open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Alfredo Gaspar

**Alfredo Gaspar de Mendonça Neto** (teraka ny 13 Aogositra 1970 tao Maceió) dia mpisolovava, mpampanoa lalàna teo aloha, Sekreteran'ny Filaminam-bahoaka teo aloha ,  ary mpanao politika breziliana, mifandray amin'ny antoko União Brasil (UNIÃO), voafidy ho amin'ny toeran'ny solombavambahoaka federaly  ho an'ny Alagoas ho an'ny 2023-2027.

## Jereo koa
Delegado Fábio Costa

**Fabio Michey Costa Da Silva** (teraka ny 15 Oktobra 1980 tao Recife) dia polisy sy mpanao politika breziliana, mpikambana ao amin'ny antoko Progressistas (PP).

Solombavambahoaka Federaly ho an'i  izy.

## Tantaram-piainana
Polisy izy, izay mbola eo am-pialan-tsasatra amin'izao fotoana izao, niditra tao amin'ny PSB tamin'ny taona 2020 mba hirotsaka hofidiana ho mpanolotsainan'ny tanàna ao Maceió tamin'ny fifidianana tamin'ny taona 2020, izay nahazoany ny vato be indrindra tamin'ny fifidianana mpanolotsaina tamin'ny vato 12.038 (3.26%).

Niditra tao amin'ny antoko Progressistas izy tamin'ny taona 2022 ary nirotsaka hofidiana ho solombavambahoaka Federaly ho an'i Alagoas, izay voafidy tamin'ny vato 60.767 (3.67%)

## Fahombiazana amin'ny fifidianana

## Jereo koa
Polux

Polux dia fitaovana fandrefesana izay manampy amin'ny fanamarinana ny satan'ny tsatokazo herinaratra sy tsatokazo finday vita amin'ny hazo.

## Famaritana
Ny teknolojia Polux dia manampy amin'ny fanaovana fitsapana fiarovana sy fikojakojana. Ny fandrefesana dia manampy amin'ny fiantohana ny fiakarana amin'ny tsatokazo ho an'ny mpiasa sy manamarina ny satan'ny hazo mba hanombanana ny fiainany sisa tavela,.

## Tantaran'ny Teknolojia
Ny teknolojia Polux dia novolavolaina tamin'ny fiandohan'ny taona 1990 avy amin'ny profesora Jean-Luc Sandoz, ho fanohizana ny Sylvatest, araka ny fangatahan'ny EDF izay nanao fanadihadiana momba ny fiarovana sy ny androm-piainan'ny tsatokazo.

Tamin'ny taona 2003, ny teknolojia dia naseho tamin'ny Fivoriana Iraisam-pirenena momba ny Tambajotra Elektrika sy ny Fizarana Herinaratra tao Barcelona.

Miasa miaraka amin'ny rindrambaiko Picus izany, izay manampy amin'ny fandalinana ireo angona mitondra fandrefesana ny hakitroky ny hazo amin'ny alàlan'ny tsipika sy fandrefesana hygroscopiques,,.

Ny teknolojia Polux dia mbola mitohy ny fanamboarana ao amin'ny foibem-pikarohana sy ny fivoarana ao amin'ny orinasa CBS-Lifteam, tarihin'i Yann Benoit.

Ny kinova faha-5 dia manampy amin'ny fanangonana sy fanodinana haingana kokoa ny angona, miaraka amin'ny fitaovana miniaturisé sy ny fampiharana Picus azo alaina amin'ny finday.

Ny teknolojia Polux dia hita amin'ny firenena maro miaraka amin'ny fampiasana lehibe any Etazonia, Kanada, ary Aostralia.

## Fankasitrahana

Tamin'ny taona 2003, ny Wall Street Journal dia nanome ny loka voalohany momba ny fanavaozana ho an'ny teknolojia Polux.

Tamin'ny 2006, ny 14e symposium iraisam-pirenena momba ny fitaovana fitsapana tsy misy fahasimbana dia nampiseho ny fandrosoan'ny teknolojia.

Tamin'ny 2011, ny seminera iraisam-pirenena momba ny fizarana herinaratra dia nampiseho ny fampiasana ny teknolojia Polux tany Alemaina, indrindra tamin'ny ohatra avy amin'ny Deutsche Telekom{{Article|langue=en|titre=Wood poles non destructive Inspections|sous-titre=the German example|périodique=conférence|date=6-9 juin 2011|lire en ligne=http://www.cired.net/publications/cired2011/part1/papers/CIRED2011_1115_final.pdf|
Sylvatest

Le **Sylvatest** est un appareil de mesures à ultrasons qui permet un diagnostic global de l’élément en bois pour tester sa résistance mécanique.

## **Famaritana**
Ny **Sylvatest** dia fitaovana fandrefesana mampiasa onja ultrasonika amin'ny fanaovana diagnostic amin'ny fomba feno momba ny singa hazo, amin'ny alalan'ny fandrefesana ny hafainganam-pandeha sy ny fandraisana angovo amin'ny onja ultrasonika mandalo amin'ny hazo. Izany dia manampy amin'ny fanombanana ny faharetan'ny hazo amin'ny alalan'ny toe-javatra ara-pahasalamany ny tron'ny hazo na ny hazo andrefesana, raha tsy misy fahavoazana..

**Teknolojia**  
Ity fitaovana ity dia miasa amin'ny fandefasana onja ultrasonika mankany amin'ny hazo, mandrefy ny hafainganam-pandehan'ireny onja ireny ary ny angovo raisin'ny hazo. Izy io dia novolavolain'ny Profesora Jean-Luc Sandoz tamin'ny EPFL tamin'ny taona 1984, ary ny fivoarany dia natanterahina tamin'ny taona 1998 miaraka amin'ny fikarohana nataon'i Yann Benoit. Tamin'ny taona 2022, ny dikan-teny vaovao an'ny Sylvatest dia nampiasa ny teknolojia Bluetooth, ka izany dia tsy mitaky tariby intsony.

## **Fampiasana**
Ny Sylvatest dia ampiasaina manerana izao tontolo izao amin'ny tanjona isan-karazany, ao anatin'izany ny:
- **Fanombanana hazo**: Manampy amin'ny fandrefesana ny kalitaon'ny hazo sy ny faharetany amin'ny tetikasa fanorenana.
- **Fanamboarana amin'ny lova ara-tantara**: Ampiasaina amin'ny fandrefesana ny toetry ny hazo amin'ny fanamboarana tranobe ara-tantara toy ny Entrepôts des magasins généraux de Paris, ny Cité Interdite ao Peking, ny Cathédrale Notre-Dame de Paris ary ny Château de Valère.
- **Fankatoavana kalitao**: Ampiasaina ihany koa amin'ny fanombanana sy fanamarinana ny kalitaon'ny hazo ho an'ny fanomezana marika **Appellation d'origine contrôlée** (AOC), toy ny **Bois des Alpes** sy **Bois de Chartreuse**. 

Misy an'ny Sylvatest ao anaty tany any amin'ny toerana ohatran'ny Azia. 

## **Tsiahy sy Loharano**

*

## **Lahatsoratra mifandraika**
* Polux

## **Rohy ivelany**
* Sylvatest – IPETech
* Sylvatest 4 – Dianjiang Group
Sicyos

Ny ***Sicyos*** dia vondron-karazan-javamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana *[[Cucurbitaceae]]*. Ity vondrona ity dia ahitana ny sosety na sosoty (*[[Sicyos edulis]]*).

