open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Анастасија (музичка група)

**Анастасија** — македонска музичка група. Анастасија е една од најуспешните музички групи во Македонија. Нивната музика претставува оригинален микс од византиски звуци, православна црковна музика и етно ритми. Тие користеле повеќе акустични инструменти, како: кавал, гајда, тапан, но и компјутери, семплери и синтисајзери.

## Историја
Групата „Анастасија“ била основана во 1990 година од страна на Горан Трајкоски (поранешен член на Сарацени, Падот на Византија, Мизар и Апореа), Климе Ковачески (поранешен член на Падот на Византија и Апореа), Златко Ориѓански (поранешен член на „Лола В. Стаин“) и Зоран Спасовски (поранешен член на „Мизар“ и „Апореа“).

Музиката на Анастасија претстаува спој на византиското минато, низ православната црковна музика, со големи примеси на етно ритам. Тие користеле акустични инструменти, како: кавал, гајда, тапан, но и модерна технологија, компјутери, семплови, синтисајзери и итн.
 
Анастасија направиле музички творби за театарски перформанси, филмови и ТВ програми.

Музиката за филмот „Пред Дождот“ била објавена од „Полиграм Рекордс“ и била распродадена во илјадници примероци низ целиот свет. Во 1996 година, „Анастасија“ ја направиле музиката за театарскиот перформанс „*Баханалија*“ кој се прикажувал низ цела Европа. Во 1997 година го издале синглот „Лице“, по кој следувал и синглот „Гори“, а потоа и албумот „*[[Мелургија (албум)|Мелургија]]*“ кој претставува компилација на необјавените песни на групата. Потоа следувал албумот „*[[Ноктурнал (албум)|Ноктурнал]]*“, снимен во скопското студио „Тра Ла Ла“ а миксуван во атинското студио, со Коти К.

## Членови
* Горан Трајкоски, водечки вокал, клавијатури, гајда, кавал
* Климе Ковачески, гитара 
* Златко Ориѓански, гитара, мандолина, кавал, придружен вокал
* Зоран Спасовски, тапани, ударни инструменти, клавијатури, придружен вокал

## Албуми
* „На реките вавилонски“/„Премин“, сингл, (*Дом*, Ниш, 1989) 
* „Давидова харфа“, песна на компилацискиот албум „Македонски документ“, („ТРОТ“, 1994)
* Пред дождот (), албум 1995
* „Лице“ () и „Гори“ (), ЦД-сингл, (*Third Ear Music*, 1997) 
* „Мелургија“ (), албум, (*Libra Music*, 1997)
* „Ноктурнал“, албум, (*Third Ear Music* за просторот на СФРЈ и *Libra Music* за остатокот од светот, 1998)

## Наводи

* Дискографија на „Анастасија“  евидентирана од ВБУ Музички Регистар.

## Извор
* Македонски информациски филмски центар, Скопје, јануари 2007.


Категорија:Македонски рок групи
Категорија:Македонски електронски групи
Категорија:Појавено во 1990 година во Македонија
Категорија:Музички групи основани во 1987 година
Xfce

**Xfce** е десктоп околина наменета за Unix и за Unix-like оперативни системи.

Бидејќи е занован на алатката GTK+2 тој е соодветен на Gnome и го користи раководителот на прозорци Ffwm. Тој се мести едноставно, преку алатката Settings Manager.

Xfce е работна околина која користи многу малку ресурси и затоа се користи кај послаби машини како и кај машини кои треба да извлечат максимум од дадената машинска опрема.

Помошни алатки се:
* Thunar - раководител на податотеки
* Xfmedia - мултимедијален изведувач кој го користи погонот xine
* Xarchiver - раководител со архиви

## Надворешни врски

* Домашна страница
Пархасиј

[thumb|right|250px|''Зевкиј и Пархасиј'', [Јоаким фон Зандрарт, 1675]]
**Пархасиј** од Ефес бил еден од насјлавните старогрчки сликари. Се преселил во Атина, и се рангира меѓу Атичките уметници. Неговото творештво се одликува со една анегдота запишана од Ксенофонт во разговорот помеѓу Пархасиј и Сократ на тема уметност; затоа јасно е дека тој веќе бил прославен пред 399 п.н.е.. Сенека вели дека Пархасиј купил еден од Олинтијците кого Филип II Македонски го има продадено во ропство во 346 п.н.е., и го мачел за да има модел за неговата слика на Прометеј; но оваа приказна, која е слична на една таква за Микеланџело, е хронолошки невозмозна. Друга анегдота нѝ кажува за неговиот натпревар со сликарот Зевкиј. Зевкиј имал насликано некои гроздови толку совршено, што на нив долетале птици да ги колваат. Потоа тој му рекол на Пархасиј да ја тргне завесата за да ја открие својата слика, но, гледајќи дека сликата всушност самата завеса вила сликата, тој признал дека е надминат, бидејќи Зевкиј излагал птици, но Пархасиј го излагал Зевкија.

Пархасиј универзално се поставува во најпрвиот ранг на сликари. Неговото скицирање било особено чудесно, а многу од неговите цртежи на дрво и пергамент биле зачувани и високо вреднувани од подоцнежните сликари како пример за учење. Тој бил првиот кој се здобил со вештината на сликање на ликови кои изгледаат дека излегуваат од позадината. Неговата слика на Тезеј го красела Капитолот во Рим. Неговите други дела, покрај порнографијата која била негово хоби, се главно митолошки групи. Негово славно дело е и сликата на Демос, персонификација на атинскиот народ; според една приказна, веројатно заснована на епиграми, дванаесетте главни одлики на луѓето, иако очигледно прилично недоследни една на друга, биле јасно изразени на оваа фигура.

## Наводи
* 

Категорија:Стари атињани
Категорија:Старогрчки сликари
Менопауза

**Менопаузата** е природна појава во животот на жената кога престанува нејзината менструација. Исто така е позната под името климактериум што значи промена на животот. Менопауза обично настапува помеѓу 44-та и 55 година од животот. Менструациите можат да станат помалку обилни и понередовни пред конечно да престанат.

## Како се случува

Од двете страни на матката (утерусот) на жената  се наоѓаат јајниците кои го произведуваат хормонот естроген. Овој хормон помага во регулирање и создавање јајце (овула) кај жената. За време на климактериумот јајниците почнуваат да создаваат помалку естроген при што не се произведуваат повеќе јајца и престанува менструацијата.

Климактериумот може да настапи на било која возраст ако јајниците на жената се извадени при хисторектомија операција (отстранување на матката).

