In 't nuujs - Midde-Oeste

## 2020
;11 november
Prins Chalifa bin Salman al-Chalifa, premier van Bahrein saer de ónaafhenkelikheid in 1971, sjtörf op 84-jäörige laeftied.

;7 november
De Vereinigde Arabische Emirate make hun sjtraofrech liberaalder. Alcoholgebroek, samewoene en zelfmaord waere gedecriminaliseerd, en iervraak weurt vanaaf noe es maord behanjeld.

;29 september
Emir Sabah al-Ahmad al-Jaber al-Sabah van Koeweit sjtörf op 91-jäörige laeftied.

;12 september
D'n Iraanse worstelaer Navid Afkari weurt opgehange. De officieel verdènking is maord, meh väöl luuj gaon oet van e politiek perces.

;13 augustus
Israël en de Vereinegde Arabische Emiraote kundege aon hun betrèkkinge te normalisere.

;5 augustus
Bie twie zjwaor explosies inne have vanne Libanese huidjstad Beiroet valle zikker 157 doeje en viefdoezend gewónde. De óntploffing woort veroerzaak door 'ne groete wieväölheid opgesjlage ammoniumnitraat.

;20 april
In Israël vörmp de zittende premier Benjamin Netanyahu 'n noedcoaltie mit Benny Gantz. Hiemit kómp 'n èndj aan 'n lang politieke patsjtèlling.

;10 jannewarie
Sultan Qaboes van Oman sjtörf op 79-jäörige laeftied. Hae haet 't landj vieftig jaor geregeerd en weurt opgevolg door de 65-jäörigen Haitham.

;8 jannewarie
* Es vergeljing veur d'n aanval op ziene generaal vuurt Iran rakètte aaf op Amerikaanse bases in Irak.
* 'n Oekraïens vleegmesjien sjtort denaer kortbie Teheran. Alle 176 inzittende kómme óm, 't groetste deil zeen Iraanse sjtaotsbörgers. Later blik 't mesjien bie óngelök door lochaafwaergesjöt te zeen naergehaold.

;3 jannewarie
D'n Iraanse ginneraal Qasem Soleimani kump op 62-jäörige laeftied óm in 'n actie van de Amerikaanse lochmach. Heer vaor in e konvooj bie 't vleegveld van Baghdad.

## 2019
;16 december
Ridouan T., groete naom in d'n Amsterdamse 'mocromafia' en de miesgezochde krimmeneel vaan Nederland, weurt in Dubai gearresteerd.

;27 oktober
Aboe Bakr al-Baghdadi, de veurman van terreurbewaeging IS, kump in Syrië óm bie 'n actie van Amerikaanse commando's.

;9 oktober
Turkieë begintj 'n invasie in 't naorde van Syrië óm de Koerdische laegers dao te bekampe.

;17 september
In Israël zeen veur d'n twiede kier in e jaor parlemèntsverkezinge, naodet de ierste neet tot de vörming van 'n regering leide.

;14 september
'nen Aanval mit drones op twie olie-insjtallaties in de Saoedische provincie Boegjah lègk e groet deil van de Saoedische olieproductie sjtil.

;9 april
De zittende premier Benjamin Netanyahu wintj de verkezinge in Israël. Zien Likoedpartie krieg zjus get mie sjtumme es de Blauwwitte Partie van Benny Gantz.

;23 miert
De Syrische Democratische Tróppe melle de val van Baghoez, de lèste plaatsj die nog in han van IS waor. Hiemit is zelf oetgerope *kalifaat* van de terreurgróp definitief gevalle.

;21 fibberwarie
Kórtbie de Syrische sjtad Raqqa, 't veurmalige bolwirk van terreurorgenisasie IS, weurt e massagraaf mit 3.500 lichame gevónde.

;4 fibberwarie
Paus Franciscus bezeuk de Vereinigde Arabische Emirate. Hae is daomit d'n ierste paus oets dae nao 't Arabisch Sjiereilandj geit.

## 2018
;18 september
Veur de kus van Syrië weurt e Róssisch vleegmesjien denaergesjote.

;24 juni
't Vaarverbod veur vrouwluuj in Saoedi-Arabië weurt opgeluf.

