open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ການຈັດການການຜະລິດແລະການດຳເນີນງານ

## ການຈັດການການຜະລິດແລະການດຳເນີນງານ 
ໂດຍທຸລະກິດໃນຍຸກໃໝ່ຈະຕ້ອງເສີມສ້າງທຸລະກິດຂອງຕົນ
ໃຫ້ໄດ້ປຽບໃນການແຂ່ງຂັນໂດຍການຕອບສະໜອງຄວາມຕ້ອງການ
ຂອງລູກຄ້າເປົ້າໝາຍໃນແຕ່ລະສ່ວນການຕະຫຼາດໄດ້ເປັນຢ່າງດີ

## ການຈັດການການດຳເນີນງານ 
ການຈັດການການຜະລິດແລະການດຳເນີນງານຈະເອີ້ນຍໍ່ໆວ່າ 

ການຈັດການດຳເນີນງານ(Operation management) ຫຼື 

ໃຊ້ຄຳຍໍ່ວ່າ OM ໝາຍຄວາມວ່າ ກະບວນການອອກແບບດຳເນີນງານ

ແລະການປັບປຸງລະບົບທີ່ຜະລິດແລະນຳສົ່ງຜະລິດຕະພັນ

ແລະບໍລິການຫຼັກຂອງກິດຈະການໄປຍັງລູກຄ້າ 

ດັງນັ້ນ OM ຈຶ່ງເປັນໜ້າທີ່ພື້ນຖານຂອງອົງກອນທຸກປະເພດ
 
ບໍ່ວ່າຈະເປັນອົງກອນຫວັງຜົນກຳໄລ ຫຼື ອົງກອນບໍ່ຫວັງຜົນກຳໄລກໍ່ຕາມ. 

## ການຕັດສິນໃຈກ່ຽວກັບໜ້າທີ່ດ້ານ OM 
ສາມາດຈຳແນກໄດ້ເປັນ 3 ດ້ານ ໄດ້ແກ່

1. ການຕັດສິນໃຈດ້ານເຕັກນິກ ຊຶ່ງເປັນການຕັດສິນໃຈໃນໄລຍະຍາວ (Strategic decisions)

2. ການຕັດສິນໃຈດ້ານດຳເນີນງານ (Operating decisions)

3. ການຕັດສິນໃຈດ້ານການຄວບຄຸມ (Control decisions)

## ໜ້າທີ່ຂອງອົງການທຸກປະເພດ ຄື ການບໍລິການ 
ແນວຄິດການເບິ່ງທຸລະກິດໃນປັດຈຸບັນນີ້ເລີ່ມມີການມອງວ່າອົງກອນທຸກຊະນິດລ້ວນແລ້ວແຕ່ເປັນອົງກອນບໍລິການທັງໝົດ 

ບໍ່ວ່າຈະເປັນທຸລະກິດທີ່ຜະລິດສິ່ງຈັບຕ້ອງໄດ້(Manufacturing firms) ເຊັ່ນ ບໍລິສັດຜະລິດລົດຍົນ ຫຼື ທຸລະກິດໂຮງໝໍ 

ລ້ວນແລ້ວແຕ່ເປັນທຸລະກິດບໍລິການທັ້ງສິ້ນ ໂດຍອາດແບ່ງແຍກອອກເປັນ 2 ປະເພດ ຄື ບໍລິການຫຼັກ(Core sevices)

ແລະບໍລິການເພີ່ມຄຸນຄ່າ(Value-added services)

ໝວດ:ການຈັດການ
ໝວດ:ການບໍລິຫານ
ລະບອບປະຊາທິປະໄຕປະຊາຊົນ

**ລະບອບປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນ** (ຄຳເຄົ້າ: ຣະບອບປະຊາທິປະຕັຍປະຊາຊົນ) ແມ່ນ ລະບອບທີ່ມາຈາກການຕໍ່ສູ້ດ້ວຍຄວາມອົງອາດກ້າຫານ ແລະ ຄວາມເສຍສະຫຼະອັນໃຫຍ່ຫຼວງ ຂອງປະຊາຊົນລາວ. ເປັນລະບອບທີ່ ປະຊາຊົນເປັນເຈົ້າຂອງປະເທດຊາດແລະ ເປັນເຈົ້າຕົນເອງຢ່າງແທ້ຈິງ.
.la

thumb|.la
**.la** ແມ່ນ ໂດເມນລະດັບສູງສຸດ (ccTLD) ຂອງປະເທດລາວ ເຊິ່ງເລີ່ມໃຊ້ຕັ້ງແຕ່ປີ 1996. ເຖິງຢ່າງໃດກໍ່ຕາມໂດເມນນີ້ແມ່ນບໍ່ໄດ້ຖືກຄຸ້ມຄອງໂດຍລັດຖະບານລາວ, ແຕ່ໂດຍບໍລິສັດໜຶ່ງໃນສະຫະລັດອາເມຣິກາ.

ໂດເມນ **.la** ແມ່ນໃຊ້ໂດຍອົງກອນຕ່າງໆໃນເມືອງລອສແອງເຈລິສ. ບາງຄັ້ງຍັງໃຊ້ໃນທຸລະກິດໃນທະວີບອາເມຣິກາໃຕ້ເຊັ່ນ: ເວັບໄຊ Intel ສຳລັບພາກພື້ນນີ້.

ໃນປີ 2008, ໄດ້ມີການສະເໜີຄຳຮ້ອງທົດລອງເພື່ອເປີດໃຊ້ໂດເມນ **.ລາວ** ເຊິ່ງໃນປີ 2019 ໂດເມນນີ້ໄດ້ຮັບການອະນຸມັດ, ແຕ່ການເປີດເວັບໄຊຕ໌ຈະມາໃນໄລຍະຫຼັງ. ມັນຖືກອອກແບບມາເພື່ອໃຊ້ກັບຊື່ໂດເມນໃນອັກສອນລາວ.

## ຂໍ້ມູນອ້າງອິງ
ອາກອນກຳໄລ

ອາກອນກຳໄລ (profit tax) ແມ່ນ  ອາກອນທາງກົງ ທີ່ ຜູ້ດຳເນີນທຸລະກິດ ຫຼື ຜູ້ປະກອບການອິດສະຫຼະມີພັນທະຕ້ອງເສຍ. ອາກອນດັ່ງກ່າວຈະເກັບຕໍ່ກັບກຳໄລທີ່ເກີດຈາກ
*ການເຮັດທຸລະກິດການຜະລິດ, ການຄ້າ ແລະ ການບໍລິການ, 
*ການປະກອບອາຊີບອິດສະຫຼະ ເຊັ່ນເ ທະນາຄວາມດ ທີ່ປຶກສາການບັນຊີ, ຜູ້ກວດສອບບັນຊີ, ສະຖາປານິກ, ນັກປະພັນ ເປັນຕົ້ນ.

## ອ້າງອີງ
*ດຳລັດວ່າດ້ວຍການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດກົດໝາຍສ່ວຍສາອາກອນ (22 ມີນາ 1996)

ໝວດ:ກົດໝາຍສ່ວຍສາອາກອນ
ໝວດ:ພາສີອາກອນ
ອາກອນລາຍໄດ້

**ອາກອນລາຍໄດ້** (income tax. ບາງເທືອກໍ່ເອີ້ນວ່າ ອາກອນລາຍສ່ວນບຸກຄົນ ຫຼື personal income tax) ແມ່ນ  ອາກອນທາງກົງ ທີ່ ຜູ້ທີ່ຜູ້ມີລາຍໄດ້ມີພັນທະຕ້ອງເສຍ. ລາຍໄດ້ທີ່ຕ້ອງເສຍອາກອນລາຍໄດ້ ມີ 
*ຄ່າແຮງງານ 
*ລາຍໄດ້ຈາກທຶນສັງຫາລິມະຊັບ
*ລາຍໄດ້ຈາກການໃຫ້ເຊົ່າອະສັງຫາລິມະຊັບ
*ລາຍໄດ້ຈາກລິຂະສິດ ຫຼື ສິດອື່ນໆ

## ອ້າງອີງ
*ດຳລັດວ່າດ້ວຍການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດກົດໝາຍສ່ວຍສາອາກອນ (22 ມີນາ 1996)

ໝວດ:ກົດໝາຍສ່ວຍສາອາກອນ
ໝວດ:ພາສີອາກອນ
ລາຍຊື່ນາຍົກລັດຖະມົນຕີລາວ

## ລາຍຊື່ນາຍົກລັດຖະມົນຕີລາວ 
### ອານາຈັກລ້ານຊ້າງຫຼວງພະບາງ (ຄ.ສ 1940 - ຄ.ສ 1945) 
### ຣາຊະອານາຈັກລາວ (ຄ.ສ 1945 - ຄ.ສ 1975) 
* ພະຍາ ຄຳມ້າວ ວິໄລ (ຫົວໜ້າຄະນະລັດຖະບານຊົ່ວຄາວ) 20 ຄ.ສ 1945 – 23 ເມສາ ຄ.ສ 1946
* ເຈົ້າກິດາວົງ (Prince Kindavong) 23 ເມສາ ຄ.ສ 1946 – 15 ມີນາ ຄ.ສ 1947
* ເຈົ້າສຸວັນນະລາດ 15 ມີນາ ຄ.ສ 1947 – 25 ມີນາ ຄ.ສ 1948
* ເຈົ້າບຸນອຸ້ມ ນະ ຈຳປາສັກ (ສະໄໝທີ 1) 25 ມີນາ ຄ.ສ 1948 – 24 ກຸມພາ ຄ.ສ 1950
* ທ່ານຜຸຍ ຊະນະນິກອນ (ສະໄໝທີ 1) 24 ກຸມພາ ຄ.ສ 1950 – 15 ຕຸລາ ຄ.ສ 1951
* ເຈົ້າສີສະຫວ່າງວັດທະນາ 15 ຕຸລາ - 21 ພະຈິກ ຄ.ສ 1951
* ເຈົ້າສຸວັນນະພູມາ ລັດຕະນະວົງ (ສະໄໝທີ 1) 21 ພະຈິກ ຄ.ສ 1951 – 20 ຕຸລາ ຄ.ສ 1954
* ທ່ານກະຕ່າຍ ໂດນສະໂສລິດ 25 ພະຈິກ ຄ.ສ 1954 – 21 ມີນາ ຄ.ສ 1956
* ເຈົ້າສຸວັນນະພູມາ ລັດຕະນະວົງ (ສະໄໝທີ 2) 21 ມີນາ ຄ.ສ 1956 – 17 ສິງຫາ ຄ.ສ 1958
* ທ່ານຜຸຍ ຊະນະນິກອນ (ສະໄໝທີ 2) 17 ສິງຫາ ຄ.ສ 1958 – 31 ທັນວາ ຄ.ສ 1959
* ສຸນທອນ ປະຖຳມະວົງ (ຜູ້ບັນຊາການກອງທັບຣາຊະອານາຈັກລາວ) 31 ທັນວາ ຄ.ສ 1959 - 7 ມັງກອນ ຄ.ສ 1960
* ກຸ ອະໄພ 7 ມັງກອນ - 3 ມິຖຸນາ ຄ.ສ 1960
* ເຈົ້າສົມສະໜິດ 3 ມິຖຸນາ - 15 ສິງຫາ ຄ.ສ 1960
* ເຈົ້າສຸວັນນະພູມາ ລັດຕະນະວົງ (ສະໄໝທີ 3) 30 ສິງຫາ - 13 ທັນວາ ຄ.ສ 1960 (continues in Cambodia exile and at Ban Khangkhai, recognized by the communist states)
* ເຈົ້າບຸນອຸ້ມ ນະ ຈຳປາສັກ (ສະໄໝທີ 2) 13 ທັນວາ ຄ.ສ 1960 – 23 ມິຖຸນາ ຄ.ສ 1962
* ເຈົ້າສຸວັນນະພູມາ ລັດຕະນະວົງ (ສະໄໝທີ 4) 23 ມິຖຸນາ ຄ.ສ 1962 – 2 ທັນວາ 1975

### ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ (ຄ.ສ 1975 - ປະຈຸບັນ) 
* ທ່ານ ໄກສອນ ພົມວິຫານ 8 ທັນວາ ຄ.ສ 1975 – 15 ສິງຫາ ຄ.ສ 1991
* ທ່ານ ຄຳໄຕ ສີພັນດອນ 15 ສິງຫາ ຄ.ສ 1991 – 24 ກຸມພາ ຄ.ສ 1998
* ທ່ານ ສີສະຫວາດ ແກ້ວບຸນພັນ 24 ກຸມພາ ຄ.ສ 1998 – 27 ມີນາ ຄ.ສ 2001
* ທ່ານ ບຸນຍັງ ວໍລະຈິດ 27 ມີນາ ຄ.ສ 2001 – 8 ມິຖຸນາ ຄ.ສ 2005
* ທ່ານ ບົວສອນ ບຸບຜາວັນ 8 ມິຖຸມາ ຄ.ສ 2005 – 23 ທັນວາ ຄ.ສ 2010
* ທ່ານ ທອງສິງ ທຳມະວົງ 23 ທັນວາ ຄ.ສ 2010 - 20 ເມສາ ຄ.ສ 2016
* ທ່ານ ທອງລຸນ ສີສຸລິດ 20 ເມສາ ຄ.ສ 2016 - 22 ມີນາ ຄ.ສ 2021
* ທ່ານ ພັນຄຳ ວິພາວັນ 22 ມີນາ ຄ.ສ 2021 - ປະຈຸບັນ
ໝວດ:ນາຍົກລັດຖະມົນຕີລາວ

## ອ້າງອີງ
ພາສາລັດຖະການ

**ພາສາທາງການ** ຫຼື **ພາສາລັດຖະການ** (ຄຳເຄົ້າ: ພາສາທາງກາຣ ຫຼື ພາສາຣາຊກາຣ) ແມ່ນພາສາທີ່ມີກຳນົດໃຫ້ເປັນພາສາຫຼັກໃນການຕິດຕໍ່ສື່ສານພາຍໃນປະເທດ ແລະ ເຂດແດນທີ່ຕິດຕໍ່ກັນກັບປະເທດນັ້ນ ບາງຄັ້ງພາສາທ້ອງຖິ່ນຖືກເຂົ້າໃຈຜິດວ່າເປັນພາສາທາງການ
ເພາະມີການໃຊ້ຕິດຕໍ່ກັບທາງສ່ວນການປົກຄອງຂອງທ້ອງຖິ່ນນັ້ນ
ໃນຂະນະທີ່ປະເທດສ່ວນຫຼາຍມີພາສາທາງການ 1 ພາສາ ບາງປະເທດມີພາສາທາງການ 2 ພາສາຂື້ນໄປເຊັ່ນ: ການາດາ,ສິງກະໂປ... ຂະຄະດຽວກັນບາງປະເທດບໍ່ມີພາສາທາງການເຊັ່ນ: ສະຫະລັດອາເມຣິກາ, ສະວີເດນ...
ພາສາທາງການບາງປະເທດທີ່ຢູ່ພາຍໃຕ້ອານານິຄົມ ເຊັ່ນ: ພາສາອັງກິດ ແລະ ພາສາຝຣັ່ງ ຖືກໃຊ້ເປັນພາສາທາງການ ເຖິງແມ່ນວ່າບໍ່ແມ່ນພາສາທີ່ມີການໃຊ້ເປັນຫຼັກໃນປະເທດນັ້ນໆ.
ໃນປະເທດໄອແລນ ພາສາໄອແລນ(ໄອລິຊ) ເປັນພາສາທາງການ ແລະ ເປັນພາສາປະຈຳຊາດຂອງປະເທດ ແຕ່ມີຜູ້ໃຊ້ພາສາໄອແລນ ໜ້ອຍກວ່າ 1 ໃນ 3 ຂອງປະຊາກອນປະເທດ ຂະນະທີ່ປະຊາຊົນສ່ວນໃຫຍ່ ໃຊ້ພາສາ
ອັງກິດເປັນຫຼັກ.
ສຳລັບປະເທດລາວນັ້ນໄດ້ໃຊ້ພາສາລາວເປັນພາສາທາງການ ໂດຍບໍ່ໄດ້ກຳນົດ ເອົາສຳນຽງໃດເປັນສຳນຽງກາງ ແຕ່ປະຊາຊົນກໍ່ສາມາດ ຕິດຕໍ່ສື່ສານກັນໂດຍໃຊ້ສຳນຽງ ທັງ ພາກເໜືອ, ພາກກາງ ແລະ ພາກໃຕ້ໄດ້
ຢ່າງບໍ່ມີບັນຫາ.
ແຂວງບໍລິຄຳໄຊ

**ບໍລິຄໍາໄຊ** () ເປັນແຂວງຫນຶ່ງຂອງປະເທດລາວ ທີ່ຕັ້ງຢູ່ທາງພາກກາງຂອງປະເທດ
ແຂວງບໍລິຄຳໄຊ ເປັນແຂວງ ທີ່ຕັ້ງຂຶ້ນໃໝ່ໃນປີ ຄ.ສ 1986 ເປັນແຂວງ ທີ່ອຸດົມສົມບູນໄປດ້ວຍຊັບຢາກອນທຳມະຊາດແລະວັດທະນະທຳ ເປັນແຂວງທີ່ມີທິວທັດທີ່ສວຍງາມເຊັ່ນນ້ຳຕົກຕາດເລີກ, ຕາດວັງຟອງ, ຖ້ຳແກບ ແລະອື່ນໆ ນອກຈາກທິວທັດທຳມະຊາດທີ່ສວຍງາມແລ້ວ ແຂວງບໍລິຄຳໄຊຍະຍັງມີປູຊະນີຍະສະຖານທາງພຸດທະສາດສະຫນາທີ່ສຳຄັນຫຼາຍແຫ່ງ.
ແຂວງບໍລິຄຳໄຊແຍກອອກມາຈາກແຂວງວຽງຈັນແລະແຂວງຄຳມ່ວນ ເມື່ອປີ 1983 ແຂວງນີ້ມີ ພູຫີນປູນ ທີ່ມີຊື່ສຽງ ແລະ ທິດທັດອັນສວຍງາມ.

