open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Грчки воени гробишта (Раброво)

**Грчки воени гробишта во Раброво** — воени гробишта во селото Раброво на коишто се погребани војници кои загинале во Првата светска војна.

## Местоположба

Гробиштата се наоѓаат непосредно до самото село Раброво, како и до регионалниот пат 1105.

## Историја

Гробиштата биле подигнати од грчките трупи за време на Првата светска војна.

Во нив се наоѓаат телата на 118 грчки војници и офицери.


Податотека:Grcki grobista, Valandovo.jpg|Гробиштата во 1920-тите
Податотека:Greek cemetery in Valandovo.jpg|Гробиштата во 1920-тите


## Галерија


Податотека:Грчки гробишта од Прва светска војна кај Раброво 2.jpg|Главниот споменик во гробиштата
Податотека:GR grobišta vo Rabrovo.jpg|Гробиштата од регионалниот пат
Податотека:Грчки гробишта од Прва светска војна кај Раброво 3.jpg|Поединечни гробови


## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Воени гробишта од Првата светска војна во Македонија
Категорија:Раброво
Список на држави со ограничено признавање

Ова е **список на земји** кои имаат оспорување на суверенитетот.
## Земји-членки на ООН непризнати од најмалку една земја-членка на ООН

## Земји-набљудувачи на Генералното собрание на ООН кои не се признати од најмалку една земја-членка на ООН

## Специјализирани земји-членки на ООН кои не се признати од најмалку една земја-членка на ООН

## Земји кои не се членки на ООН признати од најмалку една земја-членка на ООН

## Земји кои не се членки на ООН признаени само од други земји кои не се членки на ООН

## Политички субјекти признати како суверени од најмалку една земја-членка на ООН
MGMT

**MGMT** (македонска транскрипција: Ем-џи-ем-ти) ― американска рок-група основана во 2002 година во Мидлтаун, Конектикат. Групата ја основале пејачите и мултиинструменталисти Ендрју Ван Вингарден и Бен Голдвасер. Покрај Ван Вингарден и Голдвасер на концертите во живо во MGMT моментално членуваат: тапанарот Вил Берман, басистот Сајмон Оконор и гитаристот и клавијатурист Џејмс Ричардсон.

Групата прво потпишала договор со издавачката куќа Cantora Records, а во 2006 година потпишале со Columbia и RED Ink. Во 2007 година го издале нивниот прв албум *Oracular Spectacular*. По објавувањето на *Oracular Spectacular*, на групата ѝ се приклучиле Ричардсон, Берман и Метју Асти за да го снимат албумот *Congratulations,* кој бил издаден на 13 април 2010 година. Во јануари 2011 година, тие започнале да работат на нивниот трет студиски албум под наслов *MGMT*. Албумот бил објавен на 17 септември 2013 година. Четвртиот студиски албум на групата, насловен како *Little Dark Age*, бил објавен во февруари 2018 година и по објавувањето го прекинале договорот со Columbia. По 2019 година, дуото почнало да продуцура музика независна од издавачка куќа, за прв пат по 2006 година. Кон крајот на 2019 година, дуото објавило нова песна насловена како „In the Afternoon“ како нивен прв целосно самопродуциран сингл.

На 5 октомври 2007 година, списанието *Spin* ја прогласил групата MGMT за „Музичар на денот“. Во ноември 2007 година, *[[Ролинг стоун|Rolling Stone]]* ја ставил MGMT на списокот од топ-10 „Музичари на кои треба да се внимава“ во 2008 година, а албумот *Oracular Spectacular* го ставил на 494 место на неговата топ-листа од 500 најдобри албуми на сите времиња. На 51-те Греми награди, ремиксот на „Electric Feel“ од групата Justice освоил Греми награда за најдобра ремиксирана некласична снимка. Групата била номинирана за Греми награда за најдобар нов изведувач, а на 52-рото доделување на Греми наградите песната „Kids“ била номинирана за најдобра поп-изведба од дуо или група.

## Членови на групата

* Ендрју ВанВингарден – главен вокал, главна и ритам-гитара, клавијатури, бас-гитара, тапани, удирачки инструменти (2004–денес)
* Бенџамин Голдвасер – глас, клавијатури, семплинг, ритам-гитара, ударички инструменти (2004-денес)

## Дискографија

* *Oracular Spectacular* (2007)
* *Congratulations* (2010)
* *MGMT* (2013)
* *Little Dark Age* (2018)
* *Loss of Life* (2024)

## Наводи

## Надворешни врски

* 

Категорија:Музички групи основани во 2002
Категорија:Американски психоделичен рок-групи
Категорија:Американски синт-поп-групи
Категорија:Американски инди рок групи
Категорија:Американски електронски музички групи
Категорија:Добитници на NME награда
Категорија:Американски рок-групи
Категорија:Дуети
Категорија:Музички групи од Конектикат
Категорија:Музички групи основани во 2002 година
Џовани Антонио Пелегрини

десно|мини| Автопортрет, в. 1717 година
**Џовани Антонио Пелегрини** (29 април 1675 &ndash; 2 ноември 1741) во историјата се смета за еден од водечките венецијански сликари од почетокот на 18 век. Неговиот стил ги споил ренесансниот стил на Паоло Веронезе со барокот на Пјетро да Кортона и Лука Џордано. Тој патувал многу по нарачки што го донеле во Англија, Јужна Холандија, Холандската Република, Германија, Австрија и Франција. Се смета за важен претходник на Џовани Батиста Тјеполо. Негов ученик бил и Антонио Висентини.

## Живот
Пелегрини бил роден во Венеција, а неговиот татко, кој исто така се викал Антонио, бил чевлар од Падова. Пелегрини бил ученик на миланскиот сликар Паоло Пагани. Тој отпатувал со својот учител во Моравија и Виена во 1690 година и се вратил во Венеција во 1696 година каде што ги насликал своите први преживеани дела. Работата на колегата од Венеција Себастиано Ричи имала важно влијание врз неговата работа. Тој бил во Рим од 1699 до 1701 година. Се оженил со Анџела Кариера, сестрата на Росалба Кариера, околу 1704 година. Пелегрини ја украсил куполата над скалите во Скуола Гранде ди Сан Роко во 1709 година.
лево|мини|280x280пкс| Александар кај трупот на мртвиот Дариј
Пелегрини ја посетил Англија од 1708 до 1713 година на покана на грофот од Манчестер. Тука тој постигнал значителен успех. Насликал мурали во голем број англиски вонградски куќи, вклучително и во замокот Кимболтон за грофот од Манчестер, замокот Хавард (каде што неговите дела главно биле уништени од пожар во 1940 година). Мајкл Леви, опишувајќи ги сликите на Пелегрини на скалите во Кимболтон, вели дека, иако се насликани директно на ѕидот со масло, „тие ја имаат сета спонтаност и леснотија на фреската.“ Во Лондон тој работел на плоштадот Сент Џејмс 31 за војводата од Портланд, а според записите на Џорџ Верту ги работел и „салата и скалите и една или две од големите простории“.

