open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Споменик Барбароса (Истанбул)

**Споменикот „Барбароса“** — споменик кој се наоѓа во Бешикташ, Истанбул, Турција. Споменикот е изработен од брона во 1944 година во спомен на славниот отомански адмирал Хајредин Барбароса.

Тој е еден од најголемите споменици во републиканскиот период. Прославите на Денот на поморството и денот на морнарицата се одржуваат секоја година пред споменикот, кој е симбол на Бешикташ.

Се наоѓа на улицата Алжир и веднаш зад мавзолејот на Барбароса. Уредувањето на плоштадот и местоположбата на статуата ги направил урбанистот Анри Прост. Подготвен е помеѓу 1941-1943 година и бил подигнат во 1944 година. Статуата ја изработил Зуту Мирдидоглу и Али Хади Бара; бронзените дела припаѓаат на Јусуф Акпанар и Али Хајдар Сејмен. Целиот споменик е висок 11,50 метри. Тежината на бронзата е 6 тони и 900 килограми.

Се состои од три дела: подлога, скулптура и столб. Десетметарската столбна плоча е на мермерна платформа. Презентацијата на Барбароса пред Сулејман I од левата страна на пиедесталот и победата кај Превеза е претставена од десната страна. Предниот дел на основата е во форма на платформа, висока два и пол метри, за да го симболизира лакот и палубата на бродот.

На основата има три бронзени фигури. Барбароса се наоѓа во средината. Облеката на споменикот била инспирирана од минијатурноста на Нигари.

Категорија:Споменици во Истанбул
Категорија:Бешикташ (Истанбул)
Иво Сенковиќ и агата од Рибник

**Иво Сенковиќ и агата од Рибник** (српски:  *Иво Сенковић и ага од Рибника*) - српска народна епска (јуначка) песна.

## Содржина
Агата од Рибник му испраќа писмо на Ѓураѓ Сенковиќ во кое го повикува на двобој или, ако одбие, тогаш да му испреде кошула како доказ дека му се покорува. Стариот Ѓураѓ го чита писмото и плаче, зашто е стар и повеќе не може да се бори. Неговиот син Иво, кој има 16 години, го замолува да оди на двобојот со агата, но таткото не сака да го пушти, сметајќи дека ќе погине затоа што е неискусен. Меѓутоа, Иво изјавува дека не се плаши од агата и најпосле, Ѓураѓ се согласува да го пушти на двобојот. Агата седи во полето пред Рибник, во друштво со двајцата сина на пашата. Кога доаѓа Иво, агата го советува да се откаже од двобојот, зашто е многу млад за погине, ветувајќи му дека нема да го убие, туку ќе бара откуп за него. Меѓутоа, Иво го предизвикува агата на двобој. Агата го фрла копјето, но не погаѓа и почнува да бега. Иво успева да го стигне, но наместо да го убие, сака да го фати жив. Тогаш, агата пука со пушката и го убива коњот на Иво. Потоа, агата повторно напаѓа, но Иво му го убива коњот. Агата го моли Иво за милост, ветувајќи му големо богатство, но Иво го убива и се облекува во неговата облека. Двајцата синови на пашата почнуваат да го бркаат Иво, кој бега во шумата, а таму им ги краде коњите и се враќа дома. Неговите родители помислуваат дека доаѓа агата и стариот Ѓураѓ го напаѓа сакајќи да се одмазди за смртта на својот син. Иво му кажува дека е тој, но од преголема жалост, татко му не го слуша, туку почнува да го брка со намера да го убие. Ѓураѓ го стигнува синот, а тој му ја покажува отсечената глава на агата и така се спасува.

## Осврт кон песната
Мотивите во „Иво од Сенковиќ и агата од Рибник“ имаат паралела во руската песна за Данило и неговиот син Михаил. Во песната, со особено голема вештина и прецизност е насликан ликот на старецот Ѓураѓ, таткото на Иво: кога до добива повикот на мегдан, тој плаче зашто чувствува дека е стар за борба, а истовремено не може да поднесе да му служи на турскиот господар; неговото чувство на немоќ е големо и потполно и тоа не исчезнува ниту кога неговиот син-единец заминува во борба; меѓутоа, кога по борбата Иво се враќа облечен во турска облека и кога на Ѓураѓ му се причинува дека се приближува убиецот на син му, тогаш неговата немоќ веднаш исчезнува и од болката на старецот наеднаш се раѓа чудесна сила така што тој полетува да го одмазди синот. Онака како што е насликан во песната, Иво Сенковиќ спаѓа меѓу најсугестивните ликови во српската епика. Тој е млад, нема ниту 16 година, а храбро оди во двобој со искусниот воин. Иво Сенковиќ е олицетворение на младоста која низ вековите постојано се борела за слободата.

## Наводи

Категорија:Српски епски песни
Огледало на црквата

**Огледало на црквата** () — богословски трактат на Хонориј Августодунски.

## Содржина
Во делото, Хонориј ги искажува своите ставови за различни прашања: На пример, зборувајќи за можноста одделните општествени групи да ја спасат својата душа, тој пишува дека војниците се „десната рака“ на црквата; трговците ги предупредува да не се служат со нечесни начини, но сепак ги пофалува затоа што им служат на сите народи и се изложуваат на ризик при патувањата поради што сите луѓе се нивни должници и треба да се молат за нив; селаните ги нарекува „собраќа и другари“ и ги советува да ги слушаат свештениците, уредно да работат и да го плаќаат данокот.

## Наводи

Категорија:Теолошки дела
Категорија:Дела на Хонориј Августодунски
Ленард-Џонсов потенцијал

мини|320px|десно|Графикон на јачината во зависност од растојанието за Ленард-Џонсовиот потенцијал 12-6
**Ленард-Џонсовиот потенцијал** е прост математички модел што го опишува заемодејството на парови неутрални атоми или молекули. Овој потенцијал е исто познат и како **6-12 потенцијал** или **12-6 потенцијал**. Формата на овој потенцијал за атомско заемодејство е предложена од Џон Ленард-Џонс во 1924 година . Најчесто се среќава во следниот облик:

V_\text{LJ} = 4\varepsilon \left[ \left(\frac{\sigma}{r}\right)^{12} - \left(\frac{\sigma}{r}\right)^6 \right] = \varepsilon \left[ \left(\frac{r_\text{m}}{r}\right)^{12} - 2\left(\frac{r_\text{m}}{r}\right)^6 \right],

каде *ε* е длабочината на потенцијалната јама, *σ* е конечното растојание каде интерчестичниот потенцијал е нула, *r* е растојанието меѓу честичките, а *r*m е растојанието каде потенцијалот ја има минималната вредност. Вредноста на функцијата на *r*m е -*ε*. Растојанијата *r*m и *σ* може да се поврзат со: *r*m = 21/6σ ≈ 1.122σ. Овие параметри обично се одредуваат со приближување за да се репродуцираат експериментални резултати или прецизни квантно-хемиски пресметки. Поради својата едноставна форма, која е евтина за пресметување, Ленард-Џонсовиот потенцијал често се користи во компјутерски симулации, иако постојат попрецизни потенцијали.