## Симптоми
Повеќето жени или воопшто ќе немаат симптоми, или ќе имаат само благи симптоми што ќе траат само неколку месеци. Но за некои жени, симптомите можат да бидат мачни и да траат неколку години. Тие се:
* Напади на жештина
* Вагинални и проблеми со мочниот меур
* Промени во расположението
### Последици
thumb|upright=1.3|Густината на коските, особено кај ’рбетниците, се намалува со менопаузата
Климактериумот прави жените постепено да губат дел од калциумот во нивните коски. Кај многу жени коските стануваат крти и лесно кршливи. Овој проблем е наречен Остеопороза.

## Извор

* https://web.archive.org/web/20060822054049/http://www.mhcs.health.nsw.gov.au/mhcs/publication_pdfs/800/HTS-800-MAC.pdf *44+ За жените што се ближат до климактериумот (менопауза) - Памфлет*, Мултикултурен здравствен комуникативен сервис, Нов Јужен Велс, јули 2002.

Категорија:Женски репродуктивен систем
Туретов синдром

**Туретов синдром** е пореметување со движењата заради одредено наследено невролошко нарушување на мозокот. Оваа положба е именувана по Францускиот невролог, Жил Турет, кој за првпат во 1885 испитувал девет вакви пациенти. Туретовиот синдром нема никакво влијание врз самата интелигенција или рок на живeење. Симптомите на ТС се поизразени кај децата. Луѓето со овој проблем прават постојани движења и гласови што не можат да ги контролираат.

## Физички движења

Во овие движења наречени „тикови“ спаѓаат следниве:
* трепкање со очите
* кревање на рамениците
* нагли движења на главата
* гримаси со лицето
Понекогаш луѓето со Туретов синдромот непрекинато ги имитираат движењата на другите луѓе.

## Вокални звуци

Звуците што луѓе со Туретов синдром ги имитираат се:
* шмркање
* чистење на грлото
* кашлање
* лаење
* врескање
Некои луѓе со ТС ги повторуваат своите или зборовите на другите луѓе или дури велат вулгарни или навредливи зборови без да сакаат.

## Лечење

За сега нема еден семоќен лек за ТС. Но разни таблети за смирување помагаат кај некои луѓе со ТС да живеат нормален живот. Затоа што движењата и гласовите предизвикани од ТС се често реакција на стрес или возбуда, учењето на методи за контролирање на стресот и релаксација можат исто така што помогнат во лечењето.

## Извор
* https://web.archive.org/web/20060824224057/http://www.mhcs.health.nsw.gov.au/mhcs/publication_pdfs/4400/BHC-4400-MAC.pdf Мултикултурен здравствен комуникативен сервис, Нов Јужен Велс, септември 2004.

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Неврологија
Мопед

мини|десно|Мопед
**Мопедите** се мотоцикли од 50 кубни сантиметри, со брзина која е законски ограничена на 45 км/ч. Овие мотоцикли се исто така познати под името скутер или веспа. Во скоро сите држави од светот право на управување на велосипед со мотор или мопед имаат сите лица кои наполниле 14 години. Во сите правилници на сообраќајот, мопедите мора задолжително да се движат по велосипедска патека, доколку иста таква не постои, мопедите мора да се движат на најмногу еден метар растојание од работ на патиштата. Задолжително е носењето на кацига. Во сите прирачници за мопедите се наведува дека најпожелно е да се носи облека со посветла боја, поради безбедносни причини. Новите мопеди се доста модернизирани и имаат голема примена низ големите градови, поради тоа што не трошат многу гориво и не ја загадуваат животната средина. Сите мопеди произведени од 2005 година па наваму ги исполнуваат најсовремените стандарди за заштита на животната средина (во Европа тоа се euro2 i euro3). Најголеми светски производители на мопеди се: Јамаха, Пјаџо, Џилера, Пежо, Априлија, Малагути, Каџива, CPI, Дерби, MBK, Хонда,Хамачи, Веспа


Категорија:Мотори
Ку-клукс-клан

мини|Знамето на Ку-клукс-клан
**Ку-клукс-клан**, може и како **Кју-клукс-клан** (англиски: *Ku Klux Klan*), позната и по акронимот **ККК** или само **Клан** — тајна организација основана по завршетокот на Граѓанската војна во САД, која има за цел предизвикување расна и верска нетрпеливост. Членовите се облекуваат во карактеристична бела облека, мантии со конусовидна качулка што во целост го прикрива лицето, на која има само отвор за очите. Организацијата премолчано е штитена од државните органи, и е толерирана и покрај големиот број уништени лични имоти и убиства. Нејзини жртви се американските Африканци, Евреите, но и белите христијани, кои биле сметани за помагачи или заштитници на црнците и Евреите. Организацијата постои до ден-денес, се занимава со ширење параноја и омраза и сѐ уште има моќ што не е за потценување.

## Ку-клукс-кланот како мотив во популарната култура
* „ККК-кучка“ (англиски: *KKK Bitch*) — песна на американската рок-група Бади каунт (*Body Count*) од 1992 година.
* „ККК ми ја зеде девојката“ (англиски: *The KKK Took My Baby Away*) — песна на американската панк-рок група Рамоунс (*Ramones*) од 1981 година.
* „Раѓањето на нацијата“ (англиски: *The Birth of a Nation*) — американски филм од 1915 година, во режија на Дејвид Грифит. 
* „Членовите на кланот“ (англиски: *The Clansman: An Historical Romance of the Ku Klux Klan*) — роман на американскиот писател Томас Диксон Помладиот.

## Наводи

Категорија:Расизам
Категорија:Тајни здруженија
Список на универзитети во Нов Зеланд

Ова е список на универзитети во Нов Зеланд:

* Оклендски технолошки универзитет (Окленд)
* Универзитет Линколн (Линколн)
* Универзитет Масеј (Палмерстон Норт, Албани, Велингтон)
* Оклендски универзитет (Окленд)
* Кантербeриски универзитет (Крајстчерч)
* Оташки универзитет (Данидн, Велингрон, Окленд)
* Ваикатски универзитет (Хамилтон)
* Велингтонски универзитет Викторија (Велингтон)

*
Нов Зеланд
Мафија

**Мафија** е италијански збор, кој се користи за означување на организирани криминални банди, гангстери, поточно за таквите организации од островот Сицилија. Сицилијанската мафија исто така е позната како „Коза Ностра“ (Cosa Nostra) односно „Наша работа“ и се појавила во XIX век. Тоа е лабава асоцијација на криминални групи кои споделуваат заедничка организациска структура и код на однесување. Секоја група, позната како „семејство“ или „фамилија“, „здружение“, „клан“ или „коска“ (cosca) смета дека има суверенитет врз територијата на која рекетира — обично град или село или населба (borgata) од поголем град.

