open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Santiago do Cile

In spagnòllo **Santiago de Chile**, a l'è 'na çittæ de l'America do Sûd, capitâ e prinçipâ nûccleo ûrban do Cile.
L'area metropolitann-a c'a fôrma a l'è ciammä Gran Santiago oppûre sempliçemente Santiago e a côresponde ascì a-a capitâ d'a regiôn Metropolitan-a de Santiago.

## Descriçion e stöia
A s'attrêuva a 'n'artûa meddia de 567 metri into Cile çentrâ, a òvest de Andes. Con 5.220.161 abitanti (stimma 2017), a conçentra o 40% d'a popolassiôn d'o pàize e a l'è a settima çittæ ciû abitä d'o Sûdamerica.

## Conlìgamenti esterni
* Gôverno Metropolitan de Santiago
* Municipalidad de Santiago de Chile
* Aeropuerto de Santiago
* Transantiago
* Metrò de Santiago

## Âtri progètti

Categorîa:Capitæ de Naçioîn
Categorîa:Çittæ do Cile
L'Avann-a

**L'Avann-a** (in spagnòllo: *La Habana*) a l'è a capitâle de Cuba e de provinse *La Habana* e *Ciudad de La Habana*. A l'è l'ûnica çittæ do mondo con træ capitalitæ.

## Giögrafîa

## Stòia
O sêu nomme completo o l'è *La Villa de San Cristóbal de La Habana*, a l'è stæta fôndä into 1514 da-o conquistatô spagnòllo Diego Velázquez de Cuéllar e diciarä da l'UNESCO comme patrimònnio de l'ûmanitæ.

A g'ha 'na popolassiôn de 2.201.610 d'abitanti (2002) e a l'è a prinçipâ çittæ da repûbbrica.

## Âtri progètti

Categorîa:Cùbba
Categorîa:Capitæ de Naçioîn
Limma

**Lìmma** a l'è a capitâle do Perù e a sêu çitæ ciû importante. A s'atrêuva inta pârte çentrâle do pàize, inta còsta de l'Oçeano Paciffigo.

Fondâ da Francisco Pizarro o 18 de zenâ do 1535, dïta *Ciudad de los Reyes* (Çitæ d'i Ré), a l'è stæta capitâle do *Virreynato do Perú*, 'n àrea politica ch'à comprendeiva a maggioransa de posescioîn spagnòlle into Sûdamerica.

A g'ha quæxi o 27% da popolasiôn tôtale perûviann-a. L'insémme de Lìmma e o porto do Callao o fôrma 'n totâle de 8.852.000 abitanti (2015).

Lìmma a l'è vegnûa a metròpoli prinçipâle de l'America do Sûd dûrante a prezénsa spagnòlla (sécoli da-o XVI a-o XIX).

## Gallery

Image:Lima Cathedral.jpg|Catedrâle de Limma
Image:Universidad mayor de san marcos.jpg|Universcitæ Maggiô de San Marcos
Image:Panaavisos.jpg|Panamericana Sur
Image:Municpalidad de Lima.JPG|Municipalitæ Metropolitann-a de Limma
Image:Plazasanmartin.JPG|Ciassa San Martín
Image:Pabellonmorisco.jpg|Parco de l'Espoxiçion
Image:Palaciojusticiaperu.jpg|Palassio de Giustissia
Image:Club Nacional en Lima.JPG|Club Naçionâle
Image:Casa-chosica.jpg|Chosica
Image:Municipalidad_de_Lima.JPG|Ciassa di Arme
Image:Country_Club_Lima_Hotel.jpg|Country Club Hotel


## Conlìgamenti esterni
* Municipalidad Metropolitana de Lima

## Âtri progètti

Categorîa:Çittæ do Perù
Categorîa:Capitæ de Naçioîn
Lengua galissiann-a

O **Galiçiàn** (*Galego*) a l'è 'na léngoa do grùppo lengoistego italico òcidentâle, pròpia da Galiçia, dónde a l'è a léngoa ofiçiâ insémme a-o Spagnòllo, segóndo a costituçión da Spàgna e o statûto d'outonomîa da Galiçia.

## Difuxón

Se stima che, into 2005, i seu parlànti saiéivan 3.188.400, nùmero in diminuçión. A l'è parlâ inta Galiçia e inta seu periferîa ascì, cómme in çerti comûni de provinse de Zamora e León, e o nòrd do Pòrtogallo.
A l'è môlto vixìnn-a a-o Portoghéize e co quélla léngoa a formâva 'n'unitæ lengoistega into medioêvo, dïta *galego-português*.

E comunitæ d'emigræ galiçiànn-i into Sûdamerica (speçialmente a l'Argentinn-a, Venezuela, Uruguay, Cubba e Mescico) e in çerti pàizi eoropêi a conservan ma in mòddo pövou.

## Âtri progètti

## Conlìgamenti esterni
* Xunta de Galicia: Dâti elementâri
* Real Academia Galega
* Fonologia e ortografia do galissian
* Tradûttô de galissian
* Diçiônäi de galissian

Galiçiàn
Categorîa:Spagna
Santiago de Compostela

**Santiago de Compostela** o l'é 'n comûne spagnòllo de 97.858 abitànti, capolêugo da comunitæ outònoma da Galìçia, ch'o se trêuva inta provìnsa de A Coruña. O l'é, insémme a Rómma e a Geruzalémme, un di tréi céntri de pelegrinàggio crestiàn ciù inportànti a-o móndo.

## Giögrafîa

## Stöia

## Pòsti de interèsse
### Architetûe religiôze
* Catedrâle de Santiago de Compostela
* Colêgio de Sàn Gerònimo
* Monestê de Sàn Martìn Pinario
* Convénto de Sàn Françésco

### Architetûe civîli
* Uspiâ di rè catòlichi
* Palàçio de Raxoi
* Palàçio de Gelmírez
* Ciàssa de Abastos
* Ciàssa de Mazarelos

### Musêi
* Çitæ da Coltûa de Galìçia
* Muzêo do Pòpolo Galiçiàn
* Céntro Galiçiàn de Àrte Contenporània

## Economîa

## Coltûa

## Manifestaçioìn

## Fèste e fêe

## Comunicaçioìn
### Stràdde
A çitæ de Santiago de Compostela a l'é servîa da-e outostràdde elenchæ chi de sótta:
* AP-9: a colêga a çitæ con A Coruña, a nòrd, e co-a frontêa co-o Portogàllo, a sùd.
* A-54: in fâze de conpletaménto, a colêga a çitæ con Lugo

### Ferovîe e traspòrti pùblici
Santiago de Compostela a l'é colegâ a-a ræ feroviària a âta velocitæ spagnòlla (AVE), in particolâ co-e âtre çitæ galìçiànn-e, scibén chî-a træta Santiago-Madrìd a l'é ancón in fâze de potençiaménto.

O traspòrto pùblico o l'é garantîo da 24 lìnie de coriêre.

### Ariopòrti
Santiago de Compostela a l'é servîa da l'ariopòrto de *Santiago-Rosalía de Castro*, co-o còdice IATA "SCQ**"**, ch'o se trêuva ciù ò mêno 12 chilòmetri a ponénte da çitæ.

