open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Хавзипашини конаци

**Хавзипашините конаци** — коплекс на конаци во селото Бардовци крај Скопје. Објектот е вклучен во Списокот на Културно наследство на Македонија. Македонскиот филм „Големата вода“ бил снимен тука.

## Особености

Изграден е на чифликот на Хавзи-паша во периодот помеѓу 1830 и 1845 година. Комплексот го сочинуваат три делови со згради и дворишта оградени со ѕидови од камен, засилени со осум одбранбени кули. Во средишниот двор се наоѓа селамлукот во кој престојувал пашата со машкиот дел од семејството. На источната страна бил харемлакот со женскиот двор во кој се наоѓала зграда за кујна и за послугата. Меѓу двата конака е ризницата за чување на богатството и оружјето на пашата, поврзана со дрвен мост. Крајниот дел е за економија, со коњушница и поило. Двата конака се симетрични со приземје и кат. Внатрешноста на зградите била украсена со боена декорација по ѕидовите и со тавани во резби.

## Реставрација
Во 2009 година започнат е проект за обнова и реставрација на Хавзипашините конаци, каде што ќе биде сместен националниот филмски фонд на Кинотеката на Македонија. Хавзипашините конаци ќе имаат три дела, од кои едниот ќе биде депо за филмови, другиот мултимедијален со џебнокино и филмски музеј. Проектот го реализира Владата на Македонија и Министерството за култура.

## Галерија

;Денешна состојба

Податотека:Кула од Хавзипашини Конаци.jpg|Кула до портата од Хавзипашини Конаци
Податотека:Порта на Хавзипашини Конаци.jpg|Главната порта на Хавзипашини Конаци
Податотека:Ѕидините на Хавзипашини Конаци.jpg|Ѕидините на Хавзипашини Конаци фотографирани од надворешната страна
Податотека:Кула и ѕидини на Хавзипашини Конаци.jpg|Кула и ѕидини на Хавзипашини Конаци фотографирани од надвор


;Историски фотографии

Податотека:Хавзипашини Конаци (Бардовци) 1944 01.jpg|Слика од Хавзипашините конаци во 1920-тите
Податотека:Хавзипашини Конаци (Бардовци) 1944 02.jpg|Слика од Хавзипашините конаци во 1920-тите


## Наводи

## Надворешни врски
* Управа за заштита на културното наследство 

Категорија:Бардовци
Категорија:Споменици на културата во Македонија
Категорија:Дела на Дебарската школа
Момина солза

**Момина солза** (Convallaria majalis) или **ѓурѓовденче** — единствен вид од родот Convallaria. Цвета во мај. Има ѕвонести цветови. Сите делови од растението се отровни. Таа е лековито растение и се користи за лекување на срцеви болести. Околу 38 различни срцеви гликозиди се пронајдени во момината солза, меѓу кои и: конваларин, конваламарин, конвалатоксин и др.

## Распространетост
*Момина солза* живее во Европа, но не на Средоземјето ниту крај Атлантикот. Постои источна варијанта, (*manschurica*) што расте во Јапонија и во делови од источна Азија. Исто така во ограничен број, ова растение го има иво источниот дел од САД, познато како варијанта *монтана*.  Постои несогласување околу тоа дали ова растение е навистина ендемско во САД или е донесено.

## Легенди и традиции
мини|лево|Момина солза во градина
thumb|right|Цртеж од 19 век
### Христијанска легенда
Во Македонија ова растение се нарекува **Момина солза**, но постои легенда според која се нарекува и **Солзите на Марија**. Христијанската легенда го поврзува настанокот на ова цвеќе со солзите на Богородица Марија што ги исплакала за време на распетието Христово. Според некои толкувачи на легендите, ова се солзите на Ева што ги исплакала откако со Адам биле избркани од Еденската градина.

Англиското име на ова цвеќе „Крин од долината“ (lily of the valley) е употребено во некои преводи на Библијата, во песна над песните 2:1, но хебрејскиот израз *shoshannat-ha-amaqim* во оригиналниот текст (буквално значи *крин од долината*) не се однесува на овој вид растение.

Симбол е на понизност и скормност во религиозното сликарство, но исто така го означува и Второто пришествие на Христос.

## Наводи

Категорија:Цвеќиња
Категорија:Отровни растенија
Категорија:Флора на Европа
Категорија:Флора на Македонија
Категорија:Растенија опишани во 1753 година
Категорија:Лековити растенија
ВМРО-СДРМА

:*За други значења видете [[ВМРО (појаснување)]]*
 

**ВМРО — СДРМА** — македонска конспиративна антикомунистичка младинска организација создадена на иницијатива и под водство на Глигор Крстевски, со цел да се бори за отцепување на НР Македонија од Југославија, ослободување на неослободените делови и обединување во независна македонска држава со поддршка од САД и од другите западни сили. Тоа било вградено во името на Организацијата - **Самостојна Демократска Република Македонија под покровителство на Америка** (**СДРМА**). Обединета Македонија се предвидувало да биде граѓанска држава од типот на западните демократии. До средината 1947 година, организацијата изградила организациска мрежа по систем на тројки, во Прилеп и во Прилепско. Организацијата пред крајот на 1947 година била разоткриена, а водечките личности биле уапсени и биле осудени и нејзината дејност прекината.

## Наводи

Категорија:Народна Република Македонија
Категорија:Македонски политички организации
Водоча (појаснување)

**Водоча** може да се однесува на:

* Водоча - село во струмичко
* Водоча - вештачко езеро
* Водоча - брана

;поврзани
* Водочница - река, утока на езерото Водоча
* Водочки манастир - манастир на МПЦ - ОА
* Водочки цркви - наоѓалиште од сакрални објекти и некропола
Востаник (весник)

**Востаник** — македонски неделен илегален весник, орган на Окружниот комитет на КПЈ за територијата на западна Македонија, која била под италијанска окупација, на македонски јазик. Бил печатен на партиската техника на Окружниот комитет на КПЈ и растуран во Западна Македонија под италијанска окупација. Се печател во Тетово, од декември 1942 до февруари 1943. Содржините се во функција на мобилизација на членството и населението во НОБ. Прв ја објавил веста за Првото заседание на АВНОЈ (бр. 2 од 24 декември 1942). Излегувал со прекини. Сочувани се само првите три броја. Првиот број излегол на 3 декември 1942 година.

## Наводи

Категорија:Македонија во Втората светска војна
Категорија:Македонски весници
Категорија:Култура на Тетово
Гарвански масакр

**Гарвански масакр** — колеж извршен во радовишкото село Гарван од страна на воена единица на Кралството на СХС по наредба на жупанот на Брегалничкиот округ, Добрица Матковиќ како одмазда за смртта на колонистите во селото Кадрифаково, Свети-николско, убиени од четата на ВМРО предводена од Иван Јанев-Брло на 16 јануари 1923 година. 

