open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Зборувај со неа

**Зборувај со неа** *()* е филм на шпанскиот режисер Педро Алмодовар снимен во 2002 година. Филмот доби Оскар за најдобро сценарио и Златен глобус за најдобар странски филм.

Темите во филмот се потешкотии при комуникација со спротивниот пол, осаменост и интимност, тајни и неверства, и истрајноста на љубовта и покрај загубата.

## Синопсис
Патиштата на Бенигно (буквален шпански превод – нештетен) и Марко за првпат се вкрстуваат на еден танц, а потоа тие ќе се запознаат во приватната клиника во која Бенигно работи. Тој работи како болничар чие задолжение е да се грижи за Алисија, прекрасна танчерка која е во кома, и која станала негова опсесија. Марко, новинар, доаѓа во клиниката да ја посети девојка си Лидија, познат матадор, која е исто така во кома по сериозна повреда од бик. Приказната на овие четири ликови и нивните врски се откриваат преку флешбекови. Марко ја остава Лидија откако нејзиниот претходен љубовник му кажува дека се вратиле заедно еден месец пред несреќата.

Марко ја напушта Шпанија и оди во Јордан да напише туристички водич, но таму во весник ќе прочита дека Лидија починала.

Во меѓувреме, Бенигно е обвинет дека ја силувал Алисија, која откриваат дека е бремена. Не се открива дали Бенигно навистина ја силувал, но тоа е очигледно. Бенигно е затворен во затвор во Сеговија, каде ќе испие голема доза на апчиња за и тој да падне во кома и со тоа да ѝ се придружи на Алисија. Но, апчињата го убиваат Бенигно. Алисија се буди од комата по раѓањето. Бебето е мртвородено, а Алисија оди на рехабилитација за повторно да може нормално да оди. Филмот завршува на една театарска претстава, каде Марко и Алисија се среќаваат.

## Улоги
* Хавиер Камара – Бенигно Мартин
* Дарио Грандинети – Марко Сулоага
* Леонор Ватлинг - Алисија
* Росарио Флорес - 	Лидија Гонсалес
* Мариола Фуентес - Роса
* Хералдин Чаплин – Катерина Билова
* Пина Бауш – Танчерка во „Кафе Милер“
* Малу Аираидо – Балерина во „Кафе Милер“
* Каетано Велосо – пејач на забавата
* Роберто Алварез - Доктор
* Елена Анаја - Анхела
* Лола Дуењас - Матилде
* Адолфо Фернандес – Нињо де Валенсија
* Ана Фернандес - 	Сестра на Лидија
* Чу Лампреав – Портир

## Надворешни врски
* 
* Club Cultura Website for the film - ''Hable con ella''  (*In Spanish - English and French options available*)
* Review by Ed Howard at Only The Cinema
* Review and discussion at kamera.co.uk 
* Interview with Pedro Almodóvar about Talk to Her

Категорија:Филмови од 2002 година
Категорија:Шпански филмови
Категорија:Филмови на Педро Алмодовар
Високи потпетици

**„Високи потпетици“** ( е филм на шпанскиот режисер Педро Алмодовар снимен во 1991 година. Во главните улоги настапуваат Викторија Абрил и Мариса Паредес. Како и кај повеќето филмови на Алмодовар, тешко е да се одреди жанр; овде се мешаат драма, трилер, надреализам, фарса и комедија.

И покрај различните критики, филмот имал комерцијален успех. Бил избран за шпански кандидат за најдобар странски филм на 64-тото доделување на Оскарите, но не бил прифатен како номиниран.

## Синопсис
Приказната е за мајка (Мариса Паредес) и ќерка (Викторија Абрил), и чудно убиство извршено од Абрил а предизвикано од нејзината посесивна мајка. Мажот на Ребека бил првата љубов на мајка ѝ, дивата „Беки дел Парамо“. Мајката и ќерката се спротивставуваат откако тој ќе биде убиен. Честопати, судијата кој го води случајот (Мигел Босе) се облекува како жена – ја имитира Беки.

## Саундтрак
Песните за саундтракот се изведени од шпанската пејачка Лус Касал, која ги создаде своите најголеми хитови: "Piensa en mí" and "Un año de amor".

## Награди
* 1991 Цезар награда
* 1992 Сан Џорди награда  за најдобра глумица
## Наводи

Категорија:Филмови од 1988 година
Категорија:Шпански филмови
Категорија:Филмови на Педро Алмодовар
Категорија:Филмови од 1991 година
Цветот на мојата тајна

**Цветот на мојата тајна** ( е филм на шпанскиот режисер Педро Алмодовар снимен во 1995 година.

## Синопсис
Мариса Паредес е Леокадија (Лео) Масијас, жена која пишува романи под псевдонимот Аманда Грис. Нејзините романи се популарни во цела Шпанија. Но нејзиниот приватен љубовен живот е во проблеми. Лео има несреќна врска со сопругот Пако, офицер кој подоцна ќе отпатува во Босна, кој не е близок со неа ни физички ни емоционално.

Лео почнува да го менува начиот на пишување и се задржува на темни теми како болка и загуба и веќе не може да ги пишува новелите на Аманда Грис, бидејќи издавачите сакаат среќни краеви. Лео почнува да го преиспитува својот живот, врската со сопругот, нејзината „најдобра“ пријателка Бети, сестра ѝ Роса и постарата мајка. Исто така, го запознава Анхел, уредник на весник кој ќе се вљуби во Лео и во нејзиниот стил на пишување.

## Награди
* 1996 - 7 Гоја номинации
* Мариса Паредес освои неколку награди за најдобра главна улога.

## Надворешни врски
* 
* Interview with Pedro Almodóvar about The Flower of My Secret

Категорија:Филмови од 1995 година
Категорија:Шпански филмови
Категорија:Филмови на Педро Алмодовар
Категорија:Филмови на француски јазик
Џерси Сити

thumb|220px|Џерси Сити

**Џерси Сити** () е град во американската држава Њу Џерси. Овој град според статистиките во 2006 година, има 242,389 жители, што го прави најголем град во Њу Џерси после Њуарк, и 77-ти град по број на жители во САД.

Категорија:Градови во Њу Џерси
Категорија:Населени места основани во 1633 година
Категорија:Населени места основани во 1838 година
Асклепиј

[thumb|десно|150px|Статуа на Асклепиј во [Капитолските музеи]]
**Асклепиј** или **Ескулап** (; ) — бог на лекарството во старогрчката митологија. Тој бил син на богот Аполон, и нимфата Коронида. Хомер сметал дека тој бил смртен. Се смета дека ја учел медицината од Хирон односно дека таа вештина ја наследил од својот татко Аполон.

