open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Стара Загора (област)

**Старозагорска област**Област Стара Загора
270px|Карта на Бугарија, Старозагорска област е означена

**мапа** 
**Админ. центар**:Стара Загора
**Површина**:5&nbsp;,151.1 км²
**Население**:350,925
**Број на општини**:11
**Регистарска ознака**:СТ
**Областен Управител**:Мариja Неjкова
**информација**



**Старозагорска област** е една од 28-те области на Бугарија.

## Список на населените места во Старозагорска област
*Градовите се со задебелен фонт*

### [[Општина Браќа Даскалови]]
Браќа Даскалови,
Верен,
Гољам Дол,
Горно Белево,
Горно Ново Село,
Гранит,
Долно Ново Село,
Кољу Мариново,
Мало Дрјаново,
Марково,
Медово,
Мирово,
Мал’к Дол,
Најденово,
Оп’лченец,
Оризово,
Партизанин,
Плодовитово,
Православ,
Славјанин,
С’единение,
Срневец,
Черна Гора

### [[Општина Гурково]]
Брестова,
**[[Гурково]]**,
Двориште,
Димовци,
Паничерево,
Ж’лтопоп,
Златирт,
Конаре,
Љава Река,
Пчелиново

### [[Општина Г’л’бово]]
Априлово,
Великово,
Главан,
**[[Г’л’бово]]**,
Искрица,
Медникарово,
Мусачево,
М’дрец,
Обручиште,
Помоштник,
Разделна

### [[Општина Казанлак]]
Бузовград,
Голјамо Дрјаново,
Горно Изворово,
Долно Изворово,
Дунавци,
Енина,
**[[Казанлак]]**,
Копринка,
Крн,
К’нчево,
Горно Черковиште,
Овоштник,
Розово,
Ржена,
Средногорово,
Хаџидимитрово,
Черганово,
Шејново,
**[[Шипка (град)|Шипка]]**,
Јасеново

### [[Општина М’глиж]]
Боруштица,
Ветрен,
Д’бово,
Државен,
Зимница,
**[[М’глиж]]**,
Радунци,
Селце,
Сливито,
Тулово,
Шаново,
Јулиево,
Jaворовец,
Jaгода

### [[Општина Николаево]]
Едрево,
Елхово,
**[[Николаево]]**,
Нова Mахала

### [[Општина Опан]]
Баштино,
Бјал Извор,
Бјало Поле,
Васил Левски,
Венец,
Кравино,
Опан,
Пстрен,
Књажевско,
Средец,
Столетово,
Тракија,
Jaстребово

### [[Општина Павел Бања]]
Асен,
Александрово,
Виден,
Габарево,
Горно Сахране,
Долно Сахране,
Манолово,
Осетеново,
**[[Павел Бања]]**,
Скобелево,
Турија,
Т’жа,
Трничени

### [[Општина Раднево]]
Бели Брјаг,
Б’лгарене,
Гледачево,
Боздуганово,
Даскал-Атанасово,
Диња,
Землен,
Знаменосец,
Ковач,
Ковачево,
Коларово,
Константиновец,
Љубеново,
Маца,
Полски Градец,
**[[Раднево]]**,
Рисиманово,
Свободен,
Срнево,
Тихомирово,
Топољане,
Тројаново,
Трнково

### [[Општина Стара Загора]]
Арнаутито,
Бенковски,
Богомилово,
Борилово,
Борово,
Братја Кунчеви,
Б’деште,
Воденичарово,
Горно Ботево,
Д’лбоки,
Еленино,
Елхово,
Загоре,
Змејово,
Казанка,
Калитиново,
Калојановец,
Кирилово,
Козаревец,
Колена,
Ловец,
Лозен,
Љуљак,
Љасково,
Маджерито,
Мала Вереја,
Мало Кадиево,
Михајалово,
Могила,
Ново Село,
Орјаховица,
Остра Могила,
Памукчии,
Петрово,
Плоска Могила,
Подслон,
Преславен,
Прјапорец,
Пшеничево,
Пстрово,
Ракитница,
Румања,
Самуилово,
Слад’к Кладенец,
Хан Аспарухово,
**[[Стара Загора]]**,
Старозагорски Бањи,
Стрелец,
Сулица,
Христијаново,
Хриштени

### [[Општина Чирпан]]
Винарово,
Воловарово,
Гита,
Димитриево,
Држава,
Зетјово,
Златна Ливада,
Изворово,
Мало Трново,
Могилово,
Осларка,
Рупките,
Свобода,
Спасово,
Средно Градиште,
Стојан-Заимово,
Целина,
Ценово,
**[[Чирпан]]**,
Jaворово,
Jaздач

## Наводи

## Надворешни врски
* Областна администрациja Стара Загора

Категорија:Области во Бугарија
Македонска филхармонија

**Македонска филхармонија** — единствениот симфониски оркестар во Македонија. Од основањето до денес, оркестарот игра важна улога на полето на музичката уметност во Македонија и како претставник на домашната класична музика во странство. Со него раководеле истакнати македонски и странски диригенти и настапувале видни солисти. Гостувала во разни земји во Европа, како и Средна и Латинска Америка.

Има широк репертоар од симфониски, вокално-инструментални и камерни дела од класичното, современото творештво од домашни и странски композитори. Во склоп филхармонијата повремено работи и камерен оркестар.

## Историјат
Филхармонијата е основана е на 24 ноември 1944 г. со одлука на управата, а од страна на група музичари, на чело со диригентот Тодор Скаловски. На почетокот, оркестарот се состоел од триесетина музичари, предводени од Скаловски и Трајко Прокопиев. Најпрвин, оркестарот настапувал на свечености и академии, а првиот јавен концерт бил одржан одржан на 15 декември 1945 г. Во текот на своето постоење, Филхармонијата работела во состав на други организации и установи, под имињата: „Скопска филхармонија“, „Државен симфониски оркестар“, „Симфониски оркестар на Радио Скопје“ и „Оркестар на Операта на МНТ“, а во 1960 г. станала самостојна установа, под името „Македонска филхармонија“.

По повод јубилејот 70 години од основањето, на 15 декември 2014 година била промовирана монографијата „70 години Македонска филхармонија“, чии автори се Тина Иванова и Роза Нолчева-Ангеловска.

## Настапи
Покрај редовниот репертоар во Македонија, Македонската филхармонија гостувала во повеќе земји: Јужна Америка, Белгија, Холандија, Швајцарија, Шпанија, Полска, СССР, Романија, Бугарија, Турција, Италија, Србија, Црна Гора и други.