## Karazana
Ny *[[Plants of the World Online]]* dia mitanisa karazana mihoatra ny 60:

* *Sicyos acariaeanthus* Harms
* *Sicyos acerifolius* Brandegee
* *Sicyos albus* (H.St.John) I.Telford
* *Sicyos andreanus* Cogn.
* *Sicyos angulatus* L.
* *Sicyos anunu* (H.St.John) I.Telford
* *Sicyos australis* Endl.
* *Sicyos baderoa* Hook. & Arn.
* *Sicyos barbatus* (Gentry) C.Jeffrey
* *Sicyos bogotensis* Cogn.
* *Sicyos bulbosus* Rodr.-Arév., Lira & Dávila
* *Sicyos chaetocephalus* Harms
* *Sicyos chiriquensis* Hammel & D'Arcy
* *Sicyos collinus* B.L.Rob. & Fernald
* *Sicyos cordifolius* Rodr.-Arév., Lira & Dávila
* *Sicyos cucumerinus* A.Gray
* *Sicyos davilae* Rodr.-Arév. & Lira
* *Sicyos debilis* Cogn.
* *Sicyos dieterleae* Rodr.-Arév. & Lira
* *Sicyos edulis* Jacq. (restored *Sechium edule* (Jacq.) Sw.)
* *Sicyos erostratus* H.St.John
* *Sicyos fusiformis* Cogn.
* *Sicyos galeottii* Cogn.
* *Sicyos glaber* Wooton
* *Sicyos gracillimus* Cogn.
* *Sicyos guatemalensis* Standl. & Steyerm.
* *Sicyos herbstii* (H.St.John) I.Telford
* *Sicyos hillebrandii* H.St.John
* *Sicyos hispidus* Hillebr.
* *Sicyos ignarus* Mart.Crov.
* *Sicyos kunthii* Cogn.
* *Sicyos kuntzei* Cogn.
* *Sicyos laciniatus* L.
* *Sicyos laevis* A.Gray
* *Sicyos lanceoloideus* (H.St.John) W.L.Wagner & D.R.Herbst
* *Sicyos lasiocephalus* Skottsb.
* *Sicyos lirae* Rodr.-Arév.
* *Sicyos longisepalus* Cogn.
* *Sicyos longisetosus* Cogn.
* *Sicyos macrocarpus* Cogn.
* *Sicyos macrophyllus* A.Gray
* *Sicyos malvifolius* Griseb.
* *Sicyos martii* Cogn.
* *Sicyos mawhai* I.Telford & P.Sebastian
* *Sicyos maximowiczii* Cogn.
* *Sicyos mcvaughii* Rodr.-Arév., Lira & Calzada
* *Sicyos microphyllus* Kunth
* *Sicyos montanus* Poepp. & Endl.
* *Sicyos odonellii* Mart.Crov.
* *Sicyos pachycarpus* Hook. & Arn.
* *Sicyos palmatilobus* Cogn.
* *Sicyos parviflorus* Willd.
* *Sicyos peninsularis* Brandegee
* *Sicyos polyacanthos* Cogn.
* *Sicyos semitonsus* H.St.John
* *Sicyos sertulifer* Cogn.
* *Sicyos sinaloae* Brandegee
* *Sicyos undara* I.Telford & P.Sebastian
* *Sicyos urolobus* Harms
* *Sicyos vargasii* Standl. & F.A.Barkley
* *Sicyos villosus* Hook.f.
* *Sicyos waimanaloensis* H.St.John
* *Sicyos warmingii* Cogn.
* *Sicyos weberbaueri* Harms

### Karazana napetraka tao teo aloha

* *Blastania garcini* (Burm.f.) Cogn. (as *S. garcini* Burm.f.)
* *Cissus trifoliata* (L.) L. (as *S. trifoliatus* L.)
* *Echinocystis lobata* (Michx.) Torr. & A.Gray (as *S. lobatus* Michx.)
* *Marah oregana* (Torr. & A.Gray) Howell (as *S. oreganus* Torr. & A.Gray)
* *Sechiopsis triquetra* (Moc. & Sessé ex Ser.) Naudin (as *S. triqueter* Moc. & Sessé ex Ser.)

## Jereo koa

* *[[Blastania]]*
* *[[Cissus]]*
* *[[Echinocystis]]*
* *[[Sechiopsis]]*
Entada

Ny ***Entada*** dia vondron-karazan-javamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana *[[Mimosaceae]]* na *[[Fabaceae]]* (zana-pianakaviana *Mimosoideae*), ao amin' ny filaharana Fabales. Ahitana karazana hazo, hazobotry na vahy eo anelanelan' ny telopolo sy efapolo eo ho eo, ny karazana filamatra dia ny *[[Entada rheedei]]* Spreng.

Misy karazany 21 fantatra fa teratany aty Afrika, 6 any Azia, 2 any Amerika trôpikaly, ary iray hita manerana izao tontolo izao ny *Entada*. Io no hany karazana ao amin' ny *[[Mimosoideae]]* izay vahy tsy misy tsilo sy tsy misy fihary ravina. Mitovy amin' ny vondron-karazana *Senna* (*[[Caesalpinioideae]]*) izy io afa-tsy ny raviny misy fizarany roa.

## Karazana
Indreto ny karazana 40 ekena.

* *[[Entada abyssinica]]* Steud. ex A.Rich.
* *[[Entada africana]]* Guill. & Perr.
* *Entada arenaria* Schinz
* *Entada bacillaris* F.White
* *Entada borneensis* Ridl.
* *Entada burkei* (Benth.) S.A.O’Donnell & G.P.Lewis
* *Entada camerunensis* Villiers
* *[[Entada chrysostachys]]* (Benth.) Drake
* *Entada dolichorrhachis* Brenan
* *Entada elephantina* (Burch.) S.A.O’Donnell & G.P.Lewis
* *Entada gigas* (L.) Fawc. & Rendle
* *Entada glandulosa* Gagnep.
* *Entada goetzei* (Harms) S.A.O’Donnell & G.P.Lewis
* *Entada hockii* De Wild.
* *Entada leptostachya* Harms
* *Entada louvelii* (R.Vig.) Brenan
* *Entada mannii* (Oliv.) Tisser.
* *Entada mossambicensis* Torre
* *Entada nudiflora* Brenan
* *Entada obliqua* (Burtt Davy) S.A.O’Donnell & G.P.Lewis
* *Entada parvifolia* Merr.
* *Entada pervillei* (Vatke) R.Vig.
* *Entada phaneroneura* Brenan
* *Entada phaseoloides* (L.) Merr.
* *Entada polyphylla* Benth.
* *Entada polystachya* (L.) DC.
* *Entada praetermissa* (J.H.Ross) S.A.O’Donnell & G.P.Lewis
* *Entada rangei* (Harms) S.A.O’Donnell & G.P.Lewis
* *Entada reticulata* Gagnep.
* *Entada rheedii* Spreng.= *E. pursaetha* DC., *E. monostachya* DC.
* *Entada schinziana* (Dinter) S.A.O’Donnell & G.P.Lewis
* *Entada simplicata* (Barneby) Sch.Rodr. & A.S.Flores
* *Entada spinescens* Brenan
* *Entada spiralis* Ridl.
* *Entada stuhlmannii* (Taub.) Harms
* *Entada tonkinensis* Gagnep.
* *Entada tuberosa* R.Vig.
* *Entada wahlbergii* Harv.
* *Entada woodii* (E.Phillips) S.A.O’Donnell & G.P.Lewis
* *Entada zeylanica* Kosterm.

### Karazana misy eto Madagasikara
Indreto ny karazana *Entada* manana anarana amin' ny teny malagasy, araka ny *[[Rakibolana sy Rakipahalalana malagasy]]*., izay mitondra anarana matetika mitovy (fany, fano, sikidy, sikily, sns).

* *[[Entada abyssinica]]* - fany, sikily
* *[[Entada chrysostachys]]* - fano, fany, sikidy, voampano, volatsara
* *[[Entada phaseoloides]]* - vaheabe, vaheakarabo, vaheamiolona
* *[[Entada scandens]]* - arakatra, kapoakaty, karabo, vahinkarabo, voankabaro
* *Entada scandens var. discosperma* - vaheabe
* *[[Entada sudanica]]* - sikily

Indreto ny fanampin' io lisitra io:

* *[[Entada leptostachya]]*
* *[[Entada louvelii]]*
* *[[Entada pervillei]]*
* *[[Entada rheedei]]*
* *[[Entada tuberosa]]*
* *[[Entada gigas]]*

## Jereo koa

* Fany na fano
Rosangela Moro

**Rosangela Maria Wolff de Quadros Moro** (teraka ny 28 Mey 1974 tao Curitiba) dia mpisolovava sy mpanao politika breziliana, mifandray amin'ny União Brasil (UNIÃO). Voafidy ho solombavambahoaka federaly ho an'i  izy tamin'ny fifidianana tamin'ny taona 2022.

