open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Живино-манганска ѕвезда

**Живино-манганска ѕвезда** (**HgMn-ѕвезда**) — вид хемиски необична ѕвезда со изразена спектрална линија на 398,4&nbsp;нм поради впивање од јонизирана жива. Овие ѕвезди се од спектрален тип B8, B9 или A0, зависно од површинската температура која се движи од 10.000 до 15.000&nbsp;K. Имаат две својствени особености:
* Атмосфера со необично многу фосфор, манган, галиум, стронциум, итриум, циркониум, платина и жива.
* Отсуство на силно диполно магнетно поле.

Нивното вртење е релативно мало, и поради тоа нивната атмосфера е релативно мирна. Се смета (иако не е докажано) дека некои видови на атоми тонат под дејство на гравитацијата, а други се издигаат кон надворешноста на ѕвездата по дејство на зрачен притисок, што ја прави атмосферата разнородна.

## Список
Ова е список на најсјајните ѕвезди од оваа група.

## Наводи


Категорија:Видови ѕвезди
Категорија:Жива
Категорија:Манган
Need for Speed: Shift

**Need for Speed Shift** е игра од добро познатата серија на автомобилски симулатори Need for Speed. Развиен е од Slightly Mad Studios, познат по GT Legends и GTR 2, заедно со Мајкл Ман од EA Black Box и Патрик Содерлунд од DiCE.

Играта е повеќе како симулатор за трки, со фокус на тркачките вештини на играчите и искуството зад воланот. Играчите ќе бидат во седиштето на тркачките автомобили, кои ќе учествуваат во играта од режимот на гледање во прво лице. Објавен е во октомври 2009 година. Достапен е на Microsoft Windows, Xbox 360, PlayStation 3 и PlayStation Portable. Беше комерцијален успех, создавајќи продолжение, Shift 2: Unleashed, во 2011 година. Трките се слични на WTCC. Може да се игра и онлајн.

Категорија:Игри за PlayStation 3
Категорија:Игри за Xbox 360
Категорија:Игри за Windows
Категорија:Игри за PlayStation Portable
Велес – прва слободна зона од Генетски Модифицирани Организми (ГМО)

**Велес – прва слободна зона од (ГМО)** e ицијатива покрената од Еколошко Друштво Вила Зора и Центарот за поддршка на НВО секторот во Велес да се забрани увозот на ГМО во Велес и Македонија. 
## Опис
Граѓаните од Велес  под иницијатива на ЕД „Вила Зора“ организирале масовно собирање на потписи за петиција „Не за увоз на храна со Генетски Модифицирани Организми “. Во Општина Велес почвата со децении е премногу загадена од работењето на Топилницата за олово и цинк. Со внес на ГМ организмите би се создала сериозна закана по животот и здравјето на жителите и природата.
Генетски Модифицирани Организми според научниците предизвикуваат стерилност на почвата и уништуваат дел од биодиверзитетот. Причина повеќе граѓаните да ја подржат иницијативата и да го стават својот потпис против внесување на ГМО во нивниот град.
Екологистите и граѓаните сметале дека со оваа иницијатива ќе се заштитат граѓаните од недекларирана и опасна храна по нивното здравје.
На 28 април 2006 година Советот на Општина Велес едногласно донел одлука Општина Велес да се прогласи за прва слободна зона од Генетски Модифицирани Организми (ГМО).
Со оваа одлуката на Советот на Општина Велес се забранува внесување, одгледување, продавање и производство на било какво растение, храна или животно со Генетски Модифицирани Организми (ГМО).
Оваа одлука е многу важна за жителите на Општина Велес. Историски Општина Велес е  прва општина на Балканот која се прогласила за слободна зона од ГМ организмите.

Во Македонија има пет општини прогласени за ГМО слободни зони и во нив не е дозолено производство на таква храна. Станува збор за Велес, Валандово, Василево, Могила и Охрид.

## Галерија

13 Стоп за ГМО петиција.jpg|Граѓани се потпишуваат на петиција против увоз на храна со ГМО
Граѓани се потпишуваат на петиција против увоз на храна со ГМО 04.jpg|Граѓани се потпишуваат на петиција против увоз на храна со ГМО
Граѓани се потпишуваат на петиција против увоз на храна со ГМО 02.jpg|Граѓани се потпишуваат на петиција против увоз на храна со ГМО во Велес
Граѓани се потпишуваат на петиција против увоз на храна со ГМО 01.jpg|Граѓани се потпишуваат на петиција против увоз на храна со ГМО на плоштад Сар Маале во Велес
Граѓани се потпишуваат на петиција против увоз на храна со ГМО 03.jpg|Граѓани се потпишуваат на петиција


 
## Надворешни врски
 
*http://tirekovmirece.com/Novost/%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D1%81-=-%D0%BF%D1%80%D0%B2%D0%B0-%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B1%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%B0-%D0%B7%D0%BE%D0%BD%D0%B0-%D0%BE%D0%B4-%D0%93%D0%9C%D0%9E

## Наводи

Категорија:Велес
Категорија: Климатски промени во Македонија
Семис (монета)

**Семис** — староримска монета. Создаден за време на Римската Република, вредноста ѝ била половина (латински префикс *semi* половина) од вредноста на бронзен ас. Тој ги следел тежинските девалвации на асот и престанал да се произведува во I век. Името *семис* се вратило на крајот на IV век и означувало половина од златниот солид, потоа од византиската номисма.

## Бронзен семис
десно|мини|200x200пкс| Семиси околу 270 г. пр. н. е.
Издаден од Римската монетарната работилница во текот на III век пр. н. е., семисот бил лиена и потоа кована бронзена монета во вредност од половина *ас либралис*, која тежела една римска фунта или приближно 320 грама. Семисот се бележи со ознаката S, кратенка од семи (полу), за половина фунта, или со шест точки, за шест унци, знаејќи дека една фунта одговара на дванаесет унци. Околу 250 г. пр. н. е., асот и следствено семисот претрпуваат намалување на тежината, поминувајќи на приближно 260 грама за асот, семисот и другите помали единици доживуваат сразмерно намалување.

Тежината на асот и неговите делови вклучувајќи го и семисот продолжува да се намалува, особено за време на Втората пунска војна, период обележан со инфлација и појава на сребрени монети (денариј и сестерциј) кои ги маргинализирале бронзените монети. И покрај овие значајни последователни варијации на тежината, моделите што го идентификуваат семисот не се разликуваат со неколку исклучоци: Сатурн на аверсот и бродски лак на реверсот.

