ສະຖາບັນເອສຊີພີ

**ສະຖາບັນເອສຊີພີ** (ອັງກິດ: SCP Foundation)ແມ່ນໂຄງການຮ່ວມມືຂຽນນະວະນິຍາຍເທິງເວັບໄຊທ໌ປະເພດວິກິ. ພາຍໃນຈັກກະວານສົມມຸດທີ່ຮ່ວມມືກັນແຕ່ງຂຶ້ນເທິງເວັບໄຊທ໌, *ສະຖາບັນເອສຊີພີ* ແມ່ນອົງກອນລັບທີ່ເຮັດໜ້າທີ່ຮັບຜິດຊອບໃນການຈັບ, ກັກກັນ ແລະ ສຶກສາປາກົດການປະຫຼາດ, ສິ່ງເໜືອທຳມະຊາດ ແລະ ປາກົດການເລິກລັບຕ່າງໆ (ເອີ້ນກັນວ່າ "ຄວາມອາປົກກະຕິ" ຫຼື "ພວກເອສຊີພີ"), ໃນເວລາດຽວກັນກໍໄດ້ຮັກສາການມີຢູ່ຂອງອົງກອນໃຫ້ເປັນຄວາມລັບຈາກຜູ້ຄົນພາຍນອກ ແລະ ຄົນໃນສັງຄົມ.

ໂຄງການຮ່ວມມືຂຽນນະວະນິຍາຍດຳເນີນຂຶ້ນເທິງເວັບໄຊທ໌ທີ່ຄ້າຍຄືກັບວິກິ **ເອສຊີພີ ວິກິ**, ແລະ ປະກອບດ້ວຍອົງປະກອບຂອງແນວເລື່ອງຕ່າງໆາງເຊັ່ນ: ສະຫຍອງຂວັນ, ນິຍາຍວິທະຍາສາດ ແລະ ເລື່ອງລາວແຟນຕາຊີທີ່ເກີດຂຶ້ນໃນເມືອງ. ຜົນງານສ່ວນໃຫຍ່ຫຼັກໆເທິງເອສຊີພີ ວິກິປະກອບດ້ວຍແຟ້ມເອກະສານ(ບົດຄວາມ)ຫຼາຍພັນໜ້າທີ່ໂຄງສ້າງມີຫຼາຍສ່ວນເຊັ່ນ: ລາຍງານທາງດ້ານວິທະຍາສາດທີ່ເປັນຄວາມລັບທີ່ບັນທຶກກ່ຽວກັບເອສຊີພີຕ່າງໆ ແລະ ມາດຕະການກັກກັນເອສຊີພີທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ. ໃນເວັບໄຊທ໌ຍັງມີ "ເລື່ອງເລົ່າສະຖາບັນ", ເຊິ່ງແມ່ນເລື່ອງສັ້ນທີ່ເລົ່າກ່ຽວກັບຕົວລະຄອນ ແລະ ສ່ວນອື່ນໆຂອງເລື່ອງລາວໃນຈັກກະວານເອສຊີພີ. ເຫຼົ່າຜົນງານຂຽນເທິງເວັບວິກິດັ່ງກ່າວໄດ້ຮັບການຍ້ອງຍໍເຖິງຄວາມສາມາດໃນການຖ່າຍທອດຄວາມສະຫຍອງຂວັນຜ່ານສະຕາຍການຂຽນເກິ່ງວິທະຍາສາດ ແລະ ຂຽນໃນຮູບແບບວິຊາການໄປຈົນເຖິງມາດຕະຖານທີ່ມີລະດັບຄຸນນະພາບສູງ.

ຈັກກະວານຂອງເອສຊີພີໄດ້ສ້າງແຮງບັນດານໃຈໃຫ້ກັບເຫຼົ່າແຟນຄລັບຢ່າງຫຼວງຫຼາຍໃນການສ້າງຜົນງານຕ່າງໆທີ່ດັດແປງມາຈາກເລື່ອງລາວຕ່າງໆໃນສະຖາບັນເອສຊີພີ, ບໍ່ວ່າຈະເປັນໜັງສື, ກາຕູນ, ເພງ, ວີດີໂອເກມ, ໜັງຄົນສະແດງສັ້ນ ແລະ ອື່ນໆ.

