Rabarioelina Ndriana

I **Ndriana** **Rabarioelina** dia teôlôjiana prôtestanta malagasy, teraka tamin' ny taona 1963, ao amin' ny fokon' andriana merina avy ao Ambohimalaza, ao Antananarivo, renivohitr' i Madagasikara. Zanaky ny profesora sy dokotera Lala Rabarioelina, izay nodimandry tamin' ny taona 2023 teo amin' ny faha-93 taonany, izy. Milaza izy fa voahosotra sy nohamasinina ho Mpanjakan' Imerina sy Mpanjakan' i Madagasikara tamin' ny taona 2015 ary miasa amin' ny tokony hamerenana ny Fanjakan' i Madagasikara indray.

Indreto koa ny lafin-javatra ahafantarana azy: nianatra fiteny maro (anisan' izany ny teny hebreo), manana maripahaizana dôktôrà roa momba ny teôlôjia tany Etazonia. Nianatra nitendry gitara klasika koa izy.

Nanohanana tsangan-kevitra nampitondrainy ny lohateny hoe *[[Biblical Relations between Israel and Madagascar]]* izy, izay miompana amin' ny fifandraisana ara-Baiboly eo amin' i Israely sy i Madagasikara, ary koa amin' ny niandohan' ny olombelona, ​​ka nikarohany ny fifandraisan' ny sivilizasiôna maro fahiny sy ny tantara malagasy. Filoha mpanorina sy mpikambana ao amin' ny *Royal Academy of Sciences of Madagascar* izy.

## Zotram-piainany

### Ny ray aman-dreniny
Teraka tamin' ny taona 1963 izy, zanaky ny profesora Lala Rabarioelina sy Rajerison Victorine, izay samy andriana. I Lala Rabarioelina dia Docteur en Médecine (nianatra tany amin' ny Faculté de Médecine de Montpellier), mpandidy (major du Concours de chirurgie tany Frantsa), Professeur Agrégé de Chirurgie Générale (Paris, Frantsa), Professeur Emérite de l'Université (Oniversiten' i Madagasikara), Grand Chancelier de l'Ordre National de Madagascar. Rajerison Victorine renin' i Ndriana Rabarioelina kosa dia manana ny diplôma ambony amin' ny haizaitra (diplôme de Haute Couture de Paris).  

### Ny fianarana norantoviny
Nahazo ny diplôma *baccalauréat série C* (matematika sy fizika) tao amin' ny Académie d' Aix-Marseille (***[[:fr:Académie_d'Aix-Marseille|fr]]***) tany Frantsa izy, sy ny *Licence en Théologie* ary nahavita *Master en Théologie* tao amin' ny Faculté Libre de Théologie Réformée na Faculté Jean-Calvin (***[[:fr:Faculté_Jean-Calvin|fr]]***) tao Aix-en-Provence any Frantsa.

Nandalina fitantanana orinasa tao amin' ny Ecole Supérieure de Commerce de Paris (ESCP-Senior, Paris, 1994) (***[[:fr:ESCP_Business_School|fr]]***) ary nandalim-pahaizana momba ny vatosoa tao amin' ny Gemological Institute of America (GIA, 2003, 2005) (***[[:en:Gemological_Institute_of_America|en]]***) ary laharana voalohany mikasika ny diamondra tamin' ny mpiara-mianatra aminy.

Teôlôjiana i Ndriana Rabarioelina sady mpikaroka tantara koa. Nanao fikarohana izy ka nahazo ny diplôma *PhD in Theology* tamin' ny fanohanany ny tsangan-kevitra hoe "*[[Biblical Relations between Israel and Madagascar]]*" na "Ny fifandraisana ara-Baiboly eo amin' i Israely sy i Madagasikara" (*PhD*, Doctoral Dissertation, Saint Alcuin House Theological Seminary, USA, 2010, 458 pejy) mikasika ny "Tantara miafin' i Madagasikara nandritra ny telo arivo taona mahery" ary nahazo ny diplôma *Doctor of Theology*  tamin' ny fanohanany ny tsangan-kevitra mitondra ny lohateny hoe "*[[Madagascar in the Last Vestiges of the Birthplace of Humanity]]*" na "I Madagasikara, ao amin' ny sisa tavela amin' ny toerana nahaterahan' ny olombelona" (*D.Theol*., Doctoral Dissertation, Saint Alcuin House Seminary, USA, 2016, 638 pejy) mikasika ny "Tantara miafin' i Madagasikara nandritra ny enina arivo taona mahery".

Nianatra sy nampitaha tenim-pirenena mihoatra ny roa ambin' ny folo koa izy (malagasy, hebreo, arameana, grika, anglisy, alemana, tamily tranainy, sanskrity, someriana, malaiô-pôlineziana, amerindiana, afrikana, sns).

