open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Cesare Duaço

**Cesare Duaço** ò ***Çesare Duraçço*** (Zena, 1593 - 8 dexembre 1680) o l'è stæto o 118° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 18 arvî 1665 a-o 18 arvî 1667, o setantetreieximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Lusciandro Grimado

**Lusciandro Grimado** (Zena, 1621 – 1683) o l'è stæto o 121° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 27 zugno 1671 a-o 27 zugno 1673, o setanteseieximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Agostin Saluçço

**Agostin Saluçço** (Zena, 1631 – 1701) o l'è stæto o 122° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 5 lùggio 1673 a-o 4 lùggio 1675, o setantesetteximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Antogno Da Passan

**Antogno Da Passan** (Zena, 1599–1681) o l'è stæto o 123° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 11 luggio 1675 a-o 11 luggio 1677, o setantœutteximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Cesare Gentî

**Cesare** (ò ***Çesare***) **Gentî** (Zena, 1614 - 1681) o l'è stæto o 119° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 10 mazzo 1667 a-o 10 mazzo 1669, o setantequatreximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Federico Faruffini

**Federico Faruffini** (Sesto San Giovanni 1833 - Perugia 1869) ô l'è stætô un pitô e incisô italian de l'800.
A sö opera a l'è consciderä cômme un mômento de passaggiô tra ô pittoricismo de Giovanni Carnovali e i moddi di Scapigliati lômbardi.

## Biografìa

Fôrmoô presso a “Civica Scuola di Pittura” de Pavia côn Giacomo Trecourt; amigô de Tranquillo Cremona, ô l'ea influensoô maggiormente dä pittüa cromaticamente ricca de Carnovali, dedicandôse a soggetti storici, religiôsi o piggæ dai romansi. Ô l'ea andætô a Romma in tô 1856, restandôghe figna all'iniziô dô 1858, impiegoô in ta primma commisciôn ufficiale: a pala con l'*Immacolata Concezione* pe ô Duomo de Pavia, dôve spunta de influense puriste.

Ô l'è mortô suicida a Perugia, con l'ingestiôn de cianüro de potassiô.

## Opere
E opere realizzæ tra ô 1859 e ô 1861 (*L'orazione di san Domenico*, pe a Certôsa de Pavia e *La gondola di Tiziano*, 1861, Milàn, Galeria d'Arte Môderna) môstran una növa ricchessa cromatica e un'originale impostaçiôn compoxitiva, probabilmente frütô dô côntattô con Domenico Morelli, tra ô 1859-1860 çirca ô l'aveiva compiô un breve sôggiôrnô venesian dove o l'aveiva studioô i meistri dô Rinascimentô venetô. 

Ô se trasferiva in tô 1861 a Milàn, ô trövemmô a Tôrìn, con Tranquillo Cremona dô 1864, espônendôghe *Sordello e Cunizza* (Milàn, Pinacoteca de Brera); dô mæximô annô a l'è anche *La Lettrice * o *Clara*, (Milàn, Galleria d'Arte Môderna). Dô 1865 l'è *Il sacrificio della Vergine al Nilo*, a sö opera ciü cônôsciüa (Rómma, Galleria Naziônale d'Arte Môderna).

### Premi
Premioô in tô 1867 a l'espoxisciôn üniversale de Pariggi pe ô *Cesare Borgia che ascolta Machiavelli* (recentemente accattoô da ô Cômüne de Pavia e espostô in tô Castellô Visconteo da mæxima çittæ).

### Federico Faruffini inti musei
* Galleria d'arte môderna de Milàn
* Galleria naçiônale d'arte môderna e côntempôranea de Romma
* Pinacoteca de Brera de Milàn

### Colegaménti esterni

Faruffini
Categorîa:Biografìe
Aostin Spinnoa

**Aostin Spinnoa** ò ***Spinnora*** (Zena, 1624 – 1692) (it: *Agostino Spinola*) o l'è stæto o 125° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 29 luggio 1679 a-o 29 luggio 1681, l'otanteximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Zanetin Odon

**Zanetin Odon** (Zena, 1626 – 1698) o l'è stæto o 124° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 11 luggio 16 luggio 1677 a-o 16 luggio 1679, o setantenœuveximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Françesco Garbæn

**Françesco Garbæn** ò ***Garbarin*** (Zena, 1607 – 1672) o l'è stæto o 120° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 18 zugno 1669 a-o 18 zugno 1671, o setanteçinqueximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Lucco Maia Invrea

**Lucco Maia Invrea** (Zena, 1624 – 1693) o l'è stæto o 126° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 13 agosto 1681 a-o 13 agosto 1683, l'otantuneximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti
}

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Françesco Maia Imperiâ Lercâ

**Françesco Maia Imperiâ Lercâ** (San Pê d'Ænn-a, 4 zugno 1629 - Zena, 25 mazzo 1712) o l'è stæto o 127° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 18 agosto 1683 a-o 18 agosto 1685, l'otantedoeximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Nòtte


## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Peo Duaço (1632-1699)

**Peo Duaço** ò ***Pero Duraçço*** (Zena, 1632 – 31 lûggio 1699) o l'è stæto o 128° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 23 agosto 1685 a-o 23 agosto 1687, l'ottantetreieximo co-a càrega biennâ. O l'ea figgio de Cesare Duaço e nevo de Peo Duaço.
## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti
Oberto Da-a Tore

**Oberto da-a Tore** (Zena 1617 – 1698) (it: *Oberto Della Torre*) o l'è stæto o 130° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 31 agosto 1689 a-o 1º settembre 1691, l'ottanteçinqueximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Lucco Spinnoa (1628-1715)

**Lucco Spinnoa** ò ***Spinnora*** (Zena. 1628 - 1715) o l'è stæto o 129° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 27 agosto 1687 a-o 27 agosto 1689, l'ottantequattreximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti
Zane Battesto Cattannio Da Votta

**Zane Battesto Cattannio Da Votta** (Zena 23 zugno 1638 – 24 dexembre 1721) o l'è stæto o 131° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 4 settembre 1691 a-o 5 settembre 1693, l'ottanteseieximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Françesco Invrea

**Françesco Invrea** (Zena 1641 – 1723) o l'è stæto o 132° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 9 settembre 1693 a-o 9 settembre 1695, l'ottantesetteximo co-a càrega biennâ. 

## Vìtta
O l'ea figgio de Antoniotto Invrea.

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Bendinelli Negron

**Bendinelli Negron** (Zena 1627 – 1707) o l'è stæto o 133° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 16 settembre 1695 a-o 16 settembre 1697, l'ottantœutteximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Françesco Maia Saolo

**Françesco Maia Saolo** (Zena 1627 – 1707) o l'è stæto o 134° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 19 settembre 1697 a-o 26 mazzo 1699, l'otantenoveximo co-a càrega biennâ. O l'ea nevo do Loenço Saolo. 

## Vìtta
O moì in carega.

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Giœumo De Mai

**Giœumo De Mai** ò ***Girœummo De Mari*** (Zena dexembre 1644 – 3 mazzo 1702) o l'è stæto o 135° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 3 zugno 1699 a-o 3 zugno 1701, o novanteximo co-a càrega biennâ. 

