Лилијан Линдзи

200px|мини|Лилијан Линдзи
**Лилијан Линдзи**, CBE, FSA (родено име Мареј) (24 јули 1871 - 31 јануари 1960) била стоматолог, стоматолошки историчар, библиотекар и автор таа станала првата квалификувана жена стоматолог во Британија и првата жена претседателка на Британската стоматолошка асоцијација.

## Биографија
Таа е родена како Лилијан Мареј во Холовеј, Лондон во 1871 година, ќерка на музичар и трето од единаесетте деца. Се школувала во Камден школата за девојчиња и добила стипендија за колеџ школата во Северен Лондон. Основачот и директорката на училиштето, Френсис Бус, ја известила Лилијан дека ќе и одговара кариера да предава на глуви деца; Лилијан не се согласила и ја известила госпоѓицата Бус дека ќе стане стоматолог. Поради расправијата, Лилијан ја изгубила стипендијата и го напуштила училиштето во 1889 година.

Линдзи успеала да обезбеди тригодишно стажирање по стоматологија преку семеен пријател, но сметала дека тоа не е доволно и се обидела да се запише на стоматолошки факултет. Положила прелиминарни прегледи и во 1892 година се пријавила за влез во Националната стоматолошка болница во улицата Грејт Портланд. Деканот, Хенри Вајс, одбил да ја прими бидејќи била жена, бил  загрижен дека таа ќе им го одвлече вниманието на машките ученици што тој  ја интервјуирал надвор на тротоарот  од училиштето. Тој, исто така, ја советувал да не аплицира во Стоматолошката болница во Лондон бидејќи Кралскиот колеџ за хирурзи во Англија не дозволувал жените да ги полагаат своите испити во тоа време. Тој ѝ предложил да аплицира во стоматолошката болница и училиште во Единбург, и таму била прифатена од деканот В. Бауман Меклеод. Дури и тогаш таа наишла на неодобрување на некои од вработените во Единбург; Сер Хенри Литлџон забележал: „Се плашам, госпоѓо, дека на некој сиромав му го вадите лебот од устата“.

Таа го запознала својот иден сопруг Роберт Линдзи, член на наставниот кадар, на нејзиниот прв ден на стоматолошката школа. За време на нејзиниот престој во Единбург, таа го освоила Медалот Вилсон за стоматолошка хирургија и патологија и медалот за материја медика и терапевтика во 1894 година. Дипломирала со LDS (Hons), RCS Ed. во 1895 година, првата жена која се квалификувала како стоматолог во Обединетото Кралство (другите претходно патувале во странство во Америка меѓу другите земји за да се стекнат со оваа квалификација). Таа потоа се приклучила на Британската стоматолошка асоцијација во ноември 1895 година, таа е првата жена што станала членка.
десно|мини| Извештај за Лилијан Мареј кога била предложена да стане првата жена членка на Британската стоматолошка асоцијација, како што било објавено на состанокот на Претставничкиот одбор во ноември 1895 година
По квалификациите, Лилијан се вратила во Северен Лондон да работи до 1905 година, потег што морала да го направи за да ги исплати своите долгови. Во 1905 година се омажила за Роберт Линдзи и се вратила во Единбург за да работи со него на улица Брендон 2. Тие ја продолжиле својата  практика до 1920 година, кога Роберт бил назначен за прв стоматолошки секретар со полно работно време на Британската стоматолошка асоцијација. Тие се преселиле во стан над седиштето на БДА на плоштадот Расел, Лондон, а Лилијан станала почесен библиотекар на БДА. Таа ја основала библиотеката со книги што ги оставил Гадс и придонела со свои артефакти за да започне музејот. Таа научила француски, германски, латински и малку стар англиски и шпански за да и помогне во нејзиното историско истражување.

