open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Црква „Св. Димитриј“ - Лесковица

**Свети Димитриј** — помала селска црква во штипското село Лесковица, Македонија.

## Местоположба

Црквата се наоѓа во западниот дел на селото.

## Галерија


Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Лесковица 2.jpg|Влезот
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Лесковица 3.jpg|Припратата
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Лесковица 4.jpg|Поглед на црквата
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Лесковица 5.jpg|Апсидата
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Лесковица 6.jpg|Гробен споменик
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Лесковица 7.jpg|Поглед на црквата
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Лесковица 8.jpg|Јужната страна
Податотека:Црква „Св. Димитриј“ - Лесковица 9.jpg|Слика над влезот


## Поврзано
* Штипско архијерејско намесништво
* Осма приградска парохија
* Лесковица

## Надворешни врски

Лесковица
До зори (филм)

**До зори** () — американски филм на ужасите што потекнува од играта *[[Until Dawn]]* од 2015 г., сместен во истата вселена и содржи оригинална самостојна приказна што се проширува на митологијата на серијата игри. Филмот е режиран од Дејвид Ф. Сандберг по сценарио на Блер Батлер и Гери Доберман. Во него играат Ела Рубин, Мајкл Чимино, Одеса Ејзајон, Џи Јонг Ју, Белмонт Камели и Питер Стормар, кои се појавија во играта.

Премиерата на филмот во САД била на 25 април 2025 г., а во Македонија на 24 април истата година.

## Содржина
Една година по таинственото исчезнување на нејзината сестра Мелани, Кловер и нејзините пријатели се впуштаат во оддалечената долина каде што исчезнала сестра ѝ, очајни за одговори. Но нивната потрага добива смртоносен пресврт кога ќе бидат жестоко убиени — само за да се разбудат на почетокот на истата кобна ноќ. Заробени во бескраен циклус на ужас, тие мораат да го преживуваат кошмарот одново и одново, само секојпат, убиствената закана е различна, секоја пострашна од претходната. Нивната единствена надеж за бегство? Да преживеат до зори.

## Улоги

|-
|Ела Рубин
|Кловер
|-
|Мајкл Чимино
|Макс
|-
|Одеса Ејзајон
|Нина
|-
|Џи Јонг Ју
|Меган
|-
|Белмонт Камели
|Абел
|-
|Маја Мичел
|Мелани
|-
|Петер Стормаре
|Хил
|}

## Наводи

## Надворешни врски

* 

__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__

Категорија:Филмови од 2025 година
Категорија:Американски филмови
Категорија:Филмови на англиски јазик
Категорија:Американски хорор-филмови
Индит

**Индит** е исклучително редок индиум - железен сулфид минерал, кој се наоѓа во Сибир. Неговата хемиска формула е FeIn2S4. Припаѓа на групата линеит и нејзиниот IMA симбол е Idt.

Се јавува како замена  на каситеритот во хидротермалните наоѓалишта. Се поврзува со џалиндит, каситерит и кварц.  За прв пат бил опишан во 1963 година за појава во наоѓалиштето на калај Џалинда, опсегот Мали Кинган, Хабаровски Крај, Далечниот источен регион, Русија.

## Наводи
Библиографија

* Емсли, Џон. *Градежни блокови на природата.* Оксфорд, 2001 година.ISBN&nbsp;
* 
Категорија:Коцкести минерали
Категорија:Минерали на индиумот
Star Worlds Arcade

**Star Worlds Arcade** е забавна аркада лоцирана во ДеКалб, Илиноис. Аркадата го одржала своето свечено отворање на 11 јануари 1985 година, во Мејпл Парк, Илиноис, САД, со само 18 аркадни игри. Денес, со стотици игри кои редовно се ротираат низ неговите соби за игри, Star Worlds се наоѓа во ДеКалб, Илиноис, каде се преселила во 2004 година кога на сопственикот и менаџер Патрик О'Мали и на партнерот Глен Томас им требало повеќе простор и повеќе клиенти. Иако е претежно аркада за видеоигри со неколку соби посветени исклучиво на Златното доба на видео аркадни игри, исто така е мал музеј кој изложува широк спектар на колекционерски предмети поврзани со иконографијата на аркадните игри, домашните конзоли за видеоигри и поп културата од 1980-тите воопшто. Аркадата била примена во Меѓународниот регистар на историски аркади за видеоигри на галаксиите на „Твин“ од Волтер Деј, бидејќи била една од последните преостанати аркади во соседството што сè уште функционира од 1980-тите.  

## Оригинална колекција на аркадни игри
Патрик О'Мали ја започнал аркадата како лична колекција на игри во гаражата на неговите родители кога сè уште бил тинејџер во Мејпл Парк. Но, потоа ги преместил игрите во комерцијален малопродажен простор низ градот кога го купил неодамна затворениот синџир на аркади Star Worlds (порано лоциран во Женева, Илиноис и Западен Чикаго, Илиноис) од Том Софрански од Gerault Amusements. Меѓу првите 18 игри биле:

* *Q*bert*
* *Space Invaders*
* *Hangly-Man*
* *Asteroids*
* ''Rapid Fire''
* *Wizard of Wor*
* ''Sky Raiders''
* *Depth Charge*
* *Frogger*
* ''Space Encounters''
* *Kangaroo*
* *Donkey Kong*
* *Stargate*
* *Pengo<*
* ''Le Mans''
* *Scramble*
* *Make Trax*
* *[[Пак-Ман|Pac-Man]]*

Star Worlds Arcade и неговите сопственици се прикажани во голем број документарни филмови, вклучително и *Star Worlds: A Pocket Full of Tokens and I'm Heading to the Arcade*, *Man vs Snake* и *Go Big*.

## Наводи

Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Врамена карта без назнака за OSM-однос на Википодатоците
Категорија:Забавни музеи
Категорија:Видеоигрена култура
Белграмони-Тако замок

мини| Белграмони-Тако замок
**Замок Белграмони–Тако** () е замок во градот Копер, во југозападна Словенија. Изграден е околу 1600 година. Се одликува со елементи на ренесанса и барок, но генерално се смета за маниристичка зграда. Вилата моментално служи како седиште на Регионалниот музеј на Копер. Таа е заштитена како културен споменик од локално значење.

Категорија:Замоци во Словенија
Кадмоиндит

**Кадмоиндит** (хемиска формула CdIn2S4) е редок минерал на кадмиум индиум сулфид откриен во Сибир околу отворот на висока температура (450-600°C) фумарола на вулканот Кудријави, островот Итуруп на Курилските острови. Исто така е пријавено и од рудникот за јаглен  Катерин во Бохемија, Чешка. 

