Lies van sjtaotshuie van Róslandj en de Sovjet-Unie

De **Lies van Sjtaotshuie van Róslandj en de Sovjet-Unie** hild in: alle prinse van Novgorod, van 't Kievs Rus of Kievs Riek, prinze van 't Vorstedóm Vladimir-Soezdal, prinze van Moskou, tsare van Róslandj, keizers van Róslandj, leijers van de Sovjet-Unie es auch leijers van de óngerdanige Róssise Soviet Fideratieve Sósjelistise Rippebliek en oetènteliks de prizzedente van de Róssise Fidderasie.
## Novgorod (862-912)
De ierste huidsjtad van Rus waor Novgorod. In daen tied heesj 't Prinsdóm evels nog neet Rus. Waal weurt Rurik, d'n ierste leier van Novgorod, gezeen es de polletieke paer van Róslandj.

* Rurik (830 - 879): geregeerd van 862 - 879
* Oleg de Wieze (855-912): geregeerd van 879 - 912
## [[Kievs Rus]] (842/862-1169)
### Kyi-Dynastie
* Askold (Neugenden iew): geregeerd van 842/862 - 882
### [[Rurik]]-kinjer
* Oleg de Wieze (855-912): geregeerd van 882 - Herfs 912
* Igor van Kiev (878-945): geregeerd van 913 - Herfs 945
* Olga van Kiev (890-969): geregeerd van 945 - 962
* Svâtoslav d'n Ierste (942-972): geregeerd van Herfs 945 - Miert 972
* Âropolk d'n Ierste (950-980): geregeerd van Miert 972 - 11 juni 980
* Vladimir d'n Ierste (958-1015): geregereed van 11 juni 980 - 15 juli 1015
* Svâtopolk d'n Ierste (980-1019): geregeerd van 15 juli 1015 - Herfs 1016
* Âroslav de Wieze (978-1054): geregeerd van Herfs 1016 - Zoemer 1018
* Svâtopolk d'n Ierste: *gerippereerd*; twiedes geregeerd van 14 augustus 1018 - 27 juli 1019
* Âroslav de Wieze: *gerippereerd*; twiedes geregeerd van 27 juli 1019 - 20 fibberwarie 1054
* Izâslav d'n Ierste (1024-1078): geregeerd van 20 fibberwarie 1054 - 15 september 1068
* Vseslav van Polotsk (1039-1101): geregeerd van 15 september 1068 - 29 april 1069
* Izâslav d'n Ierste: *gerippereerd*; twiedes geregeerd van 2 mei 1069 - 22 miert 1073
* Svâtoslav d'n Twiede (1027-1076): geregeerd van 22 miert 1073 - 27 december 1076
* Vsevolod d'n Ierste (1030-1093): geregeerd van 1 jannewarie - 15 juli 1077
* Izâslav d'n Ierste: *gerippereerd*; driedes geregeerd van 15 juli 1077 - 3 oktober 1078
* Vsevolod d'n Ierste: *gerippereerd*; twiedes geregeerd van 3 oktober 1078 - 13 april 1093
* Svâtopolk d'n Twiede (1050-1113): geregeerd van 24 april 1093 - 16 april 1113
* Vladimir d'n Twiede (1053-1125): geregeerd van 20 april 1113 - 19 mei 1125
* Mtislav d'n Ierste (1076-1132): geregeerd van 20 mei 1125 - 15 april 1132
* Âropolk d'n Twiede (1082-1139): geregeerd van 17 april 1132 - 18 fibberwarie 1139
* Vâčeslav d'n Ierste (1083 - 2 fibberwarie 1154): geregeerd van 22 fibberwarie 1139 - 4 miert 1139
* Vsevolod d'n Twiede (1084-1146): geregeerd van 5 miert 1139 - 30 juli 1146
* Igor d'n Twiede (1096-19 september 1146): geregeerd van 1 augustus - 13 augustus 1146
* Izâslav d'n Twiede (1097-1154): geregeerd van 13 augustus 1146 - 23 augustus 1149
* Ûri Dolgorukij (1099-1157): geregeerd van 28 augustus 1149 - Zoemer 1150
* Vâčeslav d'n Ierste: *gerippereerd*; twiedes geregeerd in de zoemer van 1150
* Izâslav d'n Twiede: *gerippereerd*; twiedes geregeerd in de zomer van 1150
* Ûri Dolgorukij: *gerippereerd*; twiedes geregeerd van augustus 1150 - winter 1151
* Izâslav d'n Twiede: *gerippereerd*; driedes geregeerd van winter 1151 - 13 november 1154, groetdeils tesame mit Vâčeslav
* Vâčeslav d'n Ierste: *gerippereerd*; driedes geregeerd van lente 1151 - 6 fibberwarie 1154, groetdeils tesame mit Izâslav
* Rostislav d'n Ierste (1110-1167): geregeerd van 1154 - Jannewarie 1155
* Izâslav d'n Driede (12e Iew): geregeerd van Jannewarie 1155 - 1155
* Ûri Dolgorukij: *gerippereerd*; driedes geregeerd van 20 Miert 1155 - 15 mei 1157
* Mstislav d'n Twiede (1125-1170): geregeerd van 22 december 1158 - Vreugjaor 1159
* Rostislav d'n Ierste: *gerippereerd*; twiedes geregeerd van 12 april 1159 - 8 fibberwarie 1161
* Izâslav d'n Driede (12e iew): *gerippereerd*; twiedes geregeerd van 12 fibberwarie - 6 miert 1161
* Rostislav d'n Ierste: *gerippereerd*; driedes geregeerd van miert 1161 - 14 miert 1167
* Vladimir d'n Driede (1132-1173): geregeerd in de lente van 1167
* Mstislav d'n Twiede: *gerippereerd*; twiedes geregeerd van 19 mei 1167 - 12 miert 1169
In 1169 nomme de sjtruipe van 't Prinsdóm Vladimir-Soezdal de sjtad Kiev euver, wat de óngergank inloejde van de polletieke wichtigheid van Kiev. Vanaaf dat jaor woort Rus geleijd vanoet Vladimir.

