open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
8 јуни (починале)

}}|background-color:}|background-color:transparent}};"

 |valign="top" align="right"|632&nbsp;
 |Мухамед — пророк, зачетник на исламот.  
 |-
 |valign="top" align="right"|1376&nbsp;
 |Едвард Црниот Принц — син на англискиот крал Едвард III.
 |-
 |valign="top" align="right"|1795&nbsp;
 |Луј XVII — француски крал.  
 |-
 |valign="top" align="right"|1845&nbsp;
 |Ендру Џексон — претседател на САД.  
 |-
 |valign="top" align="right"|1876&nbsp;
 |Жорж Санд — француска писателка.  
 |-
 |valign="top" align="right"|1908&nbsp;
 |Милан Арсов — македонски револуционер.
|-
 |valign="top" align="right"|1969&nbsp;
 |Роберт Тејлор — американски глумец.  
 |-
 |valign="top" align="right"|1983&nbsp;
 |Мишко Крањец — словенечки писател.
|-
 |valign="top" align="right"|2018&nbsp;
 |Ентони Бурдеин — американски готвач и тв-водител.
|-
|}

8 јуни
8 јуни (празници)

}}|background-color:}|background-color:transparent}};"
 |valign="top" align="right"|*&nbsp;
 |Светски ден на океаните.  
|-

|}

8 јуни
Образец

[thumb|right|250px|Стандардна македонска [фактура]]
**Образец** или **формулар** — документ со празни места за пополнување или одбирање, за низа документи со слична содржина. Овие документи имаат исти печатени делови, освен серискиот број. Предностите на обрасците се:

* помалку пишување (додека печатењето се врши на некој автоматски начин)
* служи и како информатор и потесетник за бараните податоци и документи
* еднообразност (униформност), за полесна обработка

Дигитралните обрасци кои се пополнуваат на компјутер се згодни заради непосредното пополнување на разните делови (влезните податоци).

Пополнет образец може да биде извештај, барање или налог итн. Така, чекот е вид на образец. Постојат и обрасци за даноци кои законски мораат да се пополнат за да се утврди колку ѝ се должи на државата, или пак колку државата треба да врати.

Обрасците можат да се пополнуваат во дупликат (или трипликат) кога бараните податоци треба да се достават до повеќе одделенија во рамките на таа организација. Ова најчсто се прави со карбонска хартија (индиго).

Обрасците имаат долга историја. Историчарите на правото имаат отриено претпечатени правни обрасци од раниот XIX век кои мошне го упростувале процесот на поднесување жалби и разни други правни молби. Во некои јурисдикции како Калифорнија, жалбите мораат да се поднесат на официјални државни обрасци.

Празните обрасци не подлежат на авторски права.

## Поврзано
* База на податоци
* Прашалник

## Надворешни врски
* Ексима - Различни обрасци  
* uslugi.com.mk - Најразлични обрасци од министерствата на Владата на Република Македонија  

Категорија:Документи
Категорија:Хартиени производи
Саларски јазик

**Саларски јазик**  — туркиски јазик и е зборуван од населението салари, што воглавном живеат во провинциите Гансу и Кингај во НР Кина. Бројката на народот се движи околу 90,000 луѓе, од кои 70.000 го зборуваат јазикот а остатокот зборуваат кинески јазик. Зачудувачки факт е тоа што луѓето што зборуваат туркиски јазик и луѓето што зборуваат саларски можат да се разберат во поголем процент. Саларите дошле на таа локација во 14 век, мигрирајќи од запад (според легендите од Самарканд).

Категорија:Огуски јазици
Категорија:Туркиски јазици
Категорија:Аглутинативни јазици
Категорија:Јазици во Кина
Жените чекаат (филм)

**Жените чекаат** (шведски: *Kvinnors väntan*) е филм од 1952, во режија на Ингмар Бергман, кој е автор и на сценариото. Главните улоги ги толкуваат: Анита Бјорк, Ева Далбек, Мај-Брит Нилсон, Гунар Бјернстранд итн. Директор на фотографијата е Гунар Фишер.

### Сиже
Филмот е дел од раното творештво на режисерот и претставува драма за врските на млади луѓе, раскажана од група на жени. Накратко, филмот претставува есеј за женската интима. Ракел, Марта и Карин минуваат извесно време во викендичка, чекајќи мажите да се вратат од работа. Времето го кратат разговарајќи за искуствата стекнати во бракот, но и надвор од него.

## Надворешни врски
* Дата база на филмот

Категорија:Шведски филмови
Категорија:Филмови од 1952 година
Категорија:Филмови на шведски јазик
Категорија:Филмови на Ингмар Бергман
Категорија:Филмови со Гунар Бјернстранд
Категорија:Филмови со Ева Далбек
Ајнски јазик

**Ајнски јазик** (изворно: , *ајну итак*; , ) — јазик на Ајните (Ајну) на северниот јапонски остров Хокаидо. Некогаш се говорел и на Сахалин и Курилските Острови.

## Класификација
Моментално ајнскиот се смета за изолиран јазик со никаква поврзаност со други јазици. Понекогаш се групира во групата на палеосиберските јазици, но тоа е поим, што се користи за неколку изолирани јазици и јазични семејства за кои се верува дека биле присутни во Сибир пред доаѓањето на турските народи за што и не е доодветна класификација за ајнскиот јазик. Многу јазичари веруваат дека зборовниот фонд на ајнскиот е сличен со тој на нившкиот кој се говори на Сахалин но исто така има позајмување на зборови од јапонски јазик и обратно.

## Фонологија

### Самогласки

Има 5 самогласки:

### Согласки

Категорија:Изолирани јазици
Категорија:Јазици во Јапонија
Категорија:Јазици во Русија
Категорија:Загрозени јазици во Азија
Ирокези

**Ирокези** (од ) — група од индијански племиња, кои ја населуваат североисточна Америка (областа на Големите Езера), кои се обединети во т.н. „Ирокезка конфедерација“, наречена и уште „Петте народи“, „Шесте народи“, „Народот од Долгиот дом“, „Лига на ирокезите“ и др.
Тие самите се нарекуваат „Ходиношони“ (*Haudenosaunee*) и буквално може да се преведе како *Народот од Долгиот дом*.
првостепено Лигата на ирокезите е изградена од пет народи: Мохавк (*Mohawk*), Онајди (*Oneida*), Онондага (*Onondaga*), Кајуга (*Cayuga*) и Сенека (*Seneca*). Подоцна (1721 г.) кон неа се вклучува шестиот народ: Тускарора (*Tuscarora*).

## Јазик

Во рамките на Шесте народи се говорат следните ирокески јазици:
* мохавкски (2500 луѓе) граматика и мисли  
* онондагаски (300 луѓе) поговорки
* кајуга (300 луѓе) граматика и мисли  
* сенека (100 луѓе) граматика и мисли  
* онондага (80 луѓе) граматика и мисли  
* тускарора (помалку од 5 луѓе) граматика и мисли  
* минго (помалку од 5 луѓе) граматика и мисли 
Податоците се од 2003 година, Mingo Language 
мини|десно|Распределба на ирокеските јазици пред колонизацијата Ирокеските јазици спаѓаат во ирокеското јазично семејство.

