Kamp yaba soda ya Rumangabo

**Camp militaire Rumangabo** ezali esika ya basoda na province ya Nord-Kivu, na est ya République démocratique ya Congo (RDC). Lokola ezali pene na Parke ya Virunga, ezali na ntina mingi mpo na kobatela esika yango oyo bitumba ezali mingi. Camp yango ezali esika ya ba Forces armées de la République démocratique du Congo (FARDC) mpe ezali esika ya ntina mingi mpo na lisolo ya kala mpe ya géographie na esika yango.

## Lisolo
Camp militaire ya Rumangabo ezali na lisolo ya kala, mbala mingi etali makambo ya politiki mpe ya bokengi na etuka.

### Ntango ya koloni mpe nsima ya lipanda
Etongamaki na eleko ya koloni ya Belgique, camp yango esalelamaki liboso lokola esika ya basodá ya koloni. Nsima ya lipanda ya RDC na 1960, Rumangabo ekomaki esika ya makasi mpo na mampinga ya Congo.

### Bitumba na Est ya RDC
Kobanda na bambula ya 1990, Rumangabo ezalaki esika ya yikiyiki oyo ezalaki na ɛsti ya Congo, mingimingi na ntango ya Etumba ya Liboso mpe ya Mibale ya Congo. Camp ebaluki maboko mbala na mbala, ezalaki na ba groupes ya batomboki lokola Mouvement du 23 Mars (M23) mpe na ba FARDC.

Na 2012, M23 ekambaki kaa yango mpo na mwa ntango moke liboso ete basoda ya Congo bazonga. Makambo oyo mamonisi ntina ya Rumangabo lokola esika ya bokengi ya basoda na etuka4,5.

## Bisika
Camp yango ezali na ntaka ya kilomɛtrɛ 50 na nɔrdi ya Goma, mboka-mokonzi ya etúká ya Nord-Kivu. Ezali pene na ndelo ya sudi ya Parc national ya Virunga, esika oyo UNESCO etángi yango na molɔngɔ ya biloko na yango ya motuya na mokili mobimba, oyo eyebani mpo na bikelamu ndenge na ndenge ya bomoi oyo ezali na kati na yango mpe mpo na bikelamu na yango mosusu ya ndenge na ndenge, na ndakisa ba gorilles ya bangomba6.

### Bozongi
Rumangabo ezali na nzela moko ya monene oyo ekangisi yango na Goma. Boyokani wana ezali kosalisa mpo na kotinda basoda mpe kosomba biloko, atako nzela ezali malamu te mpo na bitumba mpe kozanga bisaleli ya sika.

## Mosala na ye ya sika

### Esika ya basodá
Lelo oyo, camp yango ezali esika monene ya FARDC. Bazali kosalela yango mpo na misala ya basoda na bituluku ndenge na ndenge ya basimba minduki oyo ezali kosala na etuka, na ndakisa batomboki ya M23, Forces démocratiques alliées (ADF), mpe ba miliciens mosusu ya mboka.

### Bobateli ya nzinga nzinga
Lokola camp yango ezali pene na Parc national ya Virunga, esalisaka mpe mpo na kobatela zamba mpe banyama mosusu oyo babomaka na ndenge ya moyibi. Na bantango mosusu bakonzi ya basoda basalaka elongo na bakɛngɛli ya parke mpo na kobatela esika wana ya likama.

### Esika ya koyamba bato bakimi mboka
Na ntango ya bitumba mpe ya mikakatano ya bato, mbala mingi bato oyo bakimá mboka bazalaki kofanda na Rumangabo mpo na mwa ntango. Bibongiseli oyo esalisaka bato epesaka lisungi mbala na mbala.

## Mikakatano
Camp militaire ya Rumangabo ezali kaka na mikakatano mingi:

* Bitumba ya basodá: Etúká ya Nord-Kivu ezali moko ya bisika ya yikiyiki na RDC, ezali na ebele ya bituluku ya basodá oyo mbala na mbala bizali kotya kimya ya káa mpe zingazinga na yango na likámá.
* Makambo oyo esɛngami mpo na kokende na kaa: Bakáa yango ezali na biloko ya ntina mingi te, yango wana bomoi ezali mpasi mpo na basoda mpe basivili oyo bazali koleka kuna.
* Boyokani na basivili: Matata kati na basodá mpe bato ya mboka, oyo ezali kobakisama na bifundeli ya kosalela bokonzi na lolenge ya mabe mpe ya kobebisa ntómo ya bato, ezali ntango nyonso likambo ya komitungisa.

## Ntina monene
Rumangabo azali na esika ya ntina mingi na libateli ya Est ya RDC. Lokola ezali pene na ndelo ya Rwanda ná Ouganda, mpe mpo na kobatela Parke ya Virunga, ezali esika moko ya ntina mingi mpo na basoda mpe mpo na kobatela zamba.

## Talá lisusu

### Masolo oyo ekangami

## Bikakoli o molɔngɔ́ ya bilɔkɔ ya loléngé mɔ̌kɔ́

## Makomi na nse ya lokasa