open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Опака

**Опака** () — град во Североисточна Бугарија, административен центар на Општина Опака во Трговишката Област. Има население од околу 2.324 жители (2022).

## Географија
Градот е сместен во источниот дел на Дунавската ридска рамнина, во долина и врз двата соседни рида – Болец и Ак Тепе. Низ средината на градот тече реката Рјаката, притока на реката Черни Лом. Опака се наоѓа на 15 км северно од градот Попово и на 48 км северозападно од регионалниот центар Трговиште.

## Историја
### Рана историја
Подрачјето на Опака било населено уште од најстари времиња. Археолошките истражувања во регионот потврдуваат постоење на населби од тракискиот, римскиот и византискиот период.

### Османлиски период
За време на отоманското владеење, населбата за првпат се споменува во официјални турски документи од 1479 година под името Опака. Низ вековите, местото се развило како земјоделско средиште. Карактеристично за овој период е населувањето на месното население по ридовите Болец и Ак Тепе, што е и денешната основа на просторната организација на градот.

### Период на Преродбата
За време на Бугарската преродба, Опака бележи значаен стопански и културен подем. Месните занаетчии и трговци биле активно вклучени во регионалните економски текови. Во 1864 година, во Опака било изградено првото училиште, што претставува клучен момент за развојот на образованието во овој крај.

### Модерна епоха
По Ослободувањето на Бугарија во 1878 година, Опака продолжила да се развива како важно земјоделско средиште. Во текот на 20 век, со изградбата на соодветна инфраструктура и економски објекти, градот го зголемил своето регионално значење. Опака официјално го добила статусот на град на 7 септември2003 година, со што станала еден од најмладите градови во Трговишката област.

## Наводи

## Надворешни врски
*Мрежно место на Општина Опака

Категорија:Градови во Бугарија
Категорија:Населени места во областа Трговиште
Попово

**Попово** може да се однесува на:

*Попово, град во Североисточна Бугарија;
*Општина Попово, општина во Североисточна Бугарија;
*Попово, село во Југоисточна Бугарија;
*Попово, село во Општина Кукуш, Грција;
*Попско, село во Јужна Бугарија, кое до 1934 година се викало Попово;
*Попово, поранешно село во Пернички област.

;Видете исто така
*Попово Село
Попово (град)

**Попово** — град во Североисточна Бугарија, административен центар на истоименета општина во Трговишката Област. Има население од околу 14.144 жители (2022).

## Географија
Попово се наоѓа во североисточниот дел на Бугарија, во средишниот дел на Дунавската Рамнина. Градот е сместен во долината на реката Поповска, која е притока на Черни Лом. Теренот околу градот е ридски и се одликува со типични предели за овој дел од државата. Попово е значаен сообраќаен јазол, бидејќи низ него минува важната железничка линија Софија – Варна, што го прави клучна точка за поврзување во североисточниот регион.

## Историја
Во атарот на градот се наоѓаат три праисториски населби. Според археолошко истражување биле откриени остатоци од средновековна населба во околијата, најверојатно во времето на Првото Бугарско Царство.

Во Отомански дефтер од 1524 година, денешниот град е именуван како **Евренос** или **Кулфал Факих**. Повторно било спомнато во 1555 година со истите имиња. Градот го носело името на најголемиот земјопоседник Евренос-бег. Во тоа време било дел од Никополскиот санџак, како населба во Разградската каза. Во 1573 година населбета била наведена под името **Поп Алаѓоз**. Околу XIX век го добило името **Попќој** („Попово село“). Исто било познато како **Кара Лом**.

После основањето на Кнежевството Бугарија, Попово било масовно урбанизирано. Во XIX век градот станал значаен поради нејзината местополжба во железничката пруга Софија-Варна. Во XX век се развиле градските образовни институции.

## Литература
*Дремсизова-Нелчинова, Цв., Г. Гинев, Ил. Ангелова, А. Конаклиев. Археологически паметници в Търговищкия район. С., 1991.
*Цонев, С. Садине – с друго име Раклум... В: „Местен вестник“, бр. 29, 11 ноември 2011, 6.
*Ковачев, Р. Селища и население в Поповския регион според новопостъпили османотурски регистри от първата половина на XV век. – В: Попово в миналото – 3. Етнокултурни и демографски процеси (XV-XX век). Разград, 1999, 21 – 34.

## Наводи

## Надворешни врски
*Мрежно место на Општина Попово

Категорија:Градови во Бугарија
Категорија:Населени места во областа Трговиште
Јакичево

**Јакичево** — мала населба северозападно од Велике Лашче во централна Словенија. Областа е дел од традиционалниот регион Долeњска и сега е вклучена во Среднословенечкиот статистички регион.

Источно од селото има мало светилиште покрај патот посветено на Богородица. Датира од последната четвртина од 18 век.

## Наводи

## Надворешни врски

* Јакичево на Геопедија

Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Општина Велике Лашче
Категорија:Никулци за Словенија
Мохорје

**Мохорје** (во постари извори исто така *Махорје*) е мала населба на висорамнината Руте ( ) во ридовите западно од Велике Лашче во централна Словенија. Целата општина е дел од традиционалниот регион Долењска и сега е вклучена во Среднословенечкиот статистичкиот регион. 

## Наводи

## Надворешни врски

* Mohorje on Geopedia

Категорија:Населени места во Словенија
Категорија:Координати на Википодатоците
Мала Слевица

**Мала Слевица** () — населба јужно од Велике Лашче во централна Словенија. Целата општина е дел од традиционалниот регион Долењска и сега е вклучена во Среднословенечкиот статистичкиот регион. 

## Име
Мала Слевица е потврдена во историските извори како *Зиловиц* во 1230 година, *Силојц* во 1335 година, *Силевец* во 1346 година и *Чиловец* во 1436 година, меѓу другите правописи.

## Историја
Селото порано се наоѓало на поголема надморска височина, на ридот Села (633 метри надморска височина) северозападно од сегашното јадро на селото. Подоцна било преместено на сегашната локација на раскрсница, каде што во 12 век стоела бесилка. 

## Црква
лево|мини|Црквата „Свети Јакоб“
Локалната црква, изградена во селцето Храстињаки во населбата, е посветена на Свети Јаков Зевдеев и припаѓа на парохијата Велике Лашче. Станува збор за барокна градба, која датира од средината на 17 век. 

## Наводи

## Надворешни врски

* Мала Слевица на Геопедија
Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Општина Велике Лашче
Категорија:Никулци за Словенија
Медведјек, Требње

**Медведјек** (во постарите извори и *Медвешчек*) е населба источно од Велики Габер во општина Требње во источна Словенија. Целата општина е дел од традиционалниот регион Долењска и сега е вклучена во Среднословенечкиот статистичкиот регион. 

