open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ວັດປ່າໂພນເພົາ

ວັດປ່າໂພນເພົາ ເປັນວັດນ້ອຍໆ ທີ່ສ້າງຂຶ້ນໂດຍພຣະອາຈານສາຍສະໝຸດ ມີສາດສະໜາສະຖານສ່ວນໃຫຍ່ຢູ່ບໍລິເວນເນີນພູ ຈຸດເດັ່ນທີ່ໜ້າຊົມຢູ່ທີ່ສັນຕິເຈດີ ເທິງຍອດເນີນພູສ້າງຂຶ້ນໃນ ປີ ຄ.ສ.1988 ລັກສະນະເປັນອາຄານຊົງພະທາດ ພາຍນອກຊັ້ນເທິງທາ ສີທອງ ສ່ວນຊັ້ນລຸ່ມເປັນໂຖງຊົງຫລ່ຽມອ້ອມຮອບ ພະທາດ ມີປ່ອງຢ້ຽມແກະສະຫລັກເລົ່າເລື່ອງພຸດທະປະຫວັດ ພາຍໃນແບ່ງເປັນ 4 ຊັ້ນ ແຕ່ລະຊັ້ນຈະປະດັບພາບຝາເປັນເລື່ອງລາວກ່ຽວກັບ ນາຮົກ-ສະຫວັນ ແລະ ພຸດທະສາດສະໜາສະຖານທີ່ສຳຄັນ ໆ ຫລາຍແຫ່ງທົ່ວໂລກ ບໍລິເວນລະບຽງຊັ້ນສອງ ສາມາດເບິ່ງເຫັນທິວທັດນະເມືອງຫລວງພະບາງໄດ້ກວ້າງໄກ ຕັ້ງແຕ່ສະໜາມບິນ ຕົວເມືອງສະພານເຫລັກ ແມ່ນ້ຳຄານ ພະທາດພູສີ ແລະ ພູເຂົາທີ່ອ້ອມຮອບດ້ານຫລັງ ມີປະຕູທາງເຂົ້າທັງສີ່ທິດ 
ຄວາມສຳຄັນຂອງ ວັດປ່າໂພນເພົາ ນອກຈາກຈະເປັນຈຸດຊົມວິວຂອງເມືອງຫລວງພະບາງແລ້ວ ໃນເດືອນອ້າຍ(ທັນວາຂອງທຸກໆປີ) ມີການຈັດງານປະເພນີ "ບຸນເຂົ້າກຳ" ເປັນກິດຈະກຳຂອງສົງ ເອີ້ນວ່າ “ເຂົ້າປະລິວາດສະກຳ” ໂດຍໃຫ້ພຣະສົງທີ່ຕ້ອງອາບັດ (ກະທຳຜິດ) ສັງຄາທິເສກ ໄດ້ສາລະພາບຕໍ່ໜ້າຄະນະສົງ ເພື່ອເປັນການຝຶກຈິດສຳນຶກເຖິງຄວາມບົກຜ່ອງຂອງຕົນ ແລ້ວປັບຕົວປະພຶດຕົນໃຫ້ຖືກຕ້ອງຕາມພຣະວິໄນ ພິທີເຂົ້າປະລິວາດສະກຳ ກຳນົດໄວ້ 9 ລາຕີ(ຄືນ) ກຳນົດໃຫ້ພັກຢູ່ໃນສະຖານທີ່ສະຫງົບ ບໍ່ມີຄົນແອອັດ  (ອາດເປັນບໍລິເວນວັດກໍໄດ້) ໂດຍມີກຸດຕິຊົ່ວຄາວເປັນຫລັງໆ ພະສົງເຂົ້າປະລິວາດສະກຳ ຄາວໜຶ່ງໆ ຈະມີຈຳນວນເທົ່າໃດກໍຕາມ ແຕ່ຕ້ອງໄດ້ແຈ້ງໃຫ້ພະສົງຈຳນວນ 4 ອົງ ໄວ້ກ່ອນວ່າຕົນເອງຈະເຂົ້າກຳ ແລະ ເມື່ອເຖິງເວລາອອກກຳຈະມີພະສົງ 20 ອົງມາຮັບອອກກຳ ເອີ້ນວ່າ “ສວດອັບພານ” ແປວ່າ ຮັບກັບເຂົ້າພວກ ພິທີເຮັດບຸນເຂົ້າກຳ ບໍ່ຖືວ່າເປັນການລ້າງບາບ ແຕ່ເປັນການປະວາລະນາຕົນ ວ່າຈະບໍ່ກະທຳຜິດອີກ ສ່ວນກິດຂອງຊາວພຸດ ໃນບຸນເຂົ້າກຳນີ້ຄືການຫາເຂົ້າຂອງເຄື່ອງອຸບປະໂພກ-ບໍລິໂພກ ມາຖວາຍພະສົງ ເຊື່ອວ່າຈະໄດ້ບຸນຫລາຍກວ່າການເຮັດບຸນຕັກບາດທົ່ວໄປ.

ໝວດ:ວັດ
ແຂວງໜອງຄາຍ

**ແຂວງໜອງຄາຍ** ເປັນແຂວງໃນພາກຕະເວັນອອກສຽງເໜືອຂອງປະເທດໄທຕອນເທິງ ມີພື້ນທີ່ສ່ວນໃຫຍ່ຕິດແຄມແມ່ນ້ຳຂອງ ກົງ​ກັນ​ຂ້າມປະເທດລາວ ມີພື້ນທີ່ແຄບແຕ່ຍາວ ມີຊື່ສຽງດ້ານການທ່ອງທ່ຽວ ໂດຍສະເພາະການຊົມບັ້ງໄຟພະຍານາກໃນມື້ອອກພັນສາ

## ບັນດາເມືອງ 
ມີ 17 ບັນດາເມືອງ

## ສັນຍະລັກປະຈຳແຂວງ 

* ດອກໄມ້ປະຈຳແຂວງ: (*Dalbergia oliveri*) 
* ຕົ້ນໄມ້ປະຈຳແຂວງ: (*Dalbergia oliveri*) 
* ຄຳຂວັນປະຈຳແຂວງ: ວີລະກຳຜາບຮໍ່ ຫຼວງພໍ່ພະໃສ ຂົວໄທ-ລາວ

## ລາຍຊື່ເຈົ້າແຂວງ 
## ຊື່ສຽງ 
* **ແຂວງໜອງຄາຍ**ໄດ້ຮັບການຈັດອັນດັບຈາກນິຕະຍາສານ *Modern Maturity* ສະຫະລັດອະເມລິກາ ເມື່ອ ພ.ສ.(ໄທ) ໒໕໔໔ ວ່າເປັນເມືອງທີ່ນ່າຢູ່ສຳຫຼັບຜູ້ສູງອາຍຸຊາວສະຫະລັດອະເມລິກາ ອັນດັບທີ່ 7 ຂອງໂລກ

## ບຸກຄົນທີ່ມີຊື່ສຽງ 
* ດາລຸນີ ກິດບຸນຍາໄລ - ດາລາ
* ຍາສຸມິນ ເລີດອະມອນວັດຖະນາ - ອະດີດຮອງ Miss Thailand world, ດາລາ, ພິທີກອນ
* ພະວິນຕາ ໂພທິຈັກ(ແກ້ມ) - Miss Thailand Univurse.

## ອ້າງອິງ 
## ເບິ່ງຕື່ມ 
* ຂົວມິດຕະພາບ ລາວ-ໄທ ແຫ່ງທຳອິດ
* ລາຍຊື່ໂຮງຮຽນໃນແຂວງໜອງຄາຍ

## ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ 
* ເວັບໄຊຢ່າງເປັນທາງການຂອງແຂວງ 
* ເວັບໄຊກາຮທ່ອງທ່ຽວແຫ່ງປະເທດໄທ 

ແຊວງໜອງຄາຍ
ແຂວງບຶງການ

**ແຂວງບຶງການ** ເປັນແຂວງໃນພາກຕະເວັນອອກສຽງເໜືອຂອງປະເທດໄທຕອນເທິງ ແຍກຕົວອອກມາຈາກຈັງຫວັດໜອງຄາຍ ເມື່ອວັນທີ່ 22 ມີນາ ຄ.ສ. 2011 ມີພື້ນທີ່ສ່ວນໃຫຍ່ຕິດແຄມແມ່ນ້ຳຂອງ ກົງ​ກັນ​ຂ້າມປະເທດລາວ ມີພື້ນທີ່ແຄບແຕ່ຍາວ ມີຊື່ສຽງດ້ານການທ່ອງທ່ຽວ ໂດຍສະເພາະການຊົມບັ້ງໄຟພະຍານາກໃນມື້ອອກພັນສາ

## ບັນດາເມືອງ 
ມີ 8 ບັນດາເມືອງ
ລາວ ເອັນເຕີເທັນເມັນ ອາວອດ

**ລາວ​ເອັນ​ເຕີ​ເທັນ​ເມັນ​ອາ​ວອດ​** ຖື ວ່າ​ເປັນ​ອີກ​ງານ​ຫນຶ່ງ​ທີ່​ມີ​ຄວາມຫມາຍ​ຄວາມ​ສຳ­ຄັນ​ຂອງ​ບັນ­ເທີງຂອງ​ລາວ​ໃນ​ທຸກ​ສາ­ຂາ ໂດຍ​ສະເພາະສາ­ຂາ​ລາຍ­ການ​ວິ­ທະ­ຍຸ, ສາ​ຂາ​ລາຍ­ການ​ໂທລະ­ພາບ, ສາຂາ​ບົດ​ເພງ ແລະ ສາ­ຂາ​ສື່​ສິ່ງ​ພິມທີ່​ສຳ­ຄັນ​ ລາ­ງວັນ​ນີ້​ຈະ​ເປັນ​ການສົ່ງ­ເສີມ​ໃຫ້​ມີ​ການ​ພັດ­ທະ­ນາ, ໃຫ້ກຳ­ລັງ​ໃຈ, ຍ້ອງ­ຍໍ, ຊົມ­ເຊີຍ, ສະຫນັບ​ສະ​ຫນູນ ແລະ ປຸກ­ລະ­ດົມ​ທັງຕົວ​ສິ­ລະ​ປິນ ແລະ ປະ­ຊາ­ຊົນ​ໃຫ້​ມີສ່ວນ​ຮ່ວມ​ໃນ​ການ​ອະ­ນຸ​ຮັກ​ສິ­ລະປະ​ຂອງ​ຊາດ​ໃຫ້​ດຳ­ລົງ​ຄົງ​ຢູ່​ຄູ່ປະ­ຊາ­ຊົນ ແລະ ຊາດ​ລາວ​ເຮົາຢ່າງ​ບໍ່​ມີ​ວັນ​ສູນ​ສະ­ຫລາຍ. ອີກດ້ານ​ຫນຶ່ງ ເພື່ອ​ເປັນ​ການ​ປະ­ຊາສຳ­ພັນ​ໃຫ້​ແຂກ​ຕ່າງ​ດ້າວ​ທ້າວຕ່າງ​ເມືອງ​ໄດ້​ຮັບ​ຮູ້​ເຖິງຄວາມ​ຮັບຜິດ​ຊອບ​ລາວ​ເຮົາ​ໃນ​ເວ­ທີ​ສາ­ກົນ ໂດຍ​ຜ່ານ​ຜົນ­ງານ​ຕ່າງໆ​ທາງ​ສື່ໂທລະ­ພາບ, ວິ­ທະ­ຍຸ, ສື່​ສິ່ງ​ພິມ ຕ່າງໆ.
ປະເທດເກົາຫຼີໃຕ້

**ປະເທດເກົາຫຼີໃຕ້** (South Korea) (대한민국, 大韓民國) ຫຼື **ສາທາລະນະລັດເກົາຫຼີ** ແມ່ນປະເທດໃນທະວີບອາຊີຕາເວັນອອກ ຕັ້ງຢູ່ທາງພາກໃຕ້ຂອງແຫຼມເກົາຫຼີ ໂດຍທາງ ພາກຕາເວັນອອກ, ຕາເວັນຕົກ ແລະ ພາກໃຕ້ ແມ່ນອ້ອມຮອບດ້ວຍທະເລ. ເກົາຫຼີໃຕ້ ແມ່ນປະເທດ ທີ່ບໍ່ມີຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດ, ຮູບຮ່າງຂອງປະເທດ ແມ່ນມີພູສູງຢູ່ທາງພາກຕາເວັນອອກ ແລະ ຄ່ອຍໆຕ່ຳລົງໄປທາງພວກຕາເວັນຕົກ, ໂດຍທົ່ງພຽງສ່ວນຫຼາຍ ແມ່ນຢູ່ລຽບຕາມແຄມທະເລທາງພາກຕາເວັນຕົກ.

ປະເທດເກົາຫຼີໃຕ້ ເປັນປະເທດທີ່ມີຄວາມຈະເລີນຮຸ່ງເຮືອງ ແລະ ມີພັດທະນາການຄ້າຍຄືກັບສະຫະລັດອະເມລິກາ, ເປັນປະເທດທຶນນິຍົມຍັກໃຫຍ່ອີກປະເທດໜຶ່ງໃນອາຊີ, ປະຊາກອນພາຍໃນປະເທດແມ່ນມີຄວາມເຂັ້ມແຂງໃນການພັດທະນາປະເທດຊາດ, ສ່ວນໜຶ່ງກໍມາຈາກສະເຖຍລະພາບທາງດ້ານການເມືອງທີ່ສາມາດເຮັດໃຫ້ນັກລົງທຶນເຂົ້າມາລົງທຶນຢູ່ເກົາຫຼີໃຕ້ຫຼາຍ ໂດຍສະເພາະແມ່ນຂະແໜງການບໍລິການ ເວົ້າໄດ້ເປັນລາຍໄດ້ຫຼັກຂອງປະເທດ. ພາຍຫຼັງທີ່ປະເທດເກົາຫຼີໃຕ້ໄດ້ຮັບເອກະລາດຈາກຍີ່ປຸ່ນໃນວັນທີ 15 ສິງຫາ 1945 ເກົາຫຼີໃຕ້ບຸກໜ້າພັດທະນາ ແລະ ສ້າງສາປະເທດຕາມລະບອບການເມືອງແບບທຶນນິຍົມ, ດຶງດູດນັກລົງທຶນມາລົງທຶນພາຍໃນປະເທດຢ່າງກວ້າງຂວາງ ພ້ອມດຽວກັນນັ້ນກໍເຫັນໄດ້ວ່າ ເກົາຫຼີໃຕ້ກໍໃສ່ໃຈຕໍ່ການສຶກສາ ໂດຍເນັ້ນການພັດທະນາການສຶກສາເປັນບາດກ້າວທໍາ ຍ້ອນເກົາຫຼີໃຕ້ມີແນວບຄິດວ່າ ຖ້າປະຊາຊົາຫາກມີຄວາມຮູ້, ຄວາມສາມາດແລ້ວ ການພັດທະນາປະເທດກໍເປັນເລື່ອງງ່າຍດາຍ ແລະ ສາ ມາດພັດທະນາໄດ້ໄວສົມຄວນ.

## ໝາຍເຫດ 
## ອ້າງອີງ 
ໝວດ:ປະເທດເກົາຫຼີໃຕ້
ກ
ບໍລິສັດດອກງິ້ວຄຳ

**ບໍລິສັດດອກງິ້ວຄຳ** ເປັນບໍລິສັດທີ່ຈົດທະບຽນໃນ ສປປ ລາວ  ມີ ທ່ານ ຈ້າວ ເຫວີ່ຍ ເປັນປະທານ  ມີເງີນລົງທຶນເບື້ອງຕົ້ນ ຕາມທີ່ແຈ້ງແກ່ລັດຖະບານລາວ ຈຳນວນ 86 ລ້ານໂດລາສະຫະລັດ  ຫລື ປະມານເກືອບ 3,000 ລ້ານບາດ ນອກຈາກໂຄງການທີ່ກຳລັງກໍ່ສ້າງແລ້ວ  ບໍລິເວນເກາະດອນຊາວທີ່ຢູ່ແຄມແມ່ນ້ຳຂອງຫ່າງຈາກຄາສິໂນພຽງບໍ່ເທົ່າໃດຮ້ອຍແມັດ  ກໍເປັນພື້ນທີ່ເຊົ່າຂອງບໍລິສັດດອກງິ້ວຄຳ ເກາະດອນຊາວມີພື້ນທີ່ປະມານ 100 ໄຮ່.
ບໍລິສັດດອກງິ້ວຄຳ ໜ້າຈະເປັນການຮ່ວມລົງທືນ ຂອງກຸ່ມທຸລະກິດຄາສິໂນຈີນ ທີ່ມາເກົ໊າ ເພາະທຸລະກິດປະເພດນີ້ບໍ່ແມ່ນໃຜມີເງີນແລ້ວຈະເຂົ້າມາເຮັດໄດ້ງ່າຍໆ ຕ້ອງມີປະສົບການ ມີທີມງານບໍລິຫານທີ່ຊ່ຽວຊານ ເລື່ອງທຸລະກິດຄາສິໂນ ມີຖານະການເງີນທີ່ຫມັ້ນຄົງ ມີປະຫວັດທີ່ດີ ບໍ່ດັ່ງນັ້ນລູກຄ້າກໍບໍ່ເຊື່ອຖື ແຖມຍັງອາດຖືກພວກຊຽນໂກງໄດ້ງ່າຍໆ  ເພາະປະຈຸບັນນີ້ມີການໃຊ້ເຄື່ອງມືໄຮເທັກໃໝ່ໆ ມາໂກງ ທີ່ຄາສິໂນເມືອງປອຍເປດ ກໍເຄີຍມີການໂກງຈົນບ່ອນເຈັ໊ງໄປເກືອບຮ້ອຍລ້ານບາດ ຈົນຫາກໍ່ມາຈັບໄດ້ໃນ ຕອນຫລັງເປັນຂ່າວດັ່ງເມື່ອບໍ່ດົນມານີ້.
ຫລັກທຸລະກິດ ຂອງຄາສິໂນ ຢູ່ທີ່ການເຮັດໃຫ້ລູກຄ້າເຊື່ອຖື ມີບໍລິການທີ່ດີ ດຶງດູດໃຫ້ລູກຄ້າເຂົ້າມາຫລິ້ນປະຈຳ ຫລືຫລິ້ນດົນໆ ເພາະຍິ່ງຫລິ້ນດົນ ໂອກາດທີ່ລູກຄ້າຈະພ່າຍແພ້ ຫລື ຫລິ້ນເສຍກໍມີຫລາຍຂຶ້ນ ແລະ ທຳມະຊາດ ຂອງການພະນັນ ຄົົນທີ່ຫລິ້ນເສຍກໍຢາກຈະເອົາຄືນ ຄົົນທີ່ໄດ້ນ້ອຍກໍຢາກຈະໄດ້ຫລາຍໆ ນີ້ຄືຫລັກການທີ່ຄືກັນທຸກບ່ອນ ຜູ້ຊ່ຽວຊານເລື່ອງຄາສິໂນ ອະທິບາຍ ແລະ ບອກວ່າ ຄາສິໂນຈີນ ທີ່ສາມຫລ່ຽມຄຳ ຖືວ່າຢູ່ໃນທຳເລທີ່ດີ ມີທິວທັດສວຍງາມ ມີນັກທ່ອງທ່ຽວເດີນທາງມາຕະຫລອປີ ທີ່ສຳຄັນຄື ເລື່ອງຮວງຈຸ້ຍ ຊຶ່ງພວກທີ່ເຮັດທຸລະກິດຄາສິໂນ ໃຫ້ຄວາມສຳຄັນຫລາຍ ບ່ອນນີ້ຖືວ່າເໝາະສົມຖືກຕ້ອງຕາມສາດ ເພາະດ້ານໜ້າຕິດກັບແມ່ນ້ຳ ດ້ານຫລັງກໍມີພູເຂົາ ເໝືອນກັບ ຄາສິໂນເປີດໃໝ່ ໃນມາເກົ໊າ ທີ່ຈຳລອງເອົາຄອງເວນິດ ໃນອິຕາລີມາໄວ້ໃນບ່ອນນີ້ ເພື່ອດຶງດູດນັກທ່ອງທ່ຽວ ແຕ່ທີ່ຈິງເປັນເລື່ອງຂອງຮວງຈຸ້ຍນຳ ເພາະກະແສນ້ຳ ຖືເປັນພະລັງໃນດ້ານດີ ທີ່ຈະຊ່ວຍໜຸນເສີມທຸລະກິດໃຫ້ຮຸ່ງເຮືອງ ແຕ່ຢ່າງໃດກໍຕາມ ຕ້ອງເບິ່ງຕໍ່ໄປວ່າຝີມືການບໍລິຫານຂອງຄາສິໂນແຫ່ງນີ້ຈະເປັນຢ່າງໃດ ຈະດຶງດູດໃຫ້ນັກທ່ອງທ່ຽວ ແລະ ນັກຫລິ້ນເຂົ້າມາສ່ຽງໂຊກໄດ້ຫລາຍນ້ອຍສ່ຳໃດ.
ຖ້ຳພະ(ຖ້ຳຜາຊ້າງ)

