open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Тихи Океан

**Тихи Океан** или **Пацифик** (латински: *Mare Pacificum* што значи тивко т.е., тихо море) — најголемиот и најдлабокиот океан на Земјата. Се протега од Беринговото Море на Арктикот до Антарктикот на југ и од Индонезија до Колумбија. Површината на океанот изнесува 179 милиони км2, а најдлабоката точка е 11 км под површината на водата која се наоѓа во Мариканскиот Ров близу Маријанските Острови што воедно ја претставува и најголемата длабочина на море во светот. Во Тихиот Океан има голем број острови и островски држави. Исто така во Тихиот Океан постојат околу 25.000 острови (повеќе отколку во сите океани заедно), од кој најмногу се наоѓаат јужно од екваторот.

Долж неправилните западни граници на Тихиот Океан, лежат многу рабни мориња, од кои најголеми се Коралното, Јужнокинеското, Јапонското, Тасмановото и Жолтото. Малачкиот Проток е споен со Индискиот Океан на запад, како и Магелановиот Проток на исток со Атлантикот. На север, Беринговиот Проток го спојува со Северноледениот Океан.

Како Тихиот Океан се шири на ± 180° географска должина, на запад станува исток, азиската *страна* на океанот правилно се смета за *источна на Тихим океан*, додека спротивната страна  е *западната на Тихиот Океан*. Датумската граница поголемиот дел ја прати ±180° географска должина која се разграничува на источен и западен дел. Но, на некој места се одделува од таа географска одредница. Тако на север се врти спрема исток да би се заокружил најисточниот дел на Азија, потоа се врти спрема запад посетувајќи ги Алеутските острви, за да потоа многу појужно се сврти спрема запад како би се опфатила острвската држава Кирибати и уште некои помали острови.

Во текот на патувањата на Фернандо Магелан до Филипините, по излегувањето од теснецот низ Огнена земја (теснец кој подоцна го добил името по него) познат по јаките бури, тогаш му се причинило дека Тихиот Океан е многу мирен, по што и го добил името. Сепак ,подоцна се испоставило дека не е секогаш мирен. Копното по Тихиот Океан е подложно на вулкански ерупции и земјотреси. Исто така, бројни тајфуни започнуваат на тоа подрачје. Еден од најопасните е цунами, (кои се последица на подводните потреси) со огромни бранови кои ги уништуваат островите и градовите на својот пат.

## Држави и територии
Држави и територии кои се наоѓаат во самиот океан или граничат со истиот:

### Независни држави

*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

### Територии

* (САД)
* Остров Бејкер (САД)
* Валис и Футуна  (Франција)
* Вејк (САД)
* (Чиле)
* (САД)
* Кингменов Гребен (САД)
* Коралноморски Острови (Австралија)
* (Нов Зеланд)
* (Кина)
* Мидвејски Атол (САД)
* (Нов Зеланд)
* (Франција)
* (Австралија)
* Палмирски Атол (САД)
* (ОК)
* (САД)
* (Нов Зеланд)
* (Франција)
* Хоуленд (САД)
* (Кина)
* Џарвис (САД)
* Џонстонов Атол (САД)

## Тихиот Океан како тема во уметноста и во популарната култура
Некои дела од областа на уметноста и популарната култура се инспирирани од Тихиот Океан, како на пример:
* „Тихиот Океан, Pacific grows“ — расказ на рускиот писател Едуард Лимонов.

## Наводи


Категорија:Океани
Тенор

[мини|Слика од [Лучано Павароти, најпознатиот Тенор]]
**Тенор** е највисокиот машки глас со честота од 130 до 440 Hz, чијшто дијапазон е меѓу оној на алтот и баритонот. Највисокиот вид на тенорот се нарекува контратенор.

Категорија:Музика
Ростислав (кнез)

**Ростислав** — моравски кнез. Тој испратил молба до византискиот цар Михаил III со барање да му испрати мисионери кои ќе го шират христијанството на словенски јазик. Бидејќи Германите сакале да ги потчинат словенските племиња кажувајќи дека христијанството треба да се шири само на латински јазик. Но сепак духот на словенските браќа Константин и Методиј не запрел и по макотрпните борби, т.е. докажуваната кај папата во Рим продолжуваат со ширење на христијнаството на словенски јазик и по смртта на Кирил Филозоф во 869. Методиј ја продолжува оваа дејност заедно со своите ученици каде што по неговата смрт за наследник го именува Горазд.

Категорија:Западни Словени
Категорија:Родени во непозната година
Категорија:Христијански светци од 9 век
Завод и музеј (Штип)

**Завод за заштита на спомениците на културата и Народен музеј** — музејска и конзерваторска установа во Штип, основана во 1950 година како установа на градот, за да во 1955 г. прерасне во Музеј на целиот штипски крај.

Заводот - Музеј поседува повеќе збирки и фондови од областа на археологијата, етнологијата, историјата, историјата на уметноста и современата македонска уметност и врши дејности од областа на заштитата на недвижни и движни споменици на културата, презентација, обработка и чување на музејски материјал и организација на ликовни изложби.

Тежиштето на активностите на Заводот - Музеј е насочено кон:

* Истражувачки работи и набавка на музејски материјал 
* Стручно-музеолошка обработка 
* Заштита на материјалот и културно-историските споменици 
* Културно – образовна и воспитна дејност

## Галерија



Податотека:National Museum (Shtip) 4.JPG|Поглед кон музејската зграда
Податотека:National Museum (Shtip) 9.JPG|Дворот на музејот изобилува со голем број на габаритни артефакти
Податотека:National Museum (Shtip) 3.JPG|Статуа во музејскиот двор



## Наводи

Категорија:Згради и градби во Штип
Категорија:Музеи во Македонија
Унца

**Унца** или **унција** (од ) — име на разни единици мерки за маса (**oz**, **℥**), како и за две единици за течна зафатнина (**fl oz**) и една единица за сила, (**ozf**). Видете Англиски мерни единици и Американски мерни единици за тоа во какви рамки се дефинираат овие мерни единици.

мини|Дростс инстант какао со нето тежина 8 унци

* **унца авоардипоа** се дефинирана по системот авоардипоа (видете фунта (маса)). Секоја фунта авоардипоа содржи 16 унци. Оваа унца е еднаква на околу 28.35 грама.
* **тројска унца** се дефинира по системот за тројска маса. Во тројска тежина, фунтата има 12 унци, и има 5760 зрна (околу 373.24 г), (околу 10% потешка од унцата авоардипоа). Овие унци денес се користат само при мерење на скапоцени метали како злато, платина и сребро. Една унца злато е еднаква на 31.1 г.
* **аптекарската унца** е денес застарена мерка. Оваа била рамна на тројската унца, и нејзиниот знак бил (2125).
* **[[Течна унца|Течната унца]]** е мерка за зафатнина која ја наоѓаме во две варијанти: 28.41 мл (англиска) и 29.57 мл (американска).