На 3 март 1923 година селото било гранатирано и биле застрелани без судење 29 селани, сите мажи, меѓу кои и три деца од 12 до 18 години. Дополнително, една 65-годишна жена од глетката на труповите од ужас починала на самото место.

За настанот имало реакции не само кај домашната, туку и од европската демократска јавност.

## Список на убиени селани

* Атанас Колев (13)
* Богатин Георгиев (23)
* Васил Симеонов (27)
* Георги Донев (31)
* Георги Милев (32)
* Димитрија Колев (37)
* Димитар Иванов (41)
* Доне Василев (29)
* Ефрем Трајанов (30)
* Ефтим Петрушев (20)
* Иван Василев (35)
* Костадин Здравев (18)
* Костадин Цветков (31)
* Мите Здравев (19)
* Моне Василев (12)
* Тане Иванов (50)
* Пане Коцев (28)
* Петре Георгиев (40)
* Петруш Атанасов (21)
* Петруш А. Велјанов (35)
* Петруш Иванов (47)
* Стевко Трајанов (39)
* Стое Коцев (34)
* Стојан Филипов (25)
* Тасе Ефтимов (52)
* Трајан Тасев (23)
* Христоман Поцев (57)
* Јане Поцев (59)
* Цвета Томева (65)

## Поврзано
* Кадрифаковски масакр

## Наводи

Категорија:Масакри во Македонија
Категорија:Масакри врз Македонци
Категорија:Гарван
Фингалски јазик

мини|десно|200п|Фингал на картата на Ирска
**Фингалскиот јазик** (англ. *Fingalian*) — мртов јазик што некогаш се говорел во областа Фингал во Ирска, северно од Даблин. Ова било западногерманско наречје со потекло од средноанглискиот јазик кој почнал да се употребува со норманското освојување на Ирска. Јазикот исчезнал кон средината на XIX век. Делел многу сличности со јазикот јола, кој се говорел во Вексфорд.

## Поврзано
* Англиски јазици
* Историја на англискиот јазик

## Наводи
*  стр. 182.

Категорија:Англиски јазик
Категорија:Мртви јазици во Европа
Категорија:Јазици во Ирска
Категорија:Средновековни јазици
Јазик
Категорија:Јазици изумрени во 19 век
Лексика според степенот на употреба во македонскиот јазик

**Лексиката според степенот на употреба** во македонскиот јазик ја проучува македонската лексика според честотата на употреба на зборовите. Овој вид лексика е една четирите поделби на речничкиот состав на македонскиот јазик.

## Особености

Во секојдневната комуникација секој човек употребува далеку помалку зборови отколку што реално знае од одредениот јазик, во овој случај Македонскиот. Според истражувањата од областа на лексикологијата, нормално за секој човек е да користи околу 6000 збовори во секојдневниот лексикон. Оваа бројка всушност го застапува активниот речник на еден поединец. Активниот речник е всушност збирот зборови кои еден поединец ги користи во секојдневната комуникација. Спротивно на активниот е пасивниот речник. Пасивниот речник е збир на зборови кои зборувачот на јазикот ги знае, но ги распознава само тогаш кога ќе се сретне со истите, односно кога зборува или чита. Овој пасивен речник не се користи често и редовно.

## Наводи

## Поврзано
* Македонска граматика
* Македонска лексикологија
* Речнички состав на македонскиот јазик

Категорија:Македонска лексикологија
ВМРО - ПРАВДА

:*За други значења видете [[ВМРО (појаснување)]]*
**ВМРО - ПРАВДА** била конспиративна политичка организација во НР/СР Македонија формирана од припадниците на ВМРО-СДРМА во Прилеп со политичка програма: *обединета самостојна држава Македонија со парламентарно уредување* по угледот на парламентарните држави на Запад, надополнета со заложби за остварување социјалнаправда. Дејноста ја проширила мрежата во Битола, Охрид, Ресен, Скопје, Свети Николе, Штип, Берово, Струмица и во селата, во Малешевско и во Дебрца. Членовите на Организацијата се декларирале како следбеници на Претседателот Методија Андонов-Ченто т.н. „*чентовци*“. И по честите апсења опстојувала. Организацијата ја проширила својата мрежа и дејноста ( во периодот 1970–1971) во Пиринскиот и во Егејскиот дел на Македонија. Преку студентската група во Загреб, одржувала врски со Движењето за ослободување на Македонија (**ДОМ**) во Европа. Дејствувала во периодот од 1948 до 1985 година.

## Наводи

Категорија:Народна Република Македонија
Категорија:Социјалистичка Република Македонија
Категорија:Македонски политички организации
Шан (Лихтенштајн)

**Шан** () — најголемиот град и општина во Лихтенштајн. Се наоѓа северно од главниот град Вадуц, во средишниот дел од земјата. Населението брои 5.933 жители (2012), а општината зафаќа површина од 26,8&nbsp;км², вклучувајќи ги планините и шумата.

## Историја

Местото е за првпат споменато во 850 година.

## Географија

Градот се граничи со Бухс во Швајцарија.

Во рамките на општината влегуваат и селата Милехолц и Нафкопф, едно од двете тромеѓа помеѓу Лихтенштајн, Швајцарија и Австрија.

## Економија

Шан има над 4000 фирми, и со тоа претставува голем економски центар. Во шан е седиштето на фирмата Ивоклар Вивадент АГ, најголемиот произведувач на вештачки вилици во светот, како и на Хилти АГ, еден од најкрупните светски произведувачи на котви и електричен алат.

## Галерија


Податотека:TriesenbergFL 1.jpg|Поглед на Шан и швајцарските градови Бухс, Грабс и Гамс 
Податотека:Rathaus Schaan.jpg|Градското собрание на Шан
Податотека:Schaan-Vaduz.jpg|Железничката станица Шан-Вадуц
Податотека:3204 - Schaan-Vaduz - Landstrasse am Im Mühleholz.JPG|Улица во Шан
Податотека:Hilti Schaan.jpg|Седиште на Хилти АГ


## Наводи

## Надворешни врски

* Официјална страница 

Категорија:Општини во Лихтенштајн
Категорија:Градови во Лихтенштајн
Глаголска л-форма во македонскиот јазик

**Глаголска л-форма** — една од повеќето прости глаголски форми во македонскиот јазик. Глаголската л-форма го има добиено својот назив по основната одлика, односно според завршетокот на глаголите.

