Benîno

I **Benîno** na **Beninto** na ny **Repoblikan' i Benîno** dia firenena ao Afrika Andrefana, izay manana velarana mirefy 114&nbsp;764&nbsp;km2 sady manana halava mirefy 700&nbsp;km, avy any amin' ny ony Niger ao avaratra mankany amin' ny morontsiraka atlantika any atsimo.

Mpifanila vodirindrina amin' i Benîno i Tôgô ao andrefana, i Nijeria ao atsinana, i Nijera ao avaratra antsinanana ary i Borkina Fasô ao avaratra andrefana. Mpifanila vodirindrina aminy i Tôgô ao andrefana, i Nijeria ao atsinana, i Nijera ao avaratra antsinanana ary i Borkina Fasô ao avaratra andrefana. Misy mponina miisa 10&nbsp;741&nbsp;458 ny ao Benîno tamin' ny taona 2016. I Porto Novo no renivohiny ôfisialy, izay ataon' ny foko gona hoe *Xogbonou* fa ataon' ny foko iôroba hoe *Adjatchè*. Renivohitra ara-toekarena kosa i Cotonou. Atao hoe Beninoà ny vahoakan' io firenena io.

Amin' ny teny iôroba dia atao hoe ***Orílɛ̀-èdè Olómìnira ilɛ̀ Benin*** izy, fa amin' ny teny gongbe kosa dia **''Beninto**.* Azo soratana hoe *'Benîna** koa ny anaran' io firenena io amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]].

Fitambarana vondrom-poko maro ny vahoaka ao Benîno, ka ny lehibe amin' izy ireo dia ny [[Fôna (vahoaka)|Fôna]] (''Fon'') sy ny [[Aja (vahoaka)|Ajà]] (''Adja'') izay hita indrindra any amin'  ny tapany atsimo amin' ilay firenena; ao koa ny [[Bariba (vahoaka)|Bariba]] (''Bariba'') sy ny [[Sômba (vahoaka)|Sômba]] (''Somba'') izay maro anisa any avaratra. Ny ankabeazan' ny mponina dia mipetraka ambanivohitra. Mpanaraka ny [[Fivavahan-drazana afrikana|fivavahan-drazana]] ny antsasa-manilan' ny mponina ao Benîno. Nahazo ny [[Fahaleovantena|fahaleovantenany]] feno i Benîno tamin' ny 01 Aogositra 1960, izay nantsoina hoe ''Repoblikan' i Dahomey''. Tamin' ny taona 1972 i [[Mathieu Kérékou]] no nandray ny fahefana hitondra ny firenena ka nanova ny anarany hoe ''Repoblilka Entim-Bahoak' i Benîno''. Tamin' ny taona 1990 dia nisedra fahasahiranana ara-toekarena i Benîno ka nanova lalàm-panorenana sy niova anarana hoe ''Repoblikan' i Benîno''. Hatramin' ny naharava ilay Repoblika entim-bahoaka dia isan' ny firenena [[Afrika atsimon'i Sahara|afrikana atsimon' i Sahara]] anjakan' ny [[demôkrasia]] i Benîno sady isan' ny firenan' i Afrika manana andrim-panjakana marin-toerana indrindra. Nanomboka tamin'ny taona 2025, dia nahafantatra ireo lehibeny nentin-drazana i Bénin.

Ny [[franc CFA]] no vola ampiasainy. Mikambana ao amin' ny ''Communauté Economique des États de l' Afrique de l' Ouest'' (CEDEAO) i Benîno.

Ny [[fiteny frantsay]] no [[Fiteny ôfisialy|fiteny ôfisiali]]<nowiki/>n' i Benîno. Mpikambana ao amin' ny ''Organisation Internationale de la Francophonie'' (OIF) koa ity firenena ity.

== Jereo koa ==
* [[Porto Novo]]

* [[Fiteny ao Benîno]]

**Firenena ao Afrika:**

[[Afrika Atsimo]] - [[Alzeria]] - [[Angôla]] - [[Benîno]] - [[Borkina Fasô]] - [[Borondy]] - [[Bôtsoana]] - [[Ejipta]] - [[Eritrea]] - [[Esoatiny]] ([[Soazilandy]] taloha) - [[Etiôpia]] - [[Gabôna]] - [[Gambia]] - [[Ganà]] - [[Ginea]] - [[Ginea Bisao]] - [[Ginea Ekoatôrialy]] - [[Jibotỳ]] - [[Kamerona]] - [[Kapvera]] - [[Kenia]] - [[Kômôro]] - [[Kôtidivoara]] - [[Lezôtô]] - [[Liberia]] - [[Libia]] - [[Madagasikara]] - [[Malaoy]] - [[Malỳ]] - [[Maorisy]] - [[Maoritania]] - [[Marôka]] - [[Môzambika]] - [[Namibia]] - [[Nizera]] - [[Nizeria]] - [[Oganda]] - [[Repoblika Arabo Saharaoy Demôkratika]] - [[Repoblika Demôkratikan' i Kôngô]] - [[Repoblikan' i Afrika Afovoany]] - [[Repoblikan' i Kôngô]] - [[Roanda]] - [[Saô Tôme e Prinsipe]] - [[Seisely]] - [[Senegaly]] - [[Siera Leôna]] - [[Sodàna]] - [[Sodàna Atsimo]] - [[Sômalia]] - [[Sômalilandy]] - [[Tanzania]] - [[Tôgô]] - [[Tonizia]] - [[Tsady]] - [[Zambia]] - [[Zimbaboe]]

**Kôntinenta eto an-tany'''

* Afrika
* Amerika (Amerika Avaratra - Amerika Atsimo)
* Azia
* Eorôpa
* Ôseania
* Antarktika