open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Чивава

мини|десно|Положба на државата Чивава во Мексико
[мини|лево|Прекрасна панорама од [Бакарен кањон|Бакарниот кањон]]

**Чивава** (шпански: *Chihuahua*) е сојузна држава на северот од Мексико. Со површина од , таа е најголемата сојузна држава во Мексико. Во неа живеат околу 3 милиони жители. На запад се граничи со Сонора, на север со САД (Ново Мексико и Тексас), на исток со Коахуила, на југозапад со Синалоа, на југ со Дуранго.

Најголемиот град не е главен град на Чивава, туку Хуарез на реката Рио Браво, спроти градот Ел Пасо во Тексасу.

Државата Чивава се наоѓа на пустинска висорамнина која стрмно се спушта кон запад. Во овие планини се наоѓа најголемата туристичка атракција на државата, питоресниот Бакарен кањон (*Barranca del Cobre*).

## Популација по градови
thumb|left|Плоштад во градот Чивава.
thumb|left|градот Хуарез.
Население во најголемите 7 градови во државата Чивава.

## Надворешни врски
* Мрежно место на државата Чивава


Категорија:Сојузни држави во Мексико
Бејкеров Остров

мини|Бејкеровиот Остров
thumb|right|Карта на Бејкеровиот Остров
**Бејкеровиот Остров** или **Бејкер** (англиски: *Baker Island*) — атол во Тихиот Океан кој припаѓа на американските острови. Има површина од 1,5 км2 и се наоѓа југозападно од Хонолулу на координатите 11.7 северно и 28.7 западно.

## Историја

САд го имаат припоено островот во 1857 година. Во 1935. имало обид да се насели, што и не успеало поради почетокот на Втората светска војна.

Категорија:Острови во САД
Категорија:Острови Феникс
Категорија:Мали оддалечени острови на САД
Наваса

мини|250п|десно|Сателитска снимка на островот
Островот **Наваса** (англиски: *Navassa Island*, француски: *La Navase*) е мало, ненаселено островче во Карипското Море. Островот е суверен дел на САД. Владата на САД над нив полага суверенитет, а со островот управува *Службата за рибарство и дивеч на САД* (*U.S. Fish and Wildlife Service*). Од другата стране, калифорнискиот стопанственик Бил Ворен (*Bill Warren*),  повикувајќи се на законот на островот Гвано, поднел службена желба да му се признае сопственост над острвот, иако права на островот полага и Хаити.

Островот има површина од 5,2 км2 и се наоѓа околу 160&nbsp;км јужно од боената база на САД Гвантанамо на локација .

Категорија:Островски територии на САД
Категорија:Мали оддалечени острови на САД
Категорија:Линиски Острови
Категорија:Острови во Карипското Море
Категорија:Спорни острови
Категорија:Ненаселени острови
Бакарен Кањон

thumb|десно|Поглед од Бакарниот Кањон
thumb|десно|Поглед од Ел Дивизадеро (El Divisadero)
**Бакарниот Кањон**, (, ) е група на кањони во мексиканската сојузна држава Чивава која спаѓа во планината Сиера Мадре. Овие кањони се едни од најголемите во Северна Америка.

Најдлабоките кањони во оваа област се:

* Кањонот Урике / Urique Canyon (1870 m) 
* Кањонот Синфророса / Sinforosa Canyon (1799 m)
* Кањонот Батопилас / Batopilas Canyon (1799 m)
* Бакарниот кањон/ Copper Canyon (1759 m)
* Кањонот Тарарекуа / Tararecua Canyon (1425 m)
* Кањонот Отерос / Oteros Canyon (983 m)

## Надворешни врски
* Факти и туристички информации  

Категорија:Кањони во Мексико
Вах (Словачка)

десно|мини|200п|Вах околина Пјештанија.
**Вах** словачки Váh, гер. Wааg, унгарски Vág  е најголема река во Словачка, лева притока на Дунав, долга 433&nbsp;км. Површината на сливот изнесува 10640 км2. Се Извира во западна Словачка од Белиот и Црниот Вах на Високите Татри на надморска височина од 664 m. Главните притоки ѝ се: од десната страна Орава, и од левата е Нитра. Се влева во Дунав кај Комарно на надморска височина од 106,5 m. На Влах и нејзината притока Орава се наоѓа голема хидроцентрала. Градови од Словачкa на реката Вах: Липтовски Микулаш, Ружомберок, Жилина, Повашка Бистрица, Тренчин, Пјештани, Хлоховец, Коларово и Комарно.
## Наводи

Категорија:Реки во Европа
Категорија:Реки во Словачка
Категорија:Притоки на Дунав
Римско граѓанско право

[thumb|200px|[CIC, 1583]]
Под терминот **Римско право** се подразбира правниот поредок кој бил во сила во сила во Римската држава од основањето на Рим (754 година пред нашата ера) па сè до смртта на императорот Јустинијан (565 година)
Поаѓајќи од принципите на историскиот материјализам, како предмет на римскотот право се изучуваат комбинирано елементи на историјата на римската држава и на изворите на римското право и елементи на институциите. Римското право се води и како **ius Romanorium, ius romanum**.

Категорија:Право
Категорија:Италијански пронајдоци
Татри

**Татри** (полски и словачки: *Tatry*) е планински венец на границата помеѓу Словачка и Полска и претставуваат најголем дел од Карпатите. Најголемиот дел, како и сите најголеми врвови, на Татрите се наоѓаат во Словачка вклучувајќи го и највисокиот врв Герлаховски Штит (*Gerlachovský štít*) со неговите 2655 метари надморска височина.

Татрите се состојат од Западни Татри (*Západné Tatry, Tatry Zachodnie*) и Источни Татри (*Východné Tatry, Tatry Wschodnie*).

Источните Татри ги сочинуваат Бељанските Татри (*Belianske Tatry, Tatry Bielskie*) и Високите Татри (*Vysoké Tatry, Tatry Wysokie*) со преку 24 врва со повеќе од 2500 метри надморска височина и кои претставуваат единствен алпски предел долг 1200 км, карпатски масив.


Слика:2004-12-zimowy-widok-na-tatry-z-babiej-gory.jpg|Поглед на Татрите од Бабја Гора
Слика:Dolina5Stawow.jpg|Езера
Слика:TatryWysokie.jpg|Долина на полски езера
Слика:CzarnyStawZakopane.jpg|Чарни Став (Црно езеро) блиску Закопане
Слика:Kociol kiezmarskiego a.jpg|Кежмарски штит
Слика:Lake of Strbske pleso.jpg|Штрбско плесо
Слика:Morske oko od Cierneho plesa.jpg|Морскје Око од Црното езеро
Слика:Mnich wschodnia.jpg|Мних
Слика:Rysy-2004-06-11.jpg|Врвот Риси на границата помеѓу Словачка и Полска
Слика:Tatry 2005 Ciezka Dolina1.jpg|Тјажка долина
Слика:Satan from Koprovske sedlo.jpg|Поглед на Сатан од Копровско седло
Слика:Tatry zRysow.jpg|Поглед на Татрите од Риси



Категорија:Планински венци во Словачка
Категорија:Планински венци во Полска
Категорија:Западни Карпати
Унитарна држава

thumb|370px|upright=1.5|

**Проста или унитарна држава** — онаа држава во која власта е по правило центристички ориентирана и е составена од административно-територијални единици кои се потчинети на централните органи, и не располагаат со суверена власт. Основните одлики се: Единствен устав и единствен законодавен дом. Единствена централна власт, единиците на локалната самоуправа не се суверени, туку потчинети на централната власт, на државен план меѓународната политика ја води централната власт, постојат единствени вооружени сили, единствен судски систем, единствен економски систем и валута.