## [[Vorstedóm Vladimir-Soezdal]]
Alle prinse van Vladimir waore Rurik-kinjer.

* Andrej d'n Ierste (1110-1174): geregeerd van 15 mei 1157 - 29 juni 1174
* Mihail d'n Ierste (12e iew - 20 juni 1176): geregeerd van 1174 - september dat jaor
* Âropolk d'n Driede (12e iew - mesjins 1182): geregeerd van 1174 - 15 juni 1175)
* Mihail d'n Ierste: *gerippereerd*; twiedes geregeerd van 15 juni 1175 - 20 juni 1176
* Vsevolod d'n Driede (1154-1212): geregeerd van juni 1176 - 15 april 1212
* Ûrij d'n Twiede (1189-1238): geregeerd van 1212 - 27 april 1216
* Konstantin Vsevolodovič (1186-1218): geregeerd van de lente van 1216 - 2 fibberwarie 1218
* Ûrij d'n Twiede: *gerippereerd*; twiedes geregeerd van fibberwarie 1218 - 4 miert 1238
* Âroslav d'n Twiede (1191 - 1246): geregeerd van 1238 - 30 september 1246
* Svâtoslav d'n Driede (1196 - 3 fibberwarie 1252): geregeerd van 1246 - 1248
* Mihail Horobrit (1229 - 15 jannewarie 1248): gereregeerd van 1248 - 15 jannewarie 1248
* Svâtoslav d'n Driede: *gerippereerd*; twiedes geregeerd van 1248 - 1249
* Andrej d'n Twiede (1221-1264): geregeerd van December 1249 - 24 juli 1252
* Alexandr Nevskij (1220-1263): geregeerd van 1252 - 14 november 1263
* Âroslav d'n Driede (1230-1272): geregeerd van 1264 - 1271
* Vasilij Âroclavič (1241 - 1276): geregeerd van 1272 - jannewarie 1277
* Dmitrij Aleksandrovič (1250 - 1294): geregeerd van 1277 - 1281
* Andrej d'n Driede (1255 - 1304): geregeerd van 1281 - december 1283
* Dmitrij Aleksandrovič (1250 - 1294): *gerippereerd*; twiedes geregeeerd van december 1283 - 1293
* Andrej d'n Driede (1255 - 1304): *gerippereerd*; twiedes geregeerd van 1293 - 1304
* Mihail Âroslavič (1271 - 1318): geregeerd van herfs 1304 - 22 november 1318
* Ǔrij Danilovič (1281 - 1325): geregeerd van 1318 - 2 november 1322
* Dmitrij Mihajlovič Tverskoj (1299 - 1326): geregeerd van 1322 - 15 september 1326
* Aleksandr Mihajlovič Tverskoj (1281 - 1339): geregeerd van 1326 - 1327
* Aleksandr Cyzdale (14e iew): geregeerd van 1328 - 1331
* Ivan d'n Ierste (1288 - 1340): geregeerd van 1332 - 31 miert 1340