Роберт Линдзи починал во ноември 1930 година. По ова, таа станала под-уредник на Британскиот стоматолошки журнал (BDJ) во 1931 година, функција што ја вршела цели 20 години. Таа останала во уредничкиот комитет на БДЈ до нејзината смрт и објавила 57 трудови во БДЈ помеѓу 1925 и 1959 година. Во 1933 година ја објавила својата книга за историјата на стоматологијата ( *Кратка историја на стоматологијата* ). Истата година таа го одржала првото предавање на CE Валис до Кралското здружение за медицина, а подоцна станала претседател на Одонтолошкиот оддел (1945) и на здружението за историја на медицината (претходниот дел), (1950–2) на РСМ. Таа исто така била претседател на Британското друштво за проучување на ортодонцијата (BSSO) во 1938 година.

Во 1946 година, Линдзи станала првата жена претседател на Британската стоматолошка асоцијација, таа била наградена со почесен докторат од Универзитетот во Единбург, и била наградена со наградата Ред на Британската Империја. Таа, исто така, го објавила својот превод на *Le Chirurgien Dentiste* ( *The Surgeon Dentiste* ) на Пјер Фошар во 1946 година, прв пат кога ова значајното дело било преведено на англиски јазик. Таа продолжила да ја проширува библиотеката на БДА до нејзината смрт во 1960 година, и во тоа време добила голем број награди и почесни дипломи.

## Награди и почести

* 1894 – Медал Вилсон за забна хирургија и патологија и медал за материја медика и терапевтика, Стоматолошка болница и училиште во Единбург
* 1895 година - Лиценција за стоматолошка хирургија, стоматолошка болница и училиште во Единбург
* 1938 – Претседател на Британското здружение за проучување на ортодонцијата
* 1945 – Наградата Џон Томс, Кралскиот колеџ за хирурзи на Англија; Претседател на Одонтолошкиот оддел на Кралското здружение за медицина
* 1946 – Претседател на Британската стоматолошка асоцијација; почесен LL. Д., Универзитет во Единбург; Командант на Редот на Британската империја (CBE)
* 1947 – Стипендија за стоматолошка хирургија (ФДС), Кралскиот колеџ за хирурзи на Англија
* 1950 – Првата жена претседател на Медицинското друштво во Лондон 
* 1950 - 1952 - Првата жена претседател на здружението за историја на медицината при Кралското здружение за медицина.
* 1959 – Златен медал Колиер, Кралскиот колеџ за хирурзи на Англија; Стипендија за стоматолошка хирургија, Кралскиот колеџ за хирурзи од Единбург
* Магистер по забна хирургија (MDS), Универзитетот во Дурам
* Стипендија на Друштвото на антиквари
* Почесен член на Одонто-хируршкото друштво на Шкотска
* Потпретседател на Друштвото Џонсон
* Почесен член на студентките од Единбург
* Почесен член на Американската академија за историја на стоматологијата

## Наследство
десно|мини|233x233пкс| ЛИЛИЈАН ЛИНДСЕЈ - 3 Хангерфорд Роуд Холовеј Лондон N7 9LA
мини|233x233пкс| ЛИЛИАН ЛИНДСЕЈ 1871-1960 Првата жена стоматолог што се квалификувала во Британија живеела овде - сина плоча
До моментот на нејзината смрт, библиотеката БДА се сметала за една од најдобрите стоматолошки библиотеки во светот; сè уште го носи името библиотека Роберт и Лилијан Линдзи. Во 1962 година било формирано Здружението за историја на стоматологијата Линдзи и било именувано по Лилиан Линдзи.

Сина плоча на англиското наследство во чест на Линдзи била поставена на 3 Хангерфорд Роуд, Холовеј, Лондон, каде Линдзи живеела во првите дваесет години од нејзиниот живот, во 2013 година. Токму на оваа адреса Линдзи првпат одлучила да стане стоматолог. Плакетата ја открила Дам Маргарет Сјуард, поранешна претседателка на Генералниот стоматолошки совет и главен стоматолошки директор и внука на Линдзи, Маргарет Мареј.

Во 2023 година *[[The New York Times|, „Њујорк тајмс“]]* објавил задоцнета некролог за Лилијан Линдзи како дел од неговата серија  .

## Наводи

Категорија:Англиски историчари
Категорија:Заповедници на Редот на Британската Империја
Категорија:Починати во 1960 година
Категорија:Родени во 1871 година
Категорија:Стоматологија
Категорија:Жени
Категорија:Жени стоматолози
Категорија:Англиски стоматолози