## Особености

Како што веќе е напоменато, името на простата глаголска л-форма е добиено по карактеристичната наставка *-л*. Оваа глаголска л-форма има промена само по род и по број.

Кај глаголите од *а-група* постои само една форма како на пример *„копал“*. Глаголите од *е-група* и *и-група* често образуваат по две л-форми како на пример *„станал/станел“* или *„паднал/паднел“*. Од примерите може да се дојде до заклучок дека постојат свршени и несвршени л-форми од несвршени и свршени глаголи. Едната л-форма изразува свршено дејство (пр. *станал*) додека другата несвршено дејство (пр. *станел*).

## Употреба
Глаголска л-форма најмногу се употребува кога сакаме да прераскажеме некому нешто, без разлика дали сме го чуле тоа, прочитале, или пак некој ни го кажал.

На пример, мојот пријател ми  вели: „*Татко ми беше брашнар. Го работеше тој занает долго време*“. Значи мојот другар ми раскажа за неговиот татко. Тој очигледно ја знае приказната за татко му, а јас не ја знам бидејќи не сум бил таму. Сега, ако сакам да го прераскажам тоа на некој или напишам, ќе биде: „*Татко му бил брашнар. Го работел тој занает долго време*“.

Што учиме од ова? Учиме дека ја користиме формата кога не сме биле физички таму за време на настанот. Примери: „*Леле, колку си пораснал!*“; „*Што си правел во Гевгелија?*“

Глаголска л-форма се употребува и кога поставуваме и одговараме хипотетички прашања . На пример: „*Ако би бил џин, што би направил?*“; „*Јас би скокнал мошне високо.*“

Друга употреба е кога претпоставуваме нешто. На пример: *„Претпоставувам чуварите веќе го фатиле бегалецот“.*

## Образување
Според образувањето на л-формата се изделуваат глаголи од е-група со о-раздел. Тука се јавуваат:

* редување на согласки - пр. *текол, течел*
* испуштање на самогласки -пр. *текол, текла*
* скратување - пр. *јадел, јал*
* неправилно образување - пр. *дојдел, дошол*

Во однос на употребата се изделуваат несвршени л-форми од свршени глаголи (пр. *дојдел*). Тие не се самостојни туку одат со некои сврзници и партикули како на пример со ако, да ќе и слично. Така се образува фраза *„ако дојдел“*, а не *„јас дојдел“*.

Покрај основната функција, со оваа глаголска форма се градат и одредени сложени глаголски форми како на пример минато неопределено време, предминато време, идно прекажано време и можен начин.

## Наводи

## Поврзано

* Граматика на македонскиот јазик
* Глаголи во македонскиот јазик
* Македонски јазик

## Надворешни врски
* Македонска граматика од Виктор Фридман. 
* Граматика на македонскиот литературен јазик  од Хорас Лант. 
* Македонска граматика  од Круме Кепески. 

Категорија:Глаголи во македонскиот јазик
Глаголски прилог во македонскиот јазик

**Глаголскиот прилог во [[македонскиот јазик]]** е дел од простите глаголски форми. Глаголскиот прилог се образува од глаголи, но функционираат и како прилози. Карактеристично е тоа што се образуваат со *-јќи* и можат да се образуваат од несвршени глаголи.

## Образување

Формите на глаголскиот прилог се образуваат од несвршени  глаголи со додавање на наставката *-јќи*. Оваа наставка се додава на основната самогласка *а* кај глаголи од *а-група* и на основната самогласка *е* кај глаголи од *е-група* и *и-група*. Така на пример имаме *„гледајќи“, „носејќи“, „миејќи“* и слично.

## Особености
Глаголскиот прилог е неменлива глаголска форма. Овој прилог се јавува како определба на глаголот со кој оди, негов означувач за паралелно дејство со дејството на глаголот во лична форма. Така на пример имаме *„Гледајќи те тажен, размислував како да ти помогнам“*.

Глаголскиот прилог и личната глаголска форма секогаш имаат ист подмет или вршител на дејство во реченицата. Ако подметот е искажан, тогаш тој се врзува за личниот глагол, како на пример *„Одејќи на работа, Бобан видел огномет“*, а не *„Одејќи Бобан на работа, видел огномет“*.

## Наводи

## Поврзано

* Граматика на македонскиот јазик
* Глаголи во македонскиот јазик
* Македонски јазик

## Надворешни врски
* Македонска граматика од Виктор Фридман. 
* Граматика на македонскиот литературен јазик  од Хорас Лант. 
* Македонска граматика  од Круме Кепески. 

Категорија:Глаголи во македонскиот јазик
Црква „Св. Илија“ - Говрлево

**Свети Илија** — манастирска црква во скопското село Говрлево. Се наоѓа североисточно од селото, на ритчето **Илино Брдо**, пошумено со дабови дрвја. Најстариот објект потекнува од средниот век, додека во 30те години на XX век е подигната црква на истите темели. На 2 август 2008 година поставени се нови темели за проширување на црквата, со што истата ќе добие поголеми димензии. Традиционално секоја година во дворот на црквата се слави Илинден. Црквата била цел на кражби.

## Галерија


Податотека:Црква „Св. Илија“ - Говрлево 02.jpg|Камбанаријата на црквата
Податотека:Црква „Св. Илија“ - Говрлево 03.jpg|Помошен објект до црквата
Податотека:Црква „Св. Илија“ - Говрлево 04.jpg|Шумата која ја опкружува црквата
Податотека:Црква „Св. Илија“ - Говрлево 05.jpg|Ливадата пред самата црква


## Поврзано
* Говрлево

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Говрлево
Категорија:Цркви во Скопје
Категорија:Археолошки наоѓалишта во Општина Сопиште
Категорија:Археолошки наоѓалишта во Македонија од типот на црква
Категорија:Археолошки наоѓалишта во Македонија од средниот век
Клаус Чичер

**Клаус Чичер** (*Klaus Tschütscher*), (р. ) е моменталниот премиер на Лихтенштајн. Негови ресори се економијата, правдата и спортот. Припадник е на партијата Татковински сојуз.

Студирал право на Универзитетот на Санкт Гален и во 1996 се стекнал со докторат на тоа поле.

Оженет е, и има две деца. Живее во Ругел.

## Наводи

## Надворешни врски
* Резиме на Клаус Чичер  (PDF) 

Категорија:Премиери на Лихтенштајн
Категорија:Родени во 1967 година
Категорија:Живи луѓе
Григориј Распутин

**Григориј Ефимович Распутин** (;  — ) — руски монах.

Григориј Распутин е роден на 9 јануари 1869 година (*стар стил*) во селото Покровско, Тоболска губернија, Сибир. Тој е познат како “*лудиот монах*“. Влијанието на Распутин во Руската Империја најмногу до одраз дошло како резултат на болеста на престолонаследникот Алексеј Николајевич Романов, кој страдал од хемофилија (болест од која се ослепува). Откако докторите не можеле да му помогнат на принцот, една од пријателките на царицата им раскажала за свештеникот на кралското семејство. Распутин како по чудо успеал да му помогне на принцот Алексеј.