Бил директор на Академијата на Сер Годфри Кнелер во Лондон во 1711 година. Тој го поднел својот дизајн за украсувањето на внатрешната купола на новата катедрала Свети Павле, и се вели дека бил омилен сликар на Кристофер Рен. Но загубил од Сер Џејмс Торнхил.
мини|329x329пкс| Скромноста претставува сликарство на Академијата
Пелегрини последователно патувал низ Германија и Холандија, собирајќи слики од Северот и завршувајќи дела во многу европски градови. Во 1713-1714 година бил во Диселдорф, каде што насликал низа алегориски сцени од животот на електорот, Јохан Вилхелм. Ја украсил Златната соба во Мауритшуис во Хаг, а направил и други украсни шеми во Прага, Дрезден и Виена. Тој се вратил во Англија во 1719 година, но не бил веќе толку успешен, главно поради конкуренцијата од други венецијански сликари меѓу кои бил и Себастиано Ричи.

Околу 1720 година го насликал таванот на Банката на Франција на Џон Ло во Париз.

## Наводи

## Извори

* 

## Литература

* Едвард Крофт-Мареј, *Декоративно сликарство во Англија 1530-1837 година*, 2 тома. Лондон 1962, 1971 година.

## Надворешни врски

Категорија:Сликари од Венеција
Категорија:Починати во 1741 година
Категорија:Родени во 1675 година
Категорија:Италијански барокни сликари
Орињачка култура

мини|десно|Венера од Холе Фелс
**Орињачка култура** е поврзана со појавата на првите луѓе во Европа. Постоела приближно од пред 43,000 до пред 26,000 години. Орињачката култура се развила во Европа после Левантот, каде се развиле првите фази на експанзијата на *[[Homo sapiens]]* надвор од Африка.

Наречена е според местото Орињак во југозападна Франција. Орињачката култура е поврзана со првата фигуративна уметност, вклучувајќи ја познатата Венера од Холе Фелс.

## Население
Демографска анализа од 2019 година проценила средна популација од 1,500 луѓе (горна граница: 3,300; долна граница: 800) за западна и централна Европа за време на Орињачкиот период (~42,000 до 33,000 y cal BP).

Студија од 2005 ја проценила популацијата на Европа во доцниот палеолит (пред 40–30 илјади години) на 1,738–28,359 луѓе (просечно 4,424 луѓе).

## Наводи

Категорија:Старо камено време
Анатолу

**Анатолу** или **Анадолу** (, *Анатоли*; до 1927 г. *Ανατολού*, *Анатолу*) — село во Кукушко, Егејска Македонија, денес во општината Синтика на Серскиот округ во областа Централна Македонија, Грција. Населението брои 99 жители (2021).

## Географија и местоположба
Селото е сместено во северозападното подножје на планината Круша, околу 55 км северозападно од градот Сер, на надморска височина од 140 м.

## Историја

### Во Отоманското Царство
Во XIX век Анатолу бил турско село во Авретхисарската (Кукушка) каза на Серскиот Санџак. Според податоците на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 г., во селото Анатолу имало 400 жители Турци.

### Во Грција
За време на Првата балканска војна селото е окупирано од Бугарија, но по Втората балканска војна во 1913 г. е припоено кон Грција согласно Букурешкиот договор. Таа година селото броело 395 жители, кои поради војните во 1920 г. се намалиле на 340 лица.

Во 1924 г. сите жители се иселени во Турција по сила на Лозанскиот договор. На нивно место се населиле 31 бегалско семејство (вкупно 158 бегалци), така што селото станало бегалска населба. Во 1927 година, името на селото било променето во Анатоли (*Ανατολή*).**

## Стопанство
Населението произведува тутун, жито и други земјоделски производи, а делумно се занимава со сточарството.

## Население

## Самоуправа и политика
Во 1919 година, селото станало самостојна општина, чиј атар зафаќал површина од 65 квадратни километри. Општината Анатолу  била приклучена во општината Беласица во 1997 година, која била укината во 2011 година и станала дел од поголемата општина Синтика.

Селото припаѓа на општинската единица Беласица со седиште во селото Станица Порој, која припаѓа на поголемата општина Синтика, во округот Сер. Воедно, селото е дел од општинскиот оддел Анатолу, во кој е влегуваат и селата Соколово и Тодорово.

## Наводи


Категорија:Синтика
Сал Маала

**Сал Маала** (, *Константинато*; до 1927 г. *Σαλ Μαχαλάς*, *Сал Махалас*) — село во Серско, Егејска Македонија, денес во општината Сер на Серскиот округ, Грција. Сè до 1920-тите било населено исклучиво со Македонци.

## Географија
Селото се наоѓа во Серското Поле, јужно од градот Сер и во непосредна близина на Киспикеси.

## Историја
### Во Отоманското Царство
Во XIX век и почетокот на XX век Сал Маала било чисто македонско село во Серската каза. Во „Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника“ се вели дека во 1873 г. *Сал Мала* (Salmala) има 8 домаќинства на 29 жители Македонци.

Во 1891 г. Георги Стрезов напишал за селото:

Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 г. Сал Маала (*Салъ Махала*) броела 210 жители, сите Македонци-христијани.

На почетокот на XX век населението било под врховенството на Цариградската патријаршија. По податоци на егзархискиот секретар Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 г. населението на Сал-Махала (*Sal-Mahala*) се состоело од 272 Македонци патријаршисти.

### Во Грција
За време на Првата балканска војна селото е окупирано од бугарска војска, а по Втората балканска војна во 1913 г. е припоено кон Грција согласно Букурешкиот договор. Таа година селото имало 110 жители, а во 1920 г. се смалило на 78 лица. Сето население под притисок на властите се иселило во Бугарија, а на нивно место во 1924 г. се доведени грчки колонисти. Во 1926 г. селото е преименувано во Константинато, но промената официјално стапила на сила следна 1927 г. Пописот од 1928 г. ја претставува Сал Маала како чисто дојденска населба со 233 жители (57 семејства).

