ພະບາດສົມເດັດພະພຸດທະເລີດຫຼ້ານະພາໄລ

**ພະບາດສົມເດັດພະບໍລົມລາຊະພົງເຊດມະເຫສວນສຸນທອນ ພະພຸດທະເລີດຫຼ້ານະພາໄລ** (ໄທ: พระบาทสมเด็จพระบรมราชพงษเชษฐมเหศวรสุนทร พระพุทธเลิศหล้านภาลัย, *ພຣະບາທສມເດັຈພຣະບຣມຣາຊພງສເຊສຖມເຫສວຣສຸນທຣ ພຣະພຸທທເລິສຫລ້ານພາລັຍ*; 24 ກຸມພາ ຄ.ສ. 1767 – 21 ກໍລະກົດ ຄ.ສ. 1824) ແມ່ນພະລາຊະໂອລົດພະອົງທີ 4 ໃນພະບາດສົມເດັດພະພຸດທະຍອດຟ້າຈຸລາໂລກມະຫາລາດ ແລະເປັນກະສັດອົງທີ 2 ຂອງສະຫຍາມໃນສະໄໝລາຊະວົງຈັກກີ ປົກຄອງຮະຫວ່າງ ຄ.ສ. 1809 ເຖິງ ຄ.ສ. 1824 ໃນປີ ຄ.ສ. 1809 ເຈົ້າຟ້າສິມ ຫຼື ກົມຫຼວງອິດສະຫຣະສຸນທອນ ພະລາຊະໂອລົດອົງໂຕສືບລາຊະບັນລັງຕໍ່ຈາກລາຊະການທີ 1 ພະລາຊະບິດາຜູ້ສະຖາປະນາລາຊະວົງຈັກກີເປັນ ພະບາດສົມເດັດພະພຸດທະເລີດຫຼ້ານະພາໄລ ລາຊະສະໄໝຂອງພະອົງສະຫງົບສຸກ ປາດສະຈາກຄວາມຂັດແຍ້ງ ລາຊະສະໄໝຂອງພະອົງແມ່ນ "ຍຸກຄຳຂອງວັນນະຄະດີ" ເນືອງຈາກພະອົງຊົງອຸບປະຖຳກະວີຫຼາຍຄົນໃນລາຊະສຳນັກ ແລະພະອົງເອງກົມີຊື່ສຽງໃນຖານະກະວີແລະສິນລະປິນ ກະວີທີ່ໂດດເດ່ນທີ່ສຸດໃນລາຊະສຳນັກຄືສຸນທອນພູ່

## ພະລາຊະປະຫວັດ 
### ກ່ອນຄອງລາດ 
ພະບາດສົມເດັດພະພຸດທະເລີດຫຼ້ານະພາໄລ ມີພະບໍລົມນາມາພິໄທວ່າ **ສິມ** ສະເດັດພະລາຊະສົມພົບເມື່ອວັນທີ 24 ກຸມພາ ຄ.ສ. 1768 ແມ່ນບຸດຄົນທີ 3 ໃນທ່ານ ທອງດ້ວງ (ພະບາດສົມເດັດພະພຸດທະຍອດຟ້າຈຸລາໂລກມະຫາລາດ) ແລະທ່ານ ນາກ (ສົມເດັດພະອະມະຣິນທາບໍລົມລາຊິນີ) ມີອ້າຍນ້ອງຮ່ວມມານດາ ຄື
# ຍິງ ບໍ່ຮູ້ນາມ (ສົມເດົດພະເຈົ້າບໍລົມວົງເທີ ເຈົ້າຟ້າຍິງ)
# ຊາຍ ບໍ່ຮູ້ນາມ (ສົມເດັດພະເຈົ້າບໍລົມວົງເທີ ເຈົ້າຟ້າຊາຍ)
# ສິມໃຫຍ່ (ສົມເດັດພະເຈົ້າບໍລົມວົງເທີ ເຈົ້າຟ້າສິມໃຫຍ່)
# ສິມ
# ແຈ່ມ (ສົມເດັດພະເຈົ້າບໍລົມວົງເທີ ເຈົ້າຟ້າກົມຫຼວງສີສຸນທອນເທບ)
# ຍິງ ບໍ່ຮູ້ນາມ (ສົມເດົດພະເຈົ້າບໍລົມວົງເທີ ເຈົ້າຟ້າຍິງ)
# ຈຸ້ຍ (ສົມເດັດພະບໍວອນລາດເຈົ້າມະຫາເສນານຸຣັກ)
# ອ້ຽງ (ສົມເດັດພະເຈົ້າບໍລົມວົງເທີ ເຈົ້າຟ້າກົມຫຼວງເທບພະຍະວະດີ)

ເມື່ອຈະເລີນພະຊົນໄດ້ຊົງສຶກສາໃນສຳນັກພະພົນນະຣັດ (ທອງຢູ່) ວັດບາງຫວ້າໃຫຍ່ ແລະໄດ້ຕິດຕາມພະບໍລົມຊະນົກນາດໄປໃນລາຊະການສົງຄາມທຸກຄັ້ງ

ໃນປີ ຄ.ສ. 1782 ເມື່ອພະບໍລົມຊະນົກນາດປາບດາພິເສກເປັນປະຖົມກະສັດແຫ່ງລາຊະວົງຈັກກີແລ້ວ ຈຶງໄດ້ຮັບສະຖາປະນາເປັນ **ສົມເດັດພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ເຈົ້າຟ້າກົມຫຼວງອິສະຣະສຸນທອນ** ເຖີງວິນທີ 15 ມີນາ ຄ.ສ. 1807 ເມື່ອສົມເດັດພະບໍວອນລາດເຈົ້າມະຫາສຸຣະສິງຫະນາດ ສະເດັດສະຫວັນຄົດ ສົມເດັດພະບໍລົມຊະນົກນາດຈຶງໃຫ້ຮັບອຸປະລາຊາພິເສກເປັນ **ກົມພະລາຊະວົງບໍວອນສະຖານມຸງຄົນ**

### ຄອງລາດ 
[thumb|ຂະໜະຊົງຊ້າງ ໃນຈິດຕະກຳຝາຜະໜັງ[ວັດຊ່ອງນົນຊີ ໃຊ້ແບ່ງຮູບນີ້ຮຽກວ່າ ສິນເທົາ]]
ເມື່ອພະບາດສົມເດັດພະພຸດທະຍອດຟ້າຈຸລາໂລກມະຫາລາດປະຊວນພະໂສພະຢູ່ 3 ປີກົສະເດັດສະຫວັນຄົດ ໃນວັນທີ 7 ກັນຍາ ຄ.ສ. 1809 ຂະໜະມີພະຊົນພັນສາໄດ້ 73 ພັນສາ ຄອງລາຊະສົມບັດ 27 ປີ ສົມເດັດພະບໍລົມໂອລະສາທິລາດ ກົມພະລາຊະວັງບໍວອນສະຖານມຸງຄົນ ຈຶງໄດ້ສຳເຫຼັດລາຊະການແຜ່ນດິນຕໍ່ມາ ເມື່ອຈັດການພະບໍລົມສົບເສັດແລ້ວ ພະບໍລົມວົງສານຸວົງແລະພະລາຊາຄະນະຈຶງກາບບັງຄົມທູນເຊີນສະເດັດຂຶ້ນຜ່ານພິພົບ

ຕໍ່ມາວັນທີ 10 ກັນຍາ ພົບໜັງສືຟ້ອງວ່າເຈົ້າຟ້າກົມຂຸນກະສັດຕານຸຊິດກັບພວກຮ່ວມກັນຄິດການກະບົດ ໄຕ່ສວນແລ້ວໂປດຯ ໃຫ້ປະຫານຊີວິດທັ້ງໝົດໃນວັນທີ 13 ກັນຍາ

