open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Живко Мадевски

**Живко Мадевски** (,  - , ) — македонски научник и универзитетски професор.

## Животопис

Живко Мадевски е роден на 12 октомври 1929 година во Куманово. По завршувањето на средното образование во родното место се запишал на студии по математика на Филозофскиот факултет во Скопје и со успех ги завршил во 1954 годинас. По дипломирањето работел како професор по математика во гимназиите во Скопје и во Гостивар. Во текот на 1956 година бил избран за асистент на Инсти­тутот за математика, каде што работел сè до 1 октомври 1995 година кога заминал во пензија како редовен професор. Учебните години 1960/61 (делумно) и 1961/62 ги поминал во Безансон, Франција, како стипендист на Француската влада и на тамошниот Природно-математички факултет се стекнал со сертификат од III степен по небесна механика.

Во 1973 година на Природно-математичкиот факултет во Скопје ја одбранил сво­јата докторска дисертација „*Некои методи за добивање релации меѓу елементите од еден триаголник*“. Како асистент се вклучил во наставата на Институтот и водел вежби по повеќе предмети, а по изборот за наставник во 1964 г. изведувал наставата по теориска механика, аналитичка геометрија, линеарна алгебра и други, а повремено гостувал како наставник и на Фармацевтскиот, Економскиот и други факултети во Скопје. Тој е извон­реден методичар, дидактичар, педагог, автор или соавтор на повеќе (околу петнаесет) учебници за основното и за средното образование. Во научноистражувачката работа неговите интересирања се насочени најнапред кон алгебрата, потоа кон небесната механика (каде што, главно, го проучува проблемот на три тела). Во геометријата посебно се интересира за геометриските неравенства, област од која е и неговата докторска дисертација. Од сите области има објавено повеќе трудови. Тој стручно бил многу активен во Друштвото на математичарите (бил претседател на Друштвото, повеќегодишен член на неговото раководство, организатор на натпревари, еден од организаторите и повеќепати предавач на Школата за млади математичари), Педагошкиот завод (надворешен соработник - увиди, наставни програми, предавач на курсеви итн.), *[[Просветно дело]]* (автор на учебници, рецензент и референт на повеќе учебници итн.). Забележително е и неговото учество во органите и комисиите на Универзитетот и Факултетот (член на Универзитетскиот совет, член и претседател на Советот на Факултетот, декан на Математичкиот факултет, директор на Математичкиот институт итн.). Бил член и претседател на Републичкиот педагошки совет. За повеќегодишната работа и за општествената ангажираност добитник е на наградата „Климент Охридски“, а одликуван е и со Орден на трудот со сребрен венец и со Орден на трудот со златен венец.

## Извори
* *ПМФ 1946-2006*, монографија; БУ бр. 331/1979.

## Надворешни врски
* Живко Мадевски 

Категорија:Луѓе од Куманово
Категорија:Професори на Природно-математичкиот факултет - Скопје
Категорија:Македонски математичари
Категорија:Апсолвенти на универзитетот „Св. Кирил и Методија“
Категорија:Македонски автори
Категорија:Македонски просветници
Преславска книжевна школа

мини|десно|Царската резиденција во Преслав
**Преславската книжевна школа** е прва книжевна школа во Бугарија, основана од страна на кнезот Борис I во 885 или 886 во главниот град Плиска. Се смета дека нејзиниот главен центар била **Големата базилика** во Плиска. Во 893 Симеон I го преместил седиштето на школата во новата бугарска престолнина Преслав.

Во некои историчари, Преславската книжевна школа ја сметаат за трет универзитет во светот - по Магнаурската школа во Цариград и Ал-Карауин во Фес Мароко).

Преславската книжевна школа е најзначајниот книжевен и културен центар во Бугарија и во целиот словенски свет до согорувањето на Преслав од византискиот цар Јован I Цимиски во 972. Меѓу истакнатите тогашни словенски црковсни дејци и просветители кои работеле во таа школа, се Наум Охридски (до 893), Константин Презвитер, Јован Егзарх, Црноризец Храбар.

Школата била и центар на преведувачка активност, особено на византиски автори, како и на создавањето на поезија, сликарство и цртање керамика. Најверојатно таа одиграла важна улога во создавањето на кирилицата, бидејќи најстарите текстови на кирилица се пронајдени во областа на Преслав.
## Наводи

## Поврзано

* Охридска книжевна школа
* Трновска книжевна школа

Категорија:Преславска книжевна школа
Обелисци на Клеопатра

**Обелисците на Клеопатра** претставуваат три обелиска кои се наоѓаат во Лондон, Париз и Њујорк. Секој еден од нив е изработен од црвен гранит, и е висок околу 21 метар, со тежина со околу 180 тона и е гравиран со египетски хиероглифи. И покрај тоа што овие споменици потекнуваат од времето на Стар Египет, сепак ниту еден од трите немаат никаква врска со кралицата Клеопатра VII.

## Лондон

Обелискот во Лондон се наоѓа во Вестминстер. Тој бил подарен на Обединетото Кралство во 1819 година од страна на Мехмед Али, намесник на Египет со албанско потекло, со кое се означило победата на Лорд Нелсон во Битката кај Нил и Александрија. Сепак, британските власти и покрај тоа што го примиле поклонот, сепак тие го откажиле финансирањето на транспортот на обелискот од Египет до [Велика Британија]. Во Египет обелискот останал до 1877 година, кога Сер Вилијам Џејмс Вилсон, го спонзорирал транспортот до Лондон со сума од 10.000 лири.

## Њујорк
## Париз

Категорија:Архитектура од 15 век п.н.е.
Категорија:Староегипетски обелисци
Категорија:Централ Парк
Категорија:Споменици во Лондон
Категорија:Обелисци во Англија
Категорија:Обелисци во САД
Категорија:Обелисци во Франција
Категорија:Споменици во Париз
Категорија:Споменици во Франција
Малешевски НОПО

**Малешевскиот (Малешки) народноослободителен одред** бил територијална партизанска единица на НОВ и ПОМ. Формиран е во месноста Паруца, кота 1356 на пл. Плачковица и  делувал од 25 август до ноември 1944. Одредот е формиран од 50 борци од Малешевијата. Ги напаѓал помалите непријателски упоришта, ги уништувал општинските архиви, ја спречувал реквизицијата (август-септември) и вршел агитација и мобилизација на нови борци. Дел од борците од одредот влегле во составот на Тринаесеттата и Четиринаесеттата НО бригада на Педесеттата (македонска) дивизија на НОВЈ (втората половина на септември). 

По формирањето на Командата на подрачјето во Берово и командите на места во Берово и во Пехчево, ја вршел главната безбедносна заштита.

