open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Голем сатир

**Големиот сатир** (*Satyrus ferula*) е пеперутка од подвидот шаренци. Пеперутката е географски широко распространета, а живее и во Македонија.

## Опис
Должината на крилјата е од 25 до 30 мм. Овој вид на пеперутки има јасна разлика помеѓу половите, и помеѓу женките има поголема разновидност. Мажјаците се темнокафени на двете страни (горна и долна), додека пак женките се посветли и имаат широки сивкасти ленти на долните делови од крилјата. На долните делови има црни точки со мали бели внатрешности.

Периодот за летање е од јуни до септември и јајцата се полагаат на трева. Ларвите се хранат со *[[Stipa]]*, *[[Festuca]]*, *[[Bromus erectus]]* и *[[Deschampsia caespitosa]]*. (Higgins, Riley, 1982)

## Животна средина
Пеперугата се наоѓа во Јужна Европа, Средна Азија и Мароко. Пеперугата сака тревни површини и краишта покрај шуми. Живее на надморска висина од 400 до 1800 метри надморска висина.


File: Satyrus ferula (Fabricius, 1793).JPG|Препариран примерок
File: Satyrus ferula1.jpg|Дорзален поглед
File:Val Noci, Genova, Italy.JPG|Типичен предел каде живее пеперугата.


## Литература
*Lionel G. Higgins and Norman D. Riley (1988) *Field Guide to the Butterflies of Britain and Europe* Collins, London 
*"''Satyrus'' Latreille, 1810" at Markku Savela's *Lepidoptera and Some Other Life Forms*
*Fauna Europaea 

## Надворешни врски
*Пеперуги во Франција
*Водич за пеперуги 
*Пеперуги во Европа

Категорија:Шаренци
Категорија:Инсекти на Македонија
Сива азиска окатка

**Сивата азиска окатка** (*Pseudochazara geyeri*) е пеперутка од семејството на шаренците. Живее во Македонија, Албанија, Грција, источна Турција и Кавказот.

## Опис
Сивата азиска окатка е кафеава по боја, со различни светли или темни нијанси. Горната страна е кафеавкасто-сива со примеси на жолтеникава боја, а долната страна е видно сјајна. Долната страна е посветла, има нијанси на кафеава, жолтеникава и сива, со бели вени. Живее на јужниот дел од Балканот па до Кавказот. Најмногу може да се види во јули и август. Лета од јуни до септември. Ларвите живеат на треви.

## Подвидови
**Pseudochazara geyeri geyeri*
**Pseudochazara geyeri karsicola* Gross, 1978 (Ерменија)
**Pseudochazara geyeri occidentalis* (Rebel & Zerny, 1931) (Албанија)

## Наводи

## Надворешни врски
* Сива азиска окатка

Категорија:Шаренци
Категорија:Инсекти на Македонија
Модроок сатир

**Модроокат сатир** (*Minois dryas*) е пеперутка од семејството на шаренците. Оваа пеперутка живее и во Македонија, како и во централна и источна Европа и Азија.

## Подвидови
Подвидовите на оваа пеперутка се:
* *Minois dryas phaedra* (Linnaeus, 1764) (јужни Алпи)
* *Minois dryas bipunctatus* (Motschulsky, 1861) (Источна Азија и Јапонија)
* *Minois dryas septentrionalis* (Wnukowsky, 1929)
* *Minois dryas shaanxiensis* (Qian)

## Животна средина
Овој вид на пеперутки живее во јужна и Средна Европа па сè до Азија и Јапонија. Оваа пеперутка претпочита шумски и ливадски предели со изобилие на цветови. Пеперутката живее на надморска висина од 100 до 1600 метри надморска висина.

## Опис
Распонот на крилјата е од 54 до 70 мм. Основната боја на горната страна е темнокафена. Женките се поголеми и побледи за разлика од мажјаците. На предните делови на горната страна на крилјата има по две точки со сина боја, а на задниот дел има по една мала точка. Долните страни на крилјата се слични, разликата е во тоа што големите точки имаат жолтеникави бордури, а малите точки се сивкасти.


File:OBER-EXPO-008.jpg|Мажјак, горен дел
File:OBER-EXPO-009.jpg|Женка, горен дел
File:Minois dryas (male).JPG|Мажјак, долен дел
File:Minois dryas (female).JPG|Женка, долен дел


## Биологија
Пеперугата лета од јуни до септември во зависност од локацијата. Ларвите најчесто живеат на растенијата *[[Molinia caerulea]]*, *[[Arrhenatherum elatius]]*, *[[Oryza sativa]]*, *[[Avena]]*, *[[Dactylis]]*, *[[Poa]]*, *[[Festuca]]*, *[[Carex]]*, *[[Calamagrostis]]* и *[[Bromus]]*.

## Наводи

## Надворешни врски
*Модроокат сатир

Категорија:Инсекти на Македонија
Категорија:Шаренци
Писма од Гоце Делчев

[мини|275x275пкс|Книгата „''Писмата на Гоце Делчев''“ од [Љубен Лапе, 1951 година.]]

## Наводи

## Поврзано
* Писма од Гоце Делчев до Никола Зографов
* Писмо од Гоце Делчев до Никола Малешевски (1899)

Категорија:Гоце Делчев
Државна комисија за спречување на корупцијата

**Државната комисија за спречување на корупцијата** е независно тело чија цел е репресија на корупцијата и судирот на интереси.

## Наводи

## Надворешни врски
* Состав на ДКСК

Категорија:Државни органи на Република Македонија
Лисни вошки (натсемејство)

**Лисни вошки** () — натсемејство на мали инсекти во рамките на подредот на мевосурларите (*Sternorrhyncha*). Групата вклучува меки бели волнени лисни вошки. Типичен животен циклус вклучува женки кои не летаат и кои раѓаат живи нимфи - кои исто така можат да бидат бремени, што се нарекува телескопски развој - без вклучување на машките единки. Брзо созреваат, и женките се размножуваат изобилно, така што бројот на овие инсекти брзо расте. Женките со крилја можат да се развијат подоцна во сезоната, со што инсектите колонизираат нови растенија. Во умерените региони, фазата за репродукција е наесен, а инсектите често презимуваат како јајца.