## Aministraçión
### Binelàggi

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

### Scìndichi de Santiago de Compostela

## Galerîa d'inmàgine

Santiago Cathedral 200408.jpg|A faciâta de l'Obradoiro da catedrâle de Santiago, patrimònio de l'umanitæ insémme a-o rèsto da çitæ vêgia.
2010-07-18- San Martiño Pinario-Santiago Compostela-Galicia (Spain).jpg|O monestê de Sàn Martìn Pinario.
Palacio de Rajoy, Santiago de Compostela, España, 2015-09-23, DD 53.jpg|O palàçio de Raxoi, sêde do monicìpio.
Estación de tren de Santiago de Compostela. Galiza-2.jpg|A staçión feroviària de Santiago de Compostela.
Santiago Cidade da Cultura 01-06.JPG|A çitæ da Coltûa de Galìçia, progètto de Peter Eisenman, inougurâ into 2011.


## Nòtte


## Âtri progètti

## Colegaménti estèrni
* 
* 
* 

Categorîa:Comùn da Galìçia
Categorîa:Çitæ da Spàgna
Salta (Argentinn-a)

**Salta** a l'è 'na çittæ d'Argentinn-a, capolêugo da provinsa do mæximo nomme e ûnna de ciû importanti do nòrd-òvest do pàize.

A s'attrêuva a est de Andes, inta valle de Lerma, a circa 1.187 metri inscio livello do mâ.

De reçente a l'ha cresciûo scinn-a cômprende diverse lôcalitæ vexinn-e, conformando o dïto Gran Salta.

Fôndä o 16 arvî 1582 da-o spagnòllo Hernando de Lerma, attualmente a g'ha 'na popolassiôn de 462.051 abitanti (2001).

I paisaggi do nòrd-òvest argentin, a sêu architettûa coloniâ e a sêu coltûa da mûxica folk argentinn-a sôn attrattivi ògni vòtta ciû ûzufrûti da-a sêu crescente indûstria tûrìstega.


file:Salta-Square2.jpg
file:Salta-Street1.jpg
file:Catedral_de_Salta_1.jpg


## Conlìgamenti esterni
* Gôverno da provinsa de Salta
* Scïto da Çittæ de Salta
* Tûrìximo a-a provinsa argentinn-a de Salta

## Âtri progètti

Categorîa:Çittæ de l'Argentinn-a
Providence

**Providence** a l'è unn-a çittæ de 173.618 abitanti, capitâ de l'Isoa de Rhode.

## Giögrafîa

## Stöia

## Abitanti

## Pòsti de interesse

## Economîa

## Coltûa

## Manifestaçioin

## Feste e fêe

## Aministraçión

## Comunicaçioin

## Nòtte


## Âtri progetti

Categorîa:Çittæ di Stati Unii d'America
Tòkyo

A Çitæ de Tòkyo (giaponeize 東京, trascrissión ingleize *Tokyo*) a l'è a capitâ do Giappon.

'Sta metròpoli a l'è o çentro da vitta polittica, di affâri, finanse, educasión, comunicaçión e coltûa de tûtto o Pàize.

## Descriçion e stöia
A s'atrêuva inte l'ìzôa de Hònshu, inta región de Kanto, e o sêu nomme o vêu dî "capitâ ôrientâ", perché a se scitûa a est da preçedente capitâ nasionâ, a çitæ de Kyòto.

A l'è divîza in 23 quartæ (dîti *-ku*) e a g'à 'na popolasión de 8.340.000 abitanti, scibben contando a periferîa saieivan 12.527.115 (2003).

Fondâ into 1457 da Öta Dökan, into passòu a se ciamâva *Edo*. A l'è o pòsto de rescidensa de l'imperatô do Giappon.

## Conlìgamenti esterni
* Tûriximo a Tòkyo https://web.archive.org/web/20110102012930/http://www.tourism.metro.tokyo.jp/

## Âtri progètti

Categorîa:Giapón
Categorîa:Capitæ de Naçioîn
Turno

**Turno** (in latìn: *Turnus*) o l'é o rè di Rutuli e nemîgo de Enea, segóndo l'Eneide de Virgìlio.

## O mîto
Inta versción de Virgìlio Turno o l'é 'n semidîo fìggio da nìnfa Venilia e de Dauno; segóndo Plinio o Vêgio o saiéiva òriginâio de Ardea . A ògni mòddo e seu òrìgine no són ciæe: çèrte fónte ripòrtan ch'o fîse grêgo, méntre âtre ch'o fîse etrùsco; prezénpio o l'é ciamòu *Tyrrhenos* (Τυρρηνός) sàiva a dî "etrùsco" da Dionîgi de Alicarnasso . 

Sénpre segóndo l'Enéide de Virgìlio Turno o l'é o nemîgo de Enêa, da-o quæ o vêgne amasòu in duèllo.  

A vôxe segóndo a quæ o seu nómme o ségge a l'òrìgine de quéllo de Spotorno a l'é 'na paretimologîa, dæto che quést'ùrtimo o derîva da-o latìn *Spelturnum* ("lêugo dôve se prodûxe a speuta").

## Nòtte


## Âtri progètti

Categorîa:Personàggi de l'Enéide
Chilometro quaddro

O **chilòmetro quàddro** (scìnbolo **km<sup>2</sup>**) o l'é unn-a de unitæ de mezûa do scistêma internaçionâle dêuviæ pe l'àrea e l'àrea superficiâle e, in particolâ, a l'é 'n mùltiplo do mêtro quàddro, l'unitæ bâze inte quésto scistêma.

## Converscioìn
* 1&nbsp;km2 = 1000&nbsp;m2
* 1&nbsp;km2 = 1000000&nbsp;mm2

## Âtri progètti

Categorîa:Unitæ de mezûa
Region

Cu u termine **Region** s'intende n'ampia estenscion de taera distinta pe e propie caratteristiche cumme u clima, a fauna, a flora, a coltûa e âtru.

## Continenti

Tradisiunalmente se divide a Tæra in çinque continenti: l'Euròpa, l'Africa, e Americhe, l'Asia e l'Oçeania.

Ogni continente u l'è rappresentòu da a bandea olimpica, ognidùn cun in serciu de diversu culure (*Bleu* – Europa, *Giano* – Asia, ***Neigro*** – Africa, *Verde* – Oçeania, *Rosso* – Americhe).

## Atri progètti
Pechin

**Pechìn** (cineize: 北京, prônûnçia pinyin: *Běijīng*, fôrma tradiçionâ: *Peking*) a l'è a capitâ da Repûbbrica Popolâre da Cinn-a e a g'ha ciû ò mêno 16 millioin d'abitanti.
## Descriçion e stöia
A l'è ûnn-a de 4 mûniçipalitæ da Cinn-a che g'han 'n *status* prôvinsiâ e son sotta o contròllo diretto do gôverno çentrâ.

L'ûnica çittæ cineize ciû grande in popolassiôn de Pechìn a l'é Shanghai. Pechìn a l'è 'n importante pônto de comûnicassioin, con nûmerose linnie de ferovîe e autostradde. A l'è riconosciûa attualmente comme o çentro côltûrâle, polìttico e sôçiâle de Cinn-a.