## Надворешни врски
* Речник на мерни единици: Унца 
* Речник на мерни единици: Течна унца 

Категорија:Англиски мерни единици
Категорија:Единици за маса
Комити Запад

**Комити Запад** е најпознатата македонска навивачка група која првенствено го бодри ФК Вардар, а потоа и останатите спортски клубови од Скопје кои го носат името Вардар, во овој момент тоа е РК Вардар. Таа важи за една од најбројните и најзначајни македонски навивачки групи. Групата е формирана во 1987 година и нејзина домашна трибина е западната трибина на Градскиот стадион во Скопје. Боите со кои групата се идентификува се црната и црвената. За најголем соперник на Комити се смета навивачката група Чкембари од Битола, како и навивачката група Шверцери која го бодри градскиот соперник ФК Шкупи од скопската населба Чаир. Наспроти тоа, групата денес е збратимена со македонската група Војводи од Тетово, како и ултрас навивачите на германскиот фудбалски клуб Шалке од Гелзенкирхен. Комити, како и повеќето активни или полуактивни навивачки групи во Македонија и Европа денес, претставува ултрас група и голем број од нејзините членови ја негуваат културата на ултрас движењето за бодрење на клубот кој го симпатизираат до степен на фанатизам. Комити Запад функционира и денес и истата е поделена на повеќе подгрупи кои претставуваат групирање на навивачи од одредена населба или пак како одредена дружина.

## Формирање
ФК Вардар како важен клуб во македонскиот фудбал од самото свое постоење има редовни навивачи кои го бодрат, но истите никогаш пред 1980-тите години не биле организирани на ниво на група. Во тој период од 1980-тите години на просторите на тогашна СФР Југославија на високо ниво почнува да се развива навивачката култура и форматот на навивање во организирани групи. Тогаш Вардар настапува во Првата сојузна лига на Југославија и покажува успех пласирајќи се повеќепати меѓу првите десетина клубови. Во сезоната 1986/87. по 34. одиграни кола Вардар станува шампион, но набрзо неговата титула на првак е поништена како последица на афера за наместени фудбалски натпревари во претходната сезона. Поради оваа афера 12 клубови сезоната ја започнале со минус од шест бодови, но по пресуда на Уставен суд одлуката за одземање бодови е поништена и титулата на првак е доделена на ФК Партизан. Во оваа фудбалска сезона, пред завршувањето на истата е формирана и навивачката група Комити. Комити како група го започнуваат своето организирано бодрење на 4 мај 1987 година на натпреварот помеѓу Вардар и ФК Црвена Ѕвезда од Белград кој се одиграл на Градскиот стадион во Скопје, кој инаку завршил со 3-1 за домаќинот Вардар. На овој натпревар групата навивачи се појавила на западната трибина од стадионот и за првпат бил истакнат транспарент со натпис „Комити“, славното име во македонската историја со кое се именуваат членовите на Македонската револуционерна организација. Со тоа, во наредните години Вардар има редовни навивачи кои го бодрат за време на цел еден натпревар, а подоцна Комити имаат и свои членови и поддржувачи и од другите градови во Македонија.

## Поврзано
* Ултрас
* Војводи Тетово

Категорија:Навивачки групи во Македонија
Категорија:ФК Вардар
Штитна жлезда

[мини|300|десно|Хистологија на штитната жлезда од [коњ1-фоликули исполнети со колоид2-тиреоцити3-крвни капилари]]

**Штитната жлезда**, **штитна жлезда** или **тироидна** — ендокрина жлезда која е сместена непосредно под гркланот, од двете страни на душникот. Има форма на штит. Се состои од два лобуса (лев и десен) кои се споени со еден потесен жлездест дел, наречен истмус. Штитната жлезда е тешка од 30 до 60 g. Тироидното ткиво го сочинуваат бројни тироидни фоликули кои се исполнети со белковидна маса (колоид), каде што се акумулираат тироидните хормони. Фоликулите се обложени со жлездести клетки - тиреоцити.

## Структура
Штитната жлезда има облик на пеперуга, составена е од два лобуси, поврзани со „истмус“. Има тежина од околу 25 грама кај возрасните, при што секој лобус има должина од околу 5&nbsp;cm, ширина од околу 3&nbsp;cm, и 2&nbsp;cm дебелина, а истмусот е околу 1.25&nbsp;cm во должина и висина. Жлездата вообичаено е поголема кај жените отколку кај мажите, и се зголемува во текот на бременоста.

## Физиологија

### Хормони од штитната жлезда
Примарна функција на штитната жлезда е создавање на тироидна хормони, тријодотиронин (T3) и тироксин (T4) и пептиден хормон калцитонин. За синтеза на тироидни хормони потребни се јод и аминокиселината тирозин. T3 е наречен така затоа што содржи три атоми на јод во својата молекула, а T4 содржи четири атоми на јод во молекулата. Тироидните хормони имаат широк спектар на ефекти врз човечкиот организам.

После секрецијата, само мал дел од тироидните хормони циркулираат слободно во организмот. Повеќето се врзуваат за тироксин-врзувачкиот глобулин (околу 70%), транстиретин (10%), и албумин (15%). Само 0.03% од T4 и 0.3% од T3 циркулираат слободно и имаат хормонска активност. Дополнително, и до 85% од T3 во крвта се добива со претворање од T4 под дејство на јодотиронин дејодинази во повеќе органи.

### Регулација на функцијата на штитната жлезда

Синтезата и секрецијата на тироидните хормони се регулира по принципот на негативна повратна врска. Тоа значи дека зголемената концентрација на слободниот тироксин во крвта, влијае инхибиторно врз секрецијата на соодветниот ослободувачки хормон од хипоталамусот (Тиреотропин, TSH). Поради тоа се намалува секрецијата на TSH од аденохипофизата. Намалувањето на овој хормон доведува до намалена синтеза и секреција на тироидните хормони. При намалено ниво на тироксин во крвта, дејствата се обратни.

## Клиничко значење

### Нарушување на штитната функција

Хиперфункцијата на штитната жлезда доведува до појава на Базедова болест.
Хипофункцијата во раниот развиток доведува до појава на ментално и физичко заостанување - кретенизам. Кај возрасни луѓе, поради намаленото лачење на тироидните хормони, доаѓа до намалување на метаболизмот, намалување на телесната температура, груба и отечена кожа, забавени реакции, незаинтересираност итн.