## ປະຫວັດແຂວງບໍລິຄຳໄຊ 
### ລັກສະນະພູມສັນຖານ 
ເປັນແຂວງທີ່ມີລັກສະນະພູມສັນຖານຮາບພຽງ

## ທີ່ຕັ້ງ 
* ທິດຕາເວັນອອກຕິດກັບ ສ.ສ ຫວຽດນາມ
* ທິດຕາເວັນຕົກຕິດກັບ ປະເທດໄທ
* ທິດເໜືອຕິດກັບ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ, ແຂວງໄຊສົມບູນ ແລະ ແຂວງຊຽງຂວາງ
* ທິດໃຕ້ຕິດກັບ ແຂວງຄຳມ່ວນ

## ບັນດາເມືອງ 
ແຂວງບໍລິຄຳໄຊປະກອບດ້ວຍ 7 ເມືອງຄື:
# 11-01 ປາກຊັນ (Pakxan) 
# 11-02 ທ່າພະບາດ (Thaphabath) 
# 11-03 ປາກກະດິງ (Pakkading) 
# 11-04 ບໍລິຄັນ (Bolikhan) 
# 11-05 ຄຳເກີດ (Khamkeuth)
# 11-06 ເມືອງວຽງທອງ (Viengthong)
# 11-07 ເມື່ອງ ໄຊຈຳພອນ (Xaychamphone)
thumb|left|ພູຫີນປູນຢູ່ແຂວງບໍລິຄຳໄຊ

## ສະຖານທີ່ທ່ອງທ່ຽວ 
* ຕາດດານສາມມານ
* ພະບາດໂພນສັນ
* ຫໍຄອຍຊ້າງບ້ານນາ
* ລ່ອງເຮືອຊົມສາຍນ້ຳກະດິ່ງແລະນ້ຳຕົກວັງຟອງ
* ຫລັກຊາວ
* ໄປເບິ່ງນົກນັບພັນໂຕຢູ່ພູໂນນຫີນ

ໝວດ:ປະເທດລາວ
ບ
ບ
ປະທານປະເທດ ແຫ່ງ ສປປ ລາວ

ຄຳວ່າ "**ປະທານປະເທດ**" ໃນພາສາລາວໝາຍເຖິງ ຕຳແໜ່ງປະທານາທິບໍດີ ເຊິ່ງໃຊ້ທົ່ວໄປ ປະທານປະເທດສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ເລີ່ມມີຜູ້ດຳລົງຕຳແໜ່ງດັ່ງກ່າວ ແຕ່ ຄ.ສ 1975 ເປັນຕົ້ນມາ

ຕາມລັດຖະທຳມະນູນແຫ່ງສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ໝວດ 6 ມາດຕາ 65 ບັນຍັດໄວ້ວ່າ "ປະທານປະເທດເປັນປະມຸກລັດແຫ່ງສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ເປັນຜູ້ຕາງໜ້າໃຫ້ ປະຊາຊົນລາວບັນດາເຜົ່າທັງຢູ່ພາຍໃນ ແລະ ຕ່າງປະເທດ
thumb|ທໍານຽບປະທານປະເທດ

## ປະຫວັດ 
ປະທານປະເທດລາວໄດ້ຮັບສືບຕໍ່ມາຈາກເຈົ້າສຸພານຸວົງ ປະທານປະເທດຄົນທໍາອິດ ຜູ້ເປັນສະມາຊິກໃນຕະກູນລາຊະສົກທີ່ຖືກໂຄ່ນລົ້ມ ແລະ ເປັນໜຶ່ງໃນ "ເຈົ້າສາມອົງ" ຜູ້ໄດ້ຂຶ້ນສູ່ຕໍ່ຕໍາແໜ່ງປະທານ ໃນເວລາທີ່ອະນາຈັກລາວເກົ່າ ຖືກໂຄ່ນລົ້ມໂດຍພັກປະເທດລາວ ໃນປີ 1975 ທ້າຍສົງຄາມພາຍໃນລາວ.

## ທີ່ມາ ແລະ ວາລະດຳລົງຕຳແໜ່ງ 
ປະທານປະເທດສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ທີ່ມາຈາກການເລືອກຕັ້ງຂອງສະມາຊິກສະພາແຫ່ງຊາດ ໂດຍໄດ້ຮັບຄະແນນສຽງຫຼາຍກວ່າ 2 ໃນ 3 ຂອງຈຳນວນສະມາຊິກສະພາແຫ່ງຊາດທີ່ເຂົ້າຮ່ວມ
ການປະຊຸມ ແລະ ມີວາລະການດຳລົງຕຳແໜ່ງເທົ່າກັບວາລະຂອງສະພາແຫ່ງຊາດ (ສະພາແຫ່ງຊາດມີວາລະ 5 ປີ)
## ສິດ ແລະ ໜ້າທີ່ 
ໜ້າທີ່ຂອງປະທານປະເທດສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ຕາມທີ່ກຳນົດໄວ້ໃນລັດຖະທຳມະນູນແຫ່ງ ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ມາດຕາ 67ມີດັ່ງນີ້:
# ປະກາດໃຊ້ລັດຖະທຳມະນູນ ແລະ ກົດໝາຍທີ່ສະພາແຫ່ງຊາດໄດ້ຮັບຮອງແລ້ວ
# ອອກລັດຖະດຳລັດ ແລະ ລັດຖະບັນຍັດຕາມຄຳສະເໜີຂອງຄະນະປະຈຳສະພາແຫ່ງຊາດ
# ແຕ່ງຕັ້ງ ຫຼື ປົດຕຳແໜ່ງນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ແລະ ສະມາຊິກລັດຖະບານ ແລ້ວສະເໜີຕໍ່ສະພາແຫ່ງຊາດພິຈາລະນາຮັບຮອງ
# ແຕ່ງຕັ້ງນາຍົກ ຫຼື ປົດຕຳແໜ່ງເຈົ້າແຂວງ, ເຈົ້າຄອງນະຄອນຫຼວງ ຕາມການສະເໜີຂອງນາຍົກລັດຖະມົນຕີ
# ຕົກລົງເລື່ອນຊັ້ນ ຫຼື ປົດຊັ້ນນາຍພົນຢູ່ໃນກຳລັງປ້ອງກັນຊາດ, ປ້ອງກັນຄວາມສະຫງົບ ຕາມການສະເໜີຂອງນາຍົກລັດຖະມົນຕີ
# ເປັນແມ່ທັບກຳລັງປະກອບອາວຸດປະຊາຊົນ
# ເປັນປະທານກອງປະຊຸມລັດຖະບານໃນເມື່ອເຫັນວ່າມີຄວາມຈຳເປັນ
# ຕົກລົງປະດັບຫຼຽນຄຳແຫ່ງຊາດ, ຫຼຽນກຽດຕິຄຸນ, ຫຼຽນໄຊ ແລະ ນາມມະຍົດສູງສູດແຫ່ງລັດ
# ຕົກລົງອະໄພຍະໂທດ

## ຕຳແໜ່ງຮອງປະທານປະເທດ 
ຮອງປະທານປະເທດລາວເປັນຜູ້ປະຕິບັດໜ້າທີ່ຕາມທີ່ໄດ້ຮັບມອບໝາຍຈາກປະທານປະເທດ ແລະ ປະຕິບັດໜ້າທີ່ແທນປະທານປະເທດໃນກໍລະນີປະທານປະເທດບໍ່ສາມາດເຮັດໜ້າທີ່ໄດ້ ທີ່ມີມາຈາກການເລືອກຕັ້ງຂອງ ສະມາຊິກສະພາແຫ່ງຊາດ ໂດຍໄດ້ຮັບຄະແນນສຽງ ຫຼາຍກວ່າເຄິ່ງໜຶ່ງຂອງຈຳນວນສະມາຊິກສະພາແຫ່ງຊາດທ່ີເຂົ້າຮ່ວມການປະຊຸມ.
## ລາຍຊື່ປະທານປະເທດລາວ
ຄວາມໜາແໜ້ນຂອງປະຊາກອນ

**ຄວາມໜາແໜ້ນຂອງປະຊາກອນ** ເປັນການວັດປະລິມານປະຊາກອນໃນໜ່ວຍພື້ນທີ່ໜຶ່ງໆ ໂດຍຂື້ນຢູ່ກັບກຸ່ມຕົວຢ່າງທີ່ເລືອກນຳມາສຳລວດເຊັ່ນ: ຄວາມໜາແໜ້ນຂອງປະຊາກອນໃນປະເທດ ຫຼືຄວາມໜາແໜ້ນປະຊາກອນ ໃນເຂດທີ່ຢູ່ອາໄສ ແລະ ໃນບາງຄັ້ງຈະເປັນການຍາກໃນການວັດທີ່ໄດ້ຄ່າຄວາມໜາແໜ້ນທີ່ແນ່ນອນ ໜ່ວຍທີ່ໃຊ້ໃນການວັດຄວາມໜາແໜ້ນ ໄດ້ແກ່: ຈຳນວນປະຊາກອນຕໍ່ຕາຕະລາງກິໂລແມັດ ຫຼື ຈຳນວນບ້ານຕໍ່ພື້ນທີ່ຕາ ລາງກິໂລແມັດ ຫຼື ໃນບາງກໍລະນີ ຈະໃຊ້ເປັນຈຳນວນປະຊາກອນຕໍ່ໜ່ວຍຄວາມຍາວ.
ຄວາມເທົ່າທຽມກັນຂອງອຳນາດຊື້

**ຄວາມເທົ່າທຽມກັນຂອງອຳນາດຊື້** (purchasing power parity ຫຼື **PPP**) ເປັນຄ່າປະມານສຳລັບອັດຕາແລກປ່ຽນທີ່ຈຳເປັນສຳລັບອຳນາດຊື້ຂອງສະກຸນເງິນທີ່ແຕກຕ່າງກັນ ຄວາມເທົ່າທຽມກັນຂອງອຳນາດຊື້ ບາງຄັ້ງຈະໃຊ້ເປັນດັດຊະນີປຽບທຽບຄຸນນະພາບຊີວິດຂອງປະຊາຊົນໃນປະເທດ ໃນລັກສະນະດຽວກັນກັບມູນຄ່າຂອງຜະລິດຕະພັນມວນລວມພາຍໃນປະເທດ (GDP).

## ອ້າງອີງ
ເອກະລາດ

**ເອກຣາຊ** ແມ່ນ ຄວາມເປັນອິສຣະໃນກາຣປົກຄອງຕົນເອງຂອງຊາຕ ຫຼື ຣັຖ ມີອຳນາຈອທິປຕັຍ ບໍ່ຕ້ອງຖືກກົດຂີ່ຂູດຮີດ, ຄວບຄຸມທາງກາຣເມືອງຈາກຣັຖບາລພາຍນອກ.

### ອ້າງອີງ 
ໝວດ:ເອກະລາດ
ວັງວຽງ

**ວັງວຽງ** ເປັນເມືອງທ່ອງທ່ຽວໃນແຂວງວຽງຈັນ, ປະເທດລາວ ຫ່າງຈາກ​ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ປະມານ 160 ກິໂລແມັດ ຈົນໄດ້ຮັບນາມວ່າ ເມືອງກຸ້ຍຫຼິນແຫ່ງເມືອງລາວ ໂດຍມີຈຸດເດັ່ນທີ່ພູມສັນຖານອ້ອມຮອບຕົວເມືອງເປັນຄລາດສ໌ ເປັນທົ່ງພຽງລະຫວ່າງພູຫີນປູນ ແລະ ປ່າໄມ້ສົມບູນ

ຄັ້ງໜື່ງວັງວຽງຂຶ້ນຊື່ໃນການເປັນຈຸດໝາຍຂອງນັກທ່ອງທ່ຽວທີ່ມັກຈັດສັນມ່ວນຊື່ນ, ແຕ່ປັດຈຸບັນໄດ້ມີຄວາມພະຍາຍາມໃນການສົ່ງເສີມການທ່ອງທ່ຽວແບບຍືນຍົງ ໂດຍຫັນມາໃສ່ກິດຈະກຳທີ່ໃກ້ຊິດກັບທຳມະຊາດ ແລະ ປະສົບການດ້ານວັດທະນະທຳ. ໃນປີ 2023, ວັງວຽງ ມີປະຊາກອນປະມານ 25,000 ຄົນ, ເຊິ່ງອຸດສາຫະກຳທ່ອງທ່ຽວນັ້ນເປັນຕົ້ນຕໍທາງເສດຖະກິດທີ່ສຳຄັນ.

## ປະຫວັດ 
**ວັງ​ວຽງ** ​ໄດ້ມີຄົນມາ​ຕັ້ງ​ຖິ່ນ​ຖານ​ຄັ້ງ​ທຳ​ອິດ​ໃນຊ່ວງ​ປີ 1353 ເປັນ​ບ່ອນ​ຕັ້ງ​ລະ​ຫວ່າງ​ນະ​ຄອນ​ຫຼວງ​ພະ​ບາງ​ ແລະ ​ວຽງ​ຈັນ.

ໃນອະດີດ, ພື້ນທີ່ນີ້ເຄີຍເປັນສູນກາງການຄ້າ ແລະ ການເດີນທາງລະຫວ່າງພູມີພາກ ໂດຍສະເພາະໃນສະຕະວັດທີ 16 ຫາ 18. ຕໍ່ມາ, ໃນສະຕະວັດທີ 19, ວັງວຽງ ກາຍເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງລາຊະອານາຈັກລາວ ແລະ ມີບົດບາດໃນການຕໍ່ສູ້ກັບກຳລັງຕ່າງຊາດ. ໃນຊ່ວງສົງຄາມອິນດູຈີນ, ວັງວຽງ ໄດ້ຮັບຜົນກະທົບຈາກການລົງທຶນຂອງຝຣັ່ງ ແລະ ກາຍເປັນສູນກາງການທະຫານ. ຫຼັງປີ 1975, ວັງວຽງ ພັດທະນາມາເປັນເມືອງທ່ອງທ່ຽງທີ່ມີຊື່ສຽງດ້ານທຳມະຊາດສວຍງາມ ແລະ ວັດທະນະທຳອັນເປັນເອກະລັກ.

ນັບແຕ່ລາວເປີດປະເທດຮັບນັກທ່ອງທ່ຽວໃນຊ່ວງປີ 1990, ວັງວຽງກໍ່ມີການຂະຫຍາຍຕົວຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ ເນື່ອງຈາກກະແສຂອງນັກທ່ອງທ່ຽວແບັກແພັກເກີ (backpackers) ພ້ອມກັບການຂະຫຍາຍຕົວຂອງທຸລະກິດຕ່າງໆ. ເມືອງນີ້ກາຍເປັນທີ່ນິຍົມຂອງນັກທ່ອງທ່ຽວໂດຍສະເພາະແມ່ນຍ້ອນໂອກາດໃນການທ່ອງທ່ຽວຜະຈົນໄພ (adventure tourism) ຕາມແຄມແມ່ນ້ຳຊອງ ທັງການລ່ອງແພ ແລະ ສຳຫຼວດຖ້ຳໃນພູຫີນປູນທີ່ສະຫງ່າງາມອ້ອມຮອບເມືອງ.

