open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Северен рис

**Северниот рис** (*Lynx lynx lynx*) - средноголем подвид на евроазискиот рис (*Lynx lynx*).

## Опсег и живеалиште
Северниот рис се наоѓа во Феноскандија, Балтичките држави, северниот и средишниот дел на Полска (вклучително и Бјаловјешката Шума и Националниот парк Кампинос), Белорусија, европскиот дел на западна, северна, средишна и источна Русија, Урал и Западен Сибир источно до реката Енисеј.

## Плен на северниот рис
Северниот рис плени во голема мера врз мали до прилично големи цицачи и птици. Меѓу заведените животни како плен се европските диви зајаци и аплскиот диви зајаци, црвените верверички, сибирските летачки верверички, сонливците и други глодачи, куни (како обичната куна), тетреби, црвени лисици, ракуноливи кучиња, диви свињи, лосови, срни, обични елени и други копитари со средна големина. Полудомашните ирваси (*Rangifer tarandus*) се главниот плен за северниот рис во северна Скандинавија.

## Грабливци и непријатели на северниот рис
Во руските шуми, најважниот грабливец на евроазискиот рис е сивиот волк. Волците убиваат и јадат рисови кои не успеваат да избегаат во дрвјата. Населението на рисот се намалува кога волците ќе се појават во некој регион и веројатно ќе земат помал плен таму каде што волците се активни.

Лакомците се можеби најпознатите најдобри од конкурентите за ловење, честопати крадејќи пленови на рисовите. Рисовите имаат намера активно да избегнуваат средби со лакомци, но понекогаш можат да се борат против нив ако бранат мачиња. Може да се појават случаи на грабливост врз рисови од лакомци, дури и можеби кај возрасните, но за разлика од нападите на лакомците врз рисови се исклучително ретки, ако тие навистина се случуваат. Едно истражување во Шведска открило дека од 33 смртни случаи на рисови од едно набљудувано население, една е *веројатно* убиена од лакомец. Наводно, во областа на реката Печора била забележана друго познато пленење на возрасен лакомец врз возрасен рис, иако се чинело дека ова е само анегдотско тврдење. Не се познати примери кога рисот плени лакомец.

Кафеавите мечки, иако не се (колку што е познато) грабливци на евроазискиот рис, во некои области се полувообичаени узурпатори на закопани пленови на рисови, не ретко пред мачката да има шанса да го доизеде своето плен.

## Поврзано

* Евроазиски рис
* Сибирски рис
* Карпатски рис

## Наводи

## Надворешни врски

* 
* highlandwildlifepark.org.uk / Северен рис 
* telegraph.co.uk / Повик за ослободување на рисот во Шкотска означен како „дрзок и дрзок“ . Од Ослан Крамб, шкотски дописник, 9 август 2017 година;

Категорија:Рис
Категорија:Животни во Зоолошка градина Скопје
Јован Николиќ

**Јован Николиќ** (), (, ) – ромски писател од Србија кој моментално живее во Германија. Во Германија е познат по новелата „Бела врана, црно јагне“, преведена на германски од Бербел Шулте како *Weißer Rabe, schwarzes Lamm*

Неговите родители се селеле ширум Југославија како што неговиот татко имал работа како музичар, сè додека не се вратиле во родниот град на неговите родители Чачак кога Јован имал 12 години. Во своите дваесетти години Николиќ се вратил во Белград за да работи како изведувач во ноќните клубови и воедно се занимавал со слободно новинарство. Николиќ се преселил во Германија после НАТО бомбардирањето на Србија.

## Творештво

### Новели

* Од никаде гостин (Гост ниоткуда - на српски и ромски јазик, 1982) 
* Ѓурѓовден (Ђурђевдан - 1987) 
* Нејќам да се родам (Нећу да се родим - 1991) 
* Очите на покојното јагне (Очи покојног јагњета - 1993) 
* Тело и околина (Тело и околина - 1994) 
* Мала ноќна музика (Мала ноћна музика - 1998) 
* Соба со тркало (Соба с точком - 2004) 
* Бела врана, црно јагне (Бела врана, црно јагње - 2003)

### Текстови на песни и поезија
Пишувал текстови за Радомир Михајловиќ нарекуван „Точак“ и групите Генерација 5, Забранетоо пушење (Забрањено пушење) и ромскиот бенд Оѓила. Го напишал текстот за песната *Бубамара*, која била изведена во филмот Црна мачка, бел мачор од Емир Кустурица.

## Наводи

Категорија:Ромски писатели
Категорија:Српски писатели
Категорија:Живи луѓе
Делија Григоре

**Делија Григоре** (ромски: *Делија Григоре,* роденa на 7 февруари 1972 година во Галац) е романски ромски писател, филолог, академик и активист за ромските права.

## Биографија
Делија Григоре пораснала под романскиот комунистички режим, кога Ромите не биле признати како етничка група, туку како странски елементи што мора да се асимилираат во романското општество. За тоа време, нејзиното семејство го криело својот вистински идентитет за да избегне дискриминација. По романската револуција во 1989 година, таа можела да ја потврди својата ромска етничка припадност и да го научи одново јазикот. Во 1990 година, таа завршила средни студии во средното училиште „Зоја Космодемиаскаја“ во Букурешт, додека во 1992 година дипломирала *[[Санскрит|Санскритски јазик]] и* *[[Индиска култура|стара индиска цивилизација и култура]]* на Универзитетот во Букурешт. Во 1995 година се стекнува со диплома по *[[Романски јазик|романска]] и [[Англиски јазик|англиска]] филологија* на Филолошкиот факултет на Универзитетот во Букурешт. Од 2000 година, Делија Григоре објавила серијал списи за ромската култура и јазик.

Во 2002 година се стекнала со докторат за антропологија на ромската култура со д-р. теза *Семејни обичаи на традиционалната култура на Романија со шема на номадски идентитет на југоистокот на Романија*. Во моментов предава на Катедрата за странски јазици и литература на Универзитетот во Букурешт.  Таа исто така се вклучила во одбраната на правата на Ромите како претседател на Здружението ȘATRA / ASTRA - „Амаре Рроменца“.

Во февруари 2002 година, Делија Григоре побарала романските државни органи и раководството на Романската православна црква да ја признаат нивната одговорност за спроведувањето и последиците од петвековното ропство на ромскиот народ во историските романски држави Влашка и Молдавија.

