Антиерменски чувства

[мини|250x250пкс| Скица од очевидец на [Хамидски масакри|масакрот на Ерменците во Сасун во 1894 година]]
**Антиерменски чувства**, познато и како **антиерменизам** и **ерменофобија** — разновиден спектар на негативни чувства, омраза, стравови, одбивност, расизам, потсмев и/или предрасуди кон Ерменците, Ерменија и ерменската култура.

Историски гледано, антиерменизмот се манифестирал на неколку начини, почнувајќи од изразување на омраза или дискриминација кон поединечни Ерменци до организирани погроми од толпи или геноцид одобрен од државата. Забележителни случаи на прогон се: Хамидските масакри (1894-1897), масакрот во Адана (1909), Ерменскиот геноцид (1915), погромот во Сумгаит (1988) и Операцијата Прстен (1991).

Современиот антиерменизам често се состои од изразување на противење на акциите или постоењето на ерменска држава, агресивно негирање на ерменскиот геноцид или верување во ерменски заговор за фабрикување на историјата и манипулирање на јавното и политичкото мислење за политичка корист. Антиерменизмот се манифестира и како вонсудско убивање или заплашување на луѓето од ерменско наследство и уништување на културни споменици.

## Турција
[мини|250x250пкс| На оваа фотографија, американскиот амбасадор напишал: „''Вакви сцени беа вообичаени низ ерменските провинции, во пролетните и летните месеци на 1915 година. Смртта во нејзините неколку форми - масакр, глад, исцрпеност - уништи поголем дел од [Бегалец|бегалците. Турската политика беше онаа на истребување под маската на депортација*“.]]

=== Ерменски геноцид и негирање ===
Иако на Ерменците им било дозволено да постигнат статус и богатство во [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]], тие како заедница никогаш не добиле повеќе од статус на „*граѓанини од втор ред*“ и се сметале за фундаментално туѓи на муслиманскиот карактер на отоманското општество. Во 1895 година, бунтовите меѓу ерменските поданици на [[Отоманско Царство|Отоманското Царство]] во потрага по еднаков третман довеле до одлуката на султанот [[Абдул Хамид II]] да масакрира десетици илјади Ерменци во [[Хамидски масакри|Хамидските масакри]].

За време на [[Прва светска војна|Првата светска војна]], османлиската влада масакрирала меѓу 1,2 и 1,8 милиони Ерменци во [[Ерменски геноцид|ерменскиот геноцид]]. Турската влада продолжува агресивно да го негира ерменскиот геноцид. Оваа позиција била критикувана во писмото на Меѓународната асоцијација на научници за геноцид до тогашниот турски премиер, денес претседател [[Реџеп Таип Ердоган]].

[[Cenk Saraçoğlu|Ченк Сарачоглу]] тврдел дека антиерменските ставови во Турција „*повеќе не се конструирани и обликувани од социјалните интеракции меѓу „обичните луѓе*...“ Наместо тоа, турските медиуми и држава промовирале и шириле отворено антиерменски дискурс. Според едно истражување од 2011 година во Турција, 73,9% од испитаниците признале дека имаат неповолни ставови кон Ерменците. Истражувањето покажало дека неповолниот став кон Ерменците е „*релативно пораспространет кај оние учесници со пониско ниво на образование и социо-економски статус*“. Според Групата за малцински права, додека владата ги признава Ерменците како малцинска група, како што се користи во Турција, овој термин означува статус од втор ред.<blockquote>Новите генерации се учат да ги гледаат Ерменците не како луѓе, туку [како] ентитет што треба да се презираат и уништат, како најлош непријател. И училишната програма долева масло на постоечките пожари.- Турскиот адвокат Фетије Четин</blockquote>

[[Хрант Динк]], уредникот на неделниот двојазичен весник *Агос*, бил убиен во [[Истанбул]] на [[19 јануари]] [[2007]] година, од страна на Оѓун Самаст, кој наводно дејствувал по наредба на Јасин Хајал, милитантен турски ултранационалист. За неговите изјави за ерменскиот идентитет и ерменскиот геноцид, Динк три пати бил гонет според член 301 од турскиот кривичен законик за „*навреда на турското потекло*“. (Законот подоцна бил изменет од турскиот парламент, менувајќи  „*турскоста*“ во „*турска нација*“ и го отежнувало гонењето на поединци за споменатото дело. Динк, исто така, добил бројни смртни закани од турските националисти кои го сметале неговото „иконоборство“ новинарство (особено во врска со ерменскиот геноцид) како чин на предавство.

Ибрахим Шахин и 36 други наводни членови на турската ултранационалистичка група Ергенекон биле уапсени во јануари 2009 година во [[Анкара]]. Турската полиција соопштила дека прибирањето било предизвикано по наредба на Шахин да се убијат 12 водачи на ерменската заедница во Сивас. Според официјалната истрага во Турција, Ергенекон имал улога и во убиството на Хрант Динк.

