Спорт во Црна Гора

Најпопуларни **спортови во [[Црна Гора]]** се тимските спортови, како што се фудбалот, кошарката, ватерполо, одбојка и ракомет. Другите спортови се бокс, тенис, пливање, џудо, карате, атлетика, пинг-понг и шах.

Најпопуларниот спорт е фудбалот. Меѓу многуте големи играчи од Црна Гора се Дејан Савиќевиќ, Предраг Мијатовиќ, Мирко Вучиниќ или Стеван Јоветиќ. Црногорската фудбалска репрезентација, основан во 2006 година, играл во плејофот за Евро 2012, што е најголем успех во историјата на репрезентацијата.

Ватерполото често се смета за национален спорт. Црногорската репрезентација е еден од највисоко рангираните тимови во светот, освојувајќи златен медал на Европското првенство за ватерполо во 2008 година во Малага, Шпанија, и освојувајќи го златниот медал во Светската лига за мажи во 2009 година, кое се одржало во црногорскиот главен град Подгорица. Црногорскиот тим ВК Приморац од Котор станал шампион на Европа во Евролига 2009 во Риека, Хрватска.

Црногорскиот национален кошаркарски тим е познат со добри остварувања и во минатото освоил многу медали како дел од Југославија. Во 2006 година, Кошаркарската федерација на Црна Гора, заедно со овој тим, самостојно се приклучиле кон Меѓународната кошаркарска федерација (ФИБА), по независноста на Црна Гора. Црна Гора досега учествувала на две европски првенства.

Меѓу женските спортови, Ракометната репрезентација е најуспешен, освојувајќи го Европското првенство во 2012 година и завршувајќи како второпласирани на Летните олимписки игри 2012. ЖРК Будуќност Подгорица на две пати ја освоил Лигата на шампионите.

## Национални натпревари
### Лиги и купови

Меѓу повеќето лиги и други национални натпреварувања и турнири во Црна Гора, најпопуларни се фудбалот, кошарката, ракометот, одбојката и ватерполо. Од независноста, црногорските клубови настапувале во составот на СФР Југославија, СР Југославија и Србија и Црна Гора. По 2006 година, црногорските спортски федерации основале свои национални лиги и купови.

Подолу се наоѓа список со сите лиги и купови во системот на црногорските национални натпреварувања.

### Шампиони и куп победници

На крајот од секоја сезона, шампионите и победниците на Купот од црногорските национални натпревари играат на европски натпревари. Многу од нив имаат важни улоги во еврокуповите, особено во кошарката, женскиот ракомет, ватерполото и одбојката.

За време на својата историја, црногорските клубови освојувале титули во југословенските првенства, а особено успешни биле клубовите како КК Будуќност Подгорица, ЖРК Будуќност Подгорица, РК Ловчен и ПВК Јадран.

Подолу се наведени списоците на шампиони и титули на победниците од црногорските клубови во секој тимски спорт. Исто така се вклучени и титули од југословенските лиги.

#### Фудбал
##### Мажи

Најуспешен клуб на домашните црногорски фудбалски натпревари е ФК Рудар Плевља, со две шампионски титули и четири првенства. Историски гледано, најуспешните клубови, а денес најпопуларни се ФК Будуќност Подгорица и ФК Сутјеска Никшиќ, кои биле членови на Југословенската прва лига.

##### Жени
Женскиот фудбал е најмладиот од сите тимови во Црна Гора. Првиот национален натпревар се одржал во 2008 година, а до сега најуспешниот Клуб е ЖФК Економист Никшиќ со пет шампионски трофеи и една титула на Купот.

#### Кошарка

##### Мажи
Меѓу црногорските кошаркарски клубови, забележителни успеси имаа КК Будуќност Подгорица, кој има бројни шампионски титули Југославија и Црна Гора, со неколку успешни сезони во ФИБА и УЛЕБ Евролига. КК Будуќност ги освоил сите шампионски титули во независна Црна Гора и три титули во поранешна Југославија. КК Сутјеска Никшиќ освоила еден трофеј на Купот, а сите други биле освоени од КК Будуќност.