## Население

## Културни и природни знаменитости
* Црква „Св. Пантелејмон“

## Наводи

Категорија:Сер (општина)
Сурфање

мини|283x283пкс|Сурфер јава бран
**Сурфање** или **јавање на бранови** — воден спорт во кој едно лице (наречено сурфер) „јава“ на предната страна или на дното на подвижен бран, кој обично се движи кон брегот. Брановите погодни за сурфање првенствено се наоѓаат во океан и море, но можат да се најдат и во езера или реки како „стоечки бран“ или приливен бран. Меѓутоа, сурферите можат да користат и вештачки бранови создадени од чамци, како и бранови создадени во посебни вештачки базени за сурфање.

Изразот „сурфање“ се однесува на чинот на јавање на бран, без разлика дали бранот е „јаван“ со или без штица, и без оглед на положбата на телото додека се прави тоа. Домородните народи на Тихиот Океан, на пример, ги јавале брановите користејќи дрвени штици од Alaia, Paipo и други слични видови, и обично тоа го правеле на стомак и колена. Современата определба за сурфање, меѓутоа, најчесто се однесува на сурфер што јава бран додека стои на штица за сурфање.

Сурфањето е олимписки спорт од 2021 г. „Сурфање“ може да значи и „пребарување на интернет“.

## Историја
Потеклото на сурфањето може да се проследи до древните Полинезијци, кои користеле дрвени штици за да се движат по брановите и за практични и рекреативни цели. Овие рани сурфери одиграле значајна улога во обликувањето на културното и општественото ткиво на полинезиските општества, бидејќи сурфањето често било испреплетено со религиозни обреди и друштвени собири.

Современата историја на сурфањето почнала да се обликува кон крајот на XVIII век кога европските истражувачи првпат се сретнале со полинезиските сурфери во Тихиот Океан. Меѓутоа, дури на почетокот на XX век јавањето на бранови се здобило со популарност надвор од Полинезија. Дјук Каханамоку, хавајски олимписки пливач, е широко заслужен за воведувањето на сурфањето во светот во раните 1900-ти, помагајќи да се популаризира спортот во места како Австралија и Калифорнија.

## Наводи

## Надворешни врски

* World Surf League
* Surf Handbook 
* Surf Total 

Категорија:Водени спортови
__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__
Категорија:Сурфање
Категорија:Поединечни спортови
Категорија:Спортови на даска
Ланселот

[мини|306x306пкс|Ланселот и [Гиневра]]
**Ланселот** (, ) — според легендата, најпознатиот, првиот од витезите на Тркалезната маса во дворот на кралот Артур. Во книжевноста тој е опишан како еден од најхрабрите, најблагородните, убавите и верните витези, кој му помогнал на Артур да извојува победи во многу битки. Тој е познат по прекарот Ланселот од Езерото бидејќи, според келтската митологија, како дете бил крстен од езерската самовила во волшебните води на езерото.

Сер Ланселот ги отфрла сите убавици бидејќи е вљубен во кралицата, сопругата на кралот Артур, Гиневра. Кога Артур дознава, сака да ја осуди кралицата на смрт, но Ланселот ја спасува, убивајќи ги браќата на Гавејн — Агравејн, Гарет Бомејн, Гахерис и уште 37 витези. По смртта на Артур, Гиневра станала калуѓерка, а Ланселот станал пустиник.

## Наводи

## Надворешни врски

* Lancelot digital exposition
* 
* Ланселот 

__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__

Категорија:Измислени ликови
Категорија:Свет Грал
Категорија:Митологија
Категорија:Витези
Тамара (снаа на Јуда)

[мини|298x298пкс|''Тамара и Јуда'', од [Рембрант]]
**Тамара** () — старозаветна личност од книгата Битие; жена на Ир, првородениот на Јуда (предокот на племето Јуда) и Онан. Нејзините синови се Зара, и Фарес — предок на јудејскиот цар Давид, а со тоа и на Исус Христос.

## Приказна
Тамара била девојката што се омажила за Ир, првородениот син на Јуда. Таа останала вдовица откако Ир бил убиен од Бог затоа што бил непослушен. Бидејќи Тамара немала деца, според тогашните обичаи, се омажила за Онан, братот на нејзиниот починат маж, за да може да роди наследник што ќе се смета за првороден од најстариот син. Меѓутоа, Онан не сакал неговиот син да се смета за наследник на Ир, па за време на односот со Тамара го истурил неговото семе на земја, а Бог за тоа го казнил со смрт. После тоа, Јуда ја вратил Тамара во куќата на нејзиниот татко и ѝ рекол да остане таму додека не порасне неговиот најмлад син Шела (друга варијанта: Силом). По некое време, починала жената на Јуда, која била ќерка на Суја.

Тамара забележала дека Шела веќе одамна пораснал, а сепак не била во брак со него. Кога слушнала дека Јуда, свекор ѝ се враќа од Тамна, ја соблекла вдовичката облека, го покрила лицето и отишла на раскрсницата каде што требало да помине свекорот. Кога дошол Јуда, не ја препознал Тамара бидејќи го покрила лицето. Мислел дека е некоја блудница. Тој ѝ рекол дека ќе ѝ испрати јаре за нејзините услуги кога ќе дојде дома, но Тамара побарала залог додека тој не го испрати јарето, па го зела прстенот, стапот и марамата на Јуда. Тамара после ова останала бремена со Јуда.

Кога Јуда го испратил јарето, Тамара повеќе не била таму. Откако поминале околу три месеци, на Јуда му било кажано дека неговата снаа Тамара извршила прељуба и дека забременила. Како казна за тоа, Јуда наредил да ја запалат. Кога дошле да ја одведат, Тамара му го испратила на Јуда својот стап, прстен и марама, велејќи дека останала бремена од човекот што ги оставил за неа. Слушајќи го ова, Јуда рекол дека Тамара е поправедна од него и ја оставил жива.