## ພາບລວມຂອງຈັກກະວານເອສຊີພີ 
ການຈັດເລື່ອງແມ່ນມີສູນກາງສຸມໃສ່ການວິໄຈຄົ້ນຄວ້າ ແລະ ກິດຈະກຳການເຄື່ອນໄຫວຕ່າງໆຂອງສະຖາບັນເອສຊີພີ - ອົງກອນລັບລະຫວ່າງປະເທດທີ່ປະກອບຂຶ້ນດ້ວຍສະຖາບັນການວິໄຈວິທະຍາສາດທີ່ປະກອບດ້ວຍກອງທະຫານເກິ່ງໜ່ວຍສືບລັບເຊິ່ງຊ່ວຍສະໜັບສະໜຸນເປົ້າໝາຍຂອງທາງສະຖາບັນ. ເຖິງແມ່ນວ່າຕົວອົງກອນນັ້ນຈະມີສະຖານະທີ່ເປັນຄວາມລັບຢ່າງຍິ່ງ, ແຕ່ທາງສະຖາບັນກໍໄດ້ຮັບຄວາມໄວ້ວາງໃຈຈາກລັດຖະບານນານາປະເທດໃຫ້ຈັບກຸມ ແລະ ກັກກັນປາກົດການປະຫຼາດເລິກລັັບທີ່ບໍ່ສາມາດອະທິບາຍໄດ້ໃນທາງວິທະຍາສາດເຊິ່ງໄດ້ຫັກກົກຂອງທຳມະຊາດ(ເອີ້ນວ່າ "ຄວາມອາປົກກະຕິ", "ວັດຖຸເອສຊີພີ", ຫຼື "ພວກເອສຊີພີ"). ເຫຼົ່າເອສຊີພີລວມມີຫຼາຍໆຢ່າງທັງທີ່ເປັນສິ່ງມີຊີວິດ ຫຼື ບໍ່ມີຊີວິດ, ອຸປະກອນ ຫຼື ວັດຖຸສິ່ງຂອງ, ທີ່ຢູ່ ຫຼື ສະຖານທີ່, ສິ່ງທີ່ເປັນນາມມະທຳ, ແລະ ສິ່ງທີ່ສາມາດສະແດງພະລັງອຳນາດເໜືອທຳມະຊາດ ຫຼື ຄຸນສົມບັດທີ່ຜິດປົກກະຕິອື່ນໆ. ຫາກບໍ່ໄດ້ຮັບການຄວບຄຸມ, ຄວາມອາປົກກະຕິທີ່ເປັນອັນຕະລາຍຈຳນວນຫຼາຍອາດກາຍເປັນໄພຮ້າຍແຮງຕໍ່ມວນມະນຸດ ຫຼື ສິ່ງມີຊີວິດທັງໝົດເທິງໂລກ. ຂໍ້ມູນທັງໝົດກ່ຽວກັບການມີຢູ່ຂອງສະຖາບັນ ແລະ ເຫຼົ່າເອສຊີພີຈະຖືກເກັບຮັກສາບໍ່ໃຫ້ເປີດເຜີຍຕໍ່ສາທາລະນະຢ່າງເຄັ່ງຄັດ, ເພື່ອປ້ອງກັນບໍ່ໃຫ້ເກີດສະພາວະຢ້ານກົວເປັນວົງກວ້າງຄັ້ງໃຫຍ່ ຫຼື ອາການພາວະຮິສເຕີເຣຍຖ້າຂໍ້ມູນຫຼຸດຮົ່ວອອກໄປ, ແລະ ເພື່ອປ່ອຍອະລິຍະທຳມະນຸດດຳເນີນໄປດ້ວຍຄວາມປົກກະຕິອັນ"ຈອມປອມ".

