open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Силба

**Силба** (Селве)  е остров во Јадранското Море, во хрватскиот дел од Јадранот. Се наоѓа западно од Задар и уште се нарекува и *„порта на Далмација“*. Се протега во правец север-северозапад - југ-југоисток. Во најтесниот дел на островот, некаде на половината широк е само 700 м. Има форма на боздоган, со пошироката страна кон север. На островот постои населба со исто име, Силба. Официјално, населението на Силба е 292, но варира сезонски; од неколку стотици, главно пензионери, во зима, до неколку илјади во текот на летните месеци.

Островот е опкружен со Силбански канал и Олипски канал. Соседните острови се Премуда и Олиб.

Името го добил по римскиот назив за шума - *„Силва“*, бидејќи Силба е вториот најшумовит остров во Хрватска. Највисока точка на островот е 83 метри.

Бил населен уште од илирскиот период. Постојат траги од римскиот период, како што се монети, делови од потонати бродови и саркофази. Бил населен од Хрвати во 8 век. Исто така Силба бил споменуван и од Константин Порфирогенит. Во 19 век бил под австриска власт.

Апсолутното мнозинско и домородно население на Силба се Хрвати.

## Наводи

Категорија:Острови во Хрватска
Категорија:Севернодалматински острови
Чиово

десно|мини|250x250пкс|Округот Горњи на Чиово
**Чиово** е остров во средна Далмација.

Се протега во правец исток-запад и со својата положба го затвора Каштеланскиот залив. Се протега на површина од 28,8 км, долг е 14,3 км и широк 4,3 км. Островот е ридест, со највисок врв Рудина со 218 м. Од ’ртот Марјан на копно, Чиово е оддалечено 2 км а со Трогир е поврзано со подвижен мост.

Чиово е изградено од варовник, покриено со ниски средоземни грмушки, а на места е прошарано со борова шума. Познато е по својата средоземна клима, архипелаг од мали сликовити островчиња и безброј скриени заливи и плажи.

Според последниот попис на островот живееле 6.071 жители. На најсеверниот дел се наоѓа јужниот дел од градот Трогир, а другите населби се Арбанија и Слатине на североисточниот брег, Жедно во внатрешноста и Округ Горњи и Доњи на западниот брег.

Романскиот назив за островот е Буа, Боа, Баво и Бабуса и веројатно е од илирско потекло. Друго име за островот, од кое се изведува денешното име Чиово. Според П. Скок, името Чиово било изведено од сопственото име Чих.

Во заливот Салдун се наоѓа бродоградилиште, основано во 1920 година за изградба и поправка на дрвени бродови. По Втората светска војна, бродоградилиштето било целосно опремено за железни работи. Во 1954 година било изградено ново бродоградилиште. Во пространите заливи на островот (Салдун, Моварштица) по 1960 година биле изградени многу куќи за одмор, што претставувало почеток на туризмот на овие простори. Ривиерата Округ е оддалечена само 4 км од центарот на Трогир и е најпопуларна туристичка дестинација на подрачјето на Трогир.

## Историја
Островот бил населен за време на Римјаните. Во раниот среден век бил речиси ненаселен. Во 1461 година се споменуваат населбите Жедно и Округ. Со доаѓањето на Турците, дел од жителите избегале од копното во Чиово. Трогиранците се населиле во населбата Чиово, а бегалците од копното се преселиле во внатрешноста на островот. Во 15 век бил изграден доминиканскиот манастир Светиот Крст.

## Археолошки локалитети
Меѓу скромните антички остатоци, интересни се два гроба со бронзен печат на сребрени пари и камен натпис, како и повеќе делови од саркофаг, од кои некои се во пристаништето Слатина, каде што се наоѓале локални каменоломи и клесарски работилници. Познати се и остатоците од црквите „Свети Петар“ во заливот Супетар и „Свети Маун“ во заливот Моварштица.

## Наводи

## Литература

* Иво Робиќ, Нашите острови во Јадранското Море, Поделени 1952.
* Група автори во Енциклопедијата на Југославија, ЈЛЗ Загреб, 1984.

Категорија:Острови во Хрватска
Пратенички состав во Собранието на Македонија 2020-2024

Ова е **список на пратеници избрани на [[Македонски парламентарни избори (2020)|македонските парламентарни избори 2020]]**.

## Состав
центар|мини|579x579пкс

## Изборна единица 1

## Изборна единица 2

## Изборна единица 3

## Изборна единица 4

## Изборна единица 5

## Изборна единица 6

Категорија:Политика на Македонија
Прежба

лево|мини|Една од зградите на поранешната Југословенска народна армија на Прежба
**Прежба** е мал остров во хрватскиот дел од Јадранското Море.

Се наоѓа северозападно од островот Ластово, со кој е поврзан со мост до населбата Пасадур на островот Ластово во близина на селото Подленга. Површината на островот, кој има расфрлен брег со бројни заливи изнесува 2,8 км².  Должината на крајбрежната линија иѕнесува 14.230 км. Највисока точка на островот е 139 м.

Покрај Подленга, во заливот Вељи Лаго, се наоѓа селцето Јурјева Лука, поранешно упориште на Југословенската морнарица вкопано во карпа. Во Јурјева Лука има сидриште за јахти.

## Наводи

Категорија:Острови во Хрватска
Категорија:Јужнодалматински острови
Дрвеник Вели

**Дрвеник Вели** — хрватски остров во Јадранското Море. Сместен е во средината на далматинскиот архипелаг, северозападно од Шолта, 1,8 километри од копното. Неговата површина е 12,7 km². Највисокиот врв е висок 178 метри. Единствената населба на островот е речиси истоименото село Дрвеник Велики со население од 150 жители според пописот од 2011 година.

Островот првпат бил населен во 15 или 16 век. Главните индустрии на островот се земјоделството, риболовот и туризмот. Брегот на островот е претежно карпест, но има и неколку познати песочни и камчести плажи како Кркњаши и Кокошиње.

## Етимологија
Од античко време, островот е познат по своето романизирано име, *Зирона*. Името *Зирона* веројатно потекнува од илирскиот корен *„gųer“* што значи *„шума“*, веројатно поради некогаш густите шуми на островот. Во хрватските документи од 13 век, островот се споменува како *Жирона*, *Герона* или *Гируна*. Некои сугерираат дека името Жирона може да има грчко потекло, изведено од именката *„gyrona“* што значи *„заоблен предмет“*, идејата е поткрепена од донекаде заоблената морфологија на островот. Хрватското име Дрвеник доаѓа од хрватскиот збор *„дрво“,* а *„вели“* значи *„голем“* на хрватски. 