Лисните вошки се меѓу најразорните штетни инсекти за култивираните растенија во умерените региони. Покрај слабеење на растението поради тоа што го цицаат сокот, лисните вошки дејствуваат како вектори за растителните вируси. Поради нивната способност за брзо зголемување на бројот со асексуална репродукција и телескопски развој, тие се многу успешна група на организми од еколошка гледна точка.
[мини| Преден поглед на лисна вошка од [пченица, *Schizaphis graminum*]]

## Семејства
* Aphididae Latreille, 1802
* Bajsaphididae Homan, Zyla & Wegierek, 2015
* Canadaphididae Richards, 1966
* Cretamyzidae Heie, 1992
* Drepanochaitophoridae Zhang & Hong, 1999
* Oviparosiphidae Shaposhnikov, 1979
* Parvaverrucosidae Poinar & Brown, 2006
* Sinaphididae Zhang, Zhang, Hou & Ma, 1989
* *[[incertae sedis]]*
***Palaeoforda tajmyrensis* Kononova, 1977
***Penaphis* Lin, 1980
***Plioaphis subhercynica * Heie, 1968
***Sbenaphis* Scudder, 1890
***Sunaphis* Hong & Wang, 1990
***Xilutiancallis* Wang, 1991
***Yueaphis* Wang, 1993}}

## Наводи

## Надворешни врски

* 
* Лисни вошки на дрвени орнаменти
* ''Acyrthosiphon pisum'', Факти, животен циклус
* Земјоделска истражувачка служба
* Истражување за лисните вошки и компировата златица
* Азиски лисни вошки

Категорија:Лисни вошки (натсемејство)
Категорија:Мевосурлари
Полутврдокрилци

**Полутврдокрилци** (*Hemiptera*) се ред на инсекти кои опфаќаат околу 50.000 до 80.000 видови на групи како што се цикади, лисни вошки, Planthoppers, Leafhoppers, стеници и Pentatomoidea. Тие се со големина од 1 милиметар до околу 15 сантиметри, и имаат ист или сличен устен апарат.

Повеќето полутврдокрилци се хранат со растенија, цицајќи го сокот од растенија. Некои се хематофаги, додека други се месојадни кои се хранат со други инсекти или мали без'рбетници. Тие живеат во широк спектар на живеалишта, генерално на копно, иако некои видови се прилагодени на животот во или на површината на свежа вода. Полутврдокрилците имаат хемиметаболизам, со млади нимфи кои некако личат на возрасните. Многу видови на лисните вошки се способни за партеногенеза, создавајќи млади од неплодени јајца, што им помага да се размножуваат исклучително брзо во поволни услови.

Луѓето се во контакт со полутврдокрилците со милениуми. Некои видови, вклучувајќи ги и лисните вошки, се значајни земјоделски штетници, кои прават штета на земјоделските култури со директно цицање сок, но исто така им штетат индиректно со тоа што се преносители на сериозни вирусни заболувања. Стениците се постојан паразит кај луѓето, а некои полутврдокрилци од семејството **Triatominae** можат да ја пренесат Шагасовата болест. Цикадите се користеле како храна и се споменати во *[[Илијада]]* во Стара Грција.

## Наводи

## Надворешни врски

* Проект за кладограм на полутврдокрилци 

Категорија:Таксони опишани од Карл Линеј
Категорија:Полутврдокрилци
Хаутен

**Хаутен** () е општина во Холандија,  во покраината Утрехт.

## Наводи

Категорија:Населени места во Утрехт (покраина)
Категорија:Општини во Утрехт (покраина)
Радојка Трајанова

**Радојка Трајанова** (, ) — македонски писател, дипломиран економист, дописен член на МАКЕДОНСКО ЛИТЕРАТУРНО ДРУШТВО „ГРИГОР ПРЛИЧЕВ“ - СИДНЕЈ.

## Животопис
Родена е на  година во . Со основно и средно образование се стекнува во Кочани, а потоа дипломирала на Економскиот факултет во Скопје.
Со литература се сретнува уште од својата најрана младост и таа е нејзина голема љубов. Пишува пеозија, проза, драми во стих и драмски текстови, епови, поеми, романи и други литературни форми. Досега има напишано повеќе различни дела од различни литературни жанрови.
## Книжевно творештво
* СОПСТВО (Скопје: Драма во Стих, Југореклам 2001);
* Бесмртност (Скопје: Макстен Графика Скопје, 2004);
* Ветришта (Скопје: Де Гама, 2008);
* Мудрецот (Скопје: Југореклам, 2008);
* МАКЕДОНСКА САГА (Скопје: ЈУГОРЕКЛАМ, 2007);
* Убавата страна на љубовта (Скопје:Де Гама, 2008).

## Наводи
Алмере

**Алмере** ()  општина и најголем град во покраината Флеволанд. Кон крајот на 2009 тата година бројот на населениеto изнесувало 188.209 жители.

Името Алмере потикнува од името на некогашното слатководно езеро кое во средниот век се наоѓало на ова подрaчје. Изградбата на Алмере започнала во 1975 година на јужниот дел на полдерот на Флеволанд, околу 25 километари источно од Амстердам.

## Население
Според проценкаta од 2008 година, во градот живеело 142.765 жители.

## Наводи

Категорија:Градови во Холандија
Категорија:Плански градови
Категорија:Општини во Флеволанд
Категорија:Населени места во Флеволанд
Категорија:Населени места основани во 1976 година
Репс

десно|мини|200x200пкс|Автопатот A1 близу Репс.
**Репс** — мал град во Областа Леска, северозападна Албанија. На реформата на локалната самоуправа во 2015 година, тој станал дел од општината Мирдита. Тој бил седиште на поранешната општина Орош. Рудниците за хром Вандрушен се наоѓаат на 4 км надвор од средиштето на селото.

## Наводи

Категорија:Градови во Албанија
Категорија:Координати на Википодатоците
Бруси

**Бруси** (полски: *Brusy*; кашубиски: *Brusë;* ) - град кој се наоѓа во полското Поморско Војводство. Бруси добил статус на мал град (паланка) во 1988 година.

## Историја
Од 19 век Бруси бил важен центар на кашупското движење, иако голем дел од Кашубите од Бруси емигрирале во Винона, Минесота кон крајот на 1900-тите. Во 2007 година, овде бил одржан деветтиот Конгрес на Кашубите, а во 2012 година, тука била спроведена годишната прослава на Кашупскиот ден на единството. Во градот се наоѓа и кашупско средно училиште.

За време на Втората светска војна, тајната воена организација Поморски грифин (Гриф Поморски) дејствувала во бруската област под водство на полковник Јозеф Врица, кој исто така бил римокатолички свештеник. Бруси била и местоположбата на нацистичкиот брусов под-камп на концентрациониот логор Штутхоф.

## Значајни луѓе

* Јан Вировински (роден 1947) полски политичар и кашупски активист
* Станислав Ламчик (роден 1957) полски политичар, избран за пратеник во 2005 година
* Пјотр Пјекарски (роден 1964) пензиониран полски тркач на 800 метри, учествувал на Летните олимписки игри 1992

## Поврзано

* Бруси (железничка станица)
* Кребани

## Наводи


## Надворешни врски

* Службено мрежно место
* Мрежно место

Категорија:Градови во Поморското Војводство
Планинарски дом „Вртешка“

**Планинарски дом „Вртешка“** — планинарски дом во Македонија, сместен на надморска височина од 1.080 метри, во селото Вртешка, на планината Плачковица.

## Местоположба

Домот се наоѓа на надморска височина од 1.080 метри во самото село Вртешка, на околу 35 километри од градот Штип. До него води асфалтен пат, чиј последен крак од 2 километри бил направен во 2019 година.

## Историја

Планинарскиот дом во минатото го носел името „Участок“.

Денес, домот е обновен и е управуван од страна на планинарското друштво „Лисец“ од Штип. Во 2020 година со средства од Светска банка домот бил обновен и започнале активности за негова надградба со што би се добиле легла за 120 посетители.

