Војвода од Корнвол

**Војвода од Корнвол** () е титула во кралското семејство на Англија која традиционално ја држи најстариот син на владејачкиот британски монарх, а претходно англиски монарх. Војводството Корнвол било првото војводство создадено во Англија и било основано со кралска повелба во 1337 година од страна на кралот Едвард III. 

Во 2022 година принцот Вилијам станал војвода од Корнвол со доаѓањето на престолот на неговиот татко, кралот Чарлс III ; сопругата на Вилијам, Катерина, станала војвотка од Корнвол.

## Легенда
Некои народни истории на Британските острови, како што е               „*Историја на кралевите на Британија* “ (1136) од Џефри од Монмут кои тврдат дека првиот водач на Корнвол бил Коринеј кој бил тројански воин и сојузник на Брут од Троја, прикажан како првичен доселеник на Британските острови. Оттогаш, па сè до периодот на Артур, таквите легендарни војводи од Корнвол се издвојувале од високиот крал на Британија, додека служеле како негов најблизок сојузник, а понекогаш дури и како негов заштитник (сите според собраните преданија на Монмут). Имено, во оваа приказна, Горлоис, војвода од Корнвол под кралот Утер Пендрагон, се побунил кога кралот станал опседнат со сопругата на Горлоис, Игрејн. Утер го убил Горлоис и ја зел Игрејн: синот бил кралот Артур. 

## Историја
Историскиот запис покажува дека по англосаксонското населување на Британија региончето Корнуол била дел од одделно Кралство Дуннон кое го вклучувало и Девон иако постојат докази дека понекогаш може да има своите владетели. Келтскиот југозапад на Британија постепено била освоена од германското Кралство Англија и по Норманското освојување во 1066 година новите владетели на Англија ги назначиле своите сопствени луѓе како граф од Корнуол, од кого првиот всушност бил Бретон од Корнуаил во Бретан.

Едвард од Вудсток (познат како „Црниот принц“), најстариот син на Едвард III, бил прогласен за прв војвода од Корнвол во 1337 година, откако Едвард III ја прогласил титулата крал на Франција.  Корнвол бил првото војводство доделено во рамките на Кралството Англија. 

## Наследство
алт=|мини|Стандард на војводата
Повелбата со која се воспостави имотот на 17 март 1337 година го постави правилото дека војводата и сопственик на имотот мора да биде најстариот син и очигледен наследник на монархот. Имаше некои отстапувања од ова правило сè до судскиот спор (Случајот на принцот) во 1606 година, во кој се сметаше дека правилото треба да се почитува. 

Кога имотот е без војвода, владетел е монархот, дури и ако поранешниот војвода оставил преживеани потомци. Внукот на монархот, дури и ако е наследник, не го наследува војводството. Слично на тоа, ниедна жена не може да биде војвода од Корнвол, дури и ако е претпоставена наследничка или наследничка (ова станува можност по стапувањето во сила на Законот за наследување на круната од 2013 година ).

Според традицијата, можно е едно лице да биде принц од Велс и очигледен наследник, без истовремено да ја држи и позицијата војвода од Корнвол. Титулата „Принц од Велс“ е традиционалната титула на очигледниот наследник на престолот, доделена по дискреционо право на суверениот, иако не автоматски, и не е ограничена само на најстариот син.

На пример, по смртта на Фредерик, принцот од Велс, наследник на Џорџ II бил неговиот внук Џорџ (најстариот син на Фредерик и идниот Џорџ III ). Младиот принц Џорџ бил прогласен за принц на Велс, но не станал војвода од Корнвол бидејќи бил внук на кралот, а не негов син. Кога суверенот нема легитимен син, или кога наследникот не е син на суверенот, имотите на војводството се враќаат на круната сè додека не се роди легитимен син или до доаѓањето на престолот на нов монарх кој има син.

Џејмс Франсис Едвард Стјуарт, син на Џејмс II, е роден како војвода од Корнвол во 1688 година. Иако неговиот татко го изгубил престолот, Џејмс Франсис Едвард не бил лишен од своите титули и почести како резултат на соборувањето од страна на неговиот татко. Наместо тоа, од (преовладувачката) хановерска перспектива, токму како резултат на неговото барање на изгубените престоли на неговиот татко, Џејмс бил обвинет за предавство на 2 март 1702 година, и затоа неговите титули биле одземени според англискиот закон.  Сепак, од (малцинската) јакобинска перспектива, по смртта на неговиот татко во 1701 година, војводството било споено со Круната.

