Успение на Пресвета Богородица

[thumb|300px|Успението на Пресвета Богородица е тема на многу уметнички дела низ вековите. Оваа [фреска е од манастирот Пресвета Богородица во Берово.]]

**Успение на Пресвета Богородица** или **Голема Богородица** — значаен христијански празник кај православните, католиците и протестантите, посветен на смртта на Марија, мајката на Исус Христос. Христијаните веруваат дека, како и Исус, и Богородица по смртта воскреснала и заминала на небото, како со душата така и со телото. Оттаму и називот *успение*, што значи искачување.

Овој ден се празнува на 15 август по стариот календар, или 28 август по новиот календар.

## Историски наоди

Иако Епифаниј од Саламис во 377. година напишал дека никој не ја знаел судбината на Марија, барем од V век постојат наводи за успението на Марија. Најстариот запис е „Книгата на сеќавањето на Марија“ (лат. *Liber Requiei Mariae*). Иако книгата е најверојатно од IV век, текстот може да е и постар, дури и од III век. Исто така, и во ракописи на сириски јазик од V и VI век

Подоцнежни написи кои го потврдуваат успението на Марија се книгата *De Obitu S. Dominae*, која му се припишува на Свети Јован Богослов od VI век, како и книгата *De Transitu Virginis* од доцниот V век која му се припишува на Свети Мелитон од Сардис, кајшто се раскажува и дека „апостолите до смртната постела на Марија биле донесени на бели облачиња, секој од градот кајшто проповедал во моментот“.

Во некои верзии на приказната се вели дека настанот се случил во Ефес, во куќата на Марија, а во најстарите традиции настанот се лоцира во Ерусалим. Во некои подоцнежни верзии, се раскажува дека Апостолот Тома задоцнил на погребот и подоцна кога стигнал и го отворил камениот гроб виделе дека телото го нема и заклучиле дека, како и Исус, и Марија воскреснала и заминала на небото. Исто така, се раскажува дека Марија им ја фрлила шамијата на апостолите од небото како доказ за нејзиното успение.

## Црковна традиција

Црквата нѐ учи дека Марија, мајката на Исус, завршувајќи го текот на земниот живот на најсвет начин, била преземена со тело и душа во небесна слава. Ова е утврдено учење во сите христијански цркви, вклучувајќи ја православната, католичката, источата и коптската. Сите го слават денот на успението на 15 август. Кај православните цркви кои го користат јулијанскиот календар, оваа дата паѓа на 28 август, а на празникот му претходи 14-дневен пост.

## Уметничко вдахновение

Успението на Пресвета Богородица претставувало вдахновение за уметниците уште од најстари времиња. Овој настан е прикажан на многу црковни фрески, икони, а и подоцнежни дела од времето на ренесансата и барокот. Некои од најпознатите слики се прикажани во оваа галерија:


Image:Asunción de la Virgen y San Íñigo, attributed to Francisco de Goya (2).jpg|Франциско де Гоја 
Image:Peter_Paul_Rubens_132.jpg|Петер Паулус Рубенс
Image:1887 - Milano - Sant'Alessandro - Camillo Procaccini, Assunzione di Maria - Foto Giovanni Dall'Orto 20-May-2007.jpg|Камило Прокачини
Image:L'Assomption de la Vierge, Le Brun.jpg|Ле Брун 
Image:Francesco Botticini - The Assumption of the Virgin.jpg|Франческо Ботичини
Image:Domenikos Theotokópoulos, called El Greco - The Assumption of the Virgin - Google Art Project.jpg|Ел Греко
Image:Del Castagno Andrea Our Lady of the Assumption with Sts Miniato and Julian.jpg|Андреа дел Кастањо 
Image:Zograf assumption.jpg|Захариј Зограф 
Image:Uspenje presvete Bogorodice - Sopocani.jpg|Непознат зограф 
Image:Coptic icon of the Dormition of Virgin Mary.jpg|Коптска икона 
Image:L’Assomption, Champaigne.jpg|Филип де Шампањ


## Наводи

## Надворешни врски
* Успение на Пресвета Богородица и опширна дискусија за неговото значење - портал „Премин“
* Успение на Пресвета Богородица — Православен календар на МПЦ-ОА

Категорија:Богородица
Категорија:Христијански празници
Категорија:Чуда во христијанството
Категорија:Католички празници
Категорија:Православни литургиски денови