## Писанија

* *Сликловен и романски водич -* „Научете го романскиот јазик - Упатства за романскиот јазик и култура“ (2000 година, Авен Аментца, Букурешт)
* Романипен и мистиците на семејството „Романипен (Романија Дарма) и семејни мистици“ (2001, Спасете ги децата, Букурешт)
* *Воведување студиски културни традиции на романија - Курс за романска антропологија* "Вовед во проучување на традиционалната култура на Романија - курс на антропологија во Романија" (2001 година, ЦРЕДИС, Универзитет во Букурешт)
* Роми: типови и идентитетски архетипови „Роми: Типови на идентитет и архетипови“ поглавје во ромската и романската популарна култура. Патрински тајландски јаг "Роми и романската народна култура. Лист и оган" (2002 година, Авен Аменца, Букурешт), координатор: Василе Јонеску
* „Историја и традиции на малцинството во Романија“ (2005 година, Сигма, Букурешт), напишана заедно со Петре Петчуш и Маријана Санду

## Поврзано

* Ромско малцинство во Романија

## Наводи


## Надворешни врски

* Биографија (до околу 2003 година)

Категорија:Родени во 1972 година
Категорија:Живи луѓе
Љуба Аличиќ

**Љубомир „Љуба“ Аличиќ** (роден на 2 ноември 1955 година) е српско ромски фолкер со кариера која трае повеќе од четири децении. 

Еден од неговите најголеми хитови е синглот „Циганин сум, но најубав“ (*Ciganin sam, al 'najlepši) од 2003 година*.

## Наводи

Категорија:Српски поп-фолк пејачи
Категорија:Српски фолк пејачи
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Родени во 1955 година
Сани Рифати

**Сани Рифати** е активист за човекови права и претседател на Гласот на Ромите. Самиот роден Ром,  роден е во Приштина, Југославија (во денешно Косово  ), живеел и работел во Калифорнија, САД и живее од 2012 година во Берлин, Германија.

Рифати учествувал во шоуа како ромски танчер  и музичар, волонтирал од 2012 година како наставник по танцување во танчерската група бегалци -  Хајмаштерне од Арбеитсгрупе Флухт + Меншенченхте во Берлин  и самостојно организирал меѓукултурни семинари. Тој заработува работејќи со деца и младинци за Зиркус Кабуази.

Танчер и кореограф, тој бил член на танцовата група Кхељен Роми и е братучед на вокалистката и танчерка, Есма Реџепова .

Тој се појавил на програмата емитувана на History -  *Проклетство врз Циганите*.

## Белешки

## Наводи

## Надворешни врски

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Категорија:Живи луѓе
Категорија:Луѓе од Приштина
Категорија:Роми
Категорија:Родени во 1962 година
Парно граст

**Парно граст** — ромски музички ансамбл од Пазаб, Унгарија основан во 1987 година. „Парно граст“ значи „бел коњ“ на ромски јазик, со „граст“ со употреба на унгарскиот правопис „sz“ за „s“. Во ромската култура, белото е симбол на чистота, а коњот е симбол на слободата. Нивниот деби албум „*Hit the piano“* стигнал до број 7 на Светската музичка табела Европа во октомври 2002 година. Унгарската телевизија и би-би-си во 2004 година продуцирале музички документарен филм за *Парно граст*. По нивниот втор албум во 2004 година,  *Парно граст* биле избрани во топ 10 за „најдобар уметник на годината“, 2005 година, од швајцарскиот музички магазин *Вибрации*. Во 2016 година тие се натпреварувале во А Дал, националниот финален избор на Унгарија на Евровизија со песната *Már nem szédülök*, и стигнале до финалето.

## Членови

* Џозеф Олах (вокал, гитара, тамбура)
* Геза Балог (вокал, гитара, танц)
* Виктор Олах (вокал, гитара, танц)
* Сандор Хорват (вокал, танц)
* Јанош Јакоска (вокал, гитара)
* Марија Варади (вокал, танц)
* Марија Балог (вокал, танц)
* Кристијан Олах (хармоника)
* Јанош Олах (контрабас)
* Иштван Немет (орален бас)

## Дискографија

* *Rávágok a zongorára* (2002) (*Погоди го пијаното*)
* *Járom az utam* (2004) (*Во Мојот Свет*)
* *Ez a világ nekem való* (2007) (*Овој свет е создаден за мене*)
* *Reggelig mulatok* (2011) (*Јас уживам до изгрејсонце)*

## Наводи

## Надворешни врски
* Официјална страница
* МајСпејс-страница
* Традиционална циганска музика од Унгарија
* Том и ryери- „Парно граст“ оригинал од youtube

Категорија:Унгарски музички групи
Категорија:Ромски музичари
Категорија:Музички групи основани во 1987 година
Реџеп Реџеповски

**Реџеп Реџеповски** (роден на 14 декември 1962 година) — пензиониран македонски боксер во лесна категорија, кој освоил сребрен медал за Југославија во подвижна категорија (<51 кг) на Летните олимписки игри 1984 година во Лос Анџелес, Калифорнија. Во финалето тој бил поразен од Стив Меккрори од САД.

За време на прелиминарните рунди на Олимписките игри во 1984 година, Реџеповски постигнал контроверзна победа над Австралианецот Џеф Фенех, иден светски шампион во три категории на тежина. На Фенех првично му била дадена одлуката, но по интервенција на Олимпискиот боксерски комитет и вкупно пребројување, одлуката била сменета со тоа што Реџеповски бил награден со победа.

## Олимписки резултати

* Победил против Сангуо Терапорн (Тајланд) со 3-2
* Победил против Пат Клинтон (Велика Британија) КО 2
* Победил против Џеф Фенех (Австралија) со 4-1
* Победил против Ибрахим Билали (Кенија) со 5-0
* Поразен од Стив Меккрири (Соединетите држави) 1–4

## Надворешни врски

* databaseOlympics.com
* Profile on Serbian Olympic Committee

Категорија:Живи луѓе
Категорија:Родени во 1962 година
Категорија:Македонски боксери
Категорија:Македонски Роми
Замбра (танц)

**Замбра** () е стил на фламенко танц, карактеристичен за Ромите од провинциите Гранада и Алмерија (Андалусија, Шпанија).

Се верува дека замбра е продолжение на претходните морискоски стилови на танц. Станал карактеристичен за време на свадбените церемонии на Ромите, иако денес особено често го користат туристите во пештерите Сакромонте (Гранада) и Алмерија .

Танцот бил забранет во Шпанија во 16 век, за време на инквизицијата, од политички причини Филип Втори Шпански во желбата со тоа да ги елиминира сите траги од било која култура, освен католичката, иако тој и понатаму тајно се вежбал. Исто така, се сметало дека овој вид танц се сметал за грешен. Во модерно време, претставници се Кармен Амаја, Лола Флорес и Пуела Лунарис, кои први ја прифатиле забрата. За овој босоног танц се користат чинели и дувачки инструменти.

## Наводи

Категорија:Роми
Категорија:Шпанска музика
Категорија:Народни танци
Категорија:Шпански танци
Не врти се сине (филм)

**„Не врти се, сине“** (српскохрватски: *Ne okreći se sine*) - југословенски филм од 1956 година, во режија на Бранко Бауер. Главните улоги ги толкуваат: Берт Сотлар, Златко Лукман, Радојко Јежиќ и Златко Мадуниќ.

