Руски православен крст

**Рускиот православен крст** или **православен крст** е варијација на христијанскиот крст уште од 6 век во Византиското Царство . Крстот има три хоризонтални крстосници, со најнизок наклон. Денес тоа е симбол на Руската православна црква  и карактеристична црта на културниот пејзаж на Русија . Другите имиња за симболот вклучуваат *византиски крст*, *руски крст*, и *словенски* или *супепанеумски крст* .

Воведен е во 6 век пред поделбата помеѓу католичката и православната црква и се користел во византиските фрески, уметности и занаети. Во 1551 година за време на канонската изолација на Руската православна црква, Иван Грозни, величествениот принц на Москва, прв го користел овој крст на куполите на црквите. Од ова време, почна да се прикажува на рускиот државен грб и воени транспаренти. Во втората половина на 19 век, овој крст беше промовиран од страна на Руската Империја во некогашното Големото војводство од Литванија, како симбол на нејзината политика за русификација.

Една варијанта позната како руски крст има само две хоризонтални пресеци со долниот наклон; друга е варијантата крстот преку полумесечина. Некои руски извори го разликуваат рускиот православен крст од православниот крст. Во Уникод симболот (☦) се означува како *православен крст* .

## Име
Според многу извори  името на крстот е руски (православен) крст ( ).

Понекогаш се нарекува и византиски крст. Алтернативно, „византиски крст“ е исто така и името за латински крст со надворешно ширење на краевите, бидејќи тоа било најчестиот крстник во византиското Царство . Другите крстови ( патријархален крст, руски православен крст и др.) Понекогаш се преименувани како византиски крстови, бидејќи биле користени и во византиската култура.

Понекогаш се нарекува и само православен крст. Во исто време, различните православни цркви користат различни крстови, и секоја од нив може да се нарече „православен крст“. Покрај тоа, нема крстови што се универзално признати како „православни“ или „католички“: секој вид е одлика на локалната традиција.

## Значење
десно|мини|223x223пкс| Православен крст, Москва
лево|мини|263x263пкс| Калварна варијанта на рускиот православен крст
Највисокиот од трите распрскувачи претставува натпис на Пилат кој во постарата грчка традиција е „Кралот на славата“, заснован на евангелието на Јован; но во подоцнежните слики претставува  . Средниот крст е главната лента на која се прицврстени рацете на жртвата, додека на дното крстот е подножјето што ја продолжува тортурата. Во многу прикази, десната страна кон Христос е повисока, наклонувајќи нагоре кон покајничкиот крадец Свети Дисмас, кој според руската традиција  бил распнат на десно од Исус, но надолу кон непробоен крадец Гестас . Исто така, вообичаена е перцепцијата дека подножјето се потпира нагоре, кон Небото, од десната страна на Христос и надолу кон Адот, лево од Христа.

Една варијација на Православниот крст е „Крстот над полумесечината“, која понекогаш е придружена со „Габриел, наведен на врвот на Крстот, што ја дува својата труба“. Дидје Шоде, во академскиот весник *China and Eurasia Forum Quarterly*, пишува дека „амблемот на Православната црква е крст на врвот на полумесечина. Се вели дека овој симбол го смислил Иван Грозни, по освојувањето на градот Казан, како симбол на победата на христијанството над исламот преку неговите војници “.

Друга варијација е монашкиот *Калварен крст*, во кој крстот се наоѓа над ридот на Калвари, неговите падини симболизирани со чекори. Лево од гледачот е Светиот Ланс, со кој Исус беше ранет од своја страна, а надесно, столбот на врвот на еден сунѓер, сунѓер со кој му беше даден оцет. Под Калвари се наоѓаат черепот и коските на Адам ; коскената десна рака е обично над левата, а верниците ги преклопуваат рацете преку градите на овој начин за време на православното причестување . Околу крстот има кратенки во црковнословенскиот . Овој вид крст обично се изведува на наметка од шема-монах .

## Тековна употреба
Рускиот (православен) крст (☦) е широко користен од Руската православна црква и е широко прифатен во полската православна и чешката и словачката православна црква, кои својот автономен статус го добија од Патријархот од Москва во 1948 и 1951 година, соодветно. Понекогаш се користи од Вселенската патријаршија на Цариград (на пр. Во американската Карпато-руска православна епархија ).