Anisan' ny mpampianatra azy:  

* ny Profesora Pierre Berthoud (FLTR, Aix-en-Provence, Frantsa), manam-pahaizana manokana momba ny Testamenta Taloha;
* ny Profesora Peter R. Jones (Harvard, Princeton, Etazonia), manampahaizana momba ny Testamenta Vaovao;
* ny Profesora Jean Marc Daumas de Cornilhac (FLTR, Aix-en-Provence, Frantsa) momba ny teny hebreo sy ny tantaram-piangonana;
* ny Profesora Maurice Carrez (FTP, Paris, Frantsa) momba ny teny grika sy ny Testamenta Vaovao;
* ny Profesora Edmund Clowney (Westminster, WTS, Etazonia) momba ny teôlôjia biblika;
* ny Profesora Roger Greenway (Westminster, WTS, Etazonia), momba ny World Missiology;
* ny Profesora Jean Brun (Oniversite, Dijon) momba ny filôzôfia kristiana;
* ny Profesora Pierre Courthial (FLTR, Aix-en-Provence, Frantsa) momba ny teôlôjia pratika sy ny apôlôjetika;
* ny Profesora Olivier Clément (Institut Orthodoxe Saint Serge, Paris, Frantsa) momba ny teôlôjia ôrtôdôksa;
* ary ny Profesora Pierre Chaunu, manampahaizana momba ny Tantara, mpikambana ao amin' ny Institut, Filohan' ny Académie des Sciences Morales et Politiques, Paris, Frantsa.

### Raiamandreny mpiahy
Nilaza ho nahazo teny fikasana avy amin' Andriamanitra sy tsodrano avy amin' ny raiamandreny ara-panahy izy, dia ireto: ny mpitandrina Daniel Ratefy (taona 1981), ny mpitandrina Razafindrakoto Gabriel (taona 1986), i Mama Volahavana Germaine (taona 1996), ny kardinaly Armand Gaétan Razafindratandra (taona 2007), i Mama Ravolazaimanga Bernadette (taona 2009), i Mama Rasoazanakolona Hèlene (taona 2012), i Dada Manase (taona 2018) ao anatin' ny Fiangonana Loterana Malagasy, ny Fiangonan' i Jesoa Kristy eto Madagasikara. Anisan' ny raiamandrany mpiahy azy koa ny mpitandrina Daniel Ralibera sy ny profesora Albert Rakoto Ratsimamanga.  

### Anjara toerany teo amin' ny fiangonana
I Ndriana Rabarioelina dia kristiana prôtestanta. Mpiandry izy nanomboka amin' ny taona 1991, zanaky ny Tobilehibe Ankaramalaza (FFPM). Izy dia efa filohan' ny Fiangonana Protestanta Malagasy aty Andafy (FPMA Aix-Marseille) tamin' ny taona 1986-1988.   

Izy no nahitana ny Lycée Gardanne, Département Bouche-du-Rhône, Région Provence (PACA), izay toerana nanaovana ny Fivoriambe Isankerintaona Fifohazana voalohany teo anivon' ny Fiangonana Protestanta Malagasy aty Andafy (FPMA, 1989).  

## Ny tsangan-keviny

### Jiosy na Israelita ny Malagasy
Ny mpitandrina Ravelojaona no efa nanoratra fa Jiosy ny Malagasy (1909). Taty aoriana dia nanamafy izany i Mama Volahavana Germaine (1941). Manaraka, ilay misiônera lazarista atao hoe Rev. Père Joseph Briant (1946) dia niezaka nanamarina fa avy amin' ny teny hebreo ny teny malagasy ary nanamafy koa fa Jiosy ny Malagasy ny Rev. Dr. Roger Andriatsiratahina (1976) sy ny mpitandrina Ratefy Tolotra (1979) . Ny filazan' i Rev. Père Joseph Briant fa nisy koa ny andiam-pifidrà-monina jiosy mankaty Madagasikara -- ka ny voalohany tamin' ireo fifindrà-monina ireo dia tamin' ny andron' i Sôlômôna, manodidina ny taona 900 tal. J.K. -- dia nohamafisin' ny Pastora Tolotra Ratefy (1976) sy Pr. Dr. Ndriana Rabarioelina (2010) tao amin' ny fikarohana ara-teôlôjia sy ara-tantara nataon' izy ireo nandritra ny efapolo taona mahery. 

Ny fikarohana nahazoany ny diplôma *PhD in Theology* dia mitondra ny lohateny hoe *[[Biblical Relations between Israel and Madagascar]]* ("Fifandraisana ara-Baiboly eo amin' i Israely sy i Madagasikara"). Izany tsangan-kevitra izany dia anohanany ny maha Jiosy na Jody ny Malagasy. 

### Madagasikara: fanjakà-mpanjaka teôkratika sy kristôkratika
Anisan' ny tohanan' i Ndriana Rabarioelina koa ny tokony hahatonga an' i Madagasikara ho fanjakana teôkratika sy kristôkratika, sady hiverenana amin' ny fanjaka-mpanjaka manandratra indray ny rafitra ara-piarahamonina sy ara-pôlitika mankato an' Andriamanitra sy manaja ny soatoavina malagasy, ary ny fandravana ny rafitra repoblikana napetraky ny mpanjanantany tandrefana. Tsy mijanona ho tsangan-kevitra fotsiny ny famerenana ny fitondra-mpanjaka fa raha andriana na printsy fotsiny i Ndriana Rabarioelina tany am-panombohana dia narahiny fanambaràna ho Mpanjaka izany.  