## ອ້າງອີງ
ປ່າໄມ້

alt=ປ່າໄມ້|thumb|ປ່າໄມ້
**ປ່າໄມ້** ແມ່ນຊັບພະຍາກອນທີ່ມີຄຸນຄ່າເຊິ່ງຢູ່ໃນບໍລິເວນທີ່ມີຄວາມຊຸ່ມແລະປົກຄຸມດ້ວຍໃບໄມ້ສີຂຽວ ມີອິດທິພົນຕໍ່ສິ່ງແວດລ້ອມເຊັ່ນ ການປ່ຽນແປງຂອງດິນຟ້າອາກາດ ມີສັດປ່າແລະສິ່ງມີຊີວິດຕ່າງໆອາໃສຢູ່ໂດຍມີການພົວພັນຊຶ່ງກັນແລະກັນ.

**ປ່າໄມ້ ໃນປະເທດລາວ**
ໃນປະຈຸບັນ(2015) ປະເທດລາວ ມີເນື້ອທີ່ປ່າໄມ້ທຳມະຊາດປົກຄຸມ 37% ຂອງເນື້ອທີ່ທັງໝົດ.
ໜູຮັກ ພູມສະຫວັນ

ສະຫາຍ ໜູຮັກ ພູມສະຫວັນ (9 ເມສາ 1914 - 09 ກັນຍາ 2008) ອະດີດປະທານປະເທດຄົນທີສາມຂອງ ສ ປປ ລາວ

ເກີດທີ່ ບ້ານພະລຸກາ ແຂວງມຸກດາຫານ ປະເທດໄທ ເປັນບຸດຂອງທ້າວ
ທອງພັກ ແລະ ນາງ ບັນທູນ ໄດ້ສ້າງຄອບຄົວກັບ ນາງ ຈັນທົມ ໃນປີ 1933 ແລະ ມີລູກຮ່ວມກັນ 4 ຄົນ ຕໍ່ມາສະຫາຍໄດ້
ສ້າງຄອບຄົວກັບນາງ ບຸນມາ ໃນປີ 1944.
ການເຄື່ອນໄຫວປະຕິວັດຂອງສະຫາຍ ໜູຮັກ ພູມສະຫວັນ ໃນແຕ່ລະໄລຍະດັ່ງນີ້:
* ປີ 1945 ສະຫາຍເປັນໜຶ່ງໃນບັນດາຜູ້ກໍ່ຕັ້ງ ຂະບວນການປະຕິວັດຂອງປະເທດເຮົາ.
* ປີ 1949 ໄດ້ຮັບການແຕ່ງຕັ້ງເປັນປະທານຄະນະກຳມະການລາວຕໍ່ຕ້ານ ປະຈຳພາກຕາເວັນອອກ ທັງຮັບຜິດຊອບກະກຽມກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ຜູ້ແທນທົ່ວປະເທດ ເພື່ອຈັດຕັ້ງລັດຖະບານລາວຕໍ່ຕ້ານ.
* ປີ 1950 ໄດ້ຮັບການແຕ່ງຕັ້ງເປັນລັດຖະມົນຕີວ່າການ ກະຊວງການເງິນຂອງລັດຖະບານລາວຕໍ່ຕ້ານ.
* ປີ 1954 ໄດ້ຮັບການແຕ່ງຕັ້ງເຂົ້າໃນຄະນະເຈລະຈາ ຂອງຝ່າຍແນວລາວຮັກຊາດທີ່ວຽງຈັນ.
* ປີ 1955 ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ຄັ້ງທີ I ເຊິ່ງເປັນກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ສ້າງຕັ້ງພັກປະຊາຊົນລາວ (ໃນປັດຈຸບັນແມ່ນພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ) ສະຫາຍໄດ້ຖືກເລືອກຕັ້ງເປັນກຳມະການສູນກາງພັກ.
* ປີ 1958 ເປັນສະມາຊິກສະພາຜູ້ແທນລາຊະດອນ ໃນສະໄໝລວມລາວ ຄັ້ງທີ I ທັງເປັນເລຂາພັກ ພາກສ່ວນສູນກາງຢູ່ວຽງຈັນ.
* ປີ 1959 ສະຫາຍຖືກລັດຖະບານລາຊະອານາຈັກຈັບກຸມຄຸມຂັງ ພ້ອມດ້ວຍສະເດັດເຈົ້າສຸພານຸວົງ ແລະ ຜູ້ນຳຈຳນວນໜຶ່ງຂອງແນວລາວຮັກຊາດ.
* ປີ 1960-1962 ເປັນກຳມະການໃນຄະນະເຈລະຈາ ເພື່ອຈັດຕັ້ງລັດຖະບານປະສົມ ຄັ້ງທີ 2 ທັງເປັນເລຂາພັກ ພາກສ່ວນສູນກາງ ຢູ່ຄັງໄຂ (ແຂວງຊຽງຂວາງ) ເປັນຜູ້ຊີ້ນຳພາກສ່ວນເຂົ້າຮ່ວມ ໃນລັດຖະບານປະສົມ.
* ປີ 1966 ເປັນຜູ້ປະຈຳການຂອງຄະນະປະຈຳສູນກາງພັກ ຮັບຜິດຊອບວຽກງານຈັດຕັ້ງ ແລະວຽກງານເສດຖະກິດການເງິນ.
* ເດືອນ ກຸມພາ ປີ 1972 ໄດ້ຮັບການແຕ່ງຕັ້ງເປັນຜູ້ຮັບຜິດຊອບຊີ້ນຳວຽກງານເສດຖະກິດ.
* ວັນທີ 2 ທັນວາ 1975 ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ຜູ້ແທນປະຊາຊົນທົ່ວປະເທດ ໄດ້ເລືອກຕັ້ງສະຫາຍເປັນຮອງນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ທັງເປັນລັດຖະມົນຕີວ່າການກະຊວງການເງິນຂອງລັດຖະບານ ແຫ່ງ ສປປ ລາວ.
* ເດືອນ ເມສາ ປີ 1982 ແລະ ເດືອນ 11 ປີ 1986 ສະຫາຍໄດ້ຮັບການແຕ່ງຕັ້ງເປັນຮອງປະທານສະພາລັດຖະມົນຕີຜູ້ທີ 1 ທັງເປັນຜູ້ປະຈຳການສະພາລັດຖະມົນຕີ ຊີ້ນຳກຸ່ມເສດຖະກິດ.
* ປີ 1989 ໄດ້ຮັບການເລືອກຕັ້ງເປັນຜູ້ແທນສະພາປະຊາຊົນສູງສຸດ ແລະ ໄດ້ຮັບການເລືອກຕັ້ງເປັນປະທານສະພາປະຊາຊົນສູງສຸດ ຊຸດທີ 2 ທັງເປັນປະທານຄະນະກຳມະການຮ່າງລັດຖະທຳມະນູນ.
* ວັນທີ 25/11/1992 ສະຫາຍໄດ້ຮັບການເລືອກຕັ້ງ ໂດຍກອງປະຊຸມສະໄໝວິສາມັນຂອງສະພາປະຊາຊົນສູງສຸດ ຊຸດທີ 2 ໃຫ້ເປັນປະທານປະເທດ ແຫ່ງ ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ຈົນເຖິງວັນທີ 24 ກຸມພາ 1998.

ສະຫາຍ ໜູຮັກ ພູມສະຫວັນ ໄດ້ຮັບການເລືອກຕັ້ງເປັນກຳມະການສູນກາງພັກ ໃນກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ຄັ້ງທີ I, ຄັ້ງທີ II, ຄັ້ງທີ III ,ຄັ້ງທີ IV ແລະ ຄັ້ງທີ V ຂອງພັກ ໃນປີ 1955, ປີ 1972, ປີ 1982, ປີ 1986 ແລະ ປີ 1991 ສະຫາຍໄດ້ຮັບການເລືອກຕັ້ງເປັນກຳມະການກົມການເມືອງສູນກາງພັກ ນັບແຕ່ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຄັ້ງທີ 2 ເຖິງກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຄັ້ງທີ 5

ສະຫາຍໄດ້ຮັບການແຕ່ງຕັ້ງເປັນທີ່ປຶກສາ ຂອງຄະນະບໍລິຫານງານສູນກາງພັກ ໃນກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຄັ້ງທີ VI ແລະ ຄັ້ງທີ VII ຂອງພັກ ໃນປີ 1996 ແລະ ປີ 2001.
ນ້ຳຕົກຕາດຫຼີ່ຜີ

"ລ່ອງເຮືອທີ່ທ່າ​ເຮືອບ້ານນາ​ກະ​ສັງ ລັດ​ເລາະ ເກາະ​ດອນ ມະຫາ​ນະ​ທີ ສີ່​ພັນ​ດອນ ສຳຜັດ ທຳມະຊາດ ວິ​ຖີ​ຊີວິດ ການ​ເປັນ​ຢູ່ເກາະ​ດອນ (ດອນ​ຄອນ) ຊາກ​ຫົວ​ລົດໄຟອາຍນ້ຳຂົວລົດ​ໄຟ ໃນ​ຍຸກ​ຂອງ ລ່າ​ເມືອງ​ຂຶ້ນຝລັ່ງ ແລະ ລີ່​ຜີ"

ຫົວລົດໄຟຮ້າງ

ດອນ​ຄອນ ເປັນ​ເກາະ​ນ້ອຍ​ໆ ໜຶ່ງ​ໃນ ມະຫາ​ນະ​ທີສີ່​ພັນ​ດອນ ຕັ້ງ​ຢູ່ທາງ​ຕອນ​ເໜືອ​ຂອງ ດອນ​ຄອນມີຂົວຂ້າມນ້ຳຂອງທີ່ສ້າງຂຶ້ນໃນສະໄໝຝຣັ່ງປົກຄອງລະຫວ່າງດອນ​ເດດ ແລະ ດອນ​ຄອນ ທັງສອງ​ເກາະນີ້ ​ເມື່ອສະໄໝ​ຝຣັ່ງຍຶດ​ຄອງອິນ​ດູ​ຈີນ ຈຳ​ເປັນ​ຕ້ອງ​ສົ່ງ​ສິນ​ຄ້າ ແລະ​ ສິ່ງ​ຂອງ​ຕ່າງໆ ຂຶ້ນ​ໄປ​​ຕອນ​ກາງປະເທດ ແຕ່ຕ້ອງ​ຕິດ​ຂັດກັບເກາະ​ແກ້ງຂະໜາດ​ໃຫຍ່ ເຮັດໃຫ້​ເຮືອ​ສິນ​ຄ້າ​ ບໍ່​ສາມາດແລ່ນ​ຜ່ານ​ໄປ​ໄດ້ ຈຶ່ງ​ໄດ້ສ້າງທ່າ​ເຮືອ ແລະ ທາງ​ລົດ​ໄຟເທິງດອນ​ຄອນ ໄວ້​ສຳລັບເປັນ​ທ່າ​ເຮືອ ເພື່ອຂົນ​ຖ່າຍສິນ​ຄ້າລົງ​ເຮືອ​ໃໝ່ ຫົວ​ຈັກ​ລົດໄຟ​ອາຍນ້ຳ ແລະ ລາງ​ລົດ​ໄຟໃນປັດຈຸບັນຍັງມີຊາກປະຫຼັກຫັກ​ພັງໃຫ້​ເຫັນກ່ອນເຖິງນ້ຳ​ຕົກຫຼີ່​ຜີ ບັນຍາກາດອ້ອມຮອບເກາະງຽບ​ສະຫງົບ ວິ​ຖີ​ການ​ເປັນ​ຢູ່ຂອງຊາວບ້ານແຄມຝັ່ງ​ນ້ຳ​ອັນ​ລຽບ​ງ່າຍ ຕະຫລອດ​ຈົນ​ຄວາມ​ຮົ່ມເຢັນຂອງ ຕົ້ນໝາກພ້າວຫລາຍໆ ຕົ້ນ ບໍລິເວນ​ທົ່ວ​ເກາະ ກໍເຮັດໃຫ້ເກາະແຫ່ງນີ້​ເປັນເກາະທີ່​ໜ້າ​ຢູ່ ແລະ​ ໄດ້ຮັບຄວາມ​ນິຍົມຂອງຕ່າງ​ຊາດ(ເອີ​ຣົບ ແລະ ອາ​ຊີ) ທີ່​ມາ​ພັກ ແລະ ທ່ອງ​ທ່ຽວ ຢູ່​ອາໄສຫລາຍໆ ມື້ ແບບ long term ຖື​ໄດ້ວ່າເປັນສະຫວັນ ຂອງຄົນ​ຮຽບ​ງ່າຍ ບໍ່ຕ້ອງ​ການຄວາມສິີວິ​ໄລ ຂໍຕິດ ແລະ ເກາະ​ທຳມະຊາດໄວ້ນ້ຳ​ຕົກ​ຫຼີ່ຜີ ຫລື ຫຼີ່ຜີ ເອີ້ນອີກ​ຊື່ໜຶ່ງຄື ຕາມ​ສຳ​ພະ​ມິດ. ນ້ຳ​ຕົກຫຼີ່​ຜີຕັ້ງ​ຢູ່ໃນ​ເຂດດອນ​ຄອນ ນ້ຳ​ຕົກ​ລີ່​ຜີ ເກີດ​ຈາກນ້ຳທີ່​ໄຫລ​ຖາ​ໂຖມ​ຜ່ານເກາະ ເນີນ​ຫິນ ຊຶ່ງເປັນໂງ່ນຫິນ ແກ້ງ​ຫິນອັນແຂງ​ແກ່ນຕົກລົງ​ມາ​ດ້ວຍ​ກຳ​ລັງ​ແຮງ​ແຕກ​ເປັນ​ລະ​ອອງ​ສີ​ຂາວ​ໄປ​ທົ່ວ ລະຫວ່າງ ລະ​ອອງ​ນ້ຳ​ຕົກ ກະທົບແກ້ງ​ຫີນ ເກີດ​ເປັນ ລະ​ອອງປຸຍ ສີຄາມ ເບິ່ງ​ສວຍງາມ​ຕື່ນ​ຕາ ຕື່ນ​ໃຈ ສຳລັບ​ຜູ້​ພົບ​ເຫັນ ເປັນ​ຢ່າງດີຫຼີ່​ຜີນັ້ນ ມີເລື່ອງ​ລາວ ປະຫວັດສາດຕ່າງໆ ລ້ວນ​ມີ​ຄວາມ​ສຳຄັນ ແລະ ກ່ຽວ​ຂ້ອງກັບຫຼີ່​ຜີ ແລະ ຄວາມ​ອຸດົມ​ສົມບູນ ຂອງ ສັດ​ນ້ຳ ທີ່ແຫ່ງ​ນີ້ ຍັງອຸດົມສົມບູນຢູ່ໃນ​ປັດຈຸບັນ. ຫຼີ່ ເປັນ ພາສາ​ລາວ ໝາຍ​ເຖິງ ເຄື່ອງ​ມື​ຫາປາ​ຊະນິດ​ໜຶ່ງ​ມີ​ລັກສະນະ​ຄ້າຍ​ລອບ ຊຶ່ງ ມີ​ໃຫ້​ເຫັນກັນທົ່ວ​ໄປ ສ່ວນ​ຄຳ​ວ່າ ຜີ ໝາຍ​ເຖິງ​ສົບ​ຄົນ​ຕາຍ ຊຶ່ງ​ບໍລິເວນ ນ້ຳ​ຕົກ​ລີ່​ຜີ ຈະ​ມີ​ກະ​ແສ​ນ້ຳ​ໄຫລ​ບ່າ​ຕາມ​ພື້ນ​ທົ່ງຮາບ​ຜ່ານ​ແຜ່ນ​ຫິນ ແລ້ວ​ໄຫລ​ຕົກລົງ​ມາ​ກົງ​ຊ່ອງ​ຊອກ​ພວກເຂົາ ທີ່​ແຕກ​ແຍກ ອອກຈາກ​ກັນ ກະ​ແສ​ນ້ຳ​ສີ​ຂຽວ​ເຂັ້ມໃນລະດູແລ້ງ ​ຫຼື ​ສີ​ຊາໃນ​ລະດູ​ຝົນ ​ຈະ​ໄຫລ​ບ່າ​ຕົກລົງ​ມາ​ເບື້ອງລຸ່ມ ຈາກ​ນັ້ນ​ຈຶ່ງ​ໄຫລ​ໄປ​ຕາມ​ຮອຍ​ແຍກ ​ຂອງ​ຊອກ​ພວກເຂົາ​ເປັນ​ທາງ​ຍາວ​ຫຼາຍ​ກິ​ໂລ​ແມັດ ຈຸດ​ທີ່​ພົບສົບ (ທີ່​ມາ​ຂອງ​ຄຳ​ວ່າ ຜີ ແລະ ສົນ​ທິກັນ ເປັນ ຫຼີ່ຜີ) ຫລາຍ​ໆ ຄື ບໍລິເວນ​ຮ່ອງ​ຫີນ​ຂອງ ນໍ້າ​ຕົກ​ຫຼີ່​ຜີ ບໍລິເວນ​ນີ້​ກະ​ແສ​ນໍ້າຈະ​ໄຫລ​ມາ​ລວມ​ຕົວ​ກັນ​ເປັນ​ແອ່ງ​ຂະໜາດ​ໃຫຍ່ ຈາກ​ນັ້ນ​ນ້ຳ​ຈະ​ວົນ​ໄປ​ມາ​ແລ້ວ​ຈຶ່ງ​ໄຫລ​ຕົກລົງ​ໄປ ດ້ານລຸ່ມ​ຜ່ານ​ຊອກ ແລະ ຫລືບ​ຫິນ​ແຄບໆ ເຮັດໃຫ້ສົບ​ຂອງ​ທະຫານ ໃນສະໄໝ​ສົງຄາມ​ອິນດູຈີນ​ຈຳນວນ​ຫລາຍ​ຟູ​ມາ​ຕິດ​ໃນ ລີ່​ຫາປາປະຊາຊົນ​ຈຶ່ງ​ເອີ້ນ​ນ້ຳຕົກ​ຕາດແຫ່ງ​ນີ້​ວ່າ ລີ່ຜີ.