Категорија:Право
Протекторат

Во меѓународното право **протекторат** е политички ентитет, кој формално се согласува да влезе во нееднаква положба со друга посилна држава или организација, која се нарекува протектор или заштитник. За замена на заштитата протекторатот прифаќа одредени обврски кои можат да варираат во зависност од врската помеѓу протекторот и протекторатот. Во Европа современи примери за протекторат се Босна и Херцеговина и Косово, кое е под заштита на Обединетите Нации.

Категорија:Право
Категорија:Колонијализам
Nine Inch Nails

**Nine Inch Nails** (***Најн инч нејлс***, превод од англиски: *девет [[инч]]ни шајки*) или скратено **NIN** е американска индастриал рок група основана во 1988 од Трент Резнор во Кливленд, Охајо. Како нејзин главен продуцент, пејач, текстописец и инструменталист, Резнор е единствен официјален член на Nine Inch Nails и самиот е одговорен за нејзиното управување. Музиката на NIN опфаќа повеќе различни музички жанрови (синт поп, метал, електроника итн.), задржувајќи карактеристичен звук кој вклучува електронски инструменти и обработка. По снимањето на нов албум, Резнор често собира група за живи настапи за да настапуваат со него; оваа група е различен ентитет од Nine Inch Nails од студиото каде се снима албумот. На сцената, NIN често употребуваат спектакуларни визеулни елементи, кои често кулминираат со уништување на нивните инструменти.

Андерграунд публиката топло ги прифатила Nine Inch nails во нивните почетни години. Групата ќе создаде неколку силно влијателни албуми во 90-тите што ќе постигнат огромен успех: неколку песни на Nine Inch Nails ќе станат радио хитови, два албуми на NIN ќе добијат Греми награди, и групата ќе продате над дваесет милиони албуми ширум светот, со 10,5 милиони само во САД. Во 2004, *[[Rolling Stone]]* ги става Nine Inch Nails на 94то место на нивната список на 100 најголеми рок артисти на сите времиња. Групата ќе има големо влијание на групите кои се појавиле во 90-тите како Rammstein, Marilyn Manson, Stabbing Westward итн. Исто така, групата е заслужна за популаризацијата на индастриал музиката, дотогаш позната само на мал број обожаватели.

И покрај успесите, групата имала повеќе расправии со корпорациската страна на издавачката индустрија. Во 2007, Трент Резнор објави дека Nine Inch Nails ќе продолжат да издаваат музика независно од издавачките куќи.

Во минатото, NIN издавале поголеми студиски албуми со големи паузи меѓу нив, пополнети со ремикси и албуми во живо. Резнор тврди дека причината за ова се неговите лични проблеми, и неговите песни често   опфаќаат темни самоиспитувања. Најновиот албум на Nine Inch Nails наречен *[[Year Zero]]* е исклучок од интроспективната природа на текстовите на Резнор и долгиот инкубационен период меѓу изданијата.

## Наводи

## Надворешни врски

* 

Категорија:Nine Inch Nails
Категорија:Алтернативни музички групи
Категорија:Американски музички групи
Категорија:Добитници на Греми
Категорија:Музички групи основани во 1988 година
Томе Серафимовски

**Томе Серафимовски** (Зубовце, Гостиварско,  -  ,  ) — истакнат македонски вајар. Серафимовски е автор на повеќе од 500 склуптури од траен материјал, 100 минијатури и идејни решенија од областа на ситната пластика, десетина релјефи, како и 40-ина изведени споменици и спомен-обележја низ земјава и во светот. Од 1988 година е редовен член на МАНУ. Во својата 50 годишна кариера има одржано повеќе самостојни изложби во Македонија и странство, а добитник е на голем број награди и признанија.

## Животопис

Томе Серафимовски е роден на 14 јули 1935 година во село Зубовце, Гостиварско. Основно училиште завршил во Гостивар, а во 1953 година се запишал во Сплитското училиште за применета уметност. На студиите во Сплит специјализирал вајарство, а за време на неговиот престој повремено работел и како сликар-сценограф во тамошниот Народен театар. Своето високо образование го продолжил на Академијата за ликовни уметности во Загреб, каде што дипломирал во 1963 година кај професорот Антун Аугустинчиќ.

Во 1966 година добил стипедија од француската влада и заминал за Париз, каде 4 години ја посетувал школата за убави уметности. Истовремено три години минал како соработник во ателјето на познатата аргентинска вајарка, Алиција Пеналба. По ваквите искуства, Серафимоски се вратил во Македонија, извесно време работел како сценограф во Радио Tелевизија Скопје. Од 1970 до 1984 година бил директор на Домот на културата во Гостивар. На 7 октомври 1988 година бил избран за член на Македонската академија на науките и уметностите.

## Лустрација
На 15 јули 2013 година академик Томе Серафимовски беше лустриран од страна на Комисијата за верификација на фактите и прогласен за соработник на тајните служби. Две седмици пред оваа одлука, Серафимовски излезе во јавноста со жестоки критики про­тив Комисијата за лустрација и против нејзиниот претседател Томе Аџи­ев во врска со лустрирањето на писателот Славко Јаневски. Во врска со оваа одлука на комисијата, академикот Серафимовски изјавил: „Јас никогаш не сум бил функционер, јас сум вајар и цел живот тоа го работам“.
Починал на 3 март 2016 година.

## Галерија

Податотека:Ciril Metod Ohrid.jpg|Споменик на  Свети Кирил и Методиј, Охрид
Податотека:Vera-Jocic-statue.JPG|Споменик на Вера Јоциќ, Македонска Каменица
Податотека:Monument-skopjeearthquake.JPG|Споменик на жртвите од Скопски земјотрес 1963, Скопје
Податотека:Ljudevit Gaj Zagreb.jpg|Споменик на Људевит Гај, Загреб, 2008
Податотека:Serafimovski - Evliya Çelebi.jpg|Евлија Челебија
Податотека:Скопје-gulapska trojka.jpg|Симфонија на мирот, Скопје, 2005


## Наводи

## Надворешни врски

* Монографија на Томе Серафимовски, Хрватска академија на науките и уметностите
* Биографија на официјалната страница на МАНУ 
* Досието на академик Серафимовски
* Решение од Комисијата за верификација на фактите

Категорија:Македонски уметници
Категорија:Југословенски уметници
Категорија:Македонски вајари
Категорија:Југословенски вајари
Категорија:Соработници на Службата за државна безбедност
Категорија:Добитници на наградата „Мајка Тереза“
Категорија:Македонски академици
Категорија:Академици на МАНУ
Категорија:Странски членови на Српската академија на науките и уметностите
Рој Лихтенштајн

thumb|десно|300п|Рој Лихтенштајн.