## Диригенти
Покрај нејзините основачи, со филхармонијата раководеле голем број на странски и домашни диригенти:

## Познати изведувачи

## Поврзано
* Македонска опера и балет
* Македонска класична музика
* Тодор Скаловски
* Трајко Прокопиев

## Наводи

## Надворешни врски
* Македонска филхармонија — матична страница

Категорија:Македонски оркестри
Категорија:Симфониски оркестри
Филхармонија
Категорија:Музички организации во Македонија
Категорија:Култура на Скопје
Категорија:Добитници на наградата „23 Октомври“
Категорија:Носители на Орденот за заслуги за Македонија
Велико Трново

:*За други значења, видете [[Трново (појаснување)]].*

**Велико Трново** () е град во североисточна Бугарија и претставува административен центар на Великотрновска област.

## Историја
**Трновград** или **Трново** како се нарекувал градот до 1965 година бил главниот град на Второто Бугарско Царство (1185-1393). Во Трново се наоѓа археолошки музеј и тврдина. По распадот на Отоманската власт и создавањето на современата бугарска држава во Трново бил создаден модерениот бугарски устав.

## Образование
* Великотрновскиот универзитет "Св.Кирил и Методиј" e наjголемиот универзитет во Бугариjа по оние во главниот град Софија.

## Збратимени градови
* 20px Охрид, Македонија

## Галериjа

Image:Bulgaria Veliko Turnovo 01.jpg
Image:Bulgaria Veliko Turnovo 02.jpg
Image:Bulgaria Veliko Turnovo 03.jpg
Image:Bulgaria Veliko Turnovo 04.jpg
Image:Veliko Turnovo-Old City.jpg | Изглед на Велико Трново
Image:Forty Martyrs Church Svik.jpg| Црквата, подигната од цар Иван Асен II 
Image:Kaloyan of Bulgaria Grave.JPG|Гробот на бугарскиот цар Калојан


## Наводи


Категорија:Населени места во Општина Велико Трново
Категорија:Населени места во областа Велико Трново
Добрич

**Добрич** () е град во североисточниот дел на Бугарија и е административен центар на Добричка област и општината Добрич. Градот е културен и историски центар на Јужна Добруџа, а на исток од него се наоѓа Црно Море со познатите морски одморалишта Балчик и Албена.

## Историја
Првиот доказ за населување во денешниот Добрич датираат од 4 или 3 век п.н.е. Тоа бил град на римската провинција Мизија Инфериор под латинското име **Абритум**. Пронајдени се и урнатини од 2 до 4 век од нашата ера и од 7 до 11 век, вклучително и прабугарска некропола со пагански гробници во центарот на градот.

Во текот на 11 век, печенешките инвазии ја опустошиле внатрешноста на Добруџа, оставајќи многу населби во регионот ненаселени во времето на Второто Бугарско Царство.

Населбата била основана по втор пат во 16 век од османлискиот трговец **Хаџиоглу Пазарџик**, чие име го носела до 1882 година. Според османлиските податоци од 1646–1650 година, во градот имало над 1.000 куќи, околу 100 продавници, три гостилници, три турски амами, дванаесет џамии и дванаесет училишта. Од 17 до 19 век, градот се развил како занаетчиски, трговски и земјоделски центар, познат по ткаењето, домашно кроење, бакарската трговија, кожарството и земјоделските производи, како што се пченицата, лененото семе, волната и сирењето. На почетокот на 19 век, населението на градот достигнало 12.000 луѓе, од кои многу бегалци од Источна Бугарија по Руско-турските војни. Се формирал и културниот изглед на градот. Првата православна црква била изградена во 1843 година. Градот бил ослободен од Отоманската Империја на 27 јануари 1878 година и преименуван во **Добрич** на 19 февруари 1882 година.

По Букурешкиот договор од 1913 година (потврден со Нејскиот договор од 1919 година), Добрич и цела Јужна Добруџа биле инкорпорирани во Романија до 1940 година. За тоа време градот го носел името **Базарџик**, што претставува трансформација од претходното турско име Хаџиоглу Пазарџик и бил центар на округот Калиакра. На 25 септември 1940 година, бугарската војска влегла во градот по потпишувањето на Крајовскиот договор на 7 септември 1940 година.

Во 1949 година, за време на комунистичкиот режим, Добрич бил преименуван во **Толбухин** по маршалот на Советскиот Сојуз Фјодор Толбухин. На 19 септември 1990 година, со претседателски декрет беше обновено старото име на градот **Добрич**.

## Економија
Денес Добрич е модерен индустриско-земјоделски и транспортен центар на регионот Добруџа, еден од десетте најголеми градови во Бугарија. Градот е важен културен, економски и административен центар во североисточниот економски регион на земјата. Економскиот профил на Добрич го одредува прехранбената индустрија која обезбедува над 50% од обемот на урбаната индустрија, како и лесната индустрија. Богатата земјоделска површина обезбедува вредни суровини.

## Наводи

Категорија:Населени места во Општина Добрич
Категорија:Добрич
Категорија:Населени места во областа Добрич
Силистра

**Силистра** () — град во Североисточна Бугарија, административен центар на Општина Силистра во Силистренската Област. Има население од околу 26.879 жители (2022). Градот се наоѓа во историскиот регион Добруџа во близина на границата со Романија.

Градот Силистра е еден од најстарите бугарски градови. Во античко време градот се наоѓал во провинцијата Мезија и се викал **Дуросторум**. Западноримскиот генерал Флавиј Аетиј бил роден тука околу 390 година. Во средниот век Силистра била позната под името **Дрстар**.

## Наводи

## Надворешни врски

* Мрежно место на општина Силистра
* Новини од Силистра

Категорија:Населени места во Општина Силистра

Категорија:Населени места на Дунав
Категорија:Бугарско-романски гранични премини
Категорија:Населени места во областа Силистра
Хорас Лант

**Хорас Г. Лант** (анг. *Horace G. Lunt*; 1918-  — американски славист и македонист, професор на универзитетот Харвард. Опишан е како „еден од најдобрите стручњаци во своето поле“ http://inside.fdu.edu/fdupress/03101502.html . Лант ја напишал првата граматика на македонскиот јазик на англиски во раните 1950-ти години.

## Библиографија
* Lunt, H. G. (2001) *Old Church Slavonic Grammar* (Walter de Gruyter) ISBN 3-11-016284-9
* Lunt, H. G. (1952) *A Grammar of the Macedonian Literary Language* (Скопје)

Категорија:Американски македонисти
Категорија:Американски слависти
Категорија:Починати во 2010 година
Категорија:Апсолвенти на универзитетот „Колумбија“
Категорија:Родени во 1918 година
Категорија:Апсолвенти на Карловиот универзитет
Тршиќ

[thumb|right|220px|Музеј-куќата на [Вук Караџиќ]]
**Тршиќ** (српски: *Тршић*) е музеј-село близу Лозница во Србија.

