Woerden

**Woerden** is 'n stad en gemeinte in de Nederlandse provincie Utrech, mèt 'n oppervlak vaan 92,89 km2 (daovaan 3,54 km2 water) en 'n inwoeneraontal vaan 47.872 op 1 januari 2006. Neve de stad Woerden besleit de gemeinte de dörper Harmelen, Kamerik, Kanis (neet es kern erkind meh tot Kamerik gerekend) en Zegveld, 't gehöch De Meije (deils) en de naobersjappe/polderlandsjappe Barwoudswaarder, Gerverscop, 's-Gravesloot, Indijk, Oud-Kamerik, Reijerscop, Rietveld en Teckop.

## Stadsfuncties
Woerden, op 'n gooj locatie in 't Greun Hart gelege aon de spoorweeg vaan Utrech nao Rotterdam en D'n Haag, heet 'n besjeie industrie oontwikkeld, mèt twie groete levesmiddelebedrieve, 't Monafebrik (allewijl oonderdeil vaan Campina B.V.) en de smeerkiesindustrie vaan Keuninklike ERU B.V. Wijer is Woerden 'n forenzestad veur Utrech, daankzij de spoorverbinding daoveur hendeg gesjik. Es plaotselek verzörgingscentrum is de middestaand good vertegenwoordeg.

Woerden gelt sinds jaore es statistisch de mies gemiddelde gemeinte vaan Nederland. Daorum weure hei wel ins merretgeriechte experiminte gedoon, wie de inveuring vaan 'n chipkaart begin jaore 1990 of 't aofrunde vaan rekeninge in euro's in 2004.

## Stadsgeziech

Woerden heet 'n aajd stadscentrum mèt 'n staarvörmege umwalling boevaan de grachte bekans intak zien gebleve. D'n Awwe Rijn löp vaanajds door Woerden, meh 't deil binne de umwalling is in de jaore zesteg gedemp en hèt noe *Rijnstraot*. 't Centrum is neet bezunder riek aon aw gebouwe; 't aontal rieksmonuminte bedreug anno 2012 60 (veur de stad Woerden zelf).'t Veurmaoleg stadhoes mèt ziene zestiende-iewse gevel (foto) is 't belaankriekste monumint oet d'n tied vaan veur 1800. De hervörmde Pieterskèrk oet de veertienden iew is veur 'n stad bezunder klein. 't Kestiel Woerden is vieftiende-iews. Belaankrieker zien de negentienden-iewse monuminte in de stad, in 't bezunder de neogotische kathelieke Sint-Bonaventurakèrk vaan Nicolaas Molenaar sr., mèt zienen torie vaan 77 meter, zoewie de kazerne aon 't Kèrkplein.

In de umgeving is 't veural hiel greun; wie gezag ligk de stad in 't Greun Hart. Veural Kamerik, Zegveld en umgeving bestoon oet e waterriek veengebeed; de kleinsjaolege polders oet de middeliewe zien weerdevol cultuurlandsjap. In Harmelen is de groond druger en 't landsjap aanders. 't Monuminteregister gief 30 riekmonuminte op veur Harmelen, 21 in Kamerik, niks in Zegveld, 2 in Gerverscop, ein in Reijerscop en 6 in Rietveld. Kamerik is es eineg dörp besjermp dörpsgeziech.

## Historie
Woerden steit op de plaots vaan 'n aajd Romeins castellum, 't *Castellum Laudii*, aon d'n Awwe Rijn, deen in deen tied es grens deensdeeg. De naom *Woerden* kump vaan *woerd*, de Frankische vörm vaan *wierd*, wat wèlt zègke 'terp', woenheuvel. Woerden, 'n plaots in de froontlinie tösse Utrech en Holland, woort in d'n twelfden iew versterk en kraog in 1372 stadsrechte. In de middeliewe en de vreugmodernen tied evels waor 't gein veurnaom stad; ze had beveurbeeld gein zitting in de Staote vaan Holland. In 1572 koos de stad bij d'n Opstand de kant vaan de prins, boenao de Spanjole de stad e jaor laank zoonder succes belegerde. De groete greuj kaom in d'n twintegsten iew, wie de stad es forenzeplaots veur Utrech en es good gelege industriestad belaankrieker woort. In 1989 woorte de gemeintes Kamerik en Zegveld geannexeerd; ouch góng de nui gemeinte toen euver vaan Zuid-Holland nao Utrech (boe de geannexeerde dörper altied al bij hoorte). In 2001 woort ouch de gemeinte Harmelen aon Woerden touwgeveug.

## Gebore in Woerden
* Herman de Man, sjriever
* Ralf van der Rijst, sjaatserijer
* Esther Vergeer, rolstooltennisster
* Arie van Vliet, fietserènner

## Rifferenties


## Externe link
* Website vaan de gemeinte