Тјудорите

мини|Тудорска роза
***„Тјудорите“*** е историска драмска телевизиска серија сместена првенствено во Англија од 16 век, создадена и напишана од Мајкл Хирст и продуцирана за американскиот премиум кабелски телевизиски канал Шоутајм. Серијата е соработка меѓу американски, британски и канадски продуценти и е снимена претежно во Ирска. Иако е именувана по династијата Тјудор како целина, таа е конкретно базирана на владеењето на кралот Хенри VIII.

Серијата е продуцирана од Пис Арт Ентертејнмент за Шоутајм, снимена во Ирска. *„Тјудорите“* премиерно била прикажана на 1 април 2007 година; тоа било највисоко оценетата серија на Шоутајм во последните три години. Во април 2007 година, серијата била обновена за втора сезона, и во тој месец Би-би-си објави дека ги стекнала ексклузивните права за емитување на серијата во Обединетото Кралство, од 5 октомври 2007 година. Си-би-си започнале со емитување на емисијата на 2 октомври 2007 година.

Втората сезона дебитирала на Шоутајм на 30 март 2008 година, а на BBC 2 на 1 август 2008 година.

На 13 април 2009 година, „Шоутајм“ објавиле дека ја обновиле серијата за четврта и последна сезона. Телевизијата нарачала десет епизоди кои првпат биле емитувани на 11 април 2010 година. Финалето на серијата било емитувано на 20 јуни 2010 година. Последната сезона била прикажана во Канада на Си-би-си помеѓу 22 септември и 23 ноември 2010 година.

Меѓународните права за дистрибуција се во сопственост на „Сони пикчерс телевизион“.

## Синопсис

### Сезона 1
Првата сезона го прикажува периодот на владеењето на Хенри VIII во кој неговата ефикасност како крал е тестирана од меѓународни конфликти и политички интриги на неговиот двор. Кардиналот Томас Вулзи игра голема улога, дејствувајќи како доверлив советник на Хенри.

Во епизода 1, Вулзи го убедува Хенри да го одржи мирот со Франција, а двајцата кралеви се среќаваат во Кале за да потпишат пакт за пријателство. Притисокот од желбата за машки наследник го принудува Хенри да го доведе во прашање својот брак со кралицата Катерина Арагонска. Тој исто така има низа афери и станува татко на вонбрачен син во епизода 2 со неговата љубовница Елизабет Блаунт, која е исто така една од дамите на кралицата Катерина. Хенри го погубува предавничкиот војвода од Бакингем.

Ана Болејн се враќа од францускиот двор и го привлекува вниманието на Хенри. Нејзиниот татко и чичко ја охрабруваат да го заведе кралот, иако таа исто така се вљубува во Хенри како што се одвива сезоната. Таа одбива да стане негова љубовница, но инсистира тој да се ожени со неа, што го тера да го искористи кардиналот Вулзи за да преземе мерки против кралицата Катерина. Кралот му наложува на Вулзи да добие папска согласност за поништување на неговиот брак, врз основа на тоа што претходниот брак на неговата сопруга, со постариот брат на Хенри, Артур, навистина бил конзумиран. Во епизодата 6, Вулзи прави сè поочајни напори да ја убеди Католичката црква да го одобри ова, но тоа се покажува тешко како резултат на влијанието што врз папата го има внукот на Катерина, царот Чарлс V, и ова почнува да ја ослабува позицијата на Вулзи.

Во епизодата 7, мистериозната болест на потење пристигнува во Англија, убивајќи ги и благородните и нискородните, а Хенри е преплашен да не ја добие; тој се изолира во село, подалеку од дворот со своите билни лекови. Ана Болејн се заразува, но се опоравува. Папски пратеник пристигнува во Англија за да одлучи за поништувањето. Судот свикува посебна седница на која првично се присутни и Хенри и Катерина, и на крајот одлучува во корист на Катерина. Кардиналот Вулзи е лишен од функцијата Лорд Канцелар во епизодата 9 и е протеран во Јорк, каде што го моли кралот да го врати на функцијата. Хенри го избира својот лојален пријател Сер Томас Мор да биде наследник на Вулзи како Лорд Канцелар.

