open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Список на делегати на Второто заседание на АСНОМ

мини|Список на делегати поканети во второто заседание
Второто заседание на АСНОМ се одржало помеѓу 28 и 30 декември 1944 година. Со одлуката број 14, помеѓу 27 октомври и 3 ноември биле кооптирани нови членови за АСНОМ и нејзиниот президиум, меѓу кои се функционерите на ВМРО (обединета) и македонски активисти во Бугарија Крсте Гермов, Петар Трајков, деец од МРО, Димче Зографски и Павел Шатев. Биле кооптирани вкупно 10 нови луѓе. Покрај останатите делегати, претседателот на Националниот комитет за ослободување на Југославија, Едвард Кардељ, Димитар Влахов, Светозар Вукмановиќ - Темпо, претседателот на Татковинскиот фронт, Добри Терпешев, претставникот на советската воена мисија, мајор Инков, и претставниците на британската и американската воена мисија — мајорите Дикенсон и Милер. Меѓу најистакнатите дејци поканети во второто заседание е стариот македонски комунист и политичар Алексо Мартулков.

## Президиум на АСНОМ

### Министери

### Пратеници

## Членови на АСНОМ

## Наводи


Категорија:АСНОМ
Три дена на кондорот

**„Три дена на кондорот“** (англиски: *Three days of the Condor*) — филм на режисерот Сидни Полак (Sydney Pollack) од 1975 година, според сценариото на Лорензо Семпл (Lorenzo Semple Jr.) и Дејвид Рејфил (David Rayfiel), засновано врз романот „Шест дена на кондорот“ на Џејмс Греди (*James Grady*). Главните улоги ги играат: Роберт Редфорд (Robert Redford), Феј Данавеј (Faye Dunaway), Клиф Робертсон (Cliff Robertson) и Макс фон Сидов (Max von Sydow). Филмот претставува еден од најрепрезентативните претставници на филмовите на заверата.

## Синопсис
Џо Тарнер (го игра Редфорд) работи во една фирма во Њујорк, а неговата задача се состои во читање на разни книги и списанија во потрага по скриени информации и нови идеи. Всушност, неговата фирма е само параван зад кој се крие ЦИА. Еден обичен работен ден, додека оди да купи ручек за колегите, во канцеларијата влегуваат непознати луѓе кои ги убиваат сите присутни. Исплашен, Тарнер се сомнева во сите и не е сигурен дали го ловат платени убијци или, пак, ЦИА. Затоа, тој бега и се крие кај една жена (ја игра Данавеј) коај случајно ја среќава. Сепак, платениот убиец (го игра фон Сидов) му влегува во трагата...

## Наводи

Категорија:Американски филмови
Категорија:Филмови на англиски јазик
Категорија:Филмови од 1975 година
Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Њујорк
Категорија:Криминалистички филмови
Категорија:Филмови поврзани со убиства
Категорија:Филмови засновани на романи
Категорија:Филмови со Роберт Редфорд
Категорија:Филмови со Феј Данавеј
Категорија:Филмови на Сидни Полак
Категорија:Филмови со Клиф Робертсон
Категорија:Филмови со Макс фон Сидов
ОУ „Лирија“ - Горно Јаболчиште

**Основно училиште „Лирија“** (официјално: **Основно општинско училиште „Лирија“ - Горно Јаболчиште**; скратено: **ООУ „Лирија“**) — централно основно училиште во велешкото село Горно Јаболчиште и едно од трите основни училишта во Општина Чашка.

Името на училиштето доаѓа од албанскиот збор „лирија“ што означува **Слобода**.

## Местоположба

Училиштето се наоѓа во селото Горно Јаболчиште, сместено во близина на влезот во селото, на еден повисок дел.

## Историја

Училиштето се издвоило како самостоен правен субјект во 2008 година од постоечкото основно училиште „Тодор Јанев“ во селото Чашка, заедно со подрачните училишта во Долно Јаболчиште и во Горно Врановци.

## Настава

Во училиштето наставата се изведува на албански наставен јазик.

## Подрачни училишта

Во составот на училиштето влегуваат следниве подрачни училишта:
* ПУ „Лирија“ - Горно Врановци, подрачно петгодишно училиште на албански наставен јазик; и
* ПУ „Лирија“ - Долно Јаболчиште, подрачно петгодишно училиште на албански наставен јазик.

## Галерија


Податотека:ОУ „Лирија“ - Горно Јаболчиште 3.jpg|Изградба на ново училиште
Податотека:ОУ „Лирија“ - Горно Јаболчиште 2.jpg|Влезот


## Наводи

Категорија:Основни училишта во Општина Чашка
Категорија:Горно Јаболчиште
Горно Јаболчиште
Категорија:Основни училишта во Македонија
Афоризам

**Афоризам** (од грчки αφοριζειν, aforismos — дефинирање, одредување), буквално, определување или дефиниција — поим што се користи за да се опишат начелата изразени со неколку зборови или општи вистини изразени во кратка реченица, на таков начин што откако ќе се слушне, лесно се памти.

Битни одлики на афоризмите се: јадровитост, промисленост, духовитост и актуелност. Претставува еден од најкратките уметнички жанрови. Најчесто се поврзува со теми како политика, општество, етика и филозофија, но и со други области од човечкото творештво. Успешен афоризам е оној што содржи уметничка своеобразност. Афоризмот никогаш не ги остава читателите рамнодушни и секогаш ги поттикнува да размислуваат за пораката на творецот, која обично се наоѓа на крајот од изјавата, понекогаш дури и само во еден збор.

Изразувајќи се преку афоризам, афористот секој пат создава минијатурно, но изворно книжевно дело, сумирано на мал простор, честопати на неочекуван и малку парадоксален начин. Неговата „едноставност“ е само добро осмислена маска зад која се кријат бројни асоцијации.

## Историја
Поимот станал познат од збирката кратки медицински совети наречена „Афоризми“ од грчкиот лекар Хипократ („Афоризми на Хипократ“), зачувани благодарение на Александриската библиотека што може да се смета за вистинско книжевно ремек-дело. Иако бил познат во античко време, античкиот афоризам бил сосредоточен на прагматичната страна на животот и како жанр претставувал вистинска реткост и се одликувал со својот краток облик.

Афоризмот го задржал своето медицинско значење до крајот на XVI век, кога шпанскиот правник и политичар Балтазар Аламос де Бариентес и италијанскиот историчар Филипо Кавриано го користеле во смисла на јадровито напатствие (како совет или лек) за општествените болести, нарушувања и противречности, кои се споменуваат во делата на Тацит.

Чудноста на поимот и неговата првична употреба веројатно придонеле афоризмот да не биде прифатен со иста брзина и на ист начин во просветените европски кругови. Денешните афоризми се одликуваат со книжевни и филозофски вредности. За модерна лулка на афоризмот се смета Германија (XVI век) и Франција (XVII  и XVIII век).