## Галерија
н|мини|250x250пкс|Сателитска слика на Дрвеник Вели

## Наводи

## Извори

* 

* 

## Надворешни врски

*  Страница посветена на Дрвеник Вели 

Категорија:Населени места во Сплитско-далматинската жупанија
Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Координати на Википодатоците
Марвин Мински

мини|Стара карикатура на Марвин Мински
мини|Вештачка Интелегенција на компанијата Ап'л
мини|Слика на човекова интелегенција од Николас П. Роџер

**Марвин Мински** ( Мински (роден на 9 август 1927 година, Њујорк Сити, Њујорк - починал на 24 јануари 2016 година, Њујорк) бил американски научник, филозоф и виртуоз, кој се смета за еден од најважните научници во областа на вештачката интелигенција. Заедно со Џон Мекарти, Мински бил основач на Лабс за вештачка интелигенција во Масачусетскиот институт за технологија, ова е познато и как мит.

Откако ја отслужил воената служба во американската армија во 1945 година, Мински се запишал на студии по математика на Харвард, каде што дипломирал во 1950 година. Покрај студиите по математиката, тој исто так вршел истражувања по информатика, неврофизиологија и психологија на Харвард. Во 1951 година, се префрлил во Принстон, каде што го дизајнирал првиот симулатор на невронска мрежа . Во 1954 година, докторирал по математика на Принстон и се вратил на Харвард истата година.

Во 1957 година, тој се преселил во Масачусетскиот институт за технологија, каде што се заинтересирал за можностите на компјутерите во моделирањето и разбирањето на процесите на учење кај луѓето. Таму се запознал со Џон Мекарти, професор по електротехника, кој развил програмски јазик кој дал значаен придонес во развојот на таканаречените компјутерски системи (системи во кои повеќе корисници комуницираат со еден главен компјутер ). Во 1959 година, Мински и Мекарти ја основале Лабораторијата за истражување на вештачка интелигенција, кое е исто така познато и ова как мит.

Мински ја дефинираше вештачката интелигенција како „наука за учење на машините да прават работи што би барале интелигенција доколку ги прави човек“. И покрај познатите истражувања од раниот капитализам, истражувачите на вештачката интелигенција брзо сфатија дека сложеноста на светот не е лесно пренослива на машините, дури и со најмоќните програмски јазици.

Во 1975 година, Мински го разви концептот на референтен систем за прецизно идентификување на општите информации што треба да се програмираат во компјутер пред да се разгледаат специфични насоки.

Врз основа на неговите искуства со референтната рамка и психологијата на развојот на децата, Мински напиша книга во 1987 година, куда што го претстави својот поглед на умот как збир од индивидуални агенти кои извршуваат основни функции, как шо се рамнотежа, движење и споредба.

## Наводи

Категорија:Добитници на Тјуринговата награда
Категорија:Американски информатичари
Категорија:Американски математичари
Категорија:Починати во 2016 година
Категорија:Родени во 1927 година
Првиќ

десно|мини|126x126пкс|Карта на Првиќ
**Првиќ** е остров во Хрватска, во чиј архипелаг има уште еден остров со исто име, но ненаселен. Се наоѓа во близина на Шибеник.

## Географија
Првиќ има површина од 2,41 км2, долг е околу 3 км и широк до 1,2 км. Должината на брегот е 10,6 км. Покриен е со карст, борова шума, макии, лозја и маслинови градини.

Во дваесетите години на дваесетиот век, Првиќ бил најгусто населен остров во Јадранското Море со повеќе од 1.300 жители. Тој и денес е трет остров по густина на населеност (191 жител/км²), зад Крапањ и Муртер, и единствениот во категоријата мали острови во Јадранското Море (помалку од 15) со две населби. Највисок врв е Витковиќ со надморска височина од 75,4 м.

На Првиќ има две населби: Првиќ Лука и Првиќ Шепурине. Административно, островот припаѓа на градот Водице.

## Клима
Островот има медитеранска клима. Просечната годишна температура е 16 степени°C, годишниот број на сончеви часови е околу 2.600, а годишните врнежи се околу 900 мм. 9% од годишните врнежи паѓаат во лето.

## Галерија

Податотека:Prvic_1825.jpg|врска=Датотека:Prvic_1825.jpg|алт=Прва катастарска мапа Првића, из 1825. године| Првата катастарска карта на Првиќ, од 1825 година


## Надворешни врски

* Првиќ Лука онлајн
* Град Водице - Предлог за урбанистички план за островот Првиќ
Категорија:Острови во Хрватска
Жирје (остров)

**Жирје** — остров и населба во хрватскиот дел од Јадранското Море. Се наоѓа во Шибеничкиот архипелаг, околу 22 километри југозападно од Шибеник, што го прави најоддалечениот трајно населен остров во Шибеничкиот архипелаг. Неговата површина е 15,08&nbsp;км2, и има население од 103 жители според пописот од 2011 година. Неговото население постојано се намалува: 720 жители во 1953 година, 207 жители во 1981 година, и 124 жители во 2001 година.

Островот е составен од два варовнички гребени. Меѓу нив се наоѓа плодна долина. Вегетацијата на островот е главно составена од грмушести предели, со малку земјоделско земјиште во централните делови на островот. Главни индустрии се земјоделството (грозје, маслинки, сливи, смокви и вишни) и риболовот. Рибата е изобилна во водите околу Жирје. 

Сепак, туризмот на Жирје останал во голема мера неразвиен во споредба со другите острови на хрватскиот Јадран.

Во 12 и 13 век островот бил бранет со тврдини и ѕидови изградени врз темелите на постара византиска тврдина од 6 век. Поради неговата употреба од страна на Југословенската народна армија, јужните и југозападните делови на островот биле забранети за островјаните и посетителите речиси половина век.

Фериботското пристаниште на островот овозможува врска до центарот Шибеник преку рутата D128.

## Демографија
Во 2021 година, населението изнесувало 147 жители.

## Наводи

## Библиографија

* 

## Надворешни врски

* Жирје на infoadriatic.com 
* Официјални страници на островот Жирје 

Категорија:Населени места во Шибенско-книнската жупанија
Категорија:Острови во Јадранското Море
Тун Вели

**Тун Вели** — ненаселен хрватски остров во Јадранското Море, кој се наоѓа југоисточно од Молат. Неговата површина е 2.21 километри квадратни.

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Ненаселени острови во Хрватска
Жут

**Жут** — ненаселен остров во хрватскиот дел од Јадранското Море, во централна Далмација. Со површина од 14,83 км² тоа е 28. најголем остров во Хрватска и втор најголем остров во архипелагот Корнати, по Корнат. Иако поголемиот дел од архипелагот, составен од 89 острови, островчиња и карпи, е вклучен во Националниот парк Корнати, островот Жут не е.