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Библиски личности
Категорија:Битие (библиска книга)
__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__
Ончија

мини| Сребрена малтешка ''онција'' од 1741–73 година
Во јужна Италија, ***ончија*** (множина *oncie* или *еднаш*) или ***онча*** (мн.*onze*) била пресметковна единица во средниот век, а подоцна и златна монета кована помеѓу 1732 и 1860 година. Била искована и на јужните италијански територии на Шпанската империја, а сребрена монета со иста вредност била искована од Малтешкиот ред. Името потекнува од античкиот римски *uncia*. Понекогаш може да се преведе **унца**.

Во средновековните кралства Неапол и Сицилија, една *онција* била еквивалентна на 30 *тари*, 600 *грани* и 3600 *денари* (пени). Конвенционално, сумата на пари се означува со броеви на *онси*, *тар*, *грани* и *денари* одделени со точки, така што 2.2.15.1 означува 2 *онси*, два *тари*, 15 *грани* и 1 *денаро*. Иако *ончија* никогаш не била кована во средниот век, таа била основната пресметковна единица. Биле ковани помалите деноминации, како и дукат (од кои шест се еднакви на *онција* ) и *карлино* (60 до *онција* ). Фридрих II го вовел *augustalis*, кој бил четвртина *онција*.

## Поврзано

* Историја на монетите во Италија

## Белешки
Цветанка Трпкова

**Цветанка Трпкова** (Прилеп, 21 март 1939 - 13 јануари 1989) — македонска писателка.

## Животопис
Цветанка Трпкова (родена Секулоска) е родена во Прилеп, ќерка на Александар Секулоски (Цане Боксерот) и Блага Пирганоска. Основното и средното училиште ги завршила во родниот град, а во 1963 година дипломирала на Филолошкиот факултет во Скопје, на насоката Југословенска книжевност. Кон крајот на 1950-тите се вработила во во Радио Скопје, каде рецитирала поезија и говорела во радио-драми, монодрами и хумористични серии. Таа била позната по рецитирањето на поезијата на повеќе македонски поети, особено на Блаже Конески во чија чест го напишала рециталот „Соѕвездието на Конески“, како заеднички проект со композиторот Љубомир Бранѓолица, а кој го изведувала низ целата Југославија. За својата работа, во едно интервју, таа изјавила: „Па јас сум само еден обичен радио-асртист. Да бидеш радио-артист значи сè да дофатиш со гласот: и изразот, и говорот, и гестот... со инструментот на гласот да се извлече музиката на јазикот. Има поезија (како) напишана за мене. Во неа сум во сопствената кожа... Додека ја говорам, верувам дека сега јас ја измислувам...“ Трпкова загинала во сообраќајна несреќа на патот Охрид - Кичево, на 13 јануари 1989 година. Во спомен на неа е посветена стихозбирката „Златоврв“ на Блаже Конески.

## Творештво
Својата прва песна, „Сон“, Трпкова ја објавила на 14-годишна возраст, во првиот број на списанието „Стремеж“ во 1953 година. Во 1979 година ја објавила збирката раскази „Бележани со некој пален знак“, а во 1984 година објавила уште една збирка раскази, „Големото чистење“. Во 1979 година, таа ја напишала и ја режирала драмата „Светол миг во коридорот“ во која, исто така, и глумела. Оваа драма била изведувана во неколку европски земји. Најпосле, во 1985 година се појавила и нејзината радио-драма „Големото чистење“. Во 1989 година, таа ја обработила драмата „Два камена за едни гради“ на Рада Панговска, посветена на бегалците од Егејска Македонија. Исто така, во текот на 1980-тите, Трпкова била активна како режисерка и глумица во радио-монодрамите „Пиреј“ (според истоименито роман на Петре М. Андреевски) и „Илинка“ на Јован Поповски. Покрај тоа, таа била авторка и режисерка на неколку радио-драми за деца, како: „Ти реков, ми рече, зборот не е мече“ (1971), „Сè се случува во незгоден час“ (1974), „Мала збрка за четирите страни на светот“ (1975) и „Елелум - Белелум“ (1980). Трпкова е авторка на две биографски радио-драми: „Поетот на електротехниката“ (1977), посветена на Никола Тесла, и „Ноќ од век поскапа“ (1979), посветена на Петар Петровиќ Његош (во соработка со Иван Карадак). За својата работа на радиото, Трпкова била повеќепати наградувана на Средбите на Југословенското радио. Во 2023 година, издавачката куќа Темплум ја објавила збирката со одбрани раскази на Трпкова, „Раздавање на душата“.

## Наводи

Категорија:Македонски писатели
Битолска Околија

**Битолска околија** со седиште на Народниот одбор на Околијата во Битола ― една од осумнаесетте околии во Народна Република Македонија, во периодот од 1952 до 1955 година. Во оваа околија имало 19 општини, од кои една била градска општина.

## Општини во Битолската околија (1952-1955)

## Наводи

Категорија:Административна поделба на Македонија
Страшен филм

***Страшен филм*** () — американски комичен слешер од 2000 г. на режисерот Кинен Ајвори Вејанс, пародирајќи познати филмови на ужасите. Филмот заработил 157.019.771 долари во САД и 121.000.000 долари во остатокот од светот, за вкупно 278.019.771 долари. Филмот е трговски најуспешниот филм во серијата. Насловот на филмот „Страшен филм“ бил еден од работните наслови за „Вресок“, кој исто така бил објавен од Dimension Films.

## Содржина
Една година по отстранувањето на телото на човекот што случајно го убиле, група глупи тинејџери се прогонувани од сериски убиец.

## Наводи

## Надворешни врски

* Матична страница

Категорија:Филмови од 2000 година
Категорија:Американски филмови
Категорија:Филмови на англиски јазик
Категорија:Американски комедии
Категорија:Американски хорор-филмови
Категорија:Американски филмски пародии
Категорија:Филмови на Miramax Films
Гудели

**Гудели** (, *Вамвакуса*; до 1926 г. *Γκούντελη*, *Гудели*) — село во Серско, Егејска Македонија, денес во општината Сер на Серскиот округ, Грција. Сè до 1920-тите било населено исклучиво со Македонци, кои денес се половина од населението.

## Географија
Селото се наоѓа во Серското Поле, јужно од градот Сер и близу левиот брег на Струма.

## Историја
Месното предание вели дека селото е основано од извесен Гудо, кој прв дошол тука да го чисти теренот од шума, а потоа привлекол  и други работници од соседните села.

### Во Отоманското Царство
През XIX век и началото на XX век Гудели е чисто българско селище, числящо се към Серската каза.