ໝວດ:ນໍ້າຕົກ
1 E11 ມ.²

**1 E+11 m²** ເປັນອັນດັບຂອງຂະໜາດຂອງສິ່ງທີ່ມີພື້ນທີ່ລະຫວ່າງ 100,000 ຫາ 1,000,000 ຕະລາງກິໂລແມັດ

----
**ພື້ນທີ່ຂະໜາດຫຼາຍກວ່າ 1,000,000 ຕະລາງກິໂລແມັດ**
----

* 100,000 ຕະລາງກິໂລແມັດ ທຽບໄດ້ດັ່ງນີ້:
** 1 E+11 m² ຫຼື 1 E11 m² ຫຼື 1×1011 ຕະລາງກິໂລແມັດ
** ປະມານ 38,600 ຕະລາງໄມ
** ວົງມົນທີ່ມີລັດສະໝີປະມານ 316 ກິໂລແມັດ
** ຮູບຈະຕຸລັດທີ່ມີຄວາມຍາວເບື້ອງລະປະມານ178 ກິໂລແມັດ

## ຕົວຢ່າງ 
* 100,032 ກມ² — ປະເທດສາທາລະນະລັດເກົາຫຼີ
* 100,250 ກມ² — ປະເທດອິດສະລັງ
* 111,002 ກມ²  — ປະເທດບູນກາຣີ
* 130,395 ກມ²  — ປະເທດອັງກິດ
* 140,800 ກມ²  — ປະເທດເນປານ
* 181,040 ກມ² — ປະເທດກຳປູເຈຍ
* 236,800 ກມ²  — ປະເທດລາວ
* 244,820 ກມ²  — ສະຫະຣາຊະອານາຈັກ
* 268,680 ກມ²  — ປະເທດນູແວນເຊລັງ
* 300,076 ກມ²  — ປະເທດຟິລິບປິນ
* 301,230 ກມ² — ປະເທດອີຕາລີ
* 329,560 ກມ²  — ປະເທດຫວຽດນາມ
* 329,750 ກມ²  — ປະເທດມາເລເຊຍ
* 357,021 ກມ² — ປະເທດເຢຍລະມັນ
* 377,873 ກມ² — ປະເທດຍີ່ປຸ່ນ
* 504,782 ກມ² — ປະເທດແອດສະປາຍ
* 513,115 ກມ² — ປະເທດໄທ
* 587,040 ກມ² — ປະເທດມາດາກາສະກາ
* 674,843 ກມ² — ປະເທດຝຣັ່ງ ລວມປະເທດຝຣັ່່ງແຜ່ນດິນໃຫຍ່ ແລະ ປະເທດຝຣັ່ງໂພ້ນທະເລ
* 678,500 ກມ² — ປະເທດມຽນມາ

----
**ພື້ນທີ່ຂະໜາດຫຼາຍກວ່າ 1,000,000 ຕະລາງກິໂລແມັດ**
----
ລາຍຊື່ປະເທດ ແລະ ເຂດການປົກຄອງຮຽງຕາມຂະໜາດຂອງພື້ນທີ່

ນີ້ແມ່ນ **ລາຍຊື່ປະເທດແລະເຂດການປົກຄອງຮຽງຕາມຂະໜາດຂອງພື້ນທີ່** ເຊິ່ງລວມເຖິງລັດອະທິປະໄຕແລະ ເຂດການປົກຄອງ ຮຽງຕາມຂະໜາດພື້ນທີ່ທັງໝົດ ໂດຍຍຶດຖື ມາດຕະຖານສາກົນ ISO 3166-1

ເພື່ອຈຸດປະສົງທາງສະຖິຕິ ເຂດການປົກຄອງຈະຖືກບັນຈຸໃນລາຍຊື່ລວມກັບລັດອະທິປະໄຕ ຕົວເລກທີ່ປາກົດຈະສະແດງຂະໜາດພື້ນທີ່ທັງໝົດ ລວມທັງພື້ນດິນ ແລະ ພື້ນທີ່ນ້ຳພາຍໃນດິນແດນນັ້ນດ້ວຍເຊັ່ນ: ທະເລສາບ, ເຂື່ອນ ແລະ ແມ່ນ້ຳ. ເຊິ່ງບາງສ່ວນອາດຈະນັບລວມໄປເຖິງພື້ນທີ່ຢູ່ໃນມະຫາສະໝຸດ(ນ່ານນ້ຳຊາຍຝັ່ງ) ແຕ່ບໍ່ໄດ້ນັບລວມ ນ່ານນ້ຳອານາເຂດ ແລະ ເຂດເສດຖະກິດສະເພາະ

ສະຖິຕິດັ່ງກ່າວບໍ່ນັບລວມເຂດການປົກຄອງເຊິ່ງບໍ່ມີພົນລະເມືອງອາໄສຢູ່ - ລວມທັງການອ້າງສິດທິຂອງຫຼາຍປະເທດເທິງພື້້ນທີ່ຂອງ ທະວີບອັງຕາກຕິກ (14,400,000 ກມ²) – ແລະ ການລວມກຸ່ມປະເທດ ເຊັ່ນ: ສະຫະພາບເອີຣົບ (4,324,782 ກມ²) ເຊິ່ງມີ ອຳນາດອະທິປະໄຕ ແຕ່ບໍ່ສາມາດພິຈາລະນາວ່າ ເປັນລັດອະທິປະໄຕ ຫຼື ເຂດການປົກຄອງໄດ້ ພື້ນທ່ີທັງໜົດຂອງໂລກຄິດເປັນ 148,940,000 ກມ² (ຄິດເປັນ 29.1% ຂອງພື້ນຜິວໂລກທັງໝົດ)

## ລາຍຊື່ 
ຊື່ປະເທດໃນ**ຕົວໜາ** ໝາຍເຖິງ ລັດອະທິປະໄຕ; ຊື່ປະເທດໃນ*ຕົວງ່ຽງ* ໝາຍເຖິງ ເຂດການປົກຄອງທີ່ບໍ່ໄດ້ເປັນອິດສະຫຼະ

## ອ້າງອີງ 
* United Nations Statistics Division, 2007, Demographic Yearbook—Table 3: Population by sex, rate of population increase, surface area and density. Retrieved 2009-08-26.
ທົ່ງພຽງວຽງຈັນ

ທົ່ງພຽງວຽງຈັນ ມີລັກສະນະເປັນຮູບ 3 ຫຼ່ຽມ ເຊິ່ງລວງຕັ້ງ(ຕາມທິດເໜືອ-ໃຕ້). ທົ່ງພຽງນີ້ມີເນື້ອທີ່ກວ້າງປະມານ 400.000 ເຮັກຕາ ແລະ ເປັນທົ່ງພຽງທີ່ຮາບພຽງດີໂດຍສະເພາະແມ່ນ ຢູ່ເຂດນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ. ດ້ວຍເຫດນີ້, ນ້ຳງື່ມເຊິ່ງໄຫຼຜ່ານກາງທົ່ງພຽງດັ່ງກ່າວ ຈຶ່ງໄຫຼຊ້າກ່ອນຈະປ່ອງໃສແມ່ນ້ຳຂອງ. ຍ້ອນມີດິນໜຽວສີແດງ(ບໍ່ຊັບນ້ຳ) ປົກຄຸມ, ຢູ່ທົ່ງພຽງນີ້ຈຶ່ງມີບຶງ, ໜອງ ແລະ ທາມຫຼາຍແຫ່ງ.
ທົ່ງພຽງວຽງຈັນເປັນ ອູ່ເຂົ້າອູ່ປາ ທີ່ສຳຄັນ ທັງເຂດປ່າດົງກວ້າງຂວາງ ແລະ ເປັນເຂດທີ່ມີປະຊາກອນເຕົ້າໂຮມຢູ່ຢ່າງໜາແໜ້ນ.
ປະເທດທີ່ບໍ່ມີທາງອອກສູ່ທະເລ

ປະເທດທີ່ບໍ່ມີທາງອອກສູ່ທະເລມັກຈະຖືກນິຍາມວ່າ: ປະເທດທີ່ຖືກປິດລ້ອມ ຫຼື ເກືອບຖືກປິດລ້ອມດ້ວຍແຜ່ນດິນ ໃນປີ ຄ.ສ. 2011 ມີທັງໝົດ 44 ປະເທດ. ການເປັນປະເທດທີ່ບໍ່ມີທາງອອກສູ່ທະເລນັບເປັນຈຸດດ້ອຍທາງພູມສັນຖານ ເພາະນອກຈາກຈະຖືກປິດກັ້ນຈາກຊັບພະຍາກອນທາງທະເລ ແລ້ວຍັງເຮັດໃຫ້ບໍ່ສາມາດຄ້າຂາຍທາງທະເລອີກດ້ວຍ.
ປະເທດທີ່ຕິດກັບທະເລມີທ່າອຽງ ທີ່ຈະລ່ຳລວຍ ແລະ ປະຊາກອນຫຼາຍກວ່າປະເທດທີ່ບໍ່ມີທາງອອກສູ່ທະເລ.
ນອກຈາກນີ້ຍັງມີຄຳວ່າ ທະເລປິດ ໝາຍເຖິງທະເລທີ່ບໍ່ໄດ້ເຊື່ອມຕໍ່ກັບມະຫາສະໝຸດເຊັ່ນ: ທະເລກັດສະປຽນ ບາງເທື່ອອາດເຂົ້າໃຈວ່າ ທະເລສາບກັດສະປຽນ
ນອກຈາກນີ້ຍັງມີທະເລອື່ນໆເຊັ່ນ: ທະເລແດງ, ທະເລເມດີແຕຣາເນ, ທະເລດຳ ມີຊ່ອງທາງອອກສູ່ທະເລໜ້ອຍ.

## ລາຍຊື່ປະເທດທີ່ບໍ່ມີທາງອອກສູ່ທະເລ 
**ທະວີບອາຊີ**

 ກາຊັກສະຖານ †‡

 ກຽກກິດສະຖານ

 ຕວັກເມນິດສະຖານ †

 ຕັດຈິກິດສະຖານ

 ເນປານ

 ພູຖານ

 ມົງໂກລີ

 ລາວ

 ອາຟະການິດສະຖານ

 ອຸດສະເບກິດສະຖານ ‡

 ອາແຊກໄບຊານ †

 ອາກເມນີ

**ທະວີບເອີຣົບ**

 ເຊັກກີ

 ຊັງມາລີໂນ ¤

 ແຊັກບີ

 ເບລາຣຸດຊີ

 ໂມນດາວີ

 ມາເຊໂດນີເໜືອ

 ລຸກຊຳບວກ

 ເລັກເຕນສະເຕນ

 ນະຄອນລັດວາຕິກັງ ¤

 ສະໂລວາກີ

 ສະວິດ

 ໂອຕຣິດ

 ອັງໂດລາ

 ຮົງກາລີ

**ທະວີບອາຟຣິກາ**

 ຊາດ

 ນີເຊ

 ບົດສະວານາ

 ບູຣູນດີ

 ບວກກິນາຟາໂຊ

 ຊິມບຳເວ

 ຊູດັງໃຕ້

 ຊຳບີ

 ມາລາວີ

 ມາລີ

 ຣູວັນດາ

 ເລໂຊໂຕ ¤

 ແອັດສະວາຕີນີ ¤

 ເອທິໂອປີ

 ອູກັນດາ

 ສາທາລະນະລັດອາຟຣິກາກາງ

**ທະວີບອາເມຣິກາໃຕ້**

 ໂບລີວີ

 ປຣາກວາຍ

:† *ມີຊາຍຝັ່ງຕິດກັບທະເລກາສະປຽນເຊິ່ງເປັນທະເລປິດ*
:‡ *ມີຊາຍຝັ່ງຕິດກັບທະເລອາຣັນເຊິ່ງເປັນທະເລປິດ*
:¤ *ຖືກອ້ອມຮອບທຸກດ້ານໂດຍປະເທດດຽວ*

## ປະເທດທີ່ເກືອບບໍ່ມີທາງອອກສູ່ທະເລ 
ປະເທດຕໍ່ໄປນີ້ມີຊາຍຝັ່ງຕິດກັບທະເລສັ້ນຫຼາຍ

 ສາທາລະນະລັດປະຊາທິປະໄຕກົງໂກ (ມະຫາສະໝຸດອັດລັງຕິກ) 40 ກິໂລແມັດ

 ບົດສະນີ ແຮກເຊໂກວິນາ (ທະເລເອເດຣຍຕິກ) 26 ກິໂລແມັດ

 ອິຣັກ (ອ່າວແປກ) 58 ກິໂລແມັດ

 ຊອກດານີ (ທະເລເເດງ) 26 ກິໂລແມັດ

 ສະໂລເວນີ (ທະເລເອເດຣີຍຕິກ) 47 ກິໂລແມັດ

## ປະຫວັດສາດທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ 
* ການກໍ່ຕັ້ງ ປະເທດອິຣີເຕຣຍ ແລະ ມົງເຕເນໂກຣເຊິ່ງເປັນຜົນຈາກການຮຽກຮ້ອງແບ່ງແຍກດິນແດນ ເຮັດໃຫ້ເອທິໂອປີ ແລະ ແຊັກບີ (ຕາມລຳດັບ) ກາຍເປັນປະເທດທີ່ບໍ່ມີທາງອອກສູ່ທະເລ
* ປະເທດໂບລີວີເສຍດິນແດນຊາຍຝັ່ງໃຫ້ແກ່ຊີເລໃນ ສົງຄາມມະຫາສະໝຸດປາຊີຟິກ ປັດຈຸບັນກອງທັບເຮືອໂບລີວີຕ້ອງເຝິກຊ້ອມໃນ ທະເລສາບຕີຕີກາກາ
* ໂອຕຣິດແລະຮົງກາລີສູນເສຍທາງອອກສູ່ທະເລຈາກສົນທິສັນຍາແຊງ - ແຊແມງ ແລະ ສົນທິສັນຍາຕຣີຍານົງ ຕາມລຳດັບ

## ອ້າງອີງ 
ໝວດ:ພູມສາດ
ເດຊີແມັດ

ເດຊີແມັດ ແມ່ນ ຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວ ໃນລະບົບແມັດ ເທົ່າກັບ 1 ສ່ວນ 10 ແມັດ ຫຼື 10 ຊັງຕີແມັດ.

ໝວດ:ລະບົບຫົວໜ່ວຍ SI
ໝວດ:ຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວ
ມິໂກຣແມັດ

ມິໂກຣແມັດ ແມ່ນ ຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວ ໃນລະບົບແມັດ ເທົ່າກັບ 1 ສ່ວນ 1000 ຫຼື ມິລີແມັດ ຫຼື 0.001 ມິລີແມັດ. ສັນຍາລັກໃນລະບົບ SI ແມ່ນ is μm.

ໝວດ:ລະບົບຫົວໜ່ວຍ SI
ໝວດ:ຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວ
ນາໂນແມັດ

ນາໂນແມັດ ສັນຍາລັກ nm ແມ່ນ ຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວໃນລະບົບ SI. 1 nm = 0.001 µm = 0.000001 mm. ຄຳວ່າ ນາໂນ ຍັງຖືກໃຊ້ແຜ່ຫຼາຍ ໃນເຕັກໂນໂລຊີທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບວັດຖຸທີ່ມີຂະໜາດນ້ອຍ ເຊັ່ນ ຄຳວ່າ ນາໂນເຕັກໂນໂລຊີ.