Жут се наоѓа помеѓу островите Пашман и Корнат, а неговата крајбрежна линија е невообичаено долга, 45,9 км, благодарение на големиот број заливи. Највисоката точка на островот е врвот Губавац на 174 метри надморска височина.

Поради вековни практики на сечење и палење, Жут е речиси неплоден. На островот нема обработливо земјиште и никогаш немало постојани населби. Денес, на островот има марина со 135 места за застанување, со ресторан и продавница за храна, управувана од меѓународниот клуб „Адриатик Кроација“, и отворена од април до октомври.

Иако името на островот може да сугерира на „жолт“ (Žut е „жолт“ на хрватски), сепак името нема словенско потекло, туку е изведено од латинскиот *junctus* („соседен“, „близок“), што се однесува или на близината на островот до Корнат, или на неговиот поранешен статус како дел од приватен имот на Корнат.

Според мерењата направени во раните 2000-ти години, Жут е исто така најголемиот ненаселен остров во Хрватска, со површина од речиси 2км², поголем од Првиќ во близина на Крк, за кој претходно се сметало дека ја носи оваа одлика.

## Наводи

## Извори

* 
* 

## Надворешни врски

Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Ненаселени острови во Хрватска
Џамија (Делогожди)

**Џамија (Делогожди)** — главна и единствена џамија во селото Делогожди, во Општина Струга, Македонија.

## Местоположба

Џамијата се наоѓа во средишниот дел на селото, веднаш до основното училиште.

## Галерија


Податотека:Џамија во Делогожди 2.jpg|Куполите
Податотека:Џамија во Делогожди 3.jpg|Влезот
Податотека:Џамија во Делогожди 4.jpg|Шадрванот
Податотека:Џамија во Делогожди 5.jpg|Поглед на џамијата


## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Делогожди
Категорија:Џамии во Општина Струга
Категорија:Џамии во Струшкото муфтиство
Корнат

мини
**Корнат** — остров во хрватскиот дел од Јадранското Море, во централна Далмација. Со површина од 32,44&nbsp;км2 , тој е 16. најголем остров во Хрватска, и најголемиот остров во истоимениот архипелаг Корнати. Тој е дел од Националниот парк Корнати, кој е составен од вкупно 89 острови, островчиња и карпи.

Во 19 век, островот бил алтернативно познат како Инсел Инкороната (на германски) и Крунарски Оток (на хрватски).

Според пописот од 2001 година, островот имал вкупно 7 жители, иако на островот нема постојани населби. Крајбрежјето на Корнати е долго 68,79 километри.

Во поновата историја, островот станал озлогласен како место на она што станало познато како „Корнатската трагедија“, кога загинале група пожарникари кои долетале како дел од напорите за гаснење на крајбрежните пожари во 2007 година. Дванаесет од тринаесет мажи кои се нашле опкружени од пожарот, биле убиени во настанот, а тоа била најголемата загуба на животи во историјата на хрватското противпожарство.

## Наводи

## Литература

* 

Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Острови во Хрватска
Маун (остров)

десно|мини|250x250пкс|Едрилица покрај островот Маун**Маун** — остров во Јадранското Море, сместен југозападно од Паг и североисточно од Олиб. Неговата површина е 8.50 километри квадратни.

По првото геолошко истражување на регионот, првичната пресуда на Мамужиќ и Сокач била дека мали бокситни џебови на границата помеѓу креда и палеоген биле присутни низ целата проучувана област, вклучително и на Маун, но освен оние во Новаља, на картата не биле обележани никакви наоѓалишта бидејќи се сметало дека се економски незначителни.

На Маун има голема карстна вртача исполнета со црвеница, во која водата останува подолго по дождовите, што овозможува да се користи за наводнување на ситен добиток.

## Наводи

## Литература

### Потекло на име

* 

### Геологија

* 
* 

### Историја

* 

Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Ненаселени острови во Хрватска
Џамија (Долно Татеши)

**Џамија (Долно Татеши)** — главна и единствена џамија во селото Долно Татеши, во Општина Струга, Македонија.

## Местоположба

Џамијата се наоѓа во средишниот дел на селото.

## Историја

Џамијата официјално била отворена на 3 август 2025 година и била именувана како „Х. Лутфи Лимани“.

## Галерија


Податотека:Џамија во Долно Татеши 2.jpg|Влезот
Податотека:Џамија во Долно Татеши 3.jpg|Шадрванот
Податотека:Џамија во Долно Татеши 4.jpg|Поглед на џамијата


## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Долно Татеши
Категорија:Џамии во Општина Струга
Категорија:Џамии во Струшкото муфтиство
Плавник

**Плавник** — ненаселен остров во Јадранското Море, кој припаѓа на Хрватска, сместен помеѓу Централните Протоци и Кварнерскиот Залив. Крушискиот канал го отсекува од источниот брег на островот Црес. Овој канал е најкратката рута од Јадранското Море низ островите до Риека. Светилник, изграден во 1890 година, се наоѓа на северозападната точка на островот, означувајќи ја источната страна од најтесниот отвор на Крушискиот канал.

## Географија
мини|Сателитска фотографија од Плавник со околината
Додека покрива површина од 8,64 км2, островот има должина од 6.3 километри и ширина до 2.3 километри. Неговата највисока надморска височина е 194 метри. На северната и североисточната страна, крајбрежјето е делумно стрмно. Две островчиња што го сочинуваат островот Кормати лежат југоисточно од Плавник. Во средината на теснецот помеѓу овие острови и Плавник, длабочината на морето е околу 9 метри.

## Флора и фауна
Плавник е дом на птици како што се камењарчето, фазанот и белоглавиот мршојадец. Зајаците се исто така чести. Од 2010, островот е во процес на прогласување за зоолошки и ботанички природен резерват.

## Галерија

Податотека:Plavnik_from_Cres.jpg|алт=View of Plavnik from south of Vodice| Поглед на јужниот дел на Плавник од Водице
Податотека:Plavnik_018.jpg|алт=Cliffs| Карпи
Податотека:Plavnik_024.jpg|алт=Fracture| Фрактура
Податотека:Plavnik_020.jpg|алт=Rock shelter| Засолниште од карпи
Податотека:Plavnik_011.jpg|алт=Lighthouse| Светилник


## Наводи

## Надворешни врски

* Плавник на CroatiaTouristCenter.com

Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Ненаселени острови во Хрватска
Категорија:Координати на Википодатоците
Долин

мини|253x253пкс|Долин
**Долин** — остров во Јадранското море. Припаѓа на Хрватска.