Inta periferia de Pechìn se pêu vixitâ 'na pârte da famôsa Miagia Cineize, vista da milliôîn de tûristi ògni anno.

## Atri progètti

Categorîa:Capitæ de Naçioîn
Categorîa:Çittæ Olimpiche
Çittæ do Méscico

A **Çittæ do Mescico** (spagnòllo: *Ciudad de México* dïta ascì *México, Distrito Federal*) a l'è l'area ûrbann-a c'a s'attrêuva drento a-o dïto *Distrito Federal*, capitâ di Stati Ûnïi Mescichen, e çentro polittico, econommico e côltûrâle do paize.

## Descriçion e stöia
Scïtuä into çentro-sûd do Mescico, insce 'n terèn c'o fâva pârte do baçin do lago Texcoco, a l'è a ciû popolosa do paize, e ûnna de ciû grende do mondo, con 9.209.944 abitanti (2020).

Inta sêu crescita a l'ha incorporòu nûmeroxi comûn vexîn e anchêu a fôrma 'n'àrea metropolitann-a comprendendo anche tocchi d'âtri stati. Quella zona metropolitann-a da Çittæ do Mescico a l'ëa abitä into 2005 da 19.311.365 personn-e, quæxi o 20% da popolassiôn totâle da nassiôn mescicann-a. Pe-o 1º Lûggio o se stimma 'na popolassiôn de 9.755.980 abitanti pe-a çittæ, e de 24.748.250 abitanti pe tûtta a regiôn metropolitann-a.

Segôndo l'informassiôn ûrbanistega de Naçioin Ûnïe, a zona metropolitann-a da Çittæ do Mescico a l'è a ciû grande de l'emisfero ôçidentâ e o segôndo çentro ûrban do mondo, dòppo Tòkyo, Giappon.

## Âtri progètti

## Conligaménti esterni
* Gôverno do Distrito Federal, http://www.df.gob.mx
* Informassion geografica da Çittæ do Mexico, INEGI:

Categorîa:Méscico
Categorîa:Capitæ de Naçioîn
Categorîa:Çittæ Olimpiche
Bandoneon

O **Bandoneon** o l'è 'n strûmento de mûxica scimile a-a fisarmonica.

Co-a sêu sonoritæ caratteristega e a sêu fôrma rettangolâ, o l'è stæto inventòu da-o tedesco Heinrich Band (1821-1860). O se conosceiva co-o nomme *bandonion*, in spagnòllo "bandoneón".

Rivòu verso o 1900 co-i tedeschi emigræ in Argentinn-a, o l'ha guägnòu popolaritæ de lì inta mûxica popolâre, speçialmente into tango, essendo anchêu o sêu strûmento ciû particolâ.

O l'è conosciûo popolarmente in lunfardo comme *fueye* (prononçia: 'fuèscie').

O mûxicista c'o soeunna o bandoneon o vegne ciammòu "bandoneonista". Ûn di prinçipæ bandoneonisti da stoja do tango, riconosciûo in tûtto o mondo, o l'è stæto Astor Piazzolla; son ascì molto importanti tanti âtri comme Aníbal Troilo, Pedro Laurenz e Leopoldo Federico.

## Galerîa d'inmagine

File:BandoneonApart1.jpg
File:BandoneonApart2.jpg
File:BandoneonApart3.jpg
File:BandoneonApart4.jpg
File:BandoneonApart5.jpg


## Âtri progetti

## Colegamenti esterni
* 
* 
* 

Categorîa:Strumenti muxicæ
Categorîa:Tango
Aníbal Troilo

**Aníbal Troilo** (11 lùggio 1914 - 18 mazzo 1975), o l'é stæto 'n muxicìsta de tango argentín.

Bandoneonista, conpoxitô e diretô d'òrchèstra e de cantoî de tango, o l'êa nasciûo a Buenos Aires. Seu poæ o g'à misso o sorvenómme "Pichuco".

Sunàndo o bandoneon da-i 10 anni o l'à fæto parte de divèrse òrchèstre e o l'é molto riconosciûo comme bandoneonista a livéllo mondiâle.

## Âtri progètti

## Colegaménti estèrni
*  
* 
* 
* 

Categorîa:Biografìe
Troilo, Aníbal
Categorîa:Tango
Baltimora

**Baltimora** (*Baltimore* in ingleize) a l'è 'na çitæ de 651.154 abitanti do Stato do Maryland ch'a l'è abinelâ con Zena.
## Giögrafîa
A l'è 'n inportante pòrto da Còsta Òcidentâle di Stati Unïi e ascì pe-a Maìnn-a Militâ.
## Stöia

## Abitanti

## Pòsti de interesse

## Economîa

## Coltûa

## Manifestaçioin

## Feste e fêe

## Aministraçión

## Comunicaçioin

## Nòtte


## Âtri progètti

Categorîa:Çittæ di Stati Unii d'America
Codiçe postâ

U **CAP** u l'è u codiçe de avviamentu postale (in italiàn: *Codice di Avviamento Postale*). U serve pe façilità l'individuasion du lögu de destinasiùn.
 
## Descriçion e stòia
A Germania a fu u primmu paize au mundu a mette un scistema de codiçe postale int'o 1941.
Au 2005, 117 de 190 naziuin de l'Uniun Pustale Universâ g'han tale scistema.

## Âtri progètti

Categorîa:Posta
Curitiba

**Curitiba**, a l'è unn-a çittæ d'o Brasî, capitâ d'o stato d'o Paraná e ciû grande çittæ da Region sûd d'o Brasî; çirca 1.893.997 personn-e vivan inta çittæ (stimaxôn 2016) - con 3.261.168 abitanti a-a sêu àrea metropolitann-a (*Gran Curitiba*) - insce 'na sûperfiçie de 434,967 km².
 
## Descriçion e stöia
Fondâa into 1693, a maggioransa da popolassion a l'è d'origgine italiann-a, germanega, ucrainn-a, polacca e giapponnéize, ma ciû reçentementi se son formæ grandi comûnitæ d'arabi, cineixi e de l'America do Sud. A l'è cônsciderä a primma çittæ d'o sûd d'o Brasî in importansa economica, côltûâle e sôçiâle.

A temperatûa de mëzo annua a l'è de +16&nbsp;°C, cônsciderä a ciû freida capitâ brasiliann-a.

A l'è ascì 'n importante çentro commerçiâ, edûcatïo e coltûà. A l'è 'n destin importante pe o tûriximo locâle e internassionâ e a l'è stæta premiâa molte vòtte comme ûnn-a de çittæ ciû belle, vivibili e cosmopolita do mondo. 

### Clìmma
O clìmma de Curitiba o l'è subtropicâ - a temperatûa de mëzo annua a l'è de +16&nbsp;°C, cônsciderä a ciû freida capitâ brasiliann-a.

### Binelàggi
Curitiba a l'è binelâ con:

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Colegaménti esterni
* https://www.curitiba-brazil.com/
* https://www.curitiba.pr.gov.br/

## Nòtte


## Âtri progètti

Categorîa:Çittæ do Brasî
Comun confinanti

I comun limitrofi, ò **comun confinanti**, sun tutti i comün che condividdan una porsion du propriu cunfin territoriâ cun un atro comün de riferimentu.