Во 1889 г. Стефан Верковиќ напишал:

Во 1891 г. Георги Стрезов напишал за селото:

Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 г. селото броело 360 жители, сите Македонци-христијани.

### Во Грција
За време на Првата балканска војна селото е окупирано од бугарска војска, а по Втората балканска војна во 1913 г. е припоено кон Грција согласно Букурешкиот договор. Истата година е попишано со 189 жители, а во 1920 г. имало 168 лица што начи дека настрадало во Балканските и Првата светска војна. Во 1920-тите 25 жители се иселиле во Бугарија под притисок на власта. Во селото се доведени грчки колонисти од Турција. На пописот од 1928 г. во селото имало 368 жители, од кои 185 дојденци (45 семејства), а остатокот македонски мештани.

Околу 1930 г. на местото на постар храм е изградена црквата „Живоносен Извор“.

Населението доживеало голем пад во 1970-тите, кога половината од жителите се иселиле во градовите.

## Население

## Наводи

Категорија:Сер (општина)
Какараска

**Какараска** (, *Агија Елени*; до 1926/1927 г. *Κακαράσκα*, *Какараска* или *Καράσκα*, *Караска*) — село во Серско, Егејска Македонија, денес во општината Сер на Серскиот округ, Грција. Сè до 1920-тите било населено исклучиво со Македонци, а денес е мешано.

## Географија
Селото се наоѓа во Серското Поле на 12 км јужно од градот Сер и на 3 км источно од Киспикеси.

## Историја
### Име
Се смета дека името на селото доаѓа од дијалектниот збор за страчка (*Corvus pica*) — *какараска*.

### Во Отоманското Царство
На крајот од XIX век Какараска било село во Серската каза. Во „Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника“ од 1873 г. Какараска еднаш е претставена како село во Серската каза со 76 домаќинства на 160 жители Македонци, а другпат како село во Демирхисарската каза со 50 домаќинства на 170 Македонци.

Во 1891 г. Георги Стрезов напишал за селото:

Според Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 г. Какараска имала 500 жители Македонци.

На почетокот на XX век населението на Какараска било под врховенството на Цариградската патријаршија и во него работела грчката пропаганда. По податоци на егзархискиот секретар Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 г. населението на селото се состоело од 336 Македонци патријаршисти и 48 Роми. Во Какараска работело грчко основно училиште. Подоцна селото прешло под врховенството на Бугарската егзархија и имало бугарско училиште, а со тоа и бугарска пропаганда. Во 1908 г. грчки податоци селото имало 40 православни жители.

Во извештај од 20 јануари 1910 г. училишниот инспектор на Бугарската егзархија од Сер напишал:

### Во Грција
За време на Првата балканска војна селото е окупирано од бугарска војска, а по Втората балканска војна во 1913 г. е припоено кон Грција согласно Букурешкиот договор. Таа година имало само 22 жители, кои во 1920 г. се накачиле на 186, што говори за тоа дека настрадало во Втората балканска војна. Во 1922 г. во Какараска се доведени Грци од селото Кости, југоисточна Бугарија, чии потомци и до денес практикуват нестинарство. На пописот од 1928 г. Какараска било етнички мешано село со 371 жител, од кои 196 лица (52 семејства) биле дојденци, а останатите македонски мештани.

На 28 декември 1926 г. селото е преименувано во Агија Елени, но името официјално стапило на сила во 1927 г.

Во 1933 г. е изградена црквата „Св. Константин и Елена“.

## Население

## Наводи

Категорија:Сер (општина)
Онан

[мини|[Тамара (снаа на Јуда)|Тамара (лево) и Јуда (десно). Масло на платно, од Орас Верне. 1840 г. По смртта на Онан, Тамара го подмамува Јуда да има полов однос со неа за да забремени.]]
**Онан** (, ) — личност опишана во Библијата, вториот син на Јуда (предокот на племето Јуда) и внук на патријархот Јаков, кој бил казнет од Бога со смрт поради избегнување на обврските од левитскиот брак, односно обврската да се ожени со вдовицата на својот починат постар брат. По смртта на најстариот син на Јуда, Онан, според левитската традиција, бил должен да се ожени со вдовицата Тамара, за да може таа да роди наследник што ќе се смета за првороден од најстариот син. Кога Онан имал однос со жената на својот брат, го истурил своето семе на земја за да избегне зачнување (Бит. 38:9). Поради тоа ја добил Божјата казна — смрт.

Според неговото име се создал изразот „онанија“, кој погрешно се поврзува со појавата на мастурбација, иако, според сведоштвото на Стариот завет, Онан всушност практикувал предвремено прекинување на половиот однос.

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Библиски личности
Категорија:Битие (библиска книга)
__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__
Општина Будаково

**Општина Будаково** — поранешна општина во Јужна Македонија, создадена во 1952 година. Центар на општината било селото Будаково.

Престанала да постои во 1955 година, кога дел била припоена со Општина Новаци (Арматуш, Будаково, Далбеговци, Дедебалци, Путурус, Трап и Црничани), дел со Општина Тополчани (Алиници, Горна Чарлија, Добрушево, Долна Чарлија, Мусинци и Ношпал) и дел со Општина Кукуречани (Радобор).

## Населени места
Во Општина Будаково спаѓале следниве села: Алинци, Арматуш, **[[Будаково]]**, Горна Чарлија, Далбеговци, Дедебалци, Добрушево, Долна Чарлија, Мусинци, Ношпал, Путурус, Радобор, Трап и Црничани.

## Население
Според пописот во 1953 во општината живееле 6.601 жител.

### Возраст и пол

## Наводи


## Поврзано

* Општини во Македонија
* Битолска Околија

Категорија:Административна поделба на Македонија
Раздавање на душата

**„Раздавање на душата“** — збирка раскази на македонската писателка Цветанка Трпкова од 2023 година.

## Содржина
Книгата ги содржи следниве раскази:
* Прозорец
* Врата место епилог
* Раздавање на душата
* Лудата Фанка од ушната школка
* Белег
* Во возот
* Шега со банани
* Фотографија
* Епитаф
* Човекот што потплукнуваше кога молчеше
* Човекот што среде улица си ги сакаше жената и старата девојка
* Цртеж на самотијата
* Низ реката, на брегот
* Балада за штрковите
* Најубавиот разговор
* Телефонски разговор
* Големото чистење

## За делото
Збирката е објавена како 137. книга во едицијата „Магма“ на издавачката куќа Темплум. Сликата на корицата е дело на Будимка Поповска. Книгата, со обем од 122 страници и со димензии од 17 сантиметри, била испечатена во печатницата „Винсент“ во тираж од 300 примероци. Таа е каталогизирана во НУБ „Св. Климент Охридски“, Скопје и ја носи меѓународната ознака ISBN 978-608-4871-71-2.