Се наоѓа во Пашкиот канал, покрај островот Раб, од кој го дели Барбатскиот канал.

Се протега во правец северозапад-југоисток.

Најсеверната и најзападната точка е Доњи рт и се наоѓа западно од населбата Бањол на островот Раб. Најјужната точка е Горњи рт.

Највисокиот врв на островот е Самоторац, а неговата надморска височина е 117 метри.

## Поврзано

* Список на хрватски острови

Категорија:Острови во Хрватска
Смоквица Вела

мини|Смоквица Вела

**Смоквица Вела** (во некои карти и *Шмоквица*) е ненаселен остров во хрватскиот дел на Јадранското море. Се наоѓа во Корнатскиот архипелаг југоисточно од ртот Опат на островот Корнат. Негова површина изнесува 1,04 , додека должината на линијата на брегот изнесува 6,17. Највисок врв — *Вели врв* е висок 95. Изграден е од варовник и доломити од кредна старост. На јужната страна на островот се наоѓа заливот *Лојена*. На островот се наоѓа светилник. Административно припаѓа на општината Муртер-Корнати во Шибенско-книнската жупанија.

## Наводи

Категорија:Острови во Хрватска
Свети Клемент

десно|мини|250x250пкс|Стамбедар (лево), Добри Оток (зад) и Свети Клемент (десно)
**Свети Климент** е остров во хрватскиот дел од Јадранското Море. Се наоѓа во групата Паклени острови во средна Далмација, југозападно од островот Хвар. Неговата површина е 5,27 км²,  додека должината на крајбрежната линија е 29,891 км и е најголемиот остров на архипелагот. Највисокиот врв *Вела глава* е висок 94 м. Помал дел од островот е обраснат со макија и ниска борова шума. На островот се наоѓаат три повремено населени населби: Палмижана, Момича Поље и Влака. Во Палмижана во летните месеци, отворена е *марината АЦИ Палмижана* додека во заливот Солине се наоѓа сидриште за едрилици и помали чамци. Административно, припаѓа на градот Хвар во Сплитско-далматинската жупанија.

## Поврзано

* Список на острови во Хрватска

Категорија:Острови во Хрватска
Сеструњ

десно|мини|Сателитска снимка од островот Сеструњ.**Сеструњ** — остров во хрватскиот дел од Јадранското Море. Сместен е во Задарскиот Архипелаг, помеѓу Угљан, Ривањ и Дуги Оток. Неговата површина е 15.1 километри квадратни, и има население од 48 жители (според попис во 2011 г.). Единствената населба се вика исто така Сеструњ и се наоѓа во внатрешноста на островот. Островот е делумно покриен со грмушести предели и ниски шуми. На островот се наоѓаат остатоци од илирска тврдина. Главните индустрии на островот се земјоделството и рибарството.

Во праисторијата, островот бил населен од Илири, а главните атракции на островот се црквата Свети Петар и Павле од 16 век и црквата Богородица од 1602 година.

## Наводи

## Надворешни врски

* Мрежно страница за островот Сеструњ  Архивирано  
* Матична мрежна страница за островот Сеструњ

Категорија:Населени места во Задарската жупанија
Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Острови во Хрватска
Сушац

**Сушац** (хрватски: *Sušac*) — мал карпест остров во Јадранското Море со површина од 4,03 км2 и 16,4 км должина на крајбрежјето југозападно од Корчула и Ластово, на половина пат до островот Вис, во Хрватска. Брегот се состои од падини и карпи високи над 100 метри, но на спротивната страна се наоѓа природно пристаниште. Светилник од 19 век е изграден на врвот на островот. Островот е познат и по своето мало езеро, кое е поврзано со морето преку сифон длабок 15 метри.

## Наводи

## Дополнително читање

### Име

* 

## Надворешни врски

* Свјетионик Сушац

Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Ненаселени острови во Хрватска
Премуда

**Премуда** (хрватски: *Premuda*) — мал остров во Хрватска, покрај северниот јадрански брег. Припаѓа на севернодалматинските острови кои се наоѓаат северозападно од центарот на округот Задар. Премуда е приближно 9 километри долг, до 1,6 километри широк и има површина од 9,2 км2. Се наоѓа југозападно од Силба и северозападно од Шкарда и како таков е еден од најоддалечените јадрански острови од перспектива на хрватскиот брег.

## Име
Историски гледано, островот во глаголските текстови се споменува како Длачник. Во 18 век се појавил изговорот Длашник.

## Историја
Премуда првпат се споменува во историските извори од Појтингерова табла, како *Памодос*. Во 7 век, островот се споменува како *Примодиа*, изведено од латинскиот *primus* („првиот“), што укажува на неговата географска положба како прв остров во Задарскиот канал гледано од северозапад. Во 16 и 17 век, Премуда бил цел на берберските пирати кои ги одвеле островјаните како робови. Ова го намалило населението на островот на само 26 во 1608 година. Во 18 век, островот се опоравил преку имиграција, главно од Олиб, па затоа до 1760 година населението пораснало на 322.

Природните водни ресурси на Премуда се оскудни, што историски гледано претставувало ограничувачки фактор во развојот на островот. Населението на островот достигнало врв од 577 жители во 1857 година, а оттогаш постојано се намалува, особено во втората половина на 20 век, кога многу островјани се преселиле во Задар и Риека, а исто така и во Северна и Јужна Америка.

Електричната енергија била воведена во Премуда во 1971 година. Основното училиште било отворено во 1867 година, а било затворено во 1991 година. Телефонската мрежа на островот била изградена во 1998 година.

## Економија
Единствената населба на островот, градот Премуда, денес има околу 60 жители, но населението значително варира во текот на летната сезона. Населението на Премуда одгледува маслинки и овци, а во последните неколку години се развил и туризмот. На островот има три ресторани.

Премуда е дестинација за морнарски и нуркачки туристи и има голем број места за нуркање. „Катедралата“ е систем од поврзани пештери со светлосни зраци што паѓаат низ порозниот таван на пештерите. Друго добро познато подводно место е остатоците од австроунгарскиот борбен брод од Првата светска војна СМС „*Сент Иштван*“, кој се наоѓа на 8 наутички милји од брегот на Премуда на длабочина од 68 метри.

## Значајна област за птици
Островот е дел од северниот Задарски архипелаг, кој е прогласен за Значајно подрачје за птици од BirdLife International, бидејќи поддржува популации на размножување на неколку видови морски птици кои се хранат со риби.