## Fiainana manokana
Manambady an'i Sergio Moro, mpitsara federaly teo aloha sady Minisitry ny Fitsarana sy ny Filaminam-bahoaka teo aloha, izay voafidy ho senatera ho an'i Paraná tamin'ny taona 2022 izy.

## Jereo koa
Gilvan Aguiar Costa

**Gilvan da Federal** (tena anarana: **Gilvan Aguiar Costa**; teraka ny 24 Septambra 1976, tao Araioses), dia polisy federaly breziliana sady mpanao politika ao amin'ny Antoko Liberaly (PL).

Solombavambahoaka federaly ho an'ny  izy nanomboka tamin'ny taona 2023. Nahazo vato 87.994 (4,22%) izy.

## Fifidianana

## Jereo koa
Capitão Nelson

**Nelson Ruas dos Santos** (teraka ny 6 Mey 1958 tao Niterói), fantatra kokoa amin'ny anarana hoe **Capitão Nelson** (malagasy: *Kapiteny Nelson*), dia polisy miaramila misotro ronono ary mpanao politika breziliana mifandray amin'ny Antoko Liberaly (PL).

Izy no ben'ny tanànan'i São Gonçalo (Rio de Janeiro) amin'izao fotoana izao, toerana notanany nanomboka ny Janoary 2021.

## Jereo koa
Marco Rubio

**Marco Antonio Rubio** (teraka ny 28. Mey 1971) dia mpanao politika amerikanina, mpisolovava ary diplaoma manompo hatramin'ny 2025 ho 72 ho sekretera an'ny fanjakana amerikanina 72. Mpikambana ao amin'ny antoko repoblikana, nisolo tena an'i  izy tao amin'ny Senatera amerikana tamin'ny taona 2011 ka hatramin'ny 2025. Rubio ihany koa no manao ny mpanolotsaina amin'ny National Security sy ny mpilalao ao .

I Rubio dia Kiobàna-amerikana avy any Miami, Florida, ary nanatrika ny sekolin'ny lalàna tao amin'ny University of Miami.

## Jereo koa
ALTA – Blockchain Labs

**ALTA – Blockchain Labs** dia orinasa tsy miankina amin'ny governemanta izay manome tolotra torohevitra ary mitantana fampiofanana blockchain amin'ny sehatry ny cryptocurrency, blockchain, ary Web3.
## Tantara
Ny orinasa dia natambatra tamin'ny 2015 niaraka tamin'i Yaroslav Ivanov teo ambany fiantsoana hoe Top of the World. Tamin'ny 2023, dia novana ny anarany ho ALTA (fantatra koa amin'ny hoe ALTA – Blockchain Labs). Tamin'ny 2025, ny orinasa dia nitsena ny faha-10 taonany.
## Zava-nitranga
Ny orinasa dia nandray anjara tamin'ny fihaonambe maro ao amin'ny indostry. Tany amin'ny Consensus 2023 tao Austin, Texas, dia nidina resaka momba ny fironana blockchain sy Web3 izy. Ny fandraisany anjara tamin'ny TechWeek 2023 tao San Francisco sy New York dia ahitana ny panels miteny sy fanambarana fanao dokambarotra. Tany amin'ny Consensus 2024, ny orinasa dia nanao fivoriana miaraka amin'ny mpitarika indostry avy any ARK Invest sy Ripple ary nandray anjara tamin'ny hetsika OnTrend OnChain.
## Fankasitrahana
Tamin'ny 2023, ny orinasa dia niditra an-tsoratra tao amin'ny lisitry ny indostry momba ny fampiofanana blockchain ambony indrindra ary ny fikendry ny fandraisany anjara dia voamarika eo amin'ny programa blockchain start-up malaza. Ny orinasa sy ny fitarihana azy dia nolazaina tamin'ny fandaharan'ny haino aman-jery niresaka momba ny tokenization sy ny fanekena institutionnel. Izy koa dia voatanisa ao amin'ny lahatahirin'i Alchemy momba ny rindrankajy decentralized sy lisitra incubator samihafa.
## Fanondroana
Ana Caroline Campagnolo

**Ana Caroline Campagnolo Galvão** (teraka ny 26 Novambra 1990 tao Itajaí) dia mpanao politika, Mpampianatra ary mpahay tantara, miaraka amin'ny Antoko Liberaly (PL).  Tamin'ny taona 2018 dia solontenam-panjakana voafidy tany , izy tamin'ny Febroary 2019.

## Tantaram-piainany
Ana Caroline Campagnolo dia nampianatra tantara tao amin'ny sekolim-panjakana tany Chapecó, any andrefan'ny Santa Catarina, nanomboka tamin'ny taona 2010.

## Tantaran'ny Fifidianana

## Jereo koa
Matanzas

**Matanzas** no renivohitry ny faritanin'i Matanzas any .

Malaza amin'ny poeta, ny kolontsainy ary ny angano Afro-Kiobàna, any amin'ny morontsiraka avaratry ny nosy Kiobà no misy azy, eo amin'ny Hoalan'i Matanzas (espaniola: Bahia de Matanzas), 102 kilometatra atsinanan'ny renivohitra Havana ary 32 kilometatra andrefan'ny tanàna fialan-tsasatra Varadero.

## Jereo koa
* Lisitry ny tanàna ao Kiobà
* Kioba
Santiago de Cuba

**Santiago de Cuba** no tanàna faharoa lehibe indrindra any  sady renivohitry ny faritanin'i Santiago de Cuba. Any amin'ny faritra atsimo atsinanan'ny nosy no misy azy, eo amin'ny 870 km atsimo atsinanan'i Havana, renivohitr'i Kiobà.

## Jereo koa
* Lisitry ny tanàna ao Kiobà
* Kioba
Guantánamo

Kaominina sy tanàna any atsimo atsinanan'i  i **Guantánamo** ary renivohitry ny Faritanin'i Guantánamo.

Ny seranan-tsambon'i Caimanera no miandraikitra an'i Guantánamo, akaikin'ny toerana misy ny toby miaramila amerikana. Mamokatra fary sy landihazo io faritra io.

## Jereo koa
* Lisitry ny tanàna ao Kiobà
* Kioba
Lisitry ny tanàna ao Kiobà

Ity dia **Lisitry ny tanàna ao [[Kiobà]]** manana mponina 20 000 farafahakeliny, voatanisa araka ny filaharany midina. Ny angon-drakitra momba ny mponina dia manondro ny tanàn-dehibe fa tsy ny kaominina iray manontolo, satria ahitana faritra ambanivohitra midadasika misy tanàna kely maromaro. Marina avokoa ny tarehimarika rehetra tamin'ny taona 2012 ary aseho amin'ny sora-matevina ny renivohitry ny faritany.

## Jereo koa
Silvia Waiãpi

**Silvia Nobre Lopes**, fantatra kokoa amin'ny anarana hoe **Silvia Waiãp**i (teraka ny 29 Aogositra 1975 tao Macapá), dia mpanao politika breziliana izay efa mpikambana tao amin'ny Antenimieran'ny solombavambahoaka nanomboka ny taona 2023 ka hatramin'ny taona 2025.

Mpikambana ao amin'ny Antoko Liberaly izy.

## Asa Miaramila
Rehefa avy niofana manokana maromaro, ny fiasana ho mpitsabo ara-batana niaraka tamin'ny vondron-tafika an-dranomasina dia nahatonga azy ho liana tamin'ny asa miaramila. Tamin'ny taona 2019, nitantara tamin'ny tafatafa iray i Waiãpi fa tamin'ny taona 2007 dia niharan'ny herisetra tafahoatra tao Rio de Janeiro ny fianakaviany, ary nalaina an-keriny sy novonoina ny vadiny. Izany no nitarika azy hahatakatra bebe kokoa ny fiarovana ny vahoaka, ny asa fitsikilovana ary ny fiarovam-pirenena.

Tamin'ny taona 2011, izy no vehivavy teratany voalohany nampidirina tao amin'ny tafika breziliana, nahazo ny laharan'ny lietnà.