При секоја криза во здравјето на престолонаследникот, монахот успевал истата да ја уништи. По ова, тој станал многу влијателен во кралското семејство. Кралицата Александра дури верувала дека Бог зборувал со неа преку Распутин. Аристократијата во Санкт Петербург, сепак, не се согласувало со неговото брзо влијание. Помеѓу населението во престолнината се шириле и гласините дека царицата всушност е шпион кој работи за Германија токму преку Распутин. Во текот на својот живот во престолнината, тој станал една од најголемите контроверзни личности во поновата историја на Русија. Честопати бил гледан со проститутки, се опивал, бил многу нечист, ретко се бањал и некултурно се однесувал на јавните места. Царската гувернанта Марија Ивановна Вишњакова тврдела дека Распутин ја силувал, пролетта 1910. Вишњакова тврдела дека царицата не ѝ поверувала и дека говорела како Распутин прави само свети дела. Големата кнегиња Олга Александровна рекла дека тврдењата на Вишњакова веднаш биле испитувани, но наместо Распутин, Вишњакова е фатена во кревет со еден Козак од царската гарда. Вишњакова повеќе не го видела Распутин, а во 1913&nbsp;г. била отпуштена. Сепак, подоцна се ширеле трачеви како Распутин не само што ја завел царицата, туку и нејзините четири ќерки. Тој трач добил на тежина кога Распутин дозволил околу да кружи писмото до него од царицата и нејзините ќерки. Анастасија напишала "Мој драг, ценет. единствен пријателу. Колку долго сакам повторно да те видам. Денес ми се појави во сонот. Секогаш ја прашувам мама кога ќе дојдеш... Секогаш мислам на тебе, мој драг, бидејќи ти си толку добар спрема мене."

На почетокот од војната тој рекол дека Русија ќе биде успешна само доколку императорот сам ја предводи својата армија кон походите. Кога царот Николај II заминал на фронтот, влијанието на Распутин над царицата Александра станало уште поголемо. Тој станал нејзин довереник и советник. Печатот започнал сè повеќе да испраќа критики против силното влијание на Распутин. Тој сепак заминал за родното Покровско кога ја добил весѕа дека има покренато обвиненија против него. На 16 декември 1916 година (стар стил) Распутин отишол во "*Моника Палас*" каде му било дадено поголемо колилчество на црвено вино со калиум-цијанид. Кога го испил виното и кога тој паднал на земјата, во неговото тело биле испукани пет куршуми за да се увиде дека тој навистина е мртов.

## Наводи

Категорија:Православни христијани од Русија
Категорија:Христијански мистици
Категорија:Православни мистици
Црква „Св. Кузман и Дамјан“ - Говрлево

**Свети Кузман и Дамјан**  е малечка црква во скопското  село Говрлево. Во неа се наоѓа извор со лековита вода. За настанокот на оваа црквичката изградена 1936 година се поврзува со една легенда, во која не некој човек му се сонило дека на местото каде што извира водата треба да се изгради црква, додека со водата луѓето требало да си ги лечат болестите. Една легенда вели дека уште во 6 век, Јустинијан Први тука го нашол лекот за својата болест.

На неколку метри од црквичката се наоѓа уште една чешма. Луѓето ја нарекуваат *„вода за подмладување“*, оти како што се раскажува, благодарение на водите, овде луѓето најчесто умираат од старост.

## Наводи

Категорија:Говрлево
Земен гас

thumb|400px|Производството на земен гас во светот изразено во метри кубни годишно.
**Земниот гас** (или **природен гас**) е јаглеводороден гас чија главна состојка е метанот. Тој е постојан придружник на нафтата. Се употребува како топлински и енергетски извор. Светските резерви на земен гас се проценува на 200 трилиони м3. Од овие резерви 50% од резервите се наоѓаат во Русија, 20% во САД, а 30% се во Кина, Холандија, Канада и други земји.

Земниот гас претставува гас кој значително влијае врз ефектот на стаклена градина.

## Надворешни врски
* CERA - Збирка на извештаи
* Natural Gas Media  - Вести поврзани со земниот гас и со анализи на движењата на пазарот на земен гас


Категорија:Животна средина
Категорија:Фосилни горива
Категорија:Кинески пронајдоци
Црква „Св. Трифун“ - Говрлево

**Св. Трифун** — главна манастирска црква на Говрлевскиот манастир, во скопското село Говрлево. Таа се наоѓа  на ридот **Брзовец** со голема природна убавина и има средишно место и видик на целата околина зад Водно. Сегашната црква датира од 17 век. Некои од иконите се дело на Димитар Папрадишки. Св. Трифун е главната манастирска црква, на кој покрај оваа има уште 6 цркви.

## Случај „Говрлево“

Во 2006 година МПЦ - ОА решила да го продаде целиот манастир со сите 6 цркви на скопската фирма Усје со земјиште од околу 17.000 m², но поради бурни реакции во јавноста продажбата е повлечена. Имено МПЦ требала да добие преку 200.000 евра со кои би се финансирале изградби на други манастири, а додека скопската фирма била задолжена да го дислоцира манастирот.

## Легенда

Според легендата во римско време се разболела ќерката на римскиот цар, Гордијан. Добила чудна болест, жива се фрлала во оган и вода. Царот ги собрал сите лекари, но никој не можел да ѝ помогне. Разочаран се помолил на Господ, кој, пак, преку глас на ќерка му кажал дека неа може да ја излечи само Св. Трифун. Го пронашол Св. Трифун во Мала Азија, кој дошол кај царот и ја излечил ќерка му. Царот враќајки се кон дома поминувал низ Македонија, кога се наоѓал на местото Говрлево, Господ му наредил да направи божји храмови на Св. Трифун, Св. Троица, Св. Петар и Павле, а подоцна и Св. Марина. Во манастирите постојат духовни гробови, а крај нив се поставени душеци на кои верниците  преспиваат. На  неколку метри, пак, под брдото се наоѓаат две лековити води, а на едната од нив од благодарност верниците изградиле мала црквичка „Св. Кузман и  Дамјан“.