## Историја
лево|мини|Оклопно борбено возило кај споменикот на Словенечката војна за независност
На 28 јуни 1991 година, за време на Словенечката војна за независност, тенковска колона на Југословенската народна армија била нападната на барикада од камиони кај Медведјек. Шест возачи на камиони биле убиени во воздушен напад што следел. Во 1993 година, на местото бил откриен споменик во спомен на настаните.

Медведјек бил селце на Велики Габер до 1992 година, кога бил административно одвоен и станал независна населба. 

## Културно наследство
Автопатот А2 поминува низ територијата на населбата. Кога се градела во раните 1980-ти, откриени се и делумно ископани гробишта од железното време и римскиот период.

## Наводи

## Надворешни врски

* Medvedjek on Geopedia
Категорија:Врски за Wayback од предлошката „Семарх“
Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Населени места во Словенија
Адамово (Словенија)

**Адамово** (словенечки: *Adamovo*) — населба во Општина Велике Лашче во централна Словенија. Областа е дел од историскиот регион Долењска. Населбата сега е вклучена во Среднословенечкиот статистички регион.

## Етимологија
Името Адамово е изведено од име на имот, кое се однесува на изолирана фарма позната како *Адам* од која се развило селото.

## Географија
Селото се наоѓа под ридот Адамово, на источниот раб на долината Миша, покрај потокот Велики грабен, западно од Велике Лашче. До него е пристапно по пат од селото *Грича*, кое припаѓа на Капланово. Селото се состои од една улица, чие име е исто како и селото, т.е. Адамово. Потокот Адамово, кој тече низ селото, ја добива својата вода од изворите *При бајти* и *В Плазни*. На север се ридовите *Светинов* и *Фирманов*, а на југ е ридот *Пезовски*. Под него е селото Шкули.

## Историја
Во периодот меѓу двете војни, локалното население се занимавало со земјоделство, шумарство и овоштарство.

За време на Втората светска војна, загинале 13 мештани.

## Наводи


Категорија:Општина Велике Лашче
Шкрловица

**Шкрловица** — мало село источно од Дворска Вас во општина Велике Лашче во централна Словенија. Општината е дел од традиционалниот регион Долењска и сега е вклучена во Среднословенечкиот статистички регион.

## Наводиаводи

## Надворешни врски

* Шкрловица на Геопедија

Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Села во Словенија
Категорија:Општина Велике Лашче
Категорија:Никулци за Словенија
Симеоновград

**Симеоновград** — град во југоисточниот дел на Бугарија, сместен на двата брега на реката Марица. Тој е административен центар на истоименета општина во Хасковската Област. Населението на градот изнесува околу 7.699 жители (според податоци од 2022 г.).

## Географија
Симеоновград се наоѓа во југоисточниот дел на Бугарија, на двата брега на реката Марица, во рамките на Горнотракиската Низина. Градот претставува значаен сообраќаен јазол, каде што се вкрстуваат важни патни и железнички правци што го поврзуваат регионот со остатокот од земјата. Климата во овој крај е умерено-континентална, со влијание на медитеранските воздушни маси, што овозможува поволни услови за земјоделство во плодната долина. Околните предели се карактеризираат со рамничарски терен, прошаран со ридски предели кои постепено се издигнуваат кон источните делови на Родопите. Симеоновград е оддалечен околу 30 км североисточно од регионалниот центар Хасково и околу 250 км од главниот град Софија.

## Историја
Во околина на градот биле откриени археолошки остатоци од неолитска населба. Во IV век, во близина на градот била изградена тврдината „Констанција“. Била спомната во „*Хронографијата*“ на Теофан Исповедник. Подоцна биле откриени ранохристијански цркви во близина од V век.

Во 812 година, **Констанција** била освоена, и подоцна припоена во Првото Бугарско Царство во 815 година. Според епархиските списоци од 901 година, епископот на Констанција бил потчинет на филипополскиот митрополит. Во 1153 година, арапскиот географ Мухамед ал-Идриси го опишал градот како голема, добро населена и економски развиена населба. Градот бил значајна точка и за време на Третата крстоносна војна (1189–1190), кога во него престојувал императорот Фридрих I Барбароса. Тврдината конечно била освоена од царот Калојан на 24 март 1201 година, по што нејзиното значење постепено опаднало.

Во текот на отоманскиот период, населбата била познато под името **Трново-Сејмен**. Во XIX век станало значаен центар во железничка мрежа. После основањето на Кнежевство Бугарија, местото продолжило да се развива како значаен трговски и занаетчиски центар во регионот. Во 1934 година населбата била преименувана во **Симеоновград**, во чест на Симеон I. Во текот на XX век, градот станал логистички центар во Хасковската област. Особено поради нејзината местоположба во железничката линија Софија-Истанбул. Денес нејзината индустрија е тесно поврзана со реката Марица.

## Наводи

## Надворешни врски
*Мрежно место на Општина Симеоновград

Категорија:Градови во Бугарија
Категорија:Населени места во областа Хасково
Бранково

**Бранково** е мала населба на работ на долината позната како  „Долина на монасите“ ), 3 километри западно од Велике Лашче во централна Словенија. Областа е дел од традиционалниот регион Долењска и сега е вклучена во Статистичкиот регион Централна Словенија. 

## Име
Бранково е потврдено во пишани извори како *Франкхен* во 1436 година и *Франкович* во 1465 година  Името *Бранково* е изведено од име на имот, кое се однесува на изолирана фарма позната како *Бранко* од која се развило селото.

## Наводи

## Надворешни врски

* 
* Brankovo on Geopedia
*

Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Општина Велике Лашче
Жага (Велике Лашче)

**Жага** () — мала населба во ридовите југозападно од Велике Лашче во Средна Словенија. Областа е дел од традиционалниот регион Долењска и сега е вклучена во Среднословенечкиот статистички регион. 

## Наводи

## Надворешни врски
*
*Жага на Геопедија

Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Општина Велике Лашче
Алпска незаборавка

**Алпска незаборавка** () — зелјесто повеќегодишно растение од семејството Boraginaceae. Алпската незаборавка е цвет на грофовијата Вестморленд во Обединетото Кралство.