**ຖ້ຳພະ** ຫລື ຖ້ຳຜາຊ້າງ: ຕັ້ງຢູ່ໃນເຂດເມືອງມະຫາໄຊ ບໍລິເວນບ້ານນາຊາງ ຫ່າງຈາກເມືອງທ່າແຂກ ປະມານ 17 ກິໂລແມັດ. ຖ້ຳພະ ຫລື ຖ້ຳຜາຊ້າງ ເປັນຖ້ຳທີ່ຕັ້ງຢູ່ເທິງໜ້າຜາ ຂອງພູເຂົາ ນັກທ່ອງທ່ຽວຕ້ອງຍ່າງຕີນຂຶ້ນໄປ ພາຍໃນເປັນຖ້ຳຂະໜາດນ້ອຍບໍ່ເລິກ ເປັນທີ່ຕັ້ງຂອງພະພຸທົດຮູບຫລວງຫລາຍ ແຕ່ທີ່ໂດດເດັ່ນທີ່ສຸດຄືອົງພະພຸດທະຮູບສະໄໝສົງຄາມໂລກ ເປັນຖ້ຳທີ່ພະສົງນິຍົມເດິນທາງມານະມັດສະການ ທາງລັດຖະບານ ຈຶ່ງອອກກົດໃຫ້ນັກທ່ອງທ່ຽວທຸກຄົນຕ້ອງຖອດເກີບ ກ່ອນເຂົ້າຖ້ຳ ສຳລັບສຸພາບສະຕີ ຕ້ອງແຕ່ງຕົວໃຫ້ຮຽບຮ້ອຍເທົ່ານັ້ນ ດ້ານໃຕ້ຂອງຖ້ຳບັງ ມີໂພງຖ້ຳທີ່ສາມາດນັ່ງເຮືອເຂົ້າໄປຊົມຫີນງອກຫີນຍ້ອຍໄດ້ອີກ ດ້ວຍມີຄວາມເລີກປະມານ 100 ແມັດ.
ເມືອງວຽງໄຊ

ເມືອງວຽງໄຊເປັັນເມືອງໜຶ່ງທີ່ມີຄວາມສວຍງາມ ແລະ ມີຄວາມຫຼາກຫຼາຍ ບໍ່ວ່າຈະເປັນທັງດ້ານພາສາ ວັດທະນະທຳ ທຳມະຊາດ ຜຸ້ຄົນ ແລະ ອາຫານ, ນອກຈາກນີ້, ກໍຍັງເປັນເມືອງໜືື່ງຂອງແຂວງຫົວພັນ ເຊຶ່ງມີຊາຍແດນຕິດກັບປະເທດຫວຽດນາມຕັ້ງຢູ່ທາງທິດເໜືອຂອງປະເທດລາວ ເປັນເມືຶອງແຫ່ງປະຫວັດສາດຂອງປະເທດລາວ ເພາະເປັນເມືອງອະດີດສູນບັນຊາການໃຫຍ່ຂອງກຸ່ມຜູ້ນຳຂະບວນການປະເທດລາວ ໃນຊ່ວງປີ 1975  ຫມູ່ບ້ານຊົນພື້ນເມືອງ ຫຼາກຫຼາຍວັດທະນະທຳ ແລະ ແຫລ່ງຕ່ຳແຜ່ນອັນດັບ 1 ຂອງລາວ ຢ່າງຊຳເໜືອ ໂດຍສະເພາະທີ່ມາຈາກເມືອງຊອນ ແລະ ສົບຫາວຖືວ່າຄຸນນະພາບດີທີ່ສຸດ. ເມືອງວຽງໄຊຍັງເປັນເມືອງທີ່ມີທຳມະຊາດທີ່ອຸດົມສົມບຸນແລະສວຍງາມເປັນຕົ້ນແມ່ນພູຜາປ້່າດົງແລະຖຳຕ່າງໆ

ໝວດ:ປະເທດລາວ
ໝວດ:ປະຫວັດສາດ
ວັດໂພໄຊນາລາມ

**ວັດໂພໄຊນາລາມ** ຖັດຈາກຕະຫລາດກາງເມືອງມາປະມານ 2 ກິໂລແມັດ ຈະເຖິງວັດໂພໄຊນາລາມ ນັບເປັນສະຖານທີ່ສຳຄັນທາງສາດສະຫນາ ພຽງແຫ່ງດຽວຂອງເມືອງ ສ້າງເມື່ອປີ ຄ.ສ 1979-1987 ສ່ວນທາງທິດຕະເວັນຕົກສຽງເໜືອຂອງຕົວເມືອງ ເປັນທີ່ຕັ້ງຂອງອະນຸສາວະລີເສລີພາບ ສ້າງຂຶ້ນມາເພື່ອສະຫລອງເອກະລາດ ໃນປີ ຄ.ສ 1979 ເປັນຮູບດາວແດງ ຕັ້ງຢູ່ເທິງພູເຂົາ ເປັນຈຸດທີ່ສາມາດຊົມວິວທິວທັດຂອງເມືອງຊຳເໜືອ.
ພະບາງ

**ພະບາງ** ເປັນພະພຸດທະຮູບປາງຫ້າມທະເລ ສູງສອງສອກເຈັດນິ້ວ (ປະມານ 1.14 ແມັດ) ຫລໍ່ດ້ວຍທອງສຳລິດ (ທອງຄຳປະສົມ 90 ເປີເຊັນ) ໂດຍມີພຸດທະລັກສະນະຄື ປະທັບຍືນຍົກພະຫັດຂຶ້ນ ນິ້ວພະຫັດລຽບສະເໝີກັນ ພະພັກຂ້ອນຂ້າງເປັນຮູບສີ່ຫລ່ຽມ ພະນະລາດກວ້າງ ພະຂະໜົງເປັນຮູບປີກກາ ພະເນຕົນລຽວ ພະນາສິກຂ້ອນຂ້າງແບນ ພະໂອດບາງ ພະສຽນ ແລະ ພະເກດມາລາກ້ຽງ ສຳລັບສວມເຄື່ອງຊົງປັ້ນພະອົງນ້ອຍ ພະໂສພີໃຫຍ່ ຄອງຈີວົນຫົ່ມຄຸມ ແລເຫັນແຖບົດບົງ ແລະ ໜ້ານາງ. 

ຕາມຕຳນານວ່າ ພະເຈົ້າກຸງອິນທະປັດ ຫລື ກຳປູເຈຍ ໄດ້ມາຈາກລັງກາທະວີບ ພະອໍລະຫັນ ນາມວ່າ ຈຸນນາກຄະເຖລະ ເປັນຜູ້ຫລໍ່ຂຶ້ນ 107 ປີ ກ່ອນ ຄ.ສ ໂດຍອັນເຊີນພະບໍລົມສາລີລິກະທາດ ມາປະດິດສະຖານ ໃນອົງພະບາງ ເຖິງຫົກຕຳແໜ່ງ ວັດຖຸທີ່ໃຊ້ ຫລໍ່ເປັນຄຳ ປະສົມທອງແດງ ແລະ ເງີນ ໂດຍມີເນື້ອຄຳເຖິງ 90%.

ຈົນເມື່ອ ຄ.ສ 1359 ພະເຈົ້າຟ້າງຸ່ມ ກະສັດແຫ່ງອານາຈັກລ້ານຊ້າງ ຊຶ່ງມີຄວາມກ່ຽວພັນທາງເຄືອຍາດ ກັບພະເຈົ້າກຸງຂະເໝນ ໄດ້ຕີເມືອງຊຽງດົງຊຽງທອງແລ້ວ ມີພະຣາຊະ ປະສົງທີ່ຈະເຜີຍແຜ່ພະພຸດທະສາດສະຫນາ ໃຫ້ປະດິດສະຖານຫມັ້ນຄົງ ໃນພະຣາຊະອານາຈັກ ຈຶ່ງໄດ້ທູນຂໍພະບາງຕໍ່ ພະເຈົ້າກຸງອິນທະປັດ ຊຶ່ງເປັນພໍ່ເຖົ້າ ເພື່ອມາປະດິດສະຖານ ທີ່ເມືອງຊຽງທອງ ອັນເປັນນະຄອນຫລວງ ຂອງອານາຈັກລ້ານຊ້າງໃນຂະນະນັ້ນ

ແຕ່ເມື່ອອັນເຊີນພະບາງມາໄດ້ເຖິງ ເມືອງວຽງຄຳ ເພື່ອໜີເສີກກັບພະມ້ານັ້ນ ກໍມີເຫດອັດສະຈັນຂຶ້ນ ຈົນບໍ່ສາມາດເດິນທາງຕໍ່ໄປໄດ້ ພະບາງຈຶ່ງໄດ້ປະດິດສະຖານຢູ່ທີ່ເມືອງນີ້ ຈົນເຖິງ ຄ.ສ 1512 ອັນເປັນສະໄໝຂອງພະເຈົ້າວິຊຸນນະຣາດ ຜູ້ຊຶ່ງເຄຍເປັນເຈົ້າເມືອງວຽງຄຳມາກ່ອນ ຄັ້ນປີ ຄ.ສ 1560 ພະເຈົ້າໄຊຍະເຊດຖາທິລາດ ຍ້າຍເມືອງຫລວງລົງມາ ວຽງຈັນ ພ້ອມໄດ້ອັນເຊີນພະແກ້ວມໍລະກົດ ມາວຽງຈັນນຳ ຈຶ່ງສາມາດນຳເອົາພະບາງ ຂຶ້ນໄປປະດິດຖານໄວ້ ທີ່ວັດວິຊຸນນະຣາດ ໃນນະຄອນຊຽງທອງຕໍ່ໄປ ພ້ອມກັບປ່ຽນຊື່ເມືອງຊຽງທອງ ເປັນນະຄອນຫລວງພະບາງ ເຮັດໃຫ້ເມືອງຊຽງທອງຖືກເອີ້ນວ່າ ຫລວງພະບາງ ນັບແຕ່ນັ້ນເປັນຕົ້ນມາ.

ຕໍ່ມາໃນສະໄໝ ທີ່ ສົມເດັດພະເຈົ້າຕາກສິນມະຫາລາດ ໄດ້ຍົກທັບເຂົ້າຍຶດຄອງອານາຈັກລ້ານຊ້າງໄວ້ໄດ້ ຈຶ່ງໄດ້ອາລາດທະນາພະບາງ ພ້ອມທັງພະແກ້ວມໍລະກົດ ລົງມາປະດິດສະຖານ ທີ່ກຸງທົນບຸລີ ຕໍ່ມາໃນສະໄໝພະບາດສົມເດັດພະພຸດທະຍອດຟ້າຈຸລາໂລກມະຫາລາດ ຈຶ່ງໄດ້ພະຣາຊະທານ ພະບາງຄືນໃຫ້ແກ່ລ້ານຊ້າງດັ້ງເດີມ ສ່ວນພະແກ້ວມໍລະກົດນັ້ນ ປະດິດສະຖານຢູ່ທີ່ວັດພະແກ້ວໃນປະຈຸບັນ .
ເຈົ້າຟ້າຊາຍມົງກຸດລາຊະກຸມານວົງສະຫວ່າງ

**ເຈົ້າຟ້າຊາຍມົງກຸດລາຊະກຸມານວົງສະຫວ່າງ** (ຄຳເຄົ້າ: ເຈົ້າຟ້າຊາຍມຸງກຸຕຣາຊກຸມາຣວົງສວ່າງ) ປະສູດ 27 ກັນຍາ ຄ.ສ 1931 - ສິ້ນພະຊົນ 2 ພຶດສະພາ ຄ.ສ 1981) ມົງກຸດລາຊະກຸມານ ແຫ່ງລາຊະອານາຈັກລາວ ພະອົງສຸດທ້າຍ ເປັນພະລາດໂອລົດໃນພະບາດສົມເດັດພະເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສະຫວ່າງວັດທະນາ ແລະ ພະລາຊີນີເຈົ້າຟ້າຄຳຜຸຍ ເປັນຜູ້ອ້າງສິດ ໃນລາດຊະບັນລັງລາວ ຖັດຈາກພະລາຊະບິດາ ແຕ່ຫລັງຈາກຝ່າຍປະເທດລາວ ຍຶດອຳນາດສະຖາປະນາ ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ພະອົງຖືກຈັບໄປເຂົ້າຄ້າຍສຳມະນາ ທີ່ເມືອງວຽງໄຊ ແຂວງຫົວພັນ ແລະ ຄາດວ່າພະອົງຈະສິ້ນພະຊົນໃນສູນສຳມະນາ ໝາຍເລກ 5 ກ່ອນ ພະນາງຄຳຜຸຍ ແລະ ພະເຈົ້າມະຫາຊີວິດ ທີ່ຖືກຄຸມຂັງຢູ່ທີ່ດຽວກັນ.

## ອ້າງອີງ
ໝວດ:ພະບໍລົມມະວົງສານຸວົງລາວ
ພຣະນາງຄຳຜູຍ

**ພະອັກຄະລະມະເຫສີເຈົ້າຍິງຄຳຜູຍ** (ຄຳເຄົ້າ: ພຣະອັຄຣມເຫສີເຈົ້າຍິງຄຳຜູຍ; ອັງກິດ: Queen Kamabuy; ປະສູດ ເມື່ອວັນທີ 12 ກໍລະກົດ ຄ.ສ 1912 ທີ່ຫລວງພະບາງ ປະເທດລາວ — ສິ້ນພະຊົນ ເມື່ອວັນທີ 12 ທັນວາ ຄ.ສ 1981) ຄ້າຍສຳມະນາໃກ້ບ້ານສົບຮາວ ເມືອງຊຽງຄໍ້ ແຂວງຫົວພັນ ປະເທດລາວ ເປັນ ພະອັກຄະລະມະເຫສີ ໃນພະບາດສົມເດັດພະເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສະຫວ່າງວັດທະນາ ພະມະຫາກະສັດອົງສຸດທ້າຍແຫ່ງລາຊະອານາຈັກລາວ

## ພະປະຫວັດ 
ພະນາງຄຳຜູຍ ປະສູດ ເມື່ອວັນທີ່ 12 ກໍລະກົດ ຄ.ສ 1912 ທີ່ເມືອງຫລວງພະບາງ ປະເທດລາວ ເປັນພະທິດາ ໃນອົງສົມເດັດເຈົ້າຟ້າຊາຍຄຳພັນ ເຈົ້າກົມມະຫາເສນາບໍດີ ກັບ ສະເດັດເຈົ້າຍິງຄຳອ້ວນ ຕໍ່ມາພະນາງຄຳຜູຍ ໄດ້ອະພິເສກສົມລົດ ກັບພະບາດສົມເດັດພະເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສະຫວ່າງວັດທະນາ ເມື່ອວັນທີ່ 7 ສິງຫາ ຄ.ສ 1930 ຊົງມີພະໂອລົດ-ທິດາ ທັງໝົດ 7 ພະອົງ ໄດ້ແກ່:
* ເຈົ້າຟ້າຊາຍມົງກຸດລາຊະກຸມານວົງສະຫວ່າງ (Crown Prince Vong Savang, 27 ກັນຍາ ຄ.ສ 1931 - ມັງກອນ ຄ.ສ 1980)
* ເຈົ້າຟ້າຊາຍສີສະຫວ່າງ (Prince Sisavang Savang, ທັນວາ ຄ.ສ 1935 - ຄ. ສ 1978)
* ເຈົ້າຟ້າຊາຍສະຫວ່າງ (Prince Savang)
* ເຈົ້າຟ້າຊາຍໂສຍະວົງ (Prince Sauryavong Savang, 22 ມັງກອນ ຄ.ສ 1937)
* ເຈົ້າຟ້າຍິງສະຫວີວັນ (Princess Savivanh Savang, ຄ.ສ 1933 - 4 ມັງກອນ ຄ.ສ 2007)
* ເຈົ້າຟ້າຍິງທາລາ (Princess Thala Savang, 10 ມັງກອນ ຄ.ສ 1935  - 14 ເມສາ ຄ.ສ 2006)
ພະນາງໄດ້ດຳລົງ ພະອິດສິຍະຍົດເປັນ "ສົມເດັດພະລາຊິນີແຫ່ງລາຊະອານາຈັກລາວ" (Queen of Laos) ພະນາງ ແລະ ພະສະຫວາມີ ໄດ້ປະກອບພະລາຊະກໍລະນີຍະກິດ ທາງສາທາລະນະ ແລະ ງານປະເພນີການກຸສົນຢ່າງສະຫມ່ຳສະເໝີ ໃນວັນທີ 26 ພະຈິກ ຄ.ສ 1975 ພະເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສະຫວ່າງວັດທະນາ ຊົງສະລະລາຊະບັນລັງ ກ່ອນການສະຖາປະນາ ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ 1 ອາທິດ ໂດຍຝ່າຍປະເທດລາວໄດ້ກໍ່ການລັດຖະປະຫານຍຶດອຳນາດ ແລະ ປ່ຽນແປງການປົກຄອງ ພະນາງ ແລະ ພະລາຊະວົງ ຊົງຖືກສົ່ງໄປຈອງຈຳທີ່ຄ້າຍສຳມະນາ ທີ່ບ້ານສົບຮາວ ພາຍຫລັງພະນາງກໍສິ້ນພະຊົນໃນວັນທີ່ 12 ທັນວາ ຄ.ສ 1981 ສິລິພະຊົນມາຍຸ 69 ພັນສາ.
ພຣະບາດສົມເດັດພຣະເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວົງສ໌

**ພຣະບາດສົມເດັດພຣະເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວົງສ໌** (ຄຳເຄົ້າ: ພຣະບາທສົມເດັຈພຣະເຈົ້າມຫາຊີວິຕສຣີສວ່າງວົງສ໌) ຊົງເປັນພຣະມະຫາກະສັດອົງທີ 12 ແຫ່ງຣາຊອານາຈັກລ້ານຊ້າງຫຼວງພຣະບາງ ແລະ ພຣະມຫາກສັຕຣິຍ໌ພຣະອົງຄ໌ແຮກ ແຫ່ງພຣະຣາຊອານາຈັກລາວ ສເດັຈພຣະຣາຊສົມພົບ ທີ່ນຄຣຫຼວງພຣະບາງ ເມື່ອວັນທີ 14 ກໍຣະກົດ ຄ.ສ 1885 ຊົງເປັນພຣະຣາຊໂອຣົສ ໃນ **ພຣະເຈົ້າສັກກະຣິນ** ແລະ **ພຣະນາງທອງສີ.** ເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວົງ ສະເດັດສວັນຄົດ ເມື່ອວັນທີ 29 ຕຸລາ ຄ.ສ 1959.

