open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Цефтазидим

**Цефтазидим** е цефалоспорин од трета генерација. Има висока активност против повеќето грам-негативни бактерии, вклучително и *Pseudomonas aeruginosa*.

## Спектар на дејство
Слично на цефотаксим, цефалоспорин од 3. генерација, цефтазидимот има широк спектар на активност против грам-негативни бактерии, но за разлика од цефотаксимот, дополнително и против *Pseudomonas aeruginosa* и предизвикувачкиот агенс на ретката тропска болест мелиоидоза, *Burkholderia pseudomallei*. Во грам-позитивниот опсег, цефтазидимот има послаб ефект од цефотаксим, на пример само умерено десјтво противстрептококите и слабо дејство на стафилококите. Тој е неефикасен против МРСА и бактерии кои произведуваат бета-лактамази со проширен спектар (англиски: extended spectrum beta lactamases, ESBL).

Комбинацијата со инхибиторот на β-лактамаза авибактам може да го прошири спектарот на дејство врз отпорни бактерии со блокирање на β-лактамазата произведена од овие бактерии. Во овој случај, за комбинацијата цефтазидим/авибактам се работи за резервен антибиотик.

## Индикации
Цефтазидим треба да се користи првенствено за третман на сомнителни или докажани инфекции со *Pseudomonas aeruginosa.*  Следниве инфекции се одобрени доколку се тешки и предизвикани од патогени чувствителни на цефтазидим: инфекции на респираторниот тракт, инфекции на уринарниот тракт, инфекции на кожата и меките ткива, инфекции на гениталиите, абдоменот, коските и зглобовите и како резултат на хемодијализа или перитонеална дијализа.

## Администрација на лекот
Цефтазидим обично се администрира парентерално како интравенска инфузија. Исто така е одобрен за интрамускулна и интравенска инјекција.

## Фармакокинетика
Цефтазидим практично не се апсорбира по орална администрација. По парентерална администрација, тој има биолошки полуживот од приближно 2 часа. Во серумот околу 10 % од цефтазидимот е врзан за белковините, во повеќето ткива достигнува концентрации кои се над типичните минимални инхибиторни концентрации (МИК) на чувствителни патогени. Елиминацијата е речиси целосно преку гломеруларна филтрација преку бубрезите, затоа дозата мора да се прилагоди при ренална инсуфициенција. Метаболизмот во црниот дроб не се одвива.

## Несакани дејства
Алергиските реакции се многу поретки отколку кај пеницилините. Промени во крвната слика, како што се тромбоцитопенија, леукопенија или еозинофилија, исто така, се случуваат прилично ретко. Други несакани дејства можат да се јават, меѓу другото, како резултат на оштетување на физиолошката бактериска флора, на пр.  кандида инфекции во пределот на вагината и устата како и дијареа.

## Трговски имиња
Biotum, Cefaz, Ceftazidime Kabi

## Наводи


Категорија:Соли на карбоксилните киселини
Категорија:Пропионски киселини
Категорија:Неопходни лекови според Светската здравствена организација
Категорија:Цвитерјони
Црвена линија (Монтреалско метро)

мини|Проектот од 1961 година на Монтреалското метро со линија 3 во црвено и предложени проширувања во жолта боја.
**Црвена линија** (англиски: Red Line; ), позната и како **Линија 3** (англиски: Line 3; ), ― поранешна предложена линија на Монтреалското метро, која никогаш не ја поминала својата фаза на планирање. Линијата требала да има 15 станици и да завршува во Картиервил (западно) од Бордо-Картиервил, користејќи ги патеките на Канадската национална железница и Монрујалскиот Тунел под Мон Рујал. Линијата била откажана затоа што:

* Возовите би морале да користат челични тркала наместо гуми како останатите вагони метро, бидејќи дел (или поголемиот дел) од линијата требала да оди надвор.
* Експо 67 ја направил Жолтата линија поважна.

Линијата сè уште била планирана за изградба како линија „регионално метро“ на почетокот на 1980-тите, намалена на вкупно 9 станици.

Пругите биле користени од патничката железничка линија „Ду Монтањ“ помеѓу 1995 и 2020 година и ќе го образуваат средишниот дел на планираната Метрополитенска брза мрежа (Réseau express metropolitain.

## Список на планирани станици од 1982 година
За линијата биле планирани следните станици:

* Главна железничка станица
* Винсент Д'Инди
* Мон Ројал
* Кот Верту
* Буа-Франк
* А-Ма-Бај
* Роксборо
* Лавал
* Ду Монтањ

## Поврзано

* Линија 6 (Монтреалско метро)
* Бела линија (Монтреалско метро)

## Наводи

## Надворешни врски

* Тунел

Категорија:Откажани проекти во Канада
Категорија:Откажани брзо превозни линии и системи
Категорија:Неизградени згради и градби во Канада
Категорија:Монтреалско метро
Шпанско решение

Во железничкиот и брзиот превозен речник, **Шпанско решение** е распоред на станицата со две железнички платформи, по една на секоја страна од пругата, што овозможува посебни платформи за качување и спуштање.

„Шпанското решение“ се користи во неколку станици во Мадридското метро (на пр. станица „Авенија Америка“) и Барселонското метро (на пр. станица „Св. Андреј“).

## Опис
Овој распоред на платформата овозможува раздвојување на патничките текови со користење на една платформа само за качување, а другата само за слетување. Посебното означување на платформите за качување и спуштање се покажа како ефективно за намалување на времето на престој на станиците со голем број патници.

Шпанското решение најчесто е применувано на високофреквентни подземни метро станици. Станиците понекогаш се доградуваат за да вклучат распоред на шпански решенија за проширување на капацитетот на постоечките станици кога нема простор за проширување на постоечката платформа, проблем што може да се појави во конфигурациите на островската платформа.

За да се поттикнат патниците да излезат на правилната платформа, возовите што пристигнуваат обично прво ги отвораат вратите свртени кон платформата за спуштање на патниците, а потоа ги отвораат вратите за патниците кои се качуваат по мало задоцнување.

## Примери
Пример за шпанското решение е станицата „Карлсплац (Штахус)“ на Минхенскиот С-пат, која има островски платформи за качување и странични платформи за спуштање.