## Особености
Овој бог бил прикажуван слично како и Зевс, но секогаш стап со јазли (*bacillum nodosum*) на кој е завиткана змија (поточно, шумски смок) која, поради можноста за менување на кожата, била симбол на подмладување. Оттука, змијата (или кучето) се животните кои се посветени на ова божество, така што во неговите храмови змиите слободно се движеле насекаде. Според митот, Асклепиј бил во куќата на болниот Глаук. Тогаш се појавила една змија, која се завиткала околу неговиот стап. Тој ја убил змијата, но тогаш се појавила уште една носејќи некаква трева во устата и со неа оживеала отепаната змија. Така, Асклепиј почнал да ја употребува таа трева и со нејзината помош ги лекувал луѓето. Плашејќи се дека Асклепиј ќе ги спаси сите луѓе од умирањето, Зевс го убил со гром. Според друга верзија, Зевс го убил Асклепиј зашто богот на подземјето Плутон му се жалел дека бројот на мртвите луѓе постојано опаѓал. Прославата во негова чест се одржувала еден ден пред дионизиите. Во Стара Грција, Асклепиј бил сметан за бог на медицината: култот имал свој центар во градот Епидаур во Арголида, на брегот на Егејското Море, каде се наоѓал храмот посветен на Асклепиј, а околу него имало згради во кој доаѓале болните од цела Грција.

Негов пандан во римската митологија е богот Ескулап.

## Надворешни врски
* Асклепиј во класичната литература и уметноста (**англиски**)
* Асклепиј во старогрчката митологија (**англиски**)
* Мрежно место посветено на Асклепиј (**италијански**)

Категорија:Старогрчки богови
Категорија:Историја на медицината
Категорија:Старогрчка митологија
Категорија:Потомство на Аполон
Партитивно множество

Во математиката, **партитивно множество** или **булеан** на дадено множество е множеството чии елементи се сите подмножества на даденото множество. На пример, ако е дадено множеството:

: A=\{a,b,c\}

тогаш неговото партитивно множество \mathbb{P}(A) ќе биде:

: \mathbb{P}(A) = \left\{\emptyset, \{a\},\{b\},\{c\},\{a,b\},\{a,c\},\{b,c\},\{a,b,c\} \right\}

Ако множеството *А* е конечно (како во примерот) и има *n* елементи, тогаш партитивното множество е исто така конечно и ќе има 2n елементи. Ако пак множеството *А* е преброиво или бесконечно, тогаш и неговото партитивно множество е бесконечно.

Партитивното множество на множеството природни броеви е еквивалентно со множеството на реални броеви.

Категорија:Апстрактна алгебра
Категорија:Теорија на множествата
Потопна пумпа

thumb|right|270px|Изглед и составни делови на систем со потопна пумпа

**Потопна пумпа** — пумпа со херметички изолиран мотор која се поставува во внатрешноста на извор на течност со цел за полесно испумување на течноста на површината. Значајната предност на овие пумпи е што не ја испумпува течноста врз основа на воздушен притисок. Целата технологија се заснова на основната логика дека полесно е течноста да се испумпува отколку да се повлекува нагоре.

## Принцип на работа

Пумпата е херметички заштитена со цел течноста да не го оштети моторот. Преку кабелот моторот добива струја за негова работа при што порамнувачот на фрквенции служи за чистење на шумовите. Со добивањето на енергија моторот ја принудува пумпата да врши исфрлување нагоре на течност која нвлегува низ отворите.

Најчестата употреба на овие пумпи е за вадење на вода или нафта од Земјината површина. Овие пумпи најчесто се спуштаат во цевки во кои се наоѓа течноста која ја исфрлуваат. Доколку нема константен прилив на течност тие не можат да работаат.

## Употреба

Употребата на овие пумпи се сведува на вадењето на вода и нафта од Земјината површина. Нивната најголема предност е тоа што можат да истуркаат течности кои се наоѓаат многу подлабоко за разлика од обичните вакуумски пумпи.

### Употреба на потопните пумпи за вадење на нафта

Принципот на употреба е истиот само што се користат помоќни пумпи кои можат да истуркаат нафта и од 3.7 километри од Земјината површина. Овие работаат при големи напони од неколку киловолти достигнувајќи работни температури од 150о целзиусови и притисок до 34MPa. Моќноста на ваквите пумпи се движи и до 1000 коњски сили (750&nbsp;kW).

Исто така се употребуваат и за испумпување и на други течности па во зависност од нивната употреба варираат и нивните својства.

Категорија:Пумпи
Категорија:Наводнување
Сиетл

thumb|220px|Сиетл, Вашингтон

**Сиетл** () е град во американската држава Вашингтон. Овој град според статистиките во 2007 година, има 594&nbsp;210 жители, што го прави најголем град во Вашингтон, и 24-ти град по број на жители во САД.

Категорија:Градови во Вашингтон

Категорија:Кинг (округ во Вашингтон)
Категорија:Населени места основани во 1853 година
Нешвил

thumb|220px|Нешвил, Тенеси

**Нешвил** () е главниот град на американската држава Тенеси. Според статистичките податоци од 2007 година, Нешвил имал 590&nbsp;807 жители, што го прави најголем град во Тенеси по Мемфис, и 25. најнаселен град во САД.

## Нешвил како тема во уметноста и во популарната култура
* „Хоризонтот над Нешвил“ (*Nashville Skyline*) — албум на американскиот рок-музичар Боб Дилан (*Bob Dylan*) од 1969 година.

## Наводи


Категорија:Градови во Тенеси
Категорија:Главни градови на САД
Категорија:Дејвидсон (округ во Тенеси)
Категорија:Населени места основани во 1779 година
Бајамон (Порторико)

thumb|220px|Бајамон, Порторико

**Бајамон** () е град во Порторико. Се наоѓа на северната страна на островот. Овој град според статистиките во 2020 година, има 185,187 жители, што го прави најголем град по број на жители во Порторико после Сан Хуан.
## Наводи

Категорија:Порторико
Категорија:Населени места основани во 1772 година
Запад (САД)

thumb|220px|Запад

**Запад** () е регион во САД.

## Држави
* Ајдахо
* Алјаска
* Аризона
* Вајоминг
* Вашингтон
* Јута
* Калифорнија
* Колорадо
* Монтана
* Невада
* Ново Мексико
* Орегон
* Хаваи


Категорија:Области во САД
Северисток (САД)

thumb|220px|Северисток

**Северисток** () е регион во САД.

## Држави
* Вермонт
* Конектикат
* Масачусетс
* Мејн
* Њујорк
* Њу Хемпшир
* Њу Џерси
* Пенсилванија
* Род Ајленд


Категорија:Области во САД
Ладно оружје

мини|Јапонско ладно оружје, околу 1892-1895 година
**Ладно оружје** — оружје од кое не излегува оган или експлозии (како согорување) како резултат на употребата на барут или експлозиви. 
Во ладно оружје спаѓа дометното оружје кое не користи барут или експлозивни материјали, како и оружје за блиска борба. Спротивно на ова е огненото оружје и експлозивите (како гранати, мини, проектили, бомби итн.) и други оружја кои работат на топлина или горење.