##### Жени
Најуспешен женски кошаркарски клуб е ЖКК Будуќност Подгорица, кој е единствениот црногорски тим со шампионски титули од Југословенската лига. Освен Будуќност, забележителни успеси има ЖКК Единство Бијело Поље.

#### Ракомет

##### Мажи
Со најмногу титули во домашните натпревари, но со трофеи и од Југословенската лига и Куп е РК Ловчен Цетиње како најуспешниот црногорски машки ракометен клуб. Освен Ловчен, шест други клубови освоиле национални трофеи од 2006 година.

##### Жени
Најтрофејниот и најуспешен црногорски клуб е ЖРК Будуќност Подгорица. Тоа е еден од двата клуба од Црна Гора, кои освоиле европска шампионска лига и единствениот клуб кој ги освоил сите титули во црногорскиот женски ракомет. ЖРК Будуќност е најуспешен клуб во СФР Југославија, СР Југославија и Црна Гора.

#### Одбојка
##### Мажи
Традиционално, OK Будванска Ривиера Будва и OK Будуќност Подгорица се двата најуспешни црногорски одбојкарски клубови. Од 2006 година, и на црногорските натпреварувања доминират два тима, но мнозинството од трофеите ги освоиле Будванска Ривиера.

##### Жени
Меѓу црногорските женски одбојкарски  клубови, 4 освоиле барем еден национален трофеј. Најуспешен Клуб е ЖК Лука Бар, кој бил единствениот црногорски клуб кој во минатото учествувал на југословенските елитни натпревари.

#### Ватерполо
За време на СФР Југославија, првите национални титули што ги освоиле црногорските клубови биле во ватерполо. Во историјата постојат три исклучително успешни ватерполо клубови од Црна Гора - ПВК Јадран Херцег Нови, [ВК Приморец Котор] и [ВК Будва. Сите клубови се носители на двете национални трофеи - од Југославија и од црногорски натпревари. Освен тоа, ВК Приморац бил и шампион на Европа.

## Главни соперништва и дерби
### Фудбал

Во секој спорт, постои едно големо соперништво во Црна Гора. Најпознато е фудбалското соперништво меѓу ФК Будуќност Подгорица и ФК Сутјеска Никшиќ, познато како црногорско дерби.

Друго традиционално фудбалско соперништво е помеѓу ФК Будуќност и ФК Ловчен Цетиње.

Во периодот 2000-2009 година постоел огромен интерес за соперништво во Подгорица помеѓу ФК Будуќност и ФК Зета, а во периодот 2008-2014 година имало уште едно важно локално дерби во топ-ниво натпревар помеѓу тимови од Никшиќ - ФК Сутјеска и ФК Челик Никшиќ.

Од 2006 година, меѓу важните дерби натпревари е ФК Будуќност - ФК Рудар Плевља.

### Други спортови

Денес, главното дерби во кошарката е помеѓу КК Будуќност Подгорица и КК Сутјеска Никшиќ. Во текот на 90-тите, црногорското дерби на кошарка било помеѓу КК Будуќност и КК Ловчен Цетиње.

Ракометното дерби во Црна Гора е помеѓу РК Ловчен Цетиње и РК Беране. Во периодот 2008-2010 година главното соперништво било помеѓу РК Ловчен и РК Будуќност Подгорица.

Од 90-тите, ОК Будуќност Подгорица и ОК Будванска Ривиера Будва го играат црногорското дерби во одбојка. На почетокот на новиот век (2001), на дербито во Подгорица било забележано највисокото севкупно присуство во Југословенската одбојкарска лига (7.500).

Вечното црногорското ватерполо дерби е помеѓу ВК Приморец Котор и ПВК Јадран Херцег Нови.

## Регионални натпреварувања

На почетокот на 21 век, на територијата на поранешна Југославија започнал процесот на основање на регионални спортски лиги. Црногорските клубови биле меѓу основачите на сите регионалните натпреварувања, а денес тие учествуваат во АБА лигата, WABA лига, СЕХА лига, Женска регионална ракометна лига и Јадранска ватерполо-лига.