Кадмоиндитот се формира во најниските слоеви на минерални кори повторно сублимирани од фумароли. Придружните минерали што може да се појават вклучуваат гренокит , пирит , ренит (исто така рениум дисулфид ), вурцит што содржи кадмиум и разни сулфиди на олово-бизмут.  

## Кристална структура
Кадмоиндитот CdIn2S4 ја покажува структурата на спинелот, која може да се опише со кубна единица ќелија со 8 тетраедрално координирани и 16 тетраедрално координирани катјонски места. Дистрибуцијата на Cd(II) и In(III) по местата на катјонот е тешко да се разјасни од стандардните техники на дифракција на Х-зраци бидејќи двата вида се изоелектронски, но и мерењата со Раман спектроскопија на синтетички примероци и симулациите на функционалната теорија на густината покажуваат дека околу 20% од тетраедарските места се окупирани во (III) катјони.

## Наводи

Категорија:Коцкести минерали
Категорија:Минерали на индиумот
Категорија:Минерали на кадмиумот
Музеј на Нинтендо

**Музејот на Нинтендо** е музеј за видеоигри лоциран во Уџи, префектурата Кјото, Јапонија. Тој е во сопственост на компанијата за видеоигри Nintendo и прикажува широк спектар на производи од целата историја на компанијата. Музејот бил отворен на 2 октомври 2024 година.

## Историја
Планот за Музејот на Нинтендо првпат бил објавен во 2021 година. Музејот се наоѓа на местото на старата фабрика Огура, каде што Нинтендо компанијата правела картички за размена, како и поправки на играчки и конзоли. Се одликува со нова галерија која ги „прикажува многуте производи што Нинтендо ги лансираше во текот на својата историја“, и се фокусира на „историјата на развојот на производи и филозофијата со јавноста“ на компанијата што датира од нејзиното потекло. Изградбата на музејот била завршена во мај 2024 година. Nintendo Direct на музејот се емитуваше на 19 август 2024 година со датум на отворање на 2 октомври 2024 година.

Генералниот директор на Нинтендо, Шинја Такахаши, изјавил дека музејот ќе содржи „широк спектар на производи на Нинтендо од историјата на компанијата“. Градоначалникот на Уџи, Ацуко Мацумура, се надева дека новиот музеј ќе биде „привлечен за љубителите на видео игрите“. Во моментов нема планови за проширување на музејот на други локации надвор од Јапонија.

На 20 август 2024 година, компанијата Нинтендо објавила на својата официјална веб-страница дека музејот ќе работи на систем базиран на лотарија. Билетите се продаваат по случаен избор, а посетителите ќе можат однапред да се пријават за одреден датум. Откако ќе бидат избрани, тие потоа ќе продолжат со плаќање на билетите.

## Атракции
Покрај музејската поставка, која го зафаќа целиот втор кат од зградата, музејот Нинтендо има голем број интерактивни искуства засновани на различни играчки кои претходно ги произведувала компанијата, вклучувајќи ги Ultra Hand, Ultra Machine, Love Tester, Game & Watch и NES Zapper. Дополнително, посетителите можат да играат различни класични видео игри на домашни конзоли се до Nintendo 64 или да завршат одредени предизвици во игрите со помош на огромни контролери за кои се потребни двајца играчи. Музејот нуди и работилница за дополнителен надомест, во која гостите се поканети да создадат свој сет на картички Ханафуда или да научат како да играат игри со картичките.

## Наводи

Категорија:Врамена карта без назнака за OSM-однос на Википодатоците
Категорија:Забавни музеи
Категорија:Кјото (префектура)
Категорија:Видеоигрена култура
Аркејн (ТВ-серија)

**Аркејн** () — анимирана серија во жанрот авантуристичка фантазија заснована на вселената на играта *[[League of Legends]]*, создадена од американската компанија Riot Games. Анимираната серија била произведена од француското студио Fortiche под надзор на Riot Games и објавена на преносната услуга Netflix. Серијата била најавена за време на 10-годишнината на играта во 2019 г. Првата сезона се прикажувала од 6 ноември до 20 ноември 2021 г. Втората и последна сезона се прикажувала од 9 ноември до 23 ноември 2024 г.

Дејството се одвива во измислените градови Пилтовер и Заун во вселената на *League of Legends*. Заплетот ја раскажува приказната за две сестри, Вај и Џинкс, и силите што ги разделиле на различни страни од барикадите.

## Содржина
Серијата се сосредоточува на настани што се случуваат во два града: напредниот, утописки Пилтовер и запуштениот, потиснички Заун. И двата града се дел од светот на Рунтера, иако значително се разликуваат по други начини. Напнатоста меѓу градовите нагло се зголемила по создавањето на Хекстек (англ. *Hextech*), технологија што му овозможува на секој да управува магична енергија. Во тоа време, во Заун се појавува нова моќна дрога, Шимер (англ. *Shimmer*), која ги претвора луѓето во зависни чудовишта. Соперништвото што постои меѓу овие два града предизвикува непријателство меѓу луѓето, што понекогаш води до раздор меѓу блиските луѓе. Анимираната серија раскажува за односите на ликови како Вај, Џинкс, Кејтлин, Џејс, Виктор, Еко, Синџед, Хајмердингер и други.

## Озвучување

|-
|Хејли Стајнфелд
|Вајолет / Вај
|-
|Ела Пернел
|Паудер / Џинкс
|-
|Кевин Алехандро
|Џејс Талис
|-
|Кејти Лоу
|Кејтлин Кираман
|-
|Токс Олагундоје
|Мел Медарда
|-
|Хари Лојд
|Виктор
|-
|Џејсон Спајсак
|Силко
|-
|Џеј-Би Бланк
|Вандер
|-
|Рид Шенон
|Еко
|-
|Мик Вингерт
|Сесил Б. Хајмердингер
|-
|Елен Томас
|Амбеса Медарда
|-
|Брет Такер
|д-р Корин Ревек / Синџед
|-
|Амира Ван
|Севика
|}

## Епизоди

## Наводи

## Надворешни врски

__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__

Категорија:Анимирани серии
Категорија:Оригинални програми на Netflix
Ден на независноста и единството (Словенија)

**Денот на независноста и единството** (словенечки: Dan samostojnosti in enotnosti) ― словенечки национален празник кој се празнува на 26 декември, за да се одбележи официјалното прогласување на референдумот за независност на Словенија на 26 декември 1990 година. Референдумот се одржал на 23 декември таа година. На него, 95% од гласачите го поддржале основањето на независна и суверена нација. Меѓу 1991 и 2005 година, празникот бил познат едноставно како Ден на независноста. Тековното име било усвоено во септември 2005 година, по предлог на тогашната опозиција, Социјалдемократите, со цел да се истакне националниот консензус во времето на референдумот од 1990 година, кој бил поддржан од сите политички партии претставени во Собранието на Социјалистичка Република Словенија во тоа време.