Гранки на мафијата се појавиле во САД во текот на доцниот XIX век, по брановите италијанска емиграција, како и во Канада и Австралија. Поимот „Мафија“ исто така се користи за организациите од сличен тип што работат под слична структура, без разлика дали се од Сицилија или не, како Камора, ’Ндрангета, Стида или Сакра Корона Унита, како и неиталијански организирани групи.

Во цел свет зборот **мафија** е синоним за организирани криминални структури тесно поврзани со крупниот бизнис и со владејачките структури. Оваквата спрега е позната за буквално секоја земја во денешно време, освен Куба, Кина, Виетнам, Северна Кореја. До крајот на 90-тите години на минатиот век организирани криминалци не постоеја ниту во поранешните  комунистички земји во Европа : СССР, Чехословачка, Бугарија, Романија, Унгарија, Полска, СФРЈ.

Џовани Фалконе, антимафијашкиот судија убиен од Мафијата, се спротивставуваше на инфлацијата на користењето на терминот „Мафија“ за сите видови организиран криминал: „На времето луѓето се плашеа да го изговорат зборот ’Мафија‘, а денес луѓето се отидени во сосема спротивна насока што веќе премногу се употребува... Јас веќе не ја прифаќам навиката за Мафијата да се зборува на описен и сеопфатен начин со што се овозможува да се трупаат феномени кои навистина се сродни со полето на организиран криминал, но кои имаат малку или ништо заедничко со Мафијата.“ Според најшироко прифатената дефиниција, Мафија се однесува на регионалниот криминалитет на Сицилија.

## Мафијата како тема во уметноста и во популарната култура
* „Член на мафијата“  (*Члан мафије*) - песна на српската рок-група „Рибља чорба“ (*Riblja Čorba*).
* „Кум“ (англиски: *The Godfather*) - американски филм од 1972 година, во режија на Фрaнсис Форд Копола.
* „Кум II“ (англиски: *The Godfather II*) - американски филм од 1974 година, режиран од Френсис Форд Копола.
* „Кум“ (англиски: *The Godfather*) - роман на американскиот писател Марио Пузо од 1969 година.

## Поврзано
* Италијанска мафија
* Сицилијанска мафија
* Албанска мафија
* Организиран криминал

## Наводи


Категорија:Злосторнички организации
Категорија:Организирано злосторство
Категорија:Тајни здруженија
Мацуо Башо

right|150px
**Мацуо Башо** (јапонски: 松尾 芭蕉) 1644 - 1694 е најпознатиот јапонски писател од Едо периодот (1603 - 1868). Познат е како основач и најдобар поет во краткиот стил на хаику поезија.

Категорија:Поезија
Категорија:Јапонци
Категорија:Родени во 1644 година
Категорија:Починати во 1694 година
Солсбериската катедрала од ливадите

„**Солсберската катедрала од ливадите**“ (англиски: *Salisbury Cathedral from the Meadows*) е слика од уметникот Џон Констабл насликана во 1829, една година по смртта на неговата сопруга. Подоцна тој кон сликата додал и стихови од делото „Годишните времиња“ од поетот Џејмс Томсон (XVIII век) кои го разоткриваат значењето на сликата: дека виножитото е симбол на надежта по бурата следејќи по смртта на младата Амелија во рацете на нејзинот љубовник Келадон. 

Оваа слика претставува личен израз на турбулентните чувства и променливите умствени состојби на сликарот. Некои ја имаат толкувано сликата и на политички начин, едно од кои толкувања е судирот на природата и индустријализацијата претставен преку судирот на елементите.

Некои симболи во сликата:
* Надгробен споменик: симбол на смртта
* Јасен: симбол на животот
* Црква: симбол на вербата и воскресот
* Виножито: симбол на обновен оптимизам

Категорија:Романтистички слики
Категорија:Слики од Џон Констабл
Хаику

**Хаику** — вид јапонска поема која обично ја опишува природата и исто така содржи мошне емотивна перспектива. Хаикуто и неговите творци се свртени кон ситните, обичните, речиси безначајните нешта, и тоа најчесто нешта кои се дел од природата, нејзините феномени и процеси.

Хаику се состои од 3 стихови и 17 слогови. Во првиот стих се користат 5 слогови во вториот стих се користат 7 слогови и во последниот стих се користат 5 слогови (формата е 5-7-5). Ваквата структура прилично го отежнува процесот на преведување на хаику во други јазици, но ова не е најбитно и понекогаш се одбегнува во преведувањето на хаику.

Хаикуто потекнува од постарите Ренга поеми кои биле составени од 5 стихови и 31 слогови, каде првиот дел од 3 стихови сочинувал 17 слогови наречен хокку. Вториот дел на ренга поема (цукеку) ги имал последните 2 стихови со по 7 слогови на стих. Структурата на ренгата била во формата 5-7-5-7-7. Ова значи дека хаику и хокку се суштински исти. Но главната разлика е во тоа што во хаику мора да се вметне збор кој ја изразува сезоната, наречен ***киго***.

Во следниов класичен примерок на Мацуо Башо, кигото е зборот жаба. Жабата ја претставува пролетта.

Друг примерок: *Црешин цвет ноќе - / како ангел што / слегол од небеса!* - Кобајаши Иса, еден од четворицата најзвучни јапонски хаиџини. Уште два познати јапонски хаиџини се: Јоса Бусон и Масаока Шики.
 
Традициолалниот начин за пишување на хаику со јапонска калиграфија е вертикално во една линија. 

Категорија:Поезија
Категорија:Јапонски поими
Категорија:Зборови што ги нема во ТРМЈ
Список на римски триумфални арки

Список на антички **[[Римско Царство|Римски]] [[триумфална арка|триумфални арки]]**:
[мини|[Трајанова арка (Анкона)|Трајанова арка, Анкона, Италија]]
[мини|[Свод на Галериј (Солун)|Свод на Галериј, Солун, Грција]]
(По денешна земја)

### Германија
* Порта Нигра, Трир

### Грција/Егејска Македонија
* Адријанова арка, Атина
* Галериева арка, Солун

### Италија

* Августова арка, Аоста
* Августоива арка, Римини, подигната 27 н.е.
* Августова арка, Фано
* Гавиева арка, Верона
* Галиенова арка, Рим
* Друзова арка, Рим, подигната во чест на Нерон Клавдиј Друз
* Кампанска арка, Капуа
* Константинова арка, Рим, подигната 312 - 315
* Арка на Септимиј Север, Рим, подигната 203
* Суза, подигната 7 п.н.е.
* Титова арка, Рим, подигната 81 н.е.
* Трајанова арка, Анкона, подигната 113
* Трајанова арка, Беневентум, т.н. *Порта Ауреа*, подигната 114

### Либија
* Арка на Септимиј Север, Лептис Магна
* Тибериева арка, Лептис Магна, подигната 35 н.е.

### Сирија
* Палмира
* Арка на Септимиј Север, Латакија

### Франција
* Карпантрас
* Оранж
* Ремс: Марсова порта
* Сан Реми де Прованс: Римско наоѓалиште Гланум
* Сенте: Германикова арка

## Поврзано
* Триумфална порта (Скопје)
* Римски триумф
* Римска архитектура
* Триумфална арка

Триумфални арки
Категорија:Римски славолаци
Речен превоз

[thumb|right|300px|[Каналски чамец на канал во Вустершир, Англија]]
**Речен превоз** е вид на транспорт по реки и канали. 

