Бела пупавка

**Бела пупавка** () — вид отровна габа, поврзана со зелената пупавка ( *Amanita phalloides* ), подеднакво смртоносна, но поретка. Бела е, понекогаш со жолтеникаво-окер нијанси на шапката. Постои опасност да се помеша со други печурки, доколку не внимавате на основата на рачката со волва. Се појавува од пролет до есен, во листопадни и иглолисни шуми.

## Таксономија
Белата пупавка првпат била спомната во научната литература од францускиот миколог Жан Булард во 1780 година како форма на вернус од *Agaricus bulbosus*. Името на видот verna доаѓа од латинскиот збор за пролет. Три години подоцна, Жан Батист Ламарк, во своето научно дело „ *Encyclopédie Méthodique, Botanique* .3“, му доделил поинаков (посебен) статус на видот.

## Опис на печурката
**Шапка:** прво хемисферична, подоцна отворена, правилна, мазна, бела; малку леплива на влажно време. Темето понекогаш е жолтеникаво или светло окер.**Листови:** бели, слободни, густи, меки. Отпечатокот на спори е бел. **Дршка:** 4-10 x 0,5-2&nbsp;cm, бела, шуплива, распространета надолу, малку ронлива; носи променлив прстен со висока поставеност. Расте од мембранозна бела кеса на дното. **Месо:** бело, меко, влажно, прво без мирис, подоцна како исушена роза. **Живеалиште:** расте во листопадни шуми (најчесто во близина на даб и костен), поретко во четинари, од пролет до есен. Таа е доста ретка. **Употреба:** смртоносно отровна, како зелената пупавка. **Замена:** лесно е можна со шампињони ( *Agaricus* ), мисирка ( *Leucoagaricus pudicus* ), бели витези ( *Tricholoma* ). Од сличните, подеднакво отровни, *Amanita phalloides var. alba*, се одликува со реакција на 20% раствор на калиум хидроксид-жолта боја, додека *Amanita virosa* добива портокалово-жолти дамки. При берење пуфки ( *Lycoperdon,* *Calvatia*, *Bovista* ), особено треба да се внимава да не се бере ниту една од смртоносните отровни пупавки ( *Amanita phalloides*, *A. verna*, *A. virosa* ) додека се млади и во јајцето.
лево|мини|120x120пкс| Смртоносно! Тоа доведува до откажување на бубрезите и црниот дроб.

## Токсичност
Блиску е до најотровната Зелена пупавка ( *Amanita phalloides* ), белата разновидност на зелена пупавка ( *Amanita phalloides var. alba* ) и смрдливата пупавка ( *Amanita virosa* ). Содржи и фатални дози на алфа-аманитин а, кој ја уништува функцијата на црниот дроб доколку не се лекува веднаш. Првите симптоми на труење се чувствуваат по 6 до 24 часа по консумирањето на оваа печурка. Тоа се сиптомите: слабост, жед, забавување на пулсот, ладење на органите, бледило, несвестица. Следат грчеви, повраќање, дијареа. Третиот ден слично, со измамен впечаток е дека труењето е надминато. Подоцна, бубрезите и црниот дроб престануваат да работат. Доколку не се започне веднаш со трансплантацијата на овие органи, обично следи смрт. Лекувањето на отруените од овој вид е многу скапо, а ретките преживеани остануваат инвалиди.

## Галерија

Amanita verna 4.jpg|
Amanita verna 3.jpg|


## Наводи


## Литература

* Лукиќ Небојша: Род Аманита во Србија, Крагуевац 2013 година
* Узелац Бранислав: Печурки на Србија и Западен Балкан, BGV LOGIK 2009
* Courtecuisse R. & Duhem B.: Mushrooms & Toadstools of Britain and Europe, Harper Collins Publishers, Лондон 1995 година.
* Neville Pierre & Poumsrat Serge: Amaniteae, Fungi Europaei, Edizioni Candusso 2004
* Шилиќ Чедомил: Атлас на дрвја и грмушки, Свјетлост, Сараево, 1984 година
* Чето Бруно: Funghi dal vero vol.1-7, Trento 1992 година
* Фохт Иван: Клучот за печурките, Итро Напријед, Загреб 1992 г.
* Радиќ Синиша и Јевремовиќ Милорад: Диви печурки - Наоѓање и препознавање, ВОЈНОИЗДАВАЧКИ ЗАВОД & ИК „ЗНАМЕЊЕ“, Белград 2002 г.

Категорија:Столпчести габи
Категорија:Отровни растенија
Категорија:Габи на Македонија
Категорија:Отровни габи
Категорија:Пупавка
Категорија:Габи на Европа
Категорија:Хепатотоксини