## Наводи


Категорија:Малешевија
Категорија:Одреди во НОВМ
Храмова црква (Лондон)

**Храмовата црква** или **Темпал** (англиски: *Temple Church*) е црква која се наоѓа во Сити, Лондон, Англија. Таа се наоѓа помеѓу Флет стрит и река Темза. Објектот датира од 12 век, а бил изграден од страна на витешкиот ред Темплари, или официјално осветен на 10 февруари 1185 година, кога на церемонијата приосуствувал и самиот ерусалимски патријарх Ираклиј. Освен тоа, се верува и дека самиот крал Хенри II бил присутен на осветувањето.

Во оваа црква се наоѓаат неколку сакрофази на витези, изработени од камен, кои ги симболизираат гробовите на темпларите. 
	
Во текот на својата историја, црквата на неколкупати била реновирана или оштетувана. Нејзино најголемо оштетување предизвикал големиот пожар од 17 век. По ова, црквата била реновирана од страна на големиот архитект Кристофер Рен.
Оваа црква се среќава во контроверзниот филм Кодот на Да Винчи од американскиот автор Ден Браун.

Категорија:Цркви во Лондон
Категорија:Темплари
Категорија:Знаменитости во Лондон
Категорија:Англикански цркви во Лондон
ХЕЦ „Дошница“

**Дошница** (**Хидроелектрична централа „Дошница“** или **ХЕЦ „Дошница“**) — мала хидроцентрала на истоимената река, недалеку од градот Демир Капија, во јужниот дел на Македонија.

Централата е прогласена за културно наследство на Македонија.

## Историја

Хидроцентралата е во погон од 1952 година. Има три агрегата со пелтон турбини и инсталирана моќност од 5,1 MW.

## Архитектура
### Цевководи

Водите од реката Дошница се зафаќаат 9,5 километри спротиводно од машинската зграда преку тиролски зафат ѕидан од камен. Зафатот има капацитет од 2,1 м3/с. Водите на реката се зафаќаат директно од речното корито. Од зафатната градба водата оди во таложникот, а оттаму кон доводниот канал, кој има должина од 4400 метри и пречник од 1600 милиметри. До водната комора водата продолжува преку доводен тунел со должина од 3400 метри. Водната комора има пречник од 7 метри и е длабока 10 метри, а водата во неа се одржува автоматски, во просек од 75% од капацитетот на тунелот. Од водната комора до машинската зграда водата се пренесува преку челичен цевковод, кој има должина од 530 метри. Доводниот цевковод пред влезот на машинската зграда се разгранува на 3 дела, за секоја од трите турбини.

### Машинска зграда

Зградата се наоѓа јужно од градот Демир Капија. Во машинската просторија има три пелтон турбини со хоризонтална оска со номинален проток од 0,8 м3/с и секоја од нив е поврзана на синхрон генератор со статичка возбуда и вкупна инсталирана моќност од 5,1 MW. Под зградата се наоѓа одводниот канал преку кој водата што поминала низ турбините се испушта дел во рибникот „Дошница“, а дел во речното корито.

## Галерија


Податотека:ХЕЦ „Дошница“.jpg|Централата со цевководот
Податотека:Цевковод на ХЕЦ Дошница.jpg|Цевководот на централата


## Поврзано
* Дошница

## Наводи

## Надворешни врски

Дошница
Категорија:Економија на Демир Капија
ХЕЦ „Зрновци“

**ХЕЦ „Зрновци“** е мала хидроцентрала на Зрновска река, во близина на селото Зрновци, недалеку од Кочани.

Хидроцентралата е во погон од 1950 година. Има два агрегата со пелтон турбини и инсталирана моќност од 1,26 MW.

## Наводи


Зрновци
Категорија:Економија на Кочани
Категорија:Зрновци
Тауер бриџ

**Тауер бриџ** (англиски: *Tower Bridge*) е подвижен мост којшто се наоѓа во Лондон, Англија. Своето име мостот го добил по Лондонската кула. Изградбата на мостот започнала во 1886 година, а официјално мостот во употреба бил пуштен во 1894 година.

Категорија:Мостови во Лондон
Категорија:Архитектура од 19 век
Категорија:Знаменитости во Лондон
Категорија:Лондонска кула
Пелтонова турбина

thumb|right|Стара Пелтонова турбина од хидроцентрала во Германија
thumb|right|Дијаграм на оригиналниот Пелтонов патент (октомври 1880)
thumb|right|Шема на инсталација на Пелтонова турбина.
**Пелтоновата турбина** е еден од најефикасните типови на водни турбини. Била измислена од страна на Лестер Ален Пелтон во 1870-тите години. Пелтоновата турбина ја собира енергијата од импулсниот момент на проточната вода, за разлика од традиционалните тежниски водни турбини. Иако постоеле повеќе варијации на импулсни турбини пред Пелтоновиот дизајн, тие биле помалку ефикасни од Пелтоновиот дизајн. Водата која протекувала низ овие турбини требало да има голема проточна брзина, при што се губело голем дел од енергијата. Геометријата на пелтоновите лопатки е дизајнирана така што кога тркалото се врти со ½ од брзината на водниот млаз, водата ја напушта турбината со многу мала брзина, при што се собира речиси целата нејзина енергија, што пак резултира со голема ефикасност на турбината.

## Наводи

Категорија:Водни турбини
Категорија:Американски пронајдоци
ХЕЦ Калиманци

**ХЕЦ „Калиманци“** е мала хидроцентрала на Калиманското Езеро образувано од реката Брегалница близу до селото Калиманци помеѓу Кочани и Македонска Каменица.

Хидроцентралата е во погон од 1970 година. Има два агрегата со францис турбини и инсталирана моќност од 12 MW.Со ревитализацијата во 2008 е зголемена и инсталираната моќ на хидроцентралата која сега има моќност од 13,8 мегават-часа.
ХЕЦ Калиманци е дел од хидро системот Брегалница, чија главна цел е акумулација на вода за наводнување. За да се искористи водата, изградена е ХЕЦ Калиманци, која е поврзана на Електро енергетската систем  на 35 кВ мрежа.

## Наводи


Калиманци
Категорија:Економија на Кочани
Категорија:Економија на Делчево
ХЕЦ „Пена“

**ХЕЦ „Пена“** е мала хидроцентрала на реката Пена во близина на Тетово.

Хидроцентралата е во погон од 1926 година. Има два агрегата со францис турбини и инсталирана моќност од 2,56 MW.

## Наводи


Пена
Категорија:Економија на Тетово
ХЕЦ „Песочани“

**ХЕЦ „Песочани“** е мала хидроцентрала на Песочанска Река покрај селото Песочани, помеѓу Кичево и Охрид.

Хидроцентралата е во погон од 1951 година. Има два агрегата со пелтон турбини и инсталирана моќност од 2,74 MW.

## Наводи


Песочани
ХЕЦ „Попова Шапка“

**ХЕЦ „Попова Шапка“** е мала хидроцентрала на Шар Планина.

Хидроцентралата е во погон од 1993 година. Има четир агрегата со пелтон турбини и инсталирана моќност од 4,78 MW.