## Особености

Домот располага со повеќекреветни соби за 40-тина посетители, голема трпезарија со камин и кујна. Домот има струја, вода и централно греење. Домот има отворен карактер, а во него треба да се најавите.

## Патеки

Од домот има патека до врвот Лисец.

## Галерија


Податотека:Планинарски дом „Вртешка“ 3.jpg|Поглед на домот
Податотека:Планинарски дом „Вртешка“ 4.jpg|Влезот
Податотека:Планинарски дом „Вртешка“.jpg|Домот
Податотека:Поглед на Вртешка.jpg|Поглед на домот, заедно со селската црква „Св. Ѓорѓи“


## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Планинарски домови во Македонија
Категорија:Вртешка
Црква „Св. Ѓорѓи“ - Вртешка

**Свети Ѓорѓи** — главна селска црква во плачковичкото село Вртешка, Македонија.

Црквата се наоѓа во самото село, веднаш до обновениот планинарски дом „Вртешка“.

## Местоположба

Црквата е сместена на крајот на асфалтираниот пристап, кој се спушта од регионалниот пат до некогашното село Вртешка и планинарскиот дом.

## Историја

Црквата била подигната како параклис во 2005 година од страна на дарители од Штип и истата година е извршено мало осветување.

## Архитектура
### Фрескоживопис

Црквата е фрескоживописана од страна на зографот Златанов од Скопје.

## Камбанарија

Во 2010 година, црквата добила камбанарија, која истата година била и осветена од страна на митрополитот г. Иларион. Камбанаријата била донација на модната конфекција Беас-Астибо и членовите на планинарското друштво „Лисец“ од Штип.

## Галерија


Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Вртешка 3.jpg|Поглед на црквата
Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Вртешка 8.jpg|Прозорец на црквата
Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Вртешка 7.jpg|Внатрешноста на куполата
Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Вртешка 6.jpg|Внатрешноста
Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Вртешка 2.jpg|Камбанаријата
Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Вртешка 4.jpg|Куполата
Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Вртешка 5.jpg|Влезот
Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Вртешка.jpg|Црквата со камбанаријата
Податотека:Црква „Св. Ѓорѓи“ - Вртешка 9.jpg|Апсидата


## Поврзано
* Штипско архијерејско намесништво
* Карбинска парохија
* Вртешка

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Вртешка
Вртешка
Категорија:Македонската архитектура во 2005 година
Time.mk

***time.mk*** — македонски новински собирач. Основан е во 2008 г. од страна на Игор Трајкоски. *time.mk* е едно од најпосетуваните мрежни места во Македонија

## Наводи

Категорија:Новински собирачи
Категорија:Новински мрежни места
Список на стрелци во Суперкупот на Италија

## Табела со стрелци
*Ажурирано после изданието во 2020*.

Во следната табела се наведени играчите кои постигнале гол во регуларното време или во продолженијата: изведувањето на пеналите е исклучено.

Играчите кои сè уште активни и играат во Серија А се означени **со задебелени букви**: наместо тоа *со закосени букви* се играчите кои се активни во странски лиги.

Досега е забележан само еден автогол, кој го постигнал Кристијан Маџо од Наполи во корист на Јувентус (во изданието од 2012 година).

## Наводи
Париз (Иран)

**Париз** (, исто така познато како **Риз** и **Бариз**) - град и главен град на областа Париз, во Сирџанскиот Округ, покраината Керман, Иран. На пописот во 2006 година, неговото население било 4.527, од 1.231 семејство.

## Наводи

Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Градови во Иран
Македонски јазичен портал

**Македонски јазичен портал** — портал кој ги обединува дигиталните ресурси за македонскиот јазик.

## Наводи

Категорија:Македонски јазик
Категорија:Дигитални ресурси за македонски јазик
Стенде

**Стенде** (, ) ― гратче/паланка во Латвија.

## Историја
Населбата се наоѓала на земјата на властелинската куќа Стенде уште од 14 век. Целото место бил во сопственост првично на господарот на властелинската куќа Стенде уште од 14 век.властелинската куќа Филип фон дер Бриген, кому му бил дадена од Ливонскиот Ред. Брзиот раст започнал кога во 1904 година била воспоставена железничката станица Стенде на правецот Рига-Вентспилс. За време на Првата светска војна во 1915 година Стенде бил окупиран од германските трупи. За снабдување на трупите, Германците требале да изградат подобри врски со блиското пристаниште Роја. За оваа намена е изградена тесна шина или во воена смисла фелдбан од Роја до Стенде. Набавките од Стенде можеле да се испорачуваат преку главната железничка линија.

Во 1991 година, Стенде добил градски права.

## Поврзано

* Список на градови во Латвија

## Наводи

## Надворешни врски
* 

Категорија:Градови во Латвија
Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Населени места основани во 1991 година
Категорија:Талси (општина)
Дурбе

**Дурбе** (, , , , /*Дурбен)* ― гратче/паланка во Латвија. Дурбе првпат бил споменат во 1260 година, кога се случила Битката кај Дурбе крај езерото Дурбе.

Градските права му биле доделени на Дурбе во 1893 година и потврдени во 1917 година. Властелинска куќа во Дурбе служела како штаб на германската бригада во 1917 година.

Градскиот грб бил доделен во 1925 година - сребрена јаболкница. Во летонскиот фолклор јаболкницата се смета за магичен извор на младост и сочувство.
лево|мини|200x200пкс|Лутеранската црква во Дурбе.

## Значајни луѓе
Зигфридс Ана Мејеровиц (1887 - 1925), премиер на Латвија и министер за надворешни работи на Латвија.

## Поврзано
* Градови во Латвија

## Надворешни врски
* Портал на Дурбе 

Категорија:Градови во Латвија
Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Населени места основани во 1893 година
Категорија:Јужна Курландија
Категорија:Курландија
Dorylinae

**Dorylinae** е потсемејство на мравки, со дистрибуција во Стариот и во Новиот Свет. Потсемејството **Dorylinae** еволуирале пред околу 74-101 милиони години. Потсемејството **Dorylinae** исто така поминало низ брзи адаптации за време на нивната рана историја. Во 2014 година, Брејди ги сместил претходните Dorylomorph потсемејства (Aenictinae, Aenictogitoninae, Cerapachyinae, Ecitoninae и Leptanilloidinae) во потсемејството Dorylinae.