Денот на независноста и единството не треба да се меша со Денот на државноста на Словенија, кој се слави секоја година на 25 јуни, во чест на прогласувањето на словенечката независност од Југославија во 1991 година.
Категорија:Празници во декември
Јосип Вошњак

десно|мини|304x304пкс| Јосип Вошњак во 1870-тите
**Јосип Вошњак** (4 јануари 1834 – 21 октомври 1911) бил словенечки политичар, писател и лекар.

## Биографија
Роден е во Шоштањ, кој тогаш бил дел од Австриското Царство (денес Словенија). Студирал медицина на Универзитетот во Виена и станал доктор. Како активен член на словенечкото национално движење, тој одиграл клучна улога во развојот на словенечката национална свест во 19 век.

Тој бил еден од водечките членови на Националната партија на Словенците, која промовирала културна и политичка автономија за словенечкиот народ во рамките на Хабсбуршката монархија. Вошњак бил избран за пратеник во Австрискиот парламент и во Државниот збор на Крањска, каде што се залагал за словенечките права и за унапредување на јазикот и културата.

Покрај политиката, Вошњак бил активен и како писател. Тој напишал неколку книги и статии за националното прашање и за историјата на словенечкиот народ. Неговите дела помогнале во зајакнувањето на словенечкиот национален идентитет.

Јосип Вошњак починал на 21 октомври 1911 година во Марибор. Останува запаметен како една од најзначајните фигури во словенечката национална историја, чија работа оставила траен белег врз развојот на Словенија.

## Наводи

Категорија:Словенечки писатели
Категорија:Починати во 1911 година
Категорија:Родени во 1834 година
Џејмс Линд

**Џејмс Линд** (4 октомври 1716&nbsp;– 13 јули 1794) бил шкотски лекар. Тој бил пионер на поморската хигиена во Кралската воена морнарица. Го спровел едно од првите клинички испитувања, со што ја развил теоријата дека цитрусното овошје лекува скорбут.

Линд се залагал за здравствените придобивки од подобрената вентилација на бродовите, подобрената хигиена на морнарите, облеката и постелнината, и фумигација под палубата со сулфур и арсен. Тој исто така предложил дека питката вода може да се добива со дестилација на морската вода. Неговата работа ја унапреди практиката на превентивната медицина и подобрената нутриција.

## Наводи

Категорија:Витамин Ц
Категорија:Членови на Кралското друштво на Единбург
Луѓе од пченка

**„Луѓе од пченка“** (шпански: *Hombres de maíz*) — роман на гватемалскиот писател Мигел Анхел Астуријас од 1949 година.

## За делото
Според Марио Варгас Љоса, „Луѓе од пченка“ е најтаинствениот и најконтроверзниот роман на Астуријас при што некои критичари го сметата за неговото најуспешно дело, додека други му забележуваат поради нарушувањето на целината на заплетот и на стилската херметичност. На пример, професорот Џералд Мартин, преведувач на делото на англиски јазик, во својот предговор на романот (двапати подолг од самиот роман) навел речиси 1 500 забелешки. Неговата теза е дека романот претставува обемна алегорија за она што му се случило на човечкиот род кога се распаднала племенската култура и кога била заменета со класното општество. Под телото на романот сележат мајанските и ацтечките извори кои непосредно или тангентно се искористени во него, почнувајќи од насловот и мотото („Овде жена, а јас сонувам“) до вознемирувачкиот мравјалник во кој се претвора човештвото на крајот до романот. Мартин покажува дека ненадејните промени во нарацијата и необичниот ритам на книгата не се без свое оправдание, туку се производ на древната смисла на постоењето на луѓето кои одржуваат религиски врски со природата и кои живеат во природната состојба. Од друга страна, сите елементи на магијата, празноверието, обредите и свеченостите со кои обилува книгата, Мартин ги споредил со константите кои Мирча Елијаде ги открил во верувањата и религиските обичаи на луѓето и со истражувањата на Јунг за митските форми во кои се изразува колективното несвесно. Астуријас имал свест за изворите што ги користел при што, преуредувајќи ги тие материјали и мешајќи ги со материјалите што самиот ги измислувал и користејќи ја техниката на автоматското пишување, Астуријас несвесно, интуитивно ги обликувал според системите на мислењето и митското творештво на првобитните општества. Уште една заслуга на Мартин е тоа што дал докази кои помогнале да се исправи уште една грешка за Астуријас — дека бил костумбристички писател. Навистина, Астуријас го користи локалниот речник, но тој јазик не е дексриптивистички и не е избран за да го прикаже живиот говор, туку од поетски и изразни причини. Астуријас воопшто не зборувал на некој од домородните гватемалски јазици, а обичаите прикажани во романот произлегуваат од книгите, а не од доживеаното искуство. Доказите што ги наведува Мартин, наспроти она во кое верувал самиот Астуријас кој често изјавувал дека неговото творештво стекнало општетсвена свест дури по овој роман, цврсто ја воспоставуваат сликата на книжевната имагинација вкоренета врз историјата на искоренувањето на првобитните култури. Оттука произлегува големиот парадокс: Астуријас бил голем ангажиран писател, дури и тогаш кога самиот не знаел дека е таков. 

## Наводи

Категорија:Дела на Мигел Анхел Астуријас
Категорија:Книги од 1949 година
Категорија:Книги на шпански јазик
Изотопи на нихониумот

**[[Нихониум]]** (113 Nh) - вештачки елемент. Бидејќи е вештачки, не може да се даде стандардна атомска тежина и како и сите вештачки елементи, нема стабилни изотопи. Првиот изотоп кој бил синтетизиран бил 284Nh како распаден производ од 288Mc во 2003 година. Првиот изотоп кој бил директно синтетизиран бил 278Nh во 2004 година. Постојат 6 познати радиоизотопи од 278Nh до 286Nh, заедно со непотврдените 287Nh и 290Nh. Најдолговечниот изотоп е 286Nh со полураспад од 9,5 секунди.

