Хаблон

мини|Различни производи направени од ''хаблон''
**Хаблон** е традиционален рачно ткаен текстил кој потекнува од регионот Висајас во Филипините, особено во провинцијата на Илоило. Се произведувал на рачен разбој со употреба на природни влакна како што се памук, *[[пиња]]* (влакно од ананас) и *[[џуси]]* (влакно од банана). Терминот *хаблон* потекнува од хилигајтанскиот збор *хабол*, што значи „да се ткае“ и може да се однесува и на процесот на ткаење и на самата ткаена ткаенина.

Дизајните се типично пругасти или карирани, често во светли бои како што се црвена, жолта, зелена и сина, со метални конци понекогаш додадени за акцент. Хаблонот се смета за утилитарна и церемонијална ткаенина, историски користена за секојдневна облека, шалови, *[[патадјонг]]* и баронг тагалог.

## Историја
Ткаењето во Илоило датира од пред шпанскиот колонијален период, со што локалните заедници користеле домородни влакна за производство на ткаенина за секојдневна употреба и разменување. За време на шпанската ера, Илоило бил развиен во еден од најважните центри за ткаење во земјата, хаблонот исто така бил ценет поради неговата издржливост и сложени шари. До 19 век, Илоило ја освоил титулата „Текстилен главен град на Филипините“ поради растот на индустријата за ткаење на рачен разбој. Производството и трговијата со хаблонот и сроден текстил се пробиле во градови како што се Миагао, Отон и Аревало. Во 1850-тите, текстилните производи биле водечки извоз на Илоило, при што ткаените материјали се вреднувале повеќе од половина од вкупната вредност на извозот на покраината.

До 1880-тите, откако пристаништето Илоило бил отворен за меѓународна трговија, ткајачката индустрија постепено ја изгубила својата важност во однос на трговијата на шеќер во Западни Висаи. Воведувањето на евтини, машински изработени ткаенини во доцниот 19тиот и почетокот на 20тиот век дополнително го забрзало падот на традиционалното ткаење. И покрај ова, производството на хаблон опстојувало во одредени заедници, одржувано преку семејни традиции и мали кооперативи. Од крајот на 20-ти век, напорите за оживувањето од страна на локалните самоуправи, културните организации и модните дизајнери помогнале да се зачува и промовира ткаењето хаблон. Миагао, Илоило, особено, станал признат центар за хаблон, со ткајачки кооперативи кои поддржувале егзистенција и културно наследство.

## Методи на производство
Ткаењето хаблон се изведувало на рачен разбој на нозе (*telar de pedal*), што барало вештина и труд што всушност барало многу време. Процесот генерално вклучувал:

# Подготовка на влакна – Традиционалните материјали вклучувајќи памук, *пиња* и *џуси*. Современиот хаблон често вклучувал полиестер или вискоза за да се зголемила цврстината и сјајот.
# Боење – Конците се бојадисувале во светли бои, најчесто црвена, жолта, зелена или сина. Природните бои историски се користеле, синтетичките бои денеска се почести.
# Виткање и навојување – Влакната се распоредувале на разбојот за да се создаде основата.
# Ткаење – Плетката се испреплетувала за да се формираат шари, најчесто пруги, или карирани. Може да се додадат и метални конци за декоративни цели.

Хаблонот традиционално се користел за секојдневна облека, шалови, *[[патадјонг]]* (здолништа што се завиткуваат) и баронг тагалог .

## Препознавање
мини|Хаблонска скулптура во градот Илоило
Во последните децении, ткаењето хаблон било препознаено како важен аспект на филипинското културно наследство. Општина Миагао го прогласила ткаењето хаблон за приоритетна културна и егзистенцијална програма, поддржувајќи ги локалните кооперативи и ткајачи. Миагао, исто така, го славел фестивалот Хаблон, настан што траел една недела и се одржувал секој септември.

Текстилот бил промовиран и од филипински модни дизајнери кои го интегрирале хаблонот во современата облека, стекнувајќи популарност на национални и меѓународни платформи. Признат е од Министерството за трговија и индустрија (DTI) и Националната комисија за култура и уметност (NCCA) како дел од активните традиции на земјата.

Образовните институции и организациите во заедницата во Илоило го вовеле ткаењето во локалните програми за обука, обезбедувајќи го континуитетот на занаетот кај помладите генерации.

## Регионални варијации
Во Аргао, Себу, ткаењето хаблонски материјал продолжило како локализирана традиција, иако биле зачувани помалку стилови на дизајн во споредба со Илоило. Вообичаените модели вклучувајќи еднобојни, пругасти, карирани, мешани со вискоза и карирани ткаенини. Ткаењето брокат во Себу било повторно откриено дури во последниве години со поддршка на локалните брендови. Усните извештаи предложувале дека ткајачите од Себуан повторно научиле некои напредни техники преку размена со ткајачите од Илонго, како на пример во програмите за обука.

## Поврзано

* Пиња
* Абака
* Батик
* Инабел
* Малонг
* Тапис
* Т'налак

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Филипински ракотворби