Nao 1331 woort de titel "Groetprins vaan Vladimir" euvergedrage aan de Prins van Moskou.

## [[Groetvorstedóm Moskou]]
Aleksandr Nevskij, Groetprins van Vladimir, droog ziene zoon Daniel van Moskou op tot de leijer van zie Moskous landj. Daniel richde de sjtaot Moskou op. Ziene zoon Ivan d'n Ierste waor d'n driede leier van Moskou, es d'n opvolger van ziene broor (Daniels angere zoon) Ûrij van Moskou, en waor d'n ierste leier dae ziech neet allein Prins van Moskou neumde mer ouch Groetprins van Vladimir. Zoen iew later zou Ivan d'n Driede 't groetse paart van de Róssise sjtaote inkriege en waerde 't Mongoolse Riek aaf. Ziene zoon Vasilij d'n Driede kleerde 't wirk van ziene pap en voogde èntelings alle euvergesjete ónaafhenkelikke sjtaote van Róssis Europa bie 't Groetvorstedóm Moskou. De nuuj sittewasie woort offesjeel ingeloejd door Ivan de Versjrikkelikke wie hae ziechzelf umduipde tot Tsaar van alle Roes in 1547.
* Daniel van Moskou (1261 - 4 miert 1303): geregeerd van 1283 - 4 miert 1303
* Ûrij van Moskou (1281 - 21 november 1325): geregeerd van 4 miert 1303 - 21 november 1325
* Ivan d'n Ierste (1288 - 1340): geregeerd van 1332 - 31 miert 1340
* Semën van Moskou (7 november 1316 - 27 april 1353): geregeerd van 31 miert 1340 - 27 april 1353
* Ivan d'n Twiede (30 miert 1326 - 13 november 1359): geregeerd van 27 april 1353 - 13 november 1359)
* Dmotrij Donskoj (12 otkober 1350 - 19 mei 1389): geregeerd van 13 november 1359 - 19 mei 1389
* Vasilij d'n Ierste (30 december 1371 - 27 fibberwarie 1425): geregeerd van 19 mei 1389 - 27 fibberwarie 1425
* Vasilij d'n Twiede (10 miert 1415 - 27 miert 1462): geregeerd van 27 fibberwarie 1425 - 30 miert 1434
* Ǔrij van Zvenigorod (26 november 1374 - 5 juni 1434): geregeerd van 31 miert - 5 juni 1434
* Vasilij Kosoj (1421 - 1435): geregeerd van 5 juni 1434 - 1435
* Vasilij d'n Twiede (10 miert 1415 - 27 miert 1462): *gerippereerd*; twiedes geregeerd van 1435 - 1446
* Dmitrij Šemǎka (15e iew): 1446 - 26 miert of 26 fibberwarie 1447
* Vasilij d'n Twiede (10 miert 1415 - 27 miert 1462): *gerippereerd*; driedes geregeerd van 27 miert of 27 fibberwarie 1447 - 27 miert 1462
* Ivan d'n Driede (22 jannewarie 1440 - 6 november 1505): geregeerd van 5 april 1462 - 6 november 1505
* Vasilij d'n Driede (25 miert 1479 - 13 december 1533): geregeerd van 6 november 1505 - 13 december 1533
* Ivan de Sjrikkelikke of Ivan de Veerde (15 augustus 1530 - 28 miert 1584): geregeerd wiet Groetprins van 13 december 1533 - 26 jannewarie 1547, geregeerd wiet Tsaar van 26 jannewarie 1547 - 28 miert 1584