## Синопсис
Партизанскиот илегалец, инженерот Невен Новак (го игра Сотлар) бега из возот со кој усташите ги превезуваат затворениците во логорот Јасеновац. По успешното бекство, тој се обидува да го спаси синот Зоран (го игра Лукман), кој се наоѓа во усташкиот детски дом во Загреб каде го индоктринираат со усташка и фашистичка идеологија. Кога Зоран дознава дека татко му е непријател на усташкиот режим, тој ја одбива неговата понуда да побегнат на партизанската територија. Така, Новак се соочува со отпорот на син му и со мрежата која ја плете полицијата околу него.

## Наводи

Категорија:Југословенски филмови
Категорија:Хрватски филмови
Категорија:Филмови на хрватски јазик
Категорија:Филмови од 1956 година
Категорија:Филмови на Бранко Бауер
Категорија:Филмови со Берт Сотлар
Категорија:Филмови со Радојко Јежиќ
Категорија:Филмови со Златко Мадуниќ
Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Загреб
Категорија:Филмови за Втората светска војна
Ла Чунга

мини|Микаела Флорес Ла Чунга
**Микаела Флорес Амаја**, попозната како **Ла Чунга** (, 'Тешка жена*;  – ) — шпанска фламенко танчерка и сликарка на наивна уметност.

== Биографија ==
Микаела Флорес Амаја е родена во [[Марсеј]] во [[1938]] година, иако точниот датум на нејзиното раѓање останува непознат. Нејзините родители биле [[Андалусија|андалусиски Роми]] кои емигрирале во [[Франција|Франција за]] време на шпанската граѓанска војна. Кога имала неполна година, семејството на Микаела се преселило во [[Барселона]].

Почнала да танцува кога имала шест години во „Ca La Rosita“, позната бакалница на ромската заедница во Ел Побл-Сек, [[Барселона]]. Во тоа време, ја открил сликарот по име Пако Ребес, кој подоцна станал нејзин кум и заштитник, за време на еден од нејзините импровизирани улични претстави и ја зема под свое туторство. Микаела Флорес Амаја станала муза на неколку писатели како Блас де Отер, Рафаел Албертија, Хосe Мануел Кабалер Боналда, Леон Фелипе и неколку сликари, вклучувајќи ги [[Пабло Пикасо|Пикасо]], [[Салвадор Дали|Дали]] и [[Франциско Ребес]], кои ја направиле привлечен лик за интелектуалци и ја охрабриле да слика. На фотографијата од [[1958|1958 година]] [[Салвадор Дали|Салвадор Дали ја]] поканува да се занимава со уметност танцувајќи на празно платно. За време на интервалот, Дали ги сликал нејзините нозе. Таа била позната по својот стил на босоного танцување на фламенко и била опишана како „Боса танчерка“. Пикасо и се восхитувал како на „брилијантна наивност“. Исто така имала изложби и во неколку галерии во [[Париз]] и [[Мадрид]].

Пастора Империо потпишала договор со неа во [[1956|1956 година]] и благодарение на [[Ава Гарднер]] учествувала во два [[холивуд]]ски филма. Стопанственикот Саливан ја претставил во [[Лас Вегас]] и учествувала во разни ТВ-програми во [[Соединети Американски Држави|САД]] и [[Мексико]].

Оттогаш учествувала на многу турнеи и на некои филмови. Таа се омажила за филмскиот режисер Хосе Луис Гонзалво со кого ја добиле ќерката Пилар.

== Филмографија ==

* *Совет за мртов џокеј*  ([[1957]]), во режија на Ричард Торп.
* *Назад кон вратата*  ([[1959]]), во режија на Хосе Марија.
* *El último verano* (Последното лето)  ([[1961]]), во режија на Хуан Бош.
* *Хуан Педро Скитер*  ([[1969]]), во режија на Хосе Луис Гонзалво.
* *Cierto reflejos: La Chunga*  ([[1978]]), во режија на Марио Гомес Мартин.
* *Вампир во Венеција*  ([[1988]]), во режија на Аугусто Каминито.
* *Papa Piquillo* *(Папа Пикуиљо)''  (1998), во режија на Алваро Саенз де Хередија.

## Награди

** Медаља Oro del Círculo de Bellas Artes de Madrid,
** Медаља Oro de la Asociación de la Prensa de Sevilla
** Trofeo Delfín de Alicante
** Premio del Ayuntamiento de Alicante
** Premio Cidale de los Almendros.
 
## Наводи

## Надворешни врски
* Биографија на Ла Чунга 
* 
* 

Категорија:Танчери на фламенко
Категорија:Ромски танчери
Категорија:Ромски сликари
Категорија:Шпански уметници
Категорија:Шпански Роми
Категорија:Луѓе од Марсеј
Џанго Рајнхарт

**Жан Рајнхарт**, наречен **Џанго** (, 23 јануари 1910 година, Либершије, Белгија - 16 мај 1953 година, Фонтенбло, Франција) бил француски гитарист и композитор на џез музика. По потекло Ром , во 1934 година го основал квинтетот со виолинистот Стефан Грапели .
 
Тој останал голем пример за сите гитаристи и покрај тоа што немал музичко образование и што двата прста од левата рака му биле повредени. Тој измислил нов начин на свирење, акорди за кои биле потребни само три прста, па така свирел користејќи само три прста од левата рака.

## Книжевност

* 

## Наводи

Категорија:Гитаристи
Категорија:Џез музичари
Категорија:Француски музичари
Категорија:Роми
Категорија:Починати во 1953 година
Категорија:Родени во 1910 година
Роналд Ли

**Роналд Ли** (1934 година-26 јануари 2020 година) бил ромски канадски писател, лингвист и активист.

## Ран живот и образование
Роналд Ли е роден во Монтреал, Канада во 1934 година. Таткото на Ли бил музичар од Калдераши од Европа кој емигрирал во Канада, каде што се оженил и го земал презимето на неговата сопруга Ли.

Во 1939 година, неговото семејство заминало на посета во Велика Британија, но не можело да се врати во Канада неколку години поради избувнувањето на Втората светска војна. Конечно успеале да се вратат во Канада во 1945 година.

По враќањето во Канада, Ли работел во текот на летото со неговиот вујко за саемите и забавните паркови. Во есенските, зимските и пролетните сезони, тој посетувал ноќно училиште во Монтреал во 1950-тите и 1960-тите. Кога Ли имал 18 години, тој започнал да патува со семејство кое припаѓало на групата Калдераши од Европа и работел на позлатување чинии и правење други ковачки уметности и необични работи. Подоцна, тој поминал курсеви за новинарство и творечко пишување.

## Возрасни години
Ли започнал да работи со канадските Роми како активист во 1965 година, преку *Крис Романи* (внатрешно собрание на Ромите). Тој се обидувал да поттикне подобро разбирање меѓу Ромите и не-Ромите, да се бори со предрасудите и дезинформациите во весниците и да им помогне на Ромите да се претставуват себеси. Во 1970-тите, тој се вклучил во помагањето на ромските бегалци од Комунистичкиот источен блок и екс - Југославија. Тој отишол заедно со Јул Бринер, Јан Ханкок и Џон Тене во Обединетите нации на 5 јули 1978 година за да презентира петиција за Ромите со која побарале статус на НВО. Овој статус бил доделен една година подоцна.