## Наводи


Попова Шапка
ХЕЦ „Сапунчица“

**ХЕЦ „Сапунчица“** е мала хидроцентрала на реката Сапунчица недалеку од Битола.

Хидроцентралата е во погон од 1952 година. Има два агрегата со пелтон турбини и инсталирана моќност од 2,88 MW.

## Наводи


Сапунчица
ХЕЦ „Стрежево“

**Хидроелектрична централа „Стрежево“**, скратено **ХЕЦ „Стрежево“** или **ХЕ „Стрежево“** — хидроелектрична централа сместена во близина на истоименото село и дел од ХС „Стрежево“.

ХЕЦ „Стрежево“ е најстара изградена хидроцентрала во системот, подигната во 1992 година.

Инсталирана моќност од 2,4 MW.

## Историја

Централата започнала со работа во 1992 година.

## Технички одлики

ХЕЦ „Стрежево“ претставува акумулациска централа со инсталиран проток од 8.100 л/с. Турбината во централата е „Франсис“ (Francis) и има номинална снага од 3x800 kW.

## Поврзано
* ХС „Стрежево“
* ХЕЦ „Биолошки минимум“
* ХЕЦ „Филтерница“
* ХЕЦ „Довлеџик“
* ХЕЦ „Експлоатационен минимум“

## Наводи

Стрежево
Категорија:ХС „Стрежево“
ХЕЦ „Турија“

**ХЕЦ „Турија“** е мала хидроцентрала во близина на Струмица.

Хидроцентралата е во погон од 1985 година.

Има два агрегата со францис турбини и инсталирана моќност од 2 MW.

## Наводи


Турија
Категорија:Економија на Струмица
Четврта македонска ударна бригада

**Четвртата македонска ударна бригада** била воена единица на НОВ и ПОМ, формирана во Лисец, на планината Плачковица. Дејствувала од 24 јули 1944 до 1945 година. Била формирана од Плачковичкиот НОПО, делови од Втората и Третата македонска бригада и од новопристигнати борци.

## Команден состав
Командниот состав на бригадата го сочинувале: 
* Борис Милевски - командант од 23 јули до 3 октомври 1944 година
* Никола Пеев - Груев - командант од 3 октомври 1944 година

Политички комесари биле:
* Кирил Михајловски - Груица - од 23 јули 1944 година
* Раде Гогов - Црноречки - до 17 септември 1944 година
* Момчило Митревски - од 17 октомври 1944 година

## Борбени дејства
Бригадата водела борби против бугарските сили кај с. Митрашинци, Беровско (14 август), на пл. Плачковица (16 август), кај Берово (23 август), извршила напад на Виница (30 август). По борбите со германските сили ја ослободила Струмица (9 септември), по што влегла во составот на Педесеттата (македонска) дивизија на НОВЈ (17 септември до средината на октомври 1944) и продолжила со борби со германските сили кај Струмица, селата Нова Маала и Амзали и по комуникацијата Струмица - Берово (22 септември - 3 октомври). Во содејство со други единици, бригадата го ослободила Берово на 13 октомври и продолжила да ги напаѓа германските колони во реонот на Голеш, кај Костурино, на комуникацијата Валандово-Струмица, а потоа ги ослободила Валандово, Удово и Дојран на 7 ноември, по што била упатена да ја затвори југословенско-грчката граница од Гевгелија до тромеѓата со Бугарија.

Во рамките на завршните операции за ослободување на Македонија, оваа бригада учествувала во борбите за ослободување на Кочани, Струмица и други населени места од Источна Македонија.

## Наводи


## Литература
* Раде Гогов, „Младост плачковичка, Четврта македонска народноослободителна бригада“, Београд, 1971.
* Раде Гогов, „Воените операции на IV македонска народноослободителна ударна бригада за ослободување на Струмица и Стумичко во НОВ од септември 1943 до 15 мај 1945 година, Струмица и Струмичко во НОВ 1943 - 1945“, Струмица, 1983, стр. 151–165.
* Раде Гогов, „Формирањето на 4-та македонска народноослободителна бригада и нејзините дејства во Кочани, Кочани и Кочанско во НОВ 1941-1945“, Кочани, 1985, стр. 368–379; 
* Раде Гогов, „Дејствијата на IV македонска народноослободителна ударна бригада за ослободување на Берово и Беровско од фашистичките окупатори, Малешевијата во НОВ и Револуцијата 1941–1945“, Штип, 1986, стр. 145–154; 
* Војо Кушевски, „Радио-станицата на IV народноослободителна бригада, 50-та народноослободителна дивизија и III брегалничко-струмички корпус на НОВ и ПО на Македонија“, Историја, XXXIII, 1–2, Скопје, 1997, стр. 31–49; 
* Методија Манојловски, „Четвртата македонска народноослободителна бригада“, Скопје, 2004.

Категорија:Бригади на НОВМ
Четврта македонска албанска бригада

**Четвртата македонска албанска бригада** (позната и како **Седма македонска албанска ударна бригада**), била воена единица на НОВ и ПОМ, формирана на 26 август 1944 година на планината Караорман, Струшко. Дејствувала до 1945 година. Во текот на своето постоење, се нарекувала *Четврта македонска шиптарска бригада* и *Седма македонска шиптарска ударна бригада*. 

## Команден состав
Команданти биле Нафи Сулејмани до март 1945 година, а потоа Чедомир Ѓукиќ. Политички комесари биле Кемал Аголи, Муртеза Пеза, Џафер Кодра и Ѓорѓи Бановиќ.  Началник на штабот од март 1945 година бил Боро Тодоровски.

Бригадата била формирана од Албанско-кичевско-дебарскиот партизански одред и од новопристигнати борци од Дебарско, Струшко и Кичевско. На денот на формирањето бригадата броела околу 450 борци, претежно од албанска националност од територијата на Македонија, но во нејзиниот состав имало и Македонци, Турци и Црногорци. 

На 15 септември, во селото Вранештица, бригадата формациски влегува во составот на Четириесет и осмата (македонска) дивизија на НОВЈ. Дејствувала главно во дебарско-струшкото подрачје против германските и балистичките сили. Учествувала во нападот на Кичево (8 октомври), во борбите на превојот Ќафасан, кај струшките села Радолишта и Заграчани (8 октомври), во нападот (29 октомври) и ослободувањето на Струга (8 ноември) и ја затворила македонско-албанската граница во тој реон, во борбите за ослободување на Кичево и Гостивар. 

На 7 јануари 1945 година бригадата била прогласена за ударна и преименувана во **Седма македонска албанска народноослободителна ударна бригада**. Била прераспределена во Четириесет и втората (македонска) дивизија, со која учествувала во борбите на Сремскиот фронт и во ослободувањето на Славонска Пожега и Загреб. На 1 февруари 1945 година, оваа бригада броела 2.796 борци, а во текот на битките на Сремскиот фронт загинале околу 288 борци и старешини.