## Опис
Повеќегодишно тревесто растение, поретко или погусто перничесто, 5–25 см високо, со кус ризом. Стеблото вертикално или подигнато, неразгрането или од основата разгрането, во базалниот дел со полустрчести или стрчести влакна, во горниот дел со прилегнати, нагоре свртени влакна. Базалните листови се елиптични или издолжено-лопатовидни обично со долги лисни дршки, поретко приседнати. Долги до 70 мм , широки од 5 до 10 мм, од двете страни со прости четинести влакна; стеблените листови издолжено-ланцетни до елиптични, со помали димензии од базалните листови, но со нешто погуста влакнавост. Цветовите се собрани во врвни, збиени срповидни соцветија кои при образување на плодот малку се издолжуваат. Цветните дршки се со должини до 2 мм (при образување на плодот се издолжуваат до 4 мм), поставени се косо во однос на оската на соцветието и свртени нагоре. Чашката е yвончевидна, при цветањето долга околу 2 мм, при образувањето на плодот се издолжува од 4 до 6 мм, во основата стеснета, всечена до 2/3 или повеќе на 5 издолжено-триаголни запци, по целата должина со прилегнати прави влакна и со ретки кукесто свиткани влакна во основата кои можат и сосема да отсуствуваат, не отпаѓа. Венчето најчесто е темносино, пречникот на проширениот дел од венчето е од 6 до 9 мм. Оревчињата се елиптично-јајцевидни, затапени, обично со добро развиен раб само во горната третина до половина, долги се до 2 мм, лузната на прикрепување продолжува странично во две бразди од двете страни.

## Живеалиште
По планински пасишта од субалпскиот и алпскиот појас, на длабока почва, камењари, на силикатна и варовничка подлога, на надморска височина од 1800 до 2760 м.

## Распространетост
Во Велика Британија се јавува само на две места, во варовнички тревни површини наСеверните Пенини и на голема надморска височина на мика-шкрилци во близина на Бен Лоерс. Автохтоно е распространет во голем дел од Јужна и Средна Европа и Кавказ.

### Македонија
Според Flora Europea (1972) и Med - Check List (1984) овој вид не се наведува за Балканскиот Полуостров, туку за Кавказ и Мала Азија, така што со сигурност не се среќава во Македонија.

Алпската незаборавка е многу варијабилен вид, па за поточно дефинирање на статусот на инфраспекциските таксони потребни се дополнителни истражувања.

## Наводи

Категорија:Растенија опишани во 1794 година
Категорија:Myosotis
Категорија:Симболи на Алјаска
Категорија:Флора на Алјаска
Цента (Велике Лашче)

**Цента** — мала населба во општина Велике Лашче во Словенија. Областа е дел од традиционалниот регион Долењска и сега е вклучена во Среднословенечки статистички регион.

Мало светилиште покрај патот северно од селското јадро е посветено на Свети Антониј од Падова. Изградено било на почетокот на 20 век.

## Наводиаводи

## Надворешни врски

* 
* Цента на Геопедија

Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Општина Велике Лашче
Категорија:Никулци за Словенија
Опалково

**Опалково** е мала населба западно од Велике Лашче во централна Словенија. Целата општина е дел од традиционалниот регион Долењска и сега е вклучена во Среднословенечкиот статистичкиот регион. 

## Име
Името *Опалково* е изведено од глаголот *opaliti* „да се гори, да се запали“, што се однесува на земјиште кое било расчистено за населување. 

## Наводи

## Надворешни врски

* Опалково на Геопедија

Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Населени места во Словенија
Марјан Димитров

**Марјан Димитров** (р. ) во Кавадарци) — македонски радио и телевизиски новинар. Главен и одговорен уредник на порталот РТК.мк.

## Животопис
Марјан Димитров е роден во Кавадарци, на 17 септември 1957 година. Дипломира на Универзитетот Св. Кирил и Методиј во Скопје.

Својата новинарска кариера ја започнал во Радио Кавадарци, како новинар, каде бил дел од добро познатата „Кавадаречка династија” заедно со Љупчо Бубо Каров. Потоа се вработува во Телевизија Тиквешија, каде бил главен и одговорен уредник и водител на вести, емисиите: „Отворено за…", „За нас" и документарни емисии. Во ТВ Тиквешија работел до затворањето на телевизијата во 2015 година.

Во 2015 година, го оформува порталот РТК.мк, каде е портал за Тиквешијата и главен и одговорен уредник. Во период од 2021 до 2025 година, ја снимал емисијата „Отворено за…" во продукција на РТК.мк, каде се емитуваше на КТВ Телевизија.

## Надворешни врски
* www.rtk.mk

Категорија:Македонски новинари
Категорија:Македонски водители
Berberis aristata

***Berberis aristata***, исто така познат како **дрво куркума**, е грмушка која припаѓа на семејството Berberidaceae и родот *[[Жолтика|Berberidaceae]]*. *B. aristata* потекнува од Хималаите во Индија, во Пакистан, и Непал. Во природата може да се најде и на планините Нилгири во јужна Индија и во Шри Ланка.

## Морфологија
*Berberis aristata* се карактеризира со исправена бодликава грмушка, која во висина расте меѓу 2 и 3 метри. Тоа е дрвенесто растение, со кора која однадвор изгледа жолта до кафеава, а одвнатре темно жолта. Кората е покриена со трње, кои се модифицирани лисја и можат да се отстранат рачно во надолжни ленти. Листовите се распоредени во прамени од пет до осум и се приближно долги 4,9 см и широки 1,8 см. Листовите се темно зелени на грбната површина и светло зелени на вентралната површина. Листовите се едноставни со пердувести вени, кожести по текстура и со неколку до многу мали вдлабнатини по должината на работ на листот.

## Цвет и овошје
алт=Berberis aristata fruits|лево|мини|Плодови од ''Berberis aristata''
Цветната сезона започнува во средината на март и трае во текот на целиот месец април. Жолтите цветови што се развиваат се целосни и хермафродитни. Просечниот дијаметар на целосно отворен цвет е 12,5 мм. Цветовите формираат соцветие во форма на грозд со 11 до 16 цветови по гроздообразна гранка, распоредени по должината на централното стебло. Цветот е полисепален, со три големи и три мали чашки, и полипетален, со вкупно шест ливчиња. Прашникот е полиандрозен и содржи шест прашници со должина од 5-6 мм, а толчникот е долг 4-5 мм, и е составен од краток стил и широка стигма. Растението произведува гроздови на сочни, кисели, јадливи бобинки кои се светло црвени по боја и имаат лековити својства. Плодовите почнуваат да зреат од втората недела од мај и продолжуваат да зреат во текот на јуни. Бобинките се приближно 7 мм долги, 4 мм во дијаметар, и со тежина од околу 227 милиграми.

## Употреба
Плодовите се јадат како десерт од луѓето што живеат во области каде што расте растението Тие се сочни и содржат многу шеќери и други корисни хранливи материи што ја надополнуваат нивната исхрана. Коренот може да се користи и за подготовка на алкохолен пијалак.

Растението како целина е добар извор на боја и танин што се користи за боење облека и за штавење кожа.

