Пресијан

**Хан Пресијан I** или **Пресиjaн** — бугарски владетел на Првото Бугарско Царство од Крумовата династија во периодот од 836 до 852 година. Тој бил син на Звиница, внук на хан Омуртаг и внук на хан Маламир. Во времето на неговото владеење се намалила визаниската моќ на Балканскиот Полуостров и целата територија на Македонија попаднала под контрола на Бугарското Царство. Пресијан ја поделил Бугарија на 10 комитати (области). Тој бил татко на идниот цар Борис I. Во натписот од Филипи е ја има титулата: *На многуте Бугари од Бога архонт*.

## Управување
### Војна со Византија

По стапување на престолот, Пресијан ја продолжил војната со Византија, кога испратил една бугарска војска под команда на кавхан Исбул во правец кон Солун, со цел да се поддржи бунтот против византиската власт на словенското племе Смолјани, кои ја населувале долината на реката Места односно Западните Родопи. Во близина на античкиот град Филипи (837), Бугарите извојувале победа над византиските сили на чие чело се наоѓал Алексиј Мозеле. За овој настан сведочи т.н. Натпис од Филипи:

Како резултат на овие настани Бугарија ја контролирала Родопската област и за првпат достигнала на брегот на Бело Море. На тој начин на Византијците им била прекината копнената врска меѓу главниот град Цариград и Солун.

### Присоединување на Македонија
Најверојатно во периодот 837 - 842 година Бугарите ги зазеле словенските територии од Македонија, западно од реката Струма.

### Војна со Србија

Вознемирена од навлегувањето на Бугарите во Македонија, царицата Теодора II, регент на малолетниот син Михаил III Пијаницата, се обидела да ги насочи српските племиња против Бугарија, кои неодамна се обединиле под управува на кнез Властимир. Во 842 година меѓу Бугарите и Србите избувнал конфликт. Бугарите извршиле инвазија во српските земји, но по три години војна претрпиле пораз. Мирот бил обновен без територијални промени.

### Односи со Франките

Во 843 година се случил еден настан кој имал големи последици за Западна Европа. Владетелот на Франките и император на Западот, Лудвиг Побожниот починал, по што управувањето на неговите територии било поделено помеѓу неговите синови. Во 845 година во Падерборн, кај владетелот на источниот дел од земјата, пристигнале бугарски амбасадори, кои го потврдиле мировниот договор кој постоел помеѓу двете земји.

### Смрт
Хан Пресијан починал во 852 година и бил наследен на престолот од неговиот син Борис I.

## Поврзано
* Пресијан II
* Бугарски владетели

## Литература
* Йордан Андреев, *„Българските ханове и царе VII-XIV век“*, „Петър Берон“, София, 1998, стр. 208 - 217, ISBN 954-402-034-9
* „Христоматия по история на България“ под ред. на П. Петров и В. Гюзелев, Т. 1. С. 1978, с. 113, 116 и 187.
* Продължителят на Георги Монах (ГИБИ).
* Продължителят на св. Теофан Изповедник (ГИБИ).
* Георгиев, П., *„Първобългарският надпис от Филипи в нова светлина. Исторически преглед“*, 1990, № 3.
* Павлов, Пл., *Забравени и неразбрани (Събития и личности от българското Средновековие)*. С., 2010.
* Йордан Андреев/Иван Лазаров/Пламен Павлов: *Кой кой е в средновековна България*, София 1999.
* Йордан Андреев, *България през втората четвърт на XIV век*, Велико Търново 1993.
* Веселин Бешевлиев, *Die protobulgarische Periode der bulgarischen Geschichte*. Amsterdam 1981.
* Васил Златарски, *История на българската държава*, 1:1, София, 1918.
* Иван Божилов, *Фамилията на Асеневци (1186–1460).* София 1985.
* John V. A. Fine, Jr., *The Early Medieval Balkans*. Ann Arbor: University of Michigan Press 1991. ISBN 978-0-472-08149-3.
* Константин Јиречек, *Geschichte der Bulgaren*, Georg Olm Verlag, 1977 (Orig.: Verlag von F. Tempsky, Prag, 1876)
* Gerhard Podskalsky, Theologische *Literatur des Mittelalters in Bulgarien und Serbien 815-1459*. München 2000. ISBN 3-406-45024-5
* 
* 
* 

## Наводи

Категорија:Бугарски монарси
Категорија:Европски монарси од 9 век
Категорија:Крумова династија
Категорија:Родени во непозната година
Категорија:Починати во 852 година