Познато е како родно место на Вук Стефановиќ Караџиќ; каде се наоѓа негова реконструирана куќа и споменик. Оваа знаменитост привлекува многу туристи.

Категорија:Населени места во Србија
Категорија:Лозница
681

**681** (**[[Римски бројки|]]**) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 681 година од новата ера, 681. од првиот милениум, 81. од VII век и втора од 680-тите.

## Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.

Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509&nbsp;г.&nbsp;п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 6189 и 6190 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г.&nbsp;п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 5431 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г.&nbsp;п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 4441 и 4442 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г.&nbsp;п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како *[[Ab urbe condita]]*), годината е избројана како 1434.

Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт Цар или 2637 г.&nbsp;п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот Цар станал владетел, т.е. 2697 г.&nbsp;п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 681 година се протега во 3317 и 3318, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 3377 и 3378 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543&nbsp;г.&nbsp;п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1224. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 61 и 62 исламска година.

## Настани

* Бугарската држава на ханот Аспарух со главен град Плиска била признаена од Византија. Затоа 681 година се смета за годината на засновавањето на Првата Бугарска држава (Дунавска Бугарија).

## Родени

*

## Починале

*

## Надворешни врски

Категорија:7 век
Враца

215px|Поглед на Враца

Враца

30px|Бугарија Бугарија 





	Население
	60.482


	Површина
	 ? <sup>2</sup>


Регистарска ознака
	**ВР** (BG)


	Административна поделба
	Врачанска област


        Мрежно место
	 www.vratza.bg


	Градоначалник
	Титју Младенов (ГЕРБ)


	Надморска висина
	344 m


       Координати:
	  43° 12′ С, 33° 45′ И


Податотека:Vratsa location in Bulgaria.png








**Враца** () е најголемиот град во Врачанска област, Бугарија со 60.482 жители. Се наоѓа во северозападниот дел на земјата. Градот е сместен во подножјето на Стара планина. Во Враца се наоѓа и археолошки музеј во кој се изложени едни од најстарите откриени златни и сребрени предмети на Tраките.
  
## Галерија

Image:LedenikaCave.JPG|Пештерата Леденика

Image:Teatur vratsa.jpg|

Image:Vratsa022.jpg|


## Наводи

## Надворешни врски
* Обласна администрација Враца 
* Враца On-Line 
* Вебсаjт на ФК „Ботев“ - Враца 
* Каталог за Враца 
* Слики од Враца
* Фотогалериjа од Враца 
* Слики од Леденика
* Радио и телевизиjа во Враца 
* Вести од Враца 
* Врачански интернет навигатор 


Категорија:Населени места во Општина Враца
Категорија:Населени места во областа Враца
Асеновград

**Асеновград** () — град во Јужна Бугарија, административен центар на општината Асеновград во Пловдивската Област. Има население од околу 51.601 жители (2022).

Асеновград е наследник на античкиот **Стенимахос** (грчки јазик:*Στενήμαχος*). Градот првпат се споменува 700 години пред новата ера. На 2&nbsp;км јужно од градот се наоѓа средновековната Асенова тврдина на бугарскиот цар Иван Асен II.

## Географија и местоположба
Градот се наоѓа во клисурата на реката Асеница, на нејзиниот излез од Родопите кон Горнотракиската Низина. Поради оваа причина, општината Асеновград формира природна врска помеѓу Централна Бугарија, Централните Родопи и Белото Море. Оддалечен е на 19 километри од регионалниот центар Пловдив и 167 км од главниот град Софија.

## Галерија

Image:Asenovgrad Hram Sveta Troica.jpg
Image:Asenova-krepost1-ifb.JPG

Image:Asenovgrad-30.JPG

  
## Наводи

## Надворешни врски
*Мрежно место на Општина Асеновград 
 

Категорија:Населени места во Општина Асеновград

Категорија:Населени места во областа Пловдив
Категорија:Населени места основани во 4 век п.н.е.
Категорија:Избрани статии на bg.вики
Ајтос (село)

:*За градот Ајтос во Бугарија, видите [[Ајтос]].

[[Податотека:Aytos IWW Panorama.jpg|мини|десно|Ајтос за време на Првата светска војна]]
*'Ајтос** или **Аетос*' ([[грчки јазик|грчки]]: *Αετός'') — село во Леринско, Егејска Македонија. Тоа е исто така центар на Општина Суровичево.

## Географија и местоположба
Селото Ајтос е оддалечено 12 км југозападно од Суровичево. Сместено е на надморска височина од 640 метри. Атарот опфаќа 16 км2и се наоѓа во полето, а веднаш над него се издига планината Радож, која е разгранок на Вичо планина. Според записите на Ѓорче Петров селото Ајтос се наоѓа 4 часа на југ од градот Лерин, и е расположено на јужната падина на разгранокот којшто се испушта од Невешката Планина на исток кон Островското Езеро. Тоа е едно од високите планински села во Леринската каза. Од него се гледа целиот Сариѓол. Граничи со селата Горицко, Невеска и Зелениче на запад, Негован на север, Љубетино на исток. На југ се граничи со Врапчанското и Зазерското Езеро и селата кои се расположени крај нив, имено: Свето Тодори и Инско.

## Историја

Името го добило од некој бег Аеги, кој живеел во соседното село Горицко, а Ајтос бил неговиот чифлик. Селото Ајтос се среќава во турските пописни дефтери од  век, односно од опширниот пописен дефтер број 16 за Леринската нахија од 1481 година каде е запишано дека вкупно имало 59 христијански македонски семејства кои произведувале пченица до 69 товари, јачмен до 16 товари, 'рж до 13 товари, граор до 3 товари, бостан, овошје, лен, просо, леќа, обработувале лозја, чувлае свињи, кожурци и имало оревови дрвја и 10 воденици за што селото остварувало свкупен приход од 6839 акчиња. Ајтос била и сè до денес останала чисто македонска населба. Се претпоставува дека селото е формирано од пребегнати македонски семејства од напуштеното село Бегна (Островско) и други села. На основа на податоци според записите на Ѓорче Петров од 1896 година селото имало 125 куќи со 690 жители од кои 80 куќи со 440 жители биле македонски – егзархистички, а 45 куќи со 250 жители биле македонски – гркомански.. Во текот на Втората светска војна и во Грчката граѓанска војна селото настрада и даде повеќе жртви. Неколку семејства побараа спас во Југославија - околу 20 лица, а во источноевропските земји околу 40 лица. Подоцна се јавила и миграцијата во прекуокеанските земји.