## Библиографија


Категорија:Физика
Категорија:Бројчена анализа
Категорија:Хемиски врски
Категорија:Меѓумолекулски сили
Категорија:Теоретска хемија
Слепченски манастир

**Слепченски манастир** може да се однесува на следниве два истоимена манастира во Македонија:

* Слепченски манастир — манастир во близина на селото Слепче, Демирхисарско
* Слепченски манастир — манастир во близина на селото Слепче, Прилепско
LAMMPS

**LAMMPS** () е компјутерска програма за молекуларна динамика од националните лаборатории „Сандија“ во САД. Оваа софтверска алатка е бесплатна за користење и кодот е јавно достапен, така што целата програма се дистрибуира под GNU општата јавна лиценца. LAMMPS за паралелна комуникација го користи Message Passing Interface (MPI).

LAMMPS е првично развиена како дел од договор за истражувачко-развојна соработка меѓу две лаборатории од американскиот департмент за енергетика и три други лаборатории од приватниот сектор. Од 2016 година, кодот го одржуваат и дистрибуираат истражувачите во националните лаборатории „Сандија“ и универзитетот „Темпел“.

## Библиографија

Категорија:Физика
Категорија:Бројчена анализа
Категорија:Софтвер
Парк на водопадите

**Парк на водопадите** () — парк во градот Воден, Егејска Македонија, чија главна знаменитост се познатите **Воденски водопади** на реката Вода. Сместен е во источниот дел на градот, северно од старата градска населба Варош и зафаќа вкупно 10 хектари. На неговата јужна граница се сместени погоните на старата Воденска јажарница, денес прогласена за споменик на културата. Во XIX век и подоцна тука се изградени и погони на други производни претпријатија.

Меѓу патеките на паркот е и стариот пат кој бил дел од познатата магистрала Вија Егнација и ги поврзувал древниот град Едеса и Воденската тврдина (Варошот) со Солун сè до почетокот на XX век.

## Историја
Водопадите се образувале во XIV век по пат на силна природна појава (можеби земјотрес). Поради ова, со време карпите напукнале и низ тие пукнатини се пробиле водите од езерото кое тогаш постоело во западниот дел на градот.
мини|десно|250п|Гробиштата на местото на идниот парк.
Подрачјето на паркот служело како градски гробишта сè до германската окупација за време на Втората светска војна. Летото 1942 г. Германците ги срушиле гробиштата и создале парковскиот простор со цветни леи, градини, засадиле дрјва и направиле две пливалишта за војниците.

По крајот на војната паркот прешол во надлежност на општината, која се погрижила за неговото одржување и изградила инфраструктура за да го направи подостапен за граѓаните. Во 1960-тите донесено е решение паркот да се уништи и да се создаде друго езеро, чија електрана би давало повеќе електрична енергија. Поради остра реакција од јавноста и големи простести, владата на Константин Караманлис поднела оставка и Паркот на водопадите продолжил да постои.

Во минатото имало 11-12 водопади, од кои денес се останати 7, а само 2 од нив се достапни за посетителите. Најголемиот водопат е наречен Каран (*Κάρανος*) и е висок 70 метри. Водите на водопадите немаат постојат тек, бидејќи се регулираат за потребите на хидроцентралата  на недалечното Владовско Езеро.

## Поврзано
* Варош (Воден)
* Лагот

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Паркови во Грција
Категорија:Воден
Ерменски гробишта во Џулфа

**Ерменските гробишта во Џулфа**  (, *Jughayi gerezmanatun*) биле антички гробишта во близина на градот Џулфа во Автономната Република Азербејџан, со приближно 10,000 камени гробници, од кои околу 5.000 останале зачувани во одлична состојба, до средината на дваесеттиот век.
Надгробните споменици биле уникатни Ерменски христијански споменици од среден век изработени од црвеникави или портокалови камења слични на стечците. 
Кон крајот на 1990-тите, по завршувањето на војната во Нагорно-Карабах , гробиштата сè уште биле зачувани и негибнати, но тогаш азербејџанските власти започнале да ги  уништувааат.

Денес се останати мал број споменици и се наоѓаат во Ерменија .

## Реакции

Ерменските власти и меѓународните организации, организираа повеќе протести во кои ја осудуваат владата на Азербејџан и ја повикуваат истата да го запре уништувањето на спомениците. Во 2006 година, Азербејџан ги оневозможил пратениците на Европски парламент да ја посетат областа со цел да ја утврдат состојбата. 
Во 2007 година, делегација на парламентарното собрание на Советот на Европа повторно се обидела да ја посети месноста со намера да ги посети и Баку, Ереван, Тбилиси и Нагорно-Карабах. 
Азербејџанската влада овој пат се спротивставила на намерата на мисијата да влезе во територијата на Нагорно-Карабах од Ерменија и побара тие да влезат во регионот од Азербејџан. Поради затворената линија на разделување и целокупната забрана на азербејџанците за поставување за ригистрирање на цпомемиците, во Нагорно-Карабах не можеле да влезт во Азербејџан. Покрај претставниците на европските институции, загриженост за уништување на спомениците изразила и Владата на Исламската Република Иран. Наоѓалиштето лежи на границата со Иран и е видлив од другиот брег на реката од каде биле видливи активности за уништување на спомениците од страна на азербејџанските војници. Во април 2011 година, американскиот амбасадор во Азербејџан Метју Бриза го посети Нахчиван, но бил спречен од азербејџанските власти да го посетат и Џулфа

## Зачувани споменици
; Џулфа, предворие од Соборниот храм

Image:2014 Prowincja Armawir, Wagharszapat, Chaczkar z 1576 roku ze zniszczonego cmentarza w Dżulfie.JPG| 1576 година
Image:2014 Prowincja Armawir, Wagharszapat, Chaczkar z 1602 roku ze zniszczonego cmentarza w Dżulfie.JPG| 1602 година
Image:Khatchkar from Jugha-2.jpg|16 век
Image:Khatchkar from Jugha.jpg|16 век
Image:Khachkar from Old Djugha 1602 img 6933.jpg| 1602 година