## Tsaardóm Róslandj
Saer Ivan d'n Driede waor 't Groetvorstedóm Moskou effektief d'n dominante Róssise sjtaot door 't versjlaon van de Gouwe Horde, 't biejeinkemme van alle angere Róssise sjtaote en 't verovere van landj wiet boete de sjeit van de sjtad Moskou. Wiewaal Ivan d'n Driede es ierste regeerde euver gans Róslandj woort dit neet offesjeel biegegaeve pès ziene kleinzoon Ivan de Veerde (ofwaal Ivan de Sjrikkelikke) de titel Tsaar prizzemeerde en de sjtaot van Róslandj formeel woort gesjtif.
### De lèste [[Rurik]]-kinjer
* Ivan de Sjrikkelikke of Ivan de Veerde (15 augustus 1530 - 28 miert 1584): geregeerd wiet Groetprins van 13 december 1533 - 26 jannewarie 1547, geregeerd wiet Tsaar van 26 jannewarie 1547 - 28 miert 1584. Simeon Bekbulatovič (16e iew - 17e iew) waor **gei** Rurik-kindj mer 'ne es Mohammedaon gebore Khan van de Qasim Kanaat, 'n Tataars kuninkriek gealjaneerd aan de Gouwe Horde. Hae eisde de titel Groetprins van gans Rus op in 1575 meh nom alwaer in 1576 aafsjtandj van de troen.
* Fëdor d'n Ierste (31 mei 1557 - 17 jannewarie 1598): geregeerd van 28 miert 1584 - 17 jannewarie 1598
### Tied van de Troebele
Es gevolg van de doed van Fëdor d'n Ierste, dae de zoon van Ivan de Sjrikkelikke én 't lèste  laevende Rurik-kindj waor, veel Róslandj in 'n krizis, wiel 't noe neet dudelik waor wae Fëdor moos opvolge. Fëdor leet geine zoon achter dus de Zemskij Sobor ('t feodaal parlemint) orgenezeerde zich 'n sjtömming woa-in Fëdor ziene sjwieger Boris Godunov tsaar woort verklaard, dae in praktiek al dèks de leijing haw tiedes Fëdors regeerperjood (Fëdor sjtong d'r um bekènd min interesse te höbbe in de polletik). Gedomineerd door hóngersnoed veel Róslandj al gauw in anarchie tiejes Boris' hiersjap. Versjillende oplichters prittendeerde de lang gehiemelde broor van Fëdor te zin. Eine vaan hun, Dmitrij Ivanovič, lukde 't inderdaad efkes tsaar te zin (van 1605 pès 1606) doortot hae sjtiep kroog van Pole-Litouwe. Ónger dees perjood sjtong de sjtaot van Róslandj onger groete boetelandjse invlood, veural dat van de Wasa-femilie (beveurbeeld onger Sigismund d'n Driede van Pole en Wladislaus de Veerde) die in dae tied regeerde euver Zwede, Pole en Litouwe. Euver 't algemein weurt de kezinge van Michael Romanov es nuuje tsaar gezeen es 't ènj van de Tied van de Troebele.

