Список на вулкани во Индонезија

[алт=A brown volcano in the centre with white smoke emanating from its peak, a cloudy sky fading from blue at the top through yellow in the middle to red at the horizon, and brown mountains in the foreground.|мини|223.991x223.991px|[Махамеру (Семеру) над Планината Бромо, Источна Јава.]]
[мини|Источноиндонезиски Острови од [Меѓународна вселенска станица|ISS. Шест активни вулкани се видливи: 5 во Источна Јава и Ринџани во Ломбок.]]
Во географијата на Индонезија доминираат вулканите кои се формираат заради подвлекувачите зони помеѓу Евроазиската плоча и Индоавстралиската плоча. Дел од вулканите се значајни заради нивните ерупции, на пример, Кракатау заради неговиот глобален ефект во 1883 година, Езерото Тоба заради неговатасупервулканска ерупција која се проценува дека се случила пред 74,000 години која предизвикала шестгодишна вулканска зима, и Планината Тамбора заради најсилната ерупција во пишаната историја на човештвото која се случила во 1815 година.

Вулканите во Индонезија се дел од Тихоокеанскиот Огнен Прстен. 150 записи во списокот подолу се групирани во шест географски региони, од кои четири припаѓаат на вулканите на системот во Сундскиот Лак. Останатите две групи се вулканите на Халмахера, вклучувајќи ги околните вулкански острови и вулканите на Сулавеси и Сангихе. Последната група е во еден вулкански лак заедно со филипинските вулкани.

Најактивните вулкани се Келуд и Мерапи на островот Јава кои предизвикале илјадници смртни случаи во регионот. Од 1000 п.н.е, Келуд избил повеќе од 30 пати, од кои најголемата ерупција била со јачина 5 на Скалата на вулкански избув (VEI), додека Планината Мерапи избила повеќе од 80 пати. Меѓународната асоцијација за вулканологија и хемија на Земјината внатрешност Планината Мерапи ја прогласи за декаден вулкан од 1995 година, поради нејзината висока вулканска активност.

Во 2012 година, Индонезија има 127 активни вулкани со околу 5 милиони активни луѓе во рамките на опасната зона. Земјотресот и цунамито на 26 декември 2004 година се смета дека довеле до нарушување на моделот на ерупција на вулканите. Ерупцијата во 2010 на Синабунг, кој немал заведено избув од 1600-тите е претставен како можен пример на таквата хипотеза.

Зборот за *Планина* на индонезиски и на многу регионални јазици на земјата (како што е јаванскиот) — *Гунунг*. Оттука, Планината Мерапи на пример е позната како *Гунунг Мерапи* во Индонезија а воедно и на некои сајтови на англиски јазик.

## Опсег
алт=A chart with the heading "Major Volcanoes of Indonesia (with eruptions since 1900 A.D.)". Depicted below the heading is an overhead view of a cluster of islands.|мини|500x500пкс|Поголемите вулкани во Индонезија
Не постои една стандардна дефиниција за вулкан. Тој може да биде дефиниран како поединечни отвори, вулкански зданија или вулкански области. Внатрешноста на старите вулкани може да биде еродирана, создавајќи ново подземно магматско огниште како посебен вулкан. Многу современи активни вулкани пораснале како млади паразитски конуси од странични отвори или во централниот кратер. Некои вулкански конуси се групирани во едно вулканско име, на пример, Тенгерскиот комплекс, иако поединечните отвори се именувани од страна на локалните луѓе. Статусот на вулкан, било тој да е активен или пак во хибернација, не може прецизно да биде дефиниран. Индикацијата вулкан е утврдена од историски записи, со радиојаглеродно датирање или преку геотермални активности. 

Примарниот извор на списокот подолу е преземен од книгата *[[Вулканите на Светот]]*, напишана од два вулканолога Том Симкин и Ли Сиберт, во која се наведени активните вулкани во последните 10,000 години (холоцен). Особено за Индонезија, Симкин и Сиберт користеле каталог на активни вулкани од објавената серија на Меѓународната Асоцијација за вулканологија и хемија на Земјината внатрешност. Списокот на Симкин и Сиберт е најкомплетниот список на вулкани во Индонезија, но точноста на записите се разликува од еден регион до друг во однос на современите активности и фатални случаи во последните ерупции. Дополнителен извор за најновите вулкански податоци се земени од Вулканолошката мерна станица на Индонезија, владина институција која е одговорна за вулканските активности и геолошките опасности во Индонезија, и некои други академски ресурси.