ການພະລາຊະພິທີບໍລົມລາຊາພິເສກຈັດຂຶ້ນໃນວັນທີ 17 ກັນຍາ ຄ.ສ. 1809 ໂດຍຍ້າຍມາປະກອບພິທີຢູ່ພະທີ່ນັ່ງຈັກກະພັດພິມານ ເນື່ອງຈາກພະທີ່ນັ່ງດຸສິດມະຫາປາສາດເຊີ່ງສ້າງຂຶ້ນແທນພະທີ່ນັ່ງອະມະຣິນທາພິເສກມະຫາປາສາດອັນເປັນບ່ອນທີ່ປະກອບພິທີປາບດາພິເສກຂອງພະບາດສົມເດັດພະພຸດທະຍອດຟ້າຈຸລາໂລກນັ້ນໃຊ້ເປັນບ່ອນທີ່ປະດິດສະຖານພະບໍລົມສົບ ໃນລາຊະການຕໍ່ໆມາ ຈຶງໃຊ້ພະທີ່ນັ່ງຈັກກະພັດພິມານເປັນບ່ອນທີ່ຈັດການບໍລົມລາຊາພິເສກແລະໃຊ້ພະທີ່ນັ່ງດຸສິດມະຫາປາສາດເປັນບ່ອນທີ່ຕັ້ງພະບໍລົມສົບ ຫຼັງຈາກເສັດການບໍລົມລາຊາພິເສກແລ້ວ ພະອົງຈຶງສະເດັດລຽບພະນະຄອນໂດຍກະບວນພະຍຸຫະຍາດຕາຕາມບູຮານລາຊະປະເພນີ

### ສະຫວັນຄົດ 
ພະບາດສົມເດັດພະພຸດທະເລີດຫຼ້ານະພາໄລຊົງປະຊວນດ້ວຍພະໂຮກພິດໄຂ້ ຊົງບໍ່ຮູ້ສຶກພະອົງເປັນເວລາ 8 ວັນ ພະອາການປະຊວນກົໄດ້ຊຸດລົງຕາມລຳດັບ ແລະສະເດັດສະຫວັນຄົດເມື່ອວັນທີ 21 ກໍລະກົດ ຄ.ສ. 1824 ສິລິພະຊົນພັນສາ 56 ພັນສາ ຄອງລາຊະສົມບັດ 15 ປີ ພະບໍລົມສົບປະດິດສະຖານ ນະ ພະທີ່ນັ່ງດຸສິດມະຫາປາສາດ ແລະໄດ້ມີພະລາຊະພິທີຖະຫວາຍພະເພີງພະບໍລົມສົບເມື່ອ ຄ.ສ. 1825 ນະ ພະເມລຸມາດ ທ້ອງສະໜາມຫຼວງ ຕໍ່ມາ ພະບາດສົມເດັດພະນັ່ງເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວໄດ້ອັນເຊີນພະບໍລົມອັດຖິ ໄປປະດິດສະຖານ ນະ ຫໍພະທາດມົນທຽນ ຈາກນັ້ນໄດ້ນຳພະບໍລົມລາຊະສະລີລາງຄານໄປບັນຈຸໄວ້ໃນສິມ ວັດອະຣຸນຣາຊະວະຣາຣາມຣາຊະວໍຣະມະຫາວິຫານ

## ພະລາຊະສັນຕະຕິວົງ 
ພະບາດສົມເດັດພະພຸດທະເລີດຫຼ້ານະພາໄລຊົງມີພະພັນລະຍາ 58 ທ່ານ ພະລາຊະບຸດ 73 ພະອົງ ດັງນີ້

* ປະສູດແຕ່ສົມເດັດພະເຈົ້າຫຼານເທີ ເຈົ້າຟ້າບຸນຣອດ (ສະກຸນເດີມ: ແຊ່ຕັນ; ຕໍ່ມາ ສົມເດັດພະສີສຸຣິເຍນທາບໍລົມລາຊິນີ)
** ສົມເດັດພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ເຈົ້າຟ້າຣາຊະກຸມານ
** ສົມເດັດພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ເຈົ້າຟ້າມົງກຸດສົມມະຕິວົງ (ຕໍ່ມາ ພະບາດສົມເດັດພະຈອມເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວ)
** ສົມເດັດພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ເຈົ້າຟ້າພະອົງນ້ອຍ (ຕໍ່ມາ ພະບາດສົມເດັດພະປິ່ນເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວ)
* ປະສູດແຕ່ສົມເດັດພະເຈົ້ານ້ອງນາງເທີ ເຈົ້າຟ້າກຸນທົນທິບພະຍະວະດີ (ເດີມ: ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າຈັນທະບຸຣີ; ຕໍ່ມາ ສົມເດັດພະເຈົ້າບໍລົມວົງເທີ ເຈົ້າຟ້າກຸນທົນທິບພະຍະວະດີ)
** ສົມເດັດພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ເຈົ້າຟ້າອາພອນ
** ສົມເດັດພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ເຈົ້າຟ້າກາງ (ຕໍ່ມາ ກົມພະຍາບຳຣາບປໍຣະປັກ)
** ສົມເດັດພະເຈົ້າລູກເທີ ເຈົ້າຟ້າຍິງ (ບໍ່ປາກົດພະນາມ)
** ສົມເດັດພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ເຈົ້າຟ້າປິ໋ວ
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາຣຽມ (ທິດາພະຍານົນທະບຸຣີສີມະຫາອຸທະຍານ (ບຸນເພັງ); ຕໍ່ມາ ສົມເດັດພະສີສຸລາໄລ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າທັບ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າທັບ; ຕໍ່ມາ ພະບາດສົມເດັດພະນັ່ງເກົ້າເຈົ້າຢູ່ຫົວ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າປ້ອມ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າປ້ອມ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າດຳ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າດຳ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາສີ (ສະກຸນເດີມ: ບຸນຍະຣັດຕະພັນ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າຈັກກະຈັ່ນ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າຈັກກະຈັ່ນ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າບຸບຜາ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າບຸບຜາ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາສວນ
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າຊາຍ (ບໍ່ປາກົດພະນາມ; ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າຊາຍ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າລຳພູ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າລຳພູ; ຕໍ່ມາ ກົມຂຸນກັນລະຍາສຸນທອນ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າກ້ວຍໄມ້ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າກ້ວຍໄມ້; ຕໍ່ມາ ກົມໝື່ນສຸນທອນທິບໍດີ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າຫຼຸ່ນ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າຫຼຸ່ນ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າພັບ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າພັບ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້ານ້ອຍ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້ານ້ອຍ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາແຈ່ມໃຫຍ່
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າທັບທິມ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າທັບທິມ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາເໝໃຫຍ່
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າຍີ່ສຸ່ນ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າຍີ່ສຸ່ນ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້ານຽມ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້ານຽມ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາສິລາ (ທິດາຂັວຍາຍຟັກທອງ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າວົງ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າວົງ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າພະນົມວັນ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າພະນົມວັນ; ຕໍ່ມາ ກົມພະພິພິດໂພຄະພູເບນ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າກຸນຊອນ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າກຸນຊອນ; ຕໍ່ມາ ກົມພະພິທັກເທເວດ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າທິນນະກອນ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າທິນນະກອນ; ຕໍ່ມາ ກົມຫຼວງພູວະເນດນະຣິນທະຣະຣິດ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າອິນທະນິນ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າອິນທະນິນ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາສັ້ນ