Tamin'ny taona 2016, izy no lasa lehiben'ny fitsaboana ara-batana sy ny serivisy fanarenana amin'ny fitsaboana ara-batana ao amin'ny Hopitaly Foiben'ny Tafika ao Benfica, any amin'ny faritra avaratr'i Rio de Janeiro. Amin'izao fotoana izao dia mitana ny laharan'ny lietnà voalohany izy.

## Jereo koa
Treculia

Ny ***Treculia*** dia vondron-karazan-javamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana *[[Moraceae]]*. Tafiditra ao anatin' izany ny hazo maniry any amin' ny faritra andrefana sy afovoany ary atsimo amin' i Afrika (anisan' izany ny eto Madagasikara), ka ny fantatra indrindra amin' izany ny *[[Treculia africana]]* (firapay na tsirapay), izay mahatratra 8 kg ny voany azo hanina, mitovy habe amin' ny baolina vôley. Io vondron-karazana io dia nomena ny anarany ho fanomezam-boninahitra ny bôtanista Auguste Trécul.

## Karazana

Karazana dimy no ekena araka ny *[[Plants of the World Online]]*:

* *Treculia acuminata* Baill.
* *[[Treculia africana]]* Decne. ex Trécul
** *Treculia africana* var. *africana*
*** *Treculia africana* var. *africana* cultivar *Nutreculia* Nutrecul-TRC 
** *Treculia africana* var. *ilicifolia* (Leandri) C.C.Berg
** *Treculia africana* var. *inversa* Okafor
** *Treculia africana* var. *mollis* (Engl.) Léonard
** ''Treculia africana'' var. ''sambiranensis'' (Leandri) C.C.Berg
* *Treculia lamiana* Leandri
* *Treculia obovoidea* N.E.Br.
* *Treculia zenkeri* Engl.

Ireto ny karazana hita eto Madagasikara:

* ''Treculia lamiana'' -- ampalibeala
* *[[Treculia africana ssp. madagascarica]]* (N.E.Br.) C.C. Berg. (na *[[Treculia madagascarica]]*) - dipaka, tsipaka, tsipaty, varongifotsimalailay
* *Treculia africana var. ilicifolia* (Leandri) C.C. Berg. (na *Treculia perrieri*) -- katoka, tobory, tsipa, tsitendry
* *Treculia africana var. sambiranensis* (Leandri) C.C. Berg.(na *Treculia sambiranensis*) -- foza, tsaripaky, tsitimpahy

## Jereo koa

* Ampalibe (*Artocarpus heterophyllus*)
* *[[Artocarpus]]*
Artocarpus

Ny ***Artocarpus*** dia vondron-karazan-javamaniry mamoa ao amin' ny fianakaviana *[[Moraceae]]*. Hazo na hazobotry trôpikaly teratany any Azia Atsimo Atsinanana sy any Pasifika izy ireo. Tafiditra ao anatin' izany ireo karazana azo hanina toy ny *[[Artocarpus altilis]]* sy ny *[[Ampalibe|Artocarpus heterophyllus]]* (ampalibe).

## Lisitry ny karazana sy ny zana-karazana

### Karazana misy maneran-tany
Ity vondron-karazana ity dia misy karazana 176 voarakitra, anisan' izay ny enimpolo eo ho eo heverina ho manan-kery tamin' ny taona 2012.

Izao ny lisitra araka ny *[[ITIS]]* (30 Nov. 2012) sy ny *[[Catalogue of Life]]* (30 Nov. 2012) :

* *[[Artocarpus altilis]]* (Parkinson) Fosberg
* *Artocarpus elasticus* Reinw.
* *[[Ampalibe|Artocarpus heterophyllus]]* Lam. - ampalibe
* *Artocarpus hirsutus* Lam.
* *Artocarpus integer* (Thunb.) Merr. - 
* *Artocarpus mariannensis* Trécul
* *Artocarpus odoratissimus* Blanco - 
* *Artocarpus rigidus* Blume
* *Artocarpus tamaran* Becc.

Izao ny lisitra araka ny *[[National Center for Biotechnology Information|NCBI]]* (30 Nov. 2012):

* *[[Artocarpus altilis]]*
* *Artocarpus anisophyllus*
* *Artocarpus annulatus*
* *Artocarpus blancoi*
* *Artocarpus camansi*
* *Artocarpus chama*
* *Artocarpus dadah*
* *Artocarpus elasticus*
* *Artocarpus excelsus*
* *Artocarpus fulvicortex*
* *Artocarpus glaucus*
* *Artocarpus heterophyllus*
* *Artocarpus hirsutus*
* *Artocarpus hispidus*
* *Artocarpus integer*
* *Artocarpus kemando*
* *Artocarpus lakoocha*
* *Artocarpus lanceifolius*
* *Artocarpus lowii*
* *Artocarpus maingayi*
* *Artocarpus mariannensis*
* *Artocarpus nitidus*
** *Artocarpus nitidus subsp. borneensis*
** *Artocarpus nitidus subsp. griffithii*
** *Artocarpus nitidus subsp. humilis*
** *Artocarpus nitidus subsp. lingnannensis*
* *Artocarpus odoratissimus*
* *Artocarpus ovatus*
* *Artocarpus petelotii*
* *Artocarpus rigidus*
* *Artocarpus scortechinii*
* *Artocarpus sepicanus*
* *Artocarpus sericicarpus*
* *Artocarpus styracifolius*
* *Artocarpus subrotundifolius*
* *Artocarpus tamaran*
* *Artocarpus tonkinensis*
* *Artocarpus treculianus*
* *Artocarpus vriesianus*

### Karazana misy eto Madagasikara
Indreto ny karazana misy eto Madagasikara:

* *[[Ampalibe|Artocarpus heterophyllus]]* - ampalibe
* *[[Artocarpus altilis]]* (Parkinson) Fosberg (na *Artocarpus incisus*) - lema, rima, soavanambo, voakoromanga, voankoromanga, voankotra
* *[[Artocarpus integer]]* (Thunb.) Merr. (na *Artocarpus integrifolia*) - finesy, kimahatorolela, sonambo, voanampalibe

## Jereo koa

* *[[Treculia]]*
Translatewiki.net

Ny Translatewiki.net dia sehatra fanovàna sy fandikan-teny an-tserasera izay manampy amin'ny fandikan-teny sy ny fanohanana ireo tetikasa maro an-tserasera amin'ny fiteny maro. Izy io dia iray amin'ireo tetikasa miasa amin'ny open-source sy ny fampielezana fiteny, manampy amin'ny fandikan-teny sy ny fanohanana ireo vokatra, rindranasa, sy tranonkala amin'ny fiteny samihafa. Ny tanjona lehibe amin'ny Translatewiki.net dia ny hanampy ireo tetikasa amin'ny fandikan-teny sy hanamora ny fidirana amin'ny vokatra ho an'ny olona manerana izao tontolo izao.
Coronel Meira

**Luiz de Franca e Silva Meira** (teraka tamin'ny 7 Janoary 1958 tao Recife), fantatra kokoa amin'ny anarana hoe **Coronel Meira**, dia polisy miaramila breziliana sady mpanao politika, mifandray amin'ny Antoko Liberaly (PL).

Voafidy tamin'ny vato 78.941 ho solombavambahoaka federaly ho an'i Pernambuco izy tamin'ny taona 2022.

## Jereo koa
Cabo Gilberto Silva

**Gilberto Gomes da Silva** (teraka ny 1 Aprily 1981 tao Santa Rita), fantatra kokoa amin'ny anarana hoe **Cabo Gilberto Silva**, dia mpanao politika sy polisy breziliana izay niasa ho solombavambahoaka federaly tao amin'ny Antenimieran'ny Solombavambahoaka nanomboka tamin'ny taona 2023.

Nanomboka ny taona 2019 ka hatramin'ny taona 2023, dia mpikambana tao amin'ny Antenimieran'ny  izy.

