Amrus Natalsya

Amrus Natalsya panèka seniman Indonesia sè cemerlang è dâlem puisi, lukisan, bân khusussa ukir kaju, sè èangghep tema-tema sosial sè kuat bân ekspresif. Salerana èlahèrraghi è Medan, Sumatera Utara, è tanggal 21 Oktober 1933, bân èpabhâjheng èkelilingè kabudâjâ'an Batak, sè è budhi arè bâkal adina'aghi jhâjhârbâ'ân sè dâlem dâ' bhâsa visual bân simbolis karyana.

Molaè ajhâr seni è Indonesian Academy of Fine Arts (ASRI) è Yogyakarta è taon 1954, Amrus ampon aghâbây gaya khas sè akompolaghi bhângon tradisional Batak kalabân pendekatan realis revolusioner. Karya-karyana bhunten namong nojjhu dâ' kaasreyan visual namong jhughân abâdâhaghi media kritik sosial, ekspresi kemanusiaan, bân renungan perjuangan-perjuangan jaman è jaman awal pasca-merdeka Indonesia.

## Kaodi'en
Amrus, sè saterrossa èkennal mènangka Amrus Natalsya, aghâdhui nyamana tambahan panèka dâri duwâ' somber penting dâlem identitas odi'na: kampong asalla, Natal (Sumatera Lao'), bân nyamana orèng towana, Syah Alam, mènangka tandha ikatan silsilah bân kabudâjâ'anna. molaè ghi' ngodâ, èpon nojjhuaghi minat sè kuat dâ' ukiran tradisional, khusussa dâri tradisi Batak bân Nias, sè ètekanaghi ekspresi figuratif, simbolisme kosmologis, bân hubungan antara manossa bân kakowadhân alam.

Katertarikan panèka saterrossa èkembhângaghi sacara teknis bân konseptual è bâkto Amrus ajhâr seni rupa è ASRI Yogyakarta, è dhissa' Amrus ajhârbâ'aghi katerrangan ukiran kaju èbâwah bimbingan Michael Wowor, pematung senior sè berpengaruh dâlem membentuk disiplin teknis bân ekspresi berani Amrus. dâri fase panèka kalowar karya khas Amrus: tokoh manossa sè kowat, tegang, bân emosional, sè èukir dâri kaju sè koko, kalabân gerak-gerik dramatis bân narasi penderitaan sosial.

È dâlem kontèks politik bân kabudâjâ'an taon 1960-an, Amrus èkabâ' sareng Sanggar Bumi Tarung, sèttong kolektif seniman sè aghâdhui seni mènangka alat advokasi sosial bân serrèng èkabâ' sareng Lembaga Kebudayaan Rakyat (LEKRA). Afiliasi panèka aghâbây èpon dhâddhi sasaran penindasan saamponna kadhâddhiyân taon 1965. Amrus saterrossa ngalakoni penahanan politik tanpa pangadilan dâri taon 1965 kantos 1973 è awal era Orde Anyar. È bâkto panèka, èpon ngadhebbi lalakon paksa bân kondisi represif, namong èpon pagghun mènangka seniman, terros aghâbây lèbât sketsa, patung sèderhana, bân refleksi artistik, sè aghâbây seni mènangka bhângon perlawanan dâlem bân kesaksian ghâbây kamanusiaan.

## Karirre
Gaya seni Amrus Natalsya èkennal polana campuran ukiran bân lukisan kaju sè khas, sè ngasèlaghi karya-karya kalabân tekstur sè kasar, ekspresif bân konten sosial sè soghi. Tema-temana serrèng èmolaè dâri perjuangan orèng biyasa, kasossa'an orèng, kekerasan struktural, bân memori kolektif masyarakat sè èpinggiraghi. Cara panèka aghâbây karya-karyana bânnè namong hiasan, namong jhughân abâdâhaghi kesaksian sosial bân politik.

Sala sèttong karjâ awal sè penting, "The Forgotten Blind Man," èpamaso' dâ' koleksi pribadi Presiden Sukarno, mènangka tandha pangakowan naghara dâ' kakowadhân ekspresif bân ideologis karya Amrus è bâkto awal kamardika'an Indonesia. Karya panèka serrèng èbâca mènangka kritik simbolis dâ' ketidakadilan sosial bân kasossa'an "sè ta' èkaton" è dâlem pembangunan.

Saellana Orde Anyar robbhu bân dhâtângna era Reformasi è taon 1998, Amrus on-laon abali ka lalakon aktif. Salaèn nerrossaghi eksplorasi patung bân lukisan kaju kalabân tekstur eksperimental, èpon jhughân nyaluraghi ekspresi artistikna lèbât sastra. È bâkto panèka, èpon nolès lebbi dâri 300 puisi, sè èkompilasi dâddhi buku, sè nojjhuaghi jhâ' kakowadhân kritis bân reflektifna pagghun odhi' è media seni.

Amrus Natalsya seda è tanggal 31 Januari 2024, èpanènggalè warisan sè signifikan mènangka seniman sè èghâdhui seni mènangka alat perlawanan, pangènget, bân solidaritas sareng manossa.

## Sombher