## Наводи

## Литература
* Таип Таипи „Борбениот пат на Четвртата (седмата) албанска бригада на НОВ на Македонија“, Скопје, 1977 (на албански).
* Таип Таипи „Албанците на Сремскиот фронт: Четвртата (седмата) албанска бригада на НОВ и ПО на Македонија“, Белград, 1981 (на српскохрватски).
* Боро Митровски, „Поважни настани во Народноослободителната борба во западна Македонија“, Гласник на ИНИ, III, 1, Скопје, 1959, стр. 5–43; 
* Д-р Марјан Димитријевски, „Македонската војска 1944– 1945“, ИНИ, Скопје, 1999, стр. 97-99.

Категорија:Бригади на НОВМ
Категорија:Македонски Албанци
Четириесет и втора дивизија на НОВЈ

**Четириесет и втората дивизија на НОВЈ** (делувала во периодот од 1944 до 1945) била воена единица формирана на 7 септември 1944 г. во селото Лисиче, Велешко. Во нејзиниот формациски состав влегле третата, осмата и Дванаесетта македонска бригада. Од 6 декември 1944 година до 9 јануари 1945 година во нејзиниот состав била Четиринаесетта македонска ударна бригада, од 9 јануари 1945 година влегла Седма албанска бригада, и од 18 февруари 1945 година влегла Првата македонска артилериска бригада. Во втората половина на ноември дивизијата имала 4.136 борци и старешини. Од средината на октомври 1944 г. дивизијата влегла во составот на Шеснаесетти корпус на НОВЈ. 

## Команден состав
Командниот состав на дивизијата го сочинувале:
* Коста Јашмаков, командант до 6 декември 1944 година
* Миливоје Грозданиќ, командант од 6 декември 1944 година

Политички комесари биле:
* Боро Чаушев - Странџата, политички комесар
* Јонче Фотевски, политички комесар
* Раде Гогов - Црноречки, политички комесар од 6 декември 1944 година
* Бено Русо, политички комесар од 6 јануари 1945 година

## Борбени дејства
мини|десно|Борци на 42-та дивизија во слободно Скопје, ноември 1944
Дивизијата дејствувала на поширокото подрачје на Скопје, главно на комуникациите кон Велес. Дејствувала и по комуникацијата Скопје–Тетово против германските и балистичките сили. Во рамките на овие операции, на 1 ноември 1944 година била нападната железничката станица во Драчево, општината во село Батинци, а на 2 ноември 1944 година, селото Зелениково. На 8 ноември 1944 година, нејзините борци имале жесток судар со Германците во пределот на Карлијак, како и кај с. Глумово, с. Шишево и Гргурница. Нејзините единици на 9 ноември 1944 г. го ослободиле Велес, а потоа учествувале и во ослободувањето на Скопје на 13 ноември 1944 г.

по заповед на штабот на Шеснаесеттиот корпус, при оваа дивизија се одржал курс за воени раководители, кој го водел Кирил Хаџи Костовски. Курсот го посетувале 15 одбрани борци од секоја бригада на оваа дивизија.

Во декември 1944 г. дел од нејзините единици се борела на Косово. Во почетокот на јануари 1945 г. во нејзиниот состав влегле третата и 16 македонска и Четврта македонска албанска бригада и Прва артилериска бригада, а потоа влегла во составот на Петнаесетти корпус на НОВЈ по реорганизацијата. Дивизијата се борела на Сремскиот фронт и во завршните операции за ослободување на Југославија. Во април 1945 година, оваа дивизија броела околу 7000 борци и старешини.

## Литература

* Боро Митровски, „Петнаести (Македонски) корпус НОВЈ“, Београд, 1983; 
* Марјан Димитријевски: „Македонската војска 1944-1945“, Скопје, ИНИ, 1999 г.
* „Лексикон НОР и револуције у Југославији 1941–1945“, Београд, 1980.

Категорија:Народноослободителна војска на Македонија
Категорија:Дивизии на НОВЈ
Категорија:Народноослободителна војска на Југославија
Категорија:Велес во НОБ
Месојадно растение

**Месојадните растенија** се растенија кои добиваат дел од хранливите материи (но не и енергијата) по пат на заробување и јадење на животни и протозои, и тоа најчесто инсекти и други членконоги. Месојадните растенија се адаптирале да растат на места каде почвата е плитка или сиромашна со хранливи материи, особено азот. Чарлс Дарвин во 1875 ја пишува книгата *[[Инсектојадни растенија (книга)|Инсектојадни растенија]]*, која претставува првиот запис за месојадни растенија.

Вистинската месојадност веројатно еволуирала независно шест пати во пет различни редови на цветни растенија, а тие денес се претставени со повеќе од десетици родови. Родовите се состојат од околу 630 видови кои го привлекуваат и го заробуваат пленот, произведувајќи дигестивни ензими, и ги апсорбираат добиените хранливи материи. Покрај овие, преку 300 други протокарниворни растителни видови во неколку родови ги покажуваат некои, но не сите од наведените одлики.

## Наводи


Категорија:Растенија
Четириесет и деветта дивизија на НОВЈ

**Четирисет и деветтата дивизија на НОВЈ** (дејствувала од 1944 до 1945) била воена единица формирана во селото Црноец, Битолско, на 10 септември 1944 година. Во нејзиниот формациски состав влегле 5-та и 7-та македонска ударна бригада и Битолско-преспанскиот партизански одред. 

## Команден состав
Командниот состав на дивизијата го сочинувале:
* Васко Карангелески, командант од 25 септември 1944 година
* Чеде Филиповски - Даме, командант од 6 декември 1944 година

Политички комесари биле:
* Иљо Јовчевски, политички комесар од 25 септември 1944
* Ѓорѓи Симоновски, политички комесар
* Ѓоре Велковски, политички комесар од 6 декември 1944 година

## Борбен состав
Во почетокот на октомври 1944 г. дивизијата била реорганизирана, па во нејзиниот состав влегле и Втората македонска ударна бригада и Костурско-леринскиот баталјон „Гоче“ (од Македонци од тој дел) и потоа влегла во составот на Петнаесетти македонски корпус (со бројна состојба од 4.200 борци и старешини). 

По ослободувањето на Прилеп (2 септемрви 1944 г.) на местото на 2-та во составот на дивизијата влегла 9-та македонска бригада. Новиот состав го формирале 5-та, 7-та и 9-та македонска и Првата егејска бригада. Во декември 1944 г. во нејзиниот состав влегле 6-та, 9-та и 11-та македонска, како и Првата артилериска бригада.