Во 2002 година, бил подигнат споменик во спомен на турско-ерменскиот композитор Оно Тунч во Јалова, Турција. Споменикот на композиторот со ерменско потекло бил подложен неколку пати на вандализам во текот на годините, во кој неидентификувани лица ги извадиле писмата кои се наоѓале во склоп на споменикот. Во 2012 година, општинското собрание на Јалова донело одлука за отстранување на споменикот. Билгин Кочал, поранешниот градоначалник на Јалова, ја информирал јавноста дека споменикот е уништен со време и дека наскоро ќе биде заменет со нов во спомен на Тунч. Од друга страна, сличен споменик останува во селото Селимије, каде што се урнал авион; а 187 жители на селото го изразиле својот протест поради вандалските тврдења во врска со спомен-обележјето во Јалова, додавајќи дека платиле од сопствени средства за одржување на споменикот во нивното село.
[[Податотека:Hate_speech_in_Turkish_news_outlets.jpg|мини|350x350пкс|Говорот на омраза кон целните групи во турските новински куќи со Ерменци се прикажани како најголема мета според извештајот за говор на омраза и дискриминаторски јазик на медиумите од јануари-април 2014 година ]]
Севаг Баликџи, турски војник со ерменско потекло, бил застрелан на 24 април 2011 година, на денот на комеморацијата на ерменскиот геноцид за време на неговата воена служба во [[Батман (град)|Батман]]. Подоцна било откриено дека убиецот Киванч Агаоглу бил ултра-националист. Преку неговиот [[Фејсбук]] профил, било откриено дека тој бил симпатизер на националистичкиот политичар Мухсин Јазиџиоглу и турскиот агент / платен убиец Абдула Чатли, кој и самиот имал историја на антиерменски активности, како што е бомбашкиот напад на споменикот на ерменскиот геноцид во предградието на Париз во 1984. Неговиот профил на Фејсбук, исто така, покажал дека тој е симпатизер на Големата унија (ББП), екстремно десничарска националистичка партија во Турција. Во сведочењето на свршеницата на Баликчи се наведува дека тој бил подложен на психолошки притисок во воениот комплекс. Севаг ѝ кажал преку телефон дека се плаши за својот живот бидејќи одреден воен службеник му се заканил велејќи: „*Ако дојде до војна со Ерменија, ти ќе бидеш првиот човек што ќе го убијам*“.

На 26 февруари 2012 година, на годишнината од масакрот во Хоџали, „Младите Ациз“ предводеле демонстрации во Истанбул кои содржеле говор на омраза и закани кон [[Ерменија]] и [[Ерменци]]те. Извици и слогани за време на демонстрациите вклучуваат: „*Сите сте Ерменци, сите сте копилиња*“, „*копилињата на Хрант [Динк] не можат да не исплашат*“, и „ *Плоштад Таксим денес, Ереван утре: Ненадејно ќе се спуштиме врз вас во ноќта*“.

Во 2012 година, ултра-националистичката група АСИМ-ДЕР (основана во 2002 година) ги таргетирала ерменските училишта, црквите, фондациите и поединци во Турција како дел од антиерменската кампања на омраза.

== Азербејџан ==
<div class="thumb tmulti tright"><div class="thumbinner multiimageinner" style="width:468px;max-width:468px"><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:232px;max-width:232px"><div class="thumbimage"></div></div><div class="tsingle" style="width:232px;max-width:232px"><div class="thumbimage"></div></div></div><div class="trow" style="display:flex"><div class="thumbcaption"> Шлемови на починати ерменски војници, восочни манекени на заробени ерменски војници од [[Second Nagorno-Karabakh War|Втората војна во Нагорно-Карабах]] изложени во [[Military Trophy Park (Baku)|воениот парк Баку]] во [[Azerbaijan|Азербејџан]]. Претседателот [[Ilham Aliyev|Илхам Алиев]] прикажан на првата слика за време на посетата на паркот.</div></div></div></div>Антиерменските чувства постојат во [[Азербејџан]] на институционално  и социјално  ниво. [[Ерменци]]те се „*најранливата група во Азербејџан на полето на расизмот и расната дискриминација*“.

Во текот на 20 век, [[Ерменци]]те и муслиманите кои зборуваат [[Туркиски јазици|турски]] (шиити и сунити; тогаш познати како „Кавкаски Татари“, подоцна како [[Азери]])  жителите на [[Закавказје]] биле вклучени во бројни судири. [[Погром]]ите, масакрите и војните ги зацврстиле опозициските етнички идентитети меѓу двете групи и придонеле за развојот на националната свест и кај Ерменците и кај Азерите. Од 1918 до 1920 година, организирани убиства на Ерменци се случиле во Азербејџан, особено во ерменските културни центри во [[Баку]] и Шуша.

Современата арменофобија во Азербејџан ги следи своите корени од [[Распад на Советскиот Сојуз|последните години]] на [[Советски Сојуз|Советскиот Сојуз]], кога Ерменците побарале [[Советски Сојуз|советските]] власти да ја префрлат претежно населената со ерменски автономна област Нагорно-Карабах (НКАО) во [[Азербејџанска Советска Социјалистичка Република|Азербејџанска ССР]] на [[Ерменска Советска Социјалистичка Република|Ерменска ССР]]. Како одговор на овие барања, се одржале антиерменски собири во различни градови, каде што азербејџанските националистички групи поттикнале антиерменски чувства што довеле до погроми во Сумгаит, Кировабад и Баку. Од 1988 до 1990 година, околу 300.000-350.000 Ерменци побегнале под закана со насилство или биле депортирани од Азербејџан, а околу 167.000 Азербејџани биле принудени да ја напуштат Ерменија, често под насилни околности. Зголемените тензии меѓу двете нации на крајот ескалирале во голем воен судир околу [[Нагорно-Карабах]], во кој Азербејџан изгубил контрола над околу 14%  од територијата на земјата до самопрогласената Република Нагорно-Карабах. [[Нагорнокарабашки судир|Постојаното зголемување на тензиите]] околу губењето на територијата, што предизвикало повеќе антиерменски чувства, и поривот да се одмазди за губењето на територијата меѓународно признаена како азербејџанска, го навел Азербејџан да ја започне [[Нагорнокарабашка војна (2020)|втората војна за територијата во 2020 година]], во кои успеале повторно да заземат дел од областа. Во предупредувањето од ноември 2020 година, Genocide Watch објавил дека Ерменците во Азербејџан се наречени „терористи“, „бандити“, „неверници“, „остатоци од мечот“ (упатување на геноцидот од 1915 година 

