Taratasy

Ny taratasy dia akora nomena endrika takelaka manify namboarina amin' ny tsiraky ny zavamaniry mba hametrahana ny soratra (anoratana), hampiasaina amin' ny fanadiovana sy ny fahadiovana, ny fitantavanana, ny fitahirizana, sns.

Ny taratasy ihany koa dia fitaovana manan-danja amin'ny fifandraisana sy ny fitahirizam-baovao. Ampiasaina hanoratana na hanaovana fanambarana na fanadihadiana, hanaovana sary sy izay rehetra tokony hosoratana na ampiasaina azy. Ny taratasy diaMety ho endrika azo tsapain-tanana toy ny taratasy fanoratana, na koa endrika virtoaly, amin'ny endriky ny taratasy elektronika.

### Tantara
Voaporofo fa efa 2 000 taona lasa izay ny fampiasana taratasy tany Sina. Vita avy amin'ny zavamaniry manankarena "selulosa" izy io any. Ny famoronana ny "xylography" tamin'ny taonjato faha-8 dia nampitombo ny fampiasana sy ny famokarana azy. Niely tany amin'ny tontolo Miozolomana ihany koa izany, izay nampiasan'ny mpanamboatra lamba, avy eo tany Andrefana ary nampiana lakaoly mba hampifanarahana azy amin'ny fanoratana amin'ny penina. Nisintona betsaka kokoa ny fanontam-pirinty nanomboka tamin'ny taonjato faha-16. Nanomboka tamin'ny taonjato faha-19, dia novokarina tamin'ny fomba indostrialy avy amin'ny fetan'ny hazo ny taratasy.

Mbola manan-danja amin'ny fomba fifandraisana sy fitahirizana vaovao amin'izao fotoana izao ny taratasy. Tany am-boalohan'ny tantara, dia mbola nampiasa "papyrus" na "vellum" (hoditra ho an'ny fandraisana an-tsoratra) ny olona. Tsy ela taorian'ny fanamboarana ny taratasy tsotra tamin'ny taonjato faha-2 talohan'i Jesoa Kristy, dia nipoitra ny taratasy maoderina izay manomboka amin'ny dingana manamboatra ny taratasy matevina.

### Fampiasana
* **Taratasy ara-panjakana**: Ireo taratasy ofisialy amin'ny fifandraisana amin'ny governemanta na ny orinasam-panjakana. Ohatra: taratasy fandoavam-bola, taratasy fanamarinana, na taratasy fanaovan-tsonia.
* **Taratasy manokana**: Ireo taratasy manokana sy amin'ny maha-olona. Ohatra: taratasy ho an'ny fianakaviana sy namana, taratasy ara-pitiavana, na taratasy ara-barotra.
* **Taratasy elektronika**: Amin'ny fivoaran'ny teknolojia, ny taratasy amin'ny endrika elektronika (e-mail, taratasy amin'ny PDF) dia nanjary manan-danja amin'ny asa sy ny fifandraisana ankehitriny.

### Karazana Taratasy
# **Taratasy ara-panjakana**: Ireo taratasy manan-kery ara-dalàna sy ofisialy, toy ny taratasy ara-panjakana, taratasy fanampiana, sy ny maro hafa.
# **Taratasy amin'ny fandraharahana**: Taratasy ampiasaina amin'ny fifandraisana ara-barotra, toy ny taratasy fanazavana, antontan-taratasy fiantohana, na fepetra amin'ny fifanarahana.
# **Taratasy manokana**: Toy ny taratasy an-tsoratra, izay manampy amin'ny fanoratra hafatra manokana ho an'ny olon-kafa.

### Fampiasana ny Taratasy
Ny fampiasana taratasy dia mety ho amin'ny endrika fanoratana na fanontam-pirinty. Ireo mpanoratra dia mitaky fitaovana sy teknika fanoratana manokana, toy ny penina, pensilihazo, na solosaina amin'ny taratasy elektronika. Amin'ny fanoratana amin'ny taratasy, dia manan-danja ny fanajana ny fitsipika ara-pitsipika, toy ny fomba fanoratra sy fanoratana soratra amin'ny fomba manara-penitra.

## Jereo koa

* Baoritra
* Boky
* Kahie
* Suzano Papel e Celulose