Општината претставува административно седиште на истоимената општинска заедница.

## Географија

Подрачјето на општината Линдхорст се наоѓа во рамките на историската област Дилвалд, источно од окружниот град Штатхаген и западно од Бад Нендорф, помеѓу Бикеберг на југ и Средногерманскиот Канал со градот Заксенхаген на север.

Линдхорст е поделен на Отензен, Шетлинген, Ајххефе и Тајле фон Ајхенбрух.

## Наводи

## Надворешни врски

* Официјална страница на општинската заедница 

Категорија:Шаумбург (округ)
Линдхорст (појаснување)

**Линдхорст** може да се однесува на следното:

## Места

* Линдхорст — општина во округот Шаумбург, Долна Саксонија, Германија
* Линдхорст (општинска заедница) — општинска заедница во округот Шаумбург, Долна Саксонија, Германија

## Луѓе
* Алберт Линдхорст (1871–1938) — германски архитект
* Феликс Линдхорст (1867–1955) — германски архитект
* Фридрих Линдхорст (1867–1950) — германски ветеринар
* Константин Линдхорст (р. 1981) — германски глумец
* Тисбе Линдхорст (р. 1962) — германска хемичарка
* Вили Линдхорст (р. 1941) — германски политичар

## Поврзано
* Линтхорст
Лидерсфелд

**Лидерсфелд** () — општина во округот Шаумбург, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија.

## Географија

Лидерсфелд се наоѓа околу 40 километри западно од Хановер на автопатот А2. На север од општината се наоѓа Средногерманскиот Канал.

Општината се граничи со градот Заксенхаген, општините Линдхорст и Хојерсен, градот Штатхаген, како и општината Лауенхаген.

## Наводи

## Надворешни врски

* Официјална страница на општинската заедница 

Категорија:Шаумбург (округ)
Харикло

**Харикло** во старогрчката митологија било име на повеќе личности.

## Потекло на поимот
Име Харикло би имало значење „дражестен окрет или преља“, а изведено од грчкиот збор -{kharis, klôsis}-.

## Митологија
* Била нимфа од планината Пелион во Тесалија, Персова, Океаните или Аполоните ќерка и Хиронова сопруга. Заедно со сопругот и свекрвата Филира, ги однегувала Јасон, Ахил, Пелеј, Аристај и Асклепије. Спрема Пиндар била мајка на нимфата Пелиониде. Во Овидијевите „Метаморфози“, неговата ќерка била Окироја или Хипо, а другите извори го наведуваат нејзиниот син Карист. За разликa од другите автори, Плутарх и го препишувал мажот Скирон, со кој имала ќерка Ендеида (или тоа била друга личност).
* Исто така нимфата, настанета во Теба во Беотија. Била ќерка на Аполон и верна пратика божица на Атена. Спрема Аполодор, со Спарта Еуереса имала син Тиресија. Тиресија кој изворот Хипокрена ја видел Атена како се капе и од тој призор ослепел. Харикло ја молел пријателката да му го врати видот, што оваа не можела, но, за возврат му подарила долг живот, моќ на пророкување и дренов стап како помош во свижењето.
* Спрема Плутарху, Кихрејевата ќерка, која со Скирон имала деца Ендеида и Алик.

## Уметност
На атичкото црнофигуралниот динос од 580. п.н.е., Хироновата сопруга е претставена меѓу официјалните лица кои доаѓале на свадба на Пелеј и Тетида. Насликана е како чекори упоредно со Лето, на челото на поворката. Овој експонат се чува во Британскиот музеј.

## Извори

Категорија:Старогрчка митологија
Категорија:Нимфи
Категорија:Океаниди
Бекедорф

**Бекедорф** () — општина во округот Шаумбург, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија.

## Географија
### Местоположба

Бекедорф се наоѓа на северниот раб од Бикеберг, директно на сојузниот автопат Б65 помеѓу Штатхаген и Бад Нендорф.

### Општински единици

Кон општината припаѓа Шахт Бекедорф (со посебен поштенски број 31698).

### Соседни општини

Почнувајќи од североисток надесно општината се граничи со градовите Бад Нендорф и Роденберг, општината Апелерн, градот Штатхаген, како и општините Хојерсен и Линдхорст.

## Наводи

## Надворешни врски

* Официјална страница на општинската заедница 

Категорија:Шаумбург (округ)
Хојерсен

**Хојерсен** () — општина во округот Шаумбург, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија.

## Географија
### Местоположба

Општината со местото Кобензен се наоѓа во северозападниот дел на Бикеберг, на поранешната граница помеѓу старите окрузи Шаумбург-Липе и Грофовијата Шаумбург, директно на сојузниот автопат Б65.

