Гроздана Олујиќ

**Гроздана Олујиќ** ( Serbian Cyrillic   , 30 август 1934 – 16 март 2019 година) била српски писател, преведувач, уредник и критичар. Нејзините романи и збирки бајки се преведени на повеќе од 35 јазици. Нејзините награди ја вклучуваат наградата „Андриќ“, наградата за детски игри „Змај3 и наградата „Бора Станковиќ“.

## Биографија
**Детство и образование**

Гроздана Олујиќ е родена во 1934 година во Ердевик. Основно училиште завршила во родниот град, а гимназија во Бечеј. Потоа се запишала на англиски јазик и литература во Белград.

Олујиќ дипломирала и магистрирала англиска литература на Филолошкиот факултет на Универзитетот во Белград . Нејзиниот прв роман „ *Прошетка до рајот“* ( *Излет у небо* ) бил објавен во 1958 година, кога писателката имала 24 години. Книгата стана бестселер и беше преведена на повеќе европски јазици и доби награда на издавачката куќа „Народна просвета“ за најдобар роман на Југославија. Романот е адаптиран за сцената, а во 1962 година, врз основа на книгата, филмскиот режисер Јован Живановиќ ја снимил мелодрамата *Чудна девојка* .

Романите *Гласај за љубовта* ( *Гласам за љубав* ), *Не буди куче што спие* ( *Не буди заспале псе* ) и *диво семе* ( *Дивље семе* ) објавени во 60-тите години, ја одобрија Гроздана Олујиќ како една од водечките автори на југословенската литература. Дивото семе освои поволни критичари и беше високо ценето во САД и стана задолжителна литература на неколку универзитети.

Романот *Играта* ( *Igra* ) од збирката *Африканска виолетова* ( *Afrička ljubičica* ), објавена во 1985 година, ја добил главната награда на меѓународниот конкурс во Арнсберг . Речиси сите раскази од збирката беа преведени на странски јазици и вклучени во антологии на кратка проза ширум светот вклучувајќи ги Германија, САД, Украина, Русија, Израел, Индија, Велика Британија, Франција итн. Во 2009 година, романот на писателот *Гласови на ветрот* ( *Гласови у ветру* ) станала добитник на наградата НИН, главната книжевна награда на Србија.

Гроздана Олујиќ е автор на неколку популарни книги за деца и млади. Збирката бајки *„Волшебната метла“* е објавена во СССР во 1985 година во 100.000 примероци.

Олујиќ превела и голем број дела на српски; преведувала од полски *бајки за јужниот ветер* од Данута Цирлиќ-Страшињска и делата на Саул Белоу, Амрита Притам, Вилијам Кенеди, Арнолд Вескер, Јукио Мишима и други.  Таа почина на 16 март 2019 година во Белград.

Израелскиот критичар и есеист Дина Катан Бен-Цион, говорејќи за романот *Глас на ветрот*, рече дека „Само српската литература ја има својата стогодишна осаменост “.

Олујиќ е позната и по нејзините есеи, вклучувајќи дела за Кафка, Томас Волф, Марсел Пруст, Вирџинија Вулф и Поетика на бајките.

## Награди
Таа била одликувана со Орден на Данеброг, стана почесен граѓанин на Осло и освоила бројни награди, вклучувајќи ја наградата НИН, Светскиот конгрес за уметност и култура за најдобра модерна бајка во 1994 година, Награда Андриќ, награда за детски игри Змај  и наградата Бора Станковиќ.

## Работи

* *Излет у небо*, 1957 година.
* *Гласам за љубав*, 1962 г.
* *Не буди заспале псе*, 1964 година.
* *Дивље семе*, 1967 г.
* *Седефна ружа и друга бајке*, 1979 г.
* *Небеска река и други бајке*, 1984 г.
* *Африка љубичице*, 1984 г.
* *Звездане луталице*, 1987 година.
* *Дечак и принцеза*, 1990 година.
* *Принц облака*, 1990 година.
* *Златни тањир и други бајке*, 1998 г.
* *Месечев свет*, 1998 г.
* *Светлосна врата*, 2002 година.
* *Камен кој е летео и друг бајке*, 2002 година.
* *Снежни свети и други бајки*, 2004 година.
* *Jastuk koji je pamtio snove i druge*, 2007 година.
* *Гласови во ветер*, 2009 г.
* *Преживувања до сутра*, 2017 година.
* *Bili su deca kao i ti*, 2017 година.

## Наводи
https://www.biografija.org/knjizevnost/grozdana-olujic/

Категорија:Српски писатели
Категорија:Југословенски писатели
Категорија:Починати во 2019 година
Категорија:Родени во 1936 година
Категорија:Погребани во Алејата на заслужните граѓани на Новите гробишта (Белград)