## Список на изотопи

|-id=Nihonium-278
| 278Nh
| 113
| 165
| 278.17073(24)#
| []
| α
| 274Rg
|
|-id=Nihonium-282
| 282Nh
| 113
| 169
| 282.17577(43)#
| 
| α
| 278Rg
|
|-id=Nihonium-283
| 283Nh
| 113
| 170
| 283.17667(47)#
| 
| α
| 279Rg
|
|-id=Nihonium-284
| rowspan=2| 284Nh
| rowspan=2|113
| rowspan=2|171
| rowspan=2|284.17884(57)#
| rowspan=2|
| α (≥99%)
| 280Rg
|rowspan=2| &nbsp;
|-
| ЕЗ (≤1%)
| 284Cn
|-id=Nihonium-285
| rowspan=2|285Nh
| rowspan=2|113
| rowspan=2|172
| rowspan=2|285.18011(83)#
| rowspan=2|
| α (82%)
| 281Rg
|
|-
| СЦ (18%)
| (various)
|-id=Nihonium-286
| 286Nh
| 113
| 173
| 286.18246(63)#
| 12(5)&nbsp;s
| α
| 282Rg
|
|-id=Nihonium-287
| 287Nh
| 113
| 174
| 287.18406(76)#
| 5.5&nbsp;s
| α
| 283Rg
|
|-id=Nihonium-290
| rowspan=2|290Nh
| rowspan=2|113
| rowspan=2|177
| rowspan=2|290.19143(50)#
| rowspan=2|[8(6)&nbsp;s]
| α
| 286Rg
| rowspan=2|
|-
| СЦ (278Nh.  Тие ја повториле реакцијата во неколку вртења во 2005 година и биле во можност да синтетизираат втор атом,  проследен со трет во 2012 година. 

Табелата подолу содржи различни комбинации на цели и проектили кои би можеле да се користат за формирање на сложени јадра со Z=113.

#### Топло соединување
Во јуни 2006 година, тимот Дубна-Ливермор синтетизирал нихониум директно со бомбардирање на целта на нептуниум -237 со забрзани јадра на калциум-48, во потрага по полесните изотопи 281Nh и 282Nh и нивните распадни производи, за да обезбеди увид во затворените ефекти на нептуниум -237 *Nh* = *1* . 184:

:  +  →  + 3 

Откриени се два атома од 282Nh. 

#### Распаден производ


Нихониумот бил забележан како распаден производ на московиум (преку алфа-распаѓање). Московиум моментално има пет познати изотопи; сите тие се подложени на алфа распаѓање станувајќи јадра на нихониумот, со масни броеви помеѓу 282 и 286. Родителските јадра на московиумот можат самите да бидат распадни производи на тенесин. Може да се појави и како распаден производ на флеровиум (преку електронски зафат), а јадрата на родителскиот флеровум може да бидат самите распадни производи на ливермориумот црн.  На пример, во јануари 2010 година, тимот на Дубна го идентификувал нихониум-286 како распаден производ на тенесин преку алфа секвенца на распаѓање:

:  →  + 
:  →  + 

### Теоретски пресметки

#### Пресеци на остатоци од испарување
Табелата подолу содржи различни комбинации на цели-проектили за кои пресметките обезбедиле проценки за приносите на пресек од различни канали за испарување на неутрони. Даден е каналот со највисок очекуван принос.

DNS = Ди-јадрен систем; σ = пресек

## Белешки


## Наводи

нихониум
Категорија:нихониум
Рефошк

**Рефошк** — многу стар вид на сорта на грозје со темна лушпа, домородно на Венетската зона и соседните области на Гави, Трентино, Истра и Карстниот регион. Во овие региони се смета за автохтонo.

Вината создадени од ова грозје може да бидат доста моќни и танични, со длабока виолетова боја и мала горчина. Виното може да издржи одредено стареење (во зависност од сортата), а по период од четири до десет години постигнува и цветен квалитет. Рефошкот треба да се служи на 16 °C или ако е особено богат со танини, на 18 °C. Најдобро оди со суво месо, дивеч и живина на скара. 

## Потекло и историја
Фамилијата вина Рефошк има долга историја, но непознати се податоци за неговото потекло. ДНК анализите на ова вино укажуваат на неговата врска со едно друго вино под името Марземино, стара варијанта од северна Италија.

## Поврзано

* Терано (грозје)
* Список на сорти на грозје

## Наводи

Категорија:Словенечко вино
Категорија:Италијанско вино
Категорија:Хрватско вино
Сина гарда (Словенија)

**Сината гарда**, позната и како словенечки четници, била словенечка антикомунистичка милиција, првично под водство на мајор Карл Новак, а подоцна и Иван Презељ. Нивното официјално име било Кралската југословенска војска во Словенија.

## Историја
Делувањата под командата на Новак биле дел од пошироките четнички единици кои вклучувале формации од цела Југославија, кои му се заколнале на верност на Дража Михаиловиќ. Рангот бил составен од словенечки офицери од предвоената Кралска југословенска војска. Во почетокот, единиците на Југословенската војска во Словенија кои нуделе отпор биле под командата на Јака Авшич до неговото преминување во Југословенските партизани во средината на 1941 година. Во 1944 година, поголемиот дел од членовите се приклучиле на Легијата на смртта. 

По поразот во Битката кај Грчарице, Новак поднел оставка, а Презељ бил назначен за командант. Неговото седиште било со Нотрањска и Соча одреди, а словенечките четници вклучувале и одреди во Долењска и Штаерска, под командата на Јоже Мелахер.

Во септември 1943 година, словенечките партизани се соочиле со Сината гарда во Грчарице, што довело до пораз на четниците. 

Од 14 до 19 септември 1943 година, словенечките партизани ја опседнале Турјашката тврдина, што довело до победа на партизаните.

## Наводи

Категорија:Словенија во Втората светска војна
Јан Цвиткович

**Јан Цвиткович** (роден 1966) е словенечки филмски режисер, сценарист и актер.

## Живот и кариера
Јан Цвиткович бил роден во Љубљана. Основно училиште завршил во Толмин, а средното образование го завршил во Идрија. Дипломирал археологија на Филозофскиот факултет во Љубљана.

Кон крајот на 1990-те години, влегол во светот на филмското создавање како сценарист, кратко потоа и како актер, а потоа и како филмски режисер.

