Матијас Гриневалд

мини
**Матијас Гринвалд** (познат и под псевдонимот Матис Готарт Нитарт Р. 1470. † 1528) Тој бил значајна фигура на германското ренесансно сликарство и претставник на доцно- готски експресивен спиритизам.

## Име
По 2002 година истражувачките публикации на Карл Арндт откриле дека уметникот го нарекол Готарт и по име Нитарт и дека неговиот монограм бил М. Г. Н. (Матис Готарт Нитарт). Во историјата на уметноста влегол како Матијас Гринвалд, за да му се заблагодариме на Јоахим Садрант за неговата прва биографија и биографија која се појавила од 1675 до 1679 година. Ова име се користи и на германска територија и меѓународно е прифатено.

## Биографски податоци
Уште еден голем сликар според Дирер бил именуван Матијас Готарт Нитарт Гринвалд. Гринвалд е роден околу 1470/1480 во Вурцбург и починал во 1528 година во Хала. Станал познат највеќе во 20 век. Непознато е каде го стекнал своето образование, но сигурно ги знаел делата на Мантења, Леонард, Рафаел, Јероним Бос и Холбајн. Тој израснал во Вурцбург и помеѓу 1501г. и 1521г. бил сопственик на продавницата во Селенгенштат. Поголемиот дел од својот живот го поминал во Мајнц. Бил протестант и ги одобрувал учењата на Мартин Лутер.

Од неговите најрани познати работи е *Христос на крстот*, од 1502/1503 година. Во 1510 се јавил како градител во служба на епископот во Мајнц. Во тоа време тој насликал повеќеделни жртвеници за цркви и катедрали, создавајќи ги неговите познати жртвеници.

Во 1516 тој станал судски сликар на благородниот вајар Албрехт Бранибурски. Поради непознати причини и веројатно поради неговите верувања како лутеран, тој го напуштил ова место во 1520 година.

Гринвалд се преселил во Хол и повторно работел како инженер за водовод и фонтани и починал таму. Уметниците пријатели во служба на кардиналот Албрехт му ја потпишале смртницата. Повеќето негови дела се изгубени, а зачувани се и ред цртежи со мека креда и се всушност студиски дела за олтарното сликарство што тој го насликал и го покажуваат неговото познавање на италијанската графика. Неговите цртежи се под влијание на мистично-визионерски стил со нагласен гест што носи ехо во доцниот готика. 
мини|367x367пкс| Детал од олтарот на Инсенхајм кој ги отсликува лицата на Христос кога бил распнат, кој ги променил своите ставови во врска со уметноста на овој германски ренесансен уметник
Деталите од неговиот живот се доста нејасни за сликарот од толку голема важност како што е Гриневалд. Веројатно е роден во Вирцбург. Живеел во стил на сликар кој бил архитект и стопанственик, и тој се придржувал кон правилата на еснафот. Тој не живеел долго време и зависел од многуте патрони за кои работел и кои биле католици. Тој бил инспириран од индивидуалистичкиот дух на ренесансните уметници во Италија. Неговото име сигурно не било Гринвалд, што е грешка на авторот од 17 век Јоаким фон Сандрарт, од кого имаме информации за овој сликар, кој го помешал со друг уметник и кој Гринвалд го споредил со Кореџо. 
[мини|416x416пкс| Троен портрет на "Триас Романа", цртеж со креда [1525 . Државен музеј, Берлин ]]
Стилот на Гринулд бил натуралистички и фанфазиски, формите што ги користел се невообичаени и се приближуваат кон ренесансното сликарство. Во неговиот натурализам, Гриневалд живеел на збрчканото тело на Христос и тагата на болните лица на Марија и Јован.

За разлика од идеализмот и хуманизмот на развиената ренесанса, Гриневалд користел насилство и трагедија во областите со мал контраст. Токму овие елементи што можат да се согледаат во неговата рана работа од него, кои ги создаваат мајсторите од индивидуален стил високо развиени и видливи во неговото олтарско дело и со право се смета за претходник на експресионизмот.

Тој користи различни интензитети на светлина, од целосно просветлување, кога Христос воскреснува од мртвите, до спојување со сенката во откровението. Делото се одликува со уникатноста во бојата и снаодливоста на сликарот. Користел впечатливи бои на виножитото и целината е секогаш впечатлива и величествена.

Тој бил најблизок со Балдинг Грин од германски уметници, со кого често го мешале.

## Галерија

Податотека:Mathis Gothart Grünewald 007.jpg|  *Распетие*, дрвена плоча, Национална галерија во Вашингтон 1502 . 
Податотека:Mathis Gothart Grünewald 062.jpg|  *Потсмевање на Христос,* дрвена плоча, Стара пинакотека во Минхен, 1503 - 1505 . 
Податотека:Mathis Gothart Grünewald 019.jpg|  *Исеенхамски олтар, Распетие* 
Податотека:Matthias_Grünewald_-_Resurrection.jpg|  *Истанбулски олтар, Воскресение од мртви*, дрвена плоча, Колмар, 1515 . 
Податотека:Mathis Gothart Grünewald 001.jpg|*Мадона*, дрвена плоча, Шупах, 1517 - 1519 . 
Податотека:Mathis Gothart Grünewald 003.jpg|*Воспоставување на Санта Марија Магура во Рим*, 1517 - 1519 . 
Податотека:Mathis Gothart Grünewald 011.jpg|  *Св. Морис и Св. Еразмус,* Стара пинакотека во Минхен, 1517 - 1523 . 
Податотека:Grunewald Self Portrait.jpg|автопортрет 


## Литература

* Старо германско сликарство, Герд Веструм, Минхен, 1979 . 
* Енциклопедија за ликовни уметности, ЛЗ ФНРЈ, Загреб 1959 година . 
* Мала просветителска енциклопедија, Белград, 1959 година . 
* Светот на уметноста, ИКАР, Братислава 2002 
* Научивме за улогата на Р. Дикенс и М. Грифилд, Б. Бистрица 2004 
* Историја на уметноста, Младе Лета Братислава 2001 . 
* Светски уметнички настани, БФ Грослие, Ларусе, Прага 1996 .

## Поврзано
* Албрехт Дирер

## Надворешни врски

* Artchiv.cz: галерија и стручен биографија  
*   Galerie a rozbor děl 
* http://www.gruenewald-ausstellung.de/ 
* http://www.hdbg.de/gruenewald/german/willkommen/willk.html 
* http://kunstaspekte.de/index.php?k=751&action=webpages  
* http://www.nga.gov/cgi-bin/pinfo?Object=45835+0+none http://www.nga.gov/cgi-bin/pinfo?Object=45835+0+none
* Werke in der Web Gallery of Art 
* Ол-Есенхајмер Олтар

Категорија:Германски сликари
Категорија:Починати во 1528 година
Категорија:Родени во 1470 година