## Галерија


Податотека:Св. Трифун - Говрлево 02.JPG|Преден поглед на црквата
Податотека:Црква Св. Трифун Говрлево (исток).JPG|Поглед на црквата од исток
Податотека:Црква Св. Трифун Говрлево 01.JPG|Страничен поглед на црквата со камбанаријата
Податотека:Црква „Св. Трифун“ - Говрлево (1).JPG|Влезот во црквата
Податотека:Црква „Св. Трифун“ - Говрлево (3).JPG|Иконостасот во црквата
Податотека:Црква „Св. Трифун“ - Говрлево (4).JPG|Внатрешноста на црквата
Податотека:Црква Св. Трифун - Говрлево 01.JPG|Преден поглед на црквата


## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Говрлево
Категорија:Храмови посветени на Свети Трифун во Македонија
Категорија:Дела на Дебарската школа
Александар Василевич Александров

мини|десно|Александар Василевич Александров
**Александар Василевич Александров** (;  - ) — руски и советски композитор, основач на ансамблот „Александров“ и автор на химната на СССР, а од 2001 г. и химна на Русија (со друг текст). Бил доктор на науки по уметност и предавал како редовен професор на Московскиот конзерваториум. Прогласен е за Народен уметник на СССР и лауреат на Сталиновата награда.

## Историја

Александров е роден на 13 април во с. Плахино, југоисточно од Москва. Како дете пеел толку добро што отишол во Санкт Петербург и станал хорист во Казањската катедрала. Учел компонирање кај Николај Метнер во Санкт Петербург и во Москва, каде во 1918 станал професор по музика.

Александров го основал ансамблот „Александров“ и долги години бил негов раководител, и во тоа својство на Јосиф Сталин. Хорот доживеал успех на Светскиот саем во 1937 во Париз, а во 1942 Сталин побарал од Александров и текстописецот Сергеј Михалков да создадат нова химна на СССР, која потоа била официјално усвоена на 1 јануари 1944 г. Оваа химна била во употреба сè до распадот на СССР во 1991 г. Во декември 2000 г. било одлучено истата да стане и химна на Русија, но со поинаков текст.

Александров ја искомпонирал музиката за славниот марш „Света војна“.

Починал на 8 јули 1946 на турнеја во Берлин, или (според други извори) на враќање кон Русија.

## Награди
* Ленинова награда
* Сталинова награда, I степен (1942), за „Химна на болшевичката партија“ и црвеноармиската песна
* Сталинова награда, I степен (1946), за концертна и изведувачка дејност
* Народен уметник на СССР (1937)

## Поврзано
* Ансамбл „Александров“
* Борис Александрович Александров

## Надворешни врски
* Биографија на А.В. Александров од неговиот внук  ru

## Наводи

Категорија:Руски композитори
Категорија:Советски композитори
Категорија:Добитници на Сталиновата награда
Категорија:Народни уметници на СССР
Категорија:Родени во 1883 година
Категорија:Починати во 1946 година
Категорија:Носители на Орденот на Црвената ѕвезда
Категорија:Носители на Орденот на Црвеното знаме на трудот
Категорија:Починати во Берлин
Категорија:Носители на Орденот на Ленин
Категорија:Погребани на Новодевичките гробишта
Плахино

**Плахино** е село во Захаровскиот реон во Рјазањската област, Русија. Ова е родно место на истакнатиот композитор Александар Василевич Александров, автор на музиката на химната на СССР (а со тоа и химната на Русија) и торжествениот марш „Света војна“.

Категорија:Села во Русија
Категорија:Рјазањска област
Василиј Лебедев-Кумач

**Василиј Лебедев-Кумач** (; 5 август 1898, Москва — 20 февруари 1949, Москва) — истакнат руски поет и текстописец од времето на СССР и лауреат на Сталиновата награда (1941 г.)

Напишал голем број песни, од кој најпознат е торжествениот марш „Света војна“ (*Священная война*), „Песна за Татковината“ (*Песня о Родине*) и „Колку многу добри девојки“ (*Как много девушек хороших*), подоцна овековечена во танго-нумерата „Срце“ (*Сердце*) од кралот на руското танго, Петар Лешченко.

## Награди
* 20п|Сталинова награда „Сталинова награда“, II степен (1941) за текстови на општопознати песни.

## Одликувања
* 30п Орден на Црвеното знаме на трудот
* 30п Орден на Црвената ѕвезда
* 30п Орден „Знак на честа“
* 30п Медал „За одбрана на Москва“
* 30п Медал „За победа над Јапонија“
* 30п Медал „За доблестен труд“

## Надворешни врски
* Василиј Лебедев-Кумач: Бардот на Сталиновата епоха 

Категорија:Советски поети
Категорија:Руски поети
Категорија:Добитници на Сталиновата награда
Категорија:Носители на Орденот на Црвеното знаме на трудот
Категорија:Носители на Орденот на Црвената ѕвезда
Категорија:Родени во 1898 година
Категорија:Починати во 1949 година
Категорија:Луѓе од Москва
Категорија:Носители на орденот „Знак на Честа“
Категорија:Погребани на Новодевичките гробишта
Категорија:Починати во Москва
Александар Керенски

**Александар Фјодорович Керенски** (,  - , ) (руски: *Алекса́ндр Фёдорович Ке́ренский*) бил руски политичар. Тој бил премиер на Русија во времето на Привремената руска влада која опстојувала помеѓу Февруарската револуција и Октомвриската револуција.

Во времето кога избила Февруарската револуција, Керенски бил еден од најголемите водачи на истата. Подоцна бил избран за потпретседател на петроградскиот совет. Освен тоа, Керенски бил и министер за правда во новата привремена влада. Во времето кога Советите изгласиле резолуција според која забраниле нивното членство да учествува во работата на владата, Керенски тоа остро го осудил. Кризата во привремената влада настанала кон почетокот на мај. По крајот на кризата, Керенски станал прв воен министер во новоформираната влада помеѓу социјалистите и либералите. Под притисок на сојузниците, Русите морале да продолжат со војната. Во почетокот тие забележиле одредени успеси, но сепак руската армија имала големи загуби. Ова дополнително придонело до распаѓање на коалицијата, на 2 јули 1917 година. Керенски по ова станал премиер на земјата. Нови немири настанале по поразот од Германија на Русија во војната. По ова, околу 20.000 морнари влегле во престолнината Петроград, барајќи Советите да ја заземат власта.

Во октомври 1917 избувнала Октомвриската револуција, со која беше соборена владата на Александар Керенски и беа поставени темелите на комунистичката власт во Русија, на чело со Ленин.

Категорија:Родени во 1881 година
Категорија:Починати во 1970 година
Категорија:Руски поолитичари
Полско-советска војна

**Полско-советската војна** (полски: *Wojna polsko-bolszewicka*; руски: *Советско-польская война*) — војна која траела од 28 февруари 1919 година до 18 март 1921 година. Војната се водела помеѓу силите на Руска СФСР и Украинска ССР од една страна и Република Полска и Народна Украина од друга страна.