## Галерија

Податотека:München Marienplatz.jpg|Патека кон исток на станицата „Мариенплац“, Минхенски С-пат
Податотека:Metro Paris - Ligne 6 - station Etoile 01.jpg|Шпанско решение на линија 6 кај Шарл де Гол-Етуал. Париско метро
Податотека:GreenLineMetroChabacano.JPG|Платформи на станицата „Чабакано“ на линија 8, Градскомексиканско метро.
Податотека:Park Street Under platforms, September 1912.jpg|Бостонската подстаница „Паркова улица“ во 1912 година. Истата конфигурација на платформата сè уште е користена.
Податотека:Pioneer Square Station center platform transfer from above.jpg|Привремена средишна платформа на станицата „Пионерски плоштад во Сиетл што се користи за пренасочувања меѓу возови
Податотека:Sydney Olympic Park train station (49755055828).jpg|Станица „Олимписки парк“ во Сиднеј. Сите патници слегуваат на средната островска платформа и се качуваат од значително пошироките надворешни платформи.
Податотека:Rogier metro station platform.jpg|alt=|Платформи на станицата „Рожје“ на линиите 2 и 6, Бриселско метро.
Податотека:Spaanse methode.svg|Шпанско решение: начело. Патниците се качуваат од левата платформа и слегуваат на средишниот остров.


## Поврзано

* Вкрстена платформска разменувачница
* Разменувачка станица

## Наводи

## Надворешни врски

* 
Категорија:Подземни железници
Категорија:Железнички платформи
Метро станица Г.М. Димитров

**Метро станица „Г.М. Димитров“** () ― станица на Софиското метро во Бугарија. Била отворена на 8 мај 2009 година.

## Разменувачница со друг јавен превоз

* Градски автобуски превоз: 88, 280, 294, 413
* Приградски автобуски превоз: 67, 69, 70, 123

## Местоположба

## Галерија

G.M.Dimitrov.jpg|


## Наводи

## Надворешни врски

* Метрополитен ЕАД
* Неслужбен мрежно место
Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Појавено во 2009 година во Македонија
Категорија:Железнички станици отворени во 2009 година
Категорија:Станици на Софиското метро
Савџели

**Савџели** или **Санџели** (, *Платаниес*, до 1926 г. *Σαντζαλή*, *Саѕали*) — поранешно село во Дојранско, Егејска Македонија, денес во Кукушкиот округ, на областа Централна Македонија, Грција. Денес е составен дел од Аканџали.

## Географија
Селото е северозападно маало на Аканџали, сместено северно од железничката линија.

## Историја
Во XIX век Саџели било село во Дојранската каза. Во „Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника“ се вели дека во 1873 г. *Сарџели* (Sardjéli) било село во Дојранската каза со 42 домаќинства сочинети од 61 муслимани и 48 Македонци. Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 г. Савџели имало 170 жители Турци. Се поставува прашањето дали „Турците“ во пописот од 1873 г. не се всушност Македонци-муслимани, како што било случај со околните иселени села, а дека Македонците биле Македонци христијани кои потоа се иселиле.

За време на Првата балканска војна во 1912 г. селото го окупирале единици на Бугарската армија.

По Втората балканска војна во 1913 г. селото било припоено кон Грција. Населението почнало да се иселува уште во текот на Првата светска војна поради близината на фронтот. По војната, во 1920 г. попишани се само 25 жители. Во 1924&nbsp;г по сила на Лозанскиот договор населението како муслиманско било иселено во Турција, а на негово место се доведени грчки доселеници. Во 1926 г. селото е преименувано во Платаниес. В 1928 г. селото е претставено како дојденско со 17 семејства од 56 жители. Во 1940 г. населението се зголемило на 181 жител поради дотекот на жители од околните напуштени села.

Во 1990-тите селото е припоено кон с.&nbsp;Аканџали, бидејќи го снемува од пописот во 2001 г.

## Демографија

## Стопанство
Населението се занимавало со земјоделство, а главни производи биле житото, тутунот и детелината. Делумно било застапено и сточарството.

## Наводи

Категорија:Историски села во Кукуш
Буламачли

**Буламачли** или **Буламатли** (, *Акакиес*, до 1926 г. *Μπουλαμπασλή*, *Булабасли* или *Μπουλαμπαλή*, *Булабали*) — поранешно село во Дојранско, Егејска Македонија, денес во Кукушкиот округ, на областа Централна Македонија, Грција. Сè до 1924 г. било населени исклучиво со Македонци. Денес е составен дел од Аканџали.

## Географија
Селото е југоисточно маало на Аканџали, сместено јужно од железничката линија.

## Историја
Во XIX век Буламачли било македонско село од мешана вероисповед во Дојранската каза. Во „Етнографија на вилаетите Адријанопол, Монастир и Салоника“ се вели дека во 1873 г. *Баламачли* (Balamatchli) било село со 23 домаќинства сочинети од 47 Македонци-муслимани и 28 Македонци-христијани.

Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 г. Буламачли имало 110 жители Македонци и 30 Роми.

За време на Првата балканска војна во 1912 г. селото го окупирале единици на Бугарската армија.

По Втората балканска војна во 1913 г. селото било припоено кон Грција. Жителите го напуштиле Буламачли за време на Првата светска војна поради близината на фронтот. По војната испразнетото село било населено од мал број Грци од странство, така што во 1920 г. во него се заведени 15 жители. Во 1926 г. селото е преименувано во Акакиес. Во 1928 г. се доведени уште Грци од странство, со што бројот на жители нараснал на 113.

Буламачли настрадало во Граѓанска војна (1946-49), но потоа веднаш било обновено.

Во 1990-тите селото е припоено кон с.&nbsp;Аканџали, бидејќи го снемува од пописот во 2001 г.

## Демографија

## Стопанство
Буламачли важело за прилично сиромашно село. Населението се занимавало со земјоделство, а главни производи биле житото, тутунот и детелината. Делумно било застапено и сточарството.

## Белешки
:1.На пописот од 1940 г. населението на Буламачли било вбројано во населениеото на Карали.

## Наводи

Категорија:Историски села во Кукуш
Џамија (Србиново)

**Џамија (Србиново)** — главна селска џамија во селото Србиново, во Општина Гостивар, Македонија.

## Галерија


Податотека:Џамија во Србиново.jpg|Поглед на џамијата
Податотека:Srbinovo GV 01.JPG|Поглед на џамијата


## Поврзано
* Гостиварско муфтиство
* Србиново

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Србиново
Категорија:Џамии во Општина Гостивар
Категорија:Џамии во Гостиварското муфтиство
Џамија (Страјане)

**Џамија (Страјане)** — главна селска џамија во селото Страјане, во Општина Гостивар, Македонија.

## Историја

Џамијата во селото била изградена пред 1947 година.

