Xenoturbella

***Xenoturbella*** — род на многу едноставни двострани животни, кои можат да бидат долги до неколку сантиметри. Родот содржи мал број на морски бентосни видови.

Првиот претставник на овој род (*[[Xenoturbella bocki]]*) бил откриен во 1915 година од страна на Сикстен Бок, но детално бил опишан дури во 1949 година од страна на Ајнар Вестблад.

## Опис
Припадниците на родот *Xenoturbella* имаат многу едноставна градба на телото. Таа вклучува два слоја на трепчест епител: надворешен епидермис и внатрешен гастродермис, кој ја обложува внатрешноста на вреќестото „црево“. Устата е вентрално поставена, а не постои анален отвор, па затоа несварените остатоци од храната се исфрлаат преку устата.

Нервниот систем е изграден од мрежа на меѓусебно поврзани неврони, кои се наоѓаат под епидермисот. Не се среќава каква било концентрација на неврони во одреден дел на телото, која би формирала ганглии или нервни снопови.

Видовите од родот *Xenoturbella*, исто така, немаат респираторен, циркулаторен и екскреторен систем. Всушност, овие животни не поседуваат дефинирани органи, освен статоцистот кој содржи камшичести клетки. Не постојат организирани гонади, но животните се способни да создаваат гамети. Ретко се набљудуваат возрасни единки да создаваат сперматозоиди, а за јајце-клетките и ембрионите е познато дека се јавуваат во фоликули.

Јајцата на *Xenoturbella* се широки 0,2 милиметри, имаат бледо портокалова боја и се непровидни. Новоизведените ембриони се трепчести и слободно пливаат во водата, а имаат тенденција да остануваат блиску до површината на водата. Тие немаат уста и очигледно не се хранат, а се многу слични на младенчињата на ацелата *[[Neochildia fusca]]*.

## Видови
Моментално родот *Xenoturbella* содржи шест признаени видови:

* *[[Xenoturbella bocki]]* Westblad 1949 [*Xenoturbella westbladi* Reisinger, 1960]
* *[[Xenoturbella churro]]* Rouse, Wilson, Carvajal & Vrijenhoek 2016
* *[[Xenoturbella hollandorum]]* Rouse, Wilson, Carvajal & Vrijenhoek 2016
* *[[Xenoturbella monstrosa]]* Rouse, Wilson, Carvajal & Vrijenhoek 2016
* *[[Xenoturbella profunda]]* Rouse, Wilson, Carvajal & Vrijenhoek 2016

Двата помали вида, *X. bocki* и *X. hollandorum*, кои достигнуваат должина до 4 сантиметри, се среќаваат во поплитки води, до 650 метри, и формираат посебен клад. Останатите три поголеми вида, кои можат да достигнат должина над 10 сантиметри, живеат во подлабоки води, на длабочина од 1700 – 3700 метри.

Во 2017 година, бил предложен уште еден вид, *[[Xenoturbella japonica]]*.

## Филогенија
Од откривањето на родот *Xenoturbella*, неговото место во систематиката на животинските организми претставувало проблем за научниците. Раните ДНК анализи укажувале на сродство со мекотелите, но подоцна било утврдено дека овие резултати се неточни и дека постоела контаминација со ДНК на мекотели со кои *Xenoturbella* се хранела.

Подоцнежните истражувања предложиле сместување на овој род во посебно животинско колено, **Xenoturbellida**. Се верувало дека коленото припаѓа на второусните (деутеростомите) и дека е сестринска група на Ambulacraria. Припадноста кон второусните била поддржана и од други студии, кои предлагале базална позиција на ова колено во рамките на второусните, или како сестринска група на Ambulacraria.

Сепак, одредени морфолошки одлики, како што е структурата на епидермалните трепки, сугерирале на блиско сродство со Acoelomorpha, друга проблематична група од филогенетски аспект. Студијата на ембрионалните фази на *Xenoturbella*, исто така укажувала на сродност со Acoelomorpha. Молекуларните студии засновани на конкатенација на стотици белковини откриле дека навистина *Xenoturbella* и Acoelomorpha формираат монофилетична група. Овој клад го добил името Xenacoelomorpha.

Иако била потврдена монофилијата на Xenacoelomorpha, сѐ уште не било јасно дали овој клад припаѓа на второусните или претставува базален клад на двострани животни. Ова прашање останало нерешено сѐ до 2016 година, кога две нови студии, со побројни генски и таксонски примероци, повторно ја сместиле *Xenoturbella* како сестринска група на Acoelomorpha, во рамките на Xenacoelomorpha, додека Xenacoelomorpha ја поставиле како сестринска група на Бубрежни (протостоми и деутеростоми), и, на тој начин, како најбазалното колено на двостраните животни.

## Наводи

## Литература

* G. Haszprunar, R.M. Rieger, P. Schuchert (1991). "Extant 'Problematica' within or near the Metazoa." In: Simonetta, A.M. & Conway Morris, S. (eds.): *The Early Evolution of Metazoa and the Significance of Problematic Taxa*. Oxford Univ. Press, Cambridge. pp.&nbsp;99–105
* 

## Надворешни врски

* Fritzsch et al. (2007) - A PCR Survey of ''Xenoturbella bocki'' Hox Genes  (англиски)
* Видео на возрасна единка на ''Xenoturbella bocki''

Категорија:Животни