## Список на ладно оружје
### Оружје за блиска борба
*Главна статија: [[Список на оружје за блиска борба]]*.

### Дометно оружје
* Дувалка
* Дометна секира
* Лак (оружје)
* Самострел
* Чатал (прачка)
* Џилит

## Поврзано
* Блиска борба (гради в гради)
* Огнено оружје
Оружје за блиска борба

**Оружје за блиска борба** е оружје кое не се користи за фрлање — т.е. корисникот и неговиот противник при борба се во контакт со него. Како такво во ова оружје не спаѓаат неподвижни оружја како изненадувачки мини и горечки направи, туку се носат од самите борци. Оружјето за блиска борба е вид на ладно оружје.

Оружјето за блиска борба се дели на две основни групи — *остро оружје*, како на пр. мечот, копјето, секирата и ножот, и *тапо оружје*, како палката и боздоганот.

Острите оружја работат на принцип на зголемен притисок врз што помала површина, со острица или зашилен врв, со цел на прободување на телето на противникот и негово ранување. Бидејќи острото оружје е превидено за контакт со кожа, тоа значително ја губи својата ефикасност кога е во контакт со оклоп.

Тапото оружје се служи со својата маса и ударната сила на корисникот за зададе повреди од типот на скршени коски, внатрешно крварење или потрес. Низ историјата биле измислени оружја како боздоганот и чукалото (млатот) за борба против тврдо оклопени борци како витезите, кои нанесуваат повреди преку тврд оклоп, но се ефективни и низ свитлив оклоп, како верижен оклоп. Меѓутоа тапите оружја се обично потешки од острите, бидејќи за нанесување на повеќе штета е потребна поголема тежина, особено преку оклоп. Поради ова тапите оружја се обично потешки за ракување.

Споредете: Дометно оружје.

## Поврзано
* Блиска борба („гради в гради“)
* Ладно оружје
* Список на оружје за блиска борба
Лагуна Колорада

**Лагуна Колорада** (шпански: *Laguna Colorada* - „црвена лагуна“) е солено езеро на југозападниот дел на боливското алтиплано, кое со националниот парк „Едуардо Авароа“ се блиску до границата со Чиле.

Езерото има острови од боракс, чии бели бои прават вонсериски контраст со езерските црвенио води. Езерото има црвена вода поради црвените седименти и пигментацијата на некои алги.

Лагуна колорада е едно од Рамсарските места од меѓународна важност и дел од Рамсарска конвенција потпишана во 1971.

Целата езерска околина е населена со неколку видови на фламинга.

## Поврзано
* Лагуна Верде

## Наводи

Категорија:Езера во Боливија
Категорија:Солени езера
Категорија:Рамсарски места во Боливија
Лагуна Верде

**Лагуна Верде** (шпански: *Laguna Verde* -Зелената лагуна) е солено езеро на југозападниот дел на боливското алтиплано, во департманот Потоси, воп провинцијата Јужен Липез, на чилеанската граница во близина на вулканот Ликанкабур. Преовладува зелената боја поради седиментите. Се наоѓа на околу 4,300&nbsp;m (14,000&nbsp;ft) надморска висина.

## Поврзано
* Лагуна Колорада

лево|250п|thumb|Зелената боја по која е добиено името

Категорија:Езера во Боливија
Категорија:Солени езера
Чудовишта (филм)

**Чудовишта** — компјутерски анимиран филм од 2001. Овој филм е четвртиот долгометражен филм на Пиксар. Чудовишта првпат беше реализиран во кино салите на Дизни на 2 ноември 2001 во САД, на 26 декември 2001 во Австралија, и на 8 февруари 2002 во Обединетото Кралство. Овој филм беше режиран од страна на Петер Доктер, Ли Анкрич и Дејвид Силверман. Филмот Чудовишта доби големи пофалби од критичарите, и заработи 525,366,597 долари низ целиот свет. Овој филм исто така беше номиниран и за академска награда за Најдобар анимиран филм.

Категорија:Филмови на Disney и Pixar
Категорија:Американски цртани филмови
Категорија:Филмови од 2001 година
Категорија:Цртани филмови
Категорија:Филмови на англиски јазик
Категорија:Американски 3D-филмови
Лагуна Лачуа

**Лагуна Лачуа** (*[[шпански]]*: *Laguna Lachuá*) е карстно езеро сместено во Гватемала. Сместено е во средината на национален парк кој покрива тропска дождовна шума, северозападно од Кобан, во близина  на границата помеѓу департманите Алта Верапаз и Ел Квиче. Поради кружниот облик се смета дека езерото е сеноте. Езерската вода е високо сулфурна, што го објаснува и самото име на езерото: "Lachuá" кое според мајанскоит кекчи јазик "*li chu há*" значи "смрдлива вода". Водата содржи високо ниво на калцит.

## Национален парк
Во 1976 површината од 145 km2 околу езерото () била прогласена за национален парк.

## Наводи

## Надворешни врски
* Ecoregión Lachuá 
* Laguna Lachua
* "Lachuá: el paraíso en la otra esquina". Article in ''ElPeriódico de Guatemala'' 

Категорија:Езера во Гватемала
Категорија:Карстни езера
Категорија:МСЗП-Категорија II
Список на оружје

На светот постои огромен број на разновидно оружје, многу поголем отколку што би било корисно да се наведе овде. Затоа поединечните оружја можат да се најдат во долунаведените подлисти:

## Списоци на оружје по конфликт и временски период
* Список на античко оружје
* Список на средновековно оружје
* Список на современо оружје
* Список на оружје од Втората светска војна
* Список на оружје од Корејската војна
* Список на Виетнамската војна
* Список на оружје од Американската Граѓанска војна

## Список на оружје по тип
* Список на воздухопловно оружје
* Список на противвоздушно оружје
* Список на артилерија
* Список на огнено оружје
* Список на оружје за боречки вештини
* Список на оружје за блиска борба
* Список на проектили
* Список на ракети
* Список на јадрено оружје
* Список на тропеда

## Список на оружје по земја
* Список на артилерија по земја

## Список на предмети поврзани со оружје
* Список на летала
* Список на оклопни возила
* Список на пиштолска муниција
* Список на муниција за пушки
* Список на производители на оружје

*
*Листа
Калима (езеро)

**Калима** (шпански: **Lago Calima**) е најголемото вештачко езеро во Колумбија со површина од 70 км<sup>2</sup>. Сместено е во општината Дариен во департманот Валје де Каука.