Спорадично во текот II век пр. н. е., ковањето семиси во Рим престанало во 82 г. пр.н. е. со затворањето на уредот одговорен за издавање бронзени монети. Производство за месна употреба според римската калибрација било одобрено во Шпанија (како на пример во Монетарната работилница на Контребија Белаиска) и во Нарбонска Галија. Во 19 г. пр. н. е., монетарната реформа на Август организирала кохерентна хиерархија на различни видови монети. Ковањето на семисот продолжува како ситна промена наменета за месна трговија. Бакарот ја заменува бронзата за неговото производство. Месингени и бакарни монети биле ковани во ковачниците во Рим и Лугдунум. Месните шпански и галски работилници продолжиле да работат на почетокот на I век, особено во Ним, но постепено затвораат во текот на овој век.

Производството на семиси престанало во времето на Адријан (117-138).

## Златни семиси
[мини|280x280пкс|Семисот на царот [Анастасиј I]]
Семисот повторно се појавува како половина од златниот солид (или византиска номисма) помеѓу V и IX век.

Погрешното припишување во речникот Дарамбер и Саглио на создавањето на семисот од страна на царот Александар Север како замена на квинаријот или полуауреус е земено од некритичкото читање на Августанската историја. За современите историчари, овој погрешен показател е анахронизам.

## Поврзано

* Римска валута

## Наводи

Категорија:Римски монети
Категорија:Бронзени монети
Категорија:Нумизматика
Категорија:Никулци за стариот Рим
Песни за мали и големи

**„Песни за мали и големи“** —  поезија за деца на македонската писателка Славка Арсова.

## Содржина
Поезијата за деца на македонската писателка Славка Арсова  како што пишува Бистрица Миракуловска во својот осврт кон делото не е само поезија за децата, неа ја читаат и возрасните, родителите, воспитувајќи ги своите деца преку родителството како своја света должност, па токму затоа и го носи овој наслов. 

Книгата „Песни за мали и големи“ поделена е во неколку циклуси, делови кои имаат своја порака. Првиот дел е насловен „Денот со убав збор секогаш нека ти почне“, преовладува со песни за татковината, градот, домот, другарот...

Вториот дел „Бескрајна убавина низ сиот простор дрочи, така ја гледаат родната земја детските мили очи“ изобилува со стихови за природата и животните и растенијата.

Третиот, последен дел, наречен „Врти сучи, врти сучи нема спас мора да се учи“- се стихови за училишниот живот.  
## Изданија
Првото издание е во 2011 година од издавачката куќа „Академски печат“,  Скопје  

## Осврт кон делото

Делото на Славка Арсова, според зборовите на Бистрица Миракуловска оддишува со „искрени стихови за среќно детство,  пријателство, другарство, детски соништа со изразена фантазија, како и пораки за младата генерација секогаш да чекори наугорно по скалилата на уката, чесноста, кон виножитото“. 

Вториот дел обилува со пејсажни стихови, каде поетсата со восхит пее за природата и сѐ она што го опкружува малиот читател.

Третиот циклус е најголем каде авторката иманентно се придржува до својот препознатлив стил од претходните збирки, „Именијада“( 1992), „Разни имиња -без презимиња“( 2005), Бисерчиња од детски главчиња“ (2009), каде има збир на одбрана дружина на јунаци во нејзините песни, именувани и неименувани, нивните мајки, татковци, дедовци и баби, учителки и воспитачки, но и врапци, срнички, ластовички, јагниња и др. 

Анализирајќи ја поетиката на Арсова, Бистрица Миракуловска во освртот за оваа книга констатира дека авторката „формата на песните најчесто ја гради во катрени, со доследно спроведен ритам и рима, со стегнат, навидум едноставен израз, приспособен кон артикулациони и мисловни способности на детето и неговата  ориентација во просторот и времето“.  

## Наводи
Категорија:Македонски книги за деца
Аверс

[мини| Аверс на [Статер|статерот на Версингеторикс (галска златна или сребрена монета), искован во 52 г. пр. н. е. Галска војна, злато, пречник 1,9 см, Музеј на уметноста во Лион.]]
[мини| [Реверс (монета)|Реверс на статерот на Версингеторикс, Музеј на уметноста во Лион]]
**Аверс** или **писмо** — страната на монетата што го носи ликот или суштинскиот мотив што го симболизира органот што го издава. Во вообичаениот јазик, ова е **лицето** на монетата. Спротивно на аверсот е реверсот.

Аверсот најчесто претставува симбол на авторитетот кој ја кова монетата: профил, грб, силен симбол и сл., а многу ретко книговодствената вредност на оваа монета. За монетите евра, аверсот е специфичен за секоја земја издавач, затоа ја претставува владината власт, за ист генерички реверс што ја покажува вредноста.

## Потекло
Зборот аверс го означува лицето на нумизматичките предмети. Француската именка „аверс“ е изведен од латинскиот  „свртен“ и значи „кој е напред“.

Аверсот мора да биде означен кога се опишува монетата. Истовремено, во специјализираната нумизматичка литература не постои консензус за тоа која страна на конкретната монета треба да се разгледува. Главниот критериум по ова прашање е назначувањето на банката што ја издава. Во случај на отсуство, општо прифатено е да се определи со одреден број на атрибути. Проблемите не се појавуваат на монетите со ликот на монарх, што ја одредува главната страна. Страната со алегорична слика, како што е „Слобода“, или портретот на претседателот во републиканските земји, исто така по дефиниција е главната страна. Во некои случаи, не може да се одреди која е примарна, а која секундарна страна.

## Употреба
Во нумизматиката, поимот „аверс" (или „писмо“) секогаш го означува местото каде што изразот на моќ се појавува на монетата: оваа спогодба потекнува од првите монети, кои првично биле еднострани, ковани само на едната страна.

Меѓутоа, со сегашните ковања, постојат различни мислења за тоа која страна на паричката е аверсот, а која е реверсот. На пример, официјалните документи, но и публикациите, ја означуваат униформната вредносна страна на монетите евра, што ја означува нумеричката вредност и натписот евро или евроценти, како задната или европската страна на монетата, и страната на различната слика, која најчесто претставува мотив од национална симболична природа, како аверс или национална страна. Проблемот со класификацијата сè повеќе се заобиколува со употребата на поимите „лице со слика“ и „лице со вредност“, што во случај на монети обично може јасно да се определи.

## Поврзано
* Реверс (монета)
* Нумизматички речник

## Наводи

Категорија:Монети
Категорија:Уметнички техники
Категорија:Нумизматика
Категорија:Галицизми
Дневникот на Доне

**„Дневникот на Доне“** —  Меѓусебно поврзани раскази за деца на македонската писателка Ката Мисиркова-Руменоваво издание на Наша книга, едиција сликовници, од 2002 година.