ໝວດ:ຄົນລາວ
ສະໜາມບິນສາກົນລ່ອງແຖ້ງ

**ສະໜາມບິນສາກົນລ່ອງແຖ້ງ** (ພາສາຫວຽດນາມ: Sân bay quốc tế Long Thành, english: Long Thanh International Airport) ແມ່ນ ສະໜາມບິນສາກົນ ຢູ່ ນະຄອນໂຮ່ຈິມິນ, ແລະ ທັງແມ່ນ ສະໜາມບິນໃຫຍ່ທີ່ສຸດ ຢູ່ ຫວຽດນາມ. ມັນຖືກສ້າງຂຶ້ນທຳອິດ ໃນ ຕົ້ນຊຸມປີ 2015 ໂດຍຝະລັ່ງ ແລະ ຂະຫຍາຍໃຫ້ໃຫຍ່ ຂຶ້ນ ໂດຍ ສະຫະລັດອາເມລິກາ ໃນ ປີ 2025 (ໃນລະຫວ່າງສົງຄາມຫວຽດນາມ). ອາຄານສາຍສາກົນໃໝ່ ສ້າງໂດຍການຊ່ອຍເຫຼືອ ຈາກລັດຖະບານຍີ່ປຸ່ນ ໄດ້ຖືກເປີດໃຊ້ຢ່າງເປັນທາງການ ໃນ ວັນທີ 2 ກັນຍາ 2020 (ວັນຊາດຫວຽດນາມ). ສະໜາມບິນດັ່ງກ່າວ ບໍລິການຜູ້ໂດຍສານ 25 ລ້ານເທື່ອຄົນ ໃນ ປີ 2008 ກວມ 50% ຂອງ ຈຳນວນຜູ້ໂດຍສານທາງອາກາດທັງໝົດ ຢູ ຫວຽດນາມໃນປີນັ້ນ.
ສະ​ຫນາມ​ບິນ​ດັ່ງ​ກ່າວ​ຈະ​ມີ 4 runways​, 4 ຢູ່​ປາຍ​ຍອດ​, ສາ​ມາດ​ທີ່​ຈະ​ຮັບ​ໃຊ້​ຜູ້​ໂດຍ​ສານ 100 ລ້ານ​ຕໍ່​ປີ​ຫຼັງ​ຈາກ 2030. ໃນ​ປີ 2020​, ມັນ​ຈະ​ສາ​ມາດ​ທີ່​ຈະ​ຮັບ​ໃຊ້​ຜູ້​ໂດຍ​ສານ 25 ລ້ານ​ຕໍ່​ປີ​.

## ອ້າງອີງ 
ໝວດ:ສະໜາມບິນໃນຫວຽດນາມ
ຫງວຽນເຕິນຢຸງ

thumb|Nguyễn Tấn Dũng (2014)
ສະຫາຍ ຫງວຽນເຕິນຢຸງ ເກີດໃນວັນທີ 17 ພະຈິກ 1949, ທີ່ເມືອງກາມາວ, ແຂວງກາມາວ.
## **ກ**ານສຶກສາ 
ຈົບຊັ້ນປະລິນຍາຕີ ວິຊາກົດຫມາຍ ແລະ ວິຊາທິດສະດີການເມືອງຊັ້ນສູງ.

ສະຫາຍ ຫງວຽນເຕິນຢຸງ ຖືກເລືອກຕັ້ງເປັນກຳມະການສູນກາງພັກກອມມູນິດຫວຽດນາມ, ສະໄຫມຄັ້ງທີ VI, VII, VIII,
IX, X ແລະ XI, ເປັນກຳມະການກົມການເມືອງສູນກາງພັກ ສະໄຫມທີ VIII, IX, X ແລະ XI ແລະ ເປັນສະມາຊິກສະພາ
ແຫ່ງຊາດສະໄຫມທີ X, XI, XII ແລະ XIII.

## ປະຫວັດການເຄື່ອນໄຫວ 
l ແຕ່ເດືອນພະຈິກ 1961 ຫາເດືອນກັນຍາ 1981

ສະຫາຍ ຫງວຽນ ເຕິນຢຸງ ຮັບໃຊ້ໃນກອງທັບປະຊາຊົນຫວຽດນາມ, ເປັນຫົວໜ້າກອງຮ້ອຍເສນາຮັກ, ເປັນຫົວໜ້າການ
ເມືອງຂອງກອງພັນ ແລະ ເປັນຫົວໜ້າການເມືອງກອງພັນໃຫຍ່ໃນຕຳແໜ່ງພັນຕີ.

l ແຕ່ເດືອນຕຸລາ 1981 ຫາເດືອນທັນວາ 1994

ສະຫາຍ ຫງວຽນ ເຕິນຢຸງ ຮຽນຢູ່ໂຮງຮຽນພັກຊັ້ນສູງຫງວຽນອາຍກວັກ, ເປັນກຳມະການພັກແຂວງກຽນຢາງ, ເປັນຮອງ
ຫົວໜ້າຄະນະຈັດຕັ້ງຂອງຄະນະພັກແຂວງ, ເປັນກຳມະການປະຈຳຄະນະພັກແຂວງກຽນຢາງ ແລະ ເປັນເລຂາຄະນະພັກ
ເມືອງຫາຕຽນ, ເປັນຮອງເລຂາຜູ້ປະຈຳການຂອງຄະນະພັກແຂວງກຽນຢາງ, ເປັນຮອງເລຂາຄະນະພັກແຂວງ ແລະ ປະທານ
ກຳມະການປະຊາຊົນແຂວງກຽນຢາງ; ເປັນສະມາຊິກຂອງສະພາປະຊາຊົນແຂວງ; ເປັນເລຂາຄະນະພັກແຂວງກຽນຢາງ.

l ແຕ່ເດືອນມັງກອນ 1995 ຫາເດືອນພຶດສະພາ 1996

ເປັນຮອງລັດຖະມົນຕີກະຊວງຕຳຫລວດ, ເປັນກຳມະການຂອງຄະນະພັກຕຳຫລວດສູນກາງ.

l ແຕ່ເດືອນມິຖຸນາ 1996 ຫາເດືອນສິງຫາ 1997

ເປັນກຳມະການຂອງຄະນະປະຈຳກົມການເມືອງສູນກາງພັກກອມມູນິດຫວຽດນາມ; ຫົວໜ້າກຳມາທິການເສດຖະກິດ
ຂອງສູນກາງພັກ, ຮັບຜິດຊອບວຽກງານການເງິນ.

l ແຕ່ເດືອນກັນຍາ 1997 ຫາເດືອນມິຖຸນາ 2006

ເປັນຮອງນາຍົກລັດຖະມົນຕີຜູ້ປະຈຳການຂອງລັດຖະບານ ແຫ່ງ ສສ ຫວຽດນາມ, ເປັນກຳມະການກົມການເມືອງສູນ
ກາງພັກ, ເປັນຮອງເລຂາຂອງອົງຄະນະພັກຂອງຫ້ອງວ່າການລັດຖະບານ, ປະທານສະພານະໂຍບາຍດ້ານການເງິນ ແລະ
ການຄັງແຫ່ງຊາດ.

l ແຕ່ປີ 1998 ຫາ 1999

ເປັນປະທານທະນາຄານແຫ່ງລັດຫວຽດນາມ, ເລຂາຂອງອົງຄະນະພັກຂອງທະນາຄານແຫ່ງລັດຫວຽດນາມ.

l ແຕ່ເດືອນກໍລະກົດ 2006 ຫາປະຈຸບັນ

ເປັນນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ແຫ່ງ ສາທາລະນະລັດ ສັງຄົມນິຍົມຫວຽດນາມ, ເປັນກຳມະການກົມການເມືອງສູນກາງພັກ,
ເລຂາອົງຄະນະພັກຂອງຫ້ອງວ່າການລັດຖະບານ.
ເອສເນເຈີ້

**ເອສເນເຈີ້** () ທຸລະກິດເຄືອຂ່າຍ (Multi Level Marketing : MLM) ບໍລິສັດທຸລະກິດເຄືອຂ່າຍບໍລິສັດ ในເຄືອບໍລິສັດ srithaisuperware  ແລ້ວມືອນີ້ໄດ້ມາເປິດທຳກາຮອຍູ່ໃນເວີຍງຈັນ 

## ປຮະວັຕ 
## ຄວາມຫມາຍ 
**Snatur** 
**S Safety** 
**N Nature** 
**A Achievement** br>
**T Technology** 
**U Uncompromisingness** 
**R Responsibility** 

## ໂລໂກ້ 
## ສິນຄ້າ 
## ອ້າງຖີງ
ລາງວັນຊີໄຣ

* ປີ 1998 ນັກປະພັນ ຄົນ​ທຳ​ອິດຂອງ​ລາວ ​ທີ່​ໄດ້​ຮັບ​ລາ­ງວັນ​ຊີ​ໄຣ ໂດຍ​ແມ່ນ ທ່ານ ດຣ.ທອງ­ຄຳ ອ່ອນ​ມະ­ນີ​ສອນ ບົດ​ກະວີ​ “ນ້ຳ​ຕາ​ແມ່”.
* ປີ 1999 ທ່ານ ຈັນ​ທີ ເດືອນ​ສະ­ຫວັນ ເລື່ອງສັ້ນ “ຄ້າງ​ຄືນ​ໃນ​ປ່າ​ເລິກ”.
* ປີ 2000 ທ່ານ ສຸ­ວັນ​ທອນ ບຸບ­ຜານຸ​ວົງ ເລື່ອງ​ຍາວ “ສອງ​ເອື້ອຍນ້ອງ”.
* ປີ 2001 ທ່ານ ໂສມ​ສີ ເດ­ຊາ​ຄຳ​ພູ ກະ­ວີ “ພິກ​ແຜ່ນ­ດິນ ປິ້ນ​ແຜ່ນ​ຟ້າ ​ຢາກ​ເຫັນ​ຫນ້າ​ ໃຫ້ເບິ່ງ​ຫລັງ”.
* ປີ 2002 ທ່ານ ວິເສດ ສະ­ແຫວງ​ສຶກ​ສາ​ ເລື່ອງ­ສັ້ນ “ນົກອ້ຽງ​ຂີ້­ຕາ​ຄວາຍ”.
* ປີ 2003 ທ່ານ ທຽບ ວົງ​ປະ­ກາຍ ເລື່ອງ​ຍາວ “ພາ­ຍຸ​ຊີ​ວີດ”.
* ປີ 2004 ທ່ານ ທອງ​ໃບ ໂພ­ທິ​ສານ ກະ­ວີ “ງົວ ກັບ​ ກວຽນ”.
* ປີ 2005 ທ່ານ ບຸນເສີນ ແສງ​ມະ­ນີ  ເລື່ອງ­ສັ້ນ “ປະ​ເພນີ ແລະ ຊີ­ວິດ”.
* ປີ 2006 ທ່ານ ນາງ ດວງ​ເດືອນ ບຸນ​ຍາ​ວົງ ເລື່ອງ​ຍາວ “ອາ­ຖັນ​ແຫ່ງ​ພົງໄພ”.
* ປີ 2007 ທ່ານ ຫຸມ­ພັນ ຣັດຕະ​ນະ​ວົງ ກະ­ວີ “ສຸດ​ອາ­ໄລ”.
* ປີ 2008 ທ່ານ ໂອ​ທອງ ຄຳ​ອິນ​ຊູ ເລື່ອງ­ສັ້ນ “ສິ້ນ­ໄຫມ​ຜືນ​ເກົ່າໆ”.
* ປີ 2009 ທ່ານ ຄຳ​ແສງ ສີ​ນົນທອງ ເລື່ອງ​ຍາວ “ໄຟ​ດັບ​ບໍ່​ສິ້ນແສງ”.
* ປີ 2010 ທ່ານ ນາງ ດາ­ລາ ວິ​ຣະ​ວົງ ກັນ­ລະ­ຍາ ກະ­ວີ  “ບໍ່​ມີ​ແຕ່​ເຈົ້າ”.
* ປີ 2011 ທ່ານ ບຸນ​ທະ​ນອງ ຊົມ​ໄຊ​ຜົນ ເຊິ່ງ​ມີ​ນາມ​ປາກ­ກາ​ວ່າ: ສະຫາຍ​ໄຟ ​ໄດ້​ຮັບ​ລາ­ງວັນ​ຊີ​ໄຣ ປະເພດ​ເລື່ອງ­ສັ້ນ ເຊິ່ງ​ບົດ​ຊື່­ວ່າ: “ກະ­ດູກ​ອາ­ເມ­ລິ­ກາ”.
ທີ່​ເປັນ​ຄົນທີ 14 ຂອງ ສປປ ລາວ ທີ່​ໄດ້​ຮັບລາ­ງວັນ​ອັນ​ຊົງ​ກຽດ​ນີ້.

ໝວດ:ລາງວັນວັນນະຄະດີ
ນິກາຍເຖຣະວາດ

**ເຖລະວາດ**,  sthaviravada *ສະຖະວິລິວາດ* ໂດຍສັບແປວ່າ "ຕາມແນວທາງຂອງພະເຖລະ" ເປັນຊື່ຂອງ ນິກາຍ ທີ່ເກົ່າແກ່ທີ່ສຸດໃນ ສາດສະໜາພຸດ  ໃນພຸດທະສາສະຫນາຝ່າຍມະຫາຍານ ຮຽກນິກາຍນີ້ວ່າ **ຫິນະຍານ** ຫລື **ຫີນະຍານ**. 