Исклучок е Балканскиот куп во фудбал, регионален турнир кој се одржувал порано - помеѓу 1960-тите и 90-тите години.
Подолу е список на настапи на сите црногорски клубови во регионалните спортски натпревари.

### Балкански куп

Балканскиот куп е поранешно регионално фудбалско натпреварување (1960-1994) во кое учествувале црногорски клубови како претставници на СФР Југославија. Тимовите од Црна Гора, кои настапувале на Балканскиот куп, биле ФК Будуќност Подгорица и ФК Сутјеска Никшиќ. Најголем успех направила Будуќност Подгорица, која играла во финалето во 1991 година, откако го елиминирала Галатасарај.

Подолу е список на учество на црногорски клубови на Балканскиот куп.

### АБА лига

Денес, Јадранската кошаркарска лига е една од најсилните во Европа. Во 2001 година, еден од основачите била и црногорската страна предводена од КК Будуќност Подгорица, која е меѓу најуспешните членови на натпреварувањето. Освен Будуќност, во АБА лигата имаат учествувано уште три клубови од Црна Гора - Ловчен Цетиње, КК Сутјеска Никшиќ и КК Морнар Бар.
КК Будуќност играл четири пати во полуфиналето на плејофот АБА лига, што е најзначајниот успех на црногорските клубови во тоа натпреварување до сега.
Подолу е список на учества на црногорски клубови за секоја сезона на АБА лигата.

### АБА лига за жени

Женската јадранска кошаркарска лига, или ВАБА е основана во 2001 година, а црногорските клубови се дел од неа од 2004 година. Најуспешните црногорски претставници во лигата се ЖКК Будуќност Подгорица и ЖКК Единство Бијело Поље. Додека ЖКК Будуќност освоила шампионска титула (2015-16), ЖКК Единство завршил една сезона како финалист во плејофот.

Подолу е список на учества на црногорски клубови по секоја сезона на ВАБА лигата.

### СЕХА лига

Лигата на Југоисточна Европа за ракометни асоцијации или СЕХА лига е основана во 2011 година, а црногорските клубови биле дел од неа од првата сезона. Најуспешен црногорски претставник во регионалната лига е РК Ловчен.

Подолу е список на учества на црногорски клубови по секоја сезона на СЕХА лигата.

### ВРХ лига
Женската регионална ракометна лига (WRHL) била основана во 2009 година, а црногорските клубови учествуваат од почетокот на натпреварувањето. Како еден од најсилните европски клубови, Јадранската ватерполо лига, која е формирана во 2008 година. Од својата прва сезона, црногорските екипи се меѓу најуспешните учесници на регионалниот натпревар, а ПВК Јадран Херцег Нови освоил две титули. Други клубови од Црна Гора кои учествувале во Јадранската лига се ВК Приморац Котор, ВК Будва и ВК Катаро Котор.

Подолу е список на учество на црногорски клубови по секоја сезона со учество во Јадранската лига.

## Европски натпреварувања

Во текот на секоја сезона, црногорските клубови во секој тимски спорт учествуваат на европските натпреварувања. Најуспешни се екипите на женскиот ракомет и машките ватерполо екипи, кои освоиле титули во Европа. Освен тоа црногорските екипи настапуваат на европски натпревари во фудбал (мажи, жени), ракомет, кошарка (мажи, жени), одбојка (мажи, жени) и слични спортови.

### Значајни резултати

Меѓу значајните резултати и успеси на црногорските клубови во европските натпревари се следните сезони.

### УЕФА натпреврувања
#### Машка конкуренција

За време на својата историја, црногорските фудбалски клубови учествувале на три различни натпреврувања во организација на УЕФА - Лигата на шампионите, Лигата на Европа на УЕФА (порано Купот на УЕФА) и Купот Интертото.

Шампионите на Црна Гора никогаш не играле во групната фаза на Лигата на шампионите, а најуспешни во квалификациите се покажала ФК Зета Голубовци во сезоната 2007-08.