## Содржина
„Дневникот на Доне“ е збирка поврзани раскази за животот на малиот Доне од неговото раѓање до тригодишна возраст. Дневникот започнува на 3 октомври 1976, кога е најголемиот празник на дедото, денот кога му се родил првиот внук. Секој нареден расказ е поврзан со случки од животот на малиот Доне, преку кои најмладиот читател се запознава со животот на новороденчињата, првиот, вториот се до третиот роденден. Во меѓувреме тука е бањањето, паркот и прошетките низ него, недоразбирањата и првите зборови и смешните случки од животот на Доне. 

## Изданија
Првото издание е во 2002 година од издавачката куќа „Наша книга“,  Скопје 

## Осврт кон делото

Во ова свое кратко книгиче, Ката Мисиркова-Руменова, на шармантен начин успева да се пробие до срцето на најмаладите претшколски читатели кои имаат безброј прашања за тоа како се раѓаат бебињата и кој пат од болницата до дома, кој е нивниот светоглед во првите три години од животот. Слично на неа години потоа Оливера Ќорвезироска ќе го напише и својот роман за деца „Кифличката Мирна“ , кој влегува во изборната лектирна програма за трето одделение, третирајќи ја истава тема.
  

## Наводи

Категорија:Македонски книги за деца
Еурека

**Еурека** — македонска телевизиска серија во режија на Богдан Поп Ѓорчев, а по сценарио на Владимир Плавевски. Серијата е во продукција на Македонската радио-телевизија.

## Улоги

**Споредни улоги**

## Надворешни врски
* 

Категорија:Македонски телевизиски серии
Категорија:Филмови со Шенка Колозова
Синооко изворче

**„Синооко изворче“** —  поезија за деца на македонската писателка Косара Гочкова.

## Содржина
Поезијата за деца на македонската писателка Косара Гочкова е разнообразна и има теми за најразлични пригоди, поради што долго време оваа збирка поезија била и лектирно издание, задолжителна лектира за учениците од трето одделение. Таа била придружна книга која покривала многу теми од училишната програма во тоа време во СРМакедонија - како што напишал Глигор Поповски во својот осврт кон делото.

Таа се издвојува со посебниот пристап кон поезијата за деца, идиличноста и залагањето за здраво детство.

## Изданија
Првото издание било во 1979 година од издавачката куќа „Детска радост“,  Скопје (Библиотека Другарче, книга 6)
Подоцна книгата е реиздавана како лектирно издание на Здружените издавачи: „Детска радост“, „Македонска книга“, „Култура“, „Мисла“ и „Наша книга“.
## Осврт кон делото
Косара Гочкова се одликува со својата ангажираност поезијата да му се доближи на детето уште од најмала возраст, за поетскиот збор да допре до срцата на читателот што порано, па така да се определи на страната на убавото, чесноста, добрината и човечното преку стихот, звукот, сликата и мислата. Слично на српската поетеса Десанка Максимовиќ, и кај Косара Гочкова има радост од живеењето и среќа од самиот факт на постоењето. „Косара Гочкова не експериментира со формата, таму е класична и стандардна во поетските форми, користејќи ритам и рима да се доближи музикално до срцето на младиот читател, затоа што како долгогодишен поет-педагог таа чувствува и знае дека децата така помнат и учат“.  

## Наводи
Категорија:Македонски книги за деца
Камчевци

**Камчевци** — македонска телевизиска серија во режија на Миле Грозданоски, сценарио на Иван Карадак и Љупчо Силјановски. Серијата е во продукција на Македонската радио-телевизија.

## Улоги

## Надворешни врски
* 

Категорија:Македонски телевизиски серии
Димитар Фурнаџиев

**Димитар Николов Фурнаџиев**, во странство познат како **Деметер** или **Деметриус** (; Банско, 1866 — Софија, 30 јануари 1944) — американски-македонски активист, презвитеријанист и теолошки пропагатор со потекло од Пиринска Македонија. Меѓу најстарите македонски емигранти во САД.

## Животопис
Димитар Фурнаџиев е роден во 1866 година во градот Банско, Пиринска Македонија. Неговите предци биле македонски емигранти од Дојран. Татко му Никола Фурнаџиев (о. 1840 — 1909) учествувал во Македонското востание и бил протестантски свештеник. Првобитно образование стекнал во неговиот мајчин град. Во 1890 година се иселил во Соединетите Американски Држави. Во 1891 година се запишал во универзитетот Принцтон, Њу Џерси.

Како пропагатор говорел за петвековна турска робија на македонскиот народ. Во 1893 година го оддржил неговиот прв говор насловен „*Младите луѓе на Македонија*“. Во 1894 година оддржил говор во Харисбург, Пенсилванија насловен „*Сегашните социјални, политички и религиозни услови во Македонија*“. Во 1895 година докторирал по теологија. Во 1898 година се оженил со Зорица Караиванова. Во 1899 година се вратил во Ќустендил. Дејствувал како свештеник во Хасково, Пловдив и Софија.

После неуспехот на Илинденското востание, во 1903 година се преселил во Охајо. Таму се запознал со нова генерација на македонски емигранти. Заедно со младиот свештеник Марко Попов, патувале низ Њујорк каде собирале пари за сиромашните Македонци во Пиринска Македонија. Во неговите говори истакнал дека имало околу 250.000 Македонци во Бугарија. Во 1904 година патувал низ Америка заедно со Константин Стефанов. Откако собрал пари во 1905 година се вратил во Ќустендил. Во 1911 година назначен е за претседател на бугарската евангелистичка алијанса и првата евенгелистичка црква во Бугарија.

За време на Балканските војни, Фурнаџиев бил во Германија. Преку Велика Британија се вратил во Бугарија. Кога почнала Првата светска војна се вратил во Америка. Во САД продолжил да дејствува како пропагатор до 1931 година. Истата година се вратил во Бугарија каде се борел за подобра соработка меѓу БПЦ и СПЦ. Починал на 30 јануари 1944 година, имал две деца.

## Наводи


Категорија:Луѓе од Банско
Категорија:Починати во Софија
Категорија:Македонци во Бугарија
Категорија:Македонски преселници во Софија
Категорија:Родени во 1866 година
Категорија:Починати во 1944 година
Категорија:Американски Македонци
Категорија:Македонски протестанти
Категорија:Македонски преселници во Ќустендил
Категорија:Погребани на Централните софиски гробишта
Бета Еднорог

**Бета&nbsp;Еднорог** ( **Beta Mon**, **β&nbsp;Monocerotis**, **β&nbsp;Mon** ) е троен ѕвезден систем во соѕвездието Еднорог . Со голо око, таа изгледа како единечна ѕвезда со привидна визуелна величина од приближно 3,74, што ја прави најсветлата видлива ѕвезда во соѕвездието.  Телескопот покажува крива линија од три бледо сини ѕвезди (или бледо жолти ѕвезди, во зависност од фокусот на опсегот). Вилијам Хершел кој ги открил  ѕвездите во 1781 година додал дека е „една од најубавите глетки на небото“. Ѕвездениот систем се состои од три ѕвезди Be, β&nbsp;Еднорог&nbsp;А, β&nbsp;Еднорог&nbsp;Б и β&nbsp;Еднорог&nbsp;В. Има и дополнителна визуелна придружничка ѕвезда која веројатно не е физички блиску до другите три ѕвезди.