Во војната, Полска која по сто години успеала повторно да си ја врати својата државност по мировниот договор од Версај, сакала да си ги осигури своите граници кои ги изгубила по своето последно разделување. Од друга страна пак, Советите сакале овие територии да останал под нивна контрола, кои биле дел од Руската Империја до Првата светска војна.

Околу победникот во војната, денеска полските и руските историчари сѐ уште дебатираат. Полските историчари сметаат дека Полска успеала да во новоформираната република ги зачува своите територии, додека пак Советите тврдат дека спречиле полска инвазија во Украина и Белорусија.

## Наводи

*
Категорија:Антикомунизам
Совет на министри на СССР

**Совет на министрите на СССР** (руски: *Совет Министров СССР*) била највисоката административна сила на СССР. Советот се грижел за секаков вид на декларации и инструкции засновани на моќта на сите републики во Сојузот. Од 1946 до 1991 година советот се нарекувал „Совет на народните комесари на СССР“ (*Совет Народных Комиссаров СССР*). Се формирал на секои 4 години.

## Поврзано
* Совет на народните комесари

Категорија:Управување со СССР
Буг

**Буг** или **Западен Буг** (; ; ; ) е лева притока на реката Нарев, која извира од средишна Украина на запад, минувајќи долж украинско-полската и полско-белоруската граница, а потоа продолжува низ Полска, каде се влева во реката Нарев, близу Сероцк. Понекогаш, делот помеѓу устието на Буг со Нарев и до влевањето во Висла е нарекуван Буго-Нарев. Реката Висла се влева во Балтичкото Море.

Буг е долг 830 километри (587 км во Полска) и е 4. најдолга река во Полска. Сливното подрачје на реката е 39.420 км2 (19.284 км2 во Полска). Поврзана е со реката Днепар преку каналот Днепар-Буг.

Традиционално, реката Буг често била сметана како етнографска граница помеѓу православните и католичките верници. На реката се наоѓала и линијата помеѓу германските и руските сили во текот на Инвазијата на Полска во Втората светска војна.

## Поврзано

* Јужен Буг
* Реки во Полска
* Реки во Украина
* Географија на Полска
* Географија на Украина

## Наводи

## Надворешни врски

* Буг во Географскиот речник на Кралството Полска (1880) 
* 

Категорија:Реки во Полска
Категорија:Реки во Украина
Категорија:Реки во Белорусија
Категорија:Меѓународни реки во Европа
Категорија:Погранични реки
Народен музеј - Битола

мини|десно|250п|Зградата на музејот
мини|десно|Античка статуа на божица во музејот
**Народен музеј - Битола** — музеј во центарот на Битола, сместен во некогашното Битолско воено училиште, основано во 1847 година.

Со одлука на Владата на Република Македонија за утврдување на мрежата на национални установи од областа на културата (Службен весник на РМ број: 84/2003), Заводот за заштита на спомениците на културата, музеј и галерија Битола доби статус на национална установа од областа на културата и се преименува во Завод за заштита на спомениците на културата и музеј Битола, односно Завод и музеј Битола.

Денес, Заводот за заштита на спомениците на културата и музеј Битола, е национална установа од областа на културата чија основна дејност е заштита, систематизација, научна обработка и презентација на културното наследство во Општина Битола.

Својата дејност, програма, цели и задачи, институцијата ги остварува преку секторите за музејска дејност, заштитна дејност и секторот за заеднички служби.

Во установата се вработени 48 лица од кои 31 лице е со висока стручна подготовка.

Заводот и музеј Битола во вршењето на својата дејност ги користи следните објекти: 
* Стара касарна 
*мини|Битолска градска одаја
Античко наоѓалиште Хераклеја Линкестис
* Уметничка галерија Јени џамија (Битола)
* Спомен-куќа на Гоце Делчев
* Спомен-куќа на Стив Наумов
* Магазата на ул. „27 март”

Во музејот можат да се видат многу поучни работи, како на пример статуи од познати борци (Гоце Делчев, Питу Гули итн.), праисторијата на луѓето и др.

## Поврзано
* Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј во Битола

## Надворешни врски

* Официјална страница на музејот
Музеј Битола  — страница на туристичкиот портал на Битола

Категорија:Музеи во Битола
Категорија:Знаменитости во Битола
Категорија:Музеи во Македонија
Политбиро на Централниот комитет на Комунистичката партија на СССР

**Политбирото на Централниот комитет на Комунистичката партија на [[СССР]]** (руски: Политбюро) познато по презедиумот од 1952 до 1966, функционирало како централна институција за формирање на полиси (централни политики) и управно тело на Комунистичката Партија на Советскиот Сојуз. Политбирото било составено од највисоките членови на Централниот Комитет.

## Поврзано
* СССР
## Наводи

Категорија:КПСС
Катерина Шехтанска

**Катерина Шехтанска - Лаковски** (Скопје, ) ― македонска глумица, водителка и балерина. Била членка на балетското студио „Ребис“. Живее во Скопје, каде е мажена и е мајка на две деца. Ќерка е на познатиот македонски глумец Александар Шехтански.

## Филмографија
Шехтанска има глумено во повеќе Македонски народни приказни на А1 Телевизија, Канал 5, Сител и МРТ 1.. Има настапено во споредна улога во филмот „*[[Како убив светец]]*“, снимен во 2004 година. Во 2015 година игра главна улога во филмот Збор. Во 2016 година, таа играше главна улога во серијата Операција дијамант.  

## Наводи

## Надворешни врски
* Катарина Шехтанска на IMDb

Категорија:Глумици од Скопје
Категорија:Македонски балерини
Категорија:Македонски телевизиски водители
Категорија:Македонски филмски глумци
Категорија:Македонски театарски глумци
Категорија:Македонски телевизиски глумци
Категорија:Луѓе со потекло од Негрево
Рајна Алексова

**Рајна Алексова** (,  – , ) ― македонски фармацевт. Дипломирала на Фармацевскиот факулет во Лозана, Швајцарија на 17 јули 1906 и со тоа таа е прва жена фармацевт во Македонија. Работела во семејната аптека сместена на „Широк Сокак“ во Битола сè до пензионирањето во 1944 година.

## Животопис
Алексова е родена на 25 декември 1883 година во Битола. По завршувањето на француската гимназија во Солун, таа со својот постар брат Ристо Алексов, кој бил трговец и воедно ја имал првата аптека во Битола, заминала со воз за Швајцарија каде во 1902 година се запишала на Фармацевскиот факултет во Лозана. Четири години потоа, дипломирала на 17 јули 1906 година, и станала првата Македонка дипломирана фармацевтка, воедно и прва жена фармацевтка на Балканот.

