Соматостатин

**Соматостатинот**, познат и како **хормон за инхибиција на хормонот за раст** (**GHIH**) е пептиден хормон кој инхибира секрецијата на инсулин, глукагон, соматотропин, гастрин и други.

Соматостатинот има две активни форми произведени со протеолиза на еден препропротеин: едната се состои од 14 аминокиселини, другата се состои од 28 аминокиселини.

Меѓу 'рбетниците, постојат шест различни гени за соматостатин кои се именувани: *SS1*, *SS2*, *SS3*, *SS4*, *SS5* и *SS6*. Зебра рибите (***Danio rerio***) ги имаат сите шест. Шесте различни гени, заедно со петте различни рецептори за соматостатин, му овозможуваат на соматостатинот да поседува широк спектар на функции. Луѓето имаат само еден ген за соматостатин, *SST*.

## Синтеза

### Дигестивен систем
Соматостатинот се лачи од делта клетките на неколку места во дигестивниот систем, имено пилоричниот антрум, дуоденумот и лангерхансови островчиња.

Соматостатинот ослободен во пилоричниот антрум патува преку порталниот венски систем до срцето, а потоа влегува во системската циркулација за да стигне до местата каде што ќе ги изврши своите инхибиторни ефекти. Покрај тоа, ослободувањето на соматостатин од делта клетките може да дејствува на паракрин начин.

Во желудникот, соматостатинот дејствува директно врз париеталните клетки што произведуваат киселина преку рецептор поврзан со G-протеин (кој ја инхибира аденилат циклазата, со што го антагонизира стимулативниот ефект на хистаминот) за да го намали лачењето на киселина. Соматостатинот може и индиректно да го намали производството на желудочна киселина со спречување на ослободување на други хормони, вклучувајќи гастрин и хистамин, што ефикасно го забавува процесот на варење. &#x5B; *[[Википедија:Се бара извор|<span title="This claim needs references to reliable sources. (May 2022)">потребен е цитат</span>]]* &#x5D;

### Мозок

Соматостатинот се произведува од невроендокрини неврони на вентромедијалното јадро на хипоталамусот. Овие неврони се проектираат до медијалната еминенција, каде што соматостатинот се ослободува од невросекреторните нервни завршетоци во хипоталамохипофизниот систем преку невронските аксони. Потоа соматостатинот се носи до предната хипофиза, каде што го инхибира лачењето на хормонот за раст од соматотропните клетки. Соматостатинските неврони во перивентрикуларното јадро посредуваат во негативните повратни ефекти на хормонот за раст врз сопственото ослободување; соматостатинските неврони реагираат на високите циркулирачки концентрации на хормон за раст и соматомедини со зголемување на ослободувањето на соматостатин, со што се намалува стапката на лачење на хормонот за раст.

## Функции
мини|423x423пкс|D клетката е видлива во горниот десен агол, а соматостатинот е претставен со средна стрелка што покажува налево.
Соматостатинот е класифициран како инхибиторен хормон, и е индуциран од ниска pH вредност. Неговото дејство се широко распострането. Ослободувањето на соматостатин е инхибирано од вагусниот нерв.

### Аденохипофиза
Во аденохипофизата, ефектите на соматостатинот се:

* Инхибирање на ослободувањето на хормонот за раст (GH)  
* Инхибирање на ослободувањето на тироид-стимулирачкиот хормон (TSH)
* Инхибирање на аденилил циклазата во париеталните клетки
* Инхибирање на ослободувањето на пролактин (PRL)

### Гастроинтестинален систем

* Соматостатинот е хомологен со кортистатинот и го потиснува ослободувањето на гастроинтестинални хормони.
* Ја намалува брзината на празнење на желудникот, ги намалува контракциите на мазните мускули и протокот на крв во цревата
* Го потиснува ослободувањето на панкреасните хормони
** Ослободувањето на соматостатин е предизвикано од пептидот на бета клетките урокортин3 (Ucn3) за да се инхибира ослободувањето на инсулин.
** Го инхибира ослободувањето на глукагон
* Ја потиснува егзокрината секреторна активност на панкреасот

## Еволутивна историја
Кај ‘рбетниците се откриени шест гени за соматостатин. Истражувањата за тоа како се појавиле овие шест гени се базира на трите настани на дуплирање на целиот геном што се случиле во еволуцијата на ‘рбетниците, заедно со локалните дупликации кај телеостните риби. Предок на ген за соматостатин бил дуплиран за време на првиот настан на дуплирање на целиот геном (1R) за да се создадат *SS1* и *SS2*. Овие два гена биле дуплирани за време на вториот настан на дуплирање на целиот геном (2R) за да се создадат четири нови гени за соматостатин: *SS1, SS2, SS3* и еден ген што бил изгубен за време на еволуцијата на ‘рбетниците. Тетраподите го задржале *SS1* (исто така познат како *SS-14* и *SS-28*) и *SS2* (исто така познат како кортистатин) по поделбата во поделбата на лозата Sarcopterygii и Actinopterygii. Кај целокоскените риби, *SS1, SS2* и *SS3* беа дуплирани за време на третиот настан на дуплирање на целиот геном (3R) за да се создадат *SS1, SS2, SS4, SS5* и два гена кои беа изгубени за време на еволуцијата на рибите со телеост.

## Наводи


## Дополнително читање
 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Категорија:Невроендокринологија
Категорија:Ендокрин систем
Категорија:Гени на хромозомот 3