Езерото е дел од хидро проектот за производство на електрична енергија за департманот C.V.C (Corporación Autónoma Regional del Valle del Cauca), кој започна со изградба во 1961 година.

Калима постанува и голем центар за водни спортови и активности.Просечната температура на воздухот изнесува 20&nbsp;°C.

## Надворешни врски
* lagocalima.tripod.com  

Категорија:Езера во Колумбија
Тота (езеро)

**Тота** (шпански: *Laguna de Tota*) е најголемото езеро во Колумбија, кое е сместено на истокот од департманот Бојака. Покрива површина од 55 км<sup>2</sup> и длабоко е 60 m.

Најголем град на езерскиот брег е Аквинтанија, кој е сместен на источната страна.

Езерото е дом на неколку видови на ендемски птици како американста џуџеста чапја (*Ixobrychus exilis bogotensis*), колумбиста црноглава патка (*Oxyura jamaicensis andina*), аполинарски врен (*Cistothorus apolinari*) и др.

Околината околу езерото е најголемиот производен регион на кромид во Колумбија.

Категорија:Езера во Колумбија
Луисвил

thumb|220px|Луисвил, Кентаки

**Луисвил** () е град во американската држава Кентаки. Овој град според статистиките во 2008 година, има 558&nbsp;541  жители, што го прави најголем град во Кентаки, и 27-ти град по број на жители во САД.

## Поврзано
* Список на градови во Соединетите Американски Држави по население

Категорија:Градови во Кентаки

Категорија:Џеферсон (округ во Кентаки)
Категорија:Населени места основани во 1778 година
Аресибо (Порторико)

thumb|220px|Аресибо, Порторико

**Аресибо** () е град во Порторико. Се наоѓа на северната страна на островот. Овој град според статистиките во 2020 година, има 87,754 жители, што го прави седми град по број на жители во Порторико.
## Наводи

Категорија:Порторико
Категорија:Населени места основани во 1556 година
Споменик „Илинден“

**„Илинден“** или **Македониум** — споменички комплекс во Крушево. Споменикот бил откриен на 2 август 1974 година, на денот на триесетгодишнината на заседанието на АСНОМ и 71 годишнина од Илинденското Востание. Споменикот е создаден од страна на Јордан Грабулоски и Искра Грабул. Споменикот ја означува непокорноста, борбата и вечната стремеж на македонскиот народ за слобода и самостојна држава.

Споменикот Илинден се протега на 12 хектари и формата започнува со раскинати пранги продолжува преку криптата и колоритно – мозаичната керамопластична сцената, па завршува со купола извишена 1320 метри надморска височина, од каде се протега инзвореден поглед кон градот Крушево. Внатрешноста на куполата импресионира со своите релјефи, витражите со вечниот пламен и звуците на ораториумот „Сонце на прастарата земја“ од Тома Прошев. Денес во самата купола се наоѓа гробот на Никола Карев и споменица и биста на Тоше Проески.

## Историја
Во јуни 1968 година, било издадено Решението за именување на конкурсната комисија за спроведување конкурс за изработка идеен проект за изведба на споменик на Национално-ослободителната борба и Илинденското востание. 

мини

## Галерија


Податотека:Makedonium 01.JPG|„Раскинатите пранги“ ја означуваат слободата
Податотека:Makedonium 03.JPG|Криптата
Податотека:Memorial in Krusevo, Macedonia.JPG|Внатрешноста на споменикот
Податотека:Македониум (1) 2015.jpg|Внатрешноста на споменикот
Податотека:Македониум (2) 2015.jpg|Прозорец во споменикот



## Наводи

## Надворешни врски

* Споменик „Илинден“, на мрежно место на Крушево

Категорија:Споменици во Крушево
Категорија:Дела на Јордан Грабулоски
Крушево
Мечување на Летните олимписки игри 2008 - Сабја (мажи, екипно)

**Натпреварот во екипно [[Мечувалство|мечување]] со [[сабја (мечувалство)|сабја]] во машка конкуренција на [[Олимписки игри 2008|Олимписките игри 2008]] во Пекинг** се одржал на 17 август во Националниот собирен центар - Пекинг.

Екипниот натпревар со меч од по три рунди со единечна елеминација и натпревар за бронза помеѓу поразените во полуфиналето како и класификационо полуфинале и финале за од 5то до 8мо место. Екипите имаат по три мечувалци. Секоја партија има по 9 борби, со тоа што секој мечувалец од едната се мечува со секој мечувалец од другата екипа. Целта на една екипа е да постигне 45 збирни бода. Рундите траат додека една екипа не постигне број на бодови делив со 5. На пример, ако првата рунда заврши со 5-3, тој резултат останува во следната рунда, и таа трае сѐ додека една екипа не постигне 10 бода. Борбите имаат временско ограничување од по три мунути; ско последната борба заврши пред било која екипа да освои 45 бода, победува екипата со највеќе бодови. Ако резултатот е израмнет, се допушта продолжение од една минута. Ако во таа минута никој не освои бод, победник на борбата е екипата претходно наменски извлечена на ждребување.

### Медалисти

## Ждребување
### Финални натпревари

### Класификација 5 - 8

## Поврзано
* Мечување на Летните олимписки игри 2008

## Наводи
* Формат на натпреварот  

Категорија:Мечување на Летните олимписки игри 2008
Србизација

[мини|десно|Во Речникот на Вук Караџиќ од [1818 година се наоѓаат одредниците: *србити*, *србитисе*, *србљење*.]]
**Србизација** (или **посрбување**) се нарекува процесот на наметнување и утврдување на српски национален идентитет преку наметнување на српскиот јазик, српска култура, обичаи итн. Обиди за србизација во Македонија започнуваат уште во 19 век, а особено се засилуваат во Вардарскиот дел на Македонија којшто после Букурешкиот договор паѓа под српска власт и подоцна под Кралството Југославија. Вардарскиот дел и делови на јужна Србија официјално биле наречени Вардарска Бановина.