* Boris Godunov (ca. 1551 - 13 april 1605): geregeerd van 21 april 1598 - 13 april 1605 (Godunov-femilie)
* Fëdor d'n Twiede (1589 - 20 juni 1605): geregeerd van 13 april - 10 juni 1605 (Godunov-femilie)
* Valsjen Dmitrij d'n Ierste (ca. 1581 - 17 mei 1606): geregeerd van 10 juni 1605 - 17 mei 1606 (haet bewaerd ei van de Rurik-kinjer te zien, historici betwiefele dit evels)
* Vasilij de Veerde (22 september 1552 - 12 september 1612): geregeerd van 19 mei 1606 - 17 juli 1610 (aafgezat op 17 juli 1610) (Rurik-kinjer)
* Władysław de Veerde van Wasa (9 juni 1595 - 20 mei 1648): geregeerd van 6 september 1610 - november 1612 (aafgezat in november 1612, aansjpraok op de troen opgegaeve op 14 juni 1634) (Keuning van Pole, Wasa-femilie)

### Hoes van Romanov
* Michaël d'n Ierste van Róslandj (12 juli 1596 - 12 juli 1645): geregeerd van 26 juli 1613 - 12 juli 1645
* Alexis van Róslandj (9 mei 1629 - 29 jannewarie 1676): geregeerd van 12 juli 1645 - 29 jannewarie 1676
* Fjodor d'n Driede van Róslandj (9 juni 1661 - 7 mei 1682): geregeerd van 29 jannewarie 1676 - 7 mei 1682
* Sofia Aleksejevna van Róslandj (17 september 1657 - 3 juli 1704): geregeerd van 17 mei 1682 - 27 augustus 1689
* Ivan de Viefde van Róslandj (6 september 1666 - 8 fibberwarie 1696): geregeerd van 2 juni 1682 - 8 fibberwarie 1696
* Peter de Groete (9 juni 1672 - 8 fibberwarie 1725): geregeerd wiet tsaar van 2 juni 1682 - 2 november 1721, geregeerd wiet keizer van 2 november 1721 - 8 fibberwarie 1725.
## Róssis Keizerriek
't Keizerriek Róslandj waor opgeriech door Peter de Groete in 1721. Officieel zou Róslandj weure geregeerd door de Romanov-femilie pès de Róssise Rivvelutie van 1917. Direk mannelek naogesjlag van Michaël Romanov heelt evels op in 1730 mèt de doed van Peter d'n Twiede, 'ne kleinzoon van Peter de Groete. De troen woort euvergedrage aan Anna van Róslandj, e nisjeke van Peter de Groete. Nao de korte regeerperiood van 't zeunke van Anna's nisjeke, Ivan de Zèsde van Róslandj ('t waor nog meh 'ne lótsjer van twie maond aud), greep Elisabeth van Róslandj de mach, 'n dochter van Peter de Groete. Elisabeth zou de lèste direkde Romanov zien dee euver Róslandj regeerde. Elisabeth verklaarde häöre fetter Peter d'n Driede van Róslandj kalde min Róssis, hae waor naemelik iers 'nen Duutsje prins gewaes van de femilie Holstein-Gottorp veurdat hae arriveerde in Róslandj um de Keizerlike titel aantenumme. Hae en zien Duutsje vrouw Sofia verangerde hun naam in Romanov wiel zie de troen euvernomme. Peter waor evels neet geleef en binne zès maonde waor hae al gemassekreerd, in 'ne coup georgeneseerd door zien eige vrouw, die daomit Keizerin in her eige rech woort en regeeerde onger de naam Katharina de Groete. Nao dees riej verwórde troenopvolginge van Peter de Groetes naogesjlech, sómmige perfors, angere via fetters en nisjekes, maakde Katharina's zoon klaore wètte van primogenituur karakter (daomit meint me, d'n ierste zoon, neet de twiede noch de dochter, nömp 't keizerssjap euver). Dees wètte bleve intak pès de óngergank van 't Róssis Keizerriek in 1917.