### Медицинска употреба
[мини|Хемиска структура на [берберин, алкалоид кој се наоѓа во *B. aristata*]]
Во Индија, *B. aristata* се користи во традиционалната хербална медицина. Неговото стебло, корења и плодови се користат во Ајурведата.

Препарат се подготвува со варење во вода на кората од коренот и на долниот дел од стеблото. Потоа растворот се процедува и испарува додека не се добие полуцврста маса, расаунт. Се меша или со путер и стипса, или со опиум и сок од лимета.

Кората од коренот содржи горчлив алкалоид берберин, кој е проучуван поради неговите потенцијални фармаколошки својства.

## Наводи

Категорија:Флора на Азија
Категорија:Жолтика
Вилијам Волтер Вотс

**Пречесниот Вилијам Волтер Вотс** (1856–1920) бил еден од најголемите авторитети за мов во Нов Јужен Велс. Можеби е најпознат по неговиот незавршен *Попис на австралиски мовови.* Родот папрати *[[Revwattsia]]* е именуван во негова чест, како и најмалку 30 други видови вклучувајќи го и видот папрат *Grammitis watsii*.

## Литература

* 

## Наводи

Категорија:Починати во 1920 година
Категорија:Родени во 1856 година
Категорија:Бриолози
Категорија:Ботаничари со авторски кратенки
Категорија:Австралиски ботаничари
Вилијам Ендру Кларк

Д-р **Вилијам Ендру Кларк** (1911-1983) бил шкотски ботаничар познат по колекциите главно во Надворешните Хебриди. Тој бил експерт за сперматофити и флората на североисточна Англија.

## Живот
Роден бил во Гирван во Ершир. Учел на академијата Алва помеѓу 1916 и 1923 година, а потоа на академијата Харис во Данди од 1923 до 1929 година.

Тој студирал на Универзитетот „Сент Ендрус“, каде што дипломирал во 1932 година и докторирал во 1936 година. Предавал ботаника прво на Универзитетот во Ливерпул, а потоа на Универзитетот во Њукасл, сè до пензионирањето во 1976 година. Во 1957 година бил избран за член на Кралското друштво во Единбург. 

Починал во Рајтон, Тајн и Вир на 19 ноември 1983 година.

## Семејство
Кларк се оженил со Хелена Хеслоп-Харисон, ќерка на Џон Вилијам Хеслоп-Харисон, член на Кралскиот колеџ за уметности, во 1941 година.

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Членови на Кралското друштво на Единбург
Категорија:Починати во 1983 година
Категорија:Родени во 1911 година
Категорија:Ботаничари со авторски кратенки
Категорија:Шкотски ботаничари
Вилијам Вилсон (ботаничар)

**Вилијам М. Вилсон** (1799–1871) бил англиски ботаничар, познат по својот фокус на бриологијата.

## Живот
Втор син на Томас Вилсон, фармацевт, тој бил роден во Ворингтон на 7 јуни 1799 година. Се школувал во гимназијата Престбери и кај д-р Џон Рејнолдс во академијата за дисиденти во Лиф Сквер, Манчестер. Потоа бил вработен во адвокатска фирма во Манчестер; но се разболел и ова довело до неговата љубов кон ботаниката, и кога имал околу 25 години, неговата мајка му дала надомест за да може целосно да се посвети на неа.
мини| Cotoneaster cambricus
Во 1821 година, Вилсон го открил видот *Cotoneaster cambricus* на Грејт Орм. Тоа го довело во преписка со Сер Џејмс Едвард Смит, кој го охрабрил. Во 1827 година, Џон Стивенс Хенслоу го запознал со Вилијам Џексон Хукер.

Вилсон живеел две години во Ирска, каде што ги изучувал мововите, кои од 1830 година го привлекле целото негово внимание. Од 1829 година па натаму, често бил цитиран во *„Британска флора“* на Хукер. Станал добро познат во својата област.

## Смрт
Вилсон починал во Падингтон на 3 април 1871 година, и бил погребан на Хил Клиф, Ворингтон.

## Дела
лево|мини|''Rosa Wilsoni''
На Вилсон му бил доверен описот на мововите собрани при патувањата на бродовите „*Еребус“* и „*Терор“* под водство на Џејмс Кларк Рос (експедиција на Антарктикот од 1839 до 1843 година) и на „*Хералд*“ под водство на Хенри Келет. Направил ран опис на тасманските мовови, опишувајќи многу новини.

Вилсон стапил во преписка со специјалистите: Секстус Ото Линдберг и Вилхелм Филип Шимпер. Неговото главно дело била „*Бриологија Британика“* (1855), наменето како трето издание на „*Мускологија Британика“* (1818) од Хукер и Томас Тејлор, но во суштина било ново дело. Потоа, на списокот биле додадени над сто нови видови британски мовови помеѓу нејзиното објавување и неговата смрт.

Освен *котонеастерот*, Вилсон додал нов вид роза, папрат и многу мовови на британскиот список, розата *Роза Вилсони* била именувана по него од Вилијам Борер, а филмастиот папрат на Вилсон го нарекол *Hymenophyllum wilsonii* од Хукер. Вилсон опишал многу нови видови егзотични мовови во *Џурнал оф ботани*. Неговите трудови биле наведени во *Каталогот* на Кралското друштво (vi. 389, viii. 1249), а неговиот хербариум и ботаничка преписка биле доставени во Природонаучниот музеј.
мини|''Hymenophyllum wilsonii'', расте на Годој во Норвешка

## Поврзано

* Категорија:Таксон именуван од Вилијам Вилсон (ботаничар)

## Наводи

## Литература

* Разновидни хартии од Хербариумот на Вилијам Вилсон

Категорија:Починати во 1871 година
Категорија:Родени во 1799 година
Категорија:Англиски ботаничари
Категорија:Ботаничари со авторски кратенки
Џулиет Веге

**Џулиет Ан Веге** (1971 година во Западна Австралија) е австралиска ботаничарка. Дипломирала во 1992 година и докторирала на Универзитетот во Западна Австралија во 1999 година со теза насловена како „Морфолошки и анатомски варијации во рамките на Stylidium (Stylidiaceae): систематска перспектива“. Од 2021 година работела како истражувач во Хербариумот на Западна Австралија, управуван од Одделот за биодиверзитет, заштита и атракции на Западна Австралија, и е главен уредник на *Nuytsia*. Нејзината главна област на експертиза е таксономијата и проучувањето на семејството Stylidiaceae на растенија-активатори.

Во текот на 2005 и 2006 година била австралиски ботанички службеник за врска во Кралските ботанички градини во Лондон, Англија.