### Avy amin' ny teny hebreo ny teny malagasy
Izao koa no anisan' ny hevitra tohanany: ny fiteny malagasy dia avy amin' ny fiteny hebreo, ny kolontsaina malagasy dia avy amin' ny kolontsaina jiosy, ary nisy ny fifindrà-monina jiosy nankaty Madagasikara, izay toherin' ny manam-pahaizana maro.

Nisy ny Fihaonana iraisam-pirenena mikasika ny Fiaviana Jiosy eto Madagasikara na *Conférence Internationale sur les Origines Juives à Madagascar* izay niarahan' ny Profesora Tudor Parfitt (Tale mpanorina ny Centre for Jewish Studies, SOAS, University of London, Academician, United Kingdom) sy ny Pastora Tolotra Ratefy (filoham-boninahitry ny Royal Academy of Sciences of Madagascar) ary ny Pr. Dr. Ndriana Rabarioelina (Filoha Mpanorina ny Royal Academy of Sciences of Madagascar), teo anatrehan' ny Raby dimy avy any Etazonia, Kanada, Marôka, Frantsa ary Aostralia, tao Antananarivo tamin' ny volana Mey 2017.

## Mpanjakan' Imerina sy mpanjakan' i Madagasikara

### Ny fototry ny fanjakany

#### Taranaka mpanjaka
Nilaza i Ndriana Rabarioelina fa avy amin' ny mpanjaka Andriantomara, ny mpanjaka Andrianerinerina Lahimatoan' Imerina, ny mpanjaka Andriamanelo, ny mpanjaka Ralambo, ny mpanjaka Andriantompokoindrindra Lahimatoan' Imerina, Tompon' ny Tranomanara, Tranofohiloha, Tranomasina, izay nolovany avy amin' ny razambeny mpanjaka Andriamamilazabe, sy avy amin' ny mpanjaka Andrianjaka namorona ny Rovan' Antananarivo, ny mpanjaka Andriantsitakatrandriana, ny mpanjaka Andriantsimitoviaminandriandehibe ary ny mpanjaka Andrianampoinimerina. Ny *Geneanet* no ahitana tetiarana momba an' i Ndriana Rabarioelina fa saingy tsy ahafaha-mahafantatra ny fifandraisany amin' ny mpanjaka merina teo aloha izany.  

Araka ny voalazan' i Ndriana Rabarioelina dia izao ny hafatry ny mpanjaka razambeny:  An' Andriamanelo ny Alakamisy ary an' Andriamananintany ny Zoma. Raha manary fanjakana ny Terak' Andriamananintany dia miverina amin' Andriamanelo ny fanjakana. Vokany: ny hafatra napetraky ny Masina Mpanjaka Ralambo sy Andriantompokoindrindra ary Andrianjaka izay nisy fifanarahana fito dia manjaka aloha Andriantompokoindrindra avy amin' Andriamanelo, avy eo manjaka Andrianjaka avy amin' Andriamananintany, ary ny Andriandahy avy amin' ny Terak' Andrianjaka manana reny mivantana Andriantompokoindrindra (foko) ihany no mahazo manjaka sy mahazo Tranomasina. Ny vehivavy tsy mahazo manjaka. Ary rehefa tsy manaja na very fanjakana ny Terak' Andrianjaka dia miverina amin' Andriantompokoindrindra Lahimatoan' Imerina, avy amin' Andriamanelo, ny fanjakana. (Ndriana Rabarioelina)   Nambarany fa "avy amin' ny Mpanjaka Mpisorona Andriantompokoindrindra Lahimatoan' Imerina mivantana sady avy amin' ny Masina Mpanjaka Andrianjaka ary avy amin' ny Masina Mpanjaka Andrianampoinimerina eto Madagasikara izy". Ity fanambaràna ity dia singa fototra amin' ny maha-izy azy sy ny hetsika ataony.  

#### Tendry avy amin' Andriamanitra
Araka ny voalazan' i Ndriana Rabarioelina hatrany dia mpaminany miisa fito, raiamandreny andriana sy ireo zokiolona fotsy volo amin' ny tany, raiamandreny ara-panahy (ny Pastora Daniel Ratefy avy ao Ambohimalaza, ny Pastor Razafindrakoto Gabriel avy ao Antanamalaza, i Mama Volahavana Germaine avy amin' ny Toby Ankaramalaza, i Dada Manasé avy amin' ny Toby Ankaramalaza, ny Andriambavy Rasoazanakolona Hélène na Mamafara avy amin' ny Toby Namahanambasy Imerinatsimo, ny Kardinaly Armand Gaétan Razafindratandra avy ao Ambohimalaza, ny Andriambavy Ravolazaimanga Bernadette avy amin' ny Toby Itaitso) no nampilazain' Andriamanitra mialoha nanomboka ny taona 1981, ny maha mpanjaka mpandova fanjakana sy nanome tsodrano an' i Ndriana Rabarioelina.   

