ມາກາຣົງ

**ມາກາຣົງ** () ແມ່ນເຂົ້າໜົມຫວານທີ່ໄດ້ຈາກການຜະສົມມາແຣງກັບໄຂ່ຂາວ, ນ້ຳຕານໄອຊິ້ງ, ນ້ຳຕານຊາຍຂາວ, ຜົງຖົ່ວອາມັງຫຼືຖົ່ວອາມັງປົ່ນ ແລະສີຜະສົມອາຫານ ມາກາຣົງຮູບຮ່າງເໝືອນແຊນວິດ ແມ່ນເຂົ້າຈີ່ສອງຊິ້ນປະກົບກັນ ມີສອດໄສ້ກົງກາງ ສ່ວນມັກຈະເປັນການັດ, ບັດເຕີຄີມ (ຄີມເນີຍທີ່ໃຊ້ແຕ່ງໜ້າເຄ້ກ) ຫຼືແຍມ ຄຳວ່າ ມາກາຣົງ ແຜງມາຈາກຄຳໃນ[ພາສາອິຕາລີ (,  ຫຼື ) [ມາແຣງແບບອິຕາລີ

ມາກາຣົງ ມີລັກສະນະຄ້າຍຄຸກກີ້ ລັກສະນະເດັ່ນຂອງມາກາຣົງຄື ຜິວດ້ານບົນຂອງເຂົ້າໜົມຈະຮຽບ ຂອບຮອບໆ ແມ່ນຮອຍຫຍັກ (ມັກຈະເອິ້ນວ່າ "ຂາ" ຫຼື "ຕີນ") ແລະມີຖານຮຽບແບນ ເຂົ້າໜົມຈະນຸ້ມຊຸ້ມເລັກໜ້ອຍແລະລະລາຍໃນປາກ ມາກາຣົງມີຫຼາກຫຼາຍລົດຊາດ ຕັ້ງແຕ່ລົດດັ້ງເດີມ (ຣາສປ໌ເບີລີ, ຊັອກໂກແລັດ) ໄປຈົນຮອດລົດໃໝ່ໆ (ຟົວກາ,ຊາຂຽວ)

ຄົນສ່ວນໃຫຍ່ມັກຈະສັບສົນກັບມາກາຣົງກັບແມຄາຣູນ ຈຶງມີການໃຊ້ຊື່ພາສາຝະລັ່ງມາແທນພາສາອັງກິດເພື່ອໃຫ້ເບິ່ງຕ່າງກັນ ແຕ່ກໍຍິ່ງເຮັດໃຫ້ຊື່ກັນຜິດຫຼາຍຂຶ້ນ ບາງຕຳລາອາຫານແຍກຊື່ ແມຄາຣູນ ໄວ້ໃຊ້ກັບມາກາຣົງທີ່ບໍ່ແມ່ນແບບຂອງຝະລັ່ງ ແຕ່ຫຼາຍໆ ຄົນມີຄວາມເຫັນວ່າເຂົ້າໜົມທັງສອງຢ່າງນີ້ມີຄວາມຄືກັນ ເຊິ່ງຄວາມຈິງແລ້ວ ແມຄາຣູນ ແມ່ນຄຳພາສາອັງກິດທີ່ແປມາຈາກຄຳວ່າ ມາກາຣົງ ໃນພາສາຝະລັ່ງ ເພາະສະນັ້ນທັງສອງຊື່ນີ້ມີຄວາມໝາຍເອິ້ນເຂົ້າໜົມແບບດຽວກັນ ທັງນີ້ການໃຊ້ແຕ່ລະຊື່ກໍອາດຂຶ້ນຢູ່ກັບການຕີຄວາມຂອງແຕ່ລະບຸກຄົນ ເຄີຍມີສາດສະດາຈານພາກວິຊາວັດທະນະທຳອາຫານທີ່ສະແຕນຟອດ ແດນ ຈູຣາຟສະກີ້ ຊີ້ແຈງວ່າ 'ມາກາຣົງ' (ຣວມເຖິງ "ມາກາຣົງປາຣີສ" ຫຼື "ມາກາຣົງເຊີແບ") ຄືຊື່ເອິ້ນທີ່ຖືກຕ້ອງ