## Родови
**[[Acanthostichus]]* Mayr, 1887
**[[Aenictogiton]]* Emery, 1901
**[[Aenictus]]* Shuckard, 1840
**[[Cerapachys]]* Smith, 1857
**[[Cheliomyrmex]]* Mayr, 1870
**[[Chrysapace]]* Crawley, 1924
**[[Cylindromyrmex]]* Mayr, 1870
**[[Dorylus]]* Fabricius, 1793
**[[Eburopone]]* Borowiec, 2016
**[[Eciton]]* Latreille, 1804
**[[Eusphinctus]]* Emery, 1893
**[[Labidus]]* Jurine, 1807
**[[Leptanilloides]]* Mann, 1923
**[[Lioponera]]* Mayr, 1879
**[[Lividopone]]* Bolton & Fisher, 2016
**[[Neivamyrmex]]* Borgmeier, 1940
**[[Neocerapachys]]* Borowiec, 2016
**[[Nomamyrmex]]* Borgmeier, 1936
**[[Ooceraea]]* Roger, 1862
**[[Parasyscia]]* Emery, 1882
*†*[[Procerapachys]]* Wheeler, 1915
**[[Simopone]]* Forel, 1891
**[[Sphinctomyrmex]]* Mayr, 1866
**[[Syscia]]* Roger, 1861
**[[Tanipone]]* Bolton & Fisher, 2012
**[[Vicinopone]]* Bolton & Fisher, 2012
**[[Yunodorylus]]* Xu, 2000
**[[Zasphinctus]]* Wheeler, 1918

## Наводи

# Brady, Sean, et al. “The Rise of Army Ants and Their Relatives: Diversification of Specialized Predatory Doryline Ants.” Web of Science, 1 Мај 2014 г. https://link.springer.com/article/10.1186/1471-2148-14-93

Категорија:Статии со таксокутија за разновидност
Категорија:Мравки
Седа (Латвија)

**Седа** ― паланка (мал град) во Латвија основан во 1952 година. Главната месна индустрија е извлекување на тресет. Градот е извонреден по сталинистичката архитектура во стилот на 1950-тите, датира од славните денови на Седа, кога работниците од целиот Советски Сојуз дошле да работат за претпријатието за извлекување на тресет.

Акционерското друштво „Седа“ сè уште е голем работодавач.

Паланката и нејзините луѓе биле предмет на документарниот филм „*Седа: Луѓето од мочуриштето*“ (; режисер: Каспарс Гоба; Латвија/Германија, 2004 година).

## Галерија

Податотека:Sedas kultūras nams.jpg|Рекреативниот центар во Седа
Податотека:Seda - church.JPG|Руската православна црква во Седа
Податотека:Seda - škola.JPG|Средното училиште во Седа


## Надворешни врски
*   
* Мрежна страница на АД „Седа“ 

## Поврзано
* Градови во Латвија

Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Градови во Латвија
Категорија:Валмиера (општина)
Категорија:Виѕеме
Категорија:Населени места основани во 1952 година
Врбас

**Врбас** (српски: *Врбас* или *Vrbas*), ) е град и општина во  Јужнобачкиот Округ во автономната покраина Војводина, Србија. Во 2011 година, градот имал 24,112 жители додека целата општина 42,092 жители.

## Име

## Наводи
Dorylus gribodoi

***Dorylus gribodoi*** е западноафрикански вид на воена мравка од родот *Dorylus*.

## Живеалишта
Видот се појавува во Западна Африка, од Гвинеја и Либерија до Камерун. Ограничен е на влажни живеалишта како дождовни шуми и шуми при реки и се јавува на надморска височина до 1600 м.

## Биологија
лево|мини| Фронтален поглед на главата на машка единка од ''D. gribodoi'' од Таи, Брегот на Слоновата Коска.
Напади од D. gribodoi се извршуваат во слојот на мртви лисја. Работниците се повлекуваат во тунели кога се вознемирени или изложени на сонце. Ограничените набуљдувања покажуваат дека видот скоро исклучиво се храни со дождовни црви, но на оваа информација треба да се гледа со претпазливост бидејќи варијацијата во исхрана е значително по разновиден кај другите видови *Dorylus*. Познато е дека шимпанзa се хранат со *D. gribodoi* на две места (Босу во Гвинеја и Таи во Брег на Слоновата Коска); тие или користат стапчиња за да соберат работници од мравки на патеки или гнезда, или ги отвораат гнездата и земаат работници со своите раце. Гнездата се многу помалку видливи од оние на другите Dorylus видови мравки и се многу тешко да се најдат (за луѓето; шимпанзата се многу поуспешни). *D. emeryi* е симпатичен со *D. gribodoi* и има скоро идентично однесување во лов и барања за живеалишта, така што двата вида може лесно да се мешаат на поле. Најголемите работници на *D. emeryi* се многу поголеми.

## Наводи

## Литература
*Bernard, F. (1953) La reserve naturelle integrale du Mt Nimba. XI. Hymenopteres, Formicidae. Memoires de l'Institut Francais d'Afrique Noire, 19, 165–270.
*
*Emery, C. (1895) Die Gattung *Dorylus* Fab. und die systematische Eintheilung der Formiciden. Zoologische Jahrbücher Abteilung für Systematik Ökologie und Geographie der Tiere, 8, 685–778.
*Santschi, F. (1914b) Formicides de l'Afrique occidentale et australe du voyage de Mr. le Professeur F. Silvestri. Bollettino del Laboratorio di Zoologia Generale e Agraria della R. Scuola Superiore d'Agricultura, 8, 309–385.
*
*Smith, F. (1859) Catalogue of Hymenopterous insects in the collections of the British Museum. Part VII. Dorylidae and Thynnidae. British Museum, London. 76 pp.

Категорија:Мравки
Вртешка (појаснување)

**Вртешка** може да се однесува на следново:

* Вртешка ― село во Општина Карбинци, Македонија
* Вртешка (Бабино) ― археолошко наоѓалиште во селото Бабино
* Вртешка (Баба Планина) ― врв на Баба Планина (2.010 м.)
* Вртешка (Пехчевско) ― врв во Пехчевско
* Вртешка (река) ― река на Плачковица
* Планинарски дом „Вртешка“ ― планинарски дом во истоименото село

## Поврзано
* Вртелешка (синоним: „вртешка“) ― кружна направа, конструкција што се врти, со седишта исти или разни по форма, наменети за забава.
Зилупе

**Зилупе** (латгалски: Синуоја (*Sīnuoja*)*,* од с*ина* - „граница“; германски: Розенау (*Rosenau*)*,* руски: Розеново) - паланка (мал град) во Латвија, покрај реката Зилупе, на границата со Русија. Железничката станица во Зилупе е последната станица за железничката линија Рига-Зилупе, која е една од најдолгите пруги за патници во Латвија. Градот првпат започнал да се создава за време на изградбата на железничката линија Вентспилс-Москва во 1900 година, станицата го добила името Розенова, по поранешниот земјопоседник. Во близина на станицата, била создадена мала населба од трговци и железнички работници. Во 1908 година веќе имало полициска станица, училиште и пошта во Розенова.

Понатамошниот развој на населбата бил прекинат со Првата светска војна. Во 1918 година бил уништен железничкиот мост над реката Зилупе. Од 1918 до 1920 година, Розенова како и цела Источна Латвија била под советска власт. Во јануари 1920 година, Розенова била ослободена од латвиската војска во последната фаза од Латвиската војна за независност.

Откако станала дел од Република Латвија, населбата била преименувана во реката Зилупе. Во меѓувоениот период Зилупе бил важен центар во регионот. Во 1925 година го добил статусот на село, а во 1931 година, градските права. Жителите на Зилупе главно се занимавале со трговија и земјоделство. Во 30-тите години на минатиот век во Зилупе постоела воденица и пилана, како и мала болница и околу 120 продавници.