## Наводи

### Книги

* 

## Надворешни врски

* *[http://www.liebertpub.com/publication.aspx?pub_id=55 Thyroid] *, медицински журнал за истражување на штитната жлезда 
* Слободна on-line книга 
* Тироидни болести 
  

Категорија:Ендокрини жлезди

Категорија:Ендокрин систем
Параштитна жлезда

**Параштитната** или **паратироидна жлезда** е ендокрина жлезда која се наоѓа на штитната жлезда. Бројот на параштитните жлезди е различен: кај рибите отсуствуваат, другите ‘рбетници имаат четири параштитни жлезди, додека човекот има три до четири, а некогаш и повеќе вакви жлезди.

## Функција
Хормонот на параштитната жлезда се нарекува паратхормон. Заедно со витаминот D, тој учествува во метаболизмот на калциумот и фосфорот.

## Клиничко значење
### Хиперпаратироидизам
При зголемено лачење (хиперфункција) на овој хормон, доаѓа до намалување на концентрацијата на фосфорот, а до зголемување на концентрацијата на калциумот во крвта. Со оваа промена можат да настанат одредени деформации на коските.

### Хипопаратироидизам
При хипофункција на паратхормонот, состојбата е обратна. Со намалување на калциумот во крвта доаѓа до негово натрупување во коските и забите. Во таква состојба се надразнуваат нервите, со што се поттикнуваат грчеви  (состојба позната како тетанус) на мускулите кои можат да бидат и смртоносни.

## Наводи

## Надворешни врски

* Мрежно место за ендокриниот систем

Категорија:Ендокрини жлезди
Локатив

**Локатив** — падеж што означува место. Отрпилика соодветстува на македонските предлози „во“, „на“, „кај“ и „крај“. Локативот им припаѓа на општите локални падежи како лативот и сепаративот.

## Локативот кај разните јазици
Локативот постои кај мнногу јазици како алтајскикте, индоевропските и уралските јазици.

### Индоевропски јазици
**Локативот го наоѓаме кај:
* современите [[Балто-словенски јазици|балто-словенски]] јазици (меѓутоа видете [[предлошки падеж]])
* некои класични [[индоевреопски јазици]], особено [[санскрит]] и [[Латински јазик|латинскиот]]
* во ретка архаична или книжевна употреба кај извесни современи индиски јазици како [[маратски јазик|маратскиот]].

=== Турски ===
Локативот го наоѓаме во [[Турски јазик|турскиот]] јазик. На пример, на турски, ''elim'' значи: ''моја шака'', а ''elimde'' значи ''во мојава шака'', значи со додавање на наставките ''-de'' и ''-da''.

=== Фински ===
Кај финскиот јазик постојат два типа на локални падежи. Наместо локатив, финскиот јазик има [[инесив]], кој назначува локација во нешто, и [[адесив]], кој назначува локација вон нешто. Староуралскиот локатив сѐ уште се употребува во финскиот за некои изрази како на пример:

* ulko**na** 'надвор'
* koto**na** 'дома'.

Во финската граматика, локативот е дел од [[есесив]]от . Неговата [[наставка]] е -na/-nä.

=== Инарсколапонски ===
Кај [[инарсколапонски јазик|инарсколапонскиот јазик]], локативната наставка е -st.

* kyelee**st** 'на јазикот'
* kieđa**st** 'во шаката'.

=== Унгарски ===
Кај [[Унгарски јазик|унгарскиот]] јазик, постојат девет вакви падежи, а самото име локатив се однесува на ''(-t/-tt)'' кој се користи само за имиња на неколку града заедно со [[инсеив]]от или [[суперсесив]]от. Исто така може да се види во неколку локални [[предлог|предлози]] и [[прилог|прилози]]. Истиот не е повеќе продуктивен.

Examples:
* ''Győr**ött** (исто така ''Győr**ben***), ''Pécs'''ett''' (исто така ''Pécs'''en***), *Vác*'ott** (исто така ''Vác**on***), ''Kaposvár'''t''' и ''Kaposvár'''ott*** (исто така *Kaposvár*'on***), ''Vásárhely'''t''' (исто така ''Vásárhely'''en***)
* *i*'tt*** (овде), ''o'''tt*** (онде), *imi*'tt***, ''amo'''tt*** (понатаму), *ala*'tt*** (под), ''fölö'''tt*** (над), *közö*'tt*** (помеѓу), ''mögö'''tt*** (зад) итн.

Наставките на имињата на градовите *-ban/-ben* се инесивни, а *-on/-en/-ön* се суперсесивни.

### Руски
Во рускиот јазик, локативот исто така може да се нарече и предлошки падеж. Ова се должи на тоа што истот не се користи само за предлози или само за локации. Од исказите како „в библиотеке“ („во библиотеката“) или „на Аласке“ (во Алјаска) можеме да ја видиме употребата за локација. Но падежот исто така се употребува за предлогот „о“ („за“ (околу)) како кај „о студенте“ („за (околу) студентите“).

## Наводи

Категорија:Падежи
Безобразност

**Безобразноста** е дел од моралот. Тој е релативна и променлива категорија на фрази, акции и постапки кои се општествено неприфатливи, и тоа на високо ниво на неприфатливост. Најчесто безобразноста се констатира од страната на едно или повеќе лица, како некое дејствие (кажан збор, сторена работа) кое било сторено од страна на друго лице или лица, а кое дејствие е неприфатливо за констатирачите на сторениот безобразлук.

Употребата како придавка е (неколку примери):

* „Ти си безобразен“ - кога е насочено кон одреден сторител на одредено или неодредено неприфатливо дејствие;
* „Ова е безобразност“ - кога е насочено кон неодреден сторител на конкретно неприфатливо дејствие;

Безобразноста е променлива и релативна подгрупа на моралните норми. Тој е релативен, бидејќи кај различните општествени групи (малцинства, нации) постои различен вид на дејствија кои спаѓаат во категоријата „безобразност“.
 
Тој е променлив бидејќи поради промената на општествената структура со текот на времето, се менуваат и моралните норми на општеството, а со нив и безобразноста.

Пример за релативноста:

* Во Иран и повеќето други муслимански земји е безобразно да се говори за голотија и секс, а во западниот свет не е таков случај (или не се смета за безобразно, туку само за некултурно).

Пример за променливоста:

* Порано, во Македонија било безобразно љубовните двојки да се бакнуваат на отворено, а денес не е.