## ປະຫວັດ 
[thumb|right|ມາກາຣົງຈາກເມືອງ[ນັອງຊີ ຈາກສາລານຸກົມ * ໂດຍອາລະແບ ແຊເຍີລີ ປັບປຸງໃໝ່ໂດຍ *L'Épicier* ໃນປີ ຄ.ສ. 1904, ໜ້າ 431]]
ເຖິງສ່ວນໃຫຍ່ຈະເວົ້າກັນວ່າ ມາກາຣົງເປັນເຂົ້າໜົມສັນຊາດຝະລັ່ງ ກໍຍັງມີຂໍ້ຖົກຖຽງກັນຫຼາຍສາລານຸກົມອາຫານການກິນຊື່ລາຣຸສກັສທໍນໍມິກ () ລະບຸວ່າ ມາກາຣົງນັ້ນມີມາຕັ້ງແຕ່ປີ ຄ.ສ. 791 ໃນຄອນແວນແຫ່ງໜຶ່ງໄກ້ກັບເມືອງກໍເມີລີ ຈັງຫວັດແອັງເດລົວ ບ້າງກໍສືບຄົ້ນປະຫວັດສາດຊາດຝະລັ່ງຍ້ອນກັບໄປເມື່ອປີ ຄ.ສ. 1533 ສະໄໝທີ່ກາເຕລີນາ ເດ ເມດີຊີ ອະພິເສກສົມລົດກັບພະເຈົ້າອັອງລີທີ່ 2 ແຫ່ງຝະລັ່ງ ນາງໄດ້ນຳເຊຟເຮັດເຂົ້າໜົມຊາວອິຕາລີກັບມາດ້ວຍ ໃນປີ ຄ.ສ. 1972 ຊ່ວງການປະຕິວັດຊາດຝະລັ່ງ ມີແມ່ຊີນິກາຍຄາທໍລິກສອງທ່ານເຊິ່ງຫຼົບໄພໄປຢູ່ທີ່ເມືອງນັອງຊີໄດ້ອົບເຂົ້າໜົມຄຸກກີ້ມາກາຣົງຂາຍເພື່ອຈະນຳເງິນມາຈ່າຍຄ່າບ້ານ ເຮັດໃຫ້ມາກາຣົງເປັນຮູ້ຈັກໂດຍທົ່ວ ມີຄົນຕັ້ງຊື່ໃຫ້ທັງສອງທ່ານວ່າ "ຊິສເຕີມາກາຣົງ" ເຊິ່ງໃນຊ່ວງທຳອິດນັ້ນ ມາກາຣົງເປັນເຂົ້າໜົມເປົ່າໆ ບໍ່ມີລົດຊາດຫຼືໄສ້ອີຫຍັງທີ່ພິເສດ

ຈົນກະທັ່ງໃນຄິດທົດສະວັດ 1830 ເລິ່ມມີການເສີບມາກາຣົງເປັນຄູ່ໆ ພ້ອມກັບແຍມ ເຫຼົ້າ ແລະເຄື່ອງເທດຕ່າງໆ ແຕ່ມາກາຣົງໃນທຸກວັນນີ້ປະກອບໄປດ້ວຍເມີແຣັງອາມັງສອງຊິ້ນປະກົບກັນສອດໄສ້ກົງກາງ ໄສ້ທີ່ວ່ານີ້ອາດຈະເປັນຄີມເນຍທີ່ໃຊ້ແຕ່ງໜ້າເຄ້ກ (ບັດເຕີຄີມ) ແຍມ ຫຼື ການັດ ເຊິ່ງແຕ່ເດີມເອິ້ນວ່າ "ເຊີແບ" ຫຼື "ມາກາຣົງຝະລັ່ງ" ມີການກ່າວອ້າງວ່າ 20 ເຊຟປີແຍ ເດຟົງແຕນແຫ່ງຮ້ານເຂົ້າໜົມຝະລັ່ງລາດູເລ (Ladurée) ເປັນຜູ້ຄິດຄົ້ນສູດນີ້ຂຶ້ນມາ ແຕ່ນັກເຮັດເຂົ້າໜົມອີກຄົນໜຶ່ງຄືໂກດ ເຊີແບ ກໍອ້າງສູດນີ້ເປັນຜົນງານຂອງເຂົາເຊັ່ນກັນ

