Valan-javaboarim-pirenena Ankarafantsika

Ny **Valan-javaboarim-pirenena Ankarafantsika** dia valan-javaboary ao akaikin' Andranofasika ao amin' ny Faritra Boeny, eto Madagasikara. I Mahajanga no tanàna akaiky indrindra, 115 km any avaratry ilay valan-javaboary. Manana toetany trôpikaly Ankarafantsika. Ny Sakalava no foko maro be monina sy miompy ao. Monina ao amin' ilay valan-javaboary ny totozy be tongotra (*Macrotarsomys ingens*) izay tsy hita na aiza na aiza any amin' ny toeran-kafa. Mirefy manodidina ny 136 513 hektara ny velarany.

## Tantara
Tamin’ny fotoanan’ny fanjanahantany, dia nantsoina hoe Réserve Naturelle Intégrale d’Ampijoroa ny faritra misy an’Ankarafantsika. Nandritra izany fotoana izany dia nisy fitantanana hentitra natao mba hiarovana ireo karazam-biby sy zava-maniry tsy fahita raha tsy eto.

Tamin’ny 07 aogositra 2002, araka ny Décret n°2002-798, dia novaina ho Valan-javaboary ofisialy izy, mba hanamafisana ny fiarovana ny tontolo iainana sy hanohanana ny fizahan-tany maharitra.

Ankehitriny dia tantanin’ny Madagascar National Parks (MNP) izy, izay misahana ny fitantanana ara-dalàna sy ny fanabeazana ara-tontolo iainana ao amin’ny faritra.

## Zavamananaina
Ny Valan-javaboary Ankarafantsika dia iray amin’ireo toerana manankarena indrindra amin’ny zavamananaina sy biby endemika eto Madagasikara. Izy io dia ahitana ala maina mikitroka, izay manome fialofana sy toeram-ponenana ho an’ny karazam-biby sy zava-maniry maro tsy hita afa-tsy eto amin’ity faritra ity. Maherin’ny 800 karazana biby sy zava-maniry no voarakitra ao amin’ny valan-javaboary, ka ny ankamaroany dia endemika amin’i Madagasikara.

Anisan’ny mampiavaka an’Ankarafantsika ny fisian’ny biby mampinono marobe toy ny lemur. Eo amin’ny fito (7) karazana lemur no hita ao, anisan’izany ny Propithecus coronatus na Sifaka fotsy, karazana lemur miavaka amin’ny volony fotsy sy volontany ary tandindonin-doza noho ny fahapotehan’ny ala. Hita ao koa ny Eulemur fulvus rufus, antsoina hoe gidro volontany, izay hita amin’ny faritra misokatra kokoa, ary ny Microcebus murinus na tsitsihy kely, iray amin’ireo lemur madinika indrindra eto Madagasikara.

Ankoatra izany, ao amin’ny Ankarafantsika ihany no monina tokana ny totozy be tongotra (Macrotarsomys ingens), biby kely tsy fahita afa-tsy eto amin’ity valan-javaboary ity manontolo. Ity karazana totozy ity dia miavaka amin’ny tongony aoriana lava sy ny lohany boribory, ary anisan’ny mariky ny fahasamihafan’ny zavamananaina eto amin’ny faritra.

Hita ao koa ny Tenrec ecaudatus sy Oryzorictes hova, biby kely mampinono izay mandray anjara amin’ny fifandanjan’ny tontolo iainana amin’ny alalan’ny fikarohana bibikely sy fanodinana ny tany.

## Jereo koa
**Valan-javaboary**

* Valan-javaboarim-pirenena Andasibe-Mantadia • Valan-javaboarim-pirenena Andohahela • Valan-javaboarim-pirenena Andringitra • Valan-javaboarim-pirenena Ankarafantsika • Valan-javaboarim-pirenen' ny Helodranon' i Baly • Valan-javaboarim-pirenena Isalo • Valan-javaboarim-pirenena Kirindy Mitea • Valan-javaboarim-pirenena Mananara-Avaratra • Valan-javaboarim-pirenena Marojejy • Valan-javaboarim-pirenena Masoala • Valan-javaboarim-pirenena Midongy Atsimo • Valan-javaboarim-pirenen' ny Tendrombohitra Ambre • Valan-javaboarim-pirenena Namoroka • Valan-javaboarim-pirenena Nosy Ve-Androka • Valan-javaboarim-pirenena Ranomafana • Valan-javaboarim-pirenena Tsimanampetsotsa • Valan-javaboarim-pirenena Zahamena • Valan-javaboarim-pirenena Zombitse-Vohibasia

## Loharano