## Географски групи

### Суматра
алт=Drawing of an overhead view of an elongated island stretching from the top left corner to the bottom right corner and labelled with names of locations.|десно|мини|Мапа која ја покажува локацијата на вулканите и ровот кај Суматра
Во географијата на Суматра  доминирапланински венец наречен Букит Барисан (буквално: "ред на брда"). Планинскиот масив се протега речиси 1700 километри од север кон југ на островот и бил формиран од движењето на Австралиската тектонска плоча. Плочата се движи со конвергенциска стапка од 5.5 см/годишно и има создадено големи земјотреси на западната страна на Суматра, вклучувајќи го Суматра–Андаманскиот земјотрес во 2004. Тектонското движење освен за земјотреси, одговорно е и за формирање на магматски огништа под островот.

Само еден од 35 активни вулкани, Вех, е одвоен од суматранското копно. Одделувањето било предизвикано од голема ерупција која ги исполнила низините помеѓу Вех и остатокот од копното со морска вода во плеистоценската епоха. Најголемиот вулкан на Суматра е супервулканот Тоба во рамки на 100х30 километри Езерото Тоба се формирало по колапс на купа (пред 74,000).  Ерупцијата се проценува дека била со јачина 8 на VEI скалата, највисоката возможна  вулканска ерупција. Највисокиот врв на планинскиот венец е Планината Керинчи со надморска височина од 3,800&nbsp;метри.

|-
| Сибајак || стратовулкан || align="right"|2212 м||   || 
|-
| Синабунг || стратовулкан || align="right"|2460 м||22 мај 2016
| 
|-
| Тоба || супервулкан || align="right"|2157 м|| 72000 п.н.е || 
|-
| Хелатоба-Тарутунг || фумарола || align="right"|1100 м|| Плеистоцен || 
|-
| Имун || непознато || align="right"|1505 м||непознато|| 
|-
| Сибуалбуали || стратовулкан || align="right"|1819 м||непознато|| 
|-
| Лубукраја || стратовулкан || align="right"|1862 м||непознато|| 
|-
| Сорикмарапи || стратовулкан || align="right"|2145м||  (1) || 
|-
| Талакмау || вулкански комплекс || align="right"|2919 м||непознато|| 
|-
| Сарик-Гајах || вулкански конус || align="right"|непознато||непознато|| 
|-
| Марапи || вулкански комплекс || align="right"|2891 м|| 5 август 2004  (2) || 
|-
| Тандикат || стратовулкан || align="right"|2438 м||  (1) || 
|-
| Таланг || стратовулкан || align="right"|2597 м||12 април 2005 (2)|| 
|-
| Керинчи || стратовулкан || align="right"|3800 м||22 јуни 2004 (2)|| 
|-
| Хутапанјанг || стратовулкан || align="right"|2021 м||непознато|| 
|-
| Сумбинг || стратовулкан || align="right"|2507 м||23 мај 1921 (2)|| 
|-
| Кунјит || стратовулкан || align="right"|2151 м||непознато|| 
|-
| Пендан || непознато || align="right"|непознато||непознато|| 
|-
| Белиранг-Берити || compound || align="right"|1958 м||непознато|| 
|-
| Букит Даун || стратовулкан || align="right"|2467 м||непознато|| 
|-
| Каба || стратовулкан || align="right"|1952 м|| 22 август 2000 (1) || 
|-
| Демпо || стратовулкан || align="right"|3173 м|| октомври 1994 (1) || 
|-
| Патах || непознато || align="right"|2817 м||непознато|| 
|-
| Букит Лумут Балаи || стратовулкан || align="right"|2055 м||непознато|| 
|-
| Бесар || стратовулкан || align="right"|1899 м||април 1940 (1)|| 
|-
| Ранау || купа || align="right"|1881 м||непознато|| 
|-
| Секинкау Белиранг || купа || align="right"|1719 м||непознато|| 
|-
| Суох || купа || align="right"|1000 м||10 јуни 1933 (1)|| 
|-
| Хулубелу || купа || align="right"|1040 м||  || 
|-
| Рајабаса || стратовулкан || align="right"|1281 м||  || 
|}

Податотека:Toba zoom.jpg|Езерото Тоба
Податотека:Mount Talang.JPG|Таланг
Податотека:Monte Marapi.JPG|Марапи на Суматра
Податотека:Sinabung.jpg|Вулканот Синабунг