**Рој Лихтенштајн** (изворен правопис: Roy Lichtenstein) ― сликар од Соединетите Држави, роден на 27 октомври 1923, а умрел на 29 септември 1997. Бил еден од основачите на поп-артот, движење кое претставува противтежа на техниките и концептите на апстрактниот експресионизма и кој ги возвишува техниките на масовните медии и икони на популарната култура.

Како млад, Ликтенстајн едно време студирал со сликарот Реџиналд Марш (анг.-Reginald Marsh). После одслужувањето на воениот рок во Втората светска војна, завршава студии на уметност на универзитетот во Охајо, каде од 1946. до 1951. година предава како професор. Бил професор и на Њујоршкиот државен универзитет Озвего (1957—1960) (анг-New York State University College, Oswego) и на колеџот Даглас на универзитетот Раџерс во Њу Бранзвик, Њу Џерси (1960—1963) (анг-Douglass College of Rutgers University, New Brunswick, New Jersey).

На почетокот на  кариерата Ликтенстајн слика теми со американскиот запад во различни модернистички стилови. Во 1957.  година почнува да слика во стилот на американскиот експресионизам, но брзо го напушта. За своите деца ги има насликано Мики Маус и Паторот Пајо. Во почетокот е незадоволен со оваа техника и не е баш воодушевен со концептот на директно присвојување, па набрзо открива скриени можности на когнитивната естетска интерпретација, које се наметнува како икона на масовните медии во контекст на убавите уметности.

## Надворешни врски

* Фондацијата Рој Лихтенштајн
* Уметничка Архива за Рој Лихтенштајн
* Уметноста на Рој Лихтенштајн

Категорија:Американски Евреи
Категорија:Починати во 1997 година
Категорија:Родени во 1923 година
Категорија:Апстрактни сликари
Молдавски јазик

**Молдавскиот јазик** (**, ) — името на романскиот јазик во Молдавија. Според одлуката на Парламентот на Молдавија од март 2023 година, официјалниот јазик на земјата се преименува во романски. Сепак, молдавскиот сè уште функционира како официјален јазик во делумнно признатата држава Приднестровие и како малцински јазик во Украина.

## Наводи

## Поврзано

* Романски јазик
* Молдавија
* Молдавци

Категорија:Романски јазик
Категорија:Источноромански јазици
Категорија:Молдавски јазик
Категорија:Јазици во Молдавија
5 февруари (родени)

}}|background-color:}|background-color:transparent}};"
 |valign="top" align="right"|1808&nbsp;
 |Жорис-Карл Уисманс — француски писател.
 |-
 |valign="top" align="right"|1848&nbsp;
 |Карл Шпицвег — германски сликар и поет.
 |-
 |valign="top" align="right"|1914&nbsp;
 |Вилијам Бароуз — американски писател.
 |-
 |valign="top" align="right"|1932&nbsp;
 |Чезаре Малдини — италијански фудбалер и тренер.
 |-
 |valign="top" align="right"|1943&nbsp;
 |Мајкл Мен — американски филмски режисер.
 |-
 |valign="top" align="right"|1946&nbsp;
 |Шарлот Ремплинг — англиска глумица.
 |-
 |valign="top" align="right"|1948&nbsp;
 |Барбара Херши — американска глумица.
 |-
 |valign="top" align="right"|1948&nbsp;
 | Свен Јеран Ериксон— шведски фудбалер и тренер.
 |-
 |valign="top" align="right"|1963&nbsp;
 | Горан Јуриќ— хрватски фудбалер.
 |-
 |valign="top" align="right"|1964&nbsp;
 |Лора Лини — американска глумица.
|-
 |valign="top" align="right"|1964&nbsp;
 |Стојна Вангеловска — македонска и југословенска кошаркарка.
|-
 |valign="top" align="right"|1965&nbsp;
 |Георге Хаџи — романски фудбалер.
 |-
 |valign="top" align="right"|1966&nbsp;
 |Рок Петрович — словенечки и југословенски скијач.
  |-
 |valign="top" align="right"|1976&nbsp;
 |Тони Џа — тајландски глумец.
 |-
 |valign="top" align="right"|1980&nbsp;
 |Петар Караѓорѓевиќ — син на Александар II Караѓорѓевиќ.
 |-
 |valign="top" align="right"|1978&nbsp;
 |Самуел Санчес — шпански велосипедист.
 |-
 |valign="top" align="right"|1980&nbsp;
 |Маркел Иризар — шпански велосипедист.
 |-
 |valign="top" align="right"|1984&nbsp;
 |Карлос Тевез — аргентински фудбалер.
 |-
 |valign="top" align="right"|1985&nbsp;
 |Кристијано Роналдо — португалски фудбалер.
 |-
 |valign="top" align="right"|1986&nbsp;
 |Ведран Чорлука — хрватски фудбалер.
 |-
 |valign="top" align="right"|1992&nbsp;
 |Нејмар — бразилски фудбалер.
 |-
 |valign="top" align="right"|1992&nbsp;
 |Стефан де Фрај — холандски фудбалер.
 |-
 |valign="top" align="right"|1995&nbsp;
 |Аднан Јанузај — белгиски фудбалер.
 |}

5 февруари
Ресен (појаснување)

Поимот **Ресен** може да означува:

* Ресен, град во Република Македонија
* Ресен, село во Општина Велико Трново, Бугарија
* Ресен, село во Општина Босилеград, Србија
Република Карелија

**Карелија** (руски: *Карелия*), и (карелски и фински: *Karjala*) е автономна република во составот на Руската Федерација.
Се наоѓа на севрозападниот дел на Русија. Има површина од 172.400 км2 и 716.281 жител. Русите се мнозинство по бројност на население (76,6%).

Поголемиот дел на републиката е под шума. Постојат 60.000, кои заедно со мочуриштата заземаат површина од 2.000&nbsp;км2. Езерото Ладога и езерото Онега се и најголеми езера во Европа. Карелија на североисток излегува на Белото Море, а на запад се граничи со Финска. Исклучително е богата со минерали, вклучувајќи дијаманти, ванадиум и молибден.

Историски гледано Карелија најпрво била контролирана од новгородската Република. Од XIII век различни делови контролираат Швеѓаните и станува дел на шведската Карелија, сè докека Русија не го добила договорот од Ништата 1721

## Население
Според пописот од 2002 г., населението на републиката брои 716&nbsp;281 жител (0,49% Руската Федерација, на 67-мо место). Урбанизацијата на населението е 75,03%, а густината - 4,2 жители на /км2.