## Стопанство
Основните занимања на населението за земјоделството и сточарството.

## Население

Селото во 1913 г. имало 830 жители, во 1920 г. - 758, во 1928 г. - 941, во 1940 г. - 1189, во 1951 г. - 1056, во 1961 г. - 1016, во 1971 г. - 823, во 1981 г. - 860 и во 1991 г. имало 819 жители.

## Културни и природни знаменитости
* Црква „Св. Ѓорѓи“ од 1836 г.
* Ајтоски манастир („Св. Архангели“) од 1892 г.

## Наводи

Категорија:Суровичево
Сливен

**Сливен** () — град во Југоисточна Бугарија, административен центар на Општина Сливен во Сливенската Област. Има население од околу 78.232 жители (2024).

Познат е уште како „*градот на Стоте војводи*“  поради многуте востаници против Отоманското Царство. Сливен е родното место на Хаџи Димитар — бугарски револуционер и национален хероj. Градот е сместен на јужните падини на Стара планина.

## Наводи

## Надворешни врски
* Мрежно место на Општина Сливен


Категорија:Населени места во Општина Сливен
Категорија:Населени места во областа Сливен
Италијански концерт

***Италијански концерт*** (правилно: ***Концерт во италијански стил***), BWV 971, е концерт за соло чембало во три става од Јохан Себастијан Бах, компониран во 1735. Делото е издадено како дел од Вежби за клавијатура II, along with the Француската увертира. *Италијанскиот концерт* е меѓу популарните Бахови дела, нашироко сниман за чембало и пијано.

Трите става се:

# Без означено темпо, обично свирен во алегро
# Анданте
# Престо

Двата живи крајни става во Ф дур во риторнело стил, седат од обете страни на средишниот став во ариозо стил во Д мол.

Иако концертот (кончерто) по дефиниција зависи од спротивставување на улогите на различни групи инструменти во ансамблот, Бах постигнува сличен ефект со употребата на два мануела за *форте* и *пијано* наизменично на чембалото. (Бах исто така има транскрибирано вистински италијански кочерти од Вивалди и други (BWV 972-987) за соло чембало (и други за соло органа или педално чембало.)

center|400px|Партитура од Италијанскиот концерт

Категорија:Дела на Јохан Себастијан Бах
Категорија:Дела за клавијатура
Христо Батанџиев

**Христо Иванов Батанџиев** — македонски револуционер, учесник во македонското револуционерно движење и еден од основачите на Македонската револуционерна организација (МРО).

## Животопис
Христо Батанџиев е роден во Гуменџе, Ениџевардарско. Се школувал во родното село, каде што подоцна и учителствувал. Тој најпрво работел како учител во солунската бугарска машка гимназија „Св. Кирил и Методиј“, а потоа бил секретар во солунската црковно училишна општина и Егзархиската Митрополија во Солун.

Како патриот, загрижен за судбината на Македонија ѝ пристапил на групата македонски интелектуалци-истомисленици, со кои во Солун ја основале Македонската револуционерна организација. Организацијата е основана на 23 октомври 1893 година (стар стил) во неговото живеалиште.

По Младотурска револуција во 1908 година и Хуриетот бил активен член на Сојузот на бугарските конституциони клубови во Македонија.

Во текот на Балканските војни, Батанџиев заедно со уште 183 други Македонци од Солун и Солунско, бил уапсен од грчката војска. Некои од нив, вклучувајќи го и Батанџиев, требале да бидат интернирани со брод од Солун до островот Трикери. Загинал заедно со архимандритот Евлогиј во 1913 година, бил фрлен и удавен во Егејското Море од страна на Грците.

Денес во софискиот кварт *Орландовци* е именувана една улица по него , а во Скопје е именувана една спортска сала во општината Ѓорче Петров.

image:Hristo batandzhiev commons.jpg|Портрет на Батанџиев
image:Hristo Batandzhiev.JPG|Портрет на Батанџиев
image:Alexandrov's monument in Kyustendil back.jpg|Споменик „Паднати за слободата на Македонија“ во Ќустендил со името на Батанџиев
image:Споменик - Основачи на ВМРО.JPG|Споменик - Основачи на ВМРО 
image:Спортската сала Христо Батанџиев.JPG|Спортската сала „Христо Батанџиев“ во населбата Волково, Општина Ѓорче Петров


## Наводи

Категорија:Членови на Сојузот на бугарските конституциони клубови
Категорија:Македонски револуционери
Категорија:Луѓе од Гуменџе
Категорија:Дејци на ВМОРО
Категорија:Основачи на МРО
Категорија:Родени во 1869 година
Категорија:Починати во 1913 година
Горна Орјаховица

**Горна Орјаховица** () е град во Северна Бугарија. Се наоѓа во областа Велико Трново недалеку од градовите Велико Трново и Долна Орјаховица и архитектурниот резерват село Арбанаси. Градот е втор по големина во областа после Велико Трново и е административен центар на општината Горна Орјаховица.

## Историја
Најраното населено место во регионот е од среднокамената епоха (вториот дел на петтото илјадолетие п.н.е.) Меѓу возвишението Камака и арбанашкото плато се пронајдени траги од подоцна тракиско село од племето *кробизи*. Кробизите ја изградиле тврдината Камака во 5 век п.н.е. Подоцна, во 1 век п.н.е. римјаните изградиле римска тврдина над нејзините рушевини. Ова населено место својаата економска егзистенција претежно ја стекнува преку лозарството и винопроизводството. Животот во него продолжил до доаѓането на словените во околу 6 и 7 век. Не се пронајдени материјални докази за живот во периодот од 7 до  12 век.

## Надворешни врски
* Градски исторически музеј
* Тврдината Раховец
* Фолклорна компанија "Сидер војвода"

## Наводи


Категорија:Горна Орјаховица
Категорија:Населени места во областа Велико Трново
BWV

**BWV** (од  - „Каталог на Баховите дела“) — систем на класификација на музички дела од Јохан Себастијан Бах во кој тие се групирани тематски, а не хронолошки. BWV-броевите биле смислени од Волфганг Шмидер во 1950, во каталог со наслов *Thematisch-systematisches Verzeichnis der musikalischen Werke von Johann Sebastian Bach*. Овие броеви се користат насекаде и се прифатени  како стандардно набројување на Баховите дела. На пример „Миса во Х-мол“, BWV 232, компонирана во 1733.  Понекогаш BWV-броевите се нарекуваат и **Шмидерови броеви**. Стари изданија ги обележуваат броевите како S. 232.

Овој каталог е ажуриран неколкупати, т.е. со отстранување на дела со несигурно авторство, додавање на новооткриени дела итн. Ове ажурирани каталози се печатат: изданието од 1990 излегло како ISBN 3-7651-0255-5.