## Борбени дејства
Борбените дејства на дивизијата главно се довивале на просторот околу Пелагонија и Преспа, против германските единици од армиската група Е. Дивизијата водела борби на комуникациите: Лерин – Битола и Охрид – Ресен – Битола – Прилеп против ГАЕ кои се повлекувале од Грција. Единици од составот на оваа дивизија учествувале во борбите за конечно ослободување на Прилеп, Битола, Ресен, Охрид, Струга, а потоа и против балистичките формации кај Кичево, Зајас и Гостивар.

## Наводи

## Литература
* Марјан Димитријевски: „Македонската војска 1944-1945“, Скопје, ИНИ, 1999 г.
* Зборник докумената и података о Народноослободилачком рату југословенских народа, VII, књ. 4; 
* Борбе у Македонији, Београд, 1954; 
* Михаило Апостолски, Завршне операције за ослободжење Македоније, Београд, 1953.

Категорија:Народноослободителна војска на Македонија
Категорија:Дивизии на НОВЈ
Категорија:Народноослободителна војска на Југославија
Англиска воена мисија при Главниот штаб на НОВ и ПОМ

**Англиската воена мисија при Главниот штаб на НОВ и ПОМ** (дејствувала во периодот од септември 1943 до 24 јуни 1945). Во септември 1943 г. британската Служба за специјални операции (СОЕ) испратила две воени мисии на територијата на Македонија што требало да се придружат на Главниот штаб на НОВ и ПОМ во Црвена Вода. 

* Првата мисија, со кодирано име Monkeywrench, била предводена од Џорџ Квајн, 
* Втората мисија, со кодирано име Mulligatawny, била предводена од Мостин Дејвис. 

## Текот на мисијата
Членовите на двете мисии биле спуштени на територијата на Албанија кај селото Лење. Мисијата била раководена од капетанот Мостин Дејвис при силите на Бали Комбетар. Истиот ден се спуштила и мисијата на мајорот Џорџ Квајн. При крајот на септември двете мисии дошле на територијата на Македонија. По добиената директива од Сојузничката команда на Средниот Исток во Каиро, на 5 октомври 1943 г. мисијата на Мостин Дејвис пристигнала во Главниот штаб на НОВ и ПОМ во селото Црвена Вода, каде што претходните денови пристигнала и мисијата на Џорџ Квајн. 

Со истата наредба Џорџ Квајн бил одреден за шеф на Англиската воена мисија при Главниот штаб на НОВ и ПОМ. Тие биле сведоци на борбите на единиците на НОВ и ПОМ за ослободување на Кичево и Дебар. До крајот на војната седум британски воени мисии биле испратени во поголемите единици на НОВ и ПОМ и директно следеле и го известувале својот штаб во Каиро за борбата на македонските партизани. Нивна задача била да се запознаат со НОВ во Македонија, под чие раководство се водела војната и кои се нејзините цели. Првите количества британско оружје пристигнале на 7 октомври 1943 година. 

По Ослободувањето мисиите се префрлиле во Скопје, дел од нив биле евакуирани, а дел останале да известуваат за настаните во Македонија. 

Британските мисии на територијата на Вардарскиот дел на Македонија се задржале до јуни 1945 г., кога бил отворен првиот Британски конзулат (24 јуни 1945). Прв британски конзул по Ослободувањето бил Леонард Артур Скоуп.

Присуството на мисиите при Главниот штаб на НОВ и ПОМ значело и признавање на придонесот на НОВ и ПОМ во заедничката борба на Антихитлеровата коалиција против силите на Оската.

## Наводи


Категорија:Странски воени мисии при ГШ на НОВ и ПОМ
Категорија:Билатерални односи на Македонија
Категорија:Билатерални односи на Обединетото Кралство
Американска воена мисија при Главниот штаб на НОВ и ПОМ

**Американската воена мисија при Главниот Штаб на НОВ и ПОМ** (дејствувала во периодот помеѓу јули 1944 и мај 1945) била втора странска линија на територијата на Вардарскиот дел на Македонија. Мисијата пристигнала преку територијата на Србија, во состав: мајор Скот Дикенсон, шеф на мисијата, Тед, радиотелеграфист, Стево Бузич и Стив Силјанов (по потекло Македонец), преведувачи, и Стефан Бизик, наредник. Била независна мисија која испраќала политички, воени и економски податоци до штабот на Канцеларијата за специјални служби. Мисијата од Македонија била повлечена во мај 1945 г.

## Наводи


Категорија:Странски воени мисии при ГШ на НОВ и ПОМ
Категорија:Македонско-американски односи
Балканска Федерација (весник)

**„Балканска федерација“** (француски: *La Fédération balkanique*) бил весник на комунистичките партии од балканските земји (Албанија, Бугарија, Грција, Македонија, Србија и Хрватска). Излегувал од 15 јули 1924 до февруари 1932 година. Прво излегувал во Виена, а потоа од мај 1931 до февруари 1932 година - во Франкфурт. Излегувал двапати месечно. Го редактирале Димитар Влахов, Георги Димитров, Никола Харлаков и други емигранти комунисти од балканските земји.

Според уводникот во првиот број, имал задача „да пропагира ослободување и самоопределување на балканските народи и нивно федерирање“. Авторите се застапувале главно за Балканска федерација. Имал особено значење за популаризирањето на македонското прашање во светот.

Покрај уредниците, автори на текстовите се и др. Филип Атанасов, Петар Чаулев, Павел Шатев и др.

## Наводи


## Литература
* Д-р Боро Мокров, „Развојот на македонскиот печат и новинарство (од првите почетоци до 1945 година)“, Скопје, 1980, стр. 360-362.
* Д-р Боро Мокров, М-р Томе Груевски, „Преглед на македонскиот печат (1885-1992)“, Скопје, 1993.

Категорија:Некогашни весници
Категорија:Весници на македонската дијаспора
Британски музеј

**Британскиот музеј** (англиски: *British Museum*) е еден од најстарите и најголемите музеи во светот. Музејот бил основан во 1753 година и се наоѓа во Лондон, Англија.

Во библиотеката на музејот се наоѓаат повеќе од 7 милиони книги напишани на околу 105 јазици и повеќа од 3.000 папируси. Во музејот се наоѓаат голем број на уметнички слики, монети и медали од различни ери. Овде се наоѓа и познатиот Камен од Розета.

## Наводи


Категорија:Архитектура од 18 век
Категорија:Архитектура од 19 век
Категорија:Ликовни музеи и галерии во Лондон
Категорија:Камден
Битолски партизански одред „Јане Сандански“

**Битолскиот Народноослободителен Партизански Одред „Јане Сандански“** (формиран кај с. Лавци, Битолско, на 8 септември 1942 - дејствувал до крајот на март 1943) бил воена единица на НОВ и ПОМ. Бил наречуван и **Народноослободителна партизанска чета**.