## Наводи

Категорија:Дела на Цветанка Трпкова
Категорија:Македонски раскази
Категорија:Книги од 2023 година
Категорија:Изданија на Темплум
Категорија:Македонски дела од 2023 година
Категорија:Појавено во 2023 година во Македонија
Општина Буково

**Општина Буково** — поранешна општина во Јужна Македонија, создадена во 1952 година. Седиште на општината било селото Буково.

Престанала да постои во 1955 година, кога нејзината територија станала дел од новосоздадената Општина Бистрица. 

## Населени места
Во Општина Буково спаѓале следниве села: Бистрица, **[[Буково]]**, Злокуќани, Кравари, Крстоар и Ореово.

## Население
Според пописот во 1953 во општината живееле 3.618 жители.

### Возраст и пол

## Наводи


## Поврзано

* Општини во Македонија
* Битолска Околија

Буково
Буково
Општина Демир Хисар (1952-1955)

**Општина Демир Хисар** — поранешна општина во Јужна Македонија, создадена во 1952 година, а во 1955 година била зголемена. Центар на општината било тогашното село Мургашево.

## Населени места
Во Општина Демир Хисар спаѓале следниве села: Бараково, Белче, Вардино, Граиште, Единаковци, Журче, Кутретино, Лесково, **[[Мургашево]]**, Ново Село, Прибилци, Ракитница, Растојца, Сладуево, Слепче, Стругово и Суводол.

## Население
Според пописот во 1953 во општината живееле 7.842 жители.

### Возраст и пол

## Наводи


## Поврзано

* Општини во Македонија
* Битолска Околија

Категорија:Административна поделба на Македонија
Метох (Серско)

**Метох** или **Долно Метох** (, *Като Метохи*) — село во Серско, Егејска Македонија, денес во општината Сер на Серскиот округ, Грција. Сè до 1920-тите било населено исклучиво со Македонци.

## Географија
Селото се состои од две мошне оддалечени маала — **Долно** и **Горно Метох**, од кои Горното денес е напуштено. Долно Метох се наоѓа во јужните пазуви на планината Шарлија. Лежи во Серското Поле, на околу 3 км северно од градот Сер. Северозападно од селото е манастирот „Пресв. Богородица Вишенска“.

## Историја
### Во Отоманското Царство
Во XIX век Метох било чисто македонско село во Серската каза. Според „Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника“ во 1873 г. во селото (*Métoh*) имало 42 домаќинства сочинети од 130 жители Македонци.

Во 1889 г. Стефан Верковиќ („Топографическо-этнографическій очеркъ Македоніи“) нашишал за Метох:

На статистичката табела Верковиќ го означил *Метохи* како село со 42 македонски куќи.

Во 1891 г. Георги Стрезов напишал за селото:

Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) вп 1900 г. во *Метохъ* имало 192 жители Македонци христијани.

На почетокот на XX век селото било под врховенството на Цариградската патријаршија. По податоци на егзархискиот секретар Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 г. во Метох (*Metoh*) имало 236 Македонци патријаршисти. Во 1910 г. егзархискиот училиштен инспектор Константин Георгиев го опишал Метох како урнатина од срушени и опустошени куќи во вкупно 192 жители Македонци, а учител во училиштето бил П. Атанасов.

### Во Грција
За време на Првата балканска војна селото е окупирано од бугарска војска, а по Втората балканска војна во 1913 г. е припоено кон Грција согласно Букурешкиот договор. Таа година селото броело 115 жители, а во 920 г. имало 144 лица. Ова укажува на тоа што селото веројатно настрадало во војните Во 1923-1924 г. под притисок на грчката власт 102 жители се иселиле во Бугарија, а на нивно место се доведени грчки од Турција. Во 1928 г. селото е претставено како етнички мешано со 122 жители,, од кои 90 лица (20 семејства) биле дојденци. Во 1940 г. бројот на жителите се зголемил на 152.

Селото настрадало во Втората светска и Граѓанската војна, и поголем дел од жителите се преселиле во маалото Долно Метох, кое е доста оддалечено. Ова маало е новото село, кое почнало посебно да се населува во 1930-тите и за првпат заведено како одделно село во 1940 г. со 140 жители. Населението продолжило да расте поради доселувањето на жителите од Горно Метох.

## Население

## Личности
* Васил Атанасов (1876 – ?) — борец во МОО, четата на Таската Серски, XV Штипска дружина

## Наводи

Категорија:Сер (општина)
Аишат Магомедовна Магомедова

**Аишат Магомедовна Магомедова** (родена 1917, во село Гергебил, округ Гергебил, Дагестан Автономна Советска Социјалистичка Република, РСФСР, СССР - 2013, Махачкала ) била  советски државник .

## Биографија
Ајшат Магомедовна Магомедова е родена во 1917 година во селото Гергебил , округот Гергебил. По националност - Аварка.

## Студии
Во 1941 година дипломирала на Државниот медицински институт во Дагестан, каде што се запишала во 1936 година.

## Кариера
Во периодот 1948-1951 година работела како втор секретар, а во 1951-1952 г. - веќе прв секретар на окружниот комитет Гергебил на КПСС. Во 1952 година, Магомедова била назначена за заменик министер за здравство на ДАСР. Во 1954 година, таа била префрлена во друго министерство - министер за социјално осигурување на ДАСР. Во 1959 година се вратила во Министерството за здравство и станала министер за здравство на ДАСР.  

## Партиски активности
Во 1950 година, таа била избрана за заменик на Врховниот совет на СССР во изборната област Ботлих. Во 1955, 1959 и 1963 година била избрана за заменик на Врховниот совет на ДАССР .

## Награди и титули

* Народен доктор на Дагестан
* медали
* Почесен доктор на ДАССР

## Наводи


## Надворешни врски

* Магомедова Аишат Магомедовна

Категорија:Политичари од Комунистичката партија на Советскиот Сојуз
Категорија:Починати во 2013 година
Категорија:Починати на 26 април
Категорија:Родени во 1917 година
Категорија:Министерства на Русија
Златен Извор

**Златен Извор** (, *Хрисопиги*) — село во Серско, Егејска Македонија, денес во општината Сер на Серскиот округ, Грција.

## Географија
Селото се наоѓа на јужните падини на планината Шарлија, на околу 10 км северно од градот Сер.

## Историја
Селото за првпат е евидентирано во 1961 г. кога е заведено со 18 жители. Неговото население се колеба низ времето бидејќи станува збор за сточарска населба.