Обидите за србизацијата се спроведувале преку српската црква, како и државните институции. Во 1920 година, владата во Белград донесува уредба за колонизација на Вардарска Македонија и Косово. На територијата на Вардарска Македонија паралелно со српската колонизација, се спроведува и аграрна реформа. Од целата обработлива земја која потпаѓа под аграрната реформа, македонските селани добиваат само 35%, а останатата е доделена на српските колонисти - жандарми, резервни офицери, четници и др. Поранешни војводи на Српскиот Четнички Покрет во Македонија добиваат како подарок цели села во Тиквешко и Велешко. Покрај колонизацијата, врз македонското население се вриши и физички терор, спроведуван од колонизираните неколку илјади српски жандарми. Поради револуционерната настроеност на македонското население, во тој период, теророт бил особено суров. Според официјални податоци, од 1920 до 1926 година, од страна на српската власт без никакво судење се убиени над 1.700 Македонци и Албанци. Во тој период низ затворите минуваат над 30.000 Македонци, а по 1927 година, во затвор остануваат над 8.000 од нив.

Како обид за србизација некои го сметаат и односот на Српската православна црква кон Македонската православна црква, преку нејзино непризнавање, а на тлото на Република Македонија создава паралелна српска црква, наречена Православна Охридска Архиепископија.

Категорија:Македонија под српска власт
Категорија:Српски национализам
Категорија:Културна асимилација
Категорија:Историја на српската култура
Рипост

[мини|[Б] возвраќа со удар по противничкиот удар,  во боксот](https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B4%D0%B0%D1%82%D0%BE%D1%82%D0%B5%D0%BA%D0%B0:Circulaire17.jpg)
Во мечувалството, **рипост** или **одговор** (од фр. *riposte*) е брз противудар со цел на бодење (удирање) на противникот, изведен од мечувалецот кој штотуку му парирал на еден напад. 

## Објаснение
При мечување со сабја и флорет, предноста се префрла со успешно парирање; сега бранителот има *предност* и може веднаш да нападне со рипост. Рипостот може да биде директен, или пак може да содржи сложена ножна техника. Во случај на задоцнување на рипостот, предност добива ремисот на првичниот напаѓач.

При изведба на напад со *втора намера*, мора да се предвидат реакциите на противникот. Тогаш мечувалецот изведува напад очекувајќи да биде париран, подготвувајќи се за *контрапарада* и **контрарипост**.

## Поврзано
* Туше
* Мечувалска терминологија

Категорија:Мечување
Кирил Петрушев

**Кирил Петрушев** (Богданци, 1895 – , ) ― прв министер за внатрешни работи на Македонија, подоцна маргинализиран од политичкиот живот поради поддршката на Резолуцијата на Информбирото.

## Животопис
### Рани години
По Првата светска војна, тој се преселил во Бугарија, но во 1923 година, по Септемвриското востание, се вратил во Југославија. Активно се вклучувал во синдикалното движење.

### За време на НОБ
[мини|upright=1.3|Членови на [Главен штаб на Народноослободителната војска и партизанските одреди на Македонија|ГШ на НОВ и ПОМ, на ЦК на КПМ, на Иницијативниот одбор за свикување на АСНОМ и други борци, на слободната територија Козјак, Кумановско, мај-јуни 1944. Кирил Петрушев седи прв одлево надесно.]]
По бугарската окупација на Македонија во Втората светска војна е прогонуван и апсен. Се вклучува во НОВ. Станува член на Иницијативниот одбор за свикување на АСНОМ и е дел од трочлената македонска делегација што во мај 1944 година заминува за островот Вис за да се сретне со Јосип Броз Тито. По враќањето во Македонија учествува на Првото заседание на АСНОМ на кое е избран во Президиумот. На 6 август е назначен за повереник за внатрешни работи, а на 14 август Президиумот на АСНОМ го избира за член на Комисијата за утврдување на престапите на окупаторите и нивните слуги. Во 1944 година Петрушев станува и член на Комунистичката партија на Македонија.

### По војната
При изборот на првата влада на Македонија на Третото заседание на АСНОМ на 16 април 1945 година, Петрушев е избран за министер за внатрешни работи. На таа функција останува неполна година, до 11 февруари 1946 година, кога е преместен за министер за градежништво. Набрзо, при изборот на новата влада на 18 април 1946 година е избран за министер за труд и на таа функција останува до 26 октомври 1948 година, кога е разрешен. Поради поддршка за Резолуцијата на Информбирото, Петрушев е исклучен од КПМ, ослободен од сите функции и пензиониран.

## Наводи


Категорија:Делегати на Првото заседание на АСНОМ
Категорија:Учесници во НОБ
Категорија:Репресирани поради Резолуцијата на Информбирото
Категорија:Политичари од Богданци
Категорија:Починати во Скопје
Категорија:Делегати на Второто заседание на АСНОМ
Категорија:Македонски комунисти
Категорија:Југословенски комунисти
Дарма

**Дарма** (санскрит: **, пали *dhamma*), е индиски филозофски и религиозен поим што ја означува човековата праведна должност или било која доблест во смисла на здравиот разум. Низ индиската филозофија, дарма се претставува како централен концепт што се користи со цел да ја објасни „повисоката вистина“ или конечната реалност на универзумот.

Зборот *дарма* во буквален превод значи „она што поддржува“. Симболот на дарма - тркалото - е централен мотив на националното знаме на Индија.

## Во популарната култура
* „Дарама за еден“ (англиски: *Dharma For One*) - песна на британската рок-група „Џетро тал“ (*Jethro Tull*) од 1968 година.

## Надворешни врски

* Дарма-Карма-Самсара 
* меѓународен дарма центар на податоци 
* Глобален дарма центар
* Санатана дарма

## Поврзано
* Тао (кај Кинезите)
* Мистицизам
* Хинду филозофија
* Будистичка филозофија
* Карма
* Фард (кај муслиманите)
* Маат (кај Египќаните)
## Наводи

Категорија:Хиндуизам
Категорија:Будистички поими
Студија во светлоцрвено

***„Студија во светлоцрвено“*** (англиски: *A Study in Scarlet*) е детективски роман, издаден во 1887 година од британскиот писател Артур Конан Дојл . Приказната всушност е првото појавување на Шерлок Холмс и д-р Вотсон, кои подоцна станало едно од најпознатите детективски двојки  во книжевноста.

Насловот на книгата произлегува од говорот што Холмс, консултант и детектив, го одржал пред својот пријател и хроничар Вотсон за природата на неговата работа, во кој тој ја опишува истрагата за убиството во приказната како негова „студија во црвено“ (*скарлетно*): „Скарлетната нишка на убиството се протега низ безбојната нишка на животот, а наша должност е да ја разоткриеме, изолираме и разоткриеме секоја нејзина педа.“ 

Приказната и нејзините главни ликови привлекле мал јавен интерес кога за прв пат се појавиле. Денес се знае дека постојат единаесет целосни примероци од списанието во кое приказната за прв пат се појавила.  Иако Конан Дојл напишал 56 кратки раскази во кои се појавувал Холмс, *„Студија во светлоцрвено“* е еден од само четирите  романи во оригиналниот канон. По овој роман следел *[[Знакот на четворицата|„Знакот на четворицата“]]*, објавен во 1890 година.