## Афористи

* Теодор Адорно
* Жорж Батај
* Жан Бодријар
* Емброуз Бирс
* Џорџ Бокс
* Михаил Бакунин
* Брајан Ино
* Хорхе Луис Борхес
* Оскар Вајлд
* Виктор Иго
* Конфуциј
* Фридрих Ниче
* Џорџ Орвел
* Блез Паскал
* Марсел Пруст
* Душан Радовиќ
* Теодор Рузвелт
* Жан Пол Сартр
* Бенџамин Френклин
* Артур Шопенхауер

## Македонски афористи

* Јордан Хаџи Константинов-Џинот
* Јане Атанасов
* Ефтим Гашев
* Стиховен Калибар
* Стојан Киселиновски
* Атанас Крлевски
* Ѓорѓи Крстевски (писател)
* Бошко Перински
* Панде Петровски (сликар)
* Ленче Стоименова
* Васил Толевски
* Костадин Устапетров

## Наводи

Категорија:Изрази
Категорија:Грцизми
Категорија:Афоризми
Категорија:Раскажувачки техники
Типи

[мини|331x331пкс| Типи на [Оглала-лакота|Оглала Индијанци, 1891 година]]
**Типи** ( ) е шатор во облик на конус, кој традиционално се прави со растегнување на животинска кожа врз дрвени стапови. Модерните типи обично имаат платнена покривка. Типите се разликуваат од другите конусни шатори по отворот за чад на врвот на дрвениот скелет. Историски гледано, типите биле користени од американските староседелци (прериските Индијанци) во Северна Америка. Тие сè уште се користат во овие заедници, иако во последно време првенствено за ритуални цели, а не за секојдневна употреба за живеење. Сличен објект, *[[лаву]]*, користи и лапонскиот народ во Северна Европа.  
мини|Внатрешноста на типи
мини|Типи; Џорџ Катлин, 1830-ти год.Типите често стереотипно и неточно се поврзани со сите домородни Американци во САД и домородните народи во Канада, без оглед на фактот што ги користат исклучиво прериските Индијанци. Домородните Индијанци од другите регии на Сверна Америка живееле во други типови на стамбени градби. Типито е долготрајно, обезбедува топлина и удобност во зима, е ладно и пријатно во текот на топлите лета, и е суво при обилни дождови. Tипито може да се расклопи и пакува брзо и лесно во случај на селидба; исто така, без потешкотии се склопува на новото место. Таквата мобилност историски им била важна на Индијанците од прериите во нивниот номадски начин на живот.

## Наводи

## Поврзано

* Вигвам

## Литература

* 

## Надворешни врски

* Историја, изградба и еволуција на типи + слики и цртежи 
* Simply Differently.org: Tipi, извор за градење на типи, прирачници и онлајн калкулатор за држачи на покривот 
* Tipi Instructions, PDF документ со информации за градење на типи 

Категорија:Архитектура
Категорија:Американски староседелци
Духовно-витешки ред

**Духовно-витешки ред** или **воен ред** — организација на витези создадена за време на крстоносните војни во XI–XIII век под раководство на Католичката црква главно за управување на границите на христијанскиот свет, заштита на аџиите по патот кон Светата Земја, како и крстоносни војни и други кампањи против исламот во Светата Земја, во Шпанија или Турција, против паганите во Литванија, Естонија, Прусија, против еретиците (Албигојци, Хусити), по реформацијата, понекогаш против протестантството. Последователно, редовите би можеле да станат световни.

Духовно-витешките редови ги вклучуваат редовите на Болничарите, Храмовниците, Редот на Свети Лазар Ерусалимски, Витлеемскиот ред, Тевтонскиот ред, Редот на Алкантара, Редот на Калатрава.

## Членови
Како монаси, членовите на духовно-витешките редови земале завети (на воздржување, послушност, сиромаштија); како феудални витези, тие носеле оружје и учествувале во завојувачки походи. Младите приврзаници биле наречени „неофити“. Неофитот морал да се подложи на задолжителен обред на посветување.

## Некои од духовно-витешките редови

* Болничарите се витешки ред основан во 1048 г. во Ерусалим, признат по завршувањето на Првата крстоносна војна (1096 — 1099).
* Храмовниците или Темпларите се првиот воен витешки ред, основан во 1118 г.
* Тевтонците (Тевтонски ред; герм. *Deutscher Orden*) бил германски крстоносен воен ред под покровителство на Римокатоличката црква, создаден на крајот на XII век во Акра, Палестина.
* Редот на Свети Лазар Ерусалимски е витешки ред создаден во XII век од болничари што лекувале луѓе од чума во Ерусалим.
* Витлеемски ред
* Ред на Алкантара
* Ред на Калатрава

## Библиографија

* 
* Nicholson, Helen J. *The Knights Hospitaller* (2001).
* Riley-Smith, Jonathan. *Hospitallers: The History of the Order of St John* (1999).
* Morten, Nicholas Edward. *The Teutonic Knights in the Holy Land 1190-1291* (Woodbridge: Boydell Press, 2009)
* Forey, Alan John. *The Military Orders: From the Twelfth to the Early Fourteenth Centuries*. *(Basingstoke: Macmillan Education, 1992)
* 

## Наводи

## Надворешни врски

* The Military Orders (англиски)

__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__

Категорија:Витешки редови
Вигвам

[мини| [Апачи|Апачки вигвам]]
[мини| Вигвам на [Дакота Индијанци]]
[мини| Вигвам на [Пајута Индијанци]]
**Вигвам** или **викап** е вид на куполен шатор што некогаш го користеле домородните жители на Американскиот континент. Денес сè уште се користи за церемонијални цели и во домородниот американски фолклор. Терминот *викап* обично се користи за вакви типови на шатори во југозападните и западните делови на северноамериканскиот континент, додека терминот *вигвам* обично се користи во североисточниот дел на континентот. **Вету** е пак термин за вигвам на племето Вампаноаг. Овие термини може да се однесуваат на многу различни типови на домородни американски шатори без оглед на локацијата или културната група.

## Структура
Вигвамот се користел како засолниште кај бројни домородни американски култури. Заоблените површини го прават идеално засолниште за секакви услови. Структурите се прават од рамка на заоблени држачи, најчесто дрвени, кои се покриени со некој вид покривен материјал. Деталите за изградбата варираат во зависност од културата и локалната достапност на материјалите. Некои од материјалите што се користат за покриви вклучуваат трева, трска, кожи или ткаенини. Мажите ги граделе вигвамите, а жените ги поставувале покривките.

Вигвамите најчесто биле сезонски структури, иако терминот се применува на заоблени и конусни структури изградени од домородните американски групи кои биле исто така трајни по природа. Нивниот животен век обично траел подолго од оној на типите и нивните рамки обично не се така мобилни како на типите.