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າປຸກ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າປຸກ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າສຸກົມ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າສຸກັມ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາກຸດ
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າກຸສຸມາ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າກຸສຸມາ; ຕໍ່ມາ ກົມໝື່ນເສບສຸນທອນ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາມ່ວງໃຫຍ່
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າຍິງ (ບໍ່ປາກົດພະນາມ; ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າຍິງ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດານິ່ມ (ສະກຸນເດີມ: ບຸນ-ຫຼົງ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າມັ່ງ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າມັ່ງ; ຕໍ່ມາ ກົມພະຍາເດຊາດິສອນ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາເກດ
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າສົ້ມຈີນ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າສົ້ມຈີນ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາອິນ
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າໃຍ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າໃຍ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາເໝເລັກ
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າຊາຍ (ບໍ່ປາກົດພະນາມ; ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າຊາຍ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າໂຄມເພັດ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າໂຄມເພັດ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າຊາຍ (ບໍ່ປາກົດພະນາມ; ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າຊາຍ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາຊັບ
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າສັງວານ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າສັງວານ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າຣົດສະຄົນ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າຣົດສະຄົນ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາປາງ (ທິດານາງທອງອິນ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າເນດ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າເນດ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາບຸນນາດ
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າເຣນູ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າເຣນູ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາທອງຢູ່
