Joseph Stalin

**Joseph Stalin**, teraka i *Iosseb Bessarionis dze Dzhughashvili*, dia mpanao pôlitika ny mpanao heloka bevava sy mpanao didy jadona ny  zom-pirenen' ny Firaisan' ny Repoblika Sôsialista Sôvietika teraka ny 18 Desambra 1878 ary maty ny 5 Martsa 1953.

## Revolisionera
Tamin'ny 1903, Dzhughashvili dia nanatevin-daharana ny elatra Bolshevik teo ambany fitarihan'i Lenin, . Nanohana ny hetsika tsy ara-dalàna nataon'ny Bolsheviks tamin'ny hetsika azo ampiharina izy. Tao anatin'ny taona vitsivitsy dia nandray anjara tamin'ny fandaminana sy ny fanomanana ny fandrobana banky isan-karazany.
Ny halatra malaza indrindra tao amin'ny banky Tbilisi tamin'ny 13 Jona. / 26 Jona 1907 no namoy ny ainy 40.

## Mpitondra tanteraka
Taorian'ny nandroahana an'i Trotsky tamin'ny Novambra 1927, dia i Stalin no hany mpitondra ny Firaisana Sovietika.
Ny taona voalohan'ny fitondran'i Stalin dia nanamarika ny andrana ara-politika sy ara-toekarena ary koa ny fitomboan'ny fanalavirana azy amin'ny zava-misy marina, satria tsy ela dia nanaiky ny zava-misy izay nampihariny ihany izy.
Nanomboka tamin'ny 1928, Stalin dia nanosika tsy an-kijanona ny fampivondronana an-tery ny fambolena. Tamin’ny fanaovana izany dia noravany tsy nisy antra ny fanoheran’ireo tantsaha nolavina ho mpanankarena ary niantso azy ireo hoe “kulaks”. Noho ny fanampian’ny polisy miafina, dia voatery nanolotra sakafo ireo tantsaha na dia tsy afaka nanao izany aza. Nisy nangalatra ny entany farany – koa ny famatsiana voamaina ilaina.

Ny fanangonam-bokatra sy ny famoretana ny “kulaks” no tena nahatonga ny mosary goavana tao amin'ny Firaisana Sovietika, fantatra any Okraina amin'ny anarana hoe Holodomor, izay nahatratra faritra mahatsiravina tany amin'ny faritra atsimon'i Rosia, Kazakstàna ary Okraina. Io mosary io, izay fanahy iniana naterak'i Stalin, dia namoizana ain'olona 3.500.000 tany Okraina, olona maherin'ny 3.000.000 tany atsimon'i Rosia, ary olona 1.200.000 mahery tany Kazakstàna.
Noheverin'i Stalin ho toy ny “fanomezam-boninahitra” tsy maintsy naloan'ny tantsaha ny fitakiana sakafo feno herisetra.

Ny fepetra faneriterena nataon'i Stalin tamin'ny mpanohitra nanomboka tamin'ny 1928 dia niteraka olona an-tapitrisa tanteraka izay, raha tsy nisy namono, dia tena feno olona be loatra ny fonjan'ny Firaisana Sovietika sy ny toby fiasana an-terivozona. Nitombo be ny fahafatesan’ny voafonja ary tamin’ny 1933 dia nahatratra 25 isan-jaton’ny voafonja isam-bolana.

## Ny fiainany manokana
I Besarion Jughashvili no rainy. Ny vadiny dia i Ekaterina Svanidze sy Nadezhda Alliluyeva. Ny zanany dia i Yakov Dzhugashvili, i Vasily Dzhugashvili, ary i Svetlana Alliluyeva.

Ny vadiny voalohany, Ekaterina Svanidze, dia maty tamin’ny 1907 noho ny tifos, na ny tioberkilaozy, izay voan’izy ireo tany Baku nandritra ny fahavaratra.

Ny vadiny faharoa, Alliluyeva, taorian'ny fifamaliana tamin'i Stalin tamin'ny vao mangiran-dratsy tamin'ny andro faharoa taorian'ny fiafaran'ny fankalazana ny faha-15 taonan'ny Revolisiona Oktobra, dia namono tena tao amin'ny efitranon'ny trano Kremlin tamin'ny fanindronana ny tenany tao amin'ny efitranon'ny Kremlin. ny tratra raha nandry teo am-pandriana.

 
## Jereo koa
* Holodomor

### Rohy ivelany
* Ao amin'i Freebase: https://www.freebase.com/m/03_lf