Во последната епизода, Вулзи прави уште еден последен очаен обид да се спаси со тоа што прави сојуз со својата поранешна непријателка, кралицата Катерина, но нивниот заговор е откриен и Вулзи се самоубива за време на неговото затворање во Лондонската кула откако ќе изговори кратка молитва извинувајќи се за своите гревови.

### Сезона 2
Хенри ќе направи сè што е потребно за да се ожени со Ана Болејн, дури и ќе му се спротивстави на папата Павле III. Тој се подготвува да ја поведе Ана на кралска посета на Франција, барајќи лојалност од англиското свештенство. Папството во Рим организира заговор за атентат врз Ана, но ова не успева.

Во епизода 3, новоназначениот надбискуп на Кентербери, Томас Кранмер, го поништува бракот на Хенри, отворајќи му го патот на Хенри да се ожени со веќе бремената Ана, што исто така го зголемува растечкиот јаз меѓу Англија и Рим. Епископот Фишер одбива да ја признае валидноста на бракот на Хенри - откако Хенри издава декрет со кој им наредува на сите негови поданици да ја признаат својата нова кралица - и конечно му се придружува Сер Томас Мор, на кого Хенри му дава дозвола да се повлече од канцеларството. Во епизода 5, одбивањето на Фишер и Мор да потпишат заклетва за верност со која се признава врховниот авторитет на Хенри како глава на англиската црква на крајот води до нивно погубување.

Во епизодата 6, Томас Кромвел, кој станал главен советник на Хенри, ги објавува своите планови да ја исчисти Англија од неистомислениците на новиот режим. Исто така, односот на Англија со Франција е комплициран поради одбивањето на кралот Франциск да ги обедини нивните кралства преку брак, што го наведува Хенри да ја доведе во прашање својата одлука да се ожени со Ана. Во епизодата 7 се гледа сè поболната и разочарана Катерина, на која ѝ е забрането да ја гледа својата ќерка, Леди Мери, а Кромвел добива закон одобрен од Парламентот со кој се согласува со распуштањето прво на помалите, а потоа и на поголемите манастири.

Во епизодата 8, Хенри го тера Кромвел да иницира обиди до царот да склучи мир со Рим како бедем против непријателска Франција, а кралот почнува да ѝ оддава почит на Џејн Сејмур по двата спонтани абортуси на Ана, кои следат по раѓањето на принцезата Елизабета. Неговиот долгогодишен пријател Чарлс Брендон е тој што, заедно со Кромвел, го известува Хенри за очигледните недискреции на Ана, и нејзината судбина е запечатена. Таа е спроведена во Лондонската кула, а нејзините четири наводни љубовници, од кои едниот е нејзин брат, се погубени, по што на крајот следува и нејзината сопствена егзекуција - одложена за неколку часа како резултат на доцното пристигнување на францускиот џелат од Кале. Нејзиниот лукав татко, кој не покажува многу каење за смртта на својот син и претстојната смрт на Ана, е пуштен на слобода, но е протеран од дворот и е прикажан како ја напушта Кулата без дури ни да ја признае својата ќерка која му мавта од прозорецот на нејзината ќелија.

Утрото на погубувањето на неговата кралица, Хенри ужива во раскошен појадок, симболично составен од партнерката на лебед што го видел пред својот прозорец, додека се радува на нов почеток и наследници со Џејн Сејмур.

### Сезона 3
Третата сезона се фокусира на браковите на Хенри со Џејн Сејмур и Ана од Кливс, раѓањето на неговиот син принцот Едвард, неговото безмилосно потиснување на Поклонението на Грејс, падот на Томас Кромвел и почетокот на врската на Хенри со слободоумната Кетрин Хауард.

