Aisyah

**Aisyah** binti Abu Bakar (ra-kèra 613/614-678 Masehi) èngghi panèka raji katellona Kanjeng Nabbhi Muhammad saw. Ghun Aisyah, rajina Nabbhi sè asalla prabân. Aisyah toman kennèng fètna bân èslametaghi sareng Allah lèbât ayat Al-Qur'an.

È ḍâlem tolèsan Islam, biyasana orèng nyebbhut Ummul Mu'minin mènangka ngormaḍ mètorot ḍâlil:

*Nabbhi lebbi otama ḍâri rèng mu'min samantara rajina aropa'aghi èbhuna dhibi'en.* (Qur'an 33:6).

Ummul Mu'minin Aisyah jhughân èsebbhut mènangka Humaira' sè artèna rèng binè' sè mèra polana kolè'na potè sareng raddhin. 

È antara rajina Kanjeng Nabbi Muhammad, Aisyah aropa'aghi raji sè palèng èkasennengè. Nabbhi Muhammad adhâbu jhâ' ayat-ayat Al-Qur'an toron è bâkto Nabbhi bâḍâ è dhâlem Aisyah. Mètorot Syekh Hakim an-Naisaburi è ḍâlem Kètab Al-Mustadrak, saparapat katantowan hokom Islam èpatoron lèbat Aisyah sampè bânnya' sahabat sè atanya ka Aisyah. Abu Musa Al-Asy'ari adhâbu mon sahabat bhingong ka hokom, Aisyah bisa abhânto jâwâb.

Aisyah èkennal mènangka orèng binè' sè pènter sampè' awarisi bânnya' pangataowan tentang hokom sareng hadits Islam è antarana ummat Nabbhi. Sakèng fasèhna Aisyah, Al-Ahnaf bin Qais adhâbu, "Kaulâ toman mèreng khotbana Abu Bakr Al-Siddiq, Umar bin Al-Khattab, Utsman bin Affan, Ali bin Abi Thalib radhiyallahu 'anhu sareng sahabat sè laèn. Sampè' mangkèn kaulâ ta' toman mèreng ca'-oca' sè lebbi mewah sareng lebbi bhâghus ètèmbhâng dhâbuna Aisyah.

Neng ḍâlem ḍuwâ' aliran Islam, ya'ni Sunni sareng Syi'ah abhidhâ pendapat ka Aisyah. Dhinèng Sunni ngormat sareng ta'dzim sara ka Aisyah. Manabi Syi'ah dhujân ngritik ka Aisyah. Namong, ulama' Syi'ah ampon afatwa haram ḍâ' ka umat sè abâ'-jhubâ'aghi Aisyah polana dhâddhi tokarra satarètanan è Islam.

## Carèta oḍi'

### Kalowarga
Aisyah èngghi panèka potrèna Abu Bakar Ash-Shiddiq bin Abi Quhafa Utsman bin Amir bin Amr bin Kaab bin Saad bin Taym bin Murrah bin Kaab saèngghâ nasabbhâ apangghi sareng Rasulullah È Murrah bin Kaab. Asma Èbhuna Aisyah èngghi panèka Ummi Rumman. Ummi Rumman binti Amir aropa'aghi raji kaḍuwâna Abu Bakar. Aisyah tamaso' Suku Bani Tamim Quraisy. Aisyah ngaghungè tarètan kanḍung sè asmana Abdurrahman. Tarètanna sè laèn ya'ni Asma binti Abu Bakar. Aisyah ngaghungè sapopo asmana Zubair bin Awwam. Emba ḍâri ramana ya'ni Abu Quhafah sè araji Ummul Khair (Salma binti Shakhr). Tello' bhibbhi'na jhughân maso' Islam ya'ni Ummu Amir, Quraibah, Ummu Farwah.

Bâḍâ sè ngoca' Aisyah akabin sareng Kanjeng Nabbhi Muhammad saw è bâkto aomor sangang taon sè ampon èsebbhuttaghi è ḍâlem Sahih Bukhari sareng Muslim mètorot dhâbuna Aisyah dhibi’. Bâḍâ jhughân sè ngoca' Aisyah akabin sareng Nabbhi è bâkto omor 6 taon.

Khaulah nyabis ka Abu Bakar. Abu Bakar pas adhâbu: *Èntaraghi Rasulullah ka ḍinna'. Rasulullah rabu pas Abu Bakar makabin (Rasulullah) bi' (sèngko'). Bâkto rowa sèngko' omor 6 taon.*  Pan-bârâmpan penelitian jhâman mangkèn mang-mang ḍâ' ka kabhenḍèrran taon lahèr Aisyah. Penelitian mangkèn nyebbhut Aisyah akabin sareng Nabbhi antarana omor 10-16 taon.

### Akabin sareng Kanjeng Nabbhi
Nabbhi Muhammad tello malem amèmpè jhâ’ Aisyah èbhâkta malaikat kaangghuy dhâddhi jhuḍhuna. Polana yakin pakonan Allah, Nabbhi laju nyo’on ka ramana Aisyah, Abu Bakar, sopajâ pottrèna bisa akabin sareng Nabbhi. Abu Bakar awwalla ta' kasokan polana ngangghep abâ'ân sareng Nabbhi satarètanan. Namong, saamponna èpastèyagi jhâ’ abâ’na sareng Muhammad namong tarètan aghâma, tor Aisyah halal kaangghuy èpakabin, Abu Bakar ahèrra saroju'.

Nabbhi akabin sareng Aisyah samarèna Perrang Badar è bulân Syabâl. Aisyah abhâkta boneka-bonekana maskè marè akabin.

## Sombher


Bhângsa:Rajina Nabbhi Muhammad