### Ny fanjakany

#### Fiantombohan' ny fanjakany
Araka ny filazana nataony ihany dia tamin' ny volana Septambra 2015 no voalazany fa nanosorana sy nanamasinina azy ho mpanjaka tamin' ny lanonana ara-panahy teny Ambohidrabiby Hasin' Imerina, toerana manan-danja teo amin' ny tantaran’ ny mpanjaka merina sy mpanjaka eto Madagasikara. Nisy fahazavana avy any an-danitra nidina sy nipetraka naharitra ela teo aminy, ary "fahazavana avo zato heny noho ny fahazavan' ny masoandro" niposaka vao maraina avy any atsinanana tamin' io fotoana fanosorana mpanjaka sy fitsofandrano azy io teny Ambohidrabiby Hasin' Imerina, izay mariky ny "fanatrehan' Andriamanitra sy ny fankatoavany ary ny fitahiany". 

Na dia teo aza izany fanosorana izany dia efa taty amin' ny taona 2020 no nahenoana ny maha mpanjaka azy, raha andriana na printsy no nahalalana azy hatramin' izay.

Izy dia nanorina ny Fianakaviamben' ny Andriana Merina, ny Fianakaviamben' ny Andriana eto Madagasikara, ny Fianakaviamben' ny Mpanjaka eto Madagasikara, ny Fiombonamben' ny Ampanjaka eto Madagasikara ary niaraka nanorina ny fiombonamben' ny Taranaka Andriana Miray eto Madagasikara (TAMIMA) niaraka tamin' ny mpitandrina Tolotra Ratefy taorian' ny 06 Novambra 1995.

#### Ny anaram-boninahitra entiny
Izao ny anaram-boninahitra isalorany amin' ny maha mpanjaka azy, izay matetika adika amin' ny tenim-pirenena samihafa: "*Mpanjaka, avy amin' ny Lahimatoan' Imerina, Lehiben' ny Fianakaviamben' ny Andriana Merina, Lehiben' ny Fianakaviamben' ny Mpanjaka eto Madagasikara*".

#### Mbola mitaky ny tena fanjakana
Na dia efa voahosotra sy nohamasinina ho mpanjaka aza i Ndriana Rabarioelina dia mbola miasa momba ny hamerenana ny Fanjakan' i Madagasikara sy ny handravana ny Repoblikan' i Madagasikara, izay lazainy fa naorin' ny mpanjanatany frantsay, mba hametrahany ny fanjakana teôkratika sy kristôkratika.

### Fidirana an-tsehatra amin' ny raharaham-pirenena
I Ndriana Rabarioelina dia nahazo fiofanana pôlitika nandritra ny dimy taona (1995-2000) tamin' ny Andriana Blaise Rabetafika, ambasadaoron' i Madagasikara tany amin' ny Firenena Mikambana (ONU). Koa mandray anjara momba ny raharaha pôlitika sy sôsialy eto Madagasikara izy.

Nanome toromarika stratejika ara-tafika tamin' ny Ministry ny Fiarovam-pirenena sy jeneraly miisa folo izy hampitsaharana ny ady an-trano niaraka amin' ny basy aman-tafondro sy ny hanavotana ny takalonaina sivily an-jatony sy hamonjena ny vahoaka an-tapitrisa nijaly tamin' ny raharaha 2002.

Nanohitra ny tsy fanarahan-dalàna sy ny hala-bato goavana ary nanao fampielezan-kevitra ho an' ny "Tsia" tamin' ny fitsapan-kevi-bahoaka tamin' ny taona 2010.

Nisakana ny fanotofana tanimbary arivo hektara mahery tamin' ny kaominina miisa enina (Ambohitrimanjaka, Ambohidrapeto, Fiombonana, Ankadimanga, Anosibe Zaivola, Itaosy) ary niaro ny tantsaha enina alina mahery voan' ny tsindray hazo lena sy nampijalina. Ireo tanimbary ireo dia mirefy arivo hektara, mamelona vahoaka enina hetsy mahery eto Antananarivo sy ny manodidina. Nanoro hevitra izy mba hakisaka amin' ny toerana hafa ny tetikasa Tanamasoandro (2019).

Nanome hevitra mba handanian' ny Antenimierandoholona ny volavolan-dalàna manamafy fa an' i Madagasikara ny nosy dimy manodidina an' i Madagasikara (Bassas da India, Europa, Glorioso, Juan de Nova, Tromelin). Ramatoa Arlette Ramaroson, mpitsara iraisam-pirenena, sy ny mpiaradia manampahaizana no nandrafitra ilay volavolan-dalàna ary nankatoavina sy nolanian' ny Antenimierandoholona tamin' ny 18 Desambra 2020.

### Fitsipahana ny fanjakany
Tsy voarakitra loatra amin' ny literatiora akademika ny fanakianana ataon' ny mpitsikera an' i Ndriana Rabarioelina momba ny maha "Mpanjakan' Imerina" na "Mpanjakan' i Madagasikara" azy, fa avy amin' ny adihevitra ampahibemaso, amin' ny hevitry ny mpampiasa aterineto, amin' ny fanadihadiana ara-tantara ivelan' ny sehatra akademika, ary amin' ny hevitra avoakan' ny antokon' olona samy mpandala ny fitondrà-mpanjaka (mônarsista) sy amin' ny mpanao pôlitika sasany.