## Vìtta
O l'ea figgio do Steva De Mai.

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Federigo De Franchi

**Federigo De Franchi** (Zena, 1642 - 1734) o l'è stæto o 136° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 7 zugno 1701 a-o 7 zugno 1703, o novantuneximo co-a càrega biennâ. 

## Vìtta
O l'ea nevo do Federigo De Franchi Toso.

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Antogno Grimado (duxe)

**Antogno Grimado** (Zena 1640 – 1717) o l'è stæto o 137° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 1° agosto 1703 a-o 1° agosto 1705, o novantedoeximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Steva Onoao Ferretto

**Steva Onoao Feretto** (Zena, 1640 - 19 agosto 1720) o l'è stæto o 138° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 22 agosto 1705 a-o 22 agosto 1707, o novantetreieximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Domenego Maia De Mai

**Domenego Maia De Mai** ò ***De Mari*** (Zena 1653 – 1726) o l'è stæto o 139° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 9 settembre 1707 a-o 9 settembre 1709, o novantequattreximo co-a càrega biennâ. O l'ea figgio de Steva De Mai e fræ de Giœumo De Mai.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Françesco Maia Imperiâ

**Françesco Maia Imperiâ** (San Pê d'Æn-a 21 agosto 1653 – 4 agosto 1736) o l'è stæto o 141° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 22 settembre 1711 a-o 22 settembre 1713, o novanteseieximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Loenço Çentrion

**Loenço Çentrion** ò ***Lorenço Çenturion*** (Zena, 1645 – 1735) o l'è stæto o 143° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 26 settembre 1715 a-o 26 settembre 1717, o novantœutteximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Zane Antogno Giustignan

**Zan'Antogno Giustignan** (Madrid, 1676 - Zena, 1735) o l'è stæto o 142° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 22 settembre 1713 a-o 22 settembre 1715, o novantesetteximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Viçenço Duaço

**Viçenço Duaço** ò ***Vinçenço Duraçço*** (Zena, 1635 - 29 frevâ 1724) o l'è stæto o 140° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 14 settembre 1709 a-o 14 settembre 1711, o novanteçinqueximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Çesare De Franchi

**Çesare De Franchi** (Zena, 1666 - 1739) o l'è stæto o 146° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da l'8 ottobre 1721 a l'8 ottobre 1723, o çentuneximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Domenego Negron

**Domenego Negron** (Zena 1672 – 1736) o l'è stæto o 147° duxe da Repubbrica de Zena e rè de Corsega da-o 13 ottobre 1723 a-o 13 ottobre 1725, o çentodoeximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Giœumo Venioso

**Giœumo Venioso** ò ***Girœummo Veneroso*** (Zena, 1660 - 1739) o l'è stæto o 148° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 18 zenâ 1726 a-o 18 zenâ 1728, o çentotreieximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Lucco Grimado (duxe)

**Lucco Grimado** (Zena 1675 – 1750) o l'è stæto o 149° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 22 zenâ 1728 a-o 22 zenâ 1730, o çentoquattreximo co-a càrega biennâ. 

## Vitta
O l'ea fræ de Antogno Grimado.

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Françesco Maia Barbo

**Françesco Maia Barbo** (Zena 11 zenâ 1671 – 16 zenâ 1747) o l'è stæto o 150° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 20 zenâ 1730 a-o 20 zenâ 1732, o çentoçinqueximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Domenego Maia Spinnoa

**Domenego Maia Spinnoa** ò ***Spinnora*** (Bastîa, 1666 – 1743) o l'è stæto o 151° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 29 zenâ 1732 a-o 29 zenâ 1734, o çentoseieximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Ambrœuxo Imperiâ

**Ambrœuxo Imperiâ** (Zena, 1649 - 1729) o l'è stæto o 145° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 4 ottobre 1719 a-o 4 ottobre 1721, o çenteximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Beneito Viâ

**Beneito Viâ** (Zena 1660 – 1749) o l'è stæto o 144° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 30 settembre 1717 a-o 30 settembre 1719, o novantenoveximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Steva Duaço (duxe)

**Steva Duaço** ò ***Duraçço*** (Zena, 1668 - 24 zenâ 1744) o l'è stæto o 152° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega, da-o 3 frevâ 1734 a-o 3 frevâ 1736, o çentosetteximo co-a càrega biennâ. 

## Vìtta
O l'ea figgio do Peo Duaço (1632-1699).

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Nichiozo Cattannio Da Votta

**Nichiozo** (ò ***Nicheroso*** ò ***Nicolò***) **Cattannio Da Votta** (Zena, 18 luggio 1679 –  5 luggio 1751) o l'è stæto o 153° duxe da Repubbrica de Zena da-o 7 frevâ 1736 a-o 7 frevâ 1738, o çentœtteximo co-a càrega biennâ. 

## Vìtta
O l'è stæto re de Corsega scin a-o 15 março 1736, pe-a proclamâ indipendença do Regno de Corsega da-o stato zeneize. O l'ea figgio do Zane Battesto Cattannio Da Votta.

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Costantin Barbo

**Costantin Barbo** (Zena, 12 settembre 1676 - 1741) o l'è stæto o 154° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega da-o 7 frevâ 1738 a-o 7 frevâ 1740, o çentonœuveximo co-a càrega biennâ. 

## Vìtta
O l'ea fræ do Françesco Maia Barbo.

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Nichiozo Spinnoa

**Nichiozo Spinnoa** ò ***Nicherozo Spinnora*** (Zena, 1677 – 1743) o l'è stæto o 155° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega da-o 16 frevâ 1740 a-o 16 frevâ 1742, o çentodeximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Domenego Canevâ

**Domenego Canevâ** (Zena, 5 agosto 1683 - 15 frevâ 1745) o l'è stæto o 156° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega da-o 20 frevâ 1742 a-o 20 frevâ 1744, o çentunzeximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta
Seu figgio Peìn Maria o l'é stæto un di eröi da rexistensa zeneize inti anni da goæra de sucescion aostriaca.

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Loenço De Mai

**Loenço De Mai** ò ***Lorenço De Mari*** (Zena, 1685 - 16 arvî 1772) o l'è stæto o 157° duxe da Repubbrica de Zena e re de Corsega da-o 1º frevâ 1744 a-o 1º frevâ 1746, o çentodozzeximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Zane Françesco Brignoe Sâ (1695-1760)

**Zane Françesco Brignoe Sâ** (Zena, 6 luggio 1695 – 14 frevâ 1760) o l'è stæto o 158° duxe da Repubbrica de Zena da-o 3 março 1746 a-o 3 março 1748, o çentotrezzeximo co-a càrega biennâ, l'urtimo a ese ascì re de Corsega, scin a-o 7 zugno 1746.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Çesare Catannio Da Votta

**Çesare** (ò *Cesare* ò *Çesao*) **Catannio Da Votta** (Zena, 1680 – 22 luggio 1756) o l'è stæto o 159° duxe da Repubbrica de Zena da-o 6 março 1748 a-o 6 março 1750, o çentoquatorzeximo co-a càrega biennâ. 