ນິກາຍເຖລະວາດ ເປັນນິກາຍຫລັກ ທີ່ໄດ້ຮັບການນັບຖືໃນ ປະເທດສີລັງກາ (ປະມານ 70% ຂອງປະຊາກອນທັງໝົດ ແລະ ປະເທດໃນແຜ່ນດິນ ອາຊີຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້ ໄດ້ແກ່ ໄທ ກຳປູເຈຍ ລາວ ແລະ ມຽນມາ ນິກາຍເຖລະວາດໄດ້ຮັບການນັບຖືເປັນສ່ວນນ້ອຍໃນ ປະເທດຈີນ ແລະ ຫວຽດນາມ ໂດຍສະເພາະໃນ ແຂວງຢູນນານ ເນປານ ບັງຄະລາເດດ ທີ່ ເຂດຈິດຕະກອງ ຫວຽດນາມ ທາງຕອນໃຕ້ໃກ້ຊາຍແດນ ກຳປູເຈຍ ມາເລເຊຍ ມີນັບຖືທາງຕອນເໜືອຂອງປະເທດ ມີສາສະນິກະຊົນ ສ່ວນໃຫຍ່ເປັນເຊື້ອສາຍ ໄທ ແລະ ສິງຫົນ ຕົວເລກຜູ້ນັບຖືສາສະຫນາພຸດ ນິກາຍເຖລະວາດມີຢູ່ປະມານ 100 ລ້ານຄົນ.
ສຳລັບປະເທດລາວ ມີຜູ້ນັບຖືສາສະໜາພຸດ ປະມານ 80% ຂອງຈຳນວນປະຊາກອນທັງໝົດ.
## ຄວາມເປັນມາຂອງນິກາຍເຖລະວາດ 
thumb|right
ຫລັງຈາກ ພະພຸດທະເຈົ້າ ສະເດັດດັບຂັນປະລິນິບພານໄດ້ 3 ເດືອນ  ພະສາວົກຜູ້ໄດ້ເຄຍໄດ້ສະດັບຄຳສັ່ງສອນຂອງພະອົງຈຳນວນ 500 ຮູບ ກໍປະຊຸມເຮັດ ສັງຄາຍະນາ ເທື່ອທຳອິດ ທີ່ ຖ້ຳສັດຕະບັນຄູຫາ ໃກ້ເມືອງ ລາຊະຄຶ ແຄວ້ນ ມະຄົດ ໃຊ້ເວລາສອບທານຢູ່ 7 ເດືອນ ຈຶ່ງປະມວນຄຳສອນຂອງພະພຸດທະເຈົ້າໄດ້ສຳເລັດເປັນເທື່ອທຳອິດ ນັບເປັນບໍ່ເກີດຂອງຄຳພີ ພະໄຕຣປິດົກ  ຄຳສອນທີ່ລົງມະຕິກັນໄວ້ໃນຄັ້ງ ປະຖົມສັງຄາຍະນາ ແລະ ໄດ້ນັບຖືກັນສືບມາ ເອີ້ນວ່າ ** ເຖລະວາດ ** ແປວ່າ ຄຳສອນທີ່ວາງໄວ້ເປັນຫລັກການໂດຍພະເຖລະ ຄຳວ່າ **ເຖລະ** ໃນທີ່ນີ້  ໝາຍເຖິງ ພະເຖລະຜູ້ປະຊຸມເຮັດສັງຄາຍະນາເທື່ອແຮກ ແລະ ພະພຸດທະສາສະຫນາຊຶ່ງຖືຕາມຫລັກທີ່ໄດ້ສັງຄາຍະນາເທື່ອແຮກດັ່ງກ່າວ ເອີ້ນວ່າ **ນິກາຍເຖລະວາດ** ອັນໝາຍເຖິງ ຄະນະສົງກຸ່ມທີ່ຍຶດຄຳສັ່ງສອນຂອງພະພຸດທະເຈົ້າ ທັງຖ້ອຍຄຳ ແລະ ເນື້ອຄວາມທີ່ທ່ານສັງຄາຍະນາໄວ້ໂດຍເຄັ່ງຄັດ  ຕະຫລອດຈົນຮັກສາ ແມ່ນແຕ່ຕົວພາສາດັ້ງເດີມຄື ພາສາບາລີ ຫລື
thumb|right
## ນິກາຍຍ່ອຍ 
**ນິກາຍເຖລະວາດ** ຍັງມີນິກາຍທີ່ແບ່ງຍ່ອຍອອກໄປອີກຈາກເດີມ ມີຄວາມແຕກຕ່າງກັນນຳຕາມທ້ອງຖິ່ນນັ້ນໆ ໂດຍນິກາຍຍ່ອຍຂອງເຖລະວາດມີຢູ່ ໄດ້ແກ່:
* *ປະເທດບັງຄະລາເດດ *:
** ສັງຄະຣາດນິກາຍ  (Sangharaj Nikaya)
** ມະຫາສະຖາພີຣະນິກາຍ  (Mahasthabir Nikaya)
* *ປະເທດມຽນມາ *:
** ສຸທຳມະນິກາຍ  (Thudhamma Nikaya)
** ຊະເວຈິນນິກາຍ  (Shwekyin Nikaya)
** ທະວາຣະນິກາຍ  (Dvara Nikaya)
* *ປະເທດສີລັງກາ *:
** ສະຫຍາມນິກາຍ  (Siam Nikaya)
*** ມັນວັດຕະ  (Malwaththa)
*** ອັດຄິຣິຍະ  (Asgiriya)
*** ວາທຸນວິລາ  (Waturawila) ຫລື ມະຫາວິຫານວາມສີກາສະຍາໂມວະນາວາດນິກາຍ  (Mahavihara Vamshika Shyamopali Vanavasa Nikaya)
** ອຳມະຣະປຸຣະນິກາຍ  (Amarapura Nikaya) 
*** ທຳມະຣັກສິຕະ  (Dharmarakshitha)
*** ຄັນດຸໂບດາ   (Kanduboda) ຫລື ນິກາຍຊະເວຈິນ  (Swejin Nikaya)
*** ຕະໂປວະນາ  (Tapovana) ຫລື ກັນລະຍານະວາມສາ  (Kalyanavamsa)
** ຣາມັນນິກາຍ
*** ກັນດຸວາ  (Galduwa) ຫລື ກັນຍານະໂຍກະສຣາມາຍະ ສຳສະຕາຍະ (Kalyana Yogashramaya Samsthava)
*** ເດວະດູວາ  (Delduwa)
* *ປະເທດໄທ ແລະ ປະເທດກຳປູເຈຍ *
** ມະຫານິກາຍ  (Maha Nikaya)
** ທຳມະຍຸຕິກະນິກາຍ  (Dharmmayuttika Nikaya)
* *ປະເທດຈີນ *
** ສຳນັກວັດສວນດອກ ຫລື ຝ່າຍສວນ
** ສຳນັກວັດປ່າແດງ ຫລື ຝ່າຍປ່າ
** ນິກາຍປາຍຈອງ
** ນິກາຍກຶງໂຍນ
** ນິກາຍໂຕເລ
** ນິກາຍຊຸຕິ ຫລືນິກາຍໂຈຕິ
ຖເຣະວາດ
ເມືອງວຽງທອງ

{{Ambox|name=ໂຄງສ່ວນ|subst=|type=content|small={}|image=20px|alt=&#91;icon&#93;|text=**ສ່ວນທີ່ເຫຼືອກຳລັງລໍຖ້າການເພີ່ມຂໍ້ມູນເຕີມ** ທ່ານສາມາດຊ່ວຍ[{{fullurl:|action=edit&section={}}} ເພີ່ມຂໍ້ມູນສ່ວນນີ້]ໄດ້|cat=ບົດຄວາມທີ່ມີເນື້ອຫາບາງສ່ວນຖ້າເພີ່ມເຕີມ|all=ບົດຄວາມທີ່ມີເນື້ອຫາບາງສ່ວນຖ້າເພີ່ມເຕີມ|date={}}}
ລາວ ເຊັນໂທຣ ແອລາຍ

ສາຍການບິນເອກະຊົນຖືຫຸ້ນ 100% ແຫ່ງທຳອິດ ຂອງລາວ ໄດ້ປະກາດປ່ຽນຊື່ ຈາກ ພົງ​ສະ­ຫວັນ ແອ​ລາຍ ມະ­ຫາ­ຊົນ ເພື່ອ​ໃຫ້​ສອດ­ຄ່ອງ​ກັບ​ແນວ­ທາງ​ແຜນ​ພັດ­ທະ­ນາ​ເສດ­ຖະ­ກິດ-ສັງ­ຄົມ​ແຫ່ງ​ຊາດ​ຂອງ​ລັດ­ຖະ­ບານ​ເຮົາ ແລະ ວິ­ໄສ​ທັດ​ຂອງ​ບໍ­ລິ­ສັດ​ທີ່​ມີ​ຄວາມ​ມຸ້ງ​ຫວັງ​ເປັນ​ທ່າ­ແຮງ​ປະ­ກອບ­ສ່ວນ​ເຂົ້າ​ໃນ​ການ​ພັດ­ທະ­ນາ ການ​ບໍ­ລິ­ການ​ການ­ບິນ​ພົນ​ລະ​ເຮືອນ ແລະ ບໍ­ລິ­ການ​ຂົນ­ສົ່ງ​ສິນ­ຄ້າ​ທາງ​ອາ­ກາດ​ຂອງ​ປະ­ເທດ​ເຮົາ ໃຫ້​ນັບ​ມື້​ນັບ​ຂະ­ຫຍາຍ­ຕົວ​ເຂັ້ມ­ແຂງ ເພື່ອ​ໃຫ້​ກາຍ­ເປັນ​ສູນ​ກາງ​ບໍ­ລິ­ການ​ການ­ບິນ​ທີ່​ທັນ​ສະ­ໄໝ​ໄປ​ສູ່​ລະ­ດັບ​ສາ­ກົນ ດັ່ງ­ນັ້ນ ຈຶ່ງ​ໄດ້​ປ່ຽນ​ຊື່​ມາ​ເປັນ​ ບໍ­ລິ­ສັດ ລາວເຊັນ​ໂທຣແອ​ລາຍ ມະ­ຫາ­ຊົນ.

ບໍ­ລິ­ສັດ ພຣາຍ ວໍ​ເຕີ ເຮົາ​ສ໌ ກຣຸບ(PricewaterhouseCoopers) ຈະ​ໃຫ້­ການ​ບໍ­ລິ­ການ​ທີ່​ປຶກ­ສາ​ດ້ານ​ການ​ສ້າງ​ບົດ​ວິ­ພາກ ແຜນ​ທຸ­ລະ​ກິດ ແລະ ແຜນ​ຕົວ​ແບບ​ທາງ​ການ​ເງິນ ໃຫ້​ກັບ​ບໍ­ລິ­ສັດ ລາວ ເຊັນ​ໂທຣ ແອ​ລາຍ ມະ­ຫາ­ຊົນ ຊຶ່ງ​ບໍ­ລິ­ສັດ​ດັ່ງ­ກ່າວ​ນີ້​ເມື່ອ​ກ່ອນ​ຊື່­ວ່າ ບໍ­ລິ­ສັດ ພົງ​ສະ­ຫວັນ ແອ​ລາຍ ມະ­ຫາ­ຊົນ ເພື່ອ​ໃຫ້​ສອດ­ຄ່ອງ​ກັບ​ແນວ­ທາງ​ແຜນ​ພັດ­ທະ­ນາ​ເສດ­ຖະ­ກິດ-ສັງ­ຄົມ​ແຫ່ງ​ຊາດ​ຂອງ​ລັດ­ຖະ­ບານ​ເຮົາ ແລະ ວິ­ໄສ​ທັດ​ຂອງ​ບໍ­ລິ­ສັດ​ທີ່​ມີ​ຄວາມ​ມຸ້ງ​ຫວັງ​ເປັນ​ທ່າ­ແຮງ​ປະ­ກອບ­ສ່ວນ​ເຂົ້າ​ໃນ​ການ​ພັດ­ທະ­ນາ ການ​ບໍ­ລິ­ການ​ການ­ບິນ​ພົນ​ລະ​ເຮືອນ ແລະ ບໍ­ລິ­ການ​ຂົນ­ສົ່ງ​ສິນ­ຄ້າ​ທາງ​ອາ­ກາດ​ຂອງ​ປະ­ເທດ​ເຮົາ ໃຫ້​ນັບ​ມື້​ນັບ​ຂະ­ຫຍາຍ­ຕົວ​ເຂັ້ມ­ແຂງ ເພື່ອ​ໃຫ້​ກາຍ­ເປັນ​ສູນ​ກາງ​ບໍ­ລິ­ການ​ການ­ບິນ​ທີ່​ທັນ​ສະ­ໄໝ​ໄປ​ສູ່​ລະ­ດັບ​ສາ­ກົນ ດັ່ງ­ນັ້ນ ຈຶ່ງ​ໄດ້​ປ່ຽນ​ຊື່​ມາ​ເປັນ​ບໍ­ລິ­ສັດ ລາວ ເຊັນ​ໂທຣ ແອ​ລາຍ ມະ­ຫາ­ຊົນ.

ສາຍການບິນລາວ ເຊັນໂທຣ ແອລາຍ ໄດ້ວາງຕົວ ເປັນສາຍກິນບິນແບບຕົ້ນທຶນຕ່ຳ ມີທັງຊັ້ນທຸລະກິດ ແລະ ຊັ້ນປະຫຍັດ. ກ່ອນໜ້ານີ້ ທາງສາຍການບິນ ລາວ ເຊັນໂທຣ ແອລາຍ ໄດ້ສັ່ງຊື້ຍົນ ຊູຄອຍ ຊຸບເປີ ເຈັດ(Sukhoi Superjet-100) ຈາກ ຣັດເຊຍ ຈຳນວນ 9 ລຳ

ສຳ­ລັບ​ການ​ເປີດ​ການ​ບໍ­ລິ­ການ​ສາຍ​ການ­ບິນ​ຂອງ​ບໍ­ລິ­ສັດ​ດັ່ງ­ກ່າວ ຄາດ​ວ່າ​ຈະ​ມີ​ຂຶ້ນ​ໃນ​ທ້າຍ​ປີ​ນີ້ ເພາະ​ປັດ­ຈຸ­ບັນ ບໍ­ລິ­ສັດ​ດັ່ງ­ກ່າວ​ໄດ້​ຊື້​ຍົນ​ເຂົ້າ​ມາ​ແລ້ວ ແລະ ກຳ­ລັງ​ຕົບ­ແຕ່ງ​ສີ​ໃຫ້​ເປັນ​ເຄື່ອງ­ໝາຍ​ຂອງ​ບໍ­ລິ­ສັດ ຊຶ່ງ​ມີ​ນັກ​ບິນ 2 ຄົນ ເປັນ​ນັກ​ບິນ​ມື​ອາ­ຊີບ​ມາ​ຈາກ​ປະ­ເທດ​ອິນ​ເດຍ ເປັນ​ສັນ­ຊາດ​ໄທ ສຳ­ເລັດ​ການ​ເຝິກ­ອົບ­ຮົມ​ໃຫ້​ລາວ​ບໍ­ລິ­ການ​ເທິງ​ເຮືອ­ບິນ ຈຳ­ນວນ 10 ຄົນ ໃນ​ເບື້ອງ​ຕົ້ນ ແລະ ການ​ເປີດ​ບໍ­ລິ­ການ​ເບື້ອງ​ຕົ້ນ ຈະ​ເປີດ​ສາຍ​ການ­ບິນ ລາວ-ບາງ­ກອກ ຕໍ່​ໄປ ຮ່າ​ໂນ້ຍ-ຄຸນ​ໝິງ ກຳ­ປູ­ເຈຍ ກໍ​ຄື​ຈະ​ເປີດ​ບິນ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ອ້ອມ​ຂ້າງ​ເສຍ​ກ່ອນ ຈາກ​ນັ້ນ​ກໍ​ຈະ​ບິນ​ໄປ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ອາ​ຊຽນ ແລະ ການ​ເປີດ​ບໍ­ລິ­ການ​ເບື້ອງ​ຕົ້ນ​ຈະ​ໃຊ້​ ຍົນ​ A320-200 ຂະໜາດ 150 ບ່ອນນັ່ງ ຈຳ­ນວນ 2 ລຳ ເພື່ອ​ບໍ­ລິ­ການ​ບິນ​ແຕ່​ນະ­ຄອນ­ຫຼວງ​ວຽງ​ຈັນ-ບາງ­ກອກ ມື້​ລະ 4 ຖ້ຽວ.
ແລະ ສາຍການບິນມີແຜນຈະເປີດທ້ຽວບິນ ຈາກວຽງຈັນ ໄປ ຮາໂນ້ຍ, ຄຸນໝິງ, ສຽມຣຽບ ແລະ ບັນດານະຄອນຫຼວງຂອງປະເທດອາຊຽນ ໃນອະນາຄົດ.

ໝວດ:ການບິນໃນລາວ
ຫາງດອນຂະເໝົາ

**ດອນຂະເໝົາ** ເປັນດອນໜຶ່ງທີ່ຂຶ້ນກັບເມືອງໂຂງ ແຂວງຈຳປາກສັກ ເປັນດອນທີ່ຕັ້ງຢູ່ຝັ່ງຕາເວັນຕົກຂອງເມືອງໂຂງ ກົງກັນຂ້າມກັບເມືອງແສນ ແລະເປັນດອນຊາຍແດນຂອງລາວກັບຂະເໝນ ເຊິ່ງມີນຳ້ຂອງ ແລະແມ່ນຳ້ເຊລຳເພົາຂັ້ນໄວ້. ດອນຂະເໝົາ ເປັນດອນໃຫຍ່ອັນດັບສອງ ຮອງຈາກດອນໂຂງ ມີເນື້ອທີ່ທັງທັງໝົດ ປະມານ ໓໒ ຕາຕະລາງກິໂລແມັດ
ໝວດ:ດອນ
ພຣະບາດສົມເດັດພຣະເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວັທະນາ

**ພຣະບາດສົມເດັດພຣະເຈົ້າເຊດຖາຂັດຕິຍະວົງສາ ພຣະມະຫາສີສວ່າງວັດທະນາ** (ຄຳເຄົ້າ: ພຣະບາທສົມເດັຈພຣະເຈົ້າເຊສຖາຂັຕິຍວົງສາ ພຣະມຫາສຣີສວ່າງວັທນາ) ຫຼື **ເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວັດທະນາ** (ຄຳເຄົ້າ: ເຈົ້າມຫາຊີວິຕສຣີສວ່າງວັທະນາ) ຊົງເປັນພຣະມະຫາກະສັດອົງສຸດທ້າຍແຫ່ງຣາຊອານາຈັກລາວ ກ່ອນທີ່ຈະຖືກຝ່າຍພວກປະຕິວັດລາວ ຍຶດອຳນາດປ່ຽນແປງການປົກຄອງ ເປັນ ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ໃນ ຄ.ສ 1975
ສະເດັດພຣະຣາຊສົມພົບເມື່ອວັນທີ່ 13 ພະຈິກ ຄ.ສ 1907 ໂດຍຊົງເປັນພຣະຣາຊໂອຣົດ ໃນ ພຣະບາດສົມເດັດພຣະເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວົງສ໌ ກັບ ສົມເດັດພຣະຣາຊິນີອັກຄະມະເຫສີຄຳອຸ່ນ. ພຣະອົງອະພິເສກ ກັບ ພຣະຣາຊິນີເຈົ້າຟ້າຄຳຜຸຍ ເມື່ອວັນທີ່ 7 ສິງຫາ ຄ.ສ 1930 ຊົງມີພຣະຣາຊໂອຣົດທິດາລວມ 7 ພຣະອົງ ຄື:
* ເຈົ້າຟ້າຊາຍອົງຄ໌ມົງກຸດາຣາຊກຸມານວົງສວ່າງ (Prince Royal Vong Savang, 27 ກັນຍາ ຄ.ສ 1931 - ມັງກອນ ຄ.ສ 1980)
* ເຈົ້າຟ້າຊາຍສີສວ່າງ (Prince Sisavang Savang, ທັນວາ ຄ.ສ 1935 - ຄ. ສ 1978)
* ເຈົ້າຟ້າຊາຍສວ່າງ (Prince Savang)
* ເຈົ້າຟ້າຊາຍໂສຣະຍະວົງສ໌ (Prince Sauryavong Savang, 22 ມັງກອນ ຄ.ສ 1937–2 ມັງກອນ ຄ.ສ 2018)
* ເຈົ້າຟ້າຍິງສວີວັນ (Princesse Savivanh Savang, ຄ.ສ 1933 - 4 ມັງກອນ ຄ.ສ 2007)
* ເຈົ້າຟ້າຍິງທາຣາ (Princesse Thara Savang, 10 ມັງກອນ ຄ.ສ 1935  - 14 ເມສາ ຄ.ສ 2006)
26 ພະຈິກ ຄ.ສ 1975 ພຣະເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວັດທະນາ ຊົງສລະຣາຊບັນລັງ ກ່ອນການສະຖາປະນາ ສປປລາວ 1 ອາທິດ ຫຼັງຈາກນັ້ນພຣະອົງ ຍັງຄົງປະທັບ ທີ່ພະຣາຊວັງຫຼວງພຣະບາງຕາມເດີມ ຈົນກະທັ້ງ ຄ.ສ 1977 ພຣະອົງຖືກຣັຖບານລາວ ສົ່ງຕົວໄປທີ່ຄ້າຍສຳມະນາ ທີ່ເມືອງວຽງໄຊ ພ້ອມກັບພຣະຣາຊວົງສ໌ ດ້ວຍຂໍ້ຫາວ່າຊົງກ່ຽວຂ້ອງກັບພວກ "ປະຕິການ" ແລະ ສະເດັດສວັນຄົດ ເມື່ອປະມານ ຄ.ສ 1978 ຫຼື ຄ.ສ 1984 ໃນເຣື່ອງນີ້ຣັຖບານ ສປປລາວ ບໍ່ເຄີຍເປີດເຜີຍ ເຣື່ອງການສວັນຄົດ ຂອງພຣະອົງຄ໌ແຕ່ປະການໃດເລີຍ.