Категорија:Етика
Категорија:Малтретирање
Дисидент

**Дисидент** (широко дефинирано) — лице кое не се согласува со доминантното мислење, политика или општествено уредување на средината во која живее. Терминот најчесто се употребува за **политичките дисиденти**, особено за оние што живеат во недемократски режими. Политичките дисиденти обично користат ненасилни средства при својата борба за своето мислење, иако некои дисиденти некогаш се обидуваат и да ја заменат или соборат одредена власт преку здобирање на поддршка од народот или преку поттикнување на бунт или револуција.

Обично, дисидентството се третира како феномен единствено карактеристичен за недемократските, во прв ред, за тоталитарните режими. Сепак, во современи услови на растечка моќ на контрола на мислата преку пропаганда и индоктринација во услови на релативно задоволувачко ниво на демократски структури во дадени земји, дисидентството станува сè покарактеристичен феномен и за демократските земји.

Животот на дисидент често е исклучително фрустрирачки и воопшто не дава надеж дека „на крајот сепак тој ќе има право“. Покрај тоа, тука се санкциите од владејачката структура кои можат да се движат од затворање до лишување од можност за напредување во кариерата и слично, како и презирот што јавното мислење го чувствува кон оној што „не го гледа она што на сите им е кристално јасно“. Она, пак, што на дисидентите им дава сила да издржат, и покрај сите непријатности што ги имаат во животот поради своето дисидентство, е сознанието дека нивна одговорност на интелектуалци е да ја утврдуваат и шират вистината, без разлика дали тоа и' пречи на власта или не, уверувањето дека едноставниот факт да се биде хуман од нив бара да го заземат ставот што го зазеле, или, во времето на Студената војна, кај дел од нив, сознанието дека спротивната страна го цени нивниот став и дека ќе можат да напредуваат таму, откако ќе успеат да преминат на другата страна.

Познати дисиденти од времето на Студената војна во светски рамки се: Андреј Сахаров, Александар Солженицин, Владимир Буковски, Лех Валенса, Вацлав Хавел и други. Во бивша Југославија, најпознат дисидент беше Милован Ѓилас. 

Останати светски познати дисиденти се: Нелсон Мандела, Аунг Сан Су Чи и други (кога се мисли на дисиденти што делуваат или делувале во недемократски режими) и Ноам Чомски (како пример на дисидент кој живее во формално демократска земја).

Што се однесува до македонски дисиденти од времето на комунизмот, нивниот број не е голем и со ретки исклучоци не се работи за дисиденти кои радикално не се согласувале со тогашната власт. Помеѓу оние што заслужуваат да бидат спомнати се: Методија Андонов - Ченто, Драган Богдановски,  Димитар Димитров, Ѓорѓи Марјановиќ, Крсте Црвенковски, Славко Милосавлески, Томислав Чокревски и Милан Недков.

## Наводи

## Надворешни врски
* Даниел Ивин „Појавата на дисидентите во социјалистичка Југославија“ (на хрватски јазик) 

Категорија:Политички поими
*
Линкести

**Линкести** — една од етничките заедници кои населувале дел од територијата на Македонија, односно територијата која се наоѓала јужно од територијата на Пелагонците. Нивната територија се викала Линкестида.  Во V век пр. н.е. Врска бил самостоен и покрај моќното македонско кралство кое се наоѓало во негова близина. Првпат се спомнати кај Тукидид во втората половина на 5 век п.н.е. Во времето на македонскиот крал Пердика II (ц.454 - ц.413 пр.н.е.), во Линкеста владеел Арабеј, кој војувал против атинскиот војсководец Брасида. Во времето на Архелај (413 - 399 пр. н.е.) се спомнува друг владетел со исто име Арабеј, а во времето на Аминта (ц.540-498 пр.н.е), Линкеста војувал со него. По овие настани Врска и Линкестите повеќе не се спомнуваат во пишаните извори и веројатно истите влегле во составот на Македонската држава.

## Наводи

## Поврзано
* Линкестида

Категорија:Древни народи
Македонски пантеон

Античките пишани извори кои говорат за религијата на Македонците се поникнати од грчки автори и пишувани на грчки јазик, поради што во нив македонските божества се поистоветени со слични грчки божества. Единствено во натписите на камените споменици се зачувани факти, најчесто епитети на божествата, кој укажуваат на изворни имиња или епитети на македонските божества.

Досегашните истражувања ја даваат следната слика на **македонскиот пантеон**: 
* Дион (кај античките автори е еквивалент на Ѕевс) можеби Хиперберетас - татко на Македон, митскиот предок на Македонците 
* Атхија или Атхрија – божица на светлината, јасното и светло небо, мајка на Македон
* Зејрене (=Хеката, Кибела) – божица на убавината. Веројатно од бригиско потекло
* Аретос (=Херакле) со епитет Пропатор и Патроисос
* Беди или Веди - заштитник на водите, но и животодавен воздух
* Ксандос – заштитник на војската
* Тхаулос или Таумос (во некои предели бил постоветуван со Арес, а во некои со Ѕевс) - бог на војната
* Дарон (=Аполон) - бог на сонцето, почитуван и кај Пајонците
* Ма – Божица со сончеви и воени обележја, прикажувана со зрачна круна и оружје
* Бах или Бакхус (=Дионис) - бох на виното
* Бендида - почитувана во близина на реката Струма
* Драко - змијолико божество
* Дракена (Дракајна) - змијолико божество

## Наводи

П
П
Епифиза

:*За крајниот, проширен дел од коската, видете [[коска]].*

**Епифизата** (**пинеална** или **надмозочната жлезда**) се јавува во текот на ембрионалниот развиток кај сите ‘рбетни животни, а во нивната возрасна состојба таа се задржува само кај најпримитивните ‘рбетници, и тоа во улога на епифизарно око, осетливо на светлината. Кај останатите ‘рбетници таа е ендокрина жлезда.

Епифизата кај човекот е во вид на шишарка со големина на зрно од пченка. Во детството е најразвиена, а по настапувањето на половата зрелост се намалува. Излачува хормони кои го кочат предвременото полово созревање. Се наоѓа одозгора на задниот дел на меѓумозокот. Се смета дека припаѓа на жлездите од ендокриниот систем и дека делува на растењето и развојот на јајчникот и семеникот.

## Функција
Главната функција на епифизата е да произведува мелатонин.

Категорија:Ендокрини жлезди
Категорија:Нервен систем
Градна жлезда

**Градната жлезда** или **тимус** е непарна ендокрина жлезда кај цицачите и е активна само до половата зрелост. Значи, градната жлезда е развиена само во детската возраст, за да во пубертетот брзо се намали и по потполното созревање атрофира.
**Тимус** или **градна жлезда** е орган сместен во предниот, горен дел на градниот кош односно медијастинумот. Тимусот е централен орган на лимфатичниот систем. Кај новороденчиња и деца е добор развиен , а после пубертетот доаѓа до негова инволуција и претворање во масно тело.