## Наводи

## Дополнително читање

### Име

* 

### Геологија

* 
* 

### Инфраструктура

* 

## Надворешни врски

* Фотографии од Премуда
* Информации за нуркање

Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:CS1: долга вредност за volume
Категорија:Статии со извори на српскохрватски (sh)
Категорија:Статии со извори на хрватски (hr)
Категорија:Координати на Википодатоците
Рава (остров)

мини|Панорама на Рава
**Рава** (хрватски: *Rava*) — остров во хрватскиот дел од Јадранското Море. Сместен е во Задарскиот архипелаг, помеѓу островите Иж и Дуги Оток, на 16 наутички милји (30 километри) од Задар. Неговата површина е 3,6 км2, а има население од 117 жители (од 2011). Единствените населби на островот се Вела Рава и Мала Рава. Брегот на островот е многу вдлабнат со 13 заливи и 15.45 километри долго крајбрежје. Островот е составен од доломит. Примарните индустрии се земјоделството (главно маслинки, но и некои лозја) и риболовот.

## Релјеф
алт=Satellite view with bays|десно|326x326пкс|Сателитски поглед со заливи
Рава има висок сооднос на брегот и површината, со 15 заливи:

# Танко
# Валишина
# Иваношевица
# Павајско
# Пештеховац
# Дражице
# Голубовац
# Мартиника
# Грбавач
# Грбачина
# Марњица (Мариница)
# Паладињица (Паладиница)
# Виќабок
# Локвина
# За Грбицу

## Галерија

Податотека:Rava_Marnjica_panorama.jpg|алт=Marnjica from sea| Марњица од море
Податотека:Mala_Rava_uvala_Lokvina.JPG|алт=Mala Rava from Lokvina| Мала Рава од Локвина
Податотека:Rava_uvala_Marnjica_nevera.jpg|алт=With approaching storm| Со приближувањето на бурата
Податотека:Mala_Rava_(43372028144).jpg|алт=Ravski kanal| *Равски канал*


## Наводи

## Дополнително читање

* 

## Надворешни врски

*  Rava portal
*  Site dedicated to Rava 
*  A page about Rava
*  About Rava, Vela Rava, Videos/Pictures, Kayaking 

Категорија:Острови во Јадранското Море
Вргада

**Вргада** — остров покрај брегот на Хрватска во Јадранското Море. Се наоѓа на половина пат помеѓу Задар и Шибеник, во архипелагот северозападно од Муртер и јужно од Биоград на море, 4.6 километри од копното. Има површина од 3.7 километри квадратни и население од 249 жители. Единствената населба на островот се вика Вргада и е опкружена со борова шума. Главни индустрии се земјоделството и рибарството. На североисточниот брег има неколку мали заливи.

## Наводи

Категорија:Населени места во Задарската жупанија
Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Координати на Википодатоците
Веле Орјуле

**Веле Орјуле** (хрватски: *Vele Orjule*) — ненаселен хрватски остров во Јадранското Море, кој се наоѓа југоисточно од Лошињ. Неговата површина е 1.06 километри квадратни.

Западната страна на островот обезбедува добро и заштитено сидро.

Во 1996 година, таму била откриена статуата на *хрватскиот Апоксиомен*.
лево|мини|250x250пкс|Поглед од највисокиот рид на островот Иловик

## Наводи

Категорија:Ненаселени острови во Хрватска
Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Координати на Википодатоците
Ривањ

**Ривањ** (хрватски: *Rivanj*) — остров во Јадранското Море во Задарскиот архипелаг, помеѓу островите Сеструњ и Угљан, со површина од 4.4 км2 (должина од 3.4 километри, ширина до 1.4 километар); население 31 (2011);  највисок врв Лукочина (112 метри). Единственото село е Ривањ, кое се наоѓа во внатрешноста на островот; под него, на југозападниот брег, се наоѓа мало пристаниште со селце. Островот е во голема мера покриен со грмушки. Ривањ има дневна фериботска и бродска линија со Задар. Сегашното село наводно го основале жителите на островот Угљан. Ривањ е често посетуван од бродари. Во Ривањ има само 2 семејни презимиња, Радулиќ и Фатовиќ, а на островот има и црква „Света Јелена“.

## Наводи

Категорија:Острови во Јадранското Море
Галиција (остров)

мини|Помена и блиските острови, Галиција е долу лево
**Галиција** е мал ненаселен остров во хрватскиот дел од Јадранското Море во Корчулскиот архипелаг. 

Галиција се наоѓа во Националниот парк Млет помеѓу островот Поместак и ’ртот Кулир на северозападниот дел од островот Млет, од кој е оддалечен околу 1,5 км. Површината на островот е 0,01 км². Должината на крајбрежјето е 0,52 км. Највисокиот врв на островот е висок 9 м.

## Наводи

Категорија:Острови во Хрватска
Категорија:Ненаселени острови во Хрватска
Мрчара

**Мрчара** — мал ненаселен остров во хрватскиот дел од Јадранското Море, сместен западно од островите Прежба и Ластово во јужна Далмација. Неговиот највисок врв е на надморска височина од 123 метри, а крајбрежјето со должина од 7,8 километри.
лево|мини|Поглед на Мрчара од Прежба
Мало пристаниште на источниот брег на островот со мал сезонски ресторан служи за бродски сообраќај.

Во јули 2011 година, островот бил домаќин на својот прв натпревар по пејнтбол. Се користеле пејнтбол топки со проѕирна обвивка, кои биле исполнети со фолии за да не се остават никакви траги на историските тврдини и тунелски комплекси на островот.

## Поврзано

* Список на острови во Хрватска

## Наводи

Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Ненаселени острови во Хрватска
Категорија:Координати на Википодатоците
Евенкит

**Евенкит** — редок јаглеводороден минерал со формула C24H50; поточно, H3C–(CH2)22–CH3, алканот *n*-тетракозан. Се јавува како многу меки (Мосова тврдост 1) проѕирни кристали, безбојни до жолти, со восочен сјај. Мекоста е карактеристика на кристалните алкани со долг ланец, кои се главни состојки на парафинскиот восок. 

Евенкит е еден од ретките минерали што се состојат од кристални јаглеводороди, меѓу кои е и карпатит (чист кристален коронен, полиароматичен јаглеводород). Исто така, тој е еден од ретките непорозни минерали што пловат на вода. Се тврди дека е ист како хечетит.

## Историја и геолошка појава
Евенкитот за прв пат бил опишан во 1953 година од А. В. Шрописев, пронајден во наоѓалиштето Хавокиперские, Долна Тунгуска река, Евенкијски округ, Сибир, Русија, каде што се јавува во геоди и вуги во кварцна вена во заварен туф. Бил именуван по округот. Исто така, бил пријавен и од регионот Горни Алпи во Франција и планините Слански и Вихорлат во Словачка.