## Систем
Трите ѕвезди на β&nbsp;Еднорог лежат приближно во права линија. Компонентата Б е оддалечена 7" од компонентата А, а компонентата Ц уште 3" оддалечена.  Ѕвездите имаат заедничко правилно движење низ небото и многу слични радијални брзини . Тие споделуваат единствен идентификатор на сателитот Хипаркос и се претпоставува дека се на исто растојание, околу 700 светлосни години врз основа на нивната паралакса.

β&nbsp;Еднорог е класифицирана како променлива ѕвезда, иако не е јасно која од трите компоненти предизвикува промени во осветленоста. Опсегот на величината е даден како 3,77 до 3,84 во фотометриската лента Хипаркос .

## Бета Еднорог А
**Бета&nbsp;Еднорог&nbsp;А** ( **Beta Mon&nbsp;А**, **β&nbsp;Еднорог&nbsp;А**, **β&nbsp;Mon&nbsp;А** ) е ѕвезда од обвивка Be со маса од приближно 7 сончеви маси и сјајност 3.200 пати поголема од онаа на Сонцето .

## Бета Еднорог Б
**Бета&nbsp;Еднорог&nbsp;Б** ( **Beta&nbsp;Mon&nbsp;B** / **β&nbsp;Еднорог&nbsp;B** / **β&nbsp;Mон&nbsp;Б** ) е ѕвезда Be со маса од приближно 6,2 сончеви маси и сјајност 1.600 пати поголема од онаа на Сонцето . 
## Бета Еднорог Ц
**Бета&nbsp;Еднорог&nbsp;C** ( **Beta&nbsp;Mon&nbsp;C** / **β&nbsp;Еднорог&nbsp;C** / **β&nbsp;Mоn&nbsp;В** ) е ѕвезда Be со маса од приближно 6 сончеви маси и сјајност 1.300 пати поголема од онаа на Сонцето . Било забележано дека оваа ѕвезда е двојна во интерферометриските набљудувања на дамки во 1988 година, но тоа не е потврдено со подоцнежните инфрацрвени набљудувања.

## Визуелен придружник

Системот со тројни ѕвезди има визуелен придружник, *CCDM&nbsp;J06288-0702D*, кој има привидна визуелна величина од приближно 12 и е видлив на приближно 25 лачни секунди од β Еднорог A.  Веројатно не е физички блиску до другите три ѕвезди, само се појавува до нив на небото.

## Белешки

## Наводи

Категорија:HR-објекти
Категорија:Троен систем
Категорија:Тела од Бонскиот преглед
Категорија:Флемстидови објекти
Категорија:HIP-објекти
Категорија:Бајерови објекти
Категорија:HD-објекти
Категорија:Повеќекратни ѕвезди
Категорија:Be-ѕвезди
Категорија:Еднорог (соѕвездие)
Категорија:Врски за Wayback од предлошката „Семарх“
Категорија:Обвивни ѕвезди
Алфа Ждребе

**Алфа Ждребе** ( **α Equulei**, скратено **Alpha Equ**, **α Equ** ), официјално именувана како **Киталфа** , е ѕвезда во соѕвездието Ждребе . Тоа е ѕвезда со високо правилно движење, оддалечена само 190 светлосни години .

## Номенклатура
*α Equulei* ( латинизиран во *Alpha Equulei* ) е ознака добиена според Бајеровото означување на ѕвездите.

Нејзиното традиционалното име е *Киталфа* (ретко *Кител Фард* или *Киталфар)*, контракција на арапското име قطعة الفرس *qiṭ'a(t) al-faras* — „парче од коњот“. Во 2016 година, Меѓународната астрономска унија организирала Работна група за имиња на ѕвезди (WGSN)  за да ги каталогизира и стандардизира соодветните имиња за ѕвездите. WGSN го одобрила името *Киталфа* за оваа ѕвезда на 21 август 2016 година и сега е внесено во Каталогот на имиња на ѕвезди на IAU.

На кинески ,(  ), што значи Празнина, е астеризам кој се состои од Алфа Ждребе и Бета Водолија . Следствено, кинеското име за самиот Алфа Ждребе е(  , ).

## Својства
Целокупниот изглед на α Ждребе е џин од G-тип  со привидна величина од +3,92, но тоа е спектроскопска бинарна форма која се состои од две поединечни ѕвезди.

Примарната ѕвезда е џин G7 околу педесет пати посјајна од Сонцето . Има делотворна температура од  К и радиус  поголем за 9,2 пати од Сонцето.

Секундарната е џуџе од типот А околу 26 пати посветла од сонцето. Со делотворна температура од 8.150 К и радиус 2,6 пати поголем од сонцето. Таа е хемиски чудна Ам ѕвезда .

Двете ѕвезди се вртат во кружна орбита на секои 98,8 дена. Нивните соодветни орбитални брзини дозволуваат нивните маси да се пресметаат на   и  , соодветно.

## Наводи

Категорија:Тела од Бонскиот преглед
Категорија:HD-објекти
Категорија:HR-објекти
Категорија:Флемстидови објекти
Категорија:HIP-објекти
Категорија:Именувани ѕвезди
Категорија:Спектроскопски двојни ѕвезди
Категорија:Ѕвезди од главната низа од типот A
Категорија:Жолти џинови
Категорија:Ждребе (соѕвездие)
Категорија:Бајерови објекти
Алфа Зајак

**Алфа Зајак** ( **α Leporis**, скратено **Alpha Lep**, **α Lep** ), формално наречена **Арнеб** , е најсветлата ѕвезда во соѕвездието Зајак .

## Именување
*Алфа Зајак* е ознака добиена според Бајеровото означување на ѕвездите . Традиционалното име *Арнеб* доаѓа од арапскиот *أرنب* *<nowiki/>'arnab* 'зајак'  ('Lepus' е латински  збор за зајак ). Во 2016 година, Меѓународната астрономска унија организирала Работна група за имиња на ѕвезди (WGSN)  за да ги каталогизира и стандардизира соодветните имиња за ѕвездите. Првиот билтен на WGSN од јули 2016 година  вклучувал табела со првите две серии на имиња одобрени од WGSN; во кој било вклучено и името *Арнеб* за оваа ѕвезда.