## Наводи

Категорија:Гробишта во Азербејџан
Категорија:Археолошки наоѓалишта во Азербејџан
Категорија:Ерменска уметност
Јерерујк

**Јерерујк** (, *Yereruyki tachar*) е археолошко наоѓалиште во кое е сместена, изградена една од најстарите антички ерменски цркви.
Сместено е во близина на селото Анипемза, во провинција Ширак во Ерменија. Јерерујк е изграден во близина на реката Ахорјан, кој всушност е природната границата помеѓу Ерменија и Турција, на 5 километри југоисточно од античкиот град Ани.
Таа е една од најстарите сочувани христијански цркви во Ерменија таа е ставена на листата УНЕСКО, на  Списокот на светското културно наследство.
Оваа базилика е една од најстарите примери на ерменската архитектура од рана христијанска уметност, а нејзината изградба започнала во 4 век а базиликата конечно била завршена во 6 век.
## Етимологија и историја
На  Ерменски јазик  Јерерујк значи за тресење. Според традицијата, храмот го добил името по архитектонски изглед при што од далечина, се чинело дека зградата се тресе. Според истакнатиот ерменски архитект Торос Тораманијан, Јерерујк е јасен и можеби најраниот пример на базилика не само во ерменските црковни градби туку и во христијанскиот свет воопшто.
## Базиликата
Објектот се состои од три странични брод, изградена со дебели  sидови. 
На западната, северната и јужната страна на базиликита се аркади, два мали параклиси до апсида и две апсидни ниши на крајот на страничните арки. Базиликата веројатно била покриена со дрвени потпори. североисточниот  параклис е најголемиот дел од двата надвижни сводови, од кои едниот е кос, поголем во близина на бродот
Оваа базилика има големи сличности во градежништвото со сириските базилики, бидејќи сите имаат кули на западната фасада и украсни ленти на прозорците. 
Базиликата била насликана со голем ансамбал на фрески но, денес се зчувани само фрагменти покрај апсидниот прозорец на западниот портал.
## Галерија
Делови од црквата, како и карти за нејзината географскка локација

 
File:Երերույքի Տաճար 07.jpg
File:Երերույքի Տաճար 03.jpg
File:Ереруйк.jpg
File:Ereruk.jpg
File:Ererouyk.jpg
File:Localizzazione Ererouyk e Ani.jpg
File:Contestualizzazione dell'Armenia.jpg
Inquadramento itinerari armenia ridotta.jpg


## Наводи

Категорија:Археолошки наоѓалишта во Ерменија
Категорија:Базилики во Ерменија
Општински дом (Прага)

**Општински дом** ()  е градска куќа во која се наоѓа салата „Сметана“, истакнато место за концерти, во Прага. Сместена е во центарот на градот.

## Историја
Во минатото тоа била Кралскиот суд палатата.
Од 1383 до 1485 година кралот на Боемија живеел во зградата. 
По 1485 година, тоа била напуштено. 
Урната е  во почетокот на 20 век. Изградбата на тековната зграда започнала во 1905 година.  Таа е отворена во 1912 година.  Зградата е проектирана од Освалд Поливка и Антонин Балшанек.

## Архитектура и уметност

Зградата е во Арт Нуво архитектонски стил. 
Надворешноста на зградата е со декорации алегориска уметност и штуко декоратура. 
Над влезот има мозаик наречен „Во чест на Прага“ од Карел Шпилар. 
Од двете страни се наоѓаат алегориски скулптури, групи што претставуваат „Деградација на народот“ и „Воскресение на народот“ од Ладислав Шалаун. 
Салата Сметнана служи како концертна сала. Во зградата постои стаклена купола. 
Во него се сместени уметнички дела од Алфонс Муха.

## Денес
Денес, зградата се користи како концертна сала, сала за симпозиуми,  вклучутелно и кафулиња и ресторани. Голем дел од просториите во зградата се затворени за јавноста и се отворени само за туристички групи

## Галерија

File:The Municipal House (Obecni Dum), Prague - 8856.jpg|Главен влез
File:Jugendstil Prag Gemeindehaus 4.jpg|Фоаје
File:Obecni_Dum_Restaurant,_Prague_-_8377.jpg|Ресторанот десно
File:Jugendstil_Prag_Gemeindehaus_3.jpg|Кафулето од лево
File:Jugendstil Prag Gemeindehaus 9.JPG|Сала во подрумот
File:Smetana Hall at the Municipal House (Obecni Dum), Prague - 8943.jpg| Беджих Сетана сала
File:120913 Obecní dům Vystava DIVERSE - PAVEL BRUNCLÍK 08 b.jpg|Изложбена сала
File:The Municipal House (Obecni Dum) ceiling, Prague - 8906.jpg|Фреско во салата Приматор


## Наводи

Категорија:Прага
Споменик на Чехов

**Споменик на Чехов** — споменик сместен на плоштадот Чехов, во Таганрог. Откриен е на 29 јануари 1960 година, на стогодишнината од раѓањето на  Антон Павлович Чехов.

## Историја на споменикот

Идејата да се постави споменик на Чехов за првпат се појавила 1910 година. Во 1944 година, Советот на народни комесари донела одлука да биде подигнат споменик на Чехов за да се одбележи 40-годишнината од смртта на писателот.

До октомври 1954 година, биле доставени 18 проекти за споменик, и сите биле изложени пред јавноста во Локалениот музеј на Таганрог. Три години подоцна, Вториот национален натпревар се одржал во Москва, каде биле доставени 30 проекти за споменик. После втората етапа од конкурсот, најдобрите дела биле испратени во Таганрог, каде статуата на Јулијан Рукависников била избрана за поставување, како најдобар.

Споменикот има постамент од гранит а самиот  бил излиен во бронза. Споменикот  го прикажува Чехов беспрекорно облечен, седнат на камен, загледан во далечината и држи книга во десната рака. Висината на споменикот е 3м -вкупно (9.84 м.).

„Споменикот на Чехов“ е подигнат во знак на почит од народот  на Таганрог, во спомен на нивниот најпознат сограѓанин.

На 29 јануари 2010 година рускиот претседател Дмитри Медведев положил цвеќе на споменикот во рамките на комеморативните настани од 150-годишнината од раѓањето на Антон Чехов во Таганрог.

