Букови прашуми на Карпатите и други региони на Европа

**Стари и првобитни букови шуми на Карпатите и други региони во Европа** ― прекунационална природа во низа, која е светско наследство на УНЕСКО, која опфаќа 94 единици (шуми од европска бука, *Fagus sylvatica*) во 18 европски земји. Заедно, местата ги штитат најголемите и најмалку нарушените шуми во кои доминира буковото дрво. Во многу од овие насади (особено оние во Карпатите), на овие шуми овде им било дозволено да продолжат без прекин или мешање уште од последното ледено доба. Овие места го документираат непреченото послеледничко повторно населување на видот.

## Карпатски регион
Првобитните букови шуми на Карпатите вклучуваат десет одделни масиви сместени долж 185 км долга оска од планините Рахив и гребенот Чорнохора во Украина преку гребенот Полонини (Словачка) до планините Вихорлат во Словачка. Старите букови шуми во Германија опфаќаат пет места кои зафаќаат 4.391 хектари и се додадени во 2011 година.

Местото на Карпатите зафаќа вкупна површина од 77971,6 хе, од кои само 29278,9 хе се дел од самата зачувана површина, додека остатокот се смета за „тампон зона“. Првобитните букови шуми на Карпатите ги покриваат области од Закарпатската и Прешовската Област. Над 70% од местото се наоѓа во Украина. Областа вклучува два национални парка и некои заштитени области, главно во Словачка. Двата национални парка, заедно со соседната област во Полска, сочинуваат посебен биосферен резерват, Биосферниот резерват Источни Карпати. Покрај Хавешова, Рожок и Стужица (сите сместени во Буковске Врчи), постои четврта единица сместена во Словачка, наречена Кијовски Пралес на Вихорлат. Украинските места се Чорнохора, Кузиј-Трибушани, Марамарош, Стужиција-Ужок, Свидовец и Ухолка-Ширики Лух. Само неколку од десетте единици се достапни за посетителите. Стужица е единствената од трите места во Буковске Врхи (Словачка) со достапни пешачки патеки. Во 2017 година, УНЕСКО го проширило местото, додавајќи шуми во Албанија, Австрија, Белгија, Бугарија, Хрватска, Италија, Романија, Словенија и Шпанија. Во 2021 година, УНЕСКО повторно го проширило местото додавајќи шуми во Босна и Херцеговина, Чешка, Франција, Италија, Македонија, Полска, Словачка и Швајцарија.

Последната недопрена „девствена“ шума во умерените географски широчини на Европа се наоѓа на Карпатите. Дрвјата можат да живеат до сто години во овие шуми, обезбедувајќи важно живеалиште за организми како што се печурки, мов, лишаи, инсекти, ретки птици (на пр. тетреб и мал тетреб) и цицачи (на пр. лилјаци, кафеава мечка, волк и рис) . Големи делови од шумата во романскиот дел на Карпатите се изгубени поради уништување на шумите. Притисокот врз дрвото како ресурс може да се зголеми поради меѓународната побарувачка и европските компании може да започнат со голема сеча во соседна Украина. Моментално незаштитените области на девствена шума може трајно да се зачуваат во украинските Карпати со проширување и зајакнување на зачуваните области. Во украинските Карпати има девет национални паркови и два биосферни резервати. Постои општа забрана за сеча на дрвја во области со иглолисни шуми над 1.100 метри. Ако се покаже дека администрациите на парковите работат, може да дојде до управување со поголеми, претходно незаштитени површини на девствена шума за да се зачуваат на трајна основа. Има околу 100.000 дополнителни хектари шума кои би можеле да се интегрираат во постоечките зачувани подрачја.

## Список на составни делови
лево|мини|600x600пкс| Карта на распространетоста на ''Fagus sylvatica'' во Европа (зелена)
Составните делови, вклучени во општото заштитено место, од август 2021 година се:          

Составните делови вклучуваат во местот, заклучно со декември 2023 се:

 Само модификација на границите.

Удава (Буковске Врчи, Словачка) е создадена со менување на границата на Стужица претходно. Фаласконе (Италија) пак била именувана претходно како шума Умбра (Foresta Umbra).   

Ова е прекунационална природа во низа на светско наследство на УНЕСКО, која опфаќа 94 компоненти (шуми) во 18 европски земји. Вкупната површина на составните делови е 98,125.15 хектари, вклучувајќи ги тампон зоните 392,846.02 хектари. Најголема вкупна површина на составни делови е во Украина и Романија – 54% вкупно (41% вклучувајќи ги тампон зоните).

## Облици на заштита
Составните делови на овој имот се преклопуваат повеќе или помалку со различни заштитени подрачја како национални паркови, природни резервати, мрежата на Натура 2000.Кратенки:В – број на компоненти во даден кластерN – преклопување со областите на Натура 2000

## Привремен список
Оваа шума е ставена на привремениот/пробен список на светско наследство како предлог за проширување на старите и првобитните букови шуми на Карпатите и другите региони во Европа:

**Црна Гора**

* Девствен шумски резерват во Национале парк Биоградска Гора

**Србија**

* Фрушка Гора, Копаоник, Тара

## Галерија

Податотека:Stužica.JPG|алт=Forest in Stuzica|Шума во Стужица
Податотека:Primeval forest Havešová.jpg|алт=Havešová|Хавешова
Податотека:Prales Stužica.jpg|алт=Stužica|Стужица
Податотека:Ручей в Стужице.JPG|алт=Freshwater stream in Stužica|Слатководен поток во Стужица
Податотека:Stuzica forest.JPG|алт=Stužica|Стужица
Податотека:Dlaboka River Valley in Macedonia.jpg|алт=Dlaboka Reka|Длабока Река


## Забелешки

## Наводи

## Надворешни врски

* 
* Beauty and changes of Primeval beech forests throughout a year 

Категорија:Светско наследство во Украина
Категорија:Светско наследство во Швајцарија
Категорија:Светско наследство во Шпанија
Категорија:Светско наследство во Словенија
Категорија:Светско наследство во Словачка
Категорија:Светско наследство во Романија
Категорија:Светско наследство во Полска
Категорија:Светско наследство во Македонија
Категорија:Светско наследство во Италија
Категорија:Светско наследство во Германија
Категорија:Светско наследство во Франција
Категорија:Светско наследство во Чешка
Категорија:Светско наследство во Хрватска
Категорија:Светско наследство во Бугарија
Категорија:Светско наследство во Босна и Херцеговина
Категорија:Светско наследство во Белгија
Категорија:Светско наследство во Австрија
Категорија:Светско наследство во Албанија
Категорија:Прашуми
Категорија:Екорегиони во Европа
Категорија:CS1: долга вредност за volume
Категорија:CS1-одржување: повеќе имиња: список на автори
Категорија:Прекугранични заштитени области
Категорија:Умерени широколисни и мешани шуми
Категорија:Заштитени подрачја во Источни Карпати
Категорија:Шуми во Албанија
Категорија:Флора на Украина
Категорија:Флора на Словачка
Категорија:Флора на Албанија