## Поврзано
* Воден пат
* Влечна патека

Транспорт
Категорија:Воден сообраќај
Луј де Лабурдоне

thumb|right|Луј де Лабурдоне
**Луј де Лабурдоне** (француски: *Louis Charles Mahé de Labourdonnais*) — француски шахист роден во Реинион, 1797 — 1840, каде што татко му бил гувернер. По неговото преселување во Франција, тогашната светска сила во шахот, се запозна со играта на околу 17-годишна возраст. Многу брзо напредува така што на 23-годишна возраст бил ценет како првак сѐ до неговата рана смрт. Тој очигледно бил заљубен во шахот бидејќи за време на неговите турнаменти, исто такал играл посебни игри за мали добивки.

## Извор

Бурџес, Нан и Емс, 2004, *Светските најзначителни шаховски игри*, Робинсон Паблишинг, Лондон. ISBN 1-84119-905-2

Категорија:Француски шахисти
Категорија:Родени во 1795 година
Категорија:Починати во 1840 година
Адолф Андерсен

thumb|right|Адолф Андерсен
**Карл Ернест Адолф Андерсен** (;  - ) — германски шаховски мајстор и водечки шахист во светот во средината на XIX век.

Неофицијално бил прогласен светски првак по освојувањето на првиот меѓународен шаховски турни одржан во Лондон во 1851 г. Како вечен љубител на шахот, за тоа време на неговото гостување во Лондон бил прашан зошто не ја посетил Големата изложба во Лондон на што одговорил: „Дојдов во Лондон да играм шах“.

По овој турамент бил непобелив сѐ до 1858 кога изгубил (7.5 против 2.5) од младиот американски шахист Пол Морфи кој бргу се отстранел од играта поради ментално здравствени причини што повторно му дозволило на Андерсер да доминира на светската сцена.

Во 1870 во Баден-Баден уште еднаш се докажал како првак со освојувањето на тој турнир во кој и учествувал силниот Вилхелм Штајниц.

## Поврзано

## Наводи

## Надворешни врски
*
*Андерсенов спомен-турнир 
*Партиите на Андерсен

Категорија:Германски шахисти
Категорија:Луѓе од Вроцлав
Вилхелм Штајниц

мини|десно|Вилхелм Штајниц
**Вилхелм Штајниц** ( и подоцна во САД: *William Steinitz*,  во  —  во ) — австриски шахист и првиот кои официјално бил прогласен светски првак во 1886 г. по неговата победа во Њу Орлеанс. Познат е по оригиналните идеи во врска со *позиција* кои ги има воведено во играта. Штајниц го претворил шахот во вид на наука и бил најпродуктивниот шаховски писател во 19 век. Со неговото учество во шахот тој длабоко успеал да го убеди светот за важноста на позициската игра како што се потрудил да докаже Франсоа-Андре Филидор еден век пред него.

Штајниц ја задржал титулата на шаховски првак до 1894 г. кога бил поразен од страна на Емануел Ласкер.

## Наводи

Берџес, Нан и Емс, 2004, *Светските најзначителни шаховски игри*, Робинсон Паблишинг, Лондон. ISBN 1-84119-905-2

## Надворешни врски

Категорија:Австриски шахисти
Категорија:Американски шахисти
Категорија:Еврејски шахисти
Категорија:Светски прваци во шах
Категорија:Чешки Евреи
Категорија:Американски Евреи
Категорија:Австриски Евреи
Аве

***Аве!*** или ***ауе!*** (латински: *ave!* или *aue*!) e латински израз кај римјаните како поздрав или салутирање, со значење „здраво“. Впрочем, ова е еднина од наредбената форма на зборот *avere*, што значи „да се биде здрав“
, така што ова буквално би се превело „здравствувај!“, налик на руското *здравствуй!*.

Добро позната е употребата на овој збор за отпоздравување на цезарот или други големци. Светониј вели дека гладијаторите пред битка му се обраќале за цезарот со зборовите *Ave Caesar! Morituri te salutant!* (Здраво, Цезаре! Тие што ќе умрат те отпоздравуваат!)

Вулгатната верзија на Благовештението вели дека Архангел Гаврил ја отпоздравил Дева Марија со *[[Аве Марија|Ave Maria]], gratia plena* („Здраво Марија, полна грациозност“).
*Аве Марија* како католичка молитва има инспирирано многу религиозни музчки дела.

Фашистичките режими за време на XX век го зеле овој поздрав. Бил користен за време на Нацистичка Германија во директниот германски превод, *heil* (хајл).

## Поврзано
* Римски поздрав
## Наводи

Категорија:Поздрави
Катал

Еден **катал** е она количество ензим кое катализира претворање не еден мол супстрат до производ за една секунда. Еден катал еднаков е на 6*10^7 меѓународни единици.

Категорија:Изведени SI-единици
Простетична група

**Простетична група** e небелковинската компонента која влегува во состав на сложените белковини (конјугирани белковини или протеиди). Простетичната група не може да се издвои со дијализа од протеидот.

Категорија:Белковини
Категорија:Кофактори
Ајватово

[ляво|мини|250п|[Дервентски папирус|Дервентскиот папирус најден кај Ајватово. Овој ракопис претставува најстарото преживеано пишано дело во Европа.]]
мини|десно|Црквата „Св. Атанасиј“
**Ајватово** (, *Лити*; до 1926 г. *Αειβάτι*, *Ајвати*) — село (или гратче) во Општина Даутбал во Солунски округ, Егејска Македонија, денес во областа Централна Македонија, Грција. Сместено е во непосредна близина на градот Солун, на само 12 километри северно од неговуот центар.

Селото до денешен ден е населено исклучиво со Македонци.

## Местоположба
Ајватово се наоѓа во Лагадинско Поле на 10 километри западно од Лагадина крај главниот пат што води од Солун за Сер. Сместено е на падините на ниската планина Балџа на излезот од превојот Дервент, на надморска височина од 150 метри со атар чие пространство зафаќа 19 км². Иако не е големо, Ајватово има статус на полуградска населба. Главното занимање на жителите е земјоделството и основни земјоделски производи се жито и тутун.