Од 1989 до 1990 година им помагал на оние кои барале азил и биле прогонувани како Роми во нивните поранешни земји. Во 1997 година, тој започнал и бил еден од основачите на *Ромската заедница и Центарот за застапување на Ромите*  (со седиште во Торонто) и *Западната канадска ромска алијанса*, во Ванкувер, во 1998 година.

Роналд Ли држел курс за ромската дијаспора на Универзитетот во Торонто од 2003 до 2008 година.

Во 2014 година, Роналд Ли бил почестен од Универзитетот Квинс, Кингстон, Онтарио, со почесен докторат на правни науки .

## Писанија

* *Годам Ром*(1971), популарен автобиографски белетристички роман преведен на шпански, германски, италијански, српски, чешки, руски и други јазици. Објавено од *Tundra Books of Montreal* и *McClelland and Stewart*, Торонто, Канада
* *Живиот оган (Е Zhивинди Јаг)* (2009 г.), републиката на *Годам Ром* (горе) под првично замислениот наслов на авторот, од Магорија Букс во 2009 година.
* *Ромски речник: Калдераш-англиски*, Магорија Книги, 2010 година. 

## Наводи


## Надворешни врски

* Мрежно место на Роналд Ли  со информации и статии
* Интервју

Категорија:Родени во 1934 година
Категорија:Канадски Роми
Категорија:Починати во 2020 година
Сотис Воланис

**Сотис Воланис** (грчки: **Σώτης Βολάνης**, роден на 20 февруари 1971 година) е грчки пејач. Роден е во Саудиска Арабија од родители Роми. Неговите родители биле од Саудиска Арабија. Кога Сотис бил мало дете, се доселиле во Грција.

Најпознат е по успехот во 2002 година *Poso Mou Leipei* *(i zesti ankalia sou)* (грчки: Πόσο μου λείπει η ζεστή αγκαλιά σου), на англиски *How much I miss your warm hug, на македонски* *Колку ми недостига твојата топла прегратка* .

Поради неговиот голем успех, дел од неговите песни се препеани од пејачи на различни јазици:

* на арапски од Инез Атили под наслов Љубов *моја* објавена во 2020 година
* на левантски арапски јазик од Фадел Чакер под наслов Ја гајеб
* на хебрејски јазик од Шломи Саранга и Мошик Афија под наслов *Халом Маток* (Сладок сон)
* на турски јазик од Сердар Ортач како *Заборави ме мене*
* на српски јазик од Фанки Г како *Где си ти* и Јелена Карлеуша како *Не си во право*
* на бугарски јазик од Азис како *Обичам Те.*

Во 2010 година Воланис признал дека страда од алкохолизам. Поради неговата интровертна личност, тој започнал да пие, но изјавил дека ќе се обиде да го надмине алкохолизмот. Во 2014 година Воланис изјавил дека не можел да разбере како успеал да се доведе до тој степен.

## Дискографија

### Албуми

* 2001 година - *Сотис Воланис*
* 2002 година - *Сотис Воланис* 2
* 2003 година - *Оркој Агапис*
* 2004 година - *Сотис во живо*
* 2005 година - *Так Так*
* 2007 година - *На М 'Агапас*
* 2009 година - *Панселинос*
* 2010 година - *По! По! По!*
* 2013 година - *Епистрефо Аневасменос*
* 2017 година - *Емеис Ама Колисум Де Та Ксеколисум*

### Синглови

* 2011 година - *Сексокорицо*
* 2012 година - *Агаписе ме*
* 2012 година - *Та То Кано Ола Путана*
* 2014 година - *Ден Се Тело Хана*
* 2015 година - *Матија Мо Латремена*
* 2015 година - *Венцини*
* 2016 година - *Кафулиња*
* 2018 година - *Поу Каи Поу Матанионо*
* 2019 година - *На Ме Просехеис*
* 2019 година - *Симера Агапаеи*
* 2019 година - *Крата Ме Сфихта*
* 2020 година - *Ехо Вуркосеи*
* 2020 година - *Цигара Гкоменес Пота*
* 2020 година - *Мегала Салонија Енфант Гејт*

### Дуети

* 2020 година - *Гиати На Ми Борум На Синеноитум* (Фули Целепи)

## Надворешни врски

* Официјален YouTube канал на VEVO на Сотис Воланис

## Наводи

Категорија:Родени во 1971 година
Категорија:Грчки пејачи
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Роми
Категорија:Грција
Рафаел Охеда Рохас

мини|Рафаел Охеда Рохас
**Рафаел Охеда Рохас** (Севиља, 1978), попознат како **Фалете**, е фламенко пејач од Севиља, Шпанија.

Неговиот татко бил еден од членовите и основачите на музичката група Канторес де Хиспалис, а го имал својот прв настап во театарот Лопе де Вега во Севиља кога имал 15 години, посветувајќи му го својот настап на Ла Чунга. Во 1990-тите години, тој учествувал на неколку настани во различни градови низ целиот свет.

Тој е промовиран од разни познати личности, како новинарот Квинтеро и во неговата дискографија, тој прави верзии на познати песни на пејачи како Бамбино, Росио, Чавела Варгас и Пако Ибањез.

Според Квинтеро, Фалете „се чувствува како уметник, сонува како уметник, сака како уметник и страда исто како уметник. Тој живее за уметност, тој не гледа никакви граници помеѓу животот и уметноста.“

### Дискографија
* Sin censura", 2012
* ¿Quién te crees tú?, 2008
* Coplas que nos han matao, 2007
* Puta Mentira, 2006
* Amar duele, 2004

## Наводи

### Надворешни врски
* 

Категорија:Шпански музичари
Категорија:Шпански Роми
Категорија:Родени во 1978 година
Кралот на циганите

**Кралот на циганите** е американски драма филм на Парамаунт пикчрс од 1978 година во кој играат Ерик Робертс (во неговото филмско деби), Стерлинг Хејден, Шели Винтерс, Сузан Сарандон, Брук Шилдс, Анет О'Тул и Џад Хирш .

Филмот, во режија на Френк Пирсон,  кој исто така се потпишува и како сценарист, е адаптација на книгата *Кралот на циганите* од Питер Мас, објавена во 1975 година. Ја раскажува животната приказната за Стив Тене и неговата фамилија.

Неколкумина од техничките советници, епизодисти и статисти кои работеле на филмот биле вистински роми. Дејвид Гризман ја компонирал музиката, во која многу истакната улога имаше легендарниот џез-виолинист Стефан Грапели, исто така двајцата се појавиле во кратките улоги на ромски музичари. Идната глумица Рејчел Тикотин играла една од ромските танчерки.

Ерик Робертс бил номиниран за Златен глобус во 1979 година во категоријата „Најдобра дебитантска улога во филм &#x2013; мажи“ за неговата изведба како Дејв.