За време на Втората светска војна, Зилупе бил окупиран од германската војска од 6 јули 1941 година до 18 јули 1944 година и бил администриран како дел од Рајхскомесаријатот Остланд.

По Втората светска војна, неколку големи претпријатија ги отвориле своите подружници во Зилупе. Овие вклучувале работилница за метални обработка, мала фабрика за текстил и пекарница.

Градот е во близина на патот А12, кој по граничниот премин кон Русија се претвора во М9, и двата се дел од европската рута Е22.

## Поврзано
* Градови во Латвија

Категорија:Координати на Википодатоците
Категорија:Градови во Латвија
Категорија:Населени места основани во 1931 година
Категорија:Латгалија
Категорија:Луѕа (општина)
Остерхолц-Шармбек

**Остерхолц-Шармбек** (; ) — град во округот Остерхолц, во сојузната покраина Долна Саксонија, Германија. Претставува административно седиште на округот Остерхолц. Градот се наоѓа помеѓу градовите Бремен и Бремерхафен.

Тој е единствен град во округот Остерхолц. Настанал во 1927 година со спојување на дотогашните општини Остерхолц и Шармбек. Две години подоцна добил градски права.

## Географија
### Местоположба

Остерхолц-Шармбек се наоѓа во Северногерманската Низина, околу 22 километри североисточно од Бремен, во близина на реката Хаме, со кој градот е поврзан со Остерхолцер Хафенканал. Преку каналот Хаме-Осте денес постои пловна врска со  Елба. Источно од градот се протега мочуриштето Тојферлсмор.

### Градски единици

Градот Остерхолц-Шармбек се состои од градско јадро и девет градски единици:

Други места, кои немаат административна структура, се следниве:

## Историја

Местото било првпат споменато во 1043 година како Скирнбеки (*Scirnbeci*). Од 1180 година, Шармбек припаѓал на Архиепископијата Бремен. Манастирот во Остерхолц бил основан во 1182 година и постоел до 1650 година, кога Долна Саксонија станал главно протестантска. Во 1648 година, Архиепископијата станала Војводство Бремен, кое најпрвин било владеено во личен сојуз од Швеѓаните, а од 1715 година од Хановерската династија. Во 1823 година, Војводството било укинато и територијата станала дел од областа Штаде во рамки на Кралството Хановер.

Во 1927 година, двете општини Остерхолц и Шармбек биле споени во една, а во 1929 година општината ги добила градските права.

Помеѓу 1978 и 1992 година, 4.200 војници на американската војска биле сместени тука, како и околу 4.000 членови на нивните семејства.

### Население

* 1904: 4.701
* 1909: 6.060 
* 1945: 12.500 
* 1961: 19.258 
* 1987: 24.150 
* 2004: 31.145 
* 2005: 31.055 
* 2010: 30.218

## Политика
### Градски совет

Градскиот совет се состои од 38 избрани членови, што одговара за градови со број на жители помеѓу 30.001 и 40.000 жители. Членовите се избираат на општи избори на секои пет години.

На последните општински избори на 11 септември 2016 година биле добиени следниве резултати:

*2006 како WASG

### Градоначалник

Градоначалник на градот Остерхолц-Шармбек е Торстен Роде (независен).

### Збратимени градови

Остерхолц-Шармбек е збратимен со следниве градови:

*  Гримен, Германија (од 1990 г.)

Од јануари 2021 година градот е член на меѓународната организација Градоначалници за мир.

## Познати луѓе

* Роланд Бар (р. 1965) ― веслач
* Едуард Нојман (1903-1985) ― професор и ректор на Слободниот универзитет Берлин
* Бодо Рамелов (р. 1956) ― политичар

## Галерија


Податотека:Osterholz-Scharmbeck, St. Willehadi (01).jpg|Црквата „Св. Вилехади“ во Шармбек
Податотека:Scharmbecker Muehle.jpg|Ветерница во Шармбек
Податотека:Kloster2 OHZ.jpg|Манастирот во Остерхолц
Податотека:Markt eiche OHZ.jpg|Градскиот плоштад


## Наводи

## Надворешни врски

*  

Категорија:Остерхолц
Светско првенство во ракомет за мажи 2023

**Светското првенство во ракомет за мажи 2023** ќе биде 28. по ред светско првенство организирано од Меѓународната ракометна федерација. Ќе се одржи во Шведска и Полска од 12 до 29 јануари 2023.

## Кандидатури
За организирање на првенството првично биле заинтересирани осум држави:

*
*
*
*
*
*
*
*

Сепак, до крајниот датум за поднесување пријави 15 април 2015, само три држави доставиле документи за жрепката за домаќин. На 21 април 2015 било објавено дека Шведска и Полска имаат договорено намера заедно да го организираат првенството:

*
* и 

Полска и Шведска се избрани за домаќини на конгресот на ИХФ одржан на 6 ноември 2015. Ова ќе биде прво учество на Полска како домаќин на светско ракометно првенство.

## Сали
Ова првенство ќе се одржи во 9 градови (шест во Полска и три во Шведска): Гдањск, Лоѓ, Вроцлав, Катовице, Гливице, Краков, Стокхолм, Малме и Гетеборг. Првиот натпревар и финалето ќе се одиграат во Стокхолм.

## Квалификации

### Пласирани репрезентации

:1 **Болдирано** укажуваа на победникот таа година
:2 *Закосено* укажуваа на домаќинот таа година

## Жрепка
Извлекувањето ќе се одржи на 2 јули 2022 во симфонискиот оркестар на полското национално радио во Катовице

### Шешири

## Судии
Судиските парови беа избрани на 16 ноември 2022.

## Прелиминарна фаза

### Група А

----

----

### Група Б

----

----

----

### Група Ц

----

----

### Група Д

----

----

### Група Е

----

----

### Група Ф

----

----

### Група Г

----

----

### Група Х

----

----

## Претседателски куп

### Група I

----

----

### Група II

----

----

### Натпревар за 31. место

### Натпревар за 29. место

### Натпревар за 27. место

### Натпревар за 25. место

## Главна рунда

### Група I

----

----

### Група II

----

----

### Група III

----

----

### Група IV

----

----

## Финална рунда
### Графички приказ

### Плеј-оф 5-8 места

### Четвртфинале

----

### Полуфинале

----

### Полуфинале од 5-8 место

----

### Игра за седмото место

### Игра за петто место

### Натпревар за 3. место

### Финале

## Конечна распределба

## Пренос во живо
### Телевизија

## Наводи

2023
Категорија:Спортски натпреварувања во Полска
Категорија:Спортски натпреварувања во Шведска
Категорија:Полска во 2023 година
Категорија:Шведка во 2023 година
Категорија:Ракометот во 2023 година
Категорија:Ракометот во Полска
Категорија:Ракометот во Шведска
Токат

**Токат** — главен град на покраината Токат во Турција во средноцрноморскиот регион Анадолија . Сместен е на сливот на реката Токат (Токат Сују) со Јешилирмак . На пописот во 2018 година, во градот Токат живееле 155.000 жители

## Историја
Градот бил основан во периодот на Хетите. За време на кралот Митрадат VI , градот бил еден од неговите многу упоришта во Мала Азија .

