Дива маслинка

**Дива маслинка** (научно: ***Elaeagnus angustifolia***) ― вид на родот *Elaeagnus*, домородна во западна и средна Азија, Иран, од јужна Русија и Казахстан до Турција, делови од Пакистан и делови од Индија. година, широко е воспоставена во Северна Америка како воведен вид.

## Опис
*Elaeagnus angustifolia* е обично трнлива грмушка или мало дрво кое расте до 5-7 м во висина. Нејзините стебла, пупки и лисја имаат густа обвивка од сребрени до ’рѓосани лушпи. Листовите се наизменични, ланцетни, 4-9 см долги и 1-2.5 см широки, со мазна маргина. Растенијата почнуваат да цветаат и да плодат од 3 години. Високо ароматичните цветови, создадени во здружени единки од еден до три, се 1 цм долга со четирислојна кремаста жолта чашка; тие се појавуваат на почетокот на летото и се проследени со грстови на плодови, мала рогашка слична на цреша 1-1.7 цм долга, портокалово-црвена покриена со сребрени лушпи. Плодовите се околу 1 цм широки и слатки, иако со сува, јадлива текстура.

Видот е воспоставен и размножуван првенствено со семе, со одредено вегетативно размножување кое исто така се случува. Гранките имаат трње што може да биде 2-7 цм долги.

## Таксономија
Видот бил опишан како *Zizyphus cappadocica* од Џон Џерард, а бил одгледуван од Џон Паркинсон до 1633 година. Неговото народно име доаѓа од сличноста по изглед со маслинката (*Olea europaea*) која е во различно ботаничко семејство, маслинки.

## Екологија
[мини| Дива маслинка навлегувајќи ретка синега во [Ново Мексико, Соединетите Држави.]]
Грмушката може да го сврзе азот во своите корени, овозможувајќи му да расте на голи минерални подлоги.

Гасениците на големовисочинскиот алпски молец *Lachana alpherakii* го користат како растение домаќин. Овошјето лесно се јаде, а семињата се шират од многу видови птици.

### Инвазивно однесување
Видот бил воведен во Северна Америка кон крајот на 19 век, и бил засаден и распространет преку консумирање на неговите плодови (кои ретко созреваат во Англија), од птици, кои ги распрснуваат семињата. Дивата маслинка се смета за инвазивен вид на многу места во Соединетите Држави, бидејќи успева на сиромашна почва, има високи стапки на преживување на садници, созрева за неколку години и не се натпреварува со домашната вегетација. Често ги напаѓа крајбрежните живеалишта каде што изумреле крошните од памучното дрво. Неговиот корен систем кој брзо се шири може да го направи налик на штетници.

## Употреби
Широко се одгледува низ јужна и средна Европа како украсно растение отпорно на суша и ладно поради своите миризливи цветови, јадлив плод, привлечно жолто зеленило и црна кора.

Во Иран, сувиот прав од овошјето се користи помешан со млеко за ревматоиден артритис и болки во зглобовите. Постојат докази кои ги поддржуваат корисните ефекти на воден екстракт од персиско масло во намалувањето на симптомите на остеоартритис со ефикасност споредлива со онаа на ацетаминофен и ибупрофен.

Тоа е еден од седумте предмети што се користат во Хафт-син, традиционално поставување на трпези на Новруз, традиционалната персиска пролетна прослава. Сувото овошје, месно познато како сенџед, е едно од седумте послужени во сопствен сируп во овошна салата што се јаде за време на Новруз во Авганистан.

## Наводи

## Надворешни врски

* Рачен третман со Jepson
* Профил на видот – дива маслинка (''Elaeagnus angustifolia''), Национален информативен центар за инвазивни видови, Национална земјоделска библиотека на Соединетите Држави. Набројува општи информации и ресурси за дивата маслинка
* Профил на растенијата на Министерството за земјоделство на Соединетите Држави
* Фото галерија

Категорија:Ботанички таксони опишани од Карл Линеј
Категорија:Растенија опишани во 1753 година
Категорија:Флора на Источна Европа
Категорија:Флора на Средна Азија
Категорија:Флора на Западна Азија
Категорија:Elaeagnus
Категорија:Незагрозени видови според МСЗП