## Личности
мини|десно|Црвената Јакна
* Миротворецот (*Skennenrahawi*, англиски *The Great Peacemaker*) — пророк и легендарен основач на Ирокеската лига;
* Хајауата (*Ayenwatha*, англиски *Hiawatha*) — легендарен основач на Ирокеската лига;
* Тадодахо или Атотархо (зависно од диалектот: *Tadodaho*, *Atotarho*. Во превод: Змии во косите) — врач и легендарен основач на Ирокеската лига;
* Црвената Јакна (*Segoyewatha*, англиски *Red Jacket*) — водач;
* Крал Хендрик Тијанога (*Theyanoguin* - во превод *Западната врата е отворена*, англиски *King Hendrick*) — водач;
* Џозеф Брант Тајенданеге (*Joseph Brant Thayendanagea*) — воен водач;
* Садечката пченка (*Kaintwakon*, англики. *Cornplanter*);
* Прекрасното езеро (*Ganioda'yo*, англиски *Handsome Lake*) — пророк;
* Ели Паркер (*Ely S. Parker*) — политичар;
* Артур К. Паркер (*Arthur C. Parker*) — антрополог;
* Леон Шенандоа (*Leon Shenandoah*) — политичар и Тадодахо;
* Орен Лајнс (*Oren Lyons*) — политичар;
* Џон Фаден Гахонуес (*Kahonwes, John Fadden*) — сликар;
* Воник Хорн-Милер (*Waneek Horn-Miller*);
* Роби Робертсон (*Robby Robertson*) — пејач;
* Џоан Шенандоа (*Joanne Shenandoah*) — пејачка.

Без ирокеско потекло, но поврзани со ирокезите:
* Луис Хенри Морган - американски антрополог
* Франк Г. Спек - американски антрополог
* Вилијам Н. Фентон - американски антрополог
* Џејмс Фенимор Купер - американски писател

## Литература
* The Great Law of Peace  New World Roots of American Democracy, by David Yarrow
* Iroquois Stories 
* Краток преглед на ирокезката историја 
* Great Law of Peace and the US Constitution 
* Iroquois Languages  
* White Roots of Peace: The Iroquois Book of Life by Paul Wallace
* Iroquois Confederacy

Категорија:Староседелски народи во Северна Америка
Афшарски јазик

**Афшарскиот** е туркиски јазик зборуван во делови на Авганистан и Иран, но исто така има и говорници и во Сирија и Турција. Поголем број на јазичари го сметаат јазикот за дијалект на азербејџански јазик. Голем дел од зборовите се од дариско потекло.

## Наводи

Категорија:Огуски јазици
Категорија:Туркиски јазици
Категорија:Аглутинативни јазици
Категорија:Јазици во Турција
Урумски јазик

**Урумски јазик**  — туркиски јазик зборуван од неколку илјади луѓе што живеат во Украина и во нивната дијаспора. 
## Азбука

## Гласови
### Согласки

Категорија:Кипчачки јазици
Категорија:Туркиски јазици
Категорија:Аглутинативни јазици
Категорија:Загрозени јазици во Азија
Категорија:Јазици во Украина
Барабански јазик

**Барабански јазик** — туркиски јазик зборуван од околу 8.000 луѓе во Сибир во Русија. Јазикот е сличен со сибирскотатарски јазик па затоа некои јазичари го сметаат јазикот за дијалект на татарскиот јазик.

## Гласови

### Согласки

### Самогласки

## Наводи

Категорија:Туркиски јазици
Ирокеска митологија

**Mитологијата на [[Ирокези]]те** која ја почитувале пет од шестте племиња на Северноамериканските индијанци е изумрена. Некои од религиозните приказни кои се предаваат од колено на колено сѐ уште се присутни, вклучувајжи и делови од фолклорот.

Хагведију (*Hahgwehdiyu*) е богот творец; тој ја посеал пченката во телото на неговата мајка  Атахенсик (*Atahensic*).  Тој има и брат близнак  Хагведаетган (*Hahgwehdaetgan*) кој е чисто зло.

Гаол е бог на ветрот.

Гохоне е персонификација на ветрот.

Адекагагваа (*Adekagagwaa*) е персонификација на летото.

Оната (*Onatha*) е бог на плодноста и заштитник на фармерите, поточно на сточарите.

Јошека (*Yosheka*) е вториот бог-творец.

Тархухјавахку (Tarhuhyiawahku).

Оки е олицетворение на животната слика на ирокезите. Тој е споредлив со Ваканда (Лакота) и Маниту (алгонкински јазик).

Јогах се природните духови, слично на двете нимфи и фурии.  Ха Вен Неју е "Големиот Дух".

Првите луѓе биле создадени од  Јошека, кој им дал многу знаење од ирокеските магични и ритуални церемонии, како и тутунот кој зазема централно место во ирокеската култура.

Северниот ветер е олицетворение на мечката Јаa-о-гах, која живее во пештера и е контролирана од Гах-ох.  Ја-o-гах може да го уништи светот со нејзиниот ладен здив, но е надгледувана и контролирана од Гах-ох.

Сосондовах (*Sosondowah*) бил големиот ловец (познат по ловот на натприродниот елен) кој бил заробен од зората, божица на која и требало чувар. Тој се заљубил во Генденвита *Gendenwitha* ("таа која го носи денот"), a која била обична ќена. Тој се обидел да ја заведе со песна. На пролет тој пеел како славеј, во лето како кос а на есен како ут, кој потоа се обидел гда ја однесе Гендевита на небото. Таа побегнала и се преобразила во Утринска ѕвезда која тој може да ја гледа секое утро, но не и да биде со неа.

Категорија:Ирокези
Гајанашагова

алт=Знаме на Ирокезите|мини|Знаме на Ирокезите

**Гајанашагова** (*Gayanashagowa*) или во превод  **Големото Право на мирот** е непишан устав на Ирокезите кој е конституиран за потребите на Ирокеската конфедерација. Тој беше создаден од Хуронот попознат како Миротворецот и неговиот гласноговорник Хиавата. Членовите на нацијата го имаат ратификувано уставот.

Според истражувањата на професорот Доналд А. Гринд се смета дека Бенџамин Френклин и Џејмс Медисон кога го создале уставот на САД се послужиле го Гајанашаговата.

## Наводи

## Надворешни врски

* Description at The University of Oklahoma Law Center 

Категорија:Ирокези
Фујуско-киргиски јазик

**Фују гиргиски јазик**  — дел од групата на туркиски јазици. Се зборува во североисточна НР Кина, во регионот Фују- 300&nbsp;km северозападно од Харбин. Јазикот е зборуван од мала група на луѓе и не е дел од киргиски јазик (бидејќи имињата се слични).