Хенри се жени со Џејн како негова трета сопруга, но периодот на неговиот меден месец наскоро е расипан од растечкото незадоволство против Реформацијата на север и исток од Англија. Растечката група бунтовници се распрснува во Линколншир, но се засилува во Јоркшир, првенствено благодарение на нејзините способни водачи како што се Роберт Аск и Лорд Дарси. Кралските трупи, командувани од војводата од Сафолк, се значително побројни и се принудени да преговараат, додека на континентот папството испраќа новоназначен англиски кардинал за да ги убеди шпанските и француските монарси да го поддржат англиското востание, наречено „Поклонение на милоста“ од неговите следбеници, бидејќи нивна цел е да ги обноват старите католички религиозни практики.

Во епизода 3, Хенри е решен да не застане пред ништо за да го потисне бунтот, неговите стравови се разгоруваат од сеќавањата на корнволското востание за време на владеењето на неговиот татко. Тој со измама ги убедува бунтовничките водачи да го положат оружјето и да ги растераат своите следбеници, ветувајќи дека ќе одржи Парламент во Јорк за да одговори на сите нивни поплаки; ова никогаш не се одржува. Второто востание е брутално потиснато, а водачите се погубени додека Хенри, преку Кромвел, му наредува на Сафолк да пролее количини крв за да послужи како пример. Кралицата Џејн се породува и раѓа син, но таа умира набргу потоа. Во епизода 5, Хенри се повлекува од јавноста, ожалостен поради загубата на својата кралица, но конечно се појавува; неговиот прв чин е да ги натера црковните водачи да се согласат за нова протестантска доктрина.

Во следните епизоди, кралот ги убива последните преостанати наследници на Плантагенет, семејството Пол (мајка, син и внук), како резултат на обидите на Реџиналд Пол да го поткопа неговото владеење. Ова создава раскол со Шпанија и Франција, и на инсистирање на Кромвел, Хенри се согласува на сојуз со Протестантската лига со тоа што се жени со Ана од Кливс, откако прво го испраќа англискиот амбасадор во Кливс да преговара за условите, а потоа и Ханс Холбајн, кој треба да го наслика нејзиниот лик. Сепак, плановите на Кромвел да ја зајакне Реформацијата се поништени од несакањето на Хенри кон Ана, која ја нарекува „фландриска кобила“. Тој не е во можност да го конзумира својот брак и ја истура својата фрустрација врз Кромвел, што е охрабрено од војводата од Сафолк во сојуз со Едвард Сејмур, бидејќи двајцата сакаат Кромвел да биде отстранет од функцијата. Со неговите непријатели околу него, Кромвел ја моли Ана од Кливс да му се покори на својот сопруг, но таа е немоќна да ја намали антипатијата на кралот Хенри кон неа. Конечно, Кромвел е однесен во Кулата откако е обвинет од страна на Кралскиот совет дека е предавник и, и покрај тоа што напишал писмо во кое го молел својот господар за прошка, е ужасно обезглавен од џелат, мамурлен поради претходната ноќ помината во пиење со непријателите на Кромвел, во последен чин на одмазда. Само интервенцијата на командантот на стражата го ослободува Кромвел од неговата агонија.

Во меѓувреме, Сер Френсис Брајан добива инструкции од војводата од Сафолк да најде жена што ќе го разгори заводливиот љубовен интерес на Хенри, а убавата и многу млада Катерина Хауард, роднина на војводата од Норфолк, е претставена на дворот и го привлекува вниманието на кралот. Тој тајно се венчава со неа и започнува нова романса.

### Сезона 4
Четвртата и последна сезона го опфаќа несреќниот брак на Хенри со Кетрин Хауард и неговиот последен, попријатен брак со Кетрин Пар. Остарениот крал бара воена слава со освојувањето на Булоњ, Франција. Во последните часови од своето владеење, го вознемируваат духовите на неговите мртви жени.