#### Fitsipahana ny maha ara-dalàna ny tetiarana
Mpitsikera maro no milaza fa tsy voamarina ampahibemaso sy tsy misy fomba azo amarinana azy ny tetiarana anohanana ny sata maha mpandova fanjakana an' i Ndriana Rabarioelina. Voalaza fa ampahampahany na tsy hita amin' ny fomba ampy ao amin' ny arisiva ara-tantara azo jerena ny fampahalalana momba ny tetiarany.

Nomarihin' ny mpitsikera sasany fa tsy namela taranaka handova fanjakana amin' ny fomba mazava ny mpanjaka merina farany, Ranavalona III, taorian' ny fanjavonan' ny taranany. Amin' ity toe-javatra ity dia sarotra porofoina amin' ny fomba azo antoka ny fitakiana fandovana fanjakana aty aorina. Tsy nanana afa-tsy zanakavavy iray ity mpanjakavavy ity, dia i Marie-Louise (1894-1948) izay tsy nanambady sy tsy nanan-janaka.

Misy amin' ny mpanohitra no miaiky fa mety ho anisan' ny fianakavian' andriana i Rabarioelina, nefa tsy avy hatrany dia manome zo ho eo amin' ny seza fiandrianana ny maha andriana.

#### Olana momba ny fitsipiky ny fifandimbiasana
Nomarihin' ny mpitsipaka sasany fa tsy nanaraka rafitra henjana momba ny maha lahimatoa ny fandovana ny seza fiandrianan' ny Fanjakan' Imerina, tsy toy ny fitondram-panjaka eorôpeana sasany. Araka ny tantara dia niankina amin' ny lafin-javatra maro ny fifandimbiasana: ny fanendren' ny mpanjaka ny handimby azy, ny fanohanan' ny fianakavian' andriana malaza, ny fifandanjana ara-pôlitika anatiny, ary ny fankatoavan' ny mpitana ny fomban-drazana. Izany dia manasarotra ny famantarana mandeha hoazy ny mpandova aty amin' ny taranaka maromaro taorian' ny naharavan' ilay fanjakana. Milaza ireo mpitsikera ireo fa tsy misy fitsipika voarakitry ny tantara azo anondroana mazava ny mpandimby tokana.

#### Tsy fahampian' ny fankatoavana iombonana
Amin' ny fanao ara-pôlitika merina, ny fikarana eo amin' ny seza fiandrianana amin' ny ankapobeny dia mitaky ny fisian' ny marimaritra iraisana eo amin' ny taranaka andriana lehibe, sy ny fankatoavan' ny manam-pahefana nentim-paharazana, ary ny fanatanterahana ny fombafomba mifandray amin' izany. Manamafy ny mpitsikera sasany fa tsy nisy izany fankatoavana iombonana izany na tao Analamanga na tany amin' ny faritra hafa eto Madagasikara. Maro ny mpanjaka, ny lehibe ara-drazana, ny taranak' andriana sns izay tsy manaiky ny maha mpanjaka an-dRabarioelina, na ho an' ny Merina na ho an' ny Malagasy rehetra. Koa satria ahitana andriana sy taranaka mpanjaka isan-karazany sy isam-paritra ny eto Madagasikara, dia tsy hisy olon-tokana hekena amin' ny alalan' ny marimaritra iraisana ho mpanjaka. Ao koa ny fisian' ny firazanana na vondrona maro ao amin' ny Merina izay samy milaza tena fa afaka na tokony ho eo amin' ny toeran' ny mpanjaka. Izany no mahasarotra ny fahazoana olona iray eken' ny taranaka mpanjaka merina na malagasy ho mpanjakany.

#### Fanakianana ara-pôlitika sy ara-pivavahana
Misy koa tsikera maromaro mifantoka amin' ny tsy tena maha zava-dehibe ara-pôlitika ny famerenana ny fanjakà-mpanjaka. Repoblika i Madagasikara ankehitriny ka tsy manaiky fisiana fanjakà-mpanjaka ny andrim-panjakana misy ao aminy. Ampifandraisina amin' ny fanjakazakana ara-pôlitikan' ny Merina tamin' ny foko hafa teto amin' ny Nosy ny Fanjakan' Imerina teo aloha, ka mety hiteraka fanoherana eo amin' ny toe-draharaham-pirenena mandala ny fahasamihafana ny fikasana hamerina ny fitondrà-mpanjaka. Heverin' ny sasany ho efa nilaozan' ny toetrandro na tsy mifanentana amin' ny zava-misy ara-pôlitika ankehitriny ny fiheverana ny fiverenana amin' ny fanjakà-mpanjaka. Araka io fomba fijery io dia heverina ho tetikasa ideôlôjika na an' ohatra ny fitakiana ny maha mpanjaka fa tsy safidy ara-pôlitika mifanentana amin' ny zava-misy.

Anisan' ny fanakianana ihany koa ny momba ny fiheverana ara-pôlitika sasany voizin-dRabarioelina, indrindra ny fikasany hametraka fahefana ara-pôlitika eo amin' ny fototra ara-pivavahana. Milaza ny mpanohitra izany hevitra izany fa ny fanandratana ny fahefana teôkratika dia tsy mifanaraka amin' ny foto-kevitra momba ny maha laika ny fanjakana sy ny fandalana ny fahasamihafan' ny atokom-pivavahana.