Типичен вигвам на североистокот имал заоблена површина која можела да ги издржи најлошите временски услови. Скелетот бил направен од свиткани млади зелени стебла од речиси сите видови дрва, долги десет до петнаесет метри. Додека дрвата од скелетот биле виткани, на земјата се исцртувал круг за нивно поставување. Дијаметарот на кругот варирал од десет до шеснаесет метри. Свитканите дрвја потоа биле поставени над нацртаниот круг, користејќи ги највисоките дрвја во средината и пократките однадвор. По формирањето на основниот скелет околу вигвамот биле редени нов ред на стапови. Откако овие две структури биле поврзани се поставувале страните и кровот. Страните на вигвамите обично биле кора од дрво. За поставување на вигвамот биле одговорни машките членови на семејството.

Терминот *вигвам* останал во употреба во говорниот англиски јазик како синоним за која било „индијанска куќа“; сепак, оваа употреба е неточна бидејќи постојат добро познати разлики помеѓу вигвамите и типите во индијанските заедници.

За време на Американската револуција, британските војници го користеле терминот *вигвам* за да опишат широк спектар на импровизирани структури. 

## Наводи

## Надворешни врски

* Chiricahua wickiup (слика) 
* Изработка на викап (вклучувајќи слики) 
* Цртање на викап 
* Како да се изгради вигвам 
* Вигвам конструкција 
Категорија:Архитектура
Категорија:Типи
Категорија:Американски староседелци
Софан

**Софан** — историско село во Општина Јакоруда.

## Географија и местоположба
Селото Софан се наоѓало на јужните падини од Рила планина, на надморска висонича од 1,508 метри. Порај селото поминувала реката Софаница. Од градот Јакоруда било оддалечено 11 километри североисточно.

## Историја
Бугарскиот истражувач Васил Канчов во 1900 година го има обележано како село со 360 жители Власи. 

## Личности

## Надворешни врски
Лопово

**Лопово** — поранешно село во Светиврачко, Пиринска Македонија, на територијата на денешната општина Свети Врач на Благоевградската област, Бугарија.

## Географија и местоположба
Селото Лопово се наоѓало на западните падини од Пирин Планина, на надморска висонича од 1.480 метри. Од градот Свети Врач било оддалечено 17 километри североисточно.

## Историја
Во XIX век Лопово било влашко село во Мелничката каза на Серскиот Санџак. Во 1894 г. Густав Вајганд („Аромани“) напишал: „На север од Мелник, во планината Алабурун, влашките села Буждова и Лупова имаат 300 колиби.“

Според податоците на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 г., во селото Лопово имало 200 жители Власи.

Според спомените на Јане Сандански, во 1902 г. во селото функционирал местен комитет на ВМРО под раководство на Васил Инџето.

По податоци на егзархискиот секретар Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 г. во Лопово (Lopovo) имало 630 Власи.

На 1–2 септември 1924 г. во Лопово е оддржан конгрес на Серскиот револуционерен округ.

## Личности
**Починати во Лопово**
* Тодор Александров (1881–1924) — револуционер и водач на ВМРО, убиен во близина на селото Лопово;
* Крсто Захариев (1860–1899) — ајдутин и револуционер, убиен исто така во близина на ова село;

## Наводи

Категорија:Историски села во Пиринска Македонија
Шатрово

**Шатрово** — историско село во Општина Свети Врач.

## Географија и местоположба
Селото Шатрово се наоѓало на западните падини од Пирин Планина, на надморска висонича од 1,197 метри. Од градот Свети Врач било оддалечено 11 километри североисточно.

## Историја
Бугарскиот истражувач Васил Канчов во 1900 година го има обележано како село со 325 жители, Власи.

По напуштањето на црквата во селото Шатрово, иконите и дел од останатиот инвентар во 1960 година биле пренесени во тогашната нова црква „Св. Петка“ во селото Склаве.

## Личности

## Надворешни врски
Грамада (Горноџумајско)

**Грамада** — поранешно село, сега населба на градот Горна Џумаја.

## Географија и местоположба
Населбата се наоѓа на 2 километри југозападно од центарот на Горна Џумаја.

## Историја
Селото е основано во 19 век од луѓе по потекло од областа Пијанец.

Во 1885 година е отворено училиште, кое денес го претставива четвртото основно училиште „Димчо Дебелјанов“, на градот Горна Џумаја. Според Васил Канчов, селото во 1900 година имало 250 жители Македонци, а според секретарот на Бугарската егзархија, Димитар Мишев, во 1905 година селото имало 328 жители Македонци егзархисти и 48 жители Власи.

Во 1954 година селото станува населба на Горна Џумаја.

## Личности

## Надворешни врски
Трик FX

**Трик ФХ** е поп и денс група од Република Србија .

Групата ја сочинуваат Сани Ибраимов и неговата сопруга Наталија Ибраимов, додека Јелена Ена Веруовиќ е поранешен член на групата. Кариерата ја започнале во групата Ѓогани, каде што биле прво танчери. 

## Биографија

### Албуми

* *Каде се чува љубовта* (1999)
* *Ние можеме да го направиме* (2001)
* *3* (2002)
* *Црно или бело* (2003)
* *Прилично младо* (2007)
* *До јајцето* (2009)
* *Една во сто шанси* (2011)
* *Девојка од Балканот* (2014)

## Референции
Чум (шатор)

[мини|300x300пкс| Тувански чумови во етнокултурниот комплекс на Алдин-Булак, [Русија, Тува]]
**Чум** е привремено живеалиште што го користат номадските уралски чувари на ирваси (Ненци, Нганасани, Енци, Ханти, Манси, Коми, Селкупи) од северозападен Сибир, Русија. Евенките, тунгузиските народи кои живеат во Русија, Монголија и Кина, исто така, користат чумови, како и народот Кет кој зборува енисејски јазик. Тие се користат и од најјужните чувари на ирваси, од регионот Тоџа во Република Тува како и нивните прекугранични роднини во северна Монголија. Дизајнот е сличен на домородните американски типи, но некои верзии се помалку вертикални. Тој е многу тесно поврзан со лаву на лапонскиот народ, но е нешто со поголеми димензии. Некои чумови може да бидат во дијаметар и до десет метри. 

## Конструкција
лево|мини| Чум на Евенки|260x260пкс
мини| Модерен Ханти чум|298x298пкс
[мини| Рамка за чум во селото [Келог|298x298пкс]]
Рамката на традиционалниот чум е направена од дрвени столбови кои се поредени во облик на кружен конус. Покривот околу рамката може да биде од кожи на ирваси сошиени заедно, како и од кора на дрво или од филц. Модерните чумови можат да користат  современи материјали како нпр. филц. Во средината има огниште што се користи за затоплување и за одбивање на комарци. Чадот излегува низ дупка на врвот на чумот. Рамката и покривката се прилично тешки, и се пренесуваат со ирваси. Чумот сè уште се користи и денес како засолниште во текот на целата година за народот Јамал-Ненци, Ханти и Тоџа Туван народот од Русија.