Хенри се жени со 17-годишната Катерина Хауард и е воодушевен од нејзината убавина, нарекувајќи ја „неговата роза без трн“ и се чувствува подмладена. Катерина почнува да се забавува со младоженецот на кралот, Томас Калпепер, и е охрабрена од нејзината постара дама-придружничка, Леди Рочфорд - снаа на Хенри преку братот на Ана Болејн - која исто така е во кревет со Калпепер. Во епизодата 2, Хенри ја поканува својата поранешна сопруга, Ана од Кливс, на двор за да го прослават Божиќ, бидејќи сака да ја награди за тоа што го одржала зборот и за нејзината лојалност. Таа, пак, е благодарна за милосрдието што тој го покажал кон неа. По свеченостите, тој повторно е погоден од раната на ногата - од неговите поранешни денови на борење - додека Катерина е со Калпепер.

Чувствувајќи потреба за друштво, Хенри ја посетува Ана од Клив и има кратка врска со неа. Тој и Катерина се качуваат на кралскиот пат кон Север за да им простат на поранешните бунтовници, придружувани од принцезата Мери, која е популарна кај северните поданици на кралот. Во овој период Катерина и Калпепер ја конзумираат својата врска и Катерина се вљубува во него. Во епизода 4, Хенри му упатува пријателски понуди на францускиот амбасадор, надевајќи се дека ќе спречи инвазија, а Франсис Дерем, поранешниот љубовник на Катерина кога двајцата живееле со вдовицата војвотка од Норфолк, пристигнува на дворот и ја уценува кралицата да го направи нејзин личен секретар. Неколку недели подоцна, Хенри добива тајно писмо за нивните претходни сексуални подвизи.

Во епизода 5, кралот му дава дозвола на грофот од Хартфорд да ја истражи наводната врска на кралицата со Деремам. Тој планира да ја помилува, но потоа е информиран од неговиот Совет за нејзината афера со Калпепер - откриена од Дерем под тортура - и ги погубува сите тројца, заедно со Леди Рочфорд, која полудела во Кулата. На губилиштето, Катерина изјавува дека, иако кралица на Англија, таа би сакала да му биде сопруга на Томас Калпепер. Во епизода 6, Хенри е додворуван од Шпанија и Рим да формира воен сојуз против Французите, кои се здружиле со Турците, и тој е убеден да формира сојуз со Светиот римски цар и да ја нападне Франција. Томас Сејмур ја претставува Катерина Пар на дворот, и таа го привлекува вниманието на кралот, иако е мажена. Хенри ја гони и го испраќа Сејмур во Ниските Земји за да го отстрани како љубовен соперник.

Се прават воени подготовки и англиските трупи го опсадуваат Булоњ, бомбардирајќи ја со топови додека еден италијански инженер копа тунел за да го дигне во воздух замокот. Чарлс Брендон заробува француски татко и ќерка и се вљубува во ќерката, Брижит. Дома, Катерина Пар дејствува како регент во отсуство на Хенри и ја користи својата моќ за да ја унапреди протестантската кауза, но е спречена од бискупот Гардинер и неговата католичка фракција, поддржана од принцезата Мери. Во епизодата 8, замокот Булоњ е освоен, а клучевите од градот му се предаваат на Хенри од францускиот градоначалник. Хенри се враќа на дворот триумфално, оставајќи го грофот од Сари да биде задолжен за новиот посед.

Дома, Хенри е вознемирен од борбата меѓу католичките и протестантските фракции, а Катерина го отуѓува преку нејзината поддршка на протестантската реформација. Епископот Гардинер ја продолжува својата кампања против протестантите и собира доволно докази за да го убеди кралот да издаде налог за апсење на кралицата за ерес. Во меѓувреме, Хенри Хауард, сега генерал-полковник Сари, ја губи катастрофалната битка кај Булоњ и додека се обидува да ја узурпира власта од „новите луѓе“ како Сејморови и Ричард Рич, тој е уапсен, суден за предавство и погубен, и покрај недостатокот на докази против него.