## Резиме на заплетот
Филмот се занимава со криминалните и бурни животи на група роми во раните 1960-ти во Њујорк. На својатa смртна постела нивниот „крал“, Жарко Степановиц (Стерлинг Хејден) го именува неговиот внук, Дејв (Ерик Робертс) за негов наследник. И покрај колебливоста на Дејв да стане новиот водач на ромите, таткото на Дејв, Грофо (Џад Хирш), огорчен што тој не е назначен за водач, се обидува да го убие Дејв. Грофо е манипулативен, непредвидлив и користи насилни методи и закани да го уцени кланот да го извршат убиството. На крај ова доведува до голема конфронтација со неговиот син и филмот завршува сугерирајќи дека Дејв конечно го прифатил неговото наследство; преку неговата нарација разгледувајќи ја можноста тој да ги одведе традиционално-врзаните роми кон начинот на живот и обичаите на 20тиот век.

## Улоги

* Ерик Робертс како Дејв Степановиц
* Стерлинг Хејден како кралот Жарко Степановиц
* Џад Хирш како Грофо Степановиц
* Шели Винтерс како кралицата Рејчел Степановиц
* Сузан Сарандон како Роуз Џорџо Степановиц
* Брук Шилдс како Тита Степановиц
* Анет О'Тул како Шарон
* Ени Потс како Перса
* Мајкл В. Газо како Спиро Џорџо
* Антонија Реј како Даница Џорџо
* Метју Лаборто како средниот Дејв Степановиц
* Даниел Брисебоа како младата Тита Степановиц

## Продукција
Питер Богданович беше првично најавен како режисер.

## Додатни белешки
Сестрата на Дејв, Тита, ја игра Брук Шилдс, а неговата девојка Шерон ја игра Анет О'Тул . Ова бил втор последователен филм во кој Сузан Сарандон и Брук Шилдс глумат мајка и ќерка, после *Прити Бејби* . Пет и пол години после премиерата на филмот, на 20 јуни 1984 година, Шели Винтерс и Ени Потс гостуваа во *Вечерното шоу* на Џони Карсон. Винтерс воопшто не се сеќавал на соработката со Потс во филмот и тој коментар бил урнебесно прифатен од публиката. Дел од овој сегмент бил репризиран на неколку специјални прослави за годишнината на *Вечерното шоу.*

## Исто така

* 
*  

## Надворешни врски

Категорија:Американски филмови
Категорија:Филмови на англиски јазик
Категорија:Филмови од 1978 година
Знаме на Разловечкото востание

мини|Знамето на Разловечкото востание
**Знаме на Разловечкото востание** — знаме кое било изработено за Разловечкото востание.

Димитар Беровски, главниот иницијатор и организатор на востанието, им порачал на двете учителки од Солун, Недела Петкова и Станислава Караиванова, кои биле мајка и ќерка, да изработат знаме за идното востание. Знамето било со димензии 186 х 165 сантиметри, било изработено на жолта подлога со разјарен црвен лав, и на него пишувало: *Македонија (МАКЕДОНIЯ)*. Подоцна, по избувнувањето на востанието, во Разловци, на знамето било дополнително извезено *Станете да ви освобода*.

## Поврзано
* Разловечко востание
* Список на знамиња на Македонија

## Наводи

Категорија:Знамиња на Македонија
Јован Пејковски

**Јован Пејковски** (, ) — македонски политичар и поранешен градоначалник на Општина Чучер-Сандево.

## Животопис

Пејковски е роден на 25 јануари 1969 година во село Бразда. Основното образование стекнал во ОУ „Александар Урдаревски“ во село Мирковци, додека средното образование го стекнал во АСУЦ „Боро Петрушевски“ во Скопје. Оженет е и татко на три деца.

Во 2009 година, на локалните избори, тој бил избран за градоначалник на Општина Чучер-Сандево како независен кандидат поддржан од група избирачи. Втор мандат добил во 2013, а трет во 2017 година.

## Поврзано
* Бошко Пејковски
* Пеце Пејковски

## Наводи

Категорија:Градоначалници на Општина Чучер-Сандево
Категорија:Македонски политичари
Менкаухор Каиу

**Менкаухор Каиу** (исто така познат како **Икаухор** и на грчки како **Менчерес**, Μεγχερῆς) бил антички египетски фараон од периодот на Старото Кралство. Тој бил седмиот владетел на Петтата династија на крајот од 25 век п.н.е. или почетокот на 24 век п.н.е. (околу 2399–2390 п.н.е.).

Менкаухор владеел осум или девет години, како наследник на кралот Ниусере Ини, а него го наследил Џедкаре Исеси. Иако Менкаухор е добро потврден од историските извори, преживеале само неколку артефакти од неговото владеење. Следствено, не е јасна неговата семејна врска со неговиот претходник и наследник, и не се идентификувани негови потомци. Кенткаус III можеби била мајка на Менкаухор, како што укажуваат доказите откриени во нејзината гробница во 2015 година.

Покрај изградбата на споменици, единствената позната активност датирана од времето на владеењето на Менкаухор е експедиција во рудниците за бакар и тиркиз во Синај. Менкаухор наредил изградба на сончев храм, наречен „Ахет-Ра“, што значи „Хоризонтот на Ра“. За овој сончев храм се знае од натписите пронајдени во гробниците на неговите свештеници, сè уште не се знае каде е. Менкаухор бил погребан во мала пирамида во Сакара, која Старите Египќани ја нарекле *Нетјер-Исут Менкаухор*, „Божествените места на Менкаухор“. Позната денес како Безглава пирамида, урнатината била изгубена под песокот сè до нејзиното откривање во 2008 година.

мини|Цртеж на цилиндричен печат на Менкаухор Каиу

### Име
Името на Менкаухор е различно од оние на другите кралеви од Петтата династија. Менкаухор, чие име значи „Вечни се Ка на Хорус“, е првиот фараон во последните 80 години чие име не се однесува на богот на сонцето Ра. Името на Менкаухор е слично со имињата на принцовите од Петтата династија, на пример, со принцот Кентикаухор „Силите на Хорус се во прв план“, син на Ниусере Ини, и принцот Несеркаухор, син на Џедкаре Исеси.

## Наводи

## Белешки

## Надворешни врски

*  
* 

Категорија:Фараони од Петтата египетска династија
Категорија:Статии со извори на германски (de)
Категорија:Статии со извори на француски (fr)
Тони Гатлиф

**Тони Гатлиф** (роден како **Мишел Дахмани** на 10 септември 1948 година во Алжир) е француски филмски режисер од ромска националност, кој исто така работи како сценарист, композитор, актер и продуцент.

## Биографија
Гатлиф е роден во Алжир и припаѓа во група на оние  луѓе на француско и друго европско потекло кои се родени во Алжир во текот на периодот на француското владеење 1830-1962. По неговото детство таму, Гатлиф пристигнал во Франција во 1960 година по Алжирската војна за независност.

