Јурај Червенак

**Јурај Червенак** (роден на 16 јуни 1974 година) е словачки автор. Првично бил најпознат по неговите раскази и романи кои мешале елементи на „меч и магии“ со историска фантазија и словенска митологија, но подоцна постигнал мејнстрим успех со серија романи во жанрот историска мистерија, со фиктивниот пар детективи од доцниот 16-ти / почетокот на 17 век, Јоаким Штајн и Матеј Барбарич.

Има (под псевдонимот Торлејф Ларсен) неколку романи во кои се појавува класичниот лик на Роберт Е. Конан Варваринот, а исто така и Ворлок трилогија, збир на историски фантастични романи кои ги следат авантурите на словенскиот војник Роган во историскиот амбиент на Кнежевството Нитра од 8 век и соседните земји, објавени под неговото вистинско име.

Расказите на Червенак варираат од теми слични на оние користени во неговите романи до вестерн и хорор и може да се најдат во различни (најчесто чешки) антологии, словачкиот научнофанатастичен/фантастичен магазин *Фантазиа* и чешките списанија *Икарие* и *Певност*. Повеќето од почетните книги на Червенак биле објавени на чешки пред објавувањето на нивните оригинални словачки верзии; ова се сменило во 2010 година, кога првиот негов историски роман го презел еден голем словачки издавач.

## Биографија
Јурај Червенак е роден на 16 јуни 1974 година, во Жјар на Хрон, Словачка, но поголемиот дел од својот живот го поминал во градот Банска Штјавница. По завршувањето на средното училиште, поминал низ низа чудни работи сè додека конечно не нашол позиција во градскиот културен центар, каде што неговите должности вклучувале управување со локалното кино. Тој на крајот го направил пишувањето (како романописец, раскажувач и филмски критичар за различни списанија) своја кариера со полно работно време во 2005 година.

## Пишувачка кариера
Раните дела на Червенак, кои биле објавени под псевдонимот „Торлејф Ларсен“, биле умерено успешни кај читателите, но критичарите во голема мера ги отфрлиле како дериват на неговите книжевни влијанија (најзначајно од Хауард) и без инвентивност и софистицираност.

По *Толрандер*, Червенак зел речиси четиригодишна пауза во која престанал со пишување и објавување, од која во 1998 година издал расказ наречен „Mŕtvi striebro nepotrebujú“ (На мртвите не им треба сребро), објавена во списанието *Фантазиа*.

Расказот вклучил нов протагонист, Роган Војникот, заедно со неговиот придружник волк-демон, Горивлад, во оригинален свет на висока фантазија заснован на словенската историја и митологија. Одговорот на читателите бил поволен и следеле повеќе кратки приказни. „Krvavý oheň, biely oheň“ (Крвав оган, бел оган), објавена една година подоцна, ја добила наградата O najlepšiu fantasy (за најдобрата фантазија).

Червенак се вратил на пишувањето романи со *Conan nelítostný* (Конан немилосрдниот) од 2000 година (повторно пишувајќи како Торлеиф Ларсен) и добил уште две престижни награди, Истрон за „Z posvátné vody zrozená“ (Роден во Водата и 220) Ракета за „Хрдлорез“ (Сецкање) во 2003 година.

Во 2003 година бил објавен првиот роман од серијата романи на Ворлок, *Černokněžník – Vládce vlků* (Ворлок – Господарот на волците). Тоа била првата книга што била објавена под името на Червенак и го означила неговото прифаќање на историската фантазија, бидејќи го внела Роган во историската средина на Централна Европа на крајот на 8-ми век. Романот добил позитивни критики и бил проследен со две продолженија (2004, 2005) и збирка раскази (2006).

Червенак подоцна преминал на историска фантастична трилогија базирана на Билинас; првиот роман, *Bohatier: Oceľové žezlo* (Богатир: Железниот жезол), кој ги опишал подвизите на легендарниот херој Иља Муромец и бил објавен во 2007 година, по што следеле две продолженија во 2007 и 2008 година. Во 2009 година, Червенак ја напишал *Strážcovia Varadína* (Чуварите на Орадеја), првиот од серијата историски авантуристички романи по подвигот на измислениот капетан Корнелиус Батори во доцниот 17 век, наспроти позадината на различните конфликти меѓу Отоманското Царство и Хабсбурговците. Романот го презел еден од најголемите издавачи во Словачка, Словарт, означувајќи го почетокот на успехот на кросоверот на Червенак кај мејнстрим читателите.