Категорија:Сибирскотуркиски јазици
Категорија:Аглутинативни јазици
Категорија:Јазици во Кина
Категорија:Народи во Кина
Агриџенто

**Агриџенто** (италијански *Agrigento*) — град во Сицилија и брои околу 60.000 жители.
На 11 мај 2008 во Агриџенто беше означен крајот на втората етапа од велосипедската трка **Giro d'Italia** која ја освои Рикардо Рико.
мини|Агриџенто гледан од Храмот Хера (Јунона) во долината на храмовите.
## Надворешни врски
* Официјално мрежно место на Општина Агриџенто
* Историја на Агриџенто. 
* Историскиот центар на Агриџенто. 

Категорија:Градови во Италија
Категорија:Градови во Сицилија
Категорија:Светско наследство во Италија
Категорија:Населени места основани во 6 век п.н.е.
Кумички јазик

**Кумичкиот** е туркиски јазик, зборуван од околу 200,000 луѓе во Дагестан во Русија. Јазикот се пишувал со арапска азбука до 1928, потоа со латиница од 1928 до 1937 година и од 1937 па сè до денес се пишува со кирилица поточно со кумичка азбука.

## Пишување

Латинична азбука користена за време на периодот 1927—1937).

Кирилична азбука користена од 1937 па сè до денес:

Категорија:Туркиски јазици
Категорија:Кипчачки јазици
Категорија:Аглутинативни јазици
Категорија:Јазици во Русија
Арапска азбука

**Арапска азбука** или **арабица** — писмо што го користат голем број семитски јазици, некои туркиски јазици и некои јазици во Индија.

## Основни букви

## Изменети букви
Не се сметаат за посебни букви.

## Самогласки
### Кратки самогласки

### Долги самогласки

### Дифтонзи

Категорија:Арапски јазик
Категорија:Арапски азбуки
*
Миротворецот

мини|Водопадите Кохос во 18 век
**Миротворецот** (1550–1600) или нарекуван *Деганавида* или *Деканавида* бил основач на ирокеската конфедерација која е политичка и културна унија на индијанците од Канада и САД.

Оригиналното име на Миротворецот на мохавски е *Skennenrahawi* што значи „Две реки кои течат заедно“.

Легендата за Миротворецот е контроверзна. Се смета дека е роден како Хурон и според некои се сета дека е зачнат безгрешно. Други велатдека е роден како Онондага и подоцна бил посвоен од страна на Мохавците.

## Надворешни врски
* Biography at the ''Dictionary of Canadian Biography Online''
* "Deganawidah" *Infoplease*, University of Liverpool
* "Great Law of Peace"  Sixnations.org

Категорија:Ирокези
Категорија:Индијански водачи
Категорија:Основачи на религии
Елба (остров)

**Елба** (, ) — италијански остров кој се наоѓа во Тиренското Море, на околу 20&nbsp;км оддалеченост од брегот. Тој е најголем остров во Тосканскиот Архипелаг и трет по големина во Италија (223 км2).

мини|Островот Елба
## Користена литература
* 

## Наводи

Категорија:Острови во Италија
Категорија:Тоскана
Западнојугурски јазик

**Западниот југурски** и **источниот југурски** се термини што се користи од кинеските лингвисти за да се направи разлика помеѓу туркискиот југурски јазик и монголскиот југурски јазик и двата јазика се зборувани од иста нација- југурци. Има околу 4,600 говорници и својот јазик го нарекуваат yoğïr lar (говор југур) или yoğïr śoz (југур збор). Говорниците на западнојугурскиот јазик живеат главно во западниот дел на Сунан-југурскиот автономен округ во покраината Гансу. Тие се сконцентрирани во околиите Дахе и Мингхуа, како и во северниот дел на околијата Хуангченг.

## Гласови
### Согласки

## Наводи


Категорија:Сибирскотуркиски јазици
Категорија:Аглутинативни јазици
Категорија:Јазици во Кина
Липари

**Липари** (итал. *L'isola di Lipari*) е италијански остров, најголем во групата Липарски Острови. Овој остров му припаѓа на италијанскиот регион Кампанија.
мини|Липари
## Надворешни врски
* Фотографии од Липари и Липарските Острови

Категорија:Липарски Острови
Категорија:Острови во Италија

roa-tara:Lipari
Сардинија

right|250px
мини|Поглед кон универзитетот Сасари, кој ги започнал универзитетските курсеви во 1562 година
**Сардинија** (, ) — остров и автономен регион со свој статут во рамките на Италија. Во однос на површината (24.090&nbsp;км2), Сардинија е втор остров по големина како во Италија така и во Тиренското Море.

Најважни градови на Сардинија се Каљари (главен) и Сасари.

## Поврзано
* Сардински јазик

## Надворешни врски
* Регионален портал на Сардинија


Категорија:Региони во Италија
Категорија:Острови во Италија
Ирокески јазици

**Ироке́ските јазиции** () — се јазици на северноамериканските индијанци, кои се распространети во источниот дел на Северна Америка. Наречени се по народот Ирокези кои го населувааттој дел од регионот.

## Развој на јазичното семејство
Ирокеското семејство на јазици вклучува 11 јазици:

:***Јужноирокески***
:::: **1. [[черокиски јазик|черокиски]]**
:***Северниирокески***
:: тускарора-нотовеј
:::: **2. [[Тускарорски јазик|Тускарорски]]**
:::: **3. [[Нотовеј]]**
:: Хуронски
:::: **4. [[Неутрална нација]]**
:::: **5. [[Хурон]]-[[Вјандот јазик|Вјандот]]**
thumb|right|300px|Распространетост на ирокеските јазици во предколонијалниот период
::Ирокези и Сускеханок
:::: **6. [[Сенека јазик|Сенека]]**
:::: **7. [[Кајуга јазик|Кајуга]]**
:::: **8. [[Сускеханок]]**
:::: **9. [[Онондага јазик|Онондага]]**
::: *Mохавско-онајдски*
:::: **10. [[Онајдски јазик|Онајдски]]**
:::: **11. [[Мохавски јазик|Мохавски]]**

## Литература

* Алексеев, М. Е.. Ирокезские языки // Лингвистический энциклопедический словарь. М.: 1990
* Goddard, Ives (Ed.). (1996). *Languages*. Handbook of North American Indians (W. C. Sturtevant, General Ed.) (Vol. 17). Washington, D. C.: Smithsonian Institution. ISBN 0-16-048774-9.
* Mithun, Marianne. (1999). *The languages of Native North America*. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-23228-7 (hbk); ISBN 0-521-29875-X.

Категорија:Ирокески јазици
Категорија:Јазици во САД
Анкона

thumb|Знамето на слободната општина Анкона.