## Кариера
Гатлиф со години се борел да влезе во филмската индустрија, играјќи во неколку театарски продукции сè додека не го режирал својот прв филм „ Главата во урнатини“ (*La Tête en ruine)*, во 1975 година. По него следувал филмот (*La Terre au ventre)* во 1979 година, приказна за Алжирската војна за независност.

Од 1981 година во филмот „Трчај циганко“ (*Corre, gitano)*, работата на Гатлиф е насочена кон ромскиот народ во Европа, од кого тој делумно го следи потеклото.

Откако ги направил „*Гаспард и Робинсон“* (*Gaspard et Robinson)* во 1990 година, Гатлиф ги поминал 1992 и 1993 година во снимањето на „*Лачо Дром“ (Latco Drom)*,кој бил награден со бројни награди. Овој долгометражен музички филм, честопати лошо обележан како документарен филм, се занимавал со циганската култура низ целиот свет околу темата на нивната музика и танц. За Винсент Остриа, тогашен новинар во Кахиер ду Синема, тој бил „најоригиналниот филм на годината (белешка за уредникот од 1993 година)“. Една година подоцна, Гатлиф го екранизирал авторот Ж.М.Г Ле Клезио во *Мондо* (1994).

Неговиот филм „*Прогнаници“  (Exils) од* 2004 година, ја освоил наградата за најдобар режисер на Канскиот филмски фестивал 2004 година. Неговиот филм „*Трансилванија“* (Transylvania) исто така, имал премиера во Кан во мај 2006 година.

## Филмографија

### Сценарист

* *Бес во тупаница* (1975)

### Режисер и сценарист

* *Главата во урнатини* (1975)
* Земјата во стомакот1978)
* *Трчај циганко* (1981)
* *Пејте Цигани* (1981)
* *Кнезовите* (1982)
* *Почеток на улицата* (1985)
* *Не плачи љубов моја* (1989)
* *Гаспард и Робинсон* (1990)
* *Лачо Дром* (1993)
* *Мондо* (1995)
* *[[Лудиот странец]]* (1997)
* *Роден сум од штрк* (1998)
* *Дојди* (2000)
* *Замав* (2001)
* *Прогонства* (2004)
* *Трансилванија* (2006)
* *Коркоро* (2009)
* *Индигнадос* (2012)
* *Жеронимо* (2014)
* *Djam* (2017)
* *Том Медина* 

## Надворешни врски

*   
* Интервју (на француски) 

## Наводи
Категорија:Француски режисери
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Родени во 1948 година
Црква „Св. Илија“ - Долно Црнилиште

**Свети Илија** — главна селска црква во изградба во светиниколското село Долно Црнилиште, Македонија.

Црквата се наоѓа над сретселото.

## Галерија


Податотека:Црква „Св. Илија“ - Долно Црнилиште 3.jpg|Камбанаријата
Податотека:Црква „Св. Илија“ - Долно Црнилиште 4.jpg|Помошниот објект
Податотека:Црква „Св. Илија“ - Долно Црнилиште.jpg|Поглед на црквата


## Поврзано
* Штипско архијерејско намесништво
* Втора светиниколска парохија
* Долно Црнилиште

## Надворешни врски

Категорија:Долно Црнилиште
Долно Црнилиште
Џеронимо (филм од 2014)

**„Џеронимо“** е француски драмски филм од 2014 година, режиран од Тони Гатлиф. Премиерно е прикажан во секцијата за посебните проекции на Филмскиот фестивал во Кан на 20 мај 2014 година.
## Кратка содржина
Џеронимо е млада жена од триесет години, специјализирана воспитачка со интегритет која со години била почитувана од младите луѓе од нејзиното соседство, во град на југот на Франција. Нејзиниот живот се менува кога Нил Терзи, шеснаесетгодишно девојче, успева да побегне од договорениот брак и го пронаоѓа љубовникот Лука Молина. Нивниот подвиг ќе го запали огнот помеѓу семејствата на двајцата љубовници од турска емиграција во светот на Ромите, а Џеронимо ќе биде единствена која ќе сака да се бори да го запре лудилото кое се случува.

## Наводи

Категорија:Француски филмови
Категорија:Филмови на француски јазик
Категорија:Филмови од 2014 година
Категорија:Филмови на Тони Гатлиф
Категорија:Филмови со Селин Салет
Мењхерт Лакатош

**Мењхерт Лакатош** (), (,  - , ) — унгарски ромски писател.

## Животопис
Роден е на 11 април 1926 година во Весте, Унгарија. Од 1988 година бил претседател на унгарската ромска културна асоцијација ().

Неговата најпозната книга *Füstös képek* (*Слики во чад*, на англиски и француски јазик преведена како *Бојата на чадот*) е роман заснован на лично искуство, сместен во Втората светска војна. Претставува образовен роман кој го прикажува животот во ромско село на североисток на Унгарија, од 1940 до германската окупација на земјата во 1944 година, кога Ромите биле сместени во логори на смртта. Иако е исполнет со анегдоти, ситен криминален заплет и адолесцентна еротика, ја прикажува дехуманизацијата на Ромите во општеството.

Во Будимпешта постои училиште „Мењхерт Лакатош“. Починал на 21 август 2007 година.

## Книги

* 1975: *Füstös képek*
** Бугарски: *Окадени картини*, 1977
** Германски: *Bitterer Rauch.*  Verlag Volk und Welt. Берлин 1978 (), 1979, 1980, 1982.
** Француски: *Couleur de fumée : une épopée tzigane*, Париз, Actes Sud, 1986.
** Англиски: *The Color of Smoke: An Epic Novel of the Roma*, 2015, 
* 1975:  *Angárka és Busladarfi*
* 1979: *A hét szakállas farkas*
* 1979: *A paramisák ivadékai*
* 1981: *Az öreg fazék titka*
* 1981: *Csandra szekere*
** Германски: *Csandras Karren*. Zigeunergeschichten. Volk und Welt, Берлин 1984.
* 1982: *Akik élni akarta*
* 1995: *Hosszú éjszakák meséi*
** Германски: *Märchen der langen Nächte*. Ромска бајка. Wieser Verlag, Клагенфурт 2004 (), 1999.
* 1998: *A titok*
* 1999: *Tenyérből mondtál jövendőt*

## Награди
Значајни награди:

* 2000: Национална награда за ромско самоуправување за животно дело
* 1999: Награда на унгарскиот лаворов венец
* 1995: Награда за книга на годината
* 1993: Награда Атила Јожеф
* 1976: Награда Атила Јожеф
* 1976: Награда Милан Фуст

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Ромски писатели
Категорија:Унгарски писатели
Бреза (филм од 1967)

**„Бреза“** — југословенски филм од 1967 година, во режија на Анте Бабаја, кој е автор на сценариото, заедно со Божидар Виолиќ, засновано врз новелата на Славко Колар. Главните улоги ги толкуваат: Манца Кошир, Велимир Бата Живоиновиќ, Фабијан Шоваговиќ, Нела Ержишник, Стане Север, Мартин Сагнер, Драго Бахун, Хермина Пипиниќ и  Ангел Палашев. „Бреза“ е вториот игран филм на Анте Бабаја, а во сите анкети се вбројува меѓу најдобрите хрватски филмови. Директор на фотографијата е Томислав Пинтер, а автор на музиката е Анѓелко Клобучар. На Пулскиот филмски фестивал, филмот ја освоил „Бронзената арена“, додека Пинтер и Живојиновиќ биле наградени со „Златна арена“.

