Kabupatèn Semarang

Kabupaten Semarang (bhâsa Jhâbâ: Hanacaraka: ꦱꦼꦩꦫꦁ, Pegon: سيمارانگ) panèka sala sèttong kabupaten sè bâdâ è Propinsi Jhâbâ Tengnga, Indonesia. Ibukottana panèka Ungaran. Kottah Salatiga panèka sala sèttong enklave dâri Kabupaten Semarang. Jumlah penduduk Kabupaten Semarang pada semester pertama 2025 bâdâ 1.096.122 jiwa. Slogan Kabupatèn panèka Bumi Serasi, akronim dâri "Sehat, Rapih, Aman, Makmur, bân Bhâgus". 

## Geografi
Bates-Bates administrasi Kabupatèn Semarang è antarana:

Kabupatèn panèka abatesse sareng Kottha Semarang e lao'; Kabupaten Demak sareng Kabupaten Grobogan e temor; Kabupatèn Boyolali è temor bân lao'; ban Kabupaten Magelang, Kabupaten Temanggung, ban Kabupaten Kendal e bagiyan bara’.

È tengnga wilayah panèka bâdâ Kottah Salatiga. Rata-rata ketinggian Kabupaten Semarang adalah 544.21 meter di atas permukaan tase'. Titik se paleng baba enggi paneka Desa Candirejo, Kecamatan Ungaran. Paleng tenggi enggi paneka Disa Batur, Kecamatan Getasan.

## Topografi
Ungaran, ibukota kabupaten, abatessan sareng kottha Semarang. Bhâgiyân tèmor kabhupatèn kadhâddhiyân dâri tana tèngghi bân bhukèt sè aropaaghi bagiyân dâri pagunongan Kendeng. Songay Tuntang panèka songay otabâ songay sè agili è attas. Bhâgiyân bârâ'na wilayah panèka pagunongan, kalabân puncak akadhi Gunong Ungaran (2.050 meter) è perbatasan sareng Kabupaten Kendal bân Gunong Merbabu (3.141 meter) è bârâ' lao'.

Kabupaten Semarang elanglang jalan nasional se nyambung Sorakarta ban Yogyakarta kalaban Kottha Semarang se lebbi ekennal kalaban nyamana “JOGLO SEMAR.” Angkutan umum antarkota èlayani sareng bis, èngghi panèka è terminal bis Sisemut (Ungaran), Bawen, bân Ambarawa. Some regional transportation routes are: Semarang-Surakarta, Semarang-Yogyakarta, and Semarang-Purwokerto, while local transportation routes are Semarang-Ambarawa and Semarang-Salatiga, Salatiga-Ambarawa.

Bawen panèka kottah persimpangan sè aladine Sorakarta bân Yogyakarta, Purworejo, Temanggung, Wonosobo, Magelang, Banjarnegara, Purwokerto, Banyumas, Cilacap, Ciamis, Tasikmalaya, Garut, bân Bandung. Jalur kereta api Semarang-Yogyakarta panèka sala sèttong sè palèng kona è Indonesia, namong ta' èoperasiaghi polè sajjhek letusan Gunong Merapi marosak bâgiyân dâri jalur kasebbhut. Jalur laen se jugan samangken ta’ ajalan enggi paneka jalur Ambarawa-Tuntang-Kedungjati. [citation needed] The Ambarawa District houses the Railway Museum. [7] Kereta uap cog-rail samangkèn èghunaaghi mènangka rute wisata è rute Ambarawa-Bedono. Salaèn jârèya, kereta wisata Ambarawa-Tuntang sè abâli-bâlik ampon èkembângaghi, sè ajhâlân è penggirra Songay Rawapening.

Kottah Salatiga bâdâ è tengnga Kabupatèn Semarang, è rute otama Semarang-Surakarta.

## Sejarah
Kabupatèn Semarang pertama kalè èpaddek sareng Raden Kaji Kasepuhan (èkennal sareng Ki Pandan Arang II) è tanggal 2 Mei 1547 bân èsahaghi sareng Sultan Hadiwijaya. Oca' "Semarang" èkoca' èparèngè sareng Ki Pandan Arang II, è bâkto è parjhâlânanna atemmo sareng bârâ'na ka'-bhungka'an tamarind (bhâsa Jhâbâ: asem) sè ajhâr-jhârrâ' (bhâsa Jabâ: arang-arang), saènggâna adhâddhiyâghi nyamana Semarang. È jaman pamarenta'an Bupati Raden Mas Soeboyono, è taon 1906 Pamarèntah Hindia Bâlândhâ abhângon Kotamadya Semarang (gemente), saènggâna bâdâ duwâ' sistem pamarènta'an, èngghi panèka kotamadya sè epimpin burgenmester, bân kabupatèn sè epimpin Bupati. Kabupaten Semarang ampon epaddek sacara pasti adhasar dha’ Undang-undang Nomor 13 taon 1950 parkara maddek kabupaten-kabupaten dhalem provinsi Jaba Tengnga. È bâkto pamarenta'an Bupati Iswarto (1969-1979), ibukota de facto Kabupatèn Semarang èpindahaghi ka Ungaran. Sabellunna, pusat pamarenta'an badha e dhaera Kanjengan (Kotta Semarang).

E taon 1983, adhasar dha’ Peraturan Pemerintah Nomor 29 taon 1983 parkara Relokasi Ibukota Kabupaten Semarang ka Kottha Ungaran e dhalem Kabupaten Semarang, Kottha Ungaran se sabellunna aropa’agi kecamatan etantowagi daaten Semarang, sabellunna badha e dhalem Kotamadya Semarang. Molae gapaneka, 20 Desember 1983, ampon etantowagi menangka are ulang tahun Kottha Ungaran menangka Ibukota Kabupaten Semarang. È taon 2005, Kacamadan Ungaran èbâgi dâddhi duwâ' kacamatan: Ungaran Bârâ', Semarang, bân Ungaran Tèmor, Semarang.