;14 mei
Presidentj Donald Trump verplaatsj de Amerikaanse ambassaad in Israël van Tel Aviv nao Jeruzalem. Dees verplatsjing is henjig controversieel, ómdet Jeruzalem volgens 't internationaal rech neet gans bie Israël huurt. Bie proteste oppe grens tösje de Gazasjtrook en Israël kómme 58 Palestiene óm 't laeve, mier es 2.700 zien gewóndj geraak.

;14 april
De westerse coalitie veurt 'n aantal bómbardeminte op Syrische regeringsdoele oet, es vergeljing veur de gifgaasaanval dae 't rezjiem ieder taege zien eige börgers deeg.

;30 miert
Bie gevechte tösse Palestiene en Israelische soldate oppe grens vanne Gazasjtrook zien zeker vief demonstrante gedoed, 365 luuj raakde gewóndj.

;18 fibberwarie
In Iran sjtort e vleegmesjien op waeg van Teheran nao Yasuj denaer. Alle 66 inzittende kómme óm.

;20 jannewarie
Törkieë begint 'n offensief in de Naord-Syrische provincie Afrin, óm de separatistische Koerdische YPG te verdrieve.

## 2017
;9 december
De Irakese premier Haider al-Abadi verklaort det d'n aorlog taege IS in zien landj is aafgelope. De terreurbewaeging zouw gein controle mier höbbe euver Irakees gróndjgebeed.

;6 december
D'n Amerikaanse president Donald Trump erkèntj Jeruzalem es óngedeilde huidsjtad van Israel. Dit leide tot groete proteste inne Arabische waereld.

;4 december
De veurmalige president van Jeme, Ali Abdullah Saleh, weurt vermaord door Houthi-rebelle.

;24 november
Inne Egyptische kösplaats Arish weure bie 'n moskee bómme tot óntploffing gebrach. Op det moment waor 't vriedaagmiddaaggebed ane gang. Luuj, die de moskee kóste óntvlöchte, woorte naergesjote. D'n aansjlaag is opgeëis door Islamitische Sjtaot en waor gerich op soefi's. 

;12 november
Op de grens tösse Iran en Irak vèntj 'nen aerdsjöddel plaats mit 'n krach van 7,3 op de MM-sjaol. Daobie valle zaeker viefhónjerd doeje.

;17 oktober
De Syrische Democratische Tróppe vereuvere de leste verzatshaerde in Raqqah. Hiemit höbbe ze IS zien (veurmaolige) huidsjtad gans ingenome.

;16 oktober
't Iraaks laeger vereuvert Kirkoek op de Koerde, die 't ieder van IS hadde gepak.

;25 september
De regering van Iraaks Koerdistan hilt e rifferendum euver ónaafhenkelikheid.

;31 augustus
De sjtrategische Naord-Irakese sjtad Tel Afar weurt heraoverd op Islamitische Sjtaot.

;11 augustus
In 't Israelische Haifa sjtörf holocausteuverlaevende Yisrael Kristal op 113-jäörige laeftied es aadste man oppe waereld.

;9 juli
De Irakese sjtad Mosoel weurt heraoverd op terreurorgenisasie Islamitische Sjtaot.

;18 juni
't Irakese laeger begintj aan 't lètste óngerdeil van 't offensief in de binnesjtad van Mosoel. De historische wiek is 't lètste bolwerk van IS. 

;7 juni
In Teheran vènje twelf luuj d'n doed bie geliektiejige aansjlaeg taegen 't Iraans parlemènt en 't mausoleum veur Ruholla Chomeini. 'nen Drieden aansjlaag weurt veurkómme. IS eis de aansjlaeg op.

;6 juni
De Syrische oppositie begintj aan 'nen aanval op Raqqah, de hoofsjtad en eint van de lèste bolwerke van IS.

;5 juni
Diverse Arabische lenj verbreke hun benj mit Qatar ómdat dit landj terroristische gróppe zouw óngersjteune en benj zouw óngerhauwe mit Iran.

;19 mei
Hassan Rouhani weurt herkaoze tot presidentj van Iran.