## Поврзано
* Гостиварско муфтиство
* Страјане

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Страјане
Категорија:Џамии во Општина Гостивар
Категорија:Џамии во Гостиварското муфтиство
Насликана пчеларничка даска

мини|250x250пкс| Кралот Матјаж (натпис „Крал Матијаш“) од 1877 година, работилница на Леополд Лајер.
**Насликан пчелен сандак**, или **насликана пчеларничка даска**, (словенечки: Panjska končnica) ― името што се користи за насликана даска поставена на влезот на пчеларниот сандак.
десно|мини|250x250пкс| ''Погреб на ловец'', Марија Павлич, 1891 година.
Овој вид на народна уметност, вообичаено за Словенија, потекнува од Горењска и словенечка Корушка, а оттаму се проширила на целата територија на денешна Словенија. Најстарите насликани даски датираат од средината на 18 век, а сликањето на мотиви на кошниците во голема мера завршило по завршувањето на Првата светска војна. Сликите насликани од едноставни и претежно самоуки сликари имаат претежно фигурални мотиви, а познати се повеќе од 600 различни мотиви, од кои околу половина се религиозни. За околу 150 години, биле создадени повеќе од 50.000 доградби на кошници, кои пчеларите ги вметнувале на нивните сандаци за да ги одвојат нивните сандаци едни од други и од други сандаци. Често се користеле свети мотиви, кои истовремено требало да ги заштитат пчелите.
десно|мини|250x250пкс| ''Св. Ѓорѓи и ламјата'' од 1923 година.
Во словенечката алпска област, употребата на насликани даски на сандаците била најраспространета во втората половина на 19 век. За време на „златното доба“ на сликањето даски, помеѓу 1820 и 1880 година, на веќе споменатите религиозни слики биле додавани секуларни мотиви со вистинити или измислесни пораки. Во тоа време на насликаните даски на сандаците се појавуваат и историски и воени настани и ехо на разни настани од тоа време. Има и сцени од селското секојдневие и прослави, прикази на животни и народни занаети, како и разни историски сцени. Истовремено, се појавуваат и мотиви кои привлекуваат внимание на човечката глупост и мотиви кои разиграно ги исмеваат и мажите и жените.
десно|мини|250x250пкс| ''Ѓаволот го сече бабиниот јазик'' од 1848 година.
Денес, завршетоците на кошниците имаат само симболично значење, а умножувањата на најпознатите мотиви се популарен подарок и туристички сувенир во Словенија. Насликаните даски претставуваат вистинско етнографско богатство на Словенија.

Од 2018 година, „насликаните пчеларнички даски“ се запишани во Регистарот на нематеријално културно наследство во отсекот постановка и претставување и подотсекот уметнички изрази.

## Најпознати мотиви

* Ѓаволот и го сече јазикот на бабата
* Мажот се враќа пијан од кафеана
* Мелничарот и неговата сопруга
* Собирање на ројот
* Празнување
* Воденица на баба (го илустрира ѓаволот, кој носи стара и грда баба во воденицата, но вади млада и убава)
* Лисица бричи ловец
* Погребот на ловецот
* Тужба на земјоделец (илустрира двајца земјоделсци кои се караат за крава, а адвокатот ја молзе)
* Сопруга го извлекува сопругот од анот
* Маж кој ја носи сопругата на крст

## Наводи

## Надворешни врски

* Галерија на насликани пчеларнички даски 
* Насликани пчеларнички даски - Словенечки етнографски музеј 
Категорија:Нематеријално културно наследство на Словенија
Категорија:Словенечко сликарство
Категорија:Пчеларство во Словенија
Категорија:Етнографија на Словенија
Времеслед на истражувањето на Сончевиот Систем

## 1950-ти
[right|240px|thumb|[Спутник 1 – Првиот Земјин орбитер]]

## 1960-ти

 

## 1970-ти

## 1980-ти

## 1990-ти

## 2000-ти

## 2010-ти

## 2020-ти

## Наводи

Категорија:Сончев Систем
Џамија (Трново)

**Џамија (Трново)** — главна селска џамија во селото Трново, во Општина Гостивар, Македонија.

## Историја

Џамијата била најверојатно подигната во текот на  век.

## Галерија


Податотека:Џамија во Трново 2.jpg|Влезот
Податотека:Џамија во Трново 3.jpg|Шадрванот
Податотека:Џамија во Трново.jpg|Поглед на џамијата


## Поврзано
* Гостиварско муфтиство
* Трново

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Трново (Гостиварско)
Категорија:Џамии во Општина Гостивар
Категорија:Џамии во Гостиварското муфтиство
Стара џамија (Форино)

**Стара џамија (Форино)** — една од трите џамии во селото Форино, во Општина Гостивар, Македонија.

## Галерија


Податотека:Гробишта во Форино.jpg|Гробишта во дворот на џамијата
Податотека:Стара џамија во Форино 2.jpg|Шадрванот


## Поврзано
* Гостиварско муфтиство
* Форино

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Форино
Категорија:Џамии во Општина Гостивар
Категорија:Џамии во Гостиварското муфтиство
Стара џамија (Чајле)

**Стара џамија (Чајле)** — една од трите џамии во селото Чајле, во Општина Гостивар, Македонија.

## Местоположба

Џамијата се наоѓа во Старо Чајле, што претставува старото село на Чајле, сместено на десниот брег на реката Вардар.

## Галерија


Податотека:Стара џамија во Старо Чајле 2.jpg|Влезот
Податотека:Стара џамија во Старо Чајле 3.jpg|Шадрванот
Податотека:Стара џамија во Старо Чајле 4.jpg|Помошниот објект


## Поврзано
* Гостиварско муфтиство
* Чајле

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Чајле
Категорија:Џамии во Општина Гостивар
Категорија:Џамии во Гостиварското муфтиство
Смарагдна плоча

[thumb|upright=1.5|Приказ на „Смарагдната плоча“, дело на [Хајнрих Кунрат, 1606]]
**Смарагдна плоча** (на латински: *Tabula Smaragdina*) — таен херметистички текст што му е припишан на Хермес Трисмегист. Високо бил ценет и користен како од исламските така и од европските алхемичари како основа за нивната уметност. Иако е припишан на легендарниот хеленистички полубог Хермес Трисмегист, текстот од *Смарагдната плоча* прв пат се појавува како таков во низа раносредновековни арапски извори, најстариот од нив датира во доцниот осми или раниот деветти век. Потоа, во дванаесеттиот и тринаесеттиот век, неколку пати е преведен на латински јазик. Постојат бројни толкувања и коментари врз оригиналниот текст, кои се појавиле низ вековите во кои што популарноста на плочата не престанала да се шири.

## Наводи

Категорија:Алхемија
Жан Ешноз

**Жан Ешноз** (француски: *Jean Echenoz*, 26 декември 1947) — француски писател.

## Животопис
Ешноз е познат како скромен човек кој не сака да зборува за себе. На пример, кога во 1989 година го замолиле да ја опише својата биографија, тој испратил текст со следнава содржина: „Жан Ешноз, роден на 4 август 1946 година во Валансијан. Студирал органска хемија во Лил, а контрабас во Мец. Доста добар пливач.“ Меѓутоа, тој е роден една година подоцна, и тоа во Воклиз, во Оранж. Добар дел од детството поминал во психијатриската клиника во која работел татко му. Студирал социологија и градежништво.