Во епизодата 10, сè покревкиот Хенри се соочува со сопствената смртност. Неговиот ум е на наследувањето и го назначува Ерлот од Хертфорд да биде Лорд Протектор додека принцот Едвард не стане полнолетен. Катерина, знаејќи ја смртната опасност во која се наоѓа, им наредува на своите дами-закони да ги уништат сите нивни еретички книги и повеќе да не дискутираат за религиозни прашања; таа исто така се покорува на својот сопруг, а тој ја помилува. Умирачкиот Чарлс Брендон се среќава со Хенри за една последна и носталгична средба. Како што се приближува крајот на самиот крал, духовите на првите три жени на Хенри се соочуваат со него поради нивната смрт и неговиот третман кон нивните деца. Хенри му наредува на своето семејство да го помине Божиќ во Гринич, порачувајќи им го своето последно збогување и давајќи им инструкции на принцезите Мери и Елизабет да се грижат за нивниот брат. Во последната сцена тој го одобрува портретот насликан за него од Ханс Холбајн, прикажувајќи го како мажествен, младешки крал.

## Рецепција

Премиерата на *„Тјудорите“* на 1 април 2007 година била највисоко оценетото деби на серијата на Шоутајм во последните три години. На 23 март 2008 година, *[[The New York Times|„Њујорк тајмс“]]* ги нарече *„Тјудорите* “ „примитивно сензуална драма од тој период... [која] критичарите можеа да ја земат или да ја остават, но многу гледачи ја „јадат“. Рецензија од 28 март 2008 година, исто така од *„Њујорк тајмс“*, објави дека „и покрај жешката автентичност на некои изведби“, особено „ѕвездената, пробивна изведба на Натали Дормер како пркосната, храбра протофеминистичка маченичка Ана Болејн “, таа „не успева да ги исполни големите долгометражни драми што ги продуцираше кабелската телевизија“, главно затоа што „радично ги сведува тематските конфликти на ерата на едноставни борби за лична и еротска моќ“. Според сајтот за рејтинг Metacritic, серијата имала 64% позитивни критики за првата сезона, 68% за втората сезона, 74% за третата сезона и 63% за четвртата.

## Оценки
Во Соединетите Американски Држави, премиерата од првата сезона привлекла речиси 870.000 гледачи. Премиерата заработила вкупно еден милион прегледи онлајн и преку кабелските канали.

## Медиумски соопштенија

Оригинален саундтрак за секоја сезона, компониран од Тревор Морис, е објавен од „Варес Сарабанд“.

## Награди и номинации
*„Тјудорите“* биле номинирани за Златен глобус за најдобра драмска серија во 2007 година. Џонатан Рис Мејерс добил две номинации за најдобар глумец во телевизиска драма „ Златен глобус“, во 2007 и 2008 година.

Серијата била номинирана за осум ирски филмски и телевизиски награди во 2008 година и освои седум, вклучувајќи ја и наградата за најдобра драмска серија, награди за глума за Џонатан Рис Мејерс (главен глумец), Ник Данинг (споредна глумец) и Марија Дојл Кенеди (споредна глумец), како и награди за креативност за дизајн на костимите, дизајн на продукцијата и фризура/шминка. Брајан Кирк бил номиниран и за режија, но загубил од Лени Абрахамсон од *„Просперитет“*. Серијата ги освоила 59-тите награди „Еми“ во 2007 година за најдобри костуми за серија и најдобра музика за главната тема. Подоцна, серијата освоила шест награди на ирските филмски и телевизиски награди во 2009 година, вклучувајќи ги наградите за драмска серија, режисер, глумец во споредна улога, глумец во споредна улога, дизајн на костуми и шминка и фризура. Во 2010 година, била номинирана за седум ирски филмски и телевизиски награди, освојувајќи една во категоријата најдобра споредна глумица во телевизија (Сара Болгер). Во 2011 година, филмот бил номиниран за шест ирски филмски и телевизиски награди, освојувајќи три; за драмска серија, за дизајн на костуми и за шминка и фризура.

## Наводи

Категорија:Тјудори

Категорија:ТВ-серии