Макреш (Кумановско)

**Макреш** — село во Општина Старо Нагоричане, во областа Козјачија.

## Географија и местоположба
Селото е сместено во областа Средорек, на 1,5&nbsp;км северно од патот Крива Паланка-Куманово (А2).

## Историја
Подрачјето на Макреш е населено уште од бакарното време, за што сведочи наоѓалиштето Градиште западно од селото.

На крајот на XIX век Макреш било македонско село во Кумановската каза на Отоманското Царство. Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 г. Макреш имал 235 жители, сите Македонци христијани.

Целото христијанско население на селото потпаднало под врховенството на Цариградската патријаршија, а воедно во него силно работела српската пропаганда. Според патријаршискиот скопски митрополит Фирмилијан во 1902 г. година в селото имало 26 патријаршиски куќи, кој тој ги нарекува „српски“. По податоци на секретарот на Бугарската егзархија Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 г. во Макреш имало 256 Македонци под патријаршијата и во селото работело српско училиште.

Во учебната 1907/08 година според Јован Хаџи-Васиљевиќ во селото имало патријаршиско училиште.

За време на Првата светска војна Макреш имал 161 жител.

Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на Кралството Југославија од 1931 година, селото имало 150 Македонци и 25 до 50 Власи.

## Население

Според пописот од 2002 година, во селото Макреш имало 40 жители, сите Македонци.

Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 32 жители, од кои 29 Македонци и 3 лица без податоци.

### Родови

Макреш е македонско село.

Според истражувањата од 1970 година, родови во селото се:

* **Горно Маало:** *Гијови (2 к.), Спиридонови (2 к.) и Попови (1 к.)* доселени се однекаде во XIX век. *Алинчани (1 к.)* доселени се од селото Алинце. *Огутчани (1 к.)* доселени се од селото Дејловце. *Страчинчани (1 к.)* доселени се од селото Страцин. *Младенови (1 к.)* доселени се од селото Руѓинце. *Младенови (1 к.)* доселени се од селото Широка Планина во Горна Пчиња. *Облавчани (1 к.)* доселени се од селото Облавце.
* **Средно Маало:** *Поповци (4 к.) и Ѓоргијови (1 к.)* доселени се однекаде во XIX век. *Нагоричанци (2 к.)* доселени се од селото Старо Нагоричане. *Додевски (1 к.) и Јовановски (1 к.)* доселени се од селото Дејловце. *Ѓошевски (1 к.)* доселени се од селото Сурлица во Горна Пчиња.
* **Влашко Маало:** *Ташкови (1 к.)* по потекло се Власи. Овде живеат од XIX век. *Дејловчани (2 к.)* доселени се од селото Дејловце. *Картаљаци (2 к.)* доселени се од селото Орах. *Алинчани (1 к.)* доселени се од селото Алинце. *Денкови (1 к.)* доселени се од селото Младо Нагоричане. 
* **Киселарник Маало:** *Антевски (2 к.) и Стојменови (2 к.)* стари родови во селото. *Станојевски (2 к.)* доселени се од селото Подржи Коњ кај Крива Паланка.
* **Печењаци Маало:** *Спасини (2 к.)* стари доселеници со непознато потекло. *Алинчанци (4 к.)* доселени се од селото Алинце. *Петковски (2 к.)* доселени се од селото Старо Нагоричане.

## Културни и природни знаменитости
;Археолошки наоѓалишта
* Градиште — населба од бакарното, железното и раноантичкото време
* Петрково — некропола од римско време
* Св. Јован — некропола од средниот век
* Црквиште — црква од средниот век

## Иселеништво
Макреш нема добри услови за живот, па така населението почнало да се иселува.

Овчеполското село Макреш е основано од доселеници од кумановското село Макреш. Потоа постари иселеници имало и во селото Врсаково во Овче Поле. *Макрешани* се иселени во селото Орашац. *Макрешанци* се иселени во селото Јачинце. *Цветановски* се иселени во селото Војник. *Петрушеви* се иселени во селото Клечевце.

После Втората светска војна населението почнало да се иселува по градовите. Највеќе иселеници има во Куманово. Таму неколку родови целосно се иселени.

## Наводи

## Надворешни врски


Категорија:Села во Македонија
Категорија:Кумановски села
Категорија:Села во Општина Старо Нагоричане