### ລົດຊາດຕ່າງໆ 
	
Wedding Almond.tif|ມາກາຣົງລົດອາມັງ
Blueberry macaron.tif|ມາກາຣົງລົດບູເບີລີ
Salted Caramel.tif|ມາກາຣົງລົດຄາລາເມລ
Chocolate macaron.tif|ມາກາຣົງລົດຊັອກໂກແລັດ
Coconut macaron.tif|ມາກາຣົງລົດໝາກພ້າວ
Honey macaron.tif|ມາກາຣົງລົດນ້ຳເຜິ່ງ
Lemon macaron.tif|ມາກາຣົງລົດເລມອນ
Orange macaron.tif|ມາກາຣົງລົດໝາກກ້ຽງ
Peppercorn macaron.tif|ມາກາຣົງລົດພິກໄທອ່ອນ
Pistachio macaron.tif|ມາກາຣົງລົດພິສຕາຊີໂອ
Rose macaron.tif|ມາກາຣົງລົດກຸຫຼາບ
Vanilla macaron.tif|ມາກາຣົງລົດວານິນລາ

### ຄວາມຫຼາກຫຼາຍຂອງມາກາຣົງ 
thumb|right|ມາກາຣົງສີຕ່າງ ໆ
thumb|ມາກາຣົງໃນປາຣີສ (ຈານໜ້າສຸດ)
[thumb|right|Macarons from *La Grande Épicerie'', the deli department of [Le Bon Marché, Paris]]
thumb|right|Macaron cookie base

### ຝະລັ່ງ 
ໃນຫຼາຍ ໆ ເມືອງຂອງຝະລັ່ງຕ່າງມີປະຫວັດທີ່ຫຼາກຫຼາຍແລະມີຄວາມເປັນມາຍາວນານຫຼາຍ ຢ່າງເຊັ່ນທີ່ແຄວ້ນລໍແລນມີຄວາມໂດດເດັ່ນຫຼາຍ (ນັອງຊີແລະບູແລ), ພູມິພາກບາສ (ແຊັງ-ຊັອງ-ເດີ-ລຸດ), ແຊັງເຕມີລີຍົງ, ອາມຽງ, ມົງມໍລີຍົງ, ເລີໂດລາ, ໂຊ (Sault), ຊາດ, ກໍເມີລີ, ຊົວເຍີດແລະແຊັງຄົວໃນເບີກັນດີ

ມາກາຣົງດາມຽງ (Macarons d'Amiens) ໃນອາມຽງ ມີຂະໜາດໜ້ອຍ ຮູບຮ່າງກົມແບບມາກາຣົງທົ່ວ ໆ ໄປ ເຮັດມາຈາກອາມັງ ເພສທ໌ (ມະເລັດອາມັງບົດຜະສົມຮວມກັບນ້ຳຕານແລະໄຂ່), ໝາກໄມ້ແລະນ້ຳເຜິ່ງ ເຊິ່ງຄົ້ນພົບຄັ້ງທຳອິດໃນປີ ຄ.ສ. 1855

ສ່ວນໃນເມືອງມົງມໍລີຍົງ ມາກາຣົງເລື່ອງຊື່ຫຼາຍຂະໜາດມີການສ້າງພິພິດທະພັນໂດຍສະເພາະ ຍ້ອນກັບໄປໃນປີ ຄ.ສ. 1920 ທີ່ເມືອງນີ້ມີຮ້ານເບເກລີມາກາຣົງທີ່ເກົ່າແກ່ທີ່ສຸດຕັ້ງຢູ່ ຊື່ວ່າ ແມຊົງຣານູ-ເມຕີວີເຍ (Maison Rannou-Métivier) ມາກາຣົງຂອງມົງມໍລີຍົງນີ້ເປັນສູດດັ້ງເດີມທີ່ສືບທອດກັນມາກວ່າ 150 ປີແລ້ວ