Одредот извршил напад на железничката станица Српци – Беранци (15 ноември 1942). Зимата 1942/43, поделен по групи, одржувал политички митинзи по битолските села. Кон средината на март 1943 година влегол во состав на Битолско-преспанскиот НОПО „Даме Груев“. Во април, поради засилените дејства на бугарските и италијанските сили, здружениот одред се префрлил на костурско-леринското подрачје. Потоа одредот пак се вратил во Битолско, со зголемен прилив на нови борци, а од издвоените борци од Битолско бил формиран новиот Битолски НОПО „Гоце Делчев“.

Наредната година, на 4 септември 1944 година, повторно бил формиран истоимен одред кој дејствувал долж патот Ресен–Битола во составот на 49. Дивизија на НОВЈ.

## Наводи


Категорија:Одреди во НОВМ
Џерард Батлер

**Џерард Џејмс Батлер** (англиски: *Gerard James Butler*, , ) или попознат како **Џерард Батлер** — шкотски глумец. Џерард Батлер по професија е адвокат, но започнал да се занимава и со глумата во средината на деведесеттите години од минатиот век. Тој започнал да глуми мали споредни улоги во филмови како што се Џејмс Бонд, Утрото никогаш не умира. Овие мали улоги довеле до негово појавување на телевизски серии во САД. Вниманието кон Батлер било особено свртено по неговото појавување во филмот Фантомот од операта, а подоцна се стекнал со светска слава со филмовите 300 и Послушен граѓанин. Покрај нив, тој се појавил и во филмовите П.С. Те сакам, Островот на Ним, Рокенрола, Грдата вистина, Играч и Ловец на награди, меѓу останатите.

## Филмографија

## Надворешни врски

*

Батлер, Џерард
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Шкотски филмски глумци
Битолско-преспански партизански одред „Даме Груев“

мини|десно|350п|Битолско-преспански НОПО „Даме Груев“
мини|десно|350п|Формирање на партизански одред „Даме Груев“, 6 јули 1942 година, над село Златари, Преспа.
**Битолско-преспанскиот НОПО „Даме Груев“** (над с. Златари на пл. Бигла, Ресенско, 6 јули 1942 – с. Сливово, Охридско, 18 јули 1943) бил воена единица на НОВ и ПОМ.

Наскоро по формирањето, на 2 август, Илинден, ја уништил општинската зграда и одржал митинг во Смилево, родното место на Даме Груев. Потоа, извршил напади на бугарските сили во селата Кажани, Битолско (18 август) и Златари (21 август). На 22 октомври одредот одржал митинг во Сопотско, Ресенско, по што се поделил на две групи и се префрлил на територијата на Преспа под италијанска окупација. Од крајот на декември 1942 година до крајот на февруари 1943 година одредот, во договор со албанското народно-ослободително движење, се наоѓал на територијата на македонските села во Мала Преспа.

На 25 март 1943 година во состав на овој одред влегол Битолскиот НОПО „Јане Сандански“ и тогаш одредот броел 36 борци. Поради засилените дејства на бугарските и италијанските сили, на 5 април одредот се префрлил на костурско-леринското подрачје, каде, заедно со Леринскиот партизански одред „Вичо“, учествувал во борбите против месните контрачети (април-мај 1943). Во овој период во одредот имало зголемен прилив на нови борци.

На 20 мај од борците од Битолско бил формиран новиот Битолски НОПО „Гоце Делчев“. 
Потоа одредот се вратил во Преспа, а на 17 јули главнината од одредот преминала во Дебрца, каде што извршувала диверзантски акции и влегла во составот на новоформираниот баталјон „Мирче Ацев“. Делот од одредот што останал во Преспа, по капитулацијата на Италија, на 12 септември, заедно со Битолскиот НОПО „Гоце Делчев“, кај селото Љубојно разоружале над 200 италијански војници, а во ноември 1943 влегле во составот на Битолскиот баталјон „Стив Наумов“.

Наредната година повторно бил формиран истоимен одред (4 април 1944) и дејствувал долж патот Ресен – Битола во составот на 49. Дивизија на НОВЈ.

## Народни херои од НОПО „Даме Груев“
Од борците на одредот, петмина биле прогласени за народни херои:
* Петар Божиновски
* Естреја Овадија - Мара
* Илија Јовановски - Цветан
* Јосиф Јосифовски - Свештарот
* Вангел Нечевски

## Борци во НОПО „Даме Груев“

# Ѓоре Велкоски - Косте - командир
# Наум Веслиевски - Овчарот - заменик-командир
# Јосиф Јосифовски - Свештарот - политички комесар
# Илија Спировски - Панде - заменик-политички комесар
# Тодор Ангеловски - Строгов - командир (извесен период)
# Петар Божиновски - Кочо
# Естреја Овадија - Мара
# Гавро Пановски-Јуноша
# Петар Љутовски - Малчик
# Вангел Нечевски - Тунело
# Ристо Тодоровски - Фет
# Виктор Мешулам - Бустрик
# Пепи Песо - Цане
# Илија Ивановски - Томе
# Ламбе Бошевски - Јани
# Крсте Соколовски - Јордан
# Мите Трајчевски - Васил
# Славе Илиевски - Стево
# Илија Илиевски - Цветан
# Васко Ангеловски - Пурино

## Наводи


## Надворешни врски
* Извештај на политичкиот комесар Јосиф Јосифовски за активностите на одредот во костурско-леринското подрачје, 20.08.1943.

Категорија:Одреди во НОВМ
ХЕЦ „Довлеџик“

**Довлеџик** претставува хидроелектрана во македонскиот ХС „Стрежево“. Електраната е од типот на деривационите централи и турбините се од типот *Pelton*. Изградбата на централата започнала во 2009 година.
## Наводи

Категорија:Хидроелектрани во Македонија
Категорија:Економија на Битола
Категорија:ХС „Стрежево“
Категорија:Појавено во 2009 година во Македонија
Пелистерски росник

**Пелистерски росник** (Alchemilla peristerica) е локален македонски флористички ендемит од фам. Rosaceae (розоцветни). Се развива на влажни места, во подножјето на Пелистер (с. Ротино, с. Кажани и с. Цапари).

## Наводи

Категорија:Рози
Категорија:Флора на Македонија
Категорија:Ендемска флора на Пелистер
2011 во книжевноста

Годината **2011 во книжевноста** ќе содржи извесни значајни збиднувања и нови книжевни дела.

## Престојни
### Книжевност
*Карен Расел - „Свомплендија“ (*Swamplandia!*), (11 февруари)
*Дејвид Фостер Волес - „Бледиот крал“ (*The Pale King*), (април)
*Чак Паланик - „Проколната“ (*Damned*)

### Белетристика
*Џојс Керол Оутс - „Приказна на една вдовица“ (*A Widow's Story*), (15 февруари)

### Детска

### Фантастика и научна фантастика

## Наводи

## Поврзано
* Список на литературни награди
* Список на поетски награди


Категорија:Книги од 2011 година
Битолски партизански одред „Гоце Делчев“

**Битолскиот Народноослободителен Партизански Одред „Гоце Делчев“** (формиран кај с. Прекопана на планината Вич, Костурско, 22 мај 1943 – Тиквешијата, средината на септември 1943).

