open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
भगत सिंह कोश्यारी

**भगत सिंह कोश्यारी** भारत कऽ राजनीतिमे उत्तर भारतक एक परिचित नाम छी, जे भारतीय जनता पार्टी सँ सम्बधित एक भारतीय राजनीतिज्ञ अछि। ओ उत्तराखण्ड राज्यके द्वितीय सफल मुख्यमन्त्री तथा उत्तराखण्ड विधानसभा मे २००२ सँ २००७ तक विपक्ष के शीर्ष नेता रहै चुकल अछि ।
## प्रारम्भिक तथा व्यक्तिगत जीवन
भगत सिंह कोश्यारीक जन्म १७ जून १९४२ कऽ उत्तराखण्डके कुमांऊँ क्षेत्रक अल्मोड़ा जिलाक   एक गॉंउमे भेल छल । ओ अपन प्रारम्भिक शिक्षा अल्मोड़ामे पूरा केलक आ उसके पश्चात ओ आगरा विश्वविद्यालय सँ अंग्रेजी साहित्यमे आचार्यक उपाधि प्राप्त केलक।
## राजनैतिक जीवनक प्रारम्भ
कोश्यारीजीक राजनैतिक जीवनक प्रारम्भ शिक्षणकालके दौरान  प्रारम्भ भऽ गेल छल । शिक्षणकालमे  अपन जीवनक राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघ के लेल  समर्पित करै चुकल अछि । वर्ष २००५-२००७  बीच ओ भारतीय जनता पार्टी कऽ उत्तराखण्ड राज्य प्रमुख छल । ओहि समय मतबर सिंह कण्डारी विपक्षक नेता छल ।
## राजनैतिक जीवन
ओ राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघ सँ जुडल । १९७७ मे आपातकाल के समय ओ विरोध  केलक ओ बन्दी बनालक ।
## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
## एहो सभ देखी
श्रेणी:जीवनी
नेपिडव

**नेपिडव** (बर्मी: နေပြည်တော် अङ्ग्रेजी Naypyidaw) म्यानमार (पहिने बर्माक नामसँ चिनहल जाइत छल) कऽ नव राजधानी छी । नेपिडवक अर्थ **राजसी नगर** होइत अछि । एकर एक अनुवाद **राजासभक घर** सेहो होइत अछि । ६ नवम्बर २००५ मे नेपिडव शहरकें बर्माक प्रशासनिक राजधानी घोषित कएल गेल छल । राजधानीक नाम २७ मार्च २००६ मे म्यानमारक सशस्त्र बल दिवसक दिन घोषित कएल गेल अछि । ई नगर बर्माक पुरानो राजधानी याङ्गोनसँ उत्तरमे लगभग ३०० किलोमिटरक दूरीमे अवस्थित अछि । ई याङ्गोन आ माण्डाले शहरक बाद म्यानमारक तेसर सभसँ बेसी जनसङ्ख्या भेल शहर छी । सन् २००९ मे ई ठामक जनसङ्ख्या लगभग ९,२५,००० रहल छल ।

## नामाकरण
**नेपिडव** कऽ अर्थ बर्मेली भाषा अनुसार **राजाक निवास** होइत अछि आ सामान्य रूपमे एकर अनुवाद **शाही राजधानी** कएल गेल अछि । परम्परागत रूपमे, ई शाही राजधानीसभक नामसभमे प्रत्ययक रूपमे प्रयोग कएल गेल छल, जेना माण्डालिया, जकरा  (यदानाबोन नेपिडव) कहल गेल छल ।

## इतिहास

## मौसम

## यातायात

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ

## एहो सभ देखी

श्रेणी:एसियाक राजधानीसभ
श्रेणी:एसियाक मुख्य शहरसभ
रामेन

**रामेन** (/ˈrɑːmən/) (ラーメン rāmen, IPA: [ɾaꜜːmeɴ]) जापानी खाद्य परिकार छी । एहिमे  चिनियाँ शैलीमे  बनाइएल  चाउचाउ मान्स या माछक झोलमे  पसैत अछि  । साथ बङ्गुरक तासिएल  मान्स (sliced pork, チャーシュー chāshū), समुद्री लेउ (dried seaweed 海苔 nori), मेनमा (メンマ) आ  हरिया प्याज (葱 negi) सेहो खानाक उपर दिश राख सजावैत अछि । ठाउँ अनुसार रामेनक बनावट शैली फरक परैत अछि ।
## ईतिहास
रामेनक विकासस्थल थाहा नै अछि । कुछ स्रोतसभ ई चिनसँ आएल  बताउँवैत अछि  कुछ स्रोत २० अम शताब्दीमे  जापान विकास भेल  बतावैत अछि । सन् १९५० तकमे  रामेनके  सिना सोबा कहैत छल  ।

सन् १९०० सँ रेष्टुरेन्टसभ क्यान्टोन आ साङ्घाइ सामान्य रामेन खाना पस्किए । मध्य १९०० तक आएल वाद ई बिक्री  प्निय होए लगल छल  । पहिल रामेन पसल सन १९१० मे  खोलएल  बतावैत अछि ।

## प्रकार
विभिन्न शैलीका रामेन शैली जापान भर पावैत अछि । बिक्रि स्थान आ भूगोल अनुसार फरक भेल तयो भी  नाम त एके होएत अछि। रामेन विशेषत: नुडल्स (चाउचाउ) आ प्रयोग करै झोल अनुसार बटैत अछि ।

### नुडल्स
बहुत नुडल्ससभ कम्तिमा चार तत्वसभसँ बनल  होएत अछि, गहुँक आटा, नुन, पानी आ कान्सुइ (かん水, नुन पानी जहिमे  पोटासियम कारबोनेट वा सोडियम कारबोनेट होएत) अछि ।
### झोल

### स्थान अनुसारक रामेनसभ
* स्यापोरो
* किताकाता
* टोकियो शैली
* योकोहमा
* वाकायामा
* हाकाता रामेन


File:tokyoramen.jpg|टोकियो शैली रामेन
File:kitakatara-men.jpg|किताकाता रामेन
File:Hakatara-men.jpg|हाकाता रामेन
File:Tsukemen.jpg|त्सुकेमेन
File:aburasoba.jpg|अाबुरासोबा
File:takayama_ramen.jpg|ताकायामा
File:Hiyashira-men.jpg|होयासी
File:Butter Corn Ramen.JPG|बटरकर्न रामेन
File:Zaru ramen Paris.jpg|जारु रामेन
File:151010 Sapporo ramen at Susukino Sapporo Hokkaido Japan01s.jpg|साप्पारो शैली
File:Muroran-CurryRamen.jpg|मुरोरन करी

## अन्य देशहरूमा
रामेन चिन, हङकङ आ ताइवानमा समेत प्रख्यात अछि  एकरा rìshì lāmiàn कहैत अछि । एहिमे  साथै रामेन नै बनावैत खोलिएल  रेष्टुरेन्टसभ बेलायतमे  सेहो अछि  ।
## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
## एहो सभ देखी
सिन्धु घाटी सभ्यता

**सिन्धुघाटीक सभ्यता** (३३०० ईसापूर्व सँ १७०० ईसापूर्व तक) विश्वक प्राचीन नदी घाटी सभ्यतासभमे  एकटा मुख्य सभ्यता थीक ।

सम्मानित पत्रिका नेचरमे  प्रकाशित शोधक अनुसार ई सभ्यता कम सं कम ८००० बर्ष पुरान रहल अछि । ई हडप्पा-सभ्यता आ 'सिंधु-सरस्वती सभ्यता' केरि नाम सँ सेहो जानल जाइत अछि  । एकर विकास सिन्धु नदी तथा घघ्घर (प्राचीन सरस्वती)क तट सँ भेल अछि । मोहनजोदड़ो, कालीबंगा, लोथल, धौलावीरा, राखीगढ़ी तथा हड़प्पा  एकर प्रमुख  केन्द्र  छल ।  दिसम्बर २०१४ मे  भिर्दाना कें एखन धरि  सभ सँ प्राचीन नगर मानल जाइत सिन्धु-घाटी सभ्यताक । ब्रिटिश-शासन काल मे  भेल  उत्खननक आधारमे  पुरातत्ववेत्ता तथा इतिहासकार सभक अनुमान अछि जे ई अत्यन्त विकसित सभ्यता छल  आ' ई नगरर बहुत बेर बसल  आ उजड़ल छल ।

सन् १८२६ मे  पहिल बेर चार्ल्स मासोन अहि पुरान सभ्यताक खोज केने छलाह  । कनिंघम सन् १८५६ मे  ई सभ्यताक पहिल सर्वेक्षण केने छलाह  । सन् १८५६ मे  कराची सँ लाहौरक मध्य रेलवे- लाइनक निर्माणक समय बर्टन-बन्धु सभ हड़प्पा- स्थलक सूचना सरकार के  देने छलाह  । अहि क्रम मे  सन् १८६१ मे  एलेक्जेन्डर कनिंघमक निर्देशन मे  भारतीय पुरातत्व सर्वेक्षणक स्थापना भेल छल  । सिन्धु-घाटी सभ्यता केरि १४०० केन्द्र सभक खोज भऽ चुकल अछि जाहि मे ९२५ केन्द्र भारत मे  पाओल गेल अछि । ८० प्रतिशत स्थल सरस्वती नदी ओ एकर सहायक नदी सभक समीप रहल अछि । एखन धरि अन्वेषित स्थल सभ मे सं ३ प्रतिशत स्थल सभक उत्खनन पूर्ण भेल अछि ।

## नामक उत्पत्ति
सिन्धु घाटी सभ्यताक क्षेत्र अत्यन्त व्यापक छल  । [हडप्पा] ओ [मोहनजोदड़ो केरि उत्खनन सँ अहि सभ्यता सम्बन्धित प्रमाण प्राप्त भेल अछि। अतः विद्वान सभ एकरा 'सिन्धु-घाटी सभ्यता'क नाम देलनि,  ई क्षेत्र सिन्धु तथा ओकर सहायक नदी सभक  क्षेत्रमे  अबैत अछि, मुदा रोपड़, लोथल, कालीबंगा, वनमाली, रंगापुर आदि क्षेत्र सभ मे सेहो अहि सभ्यताक अवशेष प्राप्त भेल जे  सिन्धु तथा ओकर सहायक नदी सभक प्रवाह-क्षेत्र सँ बहार छल  । यैह कारण थीक जे इतिहासकार लोकनि अहि सभ्यताक प्रमुख केन्द्र हड़प्पा होयबाक कारण एकरा  "हडप्पा सभ्यता"क नाम देब सेहो उचित मानैत छथि ।
भारतीय पुरातत्व सर्वेक्षणक महानिदेशक *जोन मार्शल*  सन १९२४ मे  सिन्धु सभ्यताक मादे मे  तीन महत्वपूर्ण ग्रन्थ लिखने छलाह  ।

## चित्र दीर्घा

फाइल:WellAndBathingPlatforms-Harappa.jpg|सिन्धु घाटी सभ्यता नगरमे  स्थित एकटा कूप 
फाइल:Votive Image of Bull, ca. 2000 B.C.E. Hand-modeled terracotta. Brooklyn Museum.jpg|एक  मूर्ति 
फाइल:A drain at Lothal.jpg|लोथल- स्थित प्राचीन नगर मे  स्थित एकटा नली 
फाइल:Red pottery, IVC.jpg|लाल-मांटि सँ बनल  एक पात्रक अवशेष 
फाइल:Ceremonial Vessel LACMA AC1997.93.1.jpg|अनुष्ठानादि वा समारोह सभ मे प्रयुक्त पात्र (ईसापूर्व २६०० सँ  २४५०)


## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य-जाल संयोजन

*सिन्धु-सरस्वती सभ्यता : भारत को उषाकाल  (मिशेल दनिनो)

* Harappa and Indus Valley Civilization at harappa.com
* An invitation to the Indus Civilization (Tokyo Metropolitan Museum)
* Cache of Seal Impressions Discovered in Western India

## इहो सभ देखी
श्रेणी:इतिहास
मस्कट, ओमान

**मस्कट** ओमानक राजधानी मात्र नै एहि ठामक सबसँ बड़का शहर सेहो छी। ई शहर आधुनिकता तथा परम्पराक अदभूत सङ्गम छी। अही ठाम एक दिस आधुनिक भवन कऽ देखल जा सकैत छी, ओही ऐतिहासिक स्‍थलसभक सेहो अही ठाम भरमार अछि। एहि कारण ई शहर सभदिनसँ पर्यटकसभक आकर्षणक केन्द्रमे रहैत अछि। अल जलाली किला तथा अल मिरानी किला, भव्‍य मस्जिद, मुतराह सोक, कसर अल अलाम रॉयल पैलेस, वेट अज-जुबैर म्‍यूजियम, कुर्रम नेशनल पार्क आदि अही ठामक प्रमुख दर्शनीय स्‍थल छी।

## प्रमुख आकर्षण

### अल जलाली किला
### भव्‍य मस्जिद
### मुतराह सोक
### कसर अल अलाम रॉयल पैलेस
### वेट अज-जुबैर म्‍यूजियम
### कुर्रम नेशनल पार्क

## आवागमन

## टिप्पणी

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## बाह्य जडीसभ

* Ministry of Foreign Affairs 
* Official Ministry Of Tourism site
* Oman Air The National Airline
* PA Muscat Online Guide to Muscat 
* Muscat Travel
* Ministry Of Information site
* Muscat, Oman Travel and Tourism Portal


## एहो सभ देखी

श्रेणी:एसियाक राजधानीसभ
श्रेणी:एसियाक मुख्य शहरसभ
पोर्ट मोरेस्बी

(; टोक:*पोट मोस्बी*), लाई **पोम सिटी**  या मात्र **मोरेस्बी**, पपुवा न्युगिनी क राजधानी तथा सबसँ पैग आ लोकप्रिय शहर छी । ई न्यू गिनी द्वीपक किनारा द्वीप पापुआन पेनिनसुला क दक्षिण-पूर्वी समुद्री-तट मे  अवस्थित अछि । १९ अम शताब्दीक मध्य भागमे  शहर एक व्यापारिक केन्द्रक रूपमे  प्रकट भेल  । द्वितीय विश्वयुद्धक दौडान ई १९४२&ndash;४३ क समयमे  शाही जापानी सेना द्वारा विजयक लेल  एक प्रमुख उद्देश्य बनल छल   । पोर्ट मोरेस्बी द्वितीय विश्वयुद्धक समयमे  दक्षिण पूर्व एशिया आ अमेरिकासँ अष्ट्रेलियाके  अलग लावैल  अाधार सेहो बनल छल ।

सन् २००० मे  एकर जनसंख्या २५४,१५८ छल । २०११ कऽ अनुसार ई नौ वर्षक अवधिमे  २.१% कऽ वार्षिक वृद्धि दरसँ एकर जनसंख्या ३६४,१४५  पुगल  । शहर स्थापना भेल  ठाउँमे  शताब्दी अगासँ  मोटुआन-कोइटाबु लोगसभक  बसोबास रहल छल । १८७३ मे , पोर्ट मोरेस्बी देखैल  पहिल  ब्रिटेनक कप्तान जोन मोरेस्बीछल  । ई नाम उनकर पिता, एडमिरल सर फेयरफाक्स मोरेस्बी कऽ सम्मानमे देने छल  । यद्यपि पोर्ट मोरेस्बी केन्द्रीय प्रदेशसँ घेरिएल  राजधानी भेलवादो  ओ प्रदेशक भाग नै भऽ, राष्ट्रिय राजधानी जिला छी ।

## इतिहास
वर्तमान समयमे पोर्ट मोरेस्बीक रूपमा चिनल क्षेत्रक मोटुआन लोगसभ सागो, अन्य खाद्य आ क्यानो लगसभ, हनुआबाडा सँ जलयात्रा करै अपन भाँडा-बर्तनक कारोबार केलक । ओसभक भाषा, मोटु, हिरि मोटु, पपुवा न्यू गिनी क आधिकारिक भाषाक आधार छल  । १९६० दशकसँग ई मोटु भाषाक गिरावट आएल  आ टोक भाषाक लोकप्रियता बढ्त गेल  । हिरी यात्रीसभ पैग मात्रामे  छल  । प्रत्येक ६०० टा पुरुष २० टा बहु-सङ्ख्यक समुद्री डुङ्गा वा लाकातोई कऽ प्रयोगसँ प्रत्येक यात्रामे  २०,००० माइटक भाँडा-बर्तनक कारोबार केलक । मोटुआनसभक लेल , हिरी एक आर्थिक उद्यम छल  आ एकर लाम्बा आ खतरनाक यात्राक माध्यमसँ अपन आदिवासी पहिचानक पुष्टि करैत छल  ।

## स्वतन्त्रता
सितम्बर  १९७५ मे, पोर्ट मोरेस्बीके  राजधानी बना पपुवा न्यू गिनी एक स्वतन्त्र देश भेल ।

## जलवायु
पोर्ट मोरेस्बीक जलवायु उष्णदेशीय चक्रवात कऽ अछि आ वर्षभर ई प्रकारक जलवायु रहैत  अछि। पोर्ट मोरेस्बीक औसत वार्षिक वर्षा मात्र  अछि । जेकर फलस्वरूप न्यू गिनी के  एक सुख्खा स्थान छी ।

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
* '''पोर्ट मोरेस्बी−राष्ट्रिय राजधानी जिल्ला'''को आधिकारिक वेबसाइट

## एहो सभ देखी
* '''पोर्ट मोरेस्बी−राष्ट्रिय राजधानी जिला'''क आधिकारिक वेबसाइट

श्रेणी:शहर
श्रेणी:एसियाक राजधानीसभ
अम्मान

**अम्मान** (;  **' ) [[जोर्डन]]क [[राजधानी]],  देशक [[आर्थिक]], राजनीतिक, [[सांस्कृतिक|सांस्कृतिक केन्द्र]] तथा सबसँ लोकप्रिय शहर छी । उत्तर-मध्य जोर्डनमे  स्थित अम्मान, [[अम्मान राज्यपाल]]क प्रशासनिक केन्द्र छी । शहरमे  ४०,०७,५२६ जनसंख्या आ  भूमि क्षेत्र अछि । आज, अम्मान पश्चिमी शहरसभ मध्ये सबसँ उदारवादी शहर मानैत अछि । ई क्षेत्र विशेष करै अरबी आ युरोपियन पर्यटकसभक एक प्रमुख पर्यटकीय स्थल छी ।

ई क्षेत्रमे  मानव बस्तीक पुराना प्रमाण एक निओलिथिक साइटक [[ऐन घजल]] छी । एकर [[उत्तराधिकारी]] **रब्बाथ अम्मोन** क नामसँ चिनैत छल , जे [[अम्मोन]]सभ कऽ राजधानी छल तेकरवाद  **फिलाडेल्फिया** आ अन्तिम उत्तराधिकारी अम्मान भेल  । अम्मान के  सुरूमे  सात पहाडसभमे निर्माण कएल गेल छल   मुदा अब २७ जिलासभक साथ १९ टा सँ बेसी  पहाडसभमे फैलल अछि  । जे  उनकर [[मेयर]] [[यूसेफ अल-शावरबे]]को नेतृत्वमा [[ग्रेटर अम्मान नगरपालिका]] द्वारा प्रशासित होएत अछि । अम्मानक क्षेत्र या त पहाड (जाबाल) या उपत्यका (वाडी) सँ अपन नाम प्राप्त केने अछि । पूर्वी अम्मान मुख्यतः ऐतिहासिक स्थलसभसँ भरिएल अछि  । जेकर अक्सर सांस्कृतिक गतिविधिक मेजबानी करैत अछि । जबकि पश्चिम अम्मान अधिक आधुनिक छी आ शहरक आर्थिक केन्द्रक रूपमे  कार्य करैत अछि ।

२०१४ मे लगभग २० लाख आगन्तुक अम्मानमे  आएल वाद । एकरा संसारमे  ९३ अम सबसँ बहुत भ्रमण कएल शहर घोषित केलक । अम्मान ओ वर्ष ५ अम सबसँ पैग अरब शहर बनल  । अम्मान मे अपेक्षाकृत तेजीसँ बढ़ैत अर्थव्यवस्था अछि । ई वैश्विक शहर सूचकांकक बीटा-स्थान मे  अछि । एकर अलावा, ई आर्थिक, श्रम, पर्यावरण, आ सामाजिक-सांस्कृतिक कारक अनुसार मध्य पूर्व आ उत्तर अफ्रिकाक सबसँ निक शहरसभ मध्य एक छी । ई शहर अरब संसारक सबसँ लोकप्रिय स्थानसभमे क्षेत्रीय कार्यालयसभ स्थापित करैके  लेल  [[दोहा]] आ [[दुबई]] पछा गनैत अछि । दोसर १० वर्षमे  ई तीनटा शहरसभ बहुराष्ट्रीय गतिविधिक क्षेत्रमे  सबसँ पैग हिस्सा कब्जा करैके  आशा कएल गेल अछि ।

== नामाकरण ==
अम्मान अपन नाम [[ईसा पूर्व]] १३ अम शताब्दीसँ प्राप्त भेल  । अम्मोनसभ एकरा "रब्बाथ अम्मोन" सँ लेने अछि  । जहाँ "रब्बाथ" शब्दक अर्थ **राजधानी** वा **राजाक दरबार** होएत अछि । समयक साथ-साथ "रब्बाथ" शब्द प्रयोग नै केने छल  आ  शहर "अम्मोन" क रूपमे  चिनै लगल   । शहर विजय केने  नयाँ सभ्यतासभक प्रभावसँ बिस्तारै-बिस्तारै "रब्बाथ अम्मान" के  **अम्मान''' नाममे  परिवर्तन भेल  ।
## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
* अम्मानको स्ट्रीट खाद्य - वृत्तचित्र
* अम्मान डिजिटल समुदाय फेसबुक पेज
* ग्रेटर अम्मान नगरपालिका फेसबुक पेज
* अम्मान सार्वजनिक यातायात नक्शा 

## एहो सभ देखी

श्रेणी:एसियाक राजधानीसभ
विस्केक

**विस्केक** (किर्गिज: Бишкек), जेकरा पहिल **पिश्पेक** आ **फून्जे** क नामसभसँ सेहो  चिनल , मध्य एशिया क किर्गिजस्तान देशक राजधानी, आर्थिक, राजनीतिक, सांस्कृतिक केन्द्र तथा सबसँ लोकप्रिय शहर छी । ई किर्गिजस्तानक चुय प्रदेश कऽ राजधानी सेहो छी ।