Најдобар резултат во Лигата на Европа на УЕФА остварила ФК Зета кој играла во плејофот, и ФК Младост Подгорица и ФК Будуќност, кои стигнале до 3. коло. Најуспешен во Интертото купот бил Фудбалскиот клуб Будуќност Подгорица.

#### Женска конкуренција

Од сезоната 2012-13, шампионот на Црногорската женска фудбалска лига учествува во Лигата на шампионите на УЕФА. Во периодот 2012-2015 година, единствениот црногорски претставник бил ЖФК Економист. Во сезоната 2016-17, за првпат Црна Гора била застапувана во Лигата на шампионите од ЖФК Брезница.

### ФИБА натпреврувања
#### Машка конкуренција

Клубовите од Црна Гора настапуваат на европските кошаркарски натпреврувања од 1980-тите. До 2006 година тие ја претставувале СФР Југославија и СР Југославија. Речиси сите европски сезони од страна на црногорските клубови се претставени од КК Будуќност. Исклучоци се едносезонските учества на КК Ловчен и КК Морнар.

Најуспешниот период бил крајот на 1990-тите и почетокот на новиот век. Во тоа време, КК Будуќност настапувал во завршните фази на Евролигата. Во тој период, Будуќност честопати се натпреврувал против најголемите европски кошаркарски тимови како Барселона, Реал Мадрид, ЦСКА Москва, Панатинаикос, Олимпијакос, Макаби Тел Авив.

#### Женска конкуренција

Женските кошаркарски клубови од Црна Гора учествуваат на натпреврувањата организирани од ФИБА од почетокот на векот. Клубовите што настапиле во Европските првенства до денес се ЖКК Будуќност Подгорица и ЖКК Јединство Бијело Поље.

### ЕХФ натпреврувања
#### Машка конкуренција

Црногорските машки ракометни клубови учествуваат на ЕХФ натпреврувањата од сезоната 1995/96.

Првиот тим што некогаш се натпреварувал на европските куп е РК Морнар Бар, а најуспешниот црногорски претставник на европските натпреварувања е Ловчен Цетиње. Другите црногорски клубови што се натпреварувале на ЕХФ натпреварите се Беране, Рудар, Будуќност Подгорица, Сутјеска Никшиќ, Мојковац и Будванска Ривиера.

Најголем резултат во европските првенства го остварил РК Ловчен во сезоната 2000/01, кој како шампион на СР Југославија го освоил петтото место во Лигата на шампионите.

#### Женска конкуренција

Црногорските ракометни клубови од Црна Гора учествуваат на ЕХФ натпреварите од сезоната 1984/85.

Црногорската екипа на ЖРК Будуќност Подгорица е исклучително успешна во европските купови и денес е меѓу најдобрите и најефикасни европски и светски женски ракометни тимови. Тие се најуспешен црногорски спортски тим во европските купови. ЖРК Будуќност освоила шест европски титули, меѓу кои и:

* ЕХФ Женска Лига на Шампиони:
** Победници: 2012, 2015
* Женски Куп на ЕХФ:
** Победници: 1985, 2006, 2010
* Женски ЕХФ Куп:
** Победници: 1987

Освен ЖРК Будуќност, до денес, претставници на Црна Гора во женските ЕХФ натпревари биле ЖРК Бисери Плевља, ЖРК Даниловград, ЖРК Никшиќ и ЖРК Петрол Бонус Подгорица.

### ЦЕВ натпреврувања
#### Машка конкуренција

Црногорските одбојкарски клубови учествуваат во натпреварите организирани од ЦЕВ од сезоната 1995-96.
Првиот тим што некогаш се натпреварувал во европските куполи бил во ред Будуќност Подгорица. Освен нив, во ЦЕВ турнирот учестувале и ОК Будванска Ривиера, ОК Сутјеска Никшиќ, ОК Јединство Бјело Поле и ОК Студентски Центар во Подгорица.

Помеѓу другите натпревари, ОК Будуќност и ОК Бувенванска Ривиера одиграле бројни сезони во Лигата на шампионите на ЦЕВ, со неколку учества во завршните фази на натпреварот.