Позната како **Евдокија (Евдоксија)**, подоцна бил вклучен во западниот дел на Трапезунтското Царство.

По Битката кај Манцикерт, градот, заедно со поголемиот дел од Мала Азија, градот паднал под контрола на Турците Селџуци . По смртта на султанот Сулејман ибн Кутулмиш во 1086 година, емирот Малик Гази ја презел контролата над областа, работејќи од неговата база, градот Сивас. Поминале многу децении пред Селџуците повторно да ја преземат контролата над тој регион, во времето на Килиџ Арслан II.

По Битката кај Ќосе Даг, Селџуците го изгубиле регионот а подоцна земјата паднала под управа на Османлиите .

## Клима
Токат има топло-лето средоземна клима ( класификација на климата во Köppen : *Csa* ) со значително поморско и континентално влијание.

## Економија
Историски гледано, во областа се вадел бакар .

## Култура

### Образование
лево|мини|200x200пкс| Зграда на Факултетот за уметности и науки на Универзитетот Газиосманпаша .
Универзитетот Газиосманпаша е една од поновите терцијарни институции во Турција, основана во 1992 година. Името го добила по локалниот херој Гази Осман-паша .

### Спорт
Фудбалот е најпопуларен спорт: во постарите области над центарот на градот децата често играат со топки навечер во најмалите улици. Градскиот фудбалски клуб е Токатспор, кој своите домашни натпревари ги игра на стадионот „Токат Газиосманпаша“ .

Се игра и кошарка, одбојка, тенис, пливање, боречки вештини и многу други спортови. Возењето велосипед и џогирање се вообичаени по должината на реката.

## Туризам
десно|мини|211x211пкс| Фасада на Гок Медрезе во Токат, основана од Первоне, околу 1270 година.
Најважната знаменитост е замокот Токат, османлиска тврдина со 28 кули на карпестиот рид со поглед кон градот. Влад Цепеш ( грофот Дракула ) бил затворен во една од овие зандани . Други знаменитости вклучуваат остатоци од неколку грчки православни цркви и катедрали, Гариплер џамија која датира од 12 век, Али-пашината џамија (16 век), Хатуније  исто така од 16 век и Ѓок медреса од 1270 година.

## Наводи

## Надворешни врски

* Tokat at kultur.gov.tr
* Tokat web news 

Категорија:Градови во Турција
Категорија:Координати на Википодатоците
Балканска шах-табла

***Балканската шах-табла*** (Melanargia larissa) е пеперуга од видов на шарени пеперуги. Пеперугата живее  на Балканскиот Полуостров, Мала Азија и Кавказот, сè до Иран.

## Опис
Пеперугата претпочита тревни површини, и шумски предели богати со тревна вегетација. Возрасните единки летаат од средината на мај до јули, една генерација годишно.

Распонот на крилјата е околу 52 мм. Оваа пеперуга може лесно да се препознае по шарениот бело-црн изглед. Оснсовата на пеперугата е бела исшарана со црни шари, кои се потемни кон краевите на крилјата.

Ларвите се хранат со растенијата *[[Brachypodium]]*.

## Подвидови
**Melanargia larissa larissa*
**Melanargia larissa grumi* Standfuss, 1892
**Melanargia larissa hylata* (Ménétriés, 1832) (Турција и Иран)
**Melanargia larissa iranica* Seitz, 1907
**Melanargia larissa karabagi* Koçak, 1976 (Турција)
**Melanargia larissa kocaki* Wagener, 1983
**Melanargia larissa lorestanensis* Carbonell & Naderi, 2007
**Melanargia larissa massageta* Staudinger, 1901
**Melanargia larissa syriaca* Oberthur, 1894
**Melanargia larissa taurica* Rober, 1896
**[[Melanargia larissa titea]]* Klug, 1832

(MHNT) Melanargia larissa - Krésna (obchtina) - Bulgarie - male dorsal.jpg| *Melanargia larissa* ♂ 
(MHNT) Melanargia larissa - Krésna (obchtina) - Bulgarie - male ventral.jpg| *Melanargia larissa* ♂  △
(MHNT) Melanargia larissa - Rodopi - Bulgarie - female dorsal.jpg| *Melanargia larissa*  ♀
(MHNT) Melanargia larissa - Rodopi - Bulgarie - female ventral.jpg| *Melanargia larissa*  ♀ △


## Наводи

Категорија:Шаренци
Светско првенство во ракомет за мажи 2025

**Светското првенство во ракомет за мажи 2025** — 29. по ред светско првенство организирано од Меѓународната ракометна федерација. Ќе се одржи во Хрватска, Данска и Норвешка од 14 јануари од 2 февруари 2025.

## Кандидатури
Пет држави искажале желба за организирање на првенството. Одлуката е донесена на седница на управниот одбор на ИХФ одржана во Каиро, Египет на 28 февруари 2020. Хрватска, Данска и Норвешка биле одбрани за домаќини. Ова ќе биде второ светско првенство кое ќе се оддржи во Хрватска, трето во Данска и прво во Норвешка.

*//
*	
*

## Сали
Првенството се очекува да се одржи во 11 градови: Загреб, Сплит, Вараждин, Пореч и Дубровник во Хрватска, Копенхаген и Хернинг во Данска и Трондхејм, Ставангер, Драмен и Осло во Данска. Првиот натпревар и финалето ќе се одиграат во Осло.

## Квалификации

1. Ако државите од Океанија (Австралија или Нов Зеланд) на азиското првенство завршат на 5. место или повисоко добиваат место, во спротивно местото се доделува како вајл карта.

### Пласирани репрезентации

:1 **Болдирано** укажуваа на победникот таа година
:2 *Закосено* укажуваа на домаќинот таа година

## Жрепка
Извлекувањето ќе се одржи на 1 јули 2024 во Хрватска

### Шешири

## Прелиминарна фаза

### Група А

### Група Б

### Група Ц

### Група Д

### Група Е

### Група Ф

### Група Г

### Група Х

## Главна рунда

### Група I

### Група II

### Група III

### Група IV

## Надворешни врски
*Мрежно место на Меѓународната ракометна федерација

## Наводи

2025
Категорија:Спортски натпреварувања во Хрватска
Категорија:Спортски натпреварувања во Данска
Категорија:Спортски натпреварувања во Норвешка
Категорија:Хрватска во 2025 година
Категорија:Данска во 2025 година
Категорија:Норвешка во 2025 година
Категорија:Ракометот во 2025 година
Категорија:Ракометот во Хрватска
Категорија:Ракометот во Данска
Категорија:Ракометот во Норвешка
Есперова шах-табла

**Есперова шах-табла** (*Melanargia russiae*) е пеперуга од видот на шарени пеперуги. Пеперугата живее во Јужна Европа (вклучително и Македонија), на Кавказот и до западен Сибир.