Зборот *чум* (руски: чум) доаѓа од Коми јазикот (чом) или Удмурт јазикот (чум), и двете значат „шатор, засолниште“. На различни јазици чумот се именува со различни имиња.

## Поврзано

* Јурта
* Типи
* Вигвам
* Лаву

## Наводи

Категорија:Шатори
ОУ „Страшо Пинџур“ - Соколарци

**Основно училиште „Страшо Пинџур“** (официјално: **Основно општинско училиште „Страшо Пинџур“ - Соколарци**; скратено: **ООУ „Страшо Пинџур“**) — централно основно училиште во кочанското село Соколарци, Општина Чешиново-Облешево.

Училиштето е именувано по македонскиот партизан Страшо Пинџур.

## Местоположба

Училиштето се наоѓа во селото Соколарци.

## Историја

Училиштето било изградено во 1952 година.

## Услови

Училиштето располага со 7 училници, 1 фискултурна сала, како и спортски терен за реализирање на наставата по физичко и здравствено образование. Затоплувањето на училиштето е со парно на дрва.

## Настава

Во училиштето наставата се изведува на македонски наставен јазик. Покрај учениците од Соколарци, во училиштето учат и деца од селата Жиганци и Ново Селани.

## Подрачни училишта

Во составот на училиштето влегуваат следниве подрачни училишта:
* ПУ „Страшо Пинџур“ - Жиганци, подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик **(во мирување)**;
* ПУ „Страшо Пинџур“ - Спанчево, подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик;
* ПУ „Страшо Пинџур“ - Уларци, подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик; и
* ПУ „Страшо Пинџур“ - Чешиново, подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик.

## Галерија


Податотека:ОУ „Страшо Пинџур“ - Соколарци 2.jpg|Поглед на училиштето
Податотека:ОУ „Страшо Пинџур“ - Соколарци 3.jpg|Спортското игралиште
Податотека:Основно училиште во Соколарци 02.jpg|Поглед на училиштето
Податотека:ОУ „Страшо Пинџур“ - Соколарци 4.jpg|Влезот


## Наводи

## Надворешни врски
* 

Категорија:Основни училишта во Општина Чешиново-Облешево
Соколарци
Категорија:Соколарци
Категорија:Основни училишта во Македонија
Евенки

мини|270x270пкс|Семејство на Евенки, почеток на 20-ти век
 **Евенки** (претходно име:**Тунгузи**) се тунгуско-манџуриски народ, кој претежно живее во Кина и Русија. Евенките се претежно со православна вероисповест, но ги зачувале и традиционалните верувања (анимизам, шаманизам). Го зборуваат евенскиот јазик, кој припаѓа на тунгузиско-манџурското семејство на јазици, кое е дел од хипотетичкото алтајското макросемејство на јазици .

Ги има околу 69.000 вкупно, од кои 30.875 се во Кина, 37.843 во Русија и 537 во Монголија .

## Население
мини|250x250пкс| Територија на Eвенки во Русија
Во Русија живеат 37.843 Евенки (според рускиот попис од 2010 година),  и 30.875 во Кина (според кинескиот попис од 2010 година). Тие се наоѓаат и во Монголија каде се познати како Хамниган, според монголскиот попис од 2015 година имало 537 од нив 

Во Русија, Евенките сочинуваат значителен дел од населението на поранешниот автономен округ Евенкија (Тунгузија), каде според пописот од 2002 год. сочинувале 22% од населението и претставувале втора по големина нација, по Русите (62%). Сепак, само мал дел од Евенките живеат во оваа област, 3.802 од 35.527 според рускиот попис од 2002 година. Автономијата на овој округ била укината во 2007 година, кога станала една од административните области на регионот Краснојарск.

## Јазик
Тие зборуваат евенски јазик (порано наречен тунгуски), кој припаѓа на тунгузиско-манџурското семејство на јазици. На територијата на Русија се користат три дијалекти: северен, јужен и источен.

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Народи во Кина
Категорија:Народи во Русија
ОУ „Славејко Арсов“ - Штип

**Основно училиште „Славејко Арсов“** (официјално: **Основно општинско училиште „Славејко Арсов“ - Штип**; скратено: **ООУ „Славејко Арсов“**) — централно основно училиште во градот Штип, Општина Штип.

Училиштето е именувано по македонскиот револуционер и војвода Славејко Арсов.

## Наводи

Категорија:Основни училишта во Општина Штип
Категорија:Основни училишта во Штип
Штип
Категорија:Основни училишта во Македонија
ДМУЦ „Сергеј Михајлов“ - Штип

**Државен музички училиштен центар „Сергеј Михајлов“** (официјално: **Државен музички училиштен центар „Сергеј Михајлов“ - Штип**; скратено: **ДМУЦ „Сергеј Михајлов“**) — единствено централно основно и средно музичко училиште во градот Штип, Општина Штип. 

Училиштето е именувано по македонскиот педагог и композитор, Сергеј Михајлов.

## Наводи

Категорија:Основни училишта во Општина Штип
Категорија:Основни училишта во Штип
Штип
Категорија:Основни училишта во Македонија
Категорија:Музички училишта во Македонија
Бачиново

**Бачиново** — историско село во Општина Горна Џумаја.

## Географија и местоположба
Селото Бачиново се наоѓало во долината на реката Бистрица, во непосредна близина на градот Горна Џумаја, на надморска височина од 421 метар.

Денес тука се наоѓа паркот „Бачиново“, којшто се простира на површина од 2.8 километри квадратни

## Историја
Бугарскиот истражувач Васил Канчов во 1900 година го има обележано како село со 370 жители Македонци христијани и 75 жители Македонци муслимани.

## Личности

## Надворешни врски
Струмски Чифлик

**Струмски Чифлик** или Корчево () — поранешно село, сега населба на градот Горна Џумаја.

## Географија и местоположба
Населбата се наоѓа на 3.7 километри југозападно од центарот на Горна Џумаја, на надморска височина од 340 метри. Во непосредна близина е реката Струма. Низ населбата поминува железничката пруга и има железничка станица именувана како „Благоевград - спирка“

## Историја
Бугарскиот истражувач Васил Канчов во 1900 година го има обележано како село со 140 жители Македонци христијани и 150 жители Власи.

## Општествени установи

* Средно училиште „Иван Вазов“
* Црква „Свети Димитрија“

## Личности

## Надворешни врски
Арзач

**Арзач** () — историско село во рамнките на Општина Симитли, Благоевград област, Пиринска Македонија.

## Историјат
Селото е основано околу XVIII век, во тоа време било под рамките на Отоманското Царство. Во 1894 година, според истражувањето на етнографот Васил К'нчов, селото имало 34 куќи, сите влашки. Во 1900 година според „Македонија. Етнографија и статистика“ селото припаѓало во Горноџумајската каза и имало 240 жители, сите Власи. После Балканските војни и Букурешкиот мировен договор, селото и Пиринска Македонија биле префрлани во рамките на Царството Бугарија.