## नामाकरण आ स्थापना
विस्केक कऽ नाम किर्गिज भाषा कऽ शब्दसँ उत्पन्न भेल  मानैत अछि जेकर किर्गिजस्तानक राष्ट्रीय पेय, कूमीस, (घोडीक दूधसँ बनल  मदिरा-युक्त मही), जानैत अछि । सन् १८२५ मे चुय नदी क एक सहायक नदीक किनारामे किर्गिजस्तानी सभ एक किल्ला कऽ स्थापना केलक । जब ई इलाका रूसी साम्राज्य मे  शामिल भेल  तब बहुत रूसी लोगसभ हिमर आएब बसल आ ई शहर कऽ नाम १८६२ मे पिश्पेक भेल  । जे  रूसी लोगसभ द्वारा **'विस्केक** क गलत उच्चारण छल  । १९२६ मे  सोभियत संघ बनाइएल  पछा ई शहरक नाम ई इलाका मे  जन्मिएल  बोल्शेविक पार्टीक नेता मिखाईल फून्जे क नाममे  **फून्जे**' रखलक । १९९१ मे  किर्गिजस्तान स्वतन्त्रता भेल  पश्चात उक्त देशक संसदसँ ई शहरक ऐतिहासिक **विस्केक** नाम फेर परिवर्तन भेल  ।

## भूगोल
विस्केक ८०० मीटर (२,६०० फूट) कऽ ऊँचाईमे  किर्गिज आला-तू पर्वत शृंखलाक उत्तरी भागमे  अवस्थित अछि । किर्गिज आला-तू स्वयम् तियान शान शृंखलाक एक उपशाखा छी । ई पूरा इलाका चुय नदी क्षेत्रमे  परैत अछि । विस्केक चौडा सडकसभक एक शहर छी । जकर अधिकतर स्थानमे उच्च पर्वत देखैत अछि । ई सोभियत-शैलीक फल्याट-भेल  इमारत अछि । जेकर बीचमे  अक्सर आँगनसभ हुएत अछि । विस्केक शहर बहुत-बहुत  वृक्षसभसँ  हरा-भरा अछि । जे  गर्मी समयमे  शहरिके  सितल छाँय प्रदान करैत अछि । विस्केकमे  सबसँ अधिक गर्मी  तक होएत अछि । जबकि सबसँ  जाड  तक अछि ।

## जनसंख्या
विस्केक किर्गिजस्तानमे सबसँ बहुत जनसंख्या भेल  शहर छी । एकर जनसंख्या, २०१५ मे , ९३७,४०० अनुमान कएल गेल छल  । शहरक आधारसँ १९९० कऽ मध्यदिश, रसियन आ युरोपियन जातीय मूलक अन्य देशसभ (यूक्रेनियन, टाटार, जर्मनी) सँ शहरक जनसंख्याक बहुमत समावेश केलक । १९७० कऽ जातीय जनगणना अनुसार, क्रिश्चियन मात्र १२.३% छल , जबकि व्हाइट फ्रेन्स आबादीक ८०% सँ बेसी छल  । अब विस्केक मुख्यतः किर्गि शहर छी, एकर ६६% सँ बेसी  जनसंख्या किर्गिस्तानी छी । जबकि युरोपियन जनसंख्या २०% सँ कम अछि । ई तथ्यक बावजूद विस्केकक मुख्य भाषा रूसी छी ।

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ

## एहो सभ देखी

श्रेणी:शहर
श्रेणी:एसियाक राजधानीसभ
स्टकहोम

**स्टकहोम** ( ()) उत्तरी युरोपमे अवस्थित स्वीडेन देशक राजधानी आ सभ सँ पैग शहर छी। ई समुचा क्यान्डीभेनिया इलाकाक सभ सँ पैग शहरी क्षेत्र छी। सन् २०१० मे एकर नगर परिषद भितर बसोबास कएनिहार नागरिकसभक जनसङ्ख्या ८,५१,१५५ अनुमानित केनए छल। ई समय एकर पुरे शहरी इलाकामे १३.७ लाख लोक आ पुरे स्टकहोम प्रशासनिक क्षेत्रमे लगभग २१ लाख लोक बसोबास करि रहल अछि। पुरे स्टकहोम प्रशासनिक क्षेत्र भरि पुरे स्वीडेनक २२% नागरिक बसोबास करैत अछि।

स्टकहोमक स्थापना सन् ११८७ मे अनुमानित कएल गेल अछि आ ओहि काल सँ ई स्वीडेनक सांस्कृतिक, साहित्यिक, राजनैतिक आ आर्थिक केन्द्रक रुपमे रहल अछि।

## इतिहास

## जनसङ्ख्या

## चित्र-दीर्घा

File:Stockholms Old Town seen from Skeppsholmen.jpg|गम्ला स्टान
File:GamlaStan from Katarinahissen Stockholm Swe new.JPG|गम्ला स्टान
File:Af Chapman at Skeppsholmen in Stockholm City.jpg|च्याप्म्यान जहाज
File:Strommen 2007.jpg|ग्रयाण्ड होटल
File:Skånebanken.jpg|क्यानियाबन्केनक दृश्य
File:Hamngatan 2008a.jpg|उद्योगीक भवन
File:Kungsgatan 2008b.jpg|दुई गगनचुम्बी भवन
File:Ryssgården Stockholm From Above 2005-06-06.jpg|स्टकहोम सिटी सङ्ग्रहालय
File:Stockholm-03.jpg|बाँध
File:Nightfall over South End of Stockholm.jpg|सोडरमाल्मक दृश्य
File:Drottninggatan söderut.jpg|व्यावसायिक क्षेत्र
File:Djurgarden.jpg|नोर्डिक संग्रहालय
File:Stockholm public library.jpg|स्टकहोम जन पुस्तकालय
File:P8201763 cropped 4 to 3 (1.33) 1333972121.jpg|व्यावसायिक भवन
File:Stockholm-city-hall.jpg|स्टकहोम सिटी हल
File:Riksbron 2006.jpg|विभिन्न प्रसिद्ध स्थलक दृश्य
File:Stockholmcity.JPG|केन्द्रीय स्टकहोम
File:Kunliga slottet 2 copy1.jpg|स्टकहोम दरवार
File:Stadion 2009c.jpg|स्टकहोम ओलम्पिक रङ्गशाला
File:Solgränd mars 2007.JPG|सोलग्रयाण्डक दृश्य
File:Stockholm-Gamla Stan-5.jpg|गम्ला स्टानक दृश्य
File:Dalarö2010a.jpg|होटेल बेलीभ्यु
File:Utö_kyrka_January_2013.jpg|उटो चर्च


## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ

*स्टकहोम—आधिकारिक वेबसाइट

## एहो सभ देखी

श्रेणी:शहर
श्रवणबेलगोला

**श्रवणवेलगोला** (कन्नड : ಶ್ರವಣಬೆಳಗೊಳ) कर्नाटक राज्यक चन्नारायपटक हस्सन जिलामे  स्थित एक शहर छी । ई राज्यक राजधानी बेङ्गलोर सँ १४४ कि. मी. टाढा रहल अछि  । ई एक प्रसिद्ध जैन तीर्थस्थल छी । कन्नड़ मे   'वेल' कऽ अर्थ श्वेत होएत आ 'गोल' कऽ अर्थ सरोवर होएत अछि । शहरक मध्य भागमे  एक सुन्दर श्वेत सरोवरक कारण नाम बेलगोला अथावा श्रवणबेलगोला रहल अछि ।

ई स्थान बिध्यागिरी आ चन्द्रागिरीक मध्य भागमे  अवस्थित अछि। बिध्यागिरीमे ७ तथा चन्द्रागिरीमे १४ जैन मन्दिर रहल अछि ।

## स्थान
श्रवणवेलगोला कर्नाटक राज्यक हस्सन जिलामे  स्थित चन्नारयापन तालुकमे  चन्नारायपटक दक्षिण-पूर्व सँ ११ कि. मी. दुरीमे  स्थित अछि । ई जिला केन्द्र कर्नाटकक ५१ कि.मी. दक्षिण-पूर्व कऽ दूरीमे  रहल अछि  । ई  बंगलौर-मंगलोर रोड (एनएच ७५), हिरासेव सँ १८ किलोमिटर, हिलबिडसँ ७८ कि. मी, बेलूर सँ ८९ कि. मी., कर्नाटकक राजधानी बेंगलोर सँ १४४ कि. मी. आ बेगलोर सँ २२२ कि .मी. दुरीमे  अवस्थित रहल अछि  ।

## इतिहास

श्रवणबेलगोलामे चन्द्रागिरी आ बिन्ध्यागिरि पहाड रहल अछि । आचार्य भाद्रबाहु आ तिनकर शिष्यसभ  ध्यान करैत छल विश्वाश अछि ।

## शिलालेखसभ

## बसदी
**अकिना बसदी**: ई सन् ११८१ मे बनाने छल  । अक्कना बसदी २३ अम तिर्थन्कारा पर्श्वानाथक मन्दिर मुख्य देवताक रूपमे रहल अछि ।
**चन्द्रगुप्त बसदी**: ई ९ अम शताब्दीमे  स्थापना कएल गेल छल  । ई मन्दिरक बीच भागमे  पार्श्वनाथक तस्बिर, पदममुथाक एक आ दाहिनादिश आ कुशमन्डीक एक बसल  मुद्रामे  रहल अछि ।
**शान्तीनाथ बसदी**: ई मन्दिर शान्तीनाथक लेल  समर्पित अछि । ई लगभग १२०० ए. डी. वरपर निर्माण भेल अछि ।
**पार्वननाथ बसदी**: बाहार सजाइएल  द्दवालसभ संग ई सुन्दर संरचना छी । पार्वननाथक तस्बिर ओ पहाडमे सबसँ उच्च अछि, जेकर उचाई १८ फिट अछि । मनिस्टेम्बा (स्तम्भ) सब चार दिशामे  मूर्तिकला कएल अछि जे  दक्षिणमे पद्मवतीक संख्या, पूर्वमे याकेश, उत्तरमे कुशम्याण्डी आ पश्चिममे गेलोपिंग घोडासभ अछि । नभरंगमे स्तम्भसभ गोला गंगा प्रकारक रहल अछि जे घण्टी, भाँडा आ चक्का मोल्डिंगसभ अछि ।

## चित्र दिर्घा

File:Aerial_view_of_Bahubali,_Gomateswara_Jain_temple,_Karkala.jpg|गोमतेश्वोर सालिकक हवाई दृष्य
File:Gommateshwara.jpg|ओडेगाल बसदी 
File:Shravanbelgola_Gomateshvara_miniature.jpg|गोमतेश्वोरक मूर्तिक छोट संस्करण
File:Chavundaraya_Basadi_on_Chandragiri_hill_at_Shravanabelagola.jpg| चभुन्दरय बसदी
File:Shravanabelagola_statue.jpg|गोमतेश्वोर सालिकक महामस्तकाभिषेक
File:Shravanabelagola2007 - 05.jpg|शहरक मध्यमे सरोवर, पछा एकर नाम 'वेल' क अर्थ श्वेत आ 'गोल' क अर्थ सरोवर अछि
File:View_of_Chandragupta_Basadi_at_Chandragiri_hill_in_Shravanabelagola.jpg|चन्द्रगुप्त बसदी



## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
* The Bhattarakas of Shravanabelgola and Mudabidri
* Mahamasthakabhisheka.com
* http://www.youtube.com/watch?v=LXQpbMQVriU
* Gommatagiri 