## Творештво
Опишувајќи го своето творештво, Ешноз изјавил дека „пишува географски романи, како што другите пишуваат историски романи“. Според Пјер Лепап од весникот „Монд“, во сите свои дела Ешноз се претставува како картограф на своето време, на неговите земјотреси, катастрофи, имагинарни предмети, сништа, и на неговото долго одлизгување вон границите на реалното. Првиот роман, „Гриничкиот меридијан“, го објавил во 1969 година, во 1983 година ја освоил наградата „Медисис“ за романот „Чироки“, а за романот „Заминувам“ во 1999 година го добил најпрестижното француска книжевно признание, Гонкуровата награда.

## Наводи

Категорија:Француски писатели
Категорија:Добитници на Гонкуровата награда
Категорија:Родени во 1947 година
Извор во селото Желобок

**Извор Желобок** () е природен споменик од хидролошки тип во Орхејски реон во Молдавија. Изворот се наоѓа на 1&nbsp;км североисточно од селото Желобок. Зафаќа површина од 10&nbsp;ха, или 10,51&nbsp;ха според некои неодамнешни проценки. Со објектот управува градоначалникот на комуната Пијатра. 

Податотека:Izvorul Jeloboc Orhei (7).jpg|Пејзажот на местото
Податотека:Izvorul Jeloboc Orhei (5).jpg|Пумпна станица
Податотека:Izvorul Jeloboc Orhei (2).jpg|


## Наводи

Категорија:МСЗП-Категорија III
Категорија:Извори
Категорија:Географија на Молдавија
Тома Фиданчев

**Тома Фиданчев** или **Тома Фиданчевиќ** () — југословенски лекар и политичар, градоначалник на Струмица од 1927 до 1931 година, југословенски народен пратеник од Струмичкиот срез од 1931 до 1935 година.

## Животопис
Роден е во 1896 година во градот Струмица, тогаш во Османлиското Царство. Гимназиско образование завршува во Ќустендил, Царство Бугарија, потоа студира медицина во Виена, а апсолвира во Росток, Германија. По докторирањето се враќа во Струмица, која тогаш се наоѓа во Кралството на Србите, Хрватите и Словенците, и работи како лекар, а се истакнува и како општественик.

Во 1927 година е избран за претседател на општина Струмица како кандидат на Народната радикална партија (НРП), која тогаш е најголемата политичка партија во кралството. По Шестојануарската диктатура од 1929 година, неговиот мандат како претседател на општината е потврден и така тој продолжува да ја извршува оваа функција. Додека е претседател на општина Струмица, во февруари 1930 година е уапсен заедно со Михаил Ефтимов, потпретседател на општината, Григор Самарџиев, втор потпретседател, и Тасо Костов, секретар на општината, обвинети дека издавале лажни легитимации и со тоа ја помагале ВМРО. Со поддршка од полицијата, во 1931 година е избран за народен пратеник од Струмичкиот срез како кандидат на листата на Југословенската национална партија (ЈНП), која тогаш е единствена политичка партија во кралството. Во 1935 година повторно се кандидира на листата на ЈНП, но полицијата го поддржува Јордан Аќимовиќ. Од 1936 година активно ја поддржува Југословенската радикална заедница (ЈРЗ) на тогашниот премиер на Југославија Милан Стојадиновиќ.

По Марсејскиот атентат од 1934 година, во кој е убиен југословенскиот крал Александар I Караѓорѓевиќ, Фиданчев, кој тогаш е народен пратеник, учествува на тајна панихида за атентаторот Владо Черноземски од ВМРО, која се одржала во домот на Кирил Калкашлиев во Струмица.

## Наводи

Категорија:Југословенски политичари
Категорија:Градоначалници на Општина Струмица
На Камен

**На Камен** или **Камен** () — поранешно село во денешната општина Булчица на Дебарската област, источна Албанија.

## Географија
Селото се наоѓало во македонската област Голо Брдо, меѓу селата Големо Острени и Мало Острени. Било сместено во клисурата јужно од патот.

## Историја
На крајот од XIX век населението говорело македонски јазик. По Првата балканска војна во 1912&nbsp;г. На Камен влегол во состав на Албанија.

До 2015 г. подрачјето било во состав на тогашната Општина Острени.

## Поврзано
* Голо Брдо

## Наводи

Категорија:Историски села во Албанија
†На Камен
†На Камен
Нова џамија II (Чајле)

**Нова џамија II (Чајле)** — една од трите џамии во селото Чајле, во Општина Гостивар, Македонија.

## Галерија


Податотека:Chajle GV 05.JPG|Џамијата погледната од патот
Податотека:Нова џамија во Чајле 2.jpg|Шадрванот
Податотека:Нова џамија во Чајле 3.jpg|Влезот
Податотека:Нова џамија во Чајле 4.jpg|Помошниот објект
Податотека:Нова џамија во Чајле.jpg|Поглед на џамијата


## Поврзано
* Гостиварско муфтиство
* Чајле

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Чајле
Категорија:Џамии во Општина Гостивар
Категорија:Џамии во Гостиварското муфтиство
Сребреново

**Сребреново** — поранешно село во денешната општина Либражд на Елбасанската област, источна Албанија.

## Географија
Селото се наоѓало во јужниот дел на македонската област Голо Брдо, во подножјето на врвот Градиште, западно од Стеблево.

## Историја
Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) во 1900 г. во Сребреново (*Сребърново*) живееле 30 Арнаути муслимани, иако веројатно се работи за албанизирани Македонци-муслимани судејќи по етничкиот состав на соседните села. Од друга страна, според Миленко Филиповиќ, кој пишува во 1940 г., селото веќе одамна не постои. Во Стеблево е зачувано предание за иселување во Италија. Меѓутоа, исчезнувањето не е одразено во турскиот катастар и затоа многу стеблевци плаќале данок како жители на Сребреново.

## Наводи

Категорија:Историски села во Албанија
†Сребреново
†Сребреново
Елексакафтор/тезакафтор/ивакафтор

**Елексакафтор/тезакафтор/ивакафтор**, со заштитено име **Трикафта** (САД) и **Кафтрио** (ЕУ), е фиксно-дозна комбинација на лекови кои се користат во третманот на цистична фиброза. Елексакафтор/тезакафтор/ивакафтор претставува комбинација на ивакафтор, кој врши отворање на хлоридните канали, и елексакафтор и тезакафтор, CFTR модулатори.

Во САД е одобрен за употреба кај лица над шест години со цистична фиброза кои имаат F508del мутација на CFTR генот. Одобрен е и за употреба во Канада, Европската Унија и Австралија. Годишен третман со лекот во САД чини .