## Население

## Наводи

Категорија:Сер (општина)
Мрамор (Серско)

**Мрамор** (, *Капетануди*; до 1926 г. *Μαραμόρ*, *Мрамор*) — поранешно село во Серско, Егејска Македонија, на територија на денешната општина Сер на Серскиот округ, Грција. Традиционално било населено со Турци.

## Географија
Селото се наоѓа на јужните падини на планината Шарлија, северозападно од Сер и југозападно од Мертатово.

## Историја
### Во Отоманското Царство
Во XIX век Мрамор било чисто турско село во Серската каза. Според „Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника“ во 1873 г. во селото (*Mramor*) имало 75 домаќинства со 195 жители Турци. Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 во *Мраморъ* имало 300 жители Турци.

### Во Грција
За време на Првата балканска војна селото е окупирано од бугарска војска, а по Втората балканска војна во 1913 г. е припоено кон Грција согласно Букурешкиот договор. Селото веројатно настрадало во војните бидејќи во 1913 г. е попишано со само 35 жители. Во 1920 г. жителите се вратиле, и населението пораснало на 149 лица.

Во 1924 г. населението е иселено во Турција по сила на Лозанскиот договор, а на негово место дошле 20-тина семејства кои не биле грчки колонисти, туку веројатно сточари. Во 1928 г. Мрамор имал 79 жители, а во 1940 г. во него се попишани 78 лица.

Селото настрадало за време на Втората светска или Граѓанската војна и потоа е отпишано.

## Население

## Наводи

Категорија:Историски села во Сер
Долно Хомондос

**Долно Хомондос** (, *Като Митруси до 1927 г. Χομόνδος, Хомондос*) — село во Серско, Егејска Македонија, денес во Општина Сер на Серскиот Округ, Грција. Населението брои 404 жители (2021).

## Географија
Селото се наоѓа во средиштето на Серското Поле на запад од градот Сер и северно от Ениќој

## Историја
### Потекло на името
Името на селото потекнува од поимот „хомот“ (, *хомонт*) со додадена грчка наставка.

### Во Отоманското Царство
Во 1853 г. е изградена црквата „Св. Ѓорѓи“ како храм на Долното Маало на Хомондос.

Во XIX век Долно Хомондос бил чифлик во Серската каза на Серскиот санџак. Во „Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника“ се вели дека во 1873 г. *Хомудос* (Homoudos) е село со 114 домаќинства сочинети од 245 Македонци и 90 муслимани.

Во 1891 г. Георги Стрезов напишал за селото:

Според Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 г. во селото живееле 200 Македонци христијани, 50 Турци и а20 Черкези.

Во Долно Хомондос работеле грчката и бугарската пропаганда. По податоци на егзархискиот секретар Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 г. во *Хумандос* (Houmandos) имало 24 Македонци егзархисти и 496 патријаршисти, 12 Власи и 48 Роми. Во него работело бугарско основно училиште.

### Во Грција

За време на Првата балканска војна селото е окупирано од бугарска војска, а по Втората балканска војна во 1913 г. е припоено кон Грција согласно Букурешкиот договор. Таа година Долно Хомондос броел 404 жители,н ово 1920 г. тие се намалиле на 333 лица. Во 1924 г. по сила на Лозанскиот договор сите муслимани се иселени во Турција, а на нивно место се доведени грчки колонисти.

Во 1920-тите муслиманското население на Хомондос било иселено во Турција по сила на Лозанскиот договор. Во 1928 г. селото имало 533 жители, од кои 119 биле грчки дојденци, а останатите биле македонски мештани.

## Население

## Личности
* Божил Стојанов — доброволец во четата на Иван Атанасов – Инџето за време на Српско-бугарската војна во 1885 г.
* Димитар Гоголаков (? – 1907) — гркомански андартски капетан
* Лазар Атанасов (Танасов) — борец во МОО, I чета на XI Серска дружина
* Христофор — директор на главното грчко училиште во Сер во 1867-1870 г., потоа монах во Серскиот манастир „Св. Јован Претеча“, активист на серскиот грчки Силогос

## Наводи

Категорија:Сер (општина)
Бегство во Египет

мини|275x275пкс|„Бегство во Египет“ од Џото ди Бондоне
**Бегство во Египет** — бегството на семејството на Исус Христос во Египет, опишано во Евангелието по Матеј, за да се избегне колежот на младенците извршен по наредба на царот Ирод. Евангелската приказна за овој настан е исклучително кратка; повеќето подробности се содржани во апокрифното „Евангелија на детството“. Бегството во Египет е популарна тема во визуелните уметности.

## Приказна
Кога светите тројца мудреци отишле да го најдат Исус, прашале еден водач по име Ирод Велики каде да го најдат „царот на сите Евреи“. Ирод се исплашил дека Исус може да стане цар наместо него, па се обидел да го најде и да му наштети. Тој наредил да се убијат сите доенчиња во Витлеем, надевајќи се дека ќе се ослободи од Исус. Но еден ангел му рекол на Јосиф во сон да ги одведе Исус и Марија во Египет за да ги заштити.

Египет било добро место за одење бидејќи Ирод не бил главен таму. И Египет и Јудеја биле дел од Римското Царство и биле поврзани со безбеден пат по крајбрежјето наречен „морски пат“. И така, им било лесно да патуваат дотаму и да останат безбедни.

## Историчност
Во Евангелието по Лука, приказната е малку поинаква. Зборува за тоа како Јосиф, Марија и Исус одат во Ерусалимскиот храм, а потоа се враќаат дома во Назарет. Некои луѓе што ги проучуваат овие приказни мислат дека верзиите на Лука и Матеј за раѓањето и настаните околу младиот Исус можеби не се целосно вистинити. Тие веруваат дека Матеј можеби измислил некои делови за да го поврзе Исус со Мојсеј, особено делот за одење во Египет. Матеј сакал да го покаже Исус како сличен на Мојсеј, особено за еврејскиот народ, а Бегството во Египет го прикажува токму тоа.