## Опис
Мажјакот има распон на крилја од 26 до 30 мм. Горната страна на пеперугата во основата е темнокафена, која кон рабовите на крилјата преминува кон светлокафена. Во средината на крилјата има големи бели шари, кои кон краевите се намалуваат во обем. Долната страна на крилјата се посветли, со бледожолтеникави дамки. Возрасните единки летаат од јуни до август, на претежно карпести предели. Овој вид на пеперуги имаат една генерација годишно. Ларвите се хранат со растенијата *[[Brachypodium]]*, *[[Poa]]*, *[[Stipa pennata]]* и *[[Aegilops geniculata]]*. Презимува во вид на ларва.

## Подвидови
**Melanargia russiae russiae*
**Melanargia russiae caucasiaca* Nordmann, 1851 (Кавказ)
**Melanargia russiae transcaspica* Staudinger, 1901 (Kopet-Dagh)
**Melanargia japygia*  (Cyrillo, 1787) (Италија, Шпанија)

(MHNT) Melanargia russiae japigia - Campo di Giove Italia - male dorsal.jpg|*Melanargia russiae japygia* ♂  
(MHNT) Melanargia russiae japigia - Campo di Giove Italia - male ventral.jpg|*Melanargia russiae japygia* ♂  △
(MHNT) Melanargia russiae japigia - Campo di Giove Italia - female dorsal.jpg|*Melanargia russiae japygia* ♀  
(MHNT) Melanargia russiae japigia - Campo di Giove Italia - female ventral.jpg|*Melanargia russiae japygia* ♀  △


## Наводи

## Надворешни врски
*Есперова шах-табла

Категорија:Инсекти на Македонија
Категорија:Шаренци
Ситноока еребија

**Ситнооката еребија** (*Erebia pandrose*) е пеперутка од семејството на шаренците. Живее во цела Европа и во Северна Азија.

## Опис
Пеперугата има распон на крилја од 30 до 38 мм. Основната боја на крилјата е светлокафена, каде во горниот дел на крилјата има поголеми портокалови шари, кои во долниот дел се значително помали. Секоја портокалова шара има по една црна дамка, од кои горните се поголеми, а долните помали. Долниот дел на крилјата се портокалови со линија од црни точки.

Возрасните единки летаат од јуни до август. Овој вид на пеперуги имаат по една генерација годишно.

Ларвите се хранат со  растенијата *[[Festuca]]*, *[[Poa]]* и *[[Sesleria]]*.

## Наводи

*Bolotov I.N. 2012. The Fauna and Ecology of Butterflies (Lepidoptera, Rhopalocera) of the Kanin Peninsula and Kolguev Island. - *Entomological Review* 92(3): 296-304.

## Надворешни врски
*lepiforum.de
*Ситноока еребија
*schmetterlinge-deutschlands.de 
*Fauna Europaea 

Категорија:Инсекти на Македонија
Категорија:Шаренци
Сјајноока еребија

**Сјајнооката еребија** (*Erebia oeme*) е пеперутка од видот шарени пеперуги. 

## Опис
Пеперугата живее во Јужна Европа, Алпите и Балканот (вклучително и Македонија). Во скоро време било потврдено дека живее и на Карпатите.

Пеперугата има распон на крилја од 28 до 36 мм. Големината е разновидна. Пеперугата е темнокафена по боја, каде централниот дел е потемен, а краевите посветли. Кон краевите на крилјата има портокалови дамки каде се наоѓаат црни точки со бели земици. Дамките варираат по голема. Долната страна на крилјата се сиво-кафени и ги имаат истите дамки. Пеперугите летаат од јуни до јули (според Зајц), или од јуни до август според други извори. Овие пеперуги имаат по една генерација годишно. Ларвите се хранат со растенијата *[[Poa alpina]]*, *[[Poa pratensis]]*, *[[Poa nemoralis]]*, *[[Festuca rubra]]*, *[[Carex flacca]]*, *[[Carex sempervirens]]*, *[[Briza media]]* и *[[Molinia caerulea]]*.

## Наводи

## Литература
*  (2010). Biogeography, ecology and conservation of Erebia oeme (Hübner) in the Carpathians (Lepidoptera: Nymphalidae: Satyrinae). Ann. soc. entomol. Fr., 46(3-4), 486-498.

## Надворешни врски
*lepiforum.de
*schmetterlinge-deutschlands.de 
*Fauna Europaea 

Категорија:Шаренци
Регионален пат 2333

**Регионален пат 2333** (ознака: **Р2333**) — регионален пат во Македонија, со насока на движење север-југ. Има вкупна должина од 15,4 километри и 2 делници. Патот започнува во градот Битола и се движи низ селото Бистрица во подножјето на Баба, завршувајќи на самата македонско-грчка граница.

## Делници

Регионалниот пат 2333 според Јавното претпријатие за државни патишта има вкупно 2 различни делници.

## Поврзано
* Регионални патишта во Македонија

## Наводи

## Надворешни врски

Категорија:Регионални патишта во Македонија
Мала еребија

**Малата еребија** (*Erebia euryale*) е пеперуга од видот на шарени пеперуги.

## Подвидови
Подвидовите на малата еребија вклучуваат: 
* *Erebia euryale adyte* Hübner, 1822 (Алпи)
* *Erebia euryale etobyma* Fruhstorfer, 1910
* *Erebia euryale euryale* (Esper, 1805) (Северни Алпи)
* *Erebia euryale huebneri* Oberthür, 1912
* *Erebia euryale isarica* Heyne, 1895 (Северни Алпи)
* *Erebia euryale ocellaris* Staudinger, 1861 (Источни и Јужни Алпи)
* *Erebia euryale syrmia* Fruhstorfer, 1909 (Балкан)

Erebia-euryale-Mohrenfalter.jpg|Примерок сликан во Словенија
Erebia euryale.jpg |Примерок сликан во Андора


(MHNT) Erebia euryale adyte - Lac de Tignes Savoie France - male  dorsal.jpg| *Erebia euryal adyte*  ♂  	
(MHNT) Erebia euryale adyte - Lac de Tignes Savoie France - male ventral.jpg| *Erebia euryal adyte* ♂   △	


## Животна средина
Пеперугата живее во Европа. Може да се најде во јужните и централните предели на континентот, вклучително и Македонија. Исто така може да се најде до Алтај. Пеперугата претежно живее покрај шумски предели, падини, ливади и долини на надморска висина од 500 до 2600 метри.

## Опис
Пеперугата  има распон на крилјата од 20 до 23 мм. Одликите на пеперугата зависи од географската област каде живее. Најчесто горната страна на крилјата е темнокафена со портокалови белези распоредени покрај краевите на крилјата. На портокаловите белези има црни точки со бели зеници.  Кај мажјаците скоро и да нема бели точки. На самите краеви на крилјата има бели белези. Гасениците се кафеави.

## Биологија
Овој вид на пеперуги има една генерација годишно. Јајцата се сивкасти и се несат на пролет. Возрасните единки летаат од јуни до септември. Често се наоѓаат на жолти глуварчиња. Гасениците се хранат со растенијата *[[Anthoxanthum odoratum]]*, *[[Brachypodium sylvaticum]]*, *[[Deschampsia cespitosa]]*, *[[Festuca ovina]]*, *[[Festuca rubra]]*, *[[Festuca alpina]]*, *[[Poa nemoralis]]*, *[[Carex flacca]]*, *[[Digitaria]]*, *[[Milium (plant)|Milium]]*, *[[Carex]]* и *[[Sesleria]]*.