Ерменската страна ја обвинила азербејџанската влада дека спроведува антиерменска политика внатре и надвор од земјата, која вклучува пропаганда на омраза кон Ерменија и Ерменците и уништување на ерменското културно наследство. Според Фјодор Лукјанов, главен уредник на списанието *Русија во глобални работи*, „*Арменофобијата е институционален дел од современата азербејџанска државност и Карабах е во центарот на неа*“. Во 2011 година, во извештајот на ЕКРИ за Азербејџан било наведено дека „*постојаниот негативен официјален и медиумски дискурс*“ против Ерменија поттикнува „*негативна клима на мислење во однос на луѓето со ерменско потекло, кои остануваат ранливи на дискриминација*“. Според историчарот Џереми Смит, „*националниот идентитет во постсоветски Азербејџан во голем дел почива на култот на Алиевите, заедно со чувството на борба и виктимизација и жестока омраза кон Ерменија и Ерменците*“.

Во резолуцијата на Европскиот парламент од 10 март 2022 година со која се осудува уништувањето на ерменското наследство во Арцах (Нагорно-Карабах), парламентот изјавил:<blockquote>Европскиот парламент... признава дека бришењето на ерменското културно наследство е дел од поширокиот модел на систематска политика на арменофобија на државно ниво, историски ревизионизам и омраза кон Ерменците промовирани од азербејџанските власти, вклучително и дехуманизација, глорификација на насилството и територијални претензии против Република Ерменија“.</blockquote>Во март 2023 година, Европскиот парламент издал уште една резолуција која ги осудила нападите на Азербејџан врз Ерменија и го повикал Азербејџан да ја укине блокадата на Арцах. Како одговор, азербејџанскиот претседател Алиев ја опишал резолуцијата како „*надвор од сомнеж... потекнува од Ерменија и ерменската дијаспора, одамна канцероген тумор во Европа*“.

Антиерменските злосторства од омраза извршени од Азери се случиле и на меѓународно ниво надвор од земјата Азербејџан. Во 2004 година, Рамил Сафаров обезглавил Ерменец додека спиел во Унгарија.

=== Статус на ерменските културни споменици ===
Во ноември 2020 година, списанието *Гардијан* напишал за кампањата на Азербејџан за сеопфатно „културно чистење“ во Нахчиван:<blockquote>Сателитските снимки, обемните документарни докази и личните извештаи покажаа дека меѓу 1997 и 2006 година биле уништени 89 цркви, 5.840 хачкари и 22.000 надгробни споменици, вклучувајќи ја и средновековната некропола Џулфа, најголемите антички ерменски гробишта во светот. Азербејџанскиот одговор постојано беше едноставно негирање дека Ерменците некогаш живееле во регионот.</blockquote>Напознатиот случај на масовно уништување се однесува на надгробните споменици на средновековните [[ерменски гробишта во Џулфа]], кои претставуваат свето место на Ерменската апостолска црква. Чарлс Танок, член на Комитетот за надворешни работи на [[Европски парламент|Европскиот парламент]], тврди: „*Ова е многу слично на статуите на Буда уништени од талибанците. Тие ја бетонираа областа и ја претворија во воен камп*“. Уништувањето на гробиштата е широко опишано од ерменски извори, а некои не-ерменски извори, како чин на [[Културоцид|културен геноцид]].

Европскиот парламент објавил резолуција на 10 март 2022 година, со која било осудено уништувањето на ерменското наследство во Арцах (Нагорно-Карабах). Резолуцијата гласела:<blockquote>Европскиот парламент... Остро ја осудува континуираната политика на Азербејџан за бришење и негирање на ерменското културно наследство во и околу Нагорно-Карабах, што е во спротивност со меѓународното право и неодамнешната одлука на МСП...</blockquote>

=== Тековен ризик од геноцид ===
Од 2020 година, Азербејџан ги напаѓа ерменските позиции во Нагорно-Карабах ([[Нагорнокарабашка војна (2020)|Втора војна во Нагорно-Карабах]]), Ерменија (гранична криза), а исто така ја блокирала и Република Арцах. Овие настани резултирале со бројни организации, вклучително и оние кои се специјализирани за проучувања за геноцид, кои известуваат дека Ерменците се изложени на ризик да бидат подложени на друг геноцид. Институтот за спречување на геноцид „Лемкин“ смета дека Ерменците се „*еден од најзагрозените идентитети во светот денес*“. Шила Пајлан, меѓународен кривичен адвокат и правен советник на Обединетите нации, предупредил дека „*Меѓународната заедница треба посериозно да ги сфати своите обврски R2P [Одговорност за заштита] или ризикува да стане тивко соучесник во следниот ерменски геноцид - или етничко чистење*. "  Кавкашкиот експерт Лоренс Броерс повлекува паралели помеѓу „*рускиот дискурс за Украина како вештачка, лажна нација и азербејџанскиот дискурс за Ерменија, исто така тврдејќи дека има лажна историја*“, со што го издигнува судирот на „*егзистенцијално ниво*“ за Ерменците. Коалицијата на различни организации за човекови права, исто така, издала колективно предупредување за геноцид како одговор на блокадата: „*Сега се присутни сите 14 фактори на ризик за злосторства на злосторствата идентификувани од Канцеларијата на генералниот секретар на ОН за спречување геноцид “.* 