ໝວດ:ລະບົບຫົວໜ່ວຍ SI
ໝວດ:ຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວ
ຄຳໄຕ ສີພັນດອນ

ພົນເອກ ຄຳໄຕ ສີພັນດອນ  (8 ກຸມພາ 1924-02 ເມສາ 2025) ເກີດທີ່ບ້ານຫົວໂຂງ, ເມືອງໂຂງ, ແຂວງຈຳປາສັກ. ເປັນອະດີດປະທານປະເທດຂອງ ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ມີ ລູກ 5 ຄົນ ເປັນພໍ່ຂອງ ສອນໄຊ ສີພັນດອນ ນາຍົກລັດຖະມົນຕີລາວ 

## ປະຫວັດທາງການເມືອງສຳຄັນ
* ຄ.ສ 1947 ເຂົ້າຮ່ວມການປະຕິວັດ
* ຄ.ສ 1952 ເປັນສະມາຊິກຂະບວນການລາວອິດສະຫຼະ (Lao Freedom Front)
* ຄ.ສ 1952-1954 ເປັນປະທານ Committee of the Central Region
* ຄ.ສ 1954 ເຂົ້າເປັນສະມາຊິກພັກກອມມູນິດອິນໂດຈີນ
* ຄ.ສ 1955-1957 ເປັນຫົວໜ້າຂະບວນການປະເທດລາວ
* ຄ.ສ 1956 ເປັນສະມາຊິກ Central Party Committee ແລະ ໄດ້ຮັບການຄັດເລືອກຈາກພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວໃຫ້ເປັນສະມາຊິກ
* ຄ.ສ 1956 ເປັນສະມາຊິກພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ
* ຄ.ສ 1957 ເປັນສະມາຊິກກົມການເມືອງສູນກາງພັກ (the Central Party Committee)
* ຄ.ສ 1957-1959 ເປັນຫົວໜ້າສຳນັກງານສູນກາງພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ
* ຄ.ສ 1960 ເປັນຫົວໜ້າກອງກຳລັງທະຫານຂອງຂະບວນການປະເທດລາວ
* ຄ.ສ 1972, 1982, 1986 ແລະ 1992 ໄດ້ຮັບເລືອກຈາກພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ ໃຫ້ເປັນສະມາຊິກກົມການເມືອງສູນກາງພັກ
* ຄ.ສ 1975-1991 ດຳລົງຕຳແໜ່ງ ເປັນຮອງນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ສປປລາວ, ລັດຖະມົນຕີກະຊວງປ້ອງກັນປະເທດ, ຜູ້ບັນຊາການກອງທັບປະຊາຊົນລາວ
* ວັນທີ 15​ ສິງຫາ ຄ.ສ 1991 ດຳລົງຕຳແໜ່ງນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ສປປລາວ ໂດຍຄວາມເຫັນດີຂອງສະພາແຫ່ງຊາດ
* ວັນທີ 24 ພະຈິກ 1992 ດຳລົງຕຳແໜ່ງປະທານພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ
* ວັນທີ 24 ກຸມພາ 1998-2005 ດຳລົງຕຳແໜ່ງປະທານປະເທດ ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ

## ມໍລະນະກຳ 
**ທ່ານ ຄຳໄຕ ສີພັນດອນ** ໄດ້ເສຍຊີວິດໃນເວລາ 10:30 ໂມງ ຂອງວັນທີ 2 ເມສາ 2025, ລວມອາຍຸໄດ້ 101 ປີ. ການນໍາພັກ, ລັດຖະບານນຳໂດຍສະຫາຍທອງລຸນ ສີສຸລິດ ເລຂາທິການໃຫຍ່ຄະນະບໍລິຫານງານສູນກາງພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ, ປະທານປະເທດ ພ້ອມດ້ວຍການນຳຂັ້ນສູງ ໄດ້ເຂົ້າວາງພວງມາລາ ແລະ ເຊັນປຶ້ມໄວ້ອາໄລຕໍ່ການຈາກໄປຂອງສະຫາຍພົນເອກ ຄຳໄຕ ສີພັນດອນ.

ໃນຕອນບ່າຍຂອງວັນທີ 3 ເມສາ 2025 ຢູ່ຫໍປະຊຸມແຫ່ງຊາດ, ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ, ສະຫາຍ ໂຕ ເລິມ ເລຂາທິການໃຫຍ່ ຄະນະບໍລິຫານງານສູນກາງພັກກອມມູນິດ ຫວຽດນາມ ພ້ອມດ້ວຍຄະນະຜູ້ແທນຂັ້ນສູງ ພັກ, ລັດ ສສ ຫວຽດນາມ

## ຂໍ້ມູນອ້າງອິງ 
ໝວດ:ປະທານປະເທດລາວ
ເດກາແມັດ

ເດກາແມັດ (ສັນຍາລັກ dam) ແມ່ນ ຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວທີ່ບໍ່ສູ້ໃຊ້ ໃນລະບົບແມັດ, ເທົ່າກັບ 10 ແມັດ .

ໝວດ:ລະບົບຫົວໜ່ວຍ SI
ໝວດ:ຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວ
ເຟັມໂຕແມັດ

ເຟັມໂຕແມັດ ແມ່ນ ຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວ ໃນລະບົບແມັດ (ສັນຍາລັກ fm）. 1 ເຟັມໂຕແມັດ ເທົ່າກັບ 1 ສ່ວນພັນ ປິໂກແມັດ.

1 fm = 0.001 pm = 10−15 m 
2.82 fm = ເສັ້ນລັດສະໝີຂອງເອເລັກຕຣົງທົ່ວໄປ 

ໝວດ:ລະບົບຫົວໜ່ວຍ SI
ໝວດ:ຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວ
ກິກາແມັດ

ກິກາແມັດ (ສັນຍາລັກ Gm) ແມ່ນຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວໃນລະບົບແມັດ ເທົ່າກັບ 1 ຕື້ແມັດ ຫຼື 1 ລ້ານ ກິໂລແມັດ.

ໝວດ:ລະບົບຫົວໜ່ວຍ SI
ໝວດ:ຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວ
ທອງຄຳ

thumb|250px|ທອງຄຳ
**ທອງຄຳ**
ເປັນໂລຫະອັນລ້ຳຄ່າທີ່ໄດ້ນຳໃຊ້ເຂົ້າໃນການຜະລິດຫຼຽນ, ເຄື່ອງປະດັບ ແລະສິລະປະອື່ນໆຕະຫຼອດປະຫວັດສາດທີ່ບັນທຶກໄວ້ ໃນອະດີດ ມາດຕະຖານຄໍາມັກຈະຖືກປະຕິບັດເປັນນະໂຍບາຍການເງິນ ແຕ່ຫຼຽນຄໍາຢຸດເຊົາຖືກ minted ເປັນສະກຸນເງິນກ້ອນໃນຊຸມປີ 1930 ແລະມາດຕະຖານຄໍາຂອງໂລກໄດ້ຖືກປະຖິ້ມໄວ້ສໍາລັບລະບົບສະກຸນເງິນ fiat ຫຼັງຈາກປີ 1971

ມີຄຳທັງໝົດປະມານ 201,296 ໂຕນຢູ່ເໜືອໜ້າດິນ ໃນປີ 2020 ນີ້ເທົ່າກັບກ້ອນໜຶ່ງທີ່ແຕ່ລະດ້ານມີຄວາມຍາວປະມານ 21.7 ແມັດ (71 ຟຸດ) ການບໍລິໂພກຄໍາໃຫມ່ຂອງໂລກແມ່ນປະມານ 50% ໃນເຄື່ອງປະດັບ 40% ໃນການລົງທຶນ ແລະ 10% ໃນອຸດສາຫະກໍາ ທອງຄຳຍັງຖືກໃຊ້ໃນການປ້ອງກັນອິນຟາເຣດ ການຜະລິດແກ້ວສີ ໃບຄຳ ແລະການຟື້ນຟູແຂ້ວ ເກືອຄຳບາງຊະນິດຍັງຖືກໃຊ້ເປັນຢາຕ້ານການອັກເສບໃນຢາ ນັບ​ມາ​ຮອດ​ປີ 2017 ປະ​ເທດ​ທີ່​ຜະ​ລິດ​ຄຳ​ໃຫຍ່​ທີ່​ສຸດ​ຂອງ​ໂລກ​ແມ່ນ​ຈີນ​ທີ່​ມີ 440 ໂຕນ​ຕໍ່​ປີ

## ອ້າງອີງ
ລາວເດີນອາກາດ

**ບໍລິສັດ ລາວເດີນອາກາດ** ເປັນ ສາຍການບິນ ພາຍໃນປະເທດຂະໜາດນ້ອຍ ມີສຳນັກງານໃຫຍ່ຕັ້ງຢູ່ທີ່ ສະໜາມບິນສາກົນວັດໄຕ ໃນ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ, ປະເທດລາວ. 

## ຄວາມເປັນມາ 
ລາວເດີນອາກາດ ຖືກສ້າງຕັ້ງຂຶ້ນ ແລະ ເລີ່ມປະຕິບັດພາລະກິດຕັ້ງແຕ່ປີ ຄ.ສ. 2002 ເປັນຕົ້ນມາ.

## ຈຸດໝາຍ 
ເພື່ອໃຫ້ບໍລິການຂົນສົ່ງທາງອາກາດຕາມຄວາມປະສົງຂອງລູກຄ້າ ບໍວ່າແບບເຊົ່າ-ເໝົາລຳ ເພື່ອທຸລະກິດ, ການທ່ອງທ່ຽວ, ແບບສ່ວນຕົວ ແລະ ອື່ນໆ. ແລະ ແບບສາຍການບິນປະຈຳພາຍໃນປະເທດ ຫລື ໄປຕ່າງປະເທດ (ຕາມນະໂຍບາຍລັດຖະບານ). 

ລາວເດີນອາກາດ ມີເສັ້ນທາງການບິນດັ່ງລຸ່ມນີ້:

**ພາຍໃນປະເທດລາວ**
* ວຽງຈັນ (ສະໜາມບິນສາກົນວັດໄຕ)
* ຊຳເໜືອ, ແຂວງຫົວພັນ
* ບຸນເໜືອ, ແຂວງຜົ້ງສາລີ
* ຫລວງນ້ຳທາ
* ຫ້ວຍຊາຍ, ແຂວງບໍ່ແກ້ວ
* ຫລວງພະບາງ
* ອຸດົມໄຊ
* ຊຽງຂວາງ 
* ສະຫນາມບິນສາກົນປາກເຊ

## ຊະນິດຂອງເຮືອບິນ 
ລາວເດີນອາກາດ ມີເຮືອບິນດັ່ງຕໍ່ໄປນີ້:
* MA60, 3 ລຳ.
* Cessna 208, 2 ລຳ.
* Mi–17V1, 2 ລຳ.
* Eurocopter AS350 BA, 3 ລຳ.
* L410, 3 ລຳ (ກຳລັງມາ).

## ເຊື່ອມຕໍ່ພາຍນອກ 
* Lao Skyway
* Lao Skyway

## ອ້າງອີງ 
ໝວດ:ການບິນໃນລາວ
ເຮັກໂຕແມັດ

ເຮັກໂຕແມັດ (ສັນຍາລັກ hm) ແມ່ນຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວທີ່ບໍ່ສູ້ໄດ້ໃຊ້ ໃນລະລົບແມັດ ເທົ່າກັບ 100 ແມັດ.​ 

ໝວດ:ລະບົບຫົວໜ່ວຍ SI
ໝວດ:ຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວ
ເຂື່ອນເຊລະບຳ

ເຂື່ອນເຊເສັດ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດໃຫຍ່ແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ ເມືອງຊະນະສົມບູນ ແຂວງຈຳປາສັກ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 668 ກິໂລວັດ 3 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 2.004 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ ປີ 1970)
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 3 ເມກາວັດ 1 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 3 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ ປີ 1994)ຶ

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນເທີນ-ຫີນປູນ

ເຂື່ອນເທີນ-ຫີນປູນ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດໃຫຍ່ແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ ເມືອງຫີນປູນ ແຂວງຄຳມ່ວນ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 150 ເມກາວັດ 2 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 210 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ ປີ 1998)

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນຫ້ວຍເຫາະ

ເຂື່ອນຫ້ວຍເຫາະ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດໃຫຍ່ແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ ເມືອງສາມັກຄີໄຊ ແຂວງອັດຕະປື ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 75 ເມກາວັດ 2 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 150 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ ປີ 1999)

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນນ້ຳເລິກ

ເຂື່ອນນ້ຳເລິກ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດໃຫຍ່ແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ ເມືອງລ້ອງຊານ ເຂດພິເສດໄຊສົມບູນ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 60 ເມກາວັດ 1 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 60 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ ປີ 2000)

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນນ້ຳກໍ

ເຂື່ອນນ້ຳກໍ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ ເມືອງໄຊ ແຂວງອຸດົມໄຊ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 500 ກິໂລວັດ 3 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 1500 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ ປີ 1996)

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນນ້ຳດົງ

ເຂື່ອນນ້ຳດົງ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ ເມືອງຫຼວງພະບາງ ແຂວງຫຼວງພະບາງ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 336 ກິໂລວັດ 3 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ ປະມານ 1 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ ປີ 1970)

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນເຊເສັດ

ເຂື່ອນເຊເສັດ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດໃຫຍ່ແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ ເມືອງເລົ່າງາມ ແຂວງສາລະວັນ ປະເທດລາວ ໂຄງການພັດທະນາແຫຼ່ງຜະລິດພະລັງງານນໍ້າຕົກຂອງເຂື່ອນໄຟຟ້າເຊເສັດ1 

ໄດ້ເລີ່ມສຶກສາເກັບກໍາຂໍ້ມູນ ແລະ ສັງລວມເບື້ອງຕົ້ນ 10 ກວ່າປີແລ້ວ. ເລີ່ມຕົ້ນມາແຕ່ປີ 1984 ຫຼາຍວິທີການໄດ້ຖຶກນໍາມາສຶກສາຄົ້ນຄວ້າ, ແຕ່ໃນທີ່ສຸດແລ້ວວິທີທີ່ມີປະສິດທີ່ພາບກວ່າໝູ່

ແມ່ນການກໍ່ສ້າງເຂື່ອນໄຟຟ້ານໍ້າຕົກ ເຊິ່ງ
ມີກໍາລັງຕິດຕັ້ງ 45 MW ໃນເດືອນຕຸລາປີ 1988 ສັນຍາກໍ່ສ້າງໂຮງຈັກໄຟຟ້ານໍ້າຕົກໄດ້ຖຶກເຊັນຂື້ນຊຶ່ງຫ່າງຈາກຕົວເມືອງສາລະວັນໄປທາງທິດຕາ

ເວັນຕົກສ່ຽງໃຕ້ປະມານ 35 ກິໂລແມັດ ແລະຫ່າງຈາກຕົວເມືອງປາກເຊປະມານ 85 ກິໂລແມັດ, ເຂື່ອນໄຟຟ້າເຊເສັດແມ່ນເຂື່ອນແຫ່ງທໍາອິດ ຕາມການວາງແຜນໃນສາຍນໍ້າເຊເສັດ. ຕົວເຂື່ອນ

ເຊເສັດ-1 ຕັ້ງຢູ່ເບື້ອງລຸ່ມຂອງເຂື່ອນໄຟຟ້າເຊເສັດ-2 (ໂຮງຈັກ 2). ເຂື່ອນໄຟຟ້າເຊເສັດ-1 ເປັນເປັນເຂື່ອນປະເພດຝ່າຍນໍ້າລົ້ນ.

## ໂຄງການກໍ່ສ້າງເຂື່ອນໄຟຟ້າເຊເສັດ -1
ເຂື່ອນໄຟຟ້າເຊເສັດ-1 ໄດ້ເລີ່ມກໍ່ສ້າງໃນປີ 1998 ແລະ ສໍາເລັດໃນປີ 1991 ທຶນທີ່ໃຊ້ໃນການກໍ່ສ້າງເຂື່ອນໄຟຟ້ານໍ້າຕົກນີ້ແມ່ນ ໄດ້ຮັບທຶນຊ່ວຍເຫຼືອລ້າຈາກອົງການສະຫະປະຊາຊາດ ເພື່ອ

ການພັດທະນາ (UNDP)ແລະ ລັດຖະບານ ສປປລາວ ໄດ້ກູ້ຢືມຈາກທະນາຄານພັດທະນາອາຊີ (SIDA) ແລະ ລັດຖະບານນໍເວ (NORWAY) 
ໂຄງການເຂື່ອນໄຟຟ້ານໍາຕົກເຊເສັດ-1 ໄດ້

ນໍາໃຊ້ລໍານໍ້າດັ່ງກ່ວາປະມານ 1.5 Km ແລະ ລະດັບນໍ້າຕົກສູງ 157 m ຍ້ອນວ່າໂຄງການນີ້ ມີອ່າງເກັບນໍ້າແບບຈໍາກັດ. ພະລັງງານທີ່ຜະລິດໄດ້ແມ່ນປ່ຽນແປງໄປຕາມປະລິມານນໍ້າໃນແຕ່

ລະມື້ ແລະ ອ່າງເກັບນໍ້າແມ່ນເຮັດດ້ວຍເບຕຣົງ.ພະລັງງານທີ່ຜະລິດໄດ້ແມ່ນສະໜອງໃຫ້ແກ່ ແຂວງສາລະວັນ, ແຂວງເຊກອງ, ແຂວງຈໍາປາສັກແລະ ສ່ວນທີ່ເຫຼືອແມ່ນສົ່ງຂາຍໃຫ້ກັບປະ

ເທດໄທ.