**Анкона** () — град кој е во средна Италија, сместен на брегот на Јадранското Море, и главен град на истоимената провинција и на регионот Марке (италијански: *Marche*). Градот брои околу 101.500 жители а со соседните општини таа бројка достигнува 300.000 жители. Градот е поделен на пет области.

thumb|350px|right|Поглед на пристаништето во Анкона
thumb|250px|Катедралата на Сан Чириако

## Географија
thumb|left|Залез на сонцето виден од ридот Гуаско
Анкона излегува директно на Јадранското Море и од нејзиното пристаниште тргнуваат секоја година околу еден милион патници кои одат пред сè во Грција и Хрватска, но исто така и во Албанија, Турција и Црна Гора. Всушност, Анкона е на прво место на јадранскиот брег по бројот на бродовите кои пристигнуваат и заминуваат од пристаништето, но исто така е една меѓу првите по бројот на стоката и риболовот.
Во Анкона може да се гледа изгревот на сонцето, впрочем како и на целиот јадрански брег, но исто така од овој град може да се набљудува и залезот на сонцето имајќи предвид дека поради формата на ‘лакт‘ на нејзиниот брег, таа излегува на море како на Исток така и на Запад.
Градот има бројни плажи; централната е онаа во Пасето, типична плажа со висок брег, богата со карпи, додека на север брегот е понизок.

Анкона е добро поврзана со земјен, морски и воздушен сообраќај.

## Збратимени градови
* Сплит, Хрватска, од 1970


File:Crkva Chiesa del Santissimo Sacramento u Anconi.jpg
File:Rimokatolička crkva Chiesa di San Domenico (Ancona) 2017.jpg
File:Chiesa di Santa Maria della Piazza.jpg
File:Pogled iz ankonskoga muzeja.jpg
File:Muzej u Anconi.jpg
File:Ankonska katedrala.jpg
File:U Anconi spomenik.jpg
File:Ancona u rujnu 2017.jpg
File:Upravna zgrada u Anconi.jpg
File:U Anconi u Italiji.jpg
File:Zgrada u Anconi.jpg
File:Na ulazu u Anconu.jpg
File:U talijanskome gradu Anconi 13. rujna 2017.jpg
File:Ancona 2017.jpg


## Надворешни врски
* 
* Регионално здружение за саемски манифестации 
* Фотографии и панорамски слики на градот

Категорија:Градови во Италија
Категорија:Градови во Марке
Категорија:Наполеонски држави
Категорија:Населени места основани во 4 век п.н.е.
Искја

[thumb|300px|Арагонски замок во близина на [островот Искја]]
**Искја** — италијански остров кој се наоѓа во Тиренското Море, на северниот дел од Неаполскиот Залив. Со своите 60.335 жители Искја е трет остров по број на население во Италија, веднаш по Сицилија и Сардинија.

## Занимливости
* Меѓу сите острови од Неаполскиот Залив, само на островот Искја е можно да се сретнат амфибии.

## Надворешни врски
* Панца д‘Искја, село во општината Форио на островот Искја  

Категорија:Географија на Италија
Категорија:Острови во Европа
Категорија:Острови во Италија
Категорија:Сложени вулкани
Категорија:Замоци во Италија
Список на староседелски јазици во Северна Америка

300px|thumb|right|Распределба на Индијанските јазици во Северна Америка во предколонијализмот.
Следува **список на [[индијански јазици|староседелски јазици]]** кои се зборувани во Северна Америка.

# Адаи јазик *†*
# Алгиски јазици 
# Алсеански јазици *†*
# Атакапа јазици *†*
# Беотукски јазик *†*
# Кадоански јазици 
# Кајусе јазик *†*
# Чимаквански јазици
# Чимарико јазик *†*
# Чинокански јазици 
# Читимача јазик *†*
# Чумашки јазици *†*
# Коахуилтеко јазик *†*
# Комекрудански јазици *†*
# Косански јазици *†*
# Котонаме јазик *†*
# Ескимски алеутски јазици
# Еселенски јазик *†*
# Хаида јазик
# Ироквонски јазици 
# Калапујански јазици *†*
# Каранкава јазик *†*
# Карук јазик
# Кересански јазици 
# Киова таноански јазици 
# Кутенајски јазик
# Маидуански јазици 
# Мускогенски јазици 
# На-дене јазици 
# Начески јазици *†*
# Палаихнихански јазици 
# Плато пенутијански јазици 
# Помоански јазици 
# Салинански јазик *†*
# Салишки јазици 
# Шастански јазици *†*
# Сиоуански катавбански јазици 
# Сиуславски јазик *†*
# Солано јазик *†*
# Такелма јазик *†*
# Тимукуански јазик *†*
# Тонкава јазик *†*
# Цимшијански јазик 
# Туникански јазик *†*
# Утијански јазици 
# Јуто-ацтечки јазици 
# Вакашански јазици 
# Вашо јазик
# Винтуански јазици
# Јана јазик *†*
# Јокуцански јазик
# Јучи јазик
# Јуки вапо јазици *†*
# Јуман кочими јазици 
# Зуни јазик

## Недоволно познати јазици
Има неколку јазици што се познати само по документи, односно заверени во историски документи дека некогаш постоеле. Не се доволно познати овие јазици а тие се:

## Литература
* Сепир Э. *Избранные труды по языкознанию и культурологии*. — М., 1993. — С. 409—421
* Campbell, Lyle. *American Indian languages: The historical linguistics of Native America*. New York: Oxford University Press, 1997. ISBN 0-19-509427-1.
* Goddard, Ives (Ed.). Languages // Handbook of North American Indians (W. C. Sturtevant, General Ed.) Vol. 17. Washington, D. C.: Smithsonian Institution, 1996. ISBN 0-16-048774-9.
* Greenberg, Joseph H. *Language in the Americas*. Stanford: Stanford University Press, 1987.
* Liedtke, Stefan. *The languages of the 'first nations' : comparison of Native American languages from an ethnolinguistic perspective*. München: LINCOM Europa, 1996. ISBN 3-929075-25-3
* Mithun, Marianne. *The Languages of Native North America*. Cambridge: Cambridge University Press, 2000. ISBN 0-521-23228-7

## Поврзано
* Список на староседелски јазици во Америка


Категорија:Јазици во Северна Америка
Салваторе Квазимодо

**Салваторе Квазимодо** ( Рагуза,  - Неапол, ) — италијански поет чија поетика поаѓа од  херметизмот. Добитник е на Нобеловата награда за литература во  1959 година. Во Фиренца стапува со контакт со групата што го подготвува весникот „Соларија“ и така ја објавува својата прва збирка песни „Води и земји“(1930). Во меѓувреме конечно се сели во Милано, каде што на конзерваториумот добива катедра за италијанска книжевност.

## Творештво
Квазимодо објавил и повеќе есеи, меѓу кои „Поет и политичар“, ги преведувал Хомер, Катул, Шекспир, Неруда, а подготвил и повеќе антологии. Во неговиот поетски опус се вбројуваат следниве дела:
*„Потонатата обоа“(1932),
*„Ерато и Аполон“(1936), 
*„Нови песни“(1942),
* „Ден по ден“(1942), 
*„Животот не е сон“(1948), 
*„Лажно вистинско зелено“(1955),
* „Неспоредлива земја“(1958).