Околу 1920 година жителите на селото се преселиле во Грамада, поранешно село сега населба во рамките на градот Горна Џумаја. Во тоа време бугарската власт вршела денационализација и асимилација на влашкото малцинство. Особено меѓу Првата и Втората светска војна. Поради суровите услови во 1943 година речиси сите жители, со исклучок на две семејства, се преселиле во Кралството Романија. Во 1950-тите селото е целосно раселено.

### Географија и местоположба
Селото Арзач се наоѓало на крајните северни падини од Пирин планина, на надморска височина од 1,168 метри. Неговиот атар припаѓа денес на Симитли.
## Наводи

Категорија:Историски села во Пиринска Македонија
Категорија:Села во Пиринска Македонија
Категорија:Општина Симитли
Категорија:Влашки населби
Ораново

**Ораново** — поранешно село, сега населба на градот Симитли.

## Географија и местоположба
Населбата се наоѓа на 1.2 километри источно од центарот на Симитли, веднаш на левата страна од реката Струма.

## Историја
Според Васил Канчов, селото во 1900 година имало 620 жители Македонци, а според секретарот на Бугарската егзархија, Димитар Мишев, во 1905 година селото имало 880 жители Македонци егзархисти и работи бугарско училиште со еден учител и 84 ученици.

## Личности

## Надворешни врски
Азраил

[мини|„Азраил“ — Слика на [Евелин де Морган]]
**Азраил** (, , букв. „Божји помошник“) — ангел на смртта во еврејската и исламската традиција. Ова име не е споменато во Куранот, туку наместо тоа се нарекува „ангел на смртта“ (малак ел-маут). Во исламот се појавиле преданија што го цитираат неговото име „Азраил“ во голем број исламски толкувачки извори. Името доаѓа од еврејски и значи „кому Бог помага“.

## Во јудаизмот
Во јудаизмот, ангелот на смртта се поистоветува со страшни џинови и демони. Во Талмудот тој е идентичен со сатаната и злите мисли. Најчесто, ангелот на смртта се појавува во облик на бегалец, скитник или просјак. Во фолклорот, безимениот ангел на смртта често се прикажува со многу очи, како ревносен жетвар или старец со меч од кој капе отров.

## Во исламот
Пред создавањето на човештвото, Азраил бил единствениот ангел доволно смел да се спушти на Земјата и да се соочи со толпите на Иблис, ѓаволот, со цел да ги врати материјалите што Бог ги барал за да го создаде човекот. Како награда за оваа служба, тој бил назначен за ангел на смртта и му бил доверен список што ги содржи имињата на целото човештво. Покрај Гаврил, Михаил и Исрафил, Азраил е признат како еден од четирите главни архангели во исламот. Неговата божествена улога е да ја одвои душата од телото во мигот на смртта, но тој не постапува по сопствена власт; тој се води исклучиво од Божјата заповед кога ќе дојде време да се земе душа.

Во Куранот и сунизмот, името Азраил не се споменува и наместо тоа се користи *Малак ел-маут* (арап. *ملك الموت*‎ — „ангел на смртта“).

## Наводи

## Надворешни врски

* Азраил (англиски)

__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__
Категорија:Архангели
Категорија:Митски ликови
Категорија:Сикизам
Категорија:Личности од Стариот завет
Црква „Св. Илија“ - Ресулјани

**Свети Илија** () — црква во селото Ресулјани, Населичко, Егејска Македонија. Влегува во состав на Костурската епархија на Цариградската патријаршија.

Црквата се наоѓа на западниот крај на селото. Изградена е во 1874 г. и е типичен претставник на црковната архитектура од доцниот отомански период.

## Поврзано

* Костурска епархија

## Наводи

Илија, Шкрапари
Илија, Шкрапари
Категорија:Појавено во 1874 година
Љашница

**Љашница** е поранешно село во југозападна Бугарија, општина Петрич, област Благоевград.

## Географија
Љашница се наоѓала во Светиврачко- петричка Котлина во северното подножје на Беласица, југозападно од градот Петрич. Денес е локалитет на територијата на градот, сместен од десната страна на алувијалниот конус на Љашничка река.

## Историја
Љашница има богата стара историја. На површина од околу 200 декари се гледаат контурите на неколку уништени објекти. На локалитетот има големо количество обична и уметничка керамика од XIII-XIV и XV-XVIII век. Тука бил пронајден и дел од натпис на бугарски јазик напишан на фрагмент од тула. Од областа на населбата потекнува и колективен наод од 351 бакарни византиски монети.

Населбата се споменува во османлискиот даночен регистар од 1570 година под името *Лешница* и законски се вбројува во селата на градот Петрич. Според документот, таму живеат 70 христијански и 4 муслимански домаќинства. Влегува во зијаметот на Ахмед Челеби ефенди - поранешен дефтердар на имотите на Дијарбекир и мутеферик во султанскиот двор и плаќале даноци во износ од 15.615 акчи. Тука имало и манастир Свети Никола, кој плаќал данок од 100 акчи за пченица, мешана пченица и мора.

Кон крајот на 19 век, Љашница било село во Петричката Каза на Отоманската Империја.

Георги Стрезов во 1891 година напишал за селото:До 1900 година, според статистиката на Васил К‘нчов  („Македонија. Етнографија и статистика“), во селото живееле 100 Турци.

На почетокот на 20 век овде била изградена црквата „Света Петка“ околу која подоцна се формирал Петричкиот манастир.

## Наводи


Категорија:Историски села во Пиринска Македонија
Смилево (Мелничко)

**Смилево (**)— поранешно село, сега населба на градот Свети Врач.

## Географија и местоположба
Населбата се наоѓа на 1.2 километри југозападно од центарот на Свети Врач, на надморска височина од 232 метри.

## Историја
Според Васил Канчов, селото во 1900 година имало 150 жители Македонци и 30 Роми.

## Општествени установи

* Во близина на населбата се наоѓа Санданскиот Манастир „Свети Кузман и Дамајн“.

## Личности

## Надворешни врски
ОУ „Абдил Фрашери“

**ОУ „Абдил Фрашери“** е име на разни основни училишта во Македонија наречени по истакнатиот албански дипломат и политичар Абдил Фрашери. Може да се однесува на следниве училишта:
* ОУ „Абдил Фрашери“ - Арачиново
* ОУ „Абдил Фрашери“ - Боговиње
Фотографско друштво на Америка

**Фотографското друштво на Америка** (, **PSA**) е една од најголемите непрофитни организации за фотографи и фотографски организации во светот. Основана е во 1934 година, со цел промоција на уметноста и науката на фотографијата како средство за комуникација, културна размена и ценење на сликата. Организацијата обезбедува едукација, инспирација и можности за сите заинтересирани за фотографија, поттикнувајќи личен раст, креативност и етичко однесување.