Овој крст се наоѓа и во византиските фрески во црквите што сега припаѓаат на грчката и српската православна црква.

## Историја
Наклонетиот крст со три хоризонтални крстосници постоел веќе во 6 век, многу пред големото раскол . Како и да е, се користел само во црковни слики, уметности и занаети и никогаш во црковни куполи. Постојат стари фрески што го отсликуваат овој вид крст во регионите на модерна Грција и Србија.

На крајот на 15 век, овој крст започнал да се користи широко во Московско време кога неговите владетели се прогласиле за „Трет Рим“, наследници на Византија и бранители на православието. Во 1551 година на советот на канонски изолираната Руска православна црква, великиот принц на Москва Иван Грозни реши да го стандардизира крстот на руските црковни куполи за да го разликува Московскиот од „ литванскиот, Полачки крст “. Ова беше прв пат рускиот православен крст да се користи на црковните куполи. Помеѓу 1577-1625 година, рускиот православен крст бил прикажан помеѓу главите на двоглавиот орел во грбот на Русија . Бил нацртан на воени транспаренти до крајот на 17 век.

Во 1654 година, московскиот собор, бришејќи ги елементите на канонската изолација од 1448-1589 година, ја координираше Руската православна литургија со онаа на другите православни цркви. На овој совет, патријархот Никон нареди употреба на грчкиот крст наместо руски православен крст. Овие реформи предизвикаа раскол. Заменувањето на рускиот православен крст со грчки крст беше предизвикано од руско непочитување кон вториот. Сепак, наскоро, Руската православна црква повторно започна да го користи рускиот православен крст. Според Митрополитот Рјазањ и Муром Стефан, рускиот православен крст го носел царот Петар Први  (1672-1725), кој ја претворил московската патријаршија во Најсветиот Синод .

Во XIX и XX век, Рускиот православен крст бил промовиран од страна на Руската Империја и СССР во Белорусија, Полска и Украина, како дел од политиките за русификација . На крајот на 20 век и почетокот на 21 век, Руската православна црква замени многу традиционални грчки православни крстови во Белорусија со руски православни крстови.

Рускиот православен крст е прикажан на амблеми на неколку руски ултранационалистички организации како братство на руската вистина и руско национално единство .

## Галерија

Податотека:Battle of Kulikovo 17th century miniature.jpg|Минијатура од 17 век од Битката кај Куликово (1380). Воинот носи црвен транспарент со крст
Податотека:Coat of Arms of Russia 1577.png|Грб на Русија од печатот на Иван IV (Грозни), 1577 година
Податотека:Russia03.gif|Грб на Русија од печатот на Фјодор I, 1589 година
Податотека:01 130 Book illustrations of Historical description of the clothes and weapons of Russian troops.jpg|Руско воено знаме, 1696—1699
Податотека:Знамя Войсковое Донского казачье 1706 года.jpg|Руско воено знаме, 1706 година
Податотека:Orth Kreuz.gif|Бакарен крст типичен за старите верници
Податотека:Orthodox priest cross.png|Крст на руски православен свештеник
Податотека:The True Cross. Saint Cyril and Methodius.jpg|Современ спомен на Св. Кирил и Методиј во Канти-Мансијск, Русија
Податотека:Eglise notre dame de l assomption 7.jpg|Sainte-Geneviève-des-Bois Руски гробишта, на многу еминентни руски емигранти.
Податотека:Podlaskie - Białystok - Białystok - Antoniuk Fabryczny 13 - Cerkiew św. Ducha - ENE - Widok - v-W.jpg|Бјашисток (Полска): Крстови на куполи на црквата на Светиот Дух
Податотека:Christ the Saviour Orthodox Cathedral - Johnstown, Pennsylvania 05.jpg|Пенсилванија: Катедралата Христос Спасител на американската Карпато-руска православна епархија (под Вселенската патријаршија на Цариград )
Податотека:Svidnik pravoslavny kriz.jpg|Свидник (Словачка): Крст пред црква
Податотека:Brotherhood of Russian Truth.png|Знаме на братството на руската вистина
Податотека:Russian National Unity Flag.svg|Знаме на РНО
Податотека:USVA headstone emb-05.svg|„Руски православен крст“

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Национални симболи на Русија