ເມື່ອໃດທີ່ມີການຄົ້ນພົບຄວາມອາປົກກະຕິ ຫຼື ຄວາມຜິດປົກກະຕິຂອງພວກເອສຊີພີ, ເຈົ້າໜ້າທີ່ນອກເຄື່ອງແບບຂອງທາງສະຖາບັນ(ຫຼືເອີ້ນວ່າ ໜ່ວຍປະຕິບັດການເຄື່ອນທີ່ ຫຼື ເອມທີເອຟ(MTF))ຈະຖືກສົ່ງໄປຄວບຄຸມ, ຈັບກຸມ ແລະ ຈັບຕົວສົ່ງມາຍັງທີ່ສູນວິໄຈກັກເກັບທີ່ໃກ້ທີ່ສຸດ, ຫຼື ຈັບກັກກັນຢູ່ໝ້ອງນັ້ນຫາກການຂົນສົ່ງມາເປັນໄປບໍ່ໄດ້. ຫາກຄວາມອາປົກກະຕິດັ່ງກ່າວໄດ້ແຜ່ຂະຫຍາຍລ່ວງລໍ້າໄປກວ້າງ ຫຼື ບານປາຍເກີນໄປ, ເຂົ້າໃຈບໍ່ໄດ້ ຫຼື ບໍ່ສາມາດເຂົ້າເຖິງຕົວໄດ້, ການກັກກັນຈະເປັນໄປພ້ອມກັບການປິດບັງຂໍ້ມູນທັງໝົດກ່ຽວກັບເອສຊີພີຈາກສາທາລະນະຊົນ. ຫຼື ເວົ້າສັ້ນໆວ່າປົດປາກບໍ່ວ່າຈະດ້ວຍການເຊັນເຊີ້ສື່, ແລະ ໃຫ້ພະຍານທຸກຄົນກິນຢາລົບຄວາມຊົງຈຳກ່ຽວກັບສິ່ງອາປົກກະຕິທີ່ເກີດຂຶ້ນອອກໄປ.
* **SCP-087** ແມ່ນຊັ້ນຂັ້ນໄດທີ່ເບິ່ງຄືກັບວ່າຈະບໍ່ມີທີ່ສິ້ນສຸດ ແລະ ຄ່ອຍໆດູດກືນແສງໃດໆກໍຕາມພາຍໃນອານາເຂດຂອງມັນ,  ໂດຍມີໃບໜ້າທີ່ລອຍໄປມາເຊິ່ງບໍ່ມີທັງປາກ, ຕາ ຫຼື ຫູດັງ, ເຊິ່ງໄລ່ຕາມໃຜກໍຕາມທີ່ຍ່າງລົງຂັ້ນໄດມາ.
* **SCP-096** ແມ່ນສິ່ງມີຊີວິດຄ້າຍມະນຸດເພດຊາຍຮູບຮ່າງສູງຈ່ອຍທີ່ຈະຕາມລ່າ ແລະ ຂ້າໃຜກໍຕາມທີ່ເຫັນໜ້າມັນ ຫຼື ພຽງແຕ່ເຫັນມັນຜ່ານຮູບພາບ ຫຼື ວີດີໂອຂອງມັນ.
* **SCP-173** ແມ່ນຮູບປັ້ນຄ້າຍມະນຸດທີ່ປະກອບດ້ວຍເສັ້ນເຫຼັກ, ເບຕົ້ງ ແລະ ສີສະເປ. ມັນຈະບໍ່ສາມາດເຄື່ອນໄຫວໄດ້ຄືກັບຮູບປັ້ນທົ່ວໄປເມື່ອເບິ່ງມັນໂດຍກົງ, ແຕ່ມັນຈະເຂົ້າໂຈມຕີຄົນດ້ວຍການຫັກຄໍເມື່ອບໍ່ມີໃຜເບິ່ງເຫັນມັນ. ການເຄື່ອນໄຫວເຂົ້າໂຈມຕີຂອງມັນໄວຫຼາຍ, ໄວໃນລະດັບທີ່ສາມາດເຄື່ອນທີ່ໄປໄດ້ຫຼາຍແມັດພາຍໃນການກະພິບຕາພຽງເທື່ອດຽວ.​ ໃນໂລກຄວາມເປັນຈິງ, SCP-173ເປັນໜຶ່ງໃນເອສຊີພີທີ່ໂດດເດັ່ນທີ່ສຸດອັນຍ້ອນວ່າມັນແມ່ນນະວະນິຍາຍເລື່ອງແຮກຂອງເອສຊີພີທີ່ໄດ້ຖືກຂຽນຂຶ້ນມາ.
* **SCP-1609** ແມ່ນກອງຂີ້ເລື່ອຍໄມ້ທີ່ຈະເທເລພອດ(ວາບ)ເຂົ້າມາໃນປອດຂອງບຸກຄົນທີ່ສະແດງພຶດຕິກຳຮຸນແຮງຕໍ່ມັນ. ແຕ່ໃນເມື່ອກ່ອນມັນເຄີຍເປັນຕັ່ງທີ່ມີຄວາມເມດຕາທີ່ຈະເຄື່ອນທີ່ໄປຫາຜູ້ຄົນທີ່ຕ້ອງການນັ່ງພັກຜ່ອນ, ແຕ່ມັນກໍກາຍເປັນສັດຕູຕໍ່ມະນຸດຫຼັງຈາກຖືກທາງສຳພັນທະມິດໄສຍະສາດສາກົນທຳລາຍດ້ວຍເຄື່ອງບົດໄມ້.

