Epistily ho an' ny Efesiana

Ny **Epistily ho an' ny Efesiana** na **Taratasin' i Masindahy Paoly ho an' ny Efezianina** dia boky hita ao amin' ny Testamenta Vaovao, ao amin' ny Baiboly kristiana, izay anisan' ny atao hoe epistily. Taratasy nalefan' ny Apôstôly Paoly ho an' ny fiangonana kristiana tany Efesôsy na Efezy na Efeso izany. Tokony ho teo anelanelan' ny taona 60 sy 63 no nanoratana azy. Misy toko 6 ity boky ity. 

## Ny anaran' ilay boky
*Επιστολή προς Εφεσίους / Epistolê pros Ephesious* no fiantsoana azy amin' ny teny grika fa *Epistula ad Ephesios* kosa amin' ny teny latina. Ny Prôtestanta malagasy dia miantso ilay taratasy hoe *Epistily ho an' ny Efesiana* izay hafohezina amin' ny hoe *Efesiana*; fa ny Katôlika malagasy kosa manao azy hoe *Epistolàn' i Masindahy Paoly* na *Taratasin' i Masindahy Paoly ho an' ny Efezianina* izay hafohezina amin' ny hoe *Efezianina*.

## Famintinana
Manomboka ny taratasiny amin' ny fampahatsiahivana ny hevi-dehiben' ny hafatra ampitainy i Paoly. Maty teo amin' ny hazo fijaliana i Kristy mba hanafaka antsika (Efes. 1:7-8). Natsangan' Andriamanitra tamin' ny fahafatesana i Kristy ka mipetraka eo an-kavanan' Andriamanitra izao, ary any izy no manjaka amin' izao rehetra izao. Hanapaka ny Tontolo ho avy koa i Kristy (Efes. 1:20-21). 

Mitondra ny Jiosy na Jody sy ny Jentily na Jentilisa ho amin' ny toerana iray i Jesoa Kristy ka mandrava ny efitry ny fifankahalana izay manasaraka azy ireo (Efes. 2:14) ary mampiray azy ireo ho samy anisan' ny Fiangonana masina itoeran' ny Fanahin' Andriamanitra (Efes. 2:22). Drafitra mandrakizain' Andriamanitra izany (Efes. 3:11).

Tsy misy afa-tsy Tompo iray sy Fanahin' Andriamanitra iray ary Andriamanitra iray izay tsy iza fa ny Ray izay Rain' ny olombelona rehetra (Efes. 4:45). Midika izany fa tokony hamela ny Fanahy hampiray fo azy ireo ny Kristiana mba hiainany am-piadanana (Efes. 4:3). Ivon' ity taratasy ity ny amin' ny maha iray ny Kristiana ao amin' i Kristy. Tokana ny finoana ary tokana ny Batisa, izay maha toy ny vatana iray ny mpino rehetra. 

Lehibe ny zavatra andrasana amin' ny olona nantsoina ho amin' ny fiainam-baovao (Efes. 4:17 - 5:20). Zanaka malalan' Andriamanitra ny mpanara-dia an' i Kristy ka tokony hanao araka izay ataon' Andriamanitra (Efes. 5:1). Zatra niaina tao amin' ny haizina izy ireo, nefa tsy maintsy hiaina ao amin' ny fahazavana (Efes. 5:8-9).

Manoro hevitra ny mpivady sy ny mpianaka ary ny tompo sy mpanompo ny atao hoe fiainana kristiana koa i Paoly (Efes. 5:21 - 6:9).  

## Fizaràn' ny boky
Azo zaraina roa lehibe ny epistily:

### Famonjena sy fihavanan' ny voary manontolo (1:1 - 3:21)

* Teny fanokafana (1:1-2)
* Fankalazana an' Andriamanitra noho ny fanavotany (1:3-27)
* Avy amin' ny fahafatesana ho amin' ny fahavelomana mandrakizay (2:1-22)
* Fanapahana sy fahefana any an-danitra (3:1-13)
* Vavaka fiekena ny asan' i Kristy (3:14 - 3:21)

### Fananarana hanana fitondran-tena mendrika (4:1 - 6: 24)

* Firaisana kristiana sy famonjen' i Kristy (4:1-13)
* Olom-baovao ao amin' i Kristy lohan' ny Fiangonana (4:14-32)
* Fanoherana ny asan' ny maizina sy fandehanana araka ny maha zanaky ny mazava (5:1-21)
* Fitondran-tena kristiana (5:22 - 6:9)
* Fitaovam-piadiana ara-panahy (6:10-17)
* Fanaovam-beloman' i Paoly (6:18-24)

## Jereo koa
**Ny [[epistilin' i Paoly]]:**

* Epistily ho an' ny Rômana,
* Epistily voalohany ho an' ny Kôrintiana,
* Epistily faharoa ho an' ny Kôrintiana,
* Epistily ho an' ny Galatiana,
* Epistily ho an' ny Efesiana,
* Epistily ho an' ny Filipiana,
* Epistily ho an' ny Kôlosiana,
* Epistily voalohany ho an' ny Tasalôniana,
* Epistily faharoa ho an' ny Tesalôniana,
* Epistily voalohany ho an' i Timôty,
* Epistily faharoa ho an' i Timôty,
* Epistily ho an' i Titosy,
* Epistily ho an' i Filemôna

**Boky hafa ao amin' ny Baiboly:**

* Testamenta Taloha
* Epistily ho an' ny Hebreo

* Filazantsara (Matio - Marka - Lioka - Joany)
* Epistily katôlika (Jakoba - 1Petera - 2Petera - 1Joany - 2Joany - 3Joany, Joda)

* Apôkalipsy