Неговите филмови добиле меѓународно признание, со проекции на повеќе од 200 фестивали ширум светот и повеќе од 60 награди. Меѓу најпрестижните награди што ги добил се Лавот на иднината на Венецијанскиот филмски фестивал и Наградата за најдобар нов режисер на Сан Себастијанскиот филмски фестивал, што се значајни моменти во неговата кариера.

Неговите филмови биле емитувани во повеќе европски земји на познати телевизиски канали.

Цвиткович бил награден со Прешернова награда од Универзитетот во Љубљана за неговите значајни уметнички придонеси во областа на филмот и телевизијата. 

Тој е член на Европската филмска академија и имал улога како член на жири на повеќе меѓународни филмски фестивали, вклучувајќи ги Локарно, Сараево, Мајами, Хихон, Палм Спрингс, Варшава, Скопје, Херцег Нови и Белград.

Бил гостин-професор на Универзитетот на Пенсилванија, каде што биле прикажани неговите играни филмови.

Цвиткович е исто така коосновач на филмската продукциска компанија Старагара и иницијатор и почесен претседател на Меѓународниот филмски фестивал Кино Оток.

## Филмографија

### Режисер

* Леб и млеко (2001) 
* Гробница (2005)
* Основите на убивањето (2017)

### Актер

* Добра ноќ, Миси (2011)
* Зоран, мојот внук идиот (2013) 
* Примери на инспекторот Вренка (2023)

## Кратки филмови (режија)

* Срцето е парче месо (2003) 
* Знам (2007) 
* Дали ме гледаш? (2022)

## ТВ серии

* Далеку е смртта (2002) – режисер и косценарист
* Паркот на Ленин (2022) - актер

## Документарни филмови

* Вкупен гамбит (2010) – режисер и ко-сценарист

## Надворешни врски

* 

Категорија:Живи луѓе
Категорија:Родени во 1966 година
Категорија:Словенечки режисери
Легија на смртта (воена единица)

**Легијата на смртта** била словенечка антикомунистичка милиција од Втората светска војна.  Единиците кои се нарекувале Легија на смртта започнале со регрутирање и организирање против партизаните во мај 1942 година. 

Конечно, тие се состоеле од три баталјони заедно со баталјонот на Плавата гарда од Штаерска била вклучена во Антикомунистичката доброволна милиција, антикомунистичката милиција на фашистичките Италијанци кои ја окупирале Словенија во тоа време. Главно се бореле против комунистичките југословенски партизани. Единицата достигнала бројност од 1731 член во октомври 1942 година, но плановите за понатамошно проширување никогаш не биле реализирани. Единицата била предводена главно од поранешни офицери на Југословенската кралска армија. Кога Италијанците капитулирале во 1943 година, единицата била распуштена, а нејзините членови апсорбирани во единиците на Словенечката домашна гарда.
## Наводи

Категорија:Југославија во Втората светска војна
Категорија:Словенија во Втората светска војна
Категорија:Воени единици и формации на Југославија во Втората светска војна
Татјана Брегант

**Татјана Брегант** (16 февруари 1932 – 15 февруари 2002 година) била словенечки археолог и праисторичарка, која била професорка по предметна археологија на Универзитетот во Љубљана. Била претседател на праисториските секции и на Сојузот на археолошките друштва на Југославија и на Словенечкото археолошко друштво.

## Биографија
Брегант била родена на 16 февруари 1932 година во Рута, Ловренц на Похорју. Дипломирала археологија на Филозофскиот факултет при Универзитетот во Љубљана во 1955 година. Од 1964 година била уредник на Извештајот за палеолитски, неолитски и енеолитски истражувања во Словенија. Истата институција ѝ доделила докторат во 1966 година со наслов „Орнаментација на керамиката од неолитскиот период во Југославија“. Еден од нејзините ментори бил Јосип Корошец.

Подоцна работела како предавач на Универзитетот во Љубљана, специјализирајќи се во областа на неолитската керамика, археолошкото цртање и конзервацијата на керамика. Нејзините истражувања за неолитската археологија во Словенија ја довеле до заклучок дека постојат три различни периоди.

Од 1972 до 1976 година била претседател на праисториските секции и на Сојузот на археолошките друштва на Југославија и на Словенечкото археолошко друштво. Во 1984 година била назначена за професор по предметална археологија. Таа водела ископувања во Љубљанските мочуришта и во замокот Цеље. Ископувањата во Сподње Мостишце во мочуриштето сè уште се сметале во 2004 година како најнапредните археолошки истражувања што се извршени во областа.  Други локации на кои таа работела се Блатна Брезовица, Друловка, Корта и Павловско Врх . Во 1996 година таа курираше изложба во Градскиот музеј во Љубљана која ја истражуваше словенечката археологија од праисторијата до средниот век.  

## Избрани публикации

* Брегант, Татјана. „Приспевек биолошко-технички дисциплина к проучување култура Љубљанскега Барја“. Годишњак Центра за балканолошка испитивања 13 (1976): 85–96.
* Брегант, Татјана. „Орнамент на керамики југослованскега неолитика во стил простора“. *Археолошки весник* 19 (1968).
* Брегант, Татјана. „Трговија во менито Господарство во неолитично Југославија“. *Археолошки весник* 6.1 (1955).

Категорија:Апсолвенти на Љубљанскиот универзитет
Категорија:Починати во 2002 година
Категорија:Родени во 1932 година
Категорија:Словенечки археолози
Карл Новак

мини|250п|Карл Новак

**Карл Новак** (Лудвиг) (Пула, 19 октомври 1905 – Атина, 1975) бил словенечки четнички војвода и полковник.

## Биографија
Новак е роден во Пула во 1905 година. Откако завршил гимназија во Марибор, ја посетувал воената академија. 

Пред Втората светска војна, Новак бил мајор во Југословенската кралска армија. 

По инвазијата на Оската врз Југославија во април 1941 година, Новак заминал во штабот на Дража Михаиловиќ на Равна Гора заедно со Јака Авшич. Михаиловиќ го упатил да се инфилтрира во штабот на комунистичките сили во Словенија, но овој обид не успеал бидејќи словенечките комунисти биле предупредени од комунистичкиот штаб од Ужице. 

Во февруари 1943 година, Новак формирал своја милиција позната како Плава гарда (исто така позната како "словенечки четници").

Во 1943 година, Новак бил назначен за претставник на генерал Михаиловиќ во преговорите со западните сојузници и заминал во Италија. По војната, се преселил во Атина, каде што живеел до својата смрт во 1975 година.