## Фотографии


File:Chekhov-Statue-Taganrog.jpg|*Споменикот на Чехов*, 2006
File:Chekhov-Statue-Taganrog2006.jpg|*Споменикот на Чехов* , 2006
File:Chekhov Monument 2009.jpg|*Споменикот на Чехов*,2009
File:Chekhov Monument Jan29 2010.jpg|„Споменикот на Чехов“ во Таганрог на 150-годишнината од раѓањето на рускиот писател (29 јануари 2010 година)


## Наводи

Категорија:Таганрог
Категорија:Антон Чехов
Родна куќа на Антон Чехов

**Родната куќа на Антон Чехов** сместена во Таганрог, Русија, каде познатиот писател Антон Чехов е роден.

Сега е спомен-музеј на писателот. Се наоѓа на улицата Чехов (некогаш Купеческаја улица). Изградена е во 1859 година.

Павел Јегорович Чехов и неговото семејство (неговата сопруга Евгениа Јаковлевна и нивните двајца синови - четиригодишниот Александар Чехов и двегодишниот Николај Чехов) ја изградиле во декември 1859 година. Антон Чехов е роден во оваа куќа на 17 јануари 1860 година. Во март 1861 година, Павел Јегорович Чехов и неговото семејство се преселиле во друга куќа.

Во 1910 година, на родната куќа на Чехов била поставена спомен-плоча благодарение на иницијативата на Чеховскиот круг во Таганрог, по идеја на писателот Евгениј Гаршин.

Во 1916 година, градскиот совет на Таганрог ја поддржа иницијативата на Литературниот круг Чехов, да биде адаптирана родната куќа на Чехов и да се преименува улицата.
Во декември 1920 година, куќата била испразнета од станарите, а реновирањето следувало во 1921 година. 
Во 1924 година, во неа била отворена првата изложба со која била прикажана младоста на писателот.

Во 1935 година Марија Чехова и Олга Книпер биле во посета на родниот град на Чехов, Таганрог и учествувале на настаните по повод 75-годишнината од раѓањето на Антон Чехов. Во рамките на посетата, Марија Чехова му подарила на меморијалниот музеј  неколку предмети од семејството  на Антон Чехов и Чехов од Белата дача во Јалта.

## Наводи

Категорија:Таганрог
Категорија:Антон Чехов
Чача

**Чача** ( *ch’ach’a* ) е традиционален грузиски алкохолен пијалак, еден вид ракија. Понекогаш Чача е претставена и како „грузиска вотка“ или „вотка од вино“.

## Производство
Чачата е направена од незрело и главно несоодветно грозје за производство, од разни диви сорти  или остатоци од цедено грозје, како и од други овошја или билки - смокви, мандарини, портокали, црница, тарагон и др. Чачата е светла по боја и е многу силна - индустриската обично има 40% содржина на алкохол, но може да достигне до 65% во домашното производство.
Главната суровина за производство на чача во источна Грузија е  бело грозје, додека во Абхазија и Аџарија се претпочита американската сорта вино Изабела. Некои видови  созреваат во дабови буриња за да дадат помек и пријатен вкус.
Во 2011 година, грузиските власти ја патентираа најпознатата национална храна и пијалаци, од кои едната е и Чача.
Еден од најпознатите типови чачи е Бинехи Естрагон, кој го доби сребрениот медал во 2007 година на една од најпрестижните саеми Мундус Вини.

## Употреба
Чачата обично се користи во најчиста форма. Различни коктели, исто така, се подготвуваат со додавање на свежо овошје и мраз. 
Во руралната Грузија, вообичаено е да се пие мала чашка чача  наутро.

Покрај тоа, повеќето Грузијци веруваат дека чачата има лековити својства и ја користат за разни болести, вклучително. дигестивни проблеми или болка во ушите

## Наводи

Категорија:Алкохолни пијалаци
Категорија:Грузиска кујна
Магазин

**Магазин** е хрватски поп бенд од Сплит. Основан е во 1979 година под името **Далматински магазин** („ Далматинско списание“ на хрватски јазик ), групата брзо започнала да прави белег на локалните фестивали на поп-музиката со своите песни под влијание на далматинската народна музика. Составот на групата моментот се состои од главниот вокалист Андреа Шушњара, гитаристот Жељко Баричиќ и бас гитаристот Ненад Весановиќ Кеко. Баришиќ е единствениот активен основачки член, иако Весановиќ се појавува на секој албум до денес.

## Историја

## Членови

### Тековни членови

* Жељко Баричиќ - гитара (1979-денес) 
* Ненад Весановиќ - Кеко - бас гитара (1979-денес) 
* Андреа Шушњара - главен вокал (2010-сегашен)

### Поранешни членови

* Игор Биочиќ - бас гитара (1979) 
* Зоран Маринковиќ - тапани (1979-1984) 
* Миро Црнко - клавиатура (1979-1992) 
* Тончи Хуљиќ - клавиатури (1979-2006) 
* Анте Милетиќ - тапани (1984-2014) 
* Иван Хуљиќ - тастатури (2006-2014)

### Поранешни вокали

* Мајда Шолетиќ - главен вокал (1979-1982)  
* Марија Кузмиќ - главен вокал (1982-1983)  
* Љиљана Николовска - главен вокал (1983-1990)  
* Данијела Мартиновиќ - главен вокал (1991-1996) 
* Јелена Розга - главен вокал (1996-2006) 
* Ивана Ковач - главен вокал (2006-2010)

## Дискографија

## Наводи

## Надворешни врски

* Група Магазин - Официјален обожавателски клуб на Фејсбук 
* Група списание службен ЈуТјуб

Категорија:Југословенски музички групи
Категорија:Учесници на Евровизија
Категорија:Музички групи основани во 1979 година
Јам каша (расказ)

**Јам каша** (јапонски: 芋粥) - расказ на јапонскиот писател Рјуносуке Акутагава од 1916 година.

## Содржина
За време на ерата Хејан во Кјото живеел еден ситен службеник. Тој бил грд, плашлив и глупав, па сите правеле груби шеги на неговата сметка. Единствената негова животна желба била да се изнајаде јам каша. Еднаш, за време на гозбата кај намесникот, благородникот Тошихито слушнал за неговата желба и му ветил дека ќе го покани на јам каша. Неколку дена подоцна, Тошихито го повикал да му се придружи на едно далечно патување. Патем, Тошихито фатил лисица и ѝ наредил да однесе порака до неговиот дворец. Кога пристигнале, таму навистина ги чекале слугиле, како што гласела пораката. Во дворецот, Тошихито наредил да се подготви голем казан со јам каша, но кога го послужиле, службеникот веќе немал никаква желба да јаде. Тогаш, ја забележале лисицата која ја фатил Тошихито и неа ја послужиле со јам каша. Така, службеникот сфатил дека поубаво му било кога копнеел по кашата, отколку кога добил прилика да јаде во изобилство.