## ອ້າງອີງ
ໝວດ:ພະມະຫາກະສັດລາວ
ນັກຂ່າວຊາວຣັດເຊຍໄດ້ຂຽນລາຍລະອຽດ ແລະ ເຮັດເປັນປຶ້ມ ພາສາຣັດເຊຍ ແລະ ພາສາອັງກິດ ໄດ້ອ່ານທີ່ຫໍສະມຸດເລນິນ ເມືອງຕາສະເກັນ ປີ 1991
ຖ້າໃຜໄປທີ່ນັ້ນ ລອງຊອກລາຍລະອຽດຕື່ມເດີ
ກົວລາລຸມປູ

**ກົວລາລຸມປູ** (, ອັກສອນຢາວີ: , ອອກສຽງຕາມພາສາມາເລວ່າ **ກົວລາລຸມປູຣ໌**) ແມ່ນນະຄອນຫຼວງຂອງປະເທດມາເລເຊຍແລະແມ່ນເມືອງໃຫຍ່ທີ່ສຸດໃນປະເທດ. ພາຍໃນປະເທດນັ້ນ ກົວລາລຸມປູມັກຈະເອີ້ນຫຍໍ້ ໆ ວ່າ **KL**.

ກົວລາລຸມປູແມ່ນນຶ່ງໃນສາມດິນແດນສະຫພັນຂອງມາເລເຊຍ (Malaysian Federal Territories) ລ້ອມຮອບດ້ວຍລັດສະລັງງໍເທິງຊາຍຝັ່ງຕາເວັນຕົກຕອນກາງຂອງຄາບສະໝຸດມະລາຢູ.
ຝ່າຍບໍລິຫານຂອງລັດຖະບານປະເທດໄດ້ຍ້າຍໄປຢູ່ເມືອງໃໝ່ ແມ່ນ ປູຕະລາຈາຢາ. ຢ່າງໃດກໍດີ ພະລາຊະຖານຂອງເຈົ້າຊີວິດຂອງມາເລເຊຍ ລັດຖະສະພາມາເລເຊຍ ແລະຝ່າຍນິຕິບັນຍັດຍັງຄົງຢູ່ກົວລາລຸມປູ.

ກົວລາລຸມປູ
ພາສາມາເລ

**ພາສາມາເລ** (, ຈາວີ: , ບູຈັງ: ) ແມ່ນພາສາຫຼັກພາສາໜື່ງໃນຕະກູນພາສາອົດສະຕະໂລເນຊີ ມີສະຖານະເປັນພາສາລັດຖະການໃນປະເທດບຣູໄນ ປະເທດມາເລເຊຍ ປະເທດສິງກະໂປ ແລະປະເທດອິນໂດເນເຊຍ ແລະໃຊ້ສື່ສານກັນຢ່າງບໍ່ເປັນທາງການໃນປະເທດຕິມໍ-ເລສເຕແລະບາງສ່ວນຂອງປະເທດໄທ ພາສານີ້ມີຜູ້ພູດ 290 ລ້ານຄົນ (ປະມານ 260 ລ້ານຄົນໃນອິນໂດເນເຊຍເປັນພຽງປະເທດດຽວທີ່ມີມາດຕະຖານເປັນຂອງຕົນເອງທີ່ເອີ້ນວ່າ "ພາສາອິນໂດເນເຊຍ") ໂດຍເປັນພາສາແມ່ຂອງຜູ້ຄົນຕະລອດສອງຟາກຊ່ອງແຄບມາລາກາ ຊຶ່ງໄດ້ແກ່ ຊາຍຝັ່ງແຫຼມມາເລຂອງມາເລເຊຍແລະຊາຍຝັ່ງຕາເວັນອອກຂອງເກາະສຸມາຕຣາຂອງອິນໂດເນເຊຍ ແລະໄດ້ຮັບການຍອມຮັບແມ່ນພາສາແມ່ໃນຊາຍຝັ່ງຕາເວັນຕົກຂອງຊາຣາວັກແລະກາລີມັນຕັນຕາເວັນຕົກໃນເກາະບອນຽວ ນອກຈາກນີ້ຍັງໃຊ້ເປັນພາສາການຄ້າໃນພາກໃຕ້ຂອງຟີລິບປິນ ຊຶ່ງໄດ້ແກ່ ຕອນໃຕ້ຂອງແຫຼມຊັມໂບງກາ, ກຸ່ມເກາະຊູລູ ແລະເມືອງບາຕາຣາຊາແລະບາລາແບກ (ຊຶ່ງມີຊາວມຸດສະລິມອາໄສຢູ່ເປັນສ່ວນໃຫຍ່) ທາງທິດຕາເວັນຕົກສຽງໃຕ້ຂອງເກາະປາລາວັນ
ດາວວຽງ ບຸດນາໂຄ

**ນັກປະພັນເພງ ກາບກອນ ເລື່ອງສັ້ນ ສິລະປິນດີເດັ່ນຂອງຊາດ ສາຂາ ວັນນະກຳ** ເກີດປີ 1954 ທີ່ບ້ານຂີ້ນາກ ເມືອງໂຂງ ແຂວງຈຳປາສັກ	ຮຽນຈົບວິທະຍາໄລຄູຈຳປາສັກແລ້ວກໍຂຶ້ນມາ “ສ່ຽງໂຊກຜະຈົນຊີວິດ” ທີ່ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ໂດຍເລີ່ມຕົ້ນຈາກການເປັນນັກຂ່າວສັງກັດໜັງສືພິມ “ສຶກສາໃໝ່”. ດ້ວຍອຸປະນິດໄສ ໃຈຮ້ອນບໍ່ຍອມຄົນ ແລະແນວຄິດເສລີຈຶ່ງໄດ້ລາຈາກວຽກລັດຖະການມາດຳເນີນຊີວິດແບບເສລີຊົນ, ລ້ຽງຊີບດ້ວຍການເປັນນັກຖ່າຍຮູບ, ການສ້າງຄ້າຍມວຍ, ການແຕ່ງບົດເລື່ອງສັ້ນ, ກະວີ, ບົດເພງ.
ຜົນງານຮວມເຫຼັ້ມທີ່ເປັນເລື່ອງສັ້ນແລະບົດກະວີ: ທີ່ລະນຶກ (1990), ຂອງຝາກ, ປຣັຊຍາຫາງອື່ງ, ບັກໂຄນຄົນໄທໃຕ້(ຂຽນຮ່ວມ ປັນຍາ ພັນທະພານິດ), ເຝີຖ້ວຍສຸດທ້າຍ (ພາສາໄທ), ຊີວິດແລະບົດເພງ, ຫິ່ງຫ້ອຍ… ຂຽນເພງປະມານ 300ເພງ (ມີຫຼາຍເພງດັງຊຶ່ງນັກຮ້ອງລາວແລະໄທນຳໄປຮ້ອງ).
ຮາງວັນດ້ານການຂຽນ: ໄດ້ຮັບຫຼຽນນາມມະຍົດສິລະປິນດີເດັ່ນສາຂາວັນນະກຳ ໃນປີ 2011 ຈາກລັດຖະບານແຫ່ງສປປ.ລາວ
ອຸດົມຄະຕິໃນຊີວິດ: “ ຄົນອື່ນເຂົາອາດຈະມີສຸກກັນດ້ວຍການມີເງິນຫຼາຍ, ມີເຮືອນຫຼັງໃຫຍ່, ມີລົດຄັນງາມໆຂີ່, ມີຖານະຕຳແໜ່ງດີ, ແຕ່ສ່ວນຕົວຂ້າພະເຈົ້າ ເມື່ອໃດໄດ້ຈັບຄັນປາກກາຂີດເນັ້ນໃສ່ໜ້າເຈ້ຍ-ຂຽນບົດປະພັນ,ກັ່ນເປັນກອນກະວີ, ຄົ້ນຄິດ, ອຸທິດປຣັຊຍາຊີວິດເພື່ອຄົນແລ້ວ, ຮູ້ຕົວວ່າຂ້າພະເຈົ້າເປັນສຸກທີ່ສຸດໃນໂລກ”.

- ດາວວຽງ ບຸດ­ນາໂຄ.
- ເປັນ­ນັກຂ່າວ ນັກ­ຂຽນເລື່ອງ­ສັ້ນ ບົດກະ­ວີການ­ກອນ
- ໂຮມເຣື່ອງ­ສັ້ນ ແລະ­ກະ­ວີ ຊື່ "ທີ່ລະ­ນຶກ" ປີ ໑໙໙໐.
- ໂຮມກະ­ວີຊຸດ "ສຸດ­ທີອ່າວ" ປີ ໑໙໙໒.
- ໂຮມເຣື່ອງ­ສັ້ນ ຊື່ "ຂອງ­ຝາກ" ປີ ໑໙໙໒.
- ປຣັຊຍາ ແສງ­ທຽນ­ຊີວິດ ໑໙໙໔.
- ຂຽນເພງ­ລູກ­ທົ່ງ ໝໍລໍາ ຫຼາຍ­ກວ່າ ໕໐໐ ບົດ. ສາວດົງໂດກ, ສາວສີເມືອງ, ຈົດ­ໝາຍ­ລອຍ­ລົມ, ຊີວິດເດັກເສີບ, ຜູ້­ຊາຍ­ປາຍແຖວ, ຊື່ເຫຼົ່ານີ້ ເປັນ­ອາ­ຣະ­ບັ້ມເພງ­ທີ່­ມີຊື່­ສຽງ ແລະ­ເປັນ­ຕໍານານ.

ຊີວິດ­ຂອງເຂົາ
- ເກີດເມື່ອວັນ­ທີ ໐໓/໐໘/໕໔
- ທີ່ບ້ານ­ຂີ້­ນາກ(ນາ­ຄະ­ບູຣີ) ເມືອງໂຂງ ແຂວງ­ຈໍາ­ປາ­ສັກ
- ພໍ່­ຊື່­ຫຼ່ຽມ ແສງ­ຣາ­ຕຣີ
- ແມ່­ຊື່­ຄໍາ­ປິ່ນ ສີອັກ­ສອນ
- ມີອ້າຍນ້ອງຮ່ວມ­ກັນ ໑໑ ຄົນr />- ຈົບ­ຊັ້ນປະ­ຖົມ­ປີ ໑໙໖໘
- ຈົບ­ວິຊາ­ຊີບຄຣູຊັ້ນ­ຕົ້ນ ປິ ໑໙໗໓
- ຈົບ­ວິຊາ­ຊີບຄຣູຊັ້ນ­ກາງ ປີ ໑໙໗໙
- ເປັນປະ­ທານສະ­ໂມ­ສອນ­ນັກ­ຂຽນ­ໜຸ່ມ ປີ ໑໙໘໘
- ເປັນ­ໜຶ່ງໃນຄະ­ນະ­ບໍຣິຫານ ສະ­ມາ­ຄົມ­ນັກປະ­ພັນ­ລາວ (ຊຸດ ໑)
- ກະ­ວິ ໃນ­ດວງໃຈ (ສານ­ລີບພະ­ສູນ, ກອນຜະ­ຫຍາ­ພື້ນບ້ານ­ລາວ)
- ນັກກະ­ວີໃນ­ດວງໃຈ (ລູງມະ­ຫາແກ້ວ ຫົວໂຂງພຣະ­ໃຫຍ່, ທ່ານ­ທອງ­ຄໍາ ອ່ອນມະ­ນີສອນ)
ບໍ່ສາຍຄຳ ວົງດາລາ

ຊີວະປະຫວັດຫຍໍ້ ຂອງສະຫາຍ **ດຣ. ບໍ່ສາຍຄຳ ວົງດາລາ** ກຳມະການສູນກາງພັກ, ລັດຖະມົນຕີວ່າການ, ເລຂາຄະນະພັກ ກະຊວງພະລັງງານ ແລະ ບໍ່ແຮ່.

ສະຫາຍ ດຣ. ບໍ່ສາຍຄຳ ວົງດາລາ ເກີດເມື່ອວັນທີ 15/4/1948 ທີ່ບ້ານໂພນສະຫວັນ, ເມືອງແປກ, ແຂວງຊຽງຂວາງ, ເປັນບຸດຂອງທ່ານ ຄຳບໍ່ ວົງດາລາ ແລະ ນາງ ວັນສີ ວົງວິຈິດ; ໄດ້ສ້າງຄອບຄົວກັບນາງ ວັນຄຳ ວົງດາລາ, ມີລູກນຳກັນ 2 ຄົນ, ໄດ້ເຂົ້າເຮັດການປະຕິວັດ ວັນທີ 1/101974, ເຂົ້າເປັນສະມາຊິກພັກ ວັນທີ 22/10/1980. ການເຄື່ອນໄຫວເຮັດການປະຕິວັດຂອງສະຫາຍ ດຣ. ບໍ່ສາຍຄຳ ວົງດາລາ ແຕ່ລະໄລຍະມີດັ່ງນີ້:
-  ປີ 1974-1975: ເປັນພະນັກງານວິຊາການຢູ່ຫ້ອງການເສດຖະກິດສູນກາງ ທີ່ເມືອງວຽງໄຊ, ແຂວງຫົວພັນ.
-   ປີ 1976-1978: ເປັນຫົວໜ້າພະແນກຢູ່ກົມທໍລະນີສາດບໍ່ແຮ່.
-   ປີ 1978-1982: ໄປຄົ້ນຄວ້າປະລິນຍາເອກ ຝ່າຍທໍລະນີສາດບໍ່ແຮ່ ຢູ່ອະດີດສະຫະພາບໂຊວຽດ ແລະ ທັງເປັນເລຂາຊາວໜຸ່ມນັກສຶກສາລາວຢູ່ມົດສະກູ.
-   ປີ 1983-1990: ເປັນຫົວໜ້າກົມທໍລະນີສາດ ແລະ ທັງເປັນຮອງເລຂາໜ່ວຍພັກຂອງກົມ.
-   ປີ 1990-1996: ເປັນຫົວໜ້າກົມຄຸ້ມຄອງອຸດສະຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, ທັງເປັນຫົວໜ້າກົມທໍລະນີສາດບໍ່ແຮ່ ແລະ ເປັນຄະນະພັກກະຊວງ.
-   ປີ 1996-1999: ເປັນຫົວໜ້າຫ້ອງການກະຊວງ, ທັງເປັນຄະນະພັກກະຊວງອຸດສະຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ.
-   ທີ 10/9/1999: ເປັນຮອງປະທານຄະນະກຳມະການພະລັງງານແຫ່ງຊາດ.
-   ເປັນຄະນະທີ່ປຶກສາສຳນັກງານແກ້ໄຂຂໍ້ຂັດແຍ່ງດ້ານເສດຖະກິດຂອງກະຊວງຍຸຕິທຳ.
-   23/6/2000: ໄດ້ຖືກເລືອກຕັ້ງຈາກກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຄັ້ງທີ IV ຂອງສູນກາງສະຫະພັນກຳມະບານລາວ ເປັນຄະນະສູນກາງກຳມະບານລາວ ແລະ ໄດ້ຮັບແຕ່ງຕັ້ງເປັນຮອງປະທານ ທັງເປັນຄະນະພັກ ສູນກາງສະຫະພັນກຳມະບານລາວ.
-   2/11/2001: ເປັນຮອງເລຂາຄະນະພັກ ສູນກາງສະຫະພັນກຳມະບານລາວ.
-   ປີ 2003-2004: ເປັນຜູ້ວ່າການປະທານສູນກາງສະຫະພັນກຳມະບານລາວ.
-   ປີ 2005: ເປັນປະທານສູນກາງສະຫະພັນກຳມະບານລາວ, ທັງເປັນເລຂາຄະນະພັກສູນກາງສະຫະພັນກຳມະບານລາວ.
-   ປີ 2006: ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຄັ້ງທີ VIII ຂອງພັກ ໄດ້ຮັບເລືອກຕັ້ງເປັນກຳມະການສູນກາງພັກ, ເປັນລັດຖະມົນຕີວ່າການກະຊວງ ພະລັງງານ ແລະ ບໍ່ແຮ່ ທັງເປັນເລຂາຄະນະພັກກະຊວງ ພະລັງງານ ແລະ ບໍ່ແຮ່, ເປັນສະມາຊິກສະພາແຫ່ງຊາດຊຸດທີ VI ເຂດເລືອກຕັ້ງແຂວງຫຼວງພະບາງ, ເປັນປະທານສະມາຄົມມິດຕະພາບລາວ-ຈີນ.
ພະລັງງານຂັ້ນຕົ້ນ

]]

**ພະລັງງານຂັ້ນຕົ້ນ**  ແມ່ນ ຮູບແບບພະລັງງານພົບເຫັນໄດ້ໃນທຳມະຊາດ ທີ່ຍັງບໍ່ໄດ້ຜ່ານຂັ້ນຕອນການປ່ຽນຮູບເທື່ອ. ຕົວຢ່າງເຊັ່ນ ພະລັງງານບັນຈຸ ໃນ ນຳ້ມັນດິບ ເປັນຕົ້ນ.

ພະລັງງານຂັ້ນຕົ້ນ ລວມມີທັງ ພະລັງງານທົດແທນ ແລະ ພະລັງງານບໍ່ທົດແທນ. ໃນ ພະລັງງານສາດ, ພະລັງງານຂັ້ນຕົ້ນ ແມ່ນ ແຫຼ່ງພະລັງງານ ທີ່ ເປັນວັດຖຸດົບເພື່ອຜະລິດໃຫ້ເປັນ ຕົວນຳສົ່ງພະລັງງານ  (EC) ທີ່ມະນຸດຊາດສາມາດນຳໄປໃຊ້ໄດ້ໃນສັງຄົມ.

## ຕົວຢ່າງ ພະລັງງານຂັ້ນຕົ້ນ
## ການປ່ຽນຮູບເປັນ ຕົວຂົນສົ່ງພະລັງງານ (ຫຼື ພະລັງງານຂັ້ນສອງ)
ພະລັງງານຂັ້ນຕົ້ນ ຖືກຫັນປ່ຽນໃຫ້ເປັນ ຮູບແບບພະລັງງານທີ່ນຳໃຊ້ແບບສະດວກກວ່າໃນສັງຄົມມະນຸດ ເຊັ່ນ  ພະລັງງານໄຟຟ້າ,  ເຊື້ອໄຟກັ່ນ, ຫຼື ເຊື້ອໄຟປະສົມ ເຊັ່ນ  ເຊື້ອໄຟຮີໂດຼແຊນ. ສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ ເອີ້ນກັນວ່າ ຕົວນຳສົ່ງພະລັງງານ ໃນວິຊາ ພະລັງງານສາດ.