## Наводи

## Надворешни Врски

* Џулиет Веге : Профил во Одделот за биодиверзитет, заштита и атракции
* Свежа наука: Лоцирање на поттикнувачот за зачувување
*   

Категорија:Родени во 1971 година
Категорија:Ботаничари со авторски кратенки
Категорија:Австралиски ботаничари
Хирам Вајлд

**Хајрам Вајлд** (15 март 1917 - 28 април 1982) бил англиски ботаничар кој работел во Јужна Родезија.

Вајлд студирал на Империјал колеџот, Универзитет во Лондон. Во 1945 година, ја напишал својата докторска теза во која го испитувал патогенот на зелената салата, *Bremia lactucae*. Од 1945 година, работел како владин ботаничар во Јужна Родезија, а наскоро станал и раководител на Владиниот хербариум на Јужна Родезија. Во 1960 година, Вајлд го започнал ботаничкото списание за хербариуми „Киркија“, именувано по Џон Кирк (1832–1922), африкански истражувач и придружник на Дејвид Ливингстон. Во наредните години, работел како негов главен уредник. Вајлд, заедно со Артур Волис Ексел, го иницирале проектот *Flora Zambesiaca*, серија монографии за флората на Африка. Во 1965 година, Вајлд бил назначен за професор на Универзитетскиот колеџ во Салисбери, сега познат како Универзитет во Зимбабве.

Во 1980 година, поради здравствени проблеми, поднел оставка од функцијата професор во Солсбери и се преселил во Кејптаун, Јужна Африка.

## Личен живот
Хирам бил син на Хирам Вајлд (јули 1895, Шефилд, Јоркшир) и Маргарет Хоксворт (13 мај 1896 Шефилд, Јоркшир). Се оженил со Кетлин Мејбл Џин Осборн (8 јули 1918 Кејптаун) во 1945 година. Тие имале 6 деца.

## Избрани публикации

* Вајлд, Х. „Вегетација на почви што содржат бакар“ - Салисбери, 1968. - 71 стр.
* Вајлд, Х. „Вегетацијата на почвите што содржат никел“ - Козвеј, 1970. - 62 стр.

## Растенија именувани по Хирам Вајлд

* *Aristida wildii* Melderis, 1970
* *Buchnera wildii* Philcox, 1987
* *Clerodendrum wildii* Moldenke, 1949 (= *Rotheca wildii* (Moldenke) , 2000
* *Commiphora wildii* Merxm. 1960
* *Cynoglossum wildii* E.S. Martins, 1988
* *Erica wildii* Brenan, 1964
* *Eriocaulon wildii* S. M. Phillips, 1997
* *Euphorbia wildii* L.C. Leach, 1975
* *Wildiana indigofera* J.B.Gillett, 1958
* *Kalanchoe wildii* Raym.-Hamet ex R. Fern., 1978
* *Lotus wildii* J. B. Gillett, 1959
* *Pandiaka wildii* Suess. 1950
* *Rhus wildii* R. Fern. & A.Fern. 1965 - Searsia wildii Moffett, 2007
* *Rhynchosia wildii* Verdc., 2000
* *Vernonia wildii* Merxm., 1951

## Наводи

Категорија:Англиски ботаничари
Категорија:Починати во 1982 година
Категорија:Родени во 1917 година
Категорија:Ботаничари со авторски кратенки
Вилијам Вотсон (научник)

**Сер Вилијам Вотсон**, КД (3 април 1715 &#x2013; 10 мај 1787) бил британски лекар и научник кој бил роден и починал во Лондон. Неговите рани дела биле во ботаниката, а тој помогнал во воведувањето на делото на Карл Линеј во Англија. Станал член на Кралското друштво во 1741 и потпретседател во 1772. Прогласен бил за витез во 1786.

Тој покажал во 1746 година, дека капацитетот на Лајденската тегла може да се зголеми со нејзино премачкување одвнатре и однадвор со користење на оловна фолија. Истата година, тој предложил дека двата вида електрицитет - стаклест и смолест - што ги поставил Дуфеј всушност се вишок (позитивен полнеж) и недостаток (негативен полнеж) на една течност што ја нарекол *електричен етер*, и дека количината на електричен полнеж е зачувана. Тој признал дека истата теорија била независно развиена во исто време од Бенџамин Франклин - двајцата подоцна станале сојузници и во научни и во политички прашања. Тој предложил дека електрицитетот е повеќе сличен на магнетизмот и светлината отколку на течност, бидејќи поминува низ стакло и ткаенина може да се концентрира како искра за да осветли запаливи материјали.

На 14 август 1747, тој направил експеримент за спроведување електрична енергија низ жица која била долга 6.732 стапки во Шутерс Хил во Лондон. Во друг експеримент што го направил, жицата била долга 12.276 стапки. Претходните експерименти во Франција вклучувале само пократки растојанија.

## Наводи

Категорија:Англиски ботаничари
Категорија:Ботаничари со авторски кратенки
Вилијам Ендру Арчер

**Вилијам Ендру Арчер** (1894–1973) бил американски економски ботаничар, етноботаничар, таксоном, истражувач на растенија и кустос на хербариуми. Роден во Тореон, Мексико, од американски родители, Арчер студирал на Државниот колеџ во Ново Мексико, каде што дипломирал биологија, а докторирал ботаника и микологија на Универзитетот во Мичиген во 1925 година. 

Поголемиот дел од својата професионална кариера го поминал во Министерството за земјоделство на Соединетите Американски Држави, вклучувајќи ја и неговата позиција како кустос на Националниот арборетум-хербариум на Соединетите Американски Држави од 1938 до 1964 година. По пензионирањето од МЗСАД, Арчер бил назначен за истражувачки соработник во Одделот за ботаника, Националниот музеј за природна историја (NMNH). Неговата кариера била обележана со обемни колекционерски патувања во Централна и Јужна Америка и во Африка. Зборувал англиски, португалски и шпански.

Пред да оди на училиште, тој служел во пешадијата на Ново Мексико од 1916 до 1917 година и за време на Првата светска војна во болница во Франција. Неговата мајка му помогнала финансиски за време на првите две години на колеџ со пари што ги заработила одгледувајќи говеда и кокошки во Ново Мексико. Неговите академски интереси се фокусирале на ботаника, микологија, патологија на растенијата, бактериологија, физичка хемија, ентомологија, орнитологија, генетика и англиски состав. Тој бил невработен за време на Големата депресија, на крајот наоѓајќи работа во пиварница во Фоги Ботом пред да ја започне својата кариера како вработен во владата на Соединетите Американски Држави.