Националниот состав на населениетео е следниов:
* Руси - 76,64%
* Карели - 9,17%
* Белоруси - 5,26%
* Украинци - 2,69%
* Финци - 1,98%
* Вепси - 0,68%
* останати - 0,68%

## Поврзано
* Карелија


Карелија
Категорија:Држави и територии настанати во 1991 година
Северна Осетија-Аланија

десно|200п

**Северна Осетија-Аланија** (осетски: Цӕгат Ирыстоны Аланийы Республикӕ;, рус. (Респу́блика Се́верная Осе́тия-Ала́ния) е автономна република во составот на Руската федерација.
Таа има површина од 8000 км2,од кои 4000 км2 се планини.

## Население
Населението во Северна Осетија-Аланија во најголем процент се Осети, па Руси. 
Доминира православието, а во помал број има и припадници на исламот.
Според пописот во 2002 вака изгледа етничката структура во Северна Осетија-Аланија:

Категорија:Републики во Русија

Категорија:Кавказ
Категорија:Северен Кавказ
Категорија:Држави и територии настанати во 1991 година
Категорија:Осетија
Хакасија

**Хакасија** (рус. *Республика Хакасия*, хакашки *Хакасия Республиказы*) е автономна република во составот на Руската Федерација.
мини|лево|Бунар во Хакасија

Народот по кој републиката го носи името, Хакаси, се од групата на турски народи. Тие, по пописот од 2002, сочинуваат само 11,98% (65.421) од вкупно 546.072 жители. Големо мнозинство се Руси 80,28% (438.395), а меѓу останатите се Германци 1,68% (9.161), Украинци 1,53% (8.360) и Татари 0,73% (4.001). Службени јазици се хакашки и руски. Мнозинство од населението верски припаѓа на Руската православна црква, а има и муслимани.

Главни стопански гранки на републиката се експлоатација на јаглен, руда и дрво.

## Историја

Хакашкката држава во 13 век ја освоиле Монголите. Почетокот на XVIII век конституирана е руска власт на оваа територија. Во XIX век почнуваат да се населуваат Руси, а делот на староседелците преминува во православна вера. Регионот Хакасија е основан на 10 октомври 1930.

Категорија:Републики во Русија

Категорија:Држави и територии настанати во 1991 година
Ресен (Бугарија)

**Ресен** () — село во Северна Бугарија. Административно припаѓа на општина Велико Трново, Великотрновска Област. Има население од околу 1.943 жители (2022).

## Географија и местоположба
Селото се наоѓа во долината каде што реката Негованка се влева во реката Росица. Климата е умереноконтинентална - типична за Дунавската рамнина. Климатските услови го фаворизираат одгледувањето на градинарски и овошни култури. Ресен се наоѓа на 18 километри северно од Велико Трново и на 15 километри од античкиот град Никополис ад Иструм.

## Образование
*Основно училиште „Христо Ботев“;
*Детска градинка.

## Култура
*Етнографски музеј;
*Народно читалиште „Просвета“ основано во 1874 година.

## Редовни настани
Секоја година на празникот Димитровден во Ресен се одржува традиционална селска средба.

## Спорт
Фудбалскиот клуб на селото се вика **ФК Ресен** и се натпреварува на аматерски план во регионалните групи од Велико Трново. По 10-годишна пауза, тимот беше вратен во натпреварите во 2010 година.

## Наводи

## Надворешни врски
*Веб-страница на локалниот фудбалски клуб „Ресен“

Категорија:Села во Бугарија
Награди Греми

**Греми-награда** (првично наречена **Грамофонска награда**) или **Греми** — признание од Националната академија за запис на звукот и умтностите на Соединетите Американски Држави со цел да се признаат изворедните достигнувања во музичката индустрија. Годишната церемонија се одликува со настапи на познати изведувачи, а некои од наградите кој се од голем интерес се презентирани во телевизиска церемонија која има голема гледаност. Овие награди се еквивалентни на наградата „Еми“ за телевизија, наградата „Тони“ за сценски изведби и наградите „Оскар“ за филмови.

Првата церемонија на „Греми“ се одржала на 4 мај 1959 година, а била одржана во чест на музичките достигнувања од страна на изведувачите во 1958 година.

## 57. издание на наградите „Греми“
Во февруари 2015 година, во центарот „Стејплс“ во Лос Ангелес било одржано 57. издание на наградите „Греми“. Севкупен победник на церемонијата бил британскиот пејач Сем Смит, кој освоил четири награди, меѓу кои и: песна на годината, за хитот „Остани со мене (*Stay With Me*)“; за најдобар дебитант; и за поп-албум на годината (*In the Lonely Hour*). Музичарот Бек ја добил наградата за албум на годината, за неговото оставрување „Morning Phase“, а Бијонсе и Фарел Вилијамс освоиле по три награди.

Инаку, на церемонијата прво настапила групата „AC/DC“ со хитот „Highway to Hell“, а потоа настапиле и раперот „Ел Ел Кул Џеј (LL Kool J)“, Фарел, Сиа и Мадона, а Ријана им се придружила на Кање Вест и Пол Макартни и заедно ја исполниле песната „Four Five Seconds“. Исто така, настапиле и повеќе дуети, како: Џеси Џеј и Том Џонс, Ени Ленокс и Хозиер, Лејди Гага и Тони Бенет, како и Гвен Стефани и Адам Левин. Вечерта завршила со настапите на Бијонсе, придружувана од госпел-хор и на Џон Леџенд и Комон, кои заедно ја испеале песната „Glory“ од филмот „Селма“.

## Надворешни врски
*
*Освојувачи на Греми наградите
*http://www.cbs.com/shows/grammys/ Официјалниот телевизиски пренос

Категорија:Награди
Спартак (филм)

***Спартак*** (анг. ***Spartacus***) е акцискo - авантуристички - биографски - драма - историски - романтичен - воен филм од 1960 година, режиран од Стенли Кјубрик, заснован врз истоимениот роман од Хауард Фест кој пак е инспириран од животот на римскиот роб Спартак и востанието на робовите. Во филмот глумат Кирк Даглас во улогата на бунтовниот роб Спартак и Лоренс Оливие како неговиот непријател, римскиот генерал и политичар Марко Ликиниј Крас. Другите улоги ги толкуваат Питер Јустинов (добитник на оскар за најдобра споредна улога за својата изведба на трговецот со робови Лентул Батиатиј), Џон Гевин како Јулиј Цезар, Џин Симонс, Чарлс Лафтон, Херберт Лом, Вуди Строуд, Тони Кертис, Џон Дал и Чарлс Мекгро.

Автор на титловите е дизајнерот Саул Бас.