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າອຳໄພ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າອຳໄພ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາມ່ວງຊໍ
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າອຳພອນ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າອຳພອນ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາອົ້ນ
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າຊາຍ (ບໍ່ປາກົດພະນາມ; ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າຊາຍ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາບຸນມາ
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າປະພາ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າປະພາ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດານ້ອຍ
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າຂັດຕິຍະວົງ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າຂັດຕິຍະວົງ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາທັບທິມ (ສະກຸນເດີມ: ນະ ບາງຊ້າງ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າໄພທູນ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າໄພທູນ; ຕໍ່ມາ ກົມໝື່ນສະໜິດນະເຣນ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າຊຸມແສງ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າຊຸມແສງ; ຕໍ່ມາ ກົມຫຼວງສັບພະສິນປີຊາ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດານ້ອຍຣະນາດ
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າຍິງ (ບໍ່ປາກົດພະນາມ; ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າຍິງ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າກາງ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າກາງ; ຕໍ່ມາ ກົມພະເທເວດວັດຊະຣິນ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາລ້ຽງ
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າໂຕ (ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າໂຕ; ຕໍ່ມາ ກົມຫຼວງມະຫິສະວະຣິນທະຣາມເຣດ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າສາຍສະໝອນ
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາປາງໃຫຍ່ (ທິດານາງທອງອິນ; ຕໍ່ມາ ທ້າວວໍຣະຈັນ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າຍິງ (ບໍ່ປາກົດພະນາມ; ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າຍິງ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້ານວມ (ຕໍ່ມາ ກົມຫຼວງວົງສາທິຣາດສະໜິດ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາພະວາ (ທິດາພະສາຄອນບຸຣີ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າຍິງ (ບໍ່ປາກົດພະນາມ; ເດີມ: ໝ່ອມເຈົ້າຍິງ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າຂັດຕິຍາ (ຕໍ່ມາ ກົມໝື່ນຖາວອນວໍຣະຍົດ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາທອງດີ (ທິດາພະຍາທັນມາ (ສົດ))
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າມໍຣະກົດ (ຕໍ່ມາ ກົມຂຸນສະຖິດສະຖາພອນ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາກ້ຳ
