Милка Ефтимова

**Милка Ефтимова** (, Радовиш - , Скопје) — македонска оперска пејачка, првенка на Македонскиот народен театар, редовен професор на Факултетот за музичка уметност во Скопје, и концертен уметник со извонредно широк дијапазон на репертоарот.

Македонскиот револуционер, комита и радовишки околиски војвода на МРО, Петруш Поплазаров е дедо на Милка Ефтимова, нејзината мајка Катерина е ќерка на војводата.. Била носител на Орденот за заслуги за Македонија.

## Кариера
Во мај 1961 година, како член и солист на Хорот на Словенечката филхармонија настапила во Виена под диригентската палка на големиот Ловро фон Матачиќ, изведувајќи повеќе солистички делници. Матачиќ самоиницијативно работел со Милка врз партитурата на Кармен, толкувајќи низа музички и психолошки детали за овој лик. Непосредно по концертот во Виена тој и понудил ангажман со операта „Кармен“ во Франкфурт, со убедување дека во кусо време и претстои блескава кариера. Бидејќи Милка била стипендист на скопската опера, во налет на чувства на одговорност и на инсистирање на Тодор Скаловски и на Петре Богданов - Кочко, есента во 1961 година станала солист на Операта при Македонскиот народен театар во Скопје.

На 15 декември 1961 година за првпат застанала на сцената на оперскиот театар. Првата улога и била Ацучена во Вердиевиот „Трубадур“ заедно со Данка Фирфова како Леонора, Марио Ѓуранац како Манрико и Енцо Серини како Луна, диригент бил Александар Лековски. Салата била преполна, многу аплаузи и добила букет од Лазар Колишевски тогашен претседател на Република Македонија.

По „Трубадур“ настапува во „Кавалерија Рустикана“, „Мадам Бетерфлај“, „Орфеј и Евридика“. Во тој период таа многу учи од диригентот Фимчо Муратовски и Ладислав Перлдик, вонсериски оперски корепетитор и диригент.

На втората фестивалска година од Охридското музичко лето настапила како солист во кантатата „Величание“ на Тодор Скаловски.

Веќе во 1963 година, таа со диригентот Фимчо Муратовски подготвиле програма за натпревар на Вториот меѓународен конкурс во Софија каде ја добила третата награда од 117 кандидата од 26 држави. Претседател на жирито бил Тоти Дал Монте од Италија. Од Метрополитен операта од Њујорк Курт Адлер, односно вкупно 23 еминетни уметници, напишале за Милка - „најпрекрасниот глас и најшармантната певица„.

За отворањето на новата монтажна зграда на МНТ во 1965 година (после земјотресот) Милка остварила една нова улога, која со текот на годините станала и нејзин симбол - Кармен во истоимената опера на Жорж Бизе.

Во 1966 година заминала на специјализација, како стипендист на владата на СР Македонија, во Италија во Санта Чичилија во Рим. Италијанска влада и доделила двомесечна стипендија за престој во Сиена, на Академијата Киџијана каде што продолжила да работи концертно пеење. Во септември 1966 година познатиот „Месаџеро“ напишал - „Милка Ефтимова пејачка со убава боја на гласот што навистина одговара на мецосопранот, глас што толку многу се бара од нашите оперски куќи“.

Од сите кандидати меѓу најдобрите биле Милка Ефтимова и една Американка. Добила награда за сценски настап. Таму биле три месеци како најдобри изведувачи. Милка Ефтимова била избрана да учествува во серија настапи кои ја претставуваат академијата Санта Чичилија солистички, но и со оркестар. Римските рецензенти ја истакнале нејзината сензибилност, музикалноста, стилската диференцираност или силата на мецо вокалите. За кратко време имала 21 настап.

Била ангажирана во тогашните Македонска дирекција и „Југоконцерт“. Имала настапи во Русија, трипати во Кина и многупати во Германија, Австрија и во Италија. За време на шестте години додека се правела операта, отишла во Љубљана. Одлучила да ја прифати многупати упатуваната покана од страна на Љубљанската опера и веќе од септември 1967 година била првенка на оваа куќа. Таму била постојано на настапи. Во Љубљана направила многу улоги, дури од таму отидишла во Сараево. „Кармен“ и „Трубадур“ многупати ги пеела. Најмногу во улога настапувала во Кармен и во Колашчина тука со Орфеј, а надвор во светот со „Кармен“ и со „Трубадур“.

Од оперската сцена јубилејно се простила со Кармен на 6.11.1991 година. Тоа и било 157 претстава. Во Љубљана реализирала 17 премиерни улоги. Најзначајните пред сè биле Кармен (премиера во 1968 година која рецензијата ја нарекла победа и слава на Ефтимова), потоа Грофицата во „Пикова дама“ на Петар Илич Чајковски, Кабаниха во Катја Кабанова на Леош Јаначек, Арлента во Крунисувањето на Помпеја на Клаудио Монтеверди. Хата во комедијата Продадена невеста на Берджих Сметана и мајка Јела во мелодрамата Еквинокциј на Марјан Козина. Своевиден примат остварила со Марфа во „Хованшчина“ на Модест Мусоргски.

Од Љубљана се вратила во 1978 година во Скопје како првенка на Операта при МНТ. Настапувала во низа обновени премиери од железниот репертоар како „Трубадур“, „Кармен“, „Бал под маски“, „Евгениј Онегин“, „Кавалерија Рустикана“, „Кнез Игор“ и „Фауст“. Реализирала антологиски премиерни улоги како што е Марчелина во „Свадбата на Фигаро“ од Моцарт и Неда во „Кузман Капидан“ од Трајко Прокопиев.

## Педагошка дејност
Ефтимова била редовен професор на Факултетот за музичка уметност во Скопје, наставник на Музичко-балетскиот училиштен центар во Скопје и Средното музичко училиште во Штип.

## Надворешни врски
* Живот одреден од својот глас

## Наводи

Категорија:Луѓе од Радовиш
Категорија:Македонски оперски пејачи
Категорија:Југословенски пејачи
Категорија:Македонски универзитетски професори
Категорија:Македонски средношколски професори
Категорија:Професори на Факултетот за музичка уметност - Скопје
Категорија:Носители на Орденот за заслуги за Македонија