## Историја

PSA произлегува од „Associated Camera Clubs of America“ (ACCA), основано во 1919 година. Во 1934 година, ACCA одлучило да се реорганизира, дозволувајќи индивидуално членство и менувајќи го името во Photographic Society of America. Оваа трансформација била поддржана од фотографите, фото-клубовите и водечките фотографски институции .

PSA продолжува да биде водечка сила во светот на фотографијата, нудејќи ресурси и можности за фотографите од сите нивоа на искуство.

## Активности

Организацијата нуди бројни активности за своите членови, вклучувајќи:

* Едукативни можности: ПСА обезбедува онлајн курсеви, вебинари, студиски групи и има менторски програми за подобрување на фотографските вештини.
* Издава месечно списание, достапно онлајн или како печатено издание и кое нуди статии, совети и информации за најновите трендови во фотографијата.
* PSA е организирана во шест дивизии специјализирани за различни области на фотографијата и кои се фокусираат на различни аспекти на фотографијата, овозможувајќи им на членовите да се вклучат во области од нивен интерес.
* Квартални билтени за секоја дивизија.
* Натпревари за индивидуални и клупски членови.

## Членство

PSA има членови во повеќе од 60 земји, обезбедувајќи глобална платформа за размена на идеи и искуства меѓу фотографите.

## Наводи

Категорија:Непрофитни организации во САД
Категорија:Фотографски организации
Златен ромб

мини|240x240пкс| Златen ромб
**Златен ромб** — ромб чии дијагонали се во златен сооднос:

: {D\over d} = \varphi = =2\sqrt~a\approx1,05146~a~.

* D={2\varphi a\over\sqrt{2+\varphi}}=2\sqrt~a\approx1,70130~a~.

## Плоштина
* Со користење на формулата за плоштина на општиот ромб изразена преку неговите дијагонали D и d:

:
: Плоштината на златниот ромб изразена преку неговата дијагонала d е:
: A = {{(\varphi d)\cdot d}\over2} = {{\varphi}\over2}~d^2 = {{1+\sqrt5}\over4}~d^2 \approx 0,80902~d^2~.

* Со користење на формулата за плоштина на општиот ромб изразена преку должината на неговиот раб a:

:
: Плоштината на златниот ромб изразена преку должината на неговиот раб a е: 
 
: A = (\sin(\arctan2))~a^2 = {2\over\sqrt5}~a^2 \approx 0,89443~a^2~.
:

Забелешка: \alpha+\beta = \pi, оттука: \sin\alpha = \sin\beta~.

## Како лица на полиедри
Неколку значајни полиедри имаат златни ромбови како нивни лица (страни). Тие ги вклучуваат двата златни ромбоедри (со по шест лица), билинскиот додекаедар (со 12 лица), ромбичниот икосаедар (со 20 лица), ромбичниот триаконтаедар (со 30 лица) и неконвексниот ромбичен хексесконтаедар (60 лица). Првите пет од нив се единствените конвексни полиедри со златни ромбични лица, но има бескрајно многу неконвексни полиедри со овој облик за сите нивни лица.

Податотека:Acute_golden_rhombohedron.png|Остар златен ромбоедар
Податотека:Flat_golden_rhombohedron.png|Тап златен ромбоедар
Податотека:Bilinski_dodecahedron.png|Билински додекаедар
Податотека:Rhombic_icosahedron.svg|| Ромбичен икосаедар
Податотека:Rhombictriacontahedron.svg|Ромбичен триаконтаедаралт=rhombic hexecontahedron| Ромбичен хексеконтаедар


## Поврзано
* Златен триаголник

## Наводи

Категорија:Златен пресек
Категорија:Четириаголници
ОУ „7 Март“

**ОУ „7 Март“** е име на разни основни училишта во Македонија наречени по денот на албанските наставници 7 Март. Може да се однесува на следниве училишта:
* ОУ „7 Март“ - Опае
* ОУ „7 Март“ - Чаир
* ОУ „7 Март“ - Челопек
Каталонски атлас

**Каталонскиот атлас** (, ) е средновековна карта на светот, или mappa mundi, веројатно создадена во доцните 1370-ти или раните 1380-ти (често конвенционално датирана од 1375), која се опишува како најзначајна карта во Средниот век на каталонски јазик, и „зенит на средновековната изработка на мапи“.

Создадена од Мајорканската картографска школа, можно од страна на Авраам Крескес, еврејски илуминатор на книги кој еден современик го опишува како мајстор за изработка на *mappae mundi* како и на компаси. Се чувал во кралската библиотека на Франција до 1380, за време на владеењето на кралот Шарл V, и се уште се чува во Националната библиотека на Франција.

## Наводи

Категорија:Атласи
Категорија:Историја на Каталонија
Категорија:Дела од 14 век
Фахрудин Јусуфи

**Фахрудин Јусуфи** (,  — , ) — југословенски и српски фудбалер со горанско потекло. За репрезентацијата на Југославија одиграл 55 натпревари и учествувал на Светското првенство во 1962 година, на Европското првенство во 1960 година, каде што освоиле сребрен медал и на Олимписките игри во 1960 година, каде што освоиле златен медал.

## Кариера
Уште како момче со семејството се преселил во Белград, каде почнал да тренира фудбал во нисколигашот Победа. За првиот тим на Партизан дебитирал во сезоната 1957/58 а најголемиот дел од кариерата го поминал на позицијата десен бек.

Со Партизан освоил четири шампионски титули на Југославија - 1960/61, 1961/62, 1962/63 и 1964/65. Јусуфи бил играч на Партизан од 1957 до 1966 година, односно како тренер од 1987 до 1988 година.

За југословенската репрезентација одиграл 55 натпревари и учествувал на Светското првенство во 1962 година, Европското првенство во 1960 година, каде што освоиле сребрен медал и наОлимписките игри во 1960 година каде што освоиле златен медал.

## Наводи

## Надворешни врски
* 
* 

Категорија:Освојувачи на златни олимписки медали за Југославија
Категорија:Фудбалери на ФК Партизан
Категорија:Југословенски фудбалери
Категорија:Горанци
Категорија:Починати во 2019 година
Категорија:Родени во 1939 година
Денес, утре

**Денес, утре** — македонски филм од 1998 година во режија на Игор Поп Трајков.

## Улоги

## Надворешни врски
* 

Категорија:Македонски филмови од 1990-тите
Категорија:Појавено во 1998 година во Македонија
Послушајте патриоти (филм)

**„''Послушајте патриоти''“** — македонски документарен филм кој се состои од играчко-музички сплет од родољубиви песни на Ѓоко Јовиќ и Енерџи Бенд. Филмот е во режија и сценарио на Владо Дојчиновски, а главните улоги ги играле: Гоце Тодоровски, Владо Дојчиноски, Елизабета Клинчаревска, Давид Илиќ, Лазар Бараков и Перо Цаца.