Таа со гордост се претставувала дека е Македонка. Во нејзината диплома издадена во 1906 година од швајцарските универзитетски власти на француски јазик стои запишано дека Рајна Алексова по националност е Македонка. (Тоа може да се види од копијата на дипломата која е верна на оргиналот со датум од 01.11.2018 гидина, а која ја имаат добиено наследниците по нивно барање, додека оригиналната диплома се наоѓа во Софискиот музеј во Бугарија.)

Веднаш по дипломирањето требало да отвори сопствена аптека, со што се судрила со турските закони кои не дозволувале „*жените да обавуваат аптекарска професија*“. Додека чекала одобрение од турските власти, таа се вработила како милосрдна сестра во државната болница во Ќустендил, Бугарија. Во јуни 1907 таа била преместена во бугарската болница „*Евл. Георгиев“* во Цариград, каде работела до февруари 1908 година. Потоа ја напуштила болницата и работела како учителка во женската гимназија во Едрене. Алексова сепак добила дозвола за работа како аптекарка. Така, во 1909 година веќе работела во Битола, во аптеката на својот брат Ристо Алексов, трговец. Алексова подоцна ја откупила аптеката од својот брат и работела во неа до нејзиното пензионирање во 1944 година. Во нејзината аптека ординирале и препишувале лекови познатите лекари Александар Дума, Илија Аждари и Анастас Христиди, и тоа било најдобрата реклама за аптеката. Рајна Алексова починала од насилна смрт во 1959 година.

## Наводи

Категорија:Македонски фармацевти
Категорија:Луѓе од Битола
Амам (Лопате)

**Амам** — археолошко наоѓалиште во кумановското село Лопате. Претставува населба од неолитот.

Во самото село, на просторот од стариот турски амам, кон десниот брег на Липковска Река се простираат траги од неолитска керамика. Со пробното сондажно ископување во 1978 г. од страна на Музејот на Македонија е утврдена еднослојна населба со
културен слој од 1,5&nbsp;м. Според типолошките одлики на керамиката, која е претежно со монохромна темносива боја, како и според облиците на култната пластика, се работи за населба од доцниот неолит, блиска на населбите од културната група Ангелци-Зелениково II, односно винчанската културна група во јужното Поморавје, фазите Винча-Тордош I-II.

Наодите се чуваат во Музејот на Македонија во Скопје.

## Поврзано
* Винчанска култура
* Список на археолошки наоѓалишта во Кумановско

## Наводи
Љупка Апостолова

**Љупка Апостолова** (,  - , ) — македонски изведувач на забавни мелодии и водителка.

## Животопис
Апостолова е родена во Гостивар на 10 јуни 1932 година. Потекнува од музичко семејство. Апсолвирала на Медицинскиот факултет, а дипломирала на Филолошкиот факултет во Скопје.
Станала вокален солист на Ритмичкиот секстет  во 1953 година, кој професионално ги постави основите на македонската забавна музика. Со Секстетот двапати неделно настапувала во живо на јавни настапи и во Концертното студио на Радио Скопје. Снимила голем број магнетофонски записи со забавни мелодии. Професионалната спикерска кариера ја започнала во 1960  година. До пензионирањето работела и како педагог со младите спикери.
Починала во Скопје на 26 јануари 2018 година.

## Наводи

## Надворешни врски
* Се­меј­ство за че­ти­ри  гла­со­ви  - репортажа на вест за семејството Апостолови

Категорија:Луѓе од Гостивар
Категорија:Македонски пејачи
Категорија:Македонски спикери
Балканска Ѕвезда

thumb|250px|Насловната страна на весникот

**Балканска Ѕвезда** (*[[англиски]]: The Balkan Star*) бил канадски весник, гласило на македонската емиграција во Канада, а од бројот 51 седмичен весник за политика и просвета. НГо ноесел мотото: *„Согласност, родољубие, просвета, трудољубие“*. Уредник бил јеромонахот од село Врачеш Теофилакт. Се залагал за автономија на Македонија и содржел вести за Балканот и за животот на македонската емиграција. Весникот излегувал во периодот од 1 април 1912 до 19 септември 1913 година, а се печател во Торонто. Објавени се вкупно 53 броја.

## Наводи

Категорија:Канадски весници
Категорија:Торонто
Категорија:Весници на македонската дијаспора
Ладислав Баришиќ

**Ладислав Баришиќ** (; , Хрватска,  – , ) — македонски и југословенски ликовен критичар. Студирал на Универзитетот во Загреб. Водел ликовни рубрики во македонскиот и во хрватскиот печат („Нова Македонија“, „Екран“, „Остен“, „Око“). Ги одбегнувал идеолошките стапици и преку полемики се залагал за надминување на провинцијализмот во ликовната уметност и во критиката.

;Библиографија
* „*Вознемирен шаблон*“ - Едиција: Ликовна критика

## Наводи

Категорија:Македонски ликовни критичари
Категорија:Македонски Хрвати
Руска рубља

**Рубља** (рус. *pубль*, симбол: **₽**) е парична единица што моментално се користи во Русија. Рубљата се користела во Советскиот Сојуз.

## Девизен курс

## Галерија

Податотека:Banknote 100 rubles (1997) back.jpg|100 рубљи со приказ на Бољшој театар (1997 год.)
Податотека:Rouble.jpg|1 рубља
Податотека:Russian Empire-1898-Bill-1-Obverse.jpg|1 рубља на Руската Империја


## Поврзано
* Белоруска рубља
Јосеф Бен Лев

**Јосеф Бен Лев** (,  – , ) бил еврејски рабин од Македонија, специјалист за еврејското право. Се преселил во Солун во 1534 година и станал претседател на Еврејскиот суд во Солун. Ги бранел интересите на солунските еснафи за производство на ткаенини во рамките на феудалното еснафско занаетчиство. Се прочул како заштитник на бедните Евреи. Дошол во судир со претставниците на еврејската елита, па неговите синови биле убиени, а тој морал да избега во Истанбул. Автор е на четиритомно дело (прашања и одговори) печатено во Цариград (1556, 1573 и 1597). Неговите „*респонцес*“ биле препечатени во два тома во Амстердам во 1726 година.

## Наводи

Категорија:Луѓе од Битола
Категорија:Македонски Евреи
Категорија:Македонски рабини
Браќа во Христа

thumb|200px|Christadelphian Hall, Bath, England
**Браќа во Христа** или **христаделфијани** (англиски: *Christadelphians*) е независна протестантска црква основана во Америка и во Велика Британија во текот на 1848 година. Денес таа има приближно 60.000 членови во 120 земји.