На кинески ,( ), што значи *[[Три ѕвезди (кинеско соѕвездие)|Тоалет]]*, се однесува на астеризам кој се состои од α Leporis, β Зајак, γ Зајак и δ Зајак . Следствено, кинеското име за самиот α Leporis е(  ), „Првата ѕвезда од тоалетот“.

## Својства
Алфа зајак е масивна ѕвезда со околу 14 пати поголема маса од Сонцето .  Аголниот дијаметар на оваа ѕвезда измерен со интерферометар, по корекција за затемнување на екстремитетите, е  .  На проценето растојание од 2 218 светлосни години (680 парсеци),  ова дава физичка големина од околу 129 пати поголема од радиусот на Сонцето .  Алфа Зајак има ѕвездена класификација на F0&nbsp;Ib,  со класа на сјајност Ib што покажува дека е жолта суперџин со помала сјајност. Од 1943 година, спектарот на оваа ѕвезда служи како една од стабилните точки на прицврстување според која се класифицираат другите ѕвезди.  Делотворната температура на надворешната обвивка е околу 7.300K,  што и дава на ѕвездата жолтеникаво-бела нијанса што е типична за ѕвездите од типот F.  Се проценува дека е стара 13 милиони години.

Арнеб е постара, умирачка ѕвезда која веќе поминала низ фазата на црвениот суперџин и сега се собира и се загрева во последните фази на ѕвездената еволуција, во сина јамка .  Врз основа на неговата проценета маса, се очекува да го заврши својот живот со спектакуларна ѕвездена експлозија позната како супернова. Сепак, тоа не се очекува да се случи уште милион години.

## Имињаци
USS *Arneb* (AKA-56) бил брод на морнарицата на Соединетите држави .

## Наводи

Категорија:Претпоставени променливи ѕвезди
Категорија:Тела од Бонскиот преглед
Категорија:HD-објекти
Категорија:HR-објекти
Категорија:HIP-објекти
Категорија:Флемстидови објекти
Категорија:Именувани ѕвезди
Категорија:Жолтобели суперџинови
Категорија:Зајак (соѕвездие)
Категорија:Бајерови објекти
Q-ѕвезда

**Q-ѕвезда** (наречена и **сива дупка**) — хипотетички вид на компактна тешка неутронска ѕвезда со материја во егзотична состојба. Ваквата ѕвезда може да биде помала (по Шварцшилдов полупречник) од нејзиниот предок и да има гравитациска влеча што не им дава на сите фотони од светлината да се ослободат од неа. Буквата **Q** го означува бројот на зачувани честички. Q-ѕвездата може да се пошема со ѕвездена црна дупка.

## Видови Q-ѕвезди
*Q-топка
*B-топка — стабилна Q-топка со голем барионски број *B*. Може да постои во неутронски ѕвезди кои имаат проголано Q-топка или топки.

## Поврзано
*Црна дупка
**Ѕвездена црна дупка
*Компактна ѕвезда
**Егзотична ѕвезда
***Електрослаба ѕвезда
***Бозонска ѕвезда
***Кваркова ѕвезда
***Преонска ѕвезда
***Чудна ѕвезда

## Наводи

Категорија:Изродени ѕвезди
Категорија:Компактни ѕвезди
Категорија:Хипотетички ѕвезди
Тажниот весел Владимир

**„Тажниот весел Владимир“** — роман за деца и млади на македонската писателка Оливера Николова. Книгата е објавена во 1984 година од  „Детска радост “, Скопје, библиотека Другарче, книга 30.

## Содржина
Романот се состои од две приказни за Владимир. Првата со четири поглавја, а втората со седум. Во нив авторката со постапката на комбинација на модерно детско четиво и бајка ги раскажува случките од животот на детето Владимир. Како придружни ликови во книгата се јавуваат веселата тажна Кате,(споменувана во секое од поглавјата, но не активно вклучена во случувањата кои се актуелни во раскажувањето), мајката, таткото , сезнајната баба Епсиманија, и фантастичните ликови од бајките.

Во првата приказна се раскажува за ритуалот на бањање преку хумористичен писателски пристап, односно за походот на мајката да го „пробања“, а во фантазијата тој сака и да се „прожени“, замислувајќи се дека е принц кој треба да се ожени со принцезата на зрно грашок. 

Во втората приказна повторно играчките, фантастичните суштества од приказните доаѓаат на припомош на мајката за принцот Владимир да се нахрани.Така еден обичен ден на чување, играње, капење, јадење и редовни домашни обврски, Оливера Николова успева на нејзиниот својствен начин да создаде четиво кое секојдневието го прави приказна и авантура. 

## Наводи

Категорија:Македонски книги за деца
Сребрена сончева роса

**„Сребрена сончева роса“** —  поезија за деца на македонската писателка Косара Гочкова.

## Содржина
Поезијата за деца собрана во стихозбирката Сребрена сончева роса на македонската писателка Косара Гочкова е поделена во пет различно именувани теми: Сонот на детството, Игра на цвеќињата, Утро во родниот крај, Шепот на времињата, Момини солзи. Со својата ангажирана поезија Косара Гочкова и во оваа своја збирка дава идиличен приказ на детството и сето она што го опкружува детето.   

## Изданија
Првото издание е во 1983 година од издавачката куќа „Култура“,  Скопје   

## Осврт кон делото
Поезијата на Гочкова дише со едноствноста на изразот, со ритамот и римата кои лесно се помнат и остануваат во изградената стихувана слика на авторката. Читателот лесно може да се идентификува со стиховите и да се пронајде во секоја од песните, било тоа да е за пладнето или ластовицата, па дури и за истеченото млеко во кујната на мама. Тука се гледа мајсторството и вештината во стихотворењето на Гочкова, која на строг, концизен начин, без многу китење успева да создаде слика во главите на младите читатели.

## Наводи

Категорија:Македонски книги за деца
Генерализирано анксиозно растројство

**Генерализирано анксиозно растројство** (**GAD**) е ментално и бихејвиорално растројство, конкретно анксиозно растројство кое се карактеризира со прекумерна, неконтролирана и често ирационална грижа за настани или активности. Грижата често интерферира со секојдневното функционирање, а лицата со GAD често се премногу загрижени за секојдневните работи како што се здравјето, финансиите, смртта, семејството, семејните односи, или работните тешкотии. Симптомите може да вклучуваат прекумерна грижа, немир, несоница, исцрпеност, раздразливост, потење, и треперење.

## Наводи

Категорија:Анксиозни пореметувања
Зелениот брод

**„Зелениот брод“** —  роман за деца и млади на македонската писателка Славка Арсова. 
## Содржина

Фантастичниот роман „Зелениот брод“ претставува фантазија, сонувана прошетка некаде во вселената. Во оваа повест, или краток роман кој е и продолжение на „Дом на Месечината“- фантастичен роман, на дружината на деца им се приклучуваат и други јунаци, патувачи на Зелениот брод. 
Главен јунак нема. Сите учествуваат во бродското патешествие и во детските палавости. Тука се брборката Ајлин, филозофот Драгана, малиот плашлив Лука и интересниот Чичко Це-Це. 
Темата е бегство од стварноста во фантазијата, во измислен свет.  
  
