Ravoahangy-Andrianavalona Joseph

**Ravoahangy-Andrianavalona Joseph** dia Malagasy nizaka ny zom-pirenena frantsay, mpanao pôlitika sy mpitsabo. Teraka tamin' ny 28 Oktobra 1893 tao Fianarantsoa ary maty tamin' ny 21 Aogositra 1970 tao Antananarivo. Mpikambana ao amin' ny Antenimieram-pirenena frantsay izy nanomboka amin' ny 21 Oktobra 1945 ka hatramin' ny 10 Jona 1946, tao amin' ny Antenimieram-pirenena mpanorina (*Assemblée nationale constituante*) faha-2 tamin' ny 2 Jona 1946 hatramin' ny 27 Novambra 1946 ary tao amin' ny Antenimieram-pirenena amin' ny fe-potoam-piasana voalohany tamin' ny 10 Novambra 1946 ka hatramin' ny 4 Jolay 1951. Mpitari-tolona niady tamin' ny fanjanahantany izy ary anisan' ireo namorona ny antoko Vy Vato Sakelika (V.V.S.) sy ny Mouvement démocratique de la rénovation malgache (M.D.R.M.) niaraka amin' i Joseph Raseta sy  i Jacques Rabemananjara.

= Ny tantarany =
### Ny fiaviany sy ny fianarany
Teraka tao Fianarantsoa tamin' ny 28 Oktobra 1893 i Ravoahangy. Zana-dRakotonavalona Joël sy Ramanantenasoa Rose (samy avy amin' ny firazanana Andriamasinavalona). Nanaraka ny ambaratonga voalohany tamina sekoly samihafa tao Fianarantsoa izy. Nanohy ny fianarany tao amin' ny sekoly Le Myre de Vilers ao Antananarivo izy ary afa-panadinana ho mpianatra mpitsabo tamin' ny taona 1912. 

### Ny niatombohany nitolona
Ny taona 1913, dia anisan' ireo izay namorona ny Vy Vato Sakelika (V.V.S.) Ravoahangy ary nosamborina noho izany tamin' ny taona 1915. Voaheloka hiasa an-terivozona mandra-pahafatiny izy tamin' ny 18 Febroary 1916 (fitsarana natao tao Andafiavaratra) ary nalefa sesitany tany Mayotte. Nohalefahina ho asa an-terivozona mandritra ny 15 taona izany saziny izany nefa nofoanana mihitsy tamin' ny taona 1922. Niverina nanohy ny fianarany ho mpitsabo izy ary tafavoaka ho mpitsabo herintaona taty aoriana. Rehefa mpitsabo izy dia niditra tao amin' ny A.M.I ary notendrena hiasa any Toliara hatramin' ny taona 1927. Rehefa tapitra ny fifanekena nataony tamin' ny fanjakana, dia lasa nakany Diégo "hiara-miasa" tamin-dRalaimongo, kanefa dia voarara tsy nahazo manao ny asan' ny mpitsabo tany amin' io toerana io izy.

Izy sy i Dussac Paul no niara-nanohy ny famoahana ny gazety *[[L'Opinion]]*, rehefa naiditra am-ponja Ralaimongo tamin' ny taona 1928, ka lafin-kevitra roa lehibe no nitoloman'izy ireo tamin'izany, dia ny fanafoanana ny "indigénat" sy ny fanafoanana ny lalàna naha-zanatany frantsay an' i Madagasikara tamin' ny 6 Aogositra 1896 mba ho fananganana ny fanjakan' i Madagasikara.

Tamin' ny 29 Mey 1929, na dia tsy nandray anjara mivantana amin'ny hetsika natao aza Ravoahangy, dia tsy navela handia faritany tao Maintirano nandritra ny 5 taona, kanefa mbola nanohy ny fanoratana an-gazety ihany. Hoy izy tao amin'ny lahatsoratra navoakany tao amin'ny gazety *L'Opinion* tamin' ny 24 Septambra 1934: "Takinay hatrany ny fahaleovantenan' i Madagasikara".

Niverina teto Antananarivo tamin' ny taona 1936 sy niara-namorona tamin-dRalaimongo sy i Dussac Paul ny gazety *[[La Nation Malgache]]* sy *[[Le Prolétariat malgache]]* izy ary anisan' ny namorona ny hetsika sendikaly voalohany. Tamin' ny taona 1939, tamin' ny fiandohan'ny Ady lehibe faha-II, dia niato tsy nanao pôlitika Ravoahangy, kanefa izany dia tsy nahasakana ny fanjakana tamin' izany fotoana izany (akaiky an' i Vichy) hanao fisavana matetika ny tokantranony izany. Voafidy ho mpanolotsainan' ny Tananan' Antananarivo tamin' ny taona 1945 izy, nefa nofoanana izany, vokatry ny fanamelohana samihafa azony hatramin' ny taona 1916. Na izany aza dia voafidy ho solombavambahoaka tao amin' ny Antenimiera mpamolavola tany Frantsa ny volana Novambra ary mbola voafidy hitana io toerana io ihany na tamin' ny volana Jona na tamin' ny voalana Novambra 1946.

### Ny M.D.R.M sy ny raharaha 29 Martsa 1947
Tamin' ny taona 1946, dia anisan' ireo niara-namorona ny antoko *[[Mouvement démocratique de la rénovation malgache]]* (M.D.R.M.) . Voaheloka ho faty noho ny raharaha 29 Marsa 1947 araka ny fitsarana natao teo Andafiavaratra izy, nefa izany sazy izany dia nivadika ho figadrana mandra-pahafaty anaty faritra voambina tamin' ny taona 1949, ka nahiboka tany Mwali ao Kômôro izy ary nafindra tany Calvi (nosy Corse) avy eo. Nampanao "Tsia" tamin' ny fitsapan-kevi-bahoaka natao tamin' ny 28 Septambra 1958 izy. Rehefa tafaverina teto an-tanindrazana izy, dia voafidy ho solombavambahoakan' Antananarivo tamin' ny 4 Septambra 1960.

### Ny niafarany
Tamin' ny taona 1961 dia niditra ho mpikambana ao amin' ny Parti social démocrate malgache (PSD) izy ary voatendry ho ministra na minisi-panjakana hatramin' ny fotoana nahafatesany tamin' ny 21 Aogositra 1970, ary nalevina am-boninahitra sy nisaonan' i Madagasikara.

## Jereo koa

* Jean Ralaimongo
* Joseph Raseta
* Ny Avana Ramanantoanina 

= Loharano =

* Ilaitangena, *Feon' ny Merina* lah. faha-163, 18 Jolay 1997.