* Институт за спречување на геноцид „Лемкин“ – Од 2021 година, организацијата издала различни „*Предупредувања со црвено знаме*“ за Азербејџан, за кои организацијата вели дека претставува закана од геноцид за Ерменците. Тој ја опишува блокадата на Република Арцах од страна на Азербејџан како „*криминален чин кој има намера да создаде терор и неподносливи услови за живот за населението на Арцах против Ерменија и Ерменците од страна на азербејџанскиот режим*“. Групата, исто така, напишала „*Геноцидната намера на Баку никогаш не била појасна и дејствијата извршени до овој момент многу го предвидуваат овој исход*“.
* Genocide Watch – издал свои предупредувања за геноцид во септември 2020 година, велејќи дека „*Поради инвазијата на Азербејџан на Арцах... Genocide Watch смета дека Азербејџан е во фаза 9: Истребување и во фаза 10: Негирање. Genocide Watch смета дека раководството на Азербејџан можеби има намера насилно да го депортира ерменското население на Арцах со извршување геноцидни масакри што ќе ги тероризираат Ерменците да го напуштат Арцах*“. Во септември 2022 година, Genocide Watch издал уште едно предупредување во кое се вели: „*Поради своите неиспровоцирани напади и геноцидна реторика против етничките Ерменци, Genocide Watch смета дека нападот на Азербејџан врз Ерменија и Арцах е во Фаза 4: Дехуманизација, Фаза 7: Подготовка, Фаза 8: Прогонство и Фаза 10: Негирање“*. Групата напишала писмо до [[Совет на ЕУ|Советот на ЕУ]], предупредувајќи дека [[Европската унија]] „*замижува пред азербејџанската диктатура од геополитички и ресурси со причини*“ и дека „*намерите на Азербејџан се јасни: да ги избрише сите траги од ерменскиот живот и на ерменското присуство во овој регион, азербејџанскиот претседател, Илхам Алиев, постојано и постојано изјавува дека има намера да ги искорени домородните Ерменци кои живеат во Арцах*“.
* Меѓународната асоцијација на научници за геноцид (МАНГ) – издала слични изјави во октомври 2020 година: „*Директното турско учество во повеќедеценискиот судир [Нагорно-Карабах] е... факт што се заканува да ги уништи Ерменците во Арцах и пошироко*“. Во изјавата објавена од турскиот претседател [[Реџеп Таип Ердоган]] се вели дека тие, Турција, „*ќе продолжат да ја исполнуваат мисијата на нивните дедовци, која беше извршена пред еден век на Кавказ*. *Ерменскиот геноцид кој започнал во 1915 година... Историјата, од ерменскиот геноцид до последните три децении конфликт, како и актуелните политички изјави, економските политики, чувствата на општествата и воените дејствија на азербејџанското и турското раководство треба да не предупредат дека геноцидот на Ерменците во Нагорно-Карабах, а можеби дури и во Ерменија, е многу реална можност*“. Во октомври 2022 година, МАНГ издал уште една изјава во која ги осудила нападите на Азербејџан во септември 2022 година на Република Ерменија: „Постојат значајни фактори на ризик за геноцид во ситуацијата во Нагорно-Карабах во врска со ерменското население“ и „дехуманизирачки и други [иредентистички] изјави од азербејџански владини претставници] демонстрираат постоење на ризик од геноцид и може да значи поттикнување на геноцид и евентуално други меѓународни злосторства“.

== Русија ==
[[Русија|Рускиот]] истражувач од 19 век, Василиј Лвович Величко, кој бил активен во периодот кога рускиот царизам спроведувал намерна антиерменска политика, напишал „*Ерменците се екстремен пример на брахицефалија,  нивниот вистински расен инстинкт ги прави природно непријателски да се настроени кон државата*“.

Според истражувањето на мислењето на VTSIOM од 2012 година, 6% од испитаниците во [[Москва]] и 3% во [[Санкт Петербург]] „*искусиле чувства на иритација, непријателство*“ кон Ерменците. Во 2000-тите се случиле расистички убиства на Ерменци во Русија. Во 2002 година се случила експлозија во [[Краснодар]] во близина на ерменската црква за која месната заедница верувала дека е терористички чин.

== Грузија ==
[[Податотека:Uprooted_Armenian_gravestones_in_a_church_yard_in_Velistsikhe,_Georgia.jpg|мини|Неоткорнати ерменски надгробни споменици во црковен двор во Велисике, Кахети, Грузија]]
Кон крајот на 19 век и почетокот на 20 век, антиерменските чувства преовладувале и во социјалистичките и во националистичките грузиски кругови. Економската доминација на Ерменците во Тбилиси поттикнала вербални напади врз Ерменците. *Дроеба*, влијателно списание, ги опишало Ерменците како луѓе кои „*ги соголуваат нашите улици и ги дебелеат нивните џебови*“ и „*но последниот дел од имотот од нашите задолжени селски семејства*“. И [[Илија Чавчаваѕе]] и Акаки Церетели, две главни книжевни фигури, ги нападнале Ерменците поради нивниот перципиран меркантилизам. Церетели во една басна ги претставил Ерменците како болва која цица грузиска крв. [[Илија Чавчаваѕе|Чавчаваѕе]] ги осудил Ерменците дека „*го јаделе лебот испечен од некој друг или го пиеле она што создава туѓа пот*“. Весникот на Чавчаваѕе, *Иверија*, ги прикажува Ерменците како „*итри лихвари и бескрупулозни трговци*“, според Стивен Ф. Џонс. Социјалдемократската партија на Грузија (грузиски меншевици) ја нападнале буржоазијата и империјализмот за да ја ослободи Грузија и од рускиот империјализам и од ерменската економска експлоатација. За време на постоењето на [[Демократска Република Грузија]] (1918–21), независната грузиска влада ги гледала Ерменците како потенцијална „петта колона“ за нивната наводна лојалност кон Првата Република Ерменија и предмет на манипулација од страна на странски сили. Грузиско-ерменската војна од декември 1918 година ги зголемила антиерменските чувства во Грузија. Во постсоветска Грузија, првиот претседател Звијад Гамсахурдија, отворен националист, ги гледал Ерменците, заедно со другите етнички малцинства, како „гости“ или „вонземјани“ кои го загрозуваат територијалниот интегритет на Грузија.