## Кратка содржина

Филмот започнува во рудник каде работат робови во римската провинција Либија. Спартак, цврст Тракиец му помага на еден старец кој уморен паѓа на земја. Еден римски војник му наредува на Спартак да се врати на работа, но тој го напаѓа и гризнува за глуждот, веројатно Ахиловата тетива (во филмот, се вели дека тој му ја пресекол тетивата на стражарот, што е очигледно неточно.) Поради ова, Спартак е врзан и осуден на смрт со гладување. Лентул Батиатиј, ланиста (импресарио за гладијаторски игри), пристигнува во Либија, барајќи регрути за неговата гладијаторска трупа. Со одбивност испитува неколку робови пред конечно да го види Спартак, препознавајќи го неговиот нескршлив дух. Батиатиј отпловува за Капуа, каде се наоѓа неговиот гладијаторски камп.

## Надворешни врски
* 
* 

Категорија:Филмови од 1960 година
Категорија:Филмови на Стенли Кјубрик
Категорија:Британски филмови
Категорија:Филмови со Кирк Даглас
Категорија:Филмови со Лоренс Оливие
Категорија:Филмови на англиски јазик
Категорија:Историски филмови
Категорија:Филмови за Спартаковото востание
Категорија:Филмови со Тони Кертис
Категорија:Филмови со Питер Јустинов
Категорија:Филмови со Џон Гевин
Категорија:Филмови со Чарлс Лафтон
Категорија:Филмови со Џин Симонс
Категорија:Филмови со Тони Кертис
Република Алтај

:*Ова е статија за руска република. За други значења, погл. [[Алтај (појаснување)]].*

[thumb|300п|десно|Главниот град [Горно Алтајск]]
[thumb|300п|десно|Панорама на реката [Катун (река)|Катун]]
**Алтај** (рус. Республика Алтай) е автономна република во составот на Руската Федерација.
Има површина од 92.600 км2. Има 202.947 жители. Се наоѓа во самиот центар на Азија, каде се спојуваат руската тајга, степите на Казахстан и полупустините на Монголија. Главен град е Горно Алтајск.

Шумите покриваат 25% од територијата. Најголеми реки се Катун и Бија. Постојат повеќе од 7.000 езера со вкупна површина од 700 км2. Најголемо е езерото Телецкое, кое е долго 80 километри и 5 километри широко. Најголема длабочина на тоа езеро е 325 метри. Републиката се наоѓа точно внатре во планинскиот систем Алтај. Постојат минерални извори во планинитe Алтај. На Алтај се наоѓаат и многу ледници. Што се однесува на рудното богатство, Република Алтај располага со злато, сребро, литиум, железна руда. На пониските предели климата е умерено континентална. 

## Население
thumb|300п|лево|Традиционална женска народна носија

Населението во републиката чини 203,900 жители. (2005). Густината на населението е: 2,2 жит./км2 (2005), уделот на градското население е: 25,9 % (2005). Според пописот во 2002 во Алтај живеат следниве народи:

Алтај

Република
Категорија:Држави и територии настанати во 1922 година
Кабардино-Балкарија

[thumb|десно|300п|[Наљчик.]]
**Кабардино-Балкарија** (рус. Кабардино-Балкарская Республика) е автономна република во составот на Руската Федерација. Главен град е Наљчик. Претседател е Арсен Каноков (од септември 2005), премиер е Андреј Јарин (од јуни 2006).

## Географија
Републиката се простира во основна на планините на Северен Кавказ, а додека северните деливи се во рамница.
* *Површина*: 12&nbsp;500 км2
* *Највисок врв*: Елбрус (5&nbsp;642 м).
* *Максимална должлина од север кон југ*: 167 км.
* *Максимална должина од истока кон запад*: 123 км.

### Граници
* *Граници*:
** *внатрешни*: Ставропололски крај на северот, Северна Осетија на југ, Карачаево-Черкесија на запад
** *меѓународна*: Грузија на југ.

### Реки
* Терек (623 км)
* Малка (216 км)
* Черек (131 км)
* Чегем (102 км)
* Аргудан
* Баксан
* Куркужин
* Лескен
* Урух
* Наљчик
* Урван

### Езера
* Голубово езеро
* Тамбуканско езеро

## Население

* *Население*: 896,900. жиѕели (2005)
* *Густина*: 71,8 жит./км2 (2005)
* * Градско население*: 58,9 % (2005)

Повеќе од половината го сочинуваат Кабардинци — народ од черкеската (северозападната кавкаска група на народи), Русите — се четвртина од населението, додека Балкарците (народ од туркиската група на народи, кои зборуваат на јазик кој спаѓа во групата на туркиски јазици) се 11,6 %.

## Надворешни врски

* Каноков Арсен Баширович 
* Adyga.org Портал на адигејскиот (черкески) народ 
* Министерство за култура и туризам на КБР 
* Министерство за економски развој и трговија на КБР 
* Кабардино-Балкарски државен универзитет 
* Информации за Кабардино-Балкарија и фото-галерерии 
* „ФК Спартак Наљчик“
* "Кабардино-Балкарија"
* "Информациски портал за Балкарскиот народ" 


Категорија:Републики во Русија
Категорија:Кавказ
Категорија:Северен Кавказ
Категорија:Држави и територии настанати во 1936 година
Карачаево-Черкесија

**Карачаево-Черкесија** (руски: *Карачаево-Черкесская республика*) е автономна република во составот на Руската Федерација.

## Географија
* *Површина*: 14.100&nbsp;км2
* *Граници*: 
** *внатрешни*: Краснодарски крај (N/NE/E), Кабардино-Балкарија (E/SE), Ставрополски крај (W/NW).
** *меѓународни*: Грузија (S/SW) (вкл. Абхазијa).
* *Највисок врв*: Елбрус (5,642&nbsp;m)

### Часовен појас
left|75px

Карачаево-Черкесија е сместена во Московската часовен појас (MSK/MSD). УКВ разлика од +0300&nbsp;(MSK)/+0400&nbsp;(MSD).


### Реки
* Аксаут
* Голема Лаба
* Голем Зеленчук
* Даут
* Кубањ
* Кума
* Кјафар
* Мал Зеленчук
* Марука
* Подкумок
* Теберда
* Уруп

### Езера
Има приближно 130&nbsp;езера во републиката.

### Планини
[thumb|275px|left|планинскиот масив [Аркиз.]]
Карачаево-Черкесија е претежно планинска земја.(~80% од теритиријата). Планината Елбрус, е највисоката планина во Европа, и се наоѓа на границата со Кабардино-Балкарија.

### Природни богатства
Во оваа република најмногу може да се најде злато, јаглен, бакар, и др.

### Клима
* *Просечна јануарска температура*: -3.2&nbsp;°C
* *Просечна јулска температура*: +20.6&nbsp;°C
* *Просечни врнежи*: 550&nbsp;mm (рамници) до 2.500 (планини)

## Население
thumb|200px|десно|Панорама на главниот град Черкеск

Карачаево-Черкесија е многунационална република. На нејзината територија живеат повеќе од 80 националности. Вкупниот број на население изнесува 434.500 жители (2005). Густината на населението е 30,8 жит./км2 (2005), а уделот на градското население е 44,1 % (2005).

Интересно е да се напомене дека во оваа република популацијата драстично опаѓа. Најпрво се должи на нестабилноста во северниот Кавказ, каде има многу етнички судири, и скоро во секоја руска кавкаска република има по некаков воен инцидент.