## Наводи

Категорија:Лекови
Тропчаништа

**Тропчаништа** () — поранешно село во денешната општина Булчица на Дебарската област, источна Албанија. Денес е маало на селото Радоешта и населено со Македонци-муслимани.

## Географија
Селото се наоѓало во македонската област Голо Брдо, западно од Македонија. Со време станало јужно маало с.&nbsp;Радоешта, на неколку километри западно од границата со Македонија.

## Историја
Во 1940 г. Миленко Филиповиќ напишал дека *Требчаниште* е мало „српско“ (т.е. македонско) село, маало на Радоешта. Порано било со мешана вероисповед, но во времето на Филиповиќ селето веќе немало ниедна христијанска куќа. Христијаните се иселиле уште во турско време.

## Поврзано
* Радоешта
* Голо Брдо

## Наводи

Категорија:Историски села во Албанија
†Тропчаништа
†Тропчаништа
Категорија:Македонски населби во Албанија
Парнас (Рафаел)

***Парнас*** (, што се однесува на планината Парнас) — фреска на италијанскиот уметник од високата ренесанса, Рафаел, во Рафаеловите одаи („*Stanze di Raffaello*“), во Апостолскиот дворец во Ватикан, насликана по нарачка на папата Јулиј II. Веројатно тоа бил вториот ѕид од *Stanza della Segnatura* што бил насликан помеѓу 1509 и 1511 година, по *[[Распрва за светата тајна|Расправа]]* и пред *[[Атинска школа (слика)|Атинската школа]]*, кои зафаќаат други ѕидови од просторијата.

## Преглед
Целата соба ги прикажува четирите области на човековото знаење: филозофија, религија, поезија и право, а *Парнас* ја претставува поезијата. Фреската ја прикажува митолошката планина Парнас каде што живее Аполон; тој е во средиштето и свири на инструмент (современа лира да брачио наместо класична лира), опкружен со девет музи, девет поети од антиката и девет современи поети. Аполон, заедно со Калиопа, музата на епската поезија, ги вдахновува поетите.

Рафаел го користел лицето на Лаокон од класичната скулптура *[[lakon|Лаокон и неговите синови]]*, ископана во 1506 година, а исто така и во Ватикан за неговиот Хомер (во темно сина облека лево од средиштето), изразувајќи слепило наместо болка. За две од женските фигури на фреската е кажано дека се реминесценција наЕвтерпа и Сафо од Микеланџеловата *[[Создавањето на Адам]]*. Сафо е единствената поетеса прикажана, веројатно идентификувана за да не се меша со муза; таа е доцен додаток кој не се појавува во гравурата на Маркантонио Раимонди што претставува цртеж на фреската.

Прозорецот под фреската *Парнас* прикажува поглед на Монс Ватикан, за кое се верува дека му е посветено на Аполон. Хуманистите, како што се Бјондо, Вегио и Албертини, се однесуваат на античкиот бог на сонцето на Ватикан.

## Галерија

Податотека:Raffael 073.jpg|Стациј, Талија, Клио, Евтерпа и Калиопа
Податотека:Raffael 074.jpg|Ерато, Лудовико Ариосто и Џовани Бокачо
Податотека:Raffael 075.jpg|Данте Алигиери, Хомер и Вергилиј
Податотека:Raffael 076.jpg|Сафо
Податотека:Raffael 077.jpg|Терпсихора
Податотека:Raphaël - Le Parnasse (détail Apollon).jpg|Аполон


## Поврзано
* Список на слики од Рафаел
* Фриз од Парнасус

## Наводи

## Надворешни врски
* 

Категорија:Уметнички слики од 1510-тите
Категорија:Слики од Рафаело Санти
Расправа за светата тајна

***Расправа за светата тајна*** (), или ***Расправа*** — слика на италијанскиот ренесансен уметник Рафаел. Била насликана помеѓу 1509 и 1510 година како прв дел од нарачката на Рафаел да ги украси со фрески просториите кои сега се познати како Рафаелови одаи, во Апостолскиот дворец во Ватикан. Во тоа време, оваа просторија била позната како Stanza della Segnatura и била приватна папска библиотека каде што се состанувал врховниот папски трибунал.

## Опис
На сликата, Рафаел создал сцена која се протега и на небото и на земјата. Горе, Христос е опкружен со ореол, опкружен со Пресвета Богородица и Јован Крстител десно и лево (аранжман познат како дејзис). Други разни библиски лица како што се Петар (многу лево, држи клучеви), Адам ( многу лево, разголени гради), Јован Евангелист (лево, пишува), крал Давид (лево, држи лира), Свети Лоренс (лево, облечен во виолетово), Јуда Макавеј (десно, облечен во златен оклоп), Стефан (десно, облечен во зелено), Мојсеј (десно, ги држи Десетте заповеди), Јаков Постариот (десно, облечен во бело), Авраам (десно, држи нож ), а Павле (десно, држи книга и меч) се на страните. Господ Отецот седи над сите нив во златната светлина на небото и обожуван од ангелите, благословува со десната рака и ја држи Земјата во левата. Под Христовите стапала е Светиот Дух во типичен облик на гулаб, на чии страни се книгите од четирите евангелија што ги држат отворени пути.

Подолу, на олтарот седи чудовиштето. На работ на олтарот пишува: „*[[Папа Јулиј II|Јулиј II]] [[Понтифекс максимус|Понт.]]* *[[Понтифекс максимус|Макс.]]*" Олтарот е опкружен со историски теолози кои расправаат за транссупстанцијација (Христово присуство во евхаристијата). Меѓу нив се првичните четворица доктори на црквата (идентификувани со нивните имиња впишани во нивните ореоли), со папата Григориј I и Јероним седнати лево од олтарот и Августин и Амвросиј десно, заедно со папата Јулиј II, папата Сикст IV, Савонарола и Данте Алигиери. Папата Сикст IV е папата облечен во златно на дното на сликата. Директно зад Сикст е Данте, облечен во црвено и носи лаворов венец (симбол на неговата големина како поет). Петти од десно, стои Свети Тома Аквински. Ќелавата фигура која чита книга во левиот агол е менторот на Рафаел и ренесансен архитект Браманте, а брадестата фигура на десната страна облечена во портокалова и сина облека е Аристотел. Монахот на крајната лева страна е Фра Анџелико. Во позадина лево се гради црква, претставник на Католичката црква.
[десно|мини| [Данте Алигиери]]

## Наводи

## Надворешни врски
* 
*''The Vatican: Spirit and Art of Christian Rome'', a book from The Metropolitan Museum of Art Libraries (fully available online as PDF), which contains material on this work

Категорија:Слики со Јован Крстител
Категорија:Слики на Пресвета Богородица
Категорија:Слики со Исус
Категорија:Уметнички слики од 1510 година
Категорија:Слики од Рафаело Санти
Светото семејство на Франсоа I

***Светото семејство*** ― слика од 1518 година на Светото семејство (Исус, Богородица и Јосиф), Света Елисавета, доенчето Јован Крстител и два ангели. Таа е потпишана од Рафаело Санти, но најголемиот дел од работата им бил доделен на неговите помошници во работилницата. Била нарачана од папата Лав X како подарок на Клод, сопругата на Франсоа I, па оттука и нејзиното име. Сега се наоѓа во Лувр.