## Jereo koa
Marcio Pacheco

**Márcio José Pacheco Ramos** (teraka ny 6 Aprily 1977 tao Boa Esperança) dia polisy federaly breziliana sady mpanao politika, izay miasa amin'ny fe-potoam-piasany fahatelo amin'ny maha-solontenan'ny fanjakana ao  izay misolo tena ny antoko Progressistas.

## Asa ara-politika
Nanomboka ny asany ara-politika i Márcio Pacheco tamin'ny maha-mpanolotsaina ny tanàna tao Cascavel, nofidin'ny antoko PPL teo aloha tamin'ny taona 2012. Ny taona nanaraka, dia nandray ny andraikitry ny filohan'ny filankevitry ny tanànan'i Cascavel izy tamin'ny fe-potoam-piasana 2013/2014.

Tamin'ny taona 2014, dia voafidy ho solontenan'ny fanjakana ao Paraná izy tamin'ny vato 24.855.

Tamin'ny taona 2018, dia voafidy ho solontenan'ny fanjakana indray izy tamin'ny vato 39,323. Tamin'ny taona 2022, dia voafidy ho solontenan'ny fanjakana indray izy tamin'ny fe-potoam-piasana fahatelo misesy, misolo tena ny antoko Republicanos, tamin'ny vato 36.423.

Nirotsaka hofidiana ho ben'ny tanànan'i Cascavel (Paraná) ihany koa izy tamin'ny taona 2016, 2020, ary 2024 nefa tsy nandresy.

## Jereo koa
Antonio Denarium

**Antonio Oliverio Garcia de Almeida** (teraka ny 3 Martsa 1964 tao Anápolis), fantatra kokoa amin'ny anarana hoe **Antonio Denarium**, dia mpandraharaha sy mpanao politika breziliana, mifandray amin'ny antoko Progressistas (PP).

Amin'izao fotoana izao dia governoran'ny fanjakan'i  izy, rehefa voafidy ho governoran'ny Antoko Sosialy Liberal (PSL) tamin'ny fihodinana faharoa tamin'ny fifidianana tamin'ny taona 2018.

Tamin'ny Septambra 2021, niditra tao amin'ny antoko PP izy, ary voafidy indray tamin'ny fihodinana voalohany tamin'ny fifidianana tamin'ny taona 2022.

## Jereo koa
Jorge Goetten

**Jorge Goetten de Lima** (teraka 'ny 10 Aprily 1962 tao Mirim Doce) dia mpanao politika breziliana. Solombavambahoaka federaly ho an'i  izy amin'izao fotoana izao.

Mpikambana ao amin'ny antoko Republikana (REP) izy. 

## Jereo Koa
Giorgia Meloni

**Giorgia Meloni** (teraka ny 15 Janoary 1977 tao Roma) dia mpanao politika sady mpanao gazety italiana izay miasa amin'izao fotoana izao ho Filohan'ny Filankevitry ny Minisitra any Italia nanomboka tamin'ny taona 2022. 

Izy no vehivavy voalohany nitazona io toerana io. Mpikambana ao amin'ny Antenimieram-bahoaka nanomboka tamin'ny taona 2006, nitarika ny antoko politika *Fratelli d'Italia* (FdI) nanomboka tamin'ny taona 2014 ary filohan'ny Antoko Eoropeana Conservative sy Reformista nanomboka tamin'ny taona 2020.

## Praiminisitr' Italia

## Jereo koa
Osmar Terra

**Osmar Gasparini Terra** (teraka ny 18 Febroary 1950 tao Porto Alegre) dia mpanao politika sy dokotera braziliana, ary solombavambahoaka federaly mifandray amin'ny Hetsika demokratika breziliana (MDB).

Minisitry ny zom-pirenena hatramin'ny taona 2021, ary teo aloha dia nitana ny andraikitry ny Minisitry ny Fampandrosoana ny Sosialy sy ny Fambolena.

Tamin'ny taona 2025 dia niova ho Antoko Liberaly izy.
## Jereo koa
Mario Frias

**Mário Luís Frias** (teraka ny 9 Oktobra 1971 tao Rio de Janeiro) dia mpilalao sarimihetsika breziliana, mpanolotra fandaharana amin'ny fahitalavitra, ary mpanao politika, izay mpikambana ao amin'ny Antoko Liberay (PL).

Teo anelanelan'ny Jona 2020 sy Martsa 2022, izy no Sekreteran'ny Kolontsaina tao amin'ny governemantan'i Jair Bolsonaro.

Solombavambahoaka federaly ho an'i  izy.

## Fifidianana

## Jereo koa
Rakotoniaina Lova Andrien Marie

**Rakotoniaina Lova Andrien Marie** dia solombavambahoaka malagasy voafidy tao Miandrivazo, (Faritra Menabe).

Antoko: Firaisankina / Tiako I Madagasikara

## Jereo koa
General Hamilton Mourão

**Antônio Hamilton Martins Mourão** dia mpanao politika (Republicanos) mizaka ny zom-pirenen'i  teraka ny 15 Aogositra 1953 tao Porto Alegre. 
Nanomboka ny 1 Janoary 2019 ka hatramin'ny 31 Desambra 2022, dia filoha lefitry ny Brezila izy nandritra ny fitondran'i Jair Bolsonaro.

Nanomboka tamin'ny taona 2023, i Mourão no senatera ho an'ny fanjakan'i  tao amin'ny Antenimieran-doholona Federaly.

## Jereo koa
Tomé Abduch

**Tomé Abduch** (teraka ny 19 Jona 1975 tao São Paulo) dia mpanolotra fandaharana amin'ny fahitalavitra sady mpanao politika breziliana, avy amin'ny antoko Republicanos (Brasil).

Tamin'ny fifidianana tamin'ny taona 2022, voafidy ho solombavambahoakan'i São Paulo izy tamin'ny vato 221.656 (0.95% amin'ny vato manankery).

## Televiziona
Nanomboka ny asany tamin'ny fahitalavitra ho mpaneho hevitra ara-politika izy, niaraka tamin'i Gabriela Prioli tamin'ny fidirana an-tsehatra nataon'i Reinaldo Gottino tao amin'ny fizarana "O Grande Debate" tao amin'ny fandaharana vaovao CNN Novo Dia tao amin'ny CNN Brasil.

### Rohy ivelany
Alexandre Garcia

**Alexandre Eggers Garcia** (teraka ny 11 Novambra 1940 tao Cachoeira do Sul) dia mpanao gazety, mpanolotra fandaharana ary mpanoratra lahatsoratra ara-politika breziliana, izay mpitondra tenin'ny filoha farany teo amin'ny fitondrana jadona miaramila tao , ny Jeneraly João Batista Figueiredo. Tamin'ny taona 2021, dia nokaramaina ho mpaneho hevitra tao amin'ny TV Jovem Pan News izy. Mpanoratra lahatsoratra ihany koa izy tao amin'ny gazety Gazeta do Povo, izay tamin'ny Aprily 2019, dia nametraka azy ho isan'ireo mpanentana nomerika lehibe indrindra amin'ny elatra havanana breziliana. Nanomboka tamin'ny taona 2023, dia mpanoratra lahatsoratra tao amin'ny Revista Oeste izy.

Niasa tao amin'ny *Jornal do Brasil* izy, ny TV Manchete efa maty, ary ny TV Globo. Tao amin'ny Globo, izay niasany nandritra ny telopolo taona mahery, dia talen'ny asa fanaovan-gazety tao Brasília izy hatramin'ny taona 1995, rehefa nesorina tamin'ny toerany izy noho ny fiheverana azy ho mpomba ny governemanta tafahoatra. Nanomboka teo dia lasa mpaneho hevitra ara-politika tao amin'ny *Bom Dia Brasil* izy, andraikitra notanany hatramin'ny taona 2018.

Nomen'ny Mpanjakavavy Elizabeth II ny mari-boninahitra *Order of the British Empire* i Alexandra Garcia noho ny fandrakofany ny vaovao momba ny asa fanaovan-gazety nandritra ny Adin'i Falklands.