Категорија:Републики во Русија

Категорија:Кавказ
Категорија:Северен Кавказ
Категорија:Држави и територии настанати во 1991 година
Брезово (појаснување)

Поимот **Брезово** може да означува:

* Брезово — село во Македонија
* Брезово — град во Бугарија, Пловдивска област
* Брезово — село во Бугарија, Великотрновска област
* Брезово — село во Бугарија, Ловечка област
* Брезово — село во Словенија
Ингушетија

**Ингушетија** (рус. Республика Ингушетия), ингушки (ГӀалгӀай Мохк) е автономна република во составот на Руската Федерација.

## Население
Населението во Ингушетија не е со толкав мешан етнички состав како во соседните кавкаски републики. Има 465.000 жители (2005), од кои 77,3% се Ингуши. Густината на населението е 141,6 жит./км2 (2005), а уделот на градското население е 42,6% (2005).

Карта на Република Ингушетија

## Историја
[thumb|right|Зграда на претседателот во [Магаса]]
Ингушетија влегла во составот на Руската Империја во 1810. Во 1860 година по указот на императорот Александар II во источната страна на Северниот Кавказ била создадена Терската област, во чиј состав влегле Чеченскиот, Ичкерискиот, Ингушетскиот и Нагорниот округ.

После воспоставување на советската власт, во март 1920, Терската област била расформирана, а Чеченскиот (обединет со Учкерискиот) и Ингушетскиот (обединет со Нагорниот) округ станале самостојни територијални единки.

На 20 јануари 1921 година, Чеченија и Ингушетија заедно со Карачаево-Черкесија, Кабардино-Балкарија и Северна Осетија влегуваат во новосоздадената република Горскаја АССР.

На 7 ноември 1924 година Горскаја АССР била ликвидирана и со тоа се создала Ингушска АО во состав на РСФСР.

На 15 јануари 1934 била создадена Чеченско-Ингушетската автономна област, која на 5 декември 1936 година станала Чечено-Ингушка АССР (ЧИАССР).

Во февруари 1944 год. оваа република била расформирана, за после да влезе во составот на Северно-Осетинската АССР.

На 15 мај 1991 година ЧИАССР е преименувана во Чеченско-Ингушетска Република, а на 1 октомври 1991 година со решение на Врховниот совет на РСФСР Чеченско-Ингушетската Република била разделена на Чеченија и Ингушетија.

Во состав на републиката се три административни региони на поранешната Чеченско-Ингушетиска република: Сунженcки, Малгобекски и Назрањски. За главен реон е избран поранешниот регионален центар Назрањ, а новиот главен град на републиката е градот Магас.

## Граници

Ингушетија се граничи со Северна Осетија, Чеченија и Грузија.

Помеѓу Северна Осетија и Ингушетија постои територијален спор — Ингушетија го оспорува регионот т.н. Пригородниот регион на Северна Осетија на исток кон Владикавказ.

Категорија:Републики во Русија

Категорија:Кавказ
Категорија:Северен Кавказ
Категорија:Држави и територии настанати во 1992 година
Калмикија

thumb|250px|right
[thumb|десно|300п|Златниот храм во главниот град [Елиста]]
**Калмикија** (рус Республика Калмыкия, калмички -*Хальмг Таңһч*) е автономна република во составот на Руската Федерација.

## Географија
* *Површина*: 76,100&nbsp;км2
* *Граници*: 
** *внатрешни*: Вогоградска област (северозапад/север), Астрахањска област (север/североисток/исток), Дагестан (југ), Ставрополски крај (југозапад), Постовска област (запад)
** *вода*: Касписко Море (југоисток)

* *Максимално растојание север-југ*: 448&nbsp;км
* *Maксимално растојание исток-запад*: 423&nbsp;км

### Часовен појас
left|75px

Калмикија е сместена во московската часовен појас (MSK/MSD). UTC разлика е +0300&nbsp;(MSK)/+0400&nbsp;(MSD).


### Реки
Најголеми реки се:
* Волга (само 12 км)
* Кума (река)
* Манич

### Езера
Калмикија е сместена на Каспиското Море, но генерално гледано таа има само неколку езера:
* Манич-Гудило езеро
* Сарпинско езеро
* состински езера
* Цаган-Хак езеро

### Природни богатства
Природните богатства на Калмикија се: јаглен, Нафта, и природен гас.

### Клима
Калмикија има континентална клима, со многу жешки и суви лета и ладни зими без зимски врнежи од снег.
* *Просечна јануарска температура*: -7&nbsp;°C
* *Просечна јулска температура*: +24&nbsp;°C
* *Врнежи*: 170&nbsp;mm (ист.дел) to 400&nbsp;mm (зап.дел)

## Население
Вкупното население во Калмикија изнесува 288,700 жители. (2006) (289.9 — 2005). Густината на населението е: 3,9 жит./км2 (2006) (3,8 — 2005), а уделот на градското население е 44,2 % (2006) (44,2 % — 2005).

## Религија
Населението во Калмикија се претежно Тибетски Будисти, но има исто така и Православни, а и значителен број на атеисти, што е карактеристично за Русија.

## Поврзано
* Калмички јазик
* Калмичка автономна советска социјалистичка република
* 2287 Калмикија - астероид наречен по републиката

## Надворешни врски

* Република Калмикија - информатиено мрежно место. 
* Портал на органите на власта во Калмикија 
* Новости од Калмикија 
* туристички портал 
* Форум Калмикија.ру 
* Руско-калмички речник и разговорник 

Категорија:Републики во Русија

Категорија:Кавказ
Категорија:Држави и територии настанати во 1958 година
Категорија:Северен Кавказ
Коми

thumb|250px

**Коми** (; ) е република во составот на Руската Федерација. Главен град е Ситкивкар. Претседател е Владимир Торлопов, додека Марина Истиховскаја е премиер.

## Географија
Республиката се граничи на запад со Урал, на северозапад Западно-Сибирската рамница, на крајниот североисток со европската страна на Руската Федерација во пределите Печорската низина и Мезењско-Вичегодската Низина, Средниот и Јужниот Тиман, западните страни на Урал (Северниот, Приполарниот и Поларниот Урал).

* *Површина*: 415 900 км2.
* *Граници*: Ненецки автономен округ (север, североисток), Јамало-ненецки автономен округ (североисток, исток), Ханти-мансиски автономен округ - Југра (југоисток, југ), Свердловскаја област (југ), Пермски крај (југ), Кировскаја област (југ, југозапад, запад), Архангелскаја област (северозапад, север).

### Часовен појас
left|75px

Коми е сместена во Московското време (MSK/MSD). UTC разлика е +0300&nbsp;(MSK)/+0400&nbsp;(MSD).