## Изданија
Првото издание е во 2001 година од издавачката куќа „Александар& Александар“, 2001, Скопје“, 

## Осврт кон делото

Делото на Славка Арсова, Зелениот брод обилува со слики како производ на детската фантазија. Има голем број на успешни метафори , кои претставуваат панорами на детската фантазија, па читателите уживаат во читањето. Според рецензијата на Есад Бајрам за романот/ повеста, „фантазијата е најблаготворна за децата- кои мечтаат за она што го немаат. Мечтаењето е духовна храна за децата.“ 

## Наводи

Категорија:Македонски книги за деца
Мери Цилкова

**Мери Цилкова Стивенс** (; Зелениче, 7 февруари 1915 ― Вест Палм Бич, 24 мај 2008) ― американска македонка со потекло од Егејска Македонија. Таа е еден од 521 Македонци којшто во дваесетиот век се преселиле во Акрон, Охајо. За време на грчката пропаганда во реоното нејзиното име било хеленизирано.

## Животопис
Мери Цилкова е родена во леринското село Зелениче во сиромашно работничко семејство. Нејзините родители биле Луј Цилков и Сика Цилкова. Кога била седум година таа заедно со нејзината мајка се преселиле во Акрон, Охајо за да ѝ помогне на татко ѝ којшто работел како печалбар. Во 1922 година стасале во Охајо преку бродот с. с. Париз. Таа си го поминало детството во градот и завршила средно школско образование кај школото „Буктел“.

Во 1940 година се омажила со американскиот македонец Вилијам Чрорев Стивенс со потекло од Флинт, Мичиген. Вилијам бил истакнал претприемач во флинтовиот реон, бил главен на ресторантите „УС Кони Ајландс“, „Дорт Кони Ајландс“ и „Старлајт Кони Ајландс“. Кога Вилијам се пензионирал во 1960-тите се преселиле во Аризона за кратко трајно време но во 1970 година се преселиле во Вест Палм Бич, Флорида.

Цилкова била редовна членка на православната црква „Св. Никола“ во Флорида и била членка на женската лига на Флорида. Таа имала едно дете Карл, две внуци Скот и Ана. Имала две сестри со името Маргарет Корора и Флоренц Баум. Починала во 2008 година и нејзиното почивалиште е во православната црква „Св. Никола“.

## Наводи


Категорија:Американски Македонци
Категорија:Луѓе од Зелениче
Категорија:Починати во Флорида
Категорија:Родени во 1915 година
Категорија:Починати во 2008 година
Македонско-унгарски односи

**Македонско-унгарските односи** опфаќаат политички, економски и културни димензии.

## Политички односи
Унгарија е силен поддржувач на интеграцијата на Македонија во европските структури.

## Економски односи
Трговската размена меѓу двете земји е значајна. Во 2022, Македонија извезла стоки во Унгарија во вредност од $277 милиони долари, вклучувајќи делови за моторни возила, електрични греалки и изолирана жица. Дополнително, Унгарија обезбеди заем од 500 милиони евра за Македонија како дел од стратешкото економско партнерство, иако овој потег наиде на критики од опозицијата во Македонија.

## Културни и дипломатски врски
Двете земји, исто така, се ангажираат во културни размени и дипломатски посети за зајакнување на нивните врски. Редовните состаноци на високо ниво и договори за различни сектори ја одразуваат нивната постојана посветеност на соработката.

## Транспорт
Транспортот меѓу Унгарија и Македонија вклучува различни опции за сообраќај. Патот Е75 ги поврзува двете земји преку Србија, и поминува низ главните градови Скопје и Будимпешта.

За воздушен сообраќај, постои редовен авионски сообраќај на линијата Будимпешта-Скопје, опслужувана од *[[Wizz Air]]*.

Категорија:Билатерални односи на Македонија
Бисерчиња од детски главчиња

**„Бисерчиња од детски главчиња“** —  проза за деца на македонската писателка Славка Арсова. Книгата претставува збирка на оригинални детски искажувања.

## Содржина

Книгата „Бисерчиња од детски главчиња“ ,е составена од анегдоти кои на крајот имаат коментар како поука. Ова е четиво кое им се обраќа на младите читатели, „на еден непосреден начин, преку форма која не е ниту роман, ни повест, ни расказ, ни сказна, а сепак е интересна и необична, со префинета дидактика која не се натура, туку едноставно самата произлегува од текстовите.“- пишува Горјан Петревски во рецензијата на второто издание на книгата.
  
## Изданија
Првото издание е во 2009 година од издавачката куќа „Академски печат“,  Скопје 
Второто издание е веќе следната 2010 година, повторно во издание на Академски  печат, Скопје.  
## Осврт кон делото

Делото на Славка Арсова, според зборовите на Горјан Петревски „е целина од шеесет одделни, самостојни текстови во форма на искажувања со поента експонирана од детскиот видокруг и пак наменета за истиот тој свет од каде што и доаѓа. Една добра обмисла од самиот извор во кој детето како субјект, во својот мисловен и емотивен објектив ги перципира своите видувања.“   

Оваа книга се надоврзува на претходното творештво на авторката, каде таа го открива богатството на светот на Детето, а овој пат уште посуптилно преку прекрасни пораки кои произлегуваат од чистиот детски свет. Со својата луцидност и шарм оваа книга успева да ги заведе не само децата туку и возрасните, претставувајќи редок вид на текст кој на непосреден и ненаметлив начин кажува што е добро или лошо, но и да не насмее до солзи, оти не е наменет само за корекција на детското однесување, туку и за однесувањето на возрасните.

## Наводи
Категорија:Македонски книги за деца
Need for Speed: World

**Need for Speed: World** беше бесплатна игра MMORG (масовно мултиплеер онлајн тркачка игра) развиена од Black Box и Electronic Arts Singapore за компјутер. Издадена е во 2010 година, во Тајван, а бета тестовите се одржаа во октомври 2009 година. Играта после 4 години беше одлучена од нејзините програмери да биде затворена на 15 јули 2015 година.

Програмерите изјавија дека играта на Need For Speed ​​​​World Online нагласува нелегални улични трки, полициска бркотница и нагодување на автомобили како комбинација од Need For Speed ​​​​Most Wanted и Need For Speed ​​Carbon, имајќи предвид дека режимот за навигација трае место во речиси точните реплики на обединетите градови на Рокпорт - градот на Need for Speed: Most Wanted и Палмонт - градот на Need For Speed ​​​​Carbon.

