Quercus

El **Quercus** l'è 'l zèner de la famìa botànica de le Fagaceae 'ndóche gh'è dét le piànte che s'è üs ciamà *rùer* (in Bergamàsch *róer* - *rùer* - *lùer*; en Lombàrt Ucidentàl: *rùgura*).

Chèsto zèner l'è uriginàre del emisfér nòrt, e gh'è dét piànte che fa crödà le fòie 'n envéren e piànte che le fòie i a té sö. Le spéci de chèsto zèner se le tróa de le latitùdegn frède 'nfìna a l'Asia tropicàl e 'n America.

Endèl'Itàlia setentriunàl le spéci che i è piö fàcii de troà i è 

la *[[Quercus pubescens|Q. pubescens]]*, 

la *[[Quercus robur|Q. robur]]*,

la *[[Quercus petraea|Q. petraea]]*, 

la *[[Quercus cerris|Q. cerris]]*.

Se tróa però apò a dèle spéci ezòtiche, doperàde come ornamentài e che adès i è dré a natüralizàs

la *[[Quercus ilex|Q. ilex]]*,

la *[[Quercus rubra|Q. rubra]]* ('mpó natüralisada),

e la *[[Quercus palustris|Q. palustris]]* ('mpó natüralisada).


Image:Rieseneiche 1.JPG|
Image:Alte Eiche Sababurg.JPG|*Na rùer madüra
Image:Jung-Eiche.jpg|<center>*Na rùer zùina
Image:eiche_winter.jpg|*La rùer 'n [[envéren]]
Image:XN oak acorn 400.jpg|<center>*La giànda
Image:Quercus robur JPG (a).jpg|*Na rùer che g'ha de piö de mìla agn Eiche (Liernu, [[Bèlgio]])
Image:Quercus robur JPG (d2).jpg|
Image:Eiche_Buchberg.jpg|
Image:B%C3%BChleiche_Plochingen-Stumpenhof.jpg|
</gallery>

== Descrisiù ==

Endèl zèner *Quercus* gh'è dét divèrse spéci de piànte che vé sö spontànee 'n [[Itàlia]]. De spès el portamènt l'è de [[àlber]] gràncc ma gh'è apò a dèle spéci che g'ha portamènt de boscài (arbüstif). Le fòie, altèrne, de spès i è lobàde, a ólte capetàde e söndèna stèsa piànta se pöl troà fùrme de [[fòia]] diferènte, per vìa de la diferènsa che gh'è 'ntra le fòie zùine e chèle piö ècie.

Le piànte del zèner *Quercus* i è monòiche, (sö la stèsa piànta gh'è tat i fiùr mascc come i fiùr fèmina). I fiùr mascc i è reünìcc en [[amènt|amèncc]] de culùr zalt, chèi fèmina i è de culùr vért. 

El fröt l'è 'na [[Gianda (frut)|giànda]], furmàda de 'na cùpola de scàie töt entùren a la bàze de la nus.

== Sistemàtica ==
En chèsto zèner gh'è dét presapóc 400 spéci. Le vé clasificàde en du sotazèner (*Quercus* e *Cyclobalanopsis*). El sotazèner Quercus l'è ac dividìt en sesiù: *Quercus*, *Mesobalanus*, *Cerris*, *Protobalanus* e *Erythrobalanus* (ciamàt apò *Lobatae*). Le spéci che se tróa piö facilmènt endèl'Itàlia del nòrt de sòlit le aparté al sotazèner *Quercus*, sesiù *Quercus*.

== Colegamèncc estèrni ==

* [http://flora.huh.harvard.edu:8080/flora/browse.do?flora_id=1&taxon_id=127839 Flora of North America - Quercus]
* [http://flora.huh.harvard.edu:8080/flora/browse.do?flora_id=2&taxon_id=127839 Flora of China - Quercus] 
* [http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=108828 *Flora of China* - *Cyclobalanopsis*]
* [http://americanredoak.info/ Americanredoak.info] 
* [http://www.zonaverde.net/quercusrobur.htm Quercus robur]
* [http://www.ucm.es/info/cif/book/addenda/addenda2_10.htm ADDENDA, flora de Spàgna y Portogàl]
* [http://flora.huh.harvard.edu:8080/flora/browse.do?flora_id=1&taxon_id=127839 Flora of North America - Quercus] (en [[idioma inglés|inglés]])
* [http://flora.huh.harvard.edu:8080/flora/browse.do?flora_id=2&taxon_id=127839 Flora of China - Quercus]  (en [[idioma inglés|inglés]])
* [http://flora.huh.harvard.edu:8080/flora/browse.do?flora_id=2&taxon_id=108828 Flora of China - Cyclobalanopsis] (en [[idioma inglés|inglés]])
* [http://www.chilebosque.cl/tree/nobli.html Foti de *Nothofagus obliqua'', el rùer del Cile e de l'Argentina]
* Rùer del bosch de Bialowieza (inglés)