## Vìtta
O l'êa figgio de Zane Battesto Cattannio Da Votta.

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Aostin Viâ

**Aostin Viâ** (Zena, 1692 – 1777) o l'è stæto o 160° duxe da Repubbrica de Zena da-o 10 março 1750 a-o 10 março 1752, o çentochinzeximo co-a càrrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Steva Lomellin

**Steva Lomellin** (Zena, 1683 - 1753) o l'è stæto o 161° duxe da Repubbrica de Zena da-o 28 março 1752 a-o 7 zugno 1752, o çentosezzeximo co-a carrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Zane Battesto Grimado

**Zane Battesto Grimado** (Zena, 1673 – 1757) o l'è stæto o 162° duxe da Repubbrica de Zena da-o 7 zugno 1752 a-o 7 zugno 1754, o çentodîsettêximo co-a carrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Gian Giacomo Venioso

**Gian Giacomo Venioso** ò ***Veneroso*** (Zena, 6 arvî 1701 – Ciavai, 17 novembre 1758) o l'è stæto o 163° duxe da Repubbrica de Zena da-o 23 zugno 1754 a-i 23 de zugno 1756, o çentodixœuttêximo co-a carrega biennâ. 

## Vìtta
O l'ea figgio de Giœumo Venioso.

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Mattê Franzon

**Mattê Franzon** (Zena, 2 ottobre 1701 - 11 zenâ 1767) o l'è stæto o 165° duxe da Repubbrica de Zena da-o 22 agosto 1758 a-o 22 agosto 1760, o çentovinteximo co-a carrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Gian Giacomo Grimado

**Gian Giacomo Grimado** ((italiano: *Gian Giacomo Grimaldi*) (Zena, 1705 – Padoa, 1777) o l'è stæto o 164° duxe da Repubbrica de Zena da-o 22 zugno 1756 a-o 22 zugno 1758, o çentodixinœuveximo co-a càrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Aostin Lomellin

**Aostin Lomellin** (Zena, 1709 - 1791) o l'è stæto o 166° duxe da Repubbrica de Zena da-o 22 settembre 1760 a-o 10 settembre 1762, o çentovintuneximo co-a carrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Duxi de Zena
Ridorfo Emillio Brignoe Sâ

**Ridorfo Emillio Brìgnoe Sâ** (Zena, 27 zugno 1708 – 18 arvî 1774) o l'è stæto o 167° duxe da Repubbrica de Zena da-o 25 novembre 1762 a-o 25 novembre 1764, o çentovintidoeximo co-a càrrega biennâ. 

## Vìtta
O l'ea fræ de Gian Françesco Brignoe Sâ

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Marçello Duaço (duxe)

**Marçello Duaço** ò ***Duraçço*** (Zena, 1710 - dexembre 1791) o l'è stæto o 169° duxe da Repubbrica de Zena da-o 3 frevâ 1767 a-o 3 frevâ 1769, o çentovintiquattreximo co-a carrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Giambatista Negron

**Giambatista Negron** (Zena, 22 arvî 1714 - 26 zenâ 1771) o l'è stæto o 170° duxe da Repubbrica de Zena da-o 16 frevâ 1769 a-o 26 zenâ 1771, o çentovintiçinqueximo co-a carrega biennâ. 

## Vìtta
O moì in carrega.

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Giambatista Cangiaxo

**Giambatista Cangiaxo** (italiano: *Giovanni Battista Cambiaso*) (Zena, 19 luggio 1711 – 23 dexembre 1772) o l'è stæto o 171° duxe da Repubbrica de Zena da-o 16 arvî 1771 a-o 23 dexembre 1772, o çentovintiseieximo co-a carrega biennâ. 

## Vìtta
O moì in carrega.

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Françesco Maia Da Rovie

**Françesco Maia Da Rovie** ò ***Rovere*** (Zena, 13 frevâ 1695 – 23 frevâ 1768)) o l'è stæto o 168° duxe da Repubbrica de Zena da-o 29 zenâ 1765 a-i 29 zenâ 1767, o çentovintitreieximo co-a carrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Ferdinando Spinnoa

**Ferdinando Spinnoa** ò ***Spinnora*** (Zena, 1692 – 1778) o l'è stæto o 172° duxe da Repubbrica de Zena da-o 7 a-o 19 zenâ 1773, o çentovintisetteximo co-a carrega biennâ. 

## Vìtta
O renonçiò a l'incarrego.

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Gioxeppe Lomellin

**Gioxeppe Lomellin** (Zena, 1723 – 1803) o l'è stæto o 175° duxe da Repubbrica de Zena da-o 4 frevâ 1777 a-o 	4 frevâ 1779, o çentotrenteximo co-a carrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Giacomo Maia Brignoe

**Giacomo Maia Brignoe** ò ***Brignore*** (Zena, 10 dexembre 1724 – Firençe, 21 dexembre 1801) o l'è stæto o 176° e o 184° e urtimo duxe da Repubbrica de Zena, o çentotrentuneximo e çentotrentenœuveximo co-a carrega biennâ, l'unico a ese stæto elezuo doe votte, da-o 4 março 1779 a-o 4 março 1781 e da-o 17 novembre 1795 a-o 17 zugno 1797. Dapœu o l'è vegnuo o primmo duxe da Repubbrica Ligure da-o 14 zugno 1797 a-o 26 zugno 1797 e dapœuscia prescidente da-o 26 zugno 1797 a-o 17 zenâ 1798.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Marc'Antogno Gentî

**Marc'Antogno Gentî** (Zena, 1723 – 1798) o l'è stæto o 177° duxe da Repubbrica de Zena da l'8 março 1781 a l'8 março 1783, o çentotrentedoeximo co-a carrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Gian Batista Aiœu

**Gian Batista Aiœu** ò ***Airœu*** (Zena, 1731 – 1808) o l'è stæto o 178° duxe da Repubbrica de Zena da-o 6 mazzo 1783 a-o 6 mazzo 1785, o çentotrentetreieximo co-a càrrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Gian Carlo Pravexin

**Gian Carlo Pravexin** ò ***Paravexin*** (Zena, 1722 – 1794) o l'è stæto o 179° duxe da Repubbrica de Zena da-o 6 zugno 1785 a-o 6 zugno 1787, o çentotrentequattreximo co-a carrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Raffè Agostin Di Feræ

**Raffè Agostin Di Feræ** (Zena, 20 luggio 1732 – 17 zenâ 1801) o l'è stæto o 180° duxe da Repubbrica de Zena da-o 4 luggio 1787 a-o 4 luggio 1789, o çentotrenteçinqueximo co-a càrrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Peo Françesco Grimado

**Peo Françesco Grimado** (Zena, 12 agosto 1715 – 4 zenâ 1791) o l'è stæto o 173° duxe da Repubbrica de Zena da-o 26 zenâ 1773 a-o 26 zenâ 1775, o çentovintœutteximo co-a carrega biennâ. 

## Vìtta
O l'ea figgio de Zane Battesto Grimado e coxo de Zane Giacomo Grimado.

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Briçio Giustignan

**Briçio Giustignan** (Zena, 1713 – 1778) o l'è stæto o 174° duxe da Repubbrica de Zena da-o 31 zenâ 1775 a-o 31 zenâ 1777, o çentovintinœuveximo co-a carrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Aliame Maia Pravexin

**Aliame Maia Pravexin** (Zena, 1730 – 1805) o l'è stæto o 181° duxe da Repubbrica de Zena da-o 30 luggio 1789 a-o 30 luggio 1791, o çentotrenteseieximo co-a carrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Michelangiou Cangiaxo

**Michelangeo Cangiaxo** (italiano: *Michelangelo Cambiaso*) (Zena, 1738 – 1813) o l'è stæto o 182° duxe da Repubbrica de Zena da-o 3 settembre 1791 a-o 3 settembre 1793, o çentotrentesetteximo co-a carrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Gioxeppe Maia Doia

**Gioxeppe Maia Doia** ò ***D'Oria*** (Zena, 1730 – Romma, 1816) o l'è stæto o 183° duxe da Repubbrica de Zena 16 settembre 1793 a-o 16 settembre 1795, o çentotrentœutteximo co-a carrega biennâ.

