ISSN

мини|десно|ISSN во облик на линиски код EAN-13 со низна варијанта 0 и број 5.

**ISSN** (од англ. *International Standard Serial Number* = **Меѓународен стандарден сериски број**) — единствен осумцифрен број кој служи за препознавање на печатени или електронски периодични списанија. Оние што се издадени во печатен и електронски облик може да имаат по два ISSN-броја: **печатен ISSN** (**p-ISSN**) и **електронски ISSN** (**e-ISSN** или **eISSN**). Системот на ISSN е првично разработен како меѓународен ISO-стандард во 1971 и објавен во 1975 како **ISO 3297**. Во организацијата на ISO, за стандардот е одговорен поткомитетот TC 46/SC 9.

## Формат на кодот
Форматот на ISSN е осумцифрен број, поделен со цртичка на два четирицифрени броја. Последната цифра (која може да биде 0–9 или X) е контролна цифра. Стручното списание *Hearing Research* има ISSN 0378-5955, што значи контролната цифра е 5.

Контролната цифра ја пресметуваме со следниов алгоритам:

:Да се пресмета збирот на првите седум цифри од ISSN-кодот помножени со нивната положба во бројот, сметајќи од лево — т.е. 8, 7, 6, 5, 4, 3 и 2, односно:
::0\cdot 8 + 3\cdot 7 + 7\cdot 6 + 8\cdot 5 + 5\cdot 4 + 9\cdot 3 + 5\cdot 2
::= 0 + 21 + 42 + 40 + 20 + 27 + 10
::= 160.
:Потоа се пресметува со модулот на 11 на овој збир: збирот се дели со 11 и така се определува остатокот.
::\frac{160}{11} = 14\mbox{ OCTATOK }6=14+\frac{6}{11}.

:Доколку нема остаток, контролната бројка е 0. Во друг случај остатокот се одзема од 11 за да се добие контролната бројка:
::11 - 6 = 5
::контролната бројка е 5.

:Големата буква X во контролниот број означува контролен број 10.

За да ја потврдите контролната цифра, го пресметуваме збирот на сите осум цифри на ISSN-бројот помножени со нивната положба во бројот,  сметајќи од десно (ако контролната цифра е X, тогаш на збирот му додаваме 10). Модулот за 11 на збирот мора да изнесува 0.

## Доделување на кодови
ISSN-кодовите ги доделува мрежа од национални центри, обично сместени во национални библиотеки под надлежност на ISSN Меѓународниот ISSN центар во Париз. Овој центар е меѓувладина организација основана во 1974 со договор помеѓу УНЕСКО и француската влада. Центарот води евиденција за сите ISSN-броеви во целиот свет во записникот наречен „ISDS-регистар“. Регистарот денес содржи 1.555.307 записи.

## Споредба со други назнаки
Кодовите на ISSN и ISBN се слични по замисла во случаи кога ISBN кодот е доделен на поединечна книга. ISBN може да се додели на поединечни броеви на научни периодични списанија, покрај ISSN-кодот на списанието во целина. За разлика од ISBN кодот, ISSN е анонимна назнака поврзан со извесно списание, и не содржи информации за издавачот и местото на издавање. Поради ова едно списание добива нов ISSN ако значително го смени насловот.

Бидејќи ISSN важи за целото списание, врз него е додадена дополнителна назнака SICI за наведување на изданија, томови, статии и други препознатливи делови (како на пр. преглед на содржината).

## Приена во URN
ISSN-броевите можат да се кодираат и како URN-називи („еднообразно ресурсно име“) со претставката „urn:issn:“. На пример, списанието ''Rail'' се наведува како „urn:issn:1534-0481“. Доколку констролниот знак е „X“, тоа значи дека во URN назнаката секогаш се кодира со големи букви.

## ISSN Македонија
ISSN Центарот на Р Македонија врши услуги за добивање на број, каталогизација и работа со броевите. Работи како служба во склоп на Националната и универзитетска библиотека „Св. Климент Охридски“ во Скопје.

## Поврзано
* ISBN (меѓународен стандарден книжен број)
* DOI (назнака за дигитални објекти)

## Наводи

## Надворешни врски
### Странски
* Меѓународен ISSN центар  
* Пронаоѓање на ISSN по наслов 

### Македонски
* Заемен каталог на македонските библиотеки со можност за пребарување по ISSN  
* Центар за меѓународни кодни назнаки за документи (ISSN, ISBN) - НУБ „Климент Охридски“ - Скопје 

Категорија:Контролни алгоритми
Категорија:ISO-стандарди
Категорија:Назнаки
Категорија:Библиотекарство