## Тематски каталог
За разлика од *хронолошки* подредените каталози на други композитори, Шмидеровиот каталог на делата на Бах е подреден по вид на дело, наречен *тематски* каталог: најпрвин доаѓаат хорските дела, па тие за органа, потоа други клавијатурни дела итн. поради ова, низок BWV-број не е знак за старост на делото.

Шмидер избрал тематска, наместо хронолошка каталогизација од разни причини, од кои двете најважни се:
* Многу од Баховите дела се со несигурно датирање. Дури и ако на партитурата има датум, ова може да значи година на пресликување, преработка и сл. Но од времето на Шмидер работите се смениле, и оттогаш стручњаците имаат утврдено веројатна или сигурна година за многу дела (видете подолу).
* Баховото здружение издава дела од Бах уште од 1851; овие постоечки изданија ги подредувале делата на Бах по *[[жанр]]* (или музичка форма), па така подредувањето по тематика било полесно и во согласност со воспоставената практика.

## Хронолошка каталогизација
Филип (и Жерар) Званг издале алтернативен систем за каталогизација на Баховите кантати (BWV 1-215 + 248-249), земајќи ја предвид *хронологијата*, видете: http://infopuq.uquebec.ca/~uss1010/catal/bacjs/corrbwvz.html

Овој список е издадена во 1982 како *Guide pratique des cantates de Bach* во Париз, ISBN 2-221-00749-2.

## Поврзано
* Список на композиции од Јохан Себастијан Бах по BWV-број.
* Рјомов каталог (RV) - каталог на делата на Антонио Вивалди

## Надворешни врски

* BWV-каталог на bachcentral.com 
* BWV-каталог на infopuq.uquebec.ca 


Категорија:Музички каталози
Бешичко Езеро

**Бешичкото Езеро** (во постари извори наречено „Бешикско Езеро“; , *Лимни Волви*) — езеро во Егејска Македонија (денес во Грција), дел од групата на егејските езера. Се наоѓа на 40 км североисточно од Солун. Водниот слив опфаќа површина од приближно 1.247 км2.Нивото на водата се менува во зависност од сезоната и врнежите. Водата се користи главно за наводнување и риболов. Езерото е сврзано преку реката Дервент со Лагадинското Езеро соседно на запад, со кое образуваат заеднички екосистем.

Езерото е наречено по околните населени места: Голем Бешик (*Мегали Волви*) и Мал Бешик (*Микра Волви*). По нив е наречена и околната Бешичка Планина.

Општината околу езерото се нарекува Бешик (**).

## Флора
Езерото е богато со различни водови фитопланктон. Шумите околу него се дабови, има и повеќе градини со овошја.

## Фауна
Во езерото живеат 29 видиви риби,една од нив ендемска. Водоземните се барем 5 видови, а во и околу езерото се среќаваат 34 видови цицачи.Богатството на птици е презентирано со повеќе од 200 видови.Поважни што гнездат се:

* мал воден бик (*Ixobrychus minutus*; 30 двојки) 
* ноќна чапја (*Nycticorax nycticorax*)
* мала бела чапја (*Egretta garzetta*)
* пепелава чапја (*Ardea cinerea*; 90 двојки)
* црвена чапја (*Ardea purpurea*)
* бел штрк (*Ciconia ciconia*; 50 двојки)
* лисеста гусковидна патка (*Tadorna ferruginea*)
* краткопрст јастреб (*Accipiter brevipes*)
* лисест глувчар (*Buteo rufinus*)
* мал орел кликач (*Aquila pomarina*; 1 двојка)
* блатна еја (*Circus aeruginosus*; 3 двојки)
* џуџест (мал) орел (*Hieraaetus pennatus*)
* мала барска кокошка (*Porzana parva*)
* модроврана (*Coracias garrulus*)
* пепелаво (мало) свраче (*Lanius minor*)

Исто така езерото е важно место за прехрана на: розов (обичен) пеликан (*Pelecanus onocrotalus*; макс. 550 двојки) во летото, како и кадрав пеликан (*Pelecanus crispus*; 50+ двојки) за време на преселба. Зимно време можат да се видат цуцулест нуркач (*Podiceps cristatus*; 11.000 единки), големо штипче (*Podiceps nigricollis*; 100+ единки), црвеноглав кожувар (*Aythya ferina*; 30.000 единки), лиска *Fulica atra*; 20.000 единки) и понекогаш белоглава патка (*Oxyura leucocephala*)

## Поврзано
* Бешик (општина)
* Лагадинско Езеро

## Наводи

## Надворешни врски

* Страница за езерото
* Водостопанство 
* Сателитска слика на езерото

Категорија:Езера во Егејска Македонија
Категорија:Езера во Грција
Категорија:Лагадина
Категорија:Солун (округ)
Категорија:Бешик
Категорија:Рамсарски места во Грција
Ботевград

**Ботевград** () — град во Софиска Област, Бугарија со 20.564 жители. Се наоѓа во западниот дел на земјата. Градот е сместен во подножјето на Балканот. Тој е административен центар на истоимената оштина. Денешното име го добил според револуционерот Христо Ботев, во Бугарија почитуван како еден од најголемите револуционери во историјата на бугарскиот народ.

## Географија
Се наоѓа на 60 километри од главниот град Софија, северно од Стара Планина, во правец на Варна или Русе.

## Наводи


Категорија:Населени места во областа Варна
Широкопојасен

Поимот **широкопојасен** (broadband) во контекст на телекомуникации се однесува на сигнален метод кој вклучува или опфаќа релативно широк спектар на честоти кои можат да се поделат во канали и честотни опсези. Терминот широкопојасен секогаш е релативен, и се разбира во зависност од контекстот. При преносот на податоци модемот пренесува честотен спектар (bandwidth) до 64 килобита (kbit/s) во секунда преку телефонска линија. Преку истата таа телефонска линија АДСЛ може да пренесува честотен спектар од неколку мегабитови во секунда (mbit/s) што се смета за широкопојасен пренос.

Во случајот на АДСЛ, за пренос на податоци не се користи опсегот за гласовна телефонија (0-3,5 килохерци), туку опсегот над оваа честота сè до 1 Мегахерц. Заради тоа опсегот кој го користи АДСЛ е многу поширок од оној на стандардниот модем.

Во контекст на пренос на податоци терминот широкопојаснен може да го има истото значење како што е наведено погоре. Преносот на податоци преку оптички кабел опфаќа уште поголема пропусност.

Сепак, терминот широкопојасен во контекст на пренос на податоци најчесто се користи во потехничка смисла и се однесува на пренос на податоци при што повеќе пакети податоци се испраќаат истовремено за да ја зголемат стапката на ефикасност на преносот без разлика на стапката на реалните податоци.