## Поврзано

* Список на слики од Рафаело Санти

## Наводи

## Извори

* 

## Надворешни врски

* wga.hu
*   

Категорија:Слики со Јован Крстител
Категорија:Уметнички слики од 1518 година
Категорија:Слики од Рафаело Санти
Категорија:Ангели во уметноста
Категорија:Слики со Светото семејство
Категорија:Слики во Лувр од италијански уметници
Нова џамија (Чегране)

**Нова џамија (Чегране)** — една од трите селски џамии во селото Чегране, во Општина Гостивар, Македонија.

## Галерија


Податотека:Нова џамија во Чегране 2.jpg|Поглед на џамијата


## Поврзано
* Гостиварско муфтиство
* Чегране

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Чегране
Категорија:Џамии во Општина Гостивар
Категорија:Џамии во Гостиварското муфтиство
Џамија (Дуф)

**Џамија (Дуф)** — главна селска џамија во селото Дуф, во Општина Гостивар, Македонија.

## Поврзано
* Гостиварско муфтиство
* Дуф

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Дуф
Категорија:Џамии во Општина Маврово и Ростуше
Категорија:Џамии во Гостиварското муфтиство
Човекот наречен Тринита

**„Човекот наречен Тринита“** (италијански: *Lo chiamavano Trinità...*) – филм на режисерот Енцо Барбони (Enzo Barboni) од 1970 година. Барбони е автор и на сценариото, заедно со Џин Луото (Gene Luotto). Главните улоги ги играат: Теренс Хил (Terence Hill), Бад Спенсер (Bud Spencer) и Стивен Закаријас (Steffen Zacharias).

## Синопсис
Еден необичен, малку мрзлив револвераш (го игра Хил) и неговиот крупен брат (го игра Спенсер), кој е крадец на коњи, ја бранат една мормонска населба од еден мексикански разбојник и неговите послушници, кои сакаат да им ја одземат земјата... 

## Наводи

Категорија:Италијански филмови
Категорија:Вестерни
Категорија:Филмови од 1970 година
Категорија:Филмови на Енцо Барбони
Категорија:Филмови со Бад Спенсер
Категорија:Филмови со Теренс Хил
Категорија:Филмови со Стивен Закаријас
Мало свето семејство

**Мало свето семејство** (околу 1518–1519) ― слика со масло на табла на Рафаело Санти и неговите помошници, сега во Лувр во Париз. Неговото име го разликува од неговото Големо свето семејство, исто така во Лувр. На работ на облеката на Богородица е потпишан и датиран „“.
лево|мини| ''Изобилство''
Според писателот од 17 век, Андре Фелибјен, уште две други дела во Лувр, *Изобилство* и *Керера*, и двете во монохроматски, образиле корица на *Мало Свето семејство*. *Изобилство* има потпис „Raphael Uvrbinas“ (Рафаел Уврбинас), иако ова обично се смета за подоцнежен додаток. Може да се однесува на кардиналот Бибjена, чие презиме било „Довици[ја]“ (т.е. Изобилство). Тоа е ретко преживување на слика за толку мала слика. На него е прикажана фигура во ниша на основа помеѓу мермерни огледала, со маска под основата, што се однесува на *Афродита* (Уметничкоисториски музеј) првично во Ложата на мермерите во Војводската палата во Мантова.

Делото и неговата корица можеби биле нарачани до Рафаело околу 1519 година, од страна на папата Лав X како благодарност за услугите на Адриен Гуфје де Буаси, папски легат во Франција. Де Буаси го поседувал и *Јован Крстител како млад човек во пустината* (Лувр), друго дело на Рафаело и помошниците, како и подготвителен цртеж за *Мало Свето семејство* сега во Кралската збирка во Виндзорскиот замок. Во 1622 година била спомената во збирката на грофот Бриен, кој потоа му ја оставил на Луј XIV.

Лицето на Елисавета и лулката во облик на превртено стебло од дрво потсетуваат на други дела на Рафаело од тоа време како што се *Светото семејство под дабово дрво* (Прадо) и *Бисер* (Прадо), двете со помош на Џулио Романо. Позадинскиот пејзаж е под влијание на Дунавската школа.

## Поврзано

* Список на слики од Рафаело Санти

## Наводи

Категорија:Слики со Јован Крстител
Категорија:Уметнички слики од 1519 година
Категорија:Слики во Лувр од италијански уметници
Категорија:Слики со Елисавета (библиски лик)
Категорија:Слики од Џулио Романо
Категорија:Слики со Богородица и Младенец од Рафаело Санти
Портрет на млада жена (Рафаело, Стразбур)

***Портрет на млада жена*** ― слика со масло на табла од околу 1518-1519 година од Рафаело и Џулио Романо, сега во Музејот на ликовни уметности во Стразбур, за што го купил Вилхелм фон Боде, кој го купил во Лондон во 1890 година. Претходно била забележана во Лондон во Актоновата збирка. Нејзиниот инвентарен број е 175.

## Авторство
Традиционално му се припишува на Рафаеловата школа, отстранувањето на пребојувањето од 19-тиот век и испитувањето со рендген покажале дека раката, ракавите и облеката биле подоцнежни додатоци. Најшироко прифатената хипотеза е дека Џулио Романо ги насликал главата, вратот и телото по дизајн на Рафаело, и дека Рафаело потоа ги додал раката и ракавите и го покрил деколтето на младата жена. Идентитетот на седителот останува непознат; иако постои типолошка сличност, таа не е истата личност како „*Ла Форнарина*“: нејзиниот нос, на пример, има поинаков облик.

## Поврзано

* Список на слики од Рафаело Санти

## Наводи

## Извори

* 
* 
* 

## Надворешни врски

* Портрет на млада жена , претставување на сликата на мрежната страница на музејот
*  

Категорија:Уметнички слики од 1519 година
Категорија:Слики од Рафаело Санти
Категорија:Маслени слики
Категорија:Слики во збирката на Музејот на ликовни уметности во Стразбур
Категорија:Портрети од 16 век
Категорија:Портрети со жени
Категорија:Портрети од Џулио Романо
Портрет на маж (Рафаело)

***Портрет на маж*** ― рано дело на италијанскиот ренесансен сликар Рафаело Санти, извршено ок*.* 1500–1504 година. Претходно била припишувана на Ханс Холбајн и Перуџино. Таа е сместена во Боргеската галерија, во Рим.