Ary iray amin'ireo mpitaona YouTube malaza indrindra izy miaraka amin'ny mpanjifa 3.13 tapitrisa: Alexandre Garcia

## Jereo koa
Adin'i Falkland

Ny **Adin'i Falklands** (espaniola: *Guerra de las Malvinas*) dia fifandonana mitam-piadiana teo amin'i Arzantina sy Fanjakana Mitambatra izay nitranga tao amin'ny Nosy Falklands (Malvinas), Georgia Atsimo, ary ny Nosy Sandwich Atsimo teo anelanelan'ny 2 Aprily sy 14 Jona 1982, momba ny fiandrianam-pirenen'ireo vondronosy atsimo ireo, izay notakiana tamin'ny 1833 ary taty aoriana dia nofehezin'ny Fanjakana Mitambatra. Na izany aza, nilaza i Arzantina fa ampahany manan-danja sy tsy azo sarahina amin'ny taniny izy ireo, nihevitra azy ireo ho "nobodoin'ny hery mpanafika tsy ara-dalàna" ary nampiditra azy ireo ho anisan'ny faritanin'i Tierra del Fuego, Antarktika ary Nosy Atlantika Atsimo.

Ny vokatra farany tamin'ny ady dia ny nahazoan'ny  ny vondronosy ary ny fahafatesan'ny miaramila Arzantina 649, miaramila Britanika 255, ary sivily 3 avy amin'ireo nosy. Tany Arzantina, ny faharesena tamin'ny fifandonana dia nanamafy ny fianjeran'ny junta miaramila izay nitondra ny firenena ary izay nandimby ireo junta miaramila hafa napetraka tamin'ny alàlan'ny fanonganam-panjakana tamin'ny 1976, ary ny famerenana amin'ny laoniny ny demokrasia ho endrika governemanta. Etsy ankilany, tany Royaume-Uni, ny fandresena tamin'ny fifandonana dia namela ny governemanta Conservative notarihin'i Margaret Thatcher handresy tamin'ny fifidianana tamin'ny 1983.
Tereza Cristina

**Tereza Cristina Corrêa da Costa Dias**, na **Tereza Cristina** tsotra fotsiny (teraka ny 6 Jolay 1954 tao Campo Grande), dia injeniera momba ny fambolena, mpandraharaha ary mpanao politika breziliana, izay mpikambana ao amin'ny antoko Progressistas (PP).

Senatera izy ary Minisitry ny Fambolena, Fiompiana ary Famatsiana tao  teo anelanelan'ny taona 2019 sy 2022, ary koa Solombavambahoaka Federaly teo anelanelan'ny taona 2015 sy 2023.

Voafidy ho senatera ho an'i  izy tamin'ny fifidianana ankapobeny tamin'ny taona 2022; nisolo tena io fanjakana io ihany tao amin'ny Antenimieram-pirenena Ambanin'ny Kongresy Nasionaly.

## Jereo koa
Altineu Côrtes

**Altineu Côrtes Freitas Coutinho** (teraka ny 13 Septambra 1968 tao Niterói) dia mpandraharaha sy mpanao politika breziliana, mifandray amin'ny Antoko Liberaly (PL).

## Tantaram-piainana
Tamin'ny taona 2002 dia voafidy ho solombavambahoaka tao izy tamin'ny vato 59.041, ho an'ny Antoko Hetsika Demokratika Breziliana (PMDB), ary voafidy indray tamin'ny taona 2006.

Hatramin'ny taona 2018 dia solombavambahoaka federaly ho an'ny Antoko Liberaly izy.

## Jereo koa
Alluaudia

Ny ***Alluaudia*** dia vondron-karazan-javamaniry mamony mitahiry rano, ao amin' ny fianakaviana *[[Didiereaceae]]*, ao amin' ny filaharana Caryophyllales. Misy karazana enina ity vondron-karazana ity, izay tsy misy afa-tsy any amin' ny ala sy kirihitra any amin' ny faritra maina any amin' ny ilany tsimon' i Madagasikara. Napetraka ho fanomezam-boninahitra ilay mpahita tany frantsay Charles Alluaud (1861-1949) io anarany io. 

Manana vony lahy sy vony vavy entin' ny zavamaniry samihafa ny karazana ao amin' ny *Alluaudia*. Milahatra manodidina ny ravina ny tsilo dia mka miaro azy amin' ny biby mpihinana zavamaniry. Karazana gidro maro toy ny *[[Hira (maky)|Lemur catta]]* (na hira) sy ny *[[Lepilemur leucopus]]*, no mihinana betsaka amin' ny *Alluaudia*.

## Lisitry ny karazana

* *[[Alluaudia ascendens]]* (Drake) Drake 1903 - songo, songobe, sono
* *[[Alluaudia comosa]]* (Drake) Drake 1903 - somondatraka, omoratsy, sony, vohondroho
* *[[Alluaudia dumosa]]* (Drake) Drake 1903 - nondroroho, rohondro, rohondroroha
* *[[Alluaudia humbertii]]* Choux 1934 - songombarika, sony
* *[[Alluaudia montagnacii]]* Rauh 1961 -
* *[[Fantiolotsy|Alluaudia procera]]* (Drake) Drake 1903 - fantiolotsy, fantsihoditra, fantsiholitra, fantsiolotra, fantsiolotse

## Jereo koa

* *[[Didierea]]*
Alluaudia ascendens

Ny ***Alluaudia ascendens*** dia karazan-javamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana *[[Didiereaceae]]* tsy hita raha tsy ao amin' ny lohasahan' ny ony Mandrare any faritra atsimo amin' i Madagasikara, maniry amin' ny fasika misy antsanga. Mety hahatratra 15 m ny haavony.

Amin' ny teny malagasy dia atao hoe **fantiolotsy**,  **fantsiolotsy**, **songo**, **songobe**, **sono**, ny anaran' io zavamaniry io.

## Ny mombamomba azy

Hazo na hazobotry misy tsilo ny *Alluaudia ascendens*. Io no karazana *Alluaudia* avo indrindra, izay matetika manana haavo mahatratra 5 ka hatramin' ny 10 m, ary mety hahatratra 12 na 15 m mihitsy aza. Mivoatra ho taho tokana manana savaivony mahatratra 30 sm, na 50 sm mihitsy aza, ilay hazobotry amin' ny voalohany. Maharitra sy mandeha tokana ary manana halava 1,5 ka hatramin' ny 2 sm ny tsilo, izay mipoitra eo amin' ny tahony sady miloko volondavenona.

Ny ramanavy no mamindra ny vovo-bonin' ny *Alluaudia ascendens* amin' ny vavimbony ary ny sifaka fotsy *[[Propithecus verreauxi]]* no mihinana ny voniny.

## Toerana ahitana azy
Ny *Alluaudia ascendens* dia teratany ao amin' ny faritra Anosy any amin' ny tapany atsimo-atsinanana amin' i Madagasikara, ao Taolanaro, ao Andohahela, ao Ankodida, ao Behara-Tranomaro, ary ao Ifotaka. Maniry amin' ny kirihitr' ala maina na simba misy tsilo izy io, avy eny amin' ny haambon' ny ranomasina ka hatramin' ny haambo 500 m. Ny *Alluaudia ascendens* dia maniry miaraka amin' ny *[[Adansonia za]]*, amin' ny *[[Alluaudia procera]]*, amin' ny *[[Operculicarya decaryi]]*, amin' ny *[[Commiphora aprevalii]]*, ary amin' ny *[[Tetrapterocarpon geayi]]*.

## Fampiasana azy
Ny hazo avy amin' ny *Alluaudia ascendens* dia ampiasain' ny mponina amin' ny fanamboarana trano. Izy io koa dia atao kitay na anamboarana arina.

## Jereo koa

* *[[Alluaudia]]* 
* Fantiolotsy
Alluaudia comosa

Ny ***Alluaudia comosa*** dia karazan-javamaniry mamony tsy hita firy. Izy io dia ao amin' ny fianakaviana *[[Didiereaceae]]*, zana-pianakavian' ny *Didiereoideae*, izay tsy hita afa-tsy any amin' ny faritra amorontsiraka atsimo-andrefan' i Madagasikara. Ny hoe ***Didierea comosa*** Drake dia anarana mitovy aminy. Voatanisa ho anisan' ny "marefo" ao amin' ny Lisitra Menan' ny IUCN amin' ny karazana atahorana ho lany tamingana izy io. Amin' ny teny malagasy izy io dia atao hoe  **somondatraka**, **somoratsy**, **sony** ary **vohondroho**.