श्रेणी:कर्नाटक
बेरुत

**बेरूत** (अरबी: , अङ्ग्रेजी: Beirut) लेबनानक राजधानी तथा सबसँ पैग शहर छी । सन् २०१४ कऽ जनगणना अनुसार ई शहरक अनुमानित जनसङ्ख्या २५ लाख रहल अछि । ई लेबनानक भूमध्य सागरक साथ तटक लगभग मध्यमे एक छोट प्रायद्वीपमे  रहल अछि । ई लेबनानक प्रमुख बन्दरगाह सेहो छी । राष्ट्रक राजधानी होमएक सङ्गे ई लेबनानक सांस्कृतिक, राजनैतिक, सामाजिक तथा आर्थिक केन्द्र सेहो छी । ई शहर लम्बा समयसँ अपन सांस्कृतिक जिन्दादिलीक लेल जानल जाइत छल मुदा सन् १९७५-१९९० कें कालमे १५ सालधरि चलल लेबनानी गृह युद्धमे  एकरा बहुत हानी भेल । गृह युद्ध समाप्त भेलाक बाद ई शहरक पुनर्निर्माण भेल अछि आ अब पर्यटकसभ फेर अधिक मात्रामे एहि ठाम अबैत अछि ।

## इतिहास
बेरुतक भूमिक इतिहास ईसापूर्व २५०० इस्वीक आसपासक फीनिक संस्कृतिसँ शुरु भेल अछि, जे सामुद्रिक शक्ति छल  । ओ भूमध्य सागरमे स्पेन आ अफ़्रीकाक तटसभमे अपन उपनिवेश बनाने छल   जहिमे आधुनिक लीबियाक कार्थेज सबसँ प्रसिद्ध छी । ई जगामे  फीनिसियन अपन व्यापारक सिलसिलामे बसैत गेल  । ओ एक २४ अक्षरसभक वर्णमाला बनालक जे आधुनिक कई एसियालि आ यूरोपीय वर्णमालासभक पूर्वज मानैत अछि । एहिमे रोमन, ग्रीक, अरबी, हिब्रू, आरामाईक आ देवनागरी शामिल अछि । असीरिया तथा बेबीलोनक साम्राज्यसभक ई सहायक सेहो रहल  मुदा उनकर रिश्ता उतना सामन्जस्यपूर्ण नै छल  ।

## लोग
बेयरूतमे लगभग ५०% लोग ईसाई (पूर्व आ उत्तरक मोहल्ले), २५% शिया (दक्षिणक मोहल्ले) आ २५% सुन्नी (मध्य आ पश्चिमक मोहल्ले) अछि । परम्परानुसार ई शहरक महापौर  सुन्नी, मुस्लिम अछि जबकि एकर पान्तीय राज्यपाल सब यूनानी पारम्परिक ईसाई सम्प्रदायक होएत अछि ।

## जलवायु

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ

## एहो सभ देखी

श्रेणी:एसियाक राजधानीसभ
ग्रान्ड प्यालेस

**ग्रान्ड प्यालेस** (थाई: พระบรม มหาราช วัง, rtgs: *फ्रा बोरम महा रचा वांग*) थाइल्याण्डक मुटु बैंककमे अवस्थित एक भवन छी । ई दरवारमे सन् १७८२ सँ राजा सियमक आधिकारिक निवास(थाइल्याण्ड) रहल छल । सन् १९२५ धरि ई दरवारक आधारमे  राजा, उनकर अदालत आ शाही सरकार रहल छल  । राजा भूमिबोल अदुलयादेज (रामा नौ), चित्रलदा रोयल भिल्लामे रहैत  आ उनकर उत्तराधिकारी राजा भाजीरालोंगकोर्न (रामा दशौ)
अम्फोर्न सथान आवाशीय हल, दुनु दुसित प्यालेसमे  तर आरो ग्रान्ड प्यालेस आधिकारिक कार्यक्रमक लेल  प्रयोग करैत अछि । बहुत शाही समारोह आ राज्य कार्यसभ हरेक वर्ष महलक पर्खालसभमे  आयोजित करैतअछि। ई महल थाइल्याण्डक सबसँ लोकप्रिय पर्यटन आकर्षण मध्ये एक छी ।

६ अप्रिल १७८२ मे राजा फुत्थायोत्फा चुलालोक (रामा प्रथम)क आदेशमे ग्रान्ड प्यालेसक निर्माण कार्य सुरु भेल , ई चक्री बंसक सस्थापक छी जब ओ राजधानी शहर थोनबुरीसँ बैंकक सारने छल  । विशेषकरै राजा चुलालोंगकोर्न (रामा पाचौं) क निरन्तर शासनकालमे  बहुत नयाँ भवनसभ आ संरचनासभ थपने छल । सन् १९२५ तक राजा, शाही परिवार आ सरकार स्थाई रुपमे  बसोबास नगरिकन अन्य आवाससभमे सारने छल  । सन् १९३२ मे  पूर्ण रुपमे  राजतन्त्रक उन्मूलन भेलापछा सब सरकारी एजेन्सीसभ पुरा तरिकासँ महलसँ बाहर गेल  ।
आकारमे, महल परिसर लगभग आयताकार रहल अछि  आ चार पर्खालसभ वरपर घेरिएल  २१८,४०० वर्ग मीटर (२,३५१,०००२ वर्ग फुट) संयुक्त क्षेत्रफल रहल अछि । ई चाओ फ्रया नदीक किनारमे  आ रत्तानाकोसिन टापुक मुटु फ्रा नाखों जिलामे  अवस्थित अछि ।

## इतिहास
ग्रान्ड प्यालेसक निर्माण कार्य ६ अप्रिल १७८२ मे  राजा फुत्थायोत्फ चुलालोक (रामा प्रथम)क आदेशमे  शुरु भेल छल  ।

## बाहरी न्यायालय
## एम्लेल्ड बुद्ध को मन्दिर
## मध्य न्यायालय
## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ

## एहो सभ देखी
श्रेणी:थाई राजतन्त्र
पेनोम पेन्ह

*पेनोम पेन्ह*' (,  or ; , ) दक्षिणपूर्वि एसियाली राष्ट्र कम्बोडियाक राजधानी तथा प्रमुख शहर छी। ई शहर टोन्ले साप तथा मेकङ नदीक किनारमे  बसल अछि , फ्रेञ्च विस्तारक बेरसँ हि ई शहर कम्बोडियाक राजधानीक रूपमे  रहल अछि। साथ ई शहर देशक अर्थतन्त्र, औद्योगिक तथा सास्कृतिक केन्द्रक रूपमे  स्थापित भेल अछि।

कोनो समयमे  **[[एसिया]]क मोति** कहै चिनल  ई शहर सन् १९२० कऽ फ्रेञ्चसभ बनाएल इन्डोचाईना शहरसभ मध्ये सबसँ निक  शहर मानैत अछि । पेनोम पेन्ह पर्यटकसभक लेल  एकटा आकर्षणक केन्द्रक साथै मुख्य पर्यटकीय स्थल सेहो छी । सन् १४३४ मे  स्थापना भेल  ई शहर सुन्दर तथा ऐतिहासिक वास्तुकला तथा आर्कषणक लेल  प्रख्यात अछि । ई शहरमे  विभिन्न स्थानसभमे  बहुत फ्रेञ्च कोनोनियल भवनसभ रहल अछि ।

ई महानगरीय शहरमे  करिब १५ लाख   लोगसभ बसोबास करैत अछि जबकी कम्बोडियाक जनसङ्ख्या १ करोड ४८ लाख रहल अछि  । 

## इतिहास
वास्तविक घटनाक शताब्दि पश्चात अभिलेखमे  आएल  पेनोम पेन्हक बारेमे दन्ते कथा अनुसार पेन्ह माने खमेरमे  डाउन पेन्ह अर्थात पेन्हक बज्यै होएत अछि, जे  पेनोम पेन्हक भविष्य चाकटोमुकमे  रहैत अछि ।

## मौसम
पेनोम पेन्हमे उष्ण प्रदेशिय तथा सुख्खा मौसम रहल अछि । अत मौसम कुछ सामान्य परिवर्तनक साथ वर्षभर गर्मि होएत अछि । हिमरक मौसम सामान्यतया २२ सँ ३५ डिग्री सेल्सियस अछि आ मौसम उष्ण प्रदेशिय वर्षासँ  परिवर्तन लावैब सकैत अछि । 

## अर्थतन्त्र

 

पेनोम पेन्ह कम्बोडियाक आर्थिक केन्द्रक रूपमे  रहल अछि  मुदा ई कम्बोडियाक अर्थत्नत्रक पैग हिस्सा ओगटने अछि । ई शहरक दुई अंकक आर्थिक बृद्धिसँ आर्थिक विस्तारके  सहयोग करै एहि शहरमे  नयाँ होटलसभ, रेष्टुरेन्टसभ, बारसभ, अग्ला भवनसभ तथा आधुनिक भवनसभ तयार भेल अछि ।

ई शहरक मुख्य अर्थतन्त्र तयार पोशाक, ट्रेडिंग तथा छोट आ मझला व्यावसायसभमे आधारित रहल अछि  । कुछ वर्ष पहिल  जग्गा व्यावसाय उच्च स्थानमे  रहैक  साथ जग्गाक मूल्य आकाशियक छल  ।

## राजनिती
पेनोम पेन्ह देशक पाँच प्रान्तसभ मध्यक एक प्रान्त छी । ई प्रान्तमे विपक्षी दलक क्याम्बोडिया नेशनल रेसक्यु पार्टिसँ ५७ प्रतिशत भोट सहित १२ सिट मध्ये ७ सिट सहित विजय भेल छल  ।
## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
## एहो सभ देखी

श्रेणी:एसियाक राजधानीसभ
दोहा

**दोहा** (, **** वा **अद-द्वोहा**,  कतारक राजधानी आ सभसँ बेसी जनसङ्ख्या भेल शहर छी । दोहाक जनसङ्ख्या १३,५१,००० अछि जबकी शहरक जनसङ्ख्या लगभग १.५ मिलियन अछि । ई शहर कतारक पूर्वमे फारसक खाड़ीक तट पर अवस्थित अछि । ई कतारक सभसँ तीव्र गतिसँ उजिया रहल शहर छी, दोहा आ एकर अगलबगलक उपनगरसभमे कतारक ५०% सँ बेसी लोक बसोबास करैत अछि आ ई देशक आर्थिक केन्द्र सेहो छी ।

दोहाक स्थापना सन् १८२० कऽ दशकमे अल बिद्दाक एक शाखाक रूपमे कएल गेल छल । ब्रिटिश संरक्षकसँ स्वतन्त्रता प्राप्त केलाक बाद सन् १९७१ मे एकरा आधिकारिक रूपसँ देशक राजधानी घोषित कएल गेल छल ।कतारक वाणिज्यिक राजधानी आ मध्य पूर्वक एक महत्वपूर्ण वित्तीय केन्द्रक रूपमे रहल दोहाकें विश्वव्यापीकरण आ विश्व शहर अनुसन्धान सञ्जालद्वारा विश्व शहरक रूपमे मानने अछि । दोहा शिक्षा शहरक रूपमे देखल जाइत अछि कियाकी एकर एक क्षेत्र अनुसन्धान आ शिक्षा कऽ लेल समर्पित अछि ।

विश्व व्यापार सङ्गठनक पहिल मन्त्री-स्तरीय बैठकक ई शहर मेजबानी केनए छल । एहि वाहेक दोहा विभिन्न खेलकुद आयोजनक मेजबानी केनए अछि जहिमे सन् २००६ कें एसियाली खेलकुद, २०११ प्यान अरब खेलकुद आ २०११ एएफसी एसियाली खेलकुद रहल अछि ।