## Список на песни

Песните се во изведба на Ѓоко Јовиќ и Енерџи Бенд.

## Музичари
*Ѓоко Јовиќ - Вокал;
*Александар Трајковски - Кларинет и Саксофон;
*Мишел Трајковски - Хармоника;
*Иван Трајковски - Виолина;
*Ивица Ѓуровски - Тапани;
*Панче Велковски - Клавијатура;
*Гоце Диневски - Бас Клавијатура;
*Далибор Ефтимовски - Тапани;
*Гоце Димовски Синтезис - Кавал и Зурла;
*Марче Кисми - Гитара;
*Сара Пројковска- Пратечки вокали;
*Искра Јанкова - Пратечки вокали;
*Анѓела Влинтовска - Виолина;
*Сања Здјелар - Виолина;
*Теодора Јовиќ  - Пратечки вокали;
*Михаил Јовиќ - Тапан.

## Глумци
* Владо Дојчиноски;
*Гоце Тодоровски;
*Давид Илиќ;
*Лазар Бараков;
*Елизабета Клинчаровска - Младеновска;
*Перо Цаца;
*Ѓоко Јовиќ
*Зоран Талевски;
*Симона Шеќерова;
*Антонио Талевски;
*Марко Талевски;
*Борче Мицевски;
*Николче Ноцески;
*Ана Ноцески;
*Сара Ноцеска;
*Добри Димевски;
*Игорче Шојлелевски;
*Николче Јовановски;
*Златко Стојановски;
*Столе Кулевски;
*Александар Трајковски;
*Гоце Диневски;
*Панче Велковски;
*Ивица Ѓуровски;
*Теодора Јовиќ;
*Михаил Јовиќ;
*Јоан Јовиќ;
*Марко Диневски;
*Петар Диневски;
*Емилијан Велковски;
*Изабела Ѓуровска;
*Константин Ѓуровски.

## Наводи

## Надворешни врски
* Послушајте патриоти на YouTube

Категорија:Македонски филмови од 2020-тите
Категорија:Појавено во 2024 година во Македонија
Фиљо

**Фиљо** е традиционално пециво во Португалија и североисточен Бразил.

*Филосите* обично се прават така што се формираат топчиња од мешавина од брашно и јајца. Кога тестото ќе нарасне, топчињата се пропржуваат и се посипуваат со мешавина од шеќер и цимет. Ова е традиционално божиќно печиво во Португалија, иако сега се комерцијализира и се продава во текот на целата година. Нема одредено место на потекло, но има корени во внатрешните региони на централна Северна Португалија.

## Поврзано

* Список на видови крофни

## Наводи

## Надворешни врски

* 
Категорија:Крофни
Категорија:Божиќна кујна
Маласада

**Маласада** е португалско пржено печиво од Азорските Острови. Тоа е еден вид крофна, направена од сплескани кругови тесто, премачкани со шеќер и цимет или со меласа.

Името маласада често се користи наизменично со фиљо. Сепак, овие две регионални крофни се сметаат за различни. 

## Историја
Се верува дека маласада се појавила како варијанта на фиљо од континентална Португалија и Мадејра, како производ на растечката индустрија за шеќер во текот на шеснаесеттиот век. 

Историски гледано, маласада биле конвенционални слатки подготвени за празник со намера да се искористи целото сало и шеќер од домот пред сезоната на постот кој ја ограничува употребата на масти и шеќери како форма на пост и покајание. Тоа е традиционална крофна која се јаде на Азорските Острови и Мадејра за време на карневалот.

## Поврзано
* Сфењ
* Фиљо
* Список на видови крофни

## Наводи

## Надворешни врски

* Рецепт Маласада (традиционална развлечена сорта) 
* Рецепт за Маласада (квадратна верзија на Емерил Лагасе)
Категорија:Крофни
Категорија:Португалска кујна
Роска

**Роска** (прстен или ѓеврек) е шпанско и португалско печиво што се јаде во Шпанија, Мексико, Јужна Америка и други области. Се прави со брашно, сол, шеќер, путер, квасец, вода и зачини. Тоа исто така се нарекува и **Кааке**.

## Варијација на Роска
Роска де рејес се јаде на „Денот на кралевите“, кој е дел од прославата за трите мудреци кои го посетиле малиот Исус за да му дадат подароци. (злато, миро и темјан). 

Во тортата може да се сокрие најмалку една пластична минијатурна фигура на бебето Исус. Лицето што ќе го најде се смета за среќен добитник на некоја наградата. Во многу традиции, лицето кое прво ќе најде пластично бебе мора да организира вечера, а секој што ќе најде друго пластично бебе мора да донесе некое јадење. Вечерата се одржува на 2 февруари на „Ден на Богородица од Канделарија“. Откако ќе ја изедат *роската*, децата ги оставаат чевлите до прагот за да добијат мал подарок.

## Галерија

Податотека:Roscas.jpg|алт=Roscas of Chile| Роски од Чиле
Податотека:Rosca-de-reyes-mex.jpg|алт=A Mexican rosca de reyes| Мексиканска роска де рејес
Податотека:Roscas_chonchinas.JPG|алт=Roscas "chonchinas" from Chonchi (Chiloé, Chile)| Роски "чончинас" од Чиле
Податотека:Bodegón_sandías,_pan,_roscas_y_copa-meléndez.jpg|алт=Bodegón, sandía, bread, roscas and copa, in a painting by Luis Egidio Meléndez in 1770| Бодегон, Сандија, леб, Роска и Копа, во слика на Луис Егидио Мелендез од 1770 година


## Поврзано

* Список на видови крофни

## Наводи

## Надворешни врски

* Државниот мандатен божиќен бонус, блог пост од Правната библиотека на Конгресот, упатува на **.
Категорија:Крофни
Гогоши

**Гогоши** познати како панцови во Трансилванија и пампуште во Буковина, се романски слатки колачи слични на полнети крофни. *Гогоши* е множинска форма на романскиот збор *гогоаша*.

Гогоши се тркалезни крофни пржени во масло и најчесто послужени попрскани со шеќер во прав. Имаат мека внатрешност, немаат дупка, а може да бидат полнети со фил од чоколада, или џем од кајсии, од јагоди, крем сирење или фета сирење.