Евенкитот се појавува како лушпести восочни делови на врвот на кварцните кристали. Поврзани минерали вклучуваат кварц, халцедон, пирит, пиротит, сфалерит, галена, халкопирит и калцит.

Евенкитот бил последниот дел од геодата што се формирал. Се верува дека бил резултат на термичко пукање на органската материја (главно морски растенија) што била заробена во септарските конкреции за време на јурското закопување, бидејќи закопаните седименти биле подложени на висок притисок и температури. Регионот на Француските Алпи добил големо геолошко покачување по јурското закопување.

## Наводи



Категорија:Луминисцентни минерали
Категорија:Орторомпски минерали
Категорија:Органски минерали
Зеча

**Зеча** — ненаселен хрватски остров во Јадранското Море, кој се наоѓа југозападно од Црес. Неговата површина е 2.55 километри квадратни.

## Во популарна култура
На веб-страницата SCP фондација (заеднички проект за пишување фикција), островот Зеча е наречен SCP-2248, и е класифициран како припадник од безбедната класа.

## Наводи

Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Ненаселени острови во Хрватска
Категорија:Координати на Википодатоците
Угљан

**Угљан** е остров во северна Далмација, Хрватска, и прв во Задарскиот архипелаг. Се наоѓа северозападно од островот Пашман и југоисточно од островите Ривањ и Сеструњ. Одделен е од копното со Задарскиот канал и е поврзан со островот Пашман преку мостот Ждрелац што се протега над Ждрелачкиот Проток. Област 50.21 км**²**, со население 6.049 (во 2011та), долг е  22 км и неговата ширина е 3.8км.

## Опис
Островот првпат бил наречен по сегашното име во 1325 година. Континуитетот на населението датира од неолитот. Островот бил густо населен за време на римскиот период, особено во неговите северозападни делови, каде што биле пронајдени изобилство од урнатини од антички градби. Исто така, постојат докази за римско центурирање кои сè уште можат да се најдат на островот. Сегашните населби датираат од средниот век. Исто така, таму се наоѓа тврдината Калифи. Во 16 и 17 век, островот доживеал повеќе бранови бегалци од Равни Котари, кои се населиле на островот бегајќи од Османлиите.

Варовничкиот дел од островот е претежно покриен со ниска грмушеста вегетација, додека доломитската област е окупирана од обработливо земјиште. Поголеми заливи се Мулине на северозапад, Ламјана Вела и Ламјана Мала на југоисток. Источниот брег благо се спушта кон морето, карактеризиран со многу вдлабнатини.

Угљан е еден од најгусто населените хрватски острови. Сите населби (Преко, Угљан, Лукоран, Сутомишчица, Пољана, Кали, Ошљак и Кукљица) се наоѓаат по должината на брегот на обработливата источна страна на островот. Главните култури вклучуваат маслинки, смокви и винова лоза. Маслиновото масло произведено на Угљан се смета за најдобро маслиново масло во Хрватска. Високо над Преко се наоѓаат урнатините на тврдината Свети Стефан. Угљан има регионален пат поврзан со мост со регионалниот пат што води по островот Пашман. Фериботско пристаниште во Преко; фериботски врски со Задар.

## Поврзано

* Корнати

## Наводи

## Литература

* 

## Надворешни врски

* Туристички одбор на Угљан 
* Островот Угљан
* Кукљица
* Преко (хрватски)

Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Статии со извори на хрватски (hr)
Категорија:Координати на Википодатоците
Паскоит

**Паскоит** — минерал со формула Ca3V10O28·17H2O кој е црвено-портокалов до жолт по боја. Откриен е во покраината Паско во Перу, по која е именуван, и опишан во 1914 година.

## Опис
лево|мини|Паскоит од округот Гипсум Вали, округ Сан Мигел, Колорадо, САД
Кристалите на паскоит, кои се јавуваат во грануларни кори, се ситни и летвичести со коси завршетоци. Минералот е темноцрвено-портокалов до жолто-портокалов по боја и валкано жолт кога е делумно дехидриран. Се јавува како ефлоресценции во руднички тунели или како производ  на ликсивијација од површински ванадиумски оксиди од подземните води. Паскоит бил пронајден заедно со карнотитот. 

Паскоитот лесно се топи и формира темноцрвена течност. 

Паскоит е член на истоимената група паскоити. Магнезиумскиот аналог на паскоит е магнезиопаскоит. 

## Структура
Проучување од 2005 година утврдило дека паскоитот има нарушена кристална структура C2/m. Се состои од декаванадатни анјони  (V10O28)6− поврзани заедно со  комплекс {Ca3(H2O)17}6+

## Синтеза
Паскоит може лесно да се синтетизира со истекување на оксиди од калциум и ванадиум со вода за да се добие портокалово обоен раствор со pH од околу 4,6. Испарувањето на растворот на собна температура произведува портокалово-црвени кристали од минералот. Растворениот паскоит може да се рекристализира и од вода. 

## Историја
Паскоит бил откриен во рудникот Рагра во близина на Серо де Паско, Перу, каде што минералот се формирал на ѕидовите на истражувачки тунел по неговото ископување.  Примероците биле пренесени од Д. Фостер Хјует од Перу до лабораторијата за геолошки истражувања на Соединетите Американски Држави за анализа. Неколку години подоцна, во 1914 година, паскоитбил опишан во Зборникот на трудови на Американското филозофско друштво. Именуван е по покраината Паско во која е откриен. 

## Распространетост
Паскоит бил пронајден во Аргентина, Чешка, Италија, Перу, Велика Британија и САД.   Неколку од местата од кои е пријавен се области каде се ископува ураниум.  Типскиот материјал се чува во Соединетите Американски Држави на Универзитетот Харвард во Масачусетс и во Националниот музеј за природна историја во Вашингтон.

## Наводи

## Извори

*
* 
* 
* 

Категорија:Минерали на калциумот
Категорија:Моноклински минерали
Категорија:Ванадатни минерали
Категорија:Хидратни минерали
Сит (остров)

**Сит** е ненаселен хрватски остров во Јадранското Море, сместен помеѓу островот Жут и островот Пашман. Неговата површина е 1.77 км**²**.

Крајбрежјето не е значително вдлабнато, освен кај заливот Пахаљица (пристаниште Читапиќев) кој е на северниот дел од островот. Неговата средна ширина од 500 м се состои само од еден планински гребен, каде што највисоката надморска височина има кај врвот Вели е 84 м и се наоѓа во источниот дел од островот, додека централниот рид Влашиќ е со 78 м надморска височина, а северозападниот крај Боровац е со 60 м.