## Облик и градба
мини|десно|300п|'''Тимус кај развиен фетус'''
Кај новороденчиња и деца е со светлоцрвенкаста боја, добро развиен и со тежина околу 15 грама. Тимусот е најактивен околу 3 година на животот и стално се зголемува до пубертетот, кога ја достигнува  максималната големина (но не и функција). Тогаш е со светложолта боја и со мека конзистенција. Должина на тимусот тогаш е око 5-6, ширина 3-4 -{cm}-, тежина околу 35-40 грама. После пубертетот почнува полека да се разградува функционалното ткиво на градната жлезда, кое ја заменува масно ткиво (). Некогаш ткивото на тимусот е  очувано и во подоцнешни години  ().

Ако со екстракт од градна жлезда се хранат полноглавците, тогаш тие не се преобразуваат во возрасна жаба, туку во возрасни полноглавци. Според тоа, хормонот од градната жлезда го стимулира растењето на младиот организам и го кочи дејството на хормонот од половите жлезди.

Тимусот има значење и во имуно-биолошките преоцеси. Тој создава Хасалови телца кои влегуваат во општиот фонд на одбранбени супстанции. Од тимусот не е издвоен хормон, па затоа многу физиолози сметаат дека тимусот не е жлезда. Инаку, градната жлезда е сместена во горниот дел на градниот кош, помеѓу белодробните крила.

## Наводи

Категорија:Ендокрини жлезди
Данко Грлиќ

**Данко Грлиќ** (18 септември 1923 – 1 март 1984) бил марксистички хуманист, припадник на Праксис школата во бивша Југославија.

## Живот

Грлиќ е роден во Грачаница, БиХ, но веќе во 1931 година, заедно со неговото семејство се преселува во Загреб. За време на Втората светска војна тој се приклучил на анти-фашистичката борба во партизани. Данко Грлиќ ценеше слободата и бистина над сите ствари, па поради своите либерални гледанја имаше големи проблеми со околината, честопати тоа заврши многу лошо за него. Поради Информбиро тој отслужи три месеци на Голи Оток во 1948 година. Всушност, поентата е дека ниту Данко не ја прифаќал резолуцијата, но за еден дел од нејзе и он мислеше дека е вистина, и то онај дел каде што се зборува дека нема доволно демократија во партијата. По враќањето од Голи Оток Данко мораше да ги прифаћа сите работи само за да преживе; преведува, пишува, дури и под лажно име. И денес се врти приказната дека он га напишал еден од есеи за книга  на Фрањо Туѓман *Бојна против војната*.

Од 1950 до 1955 студира филозофија на Универзитетот во Загреб. Во 1959 ја прифаќа понудата на Мирослав Крлежа да работи во Југословенскиот лексикографски завод. Во 1965 е помеѓу основачите на списанието „Праксис“  и влегува во неговата редакција. Од 1966 до 1968 ја врши функцијата претседател на Хрватското филозофско друштво. Во 1969 докторира со дисертацијата „Темелната мисла на Фридрих Ниче“.

Грлиќ ја почнува својата академска кариера во 1962, предавајќи естетика на Уметничката Академија во Загреб. Таму предава до 1968, кога му е забрането да предава на оваа институција. Својата академска кариера ја продолжува во 1971, кога е избран за професор на Белградскиот универзитет, каде предава до 1974, кога се префрла на Филозофскиот факултет во Загреб. На овој факултет е шеф на катедрата по естетика до својата смрт во 1984 година.

Во 1988 се објавени неговите „Собрани дела“ во четири тома, а во 1989 во Загреб е објавен е зборник на трудови во негова чест насловен „Уметноста и револуцијата“.

## Творештво

Во своите дела Грлиќ застапува критичко-марксистички позиции типични за целата Праксис школа. По Маркс, автор кого Грлиќ најмногу го цени е Фридрих Ниче. Во однос на Ниче Грлиќ аргументира во насока на надминување на неговиот негативен имиџ во марксистичките кругови, тврдејќи дека нацистичката верзија на ничеовите мисли не е суштината на неговото творештво.

Главниот научен интерес на Грлиќ е естетиката. Тој е автор на четири-томна студија за естетиката, објавена во периодот 1974-1979.

Други дела на Грлиќ се:

* „Речник на филозофи“ (1968)
* „Contra dogmaticos“ (1971)
* „Фридрих Ниче“ (1981)
* „Предизвикот на негативното: кон естетиката на Теодор Адорно“ (посмртно, 1986)

## Наводи

## Надворешни врски
* Архива на Грлиќ на македонски јазик
* „Осум тези за делувањето денес“ (на хрватски јазик) 

Категорија:Филозофи
Категорија:Марксизам
Категорија:Погребани на гробиштата „Мирогој“
Категорија:Апсолвенти на Загрепскиот универзитет
Категорија:Родени во 1923 година
Категорија:Починати во 1984 година
Категорија:Затвореници на Голи Оток
Албумин

**Албумин** (од латински: *albus* - бело) е поим кој се однесува на секоја белковина која е растворлива во вода, средно растворлив во концентрирани солени раствори и доживува коагулација (белковинска денатурација). Супстанциите кои содржат албумини се наречени *албуминоиди*.

Најпознат тип на албумин е серумскиот албумин во крвта, но истоа така постои и складишна белковина овалбумин во белката на јајцето, како и различни други складирачки албумини во семето на некои растенија. Серумскиот албумин е најзастапена белковина во крвната плазма и се произведува од црниот дроб, при што формира најголема пропорција од сите плазмени белковини. Човечкиот серумски албумин е наречен човечки серумски албумин и претставува 60% од човековите плазмени белковини; сите други белковини присутни во крвната плазма се нарекуваат глобулини.

Категорија:Белковини
Категорија:Крвни белковини
Глобулин

**Глобулин** е еден од двата вида на серумски белковини (другиот е албумин). Овој генерички термин вклучува хетерогени серии на белковински фамилии, со големи молекули и не толку растворливи во чиста вода отколку албумините. Глобулините мигрираат помалку од албумините за време на електрофореза.

Поимот ,,глобулин" се употребува понекогаш како синоним за глобуларна белковина. Но, албуминот е исто така глобуларна белковина, но не е глобулин. Сите други серумски глобуларни белковини се глобулини.

Белковинска електрофореза се користи за да се категоризираат глобулините во четири категории:

* Алфа 1 глобулини
* Алфа 2 глобулини
* Бета глобулини
* Гама глобулини (имуноглобулини).