Овој тренд бил дополнително зацементиран со серија историски мистериозни романи, со пар измислени детективи, Јоаким Штајн и Матеј Барбарич, во потрага да ги решат злосторствата во доцниот 16-ти/почетокот на 17-ти век Хабсбуршката империја под посебни наредби од надвојводата Матеја од Австрија. За разлика од претходните дела на Червенак, бестселерот немал елементи од фантазија и, освен што вметнувал неколку измислени ликови, останувал доследен на вистинските историски настани.

## Библиографија

### Серијата Ворлок

* *Господарот на волците* (*Vládce vlků*, чешко издание 2003, словачко издание 2010 како Vládca vlkov, полско издание 2012 како Władca Wilków)
* *Мечот на Радхост* (*Radhostův meč*, чешко издание 2004 година, словачко издание 2010 како Radhostov meč, полско издание 2014 како Miecz Radogosta)
* *Крвав оган* (*Krvavý oheň*, чешко издание 2005 година, словачко издание 2011 година)
* *Војната против демоните* (*Válka s běsy*, чешко издание 2006 година, словачко издание 2011 година како Válka s besmi)
* *Златото на Аркона* (*Злато Аркони*, 2012)
* *Привиденија на Девин* (*Prízraky na Devíne*, 2016)

### Серијата Богатир

* *Железниот жезол* (*Ocelové žezlo*, чешко издание 2006, полско издание 2012 како Żelazny Kostur)
* *Царицата на змејот* (*Dračí carevna*, чешко издание 2007 година, полско издание 2013 година како Smocza Cesarzowa)
* *Белата кула* (*Bílá věž*, чешко издание 2008)

### Романите Бивој

* *Бивој демонубиецот* (*Bivoj běsobijce*, чешко издание 2008)
* *Бивој воинот* (*Bivoj válečník*, чешко издание 2008 година)

### Серијата „Авантурите на капетанот Батори“

* *Чуварите на Орадеа* (*Strážcové Varadínu*, Чешко издание 2009 година, словачко издание 2010 година како *Strážcovia Varadína*)
* *Портата на Иркала* (*Brána Irkally*, 2010)
* *Тврдината на ѓаволот* (*Diablova pevnosť*, 2011)
* *Железната полумесечина* (*Železný polmesiac*, 2015)
* *Бедемот на Западот* (*Hradba západu*, 2018)

### Серијата Штајн и Барбарич

* *Трупот на пеколот* (*Mŕtvy na pekelnom vrchu*, 2013)
* *Крвта на првороденото* (*Krv prvorodených*, 2014)
* *Огнениот знак* (*Ohnivé znamenie*, 2015)
* *Ѓаволот во огледалото* (*Diabol v zrkadle*, 2016)
* *Волкот и камата* (*Vlk a dýka*, 2017)
* *Шумата на привиденија* (*Les prízrakov*, 2019)
* *Ангелот во подземјето* (*Anjel v podsvetí*, 2020)

### Конан романи

* *Конан и сенките на Хирт* (*Конан и стини Хиртху*, 1993) (како Џорџ Калахан)
* *Конан немилосрдниот (роман на Јурај Червенак)* (*Конан нелитостни*, 2000) (како Торлеиф Ларсен)
* *Конан и дванаесетте порти на пеколот* (*Conan a dvanáct bran pekla*, 2002) (како Торлеиф Ларсен)

### Други романи

* *Олгерд: Мечот од Тормарен* (*Olgerd: Meč z Thormarenu*, чешко издание 1993) (како Торлеиф Ларсен)
* *Толрандер: Скапоцен камен на маѓепсаниот волшебник* (*Tollrander: Klenot zakletého čaroděje*, чешко издание 1994 година) (како Торлеиф Ларсен)
* *Марк Стоун: Светата војна* (*Марк Стоун: Svatá válka*, чешко издание 2006 година)
* *Бронзената секира, златното руно* (*Sekera z bronzu, rúno zo zlata*, 2008, чешко издание 2009 година)
* *Змијата ѕвечарка Калахан и портата на духовите* (*Chřestýš Callahan a brána duchů*, чешко издание 2012 година)

### Други дела

* *Камен и крв* (*Kámen a krev*, чешко издание 2010), збирка раскази и новели (исто така од сериите Ворлок, Богатир, Бивој и Батори)

## Наводи

## Надворешни врски

* Официјална веб-страница на Јурај Червенак (на словачки)
* Комплетна библиографија со коментари на авторот (на словачки)
* Интервју со Јурај Червенак на fantazia.sk (на словачки)
* Интервју со Јурај Червенак на fantasya.cz (на чешки) 

Категорија:Живи луѓе
Категорија:Родени во 1974 година
Категорија:Словачки писатели