30 сӱрем

**30 сӱрем** (30 июль) — григориан кечышот почеш идалыкын 211-ше (кужемдыме ийлаште — 212-шо) кечыже. Идалык пытыме марте 154 кече кодеш.

## Пайрем да памятный дате-влак
*  — Калык-влак кокласе келшымаш кече.
*  — Айдемым ужалымаш дене кучедалме калык-влак кокласе кече.
*  — Эрыкан лийыме кече.
*  — Революций верч илышыштым пыштыше-влакын кечышт.

## Лӱмгече
* Католик лӱм-влак: Людмила, Улита, Пётр.
* Танле (православный) лӱм-влак:
Пӧрьеҥ лӱм-влак:
** Евфрасий— епископ Ионопольский Евфрасий
** Иринарх — преподобный Иринарх Соловецкий
** Лазарь — преподобный Лазарь Галисийскийын мощи-жым кусарымаш
** Леонид — преподобный Леонид Устьнедумский
** Сперат — мученик Сперат
Ӱдырамаш лӱм-влак:
** Вероника — мученица Вероника
** Маргарита — великомученица Маргарита Антиохийская (тугак Марина лӱм дене палыме)
** Марина

## Событий-влак
*Тугак ончо: [[:Категорий:Сӱрем тылзын 30 кечысе событий-влак]]*
* 1768 ий — капитан Джеймс Кук тӱня йыр савырнаш путешествийыш лектын.
* 1932 ий — Лос-Анджелес олаште X Олимпий модмаш почылтын.

## Шочыныт
*Тугак ончо: [[:Категорий:Сӱрем тылзын 30 кечынже шочшо-влак]]*
* 1929 ий — **Алевтина Ильинична Шорникова**, партий да кугыжаныш вуйлатыше. Юлсер кундем Пӧртанур ялыште  шочын. 8 ий Упшер кандашияш школышто вуйлатышылан пашам ыштыме деч вара партий пашашке куснен. 1972-1986 ийлаште Министр-влак погын вуйлатышын алмаштышыже лийын, тыгодымак Ӱдырамаш-влак погыным вуйлатен. Суапле пашажлан ятыр чап танык дене палемдалтын. 
* 1950 ий — Аркадий Васинкин, критик-литературовед. Марий Тӱрек кундем Куркумбал ялын эргыже кӱшыл шинчымашым Марий кугыжаныш университетыште налын. Паша корныжо Марий шанче да шымлыше институт дене кылдалтын. Аркадий Афанасьевич «История  марийской литературы» книган редакторжо,  тыгак «Поэтический мир В. Колумба» монографийын авторжо. Филологий шанче кандидат.
* 1948 ий — Юрий Андреевич Грязин, муниципал вуйлатыше. Паша корныжо Оршанке, Морко, Куженер районласе комитетла дене кылдалтын. Куженер районысо комитетын икымше секретарьжылан тыршыме деч вара, Сбербанк пӧлкан вуйлатышыже  лийын. А 1996-2000-ше ийлаште районысо администраций вйлатыше лийын. Суапле пашажлан кугыжаныш чап танык денат палемдалтын. 
* 1950 ий — Аркадий Васинкин, марий серызе, шанчызе, йылмызе, туныктышо, литературовед, литератур критик, филологий шанче кандидат, Россий Серызе-влак ушемын йыжъеҥже (колымыжо деч вара) (2008).
* 1950 ий — Вильсур Эдуардович Хамеев, мурызо, артист да продюсер, Марий Эл Республикын калык артистше. 20 ий наре тиде талантан артист кугыжаныш музык театрыште пашам ыштен. Н. Арбанын «Кеҥеж йӱд» пьесыже почеш шындыме икымше марий опперетыште Одокимын рольжым устан чоҥымыж дене ойыртемалтын. Кызыт Вильсур Эдуардович Марий кугыжаныш филармоний вуйлатышын алмаштышыже сомылым шуктен шога. Ятыр муро проектын авторжо. Тудынак чумырымо «Полярная Звезда» группо Россий кӱкшытыштӧ чапым сулен. 
* 1953 ий — Альберт Викторович Иванов, Марий Эл Республикысе туныктышын сулло пашаеҥже. Шочынжо тудо Морко кундем Изи Кушна ялыште. Туныктымаш пашаж дене кугу пагалымашым сулен. 8-ше марий погынын делегатше. 
* 1970 ий — Артём Валерьевич Хохорин, Марий Эл Республикын ончычсо элкӧргӧ паша министрже (2008 гыч 2011 марте). Шкеже пошкудо Татарстан Республик Озаҥ олаште шочын-кушкын, но ӱмыраш паша корныжо Марий Элысе элкӧргӧ паша министерстве дене кылдалтын ыле. Кум ий Артём Валерьевич вуйлатыше пашам шуктен, а вара шке шочмо республикышкыже пӧртылын. Генерал-майор. 
* 1956 ий — Гульфия Рауфовна Габдул-Бариева, Марий Эл Республикысе виктер вуйлатышын алмаштышыже, финанс министр. Марий Эл Республикын сулло экономистше, финанс пашан отличникше, «За заслуги перед Марий Эл» орденын медельже дене суапландаралтын. Россий Федерацийын сулло экономистше. 
* 1961 ий — Звенигово район Какшамар сымыктыш школын директоржо Надежда Петровна Акрееван шочмо кечыже. Тудлан 55 ий (1961) Республик виктерын почетан чап таныкше  да Йыван Кырля лумеш шарнымаш медель дене суапландаралтын. 

## Коленыт
*Тугак ончо: [[:Категорий:Сӱрем тылзын 30 кечынже колышо-влак]]*

## Калык пале
* **Маринан да Лазарьын кечыже**. Тыгай калыкпалым эскереныт: йӱр йӱрмӧ годым волгенче коеш, а кӱдырчӧ ок шокто гын – кужу жаплан кукшо игече толмо нерген ойла. 

Категорий:30 сӱрем