### Сундски теснец и Јава
Сундскиот Теснец ги одделува островите Суматра и Јава со вулканскиот остров Кракатау кој лежи помеѓу нив. Кракатау силно избувнал во 1883 година, уништувајќи две третини од островот и оставајќи голема купа под морето. Оваа катастрофална експлозија се слушнала далеку дури до островот  Родригес во близина на Маврициус (приближно на 4800 км. оддалеченост). Нов паразитски конус, наречен Анак Кракатау (или *Детето на Кракатау*) пораснал од морето во центарот на купата во 1930 година. Другите Кракатау островчиња од ерупцијата во 1883 година се познати како Сертунг, Панјанг и Раката.

Јава е релативно мал остров во споредба со Суматра, но има повисока концентрација на активни вулкани. Постојат 45 активни вулкани на островот со исклучок на 20 мали кратери и конуси во вулканскиот комплекс Диенг и младите конуси во Тенгерскиот комплекс. Некои вулкани се групирани заедно во списокот подолу, поради нивните блиски локации. Планината Мерапи, Семеру и Келуд се најактивните вулкани на Јава. Планината Семеру постојано еруптира од 1967 година. Планината Мерапи е прогласена за декаден вулкан од 1995 година. Иџен има уникатно купесто езеро со исклучително кисел природен резервоар (pH
Податотека:Gunung Tangkuban Parahu.jpg|Гунунг Танкгкубан Параху
Податотека:Galunggung.jpg|Ерупцијата на Галунгунг во 1982
Податотека:Blethrow merapi1.jpg|Мерапи,најактивниот вулкан во Индонезија
Податотека:Ijen volcano.jpg|Тиркизното сулфурно езеро во купата на вулканот Илџен

### Мали Сундски Острови
Малите Сундски Острови се мал архипелаг на кој од запад кон исток се наоѓаат островите Бали, Ломбок, Сумбава, Флорес, Сумба и Тимор - сите поставени на работ на континенталниот праг. Вулканите во областа се формираат поради океанската кора и движењето на самиот гребен. Некои вулкани целосно формирале остров, на пример, островот Сангеанг Апи. Планината Тамбора, на островот Сумбава, изби на 5 април 1815 година, со скала 7 на VEI и тоа се смета за најнасилната ерупција во пишаната историја.

### Бандско Море
Бандското Море во јужниот дел на Молучкиот архипелаг вклучува мала група на острови. Три големи тектонски плочи под морето, Евроазиската, Тихоокеанската и Индоавстралиската плоча, биле во конвергенција од Мезозоикот. Вулканите во Бандското Море главно се острови, но некои се подводни вулкани.

### Островите Сулавеси и Сангихе
[мини|Вурберг ([Холандски јазик|холандски: Огнена Планина, Gunung Api)]]Четири полуострови доминираат во формата на Сулавеси островот (порано позната како Челебес). Централниот дел е висока планинска област, но најчесто невулканска. Активните вулкани се наоѓаат на северниот полуостров и континуирано се шират кон север кон Островите Сангихе. Сангихе ја обележуваат границата со Филипини.

### Халмахера
алт=A drawing of a volcano erupting orange lava and black smoke into the air with a body of water in the foreground and ships sailing in it.|мини|Опис на ерупцијата на Гамалама на почетокот на 1700-титеОстровот Халмахера во северниот дел на Молучкиот архипелаг се формирал со движење на три тектонски плочи, што резултирало во два пресечени планински венци, кои формираат четири карпести полуострови одделени со три длабоки заливи. Вулкански лак се протега од север кон југ во западната страна на Халмахера, од кои некои се вулкански острови, на пример, Гамалама и Тидоре. Островското име на Гамалама е Тернате и тој бил центар за тргувијата со зачин откако Португалската империја ја отворила тврдината во 1512. Поради својата местоположба како центар за трговија со зачин во текот на големите географски откритија, денес постојат историски записи за вулкански ерупции во Халмахера уште од почетокот на 16 век.

## Поголемите ерупции на вулканите во Индонезија
Подолу е списокот на избрани големи ерупции на вулкани во Индонезија, подредени хронолошки од датумот на отпочнување на ерупција. Само ерупции со размер 3 или погоре на VEI се дадени со познати извори и фатални случаи, освен ако помали ерупции не резултирале со  фатални случаи.