## ປະເພດເຄື່ອງກຳເນີດໄຟຟ້າ ແລະ ກໍາລັງການຜະລິດ
ໂຮງຈັກຂອງເຂື່ອນໄຟຟ້າເຊເສັດ-1 ມີເຄີື່ອງຜະລິດໄຟຟ້າຢູ່ 5 ໜ່ວຍ,ມີກໍາລັງຕິດ ຕັ້ງ 45MW,  ສະເລ່ຍພະລັງງານໄຟຟ້າ 180 Gwh/y. ເຊິ່ງປະກອບດ້ວຍ:  
• ເຄື່ອງຜະລິດໄຟຟ້າໜ່ວຍ    

ທີ 1 ແລະ 2 ມີກໍາລັງຕິດຕັ້ງໜ່ວຍລະ 3 MW.
• ເຄື່ອງຜະລິດໄຟຟ້າໜ່ວຍທີ 3, 4 ແລະ 5 ມີກໍາລັງຕິດຕັ້ງໜ່ວຍລະ 13 MW.
   + ປະເພດຂອງເຄື່ອງກຳເນີດໄຟຟ້າທີ່ໃຊ້ເຂົ້າໃນການຜະລິດພະລັງງານມີຄື:
   - ມີກົງຫັນນ້ຳແບບຟຣານຊິສແກນນອນ (Francis turbine) ໃຊ້ກັບ Gen ເບີ 1 ແລະ ເບີ 2 ເຊິ່ງເປັນ Gen ຂະໜາດນ້ອຍ, ອັດຕານ້ຳໄຫຼຜ່ານກົງຫັນ 2.25 m³/s,                       ຄວາມໄວຮອບປິ່ນ 600 ຮອບ/ນາທີ , ແຮງ ດັນທີ່ຜະລິດອອກ 11000 V, ກະແສ 192 A, ມີກະແສອອຍຕ່າງ  (Excitation 70V , 4,2A), ຄວາມຖີ່ 50 Hz.
   - ມີກົງຫັນນ້ຳແບບຟຣານຊິສແກນຕັ້ງ (Francis turbine) ໃຊ້ກັບ Gen ເບີ 3, 4 ແລະ 5 ເຊິ່ງເປັນ Gen ຂະໜາດໃຫ່ຍ, ອັດຕານ້ຳຜ່ານກົງຫັນ 9.75 m3/s,                       ຄວາມໄວຮອບປິ່ນ 750 ຮອບ/ນາທີ,
    ແຮງດັນທີ່ ຜະລິດອອກ 11000V, ກະແສ 840A, ມີກະແສອອຍເອງ (Excitation 120V, 990A), ຄວາມຖີ່ 50 Hz.
   -ລວງສູງນ້ຳຕົກທີ່ໃຊ້ສໍາລັບແລ່ນຈັກແມ່ນ : 157 m.
   -ນໍ້າທີ່ໄຫຼຜ່ານ Turbine ລວມຈັກ 5 ໜ່ວຍມີຢູ່ 33.75  m3/s.
## ປະລິມານນ້ຳຂອງເຂື່ອນເຊເສັດ -1
    ເຂື່ອນໄຟຟ້າເຊເສັດ-1 ມີເນື້ອທີ່ອ່າງໂຕ່ງນໍ້າ 325 km², ມີປະລິມານນ້ຳຂຶ້ນຫຼາຍທີ່ສຸດແມ່ນຢູ່ລະດັບທີ່ 482.00 masl, ເກັບກັກນໍ້າໄດ້ທັງໝົດປະມານ 370.000 m3                               ແລະ ມີປະລິມານນໍ້າຕໍ່າສຸດແມ່ນຢູ່ທີ ລະດັບ 478.00 masl, ເກັບກັກນໍ້າໄດ້ 70,000 m2 ແລະ ຈະມີປະລິມານນໍ້າຝົນສູງສຸດຢູ່ທີ່ລະດັບ 1500 mm ແລະ ລະດັບນໍ້າຝົນຕໍ່າສຸດ                       ແມ່ນຢູ່ທີ່ລະດັບ 1000 mm.
## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ລົງສຶກສາຂໍ້ມຼນທີ່ເຂື່ອນເຂເສັດ''

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນນ້ຳຄູນ

ເຂື່ອນນ້ຳຄູນ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ ເມືອງບຸນເໜືອ ແຂວງຜົ້ງສາລີ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 5 ກິໂລວັດ 1 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 0.005 ເມກາວັດ 

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນນ້ຳລື

ເຂື່ອນນ້ຳລື ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ ເມືອງຫຼວງນ້ຳທາ ແຂວງຫຼວງນ້ຳທາ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 46.2 ກິໂລວັດ 1 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 0.046 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ ປີ 1994) 

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນນ້ຳປຸ່ນ 1

ເຂື່ອນນ້ຳປຸ່ນ 1 ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ເມືອງວຽງໄຊ  ແຂວງຫຼວງຫົວພັນ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 48 ກິໂລວັດ 2 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 0.096 ເມກາວັດ

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນຫ້ວຍແມັນ

ເຂື່ອນຫວ້ຍແມັນ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ເມືອງຊຳເໜືອ  ແຂວງຫຼວງຫົວພັນ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 24 ກິໂລວັດ 1 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 0.024 ເມກາວັດ

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນນ້ຳສານ

ເຂື່ອນນ້ຳສານ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ເມືອງຊຳໃຕ້  ແຂວງຫຼວງຫົວພັນ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ ? ກິໂລວັດ ? ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 0.110 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ 1995)

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນນ້ຳເປີນ

ເຂື່ອນນ້ຳເປີນ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ເມືອງຫົວເມືອງ  ແຂວງຫຼວງຫົວພັນ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 40 ກິໂລວັດ 1 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 0.040 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ 1986)

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນນ້ຳລ້ອງ

ເຂື່ອນນ້ຳລ້ອງ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ເມືອງຊຽງຄໍ້  ແຂວງຫຼວງຫົວພັນ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 20 ກິໂລວັດ 1 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 0.02 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ 1998)

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນນ້ຳແອດ

ເຂື່ອນນ້ຳແອດ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ເມືອງວຽງທອງ  ແຂວງຫຼວງຫົວພັນ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 80 ກິໂລວັດ 1 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 0.080 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ 1988)

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນນ້ຳຕຽນ

ເຂື່ອນນ້ຳຕຽນ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ເມືອງຄຳ  ແຂວງຊຽງຂວາງ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 75 ກິໂລວັດ 1 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 0.075 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ 1995)

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນບ້ານຕັນ 1

ເຂື່ອນບ້ານຕັນ 1 ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ເມືອງຄູນ  ແຂວງຊຽງຂວາງ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 5 ກິໂລວັດ 1 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 0.005 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ 1994)

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ເຂື່ອນນ້ຳກະ 1

**ເຂື່ອນນ້ຳກະ 1** ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ເມືອງຜາໄຊ  ແຂວງຊຽງຂວາງ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 12 ກິໂລວັດ 1 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 0.012 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ 1997)

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ູຄຳພໍ ພວງສະບາ(ພ.ພວງສະບາ)

http://www.bailane.com/Upload/110/Blog/22741_2.jpg

 

ນັກກະວີ ຄຳພໍ ພວງສະບາ (ນາມປາກກາ ພ. ພວງສະບາ)  ເກີດວັນທີ 6.11.1939 ທີ່ບ້ານເວີນໄຊ ເມືອງໂພນທອງ

ແຂວງຈຳປາສັກໃນຄອບຄົວຊາວນາທຸກຍາກ. ພໍ່ຊື່ ທ້າວໝັ້ນ, ແມ່ຊື່ ນາງແຈ່ມ, ມີອ້າຍນ້ອງນຳກັນ 4 ຄົນ, ເພິ່ນເປັນ

ລູກຜູ້ທີ 3 ຊຶ່ງມີພອນສະຫວັນເປັນນັກກະວີອັນໄດ້ຮັບຜົນສະທ້ອນຈາກນ້າບ່າວ(ນ້ອງຊາຍຂອງແມ່)ຜູ້ເປັນນັກກະວີ.
ປະຊາກອນສາດຂອງປະເທດລາວ

ເມືອງໃຫຍ່ສຸດ ແມ່ນເມືອງທີ່ເປັນສູນກາງທາງດ້ານ ການເມືອງ, ການເງິນ, ການຄ້າ, ເສດຖະກິດ, ວັດທະນະທຳ-ສັງຄົມ ທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດຂອງປະເທດ ແລະ ມີຂະໜາດຂອງເມືອງທີ່ໃຫຍ່ທີສຸດ ໃນປະເທດ. ເຊິ່ງບາງເທື່ອອາດໝາຍເຖິງ ເມືອງທີ່ມີປະຊາກອນຫຼາຍກວ່າ ນະຄອນຫຼວງ ຂອງປະເທດນັ້ນໆ.

## ລາຍຊື່ປະເທດທີ່ເມືອງໃຫຍ່ສຸດບໍ່ແມ່ນນະຄອນຫຼວງ 
* ນະຄອນໂຕຣອນໂຕ ການາດາ
* ນະຄອນນິວຢອກ ສະຫະລັດອາເມຣິກາ
* ນະຄອນເບຣິດຊິຕີ ເບຣິດ
* ນະຄອນວາຍາກິນ(ກົວຢາກິນ) ເອກົວເຕີ
* ນະຄອນຊາວປາວໂລ ເບຣຊິນ
* ນະຄອນຊານຕາກຣຸດເດລາເຊຍຣາ ໂບລີວີ
* ນະຄອນໂຈຮັນເນັດສະເບີກ ອາຟຣິກາໃຕ້
* ນະຄອນບານເທຣ ມາລາວີ
* ນະຄອນດາເອັດສະລາມ ຕັງຊານີ
* ນະຄອນອົມດົວມານ ຊູດັງ
* ນະຄອນດໍອົວລາ ກາເມີຣູນ
* ນະຄອນລາໂກດ ນີເຊເຣຍ
* ນະຄອນອາບິດຈັນ(ອາບິດຈານ) ກົດດີວົວ
* ນະຄອນຊາບລັງກາ ມາຣົກ
* ນະຄອນບີກີກາຣາ ມານຕາ
* ນະຄອນແຊຣາວັນເລ ຊັງມາຣີໂນ
* ນະຄອນຊານ ລຽດຕອງສະແຕນ
* ນະຄອນຊູຣິກ(ເຊີແນວ) ສະວິດ
* ນະຄອນອິດສະຕັນບູ(ອິດສະເມຍ) ຕວກກີ
* ນະຄອນດູໄບ ເອມີຣັດອາຣັບເອກະພາບ
* ນະຄອນໂກລົມໂບ ສີລັງກາ
* ນະຄອນບອມເບ ອິນເດຍ
* ນະຄອນກາຣາຈີ(ກາຣາຊີ) ປາກີສະຖານ
* ນະຄອນອັນມາຕີ(ອາມາອາຕາ) ກາຊັກສະຖານ
* ນະຄອນຊຽງໄຮ ຈີນ
* ນະຄອນຢາງກຸ້ງ ມຽນມາ
* ນະຄອນໂຮ່ຈີມິນ ຫວຽດນາມ
* ນະຄອນເກຊອນຊິຕີ(ກິວຊອນຊິຕີ) ຟິລິບປິນ
* ນະຄອນໂອກແລນ(ອອກແລນ) ນູແວນເຊລັງ
* ນະຄອນຊິດນີ ອົດສະຕຣາລີ
* ນະຄອນເວໂນ ມາໂກຣນີຊີ
ຊັງຕີແມັດ

ຊັງຕີແມັດ (ສັນຍາລັກ cm) ແມ່ນ ຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວ ໃນລະບົບແມັດ ເທົ່າກັບ 1 ສ່ວນ 100 ແມັດ ຫຼື 10 ມິລີແມັດ.

ໝວດ:ລະບົບຫົວໜ່ວຍ SI
ໝວດ:ຫົວໜ່ວຍຄວາມຍາວ
ເຂື່ອນຫ້ວຍຈຳປີ

ເຂື່ອນຫ້ວຍຈຳປີ ແມ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງໜຶ່ງ ຕັ້ງຢູ່ເມືອງປາກຊ່ອງ  ແຂວງຈຳປາສັກ ປະເທດລາວ.

## ລາຍລະອຽດຕົ້ນຕໍ
*ເຄື່ອງຈັກປັ່ນໄຟຟ້າຂະໜາດ 40 ກິໂລວັດ 1 ເຄື່ອງ ລວມກຳລັງແຮງ 0.04 ເມກາວັດ (ສ້າງສຳເລັດ 1985)

## ເອກະສານອ້າງອີງ
*ພະແນກສະຖິຕິ ແລະ ແຜນການ, ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ຫັດຖະກຳ, *ສະຖິຕິອຸດສາຫະກຳ ປີ 2000*

ໝວດ:ເຂື່ອນພະລັງງານໄຟຟ້ານ້ຳຕົກ
ໝວດ:ພະລັງງານ
ຖ້ຳກອງລໍ

**ກອງລໍ** ຄືຖ້ຳນ້ຳລອດທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດແຫ່ງຫນຶ່ງຂອງໂລກ (national geographic) ເປັນຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ທີ່ທຳມະຊາດສ້າງຂຶ້ນມາເພື່ອ ທ້າທາຍຕົວຂອງມັນເອງ ຖ້ຳນ້ຳລອດແຫ່ງນີ້ເປັນສ່ວນຫນຶ່ງຂອງລະບົບນິເວດປ່າຫີນບູນທີ່ຕັ້ງຢູ່ແຂວງຄຳມ່ວນ ໃນເຂດປ່າສະຫງວນແຫ່ງ ຊາດພູຫີນບູນ.

ຄວາມອາລັງການຂອງຖ້ຳແຫ່ງນີ້ເກີນກວ່າຈະບັນຍາຍໄດ້ ສະນັ້ນ ຕ້ອງໃຊ້ຈິນຕະນາການຢ່າງດຽວລອງຄິດຕາມວ່າແມ່ນ້ຳທັງສາຍ (ແມ່ນ້ຳຫີນບູນ) ຖືກກືນຫາຍເຂົ້າໄປໃນພິພົບດ້ວຍໄລຍະທາງກວ່າ 7 ກິໂລແມັດທີ່ ສັບຊ້ອນ. ພາຍໃນຖ້ຳເຕັມໄປດ້ວຍຫີນງອກ, ຫີນ ຍ້ອຍຂະຫນາດໃຫຍ່,  ມີນ້ຳຕົກພາຍໃນ, ມີໂຄ້ງ ແມ່ນ້ຳຊະນິດເກືອບຫັກສອກ. ຕົວຖ້ຳຂະຫນາດເທົ່າກັບລາວໄອ-ເຕັກ ຍັງບໍ່ທັນລວມ ຫາດຊາຍ, ແກ້ງຫີນ ແລະ ຄວາມຫລາກຫລາຍທາງຊີວະພາບອື່ນໆທີ່ເຊື່ອງຊ້ອນ. ປະຈຸບັນ ເປັນທີ່ຫນ້າຍິນດີທີ່ຊາວບ້ານໄດ້ເຂົ້າມາມີ ສ່ວນຮ່ວມໃນການຈັດການການທ່ອງທ່ຽວໂດຍຊຸມຊົນ ນອກຈາກຈະໄດ້ຕື່ນຕາກັບຄວາມງາມຂອງຖ້ຳແລ້ວຊາວບ້ານກໍມີຄວາມຢູ່ດີກິນດີ ຂຶ້ນຈາກການທ່ອງທ່ຽວ.