## ເບິ່ງເພີ່ມ
*ພະລັງງານສາດ
*ພະລັງງານ ແລະ ສັງຄົມ
*ການພັດທະນາພະລັງງານ
*ການພັດທະນາພະລັງງານໃນອານາຄົດ

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*Kydes, Andy (Lead Author); Cutler J. Cleveland (Topic Editor). 2007. "Primary energy." In: Encyclopedia of Earth. Eds. Cutler J. Cleveland (Washington, D.C.: Environmental Information Coalition, National Council for Science and the Environment). [First published in the Encyclopedia of Earth June 1, 2006; Last revised August 14, 2007; Retrieved November 15, 2007.

## ລິ້ງພາຍນອກ
* The Encyclopedia of Earth: Primary energy
* Our Energy Futures glossary: Primary Energy Sources
Józef Gosławski

ທ່ານ Józef Jan Gosławski  ​ເຊິ່ງ​ເປັນນັກ​ແກະສະຫຼັກ​ (​ເກີດ​ເມື່ອ​ວັນ​ທີ 24 ​ເມສາ 1908 ທີ່​ບ້ານ Polanówka, ​​ໃກ້​ກັບ​ເມືອງ Lublin ​ແລະ ​ເສຍ​ຊີວິດ​ໃນ​ວັນ​ທີ 23 ມັງກອນ 1963 ທີ່​ນະຄອນ​ຫຼວງ Warsaw, ປະ​ເທດ Poland) ​ພ້ອມ​ດ້ວຍນັກ​ອອກ​ແບ​ບຫຼຽນ​ຊາວ​ໂປ​ໂລ​ຍຈໍານວນ​ໜຶ່ງ ​ໄດ້​ພ້ອມ​ກັນ​ອອກ​ແບ​ບຫຼຽນປະ​ເພດຕ່າງໆ ຕົວຢ່າງ​ເຊັ່ນ: ຫຼຽນ 5 zł ທີ່​ມີ​ຮູບ​ຄົນຫາປາ. ພ້ອມ​ດຽວ​ກັນ​ນັ້ນ, ​ເຂົາ​ເຈົ້າ​ກໍຍັງ​ໄດ້​ຮ່ວມ​ກັນ​ອອກ​ແບບອະນຸສອນ​ສະຖານຫຼາຍໆ​ແຫ່ງ ​ໂດຍ​ສະ​ເພາະ​ກໍ​ແມ່ນ: ອານຸສະຖານ​ຂອງ ​ທ່ານ​ Frederic Chopin ຢູ່​ທີ່ Żelazowa Wola ​ແລະ ກໍຍັງ​ໄດ້​ອອອກ​ແບບຫຼຽນ​ໄຊ​ໃນ​ຮຸ້ນ​ປີ 1939; ​ເຊິ່ງຜົນງານ​ດັ່ງກ່າວ​ເຫຼົ່ານີ້ ​ແມ່ນ​ລ້ວນ​ແລ້ວ​ແຕ່​ໄດ​ຮັບ​ລາງວັນ​ຜົນງານ​ສິນລະປະ​ກໍາ​ຊັ້ນ​ເລີດ​ໃນ​ງານ​ປະ​ກວດ​ຕ່າງໆ​.

File:POL Jozef Goslawski 1960.jpg|Józef Gosławski
File:Chopin zelazowa wola.JPG|ອານຸສະຖານ​ຂອງ​ທ່ານ​ Frederic Chopin ຢູ່​ທີ່ Żelazowa Wola
File:POL Mahatma Gandhi sculpture.jpg|ພາບ​ຮຽນ​ແບບ​ຂອງ​ ທ່ານ Mohandas Karamchand Gandhi
File:Zamenhof awers.jpg|ຫຼຽນ​ກາ​ທີ່​ມີ​ຮູບ​ພາບ​ຂອງ​ ທ່ານ Ludovic Lazarus Zamenhof

## ບັນນານຸກົມ 
* Rudzka, Anna (2009) (in pl). Józef Gosławski. Rzeźby, monety, medale. Warsaw: Alegoria. ISBN 978-83-62248-00-1.
* Anna Rudzka (July 2008). "It's worth looking up..." (in en). Zabytki. Heritage (Warsaw: Przedsiębiorstwo Wydawnicze Rzeczpospolita SA) 7 (30): 6–9. ISSN 1640-0194.
* Anna Rudzka (July 2008). "Copernicus, a fisherman and elk, this is about Józef Gosławski's coins" (in en). Zabytki. Heritage (Warsaw: Przedsiębiorstwo Wydawnicze Rzeczpospolita SA) 7 (30): 10–13. ISSN 1640-0194.

## ອ້າງອີງ 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

ໝວດ:ເອີລົບ
ວັນຊາດ

**ວັນຊາດ** (ຄຳເຄົ້າ: ວັນຊາຕ) ແມ່ນວັນທີ່ກຳໜົດເປັນວາລະສະເຫຼີມສະຫຼອງຄວາມເປັນຊາດຂອງປະເທດນັ້ນໆ ໂດຍສ່ວນຫຼາຍແມ່ນຈະຖືເປັນວັນພັກທາງລັດຖະການນຳ ວັນຊາດສ່ວນໃຫຍ່ຈະເປັນວັນກໍ່ຕັ້ງລັດ ,ເປັນວັນສະຖາປະນາປະເທດ ຫຼື ວັນທີ່ມີເອກະລາດໃນລັດ ( ຫຼື ໄດ້ຮັບເອກະລາດຄືນຈາກຜູ້ຢຶດຄອງ )ນອກຈາກນີ້ຍັງອາດແມ່ນວັນທີ່ມີຄວາມສຳຄັນໃນປະຫວັດສາດ ຫຼື ສາສະໜາ ເປັນວັນຊາດກໍ່ໄດ້ ບາງລັດກໍ່ຖືເອົາວັນເກີດຂອງປະມຸກລັດເປັນວັນຊາດ ໂດຍສະເພາະແມ່ນລະບົບກະສັດເປັນປະມຸກ ໃນກໍລະນີປ່ຽນປະມຸກວັນຊາດກໍ່ປ່ຽນນຳ.

ປະເທດສ່ວນໃຫຍ່ແມ່ນຈະມີວັນຊາດພຽງວັນດຽວໃນ ໜຶ່ງປີ ແຕ່ບາງປະເທດ ເຊັ່ນ ປາກີສະຖານ ມີວັນຊາດຫຼາຍກວ່າໜຶ່ງວັນ, ນອກຈາກນີ້ເຂດບໍລິຫານພິເສດຂອງຈີນ ເຊັ່ນ ຮ່ອງກົງ ແລະ ມາເກົາ ຈະສະຫຼອງວັນທີ່ກໍ່ຕັ້ງເຂດບໍລິຫານພິເສດແລະສະຫຼອງໃນວັນຊາດຈີນນຳ.

ຄວາມສຳຄັນຂອງວັນຊາດແຕ່ລະປະເທດນັ້ນຍ່ອມແຕກຕ່າງກັນໄປ ບາງປະເທດກໍ່ເຫັນວ່າມີຄວາມສຳຄັນຫຼາຍ ສ່ວນບາງປະເທດກໍ່ບໍ່ເນັ້ນຄວາມສຳຄັນປານໃດ ເຊັ່ນ ຈີນ ຫວຽດນາມ ອາເມຣິກາ ແລະ ຝຣັ່ງ ຈະມີການສະເຫຼີມສະຫຼອງຢ່າງຍິ່ງໃຫຍ່ ສ່ວນອັງກິດກໍ່ບໍ່ໄດ້ສະເຫຼີມສະຫຼອງຢ່າງຍິ່ງໃຫຍ່ແຕ່ຢ່າງໃດ , ນອກຈາກນີ້ວັນຊາດໃນບາງປະເທດອາດປ່ຽນໄດ້ຕາມເຫດການສຳຄັນ.

ສຳຫຼັບປະເທດລາວເຮົາ ແມ່ນ ວັນທີ 02 ທັນວາ ປີ ຄ.ສ 1975 ນັບເປັນ ວັນສະຖາປະນາປະເທດ ຫຼື ວັນຊາດ ,ເພາະເປັນປີທີ່ຍາດໄດ້ເອກະລາດຈາກຈັກກະພັດອາເມຣິກາມາໄດ້.

## ອ້າງອີງ
ປະເທດຈີນ

**ສາທາລະນະລັດປະຊາຊົນຈີນ** (; ) ເປັນລັດເອກະລາດໃນອາຊີຕາເວັນອອກ ເປັນປະເທດທີ່ມີປະຊາກອນຫຼາຍທີ່ສຸດໃນໂລກ ກວ່າ 1,400 ລ້ານຄົນ ເປັນລັດພັກການເມືອງດຽວປົກຄອງໂດຍພັກກອມມູນິດຈີນ ມີເມືອງຫຼວງຢູ່ທີ່ປັກກິ່ງ ປະເທດຈີນແບ່ງການປົກຄອງອອກເປັນ 22 ມົນທົນ (ບໍ່ລວມພື້ນທີ່ມີຂໍ້ຂັດແຍ້ງໄຕ້ຫວັນ), 5 ເຂດການປົກຄອງຕົນເອງ, 4 ນະຄອນປົກຄອງໂດຍກົງ (ປັກກິ່ງ, ທຽນຈິນ, ຊຽງໄຮ້ ແລະ ຈົງຊິງ) ແລະ 2 ເຂດບໍລິຫານພິເສດ ໄດ້ແກ່:ຮົງກົງ ແລະ ມາເກົ້າ

ປະເທດຈີນມີພື້ນທີ່ 9.6 ລ້ານຕາລາງກິໂລແມັດ ນັບເປັນປະເທດທີ່ມີພື້ນທີ່ທັງໝົດໃຫຍ່ທີ່ສຸດໃນໂລກເປັນອັນດັບທີ 3 ຫຼື 4 ແລ້ວແຕ່ວິທີການວັດ ລັກສະນະພູມສັນຖານຂອງຈີນມີຄວາມຫຼາກຫຼາຍ ຕັ້ງແຕ່ປ່າສະເຕັບ ແລະ ທະເລຊາຍ ໃນເຂດແຫ້ງແລ້ງທາງພາກເໜືອຂອງປະເທດຕິດກັບປະເທດມົງໂກລີ ແລະ ຊີເບຣີຂອງລັດເຊຍ ແລະ ປ່າດົງດິບເຂດຮ້ອນໃນເຂດທີ່ມີຄວາມຊຸ່ມຊື່ນທາງໃຕ້ເຊິ່ງຕິດກັບຫວຽດນາມ, ລາວ ແລະ ມຽນມາ ສ່ວນພູມສັນຖານທາງຕາເວັນຕົກນັ້ນເປັນພູສູງ ໂດຍທີພູຫິມະໄລ ແລະ ພູທຽນຊານກັ້ນເປັນຊາຍແດນຕາມທຳມະຊາດກັບປະເທດອິນເດຍ, ເນປານ ແລະ ອາຊີກາງ ໃນທາງກົງກັນຂ້າມ ແຄມຝັ່ງທະເລຕາເວັນອອກຂອງຈີນແຜ່ນດິນໃຫຍ່ນັ້ນເປັນທົ່ງພຽງຕ່ໍາ ແລະ ມີແຄມຊາຍຝັ່ງຍາວ 14,500 ກິໂລແມັດ (ຍາວທີ່ສຸດແມ່ນອັນດັບທີ 11 ຂອງໂລກ) ເຊິ່ງຕິດຕໍ່ກັບທະເລຈີນໃຕ້ທາງໃຕ້ ແລະ ທະ​ເລ​ຈີນ​ຕາ​ເວັນ​ອອກທາງຕາເວັນອອກ ນອກຈາກນີ້ຍັງມີປະເທດທີ່ເປັນເກາະຢູ່ໃກ້ຄຽງ ເຊັ່ນ: ເກົາຫຼີ ແລະ ຍີ່ປຸ່ນ.

## ປະຫວັດສາດ 
### ກ່ອນປະຫວັດສາດ 
ຫຼັກຖານທາງໂບຮານຄະດີຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າຊາວຫົມິນິດໃນຕົ້ນໆຈໍານວນຫຼາຍໄດ້ອາໄສຢູ່ປະເທດຈີນ 2.25 ລ້ານປີກ່ອນ. ຟອດຊິວທໍາຫົມິນິດຂອງເປກິງຜູ້ຊາຍ, *ໂຫໂມ ເອເຣກຕູສ*ທີ່ໃຊ້ໄຟ, ໄດ້ລົງວັນທີລະຫວ່າງ 680,000 ແລະ 780,000 ປີກ່ອນຫນ້ານີ້. ແຂ້ວຟອດຊິວທໍາຂອງ*ໂຫໂມ ສະປັຽນ*ຈໍານວນຫຼາຍ (ວັນທີ 125,000-80,000 ປີກ່ອນ) ໄດ້ຖືກຄົ້ນພົບຢູ່ໃນຖ້ໍາຝຸຢັນ. ການຂຽນເກົ່າຂອງຈີນມີຢູ່ໃນ ຈັຽຫຸປະມານ 6600 BCE, ຢູ່ດັໄມດິປະມານ 6000 BCE, ດະດິວັນ ຈາກ 5800 ຫາ 5400 BCE, ແລະບັນໂປຕັ້ງແຕ່ສະຫັດສະວັດທີ 5 BCE. ນັກວິຊາການບາງຄົນໄດ້ແນະນໍາວ່າສັນຍາລັກຈັຽຫຸ (7th ສະຫັດສະຫວັດ BCE) ເປັນລະບົບການຂຽນພາສາຈີນທໍາອິດທີ່ສຸດ.

## ປະຊາກອນ 
## ວັດທະນະທຳ 
## ເສດຖະກິດ 
## ໝາຍເຫດ 
## ອ້າງອີງ 

ຈ
ສະເກັດດາວ

ສະເກັດດາວແມ່ນຊື້ນສ່ວນຂອງ
#REDIRECT ດາວສະເດັດ
ທີ່ແຕກ ແລະຕົກລົ່ງສູ່ຫນ້າໂລກ ຂຶ່ງສາມາດພົບເຫັນໃນຫລາຍແຫ່ງ. ສະເພາະຢູ່ ສປປລາວ ແມ່ນພົບເຫັ້ນຫລາຍທີ່ສຸດໃນແຂວງສະຫວັນນະເຂດ ຊຶ່ງສາມາດພົບເຫັນທົ່ວໄປຕາມແຄມທາງ,ແຄມນອງສະ ແລະແຄມຄອງຊົນລະປະທານ ທີ່ມີຫີນນແຫ່ລາຍ, ປົກກະຕິສະເກັດດາວໃນຂົງເຂດດັ່ງກ່າວຈະຢູ່ໜ້າໂລກເລິກລົງໄປມານ0,3-3ແມັດ ເພາະດາວສະເດັດດ່ວງດັ່ງກາວຕົກລົງສູ່ໜ້າໂລກໄດ້ຫຼາຍແສນປີ ແລະຖືກປົກຫຸ້ມດ້ວຍຊັນດິນໃຫມ່, ໃນເມື່ອມີການຈົກຫນອງ ສະເກັດດາວຈະຖືກຂຸດຂື້ນມາ ແລະຖ້າຖືກລ້າງດ້ວຍນໍ້າຝົນລາຍປີມັນຈະມີສີສັນຂືນ ເມື່ອຕ້ອງກັບແສງແດດຈະເປັ່ງປະກາຍເປັນສີດຳເຫຼື້ອມຄືແກ້ວສີດຳ.

**ດາວສະເດັດມີຈັກຊະນິດ?**
ຈາກການຄົ້ນຄ້ວາເບິ່ງດາວສະເດັດໂດຍທົ່ວໆໄປ ເພິ່ນໄດ້ຈັດແບ່ງດາວສະເດັດອອກເປັນສາມປະເພດ ໃຫຍ່ໆ ແລະແຕ່ລະປະເພດກໍປະກອບດ້ວຍຫຼາຍຊະນິດດັ່ງນີ້ຄື:

1.**ດາວສະເດັດທີ່ເປັນທາດເຫຼັກ** Iron-meteorite. ດາວສະເດັດໝວດນີ້ມີສ່ວນປະກອບດ້ວຍ ທາດເຫຼັກ ແລະນິກເກັນຫຼອມປົນກັນຊຶ່ງມີສ່ວນປະກອບຂອງ ກາມາໄຊ Kamacite ແລະ ຕາເອໄນ Taenite ຊຶ່ງເປັນສ່ວນປະກອບທີ່ສຳຄັນ ແລະນອກຈາກນີ້ຍັງຈັດແບ່ງອອກເປັນ ອັນຍ່ອຍໆອີກຫຼາຍຊະນິດ.