## Надворешни врски

* Серумски белковини 
* Корнел
* Разбирање и толкување на електрофорезата на серумските белковини 

Категорија:Белковини
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Категорија:Крвни белковини
Алевронско зрно

**Алевронско зрно** (од грчки *алеврон* - брашно) е белковина кој се наоѓа во ендоспермот на многу семиња. Го формира надворешниот слој од семената обвивка кај некои жита. За време на герминацијата, хидролизата во семето предизвикува алевронските клетки да се разложат до аминокиселини.

Категорија:Белковини
Петар Младеновски

мини|Петар Младеновски - Пеце на концерт по повод полнолетството на Суперхикс
**Петар Младеновски**  е македонски музичар, член на популарниот македонски ска-панк бенд Суперхикс. Во бендот популарно наречениот Пеце е пејач и свири на бас гитара. Исто така е познат по своите колумни во македонските весници и неговите радио и ТВ-емисии.

Категорија:Македонски музичари
’Рбетен мозок

thumb|right||Пресек на ’рбетен мозок.
**’Рбетниот мозок** се протега долж грбната страна на телото и го поврзува черепниот мозок со остатокот од телото. Кај ’рбетниците, ’рбетниот мозок е опкружен со ’рбетот.

Сивата маса на ’бетниот мозок се состои највеќе од невроцити и дендрити, додека околната бела маса се состои од аксони групирани во ганглии. ’Рбетниот мозок учествува во рефлексните функции во кои не е задолжително вмешан и черепниот мозок.

## Поврзано
* ’Рбетномозочна течност

Категорија:Нервен систем
Евлија Челебија

**Евлија Челебија** (, ; 25 февруари 1611 — по 1682) — славен отомански патописец што патувал низ териториите на Отоманското Царство и околните земји во период од четириесет години. Патописите на Челебија се особено значаење за историографијата на Македонија за овој период, бидејќи истите даваат увид во нивниот изглед, дух и локалниот начин на живот во тоа време, кој инаку би го немале.

## Живот и дело
 

Челебија е роден како **Мехмед Зили** на  во Цариград, во семејството на дворски јувелир.  Како таков тој се стекнува со одлично образование. По првичните тури низ Истанбул во кои прави белешки за згради, пазари, обичаи и култура, во 1640 Челебија првпат патува вон градот.

Неговата збирка записи од сите негови патувања е сместена во десет тома и е наречена „Патопис“ (*Сејахатнаме*). Многу од описите на Челебија се одликуваат со огромен број детални забелешки кои се општоприфатени како водич низ културните аспекти и начинот на живеење во Отоманското Царство во XVII век. За жал неговите патешествија никогаш никаде не се преведени и издадени во целост. Ова е случај и во Македонија.

Починал во Каиро некаде по 1682 г.

## „Патопис“
мини|десно|Страница од Патописот на Челебија, напишана со негов ракопис
Во десеттомниот „Патопис“, Челебија ги опишува следниве посетени краишта:

# Цариград и околината (1630)
# Анадолија, Кавказ, Крит и Азербејџан (1640)
# Сирија, Палестина, Ерменија и Румелија (1648)
# Источна Анадолија, Ирак и Иран (1655)
# Русија и Балканот (1656)
# воени походи во Унгарија (1663/64)
# Австрија, Крим и повторно Кавказ (1664)
# Грција и повторно Крим и Румелија (1667–1670)
# аџилакот во Мека (1671)
# Египет и Судан (1672)

## Посета на Македонија
Челебија посетил разни места во Македонија за кои оставил детални записи. За старата скопска чаршија при неговата посета на Скопје во 1660-61 тој напишал:

:„*Таа [чаршијата] брои 2.150 дуќани. Тука има [[плоштад]]и и [[пазар]]и, со [[свод]]ови и [[купола|куполи]]. Од сите најубави се: чаршијата на [[безаз]]ите (памучни ткаенини), чадорџиите, папуџиите, бојаџиите и ткајаџиите (капи). Тоа се големи чаршии изработени по план. [[Сокак|Сокаците]] им се чисти и [[калдрма|калдрмисани]]. Секој дуќан го красат [[зумбул]]и, [[темјанушка|темјанушки]], [[роза|рози]], [[босилек]], [[јоргован]] и [[лилјани|крин]] во вазни и саксии. Тие со својата миризба просто го опиваат мозокот на посетителите и трговците. Тука има образовани и многу чесни луѓе. За време на летните жеги сиот скопски пазар личи на багдадските сенки, зашто сите негови чаршии се со наткривени капаци и сводови како во [[Сараево]] и [[Алеп|Халеп]].*“

Во негова чест е именувана улица во Скопје.

## Поврзано
* Турска книжевност
* Ахмад ибн Фадлан

## Надворешни врски

* „Скопската сказна во перото на Евлија Челебија“  — „Македонско Сонце“ 
* Официјална страна на турското министерство за култура и туризам 

Категорија:Патописци
Категорија:Турски писатели
Категорија:Отоманци од 17 век
Категорија:Родени во 1611 година
Категорија:Починати во 1682 година
Категорија:Починати во Истанбул
Калциум

**Калциум** — хемиски елемент во периодниот систем со симбол **Ca** и атомски број 20. Откриен е од Хамфри Дејви во 1808 година. Калциумот е мек, сив земноалкален метал кој се користи како редуктор во екстракцијата на ториумот, циркониумот и ураниумот. Калциумот е и петтиот најзастапен елемент во Земјината кора. Тој е есенцијален за живите организми, а особено место зазема во нивната клеточна физиологија и е најзастапениот метал во многу животни.

Калциумот може преку електролиза да се екстрахира од калциум флуоридот. Гори со жолтоцрвеникав пламен и формира бела нитридна покривка кога е изложен на воздух. Реагира со водата, притоа заменувајќи го водородот и формирајќи калциум хидроксид.

## Биолошка улога
Калциумот е есенцијален во мускулната контракција, активацијата на јајце-клетката, потоа тој е важен за силни и цврсти коски и заби, важен е за крвта, преносот на нервните импулси, регулацијата на срцевата работа и балансот на течностите во клетките. Потребна количина на калциум во дневната диета на возрасните единки е помеѓу 1,000 и 1,300 mg

## Изотопи
Најзастапениот изотоп на калциумот, 40Ca, има јадро со 20 протони и 20 неутрони. Неговата електронска конфигурација е следна: 2 електрона во К-слојот (главен квантен број: 1), 8 во L-слојот (главен квантен број: 2), 8 во М-слојот (квантен број: 3) и 2 во N-слојот (квантен број: 4). Надворешната обвивка е валентната обвивка, со 2 електрона во 4s орбитала, а 3p орбиталата е празна.

