Висок комесаријат на ООН за бегалци

**Висок комесаријат на ООН за бегалци**(**УНХЦР**; основана  14 декември, 1950) — агенција под надлежност на Обединетите Нации со мандат за заштита и поддршка на бегалците на барање на владите или на самите ОН и помага во нивна повторна социјализација и вклучување или сместување во друга замја. Нивните канцеларии се во Женева, Швајцарија, со повеќе од 17,300 работнички кадар во 135 држави.
[мини|УНХЦР дели помош во [Кенија.]]

## Историја
УНХЦР е основана на 14 декември 1950 година и ја наследила претходната агенција, Агенција за олеснување и рехабилитација на Обединетите нации. Агенцијата има мандат да води и координира меѓународни акции за заштита и решавање на проблемите на бегалците низ целиот свет. Нејзина главна цел е да ги заштити и да обезбеди почитување на правата на бегалците. Таа се стреми да обезбеди секој да може да побара азил и да најде безбедност во друга земја, со можност доброволно да се врати во сопствената земја, да биде вклучен или да се пресели во друга земја.

Мандатот на УНХЦР бил значајно проширен за да може да обезбеди заштита и хуманитарна помош и на други лица што се водат како „загрижувачки“, вклучувајќи внатрешно раселени лица кои влегуваат во правната категорија на бегалци под Конвенција за статус на бегалци од Обединети нации и Протоколот од 1967, Конвенцијата на Организацијата за Африканска обединетост од 1969, или некој друг мировен договор ако ја напуштат земјата, но кои сѐ уште се присутни во нивната земја на потекло. УНХЦР моментално има свои мисии во Либан, Јужен Судан, Чад/Дарфур, Демократска Република Конго, Ирак, Авганистан како и во Кенија да помогне и да им обезбеди помош на внатрешно раселените лица и бегалци.

### Мандат за бегалци во Палестина

Повеќето палестински бегалци – тие во Западен Брег, Појасот Газа, Либан, Сирија и Јордан – не спаѓаат по одговорност на УНХЦР, туку под постарата организација, Агенција за олеснување и труд на Обединетите нации за палестинските бегалци (УНРВА/UNRWA). Но Палестинските бегалци надвор од доменот на работење на УНРВА потпаѓаат под мандатот на УНХЦР, ако ги исполнат строгите бегалски критериуми на УНРВА.

### Јавно познавање
Неколку нови програми во последно време биле претставени за да биде обезбедена поддршка и да се подигне нивото на свест за бегалците низ целиот свет. Овие две програми се дел од Милениумски цели на Обединетите нации.

### Награди
Од 1954 година, Наградата за бегалци „Нансен“ на УНХЦР е доделувана секоја година на лице или организација како признание за извонредната услуга за каузата на бегалците, раселените или лицата без држава.

УНХЦР има добиено Нобелова награда за мир во 1954 и 1981 година. На УНХЦР му била доделена Наградата „Индира Ганди“ во 2015 година.

Во 1991 година била наградена со Награда на принцезата на Астурија за меѓународна соработка.

## Луѓе под мандат на УНХЦР

Од 1 јануари, 2007 УНХЦР прикажала вкупна бројка од 21 018 589 поединци кои спаѓаат под нејзиниот мандат.
* 7 979 251 во Азија, од кои
** 2 580 638 во Средниот Исток
** 2 974 315 во Југоисточна Азија
**   218 584 во Средна Азија
** 1 304 189 во Јужна Азија
**   901 525 во Источна Азија и Тихи Океан
* 4 740 392 во Европа, од кои
** 1 617 214 во Источна Европа 
**   708 132 во југоисточна Европа
**   616 132 во Средна Европа и во Балтичките држави
** 1 798 914 во Западна Европа
* 5 069 123 во Африка, од кои
** 1 359 175 во Централна Африка и регионот околу Големите езера
** 2 105 314 во Источна Африка
** 1 031 030 во Западна Африка
**   434 427 во Јужниот африкански регион
**   139 177 во Северна Африка
* 3 229 822 во Америка, од кои
** 717 545 во Северна Америка и на Карибите
** 2 512 277 во Јужна Америка