## नामोत्पति

## इतिहास

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ

## एहो सभ देखी

श्रेणी:एसियाक राजधानीसभ
मंगलोर

**मंगलोर** (तुळु: कुड्ला ; कोंकणी: कोडयाल; ब्यारि: मायकला; कन्नड: ಮಂಗಳೂರು / मंगलोर) भारत क कर्नाटक प्रान्तक एक शहर छी । ई शहर देशक पश्चिमी भागमे  रहल अछि  । ई शहरक पूर्वमे पश्चिमी घाटि तथा पशिचममे  अरब सागर रहल अछि  ।

मंगलोर दक्षिण कन्नड जिलाक मुख्यालयछी ।
## भूगोल

## इतिहास
अरब सागर आ पश्चिमी घाटीक बिचमे  रहल  मंगलोर सहर बषौसँ बाणिज्य गतिबिधिक केन्द्र रहल अछि  । कर्नाटकक नेत्रावती तथा गुरूपुरा नदीसभक संगम स्थलमे बसल  मंगलोर कर्नाटकक दक्षिण पश्चिमी तटमे  अवस्थित रहल अछि। मंगलोर सहरके  प्राचिनकालमे  'नौरा' नामसँ सेहो सम्बोधन करैत छल । मंगलोर नाम मंगला देवी मन्दिरक नामसँ रहल गेल अछि ।
मंगला देवी अपुला राजवंशक कुलदेवी छलिन । ई मन्दिर केरला क राजकुमारीक सम्झनामे  बनाने छल ।

## जनसंख्या
## यातायात
## पर्यटन स्थल

### मंगलादेवी मंदिर

ई मन्दिरक नामसँ ई शहरक नाम मंगलोर रहल गेल अछि । ई मन्दिर शहरक मुख्य बस बिसौनीसँ ३ किलोमीटर दूरमे रहल अछि  । ई मन्दिरके  अट्टावरक बलाल वंश द्वारा केरला कऽ राजकुमारीक सम्झनामे  बनाने छल ।

### कादरी मंजूनाथ मन्दिर
ई कादरी मंजूनाथ मन्दिर एक ऐतिहासिक मन्दिर छी । ई मन्दिर १०६८ ई. मे बनल छल । वर्गाकर आकारमे  रहल  ई मन्दिर सबसँ उच्च पहाडमे  अवस्थित रहल अछि । मन्दिरमे स्थापित लोकेश्वरक प्रतिमा कास्य धातुक सबसँ उत्तम मानैत अछि । मन्दिरक आगनमे  जोगीमठ रहल अछि जहिमे राजा भुपेन्द्रने  बनाने अछि  । ओत रहल  पहाडक चट्टानसभमे गुफासभ रहल अछि  जेकरा पाण्डवसभक गुफासँ जानल जाएत अछि ।

### सेन्ट अलोयसियस चर्च
सेन्ट अलोयसियस चर्च नेहरु बस बिसौनीसँ १ किलोमीटर दुरीमे  रहल अछि  । चर्चक ढोकासभ इटलीक कलाकार एन्टोनी मोशायनी पेन्टीन केने छल  । चर्चक निर्माण १८९९ - १९०० ई. मे  भेल छल  । सेन्ट अलोयसियस कलेज लाइटहाउस पहाडमे  अवस्थित अछि जेकर  तुलनामे  रोमक सिसटीन चेपल संग करैत अछि ।

### श्री शरावू महागणपति मन्दिर
शरावु महागणपति मन्दिर परिसरमा अनेक मन्दिर रहल अछि जे शरावु, कादरी, मंगलादेवी तथा कुदरोली आदि रहल अछि। ई सब मन्दिरसभमे ८०० बर्ष पुरान श्री शरावु शाराबेश्वर मन्दिर सबसँ पुरान लोकप्रिय मन्दिर रहल अछि । ई मन्दिर गणपति क्षेत्रमे  अवस्थित अछि।

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
## एहो सभ देखी
श्रेणी:भारतक शहरसभ
आचेह

**आचेह**; (आचेली: *आचे* ([ʔaˈtɕɛh]); Jawi: اچيه‎; Dutch: *Atjeh* or *Aceh*) इन्डोनेसियाक एक प्रदेश छी। ई सुमात्रा टापुक उत्तरी भागमे  रहल अछि । आचेहक राजधानी सहर बन्द आचेह  छी। 
ई प्रदेश भारतक अन्डामान तथा निकोबार टापु नजदिक रहल अछि। ई दुई टापु आ आचेहक बिचमे  अन्डामान समुद्र रहल अछि। आचेह मुस्लिम बाहुल्यता भेल  प्रदेश छी। ई प्रदेशमे  मुस्लिम समुदायक जनसङ्ख्या प्रतिसत इन्डोनेसियाभरमे  सबसँ बहुत रहल अछि । हिमरक  मुस्लिमसभ ओसभक कठोर परम्परा तथा कानुनक रूपमे  चिनिएल  सरिया पालना करै केने अछि ।

ई क्षेत्रमे  १० फरक-फरक समुदायक आदिवासी जनजातिसभ बसोबास करैत अछि। ई मध्ये सबसँग बहुत करीब ८०-९० प्रतिसत जनसङ्ख्या आचेली लोगसभ अछि। आचेहके  इन्डोनेसियामे  मुस्लिम समुदायक फैलावट सुरु भेल  स्थानक रूपमे  लेइत अछि। तहिना दक्षिणपूर्वी एसियामे  मुस्लिमसभक फैलावटक लेल  मुख्य भुमिका निर्बाह केने छल । आचेहमे  ओ समयमे रहल  फन्सुर तथा लमुरी राज्यमे  सन् १२५० सँ मुस्लिमसभ पुगल छल । सत्रौँ सताब्दीक सुरुवातदिश मुस्लिम राज्य आचेह (आचे सल्तनत) मलाक्का स्ट्रेट क्षेत्रक सबसँ धनि, शक्तिशाली तथा विकसित देशक रूपमे  चिनैत छल । आचेह एेतिहासिक रूपमे  स्वतन्त्र आ बाह्य शक्तिसँग डटेर सामना करैल सफल भेल छल । आचेहसभ डच साम्राज्यवादी मात्र नै भऽ इन्डोनेसियाली सरकारसँग सेहो राजनितिक स्वतन्त्रता कायम राखैल  सफल छल।

आचेहमे  प्रचुर मात्रामे  खनिज तेल तथा प्राकृतिक ग्यासक खानिसभ रहल अछि । कुछ ई क्षेत्रमे  विश्वक सबसँ बहुत प्राकृतिक ग्यासक भण्डारण रहल  तथ्य अगा सारने अछि । इन्डोनेसियाका अन्य भूभागसभक तुलनामे  ई क्षेत्रक लोगसभ धार्मिक रूपमे  कट्टर भेल पावैत अछि। सन् २००४ मे  हिन्द महासागरमे आएल भूकम्प आ विनाशकारी सुनामीक इपिसेन्टरसँ सबसँ नजिकक स्थान आचेह छल। उक्त प्राकृतिक विपत्तिका कारण ई प्रदेशक पश्चिमी किनारामे बहुत विनाश भेल छल । भूकम्पपछा आएल  सुनामीक कारण बेपत्ता या मृत्यु भेल  इन्डोनेसियालीसभक सङ्ख्या करीब एक लाख सत्तरी हजार पुगल छल । एहि प्राकृतिक प्रकोपक कारणसँ स्वतन्त्र आचेहक माग करैत इन्डोनेसियाली सरकारसभ हतियार  युद्ध करै रहल  समूह सरकारसँग वार्तामे  आउवल  वातावरण तयार भेल छल । फलस्वरूप सन् २००५ मे करीब २९ वर्षसँ युद्ध करै रहल  गेराकान आचे मेर्देक (गाम) समूह इन्डोनेसियाली सरकारसँग शान्ति सम्झौता केलक।
## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
## एहो सभ देखी

श्रेणी:इन्डोनेसिया
सुमात्रा

**सुमात्रा (**इन्डोनेसियाली*:* सुमातेरा) पश्चिम इन्डोनेसियामे रहल  सुन्दा टापुसमूह अन्तर्गतक एकटा पैग टापु छी। सुमात्रा पूर्ण रूपमे  इन्डोनेसियाक एकलौटी अधिनमे  रहल  टापुसभ मध्ये (बोर्नियो तथा न्युगिनीसँ छोट भेला वाजुदो ओ टापुसभ अन्य देशसभसँ बाँडिएल अछि ) सबसँ पैग आ विश्वभरमे  छठा पैग टापु छी। एकर क्षेत्रफल ४,७३,४८१ वर्ग किलोमिटर (सँगैक रियाउ आ बाङ्का बेलितुङ टापु बाहेक) अछि। सुमात्रा अण्डाकार ई उत्तरपश्चिमसँग दक्षिणपूर्वदिश छड्के परै बसल अछि । एकर पश्चिम, उत्तरपश्चिम आ दक्षिणपश्चिममे हिन्द महासागर रहल अछि  महासागर पारि सिमेउलु, निआस आ मेन्तावाई टापूसभ रहल अछि । उत्तरपूर्वमे मलाक्का स्ट्रेट नामक साँघुरो पानीक भागसँ ई टापुके  युरेसियाली भूखण्डमे रहल  माले प्रायद्विपसँग छुट्याएल अछि। तहिना दक्षिणपूर्वमे सुन्दा स्ट्रेट नामक अर्को साँघुरो पानीक भागसँ एकरा जाभासँग छुट्याएल अछि । सुमात्राक उत्तरी किनारा अन्डामान टापुसँ जोडिएल अछि  माने दक्षिणी किनारामे  करिमाता स्ट्रेट नामक साँघुरो पानीक भाग तथा जाभा समुद्र आ एकर पारीपट्टि बाङ्का आ बेलितुङ टापु रहल अछि । पैग सङ्ख्यामा सकृय ज्वालामुखीसभ रहल  बुकित बरिसान पहाडके ई टापुक मेरुदण्डक रूपमे  लैइत अछि। सुमात्राक उत्तरपूर्वमे पैग समथर भूभागसभ, सिमसारयुक्त होचो जमिन, घना जङ्गल तथा जटिल नदीनालासभसँ भरल अछि। ई टापुक बिचसँ पश्चिम सुमात्रा आ रिआउ प्रदेश होएत भूमध्य रेखा  होएके कारण अतह मौसम उष्ण, गर्मी आ आर्द्र अछि।  सुमात्रामे बहुत प्रकारक वनस्पति तथा जीवजनावरसभ पावैत अछि। कोनो बखत हिमरक भूभाग घना उष्ण प्रदेशीय वर्षा वनसँ (ट्रपिकल रेन फरेस्ट) ढाकल अछि । मुदा बिगत ३५ वर्षमे अतके लगभग ५०% वन विनाश भऽ चुकल अछि। स्थानीय रूपमे पाएल  बहुत प्रजातिसभ  जोखिममे  परल अछि । सुमात्रेली भुइँ कोइली, सुमात्रेली बाघ, सुमात्रेली हात्ती, सुमात्रेली गैंडा, सुमात्रेली ओराङ्उटान जहिना जीव जनावरसभ लोपोन्मुख अवस्थामे  पुगल अछि । लोग जङ्गल मास्नक लेल लगाएल  आगसँ निकल  धुवाँक कारण एकर छिमेकी देशमे समेत नकारात्मक असर परल गेल अछि । सन् २०१३ भेल  आगजनीक कारण निस्किएल  धुवाँसँ मलेसिया तथा सिङ्गापुरमे  समेत असर परवाद ई दुई देशसग इन्डोनेसियाक सम्बन्धमे  तिक्तता आएल छल ।