## Поврзано

* Список на слики од Рафаело Санти

## Наводи

## Извори

*  ПДФ на Викимедија

## Надворешни врски

* 

Категорија:Слики во Боргеската збирка
Категорија:Портрети од 16 век
Категорија:Портрети од Рафаело Санти
Ослободување на Свети Петар

***Ослободување на Свети Петар*** ― фрескописна слика на италијанскиот високоренесансен уметник  Рафаело Санти. Била насликана во 1514 година како дел од налогот на Рафаело да ги украси со фрески просториите кои сега се познати како Рафаелови одаи (италијански: *Stanze di Raffaello*), во Апостолскиот дворец во Ватикан. Се наоѓа во Хелиодоровата одаја (*Stanza di Eliodoro*), која е именувана по *Протерувањето на Хелиодор од храмот*. Сликата покажува како Свети Петар бил ослободен од затворот на Ирод од ангел, како што е опишано во Дела 12. Тоа е технички надвратник.

Фреската прикажува три сцени во симетрична рамнотежа образувана од преправена архитектура и скали. Во средината, ангелот го буди Петар, а од десната страна го води покрај заспаните стражари. На левата страна еден чувар очигледно ја забележал светлината створена од ангелот и го буди другарот, покажувајќи кон чудесно осветлената ќелија. Ова додава драма на спокојниот излез на Петар од десната страна.

## Галерија

Податотека:Raffael 086.jpg|
Податотека:Liberazione di san pietro 03.jpg|
Податотека:Raffael 087.jpg|


## Поврзано

* Список на слики од Рафаело Санти

## Наводи


## Надворешни врски

* ''Ватикан: духот и уметноста на христијанскиот Рим'', книга од библиотеките на музејот Метрополитен (целосно достапна на интернет како PDF), која содржи материјал за ова дело

Категорија:Уметнички слики од 1514 година
Категорија:Слики кои го прикажуваат Апостол Петар
Категорија:Рафаелови одаи
Аполо 8

**Аполо 8** (21–27 декември 1968) било првото вселенско летало со екипаж кое ја напуштило нискоземјината орбита и првиот вселенски лет со екипаж кој стигнал до Месечината. Екипажот орбитирал околу Месечината десет пати без да слета на неа, а потоа успешно се вратил назад на Земјата. Тројцата астронаути—Френк Борман, Џејмс Ловел и Вилијам Андерс—биле првите луѓе кои лично ја виделе и ја фотографирале далечната страна од Месечината, како и изгревањето на Земјата.

Аполо 8 бил лансиран на 21 декември 1968, и бил втор лет со екипаж од програмата Аполо, после Аполо7, кој останал само до Земјината орбита.

## Наводи

Категорија:Аполо (вселенска програма)
Категорија:Вселенски летала пуштени во 1968 година
Чернец (Албанија)

**Чернец** или **Черенци** () може да е однесува на следниве соседни села во Голо Брдо, Албанија:

* Горен Чернец (*Çerenic i Sipërm*)
* Долен Чернец (*Çerenic i Poshtëm*)
Долен Чернец

**Долен Чернец** или **Долно Черенци** () — село во општината Булчица на Дебарската област, источна Албанија.

## Географија
Селото се наоѓа во областа Мала Река, дел од поголемата македонска област Голо Брдо. Сместено е во нспоредна близина на границата со Македонија.

## Историја
Според статистиката на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) *Черепецъ* е дел од Грика Вогел (Мала Река) и во него живеат 230 Арнаути муслимани.

По Првата балканска војна во 1912 г. селото влегло во состав на Албанија.

Во 1940 г. Миленко Филиповиќ напишал дека *Чернец* е албанско село со 30 куќи, дел од областа Голо Брдо.

Според податоците, Черенец долго било едно село со две маала, а нивната формална поделба се случила во поново време. До 2015 г. било дел од тогашната Општина Горица.

## Иселеништво
Семејството *Кочи* од Чернец се преселило во горнодебарското село Селокуќи во Македонија во 1941 г. Не е укажано дали биле од Горен или Долен Чернец.

## Поврзано
* Голо Брдо

## Наводи

Категорија:Села во Албанија
Категорија:Голо Брдо
Категорија:Булчица
Изоамил алкохол

**Изоамил алкохол** е безбојна течност со молекулска формула  и структирна формула (H3C–)2CH–CH2–CH2–OH. Тој е еден од неколкуте изомери на амил алкохол (пентанол).  Исто така е познат како **изопентил алкохол**, **изопентанол** или (според номенклатура предложена од IUPAC) **3-метилбутан-1-ол**. Неговиот застарен назив е **изобутил карбинол**.

Изоамил алкохол е состојка при производтсвото на масло од банана, естер пронајден во природата, но исто така индустриски се произведува како арома.  Изоамил алкохол е компонента која се користи при производство на масло од банана, естер кој го има во природата, но исто така се индустриски се произведува како арома. Тој е чест фусел алкохол (народно - лош алкохол), кој се произведува како спореден производ при етанолна ферментација.
## Појава
Изоамил алкохол е една од компонентите одговорни за аромата на  *[[Tuber melanosporum]]*, црниот тартуф.

Ова соединение е идентивикувано како хемикалија присутна во феромонот кој го лачат стршлените за повикување на другите стшлени за напад.

Изоамил ацетат (кој е естер на изоамил алкохол и оцетна киселина) е компонента која е присутна во природната арома на бананите.

## Екстракција од фусел масло

Изоамил алкохол може да се издвои од фусел маслото со две методи: мешање со силно солена вода и раздвојување на масниот слој од водениот слој, а вториот начин е со дестилација и собирање на фракцијата која врие помеѓу 125 и 140&nbsp;°C. Понатамошно пречистување е  возможно со следната продецура: мешање на издвоениот производ со врела варова вода, раздвојување на маслениот слој, сушење на производот со калциум хлорид и дестилација, собирање на фракцијата која врие помеѓу 128 и 132&nbsp;°C.

## Синтеза

Изоамил алкохол може да биде синтетизиран со кондензација на изобутен и формалдехид каде што се добиваат изопренол, а потоа со негово хидрогенирање се добива изоамил алкохол.  Тој е безбојна течност со густина од 0.8247 g/cm3 (0&nbsp;°C), температура на вриење од 131.6&nbsp;°C, малку растворлив во вода и добро растворлив во органски растворувачи. Има карактеристичен силен мирис и остар лут вкус. Со спроведување на неговите пареи низ усвитено-жешка цевка, се распаѓа на ацетилен, етилен, пропилен и други компоненти. Може да се оксидира со хромна киселина до изовалералдехид и формира кристали на адициони соединенија со калциум хлорид и  калај(IV) хлорид.