## Верувања
* Библијата - е зборот Божји.
* Бог - е Еден а не тројца.	  
* Исус - Синот Божји, но, исто така, Синот Човечки. 
* Човештвото - е смртен, душата не е бесмртна.
* Божјото Царство - на земјата, а не во небото.
* Крштение - за возрасни, а не за деца.
* Светиот Дух - е силата на Бог.
* Ѓаволот - е алегорија на гревот.	

## Наводи


## Поврзано
* Протестантство
* Христијанство

Категорија:Христијански вероисповеди
Бирлик

**Бирлик** ( – „единство“) — поранешен македонски весник, орган на НОФМ, а потоа орган на ССРНМ, на турски јазик, како гласило на турската националност во ДФМ/НРМ/СРМ/РМ. Првиот број бил отпечатен во Печатницата „Гоце Делчев“ на 23 декември 1943 година во Скопје и е првиот весник на турски јазик во Македонија кој се печати со латински букви. Првин излегувал како месечник, потоа на петнаеест дена, на десет дена, еднаш неделно и секој втор ден (од 1971), во тираж од 2.000–3.000 примероци. Главни и одговорни уредници биле: Даут Нурети, Шукри Рамо, Мустафа Карахасан, Фахри Мехмед-Каја, Неџати Зекерија, Ариф Аго, Вефки Хасан и Дрита Карахасан. Како дел на НИП „Нова Македонија“, долго време го користел заедничкиот информативен сервис, но имаше и свои дописници низ Македонија, со написи за политичките, економските, културните и другите проблеми, со нагласка на општествениот равиток на турската народност во Македонија.

Весникот имал значајно влијание за оформувањето на јавното мислење на Турците во Македонија. Прераснувајќи во новинско-издавачка куќа, весникот ги издавал и детските списанија „Севинч“ (тур.: Радост, 1952) и „Томурџук“ (тур.: Пупка, 1957), како и списанието за општествени прашања и уметност „Сеслер“ (1965). Весникот излегувал сè до 1998 година.

## Наводи

Категорија:Македонски весници
Категорија:Македонски Турци
Бурмали џамија (Скопје)

**Бурмали Џамија** () — некогашна џамија во Скопје, подигната врз темелите на некогашна црква од Мехмедбег Карли-заде во 1495 година на десната страна на реката Вардар, до Камениот мост.

Името Бурмали го добила по минарето, кое однадвор било изгравирано со шари во вид на спирала. Покриена со три коритести свода, а тремот бил пресводен со пет кубиња кои се потпирале на шест мермерни столба. Срушена е во 1925 година, а на нејзино место бил изграден Офицерскиот дом.

Во последно време со актуализирањето на проектот Скопје 2014, некои невладини организации и Исламската верска заедница во Македонија го покренаа прашањето за возобновување на џамијата.

## Наводи

Категорија:Знаменитости во Скопје
Категорија:Џамии во Скопје
Категорија:Отомански џамии во Македонија
Категорија:Поранешни џамии во Македонија
Категорија:Престаноци во 1925 година во Македонија
Бурмали џамија (појаснување)

Статијата **Бурмали џамија** може да се однесува на:

* Бурмали џамија (Скопје)
* Бурмали џамија (Истанбул)
Олга Бити

**Олга Бити** (,  – Кибуц Гат, , ) — писателка и ционистичка активистка. Била најактивен член на Светската женска ционистичка организација WIZO во Скопје до 1941 година. Го организирала целокупниот културен живот на младината во рамките на кенот на младинската организација „Хашомер Хацаир“. По нејзини драмски текстови, напишани на ладино, се изведувале бројни претстави, на кои таа била режисер, сценограф, свирела на клавир и била суфлер и костимограф.

## Наводи

Категорија:Македонски Евреи
Категорија:Македонски писателки
Лав IV Хазар

**Лав IV** (грчки: *Λέων Δ΄*), ( во  -  во ) бил византиски цар кој владеел во периодот од 741 до 775 година.

## Рани години

Лав IV е познат како Лав IV Хазар. Тој бил син на византискиот царот Константин V Копроним од првата сопруга Чичак - Ирина Хазарска, потомка на хазарски владетел. Во 751 година малолетниот Лав бил крунисан од татка си за соцар и наследник. Тој бил свршен за ќерката на францускиот крал Пипин Малиот, но веридбата пропаднала. На 25 март 775 година Лав IV го наследил престолот откако неговиот татко починал.

## Управување

Во управувањето на Лав IV војниците на Византија биле ангажирани во судирите со Арапите во Сирија и Мала Азија, додека походите против Бугарите биле прекинати.

Лав бил оженет за Ирина, од која имал син, идниот Константин VI Слепиот, кој како свој наследник односно соцар го прогласил во 776 година. Ова довело до неуспешен бунт меѓу цезарите, полубраќа на царот, кои биле замонашени и заточени во Херсон.

Во неговото кратко владеење било прекинато пргпнот на иконопочитателите. Според зборовите на Теофан Исповедник "царот Лав за кратко време се покажал како побожен и љубител на Богородица и монасите. Не долго после до неговата смрт тој го изменил а тоа и го продолжи прогонството на иконопочитателите. Набргу потоа *карбункули* (антракс) ја покри неговата глаба по кое тгој се разболе и почина". (Теофан: 768; 772)

Причина за болеста, според Теофан, била неговата желба да ја поседува круната на Маврикиј, која била погребана заедно со телото на царот Ираклиј I. Круната била извадена од гробот и Лав, положувајќи ја на главата, добил труење. Според други верзии царот бил отровен, или веќе бил болен кога се качил на престолот или, според легендата, починал поради треска предизвикана од проклетство , откако зел скапоцен камен од икона во црквата Света Софија.

## Наводи

## Извори

*Garland, Lynda,  Irene of Athens, at roman-emperors.org
*Garland, Lynda, Leo IV, at roman-emperors.org
*Jenkins, Romilly, Byzantium: The Imperial Centuries (A.D. 610–1071),  Weidenfeld and Nicoloson, 1966.
*Treadgold, Warren, The Byzantine Revival, Stanford University Press, 1988.
*The Chronicle of Theophanes Anni Mundi 6095–6305 (A.D. 602–813), Tr. Harry Turtledove University of Pennsylvania Press, 1982.

Категорија:Сириска династија
Категорија:Византиски цареви од 8 век
Категорија:Родени во 750 година
Категорија:Починати во 780 година
Категорија:Личности од Византиско-арапските војни