Астрономски мерни единици

**Астрономски мерен систем** (формално наречен **Систем на астрономски константи на МАС (1976)** — мерен систем за изразување на величини во астрономијата. Усвоен е во 1976 г. од страна на Меѓународниот астрономски сојуз (МАС или IAU), и оттогаш има претрпено мошне мали измени.

Системот е осмислен како решение за потешкотиите што се јавуваат при мерењето и изразувањето на астрономските податоци во меѓународниот систем на мерни единици (SI). Од особена важност е огромното количество на мошне прецизни податоци за местоположбата на објектите во рамките на сончевиот Систем што не може лесно да се изразат со SI-единици. По пат на разни измени, астрономскиот мерен систем денес ги зема превид последиците од општата релативност, што е неопходен додаток на SI-системот за точно работење со астрономски податоци.

Астрономскиот мерен систем е тридимензионален систем, т.е. со неговите единици се утврдува должина, маса и време. Во прилог на ова постојат астрономски константи со кои се определени појдовните точки на наодите од набљудувањата. Овој систем е обичаен систем, каде единиците за должина и маса не се вистински физички константи, а покрај ова постојат и барем три начини ма мерње на времето.

## Астрономска единица за време

Астрономската единица за време е **[[ден]]от**, кој се дефинира како 86400 секунди. Една јулијанска година се состои од 365,25 дена. За оваа единица се користи симболот *D*.

## Астрономски единици за маса

Астрономската единица за маса е **[[сончева маса|сочневата маса]]**. За оваа единица се користи симболот *S*, но напати се среќава и *M*☉.
Сончевата маса (M☉), , е стандарден начин на изразување на маса во астрономијата кога сакаме да ги претставиме масите на други ѕвезди и галаксии. Таа е еднаква на масата на Сонцето, за 332.950 пати поголема од масата на Земјата или 1.048 пати поголема од масата на Јупитер.
:M_{\odot}=1{,}98892\cdot10^{30}\,\hbox{kg}

### Единици за маса вон МАС
Ова **не** се единици по SI или МАС, но сепак наоѓаат примена во астрономијата.

#### Јупитерова маса

Јупитеровата маса (MJ, MЈУП или MJUP) е единица за маса едканва на вкупната маса на планетата Јупитер, . Јупитеровата маса се користи за изразување на масите на гасовитите џинови како вонсончевите и надворешните планети. Се користи и за кафеави џуџиња.
:M_\mathrm J=1{,}8986\cdot10^{27}\,\hbox{kg}

#### Земјина маса

Земјината маса (M⊕) е единица за маса еднаква на онаа на Земјата. 1 M⊕ = 5,9742 ⋅ 1024 кг. Земјината маса се користи за изразување на масите на карпести земјовидни планети. Една Земјина маса е 0,00315 пати масата на Јупитер.
:M_{\oplus}=5{,}9742\cdot10^{24}\,\hbox{kg}



## Астрономска единица за должина

Астрономската единица за должина е должината за која Гаусовата константа за гравитација (*k*) има вредност од  кога мерните единици се астронмски единици за должина маса и време. Димензиите на *k*2 се оние на гравитациската констата (*G*), т.е. **L**3**M**&minus;1**T**&minus;2. За должината *A* се користи поимот „единица растојание“, но во поширока употреба е зборот „**астрономска единица**“. Симболот е **ае**, **AU**, **au** или **ua**.

Според друга дефиниција, астромонската единица е полупречникот на непопречена кружна Њутнова орбита на една честичка околу Сонцето со бесконечно мала маса, со средно движење од  радијани дневно. Оваа единица е приближно еднаква на растојанието од Земјата до Сонцето.

### Други единици за астрономско растојание

Растојанието на пооддалечените галаксии обично не се наведува во единици за растојание, туку се изразува во црвено поместување. Ова се должи на две причини. Една е фактот што претворањето на црвено поместување во растојание бара претходно познавање на Хабловата константа, која не е точно измерена сè до почетокот на XXI век. Друга причина е тоа што кога работиме со космолошки растојанија, поради закривеноста на простор-времето може да важат повеќе разни дефиниции за растојание. На пример, растојанието може да се изрази како времето што му е потребно на сноп светлина за да пропатува дадено растојание, но ова ќе се разликува од растојанието што се определува преку привидна големина на еден објект.

## Наводи

## Надворешни врски
*Астрономски единици по МАС  
*Одбрани астрономски константи (2009)  - Астрономски алманах на USNO-UKHO  

## Поврзано
* Стандарден гравитациски параметар
* Планетарна маса


Категорија:Системи за единици