## Vìtta

## Bibliografîa
* 

Categorîa:Biografìe
Giœumo Loigi Duaço

**Giœumo Loigi Duaço** ò ***Girœummo Loigi Duraçço*** (italiano: *Girolamo Luigi Durazzo*)  (Zena, 20 mazzo 1739 – 21 zenâ 1809) o l'è stæto o segondo duxe da Repubbrica Ligure da-o 10 agosto 1802 a-o 29 mazzo 1805 e, co l'annescion a-a França, prefetto do dipartimento de Zena.

## Vìtta

Epitàfio sôvia a ùrna do Giœumo Loigi Duaço a-o *Pantheon* de Pariggi:
*Coeur de Jerome, Louis, François, Joseph Comte Durazzo, Senateur, né à Gênes Department de Gênes le XX Mai MDCCXXXIX, mort à Gênes le XXI Janvier MDCCCIX*

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Gêumo Særa

**Giœumo Særa** (into zenéize de l'época *Girœummo Serra*, *Girolamo Serra* in italiàn, Zêna, 22 lùggio 1761 - 10 màzzo 1837) o l'é stæto 'n polìtico e stòrico lìgure, prescidénte do govèrno provizöio da Repùbrica de Zêna, a l'época dîta Repùbrica Zenéize, da-i 26 de arvî do 1814 a-i 7 de zenâ do 1815.

## Vìtta
Apartenénte a-a famìggia de lignêua di Særa, o l'à fæto i sò stùddi a-o colêgio Theresianum de Viénna. Inpegnòu politicaménte za con l*'Ancien Régime* da repùbrica aristocràtica, o l'avéiva di inportànti ofìçi: colonéllo e comandànte militâre do Górfo da Spézza méntre o sò fræ Giàn Càrlo o favorîva a congiûra anti-òligàrchica; o se troviâ a Zêna into perîodo de rivòlte de màzzo do 1797 che àn portòu a-a chéita da repùbrica aristocràtica, avéndo 'n notévole ròllo inte tratatîve con l'anbasciatô françéize Faypoult de Maisoncelle.

Mandòu, insémme a Michelàngiou Cangiâxo e a Loîgi Carbonæa, da-o Bonapàrte, tra i 5 e i 6 de zùgno do 1797 o l'à stipolòu (ò ciù mêgio subîo) a Convençión de Monbèllo ch'a cangiâva a Repùbrica in democràtica, òtegnìndo 'n picìn anpliaménto teritoriâle con l'anesción di coscì dîti Féodi Inperiâli. Mandòu cómme raprezentànte da Napolión, o Særa o saiâ vìsto con sospètto da-i democràtichi ciù estremìsti, e dónca o rasegniâ e sò demiscioìn. Tornòu in pâtria inti ànni do consolâto, o faxéiva pàrte da Comisción de govèrno nominâ dòppo o blòcco de Zêna do 1800, co-o brêve contròllo oustrìaco da çitæ.

Costànte foutô de l'indipendénsa lìgure, o l'é stæto contrâio ségge a l'unión a-a napoliònica Repùbrica Italiànn-a che a l'òpriménte proteçión de Cristòffa Saliceti, inviòu da-a Frànsa a Zêna e pe voentæ do quæ o Særa o l'é stæto tenporaniaménte alontanòu da-o govèrno. Avegnûa l'anesción a-o Prìmmo Inpêro Françéize o l'é stæto ciamòu a prescjêde l'Universcitæ, intràndo inte l'Académia de scénse e létie, parteçipàndo in mòddo atîvo a-i sò travàggi. Dòppo l'òcupaçión de Zêna da pàrte do generâle ingléize lord Bentinck inte l'arvî do 1814, o l'é stæto ciamòu a êse a càppo do govèrno provizöio, metténdo ògni sò sfòrso con ferméssa d'ànimo e vîvo amô de pâtria into tentatîvo de ristabilî l'antîga Repùbrica, adatàndo o sò ordinaménto a-i nêuvi bezéugni e a-i ténpi nêuvi, de mòddo da òtegnî o riconosciménto da-e âtre poténse.

I sò sfòrsci són stæti però inùtili dæta l'òrmâi decîza anesción a-o régno de Sardégna e, pèrsa ògni sperànsa, lê e o govèrno de l'ùrtima naçión zenéize se demettiàn co-o nòbile proclàmma do 20 dexénbre. Dónca o Særa o se retiâ a-a vìtta privâ e a-i sò stùddi, refiàndose into 1821 de fâ pàrte da Zónta provizöia de Torìn, tentàndo sénsa sucèsso de riarvî pe-e vîe diplomàtiche a questión de l'indipendénsa lìgure. Divegnûo rè Càrlo Albèrto de Savöia o Særa o se troviâ in magiô acòrdo co-o nêuvo govèrno, diventàndo o prìmmo lìgure nominòu a fâ pàrte da rêgia deputaçión de stöia pâtria.

## Òpere
* 
* 

## Bibliografîa
* 
* 
* 

## Âtri progètti

## Colegaménti estèrni
* 
* 
* 
* 
* 
* 

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Çitén da Repùbrica de Zêna
2016

## Fæti
### Euröpa
*
### Àzia
*
### Àfrica
* 
### América
*
### Oustràlia, Òceània, Pöli
*
### Spàçio
* 
### Arte
#### Mûxica
* Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 2016 a cansón *[[Un giorno mi dirai]]*, cantâ da-i Stadio (gruppo).
### Costruçión
*
### Inovaçión
*
### Sport
* Canpionòu de Serie A 2015-2016 - Juventus
* Vincenzo Nibali o goâgna o Gîo d'Italia 2016.
* Rio de Janeiro. XXXI Olimpiade. 
* Zagabria - Coppa Davis 2016. Vincitô: Argentina 
* Formula 1 (2016) - Vincitô: Nico Rosberg sôvia Mercedes 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
* Prémio Nobel pe-a pâxe: 
* Prémio Nobel pe-a letiatûa: Bob Dylan
* Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
* Prémio Nobel pe-a fìxica: 
* Prémio Nobel pe-a chìmica: 
* Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi
*
### Mòrti
*

## Âtri progètti

016
2018

## Fæti

### Euröpa
14 agósto - Zena. Scròla o Cavarcavîa Ponçéivia (Ponte Morandi).
30 agósto - Rómma. Scròllo do sofîto baròcco da Gêxa de San Giöxèppe di Bancâ.