## नामाकरण
प्राचिनकालमे सुमात्राक पहाडी भूभागमे  सुनक खानी भेटके  कारण एकरा संस्कृत भाषामे  स्वर्णद्वीप तथा स्वर्णभूमि नामसँ चिनैत छल ।

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
## एहो सभ देखी
श्रेणी:इन्डोनेसिया
श्रेणी:टापुसभ
शेख जाइद भव्य मस्जिद

**शेख जाइद भव्य मस्जिद** (), संयुक्त अरब इमिरेट्सक राजधानी शहर अबु धाबीमे  स्थित अछि आ देशमे  उपासनाक लेल  प्रमुख साइट मानैत अछि । मस्जिदक डिजाइन यूसुफ अब्देलकी नामक एक सिरियन वास्तुकार द्वारा कएल गेल अछि ।

परियोजना संयुक्त अरब इमिरेट्स (यूएई) मे , इस्लामी संसारक सांस्कृतिक विविधताक वास्तुकला आ कलाक ऐतिहासिक आ आधुनिक मूल्यसभसंग एकजुट करै चाहैत शेख जायद बिन सुल्तान अल नाहयानक शुभ अध्यक्षतामे  शुरू केने छल  । मस्जिद १९९६ सँ २००७ तक निर्माण कएल गेल छल  । ई संयुक्त अरब इमिरेट्सक सबसँ पैग मस्जिद छी । मस्जिद परिसर लगभग १२ हेक्टरक क्षेत्रफलमे फैलल अछि । पूर्वोत्तर धरहरामे  स्थित पुस्तकालयमे  इस्लामिक विषयसंग सम्बन्धी प्राचीनकालिन पुस्तकसभ राखने अछि  । २०० वर्ष अगा देखिल  कुछ दुर्लभ कला आ सिक्कासभ सेहो राखने अछि । ईदक समयमे  ई ४१,००० सँ बसी व्यक्तिसभ द्वारा एकै समयमे  भ्रमण करै सकैत अछि । इस्लामिक संसार आ संयुक्त अरब इमिरेट्सक विविधताक प्रतिबिम्बमे , अरबी, अंग्रेजी, फ्रान्सेली, इटालियन, स्पेनिश, जर्मनी आ कोरियाली भाषासभमे समावेश कएल व्यापक सामग्रीसभ समावेश अछि ।  दुई वर्षक दौडानमे  एहि शहरके  **ट्रिपएड्भाइसर** द्वारा विश्वक दोसर मनपरल  ठाँउ कहै चिन्ह लगाने छल  ।

## डिजाइन
शेख जाइद भव्य मस्जिदक डिजाइन आ निर्माण "एकताबद्ध" रूपमे  बहुत देशसभ भारत, इटाली, जर्मनी, मिश्र, टर्की मोरक्को, पाकिस्तान, मलेशिया, ईरान, चीन, बेलायत, न्युजिल्यान्ड, गणतन्त्र म्यासेडोनिया आ संयुक्त अरब इमिरेट्स क कारीगरसभ आ सामग्रिसभक उपयोग करै राखने अछि । ३,००० सँ बढी कार्यकर्ता आ ३८ प्रसिद्ध करार कम्पनीसभसँ मस्जिदक निर्माणमे  भाग लेने छल  । सिङ्गमरमर ढुङ्गा, सुन, रत्न, क्रिस्टल सहित लाम्बा समय सम्म चलने प्राकृतिक सामाग्रीसभ एकर अधिकांश डिजाइन आ निर्माणक लेल  चुनिएल छल  ।  सिरेमिक एस ई इटालियन कम्पनी **इम्प्रेगिलो** द्वारा बनाएल अछि ।

## आयाम आ तथ्याङ्क
मस्जिद ४०,००० सँ बेसी उपासकसभके समायोजन करै सकैत पर्याप्त क्षमता अछि, जबकि मुख्य प्रार्थना हलमे ७,००० सँ बेसी अटावैत अछि ।  दुई छोट प्रार्थना हलमे  प्रत्येक कक्षमे  १५०० क क्षमताक रहल अछी  । जहिमध्ये एक कक्ष स्त्रीक प्रार्थनाक लेल अछि ।

## प्रमुख वास्तु विशेषता
शेख जाइद भव्य मस्जिद सँग बहुत विशेष आ अद्वितीय तत्वसभ अछि:
मुख्य प्रार्थना कक्षक गलैँचा, ईरानक गलैँचा कम्पनी द्वारा बनाईएल  संसारक सबसँ पैग गलैँचा आ ईरानी कलाकार अली खालीकि द्वारा डिजाइन केने मानैत अछि । ई गलैँचा  क आकारमे अछि, लगभग १,२००-१,३०० गलैँचासभ जोड बनाने छल ।

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
* शेख जाइद भव्य मस्जिदको आधिकारिक वेबसाइट
* शेख जाइद भव्य मस्जिद 
* अबु धाबी पर्यटन प्राधिकरणको आधिकारिक वेबसाइट 
* शेख जाइद भव्य मस्जिदको सुन्दरता 
## एहो सभ देखी
अस्तोला द्वीप

**अस्तोला** (استولا) या **सतदीप** (अर्थ: सात पहाड़ियों वाला द्वीप) या **हफ़्त तलार** (ہفت تلار) पाकिस्तान कऽ बलोचिस्तान प्रान्त कऽ मकरान तटसँ २५ किमी (१६ मील) दूर अरब सागर मे स्थित एक द्वीप छी। एहि पर कोई स्थाई आबादी नै अछि  आ हिमर पासक पसनी नामक क़स्बे व बंदरगाहसँ लगभग ५ घण्टामे पहुँच जाएत अछि। प्रशासनिक नजरसँ ई बलोचिस्तानक ग्वादर जिलामे पडत अछि। आबादी नै होएके  कारण प्रकृति क राज अछि आ कई पक्षी जानवर  रहैत अछि ।

## भूगोल
अस्तोला द्वीप एक ढलान वाला पठार क बनल अछि जहिपर सात पहाड टील अछि। वातावरण शुष्क होएके कारण गाक्ष वृक्ष कम अछि। द्वीपक दक्षिणी छोर धीमी ढलानसँ समुद्र-तल तक आवैत अछि जबकि उत्तरी छोर पर अचानक गहरी खाईके बाद समुद्र अछि। अस्तोला पाकिस्तानक सबसँ पैग समुद्री द्वीप छी। अत ६.७ किमी (४.२ मील) लम्बा आ २.३ किमी (१.४ मील) चौडा अछि । एकर क्षेत्रफल लगभग ६.७ वर्ग किमी (२.६ वर्ग मील) अछि।

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
## एहो सभ देखी
हारुकी मुराकामी

**हारुकी मुराकामी** (村上 春樹 Murakami Haruki, जन्म: जनवरी १२, १९४९) जापानी लेखक छथि । उनकर पुस्तक जापान आ विश्वमे  समेत बेसी बिक्री भेल अछि  ५० सँ बेसी भाषामे  अनुवादीत अछि। उनकर वस्तुगत आ काल्पनिक विषयक लेखसँ उनका वर्ल्ड फ्यान्ट्यासी अवार्ड (२००६), फ्रेक अोकनर इन्टरनेसनल सर्ट स्टोरी अवार्ड (२००६) आ अन्य पुरस्कार द फ्रेनक काफ्का प्राइज (२००६) आ जेरुसेलम प्राइज (२००९) जिताने अछि । हुनकर चर्चित कार्यसभमे अ वाइल्ड सीप कज (१९८२) नोरवेजियन वुड (१९८७), द वाइन्ड अप बर्ड क्रोनिकल (१९९४-९५), काफ्का अन दि सोर (२००२), 1Q84 (२००९-१०) परैत अछि । ओ रेमन्ड कारभर सँ जेडी सालिङ्गर जहिना लेखकसभक कार्य अनुवाद सेहो केने अछि । उनकर काल्पनिक लेखनके  जापानी शैलीक नै भेल सेहो बताने अछि जकर प्रभाव पश्चिमी लेखक च्यान्डलर सँ भोनिगटसँ परल  बताने अछि । बेसी कल्पनाशील, अवास्तविक, "kafkaesque" (दर्दनाक स्थिति झल्कने) शैलीक, एक्लोपनसँ भिजल  मानैत अछि ।  हुनका उत्तरआधुनिक साहित्यक प्रमुख व्यक्तितब सेहो मानैत अछि । हुनका गार्डेन पत्रिकासँ "महान् जीवित लेखकसभ मध्येक एक" कहै सेहो बयान केने अछि ।,

## जीवनी
मुराकामीक जन्म क्योटो, जापानमे  विश्व युद्ध २ पश्चात्क समयमे  भेल छल  । हुनकर पिता बौद्ध भिक्षुक पुत्र छल  । मुराकामीक माता ओसाकाक व्यापारीकि बेटी छलिन । मुराकामी एकटा मात्र बेटा छथि आ मातापिता दुनु जापानी साहित्य पढावैएत छल  । छोटसँ पश्चिमे  मुलुकक प्रभाव, रसियाली संगीत आ साहित्यक छाप हुनकामे  परल । हुनका छोसँ युरोपेली आ अमेरिकी लेखकसभक साहित्य पढैएत बढल । एहन छापसँ हुनका अन्य लेखक सँ भिन्नर पहिचान बनाने अछि ।

मुराकामी वासाडा विश्वविद्यालयसँ नाटक पढने  छथि जत ओ अपन भविष्यकि  श्रीमती योको भेटल  । हुनकर पहिल जागिर रेकर्ड स्टोरमे छल । अध्ययन पूरा भेला वाद ओ कफी घर आ जाज बार सेहो खोललक । दाम्पत्य जीवनमे  मुराकामी आ योको सन्तान नै जन्मावैएल  निर्णय केलक । मुराकामी म्याराथन दौडत अछि, आ ३३ वर्षमे  ओ दौडेल  सुरु केलक । २३ जुन १९९६ मे  ओ  अपन पहिल अल्ट्राम्याराथन भ्याए । एहि विषयके  ओ अपन सन् २००८ क "वाट आइ टक अबाउट वेन आइ टक अबाउट रनिङ" मे  बयान केने छल  ।

## लेखन यात्रा
मुराकामी २९ वर्ष भेलावाद ओ लेख्न सुरु केलक । हुनकर अनुसार ओ पहिले नै लिखैत छल , आ आरु जहिना साधारण छल  आ कुछ रच्दैत छल  । हुनका  बेस्बेल खेल देखैत  लेखनक रहर जागल  बतावैत अछि। ओ अपन हिलो रचना साहित्यिक प्रतियोगितामे  पठाएने छल  आ जितल  ।
## व्यक्तिगत जीवन
## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ

## एहो सभ देखी
श्रेणी:जीवनी
अल ऐन

**अल ऐन** (, , शाब्दिक अर्थ *वसन्त*), एकर हरपनाक कारण गार्डन शहर सेहो कहै , संयुक्त अरब इमिरेट्सक सबसँ पैग भित्री शहर, जे  (दुबई, अबु धाबी आ शारजाह पछ) चौथा सबसँ पैग, आ अबु धाबी इमरातक दोसर सबसँ पैग शहर छी । सन् २०१३ क जनगणना अनुसार अल ऐनक जनसंख्या ६५०,००० रहल छल  । ई, राजधानी, अबु धाबीक लगभग  आ दुबईक लगभग  दक्षिणमे  स्थित अछि । अल ऐन संयुक्त अरब इमिरेट्सक संस्थापक शेख जायद बिन सुल्तान अल नहयनक जन्मस्थान छी आ इमराती नागरिकसभक उच्चतम अनुपात (३०.८)% अछि ।

