Pendarahan hèḍ berrâ'

**Adârâân hèḍ berrâ**' otabâ èsebbhut jhughân menoragia otabâ hematomunia iyâ arèya bâkto hèḍ kalabân volume adârâân sè bânya’ bân otabâ berdurasi lèbbi abit daripada interval hèḍ kalabân umuma. arèya jenis adârâân uterin abnormal. Bân umuma terjadi dè’ bèbini’ ibèkto pubertas otabâ bâkal menopause. 

Faktor sè nyèbabaghi adârààn uterus sè lo’ normal arèya kèlaènan struktural dè’ saluran reproduksi, anovulasi, kèlaènan adârâân, masala hormonal (kadi’ hipotiroidisme) otabâ kanker saluran reproduksi. Evaluasi sè pertama andi’ tojjuèn unto’ ngètaoè status ngandung, status menopause bân sombhèr adârâân. Sala sèttong definisina panèka adârâân sè berlangsung lèbbi dèri 7 arè otabâ èlanga alirèn dârâ dèrrès lèbbi dèri 80 mL otabâ sekitar 16 sendok teh per siklus. 

Bilè menoragia lo’ itangani lebbi lanjut, dapat nyèbabaghin gangguan kualitas odi’ sampe’ nimbulaghin anemia. 

## Sèbebè
Umuma, ta’ terjadi kèlaènan penyebab sè dapat diidentifikasi bân pengobètan ipèrloaghin dè’ gejalana, bènni dè’ mekanisme fisik. Tapè bâdâ pan bârâmpan sèbeb adârâân uterus abnormal sè bisa icègè. Sèbeb sè palèng umum berdasarkan sè adârâân tercantum ibèbè. Itoro’ kalabân sèbeb adârâân sè jarang kâdâddiyân (panèka gangguan koagulasi). 

* Hèḍ  lèlèbiyân tapè siklusè normal
** Tanpa rasa sakè’: 
*** Fibroid (leiomyoma) – fibroid è dinding rahim nyèbabaghin peningkatan dè’ hèḍ bilè menonjol kedhèlèm rongga sentral sehingga nungkataghin luas permukaan endometrium. 
*** Cacat koagulasi (jarang bâdâ) – kalabân abukkalla pembuluh dârâ lapisan endometrium, proses koagulasi normal kodu kâdâddiyân unto’ mèambu aliran dârâ. Oleh karena itu, kelaènan dârâ dè’ trombosit (kadi’ ITP) otabâ koagulasi (kadi’ pânyakèt von willwbrand), otabâ ngangguy obhât antikoagulan (kadi’ warfarin) mungkin merupakan penyebabè, meskipun kasus arèya jarang terjadi. Studi fngsi trombosit jughèn iyangguy unto’ mastèaghin kelaènan fungsi trombosit 
*** kanker endometrium (kanker lapisèn rahim)  adârâân bisa lo’ teraur, diantara 2 periode hèḍ, otabâ lastarèna menopause (adârâân lastarèna menopause otabè PMB) 
*** Polip endometrium
*** Nyilo (iyâ arèya terkait kalabân dismenore):
*** panyakè' radang panggul 
*** adenomyosis perluasan jaringan endometrium dâ’ dinding to’ot luar rahim sè bisa nyèbabaghin nyilo bân adârâân abnormlal saat endometrium abukka’ 
*** komplikasi terkait ngandung (iyâ arèya gâgâr)
*** Siklusè pande' (korang dâri 21 arè bân) tapè menstruasina normal. 
*** Siklus pande' bân hèd berlebihan isèbâbaghin kalabân disfungsi ovarium bân penyumbatan pembuluh dârâ karena tumor. 
*** Sindrom ovarium polikistik 
*** Sèbâb sistemik: panyakè' tiroid, stres emosional otabâ fisik sè kalèbbiyân.
*** Infeksi menular seksual.

## Gejala
Umuma, siklus hèd terjadi sabbân 21- 35 arè, è bitong dhâri arè menstruasi terahèr bân bèrlangsung selama 4-7 arè. Sedangkan jumlah dârâ sè keluar panèka 30-40 ml otabè sekitar 6-8 sendok teh. 

Tapè gâbây sè ikènning mennorhagia, adârâân hèd terjadi lèbbi bânya’ bân durasina lèbbi lanjâng, lèbbi dhâri 7 arè.

Pan bèrèmpan laèn sè pèrlo è waspadai iyâ arèya:

* Ngèntè pembalut sabbân sittong otabè duè’ jâm
* Tèjhègâ è malèm arè, kèn unto’ gèntè pembalut sè poll 
* Durasi haid lèbbi dâri 7 arè 
* Dârâ sè keluar abènto’ gumpalan-gumpalan Nyilo berlebihan è tabu’ bâgièn bâbâ