### Àzia

### Àfrica
 
### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio
 
### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 2018 a cansón *[[Non mi avete fatto niente]]*, cantâ da-i Ermal Meta e da Fabrizio Moro.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
Pyeongchang (Corea do Sud). XXIII Olimpiade Invernâ. 
Canpionòu de Serie A 2017-2018 - Juventus
Chris Froome o goâgna o Gîo d'Italia 2018.
Lille (Fransa) - Coppa Davis 2018. Vincitô: Croaçia 
Rùscia - Mondiâle de balón 2018.  Vincitô: Naçionâ de balon da Fransa 
Formula 1 (2018) - Vincitô: Lewis Hamilton sôvia Mercedes 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: 
Prémio Nobel pe-a letiatûa: 
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: 
Prémio Nobel pe-a fìxica: 
Prémio Nobel pe-a chìmica: 
Prémio Nobel pe l'economîa: 

### Nasciûi

### Mòrti

## Âtri progètti

018
2020

## Fæti

### Euröpa

### Àzia

### Àfrica

### América

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio

### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 2020 a cansón *[[Fai rumore]]*, cantâ da Diodato.
### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
-Canpionòu de Serie A 2019-2020 - Juventus
-O Gîo d'Italia o se tegne de òtôbre con Tao Geoghegan Hart che o goâgna o l'ediçión de sto ànno
-Formula 1 (2020) - Vincitô: Lewis Hamilton sôvia Mercedes 

### [[Premio Nobel|Prémmi Nobel]]
Prémio Nobel pe-a pâxe: World Food Programme WFP
Prémio Nobel pe-a letiatûa: Louise Glück
Prémio Nobel pe-a meixìnn-a: Harvey J. Alter, Michael Houghton, Charles M. Rice
Prémio Nobel pe-a fìxica: Roger Penrose, Reinhard Genzel, Andrea Ghez
Prémio Nobel pe-a chìmica: Emmanuelle Charpentier, Jennifer Doudna
Prémio Nobel pe l'economîa: Paul R. Milgrom, Robert B. Wilson

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Ennio Morricone Cannes 2007.jpg|Ennio Morricone (1928-2020)
Immaggine:Sergio Zavoli.jpg|Sergio Zavoli (1923-2020)
Immaggine:Sean Connery National Press Club (headshot).jpg|thumb|Sean Connery (1930-2020), 2001
Immaggine:La tosca proietti.png|thumb|Gigi Proietti (1940-2020), 1972
Immaggine:Argentina celebrando copa (cropped).jpg|Diego Armando Maradona (1960-2020), 1986
Immaggine:Paolo Rossi (football).jpg|thumb|Paolo Rossi (ballon) (1956-2020)


## Atri progètti

020
Michael Jackson

**Michael Joseph Jackson** (Gary, 29 de agosto 1958 – Los Angeles, 25 de zûgno 2009) o l'è stæto 'n cantante statuniténse. O l'êa conosciûo comme "The King of Pop" (*o Rè da mûxica pop*).

## Album
* *Got to Be There* (1972)
* *Ben* (1972)
* *Music & Me* (1973)
* *Forever, Michael* (1975)
* *Off the Wall* (1979)
* *Thriller* (1982)
* *Bad* (1987)
* *Dangerous* (1991)
* *HIStory: Past, Present and Future, Book I* (1995)
* *Invincible* (2001)

## Colegaménti esterni

* Scîto ofiçiâ do Michael Jackson

Categorîa:Biografìe
Jackson
Categorîa:Pop e world music
Ferdinand Marcos

**Ferdinand Emmanuel Edralin Marcos** (1917-1989) o l'è stæto o dêximo prescidénte de Filippinn-e da-o 1965 a-o 1986. 

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
2021

## Fæti

### Euröpa

### Àzia

### Àfrica
 
### América
6 zenâ - Washington D.C.. Asâto a-o Canpidòlio di Stati Unïi d'America.

### Oustràlia, Òceània, Pöli

### Spàçio
 
### Arte
#### Mûxica
Festival de Sanremmo - Goâgna o Festival de Sanremmo 2021 a cansón *[[Zitti e buoni]]*, cantâ da-i Måneskin.

### Costruçión

### Inovaçión

### Sport
- Canpionòu de Serie A 2020-2021 - Inter
- Egan Bernal  o goâgna o Gîo d'Italia 2021.

### Nasciûi

### Mòrti

Immaggine:Prince Philip, Duke of Edinburgh, 2006.jpg|Féipo de Edimburgo (10 zûgno 1921-9 arvî 2021), 2006
Immaggine:Italia “inunda” este fin de semana el Conde Duque (01).jpg|Rafaella Carrà (18 zûgno 1943-5 lûggio 2021), 2017
Immaggine:Franco Battiato @ Arcimboldi (6984642351).jpg|Franco Battiato (23 marso 1945-18 mazzo 2021), 2012


## Atri progètti

021
Kim Il-sung

**Kim Il-sung ** (1912-1994) o l'é stæto o primmo prescidente da Corea do Nord.

## Biografîa

## Colegaménti esterni

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Politica
Santa Çitta

**Santa Çitta** ò **Sitta** (Monsagroei, Lucca, 1218 - 27 arvî 1278)

A nascette into 1218 da 'na povia famiggia de Monsagroei, inta dioçexi de Lucca. Da l'etæ de apeña dozz'anni a fu a-o serviççio da nobile famiggia di Fatinelli a Lucca. Sempre contradistinta da 'n forte senso do dovei, gioioza e umile de carattere, a visse amievemente i ideæ e e virtù evangeliche, asciorta inte l'asciddoa contempraçion di divin misteii. 

A seppe ben coniogâ a so aosteritæ de vitta co-ina caitæ de longo vigile verso o proscimo ciu indigente. Una lezendia a nara comme un'atra domestega di Fatinelli, gioza de l'affetto riçevuo da-a Çitta, a l'aviæ començao a inscinoâ inta mente do cappo famiggia o sospetto che lê a l'aróbèsse in caza quant'a donava a-i povei; un giorno o padron, incontrando a Çitta co-o scósâ inscio dementre ch'a l'anava da 'na famiggia bezugnoza, o g'aviæ domandao cos'a portesse; nonostante questo o foise pin de pan, a Çitta a rispose ch'a portava solo scioî e fronde, e quand'a desfeççe o scósâ queste cheitan pe 'ndavei. A moì into 1278.

I luccheixi vossan che e so spœugge trovessan degna seportua inta baxilica de San Fredian. A Çitta a l'ea za mai tanto venerâ inta Toscaña da ese çitâ da-o Dante inta Diviña Comeddia poco doppo a morte, fando rifeimento a 'n magistrato de Lucca dito “ançian de santa Çitta”, identificando coscì Lucca co-a donna che ancon a no l'ea stæta canonizâ da-a Gexa. Pappa Inoçençio XII into 1695 o ne ratificò e confermò o curto. O Pio XII into 1955 o deciarò solennemente “a vergine Santa Çitta Patroña presso Dê de domesteghe e de tutte e donne adîte a-a cua da caza”. A santa a l'è titolæa da congregaçion femminiña de Sœu Oblæ do Sprito Santo, dita ascì Instituto de Santa Çitta.

Otr'a l'Arçidioçexi de Lucca, a Dioçexi de Massa Caræa - Pontremmoi ascì a comemmoa a-o 27 d'arvî questa santa in quante so poæ o l'è consciderao da-a tradiçion originaio do Borgo de Suççiza, into comun de Pontremmoi, onde gh'è anco-ina cappeletta eretta in sò ónô.