## Наводи

## Литература

* 

## Надворешни врски

* Фериботот Марко Поло заглавен на островот во близина на Шибеник, Хрватска
* Направете 25 јазли, потоа седнете
Категорија:Ненаселени острови во Хрватска
Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Координати на Википодатоците
Веле Сракане

десно|мини|295x295пкс|Мала плажа и чамци во заднина.**Веле Сракане** — остров во хрватскиот дел од Јадранското Море. Сместен е помеѓу Лошињ, Уније и Сусак, веднаш северно од Мале Сракане. Неговата површина е 1,15 километри квадратни, и од 2021 година, имало население од 4 жители, што е намалување од 8-те во 2001 година.

Административно, е дел од градот Мали Лошињ. Највисок врв е Вела Стража, висок 59 метри. Од 2012 година на островот нема автомобили, нема продавници и нема вода за пиење. Сепак, електричната енергија е достапна.

Островот бил населен уште од праисторијата. На Вела Стража има остатоци од  праисториска населба. Во главниот дел од селото можат да се видат урнатини на куќата каде што се вели дека живеел Иво Андриќ, авторот на „Мостот на Дрина“ и добитник на Нобелова награда, во своето детство.

## Наводи

## Надворешни врски

* Robinzoni ne vole golaće 

Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Координати на Википодатоците
Пратенички состав во Собранието на Македонија 2024-2028

Ова е **список на пратеници избрани на [[Македонски парламентарни избори (2024)|македонските парламентарни избори 2024]]**.

## Состав
центар|мини|461x461пкс

## Изборна единица 1

## Изборна единица 2

## Изборна единица 3

## Изборна единица 4

## Изборна единица 5

## Изборна единица 6

Категорија:Политика на Македонија
Myosotis cadmea

***Myosotis cadmea*** — вид растение од класата Magnoliopsida првпат опишано од Пјер Едмон Боасие. *Myosotis cadmea* е вид растение од родот Myosotis од семејството Boraginaceae. Не се наведени подвидови.

## Опис
*Myosotis cadmea* е едногодишно растение, високо од 5 до 15 см. Стебленцето е вертикално или подигнато, обично од основата разгрането, со стрчести до прилегнати влакна. Базалните листови му се собрани во розета, а за време на цветањето речиси исушени, елиптични, јајцевидно-лопатовидни, ланцетни со долга дршка, долги 10 до 20 мм, широки 3 до 10 мм, со стрчести влакна. Стеблените листови се елиптично-ланцетни, долги 7 до 15 мм, широки 2 до 4 мм, во основата стеснети, приседнати, со слична влакнавост како и базалните листови. Цветовите во поголем број, собрани во растресити срповидни соцветија, кои при образувањето на плодот се издолжуваат, без прицветни листови. Цветните дршки се тенки, само во врвниот дел конусовидно задебелени, косо поставени или стрчести во однос на оската на соцветието. Чашката е долга 1,5 до 2 мм, при образување на плодот се издолжува до 3 мм, речиси до 2/3 е всечена на 5 издолжено-ланцетни или триаголни запци, препокриена со еднакви, прави и прилегнати четинести влакна. Венчето е сино, со пречник од 5 до 6 мм, рамно. Оревчињата се тесно јајцевидни, долги 1 до 1,2 мм, кафеави, без јасно развиен раб.

## Живеалиште
Живеалишта на *Myosotis cadmea* се брдските пасишта, по рабовите на шумите, покрај патишта, ниви и каменливи места. Се наоѓа на надморски височини од 180 до 1200 метра.

## Распространетост
Распространето е во Југоисточна Европа, во Македонија, Грција, Бугарија и европскиот дел на Турција.

### Во Македонија
Прилепско – Плетвар; Мариово: Селечка Планина – с. Бонче, с. Кален; Азот – с. Мартолци; Овче Поле – Богословец, с. Делисинци; Кавадарци – с. Ресава; Демир Капија – с. Клисура, Дошница, Удово; Валандово – манастир „Св. Ѓорѓија“; Гевгелија – Кованец; Богданци – с. Ѓавато, Паљурци; Плачковица; Огражден – с. Хамзали.

## Наводи

Категорија:Myosotis
Категорија:Флора на Македонија
Иловик

**Иловик** е најјужниот кварнерски остров, 2 км јужно од островот Лошињ. Неговата крајбрежна линија е долга 15,4 км, со вкупна површина од 5,9 км². Највисокиот врв е Дид 92 м. Единствената населба е Иловик со 350 жители (2001). Покрај туризмот, населението се занимава со земјоделство, риболов и сточарство (овци) и туризам. Се одгледуваат лозја и маслинки. Иловик е поврзан со редовна бродска линија со Лошињ.

## Надворешни врски

* Ilovik Social Club Home Page
* Port of Ilovik Home Page

Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Острови во Хрватска
Васил Воштински

**Васил** или **Василиос** () — грчки зограф од XIX век.

## Животопис
Роден е во погонското село Воштина, Епир, денес во Грција. Се занимавал со иконопис и работел заедно со својот брат Јован (Јоанис). Во 1842 г. двајцата ја живописале црквата „Успение на Пресвета Богородица“ во селото Палеохор, Гребенско, каде го оставиле натписот: „χειρ ζωγράφων Βασίλειος και Ιωάννης των αδελφών εκ χώρας Παλεοπογόνη“. Нивна е иконата „Христос Голем Архијереј“ (1849) од црквата „Св. Петка“ во Песодер, потпишана „χειρ Βασιλείου και Ιωάννου των αδελφών“. Во 1874 г. ја живописал црквата „Св. Петка“ во Палеохор.

## Наводи

Категорија:Луѓе од Воштина
Категорија:Грчки зографи
Категорија:Грчки иконописци
Тресорка

**Тресорка** е мал ненаселен остров во хрватскиот дел од Јадранско Море, кој припаѓа на група Кварнерски Острови.

Островот има површина од 0,04 км² Должината на крајбрежјето е 0,77 км.

## Наводи

Категорија:Острови во Хрватска
Порер

мини|Островот Порер со светилникот
**Порер** е ненаселен остров со светилник во хрватскиот дел на Јадранското Море во водите на општина Медулин.

## Географија
Порер завзема истакната позиција на отворено море, југозападно од ’ртот Камењак. Островот, со дијаметар од 80 метри е карпест гребен што се издига над нивото на морето. Во 1846 година, на него бил изграден светилник висок 35 метри.

