Broensem

**Broensem** (sjpelling volges Veldeke) of **Broenssem** (sjpelling volges de gemeinte, Hollands: **Brunssum**) is e hiel sterk versteidelek dörp en 'n gemeinte in Zuidoos-Limburg, boe-in op 1 januari 2006 29.641 lui woende. 't Oppervlak is 17,30 km². De gemeinte is deil vaan de agglomeratie Heerle-Kèrkraoj (Parksjtad Limburg). 

De veurmalige sjtaatsmien Emma, de weuninge rónd de veurmalige sjtaatsmien Hendrik, ´n sjtök miensjpoor en de broenkoolgroeve Brunahilde II, noe vieverpark, zint saer 22 januari 2009 besjermp dörpsgezich. Ouch de mienkolonieë in 't dörp Langeberg en de wieke de Egge, Haansberg, Huizerveld, Roeëzegaard en Sjuttersjveld were dan officieel besjermp dörpsgezich.

## Kerne van de gemeinte
Dörper:
* Rómpe (Rumpen) 
* Langeberg
* Treëbik (Treebeek)

## Buurtsjappe, gehuchte en wieke
Buurtsjappe, gehuchte en wieke

## Insignes
Broensem kraog op 9 mei 1889 vaan d'n Hoege Raod vaan Adel e waope touwbedeild, wat ziech zoe liet umsjrieve:

:Gedeild: rechs (*veur de beziener links*) in keel (*roed*) e dobbel slangekopkruus vaan zèlver (*wit*), belaoje mèt e hartsjèld vaan 'tzelfde mèt drei keuk vaan keel, gezat 2-1; links (*veur de beziener rechs*) in lazuur (*blauw*) 't beeld vaan paus Gregorius de Groete, gekleid in pontificaol ornaot, 't zèlvere [pallium bezat mèt kruiskes vaan sabel (*zwart*) en d'n tiara vaan zèlver mèt 'n kroenreip op de kop, boe-umheer 'ne nimbus vaan goud, en op de rechtersjouwer 'n douf mèt oetgespreide vleugele vaan zèlver, beek en pu vaan keel, 't geziech en de han vaan d'n heilege zien vaan natuurleke kleur.

't Dobbel slaangekruus, inclusief 't hartsjèld, is 't waope vaan 't geslach Huyn, vreuger graove vaan Awstroa, boe de hierlekheid Broensem in 1610 bij woort geveug. Gregorius is de petroenheilege vaan 't dörp.

't Veendel is vaan 't waope aofgeleid.

## Historische inwoenertalle
Gein aander gemeinte is door de koms vaan de kojl zoe sterk gegreujd wie Broensem. De kolonies maakde tösse 1909 en 1920 zelfs tot de populatie bekaans verzevevoudegde.

;Opmerking
* 't Inwoenertal veur 1971 is op ganse vieftalle aofgeroond.

;Rillatief oontwikkeling vaan 1830 bis 1971
(logaritmische sjaol; *x*1830=100)
                                                
ImageSize  = width:755 height:430                        
PlotArea   = left:40 right:10 top:10 bottom:20            
TimeAxis   = orientation:horizontal                       
AlignBars  = justify                                       
Colors =                                                
  id:gray1 value:gray(0.9)                           
                                                  
DateFormat = yyyy                                 
Period     = from:1830 till:1971                 
ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1830
                                    
PlotData =                          
  bar:3162 color:gray1 width:1       
  from:start till:end             
  bar:1000 color:gray1              
  from:start till:end            
  bar:316 color:gray1           
  from:start till:end         
  bar:100 color:gray1       
  from:start till:end
  bar:32 color:gray1                  
                    
LineData =       
  layer:front    
  points:(40,120)(90,125)   color:blue  width:1 #1830-40 index 100-105,6 formule: 200log(1/10i)-80 boebij i=index
  points:(90,125)(135,128)   color:blue  width:1 #1840-49 index 105,6-110,2
  points:(135,128)(185,132)   color:blue  width:1 #1849-59 index 110,2-115,0 (nao bove aofgerund vaan 114,9...)
  points:(185,132)(235,136)   color:blue  width:1 #1859-69 index 115,0-120,2
  points:(235,136)(285,142)   color:blue  width:1 #1869-79 index 120,2-128,7
  points:(285,142)(335,147)   color:blue  width:1 #1879-89 index 128,7-137,1
  points:(335,147)(385,156)   color:blue  width:1 #1889-99 index 137,1-151,1
  points:(385,156)(435,170)  color:blue  width:1 #1899-1909 index 151,1-178,2
  points:(435,170)(490,195) color:blue  width:1 #1909-20 index 178,2-236,4
  points:(490,195)(540,214) color:blue  width:1 #1920-30 index 236,4-295,7
  points:(540,214)(625,233) color:blue  width:1 #1930-47 index 295,7-367,2
  points:(625,233)(670,249) color:blue  width:1 #1947-56 index 367,2-443,0
  points:(670,249)(690,255) color:blue  width:1 #1956-60 index 443,0-475,6
  points:(690,255)(745,267) color:blue  width:1 #1960-71 index 475,6-541,5
  points:(40,120)(90,121) color:green width:1
  points:(90,121)(135,119) color:green width:1
  points:(135,119)(185,116) color:green width:1
  points:(185,116)(235,120) color:green width:1
  points:(235,120)(285,133) color:green width:1
  points:(285,133)(335,129) color:green width:1
  points:(335,129)(385,135) color:green width:1
  points:(385,135)(435,151) color:green width:1
  points:(435,151)(490,317) color:green width:1
  points:(490,317)(540,360) color:green width:1
  points:(540,360)(625,374) color:green width:1
  points:(625,374)(670,392) color:green width:1
  points:(670,392)(690,397) color:green width:1
  points:(690,397)(745,402) color:green width:1
  


Greun: Gemeinte Broensem
Blauw: Provincie Limbörg

## Touwkoms
Per 2015 zalle de amteleke organisaties vaan Broensem fusere mèt die vaan Lankgraaf. De gemeintes doen dit veur koste te spare. De gemeintes goon evels neet fusere: ze hawwe allebei hun eige bestuur.

## Vereniginge
* Toneelvereniging *Een Aardigheid*
* Hermenie Orkest Broenssem 1907
* Vasteloavens verien C.V. De Streupers oet 1954
* Drumfanfare Majoretten Peloton 'Parcifal' oet 1956

## Rifferenties


## Externe link
* Website vaan de gemeinte