## Надворешни врски
* Salvatore Quasimodo  - Официјална страница 
* Лауреати на Нобеловата награда Страницата за Квазимодо
* Salvatore Quasimodo poetries
* Strada di Agrigento превод на англиски
* Salvatore Quasimodo poems  
* Salvatore Quasimodo and Agrigento 

## Наводи

Категорија:Италијански поети
Категорија:Добитници на Нобеловата награда за литература
Категорија:Италијански комунисти
Категорија:Италијански нобеловци
Пиза

thumb|center|720px|Поглед од Плоштадот деи Мираколи
**Пиза** () — италијански град сместен на реката Арно во регионот Тоскана и главен град на истоимената покраина. Овој град е познат по многубројните културно-историски споменици, од кои најзначајна е Кривата кула, висока 56 метри, изградена во 12 век. 
thumb|300px|Пиза во 1540&nbsp;г., карта на Јакопо Филипо Форести
thumb|right|300px|Катедралата во Пиза
thumb|right|300px|Ѕидините кои го опкружуваат историскиот центар на Пиза
Овој италијански град е родно место на научникот Галилео Галилеј.
Во овој град се наоѓа најзначајниот аеродром во овој регион, Аеродромот Галилео Галилеј и исто така Пиза е седиште на три важни универзитети и бројни истражувачки центри.

## Географија
Градот Пиза е сместен во близина на утоката на реката Арно, во низинска област која на север е затворена со планинскиот венец Монти Пизани.

### Клима
Климата во Пиза е условена од два фактори: близината на морето кое ги ублажува силните зимски студови и летни жештини, и континенталноста на низината Валдарно.
Следната табела ги содржи средните вредности кои се регистрираат во текот на годината:

## Пиза како мотив во уметноста
* „Пиза и Венеција“ — кус расказ на австрискиот писател Томас Берхнард од 1978 година.

## Надворешни врски
* Општина Пиза
* Leaning Tower - Official Website
* Аеродромот Галилео Галилеј 

## Наводи


Категорија:Градови во Тоскана
Категорија:Општини во Пиза (покраина)
Тоскана

[thumb|200px|left|Катедралата Санта Марија дел Фјоре во [Фиренца]]

**Тоскана** () — еден од најголемите и најважни региони во Италија поради своето културно-историско и уметничко наследство. Сместена во Централна Италија, на северозапад се граничи со Лигурија, на север со Емилија-Ромања, на исток со Марке и Умбрија, на југ со Лацио. Површината која го зафаќа овој регион на Апенинскиот Полуостров е 22.997 км2 а името произлегло од првите жители кои ја населувале таа зона, Етрурците или Туски, кои му ги дале на регионот првите форми на територијална организација. По нив, регионот бил заземен од страна на Римјаните а по паѓањето на Римското Царство, Тоскана паднала под власт на Готите, Лонгобардите и на Каролинзите. Во средновековниот период биле основани независните општини кои не издржале под превласта на Фиренца со која управувало семејството Медичи.
Тоскана се смета за лулката на италијанскиот јазик во која се родиле едни од најпознатите италијански уметници и поети. Освен тоа, Тоскана е своевиден регион-музеј: нејзините градови чуваат многубројни ремек дела како палати, цркви, галерии, кои привлекуваат туристи од целиот свет.

Главен град на регионот Тоскана е Фиренца, град кој е прочуен во светот по својата убавина и многубројните културно-историски споменици, но и по природната убавина. Во овој регион се сместени и други познати градови како Пиза, Сиена, Лука, Арецо и Ливорно.

## Наводи

## Надворешни врски
* Официјален портал на Тоскана
* Емануеле Репети, Географско Физички Историски Речник на Тоскана  (1835)
* ToscanaMusei  - Официјален портал на регионот Тоскана посветен на музеите
[thumb|200px|left|Врвот Пизанино на [Апуански Алпи|Апуанските Алпи]]


Категорија:Региони во Италија
Арно (река)

мини|Поглед кон Арно
**Арно** () — најдолгата река во Централна Италија веднаш по реката Тибар. Оваа река е долга 241 км, извира на 1.385 м надморска височина на јужната страна од Врвот Фалтерона, на тосканско-ромањолскиот дел од Апенините. Се влева во Лигурското Море, во близина на градот Пиза.

## Галерија
Image:Arno_river.jpg|Реката Арно во Фиренца
Image:Arno River in Pisa.honeydew.jpg|Реката Арно во Пиза
Image:Firenze.Arno.jpg|Кејот на Арно во Фиренца
Image:Arno_Mouth_Italy_aerial_view.jpg|Устието на Арно близу Пиза


## Наводи

## Надворешни врски
* Басенски власти на Арно 

Категорија:Реки во Тоскана
Категорија:Фиренца
Сиена

**Сиена** () — италијански град, сместен во регионот Тоскана, средишна Италија. Градот претставува главен град на покраината Сиена. Градот е познат по своето уметничко наследство како и по својот урбанистички средновековен стил.

Овој град бил изграден како римска колонија во времето на царот Октавијан Август.

Сиена е позната по својата кујна, уметност, музеи, средновековниот изглед и натпреварот со коњи познат како Палио, кој се одржува двапати годишно, на 2 јули и 16 август. Се работи за коњска трка во која учествуваат по десет претставници од сиенските квартови или таканаречените *контради* (итал. *contrade*). Победничкиот кварт ја прославува победата со банкет до раните утрински часови.

Историскиот центар на Сиена бил прогласен од УНЕСКО за светско културно наследство. Градот претставува една од најпосетуваните туристички одредишта во земјата, со преку 163.000 меѓународни посетители во 2008.

## Меѓународни односи
### Збратимени градови

Сиена е збратимена со:

*  Авињон, Франција
*  Вајмар, Германија, од 1994
*  Вецлар, Германија, од 1987
*  Бафало, САД, од 1961
*  Вудсток, САД, од 2011

## Наводи

## Надворешни врски

* 
*  
* Официјална виртуелна тура  
* Сиена - Map It Out!  Карта на Сиена со главните знаменитости, музеи, продавници и ресторани
* Слики од Сиена 
* Карта на Сиена 
* Туристички водич за Сиена
* Покраина на Сиена 
* Универзитет во Сиена
* Универзитет за странци во Сиена
* Државен архив на Сиена 
* Народен Сиенски Универзитет
* Фондација Монте Деи Паски од Сиена
* Портал посветен на младите кои студираат во Сиена 
* Трговска Комора од Сиена 


Категорија:Градови во Италија
Категорија:Градови во Тоскана
Категорија:Општини во Сиена (покраина)
Категорија:Светско наследство во Италија
9 јуни (настани)