#### Kely ny fankatoavan' ny besinimaro
Mpandinika maro no manamarika fa toa tsy miteraka hetsi-bahoaka miely patrana ho amin' ny famerenana ny fanjakà-mpanjaka ny hetsika sy ny hevitra voizin' i Ndriana Rabarioelina. Ny asany dia fantatra indrindra ao anatin' ny faribolan' ny mpandala ny fameranana ny fanjakà-mpanjaka sasany, sy ampahany amin' ny zanaka am-pielezana, ary vondrona manam-pahaizana sy ara-pivavahana voafetra. Izany dia manamafy ny fiheveran' ny mpanohitra azy fa mipetraka ho tsinontsinoavina ny fitakiana ataony eo amin' ny adihevitra pôlitika eto Madagasikara.

## Ny zava-bitany

### Ny boky nosoratany
Amin' ny asasorany dia ireto no azo tanisaina:

* *[[Biblical Relations between Israel and Madagascar]]* (2010);
* *[[The King and High Priest Andriantompokoindrindra]]* (2012);
* *[[The New Kingdom of Madagascar]]* (2014);
* *[[Madagascar in the Last Vestiges of the Birthplace of Humanity]]* (2016).

Ireo boky ireo dia maneho ny fahavononany hikaroka ny fifandraisan' ny tantara malagasy sy ny ara-panahy ary ny sivilizasiôna fahiny.

### Ny zavatra natsangany

#### Momba ny hira sy mozika
Mpitendry gitara klasika iraisam-pirenena i Ndriana Rabarioelina sady lehiben' ôrkesitra. Izy no filoha mpanorina ny fikambanana *Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar* (ONG-CNSMM) sy ny *Orchestre Philharmonique Amontana,* nanomboka tamin' ny taona 1996*,* izay natao hanomezam-boninahitra an' Andriamanitra, mpamorona ny Lanitra sy ny Tany, sy hanomezana lanja ny haimozika malagasy avo lenta, ary efa nanao fampisehoana maro, anisan' izany ny fampisehoana impito ny *oratorio* "*Messiah*" (G.F. Handel) amin' ny teny malagasy niaraka amin' ny mpihira miisa 90 ao amin' ny antoko mpihira Zanak' Ambohimalaza (ZAMA) sy mpitendry mozika iraisam-pirenena miisa 20, ny "*Messe en Si mineur*" (J.S. Bach) niaraka tamin' ny *CNSMM Choir* sy ny *Orchestre Philharmonique Amontana*, ary ny "Haleloia" (G.F. Handel) niaraka tamin' ny antoko mpihira malagasy maro izay nisy mpihira niisa 600 teo anoloan' ny Lapan' ny Tanàna Antananarivo.

Filoha mpanorina ny *Festival International de Musique Classique* voalohany teto Madagasikara, nanomboka tamin' ny taona 1998, ary nikarakara kônseritra ampolony maro, izay nandraisan' ny mpitendry zavamaneno anjara avy eto Madagasikara, any Etazonia, any Alemaina, United Kingdom, Frantsa, Nôrvezy, Brezila, Italia, Rosia, Afrika Atsimo, nosy La Reunion sy firenena hafa.

Filoha mpanorina ny *Festival International de Jazz* *à Madagascar*, izay nanao fampisehoana mihoatra ny zato ary nandraisan' ny mpitendry zavamaneno anjara avy eto Madagasikara, Etazonia, Alemana, Soisa, Belzika, United Kingdom, Nôrvezy, Brezila, Italia, Afrika Atsimo, Frantsa, nosy La Reunion, nosy Maorisy sy firenena hafa.

#### Akademia
Filoha mpanorina ny *International Royal Academy of Theology* i Ndriana Rabarioelina nanomboka tamin' ny taona 2010, izay misy manampahaizana mikasika ny teôlôjia eto Madagasikara sy maneran-tany. Filoha mpanorina ny *Royal Academy of Sciences of Madagascar* koa izy nanomboka tamin' ny taona 2016, izay misy Malagasy manampahaizana amin' ny taranja maro (teôlôjia, siansa teôrika, siansa ampiharina, kolontsaina sy haikanto, siansa mikasika ny olombelona, tantara sy lalàna ary pôlitika, siansan' ny fampandrosoana).

### Ny blaogy ampiasainy
Ity ny topimaso momba ny blaogy na vohikala izay anehoan' i Ndriana Rabarioelina tsy tapaka ny tenany. Ireo blaogy ireo dia manasongadina ny maha andriana sy mpanjaka azy hatrany na dia misy isan-karazany aza ny lohahevitra hita ao amin' izy ireo. Indreto ny sasany amin' izy ireo:

#### Blaogy momba ny tantara, ny siansa, ny zavakanto, sns
* *Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar*;
* *Royal Academy of Sciences of Madagascar*;

#### Blaogy momba pôlitika, ny sôsialy, ny fanjakana sns
Ireo blaogy ireo dia sehatra miompana amin' ny mpanjaka ara-drazana, ka izy no mpandray anjara lehibe amin' izany. Mamoaka lahatsoratra sy sary ary manambara hetsika ao izy.
* *Fanjakan' i Madagasikara*;
* *Fianakaviamben' ny Andriana Merina*;
* *Fianakaviamben' ny Mpanjaka eto Madagasikara*;
* *Fiombonamben' ny Taranaka Andriana Miray eto Madagasikara* (*TAMIMA*);
* *Ny Andriantompokoindrindra*;
* *Ny Jiosy eto Madagasikara*;
* *Royal House of Madagascar*.
Anisan' ny anehoany hevitra koa ny blaogy *Taniko Madagasikara* (Jereo eto) sy blaogy maro hafa izay matetika manana anarana ahitana ny teny hoe "*Royal*".