;15 april
In 'n veursjtad van Aleppo weurt 'nen aansjlaag op e böskonvooj geplaeg. Volgens de sjtaotsmedia is dit 't werk van terroriste.

;14 april
In Jeruzalem woort 'nen Britse sjtudent doedgesjtaoke. D'n daoder is 'ne Palestien mit psychische perbleme en woort opgepak.

;7 april
De Vereinigde Sjtaote veure 'ne raketaanval oet op 'n Syrische lóchmachbasis, kórtbie de sjtad Homs. Dit is 'n vergeljingsactie veur d'n aanval mit sjemische wapes op börgerluuj, waobie mier es zaevetig luuj óm 't laeve kwame. Dizzen aanval is ouch de iersten direkten aanval op de tróppe van de officiële regiering van Bashar al-Assad in zès jaore. Achtien luuj kwame óm 't laeve.

;17 miert
Israël bómbardeert versjillende posities van terreurorgenesasie Hezbollah in Syrië. Anger bómbardemente weure op de hoofsjtad Damascus oetgeveurd.

;8 miert
In de Irakese sjtad Tikrit kómme 26 luuj óm bie 'ne zelfmaordaansjlaag.

;2 miert
't Syrische leger haet vólges de Russische minister van Defensie Segej Sjojgoe de sjtad Palmyra truukveraoverd op IS.

;16 fibberwarie
Bie 'nen bómaansjlaag op 'n Sjiitische wiek in de Irakese hoofsjtad Bagdad kómme 48 luuj óm 't laeve. De aansjlaag is ópgeëis door d'n Islamitische Sjtaot.

;19 jannewarie
In de Iraanse hoofsjtad Teheran sjtort 'ne wolkekrabber in nao 'nen brandj. Dèrtig brandjwaermanne kómme hiebie óm 't laeve. 

;9 jannewarie
Op 't Egyptische sjiereilandj Sinaï kómme ach luuj óm bie 'ne zelfmaordaansjlaag.

;8 jannewarie
* Bie 'nen bómaansjlaag in Sadr City, 't noordoestelike deil van de Irakese hoofsjtad Bagdad, valle twelf doeje en 26 gewónje. IS haet d'n aansjlaag opgeëis.
* Bie 'nen aansjlaag mit 'ne vrachwage in Jeruzalem sjtorve veer Israelische soldaote. Vieftien angere rake gewóndj. Vólges d'n Israelische premier Benjamin Netanyahu is d'n daoder 'nen aanhenger van de terreurmilitie IS.
* Ali Rafsanjani, de vreugere presidentj van Iran, sjtörf op 82-jäörige laeftied.

;2 jannewarie
Bie 'nen bómaansjlaag in Sadr City, 't noordoestelike deil van de Irakese hoofsjtad Bagdad, valle 32 doeje.

## 2016
;31 december
Bie 'nen bómaansjlaag in Bagdad, Irak, valle 25 doeje en vieftig gewónje.

;25 december
E Róssisch vleegmesjien op de vlöch van Sotsji nao Syrië veróngeluk en sjtort denaer in de Zjwarte Zie. Hiebie kómme 92 luuj óm 't laeve, wao-ónger 64 van 't waereldbereumde Aleksandrovkoar.

;6 november
De Koerdisch-Arabische alliantie (YPG) begintj mit 'n offensief taege ar-Raqqah, de residentie van 't IS-kalifaat.

;28 september
Shimon Peres, de gewaeze presidentj van Israel, sjtörf op 93-jäörige laeftied.

;17 juni
't Iraaks laeger pak de sjtad Falloedzjah, saer 2014 in henj van IS, trök.

;27 miert
't Syrisch regeringslaeger vereuvert de aw sjtad Palmyra op IS.

;27 fibberwarie
In Syrië geit e besjtandj tösje de Syrische regering en de oppositie in. Islamitische Sjtaot is hie neet bie betrokke.

;29 jannewarie
In Genève beginne daor de VN geleide besjpraekinge tösse 't Syrisch bewèndj en de oppositie.

;2 jannewarie
Saoedi-Arabië executeert 47 veroerdeilde veur terrorisme. Veural de executie van de sjiitische geistelike Nimr al-Nimr wèk groete proteste op, ómdet ze volgens taegesjtanjers politiek gemotiveerd is.

