Тајмен

**Сибирски тајмен** (*Hucho taimen*) познат и како **обичен тајмен** (), **сибирска џиновска пастрмка** или **сибирски лосос** — вид риба слична на лосос со зракоперки од родот *Hucho* во семејството Пастрмки. Овие риби се наоѓаат во реките во Сибир и соседните региони и се ловат во текот на целата година.

## Навики и опсег
Тајменот е распространет од сливовите на реките Волга и Печора на запад до сливовите на реките Јана и Амур на исток, опфаќајќи делови од Русија, Казахстан, Монголија и Кина. На поголем обем, ова вклучува делови од Каспиското, Арктичкото и Пацифичкото подрачје во Евроазија. Во Монголија, тајменот се наоѓа и во Арктичкото и во Пацифичкото подрачје, поточно во сливовите на реките Енисеј / Селенга, Лена и Амур. Тајменот живее во истечна вода и повремено се наоѓа во езера, обично во близина на устие на притока. Тајменот не се преселува, но покажува зголемени стапки на движење за време на сезоната на мрестење. Просечната големина на живеалиштето на тајменот во реките Егин Гол - Ур во Монголија е 23 километри, но некои обележани единки покажуваат досег до 93 километри.  Некои автори го сметаат тајменот за подвид на младица, т.е. *Hucho hucho taimen*.

## Опис
Бојата на оваа риба варира географски, но генерално е маслинесто зелена на главата, која се меша со црвеникаво-кафеава на опашката. Масните, аналните и каудалните перки често се темноцрвени. Стомакот се движи од речиси бела до темно сива. Тајменот се смета дека е најголемата пастрмка во светот, потежок во просечната и максималната големина од најголемата северноамериканска пастрмка, кралски лосос .    Повеќето зрели риби што се фатени тежат од 15-30 килограми.  Просечната должина е од 70-120 сантиметри . Максималната должина е околу 150-180 сантиметри. Максималната големина не е сигурна, но наводно најголемата е онаа уловена во реката Котуј во Русија во 1943 година со должина од 210 сантиметри и тежина од 105 килограми и е прогласена за најголемата.  Светскиот рекорд на IGFA е 48,8 килограми со должина од 150 сантиметри.  Може да достигне најмалку 55 години.

## Исхрана
Возрасните тајмени се главно рибојадци, кои се хранат со риби, иако често јадат и копнен плен како што се глодари и птици.

## Риболов и комерцијална употреба
Тајменот станува сè попозната риба за дивеч, особено кај риболовците кои ловат со мушичарење. Фаќањето и пуштањето со куки се практикува во многу области за да се зачуваат намалените популации на овој вид. Организации како што е Фондот за зачувување на тајменот работат на зачувување на преостанатите популации. Иако тајменот понекогаш (честопати нелегално) се лови комерцијално, неговата ниска цена и бавниот раст и репродукција го прават повреден како риба за дивеч.

## Зачувување
Тајменот е оценет како ранлив и во опаѓање од страна на Меѓународната унија за зачувување на природата (МСЗП).  Заканите за тајменот вклучуваат промена на користењето на земјиштето, како што се воспоставувањето индустрии за песок и чакал во Монголија и во покраината Хејлонганг, Кина, индустриско загадување на водата во Европа, комерцијален риболов во регионот на реката Амур во Русија и Кина, легален и нелегален спортски риболов низ целиот нејзин опсег и влијанијата од климатските промени. МСЗП препорачува рибата да се разгледа за вклучување во Конвенцијата за миграциски видови за да се поттикне меѓународната соработка за зачувување на овој целосно миграциски вид. 

## Фолклор
* Монголската легенда раскажува за џиновски тајмен заробен во речен мраз. Гладните сточари успеале да ја преживеат зимата со сечење парчиња од неговото месо. Напролет, мразот се стопил и џиновскиот тајмен се искачил на земјата, ги пронашол сточарите и ги изел сите.
* Според кинескиот фолклор, еден вид џиновски тајмен живее во езерото Канас во Кина. Селаните во близина на Канаси тврдат дека пронашле риба тешка над 4 тони.
* Национален географски канал го нарекол тајменот „монголска пастрмка на ужасот“.

## Дополнително читање

* 
* Holcik, J., Hensel, K., Nieslanik, J., and L. Skacel. 1988. The Eurasion Huchen, Hucho hucho: largest salmon of the world. Dr. W. Junk Publishers (Kluwer), Dordrecht, Netherlands
* 
* 
* Taimen Research https://web.archive.org/web/20070717010302/http://limnology.wisc.edu/mongolia/
* From Madison to Mongolia: The crusade for a giant fish

## Наводи

Категорија:Таксони опишани од Петер Симон Палас
Категорија:Ранливи видови според МСЗП
Категорија:Тајмени