## इतिहास
ऐतिहासिक रूपमे अल ऐनके  तावाम या अल बुरेमी ओएसिस (मरुभूमिक एक उर्वरा ठाउँ जत् पानी पावैत अछि) कऽ एक भाग मानैत अछि । अल-ऐन मे  ४,००० वर्षसँ पहिल सँ मानव बसोबास भेल  पावैत अछि, जत् पुरातत्व स्थलसभ अल-हिली आ जाबेल हफीत मे  मानव वस्तीसभ देखिएल  पावैत अछि । ओएसिससँ आधुनिक समय तक प्रारम्भिक खेतीक लेल  पानी प्रदान केलक ।

## भूगोल
अल ऐन अबु धाबी इमरातक पूर्व आ दुबईक दक्षिणमे आ अबु धाबी क पूर्वी क्षेत्रमे  स्थित अछि । अबु धाबी इमरातक पूर्वी क्षेत्रमे  लगभग  क्षेत्रफल परैत अछि ।

## ओएसिस
अल ऐनक ओएसिससभके ओसभक फालाज (भूमिगत सिंचाई) प्रणालीक लेल  चिनैत अछि जे  बोरहोलसँ पानी खेतीपाति आ खजूरक लेल  प्रयोग करैत अछि । फालाज सिंचाई एक हजारौं पुरान प्रणाली छी जुन हजारौं वर्ष पहिल सेहो ओमान संयुक्त अरब इमिरेट्स, चीन, ईरान आ अन्य देशसभमे आरो  व्यापक रूपमे  प्रयोग करैत अछि ।

## विश्व सम्पदा क्षेत्र
अल ऐन संयुक्त अरब इमिरेट्सक विश्व सम्पदा क्षेत्र छी । ई क्षेत्रके  युनेस्को सन २०११ मे  विश्व सम्पदा क्षेत्र घोषणा कएल गेल छल  । अल ऐनक साथ हफित, हिली, विदा बिन साउद आ ओएसिस सांस्कृतिक क्षेत्रसभ सेहो विश्व सम्पदा क्षेत्रमे  परैत अछि ।

## जलवायु
अल ऐनमे गर्मी जलवायु अछि । घमाएल -नील आकाश वर्षभर आशा कैर सकैत अछि । जुन सँ सितम्बर महिना तक सामान्यतया अत्यन्त गर्मी आ आर्द्र होएत अछि । एहि समयमे  अधिकतम ३८ डिग्री सेल्सियस (१०० डिग्री फारेनहाइट) तापमान होएत अछि । नवम्बरसँ मार्च तक मध्यम तापमानमे  हल्का ठण्डा माैसम होएत अछि । ई अवधिक कुछ दिनमे  घना कुहिरो सेहो देखैत अछि । औसतमे , जनवरी, वर्षक सबसँ जाड महिना छी आ अगस्तमे  सबसँ बढी गर्मी होएत । सबसँ जाड महिना बाहक एकर औसत मौसम १८.८ डिग्री सेल्सियस (६५.८ डिग्री फरेनहाइट) रहल अछि ।

## चित्रावली

Museum courtyard surfaces.jpg|संग्रहालय आँगन सतह
Museum wall.jpg|संग्रहालयक दवाल
Al ain street scene.jpg|अल ऐनक एक सडक


## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
* अल ऐन नगरपालिका 
* अल ऐन वन्यजन्तु आरक्ष र रिसोर्ट
* अल ऐन वन्यजन्तु आरक्ष र रिसोर्ट । रेगिस्तानको वन्यजन्तु र निवासहरू संरक्षण
* अल ऐन वन्यजन्तु आरक्ष र रिसोर्ट । विस्तार परियोजना
* अल ऐन:मरुभूमिमा ओएसिस

श्रेणी:संयुक्त अरब इमिरेट्स
श्रेणी:अबु धाबीका शहरहरू
श्रेणी:संयुक्त अरब इमिरेट्सक विश्व सम्पदा क्षेत्रसभ
## एहो सभ देखी
मदाबा

**मदाबा**:Madaba,  (; हिब्रू:  *मेदिवाह*)एक प्राचीन शहर छी एकर वर्णन हिब्रू बाइबिल या ईसाई बाइबल मे पुरान नियममे दर्ज अछि। अब मदाबा के नाम सँ जानल जाएत अछि जे  मध्य जोर्डन मे माडाबा प्रान्त कऽ राजधानी छी, जहां लगभग 60,000 लोग कऽ आबादी अछि। एकर बीजान्टिन तथा उमय्यद मोज़ेक आ बीजान्टिन काल सँ पवित्र भूमिक विशेष रूपसँ एक बड मोजक नक्शाके लेल मशहूर अछि। मादाबा राजधानी अम्मान सँ ३० किलोमीटर (१९ मील) दक्षिण पश्चिम स्थितमे अछि।
## इतिहास
## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
## एहो सभ देखी
जिओन मातसुरी

वार्षिक रूपमे जापानक क्योटोमे  सबसँ प्रसिद्ध चाडपर्व मध्ये एक छी । ई जुलाईक पूरा महिनाक लेल  मनावैत अछि आ जुलाई २१ आ जुलाई २४ मे  एक *यमबोको जुन्को* (山 鉾 巡行) परेड द्वारा मुकुट लगावैत अछि । एकर नाम क्योटोक जिओन जिलासँ लेने अछि ।

क्योटोक शहरी क्षेत्रमे  तीनटा रातसभक ट्राफिकसभके  पैदल यात्रीक लेल  आरक्षित कएल गेल अछि । जिओन मातसुरीक तीनटा **जुलाई १६ आ जुलाई २३** कऽ रातसभके  **योइयामा (宵 山)**, **जुलाई १५ आ जुलाई २२** क रातसभके  **योइयोइयामा (宵々山)** आ **जुलाई १४ आ जुलाई २१** क रातसभके **योइयोइयोइयामा (宵々々山)** क रूपमे  चिनैत अछि । सडकसभ रातक समयमे  लगाइल  स्टालसभ याकीटोरी (बारबेक्यू चिकन स्केवरहरू), ताईयाकी, ताकोयाकी, ओकोनोमियाकी, परम्परागत जापानी मिठाइसभ आ बहुत अन्य पाक भोजनसभसँ भरिभराउ होएत अछि । युकाटा (समर किमोनो) कपडा लगाइएल  बहुत  महिलासभ ओसभक परम्पारिक पर्स आ पेपर पङ्खासभ चारोदिश जाएत अछि ।

## इतिहास
ई उत्सव शुद्धिकरण अनुष्ठान (गोर्यो-ई) क भागक रूपमे  उत्पन्न भेल अछि, जहिमे देवतासभके  आग, बाढी आ भूकम्प कऽ कारण मानैत छल । ८६९ मे , व्यक्तिसभसँ प्लेग आ महामारीसँ पीडित भेल छल  आ एकर कारण देवता गोजु तेन्नो (牛頭 天王) के  देने छल  । सम्राट सेइवा लोगसभके यासाका तीर्थस्थान मे  जा सुसानू-नो-मिकोटो देवताके  प्रार्थना करैल आदेश देलक । यासाका तीर्थालयसँ पुरान जापानक प्रत्येक प्रान्तक शिनसेन-एन, एकटा बगैचा, लेल  छैसठ्ठी विशिष्ट शैलीक हल्बर्डसभ तयार पारिएल छल  आ गुडाउन मिल्ने (पोर्टेबल) मूर्तिसभ (मिकोशी) सेहो सगे बनाने छल  । जत्-जत् एक प्रकोपक फैलावट भेल ओत-ओत ई अभ्यास दोहोर्याइने छल  । ९७० मे , ई एक वार्षिक कार्यक्रम कहै आदेश भेल छल आ अाईतक निरन्तर चलिरहल अछि  । समयक साथ बढ्त शक्तिशाली आ प्रभावकारी व्यापारी वर्ग ई महोत्सवके  थप विस्तृत बनाने अछि ।

१५३३ मे , अशिकागा शोगुनेट सब धार्मिक घटनासभके रोकालक  । ओसभ जुलूस नैनिकाल अनुष्ठान बिना काम करैल नै सकैत छल  लोगसभ विरोध केलक । ई चाडक हालक प्रगतिके  जनावैत अछि । शताब्दी सँ छोट गुडाउन मिल्ने (पोर्टेबल) हराएल  वा क्षतिग्रस्त भेल  मूर्तिसभके  प्रतिस्थापन कैर नयाँ टेपेस्ट्रीसभ लगाने अछि । प्रयोगमे  नै भेल समय , रथ मूर्तिसभ आ राजपत्रसभ स्थानीय जनताक हेरचाहमे  क्योटोक सम्पूर्ण केन्द्रीय व्यापारी जिलाक विशेष पसलमे  राखने अछि।
## चित्र दिर्घा

Ayagasaboko.jpg|*ऐयागासाबोक* प्रदर्शन जुलूस
Crowd controlfestival.jpg|भिड नियन्त्रणक लेल  पुलिस
Crafts and food2.jpg|सडकमा खाद्य आ शिल्पसभ
Yamaboko_Gion.jpg|एक यामाबोक प्रदर्शन जुलूस


## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
* *[https://www.kyokanko.or.jp/gion/junkou.html जिओन मातसुरी जुलूस मार्ग २०१४] *
## एहो सभ देखी
निकोसिया

**निकोसिया**  पहिल **लेफकोसा** () क नामसँ सेहो चिनैत अछि , एशिया आ युरोप दुनु महादेशमे  परै साइप्रस देशक राजधानी, आर्थिक, राजनीतिक, सांस्कृतिक केन्द्र तथा सबसँ लोकप्रिय शहर छी । ई मेसाअोरिया क नदिकक, नदी पेडिअोस किनारसभमे  अवस्थित अछि । 
## इतिहास
निकोसिया, राजधानी आ साइप्रसक सरकारक सीट छी आ ई सब युरोपेली संघ सदस्यक सबसँ दुर दक्षिण पूर्वमे अछि । ई निरन्तर रूपमे ४५०० सँ बेसी वर्षक इतिहासमे बाँचरहल अछि आ १० अम शताब्दीसँग साइप्रसक राजधानी भेल अछि । निकोसियाक ग्रीक साइप्रस आ टर्की साइप्रस समुदायसभसँ १९६३ मे  शहरक क्रमश: दक्षिण आ उत्तरमे  विभाजित करै देलगेल अछि। १९५५-६४ क संकट पछा इ शहर तोडिएल छल । टर्कीसँ सन् १९७४ मे  साइप्रस आ उत्तरी साइप्रस गणतन्त्रक बीचमे  सैन्य बिरोधी बनला गेल वाद टर्कीसँ साइप्रसक द्वीपके  आक्रमण केलावाद उत्तरी निकोसिया सहितक द्वीपलाके  उत्तरमे  कब्जा केलक । आज उत्तर निकोसिया उत्तरी साइप्रसक राजधानी छी, केवल टर्कीद्वारा मान्यता प्राप्त एक राज्य, जे  अन्तर्राष्ट्रिय समुदायद्वारा साइप्रेयी क्षेत्रमे  कब्जा कैर रहल मानैत अछि । ९६० मे निकोसिया साइप्रस रिपब्लिकक राजधानी बन्ल  । यूनानी आ टर्की साइप्रियट्स द्वारा स्थापित एक राज्य छी। १९६३ मे ग्रीक साइप्रस समुदाय पक्षसँ संविधानक संशोधन प्रस्ताव केने छल  । जे  टर्कीक साइप्रस समुदाय अस्वीकार केलक । बीजान्टिन समयमे , ई शहर सेहो लेफकोसिया क रूपमे   उल्लेख कएल छल  । चौथा शताब्दी ईस्वीमे , शहर बिशपिक क सीट बनल छल ।