## Ny fikambanana sy ny fifandraisana iraisam-pirenena

### Fikambanana iraisam-pirenen' ny mpanjaka
I Ndriana Rabarioelina dia mpikambana miaraka amin' ny mpanjaka notsongaina eran-tany ao anatin' ny *Delphic Royal Society*, nanomboka tamin' ny taona 2011 tao Berlin any Alemaina, izay miaraka amin' ny *Delphic International Council* manome lanja ny kolontsaina sy haikanto avo lenta eran-tany. 

### Fifandraisana amin' ny any ivelany
I Ndriana Rabarioelina dia nampita "Hafatr' Andriamanitra" manohitra ny fiarahan' ny olona mitovy fananahana na *Message of the Lord Adonai Elohim to All Churches in the World on the Homosexuality* ary nalefa tamin' ny mpitarika fiangonana lehibe maneran-tany (ny Fiangonana Katolika Apostolika Romana any Vatikàna, ny Anglican Communion, ny World Reformed Alliance, ny World Lutheran Federation, ny World Council of Churches, ...) tamin' ny taona 2010 sy 2011.

Lehiben' ny delegasiona malagasy misy ny mpanjaka malagasy notsongaina, tamin' ny Fihaonambe Iraisam-Pirenenan' ny Mpanjaka sy Zanakandriana ary Mpitarika ara-drazana, indroa miantoana, tany Tripoli sy Benghazi any Libia tamin' ny taona 2008 sy 2009. Ary notendrena ho lehiben' ny delegasiona mitarika ny mpanjaka rehetra avy amin' ny firenena miisa dimampolo mahery raha nihaona tamin' ny filoham-pirenena miisa folo mahery avy any Amerika, Eorôpa, Afrika ary Afovoany Atsinanana tany Libia tamin' ny taona 2009.

I Ndriana Rabarioelina koa dia solontenan' ny ampanjaka rehetra eto Madagasikara tamin' ny Fihaonambe Iraisam-Pirenenan' ny Mpanjaka sy Zanakandriana ary Mpitarika ara-drazana, ary nihaona tamin' ny filoham-pirenena maro tany Pretoria atsy Afrika Atsimo tamin' ny taona 2011.

Efa nahazo ny mariboninahitra *Grand Cross of the Royal Order of Bunyoro-Kitara Kingdom* (eken' ny Fanjakana any Oganda) izy.

## Jereo koa
* Andriana
* Repoblika

* Foko folo verin' i Israely

* Jiosy malagasy
* Ratefy Tolotra
* Tudor Parfitt
* Joseph Briant
* Vahoaka milaza fa taranaky ny Israelita
* Fifindra-monina jiosy aty Madagasikara

## Fanovozan-kevitra
**Boky sy lahatsoratra**

* Briant, Joseph, *[https://www.google.com/search?q=Briant%2C+Joseph%2C+L%27h%C3%A9breu+%C3%A0+Madagascar&sca_esv=c7c67eb20f0b5775&sxsrf=ADLYWIKaeaF1lxKCRhfWaMtjxkig_QiHCw%3A1734705771500&ei=a4JlZ6CmHoHOhbIPxdK5gAE&ved=0ahUKEwjgh7PKyraKAxUBZ0EAHUVpDhAQ4dUDCA8&uact=5&oq=Briant%2C+Joseph%2C+L%27h%C3%A9breu+%C3%A0+Madagascar&gs_lp=Egxnd3Mtd2l6LXNlcnAiJ0JyaWFudCwgSm9zZXBoLCBMJ2jDqWJyZXUgw6AgTWFkYWdhc2NhcjIIEAAYgAQYogQyCBAAGIAEGKIEMggQABiABBiiBDIIEAAYgAQYogRItRBQ4AZYlwpwBHgBkAEAmAHHA6ABxwOqAQM0LTG4AQPIAQD4AQH4AQKYAgWgAv4DqAIKwgIKEAAYsAMY1gQYR8ICDRAAGIAEGLADGEMYigXCAgcQIxgnGOoCmAMN8QWSdHSb40MGMYgGAZAGCpIHBTQuNC0xoAeGAw&sclient=gws-wiz-serp L'hébreu à Madagascar]*.
* Ferrand, Gabriel (1905). *[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k1667374 Les migrations musulmanes et juives à Madagascar]*. Paris: Revue de l'histoire des religions.
* Rabarioelina, Ndriana (Rev. Dr.) (2011), "*Biblical Relations between Israel and Madagascar*", Doctoral Dissertation, Ph.D in Theology, SAHTS, États-Unis, 2010, 458 pages. Abstract in Saint-Alcuin House Journal, Volume 8, No 1, États-Unis, And in Library of Congress, number (ISSN 1548-4459), États-Unis.