## Descriçion
Puriescimu definî limitrofi anche quelli comün che cunfin-an pe un solo punto geometrico (cunfin de lunghezza zeru).

## Vôxe corelæ
Comun

Categorîa:Comùn
UNESCO

**LOrganizzaçiun de Naçiuin Unie pe lEducasiun, a Sciença e a Cultûa** (**UNESCO**, da l'ingleise *United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization*) a l'è stæta fundâ int'o 1946 da e Naçiuin Unie pe favuî u svilûppu da sciensa, da cultûa e de l'educaçiûn. 

A seu sede a l'è a Pariggi, in Fransa. I prugetti spunsurizæ da l'UNESCO cumprendan: prugrammi scientifichi internaçiunali; prugrammi de alfabetizasiun; prugetti regiunali e de stöia culturale; e cuuperaçiuìn internaçiunali pe asseguâ u patrimoniu culturale e naturale da Tæra e pe a cunservaçiun di diritti umani.

## Atri progètti
Provinsa

**Provinsa** u l'è u numme con chi se indica de solitu un'entitæ governativa subnaçionâ. A definiçiun precisa de furme e di poei de 'na provinsa a varia a segunda de naçiuin. Sempre a segunda de naçiuin u termine provinsa u vegne sostituiu cun di termini alternativi: destreitu, dipartimentu, statu, regiun, cuntea ecc. U termine u trae origine da-u latin *provincia, provinciae*, cumpostu da *pro + victa*, ovveü "precedentemente vinta". 

E provinse, inte l'antiga Rumma, ean infatti e tære conquistæ, sutta a-u duminiu de Rumma e nun aventi dirittu a a *civitas* ruman-a.

## Atri prugetti
Chicago

**Chicago** a l'è a çittæ ciù inportante do Stato de l'Illinois. Ciamâ ascì *Second City* e *Windy City*, a l'è a tersa çittæ pe abitanti di Stati Unïi d'America con 2 746 388 abitanti (2020). A seu area metropolitan-a, ciamâ *Chicagoland*, a se estende in sciô Lago Michigan e a conta 9.000.000 abitanti.

Into 1833 a l'ea da picinn-a çittæ de frontêa (con çirca 350 abitanti) e ancheu Chicago a l'è stæta definïa unn-a de 10 çittæ ciù influenti a-o móndo. Ancheu a l'è unn-a çittæ multietnica, pe de ciù un importante centro finançiaio e industriale ed un di maggioi centri espoxitivi do móndo. O centro da çittæ (*Downtown* o *Loop*) o l'è dominou da di imponenti grattaçê che arrivan anche a-i 108 cén (pe 'n'artessa de 442m) da *Sears Tower*, o ciù âto grattaçê di U.S.A e o terço do móndo. 

Chicago a l'è a çittæ co-o ciù gran nùmmero de pónti mòbili a-o móndo, 45, e un di pónti de riferimento mondiali pe-o jazz.
## Giögrafîa

## Stöia

## Abitanti

## Pòsti de interesse

## Economîa

## Coltûa

## Manifestaçioin

## Feste e fêe

## Aministraçión

## Comunicaçioin

## Nòtte


## Âtri progetti

Categorîa:Çittæ di Stati Unii d'America
2007

## Fæti
### Euröpa

### Àzia

### Àfrica
 
### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio

### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 2007 a cansón *[[Ti regalerò una rosa]]*, cantâ da Simone Cristicchi.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 2006-2007 - Inter
- Danilo Di Luca o goâgna o Gîo d'Italia 2007.
- Portland - Coppa Davis 2007. Vincitô: Stati Unïi d'America 
- Formula 1 (2007) - Vincitô: Kimi Räikkönen sôvia Ferrari 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: 
Prémio Nobel pe-a letiatûa: 
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
Prémio Nobel pe-a fìxica: 
Prémio Nobel pe-a chìmica: 
Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Ingmar Bergman (1966).jpg|Ingmar Bergman (14 lûggio 1918-30 lûggio 2007), 1966
Immaggine:Marcel Marceau in Berlin 1995.jpg|Marcel Marceau (22 marso 1923-22 seténbre 2007), Berlin, 1995


## Atri progètti

007
2005

O 2005 o l'è 'n anno non bisestile iniçiòu, segondo o lunâio gregoriàn, de sabbo.

## Fæti
### Euröpa

### Àzia

### Àfrica
 
### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio

### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 2005 a cansón *Angelo*, cantâ da Francesco Renga.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 2004-2005 - Tìtolo revocòu a Juventus
- Paolo Savoldelli o goâgna o Gîo d'Italia 2005.
- Bratislava - Coppa Davis 2005. Vincitô: Croaçia 
- Formula 1 (2005) - Vincitô: Fernando Alonso sôvia Renault 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: 
Prémio Nobel pe-a letiatûa: 
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
Prémio Nobel pe-a fìxica: 
Prémio Nobel pe-a chìmica: 
Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:014280 - Alcalá de Henares.jpg|Zane Paolo II (18 mazzo 1920-2 arvî 2005) (Alcalá)


## Atri progètti

005
2004

## Fæti
### Euröpa
2004. Zena a l'è stæta capitâle Europêa da Coltûa.
### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio

### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 2004 a cansón *[[L'uomo volante]]*, cantâ da Marco Masini.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 2003-2004 - Milan
- Damiano Cunego o goâgna o Gîo d'Italia 2004.
- Siviggia - Coppa Davis 2004. Vincitô: Spagna 
- Formula 1 (2004) - Vincitô: Michael Schumacher sôvia Ferrari 
- Aten. XXVIII Olimpiade. 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: Wangari Muta Maathai
Prémio Nobel pe-a letiatûa: Elfriede Jelinek
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: Linda B. Buck e Richard Axel
Prémio Nobel pe-a fìxica: David J. Gross, H. David Politzer e Frank Wilczek
Prémio Nobel pe-a chìmica: Aaron Ciechanover, Avram Hershko e Irwin Rose
Prémio Nobel pe l'economîa: Finn E. Kydland e Edward C. Prescott

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Nino Manfredi, 1990.jpg|Nino Manfredi (1921-2004)


## Âtri progètti

004
2003

## Fæti

### Euröpa

### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio
 
### Arte
#### Mûxica
- Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 2003 a cansón *[[Per dire di no]]*, cantâ da Alexia.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 2002-2003 - Juventus
- Gilberto Simoni o  goâgna o Gîo d'Italia 2003.
- Melbourne - Coppa Davis 2003. Vincitô: Australia 
- Formula 1 (2003) - Vincitô: Michael Schumacher sôvia Ferrari 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: Shirin Ebadi
Prémio Nobel pe-a letiatûa: : J. M. Coetzee
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: Paul Lauterbur, Peter Mansfield
Prémio Nobel pe-a fìxica: Alekseï Abrikossov, Vitaly Ginzburg e Anthony Leggett
Prémio Nobel pe-a chìmica: : Peter Agre e Roderick MacKinnon
Prémio Nobel pe l'economîa: Robert Engle e Clive W. J. Granger.