Категорија:Луѓе од Пула
Категорија:Починати во 1975 година
Категорија:Родени во 1905 година
Категорија:Словенечки четници
Категорија:Словенечки антикомунисти
Динарска варовничка блокова ела шума

мини| Шумите од чисто сребрена елка се ендемични за Динарските Алпи, а особено за Орјен
мини| Сребрена елка на Орјен на гол варовник
десно|мини| Мешана листопадна и сребрена ела шума со божури во Орјен
**Динарските варовнички сребрени елови шуми** се ендемичен вид на вегетација на приморските Динарски Алпи, сместени во екорегионот на мешани шуми на Динарските планини во Југоисточна Европа. Чисти насади од динарски варовнички сребрени шуми (*Abies alba*) се појавуваат на варовничките шуми во планинските зони Орјен, Велебит, Биоково и Прењ. Како ендемичен и редок вегетациски тип на Динаридите, им е потребна заштита.

## Структура
Динарските варовнички шуми од сребрна ела имаат отворена структура која е еколошки осетлива. Бидејќи бури од типот бура (ветар) и југо се чести во приморските динарски планини, ветерот игра голема улога во формирањето на високо лабилната структура во чистите заедници на сребрната ела. Сребрните ели можат да достигнат висина до 35 метри, а дијаметри на стебло од 1 метар се забележани.

## Дистрибуција
Динарските варовнички сребрени елови шуми се дисперзирани во помали делови на хиперкарстните литорални карстни планински средини на Динаридите. Истакнати се оние на Велебит и Орјен, кои се појавуваат на голи варовнички гребени во планинската животна зона помеѓу 1,200-1,500 м. Изобилството на врнежи на овие крајбрежни планини до 5000 мм/м 2 a со сувите почвени услови ги ограничува овие чисти сребрени елови шуми на најврнежливите и влажни места на Динаридите.

## Екологија
Сребрената елка е составен дел на планинските централноевропски шуми. Како редок вид во сува клима на Медитеранот, присуството на сребрени елки на планината Орјен е ограничено на влажните северни падини. Овде се гледа забележлива разлика во шемите на вегетација на елата. Има честа причина во формирањето на почвата . Високата содржина на почва-вода во кафеава земја на глацијалниот суперстрат води до букова ела, додека сувите почетни рендзини на глацио-карстичен супстрат поддржуваат ксерични динарски варовнички сребрени елови шуми. Последната ендемска заедница богата со субмедитерански видови има еволутивни паралели со заедниците на босанскиот бор.

Категорија:Динариди
Максим Гаспари

**Максим Гаспари** (26 јануари 1883 – 14 ноември 1980 година) бил словенечки сликар најпознат по неговите слики и илустрации, како и многубројните разгледници со фолклорни мотиви и сцени од руралниот живот. 

Гаспари е роден во Селшчек над Церкница во Внатрешна Крањска во 1883 година. Студирал цртање на Академијата за ликовни уметности во Виена, но не можел да се издржува финансиски, па се вратил во Камник, каде што живеел пред да оди во Виена. Потоа, некое време студирал во Минхен и се насели во Љубљана во 1913 година, каде што предавал уметност. Починал во Љубљана во 1980 година.

Гаспари денес е најпознат по своите разгледници со рурални мотиви и честитки, како и политички пораки. Збирка од неговите разгледници има Националната и универзитетска библиотека во Љубљана.  Илустрирал и бројни книги и списанија. Тој ја добил наградата Левстик во 1949 година за неговите илустрации на *Чури-Мури великан* (Чудовиштето лебарка) на Корнеј Чуковски. Во 1953 година ја добил Прешереновата награда за неговите достигнувања во сликарството. 

Од 1972 година е редовен член на Словенечката академија на науките и уметностите .

Категорија:Членови на Словенечката академија на науките и уметностите
Категорија:Добитници на Прешерновата награда
Категорија:Починати во 1980 година
Категорија:Родени во 1883 година
Категорија:Словенечки сликари
Логатец

**Логатец** е град во Словенија. Седиште е на општина Логатец. Се наоѓа приближно во центарот на Нотрањска, помеѓу главниот град Љубљана и Постојна. Градот Логатец бележи брз индустриски развој и имиграција по завршувањето на блискиот автопат А1 до брегот.

## Име
Името Логатец е од келтско потекло, веројатно изведено од келтското *longatis* што значи „превозник, бродичар“, од протокелтската реч *longā* која значи „брод“, што подразбира „населба на превозниците“. Името станало Лонгатикум на латински, што било позајмено во словенски како *Lǫgatьcь*. Раните потврди на словенското име вклучуваат Логах во 1265 година (и Логатц во 1296, Логач во 1307, Логачво 1319, и де Логас во 1354 година).

## Историја
Најраните споменувања на населбата се од римско време (римска попатна станица *Mansio Longatico*). Близината на трговските патишта помеѓу внатрешноста и брегот отсекогаш играла важна улога во регионот. Прво римскиот пат од Аквилеја до Емона, а подоцна патот до Трст и Јужната железница.  

Градот Логатец е формиран со комбинирање на голем број поранешни села:

* Блекова Вас 
* Брод. Името на населбата е сменето од *Брод* во *Брод-Логатец* во 1955 година. 
* Чевица се приклучила на Логатец во 1972 година.
* Долења Вас
* Долењи Логатец се приклучил на Логатец во 1972 година.
* Горење Вас Името на населбата е сменето од *Горење вас* во *Горење вас под Режишами* во 1953 година. Тој бил приклучен на Логатец во 1972 година.
* Горење Логатец порано Церковска Вас се приклучил на Логатец во 1972 година.
* Мандрге
* Мартињ Хриб, се приклучил на Логатец во 1972 година.

Градскиот дувачки оркестар е основан во 1913 година.

### Масовни гробници

Логатец е локалитет на три познати масовни гробници од времето на Втората светска војна или по неа. Масовната гробница на Шемоновото Брезно се наоѓа на јужната падина на ридот Стрмица, северно од градот. Влезот на 27-метарскиот (89 стапки) шахт е обележан со две борови дрвја. Гробницата ги содржи останките на цивили од близината на селото Ровте, кои биле убиени во мај или јуни 1945 година.

Масовната гробница на шахтот Кошовец е 45 метри длабока и се наоѓа во средината на шумата, околу 2 километри (1,2 милји) јужно од Логатец. Покрај човечките останки, истражителите пронашле германски идентификациски ознаки, златни протези, прстен, муниција и остатоци од воена и цивилна обуќа во шахтот.