2.**ດາວສະເດັດທີ່ເປັນຫີນ** Stone-meteorite ໝວດນີ້ພົບເຫັນເປັນຈຳນວນຫຼວງຫຼາຍກ່ວາໝວດອື່ນໆ, ມັນມີສ່ວນປະກອບຄ້າຍຄືກັນກັບຫີນໃນໂລກພວກເຮົາຊຶ່ງໂດຍທົ່ວໄປແລ້ວຈັດອອກເປັນ ສອງໝວດເຊັ່ນ: ໝວດຊົນໄດຣ chondrites ແລະໝວດ ອາຊົນໄດຣ achondrites. ໝວດຊົນໄດຣປະກອບດ້ວຍທາດ ວັດຖຸທີ່ເອີ້ນວ່າ ຊົນດຣູນ chondrules ສ່ວນໝວດ ອາຊົນໄດຣ ບໍ່ມີທາດວັດຖຸ ຊົນດຣູນປະກອບຢູ່ນຳ

3.**ດາວສະເດັດເປັນຫີນ-ເຫຼັກ** Stony-Irons meteorite ດາວສະເດັດໝວດນີ້ ມີສ່ວນປະກອບທີ່ ກ້ຳເກິ່ງກັນ ຂອງທາດເຫຼັກ ແລະນິກແກນລະລາຍເຂົ້າກັນ ແລະມີແຮ່ຊີລີກາ. ຕາມສິ່ງປະກອບ ສ້າງໝວດດັ່ງກ່າວນີ້ ຍັງຈັດແບ່ງອອກເປັນສອງໝວດຍ່ອຍອີກຄື: ໝວດ ປານລາໄຊ Pallasite ຊຶ່ງມີແຮ່ໂອລີວິນເປັນສ່ວນ ປະກອບ ແລະຖືກຫຸ້ມອ້ອມດ້ວຍໂຄງສ້າງຂອງນິກແກນ-ເຫຼັກ. ໝວດ ເມໂຊໄຊເດໄຣ Mesosiderites ປະກອບດ້ວຍແຮ່ ປຼາຊີໂອກຼາດ ແລະແຮ່ ພາຍຣອກເຊັນນີ Plagioclase & pyroxene ເປັນສ່ວນໃຫຍ່.
ຫຼັກເກນປີຕາກໍ

ຫຼັກເກນປີຕາກໍ(Pythagoras rules)
ແມ່ນຫຼັກເກນທີ່ຄິດຄົ້ນໂດຍນັກຄະນິດສາດຊາວເກຣັກຊື່ວ່າທ່ານປີຕາກໍ,ຫຼັກເກນປີຕາກໍແມ່ນຫຼັກເກນການພົວພັນກັນລະຫວ່າງສາມຂ້າງໃນຮູບສາມແຈສາກໃດໜຶ່ງໂດຍວ່າ: ກຳລັງສອງຂອງຂ້າງໜຶ່ງຈະເທົ່າກັນກັບຜົນບວກກຳລັງສອງຂອງສອງຂ້າງທີ່ເຫຼືອ c2=a2+b2

ຮູບ:Pythagorean.svg
ເຈຄິວຣີ

ເຈຄິວຣີ (jQuery)ແມ່ນ Libary ຂອງໂຄດ ຈາວາສະຄຣິບ ທີ່ເປັນສ່ວນໜື່ງໃນການຮຽກໃຊ້ຈາວາສະຄຣິບໃຫ້ງ່າຍຂື້ນ ເປິດໂຕທຳອິດໃນງານບາແຄມນິວຢອກ ໂດຍ ຈອນ ເຣຊິກ (John Resig) ເມື່ອວັນທີ 14 ມັງກອນ 2549 ໂຄດຂອງ ເຈຄິວຣີ ມີລິຂະສິດ ແລະ ສັນຍາອະນຸຍາດແບບ ໂອເພັນຊອດ ໂດຍສັນຍາອະນຸຍາດຂອງ GFDL and MIT License

== ພື້ນຖານເຈຄິວຣີ ==
ນີ້ແມ່ນການສອນເຈຄິວຣີພື້ນຖານ ອອກແບບເພື້່ຊ່ວຍໃຫ້ທ່ານສາມາດນຳໃຊ້ເຈຄິວຣີໄດ້. ຖ້າຫາກທ່ານຍັງບໍ່ເຄີຍທົດລອງໃຊ້ເທື່ອ ທ່ານສາມາດເລີ່ມຕົ້ນກັບ ໜ້າ HTML ກັບເນື້ອໃນຕໍ່ໄປນີ້ໄດ້ 

  
    
    Demo
  
  
    jQuery
    
    
      
    
  

ແກ້ໄຂບ່ອນຄຸນລັກສະນະ src ໃນແທັກທີ່ຊີ້ບອກບ່ອນເກັບຟາຍ jquery.js. ເຊັ່ນ ຖ້າທ່ານນຳຟາຍ jquery.js ມາໄວ້ໂຟນເດີດຽວກກັນກັບຟາຍ HTML ທ່ານສາມາດແປງເປັນແບບນີ້:

ທ່ານສາມາດດາວໂຫຼດຟາຍເຈຄິວຣີໄດ້ທີ່ http://docs.jquery.com/Downloading_jQuery
ປັກກິ່ງ

**ປັກກິ່ງ** ຫຼື**ເປີຍຈິ່ງ (Beijing) ** (ພາສາຈີນ: , ພິ່ນອິ່ນ: Běijīng) ເປັນນະຄອນຫຼວງຂອງສາທາລະນະລັດປະຊາຊົນຈີນ ມີຊື່ຫຍໍ້ວ່າ ກິ່ງ(ຫຼືວ່າ ຈິ່ງ)ຕັ້ງຢູ່ທິດຕາເວັນຕົກສຽງເໜືອຂອງ ພູພຽງຫວາເປີຍ ຊື່ເດີມຄື ຈີ້ ສະໄໝຊຸນຊິວຈ້ານກົ໋ວເປັນເມືອງຫຼວງຂອງແຄວ້ນຢັ່ນ ສະໄໝລາຊະວົງຫຼຽວ ເປັນເມືອງຫຼວງຮອງຊື່ຢັ່ນຈິ່ງ ເປັນເມືອງຫຼວງຂອງເມືອງຈີນຕັ້ງແຕ່ສະໄໝລາຊະວົງຈິ້ນ ຢ໋ວນ ໝິງ ຊິງຈົນເຖິງສາທາລະນະລັດຈີນ ເຄີຍໃຊ້ຊື່ຈົ່ງຕູ່ ຕ້າຕູ່ ເປີຍຜິງແລະເປີຍຈິ່ງ  ໂດຍມີຊື່ເອີ້ນທັງໝົດ 60 ກວ່າຊື່. ເລີ່ມຕົ້ນເປັນເມືອງຕັ້ງແຕ່ປີ 1928 ປັດຈຸບັນແບ່ງເປັນ16 ເຂດແລະ 2 ເມືອງນ້ອຍ ເປັນນະຄອນທີ່ຂື້ນກັບອຳນາດການປົກຄອງຂັ້ນສູນກາງໂດຍກົງ. ປັກກິ່ງມີເນື້ອທີ່ທັງໝົດ 16,800 ກິໂລແມັດມົນທົນ ຮອດທ້າຍປີ 2002 ທົ່ວນະຄອນມີປະຊາກອນ 1,136,300 ຄົນ  ນະຄອນປັກກິ່ງເປັນໃຈກາງການເມືອງ ວັດທະນະທຳ ວິທະຍາສາດ ການສຶກສາແລະ ການຄົມມະນາຄົມທົ່ວປະເທດຈີນແລະກໍເປັນເມືອງທ່ອງທ່ຽງທີ່ມີຊື່ສຽງໃນປະເທດຈີນກໍຄືໃນໂລກ, ແຫຼ່ງທ່ອງທ່ຽວທີ່ສຳຄັນມີກຳແພງຍັກເມືອງຈີນ ພະລາຊະວັງບູຮານ ຫໍສັກກະລະຟ້າທ່ຽນຖັນ ສຸສານຮ່ອງເຕ້ລາຊະວົງໝິງ ວັງພັກຮ້ອນອີ໋ເຫີຢ໋ວນແລະພູຊ່ຽງຊ່ານ ເປັນຕົ້ນ.ປັດຈຸບັນ, ປັກກິ່ງເປັນເຂດປົກຄອງພິເສດແບບມະຫານະຄອນ 1 ໃນ 5 ແຫ່ງຂອງຈີຍ,ເຊິ່ງມີຖານະທຽບເທົ່າກັບແຂວງ, ຫຼັງຈາກປັກກິ່ງໄດ້ຮັບການຈັດຕັ້ງເປັນນະຄອນຫຼວງຂອງສາທາລະນະລັດປະຊາຊົນຈີນໃນ 1949 ແລ້ວ ໂດຍສະເພາະພາຍຫຼັງຊຸມປີ 80 ສະຕະວັດທີ 20, ເມືອງປັກກິ່ງໄດ້ພັດທະນາຢ່າງໄວວາຢ່າງເຫຼືອເຊື່ອ ມີການປ່ຽນແປງຢ່າງພິກແຜ່ນດິນປີ້ນແຜ່ນຟ້າ. ປັດຈຸບັນ, ນະຄອນປັກກິ່ງບໍ່ພຽງແຕ່ຮັກສາສະພາບເມືອງບູຮານໄວ້, ຍັງສະແດງເຖິງສະພາບເມືອງທີ່ທັນສະໄໝ, ຈົນກາຍເປັນເມືອງໃຫຍ່ຂອງໂລກ.

## ທີ່ມາຂອງຊືຶ່
ປັກກິ່ງ ແມ່ນມີຊື່ເມືອງຫຼາຍຊື່. ຄຳວ່າ **ປັກກິ່ງ** ຫຼື**ເປີຍຈິ່ງ** ໝາຍເຖິງ ນະຄອນຫຼວງທາງພາກເໜືອ (ມາຈາກອັກສອນຈີນ 北 ທີ່ີແປວ່າເໜືອ ແລະ 京 ທີ່ແປວ່ານະຄອນຫຼວງ). ປັກກິ່ງໃຊ້ອັກສອນຫຍໍ້ພາສາອັງກິດຄື BJ.

## ປະຫວັດສາດ ຈີນບູຮານ
## ພູມສາດ
## ລັດຖະບານ ແລະ ການເມືອງ
## ເສດຖະກິດ
## ປະຊາກອນສາດ
## ວັດທະນະທຳ
## ສື່ມວນຊົນ
## ກີລາ
## ການຂົນສົ່ງ
ປັກກິ່ງໄດ້ມີການຈັດການຂົນສົ່ງມວນຊົນ. ຕົວຢ່າງເຊັ່ນ, ລົດໄຟໃຕ້ດິນປັກກິ່ງ ໂດຍເລີ່ມກໍ່ສ້າງທາງລົດໄຟໃຕ້ດິນເມື່ອວັນທີ່ 1 ກໍລະກົດ ຄ.ສ. 1965, ແລະສົມບູນເມື່ອວັນທີ່ 1 ຕຸລາຄົມ ຄ.ສ. 1969, ໂດຍມີສະຖານີລົດໄຟທັງໝົດ 270 ແຫ່ງແລະມີໄລຍະທາງທັງໝົດ 456 ກິໂລແມັດ.

## ທຳມະຊາດ
## ເບິ່ງຕື່ມ
## ຄັງຮູບ 

File:Beijing_northeast.jpg|ນະຄອນຫຼວງປັກກິ່ງ
File:Beijing traffic jam.JPG|ການຈະລາຈອນໃນປັກກິ່ງ
File:Beijing cbd.jpg|ທິວທັດຂອງປັກກິ່ງ

ໝວດ:ນະຄອນຫຼວງ
ໝວດ:ປະເທດຈີນ
ໝວດ:ນະຄອນຫຼວງໃນອາຊີ
ກອງປະຊຸມອາເຊັມ

**ກອງ​ປະ­ຊຸມ​ອາ​ເຊັມ** 9 ແມ່ນ​ຊື່​ຫຍໍ້​ຂອງ​ກອງ​ປະ­ຊຸມ​ສຸດ​ຍອດ​ອາ­ຊີ-ເອີ​ຣົບ ຫຼື ອາ​ເຊັມ ຄັ້ງ​ທີ 9 ເຊິ່ງ​ຈັດ​ຂຶ້ນ​ທີ່​ນະ­ຄອນ­ຫຼວງ​ວຽງ​ຈັນ ສາ­ທາ­ລະ­ນະ​ລັດ ປະ­ຊາ­ທິ­ປະ­ໄຕ ປະ­ຊາ­ຊົນ​ລາວ ໃນ​ເດືອນ​ພະ­ຈິກ 2012 ກອງ​ປະ­ຊຸມ​ດັ່ງ­ກ່າວ ຈະ​ເປັນ​ກອງ​ປະ­ຊຸມ​ຜູ້­ນຳ​ຂັ້ນ​ສູງ ແລະ ໃຫຍ່​ທີ່​ສຸດ​ເທົ່າ​ທີ່​ເຄີຍ​ຈັດ​ຢູ່​ໃນ​ປະ­ເທດ​ນີ້.

ການ​ຕ່ຳ­ຫູກ ແລະ ຖັກ​ໄໝ ແມ່ນ​ຮີດ­ຄອງ​ປະ­ເພດ​ນີ​ອັນ​ຍາວ​ນານ​ຂອງ​ລາວ ຮີດ­ຄອງ​ປະ­ເພ­ນີ​ດັ່ງ­ກ່າວ ໄດ້​ສ້າງ​ຂຶ້ນ​ຈາກ​ການ​ປະ­ສົມ​ປະ­ສານ​ຂອງ​ແນວ​ຄວາມ​ຄິດ​ດ້ານ​ສິ­ລະ​ປະ ແລະ ຫັດ­ຖະ­ກຳ​ທີ່​ປາ­ນີດ ສັນ­ຍະ­ລັກ​ຂອງ​ກອງ​ປະ­ຊຸມ​ອາ​ເຊັມ 9 ແມ່ນ​ສ່ອງ​ແສງ​ໃຫ້​ເຫັນ​ເຖິງ​ຮີດ­ຄອງ​ປະ­ເພ­ນີ​ດັ່ງ­ກ່າວ ດ້ວຍ​ການ​ນຳ​ໃຊ້​ເສັ້ນ​ໄໝ​ຫຼາຍ​ສີ ໃນ​ການ​ວາດ​ລວ­ດລາຍ​ເປັນ​ຕົວ​ໜັງ­ສື A ໝາຍ​ເຖິງ​ອາ­ຊີ ແລະ E ໝາຍ​ເຖິງ​ເອີ​ຣົບ ໃນ​ຮູບ​ແບບ​ສັນ­ຍະ­ລັກ​ທີ່​ງ່າຍ­ດາຍ​ແຕ່​ງົດ​ງາມ ພວກ​ເຮົາ​ຍັງ​ເຫັນ​ໄດ້​ເຖິງ​ການ​ປະ­ສົມ​ປະ­ສານ​ຂອງ​ສີ­ແດງ ສີ­ເຫຼືອງ ແລະ ສີ­ຟ້າ​ຂອງ​ອາ­ຊີ ແລະ ເອີ​ຣົບ ເສັ້ນ​ໄໝ 9 ເສັ້ນ ແມ່ນ​ໝາຍ​ເຖິງ​ກອງ​ປະ­ຊຸມ​ອາ​ເຊັມ 9.

ດອກ​ຈຳ­ປາ ແມ່ນ​ດອກ​ໄມ້​ປະ­ຈຳ​ຊາດ​ຂອງ​ລາວ ເຊິ່ງ​ເປັນ​ດອກ​ໄມ້​ທີ່​ສົ່ງ​ກິ່ນ​ຫອມ​ຈັບ­ໃຈ ອັນ​ສະ­ແດງ​ເຖິງ​ຄວາມ​ຍິນ​ດີ​ຕ້ອນ­ຮັບ​ບັນ­ດາ​ຄະ­ນະ​ຜູ້​ແທນ​ຈາກ​ບັນ­ດາ​ປະ­ເທດ​ສະ­ມາ­ຊິກ​ອາ​ເຊັມ ສູ່​ກອງ​ປະ­ຊຸມ​ອາ​ເຊັມ 9.

ໂບ​ສີ­ຂຽວ ຢູ່​ໃນ​ສັນ­ຍະ­ລັກ​ນັ້ນ ໝາຍ​ເຖິງ​ຄວາມ​ອຸ­ດົມ­ສົມ­ບູນ​ທາງ​ທຳ​ມະ​ຊາດ-ປ່າ­ໄມ້​ຢູ່​ໃນ​ລາວ ຄວາມ​ຂຽວ​ອຸ່ມ​ທຸ່ມ​ຢູ່​ໃນ​ປະ­ເທດ ແມ່ນ​ຊຸກ­ຍູ້​ໃຫ້​ປະ­ຊາ­ຊົນ​ຫັນ​ມາ​ປູກ​ຕົ້ນ­ໄມ້​ຫຼາຍ​ຂຶ້ນ ພ້ອມ​ດຽວ​ກັນ​ນີ້ ໂບ​ສີ­ຂຽວ ຍັງ​ໝາຍ​ເຖິງ​ແນວ​ຄວາມ​ຄິດ​ໃນ​ການ​ພັດ­ທະ­ນາ​ສີ­ຂຽວ ໂບ​ສີ­ຂຽວ​ນັ້ນ ໄດ້​ຮັດ​ແໝ້ນ​ສອງ​ທະ­ວີບ­ອາ­ຊີ ແລະ ເອີ​ຣົບ ເພື່ອ​ພ້ອມ​ກັນ​ເສີມ​ຂະ­ຫຍາຍ​ສາຍ​ພົວ­ພັນ​ອັນ​ສະ​ໝິດ​ແໝ້ນ​ຂອງ​ສອງ​ທະ­ວີບ ແລະ ຄຽງ​ຄູ່​ກັບ​ການ​ສະ­ເຫຼີມ­ສະ­ຫຼອງ​ໃນ​ໂອ­ກາດ​ກອງ​ປະ­ຊຸມ​ອາ​ເຊັມ 9 ຄຳ​ຂວັນ​ຂອງ​ກອງ​ປະ­ຊຸມ​ອາ​ເຊັມ 9 "ເພື່ອນ​ມິດ ເພື່ອ​ສັນ­ຕິ­ພາບ ຄູ່​ຮ່ວມ​ມື ເພື່ອ​ຄວາມ​ສົມ­ບູນ​ພູນ​ສຸກ" ແມ່ນ​ໄດ້​ສະ­ຫຼັກ​ໄວ້​ຢູ່​ທັງ​ສອງ​ຂ້າງ​ຂອງ​ໂບ​ສີ­ຂຽວ.

ສຳ­ລັບ​ຕົວ​ໜັງ­ສື "ອາ​ເຊັມ 9" ຢູ່​ໃນ​ສັນ­ຍະ­ລັກ ແມ່ນ​ສ່ອງ​ແສງ​ໃຫ້​ເຫັນ​ການ​ປະ­ສົມ​ປະ­ສານ​ລະ­ຫວ່າງ​ອັກ­ສອນ​ລາວ ແລະ ອັນ​ສອນ​ລາ​ຕິນ.
ລອນດອນ

right|thumb|ລອນດອນ
**ລອນດອນ** () ແມ່ນນະຄອນຫຼວງຂອງສະຫະລາຊະອານາຈັກ ແມ່ນເມືອງໃຫຍ່ທີ່ສຸດໃນສະຫະພາບເອີລົບ  ເປັນໜຶ່ງໃນສູນກາງສຳຄັນທາງທຸລະກິດ ການເມືອງ ວັດທະນະທຳ ແລະປະຫວັດສາດຂອງໂລກ ເປັນຜູ້ນຳດ້ານການເງິນການເມືອງ ການສື່ສານ ການບັນເທີງ ແຟຊັ້ນ ແລະສິລະປະ. ເປັນສູນກາງການຄະມະນາຄົມໃນລະດັບນານາຊາດ ແລະເປັນເມືອງທ່ອງທ່ຽວສຳຄັນຂອງເອີລົບ ໂດຍເດີ່ນບິນທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດໃນລອນດອນ ແມ່ນ ເດີ່ນບິນນານາຊາດຮີດທະໂລ. ຈີດີພີຂອງລອນດອນ ຄິດເປັນຮ້ອຍລະ 19.5 ຂອງສະຫະລາຊະອານາຈັກ.