### Nasciûi

Immaggine:Greta Thunberg 01 (cropped).jpg|Greta Thunberg (Stoccolma, 3 zenâ 2003), fôto do 31 agosto 2018

### Mòrti

Immaggine:Gastone1.jpg|Alberto Sordi (15 zûgno 1920-24 frevâ 2003), *Gastone*, 1960
Immaggine:Gianni Agnelli 01.jpg|Gianni Agnelli (12 marso 1921-24 zenâ 2003), 1986
Immaggine:Paolo Monti - Servizio fotografico - BEIC 6355821.jpg|Paolo Monti, *[[Enrico Baj]]* (31 òtôbre 1924-16 zûgno 2003), 1954
 

## Atri progètti

003
2002

## Fæti
### Euröpa
1° zenâ  - L'Œüro in Aostria, Belgio, Finlandia, Fransa, Germania, Irlanda, Italia, Luscemburgo, Paixi Basci, Portogallo e Spagna. 
### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio
 
### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 2002 a cansón *[[Messaggio d'amore]]*, cantâ da-i Matia Bazar.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 2001-2002 - Juventus
- Gilberto Simoni o goâgna o Gîo d'Italia 2002.
- Corea do Sud e Giappon - Mondiâle de balón 2002. Vincitô: Naçionâ de balon do Braxî 
- Pariggi - Coppa Davis 2002. Vincitô: Rùscia 
- Formula 1 (2002) - Vincitô: Michael Schumacher sôvia Ferrari 
- Çittæ do Lago de Sâ (USA). XIX Olimpiade Invernâ. 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: Jimmy Carter
Prémio Nobel pe-a letiatûa: Imre Kertész
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: Sydney Brenner, Robert Horvitz e John Sulston
Prémio Nobel pe-a fìxica: Masatoshi Koshiba, Raymond Davis Jr., Riccardo Giacconi
Prémio Nobel pe-a chìmica: John B. Fenn, Kōichi Tanaka e Kurt Wüthrich
Prémio Nobel pe l'economîa: Daniel Kahneman e Vernon L. Smith

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Salome CB-01.jpg|Carmelo Bene (1° seténbre 1937-16 marso 2002), *Salomè*, 1972


## Atri progètti

002
2001

## Fæti
### Euröpa
*
### Àzia
*
### Àfrica
* 
### América
*
### Oustràlia, Òceània, Pöli
*
### Spàçio
* 
### Arte
#### Mûxica
* Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 2001 a cansón *[[Luce (tramonti a nord est)]]*, cantâ da Elisa (cantante).

### Costruçión
*
### Inovaçión
*
### Sport
* Canpionòu de Serie A 2000-2001 - Roma
* Gilberto Simoni o goâgna o Gîo d'Italia 2001.
* Melbourne - Coppa Davis 2001. Vincitô: Fransa 
* Formula 1 (2001) - Vincitô: Michael Schumacher sôvia Ferrari 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
* Prémio Nobel pe-a pâxe: ONU e Kofi Annan
* Prémio Nobel pe-a letiatûa: V. S. Naipaul
* Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: Leland H. Hartwell, Tim Hunt e Sir Paul Nurse
* Prémio Nobel pe-a fìxica: : Eric Cornell, Wolfgang Ketterle e Carl Wieman
* Prémio Nobel pe-a chìmica: William Standish Knowles, Ryōji Noyori e K. Barry Sharpless
* Prémio Nobel pe l'economîa: George Akerlof, Michael Spence e Joseph E. Stiglitz.

### Nasciûi
*
### Mòrti

Immaggine:Ardito Desio 1954b.jpg|Ardito Desio (18 arvî 1897-2 dexénbre 2001), K2, 1954
Immaggine:Anthony Quinn, 2000.jpg|Anthony Quinn (1915-2001)
Immaggine:Renato Carosone - photographed by Augusto De Luca (12).jpg|Renato Carosone (3 zenâ 1920-20 mazzo 2001), 1955


## Atri progètti

001
2000

## Fæti
### Euröpa

### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio
 
### Arte
#### Cîne
*[[O Gladiatô]]* (en: *Gladiator*) - (USA e Regno Unïo). Regîa de Ridley Scott.
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 2000 a cansón *Sentimento*, cantâ da Piccola Orchestra Avion Travel.

### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1999-2000 - Lazio 
- Stefano Garzelli o goâgna o Gîo d'Italia 2000.
- Barçellonn-a - Coppa Davis 2000. Vincitô: Spagna 
- Formula 1 (2000) - Vincitô: Michael Schumacher sôvia Ferrari 
- Sydney. XXVII Olimpiade. 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: Kim Dae-jung
Prémio Nobel pe-a letiatûa: Gao Xingjian
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: Arvid Carlsson, Paul Greengard e Eric Kandel
Prémio Nobel pe-a fìxica: Jaurès Alferov, Herbert Kroemer e Jack Kilby
Prémio Nobel pe-a chìmica: Alan Heeger, Alan MacDiarmid e Hideki Shirakawa
Prémio Nobel pe l'economîa: James Heckman e Daniel McFadden.

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Gino Bartali card.jpg|Gino Bartali (18 lûggio 1914-5 mazzo 2000)
Immaggine:Cimitero Ebraico di Ferrara Tomba Giorgio Bassani 3.jpg|Tònba de Giorgio Bassani (4 marso 1916-13 arvî 2000) (Çimitêio ebràico de Ferrara) 


## Atri progètti

000
2008

## Fæti

### Euröpa
*
### Àzia
*
### Àfrica
* 
### América
*
### Oustràlia, Òceània, Pöli
*
### Spàçio
* 
### Arte
#### Mûxica
* Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 2008 a cansón *[[Colpo di fulmine]]*, cantâ da Giò Di Tonno e da Lola Ponce.
### Costruçión
*
### Inovaçión
*
### Sport
* Canpionòu de Serie A 2007-2008 - Inter
* Alberto Contador o goâgna o Gîo d'Italia 2008.
* Mar del Plata (Argentinn-a) - Coppa Davis 2008. Vincitô: Spagna 
* Formula 1 (2008) - Vincitô: Lewis Hamilton sôvia McLaren 
* Pechin. XXIX Olimpiade. 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
* Prémio Nobel pe-a pâxe: 
* Prémio Nobel pe-a letiatûa: 
* Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
* Prémio Nobel pe-a fìxica: 
* Prémio Nobel pe-a chìmica: 
* Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi
*
### Mòrti
*

## Âtri progètti

008
2010

## Fæti
### Euröpa

### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio

### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 2010 a cansón *[[Per tutte le volte che...]]*, cantâ da Valerio Scanu.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 2009-2010 - Inter
- Ivan Basso o goâgna o Gîo d'Italia 2010.
- Africa do Sud - Mondiâle de balón 2010. Vincitô: Naçionâ de balon da Spagna 
- Belgraddo - Coppa Davis 2010. Vincitô: Serbia 
- Formula 1 (2010) - Vincitô: Sebastian Vettel sôvia Red Bull 
- Vancouver (Canada). XXI Olimpiade Invernâ. 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: 
Prémio Nobel pe-a letiatûa: 
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
Prémio Nobel pe-a fìxica: 
Prémio Nobel pe-a chìmica: 
Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:MarioMonicelli.jpg|Mario Monicelli (16 mazzo 1915-29 novénbre 2010), 2007


## Atri progètti

010
1999

## Fæti
### Euröpa
- 1° zenâ - Œüro monæa ófiçiâ di stati membri de l'Union Europea.
### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio
 