### Соседни општини

Општината се граничи со општините Линдхорст и Бекедорф, градот Штатхаген, како и општината Лидерсфелд.

## Наводи

## Надворешни врски

* Официјална страница на општинската заедница 

Категорија:Шаумбург (округ)
Муви

мини|Мува
**Муви** (*Muscidae*) се фамилија на двокрилци (*Diptera*). Мувите имаат еден пар функционални крила за летење и еден пар крила за рамнотежа, подвижна глава со пар големи и сложени очи, како и уста. Очите им се составени од илјадници поединечни леќи кои им овозможуваат широко поле на вид. Распоредот на крилата им овозможува голема маневарска способност при летањето. Најпознати видови муви се домашната мува (*Musca domestica*) и (*Stomoxys calcitrans*)..

## Мувите како тема во уметноста
* „Коњот и мувата“ — басна во стихови на Михо Атанасовски.
* „Мува“ — басна на Ристо Давчевски.
* „Помодарки“ — басна на Киро Донев.
* „Мува“ — басна на Езоп.
* „Долгонога мува“ (англиски: *Long-Legged Fly*) - песна на англискиот поет В. Б. Јејтс.
* „Мувата и кочијата“ — басна на Лафонтен.
* „Мува во супа“ — кус расказ на македонската писателка Сања Михајловиќ-Костадиновска од 2018 година.
* „Мувите на мучкапската чајџилница“ - песна на рускиот писател Борис Пастернак од 1917 година.
* „Мува“ — краток расказ на македонската писателка Оливера Ќорвезироска од 2021 година.
* „Мува“ - краток расказ на рускиот писател Данил Хармс.
* „Каде што се мувите“ (англиски: *Where The Flies Are*) — песна на англиската музичарка Дениел Дакс (Danielle Dax) од 1987 година.
* „Мува“ (англиски: *Fly*) - песна на британскиот поп-рок пејач Ник Дрејк (*Nick Drake*) од 1970 година.
* „Мува“ (англиски: *The Fly*) - песна на ирската рок група У2 (*U2*) од 1991 година.
* „Враќање на мувата“ (англиски: *Return Of The Fly*) - песна на американската панк-рок група Мисфитс (*The Misfits*).
* „Мува“ (англиски: *Fly*) — песна на англиската рок-група The Jam од 1978 година.

## Наводи
Гноиво

[мини|десно|250п|Гноиво во селото [Костинци, Прилепско.]]
**Гноиво** или **ѓубриво** — материја која се додава на почвата за подобрување на плодноста. Нагнојувањето може да биде со природно или вештачко гноиво, каде што секој материјал од природно или синтетичко потекло се додава и нанесува на почвите или на растителни ткива за снабдување на една или повеќе растителни хранливи материи кои се неопходни за растот на растенијата. Гноивата придонесуваат за плодноста на почвата со додавање на органска материја и хранливи материи (пр. азот), кои се користат од бактерии, габи и други организми во почвата. Според начинот на производство и потекло на состојките постојат природни и индустриски произведени гноива. Арското или шталско гноиво е органска материја најчесто добиени од животински измет по природен пат, освен во случај на зелено гноиво, кое може да се користи како органско гноиво во земјоделството. Вештачките гноива се добиват по пат на примена на различни хемиски методи за нивно производство.

## Состав
Според составот гноивата може да бидат: органски кои се состојат од збогатена органска материја од растително или животинско потекло и неоргански минерални гноива составени од вештачки супстанции и/или минерали.

Воообичаено, гноивата ги содржат следните елементи (во променливи пропорции):
* три примарни макрохранливи материи: азот, фосфор и калиум
* три секундарни макроханрливи материи: калциум, сулфур, магнезиум
* микрохранливи материи или минерални расеани елементи: бор, хлор, манган, железо, цинк, бакар, молибден и селен.

Шталскиот смет е мешавина од крутиот и течниот измет на домашните животни и простирката. Оваа мешавина на изметот и простирката подложна е после одредено време на разлагање, и настанува зрело (прегорено) арски смет. Зрелиот шталски смет е сиромашен со лесно растворливи, а богато со тешко растворливи органски материи.

## Наводи


Категорија:Земјоделство
Долина на Бариш

мини|десно|200п|Глетка од долината
**Долина на Бариш** (полски: *Krajobrazowy Dolina Baryczy*) — заштитено подрачје односно пејзажен парк во југозападна Полска. Основан е во 1996 година. Зафаќа површина од 870,4 квадратни километри. Во рамки на паркот е вклучен и природниот резерват на Миличките Езера (Stawy Milickie), кој е заштитен рамсарски мочуриштен терен.