साइप्रसक अवस्थित राजधानी ६४७ मे  अरब आक्रमणक कारण सलामिस क विनाश पछा, निकोसिया लगभग ९६५ मे  द्वीपक राजधानी बन्नपुगल  । साइप्रसमे  बीजान्टिन साम्राज्यक पुनरुत्थान भेल  । बीजान्टिनसभसँ निकोसियामे  द्वीपक प्रशासन सीटमे  मुख्य कारणसँ सुरक्षा कारणसभक लेल  तान्त्रिक शहरसभ अक्सर आक्रमणसँ पीडित छल  । ओहि बिन्दुसँ साइप्रसक राजधानीक रूपमे  बनल अछि  । निकोसिया महान् हासिल केलक आ साइप्रसक बीजान्टिन राज्यक सिट भेल  । अन्तिम बीजान्टिन राज्यपाल ईसाक कमनेनोस छल जे  अपनके  द्वीपक सम्राट घोषित केलक आ ई द्वीपमे  ११८३ सँ १११९ तक शासन केलक ।

एकर विधायी आ प्रशासनिक कार्यसभक अतिरिक्त, निकोसिया स्वयमक द्वीपक वित्तीय पूंजी आ एकर मुख्य अन्तर्राष्ट्रीय व्यापारिक केन्द्रक रूपमे  स्थापित केने अछि । २०१५ मे  निकोसिया सापेक्ष क्रय शक्तिमे  संसारक ६ अम सबसँ धनी शहर छल  ।
## भूगोल आ जलवायु
निकोसियासग एकर निम्न वार्षिक वर्षा आ वार्षिक तापमान दायराक कारणसँ दा उपउष्ण प्रदेशिय जलवायु अछि । शहरमे  लाम्बा, तातो, मुग्लुङ आ सुखल ग्रीष्मकालक अनुभवसभ पावैए सकैत अछि । जाडमे  बहुत वर्षाक साथ हल्का शीत होएत अछि । हिउँदक वर्षा  आर्द्रता संग अछि ।  हिउँदमे  हिउँक संचय विशेष कैर दुर्लभ होएतअछि । जाडके रात समयमे  कहियो कल  हल्का ठण्डा होएत अछि । निकोसियाक लेफकोपा मौसम स्टेशनमे  दोसर जुलाई २०१७ मे  तापमान ४४.७ डिग्री सेल्सियस पुगल  ।

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
## एहो सभ देखी

श्रेणी:साइप्रस
श्रेणी:एसियाक राजधानीसभ
हाथीगुम्फा शिलालेख

मौर्य वंश कऽ शक्तिक शिथिल भेला  पर जब मगध साम्राज्यक अनेक सुदूरवर्ती प्रदेश मौर्य सम्राटक अधीनतासँ मुक्त होए लगल ,तब कलिङ्ग सेहो स्वतन्त्र भेल । उडिसा कऽ भुवनेश्वर नामक स्थानसँ तीन मील दूर उदयगिरि नाम क पहाड अछि, जेकर  एक गुफ़ा मे एक शिलालेख उपलब्ध भेल अछि, जे  'हाथीगुम्फा शिलालेख'  नाम सँ प्रसिद्ध अछि। एकरा कलिङ्गराज खारवेल  उत्कीर्ण करवाने छल । ई लेख प्राकृत भाषा मे अछि आ प्राचीन भारतीय इतिहासक लेल  एकर बहुत अधिक महत्त्व अछि। एकर अनुसार कलिङ्गक स्वतन्त्र राज्यक राजा प्राचीन 'ऐल वंश'  चेति या चेदि क्षत्रिय छल । चेदि वंश मे 'महामेधवाहन' नामक प्रतापी राजा छल , जे  मौर्यों क निर्बलता सँ लाभ उठाकर कलिङ्गमे अपना स्वतन्त्र शासन स्थापित केलक। महामेधवाहनक तेसर पीढ़ीमे खारवेल भेल , जेकर वृत्तान्त हाथीगुम्फा शिलालेखमे विशदके रूप सँ उल्लिखित अछि। खारवेल जैन धर्म कऽ अनुयायी छल  आ सम्भवतः ओ समय मे कलिङ्गक बहुसंख्यक जनता सेहो वर्धमान महावीर कऽ धर्म  अपना चुक्ल छल ।

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
## एहो सभ देखी
फिलीपीनी पेसो

**फिलीपीनी पेसो**, जेकर पूर्व नाम *पेसो* (अंग्रेजी उच्चारण:/psoso /, / pisoʊ /; फिलिपिनो: *पिसो* या *प्सो*; साइन: ₱; कोड: PHP) ले अंग्रेजीमे  सन्दर्भित कएल, फिलिपिन्सक आधिकारिक मुद्रा छी । एकरा १०० सेन्टिमोस (फिलिपिनो: सेन्टिमो) मे  विभाजित केलगेल अछि । संयुक्त राज्य अमेरिकाक एक पूर्व उपनिवेशक रूपमे , देश  अपन मुद्रामे  अंग्रेजी भाषाक प्रयोग केलक, साथ "पेसो" शब्द १९६७ तक नोटसभ आ सिक्कामे  उपलब्ध रहल  । फिलिपिनो भाषा क एकर नोट आ सिक्का अपनाइए पवि "पिसो" शब्दक प्रयोग करैत अछि । आईएसओ ४२१७ प्रति मानक अन्तर्राष्ट्रिय भाषा २०१७ मे  उच्चारण "पिसो" मे  बदलएल छल  ।
पेसोके  सार्वजनिक प्रतीक "₱" द्वारा चिह्नित कएल गेल पावैत अछि । फिलीपीनी पेसो चिन्हके  अंग्रेजी भाषामे  लेख्ने अन्य तरिकासभ निम्न "PHP", "PhP", "Php", अछि । फिलिपिन्सक सिक्का आ बैंक नोटसभ क्युजोन सिटी मे  अवस्थित केन्द्रीय बैंक (बङ्को सेन्ट्रल नाङ पिलीपिनास) क सुरक्षित परिसरमे  प्रिन्ट करैत अछि ।

## सिक्का
१०, २५ आ ५० सेन्टिमोस् आ १ पेसोक सिक्का उपलब्ध अछि । मुदा १ पेसो बहेक अन्य सिक्का बहुत चलन चल्तीमे नै अछि छैनन् । दिसम्बर २००८ मे , १ पेसो सँ कम मुल्यक सब सिक्कासभके चलनसँ हटाउन प्रस्ताव कएल गेल छल  । कियाकि ईसभके  मुल्यसँ बहुत एकर लागत लागल छल  ।


NDS obverse 5 Philippine peso bill.jpg|५ पेसो नोट
Limited Edition One Philippine Peso Coin showing José Rizal.jpg|thumb|एक पेसो सिक्का


## वर्तमान अर्थव्यवस्था
सुनक वर्तमान मूल्यक आधारमे , फिलीपीनी पेसोक १९९० सँ १९४९ तक तुलनामे  अखनक फिलीपीनी पेसो अपन मूल्य ९९% सँ गुमाने अछि ।

## विनिमय दर
१९५० मे , १ अमेरिकी डलरक विनिमय दर २ पेसो छल  । १९६५ समाप्त भेल  अस्थायी विनिमय दर कऽ उतार-चढावक कारणसँ ३.५७ पेसो आ ओकरवाद ६.४० पेसो भेल  । बहुत अवमूल्यन १९८४ मे  प्रति डलर १८ पेसोक व्यापार ११.२५ फ्लोटमे  भेल छल  ।
## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
## एहो सभ देखी
श्रेणी:मुद्रा
श्रेणी:फिलिपिन्सक मुद्रासभ
लावण्या त्रिपाठी

**लावण्या त्रिपाठी** एक भारतीय मोडल आ अभिनेत्री छी । मोडलक रूपमे काज केलाबाद आ सन् २००६ मे मिस उत्तराखण्डक शीर्षक जितलाबाद ओ २०१२ मे चलचित्र उद्योगमे प्रवेश केलल ।  

## प्रारम्भिक जीवन
लावण्या त्रिपाठीक जन्म अयोध्या, उत्तर प्रदेश, भारतमे भेल आ देहरादून, उत्तराखण्डमे बडी भेल । 

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
* 

श्रेणी:सन् १९९० मे जन्म
श्रेणी:जीवित लोक
श्रेणी:भारतीय टेलिभिजन अभिनेत्रीसभ
श्रेणी:भारतीय चलचित्र अभिनेत्रीसभ
श्रेणी:तेलुगु चलचित्र अभिनेत्रीसभ
श्रेणी:तमिल चलचित्र अभिनेत्रीसभ
प्रतीक बब्बर

**प्रतीक बब्बर** (जन्म २८ नवम्बर १९८६) एक भारतीय अभिनेता छी । स्वर्गीय अभिनेत्री स्मिता पाटिल आ राज बब्बरक पुत्र, ओ अभिनय करियरक पिछा करैसँ पहिने एक उत्पादन सहायकक रूपमे अपन करियर सुरु केनए अछि । अपन स्क्रिनक सुरुवातसँ पहिने, चलचित्र निर्माता प्रहलाद कक्करक सिफारिस पर बब्बर विभिन्न प्रकारक उत्पादसभक लेल टेलिभिजन विज्ञापनसभमे भाग लेनए, जाहिमे नेस्ले किटक्याट शामिल छल । बलिउडमे अपन सुरुवातक बादसँ, बब्बरकें फिल्मफेयर पुरस्कार आ स्टारडस्ट पुरस्कार जेना प्रशंसा मिलल ।

## फिल्मोग्राफी

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
* 
* 
* 
*  
* 

श्रेणी:सन् १९८६ मे जन्म
श्रेणी:जीवित लोक
श्रेणी:भारतीय चलचित्र अभिनेतासभ
श्रेणी:हिन्दी चलचित्र अभिनेतासभ
सोनम बाजवा

**सोनम बाजवा** पञ्जाबी चलचित्रसभ आ तमिल सिनेमामे सक्रिय एक भारतीय मोडल आ अभिनेत्री छी। ओ सन् २०१२ मे फेमिना मिस इन्डिया प्रतियोगितामे भाग लेनए छल। ओ सन् २०१४ कऽ ब्लकबस्टर पञ्जाबी चलचित्र पञ्जाब १९८४मे अग्रणी महिला भूमिका निर्वाह केनए छल।

## प्रारम्भिक जीवन आ मोडलिङ करियर
सोनम बाजवाक जन्म नानकमत्ता, रुद्रपुर, उत्तराखण्ड, भारतमे भेल छल। ओ जेसिज पब्लिक स्कुल, रुद्रपुरसँ अपन पढाई पुरा केनए छल। ओ दिल्ली विश्वविद्यालयमे अध्ययन केलक आ विमान परिचारिकाक रूपमे सेहो सेवा केनए छल।

## सन्दर्भ सामग्रीसभ

## बाह्य जडीसभ
* 

श्रेणी:सन् १९९० मे जन्म
श्रेणी:जीवित लोक
श्रेणी:भारतीय चलचित्र अभिनेत्रीसभ
श्रेणी:हिन्दी चलचित्र अभिनेत्रीसभ
श्रेणी:तमिल चलचित्र अभिनेत्रीसभ
श्रेणी:पञ्जाबी चलचित्र अभिनेत्रीसभ