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າດວງຈັນ
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາລູກຈັນໃຫຍ່
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້ານິ່ມນວນ
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາໜູຈີນ
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າຍິງແຝດ (ບໍ່ປາກົດພະນາມ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າຍິງແຝດ (ບໍ່ປາກົດພະນາມ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາພິມ
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້ານິນຣັດ (ຕໍ່ມາ ກົມໝື່ນອະລົງກົດກິດປີຊາ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາເອມ (ສະກຸນເດີມ: ສຸຣະຄຸບ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າອະຣຸນວົງ (ຕໍ່ມາ ກົມຫຼວງວໍຣະສັກດາພິສານ)
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາອຳພາ (ສະກຸນເດີມ: ໄກເຣີກ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າກະປິຕະຖາ (ຕໍ່ມາ ກົມໝື່ນພູບານບໍຣິຣັກ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າປາໂມດ (ຕໍ່ມາ ກົມຂຸນວໍຣະຈັກທະຣານຸພາບ)
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າເກຍູນ
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າກັນຖາ
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າກັນລະຍານີ
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າກະນິດຖະນ້ອຍນາຣີ
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດານວນ
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າພັນແສງ
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາພຸ່ມ
** ພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ພະອົງເຈົ້າເນົ່າ
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາລູກຈັນ
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າໂສພາ
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາແຍ້ມ (ທິດາພະຍາໄກເພັດຣັດສົງຄາມ (ທອງດີ))
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າມານຍາດ
* ປະສູດແຕ່ເຈົ້າຈອມມານດາລູກຈັນເລັກ (ເດີມ: ເຈົ້າຈັນແຫ່ງຫຼວງພະບາງ)
** ພະເຈົ້າລູກເທີ ພະອົງເຈົ້າແມ້ນຂຽນ
* ເຈົ້າຈອມນິ່ມ (ທິດາເຈົ້າພະຍາມະຫາເສນາ (ນ້ອຍ))
* ເຈົ້າຈອມອຳພັນ (ສະກຸນເດີມ: ສົນທິຣັດ)
* ເຈົ້າຈອມຍີ່ສຸ່ນ (ສະກຸນເດີມ: ໄກເຣີກ)
* ເຈົ້າຈອມເພັງ (ສະກຸນເດີມ: ສຸຣະຄຸບ)
* ເຈົ້າຈອມແສງ (ສະກຸນເດີມ: ສຸຣະຄຸບ; ຕໍ່ມາ ໝ່ອມແສງ ພຶ່ງບຸນ ນະ ອະຍຸດທະຍາ)
* ເຈົ້າຈອມພຸ່ມ (ສະກຸນເດີມ: ບຸນ-ຫຼົງ)
* ເຈົ້າຈອມທອງຄຳ (ທິດາເຈົ້າພະຍາທັນມາ)
* ເຈົ້າຈອມທັບ (ທິດາເຈົ້າພະຍາຣັດຕະນາພິພິດ)
* ເຈົ້າຈອມນ້ອຍ (ທິດາເຈົ້າພະຍາພົນລະເທບ (ສິມ))
* ເຈົ້າຈອມນ້ອຍພະແສງ (ທິດາພະຍາສຸຣະເສນາ (ສິມ))
* ເຈົ້າຈອມນ້ອຍໃຫຍ່ (ສະກຸນເດີມ: ນະ ນະຄອນ)
* ເຈົ້າຈອມພັບ (ທິດາພະຍາສີຣາຊະອາກອນ)
* ເຈົ້າຈອມຫົງ (ສະກຸນເດີມ: ອະໝັດຈຸລາ)
* ເຈົ້າຈອມອິ່ມ (ທິດາພະຍາໂຊລຶກຣາຊະເສດຖີ) 
* ເຈົ້າຈອມຈີບ (ສະກຸນເດີມ: ອະໝັດຈຸລາ) 
* ເຈົ້າຈອມສາຫຼ່າຍ
* ເຈົ້າຈອມບົວທອງ (ທິດາພະສີສົມບັດ (ລ້ຽງ)) 