За потеклото на името се претпоставува дека има турски корени. Името на ова село е многу слично со името на скопското село Ајватовци.

## Историја
Ајватово или Ајвати како што многумина од патописците и околното население го викале, било патријаршиско село под големо влијание на грчката пропаганда поради блискоста до главниот центар Солун. Ајватово, Ѓувезна (Асирос), Дремиглава (Дримос), Балџа (Мелисохори) и Лагиново (Лагина) се села со сродна историја кои заедно многу рано потпаднале под грчката пропаганда и нивната „Македонска Борба“ -  «μακεδονικού αγώνα». Во селото уште на почетокот на XX век било организирано патријаршиско основно училиште со еден учител задолжен за 207 ученици. Од ова место потекнува Андон (Антон) Димитров Филахтечев или скратено како што го знаеме Андон Димитров еден од основачите на ВМРО на 23 октомври 1893 година во Солун.

Од 1913 година после големите борби и меѓусебни преземања и смена на окупаторите за две години неколкупати, паѓа конечно под грчка власт. Името на селото опстојува сè до почетокот на втората деценија од 20 век кога со декретот за измена на топонимијата во Северна Грција на 31.08.1926 година му се смени името во Лити или Лете спрема новиот изговор. Новото име Лити го добива по истоимената античка населба која била центар на областа Мигдонија и  постоела уште во времето на Филип II Македонски.

## Демографија
Селото Ајватово (Лити) не било колонизирано бегалско население Маџири во 1922-1926. До ден денешен претставува чисто македонска населба во овој регион со неколку други. Ајватово е една од најголемите македонски населби во Солунската околина која до денес во етнички поглед нема претрпено никакви промени.

## Културни и природни знаменитости
* Црква „Св. Атанасиј“ од 1802 г., прогласена за споменик на културата

## Личности
* Андон Димитров — учител, еден од основачите на ТМОРО (ВМРО)

## Поврзано
* Битка кај Ајватово
* Лагадинско Поле
* Лете

## Наводи

Категорија:Даутбал
Фид

**Фид** или **веб-фид** (анг. feed) е податочен формат преку кој на корисниците им се доставуваат содржини кои често се ажурираат. За да ги добиваат информациите на овој начин, корисниците треба да се претплатат. Правење збирка на фидови на едно место се нарекува агрегација (анг. aggregation).
Менувач на брзини

**Менувач на брзини** или само **менувач** — лост за менување на брзини на возила како автомобили со рачен пренос и неколку чести облици на автоматски пренос.

thumbnail|Пример за шема на менување
thumb|Петбрзински рачен менувач во автомобил
Оваа направа се користи за менување на брзини; ова се прави додека истовремено се држи педалата за квачило со левата нога за да се ослободи моторот од преносниот механизам и тркалата.

Некои традиционални теренски возила со погон на четири тркала имаат втор менувач поврзан со редуктор, за тежок терен.

На горниот крај на менувачот има рачка која се управува за менување на брзините. Обично врз рачката има нацртан дијаграм на *шемата* на менување на брзини, *т.е.* правците во кои менувачот се поместува за менување на брзина.

Типичното возило со пет рачни брзини има седум можни позиции: пет брзини за право, рикверц и централна позиција наречена „лер“ или „неутрална“ (N) позиција. Некои возила имаат посебни копчиња против случајно менување во рикверц. Кај други пак бараат менувачот да се подигне, притисне надолу, или да се помести со поголема сила за да се добие рикверц.

Многу автоматски менувачи имаат и варијанти на менување како „sports“ или „economy“ кои даваат повисок или понизок број на вртежи по запченик, пред да се смени на погорна брзина.

Некои посебни возила имаат специјални функции на менувачот. Да речеме, Ленд Ровер Фрилендер има копче за активирање на контролата на спуст, која користи кочници за симулирање на функцијата на редуктор за стрмни спустови.

## Поврзано
* Автоматски секвенцијален пренос (Типтроник)

Категорија:Автоделови
Скутер

мини|десно|180px|Легендарен скутер „Веспа”

**Скутер** е возило со две тркала, најчесто со мали димензии. Сите скутери го имаат монтирано моторот во делот под седиштето или на задната оска каде што се овозможува полесен пренос на силата на задното тркало. Сите понови модели на скутери имаат автоматски пренос на силата на задното тркало, додека постарите модели на *Веспа*, или некој нови „*Ретро*” модели имаат мануелен пренос со комадни за менување на степените на левата рачка.

Повеќето скутери се опремени со едноцилиндрични мотори од 30cc – 250cc а макси скутерите имаат двоцилиндрични мотори од 400cc па сè до 600 кубни сантиметри. Во сите држави од светот скутерите под 50 кубни сантиметри се именувани како “мопеди” додека сите останати скутери над 50 кубни сантиметри спаѓаат во класата на мотоцикли и за нив важат сите правила кои се однесуваат на мотоциклите.

мини|десно|180px|Скутер „Yamaha Aerox”

Неодамна сите модерни скутери беа произведувани со воздушно ладени, двотактни мотори кај кои мешањето на горивото со маслото за подмачкување е автоматизирано. Во поново време, моделите на Yamaha-YQ50 (2002 година и сѐ уште се произведуваат) се опремени со мотор на течно ладење (*Liquid Cooled Engine*), пример кој подоцна ќе го следат сите произведувачи на скутери. Моделите, Gilera Runer SP 50, Aprilia SR 50, Peugeot JetForce 50 имаат мотори со ваков тип на ладење и затоа се оценети како скутери со подобри перформанси. Нов тренд во производството на скутери е вметнувањето на директното вбризгување на горивото (*injection*) наместо стариот начин со примена на карбуратори.Ваков систем поседуваат моделите Aprilia СР50 Di-tech, Peugeot JetForce TSDI. Перформансите на скутерите се варијабилни и се движат од 2.0 kw па сè до 15 kw кај мани-скутерите. Скутерите под 50cc имаат забрана која е поставена на 45 км/ч. Ретко кој ја почитува оваа забрана па со механичка или електронска поправка на скутерот таа се отфлра. Со фабричките делови, скутерите без забрана достигнуваат брзина од 75 км/ч,но во Италија, Јапонија, Германија, Шпанија и Холандија постојат специјализирани произведувачи на тркачки-делови за скутери кои се инсталираат за да се добие што е можно поголема брзина. Најпознати брендови се Malossi, Polini, Hebo. Најбрзиот скутер под 50cc е конструиран во Германија (марка: Yamaha –YQ 50 Aerox R) со брзина над 150 км/ч.