## Наводи


Категорија:Земноалкални метали
Категорија:Хемиски елементи
Категорија:Неопходни лекови според Светската здравствена организација
Категорија:Редуктивни агенси
Македон (митски предок)

**Македон** — митски предок на Античките Македонци. Според една легенда Македон бил син на Зевс и Тија, ќерката на Девкалион, и брат на Магнет. Според имињата на неговите синови наречени се античкомакедонските градови Пиереја и Аматија. Константин VII Порфирогенит (913 — 959), потпирајќи се на постари извори (Хесикиј од Александрија (V век п.н.е.) вели дека името Македонија доаѓа од името на митскиот јунак Македон. Покрај овој податок зачувани се уште три схолии (коментари) според кои:

* Македон е син на Дион и Аитхија, 
* Македон е син на Диос и Аитхија 
* Македон е син на Диос и Аитхрија

Според Аполодор Атински (II век п.н.е.) Македон е син на аркадискиот крал Ликаон кој имал 50 сина.

Според Диодор Сицилиски (I век п.н.е.) Македон бил син на египетскиот бог Озирис. Кога Озирис тргнал да го освојува светот со себе ги повел и своите синови Анубис и Македон. Браќата биле одлични воини, но со различни карактери, првиот потсетувал на куче, а вториот на волк, поради што Анубис бил наметнат со кучешка кожа, а Македон носел волчја глава како симбол. Откако во Тракија го убил кралот Ликург, Озирис го прогласил Македон за крал во земјата која по него го добила името Македонија. Синовите на Македон станале епоними за повеќе области, градови, планини и реки во Македонија.
## Извори

Категорија:Митологија
Категорија:Античка Македонија
Категорија:Древномакедонска религија
Категорија:Древномакедонска митологија
Калиум

**Калиум** — хемиски елемент во периодниот систем. Негов симбол е **К**, а неговиот атомски број е 19. Калиумот е мек сребренобел алкален метал кој е сврзан со други елементи во морската вода и е застапен во многу минерали. Овој елемент оксидира брзо во Земјината атмосфера при што потемнува. Многу е реактивен (особено во вода) и е хемиски сличен со натриумот. Има атомска маса 39,102 и е мек како восокот. Калиумот се топи на 63,65&nbsp;°C.

Со густина нешто помала од водата, калиумот е вториот најлесен метал после литиумот. Тој е меко цврсто тело кое лесно се сече со нож.

Слично како и другите алкални метали, калиумот реагира бурно со водата, при што се добива водород. Кога е во вода, може спонтано да се запали. Неговите соли емитуваат виолетова боја кога се изложени на пламен.

## Галерија

Податотека:10. Оксидација на јагленче во стопен калиум нитрат.webm|Оксидација на јагленче во стопен калиум нитрат
Податотека:37. Реакција на калиум со вода.ogv|Реакција на калиум со вода
Податотека:40. Реакција на калиум со сулфурна киселина.ogv|Реакција на калиум со сулфурна киселина
Податотека:48. Калиум хлорат и гумена бонбона.ogg|Калиум хлорат и шеќер


## Наводи


Категорија:Алкални метали
Категорија:Хемиски елементи
Категорија:Исушувачи
Категорија:Редуктивни агенси
Пределно сликарство

[thumb|right|250px|''Полесје, предел'' од [Иван Шишкин, 1884]]
[thumb|right|250px|''Жетварите'', од [Питер Бројгел Постариот, 1565: Мир и земјоделство предромантистиочки идеален предел.]] 
[thumb|right|250px|''Дордрешкото пристаниште'' од [Алберт Кејп]]
**Пределно сликарство** или **пејзажно сликарство** — жанр во сликарството чии теми се предели како планини, долини, дрвја, реки и шуми. Речиси секогаш небото е составен дел од сликата. Тука временските прилики играат важна улога.
овој жанр го среќаваме уште во антиката, како да речеме римските пределни фрески кои краселе соби. Такви денес наоѓаме во добра состојба во Помпеја и Херкуланеум.

Во раниот XV век пределното сликарство се развило во жанр во Европа, како окружување на човечките активности, често религиозни по тематика. Вакви биле Починката при бегството во Египет, Патешествието на Трите мудреци или Свети Еремија во пустината.

Кинеската традиција на „беспримесен“ предел е таква во која човекот е насликан многу мал, и само дава размер и контекст на делото, со тоа примамувајчи го посматрачот да учествува во него. Овој жанр во Кина бил добро оформен дури и пред појавувањето на туш-техниката.

## Поврзани видови на предели
* Небесно пределно сликарство — слики на облаци, временски прилики и атмосферски услови.
* Морско пределно сликарство — слики на океани и плажи.
* Речно пределно сликарство — слики на реки и потоци.
* Урбано пределно сликарство — слики на населени места (урбани предели).
* Птичје пределносликарство — ја прикажува Земјината повржина од птичја перспектива, особено како што би се гледала од авион или вселенско летало.

## Поврзнао
* Шаншуеј
* Ведута
* Пределна архитектура
* Пределно градинарство

## Наводи

* Sharon L. Hirsch, "Landscape: the Grand tradition"  (текст од изложбен каталог) Dickinson University (семрежен текст) 
* Pavel Machotka, *Cezanne : Landscape into Art*

Сликарство
Воена тактика

**Воена тактика** е заедничко име за методите на пресретнување и победување на непријателот во битка. Промените во филозофијата и технологијата през времето се отсликале цо промените на тактиките.

Сè до XIX век, многу тактики се сведувале на бојното поле, како да речеме како најдобро да се маневрират единици на отворен простор. Во денешната воена мисла, тактиката е дел од операционата употреба на едииници во дадена бојна ситуација. За разлика од тактиката, воената стратегија се занимава со општиот начин, средства и планирање за долгорочни резултати.

За многу ситуации постојат специјализирани тактики, од обезбедување на соба или поединечна зграда, до операции на големо како воздушна надмоќност над еден регион. Денес, воените тактики се користат во секое ниво на команда, од поединци и групи, па сè до војската како целина. Така, воените единици отсекогаш ја рефлектирале тактиката во тоа време, и нивната големина и состав се разликувала според тоа.

Чести воени тактики се фронтален напад, обиди за закрила на непријателот, чување на резервни војници и употребата на заседа. Тука може да се спомене и употребата на измами како камуфлажа, мамци и слично.