## Поврзано
* Список на видови крофни

## Наводи

## Надворешни врски

* 
Категорија:Крофни
Категорија:Романска кујна
Фанк (крофна)

**Фанк** е слатка традиционална унгарска крофна. Најчесто користени состојки се: брашно, квасец, путер, жолчка од јајце, малку рум, сол, млеко и масло за пржење. Откако тестото ќе нарасне приближно 30 минути, резултатот е екстремно лесно пециво како крофна. Традиционално се служи со шеќер во прав и унгарски џем, најчесто од кајсија.

## Поврзано

* Список на видови крофни

## Надворешни врски

* 
Категорија:Унгарска кујна
Категорија:Крофни
Чапсал крофна

**Чапсал крофни** се корејски крофни направени со *чапсал* брашно (лепливо оризово брашно). Слатките крофни често се полнат со засладена паста од црвен грав и се премачкуваат со мешавина од шеќер и цимет во прав.

## Опис
Лепливото тесто од оризово брашно создава крцкава надворешна текстура и тегава внатрешна текстура. Покрај тезгите со храна на традиционалните пазари, крофните се продаваат и преку ланци пекари, како што се Данкин донатс Кореја и Париз багет.

## Поврзано

* Ан крофна
* Бан ран
* Џијан дуи
* Список на видови крофни
* Олибол

## Наводи

Категорија:Крофни
Категорија:Статии со текст на корејски
Бан ран

мини| Слика од виетнамски бан ран
***Бан ран*** се пржени топчиња од лепливо оризово брашно од северен Виетнам. На виетнамски, *бан* е категорија на храна која вклучува колачи, пити и колачи, додека *ран* значи „пржено“.

Како фил се користи засладена паста од мунго грав, а мириса на есенција од цвет од јасмин. Традиционално, филот треба да се одвои од лушпата, така што ако се затресе *бан ран*, може да се почувствува тропкањето на филот во внатрешноста.

Постои и солена верзија од бан ран, каде филот  обично се состои од мелено свинско месо, печурки, суво фиде, морков, сол и бибер и јајце.  Обично се служи со слатко-кисел чили сос со исечена ротквица/папаја.

## Поврзано

* Чапсал крофна

## Наводи

*  

## Надворешни врски

* Рецепт и историја: Како да направите Bánh Cam / Bánh Ran
* Статија за ''bánh rán'' и ''bánh cam''
* Водич на Алиса за виетнамски Бан
Категорија:Крофни
Категорија:Виетнамска кујна
Ан крофна

**Ан крофна** е јапонска крофна исполнета со паста од црвен грав. Тоа е десерт создаден во Јапонија, заедно со анпан, крем пан, џем пан и многу други. Не е познато кога е создадена Ан крофната во Јапонија. Сепак, Мистер Донат во Јапонија додале крофни на своето мени во декември 1983 година.

## Поврзано

* Чапсал крофна
* Желе крофна
* Список на видови крофни

## Наводи

Категорија:Крофни
Категорија:Јапонска кујна
Сата андаги

**Сата андаги** е слатко пржено тесто слично на крофните (или португалската маласада или холандскиот олибол), од Јужна Кина, таму наречено са-јунг, кое потоа се проширило во Окинава. Тие се исто така популарни на Хаваи, понекогаш познати таму едноставно како андаги и Палау каде што се познати како тама. Сата андаги се прави со мешање брашно, шеќер и јајца. Состојките се мешаат во топка и се пржат.

Неговото име ***сата*** значи „шеќер“, додека ***андаги*** значи „пржено“ („масло“ ( *anda* ) + „пржено“ ( *agii* )). Познато е и како *сата андаги* и *сата анраги*.

Сата андаги се дел од кујната на Окинава. Како и повеќето кондиторски производи од островите Рјукју, техниките за нивно производство потекнуваат од комбинација на кинески и јапонски техники. Тие обично се подготвуваат така што надворешноста е крцкава и кафеава, додека внатрешноста е светла и наликува на колачи.
Податотека:Making_sata_andagi.jpg|алт=A batch of sata andagi being deep fried| Сата андаги се пржат
Податотека:HK_TST_尖沙咀_Tsim_Sha_Tsui_梳士巴利道_Salisbury_Road_天星小輪碼頭_Star_Ferry_Pier_shop_Tai_Cheong_Bakery_沙翁_Saa_jung_July_2021_SS2_01.jpg|алт=A plate of sa-yung in Hong Kong| Чинија со са-јунг во Хонгконг


## Поврзано

* Список на видови крофни

## Наводи

## Надворешни врски

* Едноставен рецепт за сата андаги

Категорија:Крофни
Категорија:Статии со текст на кинески
Категорија:Статии со текст на јапонски
Категорија:Кинеска кујна
Категорија:Јапонска кујна
Сфењ

**Сфењ** (од арапскиот збор што значи сунѓер) е крофна од Магреб, лесен, сунѓерест прстен од тесто пржено во масло. Сфењ се јаде обичен, посипан со шеќер или натопен во мед. Тоа е добро познато јадење во Магреб и традиционално се прави и продава рано наутро за појадок или доцна попладне придружено со чај — обично чај од нане од Магреб — или кафе. Терминот сфењ се користи во Алжир и други делови на Магреб. Се нарекува *бамбалуни* во Тунис и *сфењ* во Либија. Во Мароко, се користи терминот „сфењ“, кој понекогаш во литературата го нарекуваат и „марокански крофни“. Во Алжирпонекогаш се нарекува и „алжирска крофна“.

## Историја
Сфењ потекнува од Ел-Андалус (мавританска Шпанија). Според легендата, сфењ настанал по грешка, кога пекар случајно испуштил топче тесто во тава со врело масло. Сфењ бил важен дел од културата на Андалузија, чија улога била најдобро сумирана со стих од современ поет: „Пекарите на сфењ вредат колку кралевите“.

Не е јасно како сфењ првпат се проширил во Магреб, иако се вели дека ѝ бил добро познат на династијата Маринид, која владеела со Мароко од 1270 до 1465 година. Се проширил во Франција во текот на 13 век, каде што ја инспирирал појавата на бење. Сфењите биле засладени со шеќер само од 18 век, иако шеќерната трска нашироко се одгледува во арапскиот свет од 8 век. Пред тоа, тие беа засладени со мед или сируп, или едноставно се служеле обични.

## Галерија

File:Sfenj being deep fried in Marrakesh Morocco.ogg|Сфењ од Мароко
File:Sfenj in Essaouira Morocco.jpg|Сфењ
File:Plats Algeriens (1) sfenj.jpg|Сфењ од Алжир
File:Khfaf de Kabylie.jpg|Сфењ од Алжир
File:Sfenj sprinkled with sugar and served on a plate.jpg|Сфењ


## Поврзано

* Маласада, португалски еквивалент
* Буњуело, еквивалент на Латинска Америка
* Фрител, италијански еквивалент
* Список на видови крофни

## Наводи

## Надворешни врски

* Рецепт Сфењ 
* Рецепт Сфењ  од *Либиски Обсервер*

Категорија:Крофни