## Famariparitana

Miavaka sy mora fantatra ny *Alluaudia comosa* noho izy manana vatana fohy sy sampana makitroka mifarana amin' ny vondron-tampona fisaka. Hazobotry na hazo madinika manintsan-dravina izy io, mirefy 2 hatramin' ny 6 m (na hatramin' ny 10 m aza) ny haavony, mitahiry rano ary misy tsilo mitsitokantokana. Volondavenona sady manana halava 1,5 hatramin' ny 3,5 sm ireo tsilo ireo.

Mandeha tsiroaroa ny raviny, eo amin' ny tangozany fohy, ary maty amin' ny fiandohan' ny vanim-potoana maina. Boribory ny bikan' izy ireo (10 hatramin' ny 22 mm X 10 mm) ary be nofony. Mitambatra ho vondrom-bony kely ny vonin' ny *Alluaudia comosa*; ny voniny farany ihany no mihalehibe ary mipetaka eo amin' ny teza fohy dia fohy. Entin' ny zavamaniry roa samy hafa ny vony lahy sy ny vony vavy.

## Toerana tiany aniriana
Maniry amin' ny vatosokay eny amin' ny ala maina na amin' ny kirihitr' ala amorontsiraka ny *Alluaudia comosa*.

## Jereo koa

* *[[Alluaudia]]*
* Fantiolotsy

## Loharano sy fanamarihana
Euphorbia isaloensis

Ny ***Euphorbia isaloensis*** dia karazan-javamaniry mamony ao amin' ny fianakaviana *[[Euphorbiaceae]]*, zavamaniry mitahiry rano tsy hita raha tsy eto Madagasikara. Hazobotry na kirihitra izy io ary i Drake no nanao ny famaritana azy voalohany tamin' ny taona 1899.

## Faritra ahitana azy sy toerana tiany aniriana
Tsy hita raha tsy any amin' ny faritra atsimo amin' i Madagasikara ny *Euphorbia isaloensis*. Amin' ny faritra maina aniriana kirihitr' ala maina no toerana tiany aniriana, indrindra any amin' ny faritr' Isalo (Valan-javaboarim-pirenena Isalo), izay ahitana tangorom-bato sy faritra maina.

## Jereo koa

* *[[Euphorbia]]*
Alexandre Ramagem

**Alexandre Ramagem Rodrigues** (teraka ny 8 Mey 1972 tao Rio de Janeiro) dia lehiben'ny polisy sady mpanao politika breziliana, izay mpikambana ao amin'ny Antoko Liberaly (PL). 

Niasa ho Tale Jeneralin'ny Sampam-pitsikilovana breziliana (ABIN) teo ambany fitondran'i Jair Bolsonaro izy ary solombavambahoaka federaly ho an'i  nanomboka tamin'ny taona 2023.

## Asa
Ramagem no mpandrindra ny Rio+20, ny fiadiana ny amboara eran-tany FIFA 2014, ary ny Lalao Olimpika fahavaratra 2016. Taorian'ny fifidianana an'i Bolsonaro tamin'ny 2018, dia niasa ho lehiben'ny fiarovana izy mandra-pahatongan'ny lanonana nanendrena an'i Bolsonaro.

Nanomboka ny taona 2019 ka hatramin'ny 2022, Ramagem no Tale Jeneralin'ny sampam-pitsikilovana breziliana ABIN.

## Jereo koa
Mersinho Lucena

**Francisco Emerson Assis de Lucena** (teraka ny 8 Febroary 1981 tao João Pessoa), fantatra kokoa amin'ny anarana hoe **Mersinho Lucena**, dia mpandraharaha sy mpanao politika breziliana, mifandray amin'ny antoko Progressistas. Amin'izao fotoana izao dia solombavambahoaka federaly ho an'ny fanjakan'i  izy, rehefa voafidy tamin'ny fifidianana tamin'ny 2022.

## Tantaram-piainana
Nanomboka ny asany ara-politika tamin'ny taona 2020 i Mersinho Lucena rehefa lasa ben'ny tanàna lefitry ny antoko Republicanos (Brasil) tao amin'ny tanànan'i Cabedelo, any amin'ny faritra metropolitanin'i João Pessoa, fanjakan'i Paraíba.

Tamin'ny taona 2022, niditra tao amin'ny Progressistas izy ary nirotsaka hofidiana ho solombavambahoaka federaly ho an'i Paraíba, ary voafidy tamin'ny vato 114,818 (5.18%). 
Tamin'ny fifidianana, i Mersinho no solombavambahoaka federaly fahefatra be mpifidy indrindra tao amin'ny fanjakana.

## Jereo koa
Guilherme Kilter

**Guilherme Ferreira Kilter Lira** (teraka ny 8 Desambra 2001 tao São Paulo), dia mpanolotsaina ny tanànan'i Curitiba ao amin'ny  avy amin'ny antoko Antoko Vaovao.

## Jereo koa
Antônio Carlos Magalhães Neto

**Antônio Carlos Peixoto de Magalhães Neto**, fantatra amin'ny anarana hoe **ACM Neto**, (teraka ny 26 Janoary 1979 tao Salvador da Bahia) dia mpisolovava sy mpanao politika breziliana. Filoha nasionalin'ny Antoko Demokratas (DEM) izy, ary amin'izao fotoana izao dia sekretera jeneralin'ny União Brasil (UNIÃO).

Zafikeliny ny Senatera sy Governoran'i  Antônio Carlos Magalhães (ACM) efa nodimandry ary mpandova ara-politika ny iray amin'ireo fianakaviana politika matanjaka indrindra ao amin'ny firenena. Voafidy ho ben'ny tanànan'i Salvador da Bahia izy tamin'ny 2012 ary voafidy indray tamin'ny 2016. Nandritra ny fe-potoam-piasany roa tonta ho ben'ny tanàna dia noheverina ho ben'ny tanàna malaza indrindra tao  izy.

Nirotsaka hofidiana ho governoran'i Bahia tamin'ny 2022 i Neto, saingy resy, nahazo vato 47.21%.

## Jereo koa
Argelia (Cauca)

**Argelia** dia tanàna ao amin'ny departamentan'i Valle del Cauca ao Kolombia.

## Jeografia
Ny isam-ponina dia 6.440  mponina

## Jereo koa
* Kolombia
** Departamentan'i Valle del Cauca

## Tsiahy
Enhypen

**Enhypen** (Koreana: 엔하이픈; RR: Enhaipeun; Japoney: エンハイプン, romanina: Enhaipun; natao amin'ny satroka rehetra) dia tarika zazalahy Koreana Tatsimo noforonin'ny Belift Lab. Fiaraha-miasa teo aloha teo amin'ny CJ ENM sy Hybe Corporation, dia niforona tamin'ny alàlan'ny fampisehoana fifaninanana velona 2020 I-Land ny vondrona. Misy mpikambana fito ny vondrona: Heeseung, Jay, Jake, Sunghoon, Sunoo, Jungwon, ary Ni-Ki. Nanomboka tamin'ny 30 Novambra 2020 izy ireo, niaraka tamin'ny lalao mandroso (EP) Border: Day One.

## Jereo koa
Rodrigo Pacheco

**Rodrigo Otavio Soares Pacheco**, (teraka ny 3 Novambra 1976 tao Porto Velho) dia mpanao politika sy mpisolovava breziliana, izay Filohan'ny Antenimieran-doholona Federaly sy ny Kongresy Nasionalin'i . Efa niasa ho Senatera tao  izy nanomboka tamin'ny taona 2019.

Pacheco, mpikambana ao amin'ny Antoko Sosialista Demokratika, dia niasa tao amin'ny Antenimieran'ny Solombavambahoaka nanomboka tamin'ny taona 2015 ka hatramin'ny taona 2019.
Pastor Valadares

**Sebastião Valadares Neto** (teraka ny 12 Aogositra 1963 tao Santo Agostinho) dia pasitera evanjelika breziliana sady mpanao politika, mpikambana ao amin'ny Antoko Liberaly (PL). Senatera mpisolo toerana ho an'i Jaime Bagattoli izy amin'izao fotoana izao.