Светилникот е камен столб висок 31 метар поставен на врвот на станбена зграда. Навигациската карта покажува дека светилникот емитува светлосен сигнал B Bl(3) 15 s. Дометот на главното светло е 40 километри. Покрај светлата, светилникот емитува и звучен сигнал - сирена се огласува на секои 42 секунди. Опсегот на звучниот сигнал е 3.2 километри.

Светилникот на Порер има уште една дополнителна функција. Во случај светилникот на плитките води на Албанеж, кој се наоѓа околу 2 км југозападно од Порер, да не работи, на светилникот во Порер се пали друго помошно светло, кое испраќа светлосен сигнал со опсег од 18 километри.

Морето околу островот е богато со риба, далеку од цивилизацијата. На каменото приземје од зградата, кое може да се изнајми за одмор, има бетонски двор. Поради силните морски струи, кои при силни ветрови достигнуваат брзина до три јазли, пливањето не се препорачува.

## Поврзано

* Список на острови во Хрватска

## Наводи

## Надворешни врски

* Преглед, положба и распоред на мали, повремено населени и ненаселени острови и островчиња страница 4.
Категорија:Истарски острови
Категорија:Острови во Хрватска
Клуч 140

**Клуч 140** () со значење **„[[трева]]“** — еден од 214 Кангсиеви клучеви и еден од 29 сочинети од 6 потези. Се претвора во  кога стои во горниот дел од знак или составница. Во Кангсиевиот речник и современиот стандарден традиционален кинески во Тајван, Хонгконг и Макао,  (со два хоризонтални потега) се сотои од четири потези, додека пак упростениот кинески и современиот јапонски го водат како  (еден непрекинат хоризонтален потег) се состои од три потези.

Во Кангсиевиот речник има 1.902 знаци (од вкупно 40.000) под овој клуч, што го прави најзастапениот клуч во речникот.

Обликот  на  е 30-тата индексна составница во Табелата за индексирање на составници на кинеските знаци прилагодена за упростени кинески речници во континентална Кина, а  е наведена како нејзина поврзана индексна составница.

## Развој

艸-seal.svg|Мало печатно писмо


## Изведени знаци

## Варијантни облици
Овој клуч се пишува различно на различни јазици. Традиционално, прекинот во хоризонталниот потег 艹 е изборен како во печатен така и во пишан облик. Кангсиевиот речник го усвоил четирипотезниот облик .

Во денешниот упростен кинески се користи само трипотезниот облик ; четирипотезниот облик  се смета за застарена правописна варијанта по усвојувањето на *син ѕесјинг*. Во современото традиционално писмо во Тајван, Хонгконг и Макао, четирипотезниот облик  е стандарден, иако издавачите во голема мера го користат трипотезниот облик.

Во јапонија *[[џојо канџи]]* го користат само трипотезниот облик; истиот е препорачан и за *хјогај канџи*, додека четирипотезниот облик е наведен како прифатлива ликовна варијанта во  Табелата на фонтови за кинески знаци вон табелата () и стандардот JIS X 0208.

Покрај ова,  е изведен од ракописниот облик на 艹.


艹-torder.gif|Потезен редослед во Тајван
艹-order.gif|Потезен редослед во упростениот кинески и јапонскиот


## Синограм
Клучот се користи и како независен кинески знак. Тој е еден од *[[кјоику канџи]]* кој се учат во основно училиште во Јапонија, и тоа уште во прво одделение.

## Наводи

## Литература
* KangXi: стр. 1017, знак 1
* Dai Kanwa Jiten: знак 30638
* Dae Jaweon:  стр. 1475, знак 6
* Hanyu Da Zidian: том 5, стр. 3172, знак 1
* Податоци за U+8278

## Надворешни врски

* Кангсиев речник

140
Шипан

**Шипан** е најголемиот остров во Елафитската група острови во Јадранското Море, 17 км северозападно од Дубровник. Одделен е од копното со Колочепскиот канал, а од соседните острови, Јакљани на запад и Лопуд на југоисток со Харпотискиот Проток, или Лопудската Порта.

Се протега од северозапад кон југоисток, долг 9,2 км од 'ртот Мишњак до 'ртот Пртуша, а широк е во просек 2,3 км. Неговата површина е 16,22 км². Должината на крајбрежјето е 29,416 км. Највисокиот врв е висок 45 м.

Изграден е од доломит и варовник од горна креда, па затоа диференцијалната ерозија во доломитите создала плодна долина од Шипанска Лука на северозапад до Сучурѓе на југоисток. Се одгледуваат агруми, рогач, калинки, лози и маслинови дрвја.

## Историја
Островот бил населен во римско време. Далматинската кралица Живана (Сива) и нејзиниот син Силвестер го подариле островот на градот Дубровник во 1080 година. Првпат е споменат под сегашното име во 1371 година. Процветал за време на Дубровничката Република, кога се развивале бродоградбата, бродарството, одгледувањето маслинки, риболовот и лозарството. По големиот земјотрес и пожарот што го уништиле Дубровник, економијата страдала, а во 20 век повеќето од жителите веќе биле иселени. Во 1930-ти години, на островот имало и Херцеговци од Попово Поље, кои купиле поранешни благороднички замоци и живееле во нив.

## Денес
Островот е уникатен и по своето културно наследство, бидејќи на неговата површина од 16 км² се наоѓаат 42 стари летниковци и 34 мали цркви, што укажува дека бил привлечен за дубровничкото благородништво како оаза на мирот и летото. Многу од овие згради се во запуштена состојба, бидејќи забот на времето и занемарувањето на општеството си го зеле данокот.

Населението на островот е концентрирано околу две поголеми населби, Шипанска Лука и Суѓурѓе, и неколку селца. Според пописот од 2001 година, има околу 500 од нив, претежно постари лица. Затоа, на островот сè повеќе доминираат алпски борови шуми и карпест терен.

## Наводи

Категорија:Острови во Хрватска
Паклински Острови

мини|Поглед кон островите од Хвар
**Паклински Острови** се наоѓаат покрај југозападниот брег на островот Хвар, Хрватска, спроти влезот во пристаништето на градот Хвар. Името популарно се кажува и како *Пеколни Острови*, но првично името потекнува од архаичниот збор *паклина,* со значење „катран“, а во овој случај се однесува на боровата смола што некогаш се користела за премачкување на бродови, а се собирала на овие острови.

Главниот остров Свети Климент е наречен *Велики Оток*. Има 3 населби, Палмижана, Момица Поље и Влака. Во Палмижана има голема, добро заштитена марина за јахти.

## Наводи

## Литература

* 

Категорија:Острови во Јадранското Море
Категорија:Острови во Хрватска