## Права на војводата
Војводството вклучува над 220 квадратни милји (570 квадратни километри) земја, од кои повеќе од половина се наоѓа во Девон. Војводата има право на имотот на сите оние кои ќе починат без именувани наследници ( *bona vacantia* ) во Корнвол, а исто така го назначува и Високиот шериф на Корнвол ; во поголемиот дел од Англија и Велс Круната ги има овие права, а другиот исклучок е Војводството Ланкастер, приватен имот кој се чува во доверба за суверениот. Војводата што ги има овие права придонесе за дебатата за уставниот статус на Корнвол.

Во 2013 година, војводството имаше вишок приходи од 19 милиони фунти, сума што беше ослободена од данок на доход, иако принцот Чарлс, војводата, одлучи доброволно да го плати данокот.   До 2011 година, ако немаше војвода од Корнвол, приходите на војводството одеа во Круната. Според Законот за суверен грант од 2011 година, приходите на војводството сега му припаѓаат на наследникот на престолот, без оглед на тоа дали е војвода од Корнвол или не. Кога наследникот е малолетник, 10% од приходите му припаѓаат нему, а остатокот му припаѓа на Круната; суверениот грант се намалува за истиот износ. 

## Грб
мини|Копче од посребрена легура на бакар со врежан грб на војводата од Корнвол (  )
Грбот на војводата од Корнвол е украсен со блазон како *сабл, петнаесет безанти*, односно црно поле со петнаесет златни дискови. Грбот сега се користи како значка од принцот од Велс и се појавува под штитот во неговиот грб, заедно со другите негови значки.

Грбот бил усвоен кон крајот на 15 век, врз основа на грбот на Ричард, гроф од Корнвол. Безантите на грбот на Ричард имале намера да претставуваат грашок, познат на француски како *pois*, како игра на зборови за францускиот регион Поату, чиј гроф бил тој.

На 21 јуни 1968 година, кралски налог го дополни гореспоменатиот грб со круната на наследникот, која се состои од четири крста пате и четири флер-де-лизе со еден лак (користени само од принцот од Велс). Носачите се две корнволски чоги, секое од нив потпирајќи пердув од ној. Мотото што се користи со грбот е Houmout, што значи „возбуден“ на среднодолногермански јазик,  личното мото на Црниот Принц. 

## Војводи од Корнвол, создавање во 1337 година
Сите војводи од Корнвол кои биле најстари живи синови на владетелот генерално се смета дека го имале истото *создавање* на војводството. Следната е табела на овие војводи од Корнвол, со процесите преку кои тие станале војводи и преку кои престанале да ја носат титулата: 
## Војводи од Корнвол, создавање во 1376 година
Кога неговиот очигледен наследник, Едвард Црниот Принц, починал пред него, Едвард III му доделил нова титула „војвода од Корнвол“ на својот внук, Ричард. Кога тој стапил на престолот како Ричард II во 1377 година, оваа титула се споила со круната.

* Ричард од Бордо (1367–1400)

: *исто така [[принц од Велс]] и гроф од Честер (1376)*

## Војводи од Корнвол, создавање во 1460 година
Кога Ричард Плантагенет, војводата од Јорк, го искажал своето барање за престолот, тој бил наследник на Хенри VI со Актот за спогодба. На 31 октомври 1460 година, тој бил назначен за принц на Велс и гроф од Честер, војвода од Корнвол и лорд-заштитник на Англија. Бидејќи не бил најстариот жив син на монархот, ова создавање било надвор од условите на налогот од 1337 година; Јорк починал во битка два месеци подоцна, на 30 декември 1460 година.

* Ричард Плантагенет (1411–1460)

: *исто така Лорд-протектор на Англија, [[Принц од Велс]] и Ерл од Честер (1460, видете Акт на спогодба ); Војвода од Јорк (1385), Ерл од Алстер (1264), Ерл од Марч (1328), Ерл од Кембриџ (1414, обновен 1426), феудален лорд од Клер (роден 1066–1075), Барон Мортимер од Вигмор (1331)*

## Јакобитски војвода
Чарлс Едвард Стјуарт („Младиот претендент“), најстариот син и очигледен наследник на Џејмс Франсис Едвард Стјуарт („Стариот претендент“), е роден во Рим на 31 декември 1720 година, а кратко по неговото раѓање бил прогласен за принц од Велс, војвода од Корнвол и гроф од Честер во јакобитското наследство. Со смртта на Стариот претендент на 1 јануари 1766 година, тој се согласил со тврдењето на својот татко да биде крал на Англија, Шкотска, Франција и Ирска. Починал на 31 јануари 1788 година. 

## Наводи

## Надворешни врски

* Веб-страница на Војводството Корнвол
* Статија за „Гардијан неограничен“
* Келтска граница или окружна граница? Конкурентни дискурси за британската гранична врска кон крајот на деветнаесеттиот век, мртви
* Повелбата од 1337 година

Категорија:Британски престолонаследници
Категорија:Војводи од Корнвол