Масовната гробница во пештерата Градишница се наоѓа јужно од Логатец. Таа содржи останки на две до пет непознати жртви.
## Цркви
Бидејќи Логатец е направен од она што првично биле одвоени населби, има голем број цркви во она што сега е град. Парохиската црква е во областа Доленџи Логатец и е посветена на Свети Никола. За прв пат се споменува во пишаните документи кои датираат од 1526 година. Од 1795 до 1803 година на местото била изградена нова црква. Црквата во Чевица е посветена на Свети Јосиф, а во Горењи Логатец на Богородица. 

## Галерија

Податотека:Logatec_Castle.jpg|алт=Logatec Castle| Замокот Логатец


## Наводи

Категорија:Градови во Словенија
Категорија:Координати на Википодатоците
Ада Видович Муха

**Ада Видович Муха** (родена на 8 март 1940 година) е словенечки лингвист. Таа е почесен професор и има објавено неколку книги за словенечката лингвистика.

## Живот
Муха е родена во Пивка во 1940 година. Во 1963 година дипломирала на Факултетот за уметности во Љубљана по студиите за словенечка и српско-хрватска литература. По дипломирањето, таа студирала на Карловиот универзитет во Прага. Магистрирала на Факултетот за уметности во Љубљана во 1979 година со теза за синтаксичката улога на придавките и станала доцент. Во 1984 година докторирала лингвистика.

Предавала на Институтот Фран Рамовш, а потоа и на Факултетот за уметности во Љубљана. 

Во 2000 година, таа го објавила референтниот зборник *„Словенечка лексичка ономатопеја: говорен речник“* за семантиката на словенечкиот јазик.

Категорија:Родени во 1940 година
Категорија:Словенечки лингвисти
Боровнички вијадукт

**Боровничкиот вијадукт** (Сло: Borovniški viadukt) е поранешен железнички вијадукт во Боровница, Словенија. 

## Историја
лево|мини| Вијадуктот - оригинален план
Вијадуктот бил завршен во 1856 година и се протегал по Боровничката долина по должината на рутата од Виена до Трст до Љубљана. За време на нејзината изградба и неколку децении потоа бил најголемиот камен мост во Европа. Бил 561 м долги и 38 м високо. Структурата била планирана од Карл Ритер фон Гега, а изградбата започнала во 1850 година, а траела до август 1856 година, кога бил пуштен првиот воз. Тоа била двокатна структура; првиот кат се состоел од 22 свода, а вториот имал 25 сводови. Имал 24 столбови изградени од облечен камен што стоеле на дрвени столбови забиени во глинеста барска почва. Сводовите биле изградени од тули. За изградбата биле потребни еден милион кубни стапки скршен камен, пет милиони тули и еден милион кубни стапки камени блокови.
лево|мини| Остатоци од железничкиот вијадукт
Вијадуктот бил во лоша состојба пред Втората светска војна. Вода навлегувала во вијадуктот со децении, што ги ослабувало тула, а дубовите столбови што го поддржувале започнале да се распаѓаат, што довело до тоа целиот објект полека да се сели. Возовите што го преминувале морале да го намалат брзината на 5 километри на час (3,1 mph). На почетокот на Втората светска војна во Југославија, повлекувајќи се, Југословенската армија го минирала дел од мостот; Италијанските сили го замениле недостигниот дел со железна конструкција. По повлекувањето на Италијанците, Германските сили изградиле заобиколен пат покрај вијадуктот поради опасноста од сè почести воздушни напади. По последниот голем воздушен напад на сојузниците во 1944 година, делумно уништениот виадукт не бил поправен. Железницата била пренасочена на крајот на долината Боровница во 1947 година, каде што и денес поминува. Остатокот од вијадуктот бил постепено демонтиран до 1950 година. Денес, останува само една колона од вијадуктот, која стои во средината на Боровница.

Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Мостови во Словенија
Замок Лихтенберк

мини|300x300пкс| Замокот Лихтенберк како што е прикажан од Јохан Вајхард фон Валвасор во 1679 година
**Замокот Лихтенберк** (Сло: Grad Lihtenberk) е руина од замок од 13 век лоцирана во општината Шмартно при Литији во централна Словенија, директно во непосредна близина на подоцнежниот замок Богеншперк. Најпознат е по малата поврзаност со историчарот од 17 век, Јохан Вајхард фон Валвасор, кој ја поседувал урнатината и се нарекол (меѓу другото) „фон Лихтенберг“.

## Архитектура
Лихтенберк бил ограден замок со трикатен станбен палациум, чии остатоци се единствениот елемент кој се уште е видлив денес.

## Историја
Замокот првпат се појавил во писмени извори во 1223 година, во форма на споменување на неговиот тогашен сопственик, аквиљанскиот министеријалец Алберт де Лихтенберк; витезите фон Лихтенберк го земале замокот од витезите Андес, а тие од витезите Вишегорски. Во 1250 година, замокот е запишан како *castrum Лихтемберк, во 1288 како каструм Лејтемберх, во 1338 како Пилгримум де Лехтенберг, и во 1393 и 1396 едноставно како Лејхтенберг.* Околу 1288 година замокот бил привремено окупиран од грофот Меinhард од Тирол, кој го дал на феуд, но Патријархатот на Аквиља брзо интервенирал за да го врати замокот на претходниот сопственик.

На крајот на 15-тиот век, замокот бил добиен како мираз од Болтежар, благородникот од Ваген, императорски администратор на замоците Хошперк кај Планина и Штеберк во Церкинца, како и господар на замокот Костел близу реката Колпа. До овој период, замокот бил во многу лоша состојба или во поправки, и седиштето на господарството било преместено во новоизградениот замок Богеншперк во близина. Судбината на Лихтенберк била запечатена од земјотресот во 1511 година во Идрии, кој сериозно го оштетил објектот; во 1630 година неговиот сопственик Јуриј Кхејсел го срушил тоа што останало и ги искористил материјалите за консолидирање и поправка на Богеншперк, практика која подоцна продолжила во векот од страна на Валвасор.

Категорија:Замоци во Словенија
Тел

[мини|238x238пкс|Поглед на телот Бари во Северна [Сирија]]
**Тел** (множина: *телови*, избројана множина: *тела*; , ) или **тепе** (туркиски: *töpü*) — рид, вообичаено со вештачко потекло, висок до 30-40 метри. Теловите се образувале на местото на уништените древни градови од останки од древни, главно глинени градби, кои се останки од населби од различни времиња и културните слоеви што ги исполнуваат. Зборовите *тепе* и *тел* се дел од многу географски имиња (на пример, населба од градски тип Ѓоктепе во Туркменистан, Тел Хазор и Тел Авив во Израел).