## Наводи

Категорија:Дела на Рјуносуке Акутагава
Категорија:Јапонски раскази
Железен волк

[мини|Железниот волк се користи како заштитен знак од литванската војска ([Моторизирана пешадиска бригада железен волк)]]

**Железен волк** () — митски лик од средновековна легенда за основањето на Вилнус, главниот град на старото Големо војводство од Литванија и модерна Република Литванија.

Првате материјални спомени се пронајдени во литванските хроники, легендата асоцира и има  одредени сличности со Капитолската волчица и ја одразувала  желбата на Литванија да ги покаже свооет легендарно потекло од Римското Царство.

Легендата станала популарна за време на ерата на романтичниот национализам.

Денес Железниот волк е еден од симболите на Вилнус, а го користат спортски тимови, литванската војска, извиднички организации и други.

## Легендата

Според легендата,  војводата Гедиминис (околу 1275 - 1341) ловел во својата шума во близина на Долината на Швентарагис, близу до реката Вилња. 
Уморен по успешниот лов, Големиот војвода, прноќувал на истото место. Заспал и во сонот, сонувал огромен Железен волк кој завивал  како стотици волци. Откако се разбудил, свештеникот му го протолкувал сонот: „Она што е наменето за владетелот и државата Литванија, е Железен волк а тоа значи претставува замок и град што ќе го основате вие ​​на оваа страна. Тој ќе биде главен град на литванските земји и живеалиште на нивните владетели, а славата на нивните дела ќе одекне низ целиот свет “. Затоа, Гедиминас, почитувајќи ја волјата на боговите, го изградил градот и му го дал името Вилнус - од потокот на реката Вилјана.

## Наводи

Категорија:Литвански легенди
Категорија:Вилнус
Ѓаволот од Луден

мини|Кшиштов Пендерецки
**Ѓаволот од Луден** е опера во три чина напишани во 1968 и 1969 од истакнатиот полски композитор Кшиштов Пендерецки, потоа ревидиран во 1972 и 1975 година. Либретото го напишал композиторот според делото на Џон Витинг кој направил драматизација на книгата на Хаксли. Во  содржината се  зборува за католичкиот свештеник, Урбен Грандје, кој бил уапсен и осуден за вештерство и запален на клада во 1630 година.

## Улоги

## Наводи

Категорија:Опера 1969 година
Категорија:Германска опера
Успение Богородичино (Владимир)

**Успение на Пресвета Богородица (Владимир)** (понекогаш наречена **Катедрала Успение**) () — православна црква на Руската православна црква во градот Владимир, катедрала на епархијата на Владимир. Станува збор за извонреден споменик на руското градителство изведена на бел камен од  век, а сега е државен музеј. Во 1992 година била вклучена во списокот за светско културно наследство на УНЕСКО.

## Историја

Катедралата е изградена помеѓу 1158 и 1160 година по наредба на кнезот на Владимир-суздаљското Кнежевство Андреј Богољубски. 
Во 1185 до 1189 година таа била проширена за да се исполни истакни престижот на Владимир.

Со своите 1.178 квадратни метри, тој останува најголемиот храм во Русија за следните 300-400 години. Во 1408 година била украсена со нови фрески изработени од Андреј Рубљов и Даниел Чорни.

Подоцна, овој градежен споменик служел како модел за други храмови, како што е црквата Успение во московскиот Кремљ.

Тоа е еден од ретките храмови во кои се зачувани фреските на Андреј Рубљов.

Во 1810 година била изградена камбанарија до катедралата.

## Галерија

File:Успенский_собор-2_(by_Hd_Elen).jpg
File:Успенский_Собор_1.jpg
File:Владимир_Успенский_собор_2008.JPG
File:Успенский_собор_во_Владимире._Восточная_сторона.jpg
File:Rublev_fresco,_Vladimir_cathedral_02.jpg


## Наводи

## Литература
* *Балыгина Л. П., Некрасов А. П., Скворцов А. П.* Вновь открытые и малоизвестные фрагменты живописи XII в. в Успенском соборе во Владимире // Древнерусское искусство. Монументальная живопись XI—XVII в. — М., 1980.
* *[[Виноградов, Александр Иванович (протоиерей)|Виноградов А. И.]]* История Кафедрального Успенского собора в губ. гор. Владимире. — 3-е изд. — Владимир: Типолитография Губ. правления, 1905. — 120 с. + 94 с. приложений.
* *[[Воронин, Николай Николаевич|Воронин Н. Н.]]* Владимир, Боголюбово, Суздаль, Юрьев-Польской : Книга-спутник по древним городам Владимирской земли. — М.: Искусство, 1967.
* 

Категорија:Катедрали во Русија
Категорија:Објекти на светско културно наследства во Русија
Категорија:Владимир
Соботско Езеро

**Соботско Езеро** () – вештачко езеро во Австрија створено во 1990 година кога била изградена браната на потокот Бистрица () за снабдување на хидроелектраната Голица. Вештачкото езеро се наоѓа во планинското подрачје Голица, во близина на селото Собот, крај патот кој ги поврзува Лаваминд и Грац, близу Соботскиот Превој покрај cловенечко-австриската граница. Се наоѓа на надморска висина од 1080 м.

Езерото е долго околу 2 км и широко до 500 м, има површина од 0,8 км2 и длабочина до 80 м. Во лето езерото е популарно место за капење заради својата почиста вода, поладна клима заради висината и природното опкружување кое се состои од брда прекриени со смреки.

## Електрана Голица
Електрана ХЕ Голица била изградена меѓу 1987 и 1991 година како хидроелектрана. Меѓу 2009 и 2011 година, била проширена во пумпна хидроелектрана. Електрана од 50 мегавати се наоѓа на бреговите на реката Драва, кај Лаваминд, на надморска висина од 339 метра. Водата од акумулационото езеро се префрла до електраната низ цевки под висок притисок во должина од 5 км. Висинската разлика на цевководот е 735,5 м.

## Наводи

Категорија:Езера во Австрија
Галина Уланова

**Галина Сергеевна Уланова** (,  - , ) беше руска балерина. Најчесто ја  наведуваат како една од најголемите балерина на 20 век.

## Животопис

Галина Уланова била ќерка на балетант од  Театарот Мариински.

Своето образование како балерина го започнала на 9-годишна возраст во затвореното балетско театарско училиште. Во  1928 таа се запишала на Државната академија за  опера и балет, која подоцна ќе стане Киров балет. 
Многу брзо таа станала првиот солист. Ученичка била на Агрипина Ваганова. Прво танцувала в Ленинград, а по-късно се премества в Болшой театър в Москва. Најпрво танцуваше во Ленинград, а подоцна се пресели во театарот Болшој во Москва.