Need For Speed: World Online има најмногу лиценцирани автомобили и најмногу режими на игра во целата историја на серијата Need For Speed, вклучувајќи го и режимот за соработка каде тим од возачи се полицајци и мора да ги фатат другите возачи. широк спектар на трки, NFS World нудеше во одредени временски периоди награди кои се состојат, на пример, за зголемување на брзината или автомобили и организираше различни натпревари, вклучително и за прилагодување и нагодување на автомобилите во играта.

Од 17 јуни 2017 година, оваа игра се одржува онлајн од заедницата под името SoapBox Race World, преку модифициран фрлач кој обезбедува пристап до 7 неофицијални сервери.

Категорија:Игри за Windows
Ревер

мини| Засечен ревер на британска униформа од 1930-тите.
**Ревер** — две парчиња ткаенина преклопени преку предната страна на традиционалното палто. Постојат три главни вида ревери: *засечен ревер*, *заострен ревер* и *јака-шал*.

Сите западни машки јакни имаат ревер, освен австриските јакни, кои имаат кружни јаки.

## Историја
Под францускиот стар поредок, било вообичаено воената облека да биде врзана со спротивната ткаенина, давајќи им на градите впечаток на раскошност. За време на регентското раздобје, оваа мода се наметнала во Англија, горниот дел на палтото толку многу се проширил што било невозможно да се затвори и ги оставал двете страни завртени. Сегашниот облик на реверот (обликот што произлегува од „англиската линија“, засек на реверот) настанал во XIX век, опашката на палтото се шири и јаката се лепи на клучната коска. Постојат два вида ревери: засечени - покласични и заострени - поформални.

За време на викторијанската ера, модата постепено се менувала, наизменично менувајќи ја ширината и должината. На крајот на 1960-тите, се носат широки ревери.

## Засечен ревер
мини| Засечен ревер.
Засечениот ревер е зашиен на јаката под агол, создавајќи ефект на скалило. Ова е стандард за повеќето едноредни костуми и спортски јакни.

## Заострен ревер
мини| Заострен ревер.
Заострениот ревер е норма за облека на преклоп, а кај едноредните костуми е својствен за свечената или за церемонијалната облека. Бил особено популарен во 1920-тите и 1930-тите.

Во 1910-тите и 1920-тите и денес, засеците се наоѓаат високо на клучната коска. Во 1940-тите и 1980-тите, тие биле поставени многу ниско. Во 1960-тите и 2000-тите (особено кај Хеди Слиман), реверот бил многу тесен, додека италијанските и американските кројачи го претпочитале широк ревер.

## Јака-шал
мини| Јака-шал.
На јака-шалот, јаката и реверот се едно парче и образуваат непрекината кривина. Овој облик најпрво се појавува на внатрешните јакни и е еден од вообичаените облици на смокинг.

## Наводи

Категорија:Облека
Категорија:Галицизми
Алфа Индијанец

**Алфа Индијанец** (α Ind, α Indi) е најсветлата ѕвезда во јужното соѕвездие Индијанец . Мерењата на паралаксата имплицираат дека се наоѓа на околу 100&nbsp;светлосни години од Земјата .  Има привидна визуелна величина од 3,22,  и лесно е видлива со голо око, има апсолутна величина од +0,78.

## Карактеристики
Ѕвездената класификација на Алфа Индијанец е К0&nbsp;III-IV,  што значи дека го исцрпила водородот во нејзиното јадро и еволуирала подалеку од главната низа, сега е на половина пат помеѓу подџинот и џиновската ѕвезда . Се проценува дека е стара 1,6 милијарди години,  има 2,15 пати поголема маса од Сонцето, но се проширила до 9,9 пати повеќе од радиусот на Сонцето и зрачи 51 пати поголема од неговата сјајност . Делотворната температура на неговата фотосфера е 4.900&nbsp;K,  давајќи и ја карактеристичната портокалова нијанса на ѕвезда од типот К.  Може да има две блиски придружни ѕвезди од типот М, кои се наоѓаат најмалку 2.000&nbsp;АU од основно.

## Номенклатура
Алфа Индијанец е ознака добиена според Бајеровото означување .  Во Кина, оваа ѕвезда се нарекува **Пе Сзе,** каде што била позната и како **Персиец**, титула од језуитските мисионери. Терминот **Пе Сзе** е од името на астеризмот(  ,  ). Во кинеската астрономија, следствено, самиот α Индијанец е познат како( , ) 

## Наводи

Категорија:Тела од Бонскиот преглед
Категорија:Портокалови џинови
Категорија:Индијанец (соѕвездие)
Категорија:HR-објекти
Категорија:HIP-објекти
Категорија:HD-објекти
Категорија:Бајерови објекти
Тирена (дело на Марин Држиќ)

**„Тирена“** — пасторала во стихови на хрватскиот писател Марин Држиќ. Делото било премиерно изведено во 1549, а отпечатено во 1551 година.

## Содржина
Тирена е лична самовила во која се вљубени сите момчиња и сатири. И овчарот Љубмир е вљубен во неа, но смета дека Тирена има камено срце бидејќи не му ја возвраќа љубовта. Но, тој не знае дека и Тирена го сака со истиот интензитет, а за да ја освои нејзината љубов Љубмир мора да се бори со љубоморниот и далеку посилен сатир.

## Осврт кон делото
„Тирена“ е напишана под влијание на ренесансните примери, така што во неа се појавуваат самовили, овчари, сатири и селани кои во општа мешаница се борат да дојдат до убавото и вредното, не бирајќи средства и начини да ја остварат целта. „Тирена“ е лирска химна на љубовта, надополнета со балетска игра, во која можат да се сретнат и доста поетични места, како и некои остроумни критики на општествениот живот во Дубровничката Република.

## Наводи

Категорија:Дела на Марин Држиќ
Категорија:Хрватски драми
Категорија:Ренесансна книжевност
Категорија:Книги од 1551 година
Список на најблиски познати црни дупки

Ова е список на познати црни дупки кои се блиску до Сончевиот Систем.

Сметано е дека повеќето црни дупки се осамени, но црните дупки во двојни или поголеми системи се многу полесни за откривање. Осамените црни дупки претежно можат да бидат откриени само со мерење на нивното гравитациско нарушување на светлината од подалечните тела. Од февруари 2022 година, потврдена е само една самотна црна дупка, OGLE-2011-BLG-0462, оддалечена околу 5.200 светлосни години.

Најблиската позната црна дупка е Гаја BH1, која била откриена во септември 2022 година од работна група предводена од Карим Ел-Бадри. Гаја BH1 е оддалечена 1.560 светлосни години од Земјата во правец на соѕвездието Змијоносец.