*Es niks sjteit aangegaeve is d'n aanbelange persoen lid van de [[Romanov]]-femilie. In anger gevalle sjteit 't tösje häökskes aangegaeve. Vanaaf Peter d'n Driede heisj de Romanov-femilie offesjeel de Holstein-Gottorp-Romanov-femilie.*

* Peter de Groete (9 juni 1672 - 8 fibberwarie 1725): geregeerd wiet tsaar van 2 juni 1682 - 2 november 1721, geregeerd wiet keizer van 2 november 1721 - 8 fibberwarie 1725.
* Katherina de Ierste (15 april 1684 - 17 mei 1727): geregeerd van 8 fibberwarie 1725 - 17 mei 1727 (Skowroński-femilie)
* Peter d'n Twiede (23 oktober 1715 - 30 jannewarie 1730): geregeerd van 18 mei 1727 - 30 jannewarie 1730
* Anna van Róslandj (7 fibberwarie 1693 - 28 oktober 1740): geregeerd van 13 fibberwarie 1730 - 28 oktober 1740
* Ivan de Zèsde van Róslandj (23 augustus 1740 - 16 juli 1764): geregeerd van 28 oktober 1740 - 6 december 1741 (Brunswichk-Bevern-femilie)
* Elisabeth van Róslandj (29 december 1709 - 5 jannewarie 1762): geregeerd van 6 december 1741 - 5 jannewarie 1762
* Peter d'n Driede van Róslandj (21 fibberwarie 1728 - 17 juli 1762): geregeerd van 9 jannewarie 1762 - 9 juli 1762 
* Katharina de Groete (2 mei 1729 - 17 november 1796): geregeerd van 9 juli 1762 - 17 november 1796 (offesjeel de Ascaniërs femilie)
* Paul d'n Ierste van Róslandj (1 oktober 1754 - 23 miert 1801): geregeerd van 17 november 1796 - 23 miert 1801
* Alexander d'n Ierste van Róslandj (23 december 1777 - 1 december 1825): geregeerd van 23 miert 1801 - 1 december 1825
* Kónsjtantin Pavlovitsj van Róslandj (27 april 1779 - 27 juni 1831): geregeerd van 1 december 1825 - 26 december 1825
* Nikkela d'n Ierste van Róslandj (6 juli 1796 - 2 miert 1855): geregeerd van 1 december 1825 - 2 miert 1855
* Alexander d'n Twiede van Róslandj (29 april 1818 - 13 miert 1881): geregeerd van 2 miert 1855 - 13 miert 1881
* Alexander d'n Driede van Róslandj (10 miert 1845 - 1 november 1894): geregeerd van 13 miert 1881 - 1 november 1894
* Nikkela d'n Twiede van Róslandj (18 mei 1868 *nuuje kelender* - 17 juli 1918): geregeerd van 1 november 1894 - 15 miert 1917 (*nuuje kelender*)

### Nominale Keizer van Róslandj, 1922
Nikolaj Nikolaevič (6 november 1856 - 5 jannewarie 1929): regeerde van 8 augustus - 25 oktober 1922. Hae waor de kleinzoon van Nikkela d'n Ierste en waor beneump es Keizer van Róslandj door de Zemsky Sobor, die nao de Róssise Rivvelutie allein nog erkind woort door de Royaliste. Hae regeerde op dat memint allein Priamoerie, noe bekind onger de naam Oblas Amoer, in 't Wieje Oeste, aan de Sjinese grens. Zien regerende perjood kaom pès 'n ind wie de Oblas woort binnegedronge door de communiste. Hae maakde ziech op tied eweg en vlöchde nao Italië. Hae hiemelde in Antibes, in 't Frans departemint Alpes-Maritimes.