}}|background-color:}|background-color:transparent}};"
 |valign="top" align="right"|68&nbsp;
 |Римскиот цар Нерон извршил самоубиство за да ја избегне смртната казна со која му била изречена од Римскиот сенат.  
 |- 
 |valign="top" align="right"|1534&nbsp;
 |Жак Картие станал првиот европеец кој пловел по реката Сент Лоренс. 
 |- 
 |valign="top" align="right"|1815&nbsp;
 |Завршил Виенскиот конгрес на кој е прекроена картата на Европа по поразот на Наполеон. 
 |- 
 |valign="top" align="right"|1967&nbsp;
 |На петтиот ден од Шестдневната војна Израел ја окупирал Голанската Висорамнина во Сирија и стигнал до Суецкиот Канал на територијата на Египет.   
 |- 
 |valign="top" align="right"|1999&nbsp;
 |По 78-дневно бомбардирање, СР Југославија потпишалa мировна спогодба со НАТО. 
 |- 

|}

9 јуни
9 јуни (родени)

}}|background-color:}|background-color:transparent}};"
 |valign="top" align="right"|1508&nbsp;
 |Примож Трубар — словенечки протестански преродбеник († 1586.).
 |-
 |valign="top" align="right"|1661&nbsp;
 |Фјодор III — руски цар.
 |-
 |valign="top" align="right"|1672&nbsp;
 |Петар I — руски цар († 1725.).  
 |- 
 |valign="top" align="right"|1781&nbsp;
 |Џорџ Стивенсон — англиски инженер и пронаоѓач на парната локомотива († 1848.). 
 |-
 |valign="top" align="right"|1891&nbsp;
 |Кол Портер — американски композитор.
 |-
 |valign="top" align="right"|1939&nbsp;
 |Чарлс Веб — американски писател.
 |- 
 |valign="top" align="right"|1941&nbsp;
 |Џон Лорд — англиски рок-музичар, член на групата „Дип парпл“ (*Deep Purple*).
 |-
 |valign="top" align="right"|1943&nbsp;
 |Кени Барон — американски џез-музичар.
 |- 
 |valign="top" align="right"|1961&nbsp;
 |Мајкл Џеј Фокс — канадски глумец. 
 |- 
 |valign="top" align="right"|1963&nbsp;
 |Џони Деп — американски глумец.
 |-
 |valign="top" align="right"|1963&nbsp;
 |Дејвид Коеп — американски сценарист и режисер.
 |-
 |valign="top" align="right"|1977&nbsp;
 |Предраг Стојаковиќ — српски кошаркар.
 |-
 |valign="top" align="right"|1978&nbsp;
 |Мирослав Клозе — германски фудбалер. 
 |- 
  |valign="top" align="right"|1980&nbsp;
 |Антони Геслен — француски велосипедист.
 |- 
  |valign="top" align="right"|1981&nbsp;
 |Натали Портман — израелско-американска глумица. 
 |- 
  |valign="top" align="right"|1983&nbsp;
 |Теодора — принцеза на Грција. 
 |- 
  |valign="top" align="right"|1984&nbsp;
 |Весли Снејдер — холандски фудбалер. 
 |- 
  |valign="top" align="right"|1984&nbsp;
 |Алекс Расмусен — дански велосипедист.
 |- 
  |valign="top" align="right"|1988&nbsp;
 |Сократис Папастатопулос — грчки фудбалер. 
|}

9 јуни
Анцио

thumb|right|300px|Анцио

**Анцио** (италијански *Anzio*) — италијански град во областа на градот Рим, на 57 км оддалеченост од главниот град на Италија.

Категорија:Географија на Италија
Категорија:Градови во Италија
9 јуни (починале)

}}|background-color:}|background-color:transparent}};"

 |valign="top" align="right"|68&nbsp;
 |Нерон — римски цар (р. 37).
 |-
 |valign="top" align="right"|1870&nbsp;
 |Чарлс Дикенс — англиски писател (р. 1812). 
 |-
 |valign="top" align="right"|1994&nbsp;
 |Јан Тинберген — холандски економист, добитник на Нобеловата награда во 1969 година. 
 |- 
 |valign="top" align="right"|2011&nbsp;
 |Јосип Каталински — босански и југословенски фудбалер (р. 1948).
 |-
  |valign="top" align="right"|2016&nbsp;
 |Дарко Марковиќ — македонски карикатурист.
 |-
 |valign="top" align="right"|2018&nbsp;
 |Фадил Вокри — југословенски фудбалер од албанско потекло.
 |-
 |valign="top" align="right"|2022&nbsp;
|Мет Цимерман — канадски глумец. (р. 1934). 
|-
|}

9 јуни
Нерон

**Нерон** (латински *Nero Claudius Caesar Augustus Germanicus*; Анцио, 15 декември 37 - Рим, 6 јуни 68) бил римски цар чиј вујко бил царот Калигула.

За Нерон се врзуваат многу скандалозни настани, од кои првиот се совпаѓа со неговиот прв брак (кој се смета за инцестуозен) со неговата полусестра Клавдија Октавија, ќерка на царот Клавдиј.

Негативната слика за него ја пренесувале пред сè христијанските историчари бидејќи се смета дека Нерон бил првиот кој извршил прогонство врз христијаните. Дури се смета и тоа дека Нерон бил антихрист бидејќи бројчениот збир на буквите од неговото име на хебрејски јазик е 666, број кој алудира на Сатаната. Всушност, не е пронајден никаков официјален декрет на Нерон против христијаните.
## Наводи


Категорија:Јулијанско-клаудиска династија
Категорија:Родени во 37 година
Категорија:Починати во 68 година
Категорија:Римски цареви од 1 век
Категорија:Римски цареви кои се самоубиле
Комо (појаснување)

**Комо** (*Como*) може да се однесува на:

## Места
;Италија
* Комо (провинција)
** Комо, нејзиниот главен град
* Комо (езеро)
* Комо Гранде, планински врв

;Австралија
* Комо, Западна Австралија
* Комо, Нов Јужен Велс, населба во Сиднеј

;САД
* Комо, Колорадо
* Комо, Индијана
* Комо, Минеаполис, Минесота
* Комо, Северна Каролина
* Комо, Висконсин
* „Комо“, прекар на градот Колумбија, Мисури

## Друго
* Пери Комо, популарен американски пејач
* Исузу Комо, јапонски концептен автомобил
* Комо Стрит, прекар за групна велосипедска трка во Тастин, Калифорнија
* Калчо Комо, италијански фудбалски клуб
Лигурија

[thumb|250px|right|Светилникот во [Џенова, симбол на градот]]
[thumb|left|250px|[Кристофер Колумбо]]
[thumb|left|300px|[Рапало во Лигурија]]

**Лигурија** — италијански регион, сместен на северозападниот дел од Апенинскиот Полуостров и која како главен град ја има Џенова. На југ се граничи со  Лигурското Море, на запад со Франција (регионот Прованса - Алпи -  Азурен Брег, на север со регионите Пиемонте и со Емиља-Ромања и на исток со Тоскана. Лигурија е составен дел од Еврорегионот Алпи-Средоземје.
Со своите 5.421 км2 Лигурија е еден од најмалите италијански региони но е еден од најгусто населените, особено во приморските делови каде што е концентриран најголемиот дел од економските активности. Меѓу 1950 и 1960 година, бројот на населението во Лигурија пораснал благодарение на големата имиграција од Јужна Италија, пред сè во Џенова. Денес, по затворањето на многу фабрики, иселеничкиот бран престанал, што не важи и за туристичкиот, имајќи предвид дека Лигурија е една од најпознатите италијански туристички одредишта.
Освен Џенова која е главен град на Лигурија, други познати лигурски градови се и Империја, Ла Специја, Савона,  Бордигера, Портофино, Санремо и Сестри Леванте.