Во 1940 година настапувала во насловната улога  Јулија за премиерата на Балетот од  Сергеј Прокофиев Ромео и Јулија. Постоијат информации дека била  инспирација за оваа музика. 
Стекнала светска слава во 1940-тите. Таа ја носи титулата Народен уметник на СССР, двапати херој на социјалистичкиот труд, и била лауреат на 4 награди Сталин и на Лениновата награда.

После повеќе гостувања, 1944 станала член на Болшој театар во Москва. 
Следната година таа ја имала насловната улога во праизведбата  на „Пепелашка“ (исто така од Прокофиев). 
Во  Балшој  стеатарот останала до пензионирањето 1963.

После тоа работела како наставничка по балет.

Таа е единствената балерина на која и бил подигнат споменик за време на нејзиниот живот.
Во Холандија, видови на лалиња се именувани по неа.

По повод 100-годишнината од нејзиното раѓање, пуштена била во промет сребрена паричка со нејзината слика во вредност од 2 рубли. Има и поштенски марки со нејзиниот портрет.
 
## Наводи

## Надворешни врски
*''New York Times'' obituary
*[''Sunday New York Times'' by [Anna Kisselgoff], 29 March 1998]
*''The Ballerina Gallery''
*''The Gallery of Masters of Musical Theatre''

Категорија:Прима балерини
Категорија:Руски балерини
Категорија:Советски балерини
Категорија:Херои на социјалистичкиот труд
Категорија:Добитници на Сталиновата награда
Категорија:Добитници на Лениновата награда
Категорија:Носители на Орденот на Црвеното знаме на трудот
Категорија:Носители на Орденот на Ленин
Категорија:Носители на Орденот на пријателството меѓу народите
Категорија:Носители на орденот „Знак на Честа“
Категорија:Народни уметници на СССР
Категорија:Народни уметници на Руската СФСР
Категорија:Членови на Американската академија на уметностите и науките
Категорија:Погребани на Новодевичките гробишта
Категорија:Родени во 1910 година
Национална и универзитетска библиотека на Словенија

**Национална и универзитетска библиотека на Словенија** (, ) национална библиотека на Словенија, основана во 1774 година. Таа е една од најважните образовни и културни институции во Словенија.

Библиотеката се наоѓа во центарот на Љубљана во зграда проектирана од  Јоже Плечник помеѓу 1930 и 1931 година, а била  изградена од 1936 до 1940 година во Кралство Југославија. 
Со закон, од сите издавачи во Словенија а претходно од СФР Југославија се прибираат, чуваат и  архивираат сите изданија во Националната библиотека како централен депозитар .

Во 2011 година, библиотеката поседуваше околу 1.307.000 книги, 8.700 ракописи и бројни други документи, списанија и единици за мултимедија. 
Библиотеката се соочува со проблем на недостаток на простор за складирање и затоа има план да изгради нова зграда во близина на постојната. 
## Наводи

## Надворешни врски
* www.nuk.uni-lj.si

Категорија:Библиотеки во Словенија
Словенија
Категорија:Љубљана
Audioslave

**Audioslave** — поранешна американска рок супергрупа формирана во Глендејл, Калифорнија во 2001 година. Членови на групата биле Крис Корнел, вокалистот на Soundgarden, Том Морело на гитара од Rage Against the Machine, Тим Комефорд на бас гитара и вокалист и Бред Вилк на тапани. Критичарите за првпат ја опишале Audioslave како комбинација на Soundgarden и Rage Against the Machine, но на вториот албум на групата, „*Out of Exile*“, било забележано дека тие воспоставиле посебен идентитет. Нивниот уникатен звук бил создаден со мешање на хард рокот од 1970-тите и алтернативниот рок од 1990-тите, со музички влијанија во кои биле опфатени 1960-тите години. Како и кај Rage Against the Machine, групата се гордеела со тоа што сите звуци на нивните албуми се произведувале користејќи само гитари, бас, тапани и вокали, со акцент на широкиот вокален опсег на Корнел и неконвенционалната соло гитара на Морело.

За време на нивните шест години заедно, Audioslave објавил три албуми, добила три номинации за Греми и продала повеќе од осум милиони низ целиот свет и станала првиот американски рок група која извела концерт на отворено на Куба. Тие се распаднале во февруари 2007 година, откако Корнел дал изјава во која објавил дека тој ја напушта групата. Подоцна истата година, Корнел и Морело издале соло албуми, а Морело, Комефорд и Вилк повторно се здружиле со Зак де ла Роча за *[[Rage Against of Machine Reunion Tour]]*.

Audioslave повторно се обединил за настапот на *Anti-Inaugural Ball, Prophets of Rage's*, што се случил на 20 јануари 2017 година.


Категорија:Музички групи основани во 2001 година
Green River (музичка група)

**Green River** — поранешна американска рок музичка група која била формирана во Сиетл, Вашингтон во 1984 година. Иако групата имала многу мало комерцијално влијание надвор од родниот Сиетл, таа била пионер на жанрот гранџ. Стилот на гранџот бил прикажан како во музиката на групата, така и во музиката што нејзините членови ќе ја создадат во нивните идни бендови, вклучувајќи ги Pearl Jam и Mudhoney. Green River повторно се обединила за неколку концерти во живо во 2008 и 2009 година.

## Наводи

## Надворешни врски

*Sub Pop's Green River page
*

Категорија:Гранџ музички групи
Категорија:Музички групи основани во 1984 година
Mad Season

**Mad Season** — поранешна американска рок супергрупа, формирана во 1994 година како страничен проект на членови на други бендови во гранџ сцената во Сиетл. Главните членови на групата биле гитаристот Мајк Мекриди од Pearl Jam, Лејн Стејли како вокалист од Alice in Chains, тапанарот Барет Мартин од Screaming Trees и басистот Џон Бејкер Сандерс. Mad Season издала само еден албум, *Above*, во март 1995 година. Првиот сингл на групата, „*River of Deceit*“, постигнал радио успех.

Бендот постоел со полупостојан прекин во 1996 година, како резултат на спротивставените распореди на членовите на групата и проблемите на Стејли со злоупотребата на супстанции. Биле направени обиди кон крајот на 1990-тите за да се оживее групата без Стејли, а се работело на материјал за понатамошно објавување; Сепак, групата се распаднла по смртта на басистот Џон Бејкер Сандерс во 1999 година од предозирање со дрога. Стејли, исто така, починал од предозирање со дрога три години подоцна. Оттогаш, Мартин и Мекриди направиле две кратки делумни обединувања, едно во 2012 година и едно од 2014 до 2015 година. Специјалното издание на албумот и разни неиздадени материјали било објавено во март 2013 година.