ສິ່ງທີ່ຕື່ນເຕັ້ນທີ່ສຸດເມື່ອໄດ້ຮູ້ວ່າ: ຊາວບ້ານໄດ້ໃຊ້ຖ້ຳນ້ຳລອດແຫ່ງນີ້ເປັນເສັ້ນທາງຄົມມະນາຄົມມາຊ້ານານ ກ່ອນການທ່ອງທ່ຽວມາ ເຖິງ ເນື່ອງຈາກຫມູ່ບ້ານນາຕານ ເຊິ່ງມີທີ່ຕັ້ງຢູ່ອີກຟາກຂອງປາກຖ້ຳນັ້ນບໍ່ມີຖະຫນົນເຂົ້າອອກ ເນື່ອງຈາກຖືກປິດລ້ອມດ້ວຍສາຍພູຫີນ ບູນທີ່ສູງຊັນ ດັ່ງນັ້ນຊາວບ້ານຈິ່ງຕ້ອງໃຊ້ເຮືອຫາງຍາວເປັນພາຫະນະໃນການເດີນທາງສູ່ໂລກພາຍນອກເປັນໄລຍະທາງກວ່າ 7 ກິໂລ ແມັດພາຍໃນຖ້ຳທຸກໆມື້. ເຊິ່ງຖ້າຕີລາຄາໃນມິຕິຮັບໃຊ້ສັງຄົມແລ້ວຖ້ຳແຫ່ງນີ້ ຈິ່ງເປັນເຫມືອນເສັ້ນທາງຄົມມະນາຄົມ (ໃຕ້ພິພົບທີ່ສວຍ ງາມທີ່ສຸດໃນໂລກ) ຂອງຊາວບ້ານ, ສ່ວນມິຕິຂອງຜູ້ມາໃຫມ່(ນັກທ່ອງທ່ຽວ)ຖ້ຳແຫ່ງນີ້ຄືສິ່ງທີ່ທຳມະຊາດໄດ້ພິສູດໃຫ້ມະນຸດເຫັນວ່າ "ທຳ ມະຊາດຍິ່ງໃຫຍ່ສະເຫມີ".

ການເດີນທາງໂດຍສັງເຂບຕໍ່ລົດສອງແຖວຈາກທ່າແຂກ (ຄິວລົດຫລັກ2) ຂຶ້ນໄປທາງເລກທີ 13ໃຕ້ສູ່ບ້ານທາງແບ່ງຈາກບ້ານທາງ ແບ່ງໃຫ້ຕໍ່ລົດສອງແຖວສາຍທາງແບ່ງຫລັກຊາວບອກຄົນຂັບວ່າລົງບ້ານນາຫີນ. ຈາກບ້ານນາຫີນສາມາດຂີ່ລົດສອງແຖວໄປຍັງຖ້ຳໂດຍ ກົງໃຊ້ເວລາທັງຫມົດປະມານ 4-5ຊົ່ວ ໂມງ (ໄລຍະທາງເກືອບ 200ກິໂລແມັດຈາກທ່າແຂກ).

ຄ່າເຮືອເຂົ້າຖ້ຳປະມານ 1 ແສນກີບກຳນົດໃຫ້ຂີ່ບໍ່ເກີນ 3 ຄົນ. ຄ່າພັກໃນບ້ານປະຊາຊົນປະມານ 50.000 ກີບຕໍ່ຄົນລວມຄາບເຂົ້າ ແລງ, ເຂົ້າເຊົ້າ ແລະ ມິດໄມຕີຂອງຊາວບ້ານ. ນອກນັ້ນຍັງມີບ້ານພັກພ້ອມດ້ວຍຮ້ານອາຫານຈຳນວນຫຼາຍຫຼັງໄວ້ຕ້ອນຮັບແຂກຜູ້ມາຢ້ຽມຊົມອິກດ້ວຍ.
## ປະຫວັດຄວາມເປັນມາ
ຖໍ້າກອງລໍ-ນາຕານ ຖືກຄົ້ນພົບແຕ່ສະ​ຕະວັດທີ XVI, ໃນຊຸມປີ 1960 ເລີ່ມນຳໃຊ້ ເຮືອຫາງຍາວເປັນພາຫະນະເດີນທາງເຂົ້າຜ່ານຖ້ຳແຫ່ງນີ້ ຂອງປະຊາຊົນທ້ອງຖິ່ນ. ການສໍາຫລວດຢ່າງຈິງຈັງ ແລະທາງການ ເປັນຄັ້ງທໍາອິດ ເລີ່ມໃນ ເດືອນກຸມພາປີ 1995 ແລະ ພົບວ່ານັກທ່ອງທ່ຽວ ສາມາດ ຂີ່ເຮືອຈັກຫາງຍາວແລ່ນລອດເຂົ້າຖໍ້າ ແລະ ຜ່ານອອກອີກດ້ານອື່ນ ເຊິ່ງຫລຸດຜ່ອນເວລາໃນການສັນຈອນຈາກ 2 ຊົ່ວໂມງມາເປັນປະມານ 1 ຊົ່ວໂມງ. ສະນັ້ນ, ອຸມົງຂອງຖ້ຳນີ້ ຈຶ່ງເປັນເສັ້ນທາງການທ່ອງທ່ຽວທາງເຮືອ ໂດຍເກີດຂຶ້ນ ແລະ ຖືກນໍາໃຊ້ ທົ່ວກັນນັບແຕ່ປີ 2002 ເປັນຕົ້ນມາ.
ສະໜາມບິນໄຊຍະບູລີ

ປັດຈຸບັນ ແຂວງໄຍະບູລີ:ມີສາຍການບິນ ໒ ຖ້ຽນ ຕໍ່ ສັບປະດາ ວັນອັງຄານ ແລະ ວັນສຸກ

ໝວດ:ສະໜາມບິນໃນລາວ
ສາທາລະນະສົມບັດ

**ສາທາລະນະສົມບັດ** ຫຼື **ສົມບັດສາທາລະນະ** (public domain) ໝາຍເຖຸິງອົງຄວາມຮູ້ຫຼືນະວັດຕະກຳ (ເຊັ່ນງານຂຽນ ສິນລະປະ ດົນຕີ ສິ່ງປະດິດ) ອັນບໍ່ມີຜູ້ໃດສາມາດຖືຕົວເປັນເຈົ້າຂອງໄດ້ ຮວມໄປເຖິງສິ່ງກໍ່ສ້າງ ແລະຖະໜົນຫົນທາງ ໃນທາງຄອມພິວເຕີ.  **ຊອບແວສາທາລະນະສົມບັດ** ແມ່ນ ຊອບແວທີ່ສ້າງຂຶ້ນແລ້ວຜູ້ສ້າງຫຼືເຈົ້າຂອງຍິນຍອມໃຫ້ຄົນໃດ ສາມາດຈົດກ່າຍນຳໄປໃຊ້ໄດ້ ໂດຍບໍ່ຜິດລິກຂະສິດ.

ໝວດ:ລິກຂະສິດ
ຈັງຫວັດບຶງການ

**ຈັງຫວັດບຶງການ** ເປັນຈັງຫວັດໃນພາກຕະເວັນອອກສຽງເໜືອຂອງປະເທດໄທຕອນເທິງ ແຍກຕົວອອກມາຈາກຈັງຫວັດໜອງຄາຍ ເມື່ອວັນທີ່ 22 ມີນາ ຄ.ສ. 2011 ມີພື້ນທີ່ສ່ວນໃຫຍ່ຕິດແຄມແມ່ນ້ຳຂອງ ກົງ​ກັນ​ຂ້າມປະເທດລາວ ມີພື້ນທີ່ແຄບແຕ່ຍາວ ມີຊື່ສຽງດ້ານການທ່ອງທ່ຽວ ໂດຍສະເພາະການຊົມບັ້ງໄຟພະຍານາກໃນມື້ອອກພັນສາ

## ບັນດາເມືອງ 
ມີ 8 ບັນດາເມືອງ

ໝວດ:ຈັງຫວັດໃນປະເທດໄທ
ວັດໃຫຍ່ອິນທາລາມ

thumb|200px|ວັດໃຫຍ່ອິນທາລາມ
**ວັດໃຫຍ່ອິນທາລາມ** (ໄທ: วัดใหญ่อินทาราม *ວັດໃຫຍ່ອິນທາຣາມ*) ແມ່ນອາຣາມຫຼວງ ຊະນິດສາມັນ ແມ່ນວັດເກົ່າແກ່ໂບລານຄູ່ບ້ານຄູ່ເມືອງຂອງຈັງຫວັດຊົນບຸລີ, ປະເທດໄທ.ສ້າງຂຶ້ນໃນສະໄໝກຸງສີອະຍຸດທະຍາຕອນປາຍ ຕັ້ງຢູ່ຖະໜົນເຈດຈຳນົງ ຕຳບົນບາງປາສ້ອຍ ອຳເພີເມືອງຊົນບຸລີ
ຈັງຫວັດຊົນບຸລີ

## ການເດີນທາງ 
ວັດໃຫຍ່ອິນທາລາມ ຈາກຖະໜົນສຸຂຸມວິດ ບໍລິເວນສີ່ແຍກໄປອຳເພີພະນັດນິຄົມ (ສີ່ແຍກສະເຫຼິມໄທ) ລ້ຽວຂວາເຂົ້າສູ່ຖະໜົນໂພຣິ໌ທອງ ລ້ຽວຂວາເຂົ້າຖະໜົນເຈດຈຳນົງປະມານ 300 ແມັດ ວັດຕັ້ງຢູ່ຣິມຖະໜົນຫ່າງຈາກສາລາກາງ
ຈັງຫວັດຊົນບຸລີປະມານ 500 ແມັດ

## ປະຫວັດ 
ຫຼັກຖານຄວາມເປັນມາຂອງວັດໃຫຍ່ອິນທາລາມ ແມ່ນ ບັນດາສະຖາປັດຕະຍະກຳຕ່າງໆ ພາຍໃນບໍລິເວນວັດ ຄື ພະອຸໂບສົດ, ພະວິຫານ, ຖານເສມາ, ແລະ ພະປາງ. ທັງນີ້ຍັງມີປະຫວັດເລົ່າສືບມາວ່າໃນສະໄໝກຸງສີອະຍຸທະຍາຕອນປາຍ ພະເຈົ້າຕາກສິນ ໄດ້ເຄີຍສະເດັດປະທັບ ນະ ວັດໃຫຍ່ອິນທາລາມເທື່ອນື່ງ.

ໝວດ:ວັດໃນປະເທດໄທ
ອຸໂບສົດ

**ອຸໂບສົດ** (ບາລີ: ອຸໂບສຖ) ຖືເປັນອາຄານອັນສຳຄັນພາຍໃນວັດຍ້ອນວ່າເປັນບ່ອນທີ່ພະພິກສຸສົງໃຊ້ເຮັດສັງຄະກຳ ເຊິ່ງແຕ່ເດີມໃນການເຮັດສັງຄະກຳຂອງພະພິກສຸສົງ ຈະໃຊ້ພຽງພື້ນອັນໂລ່ງ ໆ ທີ່ກຳໜົດຂົງເຂດພື້ນທີ່ສັງຄະກຳ ໂດຍການກຳໜົດຕຳແໜ່ງ "ສີມາ" ເທົ່ານັ້ນ. ແຕ່ໃນປັດຈຸບັນ ຈາກການມີຜູ້ບວດຫຼາຍຂຶ້ນທາງພາຍໃນ ພະອຸໂບສົດມັກປະດິດສະຖານພະປະທານຜູ້ເປັນພະພຸດທະຮູບອົງສຳຄັນໆ. ເຮັດໃຫ້ມີຜູ້ມາສັກກາລະບູຊາແລະຮ່ວມເຮັດບຸນເປັນຈຳນວນຫຼາຍ. ພະອຸໂບສົດຈຶ່ງຖືກສ້າງຂຶ້ນເປັນອາຄານຖາວອນແລະມັກຈະມີ ການປະດັບຕົກແຕ່ງຢ່າງຈົບງາມ.

ໝວດ:ພຸດທະສາດສະນະສະຖານ
ອານາຈັກລ້ານຊ້າງ

**ອານາຈັກລ້ານຊ້າງ** (ອັງກິດ: Kingdom of Lan Xang) ແມ່ນອານາຈັກບູຮານຂອງຊົນຊາດລາວ ທີ່ເຄີຍມີຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະ ຮຸ່ງເຮືອງທີ່ສຸດໃນພາກພື້ນອາຊີຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້. ອານາຈັກນີ້ກໍ່ຕັ້ງຂຶ້ນໃນປີ ຄ.ສ. 1353 ໂດຍ ເຈົ້າຟ້າງຸ່ມ ມະຫາລາດ ໂດຍການເຕົ້າໂຮມບັນດາຫົວເມືອງລາວບູຮານຕ່າງໆ ເຂົ້າເປັນອັນໜຶ່ງອັນດຽວກັນ.

## ປະຫວັດສາດ 
ກ່ອນໜ້າທີ່ຈະມີການສ້າງຕັ້ງອານາຈັກລ້ານຊ້າງ ດິນແດນແຖບນີ້ປະກອບດ້ວຍເມືອງນ້ອຍໃຫຍ່ກະແຈກກະຈາຍກັນຢູ່. ເຈົ້າຟ້າງຸ່ມ ໄດ້ນຳພາກອງທັບທ້ອນໂຮມແຜ່ນດິນລາວໃຫ້ເປັນປຶກແຜ່ນ ແລະ ສະຖາປະນາອານາຈັກລ້ານຊ້າງຂຶ້ນ ໂດຍມີສູນກາງຢູ່ທີ່ "ຊຽງທອງ" (ປັດຈຸບັນຄື ຫຼວງພະບາງ). ຊື່ "ລ້ານຊ້າງ" ໝາຍເຖິງ ດິນແດນທີ່ມີຊ້າງນັບລ້ານໂຕ ເຊິ່ງສະແດງເຖິງຄວາມອຸດົມສົມບູນແລະແສນຍານຸພາບທາງການທະຫານໃນສະໄໝນັ້ນ.

## ຍຸກທອງ 
ໃນສະໄໝ ພະເຈົ້າສຸລິຍະວົງສາ ທຳມິກະລາດ (ຄ.ສ. 1638–1695) ຖືເປັນຍຸກທອງຂອງລ້ານຊ້າງ ບ້ານເມືອງມີຄວາມສະຫງົບສຸກ, ກົດໝາຍມີຄວາມເຂັ້ມງວດ ແລະ ສິລະປະວັດທະນະທຳຈະເລີນຮຸ່ງເຮືອງສູງສຸດ. ຊາວຕ່າງຊາດທີ່ເຂົ້າມາຄ້າຂາຍໃນເວລານັ້ນ ຕ່າງກໍຍ້ອງຍໍວ່າວຽງຈັນເປັນເມືອງທີ່ສວຍງາມ.

## ການແຕກແຍກ 
ຫຼັງຈາກສິ້ນສຸດລັດຊະການຂອງພະເຈົ້າສຸລິຍະວົງສາ ເກີດບັນຫາການຍາດຊີງລາຊະສົມບັດ ເຮັດໃຫ້ອານາຈັກລ້ານຊ້າງແຕກອອກເປັນ 3 ອານາຈັກຄື: ອານາຈັກວຽງຈັນ, ອານາຈັກຫຼວງພະບາງ ແລະ ອານາຈັກຈຳປາສັກ ໃນປີ ຄ.ສ. 1707.

## ອ້າງອິງ 
ໝວດ:ປະຫວັດສາດລາວ
ໝວດ:ອານາຈັກລ້ານຊ້າງ
ໝວດ:ອານາຈັກບູຮານໃນອາຊີຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້
ວຽງທອງ

ເມືອງໂພນທອງ ເປັນເມືອງສ້າງຕັ້ງໃໝ່ ເຊິ່ງແຍກອອກຈາກເມືອງວຽງຄຳ ແລະ ກວມເອົາບ້ານຂອງເມືອງງອຍຈຳນວນໜຶ່ງ.

