Терт-бутилитиум

**Терт-бутилитиум** е хемиско соединение со формулата (CH 3 ) 3 CLi. Како органолитиумско соединение, има примена во органската синтеза бидејќи е силна основа, способна да депротонира многу јаглеродни молекули, вклучувајќи го и бензенот. Тој е комерцијално достапен како раствори на јаглеводороди; обично не се подготвува во лабораторија.

## Подготовка
*терц* -бутиллитиум се произведува комерцијално со третирање *на терц* -бутил хлорид со литиум метал. Нејзината синтеза првпат беше пријавена од RB Woodward во 1941 година 

## Структура и поврзување

: 300x300пкс

Како и другите органолитиумски соединенија, *терц* -бутиллитиумот е склопно соединение . Додека ''n'' -бутилитиум постои и како хексамер и како тетрамер, *терц* -бутиллитиумот постои исклучиво како тетрамер со кубанска структура . Сврзувањето во органолитиумските склопови вклучува делокализација на сигма и значајно поврзување Li-Li. И покрај неговата комплицирана структура, *терц* -бутиллитиумот обично се прикажува во равенките како мономер.

Литиум-јаглеродна врска во *терц* -бутиллитиум е многу поларизирана, има околу 40 проценти јонски карактер . Молекулата реагира како карбанјон, како што е претставено со овие две резонантни структури .

## Реакции
*терц* -Бутилитиум е познат по депротонација на јаглеродни киселини (CH врски). Еден пример е двојната депротонација на алил алкохолот . Други примери се депротонација на винил етери .

Во комбинација со *n* -бутиллитиум, *терц* -бутиллитиум го монолити фероценот . *терц* -бутилитиум депротонира дихлорометан :

: 

Слично на *n* -бутиллитиум, *терц* -бутиллитиумот може да се користи за реакции на размена на литиум-халоген .

### Компатибилност со растворувачи
За да се минимизира разградувањето од растворувачите, реакциите кои вклучуваат *терц* -бутиллитиум често се изведуваат на многу ниски температури во специјални растворувачи, како што е мешавината на растворувачи Trapp .

Повеќе од другите соединенија на алкилитиум, *терц* -бутиллитиумот реагира со етери . Во диетил етер, полуживотот на *терц* -бутиллитиум е околу 60 минути на 0&nbsp;°C. Тој е уште пореактивен кон тетрахидрофуран (THF), полуживотот во растворите на THF е околу 40 минути на -20&nbsp;°C. Во диметоксиетан, полуживотот е околу 11 минути на -70&nbsp;°C  Во овој пример, реакцијата на *терц* -бутиллитиум со (THF) е прикажана:

: 450x450пкс

: 250x250пкс

## Безбедност
*терц* -бутиллитиум е пирофорна супстанција, што значи дека спонтано се запали при изложување на воздух. Техниките без воздух се важни за да се спречи ова соединение да реагира насилно со кислород и влага:

: *t* -BuLi + O 2 → *t* -BuOOLi
: *t* -BuLi + H 2 O → *t* -BuH + LiOH

Растворувачите што се користат во заедничките комерцијални препарати сами по себе се запаливи. Иако е можно да се работи со ова соединение користејќи пренос на канила, трагите од *терц* -бутиллитиум на врвот на иглата или канилата може да се запалат и да ја затнат канилата со соли на литиум. Додека некои истражувачи го земаат овој ефект на „пилот светло“ како знак дека производот е „свеж“ и не е деградиран поради време или несоодветно складирање/ракување, други претпочитаат да го затворат врвот на иглата или канилата во кратка стаклена цевка, која е исплакнат со инертен гас и затворен на секој крај со прегради. Се случија сериозни лабораториски несреќи со *терц* -бутиллитиум. На пример, во 2008 година, асистент за истражување на персоналот, Шехарбано Санџи, во лабораторијата на Патрик Харан  на Универзитетот во Калифорнија, Лос Анџелес, почина откако беше сериозно изгорен од пожар запален од *терц* -бутиллитиум.

Реакциите од големи размери може да доведат до неизбежни реакции, пожари и експлозии кога *терц* -бутиллитиумот се меша со етери како што се диетил етер и тетрахидрофуран. Може да се претпочита употреба на јаглеводородни растворувачи.

## Наводи

Категорија:Реагенси за органска хемија
Категорија:Органолитиумски соединенија
Категорија:Статии без извор од InChI