## Синопсис
Убавата селска девојка Марица (ја игра Кошир) се мажи за шумарот Марко (го игра Живојиновиќ), кој е познат како селски заводник. И по свадбата, тој продолжува со своите љубовни авантури, а деновите ги минува во меаните. Кога Јаница се разболува, семејството на Марко одбива да повикаат лекар и набргу таа умира. Домашните се собираат крај неа и слават, се шегуваат, пијат и пеат весели песни, а само селскиот чудак (го игра Шоваговиќ) жали по неа и ги осудува присутните. Утредента, на патот до гробиштата и за време на погребот, Марко се сеќава на својот живот со Јаница: запознавањето со неа, свадбата, смртта на нивното бебе, грубиот однос на неговите родители кон неа итн. Истовремено, селскиот чудак се сеќава на својата голема љубов кон Марица, а по погребот, на нејзиниот гроб тој ја остава дрвената фигура на ангел која ја направил според нејзиниот лик. По погребот, утредента Марко заминува на свадба каде ја игра улогата на бајрактар. Вечерта, за време на свадбената прослава, тој се обидува да заведе една жена, но нејзиниот сопруг си неговите пријатели го претепуваат Марко. На патот кон дома, пијаниот Марко здогледува млада бреза, ја прегрнува и почнува да плаче, зашто таа го потсетува на мртвата сопруга, која отсекогаш ја споредувал со бреза.

## Наводи

Категорија:Југословенски филмови
Категорија:Хрватски филмови
Категорија:Филмови на хрватски јазик
Категорија:Филмови од 1967 година
Категорија:Филмови на Анте Бабаја
Категорија:Филмови со Манца Кошир
Категорија:Филмови со Фабијан Шоваговиќ
Категорија:Филмови со Бата Живоиновиќ
Категорија:Филмови со Нела Ержишник
Категорија:Филмови со Стане Север
Категорија:Филмови со Мартин Сагнер
Категорија:Филмови со Драго Бахун
Категорија:Филмови со Ангел Палашев
Категорија:Филмови со Хермина Пипиниќ
Категорија:Филмови чие дејствие се одвива во Хрватска
Категорија:Филмови засновани на книги
Clostridioides difficile

***Clostridioides difficile*** (син. *Clostridium difficile*), исто така позната како ***C. difficile***, или ***C. diff***,  е Грам-позитивен вид на спороформни бактерии. *Clostridioides* spp. се анаеробни, подвижни бактерии, сеприсутни во природата и особено во почвата. Нејзините вегетативни клетки се стапчести, плеоморфни, и се појавуваат во парови или кратки ланци. *C. difficile* е каталаза- и супероксид дизмутаза-негативна, и создава два типа на токсини: ентеротоксин A и цитотоксин B, кои ја нарушуваат цитоскелетната сигнална трансдукција кај домаќинот. Под стресни услови, бактеријата создава спори кои се способни да толерираат екстремни услови.

*C. difficile* е важен хуман патоген; според CDC, во 2017 имало 223,900 случаи на хоспитализирани пациенти и 12,800 смртни случаи во САД. Иако *C. difficile*  е позната како хоспитален и антибиотски асоциран патоген, најмногу една третина од инфекциите може да бидат следени на ниво трансмисија од инфициран пациент во болница, и само мал број на антибиотици се директно поврзани со зголемен ризик за разој на ''C. difficile'' инфекција (CDI), имено клиндамицин, флуорокинолони и цефалоспорини. Поголемиот дел од инфекциите се стекнуваат надвор од болниците, и повеќето од антибиотиците имаат слично ниво на зголемен ризик од инфекција како и многу неантибиотски ризик-фактори, како што се употребата на лаксативи и клизми.

*C. difficile* исто така може да биде дел од нормалната цревна флора без да предизвика заболување. Иако раните проценки индицирале дека *C. difficile* е присутна кај 2–5% од возрасното население, неодамнешно истражување покажало дека колонизацијата на дебелото црево е тесно поврзана со историја на друго неповрзано дијароично заболување, како труење со храна или злоупотреба на лаксативи. Поединци без историја на гастроинтестинални нарушувања, малку е веројатно да станат асимптоматски носители. За асимптоматските носители се смета дека се главен резервоар на инфекцијата.

## Наводи

Категорија:Грампозитивни бактерии
Црква „Св. Павле“ - Ерџелија

**Свети Павле** — главна селска црква во изградба во светиниколското село Ерџелија, Македонија.

Црквата се наоѓа во самото село, во близина на поштата.

## Историја

Камен-темелникот на црквата бил поставен на 11 ноември 2006 година од страна на митрополитот Брегалнички г. Иларион.

## Галерија


Податотека:Црква „Св. Павле“ - Ерџелија 2.jpg|Предниот дел
Податотека:Црква „Св. Павле“ - Ерџелија 3.jpg|Влезот
Податотека:Црква „Св. Павле“ - Ерџелија 4.jpg|Страничниот дел
Податотека:Црква „Св. Павле“ - Ерџелија 5.jpg|Поглед на црквата
Податотека:Црква „Св. Павле“ - Ерџелија 6.jpg|Куполата
Податотека:Црква „Св. Павле“ - Ерџелија 7.jpg|Апсидата


## Поврзано
* Штипско архијерејско намесништво
* Втора светиниколска парохија
* Ерџелија

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Ерџелија
Ерџелија
Саша Барбул

мини
**Саша Барбул е** роден во 1981 година. во Жабаљ, Србија. Тој е дипломиран  машински инженер, глумец, ромски активист и режисер. Студирал и студии по право и новинарство во Нови Сад .

## Кариера
Во 2001 година, настапил во неговата прва претстава *Рома, а потоа* која била изведена во Жабаљ, и која исто така ја режирал. Од 2001 година, Барбул работи на проекти за ромската заедница во Србија и Австрија. Во 2005 година заминал во Виена, каде што глумел во различни сценски настапи: *Futur Roma* со Никола Радин и *Liebesforschung* со Тина Леиќ (2006); Во 2013 година, тој учествувал во претставата *Österreicher, integriert euch!* (Божја партија), *Neue Bohemian Gastarbeiteroper* (Александар Николиќ), како и во драмите *Botschaft von Astoria* (Сандра Селимовиќ) и *Die Irre von Chaillot* (Манфред Михалке).