### Arte
#### Mûxica
- Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1999 a cansón *[[Senza pietà]]*, cantâ da Anna Oxa.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1998-1999 - Milan 
- Ivan Gotti o goâgna o Gîo d'Italia 1999.
- Nissa - Coppa Davis 1999. Vincitô: Australia 
- Formula 1 (1999) - Vincitô: Mika Häkkinen sôvia McLaren 
### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
- Prémio Nobel pe-a pâxe: 
- Prémio Nobel pe-a letiatûa: 
- Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
- Prémio Nobel pe-a fìxica: 
- Prémio Nobel pe-a chìmica: 
- Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Mario Soldati 1967.jpg|Mario Soldati (17 novénbre 1906-19 zûgno 1999), 1967
Immaggine:Amintore Fanfani portrait.jpg|Amintore Fanfani (Pieve Santo Stefano, 6 frevâ 1908-Rómma, 20 novénbre 1999)
Immaggine:DiMaggio cropped 140x190.jpg|Joe DiMaggio (25 novénbre 1914-8 marso 1999)


## Atri progètti

099
1997

## Fæti
### Euröpa

### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio
 
### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1997 a cansón *[[Fiumi di parole]]*, cantâ da Jalisse.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1996-1997 - Juventus
- Ivan Gotti o goâgna o Gîo d'Italia 1997.
- Gothenburg - Coppa Davis 1997. Vincitô: Svéçia 
- Formula 1 (1997) - Vincitô: Jacques Villeneuve sôvia Williams 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: 
Prémio Nobel pe-a letiatûa: Dario Fo
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
Prémio Nobel pe-a fìxica: 
Prémio Nobel pe-a chìmica: 
Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Jacques-Yves Cousteau Les Mousquemers en 1948.jpg|Jacques-Yves Cousteau (11 zûgno 1910-25 zûgno 1997), 1948
Immaggine:Международная Леонардо-премия 18 (cropped).jpg|Diana Spencer (1° lûggio 1961-31 agosto 1997), 1995


## Atri progètti

097
1995

## Fæti
### Euröpa

### Àzia

### Àfrica
 
### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio
 
### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1995 a cansón *[[Come saprei]]*, cantâ da Giorgia (cantante).
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1994-1995 - Juventus
- Tony Rominger o goâgna o Gîo d'Italia 1995.
- Mosca (çittæ) - Coppa Davis 1995. Vincitô: Stati Unïi d'America 
- Formula 1 (1995) - Vincitô: Michael Schumacher sôvia Benetton 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: 
Prémio Nobel pe-a letiatûa: 
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
Prémio Nobel pe-a fìxica: 
Prémio Nobel pe-a chìmica: 
Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Grand Prix i Kristianstad - L0058 902aFo30141701100041.jpg|Juan Manuel Fangio (24 zûgno 1911- 17 lûggio 1995), Grand Prix Kristianstad, 1955


## Atri progètti

095
1991

## Fæti
### Euröpa

### Àzia

### Àfrica
 
### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio

### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1991 a cansón *[[Se stiamo insieme]]*, cantâ da Riccardo Cocciante.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1990-1991 - Sandöia
- Franco Chioccioli o goâgna o Gîo d'Italia 1991.
- Lion - Coppa Davis 1991. Vincitô: Fransa 
- Formula 1 (1991) - Vincitô: Ayrton Senna sôvia McLaren 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: 
Prémio Nobel pe-a letiatûa: 
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
Prémio Nobel pe-a fìxica: 
Prémio Nobel pe-a chìmica: 
Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Portrait of Martha Graham and Bertram Ross, as Clytemenestra and Orestes LCCN2004662956.jpg|Martha Graham (11 mazzo 1894-1° arvî 1991), co Bertram Ross, 1961


## Atri progètti

091
1989

## Fæti
### Euröpa
9 novénbre - Berlin. Càzze a Miâgia de Berlìn.
### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio
 
### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1989 a cansón *[[Ti lascerò]]*, cantâ da Anna Oxa e Fausto Leali.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1988-1989 - Inter
- Laurent Fignon o goâgna o Gîo d'Italia 1989.
- Stoccarda - Coppa Davis 1989. Vincitô: Repubbrica Federâ de Germania 
- Formula 1 (1989) - Vincitô: Alain Prost sôvia McLaren 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: 
Prémio Nobel pe-a letiatûa: 
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
Prémio Nobel pe-a fìxica: 
Prémio Nobel pe-a chìmica: 
Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Dali Allan Warren.jpg|Salvador Dalí (11 mazzo 1904-23 zenâ 1989), Pariggi, 1972
Immaggine:Samuel Beckett, Pic, 1 (cropped).jpg|Samuel Beckett (13 arvî 1906-22 dexénbre 1989), 1977
Immaggine:Herbert Von Karajan, Fundo Correio da Manhã - 2.tif|Herbert von Karajan (5 arvî 1908-16 lûggio 1989), 1972
Immaggine:Bette Davis in June 1938 (cropped).png|Bette Davis (5 arvî 1908-6 òtôbre 1989), 1938
Immaggine:SERGIO LEONE.jpg|Sergio Leone (3 zenâ 1929-30 arvî 1989)


## Atri progètti

089
1986

## Fæti
### Euröpa

### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio
 
### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1986 a cansón *[[Adesso tu]]*, cantâ da Eros Ramazzotti.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1985-1986 - Juventus
- Roberto Visentini o goâgna o Gîo d'Italia 1986.
- Melbourne - Coppa Davis 1986. Vincitô: Australia 
-  Mexico - Mondiâle de balón 1986. Vincitô: Naçionâ de balon d'Argentina 
- Formula 1 (1986) - Vincitô: Alain Prost sôvia McLaren 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: 
Prémio Nobel pe-a letiatûa: 
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: Rita Levi-Montalcini e Stanley Cohen
Prémio Nobel pe-a fìxica: 
Prémio Nobel pe-a chìmica: 
Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Maria Bellonci.jpg|Maria Bellonci (1902-1986)
Immaggine:Simone de Beauvoir left.png|Simone de Beauvoir (9 zenâ 1908-14 arvî 1986)


## Atri progètti

086
1984

## Fæti
 
### Euröpa

### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio

### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1984 a cansón *[[Ci sarà]]*, cantâ da Al Bano e Romina Power.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1983-1984 - Juventus
- Francesco Moser o goâgna o Gîo d'Italia 1984.
- Gothenburg - Coppa Davis 1984. Vincitô: Svéçia 
- Formula 1 (1984) - Vincitô: Niki Lauda sôvia McLaren 
- Los Angeles. XXIII Olimpiade. 
- Saraièvo. XIV Olimpiade Invernâ. 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: 
Prémio Nobel pe-a letiatûa: 
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
Prémio Nobel pe-a fìxica: Carlo Rubbia e Simon van der Meer
Prémio Nobel pe-a chìmica: 
Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi
* 22 dexénbre: Basshunter

### Mòrti

Immaggine:Face detail, Premier Indira Gandhi (Congrespartij), Bestanddeelnr 929-0811 (cropped).jpg|Indira Gandhi (1917-1984)
Immaggine:Eduardo De Filippo e sughero del Teatro San Carlino.jpg|Eduardo De Filippo (24 mazzo 1900-31 òtôbre 1984), co-o modelìn do San Carlino