Patronægo: Casalinghe, Serve, Fornæ

A se çellebra o 27 d'arvî

## Referençe
Tradûto da santiebeati.it

## Atri progetti

Categorîa:Biografìe
Šiprage

**Šiprage**, nomme ofiçiâ: Šiprage / Шипраге, pronónçia: Scipràge, o l'é un pàize da Bòsnia-Erçegòvina, a-o sud-est de l'Euròpa, 

## Descriçion e stöia
A Šiprage gh'é træ etnìe e træ religioìn: bosnìachi (mosulmen), sèrbi (ortodòssi) e croati (cattòlichi).
*Latitudo: 44°27′56
*Longitudo: 17°33′36
*Altitudo: 507-520

## Clìmma

## Nòtte


## Conligaménti esterni
*Màppa, http://www.maplandia.com/bosnia-and-herzegovina/republika-srpska/siprage/
*Federation of Bosnia and Herzegovina, http://www.satellitecitymaps.com/europe-map/bosnia-and-herzegovina-map/federation-of-bosnia-and-herzegovina-map/%C5%A1iprage-map/
*Distance from Siprage to Banja Luka Bosna i Hercegovina, http://www.distancesfrom.com/distance-from-Siprage-to-Banja-Luka-Bosna-i-Hercegovina/DistanceHistory/5243320.aspx

## Âtri progètti

Categorîa:Bòsnia-Erçegòvina
Categorîa:Çittæ d'Europa
Divinn-a Comédia

A **Divinn-a Comédia** a l'è un càppo d'òpera da letiatûa mondiâle scrîto da Dante Ardighê tra o 1304 e o 1321. A l'è divîza in træ pàrte: Infèrno, Paradîzo e Purgatêuio. 

## Stöia

## Strutûa

## Ediçioìn in zenéize
A Divinn-a Comédia a l'è stæta tradûta inte prinçipâli léngoe do móndo, conpréizo o zenéize. A Divinn-a Comédia tradûta in zenéize da Padre Gazzo into 1909 a se peu leze chi, inta WikiVivagna. 

Into 2018 o Claudio Malcapi o l'à tradûto torna a Divinn-a Comédia into zenéize d'ancheu. O primmo canto de questa nêuva versción o se peu lêze chi.


Immaggine:Gazzo.divina.comedia.1909.djvu|Prìmma pàgina da traduçión do Gazzo, publicâ into 1909.
Immaggine:A Divinn-a Commedia.jpg|Copertinn-a do libbro tradüto da-o Claudio Malcapi e publicòu da Edizioni Tassinari di Firenze


## Atri progètti

Categorîa:Letiatûa
Arnaud Jouan

**Arnaud Jouan** (* 1993) è ün atù e sçenarista munegascu.

## Filmugrafia
* *Mr Lambert* (2010)
* *[[Incompatibles]]* (2013)
* *Are You Happy* (2016)

## Referençe


## Autri prugeti

## Vinculi esterni
* 
* 

Categorîa:Biografìe
Categorîa:Munegasche
Jouan
Roubaix

**Roubaix** (prononçiòu , *Robaais* in olandéize, *Roboais* in fiamìngo de ponénte) o l'é 'n comùn françéize de 98.480 abitànti ch'o se trêuva inta región de l'Âta Frànsa, pàrte do dipartiménto do Nord.

## Giögrafîa
Roubaix a l'é 'n'antîga çitæ industriâle do nòrd da Frànsa, costroîa squæxi in sciô confìn co-o Bèlgio. A se trêuva ùnze chilòmetri a nòrd-èst do céntro de Lilà, capolêugo de l*'arrondissement* dónde Roubaix a l'é conpréiza. Co-ina popolaçión de 98.480 abitànti, segóndo o censiménto do 2020, a l'é a tèrsa çitæ ciù popolôza da región de l'Âta Frànsa, dòppo Lilà e Amiens.

## Stöia

## Pòsti de interèsse
### Architetûe religiôze
* Gêxa de Sàn Martìn
* Capélla di Carmelitén
* Gêxa de Notre-Dame
* Gêxa de Sànta Elizabètta
* Gêxa de Sàn Giöxèppo
* Convénto de móneghe clârisse
* Gêxa de Sàn Zâne Batìsta

### Architetûe civîli
* Staçión de Roubaix
* Musêo de La Piscine
* Hôtel Pierre-Catteau
* Hôtel Prouvost
* Hôtel de ville
* Pàrco Barbieux
* Canâ de Roubaix

## Economîa

## Coltûa

## Manifestaçioìn

## Fèste e fêe

## Comunicaçioìn
### Stràdde
A çitæ de Roubaix a l'é servîa da l'outostràdda A22, ch'a-a lîga con Lilà, a sùd, e Gand, in Bèlgio, vèrso nòrd.

### Ferovîe e traspòrti pùblichi
Da-a staçión prinçipâ de Roubaix gh'é di trêni pe-e çitæ françéixi de Parìggi, Tourcoing e Lilà e pe quélle, in Bèlgio, de Anvèrsa e de Òsténda. Roubaix a l'é conligâ a-a ræ da metropolitànn-a de Lilà gràçie a de fermâte in sciâ lìnia 2.

## Aministraçión

### Cantoìn
O teritöio do comùn de Roubaix o l'é sparîo, da-o 2014, inti doî cantoìn elencæ chi de sótta:
* Roubaix-1: o conprénde pàrte da çitæ
* Roubaix-2: o conprénde pàrte da çitæ e i 2 comùn de:
** Leers
** Wattrelos

### Binelàggi
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Galerîa d'inmàgine

Grand palais des industries textiles 1911.jpg|Intrâ de l'espoxiçión internaçionâle do Nòrd do 1911
Jielbeaumadier eglise saint-martin roubaix 2008.jpg|A gêxa de Sàn Martìn
St-Jean-Baptiste Roubaix chevet.jpg|A gêxa de Sàn Zâne Batìsta
Gare de ROUBAIX.jpg|A staçión de Roubaix
Hôtel de Ville de Roubaix.jpg|Âtra inmàgine do monicìpio de Roubaix
Canal de Roubaix.jpg|O canâ ch'o l'atravèrsa a çitæ
La Piscine Roubaix.jpg|*La Piscine*, Musêo d'àrte e d'indùstria de Roubaix
141007 Roubaix IMG 5309.JPG|Lìnia de tranvài da-arénte a-a sciortîa da fermâta da metropolitànn-a de Eurotéléport. Gh'é di interscàngi co-a ræ feroviària a âta velocitæ ascì.


## Nòtte


## Âtri progètti

## Colegaménti estèrni
* 
* 

Categorîa:Âta Frànsa
Categorîa:Comùn da Frànsa
Categorîa:Çitæ da Frànsa
Microdonzia

A **Microdonzia** a l'è unna anomalia de fôrma di denti permanenti, che resten ciü piccin dô normale.

## Caratteri
I denti ciü côlpï sôn i incisivi laterali e i denti dô giudiçiô superiôri. Se vegne interessä tütta a dentatüa, sensa che ghe segge a pôscibile ereditarietæ, pö essighe unna disfônçiôn dell'ipofixi o da tiröide. Inôltre a se pö trövä façilmente inte i soggetti côn a Sindrome de Down.

