Hedy Lamarr

**Hedy Lamarr** (/ˈheɪdi/; 9 Novèmber 1914 – 19 Januari 2000), lahèr sebâgây Hedwig Eva Maria Kiesler, iyâ arèya aktris, produser film, penemu, bân  matematikawan Amerika SErikat kelahèran Austria. iyâ èkenal sebâgây bintang rajâ pas "Zaman Keemasan" MGM. Iyâ dhâdhi bâgiyân ḍâlem 30 fèlm teppa' karirra sè alangsong selanjâng 28 taon. sèlaèn rèya, iyâ kiya dhâdhi sala sèttong panemo ḍâri spèktrum sebar pinda frèkuènsi otabâ frequency-hopping spread spectrum. marènna jârèya matè, namana maso' ka ḍâlem ḍaftar penemo sèpangaro sè anugrahi bi' *National Inventors Hall of Fame*.

Jârèya molaèn èkenal marènna ngebintangè *Ecstasy* karya *Gustav Machaty, fèlm sè nampilaghi cuplighân pemeran sè èperanaghi pas ngelakoni orgasme è sala sèttong adegan bân abângkang è adegan laèn. Keduwâ' adegan rèya ta' patot teppa' pas pemèkkèran konservatif sè aropa'aghi pas ponca' karirra.* 

Abakat è biḍâng matematika, Lamarr abhâreng komponis *George Antheil nemmo sebuwâ tèknik ngoca' spektrum sebar bân apindahan frèkuènsi kasittomg sè perlo ghâbây ngelakoni cara ngoca' nirkabel sejjâk zâman ghilo' komputer sampè' setiya.*

## Kaodi'ân awwâl
Lamarr èlahèraghi tèppa' taon 1914 bi' nyama Hedwing Eva Maria Kiesler è Wina, Austria-Hungaria, sebâgây ana' tong-sittongnga ḍâri Gertrud "Trude" Kiesler (nyama gadis Lichtwitz; 1894-1977) bân Èmil Kiesler (1880 - 1935). Bapa'na lahèr è Lemberg, Kekaisaran Austria (rèya èkenal sebâgây Lviv, Ukraina) ḍâri kalowarghâ Yahudi sè asal ḍâri Galisa. Jârèya aropa'aghi orèng mânâjer bank sè sukses. Èbo' Lamarr Trude, aropa'aghi orèng pianis. Trude lahèr è Budapest bân asal ḍâri kalowarghâ kelas attas Yahudi asal Hungaria, Trude pas apinda aghâma dhâdhi Katholik bân marâjâ ana'na, Heidi, sebâgây orèng Katholik, namon Heidi ta' secara formalè baptis pas juwa.

Sejjâk kènnè', Lamarr marè notdhu'aghi kelèburân ḍâ'dhunnya peran bân cengeng bi' teater bân fèlm. Pas iyâ omor 12 taon, iyâ mennangaghi lomba keradhinan è Wina.

Lamar abhânto èbo'na kalowar ḍâ Austria ka Amèrika Serikat marènna aneksasi Austria bi's Nazi Jèrman. Èbo'na ollè kewarghâneghârâ'ân Amèrika Serikat. ḍâlem petisi ghâbây rasna, sebuwâ èstèla sè segghut èghuna'aghi è Èropa.

## Karir è perfèlman Èropa
**Awwâl karir** 

Awwâlla, Lamarr ngala' kelas akting è Wina. Namon è tèppa' arè, iyâ hasèl ollè lako sebâgây gadis penolès naskah bi' malsuaghi sorat ḍâri èbo'na bân èntar ka Sascha-Film. Teros jârèya amolay peranay è fèlm loco romantis Money on the Street (1930) sebâgây  figuran (èkting), bân fèlm loco Storm in a Water Glass (fèlm 1931). (1931) dhâdhi sebâgây pemeran pemânto. Teros produsèr Max Reinhardt aberri' Lamarr peran ḍâlem drama "The Weaker Sex", sè ètampilaghi è Theater in der Josefstadt. Lamarr aghâbây Reinhardt terkesan ḍâlem peranna rèya marènna rèya ngèbâ ka Berlin

Namon pas kenyataanna, rèya ta' toman nerèma instruksi ḍâri Reinhardt bân ta' toman tampek è sala sèttong acara è Berlin. Jârèya atemmo bi' Alexis Granoesky, orèng produser teatèr Rusia, sè noro'aghi ḍâlem fèlm layar lèbâr kasittomg Granoesky sebâgây sutradara, "The Trunks of Mr. O.F" (1931), sè èbintangin bi's Peter Lorre bân Walter Abel. Lamarr pagghun neng-neng è Berlin bân aperan sebâgây pemeran otama ḍâlem fèlm sè ngâbây terkenal ḍâlem skala global.