За споредба, најблиската ѕвезда до Сонцето (Проксима Кентаур) е околу  светлосни години далеку, а галаксијата Млечен Пат е приближно 100.000 светлосни години во пречник.

## Список

## Најблиски црни дупки кои се рекордери
Ова е низа црни дупки кои се познати како најблиска црна дупка.

## Поврзано

* Список на црни дупки
* Список на најмасивни црни дупки
* Списоци на астрономски тела
* Список на најблиски ѕвезди
* NGC 3201 – збиено јато со многу црни дупки
* NGC 7727 – галаксија со најблиската потврдена двојна црна дупка оддалечена 89 милиони светлосни години

## Наводи

Категорија:Списоци на ѕвезди
Категорија:Ѕвездени црни дупки
Категорија:Списоци за суперлативи во астрономијата
Категорија:Списоци за растојанија
Екатерина Комнина

**Екатерина** (, ; починала по 1059) била жена на византискиот император Исак I Комнин и ко-регент на Константин X одреден период по абдикацијата на нејзиниот сопруг во 1059. Таа била ќерка на Иван Владислав и неговата жена Марија, и сестра на Пресијан и Алусијан. Подоцна се повлекла во монаштво во манастирот Мирелеон.

Категорија:Комнини
Вулфила

**Вулфила** (;  – 383) бил готски проповедник од 4 век од кападокиско грчко потекло. Тој бил апостол на готскиот народ.

Вулфила служел како епископ и мисионер, учествувал во аријанскиот спор, и е заслужен за покрстувањето на Готите како и за преведувањето на Библијата на готски јазик. За таа цел ја создал готската азбука, главно врз основа на грчкото писмо, а некои знаци и од латинското и рунското. Иако преводот на текстот на готски традиционално му се припишува на Вулфила, анализата на текстот на Готската Библија укажува на вклученост на тим од преведувачи, веројатно под негов надзор.

## Наводи

## Библиографија
* H. C. von Gabelentz, J. Loebe, *Ulfila: Veteris et Novi Testamenti Versionis Gothicae fragmenta quae supersunt*, Leipzig, Libraria Schnuphasiana, 1843.
* Carla Falluomini, *The Gothic Version of the Gospels and Pauline Epistles. Cultural Background, Transmission and Character*, Berlino, Walter de Gruyter, 2015 (Capitolo 1: "Wulfila and his context", pp.&nbsp;4–24.)
* Contains translations of selected texts: Chapter 5. The Life and Work of Ulfila, 124; 6. The Gothic Bible 145; 7. Selections from the Gothic Bible 163–185.
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

Категорија:Христијански теолози
Категорија:Преведувачи на Библијата
Категорија:Изумители на писма
Хелиумска ѕвезда

**Хелиумска ѕвезда** — ѕвезда од класата O или B (сина боја) со исклучетелно силна хелиумска линии и послаби водородни линии од нормалата. Ова укажува на силни ѕвездени ветришта и загуба на маса во надворешната обвивка. *[[Крајна хелиумска ѕвезда|Крајните хелиумски ѕвезди]]* (EHe) воопшто немаат водород во нивните спектри. Чисто хелиумските ѕвезди се наоѓаат на или близу **хелиумската главна низа**, аналогно на главната низа што ја образуваат позастапените водородни ѕвезди.

## Терминологија
Порано, поимот *хелиумска ѕвезда* бил синоним за ѕвезда од типот B, но денес таквата употреба е исфрлена.

*Хелиумска ѕвезда* исто така може да се однесува на хипотетичка ѕвезда која би се создала доколку дојде до спојување на две хелиумски бели џуџиња со здружена маса од барем  и потоа вршат јадрено соединување на хелиумот во траење од неколку стотини милиони години. Ова може да се случи само ако двете маси имаат ист вид на обвивна фаза. Се смета дека ова е потеклото на крајните хелиумски ѕвезди.

## Опис
Хелиумската главна низа е линија на ХР-дијаграмот каде лежат неразвиените хелиумски ѕвезди. Се наоѓа претежно напоредно на и лево од (т.е. повисоки температури) од попознатата водородна главна низа, иако при голема маса иа сјајност таа криви десно, па дури и се прекрстува со преминува водородната главна низа. Затоа, чисто хелиумските ѕвезди имаат максимална температура од 100.000 до 150.000&nbsp;K зависно од металичноста, бидејќи сјајноста предизвикува драстично зголемување на ѕвездената обвивка.

Забележана е големата способност на хелиумските ѕвезди да се претворат во други ѕвездени тела. Синиот родителски систем на SN&nbsp;2012Z (супернова од типот на&nbsp;Iax), спиралната галаксија , е слична со родителот на галактичка хелиумска нова  што укажува на тоа дека  била експлозија на бело џуџе кое насобирало материјал од хелиумска ѕвезда-придружник. Растечката хелиумска ѕвезда има потенцијал да се претвори во црвен џин откако едне ден ќе ја изгуби водородната обвивка.

## Поврзано
* Јаглеродна ѕвезда
* Променлива ѕвезда од типот на R Северна Круна

## Наводи

Категорија:Видови ѕвезди
Категорија:Необични ѕвезди
Категорија:Хелиум
Луј Цилков

**Луј Цилков**, роден со името **Луј Динев Цилков** (; Зелениче, 20 октомври 1888 — Акрон, 14 август 1974) — американски македонски работник со потекло од Егејска Македонија. Тој е еден од 521 Македонци којшто се преселиле во Акрон, Охајо за време на дваесетиот век. Тој е таткото на имигранката Мери Цилкова.

## Животопис
Луј Цилков е роден во македонското егејско село Зелениче во сиромашна работничка фамилија. Неговиот татко бил Динев Цилков. Во 1914 година после балканските војни но пред почетокот на првата светска војна Луј Цилков имигрирал од неговото родно место до САД. Тој стасал во САД преку фери бродот „D&W Ferry“ и стигнал во Детроит, Мичиген. Низ неговиот живот работел во различни фабрики. За време на 1930-тиот попис во САД окупацијата на Луј било пишано како „индустриски работник“. Во 1922 година ги донесол неговата жена Сука и ќерка му Мери Цилкова во САД преку бродот с. с. Париз.

Во 1950-тите Луј Цилков се пензионирал. Низ неговиот живот претежно живел во градот Акрон, дел од Охајо. Во 1974 година починал со 85 години. Бил погребан во Rose Hill Burial Park во Феирланд, Охајо. Имал три ќерки и еден брат со името Петар Динев Цилков којшто дојдел во САД во 1909 година.

## Наводи


Категорија:Луѓе од Зелениче
Категорија:Починати во САД
Категорија:Родени во 1888 година
Категорија:Починати во 1974 година
Категорија:Американски Македонци