## Bibliografîa
* 
Categorîa:Mëxinn-a
Mistiçismo

**Mistiçismo** -  attezamento spritoâ, e conseguente prattica de vitta, ch'a tende a l'union con l'assoluo mediante o superamento di limmiti de l'esperiença senscibbile ò l'anullamento da personalitæ individoâ. In senso storico-religiozo se ciamma mistiçismo un tipo de comportamento religiozo teizo a 'n continno contatto co-o mondo do sacro, reduxendo progrescivamente o spaççio de vitta 'profan'.

## Inte religioin de l'Axia antiga
Into mistiçismo indian s'aferma che a realtæ a l'è inte l'Un, definibbile solo in forma negativa; l'añima umaña a l'anela a riconzonzise co-a divinitæ da quæ a l'è parte, inte 'n'union paragonâ a quella erotica. Into buddismo, ch'o no credde inte 'na divinitæ personâ, o mistiçismo o s'esprimme inte l'aspiaçion a-a libertæ da i aparençe do mondo.

## Into mondo clascico
O mistiçismo do mondo clascico o l'apâ fortemente influençao da-e religioin misteiche. O Platon o descrive l'asceiza da-o mueive a l'Un comme 'n'iniçiaçion misteica. Fuzindo da-a natua mortâ e da-o mondo senscibbile, l'ommo o se rende scimmile a-a divinitæ. A filozofia comme mezo d'ascimilaçion a-o divin a l'aviâ gran importança in Filon Lusciandrin e into neoplatonismo do Plotin. Un'influença platonnica a l'è presente into sufismo islammego ascì.

## O mistiçismo ebraico
A forma ciu antiga de mistiçismo ebraico a niatri notta, rent'a-o Filon, a l'è quella praticâ da-i essen de Qumran, che credeivan inta poscibilitæ d'unîse a-o curto çeleste de Dê praticao da-i angei. A corente ciu notta do mistiçismo ebraico a l'è a *qabbalah* ("tradiçion"): a nasce into 13° sec. ma a l'è precedua da-a lettiatua mistica dita *merkabah* ("caro", quello co-o quæ l'Elia o l'asceize a-o çê).

## O mistiçismo crestian
O mistiçismo crestian, ch'o risente de l'ereditæ do platonismo e de religioin misteiche, o l'è però inseparabbile da l'existença de fe', ch'a l'è union con Dê in Cristo, poscibbile a tutti i fedeli. Tuttavia za in Paolo compâ ascì l'idea de 'na conoscença riservâ a-i fedeli ciu matui. Aostin o sottolinnia comme questa poscibilitæ a segge 'n don da graççia de Dê. Pe o psœüdo-Dionigi l'Aeropagita, ch'o l'elabboa a primma teoria do mistiçismo crestian inta *Teologia mistica*, existe 'na forma de conoscença supeiô e inmediâ de realtæ çeleste. Tomaxo d'Aquin o parla de conoscença mistica comme don do Sprito Santo ch'o rende "connaturali" a Dê. S. Bonaventua o definisce a mistica "conoscença sperimentâ de Dê". Questa definiçion a l'unisce segge o mistiçismo de tipo speculativo (comme quello de Eckhart) segge quello affetivo e sponsâ, proppio p.ez. de s. Benardo, de Ildegarda de Bingen, de Cattæña da Siena e, in Etæ moderna, de Texo d'Avila e Zane da Croxe. Into 20° sec. s'asciste a 'na renascita di studdi in sciô mistiçismo, segge in ciave teologica segge storico-religioza.

## Atri progetti

Categorîa:Religion
Monestê

O **Monestê** o vén diretaménte da-o monachêximo, quéllo fenòmeno religiôzo pò-u quæ di indivìdoi s'alontànan da-a vìtta sociâle e se retiàn a vìtta privâ (anacoretìsmo) ò vàn a vîve inte 'na comunitæ (cenobìsmo) pe segoî de régole de condûta e razónze a stràdda da perfeçión coscì cómme a l’é indicâ da-a sò fêde.

## Descriçion e stöia
E paròlle Monestê, Monachêximo e tùtte e sò scìmili gh’àn òrigine da-a paròlla grêga “monos” ò sæ “sôlo”.
Coscì l'idêa de'n pòsto seròu a-a vìtta secolâ e dedicòu prinçipalménte a-a preghêa o vén diretaménte da l’esperiénsa di ermìtti, quélle persónn-e che se retiâvan a vîve da sôli, de sòlito in pòsti sarvæghi ò inte cavèrne, pe poéise dedicâ a l'adoraçión de Dîo.

Da-a cavèrna a-a çèlla o pàsso o l'é cùrto. A çèlla a permétte de restâ sôli in meditaçión sénsa e distraçioìn da vìtta secolâ. L'òrìgine di Monestê, ò sæ de'n spàçio seròu dónde òrganizâ a vìtta in preghêa, a se peu çercâ into V sécolo dòppo Crìsto. Da 'na prìmma ativitæ sôlo religiôza, i Monestê són diventæ céntri pe nêuve relaçioìn sociâli intéize ascì cómme rapòrto co-i civîli. Coscì a-o prìmmo anbiénte sôlo pe-i móneghi s'é azónto spàççi pe contegnî a Gêxa e ativitæ despæge.

Dòppo i prìmmi ezénpi egiçién (l’anacoretìsmo de Sant’Antögno abâte) e quélli do VI sécolo inta Tebàide (cenobìsmo de Sàn Pacómio) ch’avéivan sôlo n'ativitæ religiôza, s'é arivòu a-i Monestê grêghi (Mónte Athos ò Metéore inta Tesàlia) ch'avéivan ascì ativitæ de uspiæ ò de schêua.
Co-a difuxón do Crestianêximo in Ouröpa, s’é svilupòu ascì o fenòmeno di Monestê e n’é nasciûo in pitìn dapertùtto.

Into VI sécolo, Sàn Benéito da Nòrcia o l'à fisòu a “Régola” pe definî e stabilî i rapòrti fra l'ativitæ religiôza e quélla manoâle di Móneghi. Dòppo són vegnûe e rifórme cluniacénse (órdine religiôzo fondòu a Cluny) e çistercénsi (órdine religiôzo fondòu a Citeaux “Cistercium”). Queste rifórme àn fisòu ascì de régole pe l'edilìçia di Monestê. Inti sécoli i Monestê se són adatæ a-e vàrie condiçioìn e a-i cangiaménti de çitæ e di teritöi.
 
Són stæti ascì di céntri de ribelión ezegética a-e lézze da Gêxa ch'a l'à punîo severàménte quéste erexîe.
O Monestê o l'é a-a goìdda de’n Superiô elétto fra i móneghi. Se se tratâva de 'n Abaçîa alôa o superiô o vegnîva ciamòu “Abòu”. Quànde se pàrla de'n Priorâto conventoâle, se parlà alôa de’n Priô cómme càppo spiritoâle.

## Âtri progètti

Categorîa:Architetûe religiôze
Categorîa:Crestianeximo
Anna Netrebko

**Anna Yuryevna Netrebko** (Krasnodar, 18 de Settembre do 1971) a l'é 'na cantante d'òpera rùscio-oustriaca co-ina  vôxe da soprano. Do 2006 a l'à reçevûo a çitadinansa oustriaca; a l'à mantegnûo a seu çitadinansa rùscia.

