Голем орел кликач

**Големиот орел кликач** () е голема граблива птица. Како сите типични орли припаѓа на семејството јастреби.

## Опис

Големиот орел кликач е долг 59-71 см, со распон на крилјата 157-179 см и телесна тежина 1,6 - 2,5 кг, а понекоагаш женката може да биде многу голема и да тежи над 3,2 кг. Овој средно голем орел е многу сличен на неговиот близок роднина мал орел кликач (*A. pomarina*), со кого споделува дел од својата распространетост. Главата и горниот дел од крилјата се многу темнокафеави во контраст со другото посветлокафеаво перје. Малиот орел кликач има посветла глава и крилја од него. Главата му е мала за орел. Разликувањето на овие два вида е тешко, а уште поотежнато поради нивното мешање и создавање хибриди.

Често има помалку впечатливи бели дамки на горните делови од крилјата, но посветлите горни делови на крилјата се добар знак за распознавање. Белиот V знак кај опашката е помалку видлив кај возрасните птици отколку кај малиот орел кликач.
Повикот му е како кучешко *јип*.

## Систематизација и еволуција
Оваа птица порано се сметала за подвид на постојаниот жител на индискиот вид - индиски орел кликач (*Aquila hastata*), кој во суштина многу се разликува според морфологијата, поведението, животната средина и ДНК-анализата. Европскиот вид, всушност е многу поблизок до малиот орел кликач, чиј претходник дивергирал некаде во средниот плиоцен, пред 3.6 милиони години  од предците на индиските птици. Праорелот кликач, најверојатно живеел во регионот на Авганистан, и се разделил на северна и јужна линија кога започнало последното ледено доба. Северната линија се разделила на источните и западните денешни видови.

Како група, орлите кликачи доста се разликуваат од типичните, „вистинските“ орли.

Денешниот вид понекогаш се хибридизира со малиот орел кликач. Ваквите хибриди речиси е невозможно да се идентификуваат ако не се погледнат убаво одозгора.


File:Great spotted Eagle I IMG 8302.jpg|Голем орел кликач одоздола)
File:Great spotted Eagle I IMG 8362.jpg|Голем орел кликач одоздолаЗабележи ги светлите ленти на крилјата
Clanga clanga MHNT.ZOO.2010.11.91.12.jpg |Museum specimen 


## Распространетост и живеалиште
Големиот орел кликач живее во шумските предели каде лови мали цицачи и главно копнен плен. Се парат од северна Европа преку Азија и се селат во југоисточна Европа, Среден Исток и јужна Азија. 
Овие орли снесуваат 1-3 јајца во гнездата кои се наоѓаат на дрвја. Генерално, овие птици се територијални, па младите го поминуваат времето со нивните родители додека не достигнат полова зрелост, а потоа бараат територии за да се парат меѓусебно. Зиме птиците се подружељубиви и формираат мали јата од десетина птици кои заедно ја облетуваат областа.

## Статус
Големиот орел кликач е класифициран во категоријата ранлив, зашто популацијата му е помалку од 4.000 двојки. Основна закана за видот е унижтување на неговата животна средина, како и човековото вознемирување за време на сезоната на парење.
## Белешки

## Наводи
* Bishop, K. David (1999): Preliminary notes on some birds in Bhutan. *[[Forktail (journal)|Forktail]]* **15**: 87-91. PDF fulltext 
* Meyburg, Bernd-U.; Eichaker, Xavier; Meyburg, Christiane & Paillat, Patrick (1995): Migrations of an adult Spotted Eagle tracked by satellite. *[[British Birds (magazine)|Brit. Birds]]* **88**: 357-361. PDF fulltext
* Parry, S.J.; Clark, W.S. & Prakash, V. (2002): On the taxonomic status of the Indian Spotted Eagle *Aquila hastata*. *[[Ibis (journal)|Ibis]]* **144**(4): 665-675.  (HTML abstract)
* Rasmussen, Pamela C. & Anderton, John C. (2005): *Birds of South Asia - The Ripley Guide*. Lynx Edicions, Barcelona. ISBN 84-87334-67-9
* Töpfer, Till (2007): Nachweise seltener Vogeltaxa (Aves) in Sachsen aus der ornithologischen Sammlung des Museums für Tierkunde Dresden [Records of rare bird taxa (Aves) in Saxony from the ornithological collection of the Zoological Museum Dresden]. *Faunistische Abhandlungen* **26**(3): 63-101 [German with English abstract]. PDF fulltext
* Väli, Ülo (2006): Mitochondrial DNA sequences support species status for the Indian Spotted Eagle *Aquila hastata*. *[[Bulletin of the British Ornithologists' Club|Bull. B.O.C.]]* **126**(3): 238-242. PDF fulltext 
* Väli, Ülo & Lõhmus, Asko (2000): The Greater Spotted Eagle and its conservation in Estonia. *Hirundo* **Supplement 3**: 1-50. HTML abstract 
* Väli, Ülo & Lõhmus, Asko (2004): Nestling characteristics and identification of the lesser spotted eagle *Aquila pomarina*, greater spotted eagle *A. clanga*, and their hybrids. *[[Journal of Ornithology|J. Ornithol.]]* **145**(3): 256-263.  PDF fulltext 

## Дополнителна литература
* Svensson, Lars (1987) Underwing pattern of Steppe, Spotted and Lesser Spotted Eagles, pp.&nbsp;12–14 in *International Bird Identification: Proceeedings of the 4th International Identification Meeting, Eilat, 1st - 8 November 1986* International Birdwatching Centre Eilat

## Надворешни врски

*BirdLife Species Factsheet.
*Aquila_clanga videos  on the Internet Bird Collection]
*Oiseaux Photographs, text and map.

Категорија:Орли
Категорија:Јастреби
Категорија:Птици на Македонија