ໃນເມືອງນັອງຊີທີ່ແຄວ້ນລໍແລນ ມາກາຣົງເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງປະຫວັດສາດເມືອງນີ້ເລີຍທີດຽວ ເປັນທີ່ເລົ່າຂານກັນມາວ່າ ຫົວໜ້າແມ່ຊີທ່ານໜຶ່ງຈາກເມືອງເລີມີມົງ (Remiremont) ຕັ້ງກົດຂຶ້ນມາປົກຄອງແມ່ຊີທັງໝົດ ກົດນີ້ຊື່ວ່າ "ດາມດູແຊັງ-ຊາເຄີມັອງ" (Dames du Saint-Sacrement) ເປັນກົດຫ້າມແມ່ຊີບໍ່ໃຫ້ຮັບປະທານເນື້ອທຸກຊະນິດ ແລະຕ້ອງປະຕິບັດຕາມຢ່າງເຄັ່ງຄັດ ເຊິ່ງມີແມ່ຊີສອງທ່ານ (ຊິສເຕີມາເກີລິດແລະມາລີ-ເອລີຊາແບັດ) ທີ່ເຊື່ອກັນວ່າແມ່ນຜູ້ຄິດຄົ້ນວິທີການເຮັດມາກາຣົງຂຶ້ນມາ ເພື່ອຈະໄດ້ຮັບປະທານອາຫານທີ່ເໝາະສົມແລະເປັນໄປຕາມກົດນັ້ນ ຕໍ່ມາທ່ານທັງສອງເປັນທີ່ຮູ້ຈັກກັນໃນຊື່ "ຊິສເຕີມາກາຣົງ" (ເລເຊີມາກາຣົງ) ໃນປີ ຄ.ສ. 1952 ເມືອງນັອງຊີນຳຊື່ຂອງທ່ານມາໃຊ້ຕັ້ງຊື່ຖະໜົນບາງສ່ວນຂອງລູເດີລາອາດ (Rue de la Hache) (ບ່ອນທີ່ພວກທ່ານຄິດຄົ້ນມາກາຣົງຂຶ້ນມາ) ເພື່ອເປັນການໃຫ້ກຽດ

### ສະວິດເຊີແລນ 
ໃນສະວິດເຊີແລນ ມີຍີ່ຫໍ້ລຸກເຊີມບົວຣ໌ເກີລີ (Luxemburgerli) ແມ່ນເຂົ້າໜົມຫວານທີ່ຜະສົມຜະສານງານສິລະປະເຂົ້າໜົມຫວານຂອງຮ້ານກົງຟີດຮີດປຶງລີ (Confiserie Sprüngli) ທີ່ຕັ້ງຢູ່ໃນເມືອງຊູລິກ ມາກາຣົງຂອງຍີ່ຫໍ້ລຸກເຊີມບົວຣ໌ເກີລີນີ້
ປະກອບໄປດ້ວຍມາແຣງອາມັງສອງແຜ່ນ ສອດໄສ້ບັດເຕີຄີມ ຂະໜາດຊິ້ນມາກາຣົງຈະນ້ອຍກວ່າເບົາກວ່າມາກາຣົງຂອງເຈົ້າອື່ນ ໆ ວ່າກັນວ່າ ສ່ວນຜະສົມເບົາຫຼາຍ ສັມຜັດເໝືອນອາກາດ ລົດຊາດທີ່ມີຈຳໜ່າຍ ໄດ້ແກ່ ວານິນລາ, ຊັອກໂກແລັດ ສະຕັດຊາເຕລລາ (ຊັອກໂກແລັດຊິບ), ຄາລາເມລ, ຖົ່ວເຮເຊລ, ແຊັມເປນ, ເຫຼົ້າອາມາເລັດໂຕ, ເກົາລັດ, ມັອກຄ່າ, ອົບເຊີຍ, ເລມອນ, ໝາກກ້ຽງຈີນ ແລະຣາສເບີລີ ລົດຊາດບາງແບບກໍມີສະເພາະບາງເທດສະການເທົ່ານັ້ນ ມາກາຣົງວາງຂາຍໃນຕູ້ໂຊແຊ່ເຍັນເຊິ່ງຈະຢູ່ໄດ້ດົນປະມານ 3-5 ວັນ

thumb|right|Zurich, Switzerland, Sprüngli confectionery shop display with Luxemburgerli.

## ອ້າງອີງ 
## ບັນນານຸກົມ 
* Meyers, Cindy: *The Macaron and Madame Blanchez.* In: Gastronomica. The Journal of Food and Culture, Vol. 9, No. 2 (Spring 2009), pp.&nbsp;14–18, University of California Press, online.
* Jurafsky, Dan: *Macarons, Macaroons, Macaroni. The curious history.* In: Slate, November 16, 2011, online. (About the history of the macaron.)

ໝວດ:ຂອງຫວານ
ໝວດ:ອາຫານຝຣັ່ງ