## Употреба
Покрај употребата во синтеза на маслото од банана, изоамил алкохол исто така е компонента во Kovac реагенсот, кој се користи во индолниот тест за бактериска дијагностика.

Тој исто така се користи и како средство против пенење во хлороформ изоамил алкохол реагенсот.

Изоамил алкохол се користи во фенол-хлороформ екстракција измешан со хлороформот за понатамошна инхибиција на активноста на рибонуклеазните (РНК-азите) и да спречи растворливост на РНК молекулите со долги поли-А опашки.

## Наводи

Категорија:Првични алкохоли
Категорија:Алканоли
Лаворов венец

десно|мини|230x230пкс| Лаворов венец
**Лаворов венец** или **ловоров венец** — триумфален венец направен од лаворови лисја, кој им се доделувал на победниците во античко време. Го носеле олимписките победници, царевите, поетите и научници. Се состои од круг од лаворови гранчиња. Лаворот е симбол на победата, вечноста и бесмртноста. Римските цареви околу главите имале лаворов венец направен од златни ливчиња.

Во Стара Грција, наместо златни, сребрени и бронзени медали, на победниците на Олимписките игри, им се доделувале лаворови венци. Лаворовиот венец ја претставувал најголемата слава за грчките души. Иако лаворовиот венец немал материјална вредност, тој имал многу посебно значење за спортистите. Кога ќе дојделе во некој град, ги примале со голема почит и правеле кипови во нивна чест. Во грчката митологија, тој бил симбол на грчкиот бог Аполон. Во Стара Атина, лаворовиот венец бил заменет со венец од маслинови гранки, бидејќи маслиновото дрво било симбол на градот.

Лаворовиот венец и лаворот станале симболи на победата, особено на Олимписките игри. Така, на Олимписките игри во Грција во 2004 година, победниците добиле и лаворови венци.

Понекогаш се правеле венци и од слични растенија, како што се лавор и Ruscus hypoglossum.

Лаворов венец им се доделувал и на научници и поети во некои средини како што била ренесансната Италија. На пример, италијанскиот поет Данте Алигиери може да се види на слики со лаворов венец околу главата. Поимот „лауреат“ доаѓа од лаворов венец. Во некои земји, дипломците при добивањето на дипломите добиваат лаворови венци.

Лаворовиот венец е чест мотив во архитектурата, во производството на мебел и во дизајнот на облека.

## Наводи

Категорија:Олимписки игри
Категорија:Стара Грција
Категорија:Стар Рим
Категорија:Симболи
Антон Терзиски

**Антон Терзиски** (  —  ) — македонски револуционер.

Во 1922 година, по наредба на Тодор Александров, кај селото Коларово, бил обесен Антон Терзиски. Тој одбил да им се потчини на Тодор Александров и Александар Протогеров.

## Поврзано

* Васил Терзиски

## Наводи

Категорија:Убиени по наредба на Тодор Александров
Категорија:Дејци на ВМОРО
Иван Зајков

**Иван Зајков** (  —  ) — македонски револуционер, член на ВМОРО.

По бесењето на Васил и Антон Терзиски во Коларово, бандите на Тодор Александров го обесиле и Иван Зајков, бидејќи одбил да влезе во нивната организација, сметајќи ги за царски автономисти.

## Наводи

Категорија:Убиени по наредба на Тодор Александров
Категорија:Дејци на ВМОРО
Приказни од куќичката на дрво

**„Приказни од куќичката на дрво“** — збирка раскази за деца на македонскиот писател Киро Донев. Книгата е објавена од издавачката куќа „Македоника литера“ во 2013 година, а посветена е на двете ќерки на авторот, Бети и Зорка „за сите нивни неисполнети желби и соништа“. Корицата на книгата ја обликувала Ленче Тосева, автор на илустрациите е Миле Топуз, а два цртежа во книгата се дело на Стојан Исак Бансколиев и на Стојна Донева. Книгата, со димензии од 21 сантиметар и со обем од 188 страници, е испечатена во печатницата „Графо ден“, а нејзиното издавање било финансиски помогнато од Министерството за култура на Македонија. Таа е каталогизирана во Националната и универзитетска библиотека „Св. Климент охридски“, Скопје и ја носи меѓународната ознака ISBN 978-608-4614-32-6.

## Содржина
Книгата ги содржи следниве раскази:
* Приказни со „зачин“ — на мој начин
::: *Другарување за почитување*
* Кај што има сила — правдина нема
* Јазо и светулките
* Кравата Шара
* Што ли бара Буба Мара
* Другарување — за почитување
* Желба
* Децата не знаат да лажат
* Борец со илјада копја
::: *Некој сака, еве вака...*
* Баба во градинка
* Некој сака — еве, вака...
* Блаже маже
* Ленка и нејзината сенка
* Ден и ноќ
* Пријателство
* Мачиња — забавачиња
* Прехранбена задача
* Живко и Џивко
* Непослушното ластовиче
::: *И цветот му се радува на светот*
* Убавината на планината
* Бреза и даб
* Зошто се скараа дедо Ристо и баба Мара
* Подарок што цвета
* Што ни носи април
* Месец за уживанција
* Што се случува во мај
* Колку штедиш — толку вредиш
* Велигден може да дојде
* Ретка глетка
* Јуни
* Колку бил богат јуни
* Збогувње со летото
::: *И мајките грешат*
* Есенска слика
* Летка на прошетка
* Доцна есен
* Верверичката и црвот
* Зимата се ближи
* И мајките грешат
* Декември во гората
* Зимна екохимна
* Неканети гости
* Згода во незгода
* Пречек
* И Дедо Мраз греши
* Новогодишен сон
* Животински бал
* Новата година е за сите
* Разговор за февруари
::: *Имате ли вага за мерење лага?*
* Првоаприлски вести
* Нерешено
* Првоаприлски маскенбал
* Среќа во несреќа
* Чудно чудо
* Четириножните другарчиња
* Крава желна за слава
* Малите ловци
* Што сони Тони
* Вљубена „турли-тава“
* Палавото кутре
::: *Приказни со зачин „зготвени“ на мој начин*
* Девојката кралска папрат
* Смолар и Крали Марко
* Габро и самовилите
* Дојрана и разбојникот
* Пелистер и Молика
* Еленот и мостот
* Попот, Северецот и Југот...
* Царот и говедарот
* Самовилите и вљубените
* Радин мост
* Мечкин Камен
* Од една тиква — цела Тиквешија
* Гонтова Спила
* Мечкина Дупка
* Ќерката на рибарот и бегот
* Преспана и ловецот
* Мокринските извори
* Моноспитовскиот Ѓол

## Наводи

Категорија:Дела на Киро Донев
Категорија:Македонски раскази
Категорија:Детска книжевност
Категорија:Книги од 2013 година
Категорија:Изданија на Македоника литера