1994

мини
**1994** (**[[Римски бројки|]]**) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 1994 година од новата ера, 994. од вториот милениум, 94. од XX век и петта од 1990-тите.

## Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.

Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509&nbsp;г.&nbsp;п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 7502 и 7503 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г.&nbsp;п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 6744 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г.&nbsp;п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 5754 и 5755 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г.&nbsp;п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како *[[Ab urbe condita]]*), годината е избројана како 2747.

Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт Цар или 2637 г.&nbsp;п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот Цар станал владетел, т.е. 2697 г.&nbsp;п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 1994 година се протега во 4630 и 4631, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 4690 и 4691 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543&nbsp;г.&nbsp;п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 2537. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 1414 и 1415 исламска година.
**1994** (MCMXCIV) е непрестапна година што започнала во сабота и е прогласена за „Меѓународна година на фамилијата“ и „Меѓународна година на спортот и олимпискиот идеал“.

## Настани

### јануари
* 1 јануари – Стапува на сила Северноамериканскиот договор за слободна трговија.
* 1 јануари – Запатистичката армија за национално ослободување ја започнува својата војна во Чијапас, Мексико.
* 10 јануари – Владата на Република Македонија донесе одлука за пристапување на Република Македонија кон Конвенцијата за меѓународен превоз со железница од 1980 година.
* 11 јануари – Република Финска и Република Македонија воспоставија дипломатски односи.
* 14 јануари – Фудбалскиот сојуз на Македонија стана придружен член на Европската фудбалска унија.
* 26 јануари – Во Рим, Република Македонија е примена за полноправен член на Меѓународната банка за финансирање на развојот на земјоделството (ИФАД).
* 31 јануари – Швајцарската Конфедерација и Принципатот Лихтенштајн воспоставија дипломатски односи со Република Македонија.
* 31 јануари – Во Скопје е формирано Друштво на македонско-турско пријателство и соработка.

### февруари
* 5 февруари – Врз сараевскиот пазар Маркале е испалена граната при што загинаа 68 лица. 
* 12 февруари – Отворени се Зимските олимписки игри во Лилехамер, Норвешка.
* 14 февруари - Народна банка на Република Македонија започна да издава краткорочни хартии од вредност - благајнички записи.
* 16 февруари - Грција воведува целосна економска блокада врз Република Македонија.
* 28 февруари - Авиони на НАТО соборија 4 авиони на босанските Срби над централна Босна, заради навлегување во зоната на забрането летање, со што за првпат директно се вмешаа во Босанската војна.

### март
* 6 март – На референдум во Молдавија гласачите го отфрлија евентуалното обединување со Романија.
* 15 март – Американските трупи се повлекоа од Сомалија.
* 18 март – Во Вашингтон е потпишан договор за воспоставување муслиманско-хрватска федерација во Босна и Херцеговина.
* 21 март - Владата на Република Македонија донесе одлука за пристапување на Република Македонија кон постојаниот комитет за информирање за индустриска сопственост на Светската организација за интелектуална сопственост.

### април
* 6 април – Руандскиот претседател Жувенал Хабјаримана и бурундскиот претседател Сиприен Нтарјамира загинуваат по соборувањето на нивниот авион близу Кигали, Руанда. Овој напад го поттикна Руандскиот геноцид.
* 16 април – Гласачите во Финска на референдум го поддржаа зачленувањето на Финска во Европската Унија.
* 27 април – Во Јужноафриканската Република се одржаа првите повеќерасни избори.

### мај
* 1 мај - Во трката за Големата награда на Сан Марино, загина Ајртон Сена, еден од најголемите автомобилисти на сите времиња.
* 10 мај – Нелсон Мандела е инаугуриран како прв црнечки претседател на Јужноафриканската Република.
* 12 мај - Со руско посредство, склучено е примирје со што е прекината ерменско - азербејџанската војна во Нагорно-Карабах.
* 17 мај - Во Малави се одржуваат првите повеќепартиски избори.

### јуни
* 4 јуни – Во Тетово е основан Тетовскиот Универзитет.
* 15 јуни – Израел и Ватикан воспоставија целосни дипломатски односи.

### јули
* 25 јули – Израел и Јордан го потпишуваат Израелско-јорданскиот мировен договор со кој формално завршува воената состојба помеѓу двете држави од 1948 година.
* 17 јули - Бразил ја победи Италија 3:2 на пенали на Светското првенство во фудбал по 0:0 завршено регуларно време.

### август

### септември

### октомври
* 16 октомври - Се одржува првиот круг на Претседателските и Парламентарните избори во Република Македонија. Киро Глигоров е повторно избран за Претседател на Република Македонија, со освоени 52,4% од гласовите. ВМРО ДПМНЕ не ги прифати резултатите од изборите.
* 20 октомври - Амбасадорот на Република Македонија во Руската федерација, Гане Тодоровски, му ги предаде акредитивите на претседателот Борис Елцин.
* 30 октомври - Се одржува вториот круг на Парламентарните избори во Република Македонија. Коалицијата Сојуз за Македонија, предводена од СДСМ, оствари уверлива победа. ВМРО ДПМНЕ не ги прифати резултатите од изборите и се откажа од учество во работата на Парламентот.

### ноември
* 13 ноември - Гласачите во Шведска на референдум го поддржаа зачленувањето на Шведска во Европската Унија.
* 15 ноември - Објавени официјалните резултати од пописот, кои покажаа дека во Република Македонија има 1.936.877 жители.
* 28 ноември - Гласачите во Норвешка на референдум го отфрлаат зачленувањето на нивната земја во Европската Унија.
* 30 ноември - Познатиот Западен Хип Хоп рапер Тупак е пукан истепан и ограбен од страна на Биггие познат рапер од источниот брег.

### декември
* 11 декември – Руските трупи навлегуваат во Чеченија со што започнува Првата чеченска војна.

## Родени
* 1 март - Џастин Бибер - американски поп пејач

## Починале
* 9 март - Чарлс Буковски, американски поет и писател
* 28 март – Ежен Јонеско, француски и романски писател
* околу 5 април – Курт Кобејн, американски музичар
* 22 април – Ричард Никсон, американски претседател
* 1 мај – Ајртон Сена, бразилски автомобилист
* 24 мај - Цветко Узуновски, македонски комунист, учесник во НОВ
* 29 мај – Ерих Хонекер, источно-германски водач
* 8 јули – Ким Ил Сунг, северно-корејски диктатор
* 17 септември – Карл Попер, австриски и британски филозоф
* 20 октомври – Берт Ланкастер, американски глумец

## Поврзано
* Календарот за таа година

## Надворешни врски

91994