## De Róssise Soviet Rippebliek en de Sovjet-Unie
De Róssise Sovjet Rippebliek, of sömpelweeg Sovjet Róslandj, waor 'ne sovereine sjtaot van 1917 pès 1922. Daonao góng 't deil oetmake van de Sovjet-Unie es de groetse, mies bevolkde en ikkenomis mies óntwikkelde regio. Van 1990 pès 1991 woort Róslandj e soverein deil van binne de Sovjet-Unie mèt zien eige wètte. 
### Soverein Róslandj
Veurzitters van ’t Róssis exekutief comité:
* Lev Kamenev (1883 – 1936): geregeerd van 9 november – 21 november 1917
* Ǎkov Sverdlov (1885 – 1919): geregeerd van 21 november 1917 – 16 miert 1919
* Mihail Vladimirskij (1874 – 1951): geregeerd van 16 miert – 30 miert 1919
* Mihail Kalinin (1875 – 1945): geregeerd van 30 miert 1919 – 15 juli 1938

### Róslandj onger de Sovjet-Unie
*Partieleijersj vanne [[Communistische Partie vanne Sovjet-Unie]]*
* Vladimir Lenin (1870 – 1924): geregeerd van 30 december 1922 – 21 jannewarie 1924
* Josef Stalin (1878 – 1953): geregeerd van 21 jannewarie 1924 – 5 miert 1953
* Georgij Malenkov (1902 – 1988): geregeerd van 5 miert 1953 – 8 fibberwarie 1955
* Nikita Chroestsjev (1894 – 1971): geregeerd van 8 fibberwarie 1955 – 14 oktober 1964
* Leonid Brezjnev (1906 – 1982): geregeerd van 14 oktober 1964 – 10 november 1982
* Ǔrij Andropov (1914 – 1984): geregeerd van 12 november 1982 – 9 fibberwarie 1984
* Konstantin Černenko (1911 – 1985): geregeerd van 13 fibberwarie 1984 – 10 miert 1985
* Michail Gorbatsjov (1931): geregeerd van 11 miert 1985 – 25 december 1991

## Róssise Fidderasie
Nao de val van de Berliense Moer in 1989 begooste de kómmenistise regimes euveral in Europa te desjtabilisere. De invlooj van de Kómmenistise Partie begoos ouch in de Sovjet-Unie aaf te brokkele en nasjenalisme begoes in bekans alle rippeblieke van de Unie ’t pebliek debat te dominere. De nuuje prizzedent van de Róssise Sovereine Rippebliek binne de Sovjet-Unie, Boris Jeltsin, maakde hie good gebruuk van en weurt allewiel gezeen es eine van de huidrolle in ’t aafkemme van de Sovjet-Unie en ’t sjtifte van de Róssise Fidderasie. Jeltsin woort (of bleef) dan auch d’n ierste prizzedent van Róslandj, wie Gorbatsjov in 1991 onger drök van Jeltsin de Sovjet-Unie óntbènjde naodat iers de Baltise Sjtaote, daonao Georgië en oetèntelik zelfs Oekraïne (es finale sjmak veur de Sovjet-Unie) hun ónaafhenkelikheje hawwe oetgerope. Hie-onger sjtaon de prizzedente van de Róssise Fidderasie:

* Boris Jeltsin (1931-2007): geregeerd van 10 juli 1991 – 31 december 1999
* Vladimir Poetin (1952): geregeerd van 7 mei 2000 – 7 mei 2008
* Dmitri Medvedev (1965): geregeerd van 7 mei 2008 – 7 mei 2012
* Vladimir Poetin (1952): *gerippereerd*; saer geregeerd van 7 mei 2012