Категорија:Семрежје
Категорија:Општење
Малаја

thumb|250px|Карта на Полуостровска Малезија
**Малаја** или **Полуостровска Малезија** (малајски: *Semenanjung Malaysia*) е делот од Малезија кој се протега на Малајскиот полуостров, и копнено се граничи со Тајланд на север. Поврзан е со насип и мост со островот Сингапур јужно. Преку Малакскиот проток западно се наоѓа островот Суматра. Источна Малезија (на островот Борнео) се наоѓа источно преку Јужнокинеското Море.

## Покрани и територии
Малаја се состои од следниве 11 покраини и 2 федерални територии (од север кон југ):
* *Северен регион*: Перлис, Кедах, Пенанг, Перак 
* *Источен крајбрежен регион*: Келантан, Теренгану, Паханг
* *Централен регион*: Селангор, федерални територии Куала Лумпур и Путраџаја
* *Јужен регион*: Негери Сембилан, Малака, Џохор

Малаја е и името на национална шума или света градина, еднаква на Рајската Градина, по традицијата Шамбала.

## Историска употреба
Зборот „Малаја“ се користи и во смисла на Британска Малаја и Федерацијата Малаја.

## Други одлики
Западна и источна Малезија се разликуваат не само географски, туку и по различната структура на судството. Источните покраини имаат повеќе автономија отколку првичните покраини на Малезија, и ја ограничуваат имиграција од полуостровот.

## Наводи

## Поврзано
* Малајска Унија
* Малезија
* Малајски полуостров
* Малајски долар

Категорија:Географија на Малезија
Категорија:Малајски Архипелаг
Асимптота

[right|thumb|200px|Со оглед на [функцијата f(x)=x+\tfrac{1}{x} означена со црвено, *y*-оската (вертикалата) и зелената линија - правата*y* = *x*  претставуваат асимптоти.]]
**Асимптота** — права во математиката чие растојание од дадена крива, при ограничено или бесконечно продолжување на двете линии, сè повеќе се намалува, т.е., се стреми кон нула. Двете линии во ваков математички случај никогаш не се сечат.

На пример, x-оската е единствената асимптота на кривата y=\frac{\sin{x}}{x}.

Во математиката се разликуваат три типа асимптоти: вертикална, хоризонтална и коса асимптота. Функција може да има една или повеќе асимптоти, но може да нема ниту една.

Категорија:Математика
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Категорија:Аналитичка геометрија
Тахинско Езеро

мини|298x298пкс|Карта на некогашното Тахинско Езеро
**Тахинско Езеро** — поранешно езеро на реката Струма, во нејзиниот рамничарски дел — Серско Поле во Егејска Македонија, денес во Грција. Исушено е во периодот 1928-1936 г. според програма на грчката влада за зголемување на обработливите површини. Во близината се наоѓа истоименото село Тахино.

## Надворешни врски
* Езерото на австроунгарска карта од 1910 г.

Категорија:Езера во Егејска Македонија
Категорија:Поранешни езера
Пазарџик

**Пазарџик** () е град во Јужна Бугарија. Тој е центар на Општина Пазарџик и на Пазарџичката област. Се наоѓа во западниот дел на Тракија и е близу до градот Пловдив и планината Родопи. Низ градот тече реката Марица, од каде што започнува и нејзиниот воден пат.

## Историја
Пазарџик бил основан од страна на Татарите од денешен Билгород-Дњистровски во 1485 година, на левиот брег на реката Марица, во близина на пазарот во областа, кој бил важен крстопат во средината на овој продуктивен регион, и го нарекле **Татар Пазарџик**, со значење „мал татарски пазар“. Благодарение на поволната местоположба, населбата брзо се развивала.

## Личности
;Родени
*Катја Ефтимова - македонска сликарка
*Екатерина Захариева - бугарски правник и политичар
;Починати
* Методија Шаторов - Шарло - македонски национален деец

## Побратимени градови
* 20px Аспровалта
* 20px Вест Бенд (Висконсин)
* 20px Ставропол

## Наводи

Категорија:Пазарџик
Категорија:Населени места во областа Пазарџик
Велинград

**Велинград** () — град во Југоисточна Бугарија, административен центар на општината Велинград во Пазарџичка Област. Има население од околу 24.102 жители (2022).

## Географија и местоположба
Велинград е сместен во Чепинската Котлина во Западните Родопи, на 48 км од Пазарџик, на 80 км од Пловдив, и на 134 од главниот град Софија.

## Наводи

## Надворешни врски
* Мрежно место на Општина Велинград


Категорија:Градови во Бугарија
Категорија:Населени места во областа Пазарџик
Категорија:Населени места основани во 1948 година
Чепкалка за заби

thumb|250п|Чепкалки
**Чепкалка за заби** е парче пластика или дрво кое се користи за остранување на остатоци помеѓу забите, обично по јадење. Има еден или два остри краја кои се вметнуваат меѓу забите.

Незаменливоста и потребата од чепкалки е очигледна од фактот што чепкалката е постојана компонента на Швајцарскиот војнички нож.

## Историја
Чепкалките постојат со илјадници години; тие се најстарите алатки за чистење заби, и се користат во сите култури. Пред измислувањето на четката за заби, луѓето ги чистеле забите со тврди и меки забни дрвца. Во северна Италија и источните Алпи се пронајдени чепкалки во гробници од праисториско време. Чепкалката нашироко се користела и во Месопотамија. 

Според едно предание тиранинот Агатокле бил убиен во 289 п.н.е. преку бавнодејствителен отров, кој неговиот омилен роб му го подметнал на чепкалка за заби. 

Постојат нежни украсни примери за чепкалки од антиката, како и чепкалки направени од мастиково дрво, во употреба кај римјаните.

Во XVII век постоеле и чепкалки кои биле лукзузни и декоративни, сметани за накит. Овие биле направени од скопоцен метал со вградени драги камења, уметнички стилизирани и емајлирани.   

Денес со доаѓањето на современата заботехника, чепкалките се заменуваат со забен конец и четки за заби. Меѓутоа луѓето сè уште најактивно користат дрвени или бамбусови чепкалки за заби по оброците.

## Поврзано
* Орална хигиена

## Надворешни врски
* Историска белешка 

Категорија:Забни алатки
Категорија:Хигиена
Јамбол

**Јамбол** () — град-општина и административен центар на Јамболската област во Бугарија. Распослан е на 91&nbsp;км2 на  бреговите на реката Тунџа. Се наоѓа на 93&nbsp;км од Црното Море и јужно од магистралата Тракија (меѓу Софија и Бургас). Градот е наследник на античкиот *Диjанополис*, кој за првпат се споменува 500 години пред новата ера.