} || align=center|4 ||align=center| це,ке,пт,фе,илк,лкт || align="center" |не
| align="center" | 0.13&nbsp;км³ ||align=center| 35
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Коло ||align=center|  || align=center|4 ||align=center| це,пт,фе || align="center" |не
| align="center" | N/A ||align=center| 0
|align=center| 
|- 
| align=center| ||align=center| Галунгунг ||align=center|  || align=center|4 ||align=center| це,пт,лт,лкт || align="center" |не
| align="center" | 0.37&nbsp;км³ + ||align=center| 68
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Мерапи ||align=center|  || align=center|2 ||align=center| це,пт,лт,илк,лкт || align="center" |не
| align="center" | 0.021&nbsp;км³ ||align=center| 29
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Келут ||align=center|  || align=center|4 ||align=center| це,ке,пт,лкт || align="center" |не
| align="center" | 0.089&nbsp;км³ ||align=center| 212
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Агунг ||align=center|  || align=center|5 ||align=center| це,пт,лт,лкт || align="center" |не
| align="center" | 1&nbsp;км³ ||align=center| 1,148
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Келут ||align=center|  || align=center|4 ||align=center| це,ке,пт,лкт || align="center" |не
| align="center" | 0.2&nbsp;км³ ||align=center| 7
|align=center| 
|- 
| align=center| ||align=center| Мерапи ||align=center|  || align=center|3 ||align=center| це,рп,пт,лт,илк,лкт || align="center" |не
| align="center" | 0.0017&nbsp;км³ ||align=center| 1,369
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Келут ||align=center|  || align=center|4 ||align=center| це,ке,пт,лкт || align="center" |не
| align="center" | 0.19&nbsp;км³ ||align=center| 5,110
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center|Аву|| align="center" |  || align=center|3 ||align=center| це,пт,лкт || align="center" |не
| align="center" | N/A ||align=center| 1,532
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Кракатау ||align=center|  || align=center|6 ||align=center| це,пе,пт,ф,лкт,кк || align="center" | 15&ndash;42&nbsp;м || align="center" | 5&ndash;8.5&nbsp;км³  ||align=center| 36,600
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Мерапи ||align=center|  || align=center|4 ||align=center| це,пт || align="center" |не
| align="center" | 0.33&nbsp;км³ ||align=center| 200
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Аву ||align=center|  || align=center|3 ||align=center| це,пт,лкт || align="center" |да|| align="center" | 0.51±0.50&nbsp;км³ ||align=center| 2,806
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Галунгунг ||align=center|  || align=center|5 ||align=center| це,пт,илк,лкт || align="center" |не
| align="center" | 1&nbsp;км³ + ||align=center| 4,011
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Тамбора ||align=center|  || align=center|7 ||align=center| це,пт,кк || align="center" | 1&ndash;2&nbsp;м || align="center" | 160&nbsp;км³ ||align=center| 71,000+
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Аву ||align=center|  || align=center|4 ||align=center| це,пт,лкт || align="center" |не
| align="center" | 0.55±0.50&nbsp;км³ ||align=center| 963
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Папандајан ||align=center|  || align=center|3 ||align=center| це,фе || align="center" |не
| align="center" | N/A ||align=center| 2,957
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Мерапи ||align=center|непознато|| align="center" |3 ||align=center| це,пт,лкт || align="center" |не
| align="center" | N/A ||align=center| 3,000
|align=center|
|- 
| align=center| ||align=center| Келут || align="center" |непознато|| align="center" |5 ||align=center| це,ке,лкт || align="center" |не|| align="center" | 1&nbsp;км³ + ||align=center| 10,000
|align=center|
|- 
| align=center|≈ 74,000 BP ||align=center| Тоба ||align=center|непознато|| align="center" |8 ||align=center| пт,лт,кк || align="center" | веројатно || align="center" | 2,800&nbsp;км³ ||align=center|скоро до уништување на цела човечка популација
|align=center|
|} 
Белешки: це=централна ерупција (ерупција од централен вентил), пт=пирокластичен тек, лт=лавин тек, лкт=лахар каллив тек, ке=кратерско езеро, фе=фреатичка ерупција, илк=истиснување на лавината купола, кк=колапс на купата, пе=подводна ерупција, ф=фумароли, рп=радијална пукнатина.

## Поврзано
* Список на земјотреси во Индонезија
* Тихоокеански Огнен Прстен

## Наводи

### Општи препораки

## Надворешни врски
* Вулканолошка мерна станица на Индонезија 
* Индонезиски Вулкани и планините на Индонезија 

Индонезија