Tamin'ny taona 2022, lasa senatera mpisolo toerana ho an'i Jaime Bagattoli izy.

## Fiainana
Izy no filohan'ny Fivoriamben'ny Fiangonan'Andriamanitra ao , Madureira Ministry. Izy koa dia iray amin'ireo mpanolotra ny fandaharana evanjelika *Deus Fala Comigo* alefa ao amin'ny fanjakany.
Gotha

**Gotha** no tanàna fahadimy lehibe indrindra any , , 20 kilometatra (12 kilaometatra) andrefan'i Erfurt ary 25 km (16 kilaometatra) atsinanan'i Eisenach miaraka amin'ny mponina 46.300. 

Io tanàna io no renivohitry ny distrikan'i Gotha ary fonenan'ny Ernestine Wettins ihany koa nanomboka tamin'ny 1640 ka hatramin'ny fiafaran'ny fanjakan'ny mpanjaka tany Alemaina tamin'ny 1918. 
Ny fianakavian'i Sachsen-Coburg sy Gotha izay avy eto dia niteraka mpitondra Eoropeana maro, anisan'izany ny fianakavian'ny mpanjaka any  , Belzika, Portogaly (hatramin'ny 1910) ary Bolgaria (hatramin'ny 1946).

Tamin'ny Moyen Âge, Gotha dia tanàna ara-barotra manankarena teo amin'ny lalan'ny varotra *Via Regia* ary teo anelanelan'ny 1650 sy 1850, Gotha dia nahita ny vanim-potoanan'ny kolontsaina ho foiben'ny siansa sy ny zavakanto, izay notohanan'ireo andrianan'i Sachsen-Gotha.

#### Gallerie

File:Bühne des Ekhof-Theaters.JPG|Ekhof Theatre
File:Westturm Friedenstein Gotha.JPG|The Historic Museum and the Museum of Nature are located in Friedenstein's western tower
File:Gotha-exponate-010.jpg|One of the rooms at Castle Museum
File:Thuringia Gotha asv2020-07 img28 Herzogliches Museum.jpg|Ducal Museum – Gotha's art historical and antiquities museum
File:Thuringia Gotha asv2020-07 img07 Versicherungsmuseum.jpg|Insurance Museum
File:Thuringia Gotha asv2020-07 img29 Gothaer Tivoli.jpg|Tivoli


## Jereo koa
**Tanàna any [[Alemaina]] sy [[Eorôpa Atsinanana]] manan-tantara tamin' ny andron'  i [[Martin Lotera]]:**

* Altenburg - Augsburg - Eisenach - Eisleben - Erfurt - Königsberg - Leipzig - Liebenwerda - Magdeburg - Marburg - Mohrungen - Speyer - Strasburg - Wachsdorf - Wittenberg - Worms

## Jereo Koa
*Lisitra ny tanàna ny Alemaina
Aurélie Marie Augustine Razafinjato

Mpanao politika Malagasy i **Aurélie Marie Augustine Razafinjato**. Solombavambahoakan'i Madagasikara izy, voafidy ho solombavambahoaka mahaleo tena; solontenan'ny distrikan'i Vohibato izy.

Tamin'ny Martsa 2019 izy no Sekretera Jeneralin'ny Minisiteran'ny Fanabeazana.  ary Minisitry ny Mponina sy ny Firaisankina teo aloha. Tamin'ny taona 2020 dia mpikambana tao amin'ny antoko filoham-pirenena *Isika Rehetra Miaraka amin'i [[Andry Rajoelina]]* (TGV).

Naato tamin'ny asany izy nanomboka ny 24 Oktobra 2025 ka hatramin'ny 25 Novambra 2025.

## Jereo koa
Alain Désiré Rasambany

**Alain Désiré Rasambany** dia mpanao politika malagasy. Voatendry ho minisitry ny Tanora sy ny Fanatanjahantena izy ny 28 oktobra 2025.

Izy ihany koa no sekretera jeneralin’ny Hery Vaovao ho an’i Madagasikara (HVM).

## Jereo koa
Berthe Mbala

## Fampidirana
**Berthe Mbala** dia mpanao gazety sy mpitantana ao amin’ny Cameroon Radio and Television (CRTV). Anisan’ny andraikitra lehibe notanany ny maha **talen’ny antenne TV** azy ao amin’ny fahitalavitra nasionaly kameroney.https://www.linkedin.com/in/berthe-mbala-79016567

## Tantaram-piainanay
Nianatra lalàna ampahibemaso sy siansa momba ny fampitam-baovao sy fifandraisana i Berthe Mbala tao amin’ny **ESSTIC** (École supérieure des sciences et techniques de l'information et de la communication).

Niditra tao amin’ny CRTV izy ary niandraikitra andraikitra maro, anisan’izany ny maha **lehiben’ny station CRTV Sud ao Ebolowa**. Nandritra ny asany dia nanana andraikitra lehibe tamin’ny fitantanana ny fandaharana sy ny politika ara-editorialy amin’ny fahitalavitra izy.https://www.linkedin.com/in/berthe-mbala-79016567

## Asa sy fandraisana anjara
Mandraisa anjara amin’ny tetikasa momba ny fitovian-jo sy ny fampanan-kery ny vehivavy i Berthe Mbala, indrindra amin’ny fiaraha-miasa amin’ny Union Africaine de Radiodiffusion (UAR).https://www.uar-aub.org/fr/single-post/formation-uar-rai-sur-l-%C3%A9galit%C3%A9-des-sexes-et-l-autonomisation-des-femmes-a-d%C3%A9but%C3%A9-par-une-session-su

## Ny andraikitra
Tamin’ny taona 2021 dia notendrena ho **Talen’ny antenne TV** ao amin’ny CRTV i Berthe Mbala. Amin’io andraikitra io dia miandraikitra ny fandaharana sy ny fandrindrana ny programa amin’ny fahitalavitra rehetra ao amin’ny vondrona CRTV izy.https://mediatudecmr.com/la-crtv-fait-sa-rentree-des-programmes-avec-des-changements-dans-des-emissions/

## Loharano
Fabiana Barroso

**Fabiana de Lima Barroso** (teraka 10 Aprily 1993 tao Barrinha), fantatra kokoa amin'ny anarana hoe **Fabiana Bolsonaro**,
dia mpanao politika breziliana izay mpikambana ao amin'ny Antenimieram-pirenena ao  nanomboka tamin'ny 2023

I Barrinha no ben'ny tanàna mandritry ny taona 2021–2023.

## Jereo koa
Tenente Coimbra

**Matheus Coimbra Martins de Aguiar** (teraka ny 8 Janoary 1991), fantatra kokoa amin'ny anarana hoe **Tenente Coimbra**, dia mpanao politika breziliana izay mpikambana ao amin'ny Antenimieran'ny mpanao lalàna ao  nanomboka tamin'ny taona 2019 ary voafidy indray tamin'ny taona 2023. Mifandray amin'ny Antoko Liberaly (PL)

Niasa tao amin'ny tafika breziliana nandritra ny sivy taona izy teo aloha.

## Jereo koa
Zé Trovão

**Marcos Antônio Pereira Gomes** (teraka ny 22 Jolay 1988 tao São Paulo), fantatra kokoa amin'ny anarana hoe **Zé Trovão**, dia mpanao politika breziliana izay mpikambana ao amin'ny Antenimieran'ny Solombavambahoaka nanomboka tamin'ny taona 2023.

Niasa ho mpamily kamiao izy taloha ary iray amin'ireo mpitarika ny fitokonana nataon'ireo mpamily kamiao tamin'ny taona 2021.

## Jereo koa
Mariana Lescano

**Mariana Doernte Lescano**, teraka ny 3 Jolay 1987 tao Porto Alegre, dia mpanao politika breziliana sady mpisolovava avy amin'ny antoko Progressistas.

Mpanolotsaina ny tanàna tao Porto Alegre izy nanomboka tamin'ny taona 2022.

## Jereo koa