22 шорыкйол

**22 шорыкйол** (22 январь)  — григориан кечышот почеш идалыкын 22-шо кечыже. Идалык пытыме марте 343 (кужемдыме ийлаште — 344) кече кодеш.

## Пайрем да памятный дате-влак
* Исландий — Торраблоут
* Польшо — Коча кече
* Украине — Соборность кече

## Лӱмгече
Антонина/Антонида, Евстратий, Захария, Никандр, Павел, Пантелеимон, Пахомий, Пётр, Полиевкт, Самей, Филипп, Винсент, Анастасий

## Событий-влак
*Тугак ончо: [[:Категорий:Шорыкйол тылзын 22 кечысе событий-влак]]*
* 1990 — Хельсинки олаште М. А. Кастрен обществе ыштыме.

## Шочыныт
*Тугак ончо: [[:Категорий:Шорыкйол тылзын 22 кечынже шочшо-влак]]*

### Тӱняште
* 1440 — Иван III Васильевич, Москосо кугу князь, тудын годым Русь монгол-татар-влак деч эрыкыш лектын. 
* 1561 — Фрэнсис Бэкон, англи философ, историк, политик пашаеҥ, почеламутчо-романтик.
* 1775 — Андре Мари Ампер, француз шанчыеҥ, электродинамикылан негызым пыштыше.
* 1788 — Лорд Байрон, англи почеламутчо-романтик.
* 1908 — Лев Давидович Ландау, совет физик, академик, физике дене Нобель премийым налше
* 1941 — Яан Каплинский, эстон серызе.
* 1954 — Леонид Ярмольник, совет да руш актёр, продюсер.

### Марий-влак коклаште
* 1910 — Василий Элмар, серызе, почеламутчо, кусарыше, туныктышо, СССР Серызе-влак ушемын йыжеҥже (1941), 1941–1945 ийласе Кугу Ачамланде сарын участникше.
* 1910 — Ксенофонт Архипович Четкарёв, марий серызе, шанчызе, фольклорист, этнограф, литературовед, религиовед, искусствоведений шанче кандидат, СССР Серызе-влак ушемын йыжъеҥже (1953). 
* 1937 — Глушков, Борис Иванович, транспорт пашаеҥ. Шернур районышто шочын. Волжский автортранстпорт ушемыште 43 ий машинам виктарышылан тыршен. «Трудовая слава» 3-шо степенян орден дене палемдалтын. Россий Федерацийын сулло транспорт пашаеҥже.
* 1937 — Снеговской, Станислав Павлович, Россий Федерацийын сулло да Марий Элын калык артистше. Шкеже Украина кундем гыч. 1970 ийыште Йошкар-Оласе руш кугыжаныш драмтеатрын актёржылан тыршаш тӱҥалын. Губачын «Корсиканкыштыже» Наполеон, Летразын «Крошкыштыжо» Эдмонд Фонтажын рольым устан чоҥен. 
* 1938 — Кузнецов, Василий Павлович, ял озанлык организатор, Марий республикын сулло зоотехникше. «Азановский» совхозын тӱҥ зоотехниклан, «Марийская» чыве фабрикын вуйлатышыжлан тыршен. Вуйлатыме жапыште фабрик соцтаҥасымаште ик гана веле огыл сеҥыше радамыш лектын.
* 1941 — Вячеслав Григорьев-Тотир, курыкмарий серызе, почеламутчо, туныктышо, кусарыше, Чуваш Эл Республикысе Х. Талвир лӱмеш Кугыжаныш премий (1997), Россий Серызе-влак ушемын йыжъеҥже (2002).
* 1958 — Зоя Васильевна Берникова, марий мурызо, артистка, Марий АССР-ын сулло артистше (1987), Марий Эл Республикын Калык артистше (1998).

## Коленыт
*Тугак ончо: [[:Категорий:Шорыкйол тылзын 22 кечынже колышо-влак]]*
* 1950 — Димитрий Орай, марий серызе, журналист, СССР Серызе-влак ушемын йыжъеҥже (1939), 1941–1945 ийласе Кугу Ачамланде сарын участникше.
* 1994 — Геннадий Матюковский, марий серызе, почеламутчо, кусарыше, СССР Серызе-влак ушемын йыжъеҥже (1949), Марий АССР-ысе Кугыжаныш премийын лауреатше (1972), Марий АССР-ын Калык почеламутчыжо (1980), РСФСР-ысе тӱвыран сулло пашаеҥже (1986). 

## Калык пале
* Тиде кечын вольыкым кудывечыш колтет, да тудо вӱташке пураш тырша гын – эше йӱштӧ да луман лиеш.
* Таче игече ояр гын – тений шурно лектышан лиеш.

Категорий:22 шорыкйол