## Познати личности
Лигурија е регион во кој се родиле многу познати италијански личности како Кристофер Колумбо, Николо Паганини,  Џузепе Мацини, Џузепе Гарибалди, Едмондо Де Амичис, Еуџенио Монтале, Итало Калвино, Франко Малерба.

## Занимливости
* Лигурија е регион во Италија кој има највисок процент на стари лица и кој се наоѓа на самото дно на списокот на наталитет. Речиси една четвртина од населението е над 65 годишна возраст.
* Заливот Ла Специја е наречен уште и „Залив на поетите“ во спомен на англиските поети Шели и Бајрон кои таму престојувале на почетокот на 1800.

## Надворешни врски
* Официјално мрежно место на регионот Лигурија
* Портал посветен на туризмот во Лигурија  (**италијански**;**француски**;**англиски**;**шпански**;**германски**;**руски**;**кинески**;**јапонски**)
* Добредојдовте во Лигурија  (**англиски**)
* Лигурија  (**англиски**)
* Интерактивна туристичка карта на Лигурија  (**англиски**)


Категорија:Региони во Италија
Навахо азбука

**Навхо азбуката** има 52 букви и се користи за пишување на навахо јазикот. Азбуката е доста сложена земајќи го и фактот што самогласките можат да се сретнат во три варијанти и тоа:
* бележење согласка со повишување на тонот
* бележење самогласка за снижување на тонот
* бележење самогласка за носен тон
* комбинации од сите три

## Самогласки

:**Аа**- /а/  ,  **Ee** /e/ ,  **Ii** /i/ , **Oo** /o/ , **Ąą** /ã/ , **Ęę** /ĕ/ , **Įį** /ĭ/ , **Ǫǫ** /õ/ , **AA aa** /a:/ , **EE ee** /e:/ , **II ii** /i:/ , **OO oo** /i:/ , **AI ai** /ai/ , **AAI aai** /a:i/ , **AO ao** /ao/ , **AOO aoo** /a:o/  , **EI ei** /ei/ , **EII eii** /ei:/  , **OI oi** /oi/ , **OOI ooi** /o:i/

## Согласки

' /?/ , 'Bb'  /p/ , CH ch  /c/ , CH' ch'  /c'/ , Dd  /t/ , DL dl  /dl/ , DZ dz  /dz/ , Gg  /k/ , Gh gh  /ɣ/ , Hh  /h/ , Jj  /ɟ/ , Kk  /ˌɣ/ , K' k'  /ˌɣ'/ , KW kw /ˌɣ''/ , Ll  /l/ , Łł  /ɬ/ , Mm  /m/ , Nn  /n/ , Ss  /s/ , SH sh  /ʃ/ , T t  /,d/ ,'T' t'  /,d'/ , TL tl  /tl/ , TŁ tł  /tɬ/ , TŁ' tł'  /tɬ'/ , TS ts  /ts/ , TS' ts'  /ts'/ , Ww'  /w/ , Xx  /h/ , Yy  /j/ , Zz  /z/ , ZH zh  /ʒ/

Категорија:Латинични азбуки
Кримчачки јазик

**Кримчачки јазик** (кърымчах тыльы) — јазик што се зборува во Крим од народот Кримчаци. Често јазикот се смета како дијалект на кримскотатарски јазик. Исто така јазикот понекогаш се нарекува јудејски кримско-татарски јазик. Јазикот има многу зборови од хебрејско потекло и пред советската ера, јазикот се пишувал со хебрејска азбука. Денес јазикот се пишува со кирилица.

Категорија:Туркиски јазици
Категорија:Еврејски јазици
Категорија:Кипчачки јазици
Категорија:Аглутинативни јазици
Категорија:Јазици во Украина
Еуфемизам

[мини|десно|400п|Знак со кој се забранува, меѓу другото, и пцуење во [плажа Вирџинија]]
**Еуфемизам** (грчки *euphemos* = добар говор; *eu* = добар, *pheme* = говор)  — еден вид на метонимија и со него се означува ублажување на премногу острите или груби изрази така што зборот со непријатна, погрдна или опасна конотација се заменува со некој попријатен, поблаг или побезопасен збор кој го означува истиот предмет или поим, поради ,на пример, бон тон. Спротивно на еуфемизам е дисфемизам.

## Примери
Во секојдневниот говор:
**Врши голема/мала нужда*

Посебно се чести еуфемизми за смртта:
**Испушта душа*
**Отиде на оној свет*
**Го/ја нема повеќе*
**Загинува* (во борба)
**Го прости [[Бог|Господ]]*
**Ги фрли чевлите*

## Наводи

Категорија:Фигури (стилистика)
Категорија:Грцизми
Велтшмерц

**Велтшмерц** (герм. *Weltschmerz* - светска болка). Со него се означува меланхолично-песимистичкото доживување на светот кое е карактеристично за книжевниот романтизам, проткаен со неодредено мечтаење и незадоволство, како и замореност од животот како производ на нехармонијата на личните и општествени интереси, сонот и стварноста. Се јавува како култ кон болката и израз на поетскиот став дека за злото во светот не постои лек. Врвен литературен израз на велтшмерцот се среќава кај  Лорд Бајрон, Џакомо Леопарди,  Хајнрих Хајне и други поети.
## Наводи

Категорија:Книжевни поими
Ономастика

**Ономастика** или **ономатологија** (од грч. ὀνομαστική или ὀνοματολογία , наука за именувањето)  науката која се занимава со личните именки од секаков вид и потеклото на имињата. Една од главните гранки на ономастиката е топонимијата или топономастиката, науката за имињата на географските места. Антропономастиката е науката за личните имиња.

Кај некои култури (и познати личности) достатно е да се употреби само едно име за да се утврди идентитетот на една личност без забуни. Кај други пак, само едно лично име не е доста, па ова бара алтернативни називи како хипокристички/деминутивен прекар или со додавање на дополнително име засновано на одликите на дадениот поединец, неговото семејство, занимање, потекло и др. Во најголемиот дел од светот, поединечно стекнатите прекари станале наследни презимиња, чија описност во денешницата немаат многу заедничко со описноста на прекарот на првобитниот потомок.

Во многу европски земји се кажува прво името, па презимето, додека во Унгарија и Источна Азија редоследот е обратен.

## Поврзано
* Антропонимија
* Етимологија, наука за потеклото на зборовите
* Џорџ Р. Сјуарт, „човекот кој ја очовечи ономастиката“
* Хидроним
* -оним, на кој се наведени технички видови имиња
* Топонимија
* Ономастика на македонскиот јазик

## Надворешни врски
* 


Категорија:Фолклор
Категорија:Грцизми
Шунд

мини|upright=1.35|Палење на валкана и шунд литература во ГДР (1955)
**Шунд** — поим од германската литературна критика, кој влегува во употреба кон средината на  XVIII век како воопштен израз за книжевни остварувања без уметнички вредности, врз основа на поновото значење на тој збор (безвредно нешто, лоша роба).