ມີປະຊາກອນປະມານ 7.5 ລ້ານຄົນ (ຂໍ້ມູນເມື່ອ ຄ.ສ. 2006) ແລະປະມານ 12 - 14 ລ້ານຄົນຖ້າລວມນະຄອນຫຼວງລອນດອນແລະປະລິມົນທົນ. ເປັນເມືອງທີ່ປະກອບດ້ວຍຫຼາຍຊົນຊາດ ວັດທະນະທຳ ສາສະໜາ ແລະພາສາ ເຊິ່ງມີຫຼາຍກວ່າ 300 ພາສາ. 

## ອ້າງອີງ
;ບັນນານຸກົມ
*
*

## ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ 
* London offical site 
* British Pathé Digitalised archive containing hundreds of films of 20th century London
* London in *British History Online*, with links to numerous authoritative online sources
* VisitLondon.com&nbsp;– Official London Tourism site
* Museum of London Group Portal&nbsp;– Home
* Transport for London (TfL)&nbsp;– city transport authority
* Map of Early Modern London Historical Map & Encyclopaedia of Shakespeare's London. Scholarly

ໝວດ:ປະເທດອັງກິດ
ໝວດ:ເມືອງຫຼວງ
ໝວດ:ເມືອງໃນສະຫະລາຊະອານາຈັກ
ໝວດ:ນະຄອນຫຼວງ
ອາດສະພອນ

ເມືອງອາດສະພອນ ຫ່າງຈາກເທສະບານແຂວງສະຫວັນນະເຂດ ໄປທາງທິດຕາເວັນອອກໄລຍະທາງ 95 ຫລັກກິໂລແມັດ
ມືອງ ອາດສະພອນ ເປັນເມືອງໜຶ່ງ ໃນ ຈຳນວນ 15  ເມືອງ ຂອງ ແຂວງ ສະຫວັນນະເຂດ, ສ້າງຕັ້ງຂຶ້ນ ໃນ ປີ 1993. ເມືອງ​ ອາດ​ສະ​ພອນ​ ເຄີຍ​ ເປັນ ພາກສ່ວນ ​​​​ຂອງ ​ເມືອງ ອາດສະພັງທອງ, ເມືອງ ອາດສະພອນ ຕັ້ງຢູ່ຫ່າງຈາກ ເທດສະບານແຂວງ ໄປທາງທິດຕາເວັນອອກ ສ່ຽງ ເໜືອປະມານ95 ກິໂລແມັດ, ທິດເໜືອຕິດກັບເມືອງໄຊບົວທອງແລະເມືອງເຊບັ້ງໄຟ, ແຂວງ ຄຳມ່ວນ. ທິດຕາເວັນອອກຕິດກັບເມືອງວິລະບູລີ, ທິດໃຕ້ແລະທິດຕາເວັນອອກສ່ຽງ ໃຕ້ຕິດກັບເມືອງອາດສະພັງທອງແລະເມືອງພະລານໄຊ, ທິດຕາເວັນ  ຕົກຕິດກັບເມືອງອຸ ທຸມພອນແລະເມືອງໄຊບູລີ. ເມືອງອາດສະພອນມີເນື້ອທີ່ທັງໝົດ1,496.5 ຕາລາງກິ ໂລແມັດ, ເນື້ອທີ່ທົ່ງພຽງກວມເຖິງ80% ແລະ20% ແມ່ນເນື້ອທີ່ພູຜາປ່າດົງແລະປ່າໂຄກ.

ເມືອງອາດສະພອນປະກອບ​ມີ56 ບ້ານແລະ​ແບ່ງອອກ​ເປັນ12 ກຸ່ມ​ບ້ານ, ມີ8,060 ຫຼັງຄາເຮືອນ, ມີພົນລະເມືອງທັງໝົດ51,775 ຄົນ, ຍິງ25,701 ຄົນ, ປະກອບດ້ວຍ2 ເຜົ່າໃຫຍ່ຄື:  ເຜົ່າຜູ້ໄທ75%  ແລະເຜົ່າລາວເທິງ25%.  ປະຊາຊົນດຳລົງຊີວິດດ້ວຍການ ເຮັດນາເປັນຕົ້ນຕໍແລະລ້ຽງສັດ, ປູກພືດສຳຮອງຕ່າງໆ, ການ​​​​ຫັດຖະກຳເປັນອາຊີບສຳ ຮອງ. ມີ​ພຽງ​ 26 ບ້ານ​ທີ່ມີ​ໄ​​ຟຟ້າ​ໃຊ້ແລະ95% ຂອງຈຳນວນ​ຄອບຄົວທັງ​​ໝົດທີ່ໄດ້ນໍາໃຊ້​​​​​ນ້ຳ​ສະອາດ​.

## ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ 
ຂໍ້ມູນຈາກ: normai, 2/11/2018.
ຄີບອດ

thumb|right|350px|IBM Model M

**ຄີບອດ** (Keyboard) ຫຼື **ກະລາເວຍ** () ແມ່ນ ສ່ວນປະກອບ ຂອງ ອຸບປະກອນ ສຳລັບເອົາໄວ້ພິມໂຕໜັງສື  ໃນ ຄອມພິວເຕີ. ຄີບອດເປັນອຸປະກອນທີ່ໃຊ້ສຳລັບ ໂຕຫນັງສືເຂົ້າໃນຄອມພິວເຕີ້.

ໝວດ:ຄອມພິວເຕີ
ໝວດ:ອຸບປະກອນເຂົ້າອອກ
ຄຳຂວັນປະຈຳແຂວງ

ຄິດແນວໃດກັບຄຳຂວັນແຕ່ລະແຂວງ?
 **1. ແຂວງຄຳມ່ວນ** ຄຳມ່ວນດິນແດນທຳມະຊາດ ປະຫວັດສາດວິລະຊົນ ຕົ້ນກຳເນີດລຳພະຫຍາມະຫາໄຊ ກິນຊຸບໜໍ່ໄມ້ ແກງໄກ່ໃສ່ສານ ນະມັດສະການພະທາດສີໂຄດຕະບອງ ເປັນເຈົ້າຂອງເຂົ້າໜົມປ່ານ ປະສານປວງປະຊາ ເລັ່ງລັດພັດທະນາ ຊ່ວຍປະຊາໃຫ້ມີສຸກ 

 **2. ແຂວງສະຫວັນນະເຂດ** ສະຫວັນນະເຂດຜືນແຜ່ນດິນຄຳ ພະທາດອີງຮັງສະຖານບູຮານງາມສະຫງ່າ ສັດໂລກໄດໂນເສົາຮ້ອຍລ້ານປີ ປະເພນີວັດທະນະທຳລ້ຳເລີດ ກຳເນີດຂັບລຳ 4 ຈັງຫວະ

 **3. ແຂວງສາລະວັນ** ໝາກພ້າວນາໄຊ ປີ້ງໄກ່ນາປົ່ງ ເຫຼົ້າຂາວເມືອງຄົງ ລຳວົງສາລະວັນ 

 **4. ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ** ມາວຽງຈັນ ຊົມຂົວມິດຕະພາບ ກາບໄຫ້ວຫໍພຼະແກ້ວ ຊົມສວນປະຕູໄຊ ໄຫ້ວພຼະທາດຫຼວງມິ່ງຂວັນ ຊົມວີວທີວທັດແຄມຂອງ ຫາດຊາຍສີທອງດອນຈັນ ຊີມລົດອາຫານນາໆຊາດ ເທີງຫໍຜາສາດສີ່ສິບຊັ້ນ ພັກຜ່ອນເທີງວິມານສະຫວັນ ໂຮງແຮມດອນຈັນພາເລດ ລືນາມ 

 **5. ແຂວງຊຽງຂວາງ** ພູກູດມີໄຊ ທົ່ງໄຫຫີນລືນາມ ສາວງາມເມືອງພວນ ເຊີນຊວນທ່ຽວຊົມແຂວງວິລະຊົນ 

 **6. ແຂວງໄຊຍະບູລີ** ງາມທາດປວກ ເມືອງຄອບ ປະນົມນ້ອມພະທາດມັດຄຳ ເມືອງ ເງິນແສນເພີດເພີນພະທາດຊຽງລົມ ເມືອງຊຽງຮ່ອນ ອອນຊອນບຸນບັ້ງໄຟ ເມືອງ ປາກລາຍ ງາມເຫຼືອຫຼາຍ ສາວດອກຝ້າຍຈັນເມືອງ ແກ່ນທ້າວ ຫວານນ້ຳໝາກພ້າວ ເມືອງ ບໍ່ແຕນ ແດນພູເຂົາຊ້າງ ເມືອງ ຫົງສາ - ເມືອງ ທົ່ງ ຮວງເຂົ້າກົ່ງເມືອງພຽງ ສຽງຂັບລຳລ່ອງຮຸ່ງ ເມືອງ ໄຊຍະບູລີ 

 **7. ແຂວງເຊກອງ** ເອກະລັກພູນາງລາວ ແວວວາວຄ່ານ່າຊື່ນໃຈ ທ່ຽວວັງໄງດື່ມເຫົ້ຼາໄຫ ເມືອງ ດາກຈຶງ ຄະນຶງຫາ ສາຍທາລາຕົກຕາດແສກ ແປດພະໄທຢ່າລືມໄປຂໍປັນກອບ ບອກຄວາມສາມັກຄີ ໄປຮູ້ຈັກບຸນປະເພນີບັນດາເຜົ່າ 

 **8. ແຂວງບໍ່ແກ້ວ** ບໍ່ແກ້ວມະນີລ້ຳຄ່າ ຊົມປ່າດອກງີ້ວບານ ເທດສະການບັນດາເຜົ່າ ຖິ່ນເມືອງເກົ່າສຸວັນນະໂຄມຄຳ ຊົມຖ້ຳນ້ຳຍູ້ ອູ້ສາວລາວຢວນ ຊວນຊົມວັດຈອມເຂົາມະນີລັດ ໄຫວ້ພະທາດສຸວັນນະຜາຄຳ 

 **9. ແຂວງບໍລິຄຳໄຊ** ຖິ່ນອາໃສສາວເມີ້ຍຜູ້ໂສພາ ຖິ່ນຢູ່ໂຕເສົາຫຼາ ໄມ້ເກດສະໜາຄ່າແພງ ທົ່ງນາແຊງກ້ວາງໃກ ພະບາດໃຫຍ່ໂພນສັນ ຄົນຊ່າລືກ່າວເອີ້ນ ແດນກຸຫຼາບປາກຊັນ 

 **10. ແຂວງຜົ້ງສາລີ** ຜົ້ງສາລີ ປຽບຄືດັ່ງສະຫວັນສັ່ງ ວິມານດ່ານແດນພູດອຍ ເປັນດິນແດນວິລະຊົນ ຮັກຄອນພົງພັນເຊື້ອ ງາມເຫຼືອຫຼາຍພູຟ້າ ທະເລຫຼວງໝອກໃຫຍ່ ເຊີນຊີມປາພູຟ້າ ດື່ມເຫຼົ້າຂຽວເອ່ວສະຖານທີ່ ເບີ່ງຮີດຄອງປະເພນີ ເອກະລັດຫຼາຍເຜົ່າເຊື້ອ ເປັນຂອງຕ້ອນທ່ານຜູ້ຊົມ! 

 **11. ແຂວງຫຼວງນ້ຳທາ** ບັ້ນຮົບຫຼວງນ້ຳທາ ພະທາດໃຫຍ່ຊຽງເປງ ຊາບຊື້ງກັບວັດທະນະທຳຫຼາຍເຜົ່າ ເຂົ້າຊອຍແຊບເມືອງສິງ ລີງລາຍແພໄໝມ້ອນ ເມືອງ ຫຼວງນ້ຳທາ ທ່ຽວປ່າສະຫງວນແຫ່ງຊາກນ້ຳຮ່າ ເຂດພັດທະນາເສດຖະກິດພິເສດບໍ່ເຕັນແດນຄຳ ຮ່ວມເຕັ້ນແຊນຳສາວໄຕດຳ ງາມແທ້ລະ ກ໋າ 

 **12. ແຂວງຫຼວງພະບາງ** ຫຼວງພະບາງເມືອງງາມ ອາຮາມຮຸ່ງເຮືອງ ງາມພູຕັ້ງຢູ່ກາງເມືອງ ເລືອງລືວັດທະນະທຳ ເມືອງນຸ່ງສິ້ນໄໝ ຂວັນໃຈນັກທ່ອງທ່ຽວ ເອາະຫຼາມໃສ່ສະຂ່ານ ງານຊ່ວງເຮືອເດືອນ 9 ເມືອງກ້ຽວຄຳຫວານ ຕຳນານເມືອງຂຳທຸ່ມ ວັດເກົ່າແກ່ມາກມີ ຕາດກວາງຊີ ແລະ ຖ້ຳຕີ່ງເປັນເມືອງມໍລະດົກໂລກ. 

 **13. ແຂວງວຽງຈັນ** ເມືອງເກົ່າໄຜ່ໜາມ ລືນນາມອ່າງນ້ຳງື່ມ ຕຳນານເດີນລາຍງ້າວ ອູ່ເຂົ້າຊາວເມືອງ ຄົນເຮືອງຂັບງື່ມ ດື່ມດຳທຳມະຊາດ ປະຊາລາດສາມັກຄີ 

 **14. ແຂວງຫົວພັນ** ງົດງາມພູຜາ ນ້ຳມ້າສ່ອງໃສ ວຽງໄຊປະຫວັດສາດ ຜ້າໃໝຊຳໃຕ້ ຫີນຕັ້ງຫົວເມືອງ ຖິ່ນພູສາມເສົ້ຄົກເຂົ້ານ້ຳລິນ ແຜ່ນດິນວິລະຊົນ 

 **15. ແຂວງອຸດົມໄຊ** ທ່ຽວອຸດົມໄຊ ໄປຊົມທຳມະຊາດ ນ້ຳຕົກຕາດຫົວນ້ຳກັດ ຊົມວັດທະນະທຳຊົນເຜົ່າ ໄຫ້ວພຼະເຈົ້າສິງຄຳ ດື່ມນ້ຳຊາພັນປີ ຂີ່ເຮືອທ່ອງທ່ຽວ ຊົມທຳມະຊາດແຄມຂອງ 

 **16. ແຂວງອັດຕະປື** ລຳນ້ຳໃສປ່າໄມ້ຂຽວ ທ່ອງທ່ຽວໜອງຟ້າ ຊົມຜາຮຽງຊານໄຊ ໄຫ້ວພະອົງແສນ ພັກແດນສາມັກຄີ 

 **17. ແຂວງຈຳປາສັກ** ເອກະລັກວັດພູ ກຸຫລາບປາກເຊ ກະເຟປາກຊ່ອງ ນ້ຳຂອງໂຕນຄອນ ສີພັນດອນລືນາມ

 **18. ແຂວງ​ໄຊ​ສົມບູນ ** ..............
ໝາກກ້າຍ

**ໝາກກ້າຍ** (ອັງກິດ: Plantain) ແມ່ນພືດໂຕຊົ່ວລະດູໃນສະກຸນໝາກກ້ວຍ. ລູກມັກໃຊ້ໃນການເຮັດຂອງກິນ. ຕ່າງຈາກກ້ວຍບ່ອນຄວາມນຸ້ມແລະຄວາມຫວານ. ມີຄວາມແຕກຕ່າງທາງພຶກສະສາດຢ່າງເປັນທາງການລະຫວ່າງໝາກກ້ວຍແລະໝາກກ້າຍ, ແມ້ນວ່າຈະໄດ້ຮັບການຈັດຢູ່ໃນພັນປູກໃນຊະນິດດຽວກັນ.

ໝາກກ້າຍໄດ້ຮັບການຕັ້ງຊື່ວິທະຍາສາດວ່າ Musa acuminata, Musa balbisiana ຫຼືລູກປະສົມ Musa acuminata × balbisiana ຂຶ້ນກັບໂຄງສ້າງທາງພັນທຸກຳ ມີຊື່ວິທະຍາສາດເກົ່າ Musa paradisiaca ອັນບໍ່ມີການໃຊ້ວຽກມາດົນແລ້ວ. ໝາກກ້າຍສ່ວນໃຫຍ່ເປັນລູກປະສົມພັນປູກກຸ່ມ AAB ແລະ ABB. 

ສະມາຊິກໃນສະກຸນໝາກກ້ວຍແມ່ນພືດພື້ນເມືອງໃນເຂດຮ້ອນແຖບອາຊີຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້ແລະໂອເຊຍເນຍ.

## ໜ້າຕາຂອງໝາກກ້າຍ 
ໜ້າຕາຈະຄ້າຍກັບພືດໃນສະກຸນໝາກກ້ວຍທົ່ວໄປ, ແຕ່ລູກໝາກກ້າຍຈະແຂງແລະມີນ້ຳຕານໜ້ອຍກວ່າໝາກກ້ວຍ. ໝາກກ້ວຍມັກຈະກິນລູກຂະນະທີ່ໝາກກ້າຍມັກຈະໃຊ້ໃນການປະກອບອາຫານ, ໂດຍໃຊ້ຂະນະທີ່ລູກຍັງມີສີຂຽວຫຼືຍັງເຫີ່ມ (ລົດຄ້າຍແປ້ງ) ຫຼືສຸກງອມ (ລົດຫວານ). 
ໝາກກ້າຍໃຫ້ພະລັງງານປະມານ 220 ແຄລໍລີ້ ມີໂປຕາສຊ້ຽມແລະໄຍອາຫານສູງ.

ໝວດ:ໝາກໄມ້
ໝາກກ້ຽງ

thumb
thumb|ໝາກກ້ຽງ
**ໝາກກ້ຽງ** ແມ່ນໄມ້ພຸ່ມຫຼືໄມ້ຕົ້ນສ່ຳນ້ອຍຫຼາຍຊະນິດ. ເປັນພືດໃບລຽງຄູ່. ສະກຸນ Citrus ວົງ Rutaceae. ມີນຳກັນນັບຮັອຍຊະນິດ. ເຕີບໂຕກະຈາຍຢູ່ທົ່ວຫຼ້າ. ໂດຍຫຼາຍຈະມີນ້ຳມັນຫອມລະເຫີຍໃນໃບ, ດອກ, ແລະລູກ. ແລະມີກິ່ນສຸນ. ຄັນນຳໃບຂຶ້ນສ່ອງກັບແສງແດດ, ຈະເຫັນຈຸດນ້ອຍໆ ເຕັມໄປໝົດ. ຈຸດເຫຼົ່ານັ້ນກໍ່ແມ່ນແຫຼ່ງນ້ຳມັນຫັ້ນເອງ. ໝາກກ້ຽງຫຼາຍຊະນິດກິນໄດ້. ລູກມີລົດສົ້ມຫຼືຫວານ. ມັກຈະມີແຄລຊຽມ, ໂປແທສຊຽມ, ໄວຕາມິນເອ, ແລະໄວຕາມິນຊີ ຫຼາຍເປັນພິເສດ. 

ໝວດ:ໝາກໄມ້