### Реки
Најголеми реки:
* Ижма
* Мезењ
* Печора
* Сисола
* Уса
* Вашка
* Вичегда
* Вимь

### Езера
* Синдорско езеро
* Јам езеро

### Рудни богатства
На территоријата на републиката има јаглен, нафта, земен гас, злато и дијаманти.

### Клима
Зимата е доволно долга и ладна, летото, кратко, но доста влажно
* *Средна температура во јануарi*: −17&nbsp;°C (на југ) и −20&nbsp;°C (на север)
* *Средна температура во јули*: +11&nbsp;°C (на север) и +15&nbsp;°C (на југ)
* *Врнежи*: од 700 мм во год.

## Население и демографија
Во оваа република лесно може да се забележи како е вршено насилното раслелување на народи од страна на СССР. За во некои територии да не се создадат чисти етнички неруски заедници, таму биле носени руски семејства,а раселувани домородни семејства. Типичен пример во оваа република се Германците, Татарите,Украинците и Белорусите, кои пред 1920 г. воопшто ги немало во овие предели.

* **Население**: 1 018 674 (2002)
** *Градско*: 766 587 (75,3 %)
** *Селско*: 252 087 (24,7 %)
** *Мажи*: 488 316 (47,9 %)
** *Жени*: 530 358 (52,1 %)
* **Жени на 1000 мажи**: 1086
* **Средна возраст**: 34,5 г
** *Градско население*: 33,7 г
** *Селско население*: 36,8 г
** *Мажи*: 32,3 г
** *Жени*: 36,8 г
* **Домаќинства**: 381 626 (од 992 612 жители)
** *Градски*: 289 854 (од 749 329 жители)
** *Селски*: 91 772 (од 243 283 жители)
* **Статистика на наталитет** (2005)
** *Родени*: 10 975 (коефициент на раѓања 11,1)
** *Умрени*: 15 074 (коефициент на смртност 15,2)
[thumb|десно|300п|Припаднички на народот [Коми (народ)|Коми]]

* **Етнички состав на населението**

## Надворешни врски
* Официјална страна на Република Коми .
* Официјална страна на државниот Универзитет .
* Официјална страна на техничкиот универзитет во Ухта .
* Snowboarding во Коми .
* Историски и демографски податоци 

Категорија:Републики во Русија

Категорија:Држави и територии настанати во 1936 година
Том Вејтс

**Томас Алан Вејтс** (роден на 7 декември 1949) е американски пејач-текстописец, композитор и актер. Вејтс поседува специфичен глас, еднаш опишан од страна на еден критичар „како да е наводенет во сад со бурбон, оставен да виси неколку месеци во пушална и потоа изнесен надвор и неколкупати прегазен со автомобил“. Преку неговиот препознатлив рев, преку инкорпорирањето на раниот рок со музички стилови од типот на блуз, џез и водвиљ, како и преку постојаната тенденција кон експериментирање и желба за кокетирање со индустриската музика, Вејтс има изградено една потполно оригинална и дистинктивна музичка персона. Има работено како композитор и на филмска музика, а исто така и на музичката подлога на низа мјузикли. Во неколку филмови се појавува и како глумец, а од улогите особено се издвојуваат оние во *[[Кралот Рибар (филм)|Кралот Рибар]]* и *[[Дракула (филм од 1992)|Дракула]]*. Номиниран е за оскар за работата на саундтракот.

Потполно лирични, песните на Вејтс се склони кон прикажување на атмосферични портрети на бизарни, злокобни ликови и места, иако има афинитет и кон доста поконвенционални балади. Има култен статус и огромно влијание врз многу текстописци, макар што многу ретко се емитува на радио и уште поретко неговите песни се пропратени со спотови. Токму поради ова, голем дел од неговите песни, на пошироката јавност ѝ се познати преку нивните кавер верзии направени од некои други музичари — на пример "Jersey Girl" која ја изведува Брус Спрингстин, "Downtown Train" која е хит на Род Стјуарт и "Ol' '55" свирена од Иглс. Во едно интервју од 2005 година, и Боб Зегер ќе рече дека музиката на Том Вејтс била инспирација за низа негови песни.  Иако во САД албумите на Вејтс се среќаваат со различен и не секогаш забележителен успех, често постигнуваат златен тираж во многу европски земји. Номиниран е за многу важни награди; има и добиено Греми награди за два свои албуми.

Моментално живее во Калифорнија со својата жена - која често ја нарекува своја муза - и нивните три деца.

## Наводи

## Надворешни врски

* Официјална страница. 
* Tom Waits Library (страница на обожаватели).
* 
* Страница во чест на Том Вејтс.

Категорија:Американски рок-музичари
Категорија:Американски музичари
Категорија:Американски глумци
Категорија:Живи луѓе
Мариј Ел

thumb|250px|right
[300px|right|thumb|Главниот град [Јошкар Ола]]
300px|right|thumb|Марискиот национален театар
[300px|right|thumb|Текот на реката [Мала Коксага]]

**Мариј Ел** (рус. Респу́блика Мари́й Эл) — автономна република во составот на Руската федерација. Се наоѓа на истокот од европскиот дел на Русија.

Народод по кое е добиено името на републиката е Мари, еден од угрофинските народи. Според пописот од 2002. Мари биле 42,88% од вкупното население, Руси биле 47,46%, а Татари 5,96%. Службен јазик е рускииот и двата јазика на народот Мари. Главен град е Јошкар Ола, додека претседател на републиката е Леонид Маркелов.

## Географија
Републиката се наоѓа на источниот дел на Европско плато, поктај реката Волга. Мочурестата Мари депресија е сместена на западната страна од републиката. 57% од територијата на Мариј Ел е покриена со шуми.

* *Површина*: 23.200&nbsp;км2
* *Граници*:
** *внатрешни*: Новогородска област (југозапад/запад/северозапад/север), Кировска област (север/североисток/исток), Татарстан (југоисток/југ), Чувашија (југ)
* *Највисока точка*: 278&nbsp;m

### Часовен појас
left|75px

Мари ел е сместена во Московската часовен појас (MSK/MSD). UTC разлика од UTC+3&nbsp;(MSK)/UTC+4&nbsp;(MSD).


### Реки
Течат околу 476&nbsp;реки во Мариј Ел. Најповеќето се мали: 10–50&nbsp;m широки и .5-1.4&nbsp;m длабоки. Тие вообичаено од средината на ноември до средината на април се замрзнати. најпознати реки се:
* Голема Коксага
* Буј
* Илет
* Иравка
* Кундиш
* Лаж
* Мала Коксага
* Мал Кундиш
* Немда
* Рутка
* Уржумка
* Ветлунга (пловна)
* Волга (пловна)
* Јушут

### Езера
Постојат преку 200&nbsp;езера во Мариј Ел, но повеќето од нив заведени се како мочуришта (1&nbsp;км2 до 1–3&nbsp;m). Мочуриштата покриваат голем предел на површина (10–70&nbsp;км2, дури до 100&nbsp;км2), и во февруари се замрзнати. Просечна длабочина им е.