[[Јосиф Сталин]] напишал во својот есеј од 1913 година *Марксизмот и националното прашање*:Околу времето на парламентарните избори во 2007 година во отцепениот регион Абхазија, грузиските медиуми го истакнале факторот на етничките Ерменци во областа. Грузискиот весник *Sakartvelos Respublika* предвидел дека голем дел од парламентот ќе биде ерменски и дека дури има шанси да биде избран ерменски претседател. Весникот, исто така, објавил и дека абхазиската република можеби веќе добива финансиска помош од Ерменците кои живеат во Соединетите Американски Држави. Некои ерменски аналитичари веруваат дека ваквите извештаи се обидуваат да создадат судир помеѓу Ерменците и етничките Абхазијци за да го дестабилизираат регионот.

Според некои извори, активно се води политика на сквернавење на ерменските цркви и историски споменици на територијата на Грузија. На 16 ноември 2008 година, грузискиот монах [[Tariel Sikinchelashvili|Тариел Сикинчелашвили]] ги вандализирал гробовите на покровители на уметноста Михаил и Лидија Тамамшев. Ерменската црква Норашен во [[Тбилиси]], изградена во средината на 15 век, била сквернавена и присвоена од грузиската влада и покрај фактот што и премиерот на Ерменија и на Грузија постигнале договор да не ја малтретираат црквата. Поради немање закон за религија, статусот на Сурб Норашен, Сурб Ншан, Шамхорецор Сурб Аствататцин (Кармир Аветаран), Ереванотс Сурб Минас и Мугни Сурб Геворг во Тбилиси и Сурб Ншан во Ахалцихе не е познат откако биле конфискувани за време на советскиот период. Ерменците во Грузија и Ерменија демонстрирале против уништувањето. На 28 ноември 2008 година, ерменските демонстранти пред грузиската амбасада во Ерменија побарале од грузиската влада веднаш да престане со навлегувањата врз ерменските цркви и да ги казни виновниците, нарекувајќи ги акциите на грузиската партија „бел геноцид“.

Во август 2011 година, грузискиот министер за култура Ника Руруа го отпуштил режисерот Роберт Стуруа како шеф на националниот театар во Тбилиси поради „*ксенофобични*“ коментари што ги дал на почетокот на таа година: „*Нема да ја финансираме ксенофобијата. Грузија е мултикултурна земја*“, изјавил Руруа. Провоцирајќи гнев во јавноста, Стуруа изјавил во интервју за локалната новинска агенција дека „ *Саакашвили не знае што му треба на грузискиот народ затоа што е Ерменец*“. „*Не сакам Грузија да биде управувана од претставник од различна етничка припадност*“, додал тој.

Во јули 2014 година била нападната ерменската црква Ејмијацин во Тбилиси. Ерменската епархија соопштила дека тоа е „*злосторство извршено на етничка и верска основа*“.

Во 2018 година, ерменската црква Тандојантс во Тбилиси и била подарена на Грузиската православна патријаршија. Епархијата на Ерменската апостолска Света православна црква во Грузија соопштила дека црквата била „*нелегално пренесена*“ на Грузиската патријаршија. Според Центарот за едукација и мониторинг за човекови права, Тандојанц не е единствената историска ерменска црква на која цел била Грузиската патријаршија. Имало најмалку уште шест други на кои Патријаршијата им е цел.

== САД ==

=== Почетокот на 20 век ===
Постоеле историски предрасуди против Ерменците во Соединетите Американски Држави во различни времиња, барем почнувајќи од раните 1900-ти.

Во раните 1900-ти Ерменците биле меѓу групата на малцинства на кои им било забрането да позајмуваат пари, земја и опрема, особено поради нивната раса. Тие биле нарекувани „*евреи од пониска класа*“. Покрај тоа, во Фресно, [[Калифорнија]], меѓу другите малцинства, Ерменците живееле на едната страна од бул. Ван Нес, додека жителите со европско бело потекло живееле на другата страна. Акт од еден тамошен дом навел: „*Ниту споменатите простории, ниту дел од нив нема да бидат користени за било какви прашања или окупирани од некој Црнец, Кинез, Јапонец, Хинду, Ерменец, Азијат или родум од Турската империја*“.

Помеѓу 1920-тите и 1960-тите, некои куќи во населбата Рок Крик Хилс во Кенсингтон, Мериленд, предградие на Вашингтон, вклучувале антиерменски јазик во расните договори кои биле дел од имотните листови. Едно дело во Рок Крик Хилс изјавило дека домовите во соседството „*никогаш нема да бидат користени или окупирани од...црнци или било кое лице или лица, од крв или екстракција на црнец, или на кое било лице од семитската раса, крв или потекло, или Евреи, Ерменци, Персијци и Сиријци, освен...делумно зафаќање на просториите од домашни службеници*“.