ໝວດ:ປະເທດລາວ
ອະສົມຜົນ

ອະສົມຜົນ ໝາຍເຖິງ ການປຽບທຽບສອງປະໂຫຍກຄະນິດສາດ ໂດຍຂັ້ນດ້ວຍເຄື່ອງໝາຍປຽບທຽບທາງຄະນິດສາດ ເຊັ່ນ : ; ≥; ≤
ຕົວຢ່າງ : 2x-3>0
        x<3+4x
ຂົວມິດຕະພາບລາວ-ໄທ ແຫ່ງທີ 3

**ຂົວມຶດຕະພາບ ລາວ - ໄທ ແຫ່ງທີ 3**
ຂົວມິດຕະພາບລາວ-ໄທ ແຫ່ງທີ 3 ຂ້າມແມ່ນ້ຳຂອງ ແຫ່ງທີ່ 3 ເຊື່ອມຕໍ່ ເມືອງທ່າແຂກ ແຂວງຄຳມ່ວນ ສປປ.ລາວ ແລະ ອຳເພີເມືອງນະຄອນະພນົມ ຈັງຫວັດນະຄອນພະນົມ ປະເທດໄທ

ເຖິງປັດຈຸບັນນີ້ ການກໍ່ສ້າງ ແລ້ວໄປປະມານ 60 ສ່ວນຮ້ອຍ. ຈາກການຄາດໝາຍ ຢ່າງບໍ່ເປັນ ທາງການ ເຫັນວ່າອາດແລ້ວ ພາຍໃນເດືອນ ກັນຍາ 2011 ແລະ ຈະເປີດ ໃຊ້ປະມານ ວັນທີ 11 ເດືອນ 11 ປີ 2011. ເຈົ້າໜ້າທີ່ ຮັບຜິດຊອບ ໂຄງການກໍ່ສ້າງ ຂົວມິຕພາບ ລາວໄທ ແຫ່ງທີ 3 ເວົ້າວ່າ:

"ຄິດວ່າຈະ ເສັດກ່ອນ ສຳເຣັດຕາມໄດ້ ຫາລືກັບ ໂປຣເຈັກ ຝ່າຍໄທ ຄາດວ່າຈະເສັດ ລະຫວ່າງ ເດືອນ 9 ຂອງ 2011 ນີ້ແຫລ໋ະ ປັດຈຸບັນນີ້ ການກໍ່ສ້າງ ຢູ່ທີ່ກາງ ແມ່ນ້ຳຂອງ ດຳເນີນຢູ່ ການຢູ່ກາງນ້ຳ ພາກສ່ວນເທິງ ແລະ ກໍອາຄານ ດ່ານເຂົ້າອອກ ລະຫວ່າງ ສອງເບື້ອງ".

ທ່ານເວົ້າ ຕໍ່ໄປວ່າ ແຜນການກໍ່ສ້າງຂົວ ດັ່ງກ່າວ ຄືບໜ້າໄປ ໄດ້ໄວກວ່າ ກຳນົດທີ່ ທັງສອງປະເທດ ໄດ້ກະໄວ້ ຊຶ່ງຖືວ່າເປັນ ການດີ. ໃນເວລາດຽວກັນ ທາງການລາວ ກໍໄດ້ ກະຕຽມ ດັດແປງພື້ນທີ່ດິນ ໃກ້ໆກັບຂົວ ເພື່ອຈັດໃຫ້ ເປັນເຂດ ເສຖກິດພິເສດ ໂດຍການຂຍາຍ ຖນົນຫົນທາງໃຫ້ມີ ຄຸນນະພາບ ແລະໃຫ້ສາມາດ ເຊື່ອມຕໍ່ກັບ ເສັ້ນທາງ ທີ່ຈະໄປຮອດ ເຂດຊາຍແດນ ວຽດນາມໄດ້ ແລະ ເພື່ອຮອງຮັບ ຄວາມເຕີບໃຫຍ່ ຂອງເສຖກິດ ໃນອະນາຄົດ. ເຈົ້າໜ້າທີ່ ເວົ້າກ່ຽວກັບ ເຣື້ອງນີ້ວ່າ:

"ສຳລັບເຂດ ເສຖກິດ ພິເສດ ກໍດຳເນີນການ ໄປແລ້ວ ກໍມີການ ຈັດສັນເຣື້ອງພື້ນທີ່ ປາກົດວ່າ ສຳເຣັດແລ້ວ 618 ເຮັກຕາ ຢູ່ບໍເວນຕົ້ນຂົວ".

ຂົວມິຕພາບ ລາວໄທ ແຫ່ງທີ 3 ລະຫວ່າງ ຄໍາມ່ວນ ນະຄອນພະນົມ ມີຄວາມຍາວ 780 ແມັດ, ກວ້າງ 13 ແມັດ ແລະມີ 2 ທາງຈະຣາຈອນ. ໂຕຂົວ ຈະເປັນທາງ ປູຊີເມັນ, ຣັຖບານໄທ ໄດ້ຊ່ວຍເຫລືອ ງົບປະມານ ໃນການສ້າງ ມີມູນຄ່າ 60 ລ້ານໂດລາ ສະຫະຣັຖ.

## ອ້າງອີງ 
ໝວດ:ຖະໜົນຫົນທາງໃນລາວ
ກາເຟ

300px|thumb|ກາເຟດຳເຊິ່ງບັນຈຸໃນຖ້ວຍ
**ກາເຟ** (, ) ແມ່ນເຄື່ອງດື່ມທີ່ເຮັດແຕ່ມະເລັດ ເຊິ່ງໄດ້ແຕ່ຕົ້ນກາເຟ ຫຼືນິຍົມເອີ້ນວ່າ ເມັດກາເຟ ຂົ້ວ. ມີການປູກຕົ້ນກາເຟໃນຫຼາຍກວ່າ 70 ປະເທດທົ່ວໂລກ. *ກາເຟຂຽວ*(ກາເຟຍັງບໍ່ກາຍການຂົ້ວ) ແມ່ນໜຶ່ງໃນສິນຄ້າທາງການກະເສດ ເຊິ່ງມີການຊື້ຂາຍກັນຫຼາຍທີ່ສຸດໃນໂລກ. ກາເຟມີສ່ວນປະກອບຂອງຄາຟີອີນ ເຮັດໃຫ້ມັນມີສັບພະຄຸນຊູກຳລັງໃນມະນຸດ. ປັດຈຸບັນ ກາເຟແມ່ນເຄື່ອງດື່ມເຊິ່ງໄດ້ຮັບຄວາມນິຍົມທີ່ສຸດໃນໂລກ.

## ເບິ່ງຕື່ມ 
* ຊາ
* ແມດ

## ອ້າງອີງ 
ໝວດ:ເຄື່ອງດື່ມ
ໝວດ:ກາເຟ
ບາຣັກ ໂອບາມາ

**ທ່ານບາຣັກ ໂອບາມາ** () ມີຊື່ເຕັມວ່າ **ບາຣັກ ຮຸສເຊນ ໂອບາມາ ທີ່ 2** (Barack Hussein Obama II) ເກີດເມື່ອວັນທີ່ 4 ສິງຫາ ຄ.ສ. 1961 ເປັນປະທານາທິບະດີສະຫະລັດອະເມລິກາ ຄົນທີ່ 44 ແລະ ເປັນຄົນແອຟະລິກັນອະເມລິກັນຜູ້ທຳອິດ ຮວມເຖິງຍັງເປັນຊາວອະເມລິກັນຜູ້ທຳອິດຜູ້ເກີດໃນທົດສະວັດທີ່ 60 ຜູ້ໄດ້ຮັບເລືອກຕັ້ງເປັນປະທານາທິບະດີ. ທ່ານເຄີຍດຳລົງຕຳແໜ່ງສະມາຊິກວຸທິສະພາແຕ່ລັດອັລລິນອຍສ໌ ໃນປີ 2005 ກະທັ່ງຮອດວັນທີ່ 16 ພະຈິກ 2008. ຫຼັງຈາກປະກາດລົງສະມັກການເລືອກຕັ້ງປະທານາທິບະດີສະຫະລັດອະເມລິກາ ຄ.ສ. 2008, ທ່ານເຂົ້າດຳລົງຕຳແໜ່ງໃນວັນທີ່ 20 ມັງກອນ ຄ.ສ. 2009 ຢູ່ຕືກຢູເອສແຄປິຕອລ ວໍຊິງຕັນ ດີ.ຊີ.

ໂອບາມາເກີດໃນໂຮໂນລູລູ ລັດຮາວາຍ ສຳເລັດການສຶກສາຈາກມະຫາວິທະຍາໄລໂຄລຳເບຍແລະໂຮງຮຽນກົດໝາຍຮາຣ໌ວາດ ທີ່ເຊິ່ງເຂົາໄດ້ເປັນປະທານວາລະສານ *Harvard Law Review* ເຂົາເຄີຍຜູ້ຈັດການຊຸມຊົນໃນຊິຄາໂກກ່ອນສຳເລັດປະລິນຍາດ້ານກົດໝາຍ ເຂົາເຮັດວຽກເປັນໄອຍະການສິດທິມະນຸດສະຍະຊົນໃນຊິຄາໂກແລະສອນກົດໝາຍລັດຖະທຳມະນູນທີ່ໂຮງຮຽນກົດໝາຍຂອງມະຫາວິທະຍາໄລຊິຄາໂກຕັ້ງແຕ່ ຄ.ສ. 1992 ເຖິງ 2004 ເປັນຜູ້ແທນເຂດ 13 ສາມສະໄໝໃນລັດຖະສະພາອັລລິນອຍສ໌ ຕັ້ງແຕ່ ຄ.ສ. 1997 ເຖິງ 2004

ຫຼັງບໍ່ໄດ້ຮັບການເລືອກຕັ້ງເຂົ້າໄປໃນສະພາຜູ້ແທນລາຊະດອນແຫ່ງສະຫະລັດອາເມລິກາໃນນາມຂອງພັກເດໂມແຄຕໃນ ຄ.ສ. 2000 ໂອບາມາໄດ້ລົງຮັບສະມັກເລືອກຕັ້ງເປັນສະພາວຸທິສະພາສະຫະລັດໃນ ຄ.ສ. 2004 ຫຼາຍເຫດການໄດ້ນຳເຂົາໄປສູ່ຄວາມສົນໃຈໃນລະດັບຊາດລະຫວ່າງການລົນລະລົງຫາສຽງ ຮວມທັງໄຊຊະນະຂອງເຂົາໃນການຄັດເລືອກຜູ້ແທນພັກດີໂມແຄຣຕໃນເດືອນມີນາ ຄ.ສ. 2004 ແລະຄຳປາໄສສຳຄັນລະຫວ່າງການປະຊຸມຕົວແທນພັກດີໂມແຄຣຕໃນເດືອນກໍລະກົດ ຄ.ສ. 2004 ເຂົາຊະນະການເລືອກຕັ້ງເປັນວຸທິສະມາຊິກສະພາລັດອິລລິນອຍສ໌ໃນເດືອນພະຈິກ ຄ.ສ. 2004 ການລົນນະລົງເລືອກຕັ້ງປະທານາທິບະດີຂອງເຂົາເລິ່ມຂຶ້ນໃນເດືອນກຸມພາ ຄ.ສ. 2007 ແລະຫຼັງການລົນນະລົງໄລຍະສັ້ນໆ ໃນການຄັດເລືອກຜູ້ສະມັກຜູ້ສະມັກປະທານາທິບະດີສະຫະລັດພັກເດໂມແຄຕ ຄ.ສ. 2008 ແຂ່ງກັບຮິລລາລີ ຄລິນຕັນເຂົາໄດ້ຮັບການສະເໜີຊື່ຈາກພັກ ໃນການເລືອກຕັ້ງປະທານາທິບະດີ ຄ.ສ. 2008 ເຂົາເອົາຊະນະຜູ້ສະມັກຈອນ ແມກເຄນຈາກພັກຣີພັບລິກັນ ແລະເຂົ້າຮັບຕຳແໜ່ງປະທານາທິບະດີຢ່າງເປັນທາງການເມື່ອວັນທີ່ 20 ມັງກອນ ຄ.ສ. 2009 ຫຼັງຈາກນັ້ນບໍ່ດົນກໍໄດ້ຮັບຮາງວັນໂນເບລສາຂາສັນຕິພາບປະຈຳ ຄ.ສ. 2009

ໃນລະຫວ່າງການເຮັດໜ້າທີ່ໃນສະພາຄອງເກຣສທີ່ 109 ນັ້ນ ໂອບາມາໄດ້ຮຽກຮ້ອງໃຫ້ມີການຄວບຄຸມການໃຊ້ອາວຸດແລະຮຽກຮ້ອງໃຫ້ມີການຖະແຫຼງການເລື່ອງການໃຊ້ຈ່າຍເງິນທອງຂອງລັດຖະບານໃຫ້ສາທາລະນະຊົນໃຫ້ຊາບນຳ ນອກຈາກນັ້ນໃນຊ່ວງນີ້ ເຂົາຍັງເຄີຍໄປເຍືອນເອີລົບຕາເວັນອອກ ຕາເວັນອອກກາງແລະແອຟິກາຢ່າງເປັນທາງການນຳໃນສະພາຄອງເກຣສທີ່ 110 ເຂົາກໍໄດ້ຮຽກຮ້ອງໃຫ້ມີການດູແລບັນຫາອາຊະຍາກຳທາງອິເລັກທໍນິກສ໌ ສະພາວະອາກາດປ່ຽນແປງຫຼືພາວະໂລກຮ້ອນ ການກໍ່ການຮ້າຍດ້ວຍອາວຸດນິວເຄຍ ແລະໃຫ້ການດູແລທະຫານຜ່ານສຶກສົງຄາມອິຣັກແລະສົງຄາມອັຟການິດສະຖານ

## ຊີວິດໃນວັຍເດັກຈົນຮອດວັຍເຮັດວຽກ
ໂອບາມາເກີດເມື່ອວັນທີ່ 4 ສິງຫາ ຄ.ສ. 1961 ທີ່ເມືອງໂຮໂນລູລູ ລັດຮາວາຍ
ເປັນບຸດຊາຍຂອງນາຍບາຣັກ ໂອບາມາ ຊີເນຍ ຊາວຈັງຫວັດເຊຍຍາ ປະເທດເຄນຍາ ແລະນາງແອນ ດັນແຮມ ຊາວເມືອງວິຊິທໍ ລັດແຄນຊັສ
ເຊິ່ງແມ່ຂອງເຂົາມີເຊື້ອສາຍວົງຕະກູນມາຈາກອັງກິດ ໄອແລນ ສະກັອດແລນ ເວລສ໌ ເຢຍລະມັນ ແລະ ສະວິດເຊີແລນ

## ອ້າງອີງ
ໝວດ:ປະທານາທິບໍດີສະຫະລັດອະເມລິກາ
16 ເມສາ

**16 ເມສາ** ເປນມື້ທີ່ 106 ຂອງປີ (ມື້ທີ່ 107 ໃນປີອະທິກະສູລະທິນ) ເມີອຮອດມື້ນີ້ຈະເຫຼືອ 259 ວັນໃນປີນັ້ນ
## ເຫດການສຳຄັນ
## ວັນເກີດ
## ວັນຕາຍ
## ວັນສຳຄັນ
* ປະເທດໄທ - ວັນນັກກີລາໄທ
ໂຜນ ກິ່ງເພັດ

**ໂຜນ ກິ່ງເພດ** ແມ່ນ ນັກມວຍຜູ້ຊະນະເລີດລະດັບໂລກຊາວໄທ ຄົນທີ່ 1 ຊື່ຈິງວາມານະ ສີດອກບວບ ໂຜນມີຮູບຮ່າງຜອນບາງ ຂາຍາວ ຖະໜັດຂວາ ລາວເປນຜູ້ຊະນະເລີດລະດັບໂລກຮຸ່ນຟາຍເວດເຖີງ 3 ຄັ້ງ ແຕ່ເພາະໂຜນມີປັນຫາໃນຊີວິດຈົນຕິດເຫຼົ້າແລະເສຢຕຳແໜ່ງຜູ້ຊະນະເລີດໃນທີ່ສຸດ ໂຜນເປນຕຳນານຂອງນັກມວຍຊາວໄທ ມື້ທີ່ລາວເປນຜູ້ຊະນະເລີດລະດັບໂລກ (16 ເມສາ) ເປນວັນນັກກີລາຢອດຢ່ຽມໃນປະເທດໄທ ມີອະນຸສອນສະຖານຂອງໂຜນທີ່ຫົວຫິນ
[180px|thumb|left|ອະນຸສອນສະຖານຂອງໂຜນທີ່[ຫົວຫິນ]]

## ຊໍ້ມູນອື່ນ
* ສາລະຄະດີ ໂຜນ ກິ່ງເພດ 
* ໂຜນ ກິ່ງເພດ V.S. ຮາລາດະ 1
* ໂຜນ ກິ່ງເພດ V.S. ຮາລາດະ 2
* ໂຜນ ກິ່ງເພດ V.S. ຮາລາດະ 3
* ໂຜນ ກິ່ງເພດ V.S. ຮາລາດະ 4
* ໂຜນ ກິ່ງເພດ V.S. ຮາລາດະ 5
* ໂຜນ ກິ່ງເພດ V.S. ເປເລດຄັ້ງທີ່  2
* ໂຜນ ກິ່ງເພດ V.S. ໂນກູຈິ (ສະເພາະຢົກ 15) 
* ໂຜນ ກິ່ງເພດ V.S. ເອບິຮາລ່າ

ໝວດ:ຊາວໄທ
ໝວດ:ນັກມວຢ