Жегљане

**Жегљане** — село во Општина Старо Нагоричане, во областа Козјачија, во околината на градот Куманово.

## Географија и местоположба

мини|300п|лево|Стари напуштени куќи во главниот дел на селото Жегљане

Населбата се наоѓа во областа Козјачија, во северниот дел на територијата на Општина Старо Нагоричане, од левата страна на реката Пчиња. Селото е раштркано и има ридски карактер, чии маала се издигаат на надморска височина од 540 до 680 метри. Од самиот град Куманово е оддалечено 30 километри.

Атарот зафаќа површина од 10&nbsp;км2. На него обработливото земјиште зазема површина од 464,5 хектари, на пасиштата отпаѓаат 327,3 хектари, а на шумите 185,3 хектари.

Села со кои се граничи Жегљане се: Степанце, Малотино и Кокино.

Жегљане е село од разбиен тип. Во секое маало живеат жители од еден род, поради што маалата се наречени по имињата на родовите.

## Историја

мини|300п|десно|Споменикот за основањето на Македонската дивизија

За времето кога е основано денешното село нема официјални историски извори. Меѓутоа, може да се заклучи дека се работи за старо село: има неколку родови за кои не се знае од каде потекнуваат; воедно, старата селска црква „Св. Ѓорѓи“ потекнува од 1867 година.

Во XIX век, Жегљане било христијанско село во рамките на Кумановската каза на Отоманското Царство.

На 10 октомври 1944 година во ова село е создадена Кумановската (македонска) дивизија, во чиј состав влегоа Шеснаесеттата, Седумнаесеттата и Осумнаесеттата македонска НО бригада.

## Стопанство

Селото има полјоделско-сточарска функција.

## Население

Според податоците на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 година, во селото Жегљане имало 315 жители. По податоците на секретарот на Бугарската егзархија, Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 година во Жегљане имало 386 жители.

Според германска карта издадена во 1941 година, а заснована на пописот на Кралството Југославија од 1931 година, селото имало 350 Македонци.

Во 1961 година селото броело 328 жители, додека во 1994 година бројот се намалил на 112 жители, од кои 102 Македонци и 10 Срби.

Според пописот од 2002 година, во селото Жегљане имало 86 жители, сите Македонци.

Според последниот попис од 2021 година, во селото живееле 48 жители, од кои 45 Македонци и 3 лица без податоци.

### Родови

Во Жегљане постојат стари и доселени родови:
* Стари родови се: Рубејци (6 к.) и Станковци (2 к.), потекнуваат од ист предок и слават Свети Никола; Мартиновци (5 к.), Кљунчинци (3 к.) и Коларци (2 к.), потекнуваат од ист предок и слават Свети Архангел; Пуринци (5 к.), слават Свети Архангел, сместени кон селото Степанце; Поповци (2 к.), слават Свети Архангел, род од кој потекнувале селските свештеници; Биволарци (1 к.) и Ковијанци (1 к.), слават Свети Архангел.
* Доселени родови се: Рогожарци (8 к.), слават Петковден, дојдени од негде; Малисорци (4 к.), слават Свети Архангел, дојдени од Малесија; Рамаданци (3 к.), слават Света Сава, доделени од негде; Козјачани (3 к.), слават Свети Архангел.

## Општествени установи

* Поранешно основно училиште

## Самоуправа и политика

Селото влегува во рамките на Општина Старо Нагоричане, една од малкуте општини кои не биле изменети со новата територијална поделба на Македонија во 2004 година. Во периодот од 1996-2004 година, селото било во рамките на некогашната Општина Старо Нагоричане.

Во периодот 1950-1952, селото било седиште на некогашната општина Жегљане, во која влегувале селата Жегљане, Карловце, Кокино, Коинце и Степанце.

Во периодот 1952-1955, селото било исто така седиште на тогашната општина Жегљане, во која покрај селото Жегљане се наоѓале и селата Враготурце, Врачевце, Драгоманце, Карловце, Коинце, Кокино, Малотино, М’гленце, Пелинце, Пузајка и Степанце.

Во периодот 1955-1965, селото се наоѓало во некогашната општина Старо Нагоричане.

Во периодот 1965-1996 година, селото се наоѓало во рамките на големата Општина Куманово.

## Личности
**Личности родени во Жегљање:**

* Милица Антевска — учесник во НОВ на Македонија
* Пена Антевска — учесник во НОВ на Македонија
* Дана Божиновска — учесник во НОВ на Македонија

## Културни и природни знаменитости

мини|300п|десно|Главната селска црква „Св. Ѓорѓи“ во селото

;Цркви
* Црква „Св. Ѓорѓи“ — главна селска црква, сместена во главниот дел на селото

;Споменици
* Споменик од НОБ за создавањето на партизанската бригада

## Редовни настани

* Велигден — народен собир
* Преображение — народен собир
* 26 февруари — чествување на датумот на основање на 3. Македонска партизанска бригада во селото

## Иселеништво

Жителите на Жегљане најмногу се иселувале во периодот помеѓу двете светски војни и во периодот по Втората светска војна. Најмногу иселеници има во Куманово (околу 30 к.) и по некои низински кумановски села. Две семејства се преселиле во Шабац и Глогањ во Србија.

## Галерија


Податотека:Викиекспедиција Козјачија 080.jpg|Руинирана куќа во селото
Податотека:Викиекспедиција Козјачија 088.jpg|Стара градба спроти селската црква
Податотека:Викиекспедиција Козјачија 094.jpg|Поглед на старото училиште
Податотека:Викиекспедиција Козјачија 126.jpg|Руинирана градба во селото
Податотека:Викиекспедиција Козјачија 129.jpg|Селските гробишта во Жегљане
Податотека:Викиекспедиција Козјачија 135.jpg|Дел од истурените маала на селото кон Карловце
Податотека:Викиекспедиција Козјачија 136.jpg|Дел од истурените маала на селото кон Карловце
Податотека:Викиекспедиција Козјачија 079.jpg|Крави над селото


## Наводи

## Надворешни врски


Категорија:Села во Македонија
Категорија:Кумановски села
Категорија:Села во Општина Старо Нагоричане