Одредот бил формиран од борците на Битолско-преспанскиот НОПО „Даме Груев“ и новопристигнатите борци. При формирањето броел 56 борци, но набрзо достигнал 80 борци.

## Битки и акции
На леринско-костурската територија, одредот имал повеќе акции кај селата: Вишени, Черешница, Блаце, Жервени, Дреновени, Чрновишта и Поздивишта. Заедно со Леринскиот НОПО „Вичо“ ги разоружал контрачетниците на леринско-костурското подрачје (23 мај – 1 јуни). Потоа се префрлил во Битолско (11 јуни), каде што извршил напад на италијанската караула меѓу селата Герман – Брајчино, кај с. Лавци водел борба против бугарската полиција (23 јуни), а кај селото Рајца, на пл. Баба и на Сливничка Планина (во Преспа) водел борба против италијанските карабинери (2–8 август).

По капитулацијата на Италија, кај селото Отешево разоружал група од 60 италијански војници, а кај селото Љубојно, заедно со Одредот „Даме Груев“, разоружале над 200 италијански војници. По наредба на Главниот штаб на НОВ и ПОМ (прва половина на септември 1943 година), одредот се поделил на два дела – едниот дел останал во Преспа, а главнината заминала на планината Кајмакчалан и Кожуф, вршејќи диверзии на железничката линија Лерин – Воден – Солун и ја онеспособувал за сообраќај. По митинзите во селата во Чеган, Кронцелево (Воденско), Попадија (Леринско), Саракиново, Горно и Долно Родево (Мегленско) и Тиквешко, влегол во состав на баталјонот „Страшо Пинџур“. Делот што останал во Преспа влегол во составот на баталјонот „Стив Наумов“.

## Наводи


Категорија:Одреди во НОВМ
Крокодили (род)

Родот на **крокодилите** () се еден од трите рода од фамилијата Крокодили. Во овој род има 12 вида:

* Род *Crocodylus*
** *[[Crocodylus acutus]]*, Американски крокодил
** *[[Crocodylus cataphractus]]*, Африкански крокодил (според најновите истражувања на ДНК и морфологијата, се смета дека овој вид можеби спаѓа во свој сопствен род *[[Mecistops]]*)
** *[[Crocodylus intermedius]]*, Ориночки крокодил
** *[[Crocodylus johnsoni]]*, Слатководен крокодил
** *[[Crocodylus mindorensis]]*, Филипински крокодил
** *[[Crocodylus moreletii]]*, Мексикански крокодил
** *[[Crocodylus niloticus]]*, Нилски крокодил (подвидот кој живее на Мадагаскар се нарекува и Црн крокодил)
** *[[Crocodylus novaeguineae]]*, Новогвинејски крокодил
** *[[Crocodylus palustris]]*, Индиски крокодил
** *[[Crocodylus porosus]]*, Морски крокодил 
** *[[Crocodylus rhombifer]]*, Кубански крокодил
** *[[Crocodylus siamensis]]*, Сијамски крокодил
 
 
## Наводи

 
 

Категорија:Крокодили
Европско првенство во ватерполо 2010

**Европското првенство во ватерполо [[2010]]** е 29 европско првенство во ватерполо кое се одржало во Хрватска. Првенството се одржало од 29 август до 11 септември 2010.

## Групи

## Прелиминарна рунда

### Група A

***Прва рунда**
----

----

----

***Втора рунда**
----

----

----

***Трета рунда**
----

----

----

***Четврта рунда**
----

----

----

***Петта рунда**
----

----

----

### Група B

***Прва рунда**
----

----

----

***Втора рунда**
----

----

----

***Трета рунда**
----

----

----

***Четврта рунда**
----

----

----

***Петта рунда**
----

----

----

## 7 - 12 место
### 7 - 12 место
----

----

### 7-12 полуфинале
----

----

### 11 место
----

### 9 место
----

### 7 место
----

## Финална рунда
### Четвртфиналисти
----

----

### Полуфинале
----

----

### 5 место
----

### 3 место
----

### Финале
----

## Конечен распоред

## Наводи

## Надворешни врски
* Официјално мрежно место 

Категорија:Европски првенства во ватерполо
Категорија:Спортот во Хрватска
Категорија:Спортот во 2010 година
Лондонски мост

**Лондонскиот мост** () е мост на реката Темза во Лондон, Англија. Мостот ги поврзува Сити и Садарк, во близина на мостот Тауер Бриџ.

Официјално мостот бил изграден во 17 март 1973 година, на местото на постар мост кој датирал од 1729 година. Лондонскиот мост е еден од најновите во британската престолнина.

## Наводи

Категорија:Мостови во Лондон
Категорија:Знаменитости во Лондон
Категорија:Историја на Сити (Лондон)
Категорија:Римски мостови
Категорија:Садарк
Вестминстерски мост

**Вестминстерскиот мост** (англиски: *Westminster Bridge*) е мост кој се наоѓа во Лондон, на реката Темза, спојувајќи ги Вестминстер и Ламбет.

Денешниот мост бил изграден во 1862 година на местото на друг дрвен мост кој датирал од 1750 година. Вестминстерскиот мост е еден од најстарите мостови во Лондон. Неговата должина изнсува 252 метри, а е широк 25,5 метри.

Во непосредна близина на мостот се наоѓа Вестминстерската палата.

## Наводи

Категорија:Мостови во Лондон
Категорија:Сообраќајот во Вестминстер
Категорија:Ламбет
Категорија:Архитектура од 19 век
Машка ватерполо репрезентација на Македонија

**Машката ватерполо репрезентација на Македонија** е национална селекција во ватерполо која ја претставува Македонија во овој спорт. Репрезентацијата е основана во 1991 година. Пред 1991 година, Македонија била дел од СФРЈ и играла во рамките на таа селекција. До сега, Македонија има играно на две европски првенства и на едно светско првенство, додена најзначаен резултат е осмото место на европското првенство во 2008.