Од 2007 до 2011 година, Барбул повторно живеел во Србија поради проблеми со дозволата за престој во Австрија. Таму го направил својот прв документарен филм „ *Газела - привремено засолниште за 100-500 години* 2009 година“. заедно со Владан Јеремиќ. Следувале филмовите *Bitte nicht vergessen*, *Amaro Drom - Unser Weg* и *Roma Boulevard* . Во 2012 година се оженил со Матилда Леко, која сега живее во Виена. Тој моментално работи со Филомена Грас на семеен портрет во една српска ромска населба.

Своето прво кинематско искуство Барбул го остварил во *играниот филм на Харалд Сичерик, „Bad Fucking“.* Неговата прва истакната улога бил во австро-германскиот криминален филм *Das ewige Leben во* режија на Волфганг Мурнбергер. Потоа гостувал во австриската телевизиска серија *4 Frauen und 1 Todesfall* (Волфганг Мурнбергер).

Од февруари до мај 2015 година година, тој го организирашл првиот фестивал на ромски филм во Виена

Саша Барбул е член на ИРФЦ (Меѓународна комисија за ромски филмови) и „Mindj Panther Roma Armee Fraktion“.

## Наводи

Категорија:Дејци
Категорија:Српски филмски режисери
Категорија:Родени во 1981 година
Али Красниќи

**Али Красниќи** (;  – ) — косовски писател и активист, кој станал познат на почетокот на Косовскиот судир.

## Надворешни врски

* http://www.geocities.com/~Patrin/kosovo.htm(Архивирано  25 октомври 2009) 
* http://perso.orange.fr/balval/Kosovo/Galjus.htm 

Категорија:Косовски Роми
Категорија:Косовци
Категорија:Ромски писатели
Категорија:Ромски активисти
Хотел рај (филм)

***Хотел рај*** (бугарски: *Хотел Рай*) - бугарски документарен филм во 2010 година во режија на Софија Ѕавела. Тој ги отсликува животите на Ромите кои живеат во станбен блок во село во Јамболската Област, Бугарија.

Филмот ја добил наградата на ИФФЦ за филм во меѓународниот избор на 13-от Солунски меѓународен филмски фестивал.

## Надворешни врски

* 

Категорија:Филмови од 2010 година
Категорија:Бугарски филмови
Категорија:Бугарски Роми
Бетонски фараони

***Бетонски фараони***, во режија на Јордан Тодоров, е бугарски документарен филм од 2010 година, кој го истражува начинот на живот на Ромите Калдераш - затворена заедница со не повеќе од 1 милион луѓе низ целиот свет.

## Синопсис
Добредојдовте во живописниот свет на Ромите Калдераш - затворена заедница со не повеќе од 1 милион луѓе низ целиот свет. *Бетонски фараони го* прикажува начинот на живот и традиции на најскриените и најинтригирачки ромски заедници. Харизматичен цигански барон ќе не прошета во неговиот нов дом и ќе ни раскaже  за неговите лични животни искуства.  Ќе ги научиме најновите трендови за дизајн на надгробни споменици кај Ромите. Ќе се спуштиме во подземните домови на африкански гранит, опремени со кревети, гардероби, стерео и наполнет мобилен телефон - директна линија кон надворешниот свет. Цела една прослава на животот и задгробниот живот во сите негови облици.

*

Категорија:Бугарски документарни филмови
Категорија:Филмови од 2010 година
Џипси (2011)

Џипси(    ) е словачки драма филм во режија на Мартин Шулик од 2011 година. Филмот беше избран како словачки претставник за најдобар странски филм на 84-то доделување на Оскарите,   но не успеа да влезе во последниот потесен избор. 

## Улоги

* Мирослав Гулјас како чичкото
* Мартина Котларова како Јулка
* Јан Мизигар како Адам
* Атила Мокос како свештеникот

## Прикажувања, награди и номинации
Во јули 2011 година, филмот за прв пат беше прилажан на 46-от Меѓународен филмски фестивал во Карлови Вари, каде беше номиниран за Кристален глобус и ја освои специјалната награда на жирито, наградата Дон Кихоте, наградата на Етикета Европа киносалите, а Јан Мизигар доби Специјално споменување за неговата улога во филмот. Потоа, освои уште 6 награди и 9 номинации на разни меѓународни филмски фестивали. 

## Наводи

## Надворешни врски

* Џипси at IMDb
Категорија:Филмови од 2011 година
Виолетовозелена гулапка

алт=„Виолетовозелена гулабка“ (Russula cyanoxantha)|мини|''„Виолетовозелена гулапка“ (Russula cyanoxantha)''
***Виолетовозелена гулапка***, (*Russula cyanoxantha*), попозната како **горилник** за јаглен, е габа базидиомицет, која се разликува од повеќето други членови на родот *[[Гулапка]]* со тоа што ливчињата не се разделуваат, тие се меки нееднакво долги флексибилни и разгранети. Таа е еден од најчестите видови на *[[Гулапка]]* во Европа.

Таа е печурка за јадење. Таа била прогласена за „Печурка на годината“ во 1997 година од Германското здружение на миколози.

## Опис
Најистакната одлика се слабите ливчиња, кои се чувствуваат мрсни на допир, тие се флексибилни и не се кршат. Шапката е 4–15 см (1,5–6 инчи) широка, во младоста е тркалезна  потоа полутопчеста и на крај раширена и вдлабната, по боја може да се појави во следниве комбинации: виолетовосина, виолетовоцрна, зеленикава до светло-кафеава (шапката има извонредно променлива боја). Дршките се чисто бели, малку конвексни под шапката, до 10 см во висина и 1,5-2,5 см (0,5–1 инчи) во пречник. Спорите се чисто бели. Месото ќе даде зелена реакција кога ќе се нанесат соли на железо (железен сулфат). Повеќето други (но не сите) видови русули се одликуваат со розеникава реакција. Заедно со флексибилноста на жабрите, ова е добра дијагностичка трага за нивото на видовите.

## Распространетост и живеалиште
***Виолетовозелена гулапка***  расте во малку кисела, но богата со хранливи материи почва. Како и сите *[[Гулапка|Гулапк]]<nowiki/>и*, таа е микоризална габа. Најчесто се наоѓа во букови шуми, а често и во листопадни или мешани шуми, расте  од мај до ноември, со најголема концентрација во јули до септември. Расте групно или поединечно.

## Во исхраната
Печурката е извонредна за јадење  таа е погодна за многу видови подготовки; месото не е толку тешко како на многу други Гулапка кои се јадат. Месото  е бело, кревко,без мирис, вкусот е сладникав и потсетува на лешници.

## Слични видови
Шапката на сиво-зелената (Russula grisea) е повеќе сино-сиво, но има виолетови или зелени нијанси со светли кремасти жабри. Оваа габа расте и во мешани шуми, особено под бука, и поретко во четинари.

## Надворешни врски

* Страница за ''вести Russulales на Russula cyanoxantha''

## Наводи
2. Е.Гарнвајднер. *Печурки и  жабокреци на Велика Британија и Европа* . Колинс. 1994 година

Категорија:Јадливи габи
Категорија:Габи
Категорија:Габи на Македонија
Категорија:Гулапка
Категорија:Габи на Европа