* ເຈົ້າຈອມປາງ (ທິດາເຈົ້າພະຍາອະໄພຣາຊາ (ປິ່ນ)) 

## ພະບໍລົມລາຊະອິສະຣິຍົດແລະພະກຽດຕິຍົດ 
thumb|180px|ພະລາຊະລັນຈະກອນ
### ພະບໍລົມລາຊະອິສະຣິຍົດ 
* ສິມ *ฉิม* (24 ກຸມພາ ຄ.ສ. 1768 – ?)
* ໝ່ອມສິມ *หม่อมฉิม* (? – ຄ.ສ. 1782)
* ສົມເດັດພະເຈົ້າລູກຍາເທີ ເຈົ້າຟ້າກົມຫຼວງອິສະຣະສຸນທອນ *สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอ เจ้าฟ้ากรมหลวงอิศรสุนทร* (ຄ.ສ. 1782 – 15 ມີນາ ຄ.ສ. 1807)
* ກົມພະຣາຊະບໍວອນສະຖານມຸງຄຸນ *กรมพระราชวังบวรสถานมงคล* (15 ມີນາ ຄ.ສ. 1807 - 7 ກັນຍາ ຄ.ສ. 1809)
* ສົມເດັດພະເຈົ້າຢູ່ຫົວ ກົມພະຣາຊະວັງບໍວອນສະຖານມຸງຄຸນ *สมเด็จพระเจ้าอยู่หัว กรมพระราชวังบวรสถานมงคล* (8 – 17 ກັນຍາ ຄ.ສ. 1809)
* ພະບາດສົມເດັດພະບໍຣົມຣາຊາທິຣາດຣາມາທິບໍດີ ສີສິນທະຣະບໍຣົມມະຫາຈັກກະພັດດິຣາຊາທິບໍດິນ ທໍຣະນິນທາທິຣາດ ຣັດຕະນາກາດພາດສະກໍຣະວົງ ອົງປໍຣະມາທິເບດ ຕີພູວະເນດວໍຣະນາຍົກ ດິລົກຣັດຕະນະຣາດຊາດອາຊາວະໄສ ສະໝຸໄທດະໂຣມົນ ສາກົນຈັກກະວາລາທິເບນ ສຸຣິເຍນທາທິບໍດິນ ຫະຣິຫະຣິນທາທາດາທິບໍດີ ສີວິບູນຍະຄຸນອະກະນິດ ຣິດທິຣາເມສວນມະຫັນ ບໍຣົມທັນມິກະຣາຊາທິຣາດເດໂຊໄຊ ພົມເທພາດິເທບນະຣຶບໍດິນ ພູມິນທະຣະປໍຣະມາທິເບດ ໂລກະເຊດວິສຸດ ຣັດຕະນະມະກຸດປະກາດ ຄະຕາມະຫາພຸດທາງກູນບໍຣົມບໍພິດ ພະພຸດທະເຈົ້າຢູ່ຫົວ *พระบาทสมเด็จพระบรมราชาธิราชรามาธิบดี ศรีสินทรบรมมหาจักรพรรดิราชาธิบดินทร์ ธรณินทราธิราช รัตนากาศภาสกรวงศ์ องค์ปรมาธิเบศ ตรีภูวเนตรวรนายก ดิลกรัตนราชชาติอาชาวศรัย สมุทัยดโรมนต์ สากลจักรวาฬาธิเบนทร สุริเยนทราธิบดินทร์ หริหรินทรา ธาดาธิบดี ศรีวิบูลยคุณอกนิษฐ ฤทธิราเมศวรมหันต บรมธรรมิกราชาธิราชเดโชชัย พรหมเทพาดิเทพนฤบดินทร์ ภูมิทรปรมาธิเบศ โลกเชษฐวิสุทธิ รัตนมกุฎประกาศ คตามหาพุทธางกูรบรมบพิตร พระพุทธเจ้าอยู่หัว* (17 ກັນຍາ ຄ.ສ. 1809 – 21 ກໍລະກົດ ຄ.ສ. 1824)
***ພາຍຫຼັງສະຫວັນຄົດ***
* ພະບາດສົມເດັດພະພຸດທະເລີດຫຼ້າສຸລາໄລ *พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้าสุลาลัย* (? – ?)
* ພະບາດສົມເດັດພະບໍຣົມຣາຊະພົງເຊດ ມະເຫສວນສຸນທອນ ໄຕສະເຫວດຄະຊາດິສອນມະຫາສະຫວາມິນ ສະຫຍາຣັດດິນທະຣະວະໂຣດົມ ບໍຣົມຈັກກະພັດດິຣາດ ພິລາດທາດາຣາຊາທິຣາດ ບໍຣົມນາດບໍພິດ ພະພຸດທະເລີດຫຼ້ານະພາໄລ *พระบาทสมเด็จพระบรมราชพงษเชษฐ มเหศวรสุนทร ไตรเสวตรคชาดิศรมหาสวามินทร์ สยารัษฎินทรวโรดม บรมจักรพรรดิราช พิลาศธาดาราชาธิราช บรมนารถบพิตร พระพุทธเลิศหล้านภาไลย* (? – 11 ພະຈິກ ຄ.ສ. 1916)
* ພະບາດສົມເດັດພະຣາມາທິບໍດີສີສິນທະຣະມະຫາອິສະຣະສຸນທອນ ພະພຸດທະເລີດຫຼ້ານະພາໄລ *พระบาทสมเด็จพระรามาธิบดีศรีสินทรมหาอิศรสุนทร พระพุทธเลิศหล้านภาไลย* (11 ພະຈິກ ຄ.ສ. 1916 – ?)
* ພະບາດສົມເດັດພະບໍຣົມຣາຊະພົງເຊດ ມະເຫສວນສຸນທອນ ໄຕສະເຫວດຄະຊາດິສອນມະຫາສະຫວາມິນ ສະຫຍາຣັດດິນທະຣະວະໂຣດົມ ບໍຣົມຈັກກະພັດດິຣາດ ພິລາດທາດາຣາຊາທິຣາດ ບໍຣົມນາດບໍພິດ ພະພຸດທະເລີດຫຼ້ານະພາໄລ *พระบาทสมเด็จพระบรมราชพงษเชษฐ มเหศวรสุนทร ไตรเสวตรคชาดิศรมหาสวามินทร์ สยารัษฎินทรวโรดม บรมจักรพรรดิราช พิลาศธาดาราชาธิราช บรมนารถบพิตร พระพุทธเลิศหล้านภาไลย* (? – ປັດຈຸບັນ)

## ພົງສາວະລີ 
## ອ້າງອີງ 
ໝວດ:ພະມະຫາກະສັດໄທ
ໝວດ:ເຈົ້າຟ້າ