## Состав

:Тренер: Стеван Нонковиќ

: - *капитен*

## Резултати

### Олимписки игри

*1992 &ndash; *Не се квалификувала*
*1996 &ndash; *Не се квалификувала*
*2000 &ndash; *Не се квалификувала*
*2004 &ndash; *Не се квалификувала*
*2008 &ndash; *Не се квалификувала*

### Светско првенство

* Светско првенство во ватерполо **1994** &mdash; *Не се квалификувани*
* Светско првенство во ватерполо **1998** &mdash; *Не се квалификувани*
* Светско првенство во ватерполо **2001** &mdash; *Не се квалификувани*
* Светско првенство во ватерполо **2003** &mdash; *Не се квалификувани*
* Светско првенство во ватерполо **2005***&mdash; *Не се квалификувани*
* Светско првенство во ватерполо *'2007** &mdash;  ''Не се квалификувани''
* Светско првенство во ватерполо **2009** &mdash; ''14 место''
* Светско првенство во ватерполо **2011** &mdash; ''Не се квалификувани''
* Светско првенство во ватерполо **2013** &mdash; ''Не се квалификувани''

===Светска лига во ватерполо===
* 2002-2014 година  **Не се квалификувала**

===Европско првенство во ватерполо===
*Европско првенство во ватерполо **1993** &mdash; ''Не се квалификувала''
*Европско првенство во ватерполо **1995** &mdash; ''Не се квалификувала''
*Европско првенство во ватерполо **1997** &mdash; ''Не се квалификувала''
*Европско првенство во ватерполо **1999** &mdash; ''Не се квалификувала''
*Европско првенство во ватерполо **2001** &mdash; ''Не се квалификувала''
*Европско првенство во ватерполо **2003** &mdash; ''Не се квалификувала''
*Европско првенство во ватерполо **2006** &mdash; ''Не се квалификувала''
*Европско првенство во ватерполо **2008** &mdash; ''8 место''
*Европско првенство во ватерполо **2010** &mdash; ''12 место''
*Европско првенство во ватерполо **2012** &mdash; ''11 место''
*Европско првенство во ватерполо **2014*' &mdash; *Не се квалификувала''

## Поврзано
* Пливачка федерација на Македонија

М
ватерполо
Нелсонов столб

**Нелсоновиот столб** е споменик кој се наоѓа на плоштадот Трафалгар во Лондон, Англија. Споменикот бил изграден и е посветен во чест на адмиралот Хорацио Нелсон кој загинал во Битката кај Трафалгар во 1805 година.

Споменикот бил изграден во периодот од 1840 до 1843 година. Негов автор е архитектот Вилијам Реилтон. Изградбата на чинела £47.000 (околу 4 милиони денешни евра).

Лавовите на подножјето се дело на сликарот Едвид Лендсиер.

Категорија:Споменици во Лондон
Категорија:Згради и градби во Вестминстер
Категорија:Архитектура од 19 век
Категорија:Плоштад Трафалгар
Категорија:Знаменитости во Вестминстер
Ватерло (мост)

**Мостот Ватерло** (англиски: *Waterloo Bridge*) е мост кој се наоѓа над реката Темза во Лондон, Англија. Мостот се наоѓа помеѓу мостот Блекфрајарс и Хангерфорд. Овој мост ги поврзува Вестминстер и Ламбет.

Името на мостот произлегува од британската победа во Битката кај Ватерло во 1815 година. Првиот мост бил изграден во 1809-1810 година, од страна на Џон Рене. Денешниот мост пак бил изграден во 1945 година. Овој мост е сличен на Лондонскиот мост. Како една од најкарактерните разлики е тоа што мостот Ватерло има четири столбови, а Лондоснкиот два.

На овој мост, во 1978 година бил убиен бугарскиот писател Ѓорги Марков, по нарачка на бугарската Државна сигурност.

## Наводи

Категорија:Мостови во Лондон
Категорија:Сообраќајот во Вестминстер
Национална галерија (Лондон)

**Национална галерија во Лондон** (англ. *National Gallery*) е државна уметничка галерија која се наоѓа во престолнината на Обединетото Кралство. Галеријата се наоѓа на северниот дел од плоштадот Трафалгар.

Во оваа галерија се наоѓаат едни од најзначајните светски колекции на западноевропското сликарство во периодот од 1250-1900 година. Во оваа галерија се наоѓаат околу 2.300 дела. Во целина можеби оваа галерија е мала, но содржи доста квалитетни дела. Годишно се посетува од страна на околу 5 милиони туристи.

Националната галерија била основана во 1824 година, кога британската влада ги откупила делата на рускиот банкар Јулијус Ангерштајн (36 слики). Во денешниот објект галеријата била префрлена во 1838 година. Нејзин дизајнер бил Вилијам Вилкинс, чија фасада била изработена во неокласичен стил.

Во продолжение на галеријата се наоѓа Националната портретна галерија, која чува 10.000 портрети на истакнати Британци во историјата.

## Поврзано
* Национална портретна галерија (Лондон)

## Наводи


Категорија:Архитектура од 19 век
Плоштад Трафалгар

**Плоштадот Трафалгар** (англиски: *Trafalgar Square*) е плоштад кој се наоѓа во Лондон, Англија. Името на овој плоштад доаѓа од британската победа во Наполеоновите војни во истоимената битка од 1805 година. Во почетокот како друга варијанта за името на плоштадот била и Вилијам IV.

Во 1820 година, принцот наредил на архитектот Џон Неш да започне со создавање на проект на овој реон. Сепак, денешната архитектуа на плоштадот е дело на Сер Чарлз Бари и истата е завршена во 1845 година. За последен пат плоштадот бил реконструиран во 2003 година. 
	
Денес овој плоштад е еден од најголемите туристички атракции во Лондон, познат по место каде се собираат бели гулаби.

## Поврзано
* Трафалгар (’рт)


Категорија:Архитектура од 19 век
Категорија:Фонтани во Лондон
Категорија:Плоштади во Вестминстер
Категорија:Знаменитости во Лондон
Категорија:Знаменитости во Вестминстер
Електроиндустрија во Македонија

**Електроиндустријата** како една од поразвиените индустриски гранки во Македонија, може да се подели во два периода. Првиот период е развојот до 1991година, а вториот по овој датум. Во првиот период позначајни електроиндустриски капацитети се: „ЕМО“ од Охрид, „Микрон“ од Прилеп, „Раде Кончар“ од Скопје, „Селена“ од Штип, фабриката за кабли „Неготино“ од Неготино, фабриката за фрижидери „Фринко“ од Битола и др. Овие фабрики што биле значајни производни капацитети до осамостојувањето на Македонија, во транзициониот период се нашле во незавидна положба. По осамостојувањето на Македонија се развиваат голем број мали и средни фирми за производство на електроопрема како што се: „Леов компани“ од Велес, значаен број производствени фирми за компјутерска опрема како и некои позначајни компании за производство на уреди за климатизација.

## Групација

Во Македонија постои и функционира групацијата за електроиндустријата, која претставува стручен облик на организирање и работење во рамките на Здружението на металната и електроиндустријата, преку кои членките самостојно одлучуваат и вршат работа од областа на електроиндустријата. Во групацијата членуваат околу 30 правни лица  репрезенти кои се занимаваат со производство на електрични машини и апарати, производство на радија, телевизори и комуникациона опрема и апарати, како и други заинтересирани правни лица чија дејност е поврзана со оваа област.

## Наводи

## Надворешни врски

*Деловен портал на македонските електроиндустриски претпријатија

Категорија:Индустриски гранки во Македонија
Македонија