Најголеми езера се:
* Карас езеро
* Кичиер езеро
* Јалчик езеро
* Таир езеро
* Чебоксари резервоар

### Природни богатства
Не постојат некои поёзначајни природни пронаоѓалишта на минералиу во републиката. постојат наоѓалишѕа на тресет, минерални извори, и варовник.

### Клима
Климата е претежно континентална. Зимите се ладни и врнежливи, а додека летата се топли, но со доста врнежи.
* *Просечна јануарска температура*: −13&nbsp;°C
* *Просечна јулска температура*: +19&nbsp;°C
* *Врнежи*: 450–500&nbsp;mm

## Демографија и население

* **Популација**: 727,979 (2002)
** *Урбана*: 459,687 (63.1%)
** *Рурална*: 268,292 (36.9%)
** *Mажи*: 338,485 (46.5%)
** *Жени*: 389,494 (53.5%)
* **Жени на 1000 мажи**: 1,151
* **Просечна старост**: 36.7 г
** *Урбана*: 36.7 г
** *Рурална*: 36.7 г
** *Mажи*: 34.0 г
** *Жени*: 39.0 г
* **Број на домаќинства**: 263,382 (со 717,938 жит.)
** *Урбана*: 173,246 (со 455,006 жит)
** *Рурална*: 90,136 (со 262,932 жит)
* **Наталитет** (2005)
** *Раѓања*: 7,475 (10.5)
** *Умирања*: 12,256 (17.2)
* **Етнички групи**

Категорија:Републики во Русија

Категорија:Држави и територии настанати во 1936 година
Албански пашалаци

Создавање на Албанските пашалаци

## Список на албанските пашалаци

## Скадарскиот пашалак
 
Во XVIII век во Албанија се формирале териториално-политички заедници. Тие биле предводени од богатите муслимански фамилии. Најпознати пашалаци биле: Скадарскиот, Белградскиот и Јанинскиот пашалак.
Во 1757 година во Скадарскиот пашалак за предвосник бил избран Мехмед Паша Бушатли.
Уште во почетокот на неговото владеење тој почнал да спроведува толератна политика. Тој потоа ја добил титулата везир и во Скадарскиот пашалак влегле градовите: Драч, Тирана, Мердита и др. Потоа влегле и Дукаѓинскиот пашалак, Охридскиот и Елбасанскиот пашалак. По неговата смрт на чело дошол Махмуд-паша и во негово време го проширил Скадарскиот пашалак на север до Подгорица и Шпуза и во Подгорица формирал „Илирска конфедерација“. По негова смрт дошол неговиот брат Имбрахим-паша и тој го проширил пашалакот на југ до Шкумба и на север до Призрен, Приштина и Тетово. Потоа на неговото место дошол неговиот брат Мустафа-паша. Тој бил близок со султанот и со Англија. По 75 години автономна политика Скадарскиот пашалак се распаднал.

## Белградски пашалак

Во средината на XVIII век во јужниот дел на Албанија во градовите Валона и Белград се појавиле неколку феудални семејства. Во 1764 година како водач бил избран Ахмет Курт-паша. Уште на почетокот сакал да го прошири санџакот но во тоа не успел бидејќи бил поразен во војните со Бушатлиите и со Каплан-паша од Делвина, но и во борбите со народот во Тирана. По смртта на Ахмет Курт-паша неговиот пашалак го заземал Али-паша Тепелена.

## Јанинскиот пашалак

Со јанинскиот пашалак раководел Али-паша Тепелена. Уште на почетокот тој се истакнувал со знаење и големи способности. Користејки ја ситуацијата кога султанот водел војна со Русија во 1787 г. тој го заземал Јанинскиот пашалак. Исто така ги освоил и градовите Арта и Горица (Корча). Али-паша бил многу близок со Англија, Русија и Франција. Тие му помагале да се отцепи од Осмаската империја.Исто така бил близок со Бонапарт. Тој формирал силна војска и потоа заводел војна со султанот тој од страна на своите блиски бил предаден и во тој случај не можел да се одбрани и потоа тој продолжил со војување и го убиле во 1822 година.

Пашалаци
501

**501** (**[[Римски бројки|]]**) — година според општоприфатениот календар. Тоа била 501 година од новата ера, 501. од првиот милениум, 1. од VI век и втора од 500-тите.

## Други календари
Истата година се среќава поинаку во календарите на различни народи и култури. Меѓу попознатите се вбројуваат: византискиот, асирскиот, еврејскиот, римскиот, кинескиот, будистичкиот и исламскиот.

Така, во византискиот календар, којшто времето го мери од создавањето на светот според Библијата, на 1 септември 5509&nbsp;г.&nbsp;п.н.е. според продолжениот јулијански календар, истата трае во текот на 6009 и 6010 година. Според асирскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува од 4750 г.&nbsp;п.н.е, кога се проценува дека бил изграден првиот храм во граот Асур, станува збор за 5251 година. Понатаму, во еврејскиот календар, којшто започнува на 1 септември 3760 г.&nbsp;п.н.е. според продолжениот јулијански календар или околу една година пред создавањето на светот според Евреите, годината се протега во текот на 4261 и 4262 еврејска година. Според календарот на Римјаните, којшто започнува од 753 г.&nbsp;п.н.е., кога браќата Ромул и Рем го основале градот Рим (познато и како *[[Ab urbe condita]]*), годината е избројана како 1254.

Во рамките на кинескиот календар, пак, постојат две поделени мислења за почетокот на броењето на годините: едни сметаат дека тоа е 61 година од владеењето на легендарниот Жолт Цар или 2637 г.&nbsp;п.н.е.; додека други сметаат дека за почеток треба да се земе годината кога Жолтиот Цар станал владетел, т.е. 2697 г.&nbsp;п.н.е. На тој начин, според првото гледиште, 501 година се протега во 3137 и 3138, додека според второто гледиште, годината трае во текот на 3197 и 3198 кинеска година. Будистичкиот календар започнува да го мери времето од 543&nbsp;г.&nbsp;п.н.е., година во којашто се смета дека Буда достигнал состојба на нирвана, и годината ја брои како 1044. Според исламскиот календар, во којшто мерењето на времето започнува со 622 година, т.е. годината на пребегнувањето на пророкот Мухамед од Мека во Медина (позната и како хиџра), годината се протега во текот на 125 и 124 година пред хиџра.
## Настани
*
## Родени
*
## Починале
*

Категорија:6 век
Папа Лин

**Папа Свети Лин** — вториот папа на Римокатоличката црква. Нејзин водач бил во периодот од 64 (67) до 76 (79)година.

## Наводи

Категорија:Седумдесет апостоли
Категорија:Починати во 79 година
Категорија:Православни светци
Категорија:Папски светци
Категорија:Италијански светци
Категорија:Италијански папи
Категорија:Римокатолички светци од Италија
Категорија:Христијански светци од 1 век
Категорија:Второ послание до Тимотеј
Категорија:Родени во непозната година
Категорија:Личности од Павловите посланија
Категорија:Епископи од 1 век
Категорија:Римјани од 1 век
Категорија:Погребани во базиликата „Свети Петар“
Категорија:Папи