## Поврзано
* Милички Езера

## Литература
* Marek Krukowski, Andrzej Drabiński: *Ochrona przyrody w Parku Krajobrazowym Dolina Baryczy*, Breslau 2009.
* Katarzyna Tokarczyk-Dorociak et al.: ''Conditions of Fish Farming in Natura 2000 Areas, Based on the Example of the Catchment of Barycz.'' In: *Journal of Ecological Engineering*, Volume 17, Issue 3, July 2016.

## Надворешни врски

Категорија:Национални паркови во Полска
Категорија:МСЗП-Категорија V
Милички Езера

мини|десно|200п|Поглед на едно од Миличките Езера
**Милички Езера** (полски: *Stawy Milickie*) — група од околу 285 помали езерца и рибници во Долношлеското војводство, во југозападна Полска, во долината на реката Бариш, во близина на градовите Милиц и Жмигрод. Езерата зафаќаат вкупна површина од околу 77 км2.

Поради нивната важност како живеалиште и место за размножување на водни птици, езерата се заштитени како природен резерват, основан во 1963 на површина од 53 км2, кој е заштитен со Рамсарската конвенција (една од 13 такви локации во Полска). Од 1996 година, исто така, се дел од поголемото заштитено подрачје познато како пејзажен парк во Долината Бариш.

## Поврзано
* Долина на Бариш

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Езера во Полска
Ојцовски национален парк

**Ојцовски национален парк** (полски: *Ojcowski Park Narodowy*) — национален парк во Краковската област од Малополското војводство во јужна Полска, основан во 1956 година. Именуван е според селото Ојцов, каде што е сместено неговото седиште и управа. Фредерик Шопен го посетил Ојцов во 1829 година.

Тој е најмалиот национален парк во Полска, со првобитна површина од 14,4 км2, со проширување на 21,46 км2. Од оваа површина, на шуми отпаѓаат 15,28 км2, а површина од 2,51 км2 претстасвува строго заштитено подрачје. Паркот е сместен околу 16 км северно од Краков, во јурската Краковско-ченстоховска Висорамнина. Карстната (варовничка) топографија со растворлив состав на карпите го карактеризира земјиштето на паркот, кој покрај двете реки Пршник и Саспувка, содржи и бројни варовнички карпи, клисури и над 400 пештери.

## Надворешни врски

* Официјално мрежно место 
* Туристички информации за паркот 

Категорија:Национални паркови во Полска
Сувалки (заштитено подрачје)

**Сувалки** (полски: *Suwalski Park Krajobrazowy*) — заштитено подрачје (пејзажен парк) на природата во североисточна Полска, основано во 1976 година, со површина од 62,84 км2. Паркот се наоѓа во Подлаското војводство, во округот Сувалки според кој го носи и своето име. Во рамките на Сувалското заштитено подрачје се наоѓаат три природни резервати.

## Галерија

Податотека:Góra Cisowa. mit.JPG|Гора Чисова
Податотека:Gora Cisowa 03.jpg|Пејзаж во Гора Чисова
Податотека:Magiczna kraina.jpg|Вечерен пејзаж во паркот


## Литература
* J. Radziejowski (Hrsg.): *Obszary chronione w Polsce*. Warszawa 1996. ​ISBN 83-85805-29-X.
* Grzegorz Rąkowski: *Polska egzotyczna. Cz. 1*. Pruszków 1999. ISBN 83-85557-63-6.

## Надворешни врски

* Официјално мрежно место 
* Сувалки 

Категорија:Национални паркови во Полска
Црква на мирот во Швидњица

мини|десно|200п|Внатрешноста на црквата
**Евангелистичката мировна црква на Света Троица**, позната и како **Црква на мирот** — црква во Швидњица и една од главните знаменитости во Шлеска во Полска. Во 2001 година, заедно со Црквата на мирот во Јавор била прогласена за светско културно наследство на УНЕСКО. Црквата се смета дека е најголема полудрвена црква во Европа.

## Поврзано
* Црква на мирот (Јавор)

## Библиографија
* Janusz Czerwiński, *Wrocław i okolice*, wyd. Wydawnictwo Sport i Turystyka, Warszawa, 1989, 
* Stephan Aderhold: *Chronologische Musikgeschichte der evangelischen Gemeinde in der Friedenskirche zu Schweidnitz unter Berücksichtigung der Entwicklung ihres Kirchenarchivs – .* Świdnica 2015,  (als Manuskript gedruckt).
* Stephan Aderhold: *[http://www.kkvsol.net/fileadmin/user_upload/Bildung/Stiftung_Schlesien/Dateien/evschlesien_musikalien.pdf Katalog der Musikalien und Archivalien der Friedenskirche zu Schweidnitz] .* Elektronische Publikation, Świdnica 2012.

## Надворешни врски

* Официјално мрежно место 

Категорија:Цркви во Полска
Категорија:Швидњица