## Опис
Технички, тел е вештачки рид создаден од неколку поколенија луѓе што живеат и градат на исто место. Низ вековите, висината растела од насобраните останки и урнатини, образувајќи одреден наклон. Повеќеслојните археолошки наоѓалишта, кои претежно започнуваат со праисториски култури и завршуваат во античкиот период, се создадени на стратешки положби, покрај мочуришта и реки, на посебни возвишенија во пределот. Водата била особено важен ресурс за сите култури, така што нејзината достапност придонела за појава на населби на падините на телата, кои со текот на времето прераснале во поголеми тумби.

Постојат телови низ целиот свет, но тие се многу својствени за блискоисточните археолошки наоѓалишта, на местата на потекло и преклопување на древните култури. Во еврејската традиција, на пример, името *тел* станало толку вкоренето што се користи и во имињата на современите градови и места во Израел, како што е Тел Авив (името на градот првпат го користел ционистот Теодор Херцл во неговото видение за идната држава Израел во делото „Стара земја, нова земја“ објавено во 1902 г.). Вообичаено, името на некои градови од Блискиот Исток се поврзува со некои од блиските телови, со што се создаваат топоними со наставката тел.

## Литература

* Телль // Струнино — Тихорецк. — М. : Советская энциклопедия, 1976. — (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред.  А. М. Прохоров ; 1969—1978, т. 25). (руски)
* Archaeology of Palestine, Art of Excavating a Palestinian Mound, William Foxwell Albright, (1960). стр. 16

## Наводи

## Надворешни врски

__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__
Категорија:Блискиот Исток во стариот век
Категорија:Археолошки наоѓалишта
Категорија:Ридови
Надгробник

мини|Надгробникот на капетанот Ендру Дрејк
**Надгробник**, **надгробна плоча** или **надгробен споменик** — спомен-обележје поставен на гробот на покојник. Најчесто претставува камена плоча на која се врежани или напишани податоци за раѓањето, животот и смртта на покојникот. Во зависност од одликите на одредена композиција, различни надгробници можат да се класифицираат како скулптура или архитектура од мал обем.

## Материјали
Гробиштата можат да ги следат националните прописи или да поставуваат свои правила, особено во заштитените подрачја. Некои дозволуваат дрвени споменици само шест месеци пред да бараат постојан. Други имаат посебни правила за облиците и поставувањето на надгробниците за да се олесни косењето трева. Надгробниците, обично направени од гранит, мермер или друг камен, се изработуваат, поставуваат и поправаат од монументални ѕидари. Потребно е редовно одржување, бидејќи камењата можат да се поместат, да паднат или да обраснат, а гробниците можат да бидат вандализирани или нивните ознаки да се изгубат.

## Наводи

## Надворешни врски

*  by W.T. Vincent, 1896, from Project Gutenberg
* Azeri.org, Sofi Hamid Cemetery 
* World Burial Index  Photographs of memorial inscriptions plus free surname search
* A Very Grave Matter Old New England gravestones
* Historic Headstones Online Project to transcribe content from historic headstones
* Pennsylvania German tombstones 
* Stockton University includes gravestone imagery in New Jersey
* How to clean a Grave marker by Ralf Heckenbach
* Stone Quarries and Beyond
* "Memorializing the Civil War Dead:  Modernity and Corruption under the Grant Administration", by Bruce S. Elliott, in *Markers XXVI*, Association for Gravestone Studies, 2011, pp.&nbsp;15–55.  (Reprinted with permission of the "Association for Gravestone Studies"

Категорија:Камења
Категорија:Погребни обичаи
Категорија:Споменици
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__
Руска капела (Вршич)

мини| Руската капела во 1916 година (изградена од руски воени затвореници); првиот ред се австроунгарски гардисти
мини| Руска капела на преминот Вршич во 2014 година
**Руската капела на Вршич** е православна капела во Словенија, посветена на Свети Владимир. Изградена е за време на Првата светска војна од руски воени затвореници, кои работеле на изградбата на патот преку преминот Вршич. Капелата има значење како воен споменик и симбол на пријателството меѓу Словенија и Русија.

## Историја
мини| Руски пат до преминот Вршич
Во 1915 година, малиот град Крањска Гора станал стратешки важен поради близината до фронтот Изонцо. Австроунгарските власти наредиле изградба на воен пат преку преминот Вршич (1.611 м), кој ги поврзува долините на реките Сава и Соча. За оваа задача биле ангажирани руски воени затвореници. Патот бил клучен за снабдување на војската, но изградбата се одвивала во тешки услови.

Изградбата на патот започнала во мај 1915 година, а била завршена до крајот на годината. За да се обезбеди непречено снабдување со материјал до првите линии на фронтот, преминот требало да биде прооден во текот на целата година, а заробениците биле принудени да го исчистат патот од обилните снежни врнежи. На 8 март или 12 март 1916 година (изворите варираат), лавина го затрупала работниот логор за воени лица. Во 1916 и 1917 година, 106 затвореници, 18 чувари и едно непознато лице загинале во лавини.

Рускиот логор се наоѓал приближно на половина пат до падината на Вршич. Затворениците изградиле мала дрвена капела за нивните верски потреби која била завршена во 1915 година или најдоцна во јануари 1916 година. Црквата има типичен руски дизајн, со две мали кули од двете страни на наосот. До капелата има гроб на воениот затвореник Петар Половчев, а веднаш десно од него има гроб во форма на пирамида на непознати заробеници, со кириличен натпис „На синовите на Русија“. Гробницата е дело на мајсторот Јосип Славец од 1937–1938 година.

Капелата била реновирана во 2005 година, по цена од 90.000 евра, и повторно во 2010 година по кражба на бакарните покривни плочи. Преминот на страната Крањска Гора од хотелот Ерика до врвот бил преименуван во „Руски пат“ во јуни 2006 година.

Во 2016 година капелата ја посетил рускиот претседател Владимир Путин. Посетата била критикувана од словенечкиот новинар специјализиран за Русија, Бранко Собан, како тешка политичка грешка што ѝ дава легитимитет на политиката на Путин. Собан предложил преименување на капелата во *украинска капела*.

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Споменици за Првата светска војна
Категорија:Верски објекти во Словенија