Во книгата *Ерменски Американци на Ени Бакалијан: Од битие до чувство на Ерменија*, различни групи Ерменци биле анкетирани за дискриминација врз основа на нивниот идентитет. Приближно 77% од Ерменците родени во САД чувствувале дека се дискриминирани при добивањето работа, додека 80% одговориле позитивно на прашањето дали се чувствуваат дискриминирани при приемот во училиште.

Американскиот историчар Џастин Мекарти е познат по неговиот контроверзен став дека Отоманското Царство не сакало да стори геноцид, туку дека и Ерменците и Турците загинале како резултат на граѓанска војна. Некои го припишуваат неговото негирање на ерменскиот геноцид  на антиерменизмот, бидејќи тој има почесен докторат на турскиот [[универзитет Богазичи]] и тој е исто така член на одборот на Институтот за турски студии.

=== 1990-ти ===
На 24 април 1998 година, за време на изложба во кампусот организирана од [[Armenian Students' Association|Асоцијацијата на ерменските студенти]] во УЗ Беркли, Хамид Алгар, професор по исламски и персиски студии, наводно и пришол на група организатори и извикал: „*Тоа не беше геноцид, но посакувам тоа беше - вие лажечки свињи!“* Учениците тврделе и дека и Алгар ги плукнал. По инцидентот, членовите на Здружението на ерменските студенти поднеле извештај до полицијата на кампусот повикувајќи на истрага. По петмесечна истрага, канцеларијата издала извинување, иако не биле поднесени обвиненија за омраза бидејќи инцидентот не создал „*непријателска средина*“. На 10 март 1999 година, здружените студенти на Универзитетот во Калифорнија донеле резолуција со наслов „*Предлог-закон против говорот на омраза и поддршка на опомена за проф. Алгар*“, со која се осудува инцидентот и се повикува канцеларот да ја разгледа одлуката на Универзитетот да не поднесуваат пријави.

Во 1999 година, откако Рафи Манукијан бил избран во Градскиот совет на Глендејл, еден жител кој присуствувал на состаноците на советот секоја недела, на еден од нив  рекол „*Ерменците да се вратат од каде што дојдоа*“. Кампањата на Манукијан имала цел да го поттикне големото ерменско-американско гласачко тело во Глендејл.

Во април 2007 година, управниот уредник *на Лос Анџелес Тајмс* Даглас Франц, блокирал приказна за [[Ерменски геноцид|ерменскиот геноцид]] напишана од Марк Аракс, наводно наведувајќи го фактот дека Аракс има ерменско потекло и затоа има пристрасно мислење за оваа тема. Аракс, кој претходно објавувал слични написи, поднел жалба за дискриминација и се заканил со федерална тужба. Франц, кој не навел никакви конкретни фактички грешки во написот, бил обвинет за пристрасност добиена додека бил стациониран во [[Истанбул]], Турција. Харут Сасунијан, лидер на ерменската заедница, го обвинил Франц дека изразил поддршка за негирањето на ерменскиот геноцид и изјавил дека лично верувал дека Ерменците се побуниле против Отоманското Царство, аргумент кој најчесто се користи за оправдување на убиствата. Франц поднел оставка од весникот недолго потоа, веројатно поради зголемените барања за негово отпуштање од ерменската заедница.

Во март 2012 година, тројца од петте службеници на полицискиот оддел на Глендејл со ерменско потекло поднеле тужба до Врховниот суд на округот Лос Анџелес против полицискиот оддел во Глендејл, тврдејќи дека постои расна дискриминација.

Друг инцидент што добил помалку покриеност бил серија кампањи по пошта на омраза насочени кон Пол Крекоријан, кандидат на градскиот совет за [[Калифорнија|Калифорниските]] [[Демократска партија (САД)|демократски]] првенствени избори, давајќи расистички забелешки и обвинувања дека ерменската заедница се занимава со [[Изборна измама|измама на гласачите]].

Во 2016 година, за време на трката помеѓу градскиот службеник во Глендејл, Арди Касакијан и членката на Советот на Глендејл, Лаура Фридман за 43-то место во Окружното собрание, кампањата на Касакијан се соочила со бројни закани и критики врз основа на етничката припадност на кандидатот. Во еден момент од кампањата канцеларијата на Касакијан била евакуирана откако примила телефонски повик кој ја загрозувал безбедноста на вработените и волонтерите.

На 20 април 2016 година, пропагандата за негирање на ерменскиот геноцид се појавила на небото над реката Хадсон помеѓу Менхетен и Северен Њу Џерси. Небото пишувало пораки како „101 година гено-лага“, „БФФ = Русија + Ерменија“ и „ FactCheckArmenia.com “. Воздушниот трик бил дел од кампањата на мрежното место Fact Check Armenia, ерменски сајт кој го негира геноцидот. Написот можел да се види од приближно 15 милји (24километри) радиус. Медиумското внимание од инцидентот резултирало со официјално извинување од страна на компанијата.

Во 4-та епизода од третата сезона на ситкомот на CBS *2 Broke Girls* (емитуван на 14 октомври 2013 година) „*кога нов производител на капучино е донесен во продавницата за кекси од колега, тој вели дека го купил за евтина цена од лице кое го украло, но го продавало со профит*, додавајќи „*тоа е на ерменски начин*“. Кога ликот е притиснат дека не е Ерменец, тој вели: „Но*, тоа е на ерменски начин*“. Оваа сцена била окарактеризирана како „расистичка“ од уредникот на Асбарез, Ара Хачатурјан, кој ја критикувала CBS за промовирање на расните стереотипи.