## Кариера
Во Министерството за земјоделство на САД работел во Белтсвил, Мериленд, во Одделот за истражување и воведување на растенијата како ботаничар. Бил стациониран во Белем во Бразилскиот истражувачки институт во Канцеларијата за односи со странство во земјоделството и работел како таксоном за растенија и куратор на хербариуми во Националниот арборетум на Соединетите Американски Држави. Работејќи во јавниот сектор, се чувствувал оптоварен со бирократски регулативи. Кога имал педесет години, неговата сопруга починала од неоперабилен тумор на мозокот, неполна една година од нивниот брак, во 1948 година. Кога се пензионирал од јавната служба по 31 година, се вработил во институцијата Смитсонијан, каде што работел како архивски работник во хербариумот.

Како дел од својата работа, тој придонел за развојот на Флората на Невада. Помогнал во основањето на ботаничка лабораторија, градина и хербариум во Меделин, Колумбија. Ја истражувал Латинска Америка во потрага по инсектицидни растенија, сорти диви и култивирани кикирики, тутун, зеленчук и украсни растенија. Ја посетил Етиопија за да собира семе за житарки, зеленчук.

## Наводи

## Надворешни врски

* Институт Хант на Универзитетот Карнеги Мелон  Archived  
* Документи од Вилијам Ендру Арчер, архиви на институцијата Смитсонијан
* http://huntbot.andrew.cmu.edu/hibd/departments/Archives/Archives-AG-PDF/ArcherWilliamBiogs2008.pdf  Archived

Категорија:Апсолвенти на Мичигенскиот универзитет
Категорија:Починати во 1973 година
Категорија:Родени во 1894 година
Категорија:Американски ботаничари
Вилијам Бул (ботаничар)

**Вилијам Бул** (1828–1902) бил англиски ботаничар, расадник и колекционер на растенија. Роден во Винчестер, во 1861 година го купил расадникот на „Џон Викс енд Компани“ на Кингс Роуд, Челзи. Вовел во одгледување многу растенија од други земји, вклучувајќи орхидеи од Колумбија и Либерија. Џон Кардер и Едвард Шатлворт собирале растенија за Вилијам Бул.

Залихите на компанијата „Вилијам Бул енд синс“, ја направиле позната низ целиот свет. Кога Цејлон бил погоден од болест на растението, *Hemileia vastatrix*, компанијата им обезбедила на одгледувачите сорта наречена *Coffea liberica,* имуна на болеста. Со пензионирањето на Едвард Бул во 1916 година, дотогаш единствен сопственик, фирмата се затворила.

Бул бил избран во 1866 година за член на Линеанското друштво во Лондон. Во 1897 година го добил Викториевиот медал за чест од Кралското хортикултурно друштво. 

## Наводи

Категорија:Членови на Линеевското друштво во Лондон
Категорија:Починати во 1902 година
Категорија:Родени во 1828 година
Категорија:Англиски ботаничари
Кослет Херберт Вадел

**Кослет Херберт Вадел** (роден на 6 март 1858 година во Драмкро, Антрим (грофовија), а починал на 8 јуни 1919 година) бил ирски свештеник и ботаничар.

Студирал на колеџот Лурган и Тринити во Даблин, каде и ги завршил студиите: дипломирал во 1880 година, а магистрирал во 1888 година.

Тој го следел својот религиозен повик и бил ракоположен за ѓакон во 1881 година, а за свештеник во 1882 година. Станал викар во Сентфилд во 1890 година и ректор на Грејаби во 1912 година. Додека бил свештеник во неколку последователни парохии, тој ги продолжил своите студии и станал дипломиран богослов во 1892 година.

Рано се заинтересирал за ботаника, област во која му помагал С.А. Стјуарт. Од 1893 година па натаму бил соработник на *Џурнал од Ботани* и чест соработник на *Ајриш Натуралист*.

Ведел бил автор на многу трудови од областа на ботаниката. Познат е по работата на родови цветни растенија, како што се трње, рози, јастребови треви и јазлести треви каде што доминира бесполовото размножување, што доведува до многу микровидови. Тој бил првиот што го забележал реткиот *Centaurium littorale* во Ирска во 1913 година. 

Бил особено заинтересиран и специјализиран за бриофити, особено џигерници и предложил основање на Клуб за размена на мовови во 1896 година. Овој клуб на членови за размена на примероци и информации подоцна се развил во Британско друштво за мов.

Голема колекција од неговите примероци се наоѓа во Хербариумот на Музејот Алстер во Белфаст, а во 1919 година неговата вдовица ги донирала на Кралскиот универзитет во Белфаст по неговата смрт. Тој особено бил заинтересиран за Теренскиот клуб на натуралисти во Белфаст и бил член на Комитетот.Починал во Грејаби каде бил вршител на должноста и бил погребан во Маралин.

## Литература

* Вадел, CH 1905. *Glyceria festucaeformis* во Портафери. *Ирски натуралисти* **14** : 19.
* Вадел, CH 1912. Некои растенија од Даун. *Ирски натуралисти* **21** : 133-134.
* Вадел, CH 1917. Ретки растенија од долунаведениот брег на округот. *Ирски натуралисти* **26** : 12-13.

## Наводи

* Прагер, Р. Лојд. 1919. Некролог. Пречесен Кослет Херберт Вадел, БД, *Ирски натуралист* **28** : 108.
* Прагер, Р. Лојд. 1949. Некои ирски природонаучници. Биографска белешка. Дандалк.
* Хербариумот на Националниот музеј и галерии на Северна Ирска. Музејот Алстер (.pdf датотека онлајн)

Категорија:Починати во 1919 година
Категорија:Родени во 1858 година
Категорија:Ботаничари со авторски кратенки

Категорија:Ирски ботаничари
Чарлс Алфред Ведерби

**Чарлс Алфред Ведерби** (1875–1949) бил американски ботаничар.

Ведерби бил роден во Хартфорд, Конектикат, син на Чарлс Натаниел Ведерби и неговата сопруга Грејс Велд. Недолго по раѓањето на Чарлс Алфред, семејството се преселило во Колорадо. Меѓутоа, кога стигнал до училишна возраст, неговите родители се преселиле во Конектикат.

Ведерби студирал литература на Универзитетот Харвард, дипломирајќи со почести во 1897 година. Од 1899 до 1905 година, Ведерби бил болен и живеел со својата мајка во Ист Хартфорд. Во тоа време му се пројавил интерес за ботаника и се приклучил на Ботаничкото друштво на Конектикат. Во 1910 година, Ведерби отишол во Европа, каде што ја запознал Уна Леонора Фостер, уметница која се интересирала за ботаника. Тие се венчале во 1917 година.

Ведерби подоцна волонтирал како асистент во Греј Хербариумот, потоа бил помошник-куратор и на крајот кустос, специјализиран за проучување на диви цвеќиња.