## Закон за управување со скутер
Право за управување на скутер под 50cc имаат лица кои наполниле 14 години, а за скутер над 50cc е потребна А-лиценца за управување на мотоцикл.

## Поврзано
* Електричен мотоцикл
* Мопед

## Надворешни врски
* Прв македонски мото портал 
* Scooter chat, interviews and radio 
* 2stroke Buzz - Scooter news since 1996 
* Scootering Magazine 
* Scoot!Quarterly magazine  
* The International Scooterist BBS 
* Two-Stroke Smoke Mailing List  
* Scoot.net Scooter Chat & Photo Galleries  
* Scooter Help Tech Advice 
* Vespa and other scooters 
* IScootNY Scooter FAQ  
* Scooter news, reviews,and  commentary 
* Students Around the world by Scooter  
* Scooter Club for all Scooterists, social and ride events  
* Scooter Community with more than 12.000 members  

Категорија:Инженерство
Категорија:Мотори
Превозно средство

**Превозно средство** (или **сообраќајно средство**) е општ поим за разните видови на транспорт за превоз на луѓе и товар.

Кога при едно патување се користи повеќе од едно превозно средство, патувањето нарекува „повеќеначинско“ (или „мултимодално“).

## Компоненти на превозот
Превозот се состои од следниве компоненти:

* Сообраќајна инфраструктура: маршрути, мрежи, јазли (станици, терминали) и сл.
* Возила и контејнери: камиони, вагони, бродови, летала и возови.
* Подвижна или неподвижна работна сила
* Погонски систем и напојување (влеча)
* Операции: возење, менаџмент, сообраќајни ознаки, железничка сигнализација, контрола на воздушен сообраќај и др.

## Примери за превозни средства

* Животински придвижуван превоз
* Воздухопловство
** Летало
** Дирижабл
** Балон (воздухоплов)
* Човечки придвижуван превоз
** Велосипедист (Велосипедизам)
** Пешак (одење)
* Бродски транспорт
** Чамец
** Брод
** Подморница
* Железнички транспорт
** Метро
** Трамвај
** Воз
** Кабловска кола (железничка)
** Фуникулар
* Патен транспорт
** Автобус
** Автомобил
** Мотоцикл
** Камион
** Туктук
* Други
** Кабловска кола
** Ескалатор
** Лифт
** Автоматски превозен систем
** Вселенско летало

## Светска споредба на најважните превозни исредства

На ниво на цалиот свет најкористено превозно средство е Автомобилот (16,000 милијарди патнички km), по што доаѓа Автобусот (7,000), Возд. сообраќај (2,800), Железница (1,900) и градски железници (250) http://www.uni-mannheim.de/edz/pdf/2000/transstat.pdf .

Најкористениот начин на превоз на товар (стока) е преку Море (40,000 милијарди тони km), по што доаѓа сувоземниот Пат (7,000), Железницата (6,500), Нафтоводи (2,000) и Речен сообраќај (1,500) http://www.uni-mannheim.de/edz/pdf/2000/transstat.pdf .





 
ЕУ 15 
 САД 
 Јапонија 
 Цел свет 





 БДП по глава на жител (€) 
 19,000 
 28,600 
 22,300 
 5,500 




 Патнички km по глава на жител http://www.uni-mannheim.de/edz/pdf/2000/transstat.pdf  




 Приватен автомобил 
 10,100 
 22,700 
 6,200 
 2,700 





 Автобус 
 1,050 
 870 
 740 
 1,200 





 Железница 
 750 
 78 
 2,900 
 320 





 Воздушен (домашен освен Цел свет) 
 860 
 2,800 
 580 
 480 





## Поврзано
* Двоначински транзит
* Меѓуначински превоз
* Клучка
* Транспортна мрежа


Категорија:Статии за широки поими
Емануел Ласкер

thumb|right|Емануел Ласкер
**Емануел Ласкер** (германски: *Emanuel Lasker*, ( - ) — германски шахист кој станал светски шампион по победувањето на првакот Вилхелм Штајниц во 1894. Тој успеал да ја задржи титулата за 27 години што е сè уште рекорд. За време на неговата шаховска кариера тој сепак нашол време да докторира во математиката во универзитетот Ерланген во 1900.

Во шахот Ласкер бил тактичар и голем борец. Во многу од неговите игри успеал да претвори инфериорна позиција во негов корист. Не само во офанзивата, тука и во играње одбрана немал рамен. Се` до неговите последни години (седумдесеттите), иако повеќе не бил шампион, бил ценет како добар шахист и тогашните прваци се`уште стравувале од играње со него, како на пр., Хосе Раул Капабланка.

## Извор

Берџес, Нан и Емс, 2004, *Најзначајните шаховски игри на светот*, Робинсон Паблишинг, Лондон. ISBN 1-84119-905-2

Категорија:Германски шахисти
Категорија:Еврејски шахисти
Категорија:Светски прваци во шах
Категорија:Шахисти
Категорија:Апсолвенти на Хајделбершкиот универзитет
Категорија:Алгебристи
Ананд Сатјананд

**Ананд „Сеч“ Сатјананд** ( GNZM, р. 22 јули 1944 во Окленд) — поранешен генерален гувернер на Нов Зеланд. Пред тоа бил правник, судија и народен правобранител.

Дошол на местото на Дејм Силвија Картрајт како генерален гувернер на Нов Зеланд на 23 август 2006. Првиот нацрт-закон на кој тој дал Кралска согласност бил „Coroners Bill“. На функцијата се задржал до 31 август 2011, кога на гувернерското место дошол генерал полковник Сер Џери Матепарае, дотогашен началник на вооружените сили.

Сатјананд е првиот Генерален гувернер на Нов Зеланд од неевропско потекло и првиот кој нема витештво или дејмство. По скорешните промени, со земање на титулата Генерален гувернер, тој ја задржува титулата Почесен за цел живот http://www.beehive.govt.nz/ViewDocument.aspx?DocumentID=26475 . Сатјананд е и првиот римокатолик на оваа функција. http://www.cathnews.com/news/604/24.html 

Роден е и израснал во Окленд во индо-фиџијанско семејство, со тоа што неговите баба и дедо се преселиле во Фиџи од Индија во 1911 год.

Сатјананд се обарзувал на Оклендскиот универзитет каде завршил право во 1970. Во текот на следните 12 години работел како правник, меѓу другото и во Јавното обвинителство.

Во 1982 бил поставен за окружен судија. Во 1995 бил назначен за народен правобранител и служел два рока од по 5 години. Помеѓу 2005 и гувернаторството, претседавал со Доверливиот Форум на некогашни пациенти-станари на психијатарските болници.