## Библиографија
* Gerhard Muhm : German Tactics in the Italian Campaign 
* Gerhard Muhm : LA TATTICA TEDESCA NELLA CAMPAGNA D'ITALIA, in LINEA GOTICA AVAMPOSTO DEI BALCANI, (Hrsg.) Amedeo Montemaggi - Edizioni Civitas, Roma 1993

## Поврзано
* список на воени тактики
* воена доктрина
* воена историја
* современа поморска тактика
* операционо војување
* војување

Категорија:Воени поими
*
Централен нервен систем

thumb|200px|десно|Дијаграм на ЦНС:<br />'''1.''' Черепен мозок<br />'''2.''' Централен нервен систем<br />&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<small>(черепен и ‘рбетен мозок)</small><br />'''3.''' ‘Рбетен мозок
**Централниот [[нервен систем]]** (или често среќаван само како **ЦНС**) кај ‘рбетниците е составен од повеќе делови: ‘рбетен мозок (*Medulla spinalis*) и черепен мозок (*Encephalon*).

Централниот нервен систем е најсложен и најзначаен органски систем во организмот, бидејќи преку неговото функционирање се овозможува корелација (усогласување) на функцијата на органите и органските системи, со што се овозможува функционирање на организмот како единствена целина. Од друга страна, се обезбедува континуиран однос со надворешната средина, со што се овозможува и опстанокот на поодделните организми во истата. Во централниот нервен систем се сместени центрите од рефлексниот лак. До нив доаѓаат дразбите од различните делови на телото и на истите адекватно се одговара.


Категорија:Нервен систем
Сун-цу

**Сун Цу** (кинески: 孫子, пинјин: Sūn Zǐ), VI век п.н.е) — кинески војсководец и теоретичар, автор на расправата „Умешноста на војувањето“, енормно влијателна древна кинеска книга на тема воена стратегија (најголемиот дел не се занимава директно со тактика). Тој е исто така еден од најраните реалисти во теоријата на меѓународните односи.

Името „Сун-цу“ („Учителот Сун“) е почесна титула дадена на **Сун Ву** (孫武), името на авторот. Зборот *Ву*, кој значи „боречки“ или „воен“, е ист што и зборот „ву шу“ или „боречка вештина“. Сун Ву исто така има и куртоазно име, **Чанг Ќинг** (長卿).

## Сун-цу како историска личност

Единствениот зачуван извор за животот на Сун-цу е неговата биографија напишана во II век п.н.е. од историчарот Сема Ќен („Записи на историчарот“), кој го опишува како војсководец кој живеел во државата Ву во VI век п.н.е., а така и современик на еден од големите кинески мислители— Конфуциј. Меѓутоа, формата и содржината на „Умешноста на војувањето“ укажуваат дека книгата била напишана меѓу 400 п.н.е. и 320 п.н.е.

Сун-цувото дело, „Умешноста на војувањето“, нанзачено како *бинг фа* или „воена стратегија“, ни дава еден вид увид во периодот во кој авторот живеел.

Некои академици веруваат дека книгата е всушност дело на некои анонимни кинески филозофи и дека Сун-цу не постоел вистински. Интересно е дека постојат повеќе докази во полза на оваа теорија, отколку во полза на теоријата дека тој бил вистинска историска личноост. Во Лајонел Џајлсовиот вовед на неговиот превод „Умешноста на војувањето“ од 1910, тој ја обработува нејасноста и сомнителноста на авторството на оваа книга.  
 
Според некои Сун-цу бил предок на Сун Кван, основоположникот на кралството Ву, кое било едно од трите сопернички супер-династии за времето на Трите Кралства.

## Споменик во Скопје
Сун-цу е претставен на 2,5-метарска скулптура на фасадата на Министерството за надворешни работи на Република Македонија во Скопје, меѓу останатите статуи на странски државници и дејци што ја красат надворешноста на ова здание.

## Поврзано
* Познати воени писатели
* „Триесет и шест стратегии“, друга кинеско стратешко дело
* „Умешноста на војувањето“
* Филозофија на војувањето

## Македонски изданија
* Сун Цу, ''Умешноста на Војувањето'', Силсонс, Скопје, 2004

## Наводи

## Надворешни врски
* 

* „Умешноста на војувањето“ преведена на англиски од Лајонел Гајлс (1910) заедно со HTML верзија 
* „Умешноста на војувањето“, аудио издание  Бесплатни mp3-ки раскажувани од Мајкл Скот 

Категорија:Кинески мислители
Категорија:Воени писатели
Категорија:Таоисти
Погодок!

thumb|Погодок! Пребарувач на Македонија**Погодок!** - пребарувач во Македонија. Пребарувачот предвиден за семрежниот простор во Македонија, започна со работа на 22 ноември 2005 година. Pogodok.com.mk ќе работи на комерцијализација на пребарувачкиот семрежен простор во Македонија.

Пребарувачот **Погодок!** ги собира, ги организира и овозможува увид во содржините кои постојат на домашното семрежје. Како резултати од пребарувањата се добиваат исклучително информации од домашниот дел на семрежјето, кој е мал во однос на глобалната мрежа, но од исклучително значење за целокупната македонска заедница. Со ова се елиминира појавата на незначајни информации помеѓу резултатите од пребарувањето. Корисниците брзо и лесно добиваат употребливи информации.
Брзиот и лесен пристап на информациите ќе има за резултат корист за самите автори. Тие ќе бидат мотивирани да создаваат нови содржини. Со тоа ќе се поттикне развојот на делот од македонското семрежје како и зголемување на нивото на квалитет на услугите кои се достапни преку него.

Основни предности на локалниот пребарувач Погодок! во однос на глобалните пребарувачи се:
* Во целост е прилагоден на македонски и на албански јазик (латиница и кирилица);
* Пребарувачот ги зема предвид граматичките правила (род, број и сл);
* Се овозможува брзо и едноставно пребарување на комплетните содржини на домашното семрежје, на com.mk или други домени;
* Од пребарувањето како резултати се исклучени зборови кои имаат ист или сличен облик на другите јазици;
* Побрзо и полесно се одговара на потребите на домашните корисници;
* Развој на партнерства со домашни компании и институции овозможува интегрирање на дополнителни локални содржини;
* Применувањето на напредна технологија овозможува истовремено раст на целокупната регионална мрежа на локални пребарувачи.

Од 01.09.2010 пребарувачот Погодок е исклучен и не функционира.

## Надворешни врски
* Почетна страница 
* Почетна страница на албански јазик 

Категорија:Пребарувачи
Категорија:Македонски мрежни места
Категорија:Појавено во 2005 година во Македонија
Манагва

**Манагва** () е главен град на Никарагва. Градот има околу 1.817.096 жители. Манагва се наоѓа северозападниот брег на езерото Манагва, во истоимениот департман. Во градот има и европски заедници на Каталонци, Германци и Французи.

## Наводи


Категорија:Градови во Никарагва
Манагва
Категорија:Главни градови во Азија
Категорија:Населени места основани во 1819 година