## Наводи

Категорија:Книжевни поими
Категорија:Германизми
Печенешки јазик

**Печенешкиот** е исчезнат туркиски јазик зборуван од Печенезите во Источна Европа.  Јазикот припаѓа на огуската подгрупа на туркиските јазици, но бидејќи има мала документација за јазикот тешко е да се направи класификација на јазикот. Јазикот исчезнал во 12 век.

Категорија:Туркиски јазици
Категорија:Мртви јазици во Европа
Категорија:Мртви јазици во Азија
Категорија:Јазици изумрени во 12 век
Кримскотатарски јазик

**Кримскотатарски јазик** или само **кримски јазик** (Qırımtatar tili, Qırımtatarca) — јазик на Кримските Татари што се зборува на Крим, во Средна Азија во дијаспората — Бугарија и Турција. Јазикот е наречје на татарскиот јазик.

## Азбука
### Кирилична азбука

**гъ**, **къ**, **нъ** и  **дж** се посебни букви.

## Поврзано
* Кримски Татари
* Кримскотатарска азбука

Категорија:Туркиски јазици
Категорија:Кримски Татари
Категорија:Кипчачки јазици
Категорија:Аглутинативни јазици
Категорија:Јазици во Русија
Категорија:Јазици во Украина
Категорија:Јазици во Бугарија
Категорија:Јазици во Романија
Категорија:Јазици во Турција
Хумореска

**Хумореска** — новела или расказ која, за разлика од сатирата и гротеската, на едноставен начин обработува некоја тема. Хуморот е ведар, тонот е забавен а содржината е претставена на шеговит и оптимистички начин. Денес хумореската претставува и новинарска форма, во облика на фељтон или новинарска приказна.

## Наводи

Категорија:Книжевни поими
Долгански јазик

**Долганскиот** е туркиски јазик со околу 5,000 говорници, зборуван во Русија и говорниците на јазикот се познати како долганци. Јазикот е член на северните јазици од групата на туркиски јазици и најблизок јазик е на јакутскиот или сахаски јазик.

## Азбука

Современата долганска азбука е:

## Наводи

## Поврзано
* Долгани
* Долганска азбука
* Туркиски јазици


Категорија:Сибирскотуркиски јазици
Категорија:Аглутинативни јазици
Категорија:Загрозени јазици во Азија
Категорија:Јазици во Русија
Лакуна

**Лакуна** во текстологијата е поим кој ја означува секоја празнина во текстот (најчесто во стари или текстови во ракопис), настаната како последица на некое механичко оштетување, свесна интервенција или по грешка на препишувачот.

Категорија:Книжевни поими
Османски турски јазик

мини|Поема од Руми на отомански
**Отомански турски јазик** или само **отомански јазик** ( ) — историска варијанта на турскиот јазик кој се користел како административен и литературен во рамките на Отоманското Царство. Јазикот имал голем број позајмени зборови од арапскиот и персискиот јазик и истиот користел арапско писмо за пишување. Така, литературниот отомански јазик не бил сосема разбирлив за обичниот необразован турски народ, кој пак користел упростен турски јазик со помал број арапски и персиски зборови. Тој упростен секојдневен јазик е базата за денешниот модерен турски јазик. Јазикот може да се именува и како **османски турски**, **османлиски турски**, **османски** или **османлиски јазик**.

## Писмо

## Броеви

بر - 1

ایکی - 2

اوچ - 3

درت - 4

بش - 5

التی - 6

یدی - 7

سکز - 8

طقوز - 9

اون - 10

## Наводи

## Поврзано
* Отоманско Царство
* Турски јазик
* Отоманска турска азбука
* Турска азбука

## Надворешни врски
* 
* 
*Проект-архива за турски текстови
*Отомански турски: ресурси
*Текстови на отомански турски
*Романизација на отоманскиот
*Отомански фонт

Категорија:Туркиски јазици
Категорија:Турски јазик
Јазик
Андреја Де Карло

мини|десно|200п|Андреја Де Карло
**Андреја Де Карло** () роден на  во Милано) е италијански писател.

## Животопис

Роден е и пораснат во Милано, но не го сака градот: неговата „омраза“ за главниот ломбардски град е добро опишана во неговите романи. Неговиот татко е познатиот архитект Џанкарло Де Карло кому му должи многу, бидејќи уште како мал го запознал со творештвото на Итало Калвино, Елио Виторини и со други имиња на интелектуалци од Милано.

Дипломирал Современа историја. Исто така работи и како фотограф.

Патува многу: заминува за САД, живеејќи најпрвин во Бостон а потоа и во Њујорк и во Санта Барбара (каде предава италијански јазик).

Подоцна се преселува во Австралија аналогно на етапите опишани во неговиот роман *Два од Два* (итал. Due di Due): Сиднеј, Мелбурн, Квинсленд. По извесен периодо повторно се враќа во Италија, но овојпат во село, во околината на Урбино. Во 1981 год. издавачката куќа Еинауди конечно го издава неговиот роман *„Воз од шлаг“* (итал.*Treno di panna*), кој веќе бил напишан на англиски јазик и насловен како *„Cream Train“*. Итало Калвино го пишува воведот за романот.

## Библиографија

* „Воз од шлаг“ (1981)
* „Макно“ (1984)
* „Јукатан“  (1986)
* „Два од Два“  (1989)
* „Техники на заведување“ (1991)
* „Уто“ (1995)
* „Од нас тројца“  (1997)
* „Во моментов“ (1999)
* „Чист живот“  (2001)
* „Вистински имиња“ (2002)
* „Ветерен вртеж“  (2004)
* „Море од вистини“  (2006)
* „За време на“  (2008)

Неговите книги се издадени од Бомпиани, Еинауди и Мондадори и биле преведени во 21 различна земја.

## Надворешни врски
* Официјално мрежно место  
* Официјално мрежно место   

Категорија:Родени во 1952 година
Категорија:Италијански писатели
Категорија:Живи луѓе
Балкански гагауски јазик

**Балкански гагауски јазик** — туркиски јазик зборуван во европска Турција, Грција, Бугарија, Косово и Македонија, каде е застапен во Кумановско и Битолско. Има повеќе дијалекти: Гаџал, Герловски, Карамански, Кузулбаш, Сургуч, Тозлук,  Јурук, меѓу кои и македонски гагауски дијалект. Јазикот е различен од гагаускиот јазик.

## Наводи

## Извори
* Ethnologue entry for Balkan Gagauz Turkish

Категорија:Огуски јазици
Категорија:Туркиски јазици
Категорија:Аглутинативни јазици
Категорија:Јазици во Бугарија
Категорија:Јазици во Грција
Категорија:Јазици во Турција
Категорија:Јазици во Луксембург