## Наводи

## Надворешни врски

* 
* McCready's interview on Mad Season


Категорија:Музички групи основани во 1994 година
Stone Temple Pilots

**Stone Temple Pilots** — американска рок-група од Сан Диего, која првично се состоела од Скот Вејланд (главен вокал), браќата Дин ДеЛео (гитара) и Роберт ДеЛео (бас, вокал) и Ерик Крец (тапани). Поставата на групата останала непроменета од нејзиното формирање во 1989 година до отпуштањето на Вејланд во февруари 2013 година. Вокалистот на Linkin Park, Честер Бенингтон, се приклучил на групата во мај 2013 година, но ја напуштил во ноември 2015 година за да се фокусира исклучиво на Linkin Park. На 3 декември 2015 година, Вејланд бил пронајден мртов во текот на неговата турнеја пред настапот со неговиот бенд *The ​​Wildabouts*, а Бенингтон починал на 20 јули 2017 година. Во 2016 година, групата започнала онлајн аудиција за нов главен вокалист и го најавила Џеф Гут за нов водечки пејач на групата на 14.11.2017 година.

Откако се формирала во 1989 година под името Mighty Joe Young, бендот потпишал со Атлантик Рекордс и го променил своето име во Stone Temple Pilots. Деби албумот на групата, Core, објавен во 1992 година, доживеал голем комерцијален успех и групата станала една од најпознатите комерцијално успешни бендови од 1990-тите, продавајќи повеќе од 18 милиони албуми во САД и 40 милиони низ целиот свет. Бендот објавил уште четири студиски албуми: Purple (1994),  Tiny Music... Songs from the Vatican Gift Shop (1996), No. 4 (1999), and Shangri-La Dee Da (2001), пред да се разделат во 2002 година, по што членовите на групата учествувале во разни проекти (особено Velvet Revolver и Army of Anyone). Бендот на крајот се реконструирал во 2008 година за турнеја, го издал својот само-насловен шести албум во 2010 година и бил активен до заминувањето на Честер Бенингтон. Единствениот материјал на групата со Бенингтон бил EP High Rise во 2013 година. Групата објавила два албума со Гут како вокалис т.

Додека првично се кренале на славата како дел од движењето на гранџот во раните 90-ти, понатамошните изданија од групата изразиле различни влијанија, вклучувајќи психоделичен рок и класичен рок. Еволуцијата на групата во текот на 1990-тите и почетокот на 2000-тите вклучувала периоди на комерцијални достигнувања и падови, предизвикани делумно од добро објавените борби на Вајланд со зависноста од дрога.

## Наводи

## Надворешни врски

*
*


Категорија:Музички групи основани во 1989 година
Категорија:Гранџ музички групи
Категорија:Добитници на Греми
Категорија:Американски алтернативен метал музички групи
Категорија:Музички групи од Калифорнија
Категорија:Американски хард-рок групи
Категорија:Музички групи од Сан Диего
Категорија:Американски алтернативен рок музички групи
Женидбата на Тодор од Задар

**Женидбата на Тодор од Задар** (српски:  *Женидба од Задра Тодора*) - српска народна епска (јуначка) песна. Песната прв ја запишал Вук Караџиќ кому му ја испратил попот Јован Павловиќ, кој ја препишал во Шабац од некој трговец од Босна, а во 1859 година му ја испратил на Караџиќ во Крагуевац. 

## Содржина
Агата Осман Танковиќ дознава од својот пријател Алија Бојичиќ дека убавата Коса Смиљаниќ од Котор следната сабота ќе се мажи за Тодор од Задар. Осман негодува, зашто неколку години ја чекал Коса да порасне и да се ожени за неа. Затоа, тој собира бројна војска и им поставува на свадбарите заседа, со намера да ја грабне Коса. Меѓутоа, свадбената поворка ја предводат Тодор и неколку други јунаци. Меѓу двете групи започнува борба во која Тодор и неговите пријатели ги заробуваат агата Осман и неговата придружба кои ги затвораат во Задар. Таму, Тодор прави свадба, а заробениците ги ослободува со откуп.

## Осврт кон песната
Иако се одликува со стереотипен почеток и крај, овие стереотипи воопшто не одат на штета на убавината на песната. На пример, песната се одликува со прекрасни описи во кој народниот пејач покажал ретка смисла за складноста на боите: црвено руво, алатасти коњи и кафеави мустаќи кај едни јунаци, кај други зелено руво, зелени коњи и темни мустаќи; кај трети црно руво, врани коњи и црни мустаќи; кај четврти, бело руво, бели коњи и руси мустаќи.

## Наводи

Категорија:Српски епски песни
Универзитет „Темпел“

алт=Темпл: Школа за бизнис на Фокс - Алтер Хол, 13-та и Монтгомери|мини|Темпл: Школа за бизнис на Фокс - Алтер Хол, 13-та и Монтгомери
**Универзитетот „Темпел“** (познат и како **„Темпел“** или **ТУ**) е јавен истражувачки универзитет во Филаделфија, Пенсилванија, САД. Основан е во 1884 година од баптистичкиот свештеник Расел Конвел. На 12. мај 1882 година е преименуван како колеџ „Темпел“ во Филаделфија. Во 1907 година, институцијата го менува својот статус и официјално постанува универзитет.

Во 2019 година, „Темпел“ има повеќе од 40,000 додипломски, постдипломски и стручни студенти. Овој универзитет е еден од најголемите центри во светот за стручно образование (право, медицина, подиатрија, фармација, стоматологија и архитектура), а на него се обучува наголем дел од стручните работници во Пенсилванија.

## Наводи

Категорија:Универзитети во Пенсилванија
Категорија:Универзитети во САД
Категорија:Образование во САД
Друштвен танц

**Друштвен танц** е категорија на танци кои имаат општествена функција и контекст. Кај друштвените танци, учеството е главната цел, за разлика од перформативните танци каде учесниците настапуваат за публика. Карактеристично е што друштвените танци лесно може да се водат и следат. Дружењето (од таму и името) и забавата се во преден план кај друштвените танци, иако понекогаш тие имаат и церемонијални, натпреварувачки или еротски функции.

Многу западноевропски друштвени танци кои настанале во изминатите неколку века се партнерски танци, но овој формат е редок на други места. Постојат кружни и линијски танци, а нивните учесници може да бидат исклучително припадници на одредена возрасна, родова или друга општествена група.