*„Студија во црвено“* било првото дело од детективската фикција што ја вклучила лупата како алатка за истражување. 

## Публикација
Артур Конан Дојл го напишал романот на 27-годишна возраст за помалку од три недели.  Како доктор по општа пракса во Саутси, Хемпшир, тој веќе објавил кратки раскази во неколку тогашни списанија, како што е списанието *„Лондон Сосајети“* . Приказната првично била насловена како *„Заплеткано клопче“* и на крајот била објавена од „Вард, Лок и Ко “ во изданието од 1887 година, по многу одбивања. Конан Дојл инсистирал на авторски права, но наместо тоа добил 25 фунти во замена за целосните права . Романот бил илустриран од Дејвид Хенри Фристон .

Романот првпат бил објавен како книга во јули 1888 година од страна на „Вард, Лок и Ко“, а содржел цртежи од таткото на авторот, Чарлс Дојл . Во 1890 година, „Џ.Б. Липинкот и Ко.“ ја издале првата американска верзија. Друго издание објавено во 1891 година од „Вард, Лок и Боуден Лимитед“ (порано „Вард, Лок и Ко.“) било илустрирано од Џорџ Хачинсон . Германското издание на романот објавено во 1902 година било илустрирано од Ричард Гутшмит.  Оттогаш се појавиле бројни дополнителни изданија, преводи и драматизации.

## Наводи

## Надворешни врски
* 
* 
* 
* 

Категорија:Шерлок Холмс
Категорија:Книги од Артур Конан Дојл
Хрониките на Нарнија: Лавот, вештерката и ормарот (појаснување)

**[[Хрониките на Нарнија: Лавот, вештерката и ормарот]]** е филм од 2005. Овој наслов може да се користи и за:

* Книгата на К. С. Луис која е насловена како Лавот, вештерката и ормарот.

* Играта со ист наслов, која можете да ја видите под насловот Хрониките на Нарнија: Лавот, вештерката и ормарот (видеоигра).

* Саундтракот на филмот кој можете да го видите под насловот Хрониките на Нарнија: Лавот, вештерката и ормарот (саундтрак).
Константин Апостолов

**Константин Апостолов** (,  - , ) — македонски микробиолог, виролог и академик.

## Животопис
Апостолов е роден во Кочани на 17 април 1933 година. Медицински факултет завршил во Скопје во 1957 година, а потоа се усовршувал во дијагностичка вирусологија во Бирмингем, Англија. Специјалистички испит по микробиологија полагал на Медицинскиот факултет во Скопје во 1963 година. Ја основал Вирусолошката лабораторија при Републичкиот завод за здравствена заштита.

По 1963 година кариерата ја продолжува во Англија, прво во Регионалната вирусна лабораторија во Болницата во Бирмингем, каде што специјализирал електронска микроскопија, потоа во Институтот за вирусологија и хемотерапија во Истражувачките лаборатории во Бекенхам, Кент. Од 1972 година до своето пензионирање работел како виш предавач и советник во Болницата Хамерсмит во Лондон.

Во 1983 година е избран за редовен професор по микробиологија и паразитологија на Медицинскиот факултет во Скопје, а во април 1994 година за член надвор од работниот состав на Македонската академија на науките и уметностите во Одделението за биолошки и медицински науки.

Научно-истражувачката дејност на проф. Апостолов во почетокот била насочена кон клиничка и лабораториска дијагноза на вирусни заболувања и електронска микроскопија на вируси, а подоцна кон истражување на мембраните на вирусите, механизмот на цитопатскиот ефект на вирусите, ефектите на репликација на вирусите врз метаболизмот и др. Тој има објавено и 71 научен труд во реномирани светски списанија.

Доктор Константин Апостолов починал на 16 август 2008 година во Лондон.

## Наводи

Категорија:Починати во 2008 година
Категорија:Луѓе од Кочани
Категорија:Македонски лекари
Категорија:Македонски академици
Категорија:Академици на МАНУ
Пекиншка патка

мини|десно|Готвач сече печена пекиншка патка во ресторанот „Чуенџиде“
**Пекиншка патка** или „пекиншка печена патка“ () — познато јадење од Пекинг кое било подготвувано уште од династијата , а сега се смета за едно од најпознатите Кинески национални јадења. Јадењето се состои од печена патка позната по тенката, крцкава кожа, со автентични верзии на сервирање.
Патките се посебно гоени, а после 65 дена се колат и се зачинуваат пред да бидат испечени во фурна. Месото често се јаде со палачинки, млад кромид и хоисин сос. Два најпознати ресторани во Пекинг кои го сервираат овој деликатес се Кванјуде и Бјенјифанг, два века стари зданија ко станаа традиционални имиња.

## Историја
Печената патка како јадење за првпат била подготвена во Кина, во времето на владеењето на Јужните и Северните династии. Пекиншката патка беше подготвена за Императорот на Кина во времето на владеење на династијата Јуен. Вистинското име на јадењето е Шаоуази кое беше спомнато во прирачникот за рецепти на јадења и пиења на Ху Сихуј кој во 1330 г. бил главен готвач во царската кујна. Во династијата , пекиншката патка била едно од главните јадења во менито на кралскиот двор. Во 1416 г. се изгради и првиот специјализиран ресторан за подготвуавање на пекиншка патка во Пекинг.

Во времето на владеење на Династијата Кинг од 1736-1796 г. популарноста на печената пекиншка патка почнала да се шири во повисоки размери. Таа била испирација за поетите и високата интелигенција кои уживале во јадењето. На пример, во стиховите една песна кој ја напишал Дуан Зу Зи Ци Пекинг беше познат по, „наполнете ја вашата чинија со печена патка и прасенце“. Во 1864 г. е основан ресторанот Куанјуд во Пекинг. Негов сопственик бил Јанг Куанрен кој го развил специјалитетот печена пекингка патка. Со своите иновации и успешно управување ресторанот станал познат во Кина со воведување на пекиншката патка на сите делови во светот.

Во средината на XX век пекиншката патка станала национален симбол на Кина кој бил развиен од страна на туристите и дипломатите. На пример Во 1972 г., министерот за надворешни работи на САД, Хенри Кисинџер се сретнал со премиерот Џоу Енлај во Големата народна сала. По напорните долги разговори кои завршиле утрото, американската делегација за ручек била послужена со пекиншка патка, која станало најомилено јадење на Кисинџер. Пекиншката патка подготвена во Куанјуд посебно била омилено јадење на разни политички водачи како што се кубанскиот револуционер Фидел Кастро, германскиот канцелар Хелмут Кол.