Во 1910 година, тој објавил и опишал ново дрво, *Quercus rysophylla*.

Во 1951 година била објавена биографија на Ведерби од Уна. Исто така, постојат и почести во професионални списанија.

## Наводи

## Надворешни врски
* Биографија на Ведерби во Греј Хербариум

Категорија:Починати во 1949 година
Категорија:Родени во 1875 година
Категорија:Ботаничари со авторски кратенки
Категорија:Британски ботаничари
Карл Ернст Август Вајхе

**Карл Ернст Август Вајхе** (1779 &#x2013;1834) бил германски ботаничар и лекар.

Вајхе бил роден на 30 јануари 1779 година во Менигифен, второ од 12 деца родени на Карл Јустус Вајхе (1752–1829), пастор, и неговата сопруга Ана (родена Ребекер). Бидејќи подоцна се опишал себеси како „*Минденсис* “, веројатно е дека се образувал во гимназијата во Минден. Вајхе бил чирак кај фармацевт во Билефелд, пред да студира медицина и ботаника на универзитетот во Хале, а докторирал во септември 1802 година. Работел како лекар во Литрингхаузен (во близина на Ремшајд) и Бинде, пред да се врати во Менигифен, каде што основал мала ботаничка градина на земјиште во сопственост на неговиот татко. Во 1822 година, Вајхе се преселил во Херфорд, каде што неговите деца оделе на училиште и каде што починал во 1834 година.

За време на својата кариера, Вајхе опишал околу 160 нови растителни видови. Особено, дал важен придонес во проучувањето на родот *Rubus*. Вајхе бил првиот што сфатил дека трнот, *Rubus fruticosus*, всушност не е еден вид туку комплекс од слични видови; меѓу примероците собрани во близина на неговиот дом во Менигифен, тој разликувал 18 одделни видови. Помеѓу 1822 и 1827 година, Вајхе и неговиот соработник, Кристијан Готфрид Нес фон Есенбек, таксономски ботаничар, објавиле монографија за германските трнови, *Rubi Germanici descripti et illustrati*, во која опишале 49 видови на *Rubus*.

Помеѓу 1817 и 1830 година, Вајхе ја издал *Германски треви. Сушени за ботаничари и економисти..*

Родот *Weihea* (сега се третира како синоним за *Geissorhiza*) бил именуван во негова чест.

## Наводи

Категорија:Родени во 1779 година
Категорија:Починати во 1834 година
Категорија:Ботаничари со авторски кратенки

Категорија:Германски ботаничари
Лудвиг Витмак

**Карл Лудвиг Макс Витмак** (26 септември 1839 во Хамбург &#x2013; 2 февруари 1929 во Берлин, бил германски ботаничар.

## Биографија
Витмак студирал ботаника на Јенскиот универзитет (1864) и на Универзитетот во Берлин (1865). Докторирал во 1867 година со дисертација за бананата, *Musa Ensete*, на Универзитетот во Гетинген.

Истата година, работел како кустос во Берлинскиот земјоделски музеј, каде што раководел со одгледување растенија. Во 1874 година, се вработил во Универзитетот во Берлин. Бил професор по ботаника на Земјоделскиот колеџ во Берлин (1880-1913), професор по ботаника на Универзитетот за ветеринарна медицина во Берлин (1880-1920), директор на Експерименталната станица на Здружението на германски Милер (1875-1905), член на одделот за одгледување семе во Германското земјоделско друштво (1883-1924) и директор на Земјоделскиот институт во 1889-91 и 1910-13 години. Имал бројни почесни позиции. Витмак бил автор на многу ботанички дела, како и земјоделски трудови. Од 1887 година, бил уредник на списанието *„Гартенфлора“*, основано во 1852 година од германскиот ботаничар Едуард Август фон Регел.

Родот на растенијата *Wittmackia* , од Јужна Америка, во семејството бромелии (*Bromeliaceae*) било именувано во негова чест, како и родот на растенијата *Wittmackanthus*, кој е монотипски род на скриеносеменици во семејството Броќови.

## Наводи

Категорија:Апсолвенти на Гетингенскиот универзитет
Категорија:Апсолвенти на Хумболтовиот универзитет
Категорија:Апсолвенти на Јенскиот универзитет
Категорија:Починати во 1929 година
Категорија:Родени во 1839 година
Категорија:Германски ботаничари
Иво Лола Рибар

мини|Иво Лола Рибар
**Иво Лола Рибар** (1916–1943) беше една од најистакнати фигури на младинскиот комунистички движење во Југославија пред и за време на Втората светска војна. Народен херој на Југославија, секретар на ЦК на СКОЈ и член на Врховниот штаб на НОВ и ПОЈ. Погина на само 27 години, но остана легенда и симбол на револуционерната младост.

## Ран живот и образование
Роден е на 23 април 1916 година во Загреб, како Иван Рибар, син на познатиот политичар д-р Иван Рибар (прв претседател на Собранието на Кралството СХС и подоцна на АВНОЈ). Мајка му се викаше Антонија (Тоница), а имаше брат Јурица (кој стана сликар и исто така учествуваше во револуционерното движење). Детството го помина делумно во Загреб, а главно во Београд, каде заврши основно училиште и гимназија. Поради политичката активност на татко му, семејството често се селеше. Студираше право во Белград (дипломира 1938/39 година), а кратко време студираше и во Париз и Женева (политички науки и политичка економија). Беше полиглот, филозоф по дух и многу начитан човек.

## Револуционерна активност и СКОЈ
Уште како студент се вклучи во нелегалното комунистичко младинско движење. Стана еден од најважните организатори на студентските револуционерни протести во Белград. Во 1937 година, по предлог на Тито, стана секретар на ЦК на СКОЈ (*Савез комунистичке омладине Југославије*) – на само 21 година. Под негово раководство СКОЈ стана масовна организација и клучна сила против кралската диктатура и фашизмот. Беше и претседател на УСАОЈ (*Уједињени савез антифашистичке омладине Југославије*). Организираше демонстрации, печатеше нелегални весници, мобилизираше млади луѓе – стана вистински идол на својата генерација.

## Учество во НОБ и трагична смрт
По Априлската војна 1941 и окупацијата, Лола веднаш влезе во партизанското движење. Стана член на Врховниот штаб на НОВ и ПОЈ. Учествуваше во многу важни настани, вклучително и на заседанието на АВНОЈ во Јајце (1943). На 27 ноември 1943 година, на Гламочкото поле (кај Гламоч, Босна), додека чекаше авион за Каиро (требаше да замине како прв дипломат на новата Југославија – делегат на АВНОЈ), германски авион го бомбардира местото. Загинал на лице место, заедно со британски офицери и негови другари. Неговата вереница Слобода Трајковиќ исто така загина во НОБ.