A-i 30 de marso do 2022 a Netrebko a l'à pubricòu 'na deciaraçion donde a l'à anonçiòu di progetti pe comensâ torna e seu exibiçioin pùbriche da-o mazzo do 2022, e a l'à repetio a seu condanna da goæra in Ucrainn-a, pigiândo e distanse da Putin:
*"Mi condanno espressamente a goæra contra l'Ucrainn-a e i mæ penscëi son co-e vittime de sta goæra e e seu famigge. A mæ poxiçion a l'é ciæa. Mi no son in membro de nisciùn partio politico e no son alleâ con nisciùn cappo da Rùscia. Reconoscio e me despiaxe che e mæ açioin ò affermaçioin passæ seggian stæte interpretæ pe erô. De fæto, ò conosciûo o Prescidente Putin sôlo che dötræ vòtte inta mæ vitta intrega, sorviatùtto inte l'ocaxon de reçeive di premmi comme reconoscimento da mæ arte ò a-a çeimònia d'avertûa di zeughi òlimpichi. Pe contra no ò mai reçevûo nisciùn sostégno finançiâio da-o Governo rùscio, e vivo e son 'na rescidente fiscale in [[Austria]]. Amo a mæ patria rùscia e çerco solo paxe e unitæ pe mezo da mæ arte. Dòppo avei piggiou a mæ pausa annonçiâ, comenso torna à reçitâ a-a fin de mazzo, a-o prinçipio in Euröpa"*

## Premi muxicali
A Netrebko a l'à guâgno o premio Bambi do 2006 inta categoria da mùxica clascica. A l'é stæta premiâ co-a «World Star» di premi internaçionali de mùxica profescionale BraVo do 2018.

A l'à guâgno "Singer of the Year" "cantante de l'anno" do 2007 e "Female Artist of Year" (artista dònna de l'anno) do 2008 inti Classical Brit Awards. A l'é stæta identificâ da-a revista Musical America comme «'na vea e pròpia superstella do secolo XXI» e a l'é stæta nominâ muxicista de l'anno pe-o 2008. A Netrebko a l'é stæta unn-a di reçeventi do premio pe-e dònne ciù importanti do 2012 assegnòu da-a revista Madonna. A l'à reçevûo 'n atro premio pe-e dònne ciù importanti inta categoria da coltûa do 2016. A l'à reçevûo l'Opera News Award inte l'arvî do 2016.

A Netrebko a l'à guâgno a «Female Singe of the Year» (cantante feminile de l'anno) inti premi Echo Klassik do 2014 e do 2016. A l'é stæta premiâ comme «megio cantante inta mùxica clascica» a-i Premi da mùxica naçionâ rùscia do 2016, do 2017 e do 2018. A l'à guâgno comme a megio cantante inti Premi Internaçionæ de l'Opera do 2017. A-i 26 d'òtobre do 2018, a Corpoaçion de l'Opera Metropolitann-a a l'à onorâ a-o seu pranso annuâ. Do 2020 a l'é stæta premiâ co-o premio svedeize pe-a mùxica popolâre e a vitöia d'önô inte vitöie da mùxica clascica.

Into setembre do 2022 a l'à reçevûo l*'Österreichischer Musiktheaterpreis* comme megio parte de protagonista feminile pe-a seu parte de Lady Macbeth inte «Macbeth» a-a Wiener Staatsoper.

## Nòtte

## Âtri progetti

## Ligammi de feua
* Anna Netrebko

Categorîa:Biografìe
Netrebko
Categorîa:Ruscia
Categorîa:Òustria
Thierry Vatrican

**Thierry Vatrican** (* 18 aùstu 1975) ë ün atleta (judo e giœgu d'u balun (fut)) munegascu.

## Referençe


Categorîa:Biografìe
Categorîa:Judo
Categorîa:Munegasche
Categorîa:Sport ün Munegu
Categorîa:Zeugo do ballon‎
Fé pubbrica

**Fe' pubbrica** - ben giuridico protetto da-e norme disciprinante i delitti de fáso. 

## Descriçion e stòia
A l'è definia "pubbrica" a fe' integrante un fenommeno collettivo permanente, un peculiâ attezamento morâ ò un costumme sociale, "privâ" quella ch'a constituisce 'n fæto contingente e individoâ. Posto che o scignificao de tâ dicotomia o l'è relativo a-a branca do drito a-a quæ se fa rifeimento, l'impegno da dotriña inte l'asccei o concetto o s'è traduto inte 'na mortepriçitæ de poxiçioin e de definiçioin, che ravizan a fe' pubbrica aoa inta so impoxiçion da parte do Stato, aoa inti segni e inte forme esteioî con chi o Stato o sançioña a fe' protetta, aoa into travestimento de l'antiga teoria do drito a-a veitæ. 

Quæ baze comuña de queste poxiçioin se pœu individoâ o dæto che a fiduccia acordâ da-a generalitæ di çiten, in sciâ base de 'n determinao ordenamento giuridico e in força da convinçion circa a so utilitæ, a pœu ese paçificamente consciderâ fe' pubbrica e a pœu constituî un ben giuridico degno de tutela normativa. Otra che da-i delitti de faso, a fe' pubbrica a pœu ese ofeiza da di urteioî e despægi tipi de reato, comme a bancarotta, a frode in comercio, e truffe. Va otr'a ço precizao che a peculiâ natua polivalente do concetto de fe' pubbrica a l'ha induto a elaboâ l’esprescion ‘fidelitæ e confiança’, a quæ a sotende l'idea de un raporto dinammico tra a fedeltæ che l'è poscibile atende da-o proscimo e a fiduccia ch'a ne deriva.

L'introduçion de tâ categoria into scistema giuridico penale a remontiæ, segondo a dotriña italiaña, a-o G. Filangieri, segondo quella tedesca a K.E.F. Rosshirt. In realtæ, l’idea a l'ea za presente into *De officis* do Çiçeron e a fu acugeita into Digesto, nonché into drito comun todesco.
Lusciandria d'Egitto

**Lusciandria** (in arabo: الأسكندرية‎, *al-Iskandariyya*; in grego: Ἀλεξάνδρεια; in latìn:* Alexandrea ad Aegyptum*) a l'è a segonda ciù gran çitæ d'Egitto, co-ina popolaçion de 4,1 milioin d'abitanti, a s'estende pe 32 km longo a còsta do Mediterannio inta parte settentrionâ do paize.

## Âtri progètti

Categorîa:Egìtto
Bernhard Riemann

**Georg Friedrich Bernhard Riemann** (**Gauß**) (17 seténbre 1826 – 20 lûggio 1866, s. XIX) o l'è stæto 'n matematego e fixico tedesco ch'o l'ha fæto di grendi contribûti a-a sciensa, tra i quæ gh'è a teorîa di nûmmeri, l'analixi matematega, e âtre cöse.
## Vìtta

## Âtri progètti

Categorîa:Biografìe
Riemann, Bernhard
Riemann, Bernhard
Castello da Pria

O **castéllo da prîa** o l'ė 'na fortificaçión zenéize do XIII sécolo c'a se trêuva inta Val Vobbia vexìn a-a Valle Scrivia.  

O scriveiva Doardo Firpo:
"Grixio dragon lasciù pietrificòu, ch'o tegne ancón poténse de magîa,ecco da Vobbia ràpida e sonante... o Castéllo da Pria!"

## Notte


## Âtri progètti

Categorîa:Architetûe da Ligùria