Во епизодата од 9 јануари 2018 година, во доцната ноќна програма Comedy Central *The Daily Show,* Тревор Ноа изјавил: „*Ова е навистина смешно. Само Доналд Трамп можеше да се брани и, во истата реченица, целосно да ја поткопа целата негова поента. Би било како некој да каже: „Јас сум најтолерантен човек таму, само прашајте го овој гнасен Ерменец*“  Ерменските американски организации го  критикувале Ноа за наводен расизам против Ерменците. Во заедничкото соопштение за печатот, Ерменската адвокатска комора и Комитетот за ерменски рајтс воч ги споредиле „Гнасни Ерменци“ со други навредливи расни епитети, кои иако „*можеби беа наменети да се насмеат кај публиката со исмевање на самопрогласениот претседател Трамп генијалност и толеранција*“, претставува „*навреда и клевета*“. Организациите ги повикале на *The Daily Show* и Тревор Ноа да упатат повлекување и извинување. На извинување повикал и Ерменскиот национален комитет на Америка.

Во јули 2020 година , ерменското училиште КЗВ и неговиот соседен центар на ерменската заедница во [[Сан Франциско]] биле вандализирани во текот на ноќта со заканувачки и расистички графити. Според официјални лица од Сан Франциско, нападот поддржувал насилство, антиерменско движење предводено од [[Азербејџан]]. Пораките содржеле проклетства и се смета дека се поврзани со зголемените тензии меѓу Азербејџан и Ерменија. Претседателката на Претставничкиот дом на Соединетите Американски Држави, Ненси Пелоси, истакнала дека „*Ерменското училиште КЗВ е дел од убавото ткиво на нашето семејство во Сан Франциско. Навредувањето со омраза на ова место на заедница и учење е срамота*“. Окружниот обвинител на Сан Франциско, Чеса Будин, и градоначалникот на Сан Франциско, Лондон Брид, исто така, го осудијле чинот на омраза.

На 24 септември 2021 година, билла вандализирана ерменската црква Свети Петар во Фернандо, Калифорнија. Осомничениот со бејзбол палка скршил осум многу ретки витражни стакла од црквата. Извршниот директор на ANCA-WR Армен Сахакјан за настанот изјавил: „*Овој чин на вандализам е особено загрижувачки бидејќи неодамна одбележавме една година од арменофобичните злосторства од омраза што се случија во Сан Франциско*“. Полициската управа во Лос Анџелес ја продолжува истрагата за ова злосторство.

Во скандалот на Градскиот совет на Лос Анџелес во 2022 година, Нури Мартинез се осврнал на Арен Ибраносијан, советник на советникот Пол Крекоријан, како „*Човекот со една веѓа*“. Мартинез не можеше да се сети на презимето и Седиљо одговорил: „*Завршува на јан, се обложувам со тебе*“. Ибраносијан изјавил: „*Овој тип на прикажување на Ерменците не е невообичаен и премногу често се толерира*“. Растејќи во Торенс, Калифорнија, тој бил наречен „пешкир за глава“ и „ камилски џокеј“.

Во 2023 година, Бирото за финансиска заштита на потрошувачите (CFPB) му наредил на Ситигруп да плати 24,5 милиони долари казни и 1,4 милиони долари за враќање на Ерменците Американци, тврдејќи дека банката незаконски ги дискриминирала членовите на етничката група и неправедно им ги одбила кредитните картички за кои тие се пријавиле во период кој започнал во 2015 година и завршил во 2021 година. Според CFPB, вработените во Citigroup го користеле присуството на *-ian* или *-yan* во презимињата на апликантите како показател дека клиентот треба да помине низ подобрени процеси на скрининг, додека исто така одлучиле да избегнуваат спомнување на овој метод на проверка во е-пошта. (Наставките *-ian* и *-yan* често се среќаваат во ерменските презимиња.) 

== Израел ==
Односите меѓу Израел и Ерменија биле комплицирани низ историјата, што резултирало со антиерменски чувства во Израел.

*Ерусалим пост* во 2009 година објавил дека од сите христијани во [[Стар град (Ерусалим)|стариот град на Ерусалим,]] Ерменците најчесто биле плукани од Хареди и православни Евреи. Во 2011 година биле пријавени неколку случаи на плукање и вербални напади врз ерменски свештеници од страна на Евреите Хареди во Стариот град. Во интервју од 2013 година, ерменскиот патријарх на Ерусалим Нурхан Манугијан изјавил дека Ерменците во Израел се третираат како „*граѓани од трет ред*“. Во 2019 година, било објавено дека 60 студенти на [[Ерменска апостолска црква|Ерменската црква]] се обиделе да линчуваат двајца Евреи во пресрет на Шавут во Ерусалим, што дополнително ги зголемило тензиите меѓу религиозните групи.

Во 2023 година, [[Ал Џезира|ел-Џезира]] објавила дека антихристијанското насилство, што се совпаѓа со антипалестинското насилство, станува сѐ пораспространето и нормализирано, особено од фундаменталистичките и десничарските Евреи. Биле донесени различни антихристијански закони, вклучително и ограничување на бројот на верници кои можат да влезат во [[Светиот гроб]]. 30 гробови во планината Сион биле вандализирани, а ерменскиот кварт бил испрскан со зборовите „*Смрт за Арапите, христијаните и Ерменците*“.

Израел долго време одбива да го признае [[Ерменски геноцид|ерменскиот геноцид]], главно за да не ги наруши односите со [[Турција]]. Поранешниот претседател и [[Премиер на Израел|премиер]] на Израел [[Шимон Перес]] ја нарекол историјата на ерменскиот геноцид како „*бесмислена*“ и изјавил дека „*Ги отфрламе обидите да се создаде сличност меѓу холокаустот и ерменските наводи. Ништо слично на холокаустот не се случи. трагедија низ што поминаа Ерменците, но не и геноцид*“. Други големи личности и организации во Израел, исто така, го поддржале турското негирање на геноцидот. Особено, турските израелски и [[Azerbaijani Jews in Israel|азербејџански израелски]] заедници го охрабриле негирањето на геноцидот во Израел. Комитетот за образование, култура и спорт на Кнесет го признал ерменскиот геноцид на 1 август 2016 година  При посетата на израелскиот претседател на Ерменската патријаршија во Ерусалим на 9 мај 2016 година, Реувен Ривлин го завршил својот говор велејќи дека „*Ерменците беа масакрирани во 1915 година.* *Моите родители се сеќаваат на илјадници ерменски мигранти кои најдоа азил во Ерменската црква. Никој во Израел не негира дека цела нација била масакрирана*“. Признавањето на ерменскиот геноцид во Израел останува да биде исклучително спорно прашање под големо влијание на односите Азербејџан-Израел.

Стратешкиот сојуз на Израел со [[Азербејџан]] и сојузот на Ерменија со [[Иран]] резултирале со непријателство меѓу израелската и ерменската влада и последователно влошување на односите Ерменија-Израел. И во Првата и во Втората војна во Нагорно-Карабах, Израел го снабдувал Азербејџан со напредно вооружување. На протестот против продажбата на оружје на Израел на Азербејџан, контрадемонстрантите го скршиле автомобилот на демонстрантите и го блокирале патот по кој се возеле. Многу Израелци исто така сочувствуваат со Азербејџан поради долгите и мирни историски односи на Азербејџан со Евреите. Поради силните односи меѓу Израел и Азербејџан, произраелските лоби групи како АИПАК го бранеле и лобирале за Азербејџан против Ерменија.

== Исламска Држава ==
Со избувнувањето на [[Граѓанска војна во Сирија|Сириската граѓанска војна]] и последователниот пораст на [[Исламска Држава]], Ерменците, заедно со Асирците, Алавитите и шиитските муслимани, биле некои од групите прогонети во областите окупирани од милитантите на Исламска Држава. Ерменските локации биле цел на злогласното културно уништување на Исламска Држава. Откако ја окупирале Рака, борците на Исламска Држава ја уништиле црквата на мачениците, ерменска католичка црква.

Уште понеславно, борците на Исламска Држава го уништиле споменикот на ерменскиот геноцид во Деир-ез-Зор, културно значаен за Ерменците, бидејќи Деир-ез-Зор бил последната дестинација пред Ерменците во 1915 година да стигнат до [[Сириска Пустина|Сириската Пустина]], при што многумина загинале.

Како што Исламска Држава започнал да ја презема контролата врз многу градови, населени места и села, илјадници христијани биле принудени да избегаат, или во странство или во други побезбедни области во Сирија.

== Други ==

=== Пакистан ===
Пакистан е единствената земја-членка на [[Обединети нации|Обединетите нации]] која не ја признала Република Ерменија, наведувајќи ја нејзината поддршка на Азербејџан во судирот во Нагорно-Карабах.

=== Таџикистан ===
Во почетокот на 1990 година, 39 ерменски бегалци од Азербејџан биле населени во [[Таџикистан]]. Се прошириле лажни гласини дека, наводно, до 5.000 Ерменци биле преселени во нови станови во [[Душанбе]], кои во тоа време имале сериозен недостиг на станови. Ова довело до немири кои ги нападнале и комунистичката влада и Ерменците. Советското Министерство за внатрешни работи (МВД) ги задушило демонстрациите, при што биле убиени повеќе од 20 луѓе, а над 500 биле повредени.

=== Украина ===
Во 1944 година, во градот Кути во источна Полска, украинските националисти од ОУН-УПА масакрирале (како дел од масакрите на Полјаците во Волинија и Источна Галиција) Ерменци и Полјаци, убивајќи 200 луѓе. Кути имал најголемата концентрација на Ерменци во Полска.

Во 2009 година, во градот Марханец избувнал етнички судир по убиството на Украинец од страна на Ерменец. Во кафулето „Скорпион“ започнала тепачка меѓу Украинци и Ерменци, и подоцна се претвориле во немири и погроми против Ерменците, придружени со палење на куќи и автомобили, што довело до егзодус на Ерменците од градот.

Во 2023 година, ерменските медиуми го обвиниле Олексеј Данилов, секретар на Советот за национална безбедност и одбрана на Украина, дека дал антиерменски изјави.

=== Источен Туркестан ===
Ујгурскиот сепаратистички водач Иса Алптекин извикувал антиерменска реторика додека бил во Турција и тврдел дека „*нашите невини турски браќа муслимани*“ биле масакрирани од „*ерменски убијци*“.

==Белешки==


== Наводи ==


== Надворешни врски ==
* Hilmar Kaiser: *Imperialism, Racism, and Development Theories. The Construction of a Dominant Paradigm on Ottoman Armenians'', Gomidas Institute, Ann Arbor (MI) 1997
*
*
*
*
*
*
*
*
*Richard Albrecht, [«nous voulons une Arménie sans Arméniens». Drei Jahrzehnte Armenierbilder in kolonial-imperialistischen und totalitär-faschistischen Diskursen in Deutschland, 1913–1943](http://www.trend.infopartisan.net/Armenozid/&#91;3-Richard%20Albrecht&#93;%20Armenien%20ohne%20Armenier%20(SZRKG%202012).pdf) page 625 Schweizerische Zeitschrift für Religions- und Kulturgeschichte 106 (2012)