Едрилец

**Едрилец** (лат. *Iphiclides podalirius L.*) — вид дневна пеперуга. Лета карактеристично, како да едри. Има крилја со жолто-црни (тигрови) шари. Живее претежно на отворени нерамни терени, во грмушки и на ливади. Се храни со нектар. Во периодот на парење се собира во поголеми населенија. Презимува во стадиум на кукла. Распространета е во Средна и Јужна Европа. Во Македонија се јавува во две генерации од април до септември. Позната е како мигрант.

## Подвидови
Подвидови се:
**Iphiclides podalirius podalirius* (Средна и Јужна Европа)
**Iphiclides podalirius feisthamelii* (Северна Африка, Шпанија и југозападна Франција)
**Iphiclides podalirius persica* Верити, 1911
**Iphiclides podalirius virgatus* (Батлер, 1865)

*Iphiclides podalirius feisthamelii* е понекогаш сметана како валиден вид, *[[Iphiclides feisthamelii]]*.
мини|лево|Примерок на Едрилец

## Растространетост
Овој вид е доста чест. Овој вид е широко распространет на источниот Палеоарктик и во поголемиот дел од Европа со исклучок на северните делови. Нејзиниот опсег се протега на север до Долна Лужица и централна Полска и на исток низ Мала Азија и Закавказје до Арапскиот Полуостров, Пакистан, Индија и западна НР Кина. Неколку примероци од видот се пријавени од средна Шведска и Обединетото Кралство, но тие веројатно биле само скитници, а не и мигранти.

## Живеалиште
Овие видови од семејството *[[Papilionidae]]* живеат во градини, градови, како и на селата, во ниви и отворени шумски места. Се среќаваат на места со трнинки и особено овоштарници. Во Алпите може да бидат најдени до надморска височина од 2000 м, но обично претпочитаат подножја и пониски места.

Присуството на едрилецот во поплавната рамнина на реката Морава во Словачка, се покажало дека е добар показател за релативно добро зачуван  пасишни живеалишта со шумско-степска вегетација, кои немаат историја на сечење.

## Статус
Во некои години, едрилецот е доста изобилен. Едрилецот станува се поретко додека се расчистуваат трнинките. Пеперутката сега е заштитена со закон во Чешка, Словачка, Германија, Унгарија, Луксембург, Русија, [Украина] ] и [Полска. Се смета за редок и загрозен и заштитен во некои сојузни покраини во Австрија и со неопределен статус низ цела Европа. Во Ерменија, видот покажува стабилен тренд на населението и е оценет како најмала загриженост. Иако некои власти го нарекуваат статус „ранлив“, сепак не е наведен во Црвениот список на МСЗП.

## Опис
Едрилецот има распон на крилјата од 60-80 мм кај мажјаците, од 62-90 мм кај женките. Тоа е многу голема карактеристична пеперутка. Бојата на позадината на крилата е кремасто бела или бледо жолта. На предните крила има шест тигарски ленти и ознаки во облик на клин. На надворешниот раб на задните крила има сини ознаки на полумесечина, со долгнавеста, портокалова дамка на задниот агол и релативно долга опашка.

Овој вид е доста сличен со *[[Ластовичкина опашка|ластовичкината опашка]]*, *[[Papilio hospiton]]*, *[[Алексаноров едрилец|Алексаноровиот едрилец]]* и *[[Protographium marcellus]]*.


Iphiclides podalirius MHNT CUT 2013 3 9 Male Dos Cahors.jpg|Мажјак
Iphiclides podalirius MHNT CUT 2013 3 9 Male Ventre Cahors.jpg|Машки долен дел
Iphiclides podalirius MHNT CUT 2013 3 9 Female Dos Cahors.jpg|Женка
Iphiclides podalirius MHNT CUT 2013 3 9 Female Ventre Cahors.jpg|Женски долен дел


## Галерија

Iphiclides podalirius 1.jpg|Гасеница
Iphiclides podalirius pupating.jpg|Гасеница во кукла
SailSwallowtail.jpg|Развиен примерок
Едрилец на Баба Планина 01.jpg|Примерок на планината Баба 
Едрилец на Баба Планина 02.jpg|Примерок на планината Баба 
Едрилец на Баба Планина 03.jpg|Примерок на планината Баба 
Едрилец на Баба Планина 04.jpg|Примерок на планината Баба 


## Наводи

## Надворешни врски

* Список на пеперутки и молци во Македонија

Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Категорија:Iphiclides
Категорија:Пеперутки во Азија
Категорија:Пеперутки во Европа
Категорија:Пеперутки опишани во 1758 година
Категорија:Животински таксони опишани од Карл Линеј