## ຮູບແບບການຂຽນ 
ເທິງເອສຊີພີວິກິ, ຜົນງານສ່ວນຫຼາຍຈະເປັນບົດຄວາມດ່ຽວທີ່ຈະລົງລາຍລະອຽດກ່ຽວກັບ"ມາດຕະການການກັກກັນພິເສດ"ສຳລັບເອສຊີພີທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ. ແລະ ມີ"ລະດັບການກັກກັນ"(ເຊັ່ນ"ຢູຄຣິດ")ທີ່ອີງຕາມຄວາມຍາກໃນການຄວບຄຸມ. ຈາກນັ້ນກໍຈະຕໍ່ໂດຍເອກະສານທີ່ໄດ້ສະຫຼຸບກ່ຽວກັບຂັ້ນຕອນໃນການກັກກັນທີ່ເໝາະສົມປອດໄພ ແລະ ຄຳອະທິບາຍຂອງເອສຊີພີທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ. ໃນເດືອນສິງຫາປີ2023, ມິບົດຄວາມກ່ຽວກັບເອສຊີພີຫຼາຍກວ່າ7ພັນບົດ; ບົດຄວາມໃໝ່ໆຖືກຂຽນຂຶ້ນ ແລະ ເຜີຍແຜ່ຫຼາຍຄັ້ງໂດຍຜູ້ຮ່ວມຂຽນ. ເລື່ອງລາວຈະເລົ່າໃຫ້ເຫັນເຖິງມຸມກວ້າງພາຍໃນຈັກກະວານເອສຊີພີ, ເຊິ່ງມັກຈະເນັ້ນໄປທີ່ມຸມມອງຂອງເຫຼົ່າເຈົ້າໜ້າທີ່ສ່ວນອື່ນໆຂອງສະຖາບັນ, ຕົວຕົນຂອງເອສຊີພີ ແລະ ສິ່ງຕ່າງໆພາຍໃນຕົວລະຄອນ ແລະ ເຫດການທີ່ເກີດຂຶ້ນຢູ່ເນື່ອງໆ. ເກກໍຣີ ເບີຣ໌ກາດ, ນັກຂຽນບົດທີ່ຂຽນໃຫ້ກັບເບລົາເຮົາສ໌ ໂປຣດັກຊັນ, ຕັ້ງຂໍ້ສັງເກດໃຫ້ເຫັນວ່າເລື່ອງລາວສະຖາບັນບາງເລື່ອງກໍມີເລື່ອງລາວທີ່ມືດມົນ ແລະ ເຢືອກເຢັນ, ໃນເວລາດຽວກັນບາງເລື່ອງກໍ"ເບົາສະໝອງຢ່າງໜ້າປະຫຼາດໃຈ".

ຈັກກະວານເອສຊີພີບໍ່ມີເນື້ອເລື່ອງຫຼັກສູນກາງ ແລະ ກໍບໍ່ສາມາດເຮັດໄດ້ນຳ, ຍ້ອນທຳມະຊາດຂອງເລື່ອງລາວທີ່ທັງໝົດຖືກສ້າງຂຶ້ນໂດຍຊຸມຊົນ,​ ຜູ້ຮ່ວມຂຽນສາມາດທີ່ຈະຂຽນ"ເລື່ອງລາວຫຼັກ", ເຊິ່ງຈະໄປເປັນສ່ວນປະກອບຂອງເນື້ອເລື່ອງເອສຊີພີ ແລະ ເລື່ອງລາວສະຖາບັນທີ່ມີສະຖານທີ່, ຕົວລະຄອນ ຫຼື ໂຄງເລື່ອງທີ່ຄ້າຍຄືກັນ; ໃນການຂຽນເນື້ອເລື່ອງຫຼັກເຫຼົ່ານີ້, ຈະມີການສ້າງໜ້າຫຼັກສູນກາງທີ່ອະທິບາຍແນວຄິດພື້ນຖານ ແລະ ໃຫ້ຂໍ້ມູນໄລຍະເວລາ ແລະ ລາຍຊື່ຕົວລະຄອນ.

ປະເພດເລື່ອງພາຍໃນເອສຊີພີວິກິໄດ້ຮັບການອະທິບາຍວ່າເປັນນິຍາຍວິທະຍາສາດ, ແຟນຕາຊີໃນເມືອງ, ສະຫຍອງຂວັນ ແລະ ເປັນຄຣີບປີ້ພຣັສຕ້າ.

## ອ້າງອີງ 
## ຂໍ້ຄວາມຂະຫຍາຍ