#### Женска конкуренција

Црногорските одбојкарски клубови во женска конкуренција учествуваат во натпреварите организирани од ЦЕВ од сезоната 1998-99.

Првиот тим што некогаш се натпреварувал на европските купови бил ЖК Лука Бар. Освен нив, учество имала и екипата на Галеб Бар.

### ЛЕН натпреврувања

Црногорските ватерполо клубови учествуваат на ЛЕН натпреварите од сезоната 1986-97. Првиот тим што некогаш се натпреварувал на европските шампиони бил ВК Приморец Котор. Освен нив, на овој турнир до сега имаат учествувано и ПВК Јадран Херцег Нови, ВК Будва, ВК Катаро Котор и ПВК Вал Прчањ.

Најголем успех во историјата на црногорскиот ватерполо клупски историјат го направила екипата на ВК Приморац, кој ја освоил титулата во ЛЕН Лигата на шампиони во 2009 година. Освен нив, уште еден црногорски носител на европски трофеј е ВК Катаро.

Меѓу титулите што црногорските тимови победиле на ЛЕН натпреварите се:

* Лига на шампионите:
** ВК Приморец Котор: 2009
* ЛЕН Куп:
** ВК Катаро Котор : 2010

## Национални спортски тимови
Од 2006 година, по референдумот за независност на Црна Гора (2006), спортските здруженија на Црна Гора основале свои национални спортски тимови. Во периодот 2006-2007 година, сите спортски здруженија станале полноправни членови на меѓународни спортски тела, вклучувајќи го и Меѓународниот олимписки комитет, така што екипите на Црна Гора започнале со настапи на официјални светски и европски натпревари.

### Фудбалска репрезентација
#### Машка конкуренција
Црногорската фудбалска репрезентација ја претставува Црна Гора во фудбалска конкуренција и е под контрола на Фудбалскиот сојуз на Црна Гора (FSCG), управно тело за фудбал во Црна Гора. Во октомври 2006 година на Црна Гора му било доделено привремено членство во УЕФА, со целосно полноправно членство во јануари 2007 година.

Репрезентацијата го одиграла својот официјален пријателски натпревар против Унгарија на 24 март 2007 година во Подгорица, и победила со резултат од 2:1.

Досега најдобар успех на Црна Гора било учеството во плеј-офот за УЕФА Евро 2012. Црна Гора се натпреварувала против Чешка, но не успеала да се квалификува.

##### Видови натправарувања
Подолу е список на сите натпревари од УЕФА / ФИФА на кои учествувала Црна Гора.

##### Список на официјални натпревари
Црна Гора го одиграла својот прв официјален натпревар во март 2007 година. Подолу се наоѓа список на сите официјални натпревари (под ФИФА / УЕФА).

*Квалификации - Квалификации за Светско првенство во фудбал; Квалификации - Квалификации за европско првенство во фудбал*
	
#### Женска конкуренција
Црногорската женска репрезентација е основана во 2012 година. Таа е организирана и предводена од Фудбалска федерација на Црна Гора. 
Црна Гора својот прв официјален натпревар го одиграла на 13 март 2012 година во Бар, против Босна и Херцеговина (2: 3). Најдобриот натпреварувачки резултат, Црна Гора го постигна на 2013-14, кога се квалификувала за финалето на квалификациите за Светското првенство во ФИФА (УЕФА)]].

##### Видови натправарувања
Подолу е список на сите натпревари од УЕФА / ФИФА на кои учествувала црногорската женска репрезентација.

##### Список на официјални натпревари

*Квалификации - Квалификации за Светско првенство во фудбал; Квалификации - Квалификации за европско првенство во фудбал*

### Кошаркарска репрезентација
#### Машка конкуренција
Во 2006 година, Кошаркарската федерација на Црна Гора, заедно со репрезентацијата, се приклучиле на ФИБА по црногорскиот референдум за независност на Црна Гора.

Црногорската репрезентација својот прв официјален натпревар го одиграла во 2008 година, против Холандија во Алмере (70-63).

Црногорскиот тим учествувал на Евробаскет двапати - 2011 и 2013 година.