## Наводи

## Надворешни врски

* Orthodox Wiki article on the Flight into Egypt
* John Calvin's commentary
* Further reading on the Flight into Egypt in art

__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__
Категорија:Христијанска иконографија
Категорија:Евангелие според Матеј
Категорија:Христијански празници
Категорија:Божик
Јуда (син на Јаков)

[мини|298x298пкс|''Јуда'' (1840) од [Орас Верне]]
**Јуда** () — четвртиот син на Јаков од Лија, основачот на Јудејското племе. Имал син — Фарес. Тој бил внук на Исак и правнук на Авраам. Апостол Лука го спомнува како предок на Јосиф во Родословието на Исус Христос.

## Приказна
Јуда бил четвртиот син на патријархот Јаков од неговата прва жена Лија. Неговите браќа се: Рувен, Симон (или Симеон), Леви, Исахар и Завулон. Браќата биле алчни спрема Јосиф бидејќи тој бил најстариот син од жената на Јаков, Рахила, која ја сакал повеќе од Лија. Еден ден Јосиф бил испратен од татко му да ги посети своите браќа на полето. Го пречекале и го фрлиле во длабока јама без вода. Дошле трговци, а браќата го извадиле Јосиф од јамата и го продале на трговците. Му посипувале јарешка крв по облеката и му кажале на татко му дека ѕверовите го растргнале.

Јуда се оженил и имал три сина: Ир, Онан и Шела. Подоцна имал две близнаци: Фарес и Зара, кои ги родила Тамара. Фарес бил предок на јудејскиот цар Давид.

Во тоа време, Јосиф се искачил на положбата на најважниот човек во Египет. 20 години откако Јосиф бил продаден во ропство, во Ханан дошол глад. Јаков ги испратил своите деца (освен Венијамин) во Египет да донесат храна. Тие побарале од Јосиф храна, но не препознале дека е тој. Тој им рекол да го доведат Венијамин, најмладиот брат, а Симон го држел во затвор. Таткото со тешко срце им го дал Венијамин да го однесат во Египет. Тие ја земаат храната, а Јосиф скришно им става сребрена чаша во вреќите, потоа ги запира и го обвинува за кражба. Јуда се нуди да биде одведен во затвор, но бидејќи Јосиф видел дека браќата повеќе не се расипани, им открива дека тој е нивниот брат што бил продаден на трговците пред 20 години и го пушта Симон од затвор. Потоа целото семејство се преселило во Египет.

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Библиски личности
Категорија:Битие (библиска книга)
Категорија:Личности од Стариот завет
__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__
Лав Ѓакон

**Лав Ѓакон** (; роден ) бил византиски историчар и хроничар.

Бил роден околу 950 во Калое во Мала Азија, и се образувал во Константинопол, каде што станал ѓакон во императорската палата. Додека бил во Константинопол напишал историја која го покрива владеењето на Роман II, Никифор II, Јован Цимискиј, и раниот период на владеењето на Василиј II. Честопати неговите набљудувања се засновани како очевидец на настаните.

Лав е особено познат по неговиот опис на Светослав I, кој извршил инвазија на Бугарија во 969 и се борел против византиските војски преку нејзината територија.

Категорија:Византиски историчари
Адата (село)

**Адата** или **Ада Чифлик** — поранешно село во Серско, Егејска Македонија, денес на територија на општината Сер на Серскиот округ, Грција. Било населено со Македонци.

## Географија
Селото се наоѓало југозападно од Сер, во заблатена месност на север од Струма, североисточно од Долна Камила.

## Историја
### Во Отоманското Царство
Во XIX век Адата бил мал македонски чифлик во Серската каза. Во „Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника“ се вели дека во 1873 г. Адата (Adata) имала 40 домаќинства сочинети од 45 жители Македонци.

Во 1891 г. Георги Стрезов напишал за селото:

Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 г. Адата имала 180 жители Македонци христијани.

По податоци на егзархискиот секретар Димитар Мишев („La Macédoine et sa Population Chrétienne“) во 1905 г. Адата (Adata) имала 184 жители Македонци под Цариградската патријаршија и 6 Роми.

Селаните од Адата се жалеле на европските конзули и властите го осудиле кметот на селото.

### Во Грција
По Балканските војни во 1913 г. селото е припоено кон Грција согласно Букурешкиот договор. Таа година селото имало 117 жители, а во 1920 г. во него се попишани 128 лица.

Адата се распаднала кога земјиштето им е одземено на неговите жители и доделено на грчки доселеници во Долна Камила, како и поради регулацијата на реката Белица и копањето за канали за наводнување.

## Наводи

Категорија:Сер (општина)
Шал

мини|281x281пкс|Волнен шал
**Шал** — парче облека што се носи околу вратот за топлина или стил. Парчето ткаенина може да се завитка, врзе или прекрие преку рамениците. Луѓето носат шалови на многу различни начини, во зависност од времето и нивниот личен стил. На ладно време, шаловите помагаат да се загреете со тоа што го покриваат вратот, а понекогаш дури и лицето. Ја задржуваат топлината блиску до вашето тело, спречувајќи ја да избега и осигуруваат удобност. Некои шалови се направени од дебели изолациски материјали како волна или руно, додека други се полесни за поблаги временски услови.

Шаловите не се само практични — тие се и модни додатоци. Можете да најдете шалови во секакви бои, шари и текстури за да одговараат на вашата облека или за стил.

## Историја
Шаловите за првпат ги користеле Старите Египќани околу 1350 година пр. н. е. Тогаш повеќе изгледале како парче ткаенина за бришење на потта од лицето или за заштита од сонце. Не биле модни додатоци како што се денес. Подоцна, во Стариот Рим, војниците ги носеле шаловите наречени „потни ткаенини“ за да ја избришат потта за време на битките. Како што одминувало времето, шаловите станувале сѐ почести меѓу различни култури, не само кај војниците. Почнале да се користат за затоплување, особено во постудените области.

Во XIX век, шаловите станале помодни. Биле направени од отмени материјали како свила и украсени со елегантни дизајни. Шаловите се сметале за симбол на богатство и углед, кои ги носеле богатите и модни луѓе.

## Шалот како мотив во уметноста
* „Жолтиот шал“ — краток расказ на македонската писателка Оливера Ќорвезироска од 2021 година.

## Наводи

## Надворешни врски
__СОСОДРЖИНА__
__ИНДЕКС__
Категорија:Модата во 20 век
Категорија:Облека