## Atri progètti

084
1983

## Fæti

### Euröpa

### Àzia

### Àfrica
 
### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio
 
### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1983 a cansón *[[Sarà quel che sarà]]*, cantâ da Tiziana Rivale.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1982-1983 - Roma
- Giuseppe Saronni o goâgna o Gîo d'Italia 1983.
- Melbourne - Coppa Davis 1983. Vincitô: Australia 
- Formula 1 (1983) - Vincitô: Nelson Piquet sôvia Brabham 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: Lech Wałęsa
Prémio Nobel pe-a letiatûa: William Golding
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: Barbara McClintock
Prémio Nobel pe-a fìxica: Subrahmanyan Chandrasekhar e William Alfred Fowler
Prémio Nobel pe-a chìmica: Henry Taube
Prémio Nobel pe l'economîa: Gérard Debreu

### Nasciûi

### Mòrti

## Colegaménti esterni

083
1982

## Fæti

### Euröpa
*
### Àzia
*
### Àfrica
* 
### América
*
### Oustràlia, Òceània, Pöli
*
### Spàçio
* 
### Arte
#### Mûxica
* Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1982 a cansón *[[Storie di tutti i giorni]]*, cantâ da Riccardo Fogli.
### Costruçión
*
### Inovaçión
*
### Sport
* Canpionòu de Serie A 1981-1982 - Juventus
* Bernard Hinault o goâgna o Gîo d'Italia 1982.
* Grenoble - Coppa Davis 1982. Vincitô: Stati Unïi d'America 
* Spagna - Mondiâle de balón 1982. Vincitô: Naçionâ de balon de l'Italia 
* Formula 1 (1982) - Vincitô: Keke Rosberg sôvia Williams 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
* Prémio Nobel pe-a pâxe: 
* Prémio Nobel pe-a letiatûa: 
* Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
* Prémio Nobel pe-a fìxica: 
* Prémio Nobel pe-a chìmica: 
* Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi
*
### Mòrti
*

## Atri progètti

082
1980

## Fæti
### Euröpa

### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio

### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1980 a cansón *[[Solo noi]]*, cantâ da Toto Cutugno.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1979-1980 - Inter
- Bernard Hinault o goâgna o Gîo d'Italia 1980.
- Mosca. XXII Olimpiade. 
- Lake Placid. XIII Olimpiade Invernâ. 
- Praga - Coppa Davis 1980. Vincitô: Cecoslovacchia 
- Formula 1 (1980) - Vincitô: Alan Jones sôvia Williams 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe:  
Prémio Nobel pe-a letiatûa:  
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a:  
Prémio Nobel pe-a fìxica:  
Prémio Nobel pe-a chìmica:  
Prémio Nobel pe l'economîa:  

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Hitchcock Birds promotional still.jpg|Alfred Hitchcock (13 agosto 1899-29 arvî 1980), 1963
Immaggine:Jean Paul Sartre 1967 (enhanced).jpg|Jean-Paul Sartre (21 zûgno 1905-15 arvî 1980), 1967
Immaggine:Shah Mohammad Reza Pahlavi, 1973.jpg|Mohammad Reza Pahlavi (1919-1980)
Immaggine:Gianni Rodari anni cinquanta.jpg|Gianni Rodari (1920-1980) 


## Atri progètti

080
1975

## Fæti
### Euröpa

### Àzia

### Àfrica
 
### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio
 
### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1975 a cansón *[[Ragazza del sud]]*, cantâ da Gilda.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1974-1975 - Juventus
-  Fausto Bertoglio o goâgna o Gîo d'Italia 1975.
- Stoccolma - Coppa Davis 1975. Vincitô: Svessia 
- Formula 1 (1975) - Vincitô: Niki Lauda sôvia Ferrari 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: 
Prémio Nobel pe-a letiatûa: 
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
Prémio Nobel pe-a fìxica: Aage Niels Bohr
Prémio Nobel pe-a chìmica: 
Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Joséphine Baker - photographie Nadar.jpg|Joséphine Baker (3 zûgno 1906-12 arvî 1975), 1930
Immaggine:Pier Paolo Pasolini.jpg|Pier Paolo Pasolini (5 marso 1922-2 novénbre 1975)


## Atri progètti

075
1974

## Fæti
### Euröpa

### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio
 
### Arte
#### Cîne
*[[C'eravamo tanto amati]]*, (Italia), regîa d'Ettore Scola, co Stefania Sandrelli, Nino Manfredi, Vittorio Gassman e Stefano Satta Flores.
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1974 a cansón *[[Ciao cara come stai?]]*, cantâ da Iva Zanicchi.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1973-1974 - Lazio.
- Eddy Merckx o goâgna o Gîo d'Italia 1974.
- Repubbrica Federâ de Germania - Mondiâle de balón 1974. Vincitô: Naçionâ de balon da Repubbrica Federâ de Germania 
- Formula 1 (1974) - Vincitô: Emerson Fittipaldi sôvia McLaren 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: 
Prémio Nobel pe-a letiatûa: 
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
Prémio Nobel pe-a fìxica: 
Prémio Nobel pe-a chìmica: 
Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Duke Ellington 1.JPG|Duke Ellington (29 arvî 1899-24 mazzo 1974)


## Atri progètti

074
1950

## Fæti

### Euröpa

### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Arte
#### Film
*[[Çenêla]]* pelìcola d'animacion, prodùta da Walt Disney.
### Costruçión

### Inovaçión
 
### Sport
- Canpionòu de Serie A 1949-1950 - Juventus
- Hugo Koblet o goâgna o Gîo d'Italia 1950.
- Brasile - Mondiâle de balón 1950. Vincitô: Naçionâ de balon de l'Uruguay 
- Neuva York - Coppa Davis 1950. Australia 
- Formula 1 (1950) - Vincitô: Nino Farina sôvia Alfa Romeo 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: Ralph Bunche
Prémio Nobel pe-a letiatûa: Bertrand Russell
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: Edward Calvin Kendall, Tadeusz Reichstein e Philip Showalter Hench
Prémio Nobel pe-a fìxica: Cecil Frank Powell
Prémio Nobel pe-a chìmica: William Francis Giauque e Kurt Alder

### Nasciûi

### Mòrti

## Nòtte


## Atri progètti

050
1951

## Fæti

### Euröpa

### Àzia

### Àfrica
 
### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1951 a cansón *[[Grazie dei fiori]]*, cantâ da Nilla Pizzi.

### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1950-1951 - Milan
- Fiorenzo Magni o goâgna o Gîo d'Italia 1951.
-  Sidney - Coppa Davis 1951. Vincitô: Australia 
- Formula 1 (1951) - Vincitô: Manuel Fangio sôvia Alfa Romeo 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: Leon Jouhaux
Prémio Nobel pe-a letiatûa: Pär Fabian Lagerkvist
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: Max Theiler
Prémio Nobel pe-a fìxica: John Douglas Cockcroft e Ernest Thomas Sinton Walton
Prémio Nobel pe-a chìmica: Edwin Mattison McMillan e Glenn Theodore Seaborg

### Nasciûi

### Mòrti

## Atri progètti

051
1952

## Fæti

### Euröpa
*
### Àzia
*
### Àfrica
* 
### América
*
### Oustràlia, Òceània, Pöli
* 
### Arte
#### Mûxica
* Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1952 a cansón *[[Vola colomba]]*, cantâ da Nilla Pizzi.
### Costruçión
*
### Inovaçión
* 
### Sport
* Canpionòu de Serie A 1951-1952 - Juventus
* Fausto Coppi o goâgna o Gîo d'Italia 1952.
* Formula 1 (1952) - Vincitô: Alberto Ascari sôvia Ferrari 
* Helsinki. XV Olimpiade 
* Oslo. VI Olimpiade Invernâ 
* Adelaide - Coppa Davis 1952. Vincitô: Australia 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
* Prémio Nobel pe-a pâxe: Albert Schweitzer
* Prémio Nobel pe-a letiatûa: François Mauriac
* Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: Selman Abraham Waksman
* Prémio Nobel pe-a fìxica: Felix Bloch e Edward Mills Purcell
* Prémio Nobel pe-a chìmica: Archer John Porter Martin e Richard Laurence Millington Synge

### Nasciûi

Immaggine:Pietro Paolo Mennea (cropped).jpg|Pietro Mennea (1952-2013)

*
### Mòrti

Immaggine:Maria Montessori (portrait).jpg|Maria Montessori (1870-1952)

*

## Atri progètti

052
1954

## Fæti

### Euröpa
16 òtôbre - A "Zona A" de Trieste pasa a l'aministraçión civîle italiann-a.
### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli
 
### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1954 a cansón *[[Tutte le mamme]]*, cantâ da Giorgio Consolini e da Gino Latilla.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1953-1954 - Inter
- Carlo Clerici o goâgna o Gîo d'Italia 1954.
- Formula 1 (1954) - Vincitô: Manuel Fangio sôvia Maserati 
- Svissea - Mondiâle de balón 1954. Vincitô: Naçionâ de balon da Repubbrica Federâ de Germania 
- Sidney - Coppa Davis 1954. Vincitô: Stati Unïi d'America 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: UNHCR (Âto Comisâio de-e Naçioìn Unîe pe-i rifugiæ)
Prémio Nobel pe-a letiatûa: Ernest Hemingway
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: John Franklin Enders, Thomas Huckle Weller e Frederick Chapman Robbins
Prémio Nobel pe-a fìxica: Max Born e Walther Bothe
Prémio Nobel pe-a chìmica: Linus Carl Pauling

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Alcide De Gasperi anni 50.jpg|thumb|100px|Alcide De Gasperi (1881-1954)
Immaggine:Enrico Fermi 1943-49.jpg|Enrico Fermi (1901-1954)


## Nòtte


## Atri progètti

054
1955

## Fæti

### Euröpa

### Àzia

### Àfrica
 
### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1955 a cansón *[[Buongiorno tristezza]]*, cantâ da Claudio Villa e da Tullio Pane.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1954-1955 - Milan
- Fiorenzo Magni o goâgna o Gîo d'Italia 1955.
- Formula 1 (1955) - Vincitô: Manuel Fangio sôvia Daimler Benz 
- Neuva York - Coppa Davis 1955. Vincitô: Australia 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a letiatûa: Halldór Laxness
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: Axel Hugo Theodor Theorell
Prémio Nobel pe-a fìxica: Willis Eugene Lamb e Polykarp Kusch
Prémio Nobel pe-a chìmica: Vincent du Vigneaud

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:James Dean ca 1955.jpg|James Dean (1931-1955)
Immaggine:Albert Einstein by Mishkin, 1921.png|*[[Albert Einstein]]* (14 marso 1879-18 arvî 1955), Nobel 1921


## Atri progètti

055
1958

## Fæti

### Euröpa

### Àzia

### Àfrica
 
### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio

### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1958 a cansón *[[Nel blu dipinto di blu]]*, cantâ da Domenico Modugno e da Johnny Dorelli.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1957-1958 - Juventus
- Ercole Baldini o goâgna o Gîo d'Italia 1958.
- Svéçia - Mondiâle de balón 1958. Vincitô: Naçionâ de balon do Braxî 
- Formula 1 (1958) - Vincitô: Mike Hawthorn sôvia Ferrari 
- Brisbane - Coppa Davis 1958. Vincitô: Stati Unïi d'America 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: Georges Pire
Prémio Nobel pe-a letiatûa: Boris Pasternak 
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: George Wells Beadle, Edward Lawrie Tatum e Joshua Lederberg
Prémio Nobel pe-a fìxica: Pavel Alekseevič Čerenkov, Il'ia Frank e Igor Yevgenyevich Tamm
Prémio Nobel pe-a chìmica: Frederick Sanger

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Tyrone power black swan 3.jpg|Tyrone Power (5 mazzo 1914-15 novénbre 1958)

## Nòtte


## Atri progètti

058
1956

## Fæti

### Euröpa
*
### Àzia
*
### Àfrica
* 
### América
*
### Oustràlia, Òceània, Pöli
* 
### Arte
#### Mûxica
* Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1956 a cansón *[[Aprite le finestre]]*, cantâ da Franca Raimondi.
### Costruçión
*
### Inovaçión
*
### Sport
* Canpionòu de Serie A 1955-1956 - Fiorentina
* Charly Gaul o goâgna o Gîo d'Italia 1956.
* Melbourne. XVI Olimpiade. 
* Formula 1 (1956) - Vincitô: Manuel Fangio sôvia Ferrari 
* Cortina d'Ampezzo. VII Olimpiade Invernâ. 
* Adelaide -  Coppa Davis 1956. Vincitô: Australia 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
* Prémio Nobel pe-a letiatûa: Juan Ramón Jiménez
* Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: André Frédéric Cournand Werner Forssmann e Dickinson W. Richards
* Prémio Nobel pe-a fìxica: William Bradford Shockley, John Bardeen e Walter Houser Brattain
* Prémio Nobel pe-a chìmica: Cyril Norman Hinshelwood e Nikolaj Nikolaevič Semënov

### Nasciûi
*
### Mòrti
*

## Atri progètti

056
1957

## Fæti

### Euröpa

### Àzia

### Àfrica
 
### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio
4 ottobre - Bajkonur (URSS). O Sputnik 1 o l'é o prìmmo satèlite artifiçiâle, mandòu inte l'òrbita in gîo a-a Tæra.
### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 1957 a cansón *[[Corde della mia chitarra]]*, cantâ da Claudio Villa e da Nunzio Gallo.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 1956-1957 - Milan
- Gastone Nencini o goâgna o Gîo d'Italia 1957.
- Formula 1 (1957) - Vincitô: Manuel Fangio sôvia Alfieri Maserati 
- Melbourne - Coppa Davis 1957. Vincitô: Australia 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: Lester Pearson
Prémio Nobel pe-a letiatûa: Albert Camus
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: Daniel Bovet
Prémio Nobel pe-a fìxica: Chen Ning Yang e Tsung-Dao Lee
Prémio Nobel pe-a chìmica: Alexander R. Todd

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Toscanini portrait circa 1950.jpg|Arturo Toscanini (1867-1957)


## Colegaménti esterni

057