##### Видови натправарувања

##### Список на официјални натпревари

*Квалификации - FIBA Евробаскет qualifiers; Див. Б - FIBA Division B; GSS - Games of the Small States of Europe*

#### Женска конкуренција

Црногорската женска кошаркарска репрезентација е претставник на Црна Гора на меѓународните женски кошаркарски натпревари и е организирана и раководена од Кошаркарската федерација на Црна Гора.

Црногорската репрезентација својот прв официјален натпревар го одиграла во 2008 година, против Ирска во Бијело Поље (68-56).

Црногорската женска кошаркарска репрезентација учествувала на Евробаскет (жени) трипати - 2011, 2013 и 2015, играјќи двапати во четвртфиналето.

##### Видови натправарувања
 

##### Список на официјални натпревари

*Квалификации - ФИБА Евробаскет квалификации; Див. Б - ФИБА дивизија B*

### Ракометна репрезентација
#### Машка конкуренција
Ракометната репрезентација бил формиран во 2006 година, по независноста. Црна Гора е полноправна членка на IHF и EHF од 2006 година.

Црна Гора го одиграла својот прв официјален натпревар на 3 јануари 2007 година во Ванта и победила против Финска (28:26).

Оттогаш, Црна Гора успешно се квалификувала за четири големи натпреварувања - еднаш за Светското првенство 2013 и трипати на Европското првенство во 2008, 2014 и 2016 година.

##### Видови натправарувања

##### Список на официјални натпревари

*Квалификации - Квалификации за светско првенство; Квалификации - Квалификации за европско првенство

====Женска конкуренција====

[[Женска ракометна репрезентација на Македонија|Црногорската женска репрезентација]] била формирана во 2006 година и веднаш се приклучила во [[Меѓународна ракометна федерација|IHF]] и [[Европска ракометна федерација|EHF]].

Црна Гора го одиграла својот прв официјален натпревар во ноември 2006 година во [[Хеб]] и победила против [[Женска ракометна репрезентација на Бугарија|Бугарија]] (32:28).

Ракометниот тим е еден од најуспешните државни репрезентации на Црна Гора.

Подолу се дадени главните достигнувања на ракометната репрезентација на Црна Гора во меѓународни натпревари.
**'Олимписки игри*':
** * 'Сребро (2-ри):' * [[Ракомет на Летните олимписки игри 2012|2012]]
* * 'Европско првенство' *:
** * 'Победници:' * [[Европско првенство во ракомет за жени 2012|2012]]
** * 'полуфиналисти:' * [[Европско првенство во ракомет за жени 2014|2014]]

=====Видови натправарувања=====


=====Список на официјални натпревари=====

*Квалификации - Квалификации за светско првенство; Квалификации - Европско првенство; OGQ - Летни олимписки игри *

===Одбојкарска репрезентација===
====Машка конкуренција====
[[Одбојкарска репрезентација на Црна Гора|Националниот одбојкарски тим]] бил формиран во 2006 година, неодамна по независноста. Црна Гора е полноправна членка на [[ФИВБ]] и [[ЦЕВ]] од 2006 година.

Црна Гора го одиграла својот прв официјален натпревар на 1 септември 2007 година во [[Подгорица]] и победила против [[Одбојкарска репрезентација на Латвија|Латвија]] (3-1).

=====Видови натправарувања=====
 


=====Список на официјални натпревари=====

*Квалификации - Квалификации за светско првенство; Квалификации - Европско првенство - квалификации; OGQ - Летни олимписки игри 2012- квалификации*

====Женска конкуренција====
=====Видови натправарувања=====


=====Список на официјални натпревари=====

*Квалификации - Квалификации за светско првенство; Квалификации - Европско првенство - квалификации; GSS - Игри на малите држави во Европа*

===Ватерполо репрезентација===
====Машка конкуренција====

====Машка конкуренција====
=====Список на официјални натпревари=====

*Квалификации - Квалификации за светско првенство; Квалификации - Европско првенство - квалификации; OGQ - Летни олимписки игри 2012- квалификации''

## Наводи