## 2015
;13 november
Koerdische militante (pesjmerga) pakke de sjtad Sindzjar trök op IS.

;31 oktober
E Russisch passageersvleegmesjien sjtort denaer in de Egyptische Sinaïweuste. Alle 224 inzittende kómme óm. IS claimp 't mesjien te höbbe denaergehaold.

;7 oktober
Rösland vilt Irak en Syrië binne in samewèrking mèt Iran en de Assad-regiering; zie vechte daorum ouch neet allein tege d'n Islamitische Staot, mer ouch tege rebelle.

;24 september
Bie de jäörliksen hadzj in Mina bie Mekka brik paniek oet, wat in de minsjemassa zörg veur minstes 1.100 doeje.

;23 augustus
Militante vaan Islamitische Staot (IS) verwoeste d'n iewenawwen tempel vaan Baal Shamin, dae op de Waereldirfgoodlies vaan UNESCO stoont, in de Syrische rewienestad Palmyra.

;14 juli
Nao maonjelang óngerhanjelinge sjlut Iran 'n akkaord mit de internationaal gemeinsjap. Dit akkaord mót de óntwikkeling van kernwaopes in 't landj ónmeugelik make; in ruil waere de economische sancties opgeluf.

;26 juni
Op 't sjtrand van Sousse in Tunesië, op e Frans febrik en in 'n sjiitische moskee in Koeweit waere óngevaer geliektiejig terroristische aansjlaeg geplaeg. D'n aansjlaag in Tunesië weurt de kómmenden daag opgeëis daor Islamitische Sjtaot.

;2 april
In Lausanne weurt 'n euvereinkóms bereik tösje Iran en de internationaal gemeinsjap. Me sjtump in mit wiedgaond internationaal toezich op en ómboew van Iraanse nucleair installaties taegeneuver oplufting van de sancties en embargo's die taege 't landj zeen ingesjtèld.

;17 miert
Bie de parlemèntsverkezinge in Israël wènne de rechse partieje, in 't bezunder de Likoedpartiej van de zittende premier Benjamin Netanyahu.

;22 jannewarie
Keuning Abdoellah bin Abdoelaziz as-Sa'oed van Saoedi-Arabië sjtörf op 90-jäörige laeftied. Hae weurt opgevolg daor zie haufbroor Salman bin Abdoelaziz as-Saoed.

## 2014
;10 september
D'n Amerikaanse presidentj Barack Obama prizzenteert in 'n kemissie veur de Amerikaanse tv zien aanvalsplan taege IS. Hieveur zal hae ouch baove Syrisch gróndjgebeed bombardemènte oetveure.

;26 augustus
Op Egyptisch initiatief sjlete Israël en Hamas e lankdoerig besjtandj, wat 'n èndj mót make aan de recènte kreeg in de Gazasjtroek.

;14 augustus
Ónger zjwaoren drök trejt Noeri al-Maliki aaf as premier van Irak. De hujege börgeroorlog mit de extremistische Islamitische Sjtaot weurt deils zien autoritair hèlding verwete.

;10 juni
Sjtriejers van 't Islamitisch Fróntj van Irak en de Levantj (ISIS) pakke de Iraakse sjtad Mosoel. Einen daag later vilt ouch Tikrit.

;7 april
De Nederlandse paoter Frans van der Lugt weurt in Syrië vermaord.

;11 jannewarie
D'n Israëlischen ex-militair en ex-politicus Ariel Sharon sjtörf op 85-jäörige laeftied. Hae laog al ach jaor in coma.

## 2013
;14 juni
Hassan Rohani weurt tot de nuje presidèntj van Iran gekaoze. Van alle door de geiselike toegelaote kandidate gelt hae as de mies progressieve.

;22 jannewarie
In Israël zeen verkezinge veur 't parlemènt. De Likudpartie van premier Benjamin Netanyahu verluus sjterk meh blief mit 31 zedele de groetste; de linkse partieje winne get.