## Наводи

Категорија:Танц
Категорија:Уметност
Нови фосили

**Нови фосили** () е хрватски поп бенд, еден од најпопуларните музички акти во поранешна Југославија .

Групата е формирана во Загреб во 1969 година. Првите нивни успеси се случиле во 1976 година кога композиторот Рајко Дујмиќ се приклучил на групата. Истата година Нови Фосили настапила на Сплитскиот фестивал, каде нивната песна „Диридонда“ наскоро станала хит низ целата земја. Нивните следни неколку албуми продале милиони копии и испорачале многу хитови што сè уште се емитуваат на радио станиците во Хрватска и денес. Првиот женски вокал била Ѓурѓица Барловиќ, во 1983 година ја заменила Сања Долежал. Машки вокалисти на групата биле Владимир Кочиш Зец и Рајко Дујмиќ.

Најпознати хитови се: „За добра стара времена“ („За добри стари времиња“), „Милена“, „Сањај ме“ („Сонувај ме“) и други. Групата ја претставувала Југославија на Евровизија во 1987 година. Со нивната песна „Ја сам за плес“ („Сакам да танцувам“) завршиле на четвртото место.

По распадот на Југославија, групата се распуштила, потоа повторно се собрала, но без Долежал и Зец. Повторно била распуштено во 2001 година. Членовите на најнезаборавната постава се собрале повторно во 2005 година на некои концерти за заживување и  сè уште работат заедно.

## Извори
* Novi fosili 

Категорија:Југословенски рок групи
Категорија:Југословенски музички групи
Категорија:Учесници на Евровизија
Категорија:Музички групи основани во 1969 година
Инфиртел

мини|десно|Карта на Инфиртел во Горна Австрија
[400px|мини|Пејзаж околу [Марија Шмолн]]
**Инфиртел** (буквално на германски за "Инска Четврт"; исто така викан *Инкрајс*) — историска област во Австрија југоисточно од реката Ин. Претставува западен дел од сојузната покраина Горна Австрија и граничи со германската сојузната покраина Баварија. Инфиртел е една од четирите историски "четврти" на Горна Австрија. Другите се: Хаусрукфиртел, Милфиртел и Траунфиртел.

## Географија
Оваа четврт ги опфаќа австриските окрузи Шердинг, Рид им Инкрајс и Браунау ам Ин. Поголеми градови во Инфиртел се окружните седишта Браунау ам Ин, Рид им Инкрајс и Шердинг како и Матигхофен и Алтхајм.

[мини|400px|Пејзаж во [Бургкирхен (Австрија)|Бургкирхен, округ Браунау ам Ин]]

Сместена во подножјето на австриските Алпи, руралниот Инфиртел зафаќа површина од приближно 2250&nbsp;км2 и ја опфаќа долината на Ин, која е рамна и плодна и соседниот брановит крај на исток, кој е богат со гранит и јаглен.

## Историја
Од раниот среден век областа му припаѓала на германското етничко војводство Баварија и се викало *Инбајерн*. Била управувана од градот Бургхаузен и земјиштето зад реката Ин со векови имало две битни улоги: стратешки како источна одбранбена линија од растечкото Надвојводство Австрија и економски како обработливо земјиште за одгледување земјоделски култури. Во текот на Баварското народно востание против хабсбуршкиот император Јосиф I, краткотрајниот Парламент на Браунау се состанал во 1705 година, рано појавување на парламентарен систем во Светото Римско Царство.

По Војна за баварското наследствоВојната за баварското наследство и Тешенски договорТешенскиот договор во 1779 година Инфиртел му бил отстапен на Австрија. За време на Наполеоновите војни повторно ѝ бил вратен на Баварија по Шенбрунскиот договор од 1809 година заедно со соседниот Хаусрукфиртел, но конечно станал дел од Австриското Царство во 1815 година согласно Финалниот акт на Виенскиот конгрес.

400px|мини|Зајдисонце во Бургкирхен

## Демографија
Денес Инфиртел има околу 215.000 жители во неговите градови, села и селца. Неговите баварски корени се гледаат во локалниот германски дијалект  *инфиртириш*, западна централна австро-баварска варијанта слична на јазикот што се зборува во соседната Долна Баварија.

## Значајни личности
Инфиртел е родно место на Франц Ксавер Грубер (композиторот на Тивка ноќ), оперскиот пејач Франц Ксавер Герл, семејството барокни вајари Швантхалер, СС генералот Ернст Калтенбрунер, беатификацираниот Франц Јегерштетер и физичарот Антон Цајлингер. Адолф Хитлер и дипломатот Егон Рансхофен-Вертхајмен биле родени во градот Браунау ам Ин на германската граница.

## Поврзано
*Горна Австрија
**Хаусрукфиртел
**Милфиртел
**Траунфиртел

## Наводи

Категорија:Географија на Австрија
Назар

**Назар** (тур. nazar boncuğu или gökçe munçuk)  име за амајлија во форма на око, која има за цел да заштитува од уроклив поглед. Потекнува од Турција, а целосното име значи: назар (урокливо око) и банџугу (амајлија).

Се среќава во Турција, Албанија, Босна и Херцеговина, Бугарија, Грција, Кипар, Сирија, Либан, Израел, Египет, Ерменија, Иран, Авганистан, Пакистан, Ирак, Алжир,  Мароко, Тунис и други.

Име му е изведено од арапскиот збор nazara (арап. نظر), што значи поглед. Покрај потковиците, лукот, волчјите заби, животинскиот рог, оловото и камењата, кристалното сино око е еден од заштитните симболи во Тенгриз, античката религија на турските народи. 
Најчесто е поставено да виси  во домовите, канцелариите, автомобилите или се поставува во накит и украсите. 
Типичниот Назар е изработен од рачно изработено стакло.
Цртежите се  во темна сина, бела, светлосина и црна боја, со што се создаваат концентрични кругови или вид на солзи во форма на елипсоидни форми. Понекогаш темносивата боја се заменува со златна.

Овој симбол се користи и на друго место, во вид на лого, како што е на пример турската приватна авиокомпанија Флај ер . Исто така, тој е симбол на Крајегин, основачот на производителот на игри Крајтек, основана од тројца браќа со турско потекло. Назаритскиот еквивалент кај семитските народи е хамса, додека кај христијанските е крстот.

## Наводи

## Надворешни врски
* http://www.ancientpages.com/2018/03/13/nazar-amulet-blue-color-wards-off-the-evil-eye-according-to-ancient-belief/ 
* https://www.wemystic.com/nazar/

Категорија:Талисмани
Категорија:Амајлии
Категорија:Турцизми
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Категорија:Магиски симболи