Hélène Mambu

**Hélène Mambu** to **Helene Mambu-ma-Disu**, abotami o mokolo 28 sanza ya mibale 1948, azali monganga ya kongo-kinsasa, expert ya bokolongono ya bato, monganga ya bana mpe diplomate ya Nations Unies . Azalaki conseiller régional na bureau régional mpo na Afilika ya lisanga ya mokili mobimba mpo na bokolongono, mpe na sima azalaki na bumeli 18 mbula lokola momonisi ya lisanga ya mokili mobimba mpo na bokolongono na ba mboka ebele ya région, liboso yako tika mosala na 2008. Sikoyo azali kosala na Programme ya misolo ya bopesi mangwele ya seko ya Institut ya mangwele ya Sabin, esika wapi azali kokamba misala  na kongo-kinsasa, République du Congo mpe Madagascar  .

## Biografi ya bomoi ya bato

### Mosala ya ebandeli mpe kelasi
Abotami na Bas-Congo, na Congo belge (lelo kongo-kinsasa ), Hélène Mambu azui diplôme na ye ya siansi na biochimie, na 1972, na Western College for Women (lelo oyo eteni ya Université ya Miami) na Oxford, Ohio, mpe akobaki na diplome ya monganga na 1976 na Iniversite ya Howard na Washington. Sima ya kopona kosala monganga ya bana na SUNY Downstate Medical Center na New York, na nsima azwaki diplome ya Master na makambo ya kolɔngɔnɔ ya nzoto ya bato nyonso mpe ya minganga ya mikili ya molunge na Iniversite ya Tulane ; azwaki mokano ya kozonga mpo na kosala mosala na kongo-kinsasa (na tango wana République du Zaïre ).

Hélène Mambu akota na Ministère ya bokonongono ya Zaïre na 1981 lokola directeur adjoint ya division conjointe mpo na kobundisa bokono oyo epesamaka na bana mike (CCCD) , mpe Programme ya munene ya mangwele (PEV)  ,  . lisanga wana ya ntina mingi ezalaki kotambwisa bosaleli ya politiki ya bokolongono na makambo kobanda na mangwele, malaria, bokono ya lolenge ya diarrhee, épidémiologie, kino na sida . Akómaki mokambi na yango na 1983, ebonga oyo azalaki na yango ti ntango akendaki na lisanga ya mokili mobimba mpo na bokolongono na 1988. Na mibu motoba na ye na bokambi ya lisanga monene ya EPI/CCCD, Mambu na ekipi na ye basalisaki mpo na kosalela mbongwana ya ndenge na ndenge na système ya santé ya mboka, na oyo etali bobongisi, structure mpe infrastructure na yango , ba effets na yango ezali oyo bato ya mayele na makambo ya kolɔngɔnɔ ya nzoto bakumisaka ti lelo oyo.

### Nzela na ye na lisanga ya mokili mobimba mpo na bokolongono
Na 1988, Hélène Mambu akoti na lisanga ya mokili mobimba mpo na bokolongono lokola conseiller régional oyo azali ko kamba bokono oyo ewutaka na diarrhee, na Bureau régional ya OMS mpo na Afrika (OMS/AFRO), na Brazzaville na République du Congo .

Na 1990, akomi momonisi ya OMS na Rwanda, kino sanza ya minei 1994  tango génocide ya Rwanda etindaki ba mosangani nionso ya équipe ya ba expatriés oyo ezalaki ya UNAMIR te ba longwa mpo na ba ntina etali libateli,na Nairobi, na Kenya . Akobaki kosala mosala na ye lokola momonisi na Rwanda kobanda Nairobi kino na sanza ya mwambe 1994 .

Na sima Hélène Mambu aponamaki momonisi ya OMS na Mali, esika wapi asalaki kobanda 1995 kino 2001, sima na Cameroun , esika wapi asalaki kobanda 2001 kino azwaki pansiɔ na sanza ya mibale 2008  .

Ndenge ezali mpo na ba fonctionnaires internationales mingi ya Nations Unies, na mosala na ye mobimba, Mambu abengami na mokili mobimba, na ba lisanga ebele, lokola GAVI Alliance, lokola expert ya OMS, na makambo mingi na oyo etali bokolongono mpe bolamu, lokola mpe diplomate.

## Ba prix mpe ba distinctions

* Bilombe oyo eyembami te ya mangwele oyo ewti na Fondation Bill mpe Melinda Gates (Etats-Unis, 2013) 
* Officier ya Ordre ya Valeur ya Cameroun (Cameroun, 2008)
* Prix ya Service ya Collège ya Western (Etats-Unis, 2007) 
* Mokambi ya Ordre national ya Mali (Mali, 2001)
* Prix Hildrus Pointdexter (Etats-Unis, 1976)
* Mosangani ya lokumu ya Société ya Western College ( Etats-Unis, 1969–1972)

## Etatoli