## Личности
* Џон Атанасов — американски научник, кој го открил првиот компјутер во светот (татко му е роден во село Бојаџик, во близина до Јамбол)
* Митко Штерев — бугарски музичар и композитор
* Волен Сидеров — бугарски политичар.

## Наводи

Категорија:Јамбол
Категорија:Градови во Северна Тракија
Категорија:Населени места во Општина Јамбол
Категорија:Населени места во областа Јамбол
Категорија:Населени места основани во 3 век
Кајзер

[thumb|right|300px|Двоен портрет на кајзерите [Вилхелм I на Германија (лево) и Франц Јосиф I на Австроунгарија (десно)]]
**Кајзер** () — германска титула со значење „цар“ (цар), со женски еквивалент *Kaiserin*, „царица“. 
На германски зборот не е ограничен на владетели на Германското, Австриското или Светото Римско Царство, туку генерички еквивалент на *цар*, за владетели на други царства. На пример царот на Кина на германски се нарекува *Chinesischer Kaiser* или *Kaiser von China*.

## Историја на зборот
Зборот *кајзер* доаѓа од римската титула цезар („Кајсар“ според класичниот латински изговор), со словенскиот еквивалент цар. Ова е суверена монархиска титула од највисок ранг. 
 
## Германска историја и претходница на титулата
Оваа римска царска титула за првпат се возобновува во Франкиското Царство by Карл Велики во 800, како хегемон на католичкиот Запад - со тоа воспоставувајќи се на исто ниво со Византиското Царство и Муслиманскиот калифат. Кога царството се поделило по пат на наследства, тоа почнало да се поврзува со источното („германско“) кралство. Царевите на Светото Римско Царство (962—1806) („Прв Германски Рајх“, која сега бил изборна монархија) себеси се нарекувале *Кајзер*, додека комбинирајќи ја оваа царска титула со титулата Римски крал (која назначениот наследник ја добивал пред крунисувањето); овие владетели се гледале себеси како продолжение на римските цареви и затоа користеле таква титула.

Владетелите на Австроунгарското Царство (1804-1918), од Хабсбурговците, кои почнувајќи од 1440 г. биле цареви на Светото Римско Царство ја користеле титулата *Кајзер*, иако биле формално избирани.

Меѓутоа на македонски и највеќето други јазици, непреведената титула се однесува на царевите на Германското Царство (1871—1918) („Вториот Рајх“) кое канцеларот Бизмарк вешто го создал од две федерации од многу мали принципати (*Kleinstaaterei*) кои ја сочинувале Германија, сржта на некогашното Свето Римско Царство.

Германското Царство имало три кајзера. Сите биле од династијата Хоенцолерни, кои веќе владееле со голем дел од Германија како кралеви на Прусија, воено најголемата германска сила, пред да станат цареви. Тие се:

* Вилхелм I (1871—1888);
* Фридрих III (1888), владеел 99 дена;
* Вилхелм II (1888—1918), за време на чие владеење паѓа Германската монархија, близу крајот на Првата светска војна.

## Поврзано
*Германски цар
* Германско Царство
* Список на германски владетели

Категорија:Цареви на Светото Римско Царство
Категорија:Шефови на држави
Категорија:Кралски титули

Категорија:Германско Царство
Категорија:Благороднички титули на Светото Римско Царство
Категорија:Германизми
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Глеѓ

**Глеѓта** (лат. *substantia adamantina s. enamelum*) претставува надворешната обвивка на коронката на забот, таа го заштитува дентинот од влијанијата во усната празнина
. Изградена е од органска матрица (од 4% до 8%) и кристали на хидроксиапатит (од 92% до 96%). Од нив 12% ѝ припаѓаат на водата. Дебелината на глеѓта варира и најтенка е во пределот на вратот на забот, каде преоѓа во цемент кој го покрива коренот на забот, а најдебела е на џвакалните површини (кај преткатниците и катниците) и секалните рабови кај предните заби. Тоа е најцрвстата супстанција во човековото тело.

## Неправилности во структутата на глеѓта
[thumb|250px|left|float|[Катник кај човек со прикажани делови, меѓу кои и глеѓта.]]

Тие настануваат во времето на создавањето на глеѓта, кога врз процесот на создавање на органска матрица, минерализација и созревањето на глеѓта делуваат негативни фактори.

Постојат неколку фактори кои условуваат појава на структурни аномалии на глеѓта:
* Општи фактори
* Локални фактори
* Наследување
* Интоксикација и
* Непознати причини
* Неправилност предизвикана од дејството на општите фактори се нарекува хипоплазија на глеѓта.
* Неправилност предизвикана од дејството на локални фактори се нарекува Тарнерова хипоплазија.
* Неправилност предизвикана од дејството на наследни фактори се нарекува Amelogenesis imperfecta.
* Неправилност предизвикана од дејството на  интоксикација (труење) се нарекува флуороза на забите.
* Неправилност предизвикана од дејството на сѐ уште неразјаснети причини може да се види како локализирано заматување на забите.
## Наводи

Категорија:Заби
Велимир Прелиќ

**Велимир Прелиќ** (српски: *Велимир Прелић*; Сеница, Србија, 1884 — Скопје, 16 јануари 1928) — српски полициски началник во Скопје за време на окупацијата на вардарскиот дел на Македонија од страна на Србија.

## Животопис
[мини|лево|''Крвав атентат на Велимир Прелиќ'', весник [Политика (весник)|Политика од 14 јануари 1928]]
По негова наредба голем број противници на српската окупаторска и асимилаторска политика во тоа време како и голем број членови или осомничени за поврзаност со тогашното ВМРО биле убивани или жестоко измачувани со стегање на главите, тегнење на рацете, па дури и живи закопувани.

Прелиќ бил голем противник и на тогашното ВМРО раководено од Ванчо Михајлов, поради што оваа организација донела едногласна пресуда за ликвидација на Прелиќ како и некои други српски чиновници од скопскиот реон на тогаш од Србите окупирана и нарекувана Вардарска Бановина, т.е. Вардарска Македонија. Иако Прелиќ дознал за смртната пресуда донесена за него, сепак тој не ги сфатил сериозно тие закани. Но, на 13 јануари 1928 година во центарот на Скопје Велимир Прелиќ бил тешко ранет со неколку истрели од пиштол од страна на тетовчанката Мара Бунева која што ја извршила пресудата. По самиот чин, Мара Бунева се самоубила, а Прелиќ починал по три дена.

Категорија:Војводи на Српскиот комитет на четничката акција
Категорија:Родени во 1884 година
Категорија:Починати во 1928 година
Категорија:Починати во Скопје
Категорија:Родени во 1883 година
Коронка

**Коронка** (уште позната и како **круна**) претставува видливиот дел од забот, но исто така *коронка* може да претставува и фиксна протетска изработка која ја надополнува изгубената забна супстанција, делумно или во целост.