## Поврзано
* Кинеска кујна
* Пекиншка патка (животно) — американска раса на домашни патки

## Наводи

## Надворешни врски

*Во слики: Приготвување на пекиншка патка (Би-Би-Си)

Категорија:Кинеска кујна
Патка
Пинд

[мини|десно|Панорама на Јужен Пинд, гледана од [Џумерка]]
**Пинд** (грчки: *Πίνδος*) — планински масив во југозападниот дел на Балканскиот Полуостров, помеѓу Тесалија и Епир. Се протега од југозападниот дел на Егејска Македонија до Албанија и на југ допира до полуостровот Пелопонез. Долг е околу 160&nbsp;км, со највисок врв Смолика (2.637&nbsp;м).

Во Грција, тој се нарекува и „’Рбетот на Грција“, бидејќи го дели копнениот дел на земјата на егејски и јонски.

## Поврзано
* Смолика
* Грамошта (грч. Грамос)
* Џумерка

Категорија:Пинд
Гулнара Самитова - Галкина

**Гулнара Искендеровна Самитова - Галкина** (родена на 9 јули 1978 г. во Набережние Челни) е руска атлетичарка која се натпреварува на трки на средни патеки. Таа е светска рекордерка на 3000 метри со препреки со време од 8:58,81 истрчано на 17 август 2008 на Летните олимписки игри во Пекинг.

Гулнара била натпреварувачка на 1500 метри и 5000 метри, но таа не постигнала забележителни резултати освен бронзата на 1500 метри на светското првенство во сала во 2004 година. Но, откако на големите атлетски натпреварувања била воведена дисциплината 3000 метри со препреки во женска конкуренција, таа како и многу останати натпреварувачки од средните патеки кои не постигнувале врвни резултати се пренасочила на новововведената дисциплина.

Најголемиот свој успех Гулнара Самитова- Галкина го потигна на Летните олимписки игри во Пекинг каде го освоила златниот медал на трката на 3000 метри со препреки, притоа поставувајќи нов светски рекорд од 8:58,81 подобрувајќи го сопствениот светски рекорд од 9:01,59 со што го спуштила рекордот под границата од 9 минути.

Во 2009, на светското првенство во Берлин, Гулнара го освоила четвртото место.

## Лични рекорди
* 800 метри - 2:00.29 мин (2009)
* 1500 метри - 4:01.29 мин (2004)
* 1 милја - 4:20.23 мин (2007)
* 3000 метри - 8:42.96 мин (2008)
* 3000 метри со препреки - 8:58.81 мин **СР** (2008)
* 5000 метри - 14:33.13 мин (2008)

## Наводи

## Надворешни врски
*Профил на IAAF.org
*Профил на european-athletics.org

Категорија:Родени во 1978 година
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Руски атлетичарки
Категорија:Светски рекордери во атлетика
Никодим Царкњас

thumb|small|Никодим Царкњас во 2003 година.
**Архимандритот Никодим Царкњас** — македонски монах и поборник за македонскиот народ во Егејска Македонија. Со својата упорна и посветена борба за признавање на правото на сопствен јазик и црква на Македонците во Егејска Македонија, Отец Никодим Царкњас е една од водечките фигури и симбол на движењето на Македонците од Егејска Македонија за остварување на националните и политичките права.

Роден е во 1942 г. во селото С’ботско, Мегленско/Воденско. Во 1973 бил замонашен како член на грчката православна црква. Во 1991 година, на положбата архимандрит, бил протеран од Црквата во Грција. Причините за неговото исклучување се спорни. Грчката Црква го обвинува за сериозно нарушување на етиката, и по одлуката на Светиот Синод бил доведен пред црковното правосудство и на 11 март 1992 година, бил исфрлен од грчката црква.

Самиот бил иницијатор и носител на градбата на црква во родното село, која е осветена во 2001 година и во која проповеда на македонски јазик.

За својата упорност морал да лежи затвор, бил спречуван и понижуван. Еден од иницијаторите е на постапката пред Судот во Стразбур против државата Грција за да овозможи постоење на законски регистрирана црква која ќе богослужи на македонски јазик и озаконување на сите црковни и духовни активности. Постапката е во тек (2008).

Добитник е на признанието „Духовен воин“ во 2006 година, што го доделува културната манифестација „Македонски духовни конаци“ за смиреноста и истрајноста во заложбата за проповед на македонски јазик.

## Извори:

Категорија:Грчка православна црква
Категорија:Македонски свештеници
Категорија:Луѓе од С’ботско
Категорија:Родени во 1942 година
Врзи ме!

**„Врзи ме!“** ( е филм на шпанскиот режисер Педро Алмодовар од 1989 година. Тој е автор и на сценариото, а во главните улоги настапуваат: Антонио Бандерас, Викторија Абрил, Лолес Леон, Франсиско Рабал, Хулиета Серано, Марија Баранко и Роси де Палма. На Берлинскиот филмски фестивал во 1990 година, Алмодовар бил номиниран за главната награда, „Златна мечка“; исто така, филмот бил номиниран за наградата „Феликс“ во категоријата најдобар филм на странски јазик; имал 15 номинации за шпанската награда „Гоја“; а бил номиниран и за француската награда „Сезар“ во категоријата најдобар странски филм. Поради темата на киднапирањето, филмот бил осуден од групите на женски права во Шпанија и во САД, како и од германските феминисти.

## Синопсис
Рики (го игра Бандерас), младо момче кое е штотуку отпуштено од психијатриска болница, веднаш ја посетува својата голема љубов Марина (ја игра Абрил), поранешна глумица во порнографски филмови и наркоманка. Меѓутоа, таа не се сеќава на Рики. Решен да ја натера Марина да го засака, тој ја врзува, сигурен дека таа наскоро ќе му ја возврати љубовта. Најпосле, таа се вљубува во него, но сѐ уште се смета за негова затвореничка, па му вели да ја држи заврзана за да не може да избега. Потоа, Марина успева да избега со помош на сестра ѝ Лола, но на крајот таа и Рики повторно се среќаваат.