## Наводи

## Литература
*A. G. Tatarinov and M. M. Dolgin: To the Knowledge of the Intraspecific Variation of the Satyrid Erebia euryale Esp. (Lepidoptera, Satyridae) in Northeastern European Russia. 
*Bolotov I.N. 2012. The Fauna and Ecology of Butterflies (Lepidoptera, Rhopalocera) of the Kanin Peninsula and Kolguev Island. - *Entomological Review* 92(3): 296-304.
**Guide des papillons d'Europe et d'Afrique du Nord* de Tom Tolman, Richard Lewington, éditions Delachaux et Niestlé, 1998 - ()
*M.Chinery & P.Leraut *Photoguide des papillons d'Europe* Delachaux et Niestlé ()
*Thomas Schmitt & Karola Haubrich: The genetic structure of the mountain forest butterfly Erebia euryale unravels the late Pleistocene and postglacial history of the mountain coniferous forest biome in Europe. *Molecular Ecology*, 17: 2194–2207, 2008 doi:10.1111/j.1365-294X.2007.03687.x

## Надворешни врски
* Пеперуги во Европа
* Paolo Mazzei, Daniel Morel, Raniero Panfili Молци и пеперуги во Европа и С. Африка

Категорија:Шаренци
Категорија:Инсекти на Македонија
Летна еребија

**Летната еребија** (*Erebia aethiops*) е пеперутка од семејството на шаренците.

## Подвидови
Подвидовите на пеперутката се:
* *Erebia aethiops* ssp. *aethifps* (Esper, 1777) (Европа)
* *Erebia aethiops* ssp. *caledonia* (Verity, 1911 (Шкотска)
* *Erebia aethiops* ssp. *deprezzivaga* Verity, 1935
* *Erebia aethiops* ssp. *fogarasica* Warren, 1931
* *Erebia aethiops* ssp. *isouata* Goltz, 1939 (Shansi)

## Животна средина
Летната еребија живее во скоро цела Европа (вклучително и Македонија), па сè до Урал.

## Опис
Летната еребија има распон на крилја од 42 до 46 мм. Антените се малку закосени. Горната страна на крилјата се кафени, потемни кон рабовите, посветли кон внатрешноста. Покрај рабовите има портокалови дамки со црни дамки и бели зеници. Долната страна на крилјата е со бели и кремасти ленти. Постои слабо приметливи разлики помеѓу полот. Јајцата се овални. Гасениците се жолто-кафени.

(MHNT) Erebia aethiops - Bossey Haute-Savoie France - male dorsal.jpg|*Erebia aethiops* ♂  
(MHNT) Erebia aethiops - Bossey Haute-Savoie France - male ventral.jpg|*Erebia aethiops* ♂  △
(MHNT) Erebia aethiops - Bossey Haute-Savoie France - female dorsal.jpg| *Erebia aethiops* ♀  
(MHNT) Erebia aethiops - Bossey Haute-Savoie France - female ventral.jpg|  *Erebia aethiops* ♀ △ 


## Биологија
Овој вид има една генерација годишно. Возрасните единки летаат од јуни до август. Јајцата се полагаат поединечно на листови од трева. Ларвите се несат за две недели. Ларвите се хранат со растенијата *[[Agrostis]]*, *[[Dactylis]]*, *[[Poa annua]]* и *[[Bromus erectus]]*.

## Галерија

Erebia aethiops egg.jpg|јајце
Erebia aethiops caterpillar.jpg|гасеница
Erebia aethiops chrysalis.jpg|кукла
Scotch argus (Erebia aethiops caledonia) underside.jpg|возрасна единка


## Наводи

## Надворешни врски

*Молци и пеперутки во Европа и С. Африка
*www.schmetterling-raupe.de

Категорија:Инсекти на Македонија
Категорија:Шаренци
Шумска хипархија

**Шумската хипархија** (*Hipparchia fagi*) е пеперутка од подвидот на шаренци.

## Подвидови
* *Hipparchia fagi tetrica* Fruhstorfer, 1907

## Животна средина
Оваа пеперуга може да се најде во скоро цела Европа, особено во јужниот дел на Континетот (вклучително и во Македонија). Таа живее во широколисни шуми, тревни површини на надморска висина до 1,600 метри.

## Опис
Пеперугата има распон на крилјата од 66 до 76 мм. Овие големи пеперуги имаат темнокафеава горна страна на крилјата, со бела нијанска при крајот на крилјата, која е повидлива кај женките. На врвот на крилјата имаат темна дамка. За разлика од женките, мажјаците имаат и по една бледа дамка со бела точка во белиот појас во долниот дел. Долниот дел на крилјата е сличен со горниот кај двата пола.  Разликата е во основата на крилјата, каде долната страна има изразито кафеаво-црни шари, и тие не се присутни на горната страна.

Овие пеперутки имаат одличен распоред на бои во поглед на камуфлажа во природна средина, особено на кората на дрвото. Тие најчесто се одмораат на кората на дрвото. T

Гасеницата има светлокафена глава со четири темни шари. Телото е светлокафено.

Woodland grayling (Hipparchia fagi) female Macedonia.jpg|Женка
Woodland grayling (Hipparchia fagi) courting female (l) male (r) Macedonia.jpg|Парење.
Satyrinae - Hipparchia fagi (mating).JPG|Парење


Hipparchia fagi MHNT CUT 2013 3 30 Montdoumerc female dorsal.jpg|Женка
Hipparchia fagi MHNT CUT 2013 3 30 Montdoumerc female ventral.jpg|Женка, долна страна
Hipparchia fagi MHNT CUT 2013 3 30 Cahors male dorsal.jpg|Мажјак
Hipparchia fagi MHNT CUT 2013 3 30 Cahors male ventral.jpg|Мажјак, долна страна


## Биологија
Возрасните единки летаат од јуни до септември. Овој вид на пеперуги имаат по една генерација годишно. Гасениците презимуваат, а ларвите се хранат со различни растенија, меѓу кои *[[Brachypodium pinnatum]]*, *[[Bromus erectus]]*, *[[Festuca rubra]]*, *[[Holcus lanatus]]* и *[[Holcus mollis]]*.

## Литература
*Kudrna, O. (1977): A Revision of the Genus Hipparchia Fabricius. — 300 S., Faringdon – London
*Kudrna, O., Harpke, A., Lux, K., Pennerstorfer, J., Schweiger, O., Settele, J. & M. Wiemers (2011): Distribution atlas of butterflies in Europe. – 576 S.; Halle a.d. Saale
*Lionel G. Higgins et Norman D. Riley, Guide des papillons d'Europe, Delachaux et Niestlé, 1988, (Lausanne).
*Tom Tolman, Richard Lewington, Guide des papillons d'Europe et d'Afrique du Nord, Delachaux et Niestlé, ().

## Наводи

## Надворешни врски
* Paolo Mazzei, Daniel Morel, Raniero Panfili Молци и пеперуги во Европа и Северна Африка
* Lepiforum.de

Категорија:Инсекти на Македонија
Категорија:Шаренци