Анатомо-хистолошкиски коронката ја градат (одејќи од внатрешност кон надвор): пулпата и нејзината комора, потоа дентинот и на крајот  доаѓа глеѓта (емајлот) кој го прекрива и заштитува дентинот од надворешни влијанија.

Бојата на природните забни коронки ја дава дентинот кој е жолтеникав, но во неа учествува и  глеѓта, која е проѕирна, со нејзиното конкретно прекршување на светлината.Таа варира кај секоја личност, но и кај една иста личност постојат варијации во нијансите помеѓу одделни заби.

Формата и големината на коронката варира според местоположбата, функцијата на забот и дентицијата (млечна или трајана).

Категорија:Заби
Шаховски запис

**Шаховски запис** или **шаховска нотација** — еден од разните системи на запишување (изразување) на потезите во шахот. Постојат неколку вида на шаховски запис. Зборот се користи и за системи на запишување на позициите на фигурите на шаховската табла.

## Запис на игри

Записот на потези ги опишува фигурите во игра, целната (уште подобро и почетната) позиција на секој потег, како и евентуалниот резултат на истите (земање, шах, мат итн).

* **[[Описен запис (шах)|Описен запис]]**, **англиски запис** или **англиски описен запис**. До 1970-тите во англојазичните земји, шаховските партии се запишувале и издавале во описен запис. 
* **[[Алгебарски запис (шах)|Алгебарски запис]]**. Оваа е покомпактен од описниот запис и е најстандардниот метод на запишување на партии. Во некои краишта на светот се користи уште од раниот XIX век. Овој систем е помалку подлежен на грешки од описниот.
* **[[Дописен запис (шах)|Дописен запис]]**. Алгебарскиот запис кај меѓународниот дописен шах може да создаде забуни, бидејќи фигурите имаат различни називи на разни јазици. Овој систем е стандарден записен систем кој се користи насекаде.
* **[[Преносен запис (шах)|Преносен запис]]** (анг. *Portable Game Notation* или *PGN*). Оваа е најпопуларниот од неколкуте записи засновани на алгебарската, кои имаат за цел запишување на партии во формат соодветен за компјутерска обработка.
* **Долг алгебарски запис** или **полна алгебарска норација**. Во оваа варијанта на запипишување се содржат и почетите и целните позиции при секој потег, одделени со цртичка. Некои компјутерски програми го користат овој метод (вид. Алгебарски запис (шах)).
* '''Стеношах'''. Ова е уште еден формат погоден за компјутерска обработка. Во овој формат иследноста на играта се жртвува за концизност со која се намалува на минимум бројот на знаците потребни за чување (запомнување) на партијата.

При запишувањето на партии, коментаторите користат знаци како прашалници и извичници како критика на потезите (видете интерпункција (шах)).

## Запис на положбите на фигурите
Покрај онаа за запишување на игри, постои и запис за заведување на положбите на фигурите наречена Форсит-Едвардсов запис (ФЕЗ). Ова е корисно за времено прекинување на партии и нивно подоцнежно продолжување без дијаграмски приказ на ситуацијата.

## Поврзано
* Шаховски правила
* Шаховски фигури
* Теоретска таблица на шаховско отворање


Запис
Горјан Ѓорѓиев

лево|мини|220x220пкс|„БИК„
**Горјан Ѓорѓиев** (роден 1965 во Скопје) — македонски ликовен уметник.

## Кариера
Дипломирал на Академија за ликовни умстности во Скопје, отсек сликарство, 1987&nbsp;г. Член е на ДЛУМ од 1988 год. Учествувал на многу перформанси, групни изложби и колонии во земјата и во странство. Живее и работи во Скопје.

................https://www.pinterest.com/ggorjan/

## Самостојни изложби
* Центар за култура и информации Скопје 1993&nbsp;г.
* Галерија Стоби. Скопје 1994&nbsp;г.
* Салон на ДЛУМ. Скопјс 1995&nbsp;г.
* Културен центар, Струмица1995&nbsp;г.
* Галерија ВИД. Белград 1997&nbsp;г.
* Музеј на Град Скопје. Скопје 2000&nbsp;г.
* Уметничка галерија. Битола 2001&nbsp;г.
* Уметничка галерија. Оливер 2007&nbsp;г.
* Уметничка галерија. АРМ 2008&nbsp;г.
* Центар за култура и информации Скопје 2009&nbsp;г.
* Национална Галерија - Мала станица. 2010&nbsp;г.
* Галерија БЛОК. Белград 2010&nbsp;г.
* Градска галерија Арт Подгорица, Црна Гора 2010&nbsp;г.
* Галерија Око, Скопје 2012&nbsp;г.
* Галерија МКЦ , Скопје 2015&nbsp;г.  DI ALLURE Art Gallery, Saint Paul de Vence  Франција 2017

Категорија:Македонски сликари
Категорија:Членови на ДЛУМ
Категорија:Луѓе од Скопје
Шаховска табла

[thumb|right|243px|Шаховска табла со [Хауард Стаунтон|Стаунтонови фигури]]
**Шаховска табла** е табла која се користи во шахот и се состои од осум реда и осум колони квадрати (полиња) во наизменични бои. Полињата се нарекуваат „црни“ и „бели“, иако фактичките бои варираат зависно од материјалот. Се користат најразлични материјали; поофицијалните партии се играат на дрвени табли, додека неформално може да се игра и на пластични или картонски табли. Постојат и стаклени, мермерни, камени и други табли. Камените табли ги наоѓаме вградени во шаховски маси за надвор. 

Таблата е наредена така што најдесното поле кај секој играч е „бело“. Големината на истата обично зависи од големината на шаховските фигури. Претпочитана големина на поле е 1.25 до 1.3 пати основата на кралот.

Во современиот шаховски коментар, колоните се обележани со латинични букви од *a* до *h* (од лево кон десно) од гледна точка на белиот играч, додека пак редовите се обележани со бројки од *1* до *8*, каде 1 е најблиску до белиот играч, со тоа овозможувајќи ја стандардната нотација наречена алгебарска шаховска нотација.

## Надворешни врски
* 
* Одбирање на шаховска табла  

Табла
Шаховски знаци во Уникод

Ова се знаци за шаховските фигури во Уникод.

Доколку не можете да ги видите знаците во таблицава, погледајте ја сликата подолу, каде истите се прикажани во два фонта (DejaVu Sans, FreeSerif, Quivira, Pecita).

Уникод
Уникод
Уникод
Категорија:Уникод
Категорија:Списоци на симболи