Jean-Joseph Rabearivelo

I **Jean-Joseph Rabearivelo** mpanoratra malagasy, teraka tamin'ny tamin'ny 4 Martsa 1901 (na 1903) tao Isoraka, Antananarivo. Tamin'ny taona 1924 Rabearivelo no nanomboka niasa tao amin'ny Imprimerie de l'Imerina, ary nijanona niasa tao hatramin'ny nahafatesany. Tamin'ny 1915 Rabearivelo no nanomboka nampiseho ny asa-sorany tamin'ny teny malagasy. Nanoratra tamin' ny teny frantsay koa izy. Zavatra mampalahelo maro no nihatra tamin'ny fiainany. Tamin'ny 22 Jiona 1937 no maty namono tena Rabearivelo.

## Joseph-Casimir Rabe
I Jean-Joseph Rabearivelo mpanoratra malagasy, teraka tamin'ny tamin'ny 4 Martsa 1901 (~ 1903) tao Isoraka, Antananarivo tamin' ny anarana hoe Joseph-Casimir Rabe Antsa, zanak' i Rabozivelo, Zanadralambo, avy ao Ambatofotsy - avaratr'Antananarivo. Efa taona maro taty aoriana no nanova anarana hoe *Jean-Joseph Rabearivelo* i Joseph-Casimir. Zaza sary izy.

Nanomboka tamin'ny taona 1908 dia ny anadahin-dreniny no niantoka sy nitaiza an-dRabearivelo. Nianatra tao amin'ny Frères des Écoles Chrétiennes Andohalo izy, avy eo tao amin'ny sekoly Masindahy Misely ao Amparibe, ary rehefa voaroaka tao dia nifindra tao amin'ny sekoly Falcourt Faravohitra. Teo amin'ny faha-13 taonany izy nandao ny fianarana saingy nanohy namaky boky ary nampiana-tena niteny frantsay sy espaniola. Tamin'ny 1916 izy no nanomboka niasa, mpandika teny, mpitan-tsoratra tao amin'ny lehiben'ny kantao (canton) tao Ambatolampy, mpanao sary (dentelles) tao amin'ny goverinora tao Antananarivo. Nampianatra teny frantsay koa izy. Tamin'ny taona 1924 Rabearivelo no nanomboka niasa tao amin'ny Imprimerie de l'Imerina, ary nijanona niasa tao hatramin'ny nahafatesany na dia tsy nandray karama aza izy tamin'ny roa taona voalohany. Mpanao fanitsiana no asany tamin'izany. Nanambady an'i Mary Razafitrimo tamin'ny taona Jolay 1926. Nanan-janaka dimy izy ireo dia i Solofo, Sahondra, Voahangy, Noro ary Velomboahangy. Maty tamin'ny taona 1933 i Voahangy zanany, ary izay no nahatonga ny anaran'ny zanany faravavy hoe Velomboahangy. Zavatra mampalahelo maro no nihatra tamin'ny fiainany. Ohatra: ny taona 1933 dia maty ny zanany vavimatoa. Sahirana tamin'ny fiainana. Tsy nahatratra ny tanjona niriany. Tamin'ny 22 Jiona 1937 no maty namono tena Rabearivelo.

## Asa soratra

Tamin'ny 1915 Rabearivelo no nanomboka nampiseho ny asa-sorany tamin'ny teny malagasy tao amin'ny gazety boky *Vakio Ity*, ary ny solonanarana *K. Verbal* no nentiny tamin'izany.

Tamin'ny 24 Mey 1921 kosa no nitranga voalohany tao amin'ny gazety *La Tribune de Madagascar * ny asa-sorany amin'ny teny Frantsay izay mitondra ny lohanteny hoe *Le Couchant*.

Tamin'ny 1924 no namoaka ny andian-tononkalo amin'ny teny frantsay *La Coupe de Cendres*. Nanomboka teo dia hita tamin'ny gazety maro tao an-toerana sy tany ivelany toy ny *Tsarahafatra, Mpanolotsaina, Capricorne, La Revue de Madagascar, Le Journal des Poetes, Zodiaque* sns,  i Rabearivelo ary isan'ny solonanarana nentiny tamin'izany i *Amance Valmond*. Nitana an-tsoratra ny fiainany (journal intime) koa Rabearivelo, ary na efa norovitiny aza ny pejy nirakitra ny voalohandohan'ny fiainany dia mbola mahery ny 1800 pejy no voatahiry, mitantara ny fiainany nanomboka tamin'ny 1933 hatramin'ny nahafatesany. 

Manavaka azy sy ny asa sorany: nandray betsaka tamin'ny fomba fanoratana vahiny izy nefa nanome lanja tanteraka ihany koa ny foto-pisainana sy ny lalan-tsaina  ary ny fomba fanahoan-javatra malagasy. Saro-takarina ny asa sorany. Saropiaro tamin'ny fanomezana hasina ny Poezia sy ny teny malagasy.

## Boky efa nivoaka
### Amboaran-tononkalo
* *La Coupe des Cendres* (1924)
* *Sylves* (1927)
* *Volumes* (1928)
* *Presque-Songes* (1934)
* *Traduit de la Nuit* (1935)
* *Vientos de la Mañana* (1935)
* *Chants pour Abéones* (1936)
* *Le Vin Lourd* (1936)
* *Stances Oubliées* (1936)
* *Trèfles de Toujours et de Jamais* (1936)

### Tantara
* *Le Prince s'amuse* (1921)
* *Le Bijou Rose et Noir* (1921)
* *Adèle et Arthur* (1923)
* *Interférences* (1923)
* *L'Aube Rouge* (1923)
* *Contes de la Nuit* (1923)
### Tantara tsangana
* *Enfants d'Orphée* (1931)
* *Ephémérides* (1934)
* *Aux portes de la Ville* (1935)
* *Imaitsoanala* (1936)
### Boky hafa
* *Tananarive, ses rues et ses quartiers* (1936)
* *Snoboland* (1936) 

## Jereo koa

* David Jaomanoro

* Jean-Joseph Rabearivelo
* Jacques Rabemananjara
* Jean-Luc Raharimanana
* Michèle Rakotoson

* Dox
* Naivoharison Patrick Ramanmonjisoa

* Lucien Xavier Michel-Andrianarahinjaka

* Esther Nirina

* Hajasoa Vololona Picard
* Charlotte-Arrisoa Rafenomanjato
* Pastora Rahajason
* Elie Rajaonarison
* Ny Avana Ramanantoanina
* Flavien Ranaivo
* Esther Razana
* Samuel Ratany

* Lisitry ny mpanoratra malagasy

## Rohy hafa

* Pôetawebs, ahitana tantaram-piainana pôeta malagasy maro ka anisany ny an-dRabearivelo
* Tononkalo ao amin'ny serasera.org
* Takelaka ho an'i Rabearivelo 
* Momba an-dRabearivelo , lahatsoratra amin'ny teny frantsay
* Momba an-dRabearivelo , lahatsoratra amin'ny teny malagasy