## Надворешни врски
* 

Категорија:Шпански филмови
Категорија:Филмови на Педро Алмодовар
Категорија:Филмови со Антонио Бандерас
Категорија:Филмови со Викторија Абрил
Категорија:Филмови со Лолес Леон
Категорија:Филмови со Франсиско Рабал
Категорија:Филмови со Хулиета Серано
Категорија:Филмови со Марија Баранко
Категорија:Филмови со Роси де Палма
Категорија:Филмови од 1989 година
Категорија:Филмови на шпански јазик
Категорија:Филмски комедии
Чад (хемија)

:*За други значења, видете [[Чад (појаснување)]].*

[thumb|Чадот користен во [Авиореклама.]]
десно|250п|мини|Густ дим при пожар

**Чад** (или **дим**) означува голем број на мали честички од цврста или течна супстанција (аеросоли) разштркани во воздухот, кои настале од некомплетно согорување на материјата. Обично претставува непожелен нус производ на горивото и пожарот, но може исто така да биде предизвикан во случај со запрашување со пестициди, комуникација со димни сигнали, одбрана (димна завеса) или инхалација во случај на активно пушење, консумација на разни наркотични средстава итн.

Вдишувањето на чадот е главна причина за смртноста на жртвите во пожарите во затворен простор.

## Поврзано
* Оган
* Пожарникар
* Детектор за чад
* Димна бомба
* Димна завеса
* Пепел
* Смог


Категорија:Оган
Категорија:Загадување на воздухот
Категорија:Загадување
Чад (езеро)

**Чад** (; ) е големо, плитко езеро во централниот дел на Африка. Езерото е неистечно, иако некогаш дел од водите истекува во блиските депресии. Во него се влева реката Шари (обезбедувајќи му 90% од потребната вода), како и некои други помали реки. Името на локалниот јазик означува *голема експанзија на вода,* односно упростено „езеро“.

Од економска гледна точка езерото е исклучително важно за државите на чија територија се наоѓа, а најмногу на Чад и Нигер, кои имаат многу сува клима и страдаат од недостиг на пивка вода. Езерото обезбедува пивка вода за повеќе од 30 милиони луѓе. Дополително, бреговите на езерото се калливи и влажни, што е погодно за одгледување на различни земјоделски култури.

## Наводи

## Извори
*

## Надворешни врски
left|thumb|250px|Сателитска слика на езерото во 2001 со актуелната вода во сино и вгетацијата во зелено. Прикажани се и промените од 1973 до 1997.
* Bibliography on Water Resources and International Law Peace Palace Library
* International Cooperation and Sustainable Water Management of the Waters of the Lake Chad/ by Moustapha Abakar Malloumi 
* http://www.eoearth.org/article/Lake_Chad_flooded_savanna
* Information on, and a map of, Chad's watershed .
* Map of the Lake Chad basin  at Water Resources eAtlas.
* Article on the disappearing lake in The Guardian.
* Reconstruction of Megalake Chad using Shuttle Radar Topographic Mission data .

Категорија:Езера во Чад
Категорија:Езера во Нигер
Категорија:Езера во Нигерија
Категорија:Езера во Камерун
Категорија:Тромеѓи
Категорија:Меѓународни езера во Африка
Гвајнабо (Порторико)

thumb|Гвајнабо
thumb|220px|Местоположба на Гвајнабо во Порторико

**Гвајнабо** () е град во Порторико. Се наоѓа на северната страна на островот. Овој град според статистиките во 2000 година, има 89,780 жители , што го прави шести град по број на жители во Порторико.

## Дистрикти


* Каморонес
* Фраилес
* Гуарагуао
* Гвајнабо Пуебло
* Хато Нуево

* Мамеј
* Пуебло Виехо
* Рио
* Санта Роса
* Сонадора

## Наводи

Категорија:Порторико
Категорија:Населени места основани во 1769 година
Маинитско Езеро

**Маинитското Езеро** (*Danaw Mainit*) — четврто езеро по голмина на Филипините со вкупна површина од преку 150&nbsp;км2. Сместено е во североисточниот дел на островот Минданао и е поделено помеѓу покраините Северен Суригао и Северен Агусан.

## Наводи

* *A Directory of Philippine Wetlands. Vol I*, compiled by Davies, J et al. (Asian Wetland Bureau Philippines Foundation, Inc, 1991)
* Webpage on Lake Minit (cited part available online)

## Надворешни врски
* Lake Mainit Development Alliance
* Lake Mainit Online 

Категорија:Езера на Филипините
Панчаревско Езеро

**Панчаревско Езеро** — вештачко езеро во западна Бугарија, на реката Искар, в крајот на Панчаревската Клисура, помеѓу Лозенска Планина и Витоша, на 600 м. н.в. Должината му е 3&nbsp;км, а ширината до 400&nbsp;м, длабочината достигнува до 15 м. Се наоѓа на 15&nbsp;км јужно од Софија. На западниот брег сместено е селото Панчарево и Панчаревските минерални извори, а во околината се наоѓаат и селата Кокалјане и Герман. Источниот брег на езерото е опколен со дабови и борови шуми. Во подрачјето на Панчаревското Езеро се изградени спортски терени и урбани објекти. Питомата природа и блискоста до Софија, го прават омилено место за излети на софијанци.

thumb|220п|лево|Поглед на езерото

Категорија:Вештачки езера во Бугарија
Категорија:Софија (градска област)
Севан

**Севан** () е најголемото езеро во Ерменија и едно од најголемите езера на големи надмосрски височини во светот.

Поранешните имиња на езерото биле **Гегаркуник** (), **Гегамско Море** (), и **Ѓукче** (турски назив за *Сино Езеро*).

Целото езеро е сместено во покраината Гехаркуник. Се храни од 28 реки и потоци. Само 10% од влиената вода истекува во реката Храздан (Раздан), бидејќи 90% испарува.

Пред човечкото влијание да го уништи езерото, тоа било длабоко 95 м, имало површина од 1.360 км2 (5% од целокупната ерменска површина), волуменот му бил 58 км3 и имало перијаметар од 260 км. Езерската површна била на надморска висина од 1.950 м.
## Национален парк

Националниот парк Севан го опфаќа езерото и неговата околина и постои од 1978 година. Цел на паркот е зачувување на екосистемот на високопланинското езеро. Овде живеат ендемски видови на риби, разновиден растителрн и животински свет. Три ендемски видови на риби на кои оваа езеро им е живеалиште  се севанска пастрмка( salmo ischchan) и два вида на крап( capoeta capoeta sevangi, barbus goktschaicus).

Што се однесува на птици овде престојуваат ерменски галеби кои претставуваат ендемски вид и водените птици преселници.Овде живеат и 336 вида на рбетници. Во овој национален парк постојат 1145 вида  на васкуларни растенија од кои 3 ендемски вида на Ерменија и 5 на Севан.
Дури 267 вида на печурки раснат во басенот на езерото Севан, а од нив 100 се јадат. Просторот кој го зазема паркот е 147.300 хектари, од кои 22.600 се копнена територија.

## Поврзано
* Ишхан - севанска пастрмка

## Наводи

## Надворешни врски

* Сè за езерото Севан  
* Севан - „Арменијапедија“ 

Категорија:Езера во Ерменија