На 30 ноември 2006 бил домаќин на средба помеѓу тогашниот Премиер на Фиџи Лаисенија Карасе и командантот на војската, комодор Френк Баинимарама во Управниот дом во Велингтон, во обид за разрешавање на влошената состојба во Фиџи. Иако тој бил домаќинот, Сатјананд не учествувал во преговорите, туку на чело стоел Министерот за надворешни работи на Нов Зеланд, Винстон Питерс. Сатјановиот гамбит била последната сериозна усилба од меѓународната заедница за спречување на воениот пуч кој следел на 5 декември.

Оженет е и има три возрасни деца.

## Наводи
* Соопштение за печат од Бакингемската палата 
* Биографија 

## Наводи

Сатјананд, Ананд
Категорија:Новозеландски правници
Категорија:Народни правобранители
Категорија:Генерални гувернери на Нов Зеланд
Категорија:Фиџијци
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Родени во 1944 година
Киро Урдин

**Киро Урдин** (роден во 1945 во Струмица) — македонски сликар.

## Животопис

Роден е во Струмица, Македонија во 1945 година. Дипломирал на правниот факултет во Белград во 1969 година. Во периодот од 1971 до 1973 Урдин работел како новинар, но подоцна тој студирал на Академијата за уметност во Париз, Франција. Од страна на “Академијата на филмот” во Париз бил награден, а во 1982 – 1983 изработувал портрети на истакнатите учесници на “Струшките вечери на поезијата”. Од 1984 година тој работел како слободен уметник во повеќе земји. Имал можност да твори во Франција, САД, Јапонија, Швајцарија, Шведска, Мексико, Белгија, Порторико, Филипини и Тајван.

Неговото име за првпат е запишано и на книгата афоризми “Le Dedoublement de la Personnalite”. Следува книгата “Le Dessin, le Pastel et l’Aquarelle of the contemporary arts” од издавачот Mayer. Ги илустрирал книгите на Jacques Delors “Combats pour l’Europe” и на Antoli Karpov “Mes plus belles victoires”.

Покрај сликарството и книгите, од работилницата на Урдин излезени се и неколку краткометражни филма – “Уметноста на Киро Урдин”, “Те сакам, Ибан” и “Планетариум” во продукција на МРТВ.

Во 1997 година ја претставувал Република Македонија во Солун, културната престолнина на Европа.

## Поважни датуми
* 1945 - Роден во Струмица, Македонија. 
* 1969 - Завршил правен факултет во Белград, Југославија. 
* (1971-1973) - Работел како новинар. 
* (1973-1974) - Студирал "Academie des Arts Plastiques"(Академија на науки и уметности во Париз). 
* 1977 - Дипломирал на "Academy of Cinema"(Акедемија за Филм) во Париз. 
* (1982-1983) - Нацртал потрети на познати личности на “Струшките вечери на поезијата”. 
* 1984 - Започнал да работи како независен уметник во : Франција, САД, Јапонија, Швајцарија, Шведска, Мексико, Белгија, Порторико, Филипини, Тајван. 
* 1996 - Ја илустирал книгата "Combats pour l'Europe". 
* 1997 - Ја илустирал книгата на Anatoli Karpov "Mes plus belles victoires". 
* 1997 - Ја претставувал Република Македонија во Солун.

## Надворешни врски
* Kiro Urdin

Урдин, Киро
Категорија:Македонски режисери
Категорија:Режисери од Струмица
Категорија:Македонски академици
Категорија:Академици на МАНУ
Љупка Арсова-Џундева

**Љупка Арсова-Џундева** ( во Скопје —  во ) — македонска театарска, филмска и телевизиска глумица.

Во ансамблот на Драмата при Македонскиот народен театар, Џундева се вработила во 1951 година. Припаѓа на генерацијата глумци кои ја завршиле Државната театарска школа во Скопје. Во овој театар, таа работела до пензионирањето во 1990 година, иако и по пензионирањето продолжилаа да биде активна во театарот.

Добитник е на Наградата „13 Ноември“ која е доделувана од Град Скопје, потоа на Наградата за уметничко остварување доделена од Југословенската радио-телевизија, Орден на трудот со златен венец и Орден на трудот со сребрен венец.

## Животопис

Деството го поминала во близина на Градскиот парк во Скопје каде што и живеела. Основно образование има завршено во Скопје, во 1948 година се запишала на Државната средна театарска школа во Скопје. По завршувањето на Државната средна тетарска школа во 1951 година, Џундева веднаш била примена како уметник во Македонскиот народен театар. За разлика од поголемиот број нејзини колеги и колешки, таа му останала верна на својот театарски колектив каде работела сè до нејзиното пензионирање, односно 1990 година.

Подеднакво има настапувано во дела од домашна-македонска продукција и југословенска драматургија, во светска драмска класика и во сценски остварувања од најпознати современи автори. Била член на Театарскиот совет и на Уметничкиот совет при Драмата на МНТ. Играла во првиот македонски филм „''Фросина''“, во првата македонска комедија „*Мирно лето*“, во филмот „''Македонска крвава свадба''“ и во многу други театарски претстави, телевизиски драми, монодрами и радио-драми. Има отстварено голем број гостувања во поранешна Југославија, Италија, Словачка, Русија, Бугарија и други земји. Иако била во пензија од 1990 година, таа уште била активна на театарската сцена. Таа заедно со глумиците: Мери Бошкова, Нада Гешоска и Милица Стојанова  се смета за една од најпознатите и најангажирани актерки и бардови на македонското глумиште.

Ги има добиено наградите:
* Награда за животно дело „11 Октомври“;
* Награда за животно дело „Војдан Чернодрински“;
* Награда „13 Ноември“ на Град Скопје;
* Орден на трудот со сребрен венец; и
* Орден на трудот со златен венец.

Има добиени и други помали награди и признанија.

## Театарски улоги

Џундева има настапувано како:
* Анка („Г-ѓа министерка“);
* Ана („Ревизор“);
* Евдокија („Време за пеење“);
* Ирина („Матурска вечер“);
* Коломба („Валпоне“);
* Кате („Антица“);
* Наталија („Три сестри“);
* Павлина („Потоп“);
* Регана („Крал Лир“);
* Свршеничката („Крвави свадби“);
* Симка („Печалбари“);
* Жена на Рефренд („Посета на старата дама");
* Г-ѓа Де Резмонд („Опасни врски");
* Марина („Вујко Вања");
* и други

## Филмографија

## Наводи

## Надворешни врски
* Биографија на Љупка Џундева, Македонски народен театар

Категорија:Глумици од Скопје
Категорија:Македонски филмски глумци
Категорија:Македонски телевизиски глумци
Категорија:Македонски театарски глумци
Категорија:Македонски гласовни глумци
Категорија:Југословенски глумци
Категорија:Глумци во Македонскиот народен театар
Митре Влаот

**Димитар Панџаров – Влаот**, познат како **Митре Влаот**, **Влашето**, **Митре Панџари**, **Митре Панџарот** (Кономлади, Костурско, 1873 - Жупанишча, Костурско, 22 февруари 1907) — македонски револуционер, член и војвода на Македонската револуционерна организација.

