Jacom Tendol

El **Jacom Tendol** (talian: *Giacomo Attendolo*; Codegnœula, 28 de masg del 1369 – Pescara, 4 de sgener del 1424) l’è stait un conduter lombard. Cognossud anca nomà coma **Nin** (talian: *Muzio*), l’ha menad in bataja una armada bolognesa-fiorentina a Casalacc, event indova l’è vegnud famos con la scomagna de ‘**Sforza**’, che l’haveva sgiamò gadegnad per via de la sò gajardaria.

Pœu pader del Franzesch Sforza – che l’indarà a governà Milan per sedes agn – el Jacom l’è vegnud cont e scior de un frach de terre ind la Lombardia merdional, Volta e Mez’Italia adree al suzzess che l’ha scoss con la sò carrera militara.

L’è considerad el fondador de Cà Sforza.

## Vita
El Jacom l’è nassud ind el 1369 a Codegnœula, in Romagna, ind una fameja sciora de piscinit nobii de campagna. Fiœul del Sgiovann Tendol e de la Lisa, el ven ciamad ‘Nin’ (scurtament de ‘Jacomin’) di sò sgent per spartìll fœura del bobà grand che el gh’haveva l’istess nomen.

Segonda la tradizzion, el sgioven Jacom l’era dree a menà el piò ind un camp quand che di merzenari comandad del Boldrino de Panicale eren dree a passà di sò bande per zircà di soldad novei. L’ha subet robad vun di cavai del pader per indà a cognossej e rogàgh de lassàll sgiontàss al grup sò de lor.

De chì adree – insema ai fradei Bosi, Franzesch, Bortol e a duu cusin – el Nin el s’è sgiontad adree a la compagnia de l’Albarigh de Barbian, che per la prima vœulta el l’ha ciamad con la scomagna de ‘Sforza’ (‘Quell Fort’).

Ind el 1398 l’era al servizzi de Perugia contra i trupe milanese del Sgiovann-Galeazz Vescont, cont el qual el Nin el s’è subet liad, a la fœusgia di scef merzenari del temp. Depos, el s’è batud insema a Fiorenza e contra Cà Vesconta ma, ind el 1402, a la bataja de Casalacc, l’è stait batud del sò vegg majester, l’Albarigh de Barbian. A rivà al 1409, l’era ai dependenze del Nicolla III de Ferrara, che l’era dee a vesser menasciad de Parma.

Desgià che la sò spertisia in guerra la vegneva pussee bona contra Fiorenza e el papad, l’è restait per tuta la sò vita de chì adree ind el Regn de Napoli al servizzi de la resgina Sgiovanna II, apœus a la mort del rè. Adree a una bega con vun dei homen favorid de la resgina, l’è stait menad via in preson, ancaben che la resgina la fudess riessida a fàll menà fœura, cont el dàgh ancasì i fevod de Benevento e Manfredonia per reserzìll di dagn. In questa ocasion l’ha tolt in mojer la Caterina Alopo.

Ind el 1417 l’è stait menad de la resgina a vutà el papa contra Braccio de Montone, e el s’è trait adree el fiœul Franzesch. L’è pœu tornad indree a Napoli, ma gh’è soltad a voltra un’oltra bega cont el Giovanni Caracciolo, nœuv sgimach de la regina.

Ind el 1423 l’è stait menad a L’Aquila per infogà una rebellion in favor de la resgina, ma l’è morud ingossad ind el fium Pescara.

## Fameja
Ch’a se saiva, Tendol el gh’ha havud sedes bagaj de trè mojer deverse e de dò sgimache:

Ind el 1409, de la prima mojer Antonia, el gh’ha havud:
* El Bosi (1410–1476), cont de Codegnœula

Ind el 16 de sgiugn del 1413 l’ha sposad la Catarina; insema i gh’hann havud:
* El Leonard (1415–1438)
* El Peder (1417–1442), vesquev de Ascoli Piceno a partì del 1438
* La Sgiovanna (nassuda e moruda ind el 1418)

Ind el 1421, el s’è sposad una terza vœulta con la Maria e gh’hann havud:
* El Bortolomee (1420–1435), cont de Celano (1430)
* El Carel (15 de sgiugn del 1423 – 12 de setember del 1457), pœu ciamad ‘Gabriell’ apœus a la sò ordinazzion coma vescov de Milan ind el 1445

Con la sò sgimaca, la Tamira Caja, el gh’ha havud:
* El Mansuet (1400–1435)
* L’Onestina (1402–1422), monega benedetina

Con l’oltra sgimaca, Lucia Terzani da Marsciano, el gh’ha havud:
* El Franzesch (23 de luj del 1401 – 8 de marz del 1466), duca de Milan ind el 1450
* La Lisa (1402–1476)
* L’Albarigh (1403–1423)
* La Tonia (16 de sgener del 1404 – 1471)
* El Leon (masg del 1406 – setember del 1440), conduter
* El Sgiovann (1407 – desember 1451), conduter
* El Grigœur (29 de occiover del 1409 – avril del 1473), che l’ha voltad el sò nomen in ‘Lissander’ in onor del papa Lissander V
* L’Orsola (1411–1460), un’oltra monega

## Ligamen de denter
* Cà Sforza
* Conduter
* Franzesch Sforza

## Ligamen de fœura

## Font
* 
* 
* 
* 
*

### Referenze