* Ramilison, Emmanuel (1951), *[https://books.google.mg/books/about/Ny_Loharanon_ny_Andriana_nanjaka_teto_Im.html?id=LfxmQwAACAAJ&redir_esc=y Andriantomara-Andriamamilazabe. Loharanon' ny Andriana nanjaka eto Imerina]*, Imprimerie Ankehitriny.
* Ramilison, Emmanuel (1962), *Ny Baiboly sy Andrianampoinimerina*, Librarie Iarivo, Antananarivo, 66 pejy.
* Kasanga, Fernand (1963), *Ny Antemoro Anakara voasoratra tamin' ny taona 1506,* Imprimerie Iarivo, Antananarivo.

* Rombaka, Jacques Philippe (1963), *[https://www.bulac.fr/image/tantaran-drazana Tantaran-drazana Antemoro-Anteony]*, Antananarivo, Imprimerie LMS.
* Rombaka, Jacques Philippe (1970), *[https://www.sudoc.abes.fr/cbs/xslt/DB=2.1//SRCH?IKT=12&TRM=097789631 Fomban-drazana antemoro-usages et coutumes antemoro] *, Ambozontany, Fianarantsoa.
* Ratefy, Tolotra (1986), *"Sind die Madagassichen Juden"* na "Jiosy ve ny malagasy ?", Munster-Antananarivo, 600 pejy.

*Lahatsoratra tao amin' ny ''Midi Madagascar'' tamin' ny 20 Avrily 2012 (rohy maty: http://www.midi-madagasikara.mg/index.php/component/content/article/5-societe/2933-declaration--les-malagasy-descendants-de-juifs)
* "Ndriana Rabarioelina : des propositions pertinentes…", *www.madagate.org*
* "Le prince Ndriana Rabarioelina appelle les dirigeants à démolir toutes nouvelles constructions dans le Rova d’Antananarivo.", *www.malagasynews.com*
* International Royal Academy of Theology (2010): *Message of the Lord Adonai Elohim to All Churches in the World on the Homosexuality,* http://academy-of-theology.blogspot.com/2011/06/message-of-the-lord-adonai-elohim-to-all.html
* "Ndriana Rabarioelina", *gw.geneanet.org*
* "Ndriana Rabarioelina", *web.facebook.com*
* "Fanosorana mpanjaka sy tsodrano ny Mpanjaka Ndriana Rabarioelina, avy amin' ny Lahimatoan' Imerina, Lehiben' ny Fianakaviamben' ny Mpanjaka eto Madagasikara (Taona 2015)", *fanjakana-madagasikara.blogspot.com*
* "The anointing and the consecration of HRM King Ndriana Rabarioelina (in 2015)", *royal-house-of-madagascar.blogspot.com*
* "Famindrana zakaka sy famindrana fahefana ho an' ny Mmpanjaka Ndriana Rabarioelina avy amin' ny Lahimatoan' Imerina (taona 2015)", *mpanjaka-madagasikara.blogspot.com*

**Sary mihetsika**
* "Ny Jiosy eto Madagasikara, ny Mpanjaka Ndriana Rabarioelina", *youtube.com*
* "Tantara sy Fiainam-pirenena" (*youtube*), *tanikomadagascar.com*
* "Ndriana Rabarioelina: Manandratra Fanjakan' ny Mpisorona", *youtube.com*.
* "Mpanjaka Ndriana Rabarioelina: "Teny Gasy"", 06 Novambra 2021, Madagascar24TV, youtube.com: "(66) Ny Mpanjaka Ndriana Rabarioelina, "Tena Gasy" 01 Oktobra 2022, Madagascar24TV - YouTube".
* "Mpanjaka Ndriana Rabarioelina: "Dinika"", MBSTV, 03 Oktobra 2022, youtube.com: "Ny Mpanjaka Ndriana Rabarioelina, "Dinika" 03oktobra2022, MBS TV".
* "Mpanjaka Ndriana Rabarioelina:''"Antso ho an' ny firenena''*"*', 13 Oktobra 2022, youtube.com: "Antso ho an' ny Firenena, Ny Mpanjaka Ndriana Rabarioelina".
* "Mpanjaka Ndriana Rabarioelina, ''Fanjakan' i Madagasikara''*"*, 21/07/2023, Le 20H15, Madagascar24Redaction: youtube.com: "(66) Le 20H15 - 2023 07 21 - Mpanjaka Ndriana Rabarioelina- YouTube".
* "Mpanjaka Ndriana Rabarioelina : "''Fanjakam-Pisorona, Fanjakan'i Madagasikara''*""*, 22/07/2023, youtube.com".
* "Mpanjaka Ndriana Rabarioelina: "''Mijoro ny Fianakaviambe eto Madagasikara"''*"*, 05 Aogositra 2023, youtube.com".
* "Mpanjaka Ndriana Rabarioelina: "''Ny Jiosy eto Madagasikara"''*"*, TV I-BC, 2023, youtube.com".

## Loharano sy fanamarihana