## Персонал
УНХЦР има персонал од околу 6300 вработени во 110 земји.

### Високи Претставници
На местото на Висок Претставник биле

* Филипо Гранди, 2016 - сè уште (Италија)
* Антонио Гутерес, 2005 - 2016 (Португалија)
* Руд Луберс, 2001 - 2005 (Холандија)
* Садако Огата, 1990 - 2000 (Јапонија)
* Торвалд Столтенберг, јануари-ноември 1990 (Норвешка)
* Жан-Пјер Хоке, 1986 - 1989 (Швајцарија)
* Пол Хартлинг, 1978 - 1985 (Данска)
* Принц Садрудин Ага Кан, 1965 - 1977 (Иран)
* Феликс Шнајдер, 1960 - 1965 (Швајцарија)
* Агуст Р. Линдт, 1956 - 1960 (Швајцарија)
* Герит Јан ВанХојвен Гетхард, 1951 - 1956 (the Холандија)

Пред воведувањето на УНХЦР, Фридјоф Нансен беше Висок Претставник за бегалци на Лигата на Нациите од 1922.

### Амбасадори на добра волја

УНХЦР е претставуван и од УНХЦР Амбасадори на добра волја, кои во моментов се Барбара Хендрикс, Адел Имам, Анџелина Џоли, Џорџо Армани, Борис Трајанов, Жулиен Клерк, Џорџ Даларес, Освалдо Лапорт, Калед Хусеини and Муазез Ерсој. Претходни амбасадори биле и  Ричард Бартон, Назиа Хасан, Џејмс Мејсон и Софија Лорен.

## Поврзано

* ''Против сите шанси'' (видеоигра)
* Германски академски бегалски иницијативен фонд „Алберт Ајнштајн“, програма за стипендии за бегалци администрирана од УНХЦР
* Дадаб
* Нансенова меѓународна канцеларија за бегалци
* Претставништво на УНХЦР и СПХ
* Претставништво на Високиот комесаријат за бегалци на Обединетите нации во Индија
* Претставништво на Високиот комесаријат за бегалци на Обединетите нации во Кипар
* Агенција за олеснување и труд на Обединетите нации за палестинските бегалци
* Униреф
* Глобален договор за бегалците

## Наводи
;Фусноти

Ф;Други извори
* Janmyr, Maja. 2016. “Precarity in Exile: The Legal Status of Syrian Refugees in Lebanon”. Refugee Survey Quarterly, бр. 35 (ноември): 58–78.
* Gil Loescher, Alexander Betts and James Milner. *UNHCR: The Politics and Practice of Refugee Protection into the Twenty-First Century*, Routledge. 2008.
* Gil Loescher. *The UNHCR and World Politics: A Perilous Path*. Oxford University Press. 2002
* Fiona Terry. *Condemned to Repeat?  The Paradox of Humanitarian Action*. Cornell University Press. 2002.
* Nicholas Steiner. *Problems of Protection.* Routledge. 2003.

## Надворешни врски

*
* UNHCR's "Refworld" refugee document and news web site: from UNHCR's Status Determination and Protection Information Section (SDPIS) in the Division of International Protection Services (DIPS).

*„Фигури на прв поглед“ од службената мрежна страница
*Мерење на заштитата по бројки, Извештај од службената мрежна страница
*„Кој е бегалец, а кој не – кризата на идентитетот како предизвик за заштита“ Семрежно видео од обраќање на Ерика Фелер, директор, Оддел за меѓународна заштита, УНХЦР, во 2005 година
*Кампањата на УСЦРИ за ставање крај на складирањето бегалци (архивирана на 14 август 2007 година)
*„Затвори на тие без држава: запустите на УНХЦР“ од Џејкоб Стивенс
*Девет милиони (архивирано на 23 март 2007)
* 

Категорија:Висок комесаријат на ООН за бегалци
Категорија:Последици од војна
Категорија:Група за развој на Обединетите нации
Категорија:Организации на Обединетите нации со седиште во Женева
Категорија:Организации основани во 1950 година
Категорија:Организации кои ја примиле Нобеловата награда за мир
Категорија:Швајцарски нобеловци
Категорија:Повеќекратни нобеловци
Категорија:Високи комесари на ООН за бегалци