## 2012
;29 november
Presidentj Mahmoed Abbas van de Palestiense Autoriteit deit e succesvol verzeuk óm Palestina bie de Vereinigde Naties te doon erkinne as woernummerssjtaot.

;18 juli
Bie 'nen aanslaag in Damascus kómme de Syrische minister en óngerminister van defensie óm; dae lèste is president Assad ziene zjwaoger.

;4 juli
De Palestiense Autoriteit deit 't liek van Yasser Arafat oetgrave naodat aonwiezinge zien gevónge dat hae is vergiftig.

;21 mei
In San'a', de hoofsjtad van Jeme, weurt aan de veuraovendj van de nationale fiesdaag 'ne zelfmaordaansjlaag geplaeg. Hiebie valle zaeker 96 doeje en väöl gewónje.

;2 miert
In Iran weure parlemèntsverkezinge gehawwe. 't Liekent drop dat de ultraconservatieve van ayatollah Chamenei wènne ten kóste van de partiej van presidentj Mahmoed Ahmedinedjad. Ómdat de hervörmers zeen boetesjpael gezat, waere dees verkezinge in de westerse waereld as ónierlik gezeen.

## 2011
;27 november
D'n Arabische Liga nump mit 19 op 22 sjtumme sancties taege Syrië aan.

;23 november
De president van Jeme, Ali Abdoellah Salih, is in ar-Rijaad um dao dan toch 't verdraag te óngerteikene womit hae aafsjtandj deit van de mach.

;22 oktober
Sultan bin Abdoelaziez as-Sa'oed, kroenprins vaan Saoedi-Arabië en broor van keuning Abdoellah, sjtörf op 83-jäörige laeftied.

;7 oktober
De Nobelpries in de vrei geit nao de Liberiaanse Ellen Johnson-Sirleaf (presidentin van dat landj) en Leymah Gbowee zoewie nao de Jemenitische Tawakkul Karman, óm hunne sjtried veur vrouwerechte.

;2 september
* De Europese Unie sjtilt 'n olieboycot in taege Syrië, oet protes taege minsjerechtesjènninge door 't rezjiem.
* Veuroetloupendj op e te versjiense rapport euver 't flotilla-incidènt van 2010 sjort Turkije de samewirking mit Israël op.

;31 juli
De Syrische regering begèntj 'n offensief taege Hama, 'nen haerd van verzèt taege presidèntj Basjar al-Assad.

;2 fibberwarie
Nao massaal proteste ouch in Jeme kunjig presidentj Ali Saleh aan zich neet herkeesbaar te sjtille en de mach neet aan ziene zaon euver te drage.

;1 fibberwarie
Keuning Abdoellah II van Jordanië óntsjleit zien regering nao daag van sjtraotproteste.

## 2010
;2 december
Bie Haifa in Israël brèk 'ne bósbrandj oet dae e paar daag zal dore en versjillende doeje zal eise.

;27 september
De boewsjtop van Israël op de Westelike Jordaankantj löp aaf. Me haet noe strank veur 't sjtoppe van de vreidesóngerhanjelinge.

;2 september
Ónger ospicië van Barack Obama begènne Israël (in de persoen van premier Benjamin Netanjahu) en de Palestiene (i.c. presidint Mahmoed Abbas) saer jaore weer aan vreidesbesjpraekinge.

;19 augustus
De lèste Amerikaanse militaire op gevechsmissie verlaote Irak.

;31 mei
De Israëlische marien euvervèlt e konvooi van zes sjeper mit hölpgeujer op waeg nao de Gazasjtroek. Daobie valle zeker 10 doeje.

## 2009
;12 juni
In Iran waere presidentsverkezinge gehawwe, die door de zittende president Mahmoed Ahmadinedjad waere gewonne. De oppositie ónger kandidaat Mir-Hoessein Moessavi besjöldig de machhöbbers van fraud.

;16 jannewarie
Israël sjtaakt 't vure in d'r Gazesjtrook en trèkt zich truuk, noe wie 't polletiek machtsvacuüm in de VS aafgelope is.

;3 jannewarie
Nao 'n waek van lochaanvalle trèk 't Israëlisch laeger de Gazasjtroek in óm 't regerend Hamas aaf te zètte.