Иво Лола Рибар останува симбол на младоста, идеализмот и жртвата за слобода. По него се именувани многу улици, школи и споменици низ поранешна Југославија, а во народната меморија често се споредува со Че Гевара поради младоста, харизмата и трагичната судбина.

Категорија:Народни херои на Југославија
Карл Линеј Помладиот

**Карл Линеј Помладиот**, **Карл фон Лине** или ***Linnaeus filius*** (латински за *Линеј синот*; скратено **L.fil.** (застарено) или **L.f** (модерно) како ботанички авторитет; 20 јануари 1741 - 1 ноември 1783) бил шведски природонаучник. Неговите имиња го разликуваат од неговиот татко, пионерскиот таксономист Карл Линеј (1707–1778).

## Биографија
Карл Линеј Помладиот се запишал на Упсалскиот универзитет на 9-годишна возраст и изучувал наука која ја предавале студентите на неговиот татко, меѓу кои биле Пер Лефлинг, Даниел Соландер и Јохан Петер Фалк. Во 1763 година, на само 22 години, го наследил својот татко како раководител на практичната медицина во Упсала. Неговото унапредување во професор - без да полагал испити или да одбрани теза - предизвикало негодување кај неговите колеги.

Неговото дело било скромно во споредба со она на неговиот татко. Неговото најпознато дело е додатокот на растителниот систем на растенијата од 1781 година, кое содржело ботанички описи од постариот Линеј и неговите колеги, уредени и со дополнувања од синот.

Тој патувал две години во Англија, Франција, Холандија и Данска помеѓу 1781 и 1783 година. Во Лондон се разболел од жолтица и, кратко по враќањето, добил треска и мозочен удар од кои починал на 42-годишна возраст. Заедно со своите родители, Карл Линеј Помладиот бил погребан во семејната гробница во Упсалската катедрала.

Додека бил сè уште жив, Карл Линеј Помладиот ги наследил обемните научни збирки книги, примероци и преписки од својот татко и работел на нивното зачувување. Во октомври 1784 година, неговата мајка, Сара Елизабет (1716 &#x2013; 1806), ја продала библиотеката и хербариумот на англискиот ботаничар Сер Џејмс Едвард Смит (1759 &#x2013; 1828). По неговата смрт, неговата вдовица, Плезанс Смит (1773 &#x2013; 1877), ја продала колекцијата на Линеевското друштво во Лондон.

## Наводи

## Надворешни врски

* Карл Линеус, документ за ботаничка историја . (Архивирано) Шведски музеј за природна историја.

Категорија:Луѓе од Упсала
Категорија:Апсолвенти на Упсалскиот универзитет
Категорија:Ботаничари со авторски кратенки
Категорија:Починати во 1783 година
Категорија:Родени во 1741 година
Категорија:Карл Линеј
Категорија:Шведски природонаучници
Категорија:Шведски ботаничари
Роберт Рос (ботаничар)

**Роберт Рос**, член на Линеевското друштво (14 август 1912 во Пинер — 25 мај 2005) — англиски ботаничар. Бил раководител на ботанишкиот оддел во Лондоскиот природонаучен музеј. Тој бил ботаничар на Рувензориевата експедиција на Британскиот музеј во 1952 година.

## Наводи

Категорија:Англиски ботаничари
Категорија:Членови на Линеевското друштво во Лондон
Категорија:Починати во 2005 година
Категорија:Родени во 1912 година
Осредек, Велике Лашче

**Осредек** () е мала населба северно од Роб во општина Велике Лашче во централна Словенија. Целата општина е дел од традиционалниот регион Долењска и сега е вклучена во Среднословенечкиот статистичкиот регион. 

## Наводи

## Надворешни врски

* Osredek on Geopedia
Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Населени места во Словенија
Calystegia silvatica

***Calystegia silvatica*** е најголемиот вид слачец, и е силно и брзорастечко растение. Потекнува од јужна Европа, но е донесено и во многу други области, бидејќи е привлечно градинарско растение. Подвидот *Calystegia silvatica* subsp. *fraterniflora* (Mack. & Bush) Brummitt потекнува од Северна Америка.

Има големи листови во форма на стрела и впечатливи бели цветови во форма на труба со дијаметар до 9 сантиметри. Се смета за плевел во некои области, каде расте диво. Лесно се шири преку издржливи ризоми. Постојат неколку подвидови.

## Опис
*Calystegia silvatica* е голо тревно повеќегодишно растение кое се витка во насока спротивна од стрелките на часовникот до висина до 5 метри. Листовите се распоредени наизменично на спиралното стебло на петиоли до 15&nbsp;см. Листовите се матно зелени одозгора и побледи одоздола, едноставни во форма на стрела, до 15&nbsp;см долги и до 9&nbsp;см широки.

Цветовите се бели, понекогаш бледо розови само однадвор, се создаваат од доцна пролет до крајот на летото (помеѓу јули и септември во северна Европа). Пупките се опкружени со големи (4,8&nbsp;см долги), овални, зелени прицветници збиени во основата, и за време на антезата тие тесно се преклопуваат. Отворените цветови се во форма на труба и со дијаметар од 6–9&nbsp;см. По цветањето, плодот се развива како речиси сферична капсула, која е скриена од брактите.
десно|мини|Зрел плод
десно|мини|Розовоцветна сорта

## Идентификација
Најдобриот начин да се оддели овој вид слачец од големиот слачец (*C. sepium*) е со помош на брактеолите, кои се наоѓаат под цветот и целосно или делумно ја опфаќаат чашката. Овој вид има кратки, пошироки брактеоли кои се преклопуваат таму каде што се среќаваат, додека големиот слачец има потесни, подолги кои оставаат празнина меѓу нив, овозможувајќи поглед на чашката.

Вегетативно, овој вид може да се разликува од големиот слачец по обликот на синусот - празнината помеѓу лобусите во основата на листовите. Првиот има синус во форма на буквата U, за разлика од оној во форма на V кај вториот.

## Во Македонија
Расте на влажни места, во речни клисури, по рабови на шуми, покрај шумски патишта, и др. Го има на Скопска Црна Гора, Сува Гора, Таорска Клисура, Шар Планина, Пробиштип, како и на Беласица, Валандово, Прилеп, Демир Капија, Тетово, Јаотинце, Јегуновце, Водно, и Добра Вода.

## Наводи

## Надворешни врски

* Флора на Северна Ирска
* Плевел во Нов Зеланд

Категорија:Флора на Македонија
Категорија:Флора на Европа
Категорија:Слачец