## Животопис
Тој е роден во 1873 година во Кономлади, Костурско. Во 1901 година влегува во ТМОРО како обичен четник. Во четата се научил да чита и пишува, а потоа станал помошник на војводата Георги Папанчев.

Зел учество на Смилевскиот конгрес, на кој е решено да се крене востание. Во мај 1903 година четата на Митре Влаот се судрила со турски аскер кај селото Руља (денес Котас).

мини|лево|250п|Четата на Митре Влаот (седнат, втор од лево на десно)
За време на Илинденското востание учествува во нападот врз османлискиот гарнизон во селото Вишени (денес Висиниа) и во големата битка кај селото Песодер (денес Писодери).

По неуспехот на востанието, тој е еден од ретките раководители на Организацијата кои не ја напуштаат Македонија. Во април 1904 година формирал нова чета, којашто бргу се зголемила. Бил прогласен за главен војвода на Костенаријата, каде што повеќепати се судрувал со грчки андартски чети. 
мини|Српски извештај од 1907 година, за убиството на војводата Митре Влаот, во борба со турската војска во село Жупаниште, Костурска каза.

Митре ги сметал за непријатели оние кои се продавале за пари, ставајќи се во служба на грчката кауза. Таквата состојба многу болно ја прифаќал:

### Смрт
На 22 февруари 1907 година неговата чета е предадена од Христо од село Шестеово (денес Сидирохори), купен од грчкиот владика Германос Каравангелис. Кај селото Жупанишча (денес Анолевки), тешко ранет, Митре Влаот умира. Заедно со целата негова чета е погребан во село Апоскеп (денес Апоскепос).

Во негова чест е испеана песната „Митре Влао, тешко ранет“.

*Митре Влао, тешко ранет*

Митре Влао, тешко ранет,

му се моли на другари:

„Ој другари, мили братја,

подајте ми дулбијата

да ја врла Вич планина

да распула горе-долу

планините, долините,

и Баскарските Извори;

да се проста со Костурско

и со цела Македонија,

да се проста со Костурско

и со цела Македонија.“

## Поврзано

* Божидар Митрев Панџаров

## Наводи

## Надворешни врски

* „По дирите на андартите“, „Илюстрация Илинден“, година І, брой 3
* „Митре Влао, тешко ранет“  Македонски народни песни
* Тврдокорни - Димитар Панџаров - Митре Влаот (1873 - 1907) - Документарен филм за Митре Панџаров

Категорија:Дејци на ВМОРО
Категорија:Македонски војводи
Категорија:Македонски Власи
Категорија:Борци против грчката вооружена пропаганда во Македонија
Категорија:Македонски револуционери
Категорија:Луѓе од Кономлади
Категорија:Починати во Жупаништа
Категорија:Учесници во Илинденското востание
Категорија:Влашки револуционери
Апостол Марко (Евангелист)

[мини|десно|Евнагелистот Марко на резба од владички стол во црквата „[Црква „Св. Благовештение“ - Прилеп|Св. Благовештение“ во Прилеп.]]
**Свет апостол и евангелист Марко** — христијански апостол и светец, сопатник и помошник на Апостол Петар, којшто во своето Прво послание го нарекува син свој, не син по тело туку по дух. Кога Марко беше во Рим со Петар, верните го замолија да им ја запише спасоносната наука на Господ Исус Христос, Неговите чуда и Неговиот живот. Така го напиша Светото Евангелие, коешто го виде и го посведочи за вистинито и самиот апостол Петар. Тој го постави Марко за епископ и го испрати на проповед во Мисир. Така тој беше првиот проповедник на Евангелието и првиот епископ во Мисир. Мисир беше сиот притиснат од густиот мрак на незнабоштвото, гатањето и злобата. Со Божја помош Свети Марко успеа да го посее семето на Христовата наука низ Ливија, Амоникија и Пентапол.

Од Пентапол, воден од Духот Божји, дојде во Александрија. Таму успеа да ја заснова Црквата Божја, да постави епископ, свештеници и ѓакони и сѐ добро да утврди во благочестивата вера. Својата проповед ја потврдуваше со големи и многубројни чуда. Кога незнабожците подигнаа обвиненија против него, како против разорувач на нивната идолопоклоничка вера, а градоначалникот почна да трага по него, тој побегна повторно во Пентапол и таму продолжи да го утврдува своето поранешно дело.

После две години Свети Марко, на голема радост на верните чијшто број во меѓувреме се умножи, се врати во Александрија. Тогаш го фатија незнабожците, цврсто го врзаа и почнаа да го влечат по калдрмите викајќи: „Да го повлечеме волот во оборот!“ Сиот ранет и искрвавен го фрлија во затвор. Овде најнапред му се јави ангел небесен и го храбреше и го крепеше. Потоа му се јави Самиот Господ Исус и му рече: „Мир на тебе, евангелисту Мој!“ А Марко Му одговори: „И на тебе, Господи мој, Исусе Христе!“ Утредента злочестивите луѓе го извлекоа од затворот и повторно го влечеа по улиците, извикувајќи го истото: „Да го повлечеме волот во оборот!“ Сиот измачен и истоштен Свети Марко изусти: „Во Твоите раце, Господи, го предавам мојот дух!“ и издивна. Неговите свети мошти беа чесно погребани од христијаните. Со векови им даваат исцеленија на луѓето од маките и од болестите.
## Надворешни врски

* Пребарување на Свети Марко


Марко
Категорија:Родени во 1 век
Категорија:Починати во 68 година
Марко
Категорија:Епископи од 1 век
Категорија:Христијански маченици од 1 век

Категорија:Христијанството во Египет
Категорија:Личности од Новиот завет
Категорија:Коптски православни светци
Категорија:Египетски римокатолички светци
Марко
Категорија:Коптски папи
Категорија:Римокатолички писатели
Категорија:Светци на Златната Легенда
Категорија:Англикански светци
Марко
Категорија:Грчки православни Александриски патријарси
Категорија:Евангелие според Марко
Категорија:Родени во непозната година
Категорија:Писатели од 1 век
Категорија:Личности од Делата на светите апостоли
Категорија:Христијански светци од 1 век
Категорија:Родени во 12 година