Христијанско тетовирање во Босна и Херцеговина

десно|мини| Цртеж на босанска тетовирана жена од крајот на XIX век.
**Христијанско тетовирање во Босна и Херцеговина** (наречено **сицање** или **боцање**) — широко распространет обичај меѓу римокатолиците за време на отоманското владеење над Босна и Херцеговина (1463–1878)  сè до XX век. Католиците ги тетовирале своите машки деца за да ги спасат од девширме, додека девојките биле тетовирани со надеж дека ќе избегнат ропство.  Сепак, овој обичај бил регионално застапен и бил обичај на Илирите.

## Историја
десно|мини|241x241пкс| Тетоважи на католичка од долината Лашва во централна Босна.
Се смета дека обичајот се пректикувал уште пред словенската преселба на Балканот, па дури и пред христијанството.  Во I век п.н.е., грчкиот историчар Страбон пишувал за тетовирањето меѓу жителите на овие простори,  заедно со уште еден илирски обичај.  Влаинките од Грција, Македонија и Херцеговина исто така користеле тетоважи.  Археологот Чиро Трухелка ги истражувал овие типови на тетоважи кон крајот на XIX век, станувајќи еден од првите што пишувал за нив и ги илустрирал.   Во 1894 година, лекар од Босна по име Леополд Глук објавил статија во Виена со наслов *Die Tätowirung der Haut bei den Katholiken Bosniens und der Herzegowina* (Тетоважата *на кожата кај католиците од Босна и Херцеговина* ) во која детално се забележани тетоважите. 

Жените од босанските Хрвати во некои делови од земјата ги тетовирале рацете и другите видливи делови од телото (како што се веѓата, образите, зглобот или под вратот) со христијански симболи и украси од стеќак. Ова може да се види денес, не само во Босна и Херцеговина, туку и кај Босанките кои живеат во странство.   Тоа било направено со цел да се спречи киднапирање на млади христијани од страна на Турците Османлии и нивно преобраќање во ислам.  Децата (обично девојчињата) се тетовирале уште од шестата година, обично во периодот помеѓу празникот Свети Јосиф во март до празникот Свети Јован Крстител во јуни. 

## Дизајни
Најчестите симболи кои се тетовирале биле крстот (), нараквица (), ограда и гранки или гранчиња.  Крстот имал бројни варијации, а една од најчестите вклучувала мали линии слични на гранчиња наречени „ “. или „" (Борово дрво). Околу женските зглобови понекогаш се тетовирале дизајни како нараквица, или со крстови или со мотив налик на ограда. Имало користени многу нехристијански или пагански симболи, а најчестите се состоеле од кругови за кои се верува дека се поврзани со традиционалните кружни („„) ора на селата . Паганските и христијанските симболи биле мешани неселективно, при што првиот потекнувал од природата и семејството во илирското време, а другиот со подоцна адаптирано христијанско значење.   Најчестите области за тетовирање биле рацете (вклучувајќи ги и прстите), како и на градите и челото. 
центар|мини|600x600пкс| Традиционално тетовирање

## Современ период
Обичајот за тетовирање млади девојки изумрел по Втората светска војна со воспоставувањето на новиот југословенски режим, а тетоважите направени по традиционален метод сега се гледаат само кај старите жени.   Денес, постои растечки тренд на современи уметници за тетовирање кои ги користат традиционалните дизајни со современи методи на тетовирање во Хрватска и Босна и Херцеговина.  

## Во медиумите
Во 2013 година на хрватскиот телевизиски канал ХРТ 3 се емитувал документарен филм со наслов *Сичање, бочање, тетовирање*.   Во 2011 година, *Vice* објавил статија со наслов *„Хрватскиот култ на баба со тетовирање*“.  Понатаму, *Vice Serbia* објавил приказна и краток филм со наслов *Tetovirane bake* (*Тетовирани* баби), каде што интервјуираат различни босански Хрвати за нивните тетоважи. 

## Наводи

## Надворешни врски
* Хрватите во Босна и Херцеговина
* Традиционално тетовирање: Ишчезли обични католики во Босни
* Никогаш не знаев дека мојата баба има тетоважа
* Стипендија за ангажирање на Државниот универзитет во Кливленд: SICANJE

Категорија